|  |
| --- |
| **Կոմերսոնի դելֆին** |
| Կոմերսոնի դելֆինԿոմերսոնի դելֆին |
|
| **Դասակարգում** |
| **Ենթատիպ** | Ողնաշարավորներ (Vertebrata) |
| **Դաս** | Կաթնասուն (Mammalia) |
| **Կարգ** | Երկսմբակավորներ (Artiodactyla) |
| **Վերնաընտանիք** | *Delphinoidea* |
| **Ընտանիք** | Դելֆիններ (Delphinidae) |
| **Ենթաընտանիք** | *Lissodelphininae* |
| **Ցեղ** | Խայտաբղետ դելֆիններ *(Cephalorhynchus)* |
| **Տեսակ** | **Կոմերսոնի դելֆին** *(C. commersonii)* |
|
| **Միջազգային անվանում** |
| ***Cephalorhynchus commersonii***Լասեպեդ, 1804 |
|
| **Տարածվածություն և պահպանություն** |
| **Հատուկ պահպանության կարգավիճակ՝**   Քիչ մտահոգող տեսակՏաքսոնի տարածվածությունը Տաքսոնի տարածվածությունը |

**Կոմերսոնի դելֆին**, կամ **գույնզգույն դելֆին** (լատին․՝ Cephalorhynchus comm ersonii), կաթնասուն գույնզգույն դելֆինների ցեղից (լատին․՝ Cephalorhynchus)։ Անվանվել է ի պատիվ Ֆիլիբեր Կոմերսոնի, ով առաջինն է նկարագրել այդ կենդանիներին 1767 թվականին։

Արտաքին տեսք
------------

Կոմերսոնի դելֆիններն ունեն մարմնի շատ տարբերակիչ կառուցվածք։ Նրանց գլուխը սև է, սպիտակ կոկորդ և մարմին, ինչպես նաև ունի մեջքի լողաթև։ Երկու գույների միջև սահմանը շատ լավ է արտահայտված։ Կոմերսոնի դելֆինները մեկն են ամենափոքր կետանմաններից, որոնց մարմնի երկարությունը ընդամենը 1,3—1,7մ է, իսկ զանգվածը 35—60 կգ։ Մեջքի լողաթևը երկար է՝ ծռված վերջույթով։ Հետևի լողաթևը, որպես կանոն գոգավոր է, բայց ոչ մանգաղաձև։ Ատամնաշարը բաղկացած է 29—30 ատամներից։

Արուներին և էգերին հեշտ է տարբերել որովայնի վրա գտնվող սև նշանի կառուցվածքից։ Արուների մոտ այն հիշեցնում է արցունքի, իսկ էգերի մոտ նա ավելի շատ կլորավուն է։

Տարածվածություն
---------------

Գոյություն ունի կոմերսոնի դելֆինների երկու պոպուլյացիա, որոնք միմյանցից գտնվում են 8 500կմ հեռավորության վրա։ Մի պոպուլյացիան գտնվում է հարավային Ամերիայի շրջակայքում, Պատագոնիայի ափի երկայնքով։

Երկրորդ պոպուլյացիան տարածված է Հնդկական օվկիանոսում` Կերգելեն կղզիների մոտ։

Վարվելաձև
---------

Կոմերսոնի դելֆինները շատ ակտիվ կենդանիներ են։ Նրանց հաճախ տեսնում են արագ լողալուց ջրի երեսին և ջրից դուրս թռչելուց։ Նաև շատ ինտենսիվ են իրենց «վերև-ներքև» լողալով, որը նրանց օգնում է լավ հետևել իրենց զոհին։

Սնվում է մերձափնյա |ձկներով և կաղամարներով։ Հարավամերիկյան դելֆինները սնվում են նաև խեցգետնակերպերով։

Արուները և էգերը 6—9 տարեկան հասակում ընդունակ են բազմանալ։ Զուգավորումը կատարվում է ամռանը կամ գարնանը, իսկ ձագուկները ծնվում են 11-ամսյա հղիությունից հետո և կշռում են մոտ 6կգ։

Վայրի բնության մեջ կոմերսոնի դելֆինները 10 տարուց ավել չեն ապրում։ Կոմերսոնի դելֆիններից ամենածերը վախճանվել է 18 տարեկան հասակում։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  «Дельфин Коммерсона». Արխիվացված է օրիգինալից 2010 թ․ հունվարի 18-ին. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 15-ին.
2. ↑  *Под ред. С. П. Наумова, А. П. Кузякина* . — Москва: Просвещение, 1971. — Т. 6. — С. 296. — 628 с. — 300 000 экз.

Գրականություն
-------------

* *Под ред. С. П. Наумова, А. П. Кузякина* . — Москва: Просвещение, 1971. — Т. 6. — С. 296. — 628 с. — 300 000 экз.
* Wood, The Guinness Book of Animal Facts and Feats. Sterling Pub Co Inc (1983), ISBN 978-0851122359

Աղբյուրներ
----------

* *Cephalorhynchus commersonii*: информация на сайте EOL (անգլ.)
* Дельфин Коммерсона Արխիվացված 2010-01-18 Wayback Machine
* *Cephalorhynchus commersonii*: карта ареала на IUCN (անգլ.)

Արտաքին հղումներ
----------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | CMS · EOL · GBIF · iNaturalist · NCBI · IRMNG · ITIS TSN · SeaLifeBase · WoRMS |

 |