recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Լիսե Մյուրե** (նորվ.՝ Lise Myhre, նոյեմբերի 1, 1975(1975-11-01), Շեդսմու, Ակերսհուս, Նորվեգիա), նորվեգական «Նեմի» կատակերգության ստեղծող, որը նորվեգական հանրաճանաչ կոմիքսների մեջ զբաղեցնում է երկրորդ տեղը։ Նորվեգացի երաժիշտ Սիմեն Հեստնեսի կինն է (ICS Vortex): Նրանք ունեն մեկ որդի` Սթորմը, ծնվել է 2007 թվականին։

Կենսագրություն
--------------

Կալիֆոռնիայում կարճատև ուսումից հետո նա սկսել է գումար աշխատել՝ պատկերումներ անելով։ Բացի «Նեմի»-ի ստեղծումից, Լիսեն նկարազարդել է Էդգար Ալլան Պոյի և նորվեգացի բանաստեղծ André Bjerke-ի բանաստեղծությունները։

«Նեմի» կոմիքս
-------------

«Նեմի» կոմիքսի գլխավոր հերոսը Մոնտոյան է, որն անվանվել է ի պատիվ Նեմի և Ինիգո Մոնտոյա լճերի (Լիսե Մյուրեի սիրելի ֆիլմի կերպարը)։ Կոմիքսն առաջին անգամ հրատարակվել է 1997 թվականին «Larsons Gale Verden» ամսագրում, կոչվել է «Սև կողմ/Սև էջ» (Den svarte siden): Սկզբից սա մռայլ կոմիքս էր գոթերի ենթամշակույթի մասին, իսկ Նեմին ընդամենը հերոսներից մեկն էր։ Ավելի ուշ նա դարձել է գլխավոր հերոսը, կոմիքսը կոչվել է նրա անունով և դարձել է ավելի կենսուրախ (սակայն հաճախ անդրադառնում է լուրջ խնդիրների)։ Առաջին կոմիքսները սև ու սպիտակ էին, ավելի ուշ դարձել են գունավոր, բայց Նեմին միշտ ամբողջությամբ կամ գրեթե ամբողջությամբ պատկերվել է սև ու սպիտակ։

Նեմիի մասին կոմիքսները տպագրվել են 60 տարբեր թերթերում, ամսագրերում և Նորվեգիայի, Շվեդիայի, Ֆինլանդիայի, Իռլանդիայի, Անգլիայ և Շոտլանդիայի վեբ-կայքերում։ Դրանցից խոշորագույններն են` «Մետրո» (Metro), «Dagens Nyheter», «Ilta-Sanomat» և «Dagbladet»: Նորվեգիայում, Շվեդիայում և Ֆինլանդիայում տպագրվում է «Նեմի (Nemi)» ամսագիրը, որտեղ բացի Նեմիից և այլ հայտնի կոմիքսներից («Լենոր (Lenore)» Roman Dirge-ից, «LibertyMeadows» Frank Cho-ից, «WayLay» Carol Lay-ից, EC Comics classics и «Sinfest» от Tatsuya Ishida) ներկայացվում են սկսնակ նորվեգացի նկարիչների աշխատանքները։ Ամսագրի թողարկումներից մեկի նախաբանը գրել է ամերիկյան երգչուհի Թորի Էյմոսը։

2010 թվականի ամռանը դուրս է եկել «Աստղային փոշի և սուտ» առաջին ռուսերեն կոմիքսապատումը։ Նաև Նեմին սկսել է հայտնվել ռուսական «Մթնշաղ» ամսագրում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Lambiek Comiclopedia — Lambiek, 1999.
2. 1 2  BD Gest' (ֆր.)
3. ↑  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #132093995 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.

Արտաքին հղումներ
----------------

* *Nemi* в онлайновом издании *Spray* (անգլ.)
* Интервью на сайте bdtheque.com (անգլ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լիսե Մյուրե» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · Internet Movie Database |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 52702 · BNF: 16205069h · GND: 132093995 · ISNI: 0000000078537693 · LCCN: n2009018490 · LIBRIS: 221161 · SUDOC: 15175988X · VIAF: 62699342 · WorldCat VIAF: 62699342 |

 |

 |
**Ալեմ** (ֆր.՝ Alem, իրական անունը՝ Մայել Գայոոդ, ֆր.՝ Mael Gayaud, մարտի 25, 1992(1992-03-25), Լիոն), ֆրանսիացի հայտնի բիթբոքսեր, երաժիշտ։

Ծնվել է երաժիշտների ընտանիքում։ 6 տարեկան հասակում սկսել է ցուցադրել երաժշտական որակները՝ կիթառ նվագելով։ 11 տարեկան հասակում նրան սկսում են հետաքրքրել դրամ-մեքենաները (անգլ.՝ drum-machine) և բիթբոքսը։ Ալեմի եղբայրը պնդում էր, որ Ալեմը, 2006 թվականին արդեն տիրապետում էր բիթբոքսի բազային տվյալներին։ Սովորել է Ֆրանսիայի Լիոն քաղաքի «Lycée privé du Guiers - Val d'Ainan» լիցեյում։ Ունի մի շարք համաշխարհային նվաճումներ, դրանք են՝ Բիթբոքսի աշխարհի չեմպիոն (2015), Բիթբոքսի աշխարհի թիմային չեմպիոն (2015), Բիթբոքսի Ֆրանսիայի չեմպիոն (2013), Բիթբոքսի Ֆրանսիայի թիմային չեմպիոն (2013): Աշխարհի չեմպիոն դառնալուց հետո, նա, մինչ այսօր, կատարում է համաշխարհային շրջագայություններ, հանդիպում է տարբեր երկրների բիթբոքս-ներկայացուցիչների հետ, կատարում է փորձի փոխանակում և անցկացնում է դասընթացներ։

Աղբյուրներ
----------

* Humanbeatbox.com
* Swissbeatbox.com

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ալեմը՝ աշխարհի չեմպիոն

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ալեմ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Ֆեյսբուք · Ֆեյսբուք · LinkedIn · Թվիթթեր · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ · ՏիկՏոկ · ՅուԹյուբ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Discogs · MusicBrainz |

 |
Աշխարհագրություն և բնակչություն
-------------------------------

**Ուելսի արքայազնի կղզի** **(Ալյասկա)**, չափերը` 217×72 կմ, մակերեսը՝ 6675,1կմ²։ Կղզին ներառված է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների 4 ամենամեծ կղզիների ցանկում (Հավայան, Կադյակ և Պուերտո Ռիկո կղզիներից հետո ) և մակերեսի մեծությամբ աշխարհում զբաղեցնում է 89-րդ տեղը։ Կղզու ամենաբարձր կետը 1217 մ է։

Ըստ 2014 թվականի հաշվարկների` 868 թվականին հիմնադրված Կլավոկ բնակավայրում բնակվում էր 774 մարդ, իսկ 1907 թվականին հիմնադրված Կրեիգ բնակավայրում՝ 1254 մարդ։

Պատմություն
-----------

Կղզին հայտնաբերել է ռուս ծովագնաց Ալեքսեյ Չերիկովը 1741 թվականին։ Կղզու անվանումը արձանագրվել է Մեծ Բրիտանիայի և Ռուսական կայսրության փոխհամաձայնեցմամբ 1825 թվականի փետրվարի 16–28-ը ընկած ժամանակահատվածում։

Տնտեսություն
------------

19–րդ դարի վերջում կղզում սկսվել է ոսկու, պղնձի և այլ մետաղների արդյունահանումը։

Ժամանակաից տնտեսությունը հիմնված է անտառտնտեսության, ձկնորսության և ձկների վերամշակման հիման վրա։ Տնտեսության կարևորագույն բաղադրիչ է համարվում նաև զբոսաշրջությունը և ձկնորսական զբոսաշրջությունը։

Փոխադրամիջոց
------------

Կղզում ճանապարհների երկարությունը կազմում է 2500 մղոն, բայց ոչ բոլորն են շահագործվում։

Կլավոկ բնակավայրի մոտակայքում է գտնվում Կլավոկ օդանավակայանը (IATA: **KLW**, ICAO: **PAKW**, FAALID: **AKW**) և Կլավոկի հիդրոօդանավակայանը (ICAO: **PAQC**, FAALID: **AQC**):

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  «Արխիվացված պատճենը». Արխիվացված է օրիգինալից 2019-07-03-ին. Վերցված է 2020-08-28-ին.
3. ↑  «ISLANDS BY LAND AREA» (անգլերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ դեկտեմբերի 1-ին. Վերցված է 2015 թ․ դեկտեմբերի 1-ին.
**Էմանուելա դե Պաուլա** (պորտ.՝ Emanuela de Paula, ապրիլի 25, 1989(1989-04-25), Cabo de Santo Agostinho, Պերնամբուկու, Բրազիլիա),բրազիլացի թոփ մոդել։

Էմանուելան մուլատ է․ հայրը սևամորթ է, մայրը՝ սպիտակամորթ։ Ինչպես հենց ինքը՝ դե Պաուլան է նշում, բրազիլացի սևամորթ սակավաթիվ մոդելներից մեկն է։ Կարիերան սկսել է մանուկ հասակից․ ինը տարեկանում նկարահանվել է տեղի սուպերմարկետի գովազդում, տասնհինգ տարեկանում էլ մասնագիտական առաջին գործարքն է կնքել (ֆրանսիական Marilyn Agency գործակալության հետ)։ 2005 թվականից մասնակցել է Ralph Lauren-ի, Zac Posen-ի, Bill Blass-ի նյույորքյան ցուցադրություններին։ 2009 թվականից տեղ է գրավել աշխարհի ամենաբարձր վարձատրվող մոդելների լավագույն տասնյակում։

Տարբեր ժամանակներում դե Պաուլան մասնակցել է Ralph Lauren-ի, Bill Blass-ի, Zac Posen-ի, Shiatzy Chen-ի, Alexandre Herchcovitch-ի, Colcci-ի, Diane von Furstenberg-ի, Jennifer Lopez-ի, Sweetface-ի, Kenneth Cole-ի, Lacoste-ի, Rebecca Taylor-ի, Salinas-ի, Tommy Hilfiger-ի, Yigal Azrouël-ի, Cavalera-ի, DKNY-ի, GAP-ի, Hush Puppies-ի, MAC-ի, Sephora-ի, Top Shop-ի և նորաձևության այլ տների դիզայներների կազմակերպած ցուցադրություններին։

2008, 2010 և 2011 թվականներին հրավիրվել է մասնակցելու «Victoria’s Secret» ընկերության ամփոփիչ ցուցադրություններին։ 2009 թվականին էլ նկարահանվել է «Pirelli» օրացույցի համար։

Անձնական տվյալներ
-----------------

Հասակը՝ 176 սմ

կուրծքը՝ 84 սմ

գոտկատեղը՝ 60 սմ

կոնքերը՝ 87 սմ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Model of the Week - Emanuela Արխիվացված 2010-04-23 Wayback Machine
2. 1 2  Revista VEJA | Edição 2116 | 10 de junho de 2009 Արխիվացված 2011-12-23 Wayback Machine
3. ↑  «Emanuela de Paula - Fashion Model - Profile on New York Magazine». Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ դեկտեմբերի 10-ին. Վերցված է 2014 թ․ հուլիսի 8-ին.
4. ↑  «EGO - NOTÍCIAS - Emanuela de Paula posa para campanha da Victoria's Secret». Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ հուլիսի 14-ին. Վերցված է 2014 թ․ հուլիսի 8-ին.
5. 1 2  «Emanuela De Paula». Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ հուլիսի 14-ին. Վերցված է 2014 թ․ հուլիսի 8-ին.
6. 1 2 3 4  «Эмануэла Де Паула: FashionModelDirectory.com» (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ դեկտեմբերի 18-ին. Վերցված է 07.07.2014-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պրոֆիլը Fashion Model Directory կայքում (անգլ.)
* Պրոֆիլը models.com կայքում (անգլ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Էմանուելա դե Պաուլա» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database |

 |
**Չալուսը** (պարս.՝ چالوس, ռոմանականացված՝ Chālūs, Chaloos, Chalousse և Chalous) քաղաք է Իրանի հյուսիսում, Մազանդարան նահանգում։ Այն ծառայում է որպես Չալուս վարչաշրջանի նստավայր։ 2006 թվականի մարդահամարի տվյալներով, այն ունի 44.618 բնակչություն, 12791 ընտանիքում։ Չալուսը խոշոր հանգստավայր է իրանցիների համար, քանի որ այնտեղ եղանակը հիանալի է և կան բազմաթիվ տեսարժան վայրեր։

Աշխարհագրական դիրք
------------------

Սահմանամերձ շրջաններ են Նոշահրը՝ արևելքից, Տոնեկաբոն՝ արևմուտքից, Մազանդարան և Թեհրանի նահանգները՝ հարավից։ Այն գտնվում է Չալուս գետի վրա, Կասպից ծովի մոտ։

Պատմություն
-----------

Չալուսը կոչվում էր «Սալուս» կամ «Շալուս»։ Այն ունի երկար պատմություն, որում եղել են ապստամբություններ և պայքար տեղի իշխանության հետ, ինչպես նաև շրջափակում օտարերկրացիների կողմից։ Չալուսն ուներ մեծ մետաքսի գործարան, որը գործում էր 1936 թվականից մինչև 1958 թվականը։ Այն արտահանում էր գործվածներ և այլ մետաքսե արտադրանք տարբեր երկրներ։

Տեսարժան վայրեր
---------------

Չալուսը համարվում է ամենաշատ այցելվող զբոսաշրջանային վայրերից մեկը։ Քաղաքից 12 կմ հեռավորության վրա գտնվում է Նամակ Աբրուդ ժամանցային համալիրը, որը հագեցած է հյուրանոցներով, հանգստի վայրերով և ֆունիկուլյորով։ Հետաքրքրական տեսարժան վայրերից է նաև Չայխորան պալատը։ Այն ընդգրկված է Իրանի ազգային ժառանգության հուշարձանների մեջ։ Զբաղեցնում է 4000 քառ․ մետր տարածք։ Հին ժամանակներում շահերի համար ծառայել է որպես ժամանակավոր հանգստավայր։

Չալուսից 60 կմ հարավարևմուտք գտնվում են Թախթ ե Սոլեյման (4850մ)և Ալամ-կուխ (4335մ) լեռները։ Առաջինն իրենից ներկայացնում է հնավայր, որտեղ դեռևս պահպանվել են զրադաշտական ատրուշանի մնացորդները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری (перс.)
2. ↑  Chalus, Iran can be found at GEOnet Names Server, at this link, by opening the Advanced Search box, entering "-3057857" in the "Unique Feature Id" form, and clicking on "Search Database".
3. ↑  "Census of the Islamic Republic of Iran, 1385 (2006)". Islamic Republic of Iran. Archived from the original (Excel) on 2011-11-11.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Չալուս» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n79014240 · NKC: ge1201552 · VIAF: 153589824 · WorldCat VIAF: 153589824 |

 |
**Պենիաֆլորի ամրոց (Խաեն)**, (իսպ.՝ Peñafiel, թարգմանաբար նշանակում է **հավատարիմ ժայռ**), ամրոց Իսպանիայի Վալյադոլիդ գավառի Պենիաֆլոր ավանում, Կաստիլիա-Լեոն ինքնավար մարզում։ Ամրոցն ունի 28 աշտարակ։ Ներկայիս տեսքը ստացել է 16-րդ դարում, սակայն շինարարությունը սկսվել էր դեռ 11-րդ դարում։

1917 թվականի հունիսի 1-ի հրամանով Իսպանիայի մշակույթի նախարարության կողմից Պենիաֆլորի ամրոցն ընդգրկվել է Իսպանիայի պատմական արժեք ունեցող հուշարձանների ցանկի մեջ՝ RI-51-0000148 գրանցման համարի տակ։

Պատմություն
-----------

Առաջին ամրացման աշխատանքները կատարվել են Լեոն Ռամիրոյի օրոք։ Պատմական աղբյուրներում ամրոցի վերաբերյալ առաջին հիշատակությունները թվագրվում են 943 թվականով։

983 թվականին ամրոցը գրավել էր վեզիր Ալմանզոր Կորդոբացին։ Սակայն 1008 թվականին այն ետ է գրավել Սանչո Գարսիան, որին օգնում էր կոմս Կաստիլիան։ Համաձայն լեգենդի` երբ կոմսը վերջապես մտնում է ամրոց, իր նիզակը մխրճում է այն ժայռի մեջ, որի վրա կառուցված է ամրոցը և ասում Desde hoy en adelante esta será la peña más fiel de Castilla (այսօրվանից և հավետ այն հավատարիմ կլինի Կաստիլային), իսկ ժայռը անվանեցին **Բազեի ժայռ**։ Այդպես ժայռը և ամրոցը ստացան իրենց անվանումները։

1112 թվականին Արագոնի արքա Ալֆոնսո I-ը պաշարված է եղել ամրոցում իր կնոջ՝ Ուրրակա Կաստիլիայի զորքերի կողմից, իսկ հետագայում Ալֆոնսո IV-ի կողմից։ Ամրոցի մեկ այլ հայտնի տերերից է եղել միջնադարյան բանաստեղծ Խուան Մանուելը։

Խուան 2-րդ Արագոնացին (իսպ.՝ Juan II de Aragón) իր պատանեկությունն է անցկացրել ամրոցում, որտեղ և ծնվել է իր առաջնեկ Կառլոսը։ Երբ Կարլոսը ապստամբություն բարձրացրեց թագի համար, ամրոցը գրավվեց և քանդվեց արքայական զորքի կողմից՝ 1451 թվականին։

1456 թվականի լքված ամրոցը Պեդրո Խիրոն արքայից խնդրում է նրա սիրելի Խուանա Պաչեկո փոքր եղբայրը։ Նա սկսեց զբաղվել ամրոցի վերականգնման և վերակառուցման հարցերով, որպես քաղաքից դուրս գտնովող իր սեփականություն և նստավայր։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Wiki Loves Monuments monuments database — 2017.
2. ↑  Ministerio de Educación, Cultura y Deporte (ed.).. `{{cite web}}`: Missing or empty `|title=` (օգնություն); Unknown parameter `|título=` ignored (`|title=` suggested) (օգնություն)

* Ministerio de Educación, Cultura y Deporte (ed.). «Consulta a la base de datos de bienes inmuebles».
* Proa al Duero, EL PAÍS (13/08/2004)
* Museo Provincial del Vino de Valladolid

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Պենիաֆլորի ամրոց (Խաեն)** կատեգորիայում։ |


|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Պենիաֆլորի ամրոց (Խաեն)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 316732738 · WorldCat VIAF: 316732738 |

 |
| **՞**Ռոդոտուս թաթաձև |
| --- |
|   |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Սնկեր |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ընտանիք | Tricholomataceae |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | Ռոդոտուս թաթաձև |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Rhodotus Palmatus

 |
|  Հատուկ պահպանություն |
| 
Վտանգման սպառնացող վիճակին մոտ գտնվող տեսակIUCN 3.1 *Near Threatened* : ??? |
| 

| [{{fullurl:wikispecies:{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} ԴասակարգումըՎիքիցեղերում] | uselang=hy}}[{{fullurl:commons:Special:Search/{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} Պատկերների որոնումՎիքիպահեստում] | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Ռոդոտուս թաթաձև** (լատին․՝ Rhodotus Palmatus), Tricholomataceae ընտանիքին պատկանող սունկ, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

Վառ կորալագույն, կարմրավուն կամ բոսորավարդագույն, դոնդողանման թաղանթով պատված, 4-8 սմ տրամագծով գլխարկը չորանալուց հետո գունաթափվում է, ունի ջրջրոտված մակերես և ներս ծալված եզրեր։ Ծիրանի հաճելի հոտով և կծու համով պտղամիսը վարդագույն է։ 0,5 սմ լայնությամբ հաստափոր ազատ կամ ոտիկին կպած թիթեղները գլխարկից ավելի վառ են գունավորված։ Վարդագույն երանգով ծռված, կողքային, երբեմն կենտրոնական, վերևում` ալրանման իսկ ներքևում զոլավոր ոտիկը 1–5 x 0,5–1,5 սմ է։ Սպորափոշին վարդագույն է, իսկ բաց վարդագույն կամ դեղնավարդագույն, կիսագնդաձև սպորները՝ 5–8 մկմ։

Տարածվածություն
---------------

Ընդհանուր արեալը ընդգրկում է Եվրոպան, Ասիան, Հյուսիսային Աֆրիկան, Հյուսիսային Ամերիկան Հարավային Կովկասը (Հայաստան)։ Հայաստանում հայտնաբերված է Իջևանի ֆլորիստիկական շրջանում՝ «Դիլիջան» ազգային պարկում։

Էկոլոգիա
--------

Հայաստանում հանդիպում է հազվադեպ։ Լայնատերև ծառատեսակների բնափայտի վրա, կաղնու-բոխու անտառում, 1700 մ բարձրության վրա և հոկտեմբեր ամսին։ Քիսիլոտրոֆ է։

Պահպանություն
-------------

Վտանգված տեսակ է։ Պահպանվում է «Դիլիջան» ազգային պարկի համապատասխան էկոհամակարգերի կազմում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*. Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն. 2010. ISBN 978-99941-2-420-6.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ռոդոտուս թաթաձև» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · iNaturalist · NCBI · IRMNG |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 2779515793 |

 |
| **՞**Կարմրափոր հրադոդոշ |
| --- |
| Կարմրափոր հրադոդոշ  |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
| Տիպ | Քորդավորներ |
|
|
|
|
|
| Դաս | Երկկենցաղներ |
|
|
|
| Կարգ | Անպոչներ |
|
|
|
| Ընտանիք | Կլորալեզվավորներ |
|
|
|
| Ցեղ | Հրադոդոշներ |
|
|
| Տեսակ | **Կարմրափոր**  **հրադոդոշ** |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Bombina bombina (Linnaeus, 1761) |
|  Հատուկ պահպանություն |
| 
Քիչ մտահոգող տեսակIUCN 3.1 *Least Concern* : ??? |
|  Արեալ |
| պատկեր |
| 

| ԴասակարգումըՎիքիցեղերում | Պատկերների որոնումՎիքիպահեստում | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Կարմրափոր հրադոդոշ** (լատին․՝ Bombina bombina), կլորալեզվավորների ընտանիքի հրադոդոշների ցեղին պատկանող դոդոշի տեսակ։

Ձմեռող տեսակ է։ Քուն է մտնում մոտ 150 օր և ձմեռում է ցամաքում՝ թաքստոցներում և կրծողների բներում։ Վտանգի դեպքում պառկում է մեջքի վրա և ցուցադրում սարսափ առաջացնող վառ գույնի փորը, որը նման է հրի։

Այստեղից էլ առաջացել է *կարմրափոր հրդադոդոշ* անվանումը։

Տարածվածություն
---------------

Տարածված է Եվրոպայի կենտրոնական և հյուսիսային գոտիներում։ Ապրում է Գերմանիայի, Չեխիայի, Սլովենիայի, Սլովակիայի, Խորվաթիայի, Բոսնիա և Հերցեգովինայի, Լեհաստանի, Հունգարիայի, Սերբիայի, Բուլղարիայի, Ռումինիայի, Բելառուսի, Լիտվայի և Ռուսաստանի տարածքներում։

Որոշակի մեկուսացված պոպուլյացիաներ բնակվում են նաև Մեծ Բրիտանիայի, Ավստրիայի, Թուրքիայի, Ղազախստանի և Շվեդիայի տարածքներում։

Ընդունված է կարմրագլուխ հրադոդոշի բնակության վերջնասահմանը համարել Ուրալյան լեռները։

Ապրում է ջրերում և ճահիճներում։

Նկարագրություն
--------------

Կարմրափոր հրային դոդոշի մարմնի երկարությունը կազմում է 4-6 սմ։ Մեջքն ունի սև, մոխրագույն կամ գորշ գույնի գունավորում, փորը վառ նարնջագույն է՝ կապտասև պուտերով։

Մաշկի վրա կան կոշտուկներ։ Սեռական դիմորֆիզմը լավ է արտահայտված։ Էգերը արուներից արտաքնապես շատ ավելի խոշոր են, սակայն նրանք ունեն միևնույն քաշը։

Սնվում է ջրային անողնաշարավորներով։ Ակտիվ է ցերեկային ժամերին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Հ․Ջ․ Գրիգորյան, *Ողնաշարավորներ*, Հայերեն կենդանաբանական տերմինաբանություն (վերլուծություն և սկզբունքներ) (խմբ. Հ․Գ․ Խաչատրյան), «ՀՀ ԳԱԱ Գիտություն հրատարակչություն», 2008, էջ 157 — 264 էջ. — 300 հատ, ISBN 978-5-8080-0723-9։

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիցեղերն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կարմրափոր հրադոդոշ» հոդվածին։ |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կարմրափոր հրադոդոշ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · iNaturalist · NCBI · IRMNG · ITIS TSN |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4178514-9 |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Կենդանիներ**
 |
Սերբոհատ
**Սրբոսյեկ** (խորվ.՝ Srbosjek, բառացի՝ *սերբեր հատող*, *սերբահատ*), կոպիտ կաշվե ձեռնոցի մեջ ներառված դաշույնի շեղբ։

Օգտագործել են խորվաթ ուստաշները (խորվաթական ֆաշիստներ)։ Երախկալի փոխարեն ձեռնոց է։ Շեղբը հասատված ձև չի ունեցել։ օգտագործվել են և ձևափոխված մանգաղ, և 30 սմ-ից երկար գործարանային դաշույնի շեղբեր։ 1926 թվականից արտադրել է գերմանական «Զոլինգեն» ընկերությունը «Դանակ խրձերի համար» (գերմ.՝ Garbenmesser) անունով։

Սրբոսյեկի նոր տարբերակը նախագծվել է Անտե Պավելիչի խորվաթական կառավարության հատուկ մրցույթից հետո, որում քննարկվում էր, թե ինչպիսի դաշույն սարքել, որով դահիճը կարողանա սպանել արագ և արդյունքում չհոգնի։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին խորվաթական կառավարության պատվերով գերմանական Զոլինգեն քաղաքում պատրաստվում է այս դանակների մեծ թվաքանակ։ Սրբոսյեկերը օգտագործվել են Յասենովաց համակենտրոնացման ճամբարում և այլ նմանատիպ վայրերում սերբերի զանգվածային սպանությունների համար։ Այս դանակները կաշվե մասի վրա հաճախ ունեին «Գրավիզո» (գերմ.՝ Gräwiso, Գրեյֆրաթ եղբայրների գերմ.՝ Gräfrath Gebrüder) դրոշմը, որի պատճառով էլ հաճախ դրանց անվանում են «Գրավիզո դանակ»։

Յասենովաց համակենտրոնացման ճամբարում սրբոսյեկով սպանելու մրցումներ էին անցկացնում։ Ամերիկացի քննիչ Բլյում Հովարդի տվյալներով նման մրցումներից մեկի հաղթողն է եղել ոմն Պետար Բրզիցա, որ մեկ գիշերվա ընթացքում 1360 սերբ է մորթել (այլ տվյալներով՝ 1300)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Jasenovacki logor smrti, Nikola Nikolic, 1948
2. 1 2 3  Takozvana NDH, Dr Mladen Colic, Deltapres, Beograd, 1973
3. 1 2  Vatikan i Jasenovac, Vladimir Dedijer, Dokumenti (Beograd, 1987)
4. ↑  «Գրեյֆրաթ եղբայրների դրոշմը». Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ հուլիսի 2-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 1-ին.
5. ↑  Wanted ! : The Search for Nazis in America, Howard Blum, Quadrangle/New York Times Book Co. 1977
6. ↑  «The Career of Andrija Artukovic». Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ սեպտեմբերի 30-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 1-ին.
**PC World**, համակարգչային տեխնոլոգիաներին նվիրված ամենամսյա պարբերական, որը հրապարակվում էր International Data Group-ի կողմից 1983 թվականից մինչև 2013 թվականը։ Սկսված 2013 թվականից պարբերականի տպագիր տարբերակը դադարեց լույս տեսնել, իսկ պարբերականը ամբողջությամբ անցավ առցանց տարբերակի։ Պարբերականի հոդվածները հիմնակաում վերաբերվում էին սարքային և ծրագրային ապահովումներին, սերվերներին, անհատական համակարգիչներին և դրանց օգտագործմանը, ինչպես կենցաղային, այնպես էլ ձեռնարկատիրական կյանքում։ Հրապարակվում էր հոդվածներ՝ տեղեկատվական տեխնոլոգիանների շուկայի նորությունների, վճակագրության, խոշոր միջոցառումների մասին, ինչպես նաև ակնարկներ և խորհուրդներ։

Պատմություն
-----------

Պարբերականը թողարկվել 1982 թվականին COMDEX միջոցառման ժամանակ, և կրել է **«Personal Computer World»** անվանումը։ Պարբերականը մի քանի անգամ վերավաճառվել է տարբեր հրատարակչությունների, այդ թվում՝ VNU և Ziff Davis Publishing։

1999 թվականի փետրվարին պարբերականը գրանցեց ռեկորդային տպագրության քանակ՝ ավելի քան 1 միլլիոն օրինակ, դառանալով առաջին և միակ պարբերականը այս թեմատիկայով, որը գրանցել է նմանատիպ արդյունքներ։

2013 թվականին պարբերականի ղեկավարությունը հայտարարություն տարածեց, այն մասին, որ դադարեցնում են երեսուն տարի տևած տպագիր տարբերակի թողարկումը։ 2013 թվականի օգոստոսի համարը դարձավ վերջին տպագրված տարբերակը։ Հետագայում սկսվեց թողարկվել պարբերականի առցանց տարբերակը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. 1 2  The ISSN portal — Paris: ISSN International Centre, 2005. — ISSN 0737-8939
3. ↑  «IDG Print Publication: PCWorld». Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 1-ին. Վերցված է 2018 թ․ դեկտեմբերի 6-ին.
4. ↑  *Deborah Wise* Staff walks out on PC Magazine, starts new journal(անգլ.) // *InfoWorld* : magazine. — Popular Computing, Inc. 1982. — Т. 4. — № 50. — С. 1, 10. — ISSN 0199-6649.
5. ↑  «Archived copy». Արխիվացված է օրիգինալից 2001 թ․ մայիսի 20-ին. Վերցված է 2001 թ․ մայիսի 20-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ արխիվը պատճենվել է որպես վերնագիր (link)
6. ↑  Bill Mickey (2013 թ․ հուլիսի 10). «IDG's PCWorld Going Digital-Only». *Folio*. Access Intelligence. Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 10-ին.
7. ↑  Harry McCracken (2013 թ․ հուլիսի 11). «PCWorld Exits Print, and the Era of Computer Magazines Ends». *Time Magazine*. Վերցված է 2015 թ․ օգոստոսի 13-ին.
**PC Magazine**, ամսագիր, որը թողարկվում է Ziff Davis հրատարակչության կողմից։ Ամսագրի տպագրված տարբերակները թողարկվել են 1982 թվականից մինչև 2009 թվականի հունվարը։ Օնլայն տարբերակները սկսել են թողարկվել 1994 թվականից մինչև այսօր։ Բացի ԱՄՆ-ից ամսագիրը ունի նաև մի շարք տարբերակներ այլ երկրերում՝ Ավստրալիյում, Մեծ Բրիտանիայում, Բենիլյուքսում, Ֆրանսիայում, Հունաստանում, Հնդկաստանում, Լատինական Ամերիկայում, Պորտուգալիայում և Ռուսաստանում։

Պատմություն
-----------

Ամսագրի մասին առաջին անգամ հրապարակում է արվել Byte ամսագրում՝ PC. The Independent Guide to the IBM Personal Computer անունով։ Հրապարակման մեջ նշվում էր, որ ամսագիրը հրապարակվել է Software Communications, Inc ներկայացուցիչ Դեվիդ Բաննելի կողմից։ Ամսագիրը առաջին անգամ լույս է տեսել 1982 թվականի փետրվար մարտ ամիսներին։ Մինչև 1986 թվականի հունվարը Magazine բառը չի հայտնվել լոգոյում։ PC Magazine ամսագիրը ստեղծվել է Բաննելի և Շերիլ Վուդարդի կողմից, ով հետագայում օգնեց ստեղծել նմանատիպ ամսագրեր՝ PC World и Macworld։ Ամսագրի առաջին ներդրողներն են Էդդի Կյուրրին և Թոնի Գոլտը Lifeboat Associates ընկերության համահիմնադիրները, ովքեր էլ ֆինանսավորում էին ամսագիրը։ Ամսագիրը առաջացրեց, որոշակի ֆինանսական խնդիրներ, որոնց լուծելու համար, Գոլդը վաճառեց ամասգիրը Ziff Davis հրատարակչությանը։ Բաննելը իր աշխատակցիներ հետ միասին դուրս եկան ամսագրից, որպեսզի ստեղծեն նոր ամսագիր՝ PC World։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  The ISSN portal — Paris: ISSN International Centre, 2005. — ISSN 0888-8507
2. ↑  Williams, Gregg (1982-01). «A Closer Look at the IBM Personal Computer». *Byte* (անգլերեն). էջ 36. Վերցված է 2013 թ․ հոկտեմբերի 19-ին.
3. ↑  «Front cover». *PC Magazine*. Feb–Mar 1982. էջ 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին. Վերցված է 2012 թ․ փետրվարի 17-ին.
4. ↑  Cheryl Woodard (2008). «How We Started PC Magazine in 1981 with $150,000» (անգլերեն). PublishingBiz. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ հուլիսի 30-ին. Վերցված է 2016 թ․ օգոստոսի 7-ին.
5. ↑  *Deborah Wise* Staff Walks Out on *PC Magazine*, Starts New Journal(անգլ.) // *InfoWorld* : magazine. — Popular Computing, Inc. 1982. — Т. 4. — № 50. — С. 1—8. — ISSN 0199-6649. Архивировано из первоисточника 3 Հոկտեմբերի 2020.
**Լելա Ջավախիշվիլի** (վրաց.՝ ლელა ჯავახიშვილი, ապրիլի 23, 1984(1984-04-23), Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի շախմատիստուհի, միջազգային վարպետ (2005), կանանց գրոսմայստեր (2003)։

Կենսագրություն
--------------

Լելա Ջավախիշվիլին ծնվել է 1984 թվականին, Թելավ քաղաքում։ 2005 թվականին ստացել է միջազգային վարպետի կոչում։ 2006 թվականին Թուրինի օլիմպիադայում երրորդ խաղատախտակի վրա 11 հնարավորից վաստակել է 8,5 միավոր և նվաճել է անհատական ​​բրոնզե մեդալ։ 2006 թվականին Թուրինի Շախմատի Օլիմպիական խաղերում նա 11 հնարավորից վաստակել է 8,5 միավոր և նվաճել անհատական ​​բրոնզե մեդալ։

2008 թվականին Դրեզդենի օլիմպիադայում Լելա Ջավախիշվիլին Վրաստանի հավաքականի հետ կանանց մրցումներում երրորդ խաղատախտակի վրա 9 հնարավորից վաստակել է 4,5 նվաճել անհատական ոսկե մեդալ։

2010 թվականին Խանտի-Մանսիյսկում տեղի ունեցած շախմատի օլիմպիադայում նա նվաճել է բրոնզե մեդալ։

2014 թվականին Թրոմսյոյի շախմատային օլիմպիադայում նա երկրորդ լավագույն արդյունքն է ցույց տվել երրորդ խաղատախտակի վրա։

2015 թվականի ապրիլին Չինաստանի Չենդու քաղաքում տեղի ունեցա կանանց թիմային աշխարհի առաջնությունում վրացուհի շախմատիստը երկրորդ խաղատախտակի վրա 8 հնարավորից վաստակել է 4 միավոր։

2023 թվականին Վրաստանի հավաքականի հետ Լելա Ջավախիշվիլին Բիդգոշչում անցկացված կանանց աշխարհի թիմային առաջնությունում կրկնել է 2015 թվականի հաջողությունը և նվաճել ոսկե մեդալ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  FIDE Ratings and Statistics
2. 1 2 3 4 5 6  OlimpBase
3. ↑  «ლელა ჯავახიშვილი (1984)». *www.nplg.gov.ge*. Վերցված է 2023 թ․ դեկտեմբերի 5-ին.
4. ↑  Georgia wins the FIDE World Women’s Team Championship 2023

Արտաքին հղումներ
----------------

* Անձնական քարտը ՖԻԴԵ-ի կայքում
* Պարտիաները Chessgames.com կայքում
* Անձնական քարտը 365chess.com կայքում
* Մասնակցությունը օլիմպիադաներին
* Մասնակցությունը կանանց աշխարհի թիմային առաջնություններին
* Մասնակցությունը կանանց Եվրոպայի թիմային առաջնություններին

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լելա Ջավախիշվիլի» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | 365chess · Chess DB · Chess Games · Chess Tempo · ՖԻԴԵ |

 |
**Քառակող կոթող (Դսեղ)**, գտնվում է Դսեղ գյուղի միջնադարյան գերեզմանատանը, կերտված է 7-րդ դարում։

Կոթողի բարձրությունը 2 մետր է, կերտված է բաց դեղնավուն ֆելզիտից, կանգնեցված է տուֆի պատվանդանի վրա, որի վերին հատվաշում խաչապատկեր է, իսկ մյուս կողմում կա վիմագիր արձանագրություն։

Կոթողը վաղ միջնադարյան շրջանին է, իսկ պատվանդանը տեղում հավաքել է հայտնի խաչքարագործ Վահրամ Մամիկոնյանը։ Նույն տարածքում է գտնվում նաև վարպետի "Խաչելություն" խաչքարը` 1281 թվագրմամբ։ Կոթողի բոլոր կողմերը ունեն իրենց խորհրդանշական բովանդակությունները։

Կոթողի արևմտյան ճակատի վրա պատկերված ընդանհուր թվով 8 շրջանակները, որոնցից 6-ը միանման շրջանակներ են, 7-րդը մյուսներից տարբերվում է իր կրկնակի շրջագծով, 8-րդի կիսաշրջանը հպված է պատվանդանին (ամենայն հավանականությամբ շրջանակներում գոյություն են ունեցել պատկերներ, որոնք չեն պահպանվել)։ Քառակող կոթողի արևելյան հատվածում պատկերված են արմավենու տերևներ։ Իսկ կոթողի հյուսիսային ճակատին` ընձյուղագալարների միջև, պատկերված են վեր ու վար ուղղորդված արմավենու տերևներ, հարավային կողմում պատկերված է խաղողի որթատունկ։

Նմանատիպ կոթողներ կան նաև Օձունում, Արդվիում, Խոժոռնիում, Կողբում, Բրդաձորում, Շինուհայրում և Երևանում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  hushardzantest. «ԿՈԹՈՂ». *Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների և պատմական միջավայրի պահպանության ծառայության* (ամհարերեն). Վերցված է 2021 թ․ հունիսի 14-ին.
2. ↑  «Դսեղի 7-րդ դարի քառակող կոթողը կվերականգնվի». *Hetq.am*. Վերցված է 2021 թ․ հունիսի 14-ին.
**Սերգեյ Արշակի Սարդարով** (փետրվարի 25, 1909(1909-02-25), Ազոխ, Շուշիի գավառ, Ելիզավետպոլի նահանգ, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - սեպտեմբերի 9, 1987(1987-09-09), Մինսկ, Բելառուսական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ավիացիայի գեներալ-գնդապետ (1965)։ ԽՄԿԿ անդամ (1930)։

Ուսում
------

Սովորել է Մոսկվայի մեխանիկա-մեքենաշինական ինստիտուտում, 1933 թվականին ավարտել է Լենինգրադի ռազմատեսական օդաչուական դպրոցը, 1952 թվականին՝ ԽՍՀՄ զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի Կ․ Վորոշիլովի անվան ռազմական ակադեմիան։

Ծառայություն
------------

1934 թվականից ծառայել է Հեռավորարևելյան հատուկ բանակում, եղել գրոհային ավիացիոն էսկադրոնի օղակի, դասակի, 1936 թվականից՝ ջոկատի հրամանատար։ 1938 թվականին նշանակվել է էսկադրիլիայի, 1939 թվականին՝ 18-րդ կործանիչ ավիագնդի զինկոմ, 1940 թվականին՝ 307-րդ կործանիչ ավիագնդի հրամանատար։

1942 թվականից Սարդարովը իր գլխավորած 965-րդ կործանիչ ավիագնդով պաշտպանել է Արխանգելսկը, Աստրախանը, Գրոզնին, Միներալնիե վոդին։ 1944 թվականին փոխգնդապետ Սարդարովի ավիագունդը մասնակցել է Թամանյան թերակղզու, Ղրիմի ազատագրմանը, Օդեսան պաշտպանել օդային հարձակումներից։ 1944 թվականի վերջին Սարդարովը նշանակվել է կործանիչ ավիացիոն դիվիզիայի հրամանատարի տեղակալ, 1945 թվականին մասնակցել Ռումինիայի գրավմանը։

Հետպատերազմյան տարիներին վարել է պատասխանատու պաշտոններ, մինչև 1950 թվականը եղել ավիացիոն դիվիզիայի, 1952-1956 թվականներին՝ ավիացիոն միավորման հրամանատար։ Մինչև զորացրումը (1971 թվականի փետրվար) եղել է հակաօդային պաշտպանության ռազմային հրամանատարական ակադեմիայի (Գ․ Ժուկովի անվան, Կալինին) պետի տեղակալ։

Ընտրվել է ԽՄԿԿ 22-րդ և 23-րդ համագումարների պատվիրակ։

Պարգևներ
--------

Պարգևատրվել է Լենինի, Կարմիր դրոշի 2, Կարմիր աստղի 3, Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշաններով։
**Հետորոքրոմիա**, աջ կամ ձախ աչքի ծիածանաթաղանթի տարբեր գույներ, կամ անհավասար գույնի բաշխում աչքերից մեկի ծիածանաթաղանթի մասում։

Առաջացման պատճառները
--------------------

Հետերոքրոմիան հիմնականում դասակարգվում է որպես գենետիկ կամ ձեռքբերովի։ Դա մելանինի (գունանյութ) ավելցուկի կամ բացակայության արդյունք է։ Նաև այն անդրադառնում է մաշկի և մազածածկույթի տարբեր գույներ ստանալու վրա։ Աչքի գույնը հիմնականում որոշվում է մելանինի համակենտրոնացմամբ և բաշխմամբ։ Նորածինների աչքի գույնը հաճախ ավելի պայծառ է լինում, քան սովորականում, սակայն տարիքի հետ այն խամրում է։

Տեսակներ
--------

Տարբերակում են ամբողջական կամ մասնակի հետերոքրոմիա։ Ամբողջականի դեպքում աչքերից մեկի գույնը ամբողջությամբ տարբերվում է մյուսից։ Մասնակի հետերոքրոմիայի դեպքում ծիածանաթաղանթի մի մասի գույնն է տարբերվում մնացած մասից։

Հետերոքրոմիան կենդանիների մոտ
-----------------------------

Հետերոքրոմիան կենդանիների մոտ ավելի տարածված է։ Այն սովորաբար հանգեցնում է աչքերից մեկի կապույտ գույնին։ Աչքերի տարբեր գույնը հիմնականում հանդիպում է սպիտակամորթ կատուների շրջանում, կամ այն կատուների մոտ, որոնցում գերակշռում է սպիտակ գույնը։ Հիմնականում այդ ցեղատեսակին են պատկանում վանա կատուները և թուրքական անգորա ցեղատեսակին պատկանողները։ Ըստ լեգենդի՝ Մուհամեդի սիրելի կատուն՝ Մուիզզան, նույնպես ունեցել է աչքերի տարբեր գույներ։ Շների հետերոքրոմիան հիմնականում տարածված է սիբիրյան խասկի ցեղատեսակի մոտ։ Ամբողջական հետերոքրոմիա ունեցող ձիերը սովորաբար ունենում են մեկը՝ շագանակագույն, իսկ մյուսը՝ սպիտակ, կապույտ կամ մոխրագույն աչքեր։

* Մասնակի հետերոքրոմիա. կապույտ ծիածանաձև երանգավորում շագանակագույն բաժնովՄասնակի հետերոքրոմիա. կապույտ ծիածանաձև երանգավորում շագանակագույն բաժնով
* Ամբողջական հետերոքրոմիա շան մոտ. կապույտ և շագանակագույն աչքեր.Ամբողջական հետերոքրոմիա շան մոտ. կապույտ և շագանակագույն աչքեր.
* Ամբողջական հետերոքրոմիա կատվի մոտԱմբողջական հետերոքրոմիա կատվի մոտ
* Կենտրոնական հետերոքրոմիաԿենտրոնական հետերոքրոմիա
* Էլիս Իվ. ամբողջական հետերոքրոմիաԷլիս Իվ. ամբողջական հետերոքրոմիա
* Քեյթ Բոսուորտ. բնածին մասնակի հետերոքրոմիաՔեյթ Բոսուորտ. բնածին մասնակի հետերոքրոմիա

Տես նաև
-------

* Սիրենոմելիա
* Սիամական երկվորյակներ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Малая медицинская энциклопедия. 1991—96 гг.
2. ↑  Большая Российская Энциклопедия. 1994 г.
3. ↑  Большой толковый медицинский словарь. 2001 г.
**Վադի ալ-Շատի** (արաբ․՝ وادي الشاطئ‎‎), առաջին մակարդակի վարչատարածքային միավոր՝ շրջան Լիբիայի արևմուտքում։

Վարչական կենտրոնը Ադիրի քաղաքն է, որը նաև Լիբիայի խոշոր քաղաքներից է։ Շրջանը զբաղեցնում է 90 244 կմ² տարածք։

Աշխարհագրություն
----------------

Վադի ալ-Շատի գտնվում է Լիբիա պետության հյուսիսային հատվածում։ Ափերը որևէ ծովի ջրեր չեն ողողում։ Միջպետական սահման ունի հարևան պետություններից մեկի՝ Ալժիրի հետ։

Սահման ունի նաև հյուսիսում՝ Նալուտի և ալ-Ջաբալ ալ-Գարբիի, հարավում՝ Գատի, Վադի ալ-Խայաթի, Սաբհայի, իսկ արևելքում՝ ալ-Ջուֆրայի շրջանների հետ։ Խոշորագույն քաղաքն Ադիրին է։

Բնակչություն
------------

Ըստ 2006 թվականի Լիբիայի ազգային վիճակագրական ծառայության կողմից անցկացված մարդահամարի տվյալների՝ վարչատարածքային միավորի բնակչությունը կազմում է 78 532 մարդ։

Հիմնական բնակիչները իսլամադավան արաբներն են, որոնք օգտագործում են արաբական այբուբենը։

Տես նաև
-------

* Լիբիայի վարչական բաժանում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Լիբիայի շրջաններ». statoids.com. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ մայիսի 5-ին.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Լիբիա**   **Աշխարհագրություն**
 |
**Բրևիկ** (նորվ.՝ Brevik), քաղաք Նորվեգիայի հարավ-արևելքում՝ Արևելյան Նորվեգիայի ոչ պաշտոնական տարածաշրջանի կազմի մեջ մտնող Տելեմարկի ֆյուլքեում։

Գտնվում է հողի մեջ խորապես մխված ժայռոտ ափեր ունեցող, նեղ և ոլորուն Ֆյորդի ծովածոցի շրջակայքում։ Ազատ ելք ունի դեպի Նորվեգական ծով։

Պատմություն
-----------

Բրևիկ քաղաքի պատմությունը սկսվում է 1630 թվականից, երբ այստեղ կառուցվում է առաջին ռազմական ամրությունը։ 1670 թվականին Բրևիում կառուցվել է առաջին եկեղեցին։

Չնայած սրան, այն քաղաքի կարգավիճակ է ստանում միայն տաս տարի հետո՝ 1680 թվականին։ Այս շրջանում սկսում է զարգանալ Բրևիկը, որպես կայուն արդյունաբերական քաղաք։ 1689 թվականին բացվել է առաջին փոստը, իսկ 1693 թվականին՝ առաջին դպրոցը։

1849 թվականին Բրևիկում սկսել է հրապարակվել առաջին թերթը։ 1849 թվականին բացվել է Բրևիկի հանրային գրադարանը։ Կարևոր նվաճում էր Բրևիկի երկաթուղու բացումը, որը կապեց քաղաքը Արևելյան Նորվեգիայի տարածաշրջանի մյուս խոշոր քաղաքների և վարչական կենտրոնի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Norcem – cement from Norway». *www.heidelbergcement.com*. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ դեկտեմբերի 31-ին. Վերցված է 2016 թ․ նոյեմբերի 20-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Բրևիկ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2008161760 · VIAF: 125883105 · WorldCat VIAF: 125883105 |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Նորվեգիա**   **Աշխարհագրություն**
 |
**Ալ-Ռամթա** կամ պարզապես **Ռամթա** (արաբ․՝ الرمثا‎‎), քաղաք Հորդանանի թագավորության հյուսիսում՝ Իրբիդի մուհաֆազայում։

Հռոմեական գերիշխանության տարիներին արաբական այս քաղաքը հայտնի էր *Ռամաթա* անվանումով։

Աշխարհագրություն
----------------

Ալ-Ռամթան գտնվում է Հորդանանի հյուսիսում։ Այն նաև գտնվում է Իրբիդի մարզի հյուսիսարևելյան հատվածում՝ Սիրիայի Արաբական Հանրապետության սահմանի մոտ։

Ալ-Ռամթան գտնվում է Հորդանանի մայրաքաղաք Ամմանից 60 կմ հյուսիս։ Ծովի մակարդակից բացարձակ բարձրությունը կազմում է 502 մետր։

Բնակչություն
------------

Ըստ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Ալ-Ռամթա քաղաքի բնակչությունը կազմում է 71,433 մարդ։ Հիմնական բնակիչները արաբներն են, որոնք խոսում են հորդանանյան արաբերենով և դավանում իսլամ։

Ստորև ներկայացված է Ալ-Ռամթա քաղաքի բնակչության դինամիկ փոփոխությունը՝

| 1994 | 2004 | 2013 |
| --- | --- | --- |
| 50 022 | 71 433 | 110 326 |

Կրթություն
----------

Ալ-Ռամթա քաղաքում գործում են բազմաթիվ միջնակարգ դպրոցներ։ Քաղաքում գործում է Ալ-Ռամթայի գիտության և տեխնոլոգիաների պետական համալսարանը։

Տես նաև
-------

* Իրբիդի մարզ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Ալ-Ռամթա, Հորդանանի թագավորություն» (անգլերեն). Աշխարհագրական տեղեկատու. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ փետրվարի 5-ին. Վերցված է 2013 թ․ հունվարի 22-ին.
2. ↑  «Ալ-Ռամթա» (անգլերեն). աշխարհի աշխարհագրական տեղեկատու. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ փետրվարի 5-ին. Վերցված է 2013 թ․ հունվարի 22-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ալ-Ռամթա» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n91032586 · VIAF: 146716162 · WorldCat VIAF: 146716162 |

 |

|  |
| --- |
| 

  **Հորդանան**
 |
**Դրաշնիցե** (խորվ.՝ Drašnice), առողջարանային և զբոսաշրջային գյուղ Խորվաթիայի հարավում՝ Սպլիտսկո Դալմատինսկայի ժուպանությունում։

Փոքրիկ այս գյուղը գտնվում է Խորվաթիա ժամանած զբոսաշրջիկների ուշադրության կենտրոնում։

Աշխարհագրություն
----------------

Դրաշնիցե գյուղը գտնվում է Բալկանյան թերակղզու վրա գտնվող Խորվաթիա պետության հարավային տեղ անդրծովյան հատվածում՝ Դալմաթիայի պատմական երկրամասում։ Բնակավայրի ափերը ողողում է Ադրիատիկ ծովի ջրերը։

Կլիման միջերկրածովային է և ծովի ազդեցությունը կարևոր դեր ունի գյուղի կլիմայի ձևավորման գործում։ Տարվա ամենատաք եղանակը հուլիս-օգոստոսն է։ Օգոստոսյան միջին ջերմաստիճանը գերազանցում է 25 °C-ը։

Առողջարանային այս գյուղը հայտնի է իր կարմիր կտուրներ ունեցող ցածրահարկ շենքերով։

Բնակչություն
------------

Ըստ 2001 թվականին Խորվաթիայի Հանրապետությունում ազգային վիճակագրական ծառայության կողմից կազմակերպած մարդահամարի տվյալների՝ Դրաշնիցե գյուղի բնակչությունը կազմում է 328 մարդ։

Գյուղի բնակչության ճնշող մեծամասնությունը տեղաբնիկ խորվաթներն են, որոնց բնակչության թվի տոկոսային հարաբերությունը ամբողջ բնակչության մեջ կազմում է 95,5 %։

Գյուղում բնակվող խորվաթները խոսում են խորվաթերենով և դավանում կաթոլիկություն։ Դրաշնիցեի տարածքում բնակվում են նաև մեծ քանակությամբ սերբեր, որոնք խորվաթներից հետո համարվում են երկրորդ խոշոր ազգությունը։

Պատմություն
-----------

Դրաշնիցե գյուղի մասին առաջին հիշատակումները եղել են համեմատաբար առավել ուշ։ Գյուղի մասին հիշատակված է 15-րդ դարի թուրքական փաստաթղթերում։

Այն հիշատակվել է, որպես ձկնորսական և խաղողագործական բնակավայր։

Տես նաև
-------

* Սպլիտսկո Դալմատինսկա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Խորվաթիայի Հանրապետության 2001 թվականի մարդահամարի տվյալներ  — Խորվաթիայի ազգային վիճակագրական ծառայություն, Զագրեբ, 2001 (անգլ.)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Գյուղի զբոսաշրջային կայքը Արխիվացված 2011-07-21 Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Դրաշնիցե» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Խորվաթիա**
 |
*4 նկար 1 բառ* բառախաղ է ստեղծված Lotum GmbH-ի կողմից և ազատ հասանելի է iOS և Android համակարգերում։

Խաղի կանոնները շատ պարզ են. յուրաքանչյուր մակարդակում առաջարկվում են 4 պատկեր, որոնք առնչվում են նույն բառի հետ, և խաղացողը պետք է կռահի, որ բառն է այն և գրել այն մի շարք տառերով, որ բերված են ստորև։

Խաղը կառուցված է  *freemium* բիզնես մոդելով։ Չնայած, որ այն կարելի է խաղալ անվճար, խաղացողը հնարավորություն ունի գնումներ կատարել միկրովճարումներով, որոնք կօգնեն հաղթահարել մակարդակները ավելի արագ, միկրովճարումները կարելի է օգտագործել նաև անջատելու համար գովազդը, որը հայտնվում է խաղի ընթացքիում։

Ընդունում
---------

«4 նկար 1 բառ» խաղը ստացել է հիմնականում դրական կարծիքներ։ «PC Advisor» կայքը խորհրդականը պարգևատրել է Android տարբերակը 5-ից 4 աստղերով, գոհունակությամբ նշելով խաղի զվարճացնելու մեծ պոտենցիալը, բայց շեշտելով, որ սոցիալական կողմը կարելի է և բարելավել։
«Pocket-Lint» էլեկտրոնային կայքը ընտրեց այս խաղը իր «օրվա հավելված» 2013 թ.փետրվարի 25-ին, դրական գնահատական տալով ոչ միայն խաղի պարզությանը, այլ նաև իր սոցիալական ուղղվածությանը։ «WhatMobile» էլեկտրոնային կայքը նույնպես գնահատեց այն 5-ից 4 աստղերով, գովասանքի արժանացնելով իր պարզությունը ու կատարումը, սակայն քննադատելով ստեղնաշարի հաճախակի օգտագործման անհրաժեշտությունը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «4 Pics 1 Word (What's the Word?) review». Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ մարտի 26-ին. Վերցված է 2019 թ․ մարտի 26-ին.
2. 1 2  http: //www.androidcentral.com/4-pics-1-word-countless-time-spent-playing-game
3. ↑  https: //itunes.apple.com/us/app/4-pics-1-word/id595558452 MT = 8
4. ↑  http :. //Www.pcadvisor.co.uk
5. ↑  http: //www.pocket-lint.com/news/50101/4-pics-1-word-review
6. ↑  http.://www.whatmobile.net/2013/02/19/game-review-4-pics-1-word
**Մնացական Ֆիրդուսի Բիչախչյան** (դեկտեմբերի 27, 1977(1977-12-27), Արթիկ, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության պետ, ոստիկանության գնդապետ։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1977 թվականի դեկտեմբերի 27-ին, Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքում։ 1996 թվականին մեկնել է ծառայության և 1998 թվականին զորացրվել։ 2000 թվականին ավարտել է Երևանի «Գալիք» համալսարանը, իսկ 2005 թվականին Հայաստանի Հանրապետության ոստիկանության ակադեմիան։ 2005-2007 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության իրավական ապահովման վարչության իրավական ակտերի մշակման և փորձաքննության բաժնի տեսուչ։ Միաժամանակ դասավանդել է Հայաստանի ոստիկանության ակադեմիայի քրեական իրավունքի և դատավարության ամբիոնում։ 2007-2009 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության իրավական ապահովման վարչության իրավական փորձաքննության բաժնի ավագ տեսուչ։ 2009-2012 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության իրավաբանական բաժնի ավագ տեսուչ։ 2012-2013 թվականներին աշխատել է Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության իրավաբանական բաժնի պետ, իսկ 2013-2014 թվականներին՝ Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության հսկողության և վերլուծության բաժնի պետ։ 2014-2015 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության հսկողության և վերլուծության բաժնի պետ։ 2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Հայաստանի ոստիկանանպետ Վլադիմիր Գասպարյանի հրամանով Մնացական Բիչախչյանը նշանակվել է ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության պետ։ Ամուսնացած է, ունի երկու դուստր ու մեկ որդի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑

Աղբյուրներ
----------

*
**Երևանի Հյուսիսային համալսարանի Ալավերդու «Թումանյան» մասնաճյուղ**, բարձրագույն ուսումնական հաստատություն Լոռու մարզի Ալավերդի համայնքում։

Պատմություն
-----------

Հիմնադրվել է 1996 թվականին՝ որպես առանձին «Թումանյան» համալսարան, իսկ 2000 թվականին մասնաճյուղի կարգավիճակով միացվել է Երևանի Հյուսիսային համալսարանին։

Մասնաճյուղի կայացման գործում էական ներդրում են ունեցել դասախոսներ Ռոբերտ Տիտանյանը, Հովիկ Հանեսյանը, Լեյլի Կարապետյանը, Եսայ Եսայանը, Արտյոմ Անդրեասյանը, Աշոտ Ներսիսյանը, Ռոմիկ Կարապետյանը, Հենրիկ Քոչինյանը և ուրիշներ։

Համալսարանում սովորում է շուրջ 300 ուսանող, այդ թվում՝ Ստեփանավանի, Գուգարքի տարածաշրջաններից, Տավուշի մարզից, Վրաստանի հայաբնակ գյուղերից, Ջավախքից։

1997 թվականից մասնաճյուղի կազմում գործում է բժշկական քոլեջ։

Ֆակուլտետներ
------------

* Տնտեսագիտություն և կառավարում
* Իրավագիտություն
* Մանկավարժություն և մեթոդիկա
* Ինֆորմատիկա և հաշվողական տեխնիկա

Վարչակազմ
---------

Երևանի Հյուսիսային համալսարանի Ալավերդու «Թումանյան» մասնաճյուղի հիմնադիր տնօրենը Ռոբերտ Տիտանյանն է։ 2000-2013 թվականներին մասնաճյուղի տնօրենը Վլադիմիր Բեկթաշյանն էր, իսկ 2013 թվականից՝ Ալբերտ Սարգսյանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  Թումանյանական աշխարհ, Մշակութային գիտարան/Գ․ Շախկյան․-Եր․։ 2016, 848 էջ
2. ↑  Հյուսիսային համալսարանի Ալավերդու մասնաճյուղ(չաշխատող հղում)
3. ↑  Թումանյանական բնաշխարհը՝ Հյուսիսային համալսարանում
4. ↑  Ստեղծված իրադրությունը հուսադրող և պարտավորեցնող է

Արտաքին հղումներ
----------------

* Երևանի Հյուսիսային համալսարանի պաշտոնական կայք
**Սպիտակ Արքա** (անգլ.՝ The White King), Լուիս Քերոլի «Ալիսը հայելու աշխարհում» հեքիաթի կերպար։

Նկարագրություն
--------------

Բացի Ալիսից, Քերոլը նույնպես սյուժեում հայտնվող շախմատի ֆիգուրներից մեկն է։ Քանի որ իր կիսադաշտում Ալիսը դառնում է զինվոր, Սպիտակ Արքան կարևոր կերպար է գրքում և այնտեղ անցկացվող խաղում, չնայած նրան, որ նա այնքան հաճախ չի հանդիպում Ալիսի հետ, որքան Սպիտակ թագուհին։ Պետք չէ կերպարը շփոթել «Ալիսը Հրաշքների աշխարհում» գրքի Սրտերի Թագավորի հետ։ Ալիսն առաջին անգամ հանդիպում է Սպիտակ Արքային «Հայելու տան» առաջին մասում, ապա յոթերորդ՝ «Առյուծ և Միաեղջյուր» մասում։ Ունի երկու սուրհանդակ, որոնցից մեկը վազում է մի ուղղությամբ, մյուսը՝ հետ։ Սիրում է ճշգրտություն (նշում է ուղարկված զորքի քանակը) և ամեն ինչ նշում է իր գրքում։ Թագավորը զարմանում է, որ Ալիսը տեսնում է «Ոչ ոքուն» և խնդրում է «մի րոպե» նստել։ Ունի դուստր՝ Լիլին։

Խաղից առաջ
----------

Երբ Ալիսն առաջին անգամ տեսնում է Սպիտակ Արքային՝ Հայելու աշխարհով անցնելիս, նա ստանդարտ չափսի շախմատային խաղաքար էր, սակայն նա շարժվում էր և չէր կարող տեսնել կամ լսել Ալիսին։ Չհասկանալով դա՝ Ալիսը հատակից վերցնում է նրան և Սպիտակ թագուհուն ու դնում է սեղանի վրա։ Նրանք կարծում են, որ այնտեղ են հայտնվել անտեսանելի հրաբխի պատճառով։ Ալիսը շուտով նրան մենակ է թողնում, երբ տեսնում է «Մռթագամփ» գիրքը։

Խաղի ընթացքում
--------------

Երբ Ալիսը հաջորդ անգամ տեսնում է Սպիտակ Արքային, նա, ինչպես մյուս հերոսները, նորմալ չափսերի էր։ Այն բանից հետո, երբ «Համփթի Դամփթին» ընկնում է պատից, թագավորը հայտնվում է իր զինվորների հետ։

Խաղի վերջում
------------

Չնայած Սպիտակ Արքան այլևս չի հայտնվում գրքում, նա շախի է ենթարկվում, նախքան Սև Ասպետը պարտվում է ավելի անշնորհք Սպիտակ Ասպետին։ Այն բանից հետո, երբ Ալիսը մատ է անում Սև թագավորին, խաղը, ինչպես նաև նրա երազը, ավարտվում են։

Այլ աշխատություններում
----------------------

* «Ալիսը Հրաշքների աշխարհում» (1985) հեռուստաֆիլմում նրան մարմնավորել է Հարվի Կորմանը։ Նա և իր սուրհանդակներից մեկը Ալիսի համար երգում են «Առյուծը և միաեղջյուրը» երգը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Lewis Carroll, the Original Mathematical Novelist». *Royal Fireworks Press* (ամերիկյան անգլերեն). 2016 թ․ օգոստոսի 22. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 20-ին.
2. ↑  «The White King». *Alice in Wonderland Wiki* (անգլերեն). Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 20-ին.
3. ↑  «Lewis Carroll, the Original Mathematical Novelist by Robert Black». *Royal Fireworks Press* (անգլերեն). Վերցված է 2020-20-02-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Սպիտակ Արքա» (ռուսերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ օգոստոսի 20-ին. Վերցված է 2016 թ․ օգոստոսի 1-ին.
| **՞**Նմանաձև ծաղկեփոշեկեր |
| --- |
|  |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Բաժին | Միջատներ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ընտանիք | Ծաղկեփոշեկերներ |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | Նմանաձև ծաղկեփոշեկեր |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Cteniopus persimilis

 |
| 

| [{{fullurl:wikispecies:{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} ԴասակարգումըՎիքիցեղերում] | uselang=hy}}[{{fullurl:commons:Special:Search/{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} Պատկերների որոնումՎիքիպահեստում] | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Նմանաձև ծաղկեփոշեկեր** (լատին․՝ Cteniopus persimilis), ծաղկեփոշեկերների ընտանիքին պատկանող միջատ։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

6-8 մմ երկարությամբ, ձվաձև մարմնով մանր բզեզ է։ Արուի մարմինը նեղ է, էգինը՝ համեմատաբար լայն։ Ոտքերը դեղնավուն են, իսկ մարմնի գունավորումը` բաց դարչնագույնից մինչև սևադարչնավուն։

Տարածվածություն
---------------

Տարածված է Հայաստանում՝ Արաքս գետի ափից՝ Մարգարա և Արաքս գյուղերի մոտակայքում (Արմավիրի մարզ), հնարավոր է նաև Արաքս գետի թուրքական ափում։

Էկոլոգիա
--------

Ապրում են Արաքս գետի երկայնքով՝ տուգայան բուսականության մեջ, հանդիպում են առափնյա խիտ բուսականության վրա հունիս-հուլիս ամիսներին։

Կենսաբանական առանձնահատկությունները հայտնի չեն։

Պահպանություն
-------------

Սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է։ Բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։

Թվաքանակի և դրա փոփոխության միտումները հայտնի չեն, հանդիպում են եզակի առանձնյակներ։

Վտանգման հիմնական գործոններից է ջրային շինարարությամբ պայմանավորված Արաքս գետի հիդրոլոգիական ռեժիմի փոփոխությունը։

Պահպանության միջոցառումներ չեն իրականացվում, հավանաբար հանդիպում է «Խորվիրապ» արգելավայրում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*. Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն. 2010. ISBN 978-99941-2-420-6.