recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Շիբաևների դաստակերտ** (ռուս.՝ Усадьба Шибаевых), դաստակերտ Մոսկվայում։ Հասցեն՝ Նովայա Բասմաննայա փողոց, տուն 22/2, շինություն 1։ Մշակութային ժառանգության դաշնային նշանակության օբյեկտ է (գրանցման համար` 7736925000)։

Պատմություն
-----------

Դաստակերտային տունը թվագրվում է XVIII դարի 70-ական թվականներով։ Եռահարկ շենքն ունեցել է կամարակապ առաստաղներ առաջին հարկում, ճակատը զարդարված էր որմնասյուներից կազմված սյունաշարքով, իսկ առաջին հարկը կոպտատաշ քարից էր։ Կա վարկած, որ շենքը կառուցվել է իշխան Իվան Ալեքսեևիչ Բելոսելսկու պատվերով, որը փողոցի այս մասում դաստակերտի սեփականատեր էր։ XVIII դարի վերջին - XIX դարի սկզբին տան սեփականատերը եղել է կոլեգիալ ասեսորի այրի Մարֆա Յակովլևնա Կրոտկովան, որը նաև մերձմոսկովյան Մոլոդի կալվածքի սեփականատերն էր և հայտնի էր բարեգործությամբ։

1870-ական թվականներին դաստակերտը ձեռք է բերել առաջին գիլդիայի վաճառական և նավթարդյունաբերող Սիդոր Մարտինովիչ Շիբաևը։ Նոր սեփականատիրոջ օրոք տունը վերակառուցվել է ճարտարապետ Ալեքսանդր Ստեպանովիչ Կամինսկու նախագծով։ Գլխավոր ճակատը վերադեկորացվել է` կեղծռուսական ոճի դետալների օգտագործումով։ Երկրորդ հարկի պատուհաններին ավելացվել են երեսկալներ, որմնասյուների տեղը զբաղեցրել են կրկնակի կիսասյուները, որոնք զարդարել են նաև տան անկյունները։ Ճակատի ավարտ են դարձել ձևավոր ատտիկոսը և երկու անկյունային աշտարակիկները։ Ճակատի նոր մանրամասները կատարվել են թրծակավից և ներկվել տարբեր գույներով։

Շիբաևի այրու մահից հետո 1899 թվականին տունը ձեռք է բերել պետությունը, և նախկին դաստակերտը դարձել է Բասմանյան հիվանդանոցի բաժանմունք, որը գտնվում է ոչ հեռու (տուն 26)։

Խորհրդային տարիներին շենքն օգտագործվում էր վարչական կարիքների համար։ Ինչ-որ պահի ճակատները կորցրեցին իրենց բազմերանգությունը, սակայն այն վերականգնվեց վերանորոգումից հետո` 2016 թվականին։ Վերակառուցման ընթացքում տան ներսում վերականգնվել է գունային լուծումը, վերականգնվել են բուխարին, մանրահատակի նախշը և դռնատեղերի պատմական ձևերը։

Պատկերասրահ
-----------

* Տունը XX դարի սկզբինՏունը XX դարի սկզբին
* Տունը 2010 թվականինՏունը 2010 թվականին
* Ճակատի կենտրոնական մասը, 2015 թվականՃակատի կենտրոնական մասը, 2015 թվական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Распоряжение Правительства Москвы № 932-РП от 16.05.2007
2. ↑  "Городская усадьба С.М. Шибаева, XIX в." (in ռուսերեն). Департамент культурного наследия города Москвы. Արխիվացված է the original 2015 թ․ նոյեմբերի 17-ին. Retrieved 2015 թ․ հուլիսի 27. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. 1 2 3 4  Подъяпольская, Мария. "Усадьба Шибаевых" (in ռուսերեն). Узнай Москву. Արխիվացված է the original 2015 թ․ ապրիլի 6-ին. Retrieved 2015 թ․ հուլիսի 27. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  Закончена реставрация городской усадьбы С. М. Шибаева // Московское наследие. — 2016. — № 3 (45). — С. 78.
**Շեհիդներ մզկիթ** (ադրբ.՝ Şəhidlər məscidi), 20-րդ դարի մզկիթ է, որը գտնվում է Բաքվում։ Շեհիդներ մզկիթը հայտնի է նաև որպես Թուրքական մզկիթ։

Պատմություն
-----------

Շեհիդներ մզկիթը կառուցվել է 1990-ականների սկզբին թուրքական կառավարության աջակցությամբ։ Մզկիթը գտնվում է Շեհիդների պուրակի մոտակայքում։ Մզկիթը վերականգնվել է 2009 թվականին։

Մզկիթի մուտքում գրվում է ինչպես արաբերեն, այնպես էլ թուրքերեն.

> 
> 
> Մի խոսեք նրանց մասին, ովքեր մահացել են Ալլահի ճանապարհին։ «Մեռյալները»! Ոչ, կենդանի! Բայց դուք չեք զգում.
> 
> 
> 
> *Բնօրինակ տեքստ* (արաբ.)  
> 
> *وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتٌ ۚ بَلْ أَحْيَاءٌ وَلَٰكِنْ لَا تَشْعُرُونَ*
> 
> 
> 
> *Բնօրինակ տեքստ* (թուրքերեն)  
> 
> *Allah yolunda öldürülenlere "ölüler" demeyiniz bilakis onlar diridirler lakin siz anlayamazsınız*
> 
> 
> 
>

Տես նաև
-------

* Բեկլյար մզկիթ
* Ջումա մզկիթ (Բաքու)
* Մուհամմեդ մզկիթ (Բաքու)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Շեհիդներ մզկիթ
2. ↑  "Мечеть Шахидов". Արխիվացված է the original 2017 թ․ օգոստոսի 5-ին. Retrieved 2018 թ․ հոկտեմբերի 15.
**Նիսի կառնավալ** (ֆր.՝ Carnaval de Nice), աշխարհի խոշորագույն կառնավալային իրադարձություններից մեկը՝ բրազիլական և վենետիկյան կառնավալների հետ մեկտեղ։ Անց է կացվում ամեն տարի փետրվարին Նիսում՝ Ֆրանսիական Ռիվիերայում (Միջերկրական ծովի Լազուր ափ)։

Այս կառնավալի գոյության մասին ամենավաղ հիշատակությունը Պրովանսի կոմս Շառլ Անժուի 1294 թվականի մի գրառումն է, որտեղ նա արձանագրում է, որ զվարթ, բերկրալի օրեր է անցկացրել կառնավալի ժամանակ։ Սա հիմք է տալիս Նիսի կառնավալը այդ կարգի տոնախմբություններից հնագույններից մեկը համարելու։

Կառնավալային միջոցառումների լավագույն կազմակերպման նպատակով 1873 թվականին, առաջին անգամ, ստեղծվեց հատուկ հանձնաժողով՝ տեղացի նկարիչ Ալեքսիս Մոսսայի գլխավորությամբ (հետագայում այդ գործին ակտիվորեն մասնակցեց և զգալի ավանդ ներդրեց նաև վերջինիս որդին՝ Գուստավ-Ադոլֆ Մոսսան)։ Կառնավալային միջոցառումների ծրագրում հավելվեցին շքերթը, դիմակահանդեսները, երգիծական համարները, մարզական մրցումներն ու գեղարվեստական մրցույթները։

Մեր օրերում Նիսի կառնավալը դարձել է մեծ հետաքրքրություն առաջացրած մի իրադարձություն, որն ամեն տարի փետրվարին աշխարհի տարբեր ծայրերից այս քաղաքն է հրապուրում-բերում շուրջ մեկ միլիոն այցելուների։ Կառնավալային միջոցառումները շարունակվում են երկու շաբաթ։ Յուրաքանչյուր տարի դրանց համար ընտրվում է մի որոշակի թեմա։ Ըստ այդմ՝ նկարիչները նախօրոք պատրաստում են համապատասխան 18 մակետներ ու թեմայի հետ առնչվող զանազն կերպարանքներ (ավանդույթի համաձայն՝ պապիե-մաշեից), որպեսզի գունագեղ շքերթը դառնա առավելագույնս տպավորիչ։ Ընդ որում՝ շքերթները տեղի են ունենում գիշեր ու ցերեկ և սովորաբար անցնում են քաղաքի Անգլիական առափնյակով։ Բացի այդ, կազմակերպվում են «ծաղկամարտեր»։

2017 թվականի կառնավալային միջոցառումների նախապատրաստության ընթացքում Անգլիական առափնյակից հեռացվեցին 2016 թվականի հուլիսի 14-ին այստեղ տոնախմբություններին մասնակցող ժողովրդի մեջ բեռնատարի մխրճման հետևանքով զոհվածների հիշատակի հետ առնչվող ծաղկեպսակները, այլևայլ իրերն ու առարկաները (անշուշտ, 86 զոհերի հարազատների թույլտվությանբ)։ Բացի այդ, շքերթների երթուղին Անգլիական առափնյակից տեղափոխվեց Պելոն առափնյակ։

Պատկերասրահ
-----------

* Ծաղիկներով շքերթըԾաղիկներով շքերթը
* Ծաղիկներով շքերթըԾաղիկներով շքերթը
* Գիշերային շքերթԳիշերային շքերթ
* Տեսարան կառնավալային շքերթիցՏեսարան կառնավալային շքերթից
* Տեսարան կառնավալային շքերթիցՏեսարան կառնավալային շքերթից
* Տեսարան շքերթիցՏեսարան շքերթից

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Origins and traditions - Carnival 2017 Nice". *www.nicecarnaval.com*. Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 13-ին. Retrieved 2016 թ․ հուլիսի 17. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑
3. ↑  Mills, Emma (2017 թ․ փետրվարի 10). "Nice terror attack memorial dismantled ahead of carnival". *The Daily Telegraph*. Retrieved 2017 թ․ փետրվարի 11.
4. ↑  "Nice carnival parade changes route following Bastille Day massacre". *Radio France Internationale*. 2017 թ․ փետրվարի 10. Retrieved 2017 թ․ փետրվարի 11.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 14953852g |

 |
**Լևոնի աստվածային գետնափոր**, հայտնի է նաև որպես «Լևոնի քարանձավ», «Լևոնի աստվածային գետնափոր թանգարան» կամ «Տոսյայի փոս», հիմնադրվել է 1985 թվականին, հիմնադիրն է Լևոն Առաքելյանը։ Գետնափոր-թանգարանը գտնվում է Կոտայքի մարզի Առինջ գյուղում։ Գետնափորի խորությունը 21 մետր է, 7 սենյակներով, որոնք կապված են նեղ աստիճաններով։ Լևոնի մահից հետո թանգարանի այցելուներին դիմավորում է Լևոնի կինը` տիկին Տոսյան։

Պատմություն
-----------

Լևոն Առաքելյանն ապրել է Կոտայքի մարզի Առինջ գյուղում։ 1985 թվականի գարնանը Լևոնի կինը՝ տիկին Տոսյան ամուսնուն խնդրել է կարտոֆիլի համար հոր փորել։ Լևոնին տեսիլք է երևացել։ Տեսիլքում մառախուղի միջից մի ձայն նրան ասել է շարունակել փորել ինչ էլ որ լինի։ Վարպետը շարունակել է աշխատել, արել բազմաթիվ փորագրություններ ճիշտ այնպես, ինչես եղել են տեսիլքներում։ Նա նաև էլեկտրալարեր է անցկացրել և լամպեր տեղադրել։ Լևոնի սկզբունքն է եղել աշխատել միայն հատիչով և մուրճով։ Չնայած հողի կոշտությանն ու աշխատանքի բարդությանը, վարպետը դեմ է եղել ցանկացած էլեկտրական գործիքի, մերժել տեխնիկա տրամադրելու առաջարկները։ Լևոնը գետնափորը փորել է շուրջ 23 տարի, աշխատել գրեթե ամեն օր առանց հանգստի։

Վարպետ Լևոնը մահացել է 2009 թվականին։ Նրա մահից հետո գետնափոր-թանգարանը աշխատեցնում է տիկին Տոսյան։

Կառուցվածք
----------

Գետնափորի խորությունը 21 մետր է, մակերեսը 300 քառակուսի մետր է, 6 սենյակներով, որոնք կապված են նեղ աստիճաններով։ Քարանձավի ջերմաստիճանը չի փոխվում` և ամռանը, և ձմռանը 10 աստիճան է։ Կան առանձնացված սենյակներ, փոսեր, պատերին արված յուրահատուկ փորագրություններ։ Պատերին կան վառվող մոմեր։
Լևոնը նպատակ է ունեցել փորել ևս 74 սենյակ՝ յուրաքանչյուրին տալով առանձնահատուկ դեկորացիա։
Տան առաջին հարկը այսօր թանգարան է։ Այստեղ են պահվում վարպետ Լևոնի հագուստները, նրա մասին մամուլի հրապարակումները, մատյանները, որոնցում այցելուները գրել են իրենց տպավորությունները։ Տան բակում ցուցադրված են ծաղկամաններ, որոնք վարպետ Լևոնը պատրաստել է իր փորած քարերի մնացորդներից։ Բակի պատին նրա ստեղծագործած երկու նկարներն են. մեկում ինքն է՝ հատիչն ու մուրճը ձեռքին, մյուսում կինը՝ կարտոֆիլը ձեռքին։

ֆիլմերում
---------

* Վիգեն Չակդրանյան, «Քրմուհին», որոշ դրվագներ
* Անահիտ Շահսուվարյան, Հարություն Շատյան, «Քավարան»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Լևոնի աստվածային գետնափոր".
2. ↑  "Մեր օրերի Նոյը".
3. 1 2 3 4  "LEVON'S DIVINE UNDERGROUND/Official". Արխիվացված է the original 2020 թ․ հունիսի 29-ին. Retrieved 2020 թ․ հունիսի 27.
4. ↑  "Levon's Divine Underground".
5. 1 2  "Լևոնի աստվածային գետնափոր, կառուցվածքը".

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Լևոնի աստվածային գետնափոր** կատեգորիայում։ |
Բուսաբանական այգու քարտեզը
**Նիմֆենբուրգի բուսաբանական այգի**, բուսաբանական այգի Մյունխենում, Նիմֆենբուրգի պալատից ոչ հեռու։ Բուսաբանական այգու նոր մասը ներառում է նաև Նիմֆենբուրգի զբոսայգին՝ 22 հա մակերեսով, այն տարեկան ունի ավելի քան 400 000 այցելու։ Այգին մտնում է Բավարիական պետության բնական պատմության հավաքածուի կազմի մեջ։

Մյունխեն-Նիմֆենբուրգի բուսաբանական այգու գլխավոր շենքը
Վարդերի այգու սրճարանը

Պատմություն
-----------

Բուսաբանական այգին 1809 թվականին նախագծել են զբոսայգիների գերմանացի Ճարտարապետ Ֆիրդրիխ Լյուդվիգ Շկելը և բուսաբան Ֆրանց ֆոն Պաուլա Շրանկը։ Այդ այգու մնացած հատվածներն այսօր հայտնի են իբրև Հին բուսաբանական այգի և գտնվում են քաղաքի կենտրոնում՝ աշխույժ Կառլյան հրապարակի մոտակայքում։

1914 թվականին բուսաբան Կառլ Իմանուել Էբերգարդ ֆոն Գեբելի նախաձեռնությամբ Մյունխենի ծայրամասում (այդ ժամանակ) ստեղծվեց Նոր բուսաբանական այգին։ Ստեղծումից հետո Գեբելը դարձավ Մյունխեն-Նիմֆենբուրգի բուսաբանական այգու առաջին տնօրենը։

Նկարագրություն
--------------

Բուսաբանական այգում կան մոտ 14 000 տեսակ բույսեր, որոնք աճում են մոտավորապես 18 հա մակերեսով տարածքի վրա։ Ջերմոցների մակերեսը 4500 քառակուսի մետր է։

Ձմեռային ամիսների ընթացքում (դեկտեմբեր-մարտ) արևադարձային ջեմոցում բաց են թողնում էկզոտիկ թիթեռներ, որոնք թռչում են այցելուների շուրջը։

Վարդերի այգում սրճարաններ են բացված։

Մուտք
-----

Այցելուները Բուսաբանական այգի կարող են հասնել քաղաքի հյուսիսից տրամվայով կամ հարավից՝ ոտքով անցնելով Նիմֆենբուրգի զբոսայգին։
Մյունխեն-Նիմֆենբուրգ մուտքն անվճար է միայն բուսաբանական այգու ընկերության անդամների համար։ Տարեկան անդամության արժեքը մեկ անձի համար 38 եվրո է և 60 եվրո՝ ընտանիքի համար։

* Մյունխեն-Նիմֆենբուրգի բուսաբանական այգի
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Официальный сайт ботанического сада. Членство, пожертвования". Արխիվացված է the original 2014 թ․ մարտի 9-ին. Retrieved 2016 թ․ օգոստոսի 10. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Website des Botanischen Gartens München
* Նիմֆենբուրգի վիրտուալ բուսաբանական այգի Archived 2015-10-19 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 2039679-X · LCCN: n83120709 · SUDOC: 260267961 · VIAF: 126707105 · WorldCat VIAF: 126707105 |

 |
**Լագունա դել Լախա ազգային պարկ** (իսպ.՝ Parque nacional Laguna del Laja), ազգային պարկ Չիլիում։

Աշխարհագրություն
----------------

Պարկն առանձնանում է իր լեռնային լանդշաֆտներով, որոնց հիմնական գրավչությունն են Անտուկո հրաբուխը, Սիեռա Վելուդան և Լախա լիճը։ Պահպանվող տարածքը կրում է վերջինիս անունը, սակայն այն միայն սահմանակցում է պարկին։ Լագունա դել Լախա ազգային պարկի բարձրությունը տատանվում է 976 մետրից մինչև 3585 մետր՝ Սիեռա Վելուդայում։ Թեև ձյան քանակությունը Անտուկո հրաբխի վրա այդքան էլ շատ չէ, սակայն այն զարդարում է հարավային երկու խոշոր գագաթները նույնիսկ ամռան ընթացքում։ Լեռնաշղթաները և խորը հովիտները հատում են այս խորդուբորդ շրջանը, որում իրար են հաջորդում ժայռերն ու փարթամ բուսականությունը։ Եվս մեկ գագաթ պարկում Սերրո Կոնդորն է, որն ունի ընդամենը 1668 մետր բարձրություն։

Պարկը կազմում է Բիո-Բիո գետի ավազանի մի մասը։ Լախա գետի որոշ փոքրիկ վտակներ ծնունդ են առնում ազգային պարկում։

Կենսաբանություն
---------------

Պարկը գտնվում է Վալդիվյան անտառների էկոշրջանում։

Այն վայրի կենդանիների ապաստարանն է. այստեղ են բնակվում պումաներ և աղվեսներ (մասնավորապես՝ հարավամերիկյան գորշ աղվեսը և անդյան աղվեսը)։ Հայտնաբերվել է թռչունների 47 տեսակ։

Պարկում կան վտանգված ու հազվագյուտ բուսատեսակներ, դրանց թվում են` ավստրոցեդրուսը, արաուկարիան և այլն։

Զբոսաշրջություն
---------------

Ազգային պարկի սահմաններում և շրջակա տարածքներում կարելի է իրականացնել լեռնագնացություն, արշավներ, դահուկային սպորտ ու ձկնորսություն։



Լագունա դել Լախա ազգային պարկի համայնապատկեր։ Աջ մասում վեր է խոյանում Անտուկո հրաբուխը
Լագունա դել Լախա ազգային պարկի համայնապատկեր։ Աջ մասում վեր է խոյանում Անտուկո հրաբուխը

Պատկերասրահ
-----------

* Պարկի ջրվեժներից մեկըՊարկի ջրվեժներից մեկը
* Ազգային պարկումԱզգային պարկում
* Անտուկո հրաբուխԱնտուկո հրաբուխ
* Սառցե քարանձավ, ձևավորվել է ամռանը Սիեռա Վելուդա հրաբխի լեռնային ստորոտինՍառցե քարանձավ, ձևավորվել է ամռանը Սիեռա Վելուդա հրաբխի լեռնային ստորոտին

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Cerro Antuco and Laguna de Laja, Chile". *EO Newsroom: New Images*. NASA. Արխիվացված է the original 2007 թ․ հուլիսի 15-ին. Retrieved 2007 թ․ փետրվարի 5. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Olson, D. M, E. Dinerstein; և այլք: (2001). "Terrestrial Ecoregions of the World: A New Map of Life on Earth". *BioScience*. **51** (11): 933–938. doi:10.1641/0006-3568(2001)051[0933:TEOTWA]2.0.CO;2. Արխիվացված է the original 2011 թ․ հոկտեմբերի 14-ին. `{{cite journal}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link)
3. 1 2  "Áreas Silvestres". *Región del Bío Bío*. Sernatur. Արխիվացված է the original 2006 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2006 թ․ նոյեմբերի 24. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1071939920 · VIAF: 316389062 · WorldCat VIAF: 316389062 |

 |
**Շուր** (պարս.՝ شور *[Շուր]*), միակ գետն Իրանում, որը հոսում է անապատի խորքով։ Գետի հոսքը մշտապես փոխվում է Լութ անապատում և հարթվում է միայն նրա կենտրոնական մասում։

Տարածականություն
----------------

Գետը սկիզբ է առնում Հարավային Խորասան նահանգի Խուսաֆ լեռներից, որը գտնվում է Բիջենդ քաղաքից հյուսիս-արևմուտք և 200 կմ հոսելով՝ թեքվում է ներքև՝ Շահդադ անապատ, առաջացնում է աղուտային լեռ՝ հյուսիսից ներհոսելով Կերման նահանգ։ Շուր գետի հիմնական աղբյուրը գտնվում է ծովի մակարդակից 2777 մետր բարձրության վրա։ Իր ճանապարհի վերջում այն հասնում է մինչև հյուսիս-արևելքում գտնվող յարդանգին։ Այն աղուտով, որտեղ գտնվում է գետը, ինչ-որ ժամանակ Հաբիս քաղաքից (ներկայիս Շահդադ) քարավանային ուղի է անցել դեպի Նեհբանդան և Ջիրոֆտ։ Եվ մեր օրերում էլ Շահդադ- Նեհբանդան ցամաքային ուղին անցնում է այդ նույն աղուտով։ Դրա նշանակալի մասը ծածկված է Շուր գետի առաջացրած ճահճուտներով։

Հետաքրքիր փաստեր
----------------

Այս գետի հետ մի քանի հետաքրքիր փաստեր են կապված. Գետը չորային տարիներին չի ցամաքում և մինչ օրս հոսում է անապատի կենտրոնով։ Սակայն նա բավականին ուժեղ նեղանում է անապատի կենտրոնին մոտենալով։ Հորդառատ տեղումների ժամանակ Շուր գետը առաջացնում է աղի լճակ, իսկ երաշտի ժամանակ գետի հունում կարելի է տեսնել սպիտակ աղի՝ անապատի ավազի վրա առաջացրած գեղեցիկ պատկերները։ Քանի որ գետը հոսում է անմիջապես յարդանգիի մոտակայքով, այն փափկեցնում է յարդանգիի եզրերը, դրականորեն ազդեցություն է թողնում այս բնական կառույցների ամրության և էրոզիայի վրա և նպաստում է դրանց պահպանմանը։ Ջրի խտությունը այնքան մեծ է, որ ափերին ոչ մի բույս չի աճում։ Գոլորշիացման պատճառով գետի խորությունը նվազում է, այնուհետև աղի ջուրը դառնում աղեղատիպ, և ի վերջո, անապատի կենտրոնում արդեն ջուրը վերածվում է գեղեցիկ աղի բյուրեղների։ Այս գետի ջուրը համարվում է աշխարհի ամենաաղի ջուրը։ Գետը պարունակում է հանքային աղի մեծ պաշարներ։

Էլեկտրակայան Շուր գետի վրա
--------------------------

Շուր գետի էլեկտրակայանը գտնվում է Թեհրան-Սավե մայրուղու 44-րդ կիլոմետրի վրա, Զարանդիա քաղաքային օկրուգում։ Կառուցվել է 2007 թվականին, արտադրում է 2,162 ՄՎտ էլեկտրաէներգիա։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հունիսի 2-ին. Retrieved 2012 թ․ հունիսի 2. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑
3. ↑

|  |
| --- |
| 
  **Իրան**   **Աշխարհագրություն**
 |
**Շուշու** կամ **Հասան Ալլա Ալ-Դին** (փետրվարի 26, 1939(1939-02-26), Բեյրութ, Լիբանան - հունվարի 2, 1975(1975-01-02), Բեյրութ, Լիբանան)՝ լիբանանցի, կատակերգական թատրոնի արվեստագետ։ Լիբանանի ազգային թատրոնի հիմնադիրներից մեկն է։ Մասնակցել է բազմաթիվ թատերական ներկայացումների և հեռուստատեսային հաղորդումների։

Կենսագրություն
--------------

Հասան Ալլա Ալ-Դինը (Շուշու) ծնվել է 1939 թվականին՝ Բեյրութում, և մահացել է 1975 թվականի հունվարին, քաղաքացիական պատերազմի սկզբին։ Ուներ ոչ սյուրռեալիզմ գաղափարներ, իրական և ներկա երազանքներ։

Հասան Ալլա Ալ-Դին իր թատերական կարիերան սկսեց սիրողական երիտասարդների խմբում և 1965 թվականին ծանոթանալով արվեստագետ Մուհամմեդ Շամելի հետ (ում աղջկա հետ ամուսնացավ), կարողացավ հասնել հեռուստատեսություն և ռադիո։
Շուշուն տարբերվում էր իր ցինիկ երեխայական ձայնով, երկար բեղերով և նիհար մարմնով։ Գլխին միշտ լինում էր գլխարկ կամ ֆես, հագնում էր անհամատեղելի հագուստներ և անսովոր շարժումներ էր անում։

Ազգային թատրոնը
---------------

1965 թվականին Շուշուն Նիզար Միքաթիի հետ հիմնադրել է ազգային թատրոնը և դարձել է նրա մշտական աստղը։ Առաջին փուլում (1965-1970 թթ.) Նիզար Միքաթին նրա հիմնական գործընկերն էր (որպես ռեժիսոր և հեղինակ) և երկրորդ փուլը (1970-1975 թթ.) խումբը կազմելու և թատրոնի հանդիսատեսներ ապահովելու հիմնական փուլն էր։ Շուշուի խմբում ներառվել էր մի շարք դերասաններ, որոնք մինչև հիմա հիշվում են Լիբանանում։ Շուշուն աշխատել է բազմաթիվ արվեստագետների հետ, որոնցից են՝ Իբրահիմ Մարաաշլի, Մաժետ Աֆյունի, Ամալյա Աբի Սալեհ, Ամալյա Ալ-Արիս, Շաֆիք Հասան, Մարսել Մարինա, Ֆրյալ Քարիմ և այլն… Նա դուր է եկել Եգիպտոսի հասարակության իր դերով «Երջանկության հյուրանոցը» ֆիլմում, որտեղ նա մասնակցել է մի շարք արվեստագետների հետ՝ Ահմեդ Ռամզի, Աբդ Ալ-Մունեմ Իբրահիմ, Շամս Ալ-Բարուդի և Իբրահիմ Մարաաշլի։

Գործերը
-------

### Թատրոնում

* Շուշու
* Բժիշկ Շուշուն
* Շուշուն և թռչունները
* Ագահը
* Փեսա Շուշուն
* Հարևանների պատը
* Շուշուն և կատուն
* Վերև և ներքև
* Ստի երկար պարանը
* Ա՜խ, մեր երկիրը
* Բարության կայանը

### Կինոթատրոնում

* Շուշուն և միլիոնը
* Երջանկության արկածները
* Մահից հետո խաղաղություն
* Իմ գեղեցիկ տիկինը
* Երջանկության հյուրանոցը

### Հեռուստատեսությունում

* Ով տնօրեն
* Երկար ճամփորդությունը

### Ռադիոյում

* Կատակերգական էքիզներ

Արտաքին հղումներ
----------------

* قاعدة بيانات الأفلام العربية: حسن علاء الدين
* قاعدة بيانات الأفلام العربية معرض الصور : حسن علاء الدين

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  
"أحمد صقر - المسرح في لبنان". Retrieved 2014 թ․ փետրվարի 26.
2. ↑  المسرح اللبناني في عصره الذهبي
3. ↑  "جوجل تحتفي بـ«شوارب شوشو» - Roayah News". Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2014 թ․ փետրվարի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  "المبدع والفنان شو شو اللبنانى ! - وجيه ندى". Retrieved 2014 թ․ փետրվարի 26.(չաշխատող հղում)
**Շուշիի օրհներգի** պրեմիերան տեղի է ունեցել 2012 թվականի մայիսի 9-ին՝ Շուշիի ազատագրման 20-ամյակին։ Օրհներգը գրվել է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Մշակույթի նախարարության պատվերով, երաժշտության հեղինակը կոմպոզիտոր Ավետիս Բերբերյանն է, իսկ բառերի հեղինակը իր կինը՝ բանաստեղծուհի, հրապարակախոս Նուշիկ Միքայելյանը։

Օրհներգը գրված է Սիմֆոնիկ նվագախմբի և երգչախմբի համար։

Օրհներգի տեքստ
--------------

Անառիկ ու հզոր  

Ժայռակուռ ամրոց ու բերդ,  

Քարաշեն իմ հավա՛տ, իմ Շուշի՛,  

Դու վահան ու սիրտ   

Մեր փառապանծ անցյալի՝  

Լույսի կանթեղ վիթխարի։  

  

Դու հայոց արծվաբուն,  

Մեր հոգու սխրանք ու կամք,  

Դու մոխրից վեր հառնած հուշարձան,  

Դու մեր գեղասքանչ  

Տաղ ու կանչ՝  

Սրբածին շարական։  

  

Փառքն ես հայ ազգի,  

Սիրտն Արցախի,  

Հանուն քո նոր կյանքի  

Ելանք մենք մարտի։  

  

Բարձրադիր լեռներիդ ուժը  

Քեզ թիկունք՝ մեզ առաջնորդ,  

Մեր ազա՛տ, մեր անհա՛ղթ Շուշի,  

Մեր երկնահաս աղոթք։  

  

Խաչիդ լույսով՝ որդիները քո հայկյան  

Թող լինեն քեզ հավերժ պահապան,  

Ծաղկի՛ թող ձեռքերով հանճարիդ  

Քո հրաշակե՛րտ ապագան։  

  

Խաչիդ լույսով՝ որդիները քո հայկյան  

Թող լինեն քեզ զինվոր ու պահապան,  

Քո անվամբ երդվենք,  

Ու քո ոգով զինվենք,  

Դու մեր օրհնանքն ես,  

Հայրենի տուն Շուշի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  AGBU. "ԿԱՐԾԻՔ". *www.agbu.am*. Արխիվացված է the original 2020 թ․ հոկտեմբերի 27-ին. Retrieved 2020 թ․ նոյեմբերի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  "Շուշին արդեն ունի օրհներգ (տեսանյութ)". *A1Plus*. Retrieved 2020 թ․ նոյեմբերի 8.
3. ↑  Սիրիահայ բանաստեղծուհին հպարտ է, որ իր խոսքերով ստեղծվել է Շուշիի հիմնը

Արտաքին հղումներ
----------------

* Տեսանյութ Յութուբում
**Լատգեյլ**, նաև **Լետգալներ** կամ **Լետտեր** (լատիշ․՝ latgaļi, letgaļi, leti, լիվ.՝ lett, էստ․՝ läti, 11-րդ դարի ռուսական աղբյուրներում լետգոլ և լոտիգոլ, լատին․՝ Lethi, Letthigalli, Letgalli), արևելյաբալթյան ցեղ, որը բնակեցվել է ժամանակակից Լատվիայի արևելքում։ Կենտրոնական դիրք է զբաղեցրել այլ ժողովուրդների նկատմամբ՝ հաստատվելով Արևմտյան Դվինա գետի ստորին հոսանքներում՝ ձուլելով տեղի մերձբալթյան-ֆիննական բնակչությանը (լիվեր, էստոնացիներ)։ Երկար ժամանակ նրանք դավանում էին հեթանոսություն։

Ենթադրվում է, որ լատգալ անունը տվել է ամբողջ լատվիացի ժողովրդին (*latvieši*, լատվիացիներ)։ Լատգալացիները բնակվում էին ժամանակակից Լատվիայի արևելյան մասում՝ Դվինայի աջ ափի երկայնքով։ Արևմուտքում սահմանակից էին լիվերին, հարավում՝ սելերին (սելոններ) և սեմիգալիներին, արևելքում՝ կրիվիչներին, հյուսիսում՝ էստոնացիներին։ 10-12-րդ դարերում լատգալների մոտ առաջացել է վաղ ֆեոդալական ազնվականությունը։ Վաղ ֆեոդալական շրջանից լատգալները տարածվել են լիվերի տարածքներում։

Ժամանակագրություն
-----------------

Նրանք սկսել են ձևավորվել 6-րդ դարից ժամանակակից հարավարևելյան Վիձեմեի տարածքում (Գաույա գետից հարավ)։ VI–VII դարերում գրավել են ժամանակակից Լատգալիայի տարածքը։ 1-ին հազարամյակի 2-րդ կեսին լճերի ծանծաղուտներում (Արաիշի, Ուշուրու և այլն) ձևավորվել են բնակավայրեր, գյուղեր և քաղաքներ։ IX–XI դարերում Դվինայի հովտում ձևավորվել են լատգալական քաղաքներ, ձախ ափին՝ խառը լատգալա-սեական (Սելպիլս), աջ ափին՝ մասամբ սելական բնակչությամբ (Ասոտե, Կոկնեսե, Ջերսիկա և այլն)։

XII դարում լետերի որոշ հողեր կախվածության մեջ են մտել ռուսական իշխանություններից։ 1208 թվականին նրանք նվաճվել են գերմանական խաչակիրների կողմից, ենթարկվել գերմանական ազդեցության, նախ ընդունել կաթոլիկություն, իսկ XVI դարի կեսերից՝ լյութերականություն։

XIII դարից հետո լատգալացիները ձևավորեցին զարգացող լատվիացի ժողովրդի կորիզը՝ միաձուլվելով սելերի՝ կիսագալիացիների, լիվերի և կուրոնացիների հետ։

XVI–XVII դարերում՝ այն բանից հետո, երբ պատմական Լատգալիայի արևելյան տարածքը (մոտավորապես համապատասխանում է ժամանակակից Լատգալիային) Ռեչ Պոսպոլիտայի մաս դարձավ, տեղի լատգալների հիման վրա ձևավորվեց լատգալական էթնիկ խումբ։

Սլավոնների և նրանց հարևանների վերաբնակեցման քարտեզը VIII դարի վերջում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ""… рассыпавшись во все стороны по области, стали звать ливов и лэттов, собственно называемых лэтигаллами … "Генрих Латвийский. Хроника Ливонии". Արխիվացված է the original 2017 թ․ դեկտեմբերի 9-ին. Retrieved 2022 թ․ ապրիլի 14.
2. ↑  Առաջին անգամ նման անունը «Լետիա» (Lettia, Letthia, Leththia) ձևով հանդիպում է Հենրիխի ժամանակագրության (1209) մեջ։ Սկզբում գերմանացիները այսպես էին անվանում այն հողերը, որտեղ ապրում էին լատգալները։ «Լատվիա» անվանումը լատիշերենին անցել է լիտվերենից, որտեղ այն առաջացել է լատիշների էթնոնիմից՝ «լատվյայ» (լիտ.՝ latviai)։

Գրականություն
-------------

* История Латвийской ССР, 2 изд. Рига, 1971.
* Мугуревич Э. С. Восточная Латвия и соседние земли в X—XIII вв. пер. с латыш. Рига, 1965.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Латгалы (инфлянты)
* Фестиваль балтийских культур, июль 2006
* Латгалы — этнографическая группа, коренной народ или национальное меньшинство? (չաշխատող հղում — *պատմություն*, *կրկնօրինակ*)
**Լիբանանի հայկական թատրոն**` Լիբանանում 1930-ական թվականներին հայ թատերական կյանքն աշխուժացել է։ Գասպար Իփեկյանը 1941 թվականին Բեյրութում կազմակերպել է «Համազգային թատերախումբը» (հետագայում՝ Գասպար Իփեկյանի անվան), որը նկատելի հաջողության է հասել 1960-ական թվականներին։

Նույն շրջանում Բեյրութում գործել են նաև «Դրամատիկ» և «Գաբրիել Սունդուկյան» խմբերը։ 1959 թվականին հիմնվել է «Վահրամ Փափազյան թատերախումբը», որի գործունեության սկզբնական փուլը կապված է դերասան և ռեժիսոր Պ. Ֆազլյանի անվան հետ։

Ելույթներ
---------

Թատրոնը ելույթներ է ունեցել Հայաստանում։ Լիբանանում հայտնի են նաև «Լիբանանյան թատերախումբը» (1950-1954), «Բեյրութահայ քուլիսականների թատերախումբը» (1961-1964), «Թատրոն 67»-ը, «Վարդան Աճեմյան թատերախումբը» (1974 թվականից), «Հայկական շրջուն թատերախումբը» (1981 թվականից, 1987 թվականին ելույթ է ունեցել Երևանում), «Կոմիտաս թատերախումբը», «Դիմակի թատրոնը», «Երիտասարդական թատրոնը» և այլն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Գասպար Իփէկեան» Թատերախումբ
2. ↑  "Փափազյան թատերախումբ". Արխիվացված է the original 2019 թ․ մարտի 9-ին. Retrieved 2015 թ․ հոկտեմբերի 17.

Արտաքին հղումներ
----------------

* ԼԻԲԱՆԱՆԻ ՀԱՅ ՀԱՄԱՅՆՔԻ ՄՇԱԿՈՒՅԹԸ Archived 2017-01-27 at the Wayback Machine.

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։*  |
**«Ամբողջ փառքը Լիբերիային, փառքը»** (անգլ.՝ All Hail, Liberia, Hail!), Լիբերիայի ազգային օրհներգը։ Օրհներգի տեքստը գրել է Դենիել Բեշիել Ուորները, ով հետագայում դարձել է Լիբերիայի երրորդ նախագահը։ Երաժշտության հեղինակը կոմպոզիտոր Օլմստիդ Լուկան է։

Օրհներգի անգլերեն տեքստը
------------------------

All hail, Liberia, hail! (All hail!)  

All hail, Liberia, hail! (All hail!)  

This glorious land of liberty  

Shall long be ours.  

Though new her name,  

Great be her fame,  

And mighty be her powers,  

And mighty be her powers.  

In joy and gladness  

With our hearts united,  

We'll shout the freedom  

Of a race benighted,  

Long live Liberia, happy land!  

A home of glorious liberty,  

By God's command!  

A home of glorious liberty,  

By God's command!

All hail, Liberia, hail! (All hail!)  

All hail, Liberia, hail! (All hail!)  

In union strong success is sure.  

We cannot fail!  

With God above  

Our rights to prove,  

We will o'er all prevail,  

We will o'er all prevail!  

With heart and hand our country's cause defending,  

We'll meet the foe with valour unpretending.  

Long live Liberia, happy land!  

A home of glorious liberty,  

By God's command!  

A home of glorious liberty,  

By God's command!

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Liberia National Anthem Lyrics". *Lyrics On Demand* (in անգլերեն). Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 12.
2. ↑  "The National Anthem | Embassy of Liberia". *www.liberiaembassygermany.de* (in ամերիկյան անգլերեն). Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 12.
3. ↑  Liberia; Department of State (1962). *Liberian National Anthem, and the lone star forever: words and music* (in English). Monrovia: Department of State.`{{cite book}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
4. ↑  "Liberian National Anthem". *alhajikromahpage.org*. Արխիվացված է the original 2017 թ․ հոկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 12.
5. ↑  "Liberia National anthem - Government". *www.indexmundi.com*. Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 12.
6. ↑  "National Anthem of Liberia - Sites World". *www.sitesworld.com*. Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 12.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Liberia: *All Hail, Liberia, Hail!* - Audio of the national anthem of Liberia, with information and lyrics
* National anthem of Liberia MIDI

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |

 |
**Շուանգջիանգկոու** ՀԷԿ, որը նաև կոչվում է **Shuang Jiang Kou**, ներկայումս կառուցվում է Չինաստանի Սիչուան նահանգի Դադու գետի վրա։ ՀԷԿ-ի շինարարությունը ավարտելուց հետո կլինի աշխարհում ամենաբարձրը, որի բարձրությունը կլինի 312 մետր։ Նախնական շինարարությունը սկսվել է 2008 թվականին, և ամբողջ ծրագիրը նախատեսվում է ավարտին հասցնել 2018 թվականին։ 2013 թվականի մարտին Չինաստանի Բնապահպանության նախարարությունը հաստատել է ջրամբարի վերակառուցման և հարակից օբյեկտների շինարարությունը։ Կառավարությունը հաստատեց, որ ՀԷԿ-ը բացասաբար կանդրադառնա շրջակա միջավայրի վրա։ Ամբարտակը կառուցվում է Guodian Group-ի կողմից, որի վրա ծախսել է 4.02 մլրդ ԱՄՆ դոլար։ Ընդհանուր շինարարական շրջանը նախատեսվում է տևել 10 տարի։

Դիզայն
------

Շուանգջիանգկոու ՀԷԿ-ի կառուցումը, երբ որ ավարտվի, նրա բարձրությունը կլինի 312 մետր, իսկ երկարությունը՝ 648,66 մետր (2 128 ֆուտ), համեմատաբար ներծծող միջուկով։ Դրսի պատի լայնությունը կկազմի 16 մետր (52 ֆուտ), բարձրությունը՝ 2 420 մետր (7 940 ֆուտ)։ Այն կունենա կառուցվածքային ծավալ մոտավորապես 44.000.000 մ³ (1.553845336 × 109 մ³): Ամբարտակն ունի 39, 330 քառակուսի կիլոմետր (15, 185 մղոն) ջրատար ավազանի տարածք և 3 135 000,000 մ³ ջրամբար (2 541 586 ակր), որից 2 151 000 000 մ³-ը (1 743 844 ակր) կարգավորումն է կամ ակտիվ պահեստավորումը։ Նորմալ ջրամբարի բարձրությունը կլինի 2500 մետր (8202 ֆուտ) և նվազագույնը 2,420 մետր (7,940 մետր)։ Ջրհեռի բարձրությունը կազմելու է 2 501, 54 մ և 2 504, 42 մ (8 205 եւ 8 215 ֆուտ)։ Շուանգջիանգկոու էլեկտրակայանը պարունակում է չորս միլիարդ 500 ՄՎտ ֆրենսիս տուրբինային գեներատորներ՝ 2000 ՄՎտ հզորությամբ տեղակայված հզորությունների համար։ Էլեկտրակայանի ֆիրմայի հզորությունը սպասվում է հասցնել 503 ՄՎտ, բացի յուրաքանչյուր տարի 4064 ժամ աշխատող կայանի հետ։ Էլեկտրակայանի նախագծման հոսքը մեկ վայրկյանում 1 090 մ³ (38 493 մ³/ վրկ) և միջին հիդրավլիկ գլանը 226,4 մետր (743 ֆուտ)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Shuangjiangkou hydropower Project" (PDF). Chinese National Committee on Large Dams. Retrieved 2011 թ․ հունվարի 4.
2. ↑  "Shuangjiangkou Dadu River in Sichuan Hydropower Project (updated)" (in Chinese). Electricity Network tender and project. 2010 թ․ դեկտեմբերի 7. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունվարի 1-ին. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 30.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
3. ↑  Yang, Durbuy (2011 թ․ ապրիլի 20). "Shuangjiangkou hydropower station completed over 200 million cubic meters of earth excavation". *China Gezhouba Group* (in Chinese). Արխիվացված է the original 2014 թ․ հուլիսի 14-ին. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 30.`{{cite news}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
4. ↑  "Ministry of Power Plant Project Shuangjiangkou" (in Chinese). Bureau of China Railway Group Limited Water Resources and Hydropower fourteen Engineering Company. 2010 թ․ մարտի 30. Արխիվացված է the original 2012 թ․ մարտի 24-ին. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 30.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շորյոլ (այլ կիրառումներ)

**Շորյոլ** (ռուս.՝ Шоръёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Մեծ Սոյու գետի ձախ ափից 8 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 21 կմ։

Ջրագրության տվյալներ
--------------------

Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Շերդինո գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050100212103000061012
* Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103006101
* Ավազանի կոդը — 03.05.01.002
* Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
* Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Պետական ջրային տվյալների գրանցում ըստ Ռուսաստանի Դաշնության։ Շորյոլ". Արխիվացված from the original on 2012 թ․ օգոստոսի 10. Retrieved 2015 թ․ հոկտեմբերի 15.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ГВР |

 |
**Իվանա Նինկովիչ** (սերբերեն՝ *Ivana Ninković*, սերբական կիրիլիցա՝ Ивана Нинковић, դեկտեմբերի 15, 1995(1995-12-15), Տրեբինյե, Սերբական Հանրապետություն, Բոսնիա և Հերցեգովինա), բոսնիացի լողորդուհի, Բանյա Լուկա քաղաքի ջրային մարզաձևերի «Օլիմպ» ակումբի և Բոսնիա և Հերցեգովինայի լողի ազգային հավաքականի անդամ։

Կենսագրություն
--------------

Իվանան վաղ մանկական հասակից լողի պարապմունքների է հաճախել իր հայրենի քաղաքի՝ Տրեբինեի «Լեոտար Տրեբինե» ակումբում։ 2011 թվականին մասնակցել է Բալկանների լողի պատանեկան առաջնությանը, որտեղ բրաս լողաոճով 50 մետր մրցատարածությունում գրավել է երրորդ տեղը։ Այդ նույն տարում Շանհայում անցկացված աշխարհի պատանեկան առաջնությունում և 2012 թվականի սկզբներին Դեբրեցենում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում ձեռք բերած բարձր ցուցանիշները, անձնական ռեկորդ սահմանելը հաշվի առնելով՝ 16-ամյա մարզուհուն հրավիրել են մասնակցելու 2012 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերին. միջոցների սղության պատճառով Իվանան օլիմպիական մրցավայր՝ Լոնդոն է մեկնել առանց իր մարզիչ Վելկա Պիլևիչի և չի կարողացել բարձր արդյունք ապահովել։ Այդուհանդերձ՝ նա հռչակվել է Սերբական Հանրապետության, ապա նաև Բոսնիա և Հերցեգովինայի «Տարվա լավագույն մարզուհի», իսկ հաջորդ տարի՝ 2013 թվականին արժանացել է Բանյա Լուկա քաղաքի լավագույն մարզուհու տիտղոսին։

2013 թվականին Իվանա Նինկովիչն ընդունվել է ԱՄՆ-ի Արիզոնա նահանգի համալսարան (ճարտարագետի մասնագիտություն ստանալու համար) և հանդես է եկել այդ համալսարանի Sun Devils թիմի կազմում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Plivačica Ivana Ninković trenira u rodnom Trebinju: Želja odlazak na Olimpijadu u Tokio".
2. ↑  Balkan Junior Swimming Championship
3. ↑  "Глас Републике Српске 11. јул 2012". Արխիվացված է the original 2018 թ․ մայիսի 15-ին. Retrieved 2022 թ․ մայիսի 28. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  Ивана www.banjaluka.com
5. ↑  И.Н. Спортиста године
6. ↑  "Olympic swimmers look to lead ASU to a successful season".
**Նովոկաշիրսկ** (ռուս.՝ Новокаширск), նախկին քաղաք, որը գտնվել է Մոսկվայի մարզի Կաշիրսկի շրջանի ենթակայության տակ, Օկա գետից 4 կմ արևելք։
1963 թվականին միացվել է Կաշիրայի կազմին։

Պատմություն
-----------

Քաղաքը ստեղծվել է Տեռնովո գյուղի տարածքում՝ 1919-1922 թվականներին Կաշիրսկի քաղաքի Կոնդենսացիոն էլեկտրակայանի (ԿԷԿ) կառուցման արդյունքում։ 1928 թվականի մայիսին էլեկտրակայանում գտնվող բնակավայրը ստացավ աշխատանքային գյուղի կարգավիճակ և հայտնի դարձավ որպես Տեռնովսկի։ 1932 թվականի հունիսի 1-ին կենտրոնական գործադիր կոմիտեի նախագահության որոշմամբ աշխատանքային ագարակը վերածվեց Տեռնովսկի շրջանի ենթակայության քաղաքի։ Քաղաքը կառուցվել է կոնստրուկտիվիզմի ոճով։ Առավել հետաքրքիր շենքեր են հանդիսանում մշակույթի տունն ու գործարան-խոհանոցը։ 1935 թվականի հունիսի 27-ին քաղաքն անվանակոչվեց Կագանովիչ՝ ի պատիվ Լազար Կագանովիչի անունով, իսկ 1957 թվականին այն վերանվանվեց Նովոկաշիրսկ։ 1963 թվականին այն միացվեց հարևան Կաշիրա քաղաքին։

Բնակչություն
------------

| 1926 | 1939 | 1959 |
| --- | --- | --- |
| 2 300 | 8 300 | 9 500 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Количество жителей Каширы численность населения. Фото и карты". *xn----7sbiew6aadnema7p.xn--p1ai*. Retrieved 2018 թ․ հոկտեմբերի 1.
2. ↑  "Всесоюзная перепись населения 1959 г." Արխիվացված է the original 2011 թ․ օգոստոսի 23-ին.
3. ↑  "Всесоюзная перепись населения 1970 г." Արխիվացված է the original 2011 թ․ օգոստոսի 23-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

Новокаширск, Kashirskiy район на карте России
**Լահոհ** (երբեմն **Լահուհ**; արաբ․՝ لحوح‎‎, *laḥūḥ*; եբրայերեն՝ לֻחוּּח‎ [lɑħɔħ]), ուտեստ սոմալիական խոհանոցից, որը բիսկվիթի պես հաց է։ Այն տարածված է Ջիբութիում, Սոմալիում և Եմենում։ Ջիբութիում, եթովպական եղանակով, կոչվում է 𐒋𐒖𐒒𐒃𐒜𐒇𐒙 (canjeero)։ Այն նաև հայտնի է Իսրայելում, որտեղ տարածել են յեմենական հրեաները, որոնք արտագաղթել են այդտեղ։ Եմենում հաճախ վաճառվում է փողոցային վաճառողների կողմից։

Լահոհը պատրաստվում է խմորից, որը պարունակում է ալյուր, որում ավելացված է փխրեցուցիչ ալյուր, տաք ջուր, խմորասնկեր և մեկ պտղունց աղ։ Խառնուրդը ձեռքով հարվում է մինչև փափկի ու յուղալի դառնա, որից հետո թողնվում է, որպեսզի հասնի խմորման։ Սորգոն լահոհի ալյուրի պատրաստման համար նախընտրելի բույս է համարվում։ Գոյություն ունի ուտեստի քաղցր տարբերակը և մեկ ուրիշ տարբերակ, որը պատրաստում են ձվերով։

Լահոհն ավանդաբար պատրաստվում է մետաղե կլոր վառարանում, որն անավանում են դաավո։ Դրա բացակայության դեպքում ուտեստը նաև կարելի է պատրաստել սովորական թավայի մեջ։

Սովորական սոմալիական նախաճաշն իր մեջ ներկայացնում է երեք կտոր լահոհ, որոնք ուտում են մեղրի, հալած կարագի և մեկ բաժակ թեյի հետ։ Ընթրիքի ժամանակ լահոհն ուտում են կարրիի, ապուրի և շոգեխաշած մսի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Little Business Women Archived 2011-09-28 at Archive.is
2. ↑  Mohamed Diriye Abdullahi, *Culture and Customs of Somalia*, (Greenwood Press: 2001), p. 113.
3. ↑  Hatikva market — the other side of Tel Aviv
4. ↑  Dholas and other straw hats come into season Archived 2012-03-08 at Archive.is
5. ↑  "Preparing Lahoh". Արխիվացված է the original 2020 թ․ սեպտեմբերի 26-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 23. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh2021004075 |

 |
**Լամիվուդին/նեվիրապին/զիդովուդին** (**3TC/NVP/AZT**), ՄԻԱՎ/ՁԻԱՀ բուժման համար օգտագործվող դեղորայք։ Այն լամիվուդինի, նեվիրապինի և զիդովուդինի ֆիքսնված դեղաչափերով դեղամիջոց է։ Այն օգտագործվում է առանձին կամ այլ հակառետրովիրուսային դեղերի հետ։ Այն խորհուրդ է տրվում օգտագործել հղիների բուժման համար։ Այն օգտագործվում է պերօրալ, օրական 2 անգամ։

Դեղամիջոցի տանելիություն լավ է։ Կողմնակի ազդեցությունները համապատասխանում են առանձին դեղերի կողմնակի ազդեցություններին։ Կողմնակի ազդեցությունները ներառում են ցանը, պանկրեատիտը, արյան սպիտակ բջիջների ցածր քանակը և մկանային ցավը։ Խորհուրդ չի տրվում իգտագործել լյարդի ծանր ախտահարումների դեպքում։ Հղիության և կաթնատտվության ժամանակ օգտագործումը անվտանգ է։ Խորհուրդ չի տրվում օգտագործել երեխաների բուժման համար։

Այն ԱՀԿ դեղերի ցուցակում է որպես առողջապահական համակարգում անհրաժեշտ ամենաանվտանգ և արդյունավետ դեղերից մեկը։ Արժեքը զարգացող երկրներում 8.54$-ից մինչև 18.94$ է մեկ ամսվա օգտագործման համար՝ 2014 թվականի տվյալներով։ Այս կոմբինացված դեղամիջոցը համընդհանուր հասանելի չէ ԱՄՆ-ում 2018 թվականից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7  *WHO Model Formulary 2008* (PDF). World Health Organization. 2009. pp. 157, 161. ISBN 9789241547659. Արխիվացված (PDF) from the original on 2016 թ․ դեկտեմբերի 13. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8.
2. 1 2 3 4  "Nevirapine, zidovudine and lamivudine" (PDF). *aidsmap*. Արխիվացված է the original (PDF) 2016 թ․ դեկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 18.
3. ↑  "WHO Model List of Essential Medicines (19th List)" (PDF). *World Health Organization*. April 2015. Արխիվացված (PDF) from the original on 2016 թ․ դեկտեմբերի 13. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8.
4. ↑  "Lamivudine + Zidovudine + Nevirapine". *International Drug Price Indicator Guide*. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8.
5. ↑  "Drugs@FDA: FDA Approved Drug Products". *www.accessdata.fda.gov*. Retrieved 2018 թ․ հունվարի 6.

Հետագա ընթերցանության համար
---------------------------

* Package insert
**Շապադա դաս Մեսաս ազգային պարկ** (պորտ.՝ Parque Nacional da Chapada das Mesas), ազգային պարկ Մարանյան նահանգում, Բրազիլիա։ Այն ստեղծվել է, որպեսզի պահպանի տարածաշրջանի սերրադո բուսականությունը և որպես արգելապատնեշ` գյուղատնտեսության առաջընթացին։

Տեղագրություն
-------------

Պարկն ունի 159952 հա տարածք և գտնվում է Սերրադո բիոմում։ Ստեղծվել է 2005 թվականի դեկտեմբերի 12-ին և կառավարվում է Չիկո Մենդեսի Կենսաբազմազանության պահպանության ինստիտուտի կողմից։ Պարկն ընկած է Ռիաշան, Էստրեյտու ու Կարոլինա մունիցիպալիտետներում՝ Մարանյան նահանգում։

Տարեկան տեղումների միջին քանակը 1400 մմ է։ Ջերմաստիճանը տատանվում է 15-ից մինչև 39 °C, իսկ միջինը՝ 26 °C է։ Ամենաբարձր կետը ծովի մակարդակից գտնվում է 700 մետր բարձրության վրա։ Բուսականություն հատկանշական է սերրադոյին, սակայն պարկն ընդգրկում է նաև բաց խոտածածկ շրջաններ։ Տարածքում կան նաև բլուրներ և սարահարթեր։ Հիմնական գետերն են Ֆարինյան, որը գտնվում է պարկի հյուսիսային հատվածում և Իտապեկուրուն, ինչն էլ տեղակայված է հարավային մասում։ Դրանք սնվում են ազգային պարկի շատ աղբյուրներից և վտակներից։

Պարկը գտնվում է Շապադա դաս Մեսաս տարածաշրջանում, որն ունի զբոսաշրջիկների զգալի ներուժ՝ պայմանավորված հաճելի կլիմայով, ավազաքարային ժայռերով (որոնք ունեն հարուստ ժայռապատկերներ), շատ ջրվեժներով և այլ գրավչություններով։ Դրանց մեծ մասը գտնվում են այն շրջաններում, որտեղ շրջակա միջավայրը փոփոխվել է, կամ, որոնք ունեն խոշոր բնակչություն։ Երկու տարի առաջ պարկի ներսում հիմնական զբոսաշրջային վայրեր եղել են Սան Ռոման և Պրատա ջրվեժները։ Ազգային պարկը բաց չէ այցելուների համար։

Պահպանություն
-------------

Որպես ազգային պարկ նրա հիմնական նպատակներն են բնական էկոհամակարգերի պահպանությունը, ինչը թույլ կտա իրականացնել գիտական հետազոտություններ, կրթական գործունեություն, բացօթյա հանգիստ և էկոտուրիզմ։ Այն նաև պարունակում է ավելի քան 400 կարևոր ջրային ուղիներ։ Պաշտպանված տեսակներից են օնցիլլան (Leopardus tigrinus), օցելոտը (Leopardus pardalis), պուման (Puma concolor), հսկա մրջնակերը (Myrmecophaga tridactyla) և Չակո արծիվը (Buteogallus coronatus)։

Պատկերասրահ
-----------

* Պրատա ջրվեժՊրատա ջրվեժ
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Parque Nacional da Chapada das Mesas – Chico Mendes". Արխիվացված է the original 2019 թ․ մայիսի 25-ին. Retrieved 2019 թ․ մայիսի 29.
2. 1 2 3 4 5  Unidade de Conservação ... MMA

Աղբյուրներ
----------

* (portuguese) *Parque Nacional da Chapada das Mesas*, Chico Mendes Institute for Biodiversity Conservation, արխիվացված  օրիգինալից 2016-04-06-ին, վերցված է 2016-05-01
* (portuguese) *Unidade de Conservação: Parque Nacional da Chapada das Mesas*, MMA: Ministério do Meio Ambiente, վերցված է 2016-05-01

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Շապադա դաս Մեսաս ազգային պարկ** կատեգորիայում։ |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Շաուրս (այլ կիրառումներ)

**Շաուրս** (ֆր.՝ Chaource), ֆրանսիական փափուկ պանիր՝ պատրաստված կովի կաթից։

Պատմություն
-----------

Պանիր այս տեսակը հայտնի է դեռևս XIV դարից։ Համաձայն լեգենդի, այն սկսել են պատրաստել Պոնտինի աբբայության վանական-ճգնավորները։ 1977 թվականի հունվարի 21-ին շաուրսը սերտիֆիկացվեց *Appellation d'origine contrôlée* կողմից։ Ըստ 2007 թվականի ցուցանիշների այդ տարի արտադրվել է ավելի քան 2446 տոննա պանիր։ 2009 թվականին հաշվառվել է 90 կաթնային ֆերմաներ, որտեղ արտադրվել է շաուրս պանրատեսակից։

Պատրաստում
----------

Այս պանրի հասունացումը տևում է շուրջ 2-ից 4 շաբաթ։ Բնական ճանապարհով հեռանում է շիճուկը։ Սկզբում մակարդը տեղավորում են հատուկ կաղապարների մեջ, որոնց պատերին արված են բացվածքներ, իսկ հատակը բացակայում է։ Որոշ ժամանակ անց, երբ պանիրը սկսում է կարծրանալ, հանում են այդ կաղապարներից և տեղափոխում փայտե վանդակների կամ հարդի մակերևույթի վրա։ Պանիրը հատուկ ջերմաստիճանային պայմաններում սկսում է շիճուկազատվել և հասունանալ։ Երբեմն, նոր համ տալու համար, պանիրը փաթաթում են սոսու ծառի տերևներով։

Շաուրսը արտադրում են ամբողջ տարվա ընթացքում։

Նկարագիր
--------

Շաուրս պանիր
Պանրի գլուխը պատված է *penicillium candidum* տեսակի սպիտակ բորբոսի շերտով։ Ունի գլանաձև տեսք, որի շառավիղը կազմում է 8 կամ 11 սմ. բարձրությունը 6 սմ է։ Քաշը կազմում է 200 կամ 450 գրամ։ Պանրի գլխի վրա միշտ թուղթ են քաշում։ Յուղայնությունը կազմում է 50 %։ Շաուրսն ունի նուրբ, թեթև թթվահամ։ Պարունակում է սունկի և անտառային ընկույզների բուրմունք։

Սովորաբար այս պանրատեսակը օգտագործում են նախքան աղանդերը մատուցելը։ Խորանարդաձը կտրատված կտորների հետ մատուցում են ապարատիվ։ Պանրի մատուցմանը լավագույնս համապատասխանում են բուրգունդական *Chablis blanc* և *Irancy* գինիները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "2 500 tonnes par an" (in ֆրանսերեն). 5 janvier 2009. Արխիվացված է the original 2012 թ․ օգոստոսի 25-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 14.

Արտաքին հղումներ
----------------

* "Chaource (PDO)" (in անգլերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 21-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 14.
* "Les fromageries d'Armançon" (in ֆրանսերեն). Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 14.
* "Spécialités" (in ֆրանսերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 21-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 14.
* "Շաուրս պանիր" (in ռուսերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 21-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 14.
**Լամու** (անգլ.՝ Lamu Archipelago), կղզեխումբ Հնդկական օվկիանոսում։

Վարչականորեն Լամուն պատկանում է քենիական ափամերձ նահանգին։ Կղզեախմբում կան երեք խոշոր կղզիներ՝ Լամու, Մանդա, Պատե և մի քանի փոքր կղզիներով։ Կղզեխմբի ամենամեծ քաղաքը՝ Լամուն, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ է։ Արաբական ժառանգության մասն են կազմում Տակվա և Մանդա (Մանդա կղզի) և Շանգա (Պատե կղզի) քաղաքների ավերակները։

1415 թվականին արշիպելագ է այցելել չինացի հայտնի ճանապարհորդ Չժենգ Հեն։ Կան մի քանի այլ պատմություններ, որոնք նշում են, որ Չժեն Հեի նավատորմի չինական նավերը խորտակվել են Քենիայի Լամու կղզու մոտ՝ 1415 թվականին։ Փրկվածները բնակություն են հաստատել կղզում և ամուսնացել տեղացի կանանց հետ։ Դա ապացուցվել է վերջերս կղզու վրա կատարված հնագիտական աշխատանքների արդյունքում, որոնք հանգեցրել են այս կապը ենթադրող ապացույցների հայտնաբերմանը։ Որոշ բնակիչների վրա կատարված ԴՆԹ-ի հետագա թեստը ցույց է տալիս, որ նրանք իսկապես ունեն չինացի նախնիներ։

Լամու և Մանդա կղզիներում կան օդանավակայաններ։

Լամու կղզեխմբում են գտնվում ազգային ծովային պարկը և Կիունգա կենսոլորտային արգելոցը։

Պատկերասրահ
-----------

* Լամու քաղաքԼամու քաղաք
* Կավաու կղզու արևմուտքըԿավաու կղզու արևմուտքը
* Դոու, արշիպելագին բնորոշ նավակԴոու, արշիպելագին բնորոշ նավակ
* Տակվայի (քաղաք) ավերակները Մանդա կղզումՏակվայի (քաղաք) ավերակները Մանդա կղզում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Lamu Old Town". Արխիվացված է the original 2018 թ․ դեկտեմբերի 24-ին. Retrieved 2010 թ․ հունիսի 28. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Allen, James de Vere: Lamu, with an appendix on Archaeological finds from the region of Lamu by H. Neville Chittick. Nairobi: Kenya National Museums
3. ↑  "Kiunga" (in անգլերեն). Человек и биосфера. Արխիվացված է the original 2015 թ․ հունվարի 10-ին. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  "Kiunga National Marine Reserve" (in անգլերեն). Служба охраны дикой природы Кении. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունվարի 17-ին. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Լեբյաժյա (այլ կիրառումներ)

**Լեբյաժյա** (ռուս.՝ Лебяжья (приток Подрезчихи)), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Չեդ Յու գետի ձախ ափից 35 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 21 կմ։

Ջրագրության տվյալներ
--------------------

Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — **10010300212111100030368**
* Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — **111103036**
* Ավազանի կոդը — **10.01.03.002**
* Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — **11**
* Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — **1**

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Պետական ջրային տվյալների գրանցում ըստ Ռուսաստանի Դաշնության։ Լեբյաժյա". Արխիվացված from the original on 2012 թ․ հուլիսի 18. Retrieved 2015 թ․ դեկտեմբերի 3.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ГВР |

 |