recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գինու թանգարան (այլ կիրառումներ)

**Գինու թանգարան Մալագայում** (իսպ.՝ Museo del Vino Málaga), էնոլոգիական թանգարան Իսպանիայի Անդալուզիա նահանգի մայրաքաղաքում։ Գտնվում է քաղաքի կենտրոնում՝ հինավուրց Բիեդմա պալատում, որը վերանորոգվել է 2008 թվականին։

Նկարագրություն
--------------

Թանգարանի բոլոր տարածքների ընդհանուր մակերեսը գերազանցում է 800 մ²-ը։ Թանգարանի ցուցադրությունը գտնվում է երկու հարկերում՝ մի քանի թեմատիկ ցուցասրահներում։ Հավաքածուն ներառում է ավելի քան 400 առարկա, այդ թվում՝ գովազդային պաստառներ, գինու շշերի և տակառների պիտակներ, անցած տարիների և նույնիսկ դարերի ամենահայտնի գինիների շշեր։

Թանգարանի այցելուները ծանոթանում են Մալագայի գինիների պատմությանը և աշխարհագրությանը, դրա արտադրության առանձնահատկություններին։ Շեշտը դրվում է աշխարհում ամենատարածված և հայտնի *Մալագա* և *Պեդրո Խիմենես* տեսակների վրա։ Թանգարանը կազմակերպում է էքսկուրսիաներ գինու համտեսմամբ, ինչպես նաև վաճառում է գինի։ Համտեսման սենյակն ունի մոտ 120 տեսակի մալագյան գինիներ։

Թանգարանը գինու մշակույթի կենտրոն է և Մալագա քաղաքում արտադրված գինու ուսումնասիրության կենտրոն, որը ստեղծվել է Մալագայի և Անդալուզիայի գինիների պահպանման, կատարելագործման, զարգացման և խթանման հետ կապված գիտելիքների և փորձի ձևավորմանն ու տարածմանը նպաստելու համար։

Պատկերասրահ
-----------

* Գինու թանգարանի ցուցանմուշներից
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Bibliotecas y Centros de Documentación de Andalucía
2. 1 2 3  "Музей вина - Museo del Vino. Малага". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2021 թ․ մայիսի 18.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մալագայի գինու թանգարանի պաշտոնական կայք
* Գինու թանգարանը՝ Մալագայի քաղաքապետարանի կայքում(իսպ.)
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գինու թանգարան (այլ կիրառումներ)

**Գինու թանգարան** (բուլղար․՝ Музей на виното), գտնվում է հյուսիսկենտրոնական Բուլղարիայի Պլևեն քաղաքում։ Բացվել է 2008 թվականի սեպտեմբերի 17-ին և զբաղեցնում է պլևենյան Քայլիկ այգում իրական քարայրը՝ շուրջ 5 կմ քաղաքի կենտրոնից հեռու։

Նկարագիր
--------

Թանգարանը ֆրանսիական և բուլղարական ճարտարապետության, դիզայներների, էնոլոգների, ինչպես նաև 1877 թվականի Պլենևյան դյութազներգության համայնապատկերի Պլևենյան տարածաշրջանային թանգարանի համակարգողների համատեղ գործունեության արդյունքն է։ Քարայրը, որտեղ գտնվում է թանգարանը, գտնվում է ջրամբարի տարածքում։ Թանգարանը կազմված է 5 սրահից և զբաղեցնում է 650 մ² տարածք[1]:

Գինիների թանգարանի հավաքածուն իր մեջ ներառում է բոլոր գինեգործական շրջանների շուրջ 6000 շիշ բուլղարական գինի, որոնք հասանելի են համտեսումների և գնումների համար։ Բացի դրանից, թանգարանը կարող է պարծենալ, քանի որ ունի տարածաշրջանի ամենամեծ հավաքածուն (30-ից 90 տարի հնեցման)։ Թանգարանի պատմական սրահում ներկայացվում են գինեգործության և խաղողագործության հետ կապված իրեր՝ հնագույն ժամանակներից մինչև մեր օրեր։ Գինու մառանը առաջարկում է բուլղարական բոլոր տարածաշրջանների գինիներ, որոնք պահվում են ֆրանսիական կաղնուց պատրաստված 100 տակառներում։ Գինու թանգարանի հավաքածուն պատկանում է Պետկովին, ով ներդրել է շուրջ 300 000 ամերիկյան դոլար ջերմաստիճանի կարգավորման համակարգ, հատակի, քարայրի լուսավորության համար, որտեղ էլ գտնվում է թանգարանը։

Պլևենը գտնվում է գինեգործական տարածաշրջանի սրտում՝ Դանուբի հարթավայրում։ Քաղաքը նաև գինեգործության կրթության կենտրոն է, քանի որ այստեղ է գտնվում բուլղարական առաջին և միակ հատուկ միջնակարգ դպրոցը՝ Ալեքսանդր Ստամբոլիյսկու անվան պրոֆեսիոնալ խաղողագործության և գինեգործության միջնակարգ դպրոցը, որը ստեղծվել է 1890 թվականին։ Խաղողագործության և էկոլոգիայի ազգային համալսարանը ստեղծվել է 1902 թվականին գինու մասնագետ Վիալու հանձնարարմամբ։ Համալսարանը նույնպես գտնվում է Պլևեն քաղաքում։

Ծանոթագրություն
---------------

1. ↑  "About the Museum". Wine Museum. Արխիվացված է the original 2010 թ․ մայիսի 18-ին. Retrieved 1 февраля 2019.
2. ↑  "Историческо развитие" (in Bulgarian). Професионална гимназия по лозарство и винарство „Ал. Стамболийски" — гр. Плевен. Արխիվացված է the original 2010 թ․ մարտի 28-ին. Retrieved 2009 թ․ նոյեմբերի 1.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
3. ↑  "История" (in Bulgarian). Институт по лозарство и винарство, Плевен. Արխիվացված է the original 2009 թ․ օգոստոսի 16-ին. Retrieved 1 февраля 2019.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
**«Գինու քաղաք»** (ֆր.՝ La Cité du Vin), ցուցահանդեսային տարածք-թանգարան է Բորդոյում, որտեղ ներկայացված է քաղաքի պատմությանն ու տնտեսությանը, որը սերտորեն կապված է գինեգործության, գինու առևտրի և գինու սպառման մշակույթի հետ։

Պատմություն
-----------

Թանգարանը հանրության համար բացվել է 2016 թվականի հունիսին։ Այն ստեղծելու համար պահանջվել է յոթ տարի։ Ըստ Բլումբերգի՝ թանգարանի ներդրումները կազմել են 81 մլն դոլար։

Թանգարանը գտնվում է հին արդյունաբերական թաղամասում՝ Գարոն գետի ափին, նախկին անգարների տեղում, որոնք Բորդոյի նավահանգստի բարգավաճման ժամանակ ծառայում էին գինու տակառների և շշերի պահեստ՝ տարբեր վայրեր առաքելու համար։ Ֆուտուրիստական շինությունը նախագծվել է XTU գործակալության ճարտարապետներ Անուկ Լեժանդրի և Նիկոլա Դեսմազյերի կողմից։

Թանգարանի մշտական ցուցադրությունը ինտերակտիվ է․ այցելուները հնարավորություն են ունենում համտեսել գինի, որը ներառված է տոմսի արժեքի մեջ։

Բացի մշտական և ժամանակավոր ցուցադրությունների համար նախատեսված տարածքից, թանգարանն ունի երկհարկանի գինու բար, 250 հոգու համար նախատեսված լսարան տարբեր վարպետության դասերի և կինոցուցադրությունների համար, հուշանվերների խանութ։ Վերին հարկը գտնվում է համտեսի մեծ սենյակ։ Ստորին հարկում կա գինու խանութ, որտեղ ներկայացված են տարբեր երկրների գինիներ։ Թանգարանի բացման օրվանից ի վեր առաջին տարում նրա այցելուների 74% -ը եղել են ֆրանսիացիներ, օտարերկրացիների շրջանում մեծամասնություն են կազմել անգլիացիները։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "«Винный Гуггенхайм»: новый музей Cité du Vin в Бордо". *РБК Стиль*. Արխիվացված from the original on 2021 թ․ հուլիսի 9. Retrieved 2021 թ․ հուլիսի 4.
2. ↑  "«Город вина» в городе Бордо". *Русский очевидец | L’Observateur Russe* (in ռուսերեն). 2018 թ․ փետրվարի 24. Արխիվացված from the original on 2021 թ․ հուլիսի 9. Retrieved 2021 թ․ հուլիսի 4.
3. ↑  Anouk Legendre et Nicolas Desmazières : « Il faut remettre du vivant dans la ville et construire des bâtiments qui ne sont plus seulement passifs »

Արտաքին հղումներ
----------------

* Сайт музея
* Պաշտոնական կայք
* Cité du Vin Archived 2022-09-13 at the Wayback Machine. sur le site de la ville de Bordeaux

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2017071027 · VIAF: 29147602340257640793 · WorldCat VIAF: 29147602340257640793 |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գոշ (այլ կիրառումներ)

**Գոշ**, լեռնային անտառապատ լիճ Հայաստանի Տավուշի մարզում՝ Գոշ գյուղից 2.2 կմ հարավ-արևմուտք։

Աշխարհագրություն
----------------

Առաջացել է սողանքապատվարային գործընթացների հետևանքով։ Լճի մակերևույթի հայելին 0,008 կմ² էր երկարությունը՝ 100 մ, լայնությունը՝ 80 մ։ Առավելագույն խորությունը 8 մ էր, ջրի ծավալը՝ 1500 մ3։ Տվյալները փոփոխության են ենթարկվել մաքրման նպատակով լճի մակարդակի իջեցումից հետո և դեռ նոր հաշվարկներ չեն կատարվել։ Սնվում է աղբյուրների և մթնոլորտային տեղումների ջրերով։ Ամռանը ջրի ջերմաստիճանը մակերևույթին հասնում է ընդամենը 14 °C։

Լճի ոչնչացում
-------------

Ըստ Hetq.am լրատվական գործակալության կողմից ներկայացված փաստերի, 2017 թվականի ապրիլի սկզբին «Վենդոռ» ընկերությունը Դիլիջան ազգային պարկի տարածք ծանր տեխնիկա է մտցրել և սկսել լիճը ու հարակից տարածքը փորել, ինչպես նաև այնտեղ տանող գրունտային ճանապարհը լայնեցնել ու հարթեցնել՝ կտրելով ու վնասելով բազմաթիվ ծառեր։ Այդ աշխատանքների հետևանքով մի քանի մետրով կրճատվել է լճի հայելային մակերեսը, ջրային պաշարները աղտոտվել են, սկսվել է լճի ճահճացման գործընթաց, ափի ամբողջ երկայնքում կուտակվել է շուրջ 2 մետր բարձրությամբ տիղմային կուտակումներ, գրեթե ամբողջությամբ ոչնչացվել է լճում բնակվող խեցգետնի պոպուլացիան։ Բնապահպանության նախարարությունը այս կապակցությամբ պաշտոնական պարզաբանում է տվել, որ «Վենդոռ» ընկերության հետ կնքվել է կառուցապատման իրավունքով հանգստի գոտի կազմակերպելու և սպասարկման ծառայություններ մատուցելու պայմանագիր, որի համաձայն «Վենդոռ» ընկերությունը պարտավոր է բարեկարգել տարածքը, մաքրել աղբից և չոր ճյուղերից, չխախտել լճի էկոհամակարգը և էնդեմիկ կարգավիճակը։

Լճի ներկա վիճակ
---------------

Գոշն արդեն մաքրվել ու վերակենդանացել է. լճում գորտերի, խեցգետնի ու մանր ձկների մեծ քանակություն կա։ Այս տարածքում կարելի է հանդիպել անձեռակերտ տարատեսակ հուշարձանների՝ ժայռային տարատեսակ գոյացություններ, հանքային աղբյուրներ և այլն։

Պատկերասրահ
-----------

### Լճի տեսքը 2015 թվականին

* 
* 
* 

### Լճի տեսքը 2017 թվականի ապրիլին

* 
* 
* 



Գոշ լճի համայնապատկերը 2019 թվականին
Գոշ լճի համայնապատկերը 2019 թվականին

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Քարտեզ 2. «Դիլիջան» ազգային պարկ. Ջրագրություն". mnp.am. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունվարի 10-ին. Retrieved 2016 թ․ մայիսի 19. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Հայկական բնապահպանական ճակատի նկարահանումները. «Ինչ է կատարվում Գոշ լճի տարածքում»
3. 1 2  Զարմանալի էկոտուրիզմ․ Գոշ լիճը փորում են։
4. 1 2 3  Պարզաբանում՝ Գոշ լճի հարակից տարածքում իրականացվող մաքրման աշխատանքների վերաբերյալ։
5. ↑  Գոշ լճի տարածքում իրականացվող աշխատանքները սահմանված են պայմանագրով. Բնապնախի պարզաբանումը
6. ↑  Գոշ լճի բնականոն վիճակը վերականգնված է

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Գոշ լիճ** կատեգորիայում։ |


|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է* *Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։*  |
**Գիշերվա թագուհին** (թուրքերեն՝ Gecenin Kraliçesi), թուրքական Star TV-ով հեռարձակված սերիալ, որի առաջին սերիան ցուցադրվել է 2016 թվականի հունվարի 12-ին և ավարտվել 2016 թվականի ապրիլի 19-ին։ Գլխավոր դերերում խաղում են թուրք հայտնի դերասաններ Մուրատ Յըլդըրըմը, Մերյեմ Ուզերլին և Ուղուր Փոլաթը։ Առաջին սերիայի նկարահանումները տեղի են ունեցել Կաննում և Գրասսեյում, իսկ մնացած սերիաները նկարահանվել են Ստամբուլում։ Հեռուստասերիալը բաղկացած է 15 սերիայից, որի յուրաքանչյուր սերիան տևում է 120- 130 րոպե։ Հեռուստասերիալը համարվում է վերջին տարիների թուրքական ամենառեյտինգային սերիալներից մեկը, ոչ միայն Թուրքիայում, այլ նաև ամբողջ աշխարհում։ Դեռևս մինչ ցուցադրությունը այն մեծ հետաքրքրություն էր առաջացրել համացանցում։ Մինչ ցուցադրումը, Ստամբուլում կազմակերպվեց ներկայացում- պրեզենտացիա, որտեղ սերիալը ցուցադրելու իրավունքը վաճառվեց շուրջ 25 երկրների։

Սյուժե
------

Սելինը (Մերյեմ Ուզերլի) երիտասարդ օծանելիքի մասնագետ է, ով բնակվում է Ֆրանսիայի Գրասսե քաղաքում։ Նրա հայրը թուրք է, իսկ մայրը ֆրանսուհի։ Երկար տարիներ Սելինը լուր չունի իր հորից, ով լքել է նրանց։ Պատահաբար նա ծանոթանում է Կարտալ անունով (Մուրատ Յըլդըրըմ) մի երիտասարդ թուրք գործարարի հետ, ով գործող եկել էր Գրասսե։ Երիտասարդները սիրահարվում են միմյանց։ Սակայն Կարտալը պարտավոր է վերադառնալ Ստամբուլ, որտեղ նրան սպասում են իր կինը` Էսրան և կնոջ հայրը` Ազիզը, ով փոքր տարիքում որդեգրել է Կարտալին` նրա հորը սպանելուց հետո։ Սելինը գալիս է Ստամբուլ, սակայն նա և Կարտալը չեն կարողանում միասին լինել։ 4 տարի անց Սելինը դարձյալ գալիս է Թուրքիա, որտեղ նա հանդիպում է Ազիզին։ Սակայն Սելինը ունի գաղտնիք։ Նա իր հոր հետ միասին վրեժ է լուծում Ազիզից` իմանալով, որ ժամանակին Ազիզը ուզեցել է սպանել իր հորը։ Սելինը չգիտե, որ Կարտալը Ազիզի փեսան է, և որ Ազիզն է սպանել նաև Կարտալի հորը։ Սելինը Կարտալից գաղտնի է պահում այն փաստը, որ արդեն 4 տարի է ինչ նրանք ունեն որդի` Օսմանը։

Դերասանական կազմ
----------------

|  |  |
| --- | --- |
| **Դեր** | **Դերասան** |
| Սելին | Մերյեմ Ուզերլի |
| Կարտալ | Մուրատ Յըլդըրըմ |
| Ազիզ | Ուղուր Փոլաթ |
| Էսրա | Ֆունդա Էյրիղիթ |
| Էմրե | Դենիզ Չելիլօղլու |
| Հյուդա | Սեդա Աքման |
| Մերտ | Բուրակ Դենիզ |
| Հական | Սելիմ Բայրաքթար |
| Էմինե | Նիհան Բույուկաղաչ |
| Սադըք | Օմյուր Արփաչը |
| Սելինի մայրը | Հյուրդեմ Ռեհիթմյուլլեր |
| Օկտայ | Բուրակ Դեմիր |
| Օսման | Ռեհա Օզչան |
| Ֆաթմա | Փերվին Յունալփ |
| Էլիֆ | Դերյա Բեսերլեր |
| Բուրջու | Նազ Սայիներ |
| Օսման (երեխա) | Կաան Իրեվյուլ |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑   *Gecenin Kraliçesi*, վերցված է 2018-12-14
2. ↑  "Is "Gecenin Kraliçesi" Dead on Arrival? | İzleyici Platformu". *www.izleyiciplatformu.com*. Արխիվացված է the original 2018 թ․ դեկտեմբերի 16-ին. Retrieved 2018 թ․ դեկտեմբերի 14. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database |

 |
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Թալալյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Գերոնտի Սեմյոնի Թալալյան** (հուլիսի 29, 1926(1926-07-29), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - մարտի 16, 2000(2000-03-16), Երևան, Հայաստան), հայ թավջութակահար, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1987)։

Հայաստանի Հանրապետության վաստակավոր արտիստ Արամ Թալալյանի հայրն է, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, ալտահար Հենրիխ Թալալյանի եղբայրը։

Կենսագրություն
--------------

1951 թվականին ավարտել է Մոսկվայի կոնսերվատորիան։ 1951 թվականից եղել է Հայֆիլհարմոնիայի մենակատար, 1956 թվականից՝ Երևանի օպերային թատրոնի թավջութակահարների խմբի կոնցերտմայստեր։ 1951-2000 թվականներին դասավանդել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում, պրոֆեսոր` 1977 թվականից։ Ղեկավարել է իր ստեղծած (1951) թավջութակահարների անսամբլը, Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանի սիմֆոնիկ, Երևանի կոնսերվատորիայի կամերային նվագախմբերը։ Հանդես է եկել անսամբլներում` Յու. Սիտկովեցկու, Մ. Ղամբարյանի, Հ. Վարդանյանի, Առնո Բաբաջանյանի հետ։ Հեղինակել է բազմաթիվ փոխադրումներ և մշակումներ թավջութակի համար։ Նրան նվիրված ստեղծագործություններ են գրել կոմպոզիտորներ Ալեքսանդր Հարությունյանը, Էդգար Հովհաննիսյանը, Ալեքսանդր Աճեմյանը, Ս. Նաղդյանը և այլք։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005*.
2. ↑  "Գերոնտի Թալալյանի կենսագրությունը AV Production կայքում". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 5-ին. Retrieved 2018 թ․ փետրվարի 12. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մեկնարկում է Թալալյան եղբայրների անունը կրող փառատոնը

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Հանրային ռադիոյի արխիվ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Հայազգ · AV Production |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ՀԳՀԳ: 7246 |

 |
Վեց ձեռքսեղմումների տեսությունը
**Վեց ձեռքսեղմումների տեսություն**ը պնդում է, որ Երկրագնդի վրա ապրող ցանկացած երկու մարդ միմյանցից բաժանված են ծանոթների 5 մակարդակով։

Տեսությունն առաջ է քաշվել 1969 թվականին ամերիկացի հոգեբաններ Սթենլի Միլգրեմի և Ջեֆրի Թրևերսի կողմից։ Նրանք պնդում էին, որ Երկիր մոլորակի վրա ապրող յուրաքանչյուր ոք միջնորդավորված կերպով ծանոթ է ցանկացած այլ մարդու հետ, ընդ որում՝ ծանոթների այդ շղթան կազմված է 6 հոգուց։

Միլգրեմի հետևությունները հիմնված են ամերիկյան երկու քաղաքներում կատարված հետազոտության արդյունքում ստացված տվյալների վրա։ Մի քաղաքի բնակիչներին բաժանվել է 300 ծրար, և հանձնարարվել ծրարը փոխանցել մյուս քաղաքում ապրող կոնկրետ մարդու։ Ծրարները կարելի էր փոխանցել միայն բարեկամների ու ծանոթ մարդկանց միջոցով։ Ծրարներից 60-ը հասան հասցեատերերին։ Կատարելով հաշվումներ՝ Միլգրեմը պարզեց, որ ծրարները փոխանցվել են միջինը 5 մարդու միջոցով։ Այսպես էլ առաջացավ *Վեց ձեռքսեղմումների տեսությունը*։

Միլգրեմի փորձը կրկնեցին Կոլումբիայի համալսարանի գիտնականների կողմից. վերջիններս փորձն անցկացրին էլեկտրոնային փոստի միջոցով։ Հազարավոր կամավորների հանձնարարվեց գտնել 20 մարդու՝ հայտնելով վերջիններիս անունը, ազգանունը, զբաղմունքը, կրթությունը և բնակության վայրը։ Մի ավստրիալացի ընդամենը 4 նամակի օգնությամբ գտավ այն 20 մարդկանցից մեկին, ով ապրում էր Սիբիրում։

Մայքրոսոֆթի մասնագետները մեկ ամիս հետևել են 242 720 596 օգտագործողների հաղորդակցմանը. ստացված տվյալների վերլուծությունը տևեց 2 տարի։ Արդյունքում պարզվեց, որ ծառայության 240 միլիոն օգտագործողներից յուրաքանչյուրը մյուսին կարող էր «հասնել» 6.6 «քայլից»։ Ինչով էլ ապացուցեցին, որ մեզնից յուրաքանչյուրը 5 մարդու միջոցով ծանոթ է Անգլիայի թագուհու հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Социальная психология. Стенли Милгрэм и исследования конформизма".
2. ↑  "It's a Small World After E-mail". Արխիվացված from the original on 2012 թ․ մարտի 17. Retrieved 2013 թ․ օգոստոսի 26. `{{cite web}}`: Cite has empty unknown parameter: `|3=` (help)
Կինգորո Հասիմոտո, «Սակուրակայի» հիմնադիրը
**Սակուրակայ** (ճապ․՝ 桜会), ուլտրաազգայնական գաղտնի կազմակերպություն, որը հիմնադրել են ճապոնական բանակի երիտասարդ սպաները 1930 թվականի սեպտեմբերին։ Կազմակերպության նպատակն էր փոխել պետության քաղաքականությունը դեպի միլիտարիզմ և տոտալիտարիզմ, այդ թվում՝ անհրաժեշտության դեպքում դիմելով պետական հեղաշրջման՝ ի պատասխան իշխանության բարձրագույն կարգերում տիրող կոռուպցիայի։ Սակուրակայի հայտարարած նպատակը եղել է «Սյովայի վերականգնումը» (昭和維新), որը Հիրոհիտոյին կդարձներ ռազմական բռնապետ, քաղաքական կուսակցություններից և բյուրոկրատներից ազատ։

Սակուրական գլխավորել են փոխգնդապետ Կինգորո Հասիմոտոն, այն ժամանակ՝ բանակի գլխավոր շտաբում ռուսական դեպարտամենտի նախկին պետը ու Իսամու Տյոն, Սադաո Արակիի աջակցությամբ։ Ի սկզբանե կազմակերպությունն ունեցել է տասը անդամ, նրանք բոլորը բանակի գործող ավագ սպաներ էին, ավելի ուշ նրանց միացել են ավագներ ու կրտսեր սպաներ, և 1931 թվականի փետրվարին կազմակերպությունում եղել է մոտ 50 մարդ, իսկ հոկտեմբերին նրանց թիվը հասել է, ենթադրաբար, մի քանի հարյուրի։ Սակուրակայայի հայտնի անդամներից մեկը եղել է Ճապոնիայի ապագա վարչապետ Կունիակի Կոիսոն։

1931 թվականին Սակուրակայը փորձել է հեղաշրջում իրականացնել երկու անգամ՝ մարտին և հոկտեմբերին։ Հոկտեմբերյան միջադեպի տապալման հետևանքով առաջնորդների ձերբակալությունից հետո կազմակերպությունը փլուզվել է, իսկ նրա շատ անդամներ տեղափոխվել են Թոսեյխա բանակային խմբավորում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  James L. McClain, *Japan: A Modern History* p 414 ISBN 0-393-04156-5
2. ↑  "Home". Արխիվացված է the original 2006 թ․ օգոստոսի 28-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 12. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  *Sims, Richard* Japanese Political History Since the Meiji Renovation 1868-2000. — Palgrave Macmillan, 2001. — ISBN 0-312-23915-7, 155
4. ↑  *W.G. Beasley* The Rise of Modern Japan, 3rd Edition: Political, Economic, and Social Change since 1850. — Palgrave Macmillan, 2000. — ISBN 0-312-23373-6

Գրականություն
-------------

* *Harries, Meirion* Soldiers of the Sun: The Rise and Fall of the Imperial Japanese Army. — Random House; Reprint edition, 1994. — ISBN 0-679-75303-6
* *Samuels, Richard J.* Machiavelli's Children: Leaders And Their Legacies In Italy And Japan. — page: Cornell University Press, 2005. — ISBN 0-8014-8982-2
* Beasley, W.G. (2000). *The Rise of Modern Japan, 3rd Edition: Political, Economic, and Social Change since 1850*. Palgrave Macmillan. ISBN 0-312-23373-6.
* Sims, Richard (2001). *Japanese Political History Since the Meiji Renovation 1868-2000*. Palgrave Macmillan. ISBN 0-312-23915-7.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: nr94010287 · VIAF: 252612464 · WorldCat VIAF: 252612464 |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սերաֆիմովիչի փողոց (այլ կիրառումներ)

**Սերաֆիմովիչի փողոց** (ռուս.՝ Улица Серафимовича), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքի Գոռնյացկի միկրոշրջանում։ Անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սկիզբ է առնում Բրատսկայա փողոցից և ավարտվում Օզյորնայա փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 830 մետր է։

Նկարագրություն
--------------

Կրասնի Սուլին քաղաքի Սերաֆիմովիչի փողոցը սկսվում է Բրատսկայա փողոցից, հատում Կրասնայա, Պարկովայա, Պավլովի, Չկալովի և Շոլոխովի փողոցները և ավարտվում Օզյորնայա փողոցի հետ հատումով։ Զուգահեռ է Գլինկայի փողոցին։ Երկարությունը 830 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 45 շինություն։

Սերաֆիմովիչի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346356։

Փողոցն անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչ Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սերաֆիմովիչի իսկական ազգանունը Պոպով էր։ Որպես «Պրավդա» թերթի զինթղթակից նա եղել է 1918-1920 թվականների Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ռազմաճակատներում։ Նրա «Երկաթե հեղեղ» (1924 թվական, հայերեն հրատարակվել է 1927 թվականին) վեպը խորհրդային գրականության դասական ստեղծագործություններից է, որի հիմքում Թամանյան բանակի հերոսական արշավանքն է (1918 թվական)։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին կրկին եղել է ռազմաճակատում, զբաղվել հրապարակախոսությամբ։ ԽՍՀՄ պետական (Ստալինյան) մրցանակի դափնեկիր է (1943 թվական)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հ. 10, էջ 330".
2. ↑  "Сайт города Серафимович и о писателе А. С. Серафимовиче". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հոկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2019 թ․ ապրիլի 1.

Աղբյուրներ
----------

* Улица Серафимовича в Красном Сулине
* Подробная карта Улица Серафимовича, город Красный Сулин со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты

Արտաքին հղումներ
----------------

* г. Красный Сулин, Улица Серафимовича Archived 2019-04-01 at the Wayback Machine.
**Գանգերի մատուռ** (լեհ.՝ Kaplica Czaszek), *պաշտոնապես՝* **Սուրբ Բարդուղիմեոսի եկեղեցի** (լեհ.՝ Kościół świętego Bartłomieja), մատուռ-ոսկրատուն Լեհաստանի Կուդովա Զդրույ քաղաքում։ Կառուցվել է 1776 թվականին Գլաց կոմսության սահմանին որպես եղբայրական գերեզմանատուն։ Միակ ոսկրատունն է Լեհաստանում և վեց ոսկրատներից մեկը Եվրոպայում։

Պատմություն
-----------

Մատուռը կառուցվել է 1776 թվականին ազգությամբ չեխ հոգևորական Վացլավ Տոմաշեկը որպես Երեսնամյա պատերազմում և Սիլեզյան երեք պատերազմներում մահացածների, ինչպես նաև խոլերայից, սիֆիլիսից ու քաղցից մահացածների դամբարան։ Որպես նախօրինակ ծառայել է հռոմեական Սանտա Մարիա դելա Կոնչեցիոնե եկեղեցին, որի կրիպտեում թաղված են կապուցին վանականանների ոսկորներ։ Տասնութ տարվա ընթացքում (1776-1794) Տոմաշեկը հավաքել ու մաքրել է ոսկորներ, ապա դրանք տեղավորել մատուռում։ Կառուցման հարցում համագործակցել է տեղի ազնվական Լեոպոլդ ֆոն Լեսլին։ Շինարարությունն ավարտելուց հետո հայր Վացլավ Տոմաշեկը մահացել է։

Ներկայումս տարվա մեջ մեկ անգամ (օգոստոսի 14-ի լույս 15-ի գիշերը) մատուռում պատարագ է մատուցվում այնտեղ թաղված, ինչպես նաև բոլոր այն մարդկանց հոգիների հանգստության համար, ովքեր մահացել են դժբախտ պատահարներից ու հիվանդություններից։

Ճարտարապետություն և ինտերիեր
----------------------------

Մատուռում կա երեք հազար գանգ, իսկ նրա հիմքում՝ մոտ 21.000 մարդու ոսկոր։ Տոմաշեկի ու մատուռի մյուս հիմնադիրների (գերեզմանափոր Լանգեր, զգեստապետ Շմիդտ) գանգերը 1804 թվականին տեղավորվել են մատուռի խորանում։

Մատուռի ներսում կա Հիսուսի խաչելությունը ներկայացնող խաչ և հրեշտակների երկու փորագրություն։ Մուտքի մոտ հուշարձան է՝ լեհերեն, չեխերեն և գերմաներեն մակագրություններով։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Kaplica Czaszek: The Chapel of Skulls". *Atlas Obscura* (in անգլերեն).
2. ↑  Lori Zimmer (10.09.2015). "6 Creepy Churches Made of Bones". *Inhabitat* (in անգլերեն).
3. ↑  "Часовня черепов в Польше". *Тайны мира* (in ռուսերեն). 20.03.2014. Արխիվացված է the original 2020 թ․ մարտի 29-ին. Retrieved 2020 թ․ ապրիլի 22. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. 1 2  *Waldemar Brygier, Tomasz Dudziak* Ziemia Kłodzka. — Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2010. — P. 310. — ISBN 978-83-89188-95-3
5. ↑  Perrin Doniger (29.10.2013). "This Beautiful Chapel in Czermna, Poland, Is Constructed Out of Thousands of Human Bones". *Smithsonian Magazine* (in անգլերեն).
6. ↑  "Kaplica Czaszek - najbardziej niezwykłe miejsce Polsce". *WP Turystyka* (in լեհերեն).
7. 1 2  "Кудо́ва-Здру́й (Kudowa-Zdrój)". *StudentPortal* (in ռուսերեն). 18.04.2016.

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Գանգերի մատուռ** կատեգորիայում։ |
**Ռուբեն Մորենո Պալանկես** (իսպ.՝ Rubén Moreno Palanques, հուլիսի 23, 1958(1958-07-23), Կաստելյոն դե լա Պլանա, Վալենսիա, Իսպանիա), իսպանացի պետական և քաղաքական գործիչ, Իսպանիայի 10-րդ, 11-րդ և 12-րդ գումարման պատգամավորական ժողովի անդամ։

Կենսագրություն
--------------

Ռուբեն Մորենո Պալանկեսը ծնվել է 1958 թվականի հուլիսի 23-ին Իսպանիայի Կաստելյոն դե լա Պլանա փոքրիկ քաղաքում։ Ավարտել է Վալենսիայի համալսարանի բժշկության և վիրաբուժության ֆակուլտետը։ Եղել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների առողջապահության ազգային ինստիտուտի, գենոմի հետազոտության ինստիտուտի և առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության գործադիր խորհրդի անդամ, ինչպես նաև Կանզասի բժշկական կենտրոնի համալսարանի պաթոլոգիայի և ուռուցքաբանության ամբիոնի մոլեկուլային կենսաբանության բաժնի գիտաշխատող։ Իսպանիայում նա ղեկավարել է մոլեկուլային ուռուցքաբանության լաբորատորիան և Նավառայի կլինիկական համալսարանը։ Եղել է նաև Վալենսիայի թագավորական բժշկական ակադեմիայի ակադեմիկոս։

2011 թվականի ընտրությունների ժամանակ ընդգրկվել է ժողովրդական կուսակցության ցուցակներում։ Արդյունքում դարձել է Տոլեդոյի պաշտպանության համաձայնագրի մոնիտորինգի և գնահատման հանձնաժողովի երկրորդ փոխնախագահը։ 2014 թվականի հրաժարական է տվել և նշանակվել առողջապահության և սպառողական հարցերի գլխավոր քարտուղար։ 2015 և 2016 թվականների ընդհանուր ընտրությունների արդյունքում ընտրվել է Իսպանիայի խորհրդարանի պատգամավոր՝ Վալենսիայի ընտրատարածքից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  "Ficha del Congreso de los Diputados, XI Legislatura". Consultado el 5 de julio de 2017.
3. ↑  País, Ediciones El (1998 թ․ սեպտեմբերի 13). "El subsecretario de Sanidad fue apoderado de una empresa con acciones en el grupo Nisa". *EL PAÍS* (in իսպաներեն). Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 24.
4. ↑  "Retrato del tapado de Rajoy para el Ministerio de Sanidad | Revista Médica". *www.rmedica.es*. Արխիվացված է the original 2016 թ․ սեպտեմբերի 19-ին. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 24. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
5. ↑  "Rubén Moreno es nombrado nuevo secretario general de Sanidad y Consumo". ABC, 5 de diciembre de 2014.
6. ↑  "Ministerio de Sanidad, Servicios Sociales e Igualdad - Gabinete de Prensa - Biografías- Secretaria General de Sanidad y Consumo". *www.msssi.gob.es* (in իսպաներեն). Արխիվացված է the original 2018 թ․ հունվարի 11-ին. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 24. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
**Սամվել Կոստանդյան** (սեպտեմբերի 15, 1966(1966-09-15)), հայազգի խորհրդային ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան, ղազախական մարզիչ։

Կարիերա
-------

### Խաղացող

1984 թվականին անդամագրվել է Արարատի կազմում, նույն մրցաշրջանում խփել է երկու գնդակ։ 1985-1986 թվականների մրցաշրջանին չի մասնակցել։ 1987 թվականին 11 խաղ է անցկացրել «Կոտայքի» կազմում։ 1988 թվականի մրցաշրջանի սկզբից հանդես է եկել «Կուբինում», չնայած չհաստատվեց այդ ակումբում․ անցկացրել է 2 խաղ։ Նույն թվականին վերադարձել է Երևանի Իսկրա, որտեղ անց է կացրել 17 խաղ և խփել 5 գոլ։

1989-1991 թվականներին հանդես է եկել Կիրովականի Լոռի ակումբում, որտեղ 24 խաղում խփել է 5 գոլ։ 1991 թվականի երկրորդ մրցաշրջանում հանդես է եկել Սպիտակի «Սպիտակ» ակումբում, որտեղ 33 խաղում դարձել է 17 գոլի հեղինակ։

Երևանի Բանանցում հանդես է եկել 1992-1994 թվականներին, որտեղ անցկացրել է 41 խաղ և դարձել ակումբի պատմության լավագույն ռմբարկուներից մեկը։ Բանանցի կազմում նա երկու անգամ նվաճել է Հայաստանի առաջնության 3-րդ տեղի մրցանակը 1992,1993 և 1992 թվականի Հայաստանի գավաթը։

Այնուհետև վերադաձել է Ղազախստան և 1995-1996 թվականներին հանդես եկել Կարագանդայի «Շախտյորում», որտեղ անց է կացրել 59 խաղ՝ դառնալով 13 գոլի հեղինակ։ 1995 թվականին «Շախտյորը» դարձել է առաջնության 3-րդ տեղի մրցանակակիր։ 1997-1998 թվականներին հանդես է եկել Պավլոդարի «Իրտիշում», որի կազմում 1997 թվականին դարձել է Ղազախստանի չեմպիոն, իսկ 1998 թվականին՝ 3-րդ տեղի մրցանակակիր։ 1999-2000 թվականներին նորից վերադարձել է «Շախտյոր», որտեղ 52 խաղում դարձել է 3 գոլի հեղինակ։

1992 թվականի հոկտեմբերի 14-ին մեկ խաղ է անցկացրել Հայաստանի ազգային հավաքականի կազմում՝ Մոլդովայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի հետ խաղում։

### Մարզիչ

Մինչև 2001 թվականի հուլիս ղեկավարել է Կարագանդայի «Շախտյոր» ակումբը։ Հետագայում աշխատանքի է անցել Ալմա Աթայի «Ցեսնա» ակումբում, որը հետագայում դարձավ «Կայրաթ» ակադեմիա»։

Որոշ ժամանակ ղեկավարել է Ղազախստանի մինչև 19 տարեկանների հավաքականը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  НАСЛЕДИЕ-1988
2. ↑  "Профиль на сайте fc-shahter-karaganda.de". Արխիվացված է the original 2018 թ․ օգոստոսի 14-ին. Retrieved 2019 թ․ մարտի 3.
3. ↑  Профиль на сайте armfootball.tripod.com
4. ↑  Х ЧЕМПИОНАТ КАЗАХСТАНА ПО ФУТБОЛУ — 2001. ВЫСШАЯ ЛИГА
5. ↑  Профиль на сайте ФК «Цесна»(չաշխատող հղում)
6. ↑  "Профиль на сайте ФК «Кайрат»". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2019 թ․ մարտի 3.
7. ↑  "Самвел Костандян ушёл с поста главного тренера юниорской сборной Казахстана". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2019 թ․ մարտի 3.
**Սաթենիկ Վիտյայի Հակոբյան-Ուլիխանյան** (փետրվարի 28, 1984(1984-02-28), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ երաժիշտ, կոմպոզիտոր, տերմենահար։ Միակ տերմենահարն է Հայաստանում և ողջ կովկասյան տարածաշրջանում։

Կենսագրություն
--------------

Ավարտել է Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանի դաշնամուրի բաժինը, ապա՝ Երևանի պետական կոնսերվատորիայի ստեղծագործական բաժինը (Միխայիլ Կոկժաևի դասարան) կոմպոզիտոր մասնագիտությամբ։ Սաթենիկը ստեղծագործում է ակադեմիական երաժշտության ժանրում, նաև գրել է էտյուդներ և մշակել մի շարք հայ միջնադարյան կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ տերմենի համար։

Տերմեն նվագել սովորել է ինքնուրույն աշխարհահռչակ տերմենահար Լիդիա Կավինայի օժանդակությամբ։ Բացի տերմենից նվագում է նաև դաշնամուր, երգեհոն և մի քանի այլ հազվագյուտ երաժշտական գործիքներ։

2011-2012 թթ. դասավանդել է Հորդանանի մայրաքաղաք Ամմանի Հոսեյնի անվան կոնսերվատորիայում։

Մի շարք համերգներով հանդես է եկել Հայաստանում և նրա սահմաններից դուրս։
Հայաստանյան համերգների ժամանակ Սաթենիկին երբեմն իբրև դաշնակահար նվագակցում է նաև նրա դուստրը՝ Վիկտորիա Ուլիխանյանը։

2013–2014 թթ. տերմենի տարածման և տերմենահարության ժողովրդականացման նպատակով կազմակերպել է վարպետության դասընթացներ և մրցույթ հայ ժամանակակից կոմպոզիտորների համար, ինչի արդյունքում ստեղծվել են մի շարք ստեղծագործություններ՝ գրված հատուկ տերմենի համար։

Որպես տերմենահար ձայնագրվել է ամուսնու՝ Մարտին Ուլիխանյանի «Դուռ» և հորդանանյան «Իսկ, եթե» ֆիլմերում։

Մարտին Ուլիխանյանի հետ նախաձեռնել և իբրև վոկալիստ ու հեքիաթասաց ձայնագրվել է նաև Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործությունների հիման վրա ստեղծված գրական-երաժշտական նախագծում։

Տես նաև
-------

* Տերմեն
* Լև Տերմեն
* Լիդիա Կավինա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Մեկնարկել է երիտասարդ հայ կոմպոզիտորների կամերային երաժշտության փառատոնը
2. ↑  Սաթենիկի կերտած տերմենվոքսի հնչյուները
3. 1 2  Նարեկացի արվեստի միությունում տեղի ունեցավ Սաթենիկ Հակոբյան-Ուլիխանյանի մենահամերգը
4. ↑  Новый инструмент со старой историей (видео)
5. 1 2 3 4  Վեմ ռադիո. «Խելագար հայ եմ» (աուդիո)(չաշխատող հղում)
6. ↑  "Տերմենվոքս` գործիք, որ նվագում են օդում (տեսանյութ)". Արխիվացված է the original 2014 թ․ հունիսի 19-ին. Retrieved 2014 թ․ հունիսի 19. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
7. 1 2 3 4 5  Ամեն ինչ սկսվեց իմ անուշ, քաղցր Հայաստանից. Զրույց` Հայաստանի միակ տերմենահարի հետ
8. ↑  Հայլուր՝ Ռեպորտաժ Սաթենիկ Հակոբյան-Ուլիխանյանի մասին, Հայաստանի Հանրահին Հեռուստաընկերություն (տեսանյութ)
9. ↑  Սաթենիկ Հակոբյան-Ուլիխանյան. վարպետության դաս
**Ռուբեն Մեհրաբյան** (հոկտեմբերի 8, 1967(1967-10-08), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քաղաքագետ, Քաղաքական և միջազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնի փորձագետ։ Գործունեության հիմնական ուղղվածությունն է՝ Հայաստանի և տարածաշրջանի քաղաքականության և անվտանգության հիմնախնդիրները։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1967 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Երևանում։

1984 թվականին ավարտել է Երևանի թիվ 69 միջնակարգ դպրոցը։ Ավարտել է Երևանի պետական բժշկական համալսարանը։

1999-2002 թվականներին սովորել և ավարտել է Ս.Մ. Կիրովի անվան ռազմաբժշկական ակադեմիան, Սանկտ Պետերբուրգ։

Ավարտել է Քաղաքական դասընթացների երևանյան դպրոցը (ՔԴԵԴ)։

### Աշխատանքային գործունեություն

* 1984-2002, աշխատել է Երևանի պետական բժշկական համալսարանում։
* 1992-2003, աշխատել է ՀՀ Զինված ուժերում որպես ռազմական բժիշկ։
* 2004 թվականից աշխատում է Քաղաքական և միջազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնում։
* 2010-2015 թվականներին աշխատել է 1in.am լրատվական գործակալությունում։
* 2015 թվականից աշխատում է Միջազգային և անվտանգության հարցերի հայկական ինստիտուտում որպես փորձագետ։

Հեղինակ է քաղաքագիտական թեմաներով ավելի քան հարյուր վերլուծական հոդվածների։ Հիմնականում զբաղվում է Հայաստանի ներքին և արտաքին քաղաքականության, տարածքային անվտանգության և զարգացման, Արցախյան հակամարտության, հարցերով, ինչպես նաև հայ-թուրքական, հայ-ռուսական, հայ-ուկրաինական, հայ-ամերիկյան, Հայաստան-ՆԱՏՕ և Հայաստան-Եվրամիություն հարաբերություններով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7  "Ռուբեն Մեհրաբյանի էջը Միջազգային և անվտանգության հարցերի հայկական ինստիտուտի կայքում". Արխիվացված է the original 2017 թ․ հունիսի 9-ին. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 7. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |
| --- |
| 
  **Քաղաքագիտություն**
 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սերաֆիմովիչի փողոց (այլ կիրառումներ)

**Սերաֆիմովիչի փողոց** (ռուս.՝ Улица Серафимовича), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Շախտի քաղաքի Պետրովկա ավանում։ Անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սկիզբ է առնում 1-ին Միլիցիոննի նրբանցքից և ավարտվում Ֆաբրիչնայա փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 590 մետր է։

Նկարագրություն
--------------

Շախտի քաղաքի Սերաֆիմովիչի փողոցը սկսվում է 1-ին Միլիցիոննի նրբանցքից և ավարտվում Ֆաբրիչնայա փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 590 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 74 շինություն։

Սերաֆիմովիչի փողոցի փոստային դասիչներն են՝ 346500 և 346519։

Փողոցն անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչ Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սերաֆիմովիչի իսկական ազգանունը Պոպով էր։ Որպես «Պրավդա» թերթի զինթղթակից նա եղել է 1918-1920 թվականների Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ռազմաճակատներում։ Նրա «Երկաթե հեղեղ» (1924 թվական, հայերեն հրատարակվել է 1927 թվականին) վեպը խորհրդային գրականության դասական ստեղծագործություններից է, որի հիմքում Թամանյան բանակի հերոսական արշավանքն է (1918 թվական)։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին կրկին եղել է ռազմաճակատում, զբաղվել հրապարակախոսությամբ։ ԽՍՀՄ պետական (Ստալինյան) մրցանակի դափնեկիր է (1943 թվական)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հ. 10, էջ 330".
2. ↑  "Сайт города Серафимович и о писателе А. С. Серафимовиче". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հոկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2019 թ․ սեպտեմբերի 20.

Աղբյուրներ
----------

* Улица Серафимовича в Шахтах
* Подробная карта Улица Серафимовича, город Шахты со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты

Արտաքին հղումներ
----------------

* г. Шахты, Улица Серафимовича(չաշխատող հղում)
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սերաֆիմովիչի փողոց (այլ կիրառումներ)

**Սերաֆիմովիչի փողոց** (ռուս.՝ Улица Серафимовича), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Վոլգոդոնսկ քաղաքում։ Անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սկիզբ է առնում Դոնսկոյ նրբանցքից և ավարտվում Մայակովսկու նրբանցքի հետ հատումով։ Երկարությունը 1300 մետր է։

Նկարագրություն
--------------

Վոլգոդոնսկ քաղաքի Սերաֆիմովիչի փողոցը գտնվում է իրեն զուգահեռ Խալտուրինի և Սպորտիվնի նրբանցքների միջև։ Այն սկսվում է Դոնսկոյ նրբանցքից, հատում Պերվոմայսկի, Օկտյաբրսկի, Կոմունիստիչեսկի նրբանցքները և ավարտվում Մայակովսկու նրբանցքի հետ հատումով։ Երկարությունը 1,3 կիլոմետր է։ Փողոցում կա համարակալված 114 շինություն։

Սերաֆիմովիչի փողոցի փոստային դասիչներն են՝ 347360 և 347366։

Փողոցն անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչ Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սերաֆիմովիչի իսկական ազգանունը Պոպով էր։ Որպես «Պրավդա» թերթի զինթղթակից նա եղել է 1918-1920 թվականների Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ռազմաճակատներում։ Նրա «Երկաթե հեղեղ» (1924 թվական, հայերեն հրատարակվել է 1927 թվականին) վեպը խորհրդային գրականության դասական ստեղծագործություններից է, որի հիմքում Թամանյան բանակի հերոսական արշավանքն է (1918 թվական)։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին կրկին եղել է ռազմաճակատում, զբաղվել հրապարակախոսությամբ։ ԽՍՀՄ պետական (Ստալինյան) մրցանակի դափնեկիր է (1943 թվական)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հ. 10, էջ 330".
2. ↑  "Сайт города Серафимович и о писателе А. С. Серафимовиче". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հոկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2019 թ․ սեպտեմբերի 23. `{{cite web}}`: Cite has empty unknown parameter: `|dead-url=` (help)

Աղբյուրներ
----------

* Улица Серафимовича в Волгодонске
* Подробная карта Улица Серафимовича, город Волгодонск со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты

Արտաքին հղումներ
----------------

* г. Волгодонск, Улица Серафимовича Archived 2019-09-23 at the Wayback Machine.
**Սամվել Սարգսի Թումանյան** (փետրվարի 25, 1949(1949-02-25), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), քաղաքական գործիչ, Հայաստանի Ազգային ժողովի նախկին պատգամավոր։

Կենսագրություն
--------------

Սամվել Թումանյանը ծնվել է 1949 թվականի փետրվարի 25-ին Երևանում։ 1971 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ Ստացել է ճարտարագետ-էլեկտրիկի որակավորումը։ Եղել է ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու։ 1971-1974 թվականներին ՀԽՍՀ ԳԱ Գորիսի ֆիզիկատեխնիկական կենտրոնում և 1974-1975 թվականներին ԳԱ հաշվողական կենտրոնում աշխատել է կրտսեր գիտաշխատող, իսկ 1975-1979 թվականներին ԵՊՀ հատուկ կոնստրուկտորական բյուրոյում եղել է խմբի ղեկավար, կրտսեր գիտաշխատող, տնօրենի տեղակալ, գլխավոր ճարտարագետ։ 1979-1985 թվականներին եղել է «Անի» ԳԱՄ «Գառնի» գործարանի փոխտնօրեն, «Անի» ԳԱՄ «Արաքս» գործարանի տնօրեն, իսկ 1985-1999 թվականներին եղել է «Անի» ԳԱՄ գործարանի գլխավոր տնօրեն, Երևանի միկրոէլեկտրոնիկայի ԳՀՏԻ տնօրեն։

1999-2003 թվականներին եղել է Ազգային Ժողովի պատգամավոր («Միասնություն» դաշինքի համամասնական ընտրացուցակով)։ Եղել է Ազգային Ժողովի արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի անդամ, «Միասնություն» խմբակցության անդամ։ 2003 թվականի մայիսի 25-ին ընտրվել է Ազգային Ժողովի ԱՄ կուսակցության համամասնական ընտրացուցակով։ Եղել է Ազգային Ժողովի ֆինանսավարկային, բյուջետային և տնտեսական հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ։ 2005 թվականի փետրվարից եղել է Ազգային Ժողովի արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի անդամ։ Եղել է ԱՄ խմբակցության անդամ, ԱՄ անդամ։

Պարգևներ
--------

1986 թվական-Ժողովուրդների բարեկամության շքանշան։

Անձնական կյանք
--------------

Ամուսնացած է, ունի երկու երեխա։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "National Assembly of Armenia | Official Web Site | parliament.am". *www.parliament.am*. Retrieved 2021 թ․ հունիսի 23.
2. ↑  Ереван, Самвел Саркисович Туманян арм Սամվել Թումանյան Армянский политик Дата рождения: 25 февраля 1949Место рождения:; ССР, Армянская. "Туманян, Самвел Саркисович - это... Что такое Туманян, Самвел Саркисович?". *Словари и энциклопедии на Академике* (in ռուսերեն). Retrieved 2021 թ․ հունիսի 23.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link) CS1 սպաս․ հավելյալ կետադրություն (link)
3. ↑  "Туманян, Самвел Саркисович - т. Туманян Самвел Саркисович". *Blog* (in ռուսերեն). Արխիվացված է the original 2021 թ․ հունիսի 24-ին. Retrieved 2021 թ․ հունիսի 23.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Հայաստանի Ազգային ժողով · Հայաստանի Ազգային ժողով |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ռուբեն Գաբրիելյան (այլ կիրառումներ)
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Գաբրիելյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Ռուբեն Իսրայելի Գաբրիելյան** (հուլիսի 27, 1926(1926-07-27), Բաքու, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - օգոստոսի 1, 2015(2015-08-01), Երևան, Հայաստան), հայ նկարիչ։

Գեղանկարչուհի Քնարիկ Հովհաննիսյանի ամուսինը։

Կենսագրություն
--------------

1949 թվականին ավարտել է Բաքվի նկարչական ուսումնարանը, 1955 թվականին՝ Լենինգրադի Իլյա Ռեպինի անվան նկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտը։ Գործերից պահվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում, Դրեզդենի, ՌԴ քաղաքների թանգարաններում ու պատկերասրահներում։

Ստեղծագործական ուղի
-------------------

Գործերի հիմնական մոտիվն Արցախն է, ազատության և ազգային զարթոնքի թեման։ Ստեղծել է կոմպոզիցիաներ, բնանկարներ, դիմանկարներ և այլ գործեր։

* «Տոն Ղարաբաղում», 1971 թ.
* «Ուղերձ», 1980 թ.
* «Աշունը լեռներում», 1985 թ.
* «Արցախի Պրոմեթևսը», 1988 թ.
* «Արցախցիներ», 1993 թ.
* «Նավասարդ», 1987 թ.
* «Հողը և մարդիկ», 1978 թ.

Հեղինակ է նաև գրքերի ձևավորումների։

Ցուցահանդեսներ
--------------

Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Չելյաբինսկում (1971 թ.), Մոսկվայում (1973 թ.), Երևանում (1989 թ. 2001 թ.), Ստեփանակերտում (1993 թ.), Մոնրեալում (1993 թ.), Սան Դիեգոյում (1996 թ. 2002 թ.)։

Պարգևներ
--------

* ԼՂՀ Եղիշեի անվան մրցանակ (1995 թ.)
* Վաչագան Բարեպաշտի մեդալ (2002 թ.)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Baghdasaryan, Aram. "AV Production - Ռուբեն Գաբրիելյան". *avproduction.am*. Արխիվացված է the original 2022 թ․ օգոստոսի 5-ին. Retrieved 2016 թ․ հուլիսի 27. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Ռուբեն Գաբրիելյանի ստեղծագործություններից ՀԱՊ-ում
3. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, Երևան, 2007*.
4. ↑  «Հայ կերպարվեստագետներ, համառոտ բառարան», Դանիել Դզնունի, «Լույս» հրատարակչություն, Երևան, 1977 թ.:
**Սամվել Մկրտչի Զուլոյան** (դեկտեմբերի 19, 1956(1956-12-19), Կիրովական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հունիսի 14, 2000(2000-06-14), Վանաձոր, Հայաստան), հայ բանաստեղծ։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1956 թվականի դեկտեմբերի 19-ին, Կիրովականում։ Հայրական պապը՝ Զուլոյանց Լևոնը, գաղթել է Կարսից։

1963-1964 ուստարում սովորել է Կիրովականի թիվ 3 գիշերօթիկում, ապա տեղափոխվել թիվ 6 միջնակարգ դպրոցը։

1973 թվականին ավարտելով միջնակարգ դպրոցը՝ ծառայել է ԽՍՀՄ զինված ուժերում։

1982 թվականին աշխատանքի է անցել «Կիրշին» տրեստում որպես պատճենահանող։

1982-1987 թվականներին սովորել է Կիրովականի մանկավարժական ինստիտուտի հայոց լեզվի և գրականության ֆակուլտետի հեռակա բաժնում։

1985-1996 թվականներին աշխատել է «Կիրովականյան կյանք» ռադիոհաղորդումների խմբագրությունում որպես խմբագիր։

1995 թվականից եղել է Հայաստանի գրողների միության անդամ։

1996 թվականից մինչև իր կյանքի վերջը եղել է ՀԳՄ Լոռու մարզային բաժանմունքի նախագահ։

Մահացել է 2000 թվականի հունիսի 14-ին Վանաձորում։ Ժամանակակիցների վկայությամբ՝ ինքնասպան է եղել։

Ստեղծագործությունը
------------------

Սամվել Զուլոյանի հուշատախտակը Վանաձորում
Ստեղծագործել սկսել է վաղ տարիքից։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1979 թվականին «Ավանգարդ» թերթում։ Պարբերաբար տպագրվել է հանրապետական մամուլում։

Հետմահու լույս է տեսել նրա «Մարդը պատի վրա» բանաստեղծությունների ժողովածուն, որի երկրորդ հրատարակությունը ներառում է հեղինակի ողջ, այդ թվում նաև անտիպ գրական ժառանգությունը։

* «Ինձանից մինչև ես», Ե. ԵՊՀ հրատ. 1996
* «Մարդը պատի վրա», Ե. Վան Արյան, 2002։ Վերահրատարակվել է 2008։
* «Վիհից կանչողը», Ե. Նոր Դար, 2008

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Սամվել Զուլոյանի կենսագրությունը «Գրանիշ» կայքում
2. ↑  Սամվել Զուլոյանի «Մարդը պատի վրա»
3. ↑  "Սամվել Զուլոյան,մ «Ինձանից մինչև ես»,". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 5-ին. Retrieved 2015 թ․ սեպտեմբերի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պոեզիա-Սամվել Զուլոյան բանաստեղծություններ
* Սամվել Զուլոյան «ՎԻՀԻՑ ԿԱՆՉՈՂԸ» Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
* «Ժամանակակից պոեզիա» - ԶՈՒԼՈ (Սամվել Զուլոյան)(չաշխատող հղում)
**Գանձ Ալիսեդայից** (իսպ.՝ Tesoro de Aliseda), մ. թ. ա. 750-218 երկաթի դարին թվագրվող հին տարտեսյան ոսկե զարդեր՝ մանյակ, կախազարդ, ապարանջան, գոտի, որ հայտնաբերվել են Իսպանիայի Կասերես համայնքի Ալիսեդա շրջանում և հավանական է, որ ստեղծվել են արևելքում։

Պատմություն
-----------

Այս զարդերը թագավորական ընտանիքից կնոջ պատկանող թաղման արարողակարգի մաս են հանդիսացել։

Զարդը գաղտնի փորձել են վաճառել, սակայն այն հանգրվանել է Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանում։

Գանձը բաղկացած է մի շարք ոսկե և արծաթե նուրբ զարդերից, այդ թվում՝ գլխակապ, գոտի, ապարանջաններ, վզնոցներ, ականջօղեր, մատանիներ։
Սա Պիրենեյան թերակղզում հավաքված առաջին գանձերից է, որը բնութագրում է տարածաշրջանի հարստությունը։ Սրանք տարտեսյան հողում ստեղծված առաջին ոսկերչական իրերը չեն, ընդհանուր տարրեր ունեն արևմտյան ու արևելյան ոսկերչության հետ։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Գրականություն
-------------

* E. Lipinski (dir.), Dictionnaire de la civilisation phénicienne et punique, Brepols, 1992 (ISBN 2503500331), p. 19

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Arqueología extremeña. Piezas en el museo Arqueológico Nacional de Madrid". Արխիվացված է the original 2009 թ․ հունիսի 19-ին. Retrieved 2009 թ․ հունիսի 19. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Գանձ Ալիսեդայից***էջը Վիքիպահեստում |

* Tesoro de Aliseda, Cáceres. ¿Tartesos o fenicios? Archived 2017-02-15 at the Wayback Machine.
* El tesoro de Aliseda y Tartessos en el Museo Arqueológico Nacional
* La crónica del hallazgo del Tesoro de Aliseda Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
* El Tesoro de Aliseda: el hallazgo(չաշխատող հղում)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական |

 |
**Սախայի Պ. Ա. Օյունսկիի անվան ակադեմիական թատրոն** (յակուտ.՝ П. А. Ойуунускай аатынан Саха академическай театра), Սախա-Յակուտիայի Հանրապետության գլխավոր թատրոն, որը դրամատիկական ներկայացումներ է խաղում սախա լեզվով։

Պատմություն
-----------

1920 թվականին Յակուտիայում ստեղծվել է թատրոն, որը կազմված էր երկու թատերախմբերից՝ ռուսական և յակուտական։ 1925 թվականին թատերախմբերը դարձան առանձին թատրոններ։ Հիմնադրման օրը համարվում է առաջին պրեմիերիայի օր, յակուտական գեղարվեստական գրականության հիմնադիրներից մեկի՝ Ն. Դ. Նեուստրոևայի «Куһаҕан тыын» (Չար ոգի) կատակերգություններից մեկը՝ հոկտեմբերի 17։

Թատրոնի առաջին տնօրենը եղել է բանաստեղծ և դրամատուրգ Անեմպոդիստ Սոֆրոնով Ալամպան։ Ռեժիսորը եղել է Դմիտրի Դմիտրիևիչ Բոլշևը՝ Վիլնյուսի ինքնուրույն գործող թատրոնի կազմակերպիչ։ Առաջին պրոֆեսիոնալ ռեժիսորը՝ Ս. Ա. Գրիգորևը, աշխատել է 1933—1958 թվականներին, Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանի սան։

1960—1970 թվականներին թատրոնը գլխավորել է Ֆեդոտ Պոտապովը։ Այդ տարիներին նա բեմադրել է իր դասական ներկայացումները։

1983-ից 2010 թվականներին գեղարվեստական ղեկավար և գլխավոր ռեժիսոր թատրոնում աշխատել է Անդրեյ Բորիսովը։

1934 թվականին թատրոնին տրվել է յակուտական բանաստեղծ, դրամատուրգ և Յակուտիայի պետական գործիչ Պլատոնա Օյունսկիի անվանումը

1990 թվականին թատրոնը պաշտոնապես վերանվանվել է Սախայի Պ. Ա. Օյունսկիի անվան ակադեմիական թատրոն։

1995 թվականին թատրոնը արժանացել է ակադեմիական կոչման և այժմ այն ստացել է Սախայի Պլատոն Ալեքսեևիչ Օյունսկիի անվան ակադեմիական թատրոն անվանումը։

Խաղացանկ
--------

* Ա. Կասոնի «Ծառը մահանում է կանգնած», ռեժիսոր՝ Վասիլի Ֆոմին։
* 1982՝ Չինգիզ Այթմատովի «Ցանկալի երկնագույն ամպ», ռեժիսոր՝ Անդրեյ Բորիսով։
* Շեքսպիրի «Լիր արքա», ռեժիսոր՝ Անդրեյ Բորիսով։

Թատերախումբ
-----------

1936 թվականից թատրոնում աշխատում են պրոֆեսիոնալ դերասաններ, Յակուտիայի Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանի շրջանավարտներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Страница театра на сайте sitc.ru". Արխիվացված է the original 2010 թ․ փետրվարի 12-ին. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 27.

Արտաքին հղումներ
----------------

*Павлова-Борисова Т. В.* Якутия театральная // *Илин* : журнал. — 2012. — № 4.
**Սադվալ** (լեզգիներեն՝ Садвал, թարգ.՝ «Միացում»), 1990 թվականին հիմնադրված լեզգիական ռազմականացված շարժում և կազմակերպություն, որի նպատակն է լեզգիական պետության՝ Լեզգիստանի ստեղծումը։ Կազմակերպությունն առավել ակտիվ էր 1990-ականներին, սակայն այժմ այն, հավանաբար, դադարեցրել է իր գործունեությունը։

Նպատակ
------

Լեզգիների բնակեցման վայրերը 1989-2003 թվականներին (համաձայն Ա.Ցուցիևի «Կովկասի էթնոքաղաքական պատմության ատլասի»)
Կազմակերպության հիմնական նպատակն է, ինչպես ամրագրվել է հիմնադրման ժամանակ, «Ռուսաստանի Դաշնության և Ադրբեջանական Հանրապետության տարածքում լեզգի ժողովրդի կոմպակտ բնակեցման վայրերի շրջանակներում միավորման աջակցությունը և իր ազգային պետականության վերականգնումը՝ միասնական լեզգիական պետական կազմավորման շրջանակներում և միջազգային իրավաքաղաքական նորմերի և ազգերի ինքնորոշման սկզբունքի հիման վրա»։

Պատմություն
-----------

Կազմակերպությունը հիմնադրվել է 1990 թվականին Դերբենդ քաղաքում։

2015 թվականի մարտի 24-ին սպանվել է շարժման ակտիվիստ Ռուսլան Մագոմեդռագիմովը։ 2016 թվականի մարտին սպանվել է շարժման առաջնորդ Նազիմ Հաջիևը։

### Բաքվի մետրոպոլիտենի պայթյուն

Հիմնական հոդված՝ Պայթյուն Բաքվի մետրոպոլիտենում (1994)
1994 թվականին Սադվալի մարտիկները պայթյուն են կազմակերպել Բաքվի մետրոպոլիտենում, որի արդյունքում զոհվել է 27 մարդ։

Տես նաև
-------

* Լեզգիստան
* Թալիշստան
* Արցախյան ազատամարտ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Սպանված Նազիմ Հաջիևը լեզգիների և հայերի մտերմացման կողմնակից էր. աղբյուր։
2. 1 2 3  Դաղստանում սպանվել է «Սադվալ» լեզգիական շարժման առաջնորդը։(ռուս.)
3. ↑  Minorities at Risk Project, Chronology for Lezgins in Russia, 2004
4. ↑  "Acts of terrorism in Metro in other countries". Արխիվացված է the original 2010 թ․ օգոստոսի 14-ին. Retrieved 2010 թ․ օգոստոսի 14.