**ՄիԳ-1 «Միկոյան և Գուրևիչ - առաջին»** (նաև **«երկուհարյուրերորդ կործանիչ» И-200**, **«X»**, **«սարք 61»**) խորհրդային արագընթաց կործանիչ։

Նախագծումը
----------

Ինքնաթիռի էսքիզային նախագծումը սկսվել է 1939 թվականի նոյեմբերի 25-ին, Պոլիկարպովի նախագծողական բյուրոյում։ Քանի որ այն նախատեսվում էր, որպես արագընթաց կործանիչ, հիմնական ուշադրությունը դարձվել է ինքնաթիռի աերոդինամիկ ձևի նախագծմանը, ինչպես նաև արտաքին ծածկույթների մշակման ճշգրտությանը, ինչը հզոր շարժիչի հետ միասին պետք է ապահովեր բարձր թռիչքային տվյալներ՝ առավելագույն արագություն - 670 կմ/ժ 7000 մ բարձրության վրա, 5000 մ բարձրության հասնում էր 4,6 րոպեի ընթացքում, 7000 մ 6,8 րոպեում, թռիչքի հետավորությունը - 784 կմ։

Գերծանրաբեռնված տարբերակով, ռումբերով, ինքնաթիռը կարելի էր կիրառել որպես գրոհիչ, իսկ կախովի վառելիքի բաքերով, որպես ուղեկցող կործանիչ։

Դեկտեմբերի 8-ին կործանիչի էսքիզային նախագիծը պատրաստ էր, 1939 թվականի դեկտեմբերի 25-ին այն ընդունվեց, և արդեն հաջորդ իսկ օրը սկսվեց աշխատանքային գծագրերի նախապատրաստումը։ Աշխատանքները արագացնելու համար ներգրավվեցին նաև արտադրական հիմնարկությունների տեխնոլոգներին և ճարտարագետներին, աշխատանքները շարունակվում էին ամեն օր 1,5-2 հերթափոխով, նույնիսկ ոչ աշխատանքային օրերին։

Արտադրությունը
--------------

Ինքնաթիռի առաջին արտադրված փորձնական մոդելը փոխանցվեց գործարանային փորձարկումների 1940 թվականի մարտի 31-ին։ Այն առաջին անգամ օդ բարձրացրեց փորձարկող-օդաչու Արկադի Եկատովը, 1940 թվականի ապրիլի 5-ին։ Երկրորդ և երրորդ փորձնական ինքնաթիռների վրա փորձարկվեցին զինատեսակների կիրառումը։

Առանց սպասելու գործարանային փորձարկումների ավարտին 1940 թվականի մայիսի 25-ին սկսվեց ինքնաթիռի սերիական արտադրությունը։

Գործարանային փորձարկումների ժամանակ ինքնաթիռը ցույց տվեց համապատասխանություն բոլոր նախագծային ցուցանիշների հետ։

Ընդհանուր տեղեկություններ
-------------------------

1940 թվականի օգոստոսի 18-ին ինքնաթիռն առաջին անգամ ցույց տրվեղ հասարակությանը, Ավիացիայի օրվա շքերթի ժամանակ Տուշինոյում։

Ընդամենը արտադրվել է հարյուր ՄիԳ-1 կործանիչ։

1941 թվականի սկզբում ինքնաթիռները սկսեցին ուղարկվել ռազմական ծառայության։

1940 վերջում սկսեցին շարժիչի բարելավման աշխատանքներ, որոնք չհասցվեցին ավարտին փորձնական ինքնաթիռի վթարի պատճառով։ Հետագա բարելավումները կատարվում էին արդեն ՄիԳ-3 ինքնաթիռի վրա։

Գրականություն
-------------

* Մեդվեդ Ա.Ն. Խազանով Դ. Բ. (2007). *ՄիԳ-3. Առաջին գերբարձր ռազմաճակատային կործանիչը*. Կոլեկցիա, Էկսմո, Յաուզա. էջ 112. ISBN 978-5-699-20443-4.
* Gordon, Yefim and Khazanov, Dmitri (1998). *Soviet Combat Aircraft of the Second World War*. Vol. 1. Single-Engined Fighters. Midland Publishing. էջեր 175, 64–83. ISBN 1-85780-083-4. `{{cite book}}`: Unknown parameter `|allpages=` ignored (օգնություն)CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link)
* Gunston, Bill and Gordon, Yefim (1998). *MiG Aircraft since 1937*. Putnam Aeronautical Books. էջեր 18-24. ISBN 0-85177-884-4. `{{cite book}}`: Unknown parameter `|allpages=` ignored (օգնություն)CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Airwars МиГ-1 (ռուս.)
* aviation.ru Archived 2013-04-26 at the Wayback Machine. (ռուս.)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Ռուսաստան «ՄիԳ» օդանավեր (**Մի**կոյան **և** **Գ**ուրևիչ) |
| --- |
|  |
| Կործանիչներ / Բռնիչներ | ՄիԳ-1 • ՄիԳ-3 • ՄիԳ-5 • ՄիԳ-7 • ՄիԳ-9 • ՄիԳ-13 • ՄիԳ-15 • ՄիԳ-15բիս • ՄիԳ-17 • ՄիԳ-19 • ՄիԳ-21 • ՄիԳ-23 • ՄիԳ-25 • ՄիԳ-29 • ՄիԳ-29Մ • ՄիԳ-31 • ՄիԳ-33 • ՄիԳ-35 |
|  |
| Հարվածային | ՄիԳ-23 • ՄիԳ-27 |
|  |
| Հետախույզներ | ՄիԳ-15Ռբիս • ՄիԳ-25Ռ |
|  |
| Ուսումնամարզական | ՄիԳ-9ՈՒՏԻ • ՄիԳ-15ՈՒՏԻ • ՄիԳ-ԱՏ |
|  |
| Բազմանպատակային տրանսպորտային | ՄիԳ-8 • Տ-101 • ՄիԳ-110 • ՄիԳ-125 |
|  |
| Նախագծեր | Ի-270 • Ի-320 • Ի-350 • Ե-8 • Ե-150 • Ե-152 • ՄիԳ-105 • ՄիԳ 1.44 • «Սկատ» |

 |