**Լյուսի Մեդոքս Բրաուն** կամ **Էմմա Մեդոքս Բրաուն Ռոսսետտի**(անգլ.՝ Emma Lucy Madox Brown Rossetti, հուլիսի 19, 1843(1843-07-19), Փարիզ - ապրիլի 12, 1894(1894-04-12), Սան Ռեմո, Իմպերիա, Լիգուրիա, Իտալիա), նկարիչ-պրեռաֆայելիտ, պրոզայիկ և մոդել։

Պրեռաֆայելիտների եղբայրության անդամ, գրող և արվեստագետ Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտի կինը։

Կենսագրություն
--------------

Լյուսի Մեդոքս Բրաունը եղել է նկարիչ-պրեռաֆայելիտ Ֆորդ Մեդոքս Բրաունի (անգլ.՝ Ford Madox Brown, 1821-1893) և նրա առաջին կին և զարմուհի Էլիզաբետ Բրոմլիի (անգլ.՝ Elisabeth Bromley, 1818/19-1846) դուստրը։

Ծնվել է 1843 թվականին Փարիզում։ 1844 թվականին ծնողները վերադարձել են Մեծ Բրիտանիա։ Նրա մայրը երեք տարի անց՝ 1846 թվականին, մահացել է տուբերկուլոզից, իսկ Լյուսի Մեդոքսը ուղարկվել է ապրելու իր մորաքրոջ՝ Հերել Բրոմլի մոտ՝ Գրեյվսենդ՝ Քենթ կոմսություն։ Կրթություն է ստացել *Milton Lodge* դպրոցում։ Միայն 12 տարեկանում տեղափոխվել է հոր մոտ և սկսել է ապրել նրա, խորթ մոր (Էմմա Հիլի) և նրանց երեխաների հետ։ 1856 թվականից Ռոսսետտիի ընտանիքը վճարել է նրա կրթությունը Լոնդոնում։ Նրա խորթ քույրը՝ Քեթրին Մեդոքս Բրաունը, աղջկան նկարագրում է որպես «բուռն բնավորության և ուժեղ մտքի խառնուրդ»։ Նա հետաքրքրվում էր երաժշտությամբ, թատրոնով, ազատ խոսում էր ֆրանսերեն, գերմաներեն և իտալերեն։ 1856 թվականի սեպտեմբերին Ֆորդ Մեդոքս Բրաունը և Էմիլի Հիլը ունեցել են տղա՝ Արթուրը, որն ապրել է մի տարի և մահացել է։ Նրա մահից հետո Էմմա Հիլը սկսել է չարաշահել ալկոհոլը, որը ընտանիքում գժտություններ է առաջացրել։

Երկար ժամանակ Լյուսի Մեդոքս Բրաունը արվեստի նկատմամբ առանձնահատուկ հետաքրքրություն չի ցուցաբերել, բայց 1868 թվականին հոր աշակերտներից մեկի մերժումը՝ կատարել նրա համար նախատեսված աշխատանքը, ստիպել է նրան ավարտել աշակերտի հանձնարարությունը։ Աշխատանքի հաջող կատարումը դրդել է հորը աղջկա հետ հետևողականորեն գեղանկարչություն պարապել։ Այս ժամանակին են վերաբերում նրա առաջին ինքնուրույն աշխատանքները։ Իր խորթ քրոջ՝ Քրիստինի հետ սկսել է նաև աշխատել որպես հոր ընթերակա։

Նրա առաջին անհատական ցուցահանդեսը անցկացվել է 1869 թվականին։ Հիմնականում աշխատելով ջրաներկով՝ նա ցուցադրվել է *Dudley Museum and rt Gallery-ում* 1869-1872 թվականներին։ «Պարահանդեսից հետո» ջրանկարը, որը ցուցադրվել է 1870 թվականին *Dudley Museum and Art Gallery* պատկերասրահում, առաջին անգամ գրավել է քննադատների ուշադրությունը։ Նրա «Դուետ» կտավը, որը 1870 թվականին ցուցադրվել է Թագավորական ակադեմիայում, Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի կողմից անվանվել է «կատարյալ նկար»։ 1871 թվականին Լյուսի Մեդոքս Բրաունը իր ապագա ամուսնուն «Ֆերդինանտը և Միրանդան խաղում են շախմատ» նկարում, որտեղ այլաբանական կերպով պատկերված են Բրաուն ընտանիքի անդամները (հայրը, խորթ եղբայրը և քույրը), պատկերել է Պրոսպերո կախարդի կերպարանքով։

Ջուլյա Մարգարետ Կամերոն, Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտի
Լյուսի Մեդոքս Բրաունը 1869 թվականին Ուիլյամ Մորիսի և Ջեյն Մորիսի հետ մեկնել է Եվրոպայով ճանապարհորդության։ Եվս մեկ ճանապարհորդություն ավարտվել է ամուսնության կնքմամբ։ Նա 1873 թվականին եղել է Իտալիայում Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտի (1829-1919)՝ ճանաչված բանաստեղծի և նկարչի եղբոր հետ։ Ռոսսետտին առաջարկություն է արել Բազելում՝ տուն վերադարձի ճանապարհին, նրանք ամուսնացել են 1874 թվականի մարտի 31-ին և վերադարձել են Նեապոլ մեղրամսի։

Նկարչուհին ունեցել է հինգ երեխա։ Զույգը, լինելով ագնոստիկ, հրաժարվել է պսակադրվել և կնքել է միայն պաշտոնական ամուսնություն, նաև չեն կնքել իրենց երեխաներին, ինչը առաջացրել է շրջապատողների երկիմաստ գնահատականը։ Դրանից բացի, Լյուսին և Ուիլյամը եղել են լիբերալ քաղաքականության և ֆեմինիզմի կողմնակից։ Զույգը փորձել է ապրել Ուիլյամի ընտանիքի հետ, բայց Քրիստինա Ջորջինա Ռոսսետտիի և նրա մոր հետ կրոնական տարաձայնությունների պատճառով ստիպված են եղել 1876 թվականին տեղափոխվել Բլումսբերի։

Լյուսի Մեդոքս Բրաունը գեղանկարչությունը թողել է 1874 թվականին, բայց պահպանել է հետաքրքրությունը քաղաքական և հասարակական կյանքի նկատմամբ․ ստորագրել է Ազգային հասարակության հանրագիրը կանանց ընտրական իրավունքներ տրամադրելու մասին, գրել է իր հոր կենսագրությունը և նրա ստեղծագործության մասին հոդվածը։ Նա գրել է նաև Մերի Շելլիի կենսագրությունը՝ (միսիս Շելլին համարելով իր ալտեր էգո), Ջոնա Ինգրեմի «Հայտնի կանայք» շարքի համար, որը հրատարակվել է 1890 թվականին։

1855 թվականից նա տառապել է տուբերկուլոզով, իսկ 1887 թվականից ձմռանը գնացել է Ռիվիերա և Պիրենեյներ կամ Իտալիա։ 1892 թվականի վերջում հիվանդության պատճառով վատացել են ամուսնու հետ հարաբերությունները։ Նա մահացել է 1894 թվականի ապրիլի 12-ին Իտալիայում՝ Սան Ռեմոյի Վիկտորիա հյուրանոցում ամուսնու և աղջկա՝ Օլիվյայի ներկայությամբ, թաղված է *La Foce Cemetery-ում*։ Լյուսին իրեն պատկանող գույքը թողել է իր երեխաներին՝ որպեսզի պաշտպանի նրանց հետաքրքրությունները ամուսնու կրկնակի ամուսնության դեպքում։

Ստեղծագործության առանձնահատկություններ
--------------------------------------

Լյուսի Մեդոքս Բրաունին բնորոշ են դժվար կոմպոզիցիաները՝ վառ լուսային էֆեկտներով, սովորաբար ջրաներկով, որոնք նկարազարդում են պատմության իրադարձությունները, գրական ստեղծագործությունները, ժամանակակից կյանքի ուրվանկարները, մոտիկ մարդկանց դիմանկարները։ Չնայած նրա արվեստը ցույց է տալիս պրեռաֆայելիտների անվիճարկելի ազդեցությունը, արվեստագետները նշում են նկարչուհու ինքնուրույնությունը։

Նա սկսել է նկարել 1868 թվականից և իր խորթ քրոջ՝ Քեթրին Մեդոքս Բրաունի հետ իր հոր մոտ եղել է մոդել, ստեղծագործել է և եղել է ընթերակա։ Մյուս կին-պրեռաֆայելիտները, ինչպիսիք են Ջորջիանա Բուրն Ջոնսը՝ Թոմաս Սեդոնի քույրը, և Մարիա Սպարտալի Սթիլմանը ևս դասեր են վերցրել նույն ստուդիայում։ Աշխատելով հիմնականում ջրաներկով՝ նա 1869-1872 թվականների ցուցադրվել է Դադլիի գեղարվեստի պատկերասրահում։ Նրա «Դուետ» նկարը, որը ցուցադրվել է Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում 1870 թվականին, Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի կողմից բնութագրվել է որպես «կատարյալ» նկար։ Նա դադարել է նկարել 1874 թվականին։

Նա գրել է նաև Մերի Շելլիի կենսագրությունը՝ Ջոնա Ինգրեմի «Հայտնի կանայք» շարքի համար, որը հրատարակվել է 1890 թվականին։

Մահ
---

1855 թվականից նա տառապել է տուբերկուլոզից և ձմռանը մեկնել է Իտալիա կազդուրվելու համար։ Հիվանդության պատճառով ամուսնու հետ սեռական հարաբերությունները դադարել են 1892 թվականի կեսերից։ Նա մահացել է 1894 թվականի ապրիլի 12-ին Իտալիայում՝ Սան Ռեմոյի Վիկտորիա հյուրանոցում։ Ամուսնու և աղջկա՝ Օլիվյայի ներկայությամբ թաղվել է Լա Ֆոս Կորդուան գերեզմանոցում։ Լյուսին իր ողջ ունեցվածքը կտակել է երեխաներին։ Դինա Ռոուի կարծիքով՝ նա դա արել է այն բանի համար, որ Ուիլյամի կրկնակի ամուսնության դեպքում երեխաները առանց ժառանգության չմնան։

Պատկերասրահ
-----------

* Լյուսի Մեդոքս Բրաուն, «Ֆերդինանտը և Միրանդան շախմատ են խաղում», 1871Լյուսի Մեդոքս Բրաուն, «Ֆերդինանտը և Միրանդան շախմատ են խաղում», 1871
* Լյուսի Մեդոքս Բրաունի դիմանկարը՝ ստեղծված հոր կողմիցԼյուսի Մեդոքս Բրաունի դիմանկարը՝ ստեղծված հոր կողմից
* Լյուսի Մեդոքս Բրաունի ստորագրությունըԼյուսի Մեդոքս Բրաունի ստորագրությունը
* Լյուսի Մեդոքս Բրաուն, «Մատիլդա Բլինդ»Լյուսի Մեդոքս Բրաուն, «Մատիլդա Բլինդ»
* Լյուսի Մեդոքս Բրաուն, «Դուետ»Լյուսի Մեդոքս Բրաուն, «Դուետ»

Գրական ստեղծագործություններ
---------------------------

* Lucy Madox Brown Rossetti. Mrs. Shelley. London. 1890. Полный текст на английском языке.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Internet Speculative Fiction Database — 1995.
2. 1 2 3 4 5 6 7  Jan Marsh. Pre-Raphaelite Sisterhood. Quartet Books, 1985. ISBN 0704301695, ISBN 978-0704301696.
3. 1 2 3 4 5 6  Rossetti, (Emma) Lucy Madox Brown (1843—1894). Oxford University Press 2004-16.
4. ↑  Richard Garnett. Dictionary of National Biography, 1885—1900, Volume 49. Rossetti, Lucy Madox.
5. 1 2  Thirlwell Angela (2004)։ «Rossetti, (Emma) Lucy Madox Brown (1843–1894), painter and biographer»։ *Oxford Dictionary of National Biography*։ Oxford University Press։ Վերցված է 2014 թ․ փետրվարի 10
6. ↑  Gaze, Delia, *Dictionary of Women Artists, Volume 1*, (London: Routledge, 1997) , p. 324
7. ↑  Thirlwell, Angela, *Into The Frame: The Four Loves of Ford Madox Brown* (London: Chatto & Windus, 2010), p. 139
8. ↑  «Mrs Shelley»։ Librivox։ Վերցված է 2014 թ․ փետրվարի 9
9. ↑  Peattie, Roger W. *Selected Letters of William Michael Rossetti* (University Park: Pennsylvania State University Press, 1990
10. ↑  Roe, Dinah *The Rossettis in Wonderland. A Victorian Family History*,(London: Haus Publishing, 2011), p. 357

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտի |
| --- |
|  |
| Կտավներ | 
* Շշեր (1848)
* Կույս Մարիամի օրիորդությունը (1848-1849)
* Ավետում (1850)
* Երկու մայրերը (1852)
* Շառլոտա Պոլիդորի (1853)
* Գտնված (1854-1881)
* Սուրբ Եկատերինա (1857)
* Bocca Baciata (1859)
* Դանթեի սերը (1860)
* Մղամուճի կախումը (1860)
* Regina Cordium (1860, 1861, 1866)
* Հիասքանչ Ռոզամունդ (1861)
* Միսիս Ջեյմս Լիթարթ (1862)
* Ֆացիոյի սիրուհին (1863)
* Հեղինե Տրոյացի (1863)
* Belcolore (1863)
* La Castagnetta (1863)
* Իմ կանաչաթև լեդի (1863)
* Ժաննա դ’ Արկը համբուրում է ազատագրության սուրը (1863)
* Վեներա Վերտիկորդիա (1864)
* Կապույտ տաղավարը (1865)
* Il Ramoscello (1865)
* Երանելի Բեատրիչեն (1864-1870)
* Սիրուհին (1865-1866)
* Մոննա Վաննա (1866)
* Սիբիլլա Պալմիֆերա (1866-1870)
* Լեդի Լիլիթ (1866-1873)
* Սուրբծննդյան երգ (1867)
* Մոննա Ռոզա (1867)
* Սիրո գավաթը (1867)
* Joli Coeur (1867)
* Միսիս Ուիլյամ Մորիս (1868)
* Պիա դե Տոլոմեի (1868)
* Բեատրիչեի ողջույնը (1869)
* Մարիանա (1870)
* Ջրային ուռենի (1871)
* Դանթեի տեսիլքը (1871)
* Պանդորա (1871)
* Տաղավար մարգագետնի վրա (1871-1872)
* Վերոնիկա Վերոնեզե (1872)
* Վաղենակներ (1873)
* Ձնծաղիկներ (1873)
* La Ghirlandata (1873)
* Sancta Lilias (1874)
* Պրոզերպինա (1874)
* Մնեմոսինե (1874)
* Սուրբ Գրաալի կույսը (1874)
* Հռոմեացի այրի (1874)
* Գեղեցիկ ձեռքեր (1875)
* Երանելի կույսը (1875-1878)
* Մարիամ Մագդաղենացի (1877)
* Աստարտե Սիրիացի (1877)
* Ծովային հմայություն (1877)
* Ֆյամետտայի տեսիլք (1878)
* Հարթմնի երազ (1878)
* Կինը լուսամուտի մոտ (1879)
* Բեատրիչե (1879)
* Բեատրիչեի ողջույնը (1880-1882)
* Ժաննա դ'Արկ (1882)

 |  |
|  |
| Նկարներ | 
* Էլիզաբեթ Սիդալ (1854)
* Պաոլո և Ֆրանչեսկա դա Ռիմինի (1855)
* Սուրբ Գրաալի կույսը (1857)
* Կույս Մարիամը սուրբ Հովհաննեսի տանը (1857-1858)
* Ոսկե ջուր (նկար) (1858)
* Իմ կանաչաթև լեդի (1859)
* Լուկրեցիա Բորջիա (1860-1861)
* Ալջերնոն Չառլզ Սուինբյորն (1861)
* Կինը դեղինով (1863)
* Մոննա Պոմոնա (1864)
* Երեկվա վարդը (1865)
* Լռություն (1870)
* Մարիա Զամբակո (1870)
* La Donna della Fiamma (1870)
* Մեյ Մորիս (1872)
* Սիրեն Լիգեյա (1873)
* Մադոննա Պյետրա (1874)
* Rosa Triplex (1874)
* Բրունա Բրունելեսկի (1878)

 |
|  |
| Բնորդուհիներ | 
* Էլիզաբեթ Սիդալ
* Ջեյն Մորիս
* Ֆաննի Կորնֆորտ
* Ալեքսա Ուայլդինգ
* Մարիա Սպարտալի Սթիլման
* Լյուսի Մեդոքս Բրաուն
* Մեյ Մորիս

 |
|  |
| Ընտանիք | 
* Գաբրիելե Ռոսսետտի
* Ֆրենսիս Պոլիդորի
* Մարիա Ֆրանչեսկա Ռոսսետտի
* Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտի
* Քրիստինա Ջորջինա Ռոսսետտի
* Ջոն Պոլիդորի
* Էլիզաբեթ Սիդալ
* Լյուսի Մեդոքս Բրաուն

 |
|  |
| Այլ | 
* Նկարների ցանկ
* Ռենե թագավորի արկղիկ
* Պրեռաֆայելիտներ
* Ծիլ (հանդես)
* Հուսահատ ռոմանտիկներ
* Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտին Վիքիպահեստում

 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Գուտենբերգ նախագիծ · Internet Speculative Fiction Database · RKDartists · WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Օքսֆորդի կենսագրական · Dictionary of National Biography |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 14541499n · GND: 128741813 · ISNI: 0000000079775917 · LCCN: n2003007921 · NTA: 258108630 · SUDOC: 079148468 · VIAF: 71631737 · ULAN: 500007072 · WorldCat VIAF: 71631737 |

 |

 |