**Սոֆի դը Բավր**, ի ծնե՝ **Ալեքսանդրինա-Սոֆի Գուրի դը Շանգրան** (ֆր.՝ Sophie de Bawr, Alexandrine-Sophie Goury de Champgrand, հոկտեմբերի 8, 1773(1773-10-08), Փարիզ, Ֆրանսիայի թագավորություն - դեկտեմբերի 31, 1860(1860-12-31), Փարիզի 5-րդ շրջան, Փարիզ), ֆրանսիացի բանաստեղծուհի, դրամատուրգ և կոմպոզիտոր։

Կենսագրություն և ստեղծագործություն
----------------------------------

Ալեքսանդրինա-Սոֆի Գուրի դե Շանգրանը ծնվել է 1773 թվականին Փարիզում։ Նրա ծնողներն էին Շարլ-Ժան Գուրին՝ մարկիզ դե Շանգրան, և օպերային երգչուհի Մադլեն-Վիրջինի Վիան։ Հայտնի օպերային երգչուհի Սոֆի Արնուն դարձել է կնքամայր։ Երբ Սոֆին երկու տարեկան էր, մայրը մեկնել է Ռուսաստան։ Աղջկա դաստիարակությամբ զբաղվել է հայրը, որ հոգ է տարել, որ նա լավ երաժշտական կրթություն ստանա։ Սոֆին կոմպոզիցիա է սովորել Գրետրիի մոտ, իսկ վոկալ՝ Գարայի, Էլվիոյի և Բուալադյոի։

Ֆրանսիական հեղափոխության ժամանակ Սոֆիի հայրը որպես հակահեղափոխական գործիչ բանտ է ընկել։ Մոտավորապես նույն ժամանակ Սոֆին ամուսնացել է Ժյուլ դե Ռոգանի հետ, որը նույնպես ձերբակալվել է, իսկ 1794 թվականին մահապատժի ենթարկվել։ Սոֆի դե Շանգրան, որը պահպանել էր օրիորդական ազգանունը, մենակ է մնացել երեխայի հետ, որը սակայն շուտով մահացել է։

1801 թվականին Դե Շանգրանն ամուսնացել է երկրորդ անգամ։ Նրա ամուսինը Անրի դը Սեն Սիմոնը հայտնի էր որպես փիլիսոփա և սոցիոլոգ։ Դա պայմանավորվածությամբ ամուսնություն է եղել, Սոֆին՝ Սեն-Սիմոնի հին ընկերոջ դուստրը, ապրուստի ոչ մի միջոց չուներ, իսկ Սեն-Սիմոնին, որը ցանկանում էր ստեղծել սեփական սալոնը, պետք էր էլեգանտ տիրուհի։ Հարսանիքի ժամանակ Սոֆիի կողմից վկա էին Գրետրին և դրամատուրգ Ալեքսանդր Դյուվալը։ Զույգը բնակություն է հաստատել Սեն Սիմոնի բնակարանում, որը գտնվում էր Վիվեն փողոցում և կանոնավոր կերպով իրենց մոտ հյուրընկալել են գիտնականների և արվեստի գործիչների․ ընդ որում վերջիններիս ներգրավման համար պատասխանատու էր Սոֆին։ Սակայն Սեն Սիմոնին շուտով ձանձրացրել են ընդունելությունները և նրա իսկ խոսքերով, նա որոշել է միաժամանակ ազատվել և՛ բանակարանից, և՛ կնոջից։

Սոֆիի ամուսնությունը տևել է ընդամենը մի տարի, սակայն նա իրավունք է ստացել կրել Սեն Սիմոնի ազգանունը, մինչև կրկին ամուսնանալը։

Ամուսնալուծությունից հետո Սոֆին ստիպված է եղել ինքնուրույն ապրել և սկսել է գրել «ռոմանսներ», որոնք նրան հաջողություն են բերել և որոշակի եկամուտ։ Սակայն նա ցանկացել է օպերա գրել և լիբրետիստի չգտնելով՝ որոշել է ինքնուրույն ստեղծել ինչպես երաժշտությունը, այնպես էլ տեքստը։ 1802 թվականին Սոֆի Սեն Սիմոնը գրել է «Le petit mensonge» օպերան, որը մեծ հաջողություն է ունեցել։ Նրան հաջորդել են բազմաթիվ թատերական պիեսներ, կատակերգություններ և մելոդրամաներ, ընդ որում վերջիններիս համար Սոֆին ինքն է գրել երաժշտություն։ Նրա պիեսները շատ սիրված են եղել, ինչպես «Les chevaliers du lion» մելոդրաման ունեցել է 200 բեմադրություն։

Սոֆիի գրական կարիերան ժամանակավորապես ընդհատվել է, երբ նա երրորդ անգամ ամուսնացել է ռուս սպայի՝ Բարոն դե Բավրի հետ։ Սակայն այդ ամուսնությունն էլ է կարճ տևել․ 1810 թվականին դե Բավրին մահացու վրաերթի է ենթարկել քարերով բեռնված սայլը։ Սոֆին ժառանգել է նրա պարտքերը և միջոցներ գտնելու համար կրկին ստեղծագործել է Սոֆի Դե Բավր անունով։ Նրա ոչ բոլոր պիեսներն են եղել հավասարապես հաջողակ և ունեցել նույն հաջողությունը, սակայն բոլորն առանց բացառության ընդունվել են Փարիզի առաջատար թատրոնների բեմադրությունում։

Ոչ բոլոր պիեսներն էին սակայն հաջողակ և ունեին միատեսակ հաջողություն, սակայն դրանք բոլորը ընդունվել են Փարիզի առաջատար բեմերում բեմականացվելու համար։ Նրանց մեծ մասն առանձնանում էր կենսունակությամբ, թեթևությամբ և սրամտությամբ։ Դե Բավրի ամենահայտնի աշխատանքը «La Suite d'un bal masqué» կատակերգությունն է, որը բեմադրվել է 246 անգամ։

1816 թվականին Լուի XVIII թագավորը Սոֆի Դե Բավրին մշտական թոշակ է նշանակել, որը նրան թույլ է տվել դադարել թատրոնի համար ստեղծագործել և զբաղվել այլ ժանրերով։ Նա սկսել է գրել պատմական վեպեր և գրքեր երեխաների համար, ինչպես նաև ստեղծագործություններ երաժշտության մասին։ Նրա 1852 թվականի «Soirées des jeunes personnes» գիրքը արժանացել է ֆրանսիական ակադեմիայի մրցանակի։ 1853 թվականին բանաստեղծուհին հրատարակել է «Mes Souvenirs» հուշագիրքը։

Սոֆի դե Բավրը մահացել է 1860 թվականին Փարիզում։

Ծանոթագրություն
---------------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2  FemBio տվյալների շտեմարան (գերմ.)
3. 1 2 3 4  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #116096691 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
4. 1 2 3  Women Dramatists, 2014, էջ 26
5. 1 2  Women Opera Composers, 2016, էջ 18
6. ↑  Henri Gouhier, 1964, էջ 114
7. 1 2  Women Dramatists, 2014, էջ 27
8. ↑  *Frank E. Manuel, Fritzie P. Manuel* Utopian Thought in the Western World. — Harvard University Press, 1979. — P. 592.
9. ↑  *Ralph P. Locke* Music, Musicians, and the Saint-Simonians. — University of Chicago Press, 1986. — P. 25—26.
10. ↑  Women Dramatists, 2014, էջ 28
11. ↑  Women Dramatists, 2014, էջ 29
12. ↑  Women Dramatists, 2014, էջ 25
13. ↑  Women Dramatists, 2014, էջ 60
14. ↑  Women Opera Composers, 2016, էջ 19
15. ↑  «Alexandrine-Sophie de Bawr (1773-1860)». *BnF Data* (ֆրանսերեն).

Գրականություն
-------------

* *Joyce Johnston* Women Dramatists, Humor, and the French Stage: 1802 to 1855. — Springer, 2014. — P. 25—61.
* *Mary F. McVicker* Women Opera Composers: Biographies from the 1500s to the 21st Century. — McFarland, 2016. — P. 18—19.
* *Henri Gouhier* La jeunesse d'Auguste Comte et la formation du positivisme. — Vrin, 1964. — 392 p.

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | MusicBrainz |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BAV: ADV10035885 · BIBSYS: 5038750 · BNE: XX1243386 · BNF: 13055785z, 14656169g · GND: 116096691 · ISNI: 0000000061192457 · LCCN: nr97045060 · NKC: jn19981000216 · NTA: 073210013 · NUKAT: n2011168061 · SUDOC: 14061592X · VIAF: 9982050 · WorldCat VIAF: 9982050 |

 |

 |