**Էսթել Փարսոնս** (անգլ.՝ Estelle Parsons, նոյեմբերի 20, 1927(1927-11-20), Marblehead, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասանուհի, օսկարակիր և բրոդվեյան մի շարք բեմադրությունների թատրոնի ռեժիսոր։

Վաղ տարիներ
-----------

Էսթել Մարգարեթ Փարսոնսը (անգլ.՝ Estelle Margaret Parsons) ծնվել է 1927 թվականի նոյեմբերի 20-ին Լինում, Մասաչուսեթս, շվեդ ծնողների՝ Էլինոր Ինգեբորի և Էբեն Փարսոնսի ընտանիքում։ Նա կրթություն է ստացել Մեն նահանգի Ուկ Գրուվ դպրոցում։ Կոնեկտիկուտի քոլեջն ավարտելուց հետո (1949), նա որոշ ժամանակ Բոստոնի համալսարանում ուսումնասիրել է իրավաբանություն, այնուհետև սկսել է երգչուհու իր կարիերան։

Կարիերա
-------

Նյու Յորք տեղափոխվելուց հետո Էսթել Փարսոնսն աշխատել է որպես սցենարի հեղինակ, պրոդյուսեր և հաղորդավար «The Today Show» լրատվականում։ 1961 թվականին նա իր թատերական դեբյուտը կատարեց Նյու Յորքում, իսկ 1963 թվականին արդեն արժանացավ «Theatre World Award»-ին։ Փարսոնսը նաև առաջադրվել է չորս «Թոնի» մրցանակների՝ «Միրթլի յոթ անկումները» (1968), «Միսս Ռիրդոնը նույնպես մի քիչ խմում է» (1971), «Միսս Մարգարիդայի ճանապարհը» (1978) և «Առավոտյան յոթին» (2002) պիեսներում ունեցած դերերի համար։ Բացի դերասանական կարիերայից, նա նաև զբաղվել է ռեժիսուրայով, բեմադրելով 1986 թվականին Բրոդվեյում «Ռոմեո և Ջուլիետ»-ը և «Մակբեթ»-ը։

Էսթել Փարսոնսը երկու անգամ առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակի՝ երկրորդ պլանի լավագույն դերակատարման համար՝ 1968 թվականին «Բոննի և Քլայդ» ֆիլմում Բլանշի դերի համար, որը նրան արժանացրեց կինոակադեմիայի մրցանակի, և 1969 թվականին Կալլա Մաքիի համար՝ «Ռեյչել, Ռեյչել» ֆիլմում։ 1971 թվականին դերասանուհին առաջադրվել է  Բրիտանական կինոյի և հեռուստատեսային արվեստի մրցանակի (BAFTA) «Ձմերուկ մարդը» ֆիլմում դերակատարման համար։ Մեծ էկրանին նրա մյուս աշխատանքներից են՝ «Ամեն ինչ Փիթի համար» (1974), «Դիկ Թրեյսի» (1990) և «Կողքի տղաները» (1995) ֆիլմերը։ 1980 թվականին դերասանուհին փորձեր է անցել Պամելա Վուրհիսի դերի համար «Ուրբաթ 13» թրիլլերում, սակայն դերը տրվել է Բեթսի Փալմերին։

Տարիների ընթացքում Էսթել Փարսոնսը ակտիվ գործունեություն է ծավալել հեռուստատեսության մեջ։ Նա դերեր է ունեցել «Ռոզաննա», «Հրեշտակի հպումը », «Օրենք և կարգ» հեռուստասերիալներում, ինչպես նաև բազմաթիվ հեռուստաֆիլմերում։

2004 թվականին Էսթել Փարսոնսը ներառվել է Ամերիկյան թատրոնի փառքի սրահում։

Անձնական կյանք
--------------

Դերասանուհին ամուսնացած է եղել երկու անգամ։ 1953-1958 թվականներին նրա ամուսինն էր Ռիչարդ Գեհմանը։ Նրանք ունեին երկվորյակ դուստրեր՝ լրագրող Էբի և դերասանուհի Մարթա Գեհմանը, մինչ ամուսնալուծությունը 1958 թվականին։ Նրա թոռը՝ Էբեն Բրիթոնը, Էբիի որդին, Չիկագո Բիրսի և Ջեքսոնվիլ Յագուարսի նախկին խաղացող է, ում անվանել են իր նախապապի՝ Էսթելի հոր պատվին։ 1983 թվականի հունվարին նա ամուսնացել է իր 10 տարվա զուգընկերոջ՝ Փիթեր Զիմրոթի հետ։ Նրանք որդեգրել են 1983 թվականի փետրվարին ծնված Աբրահամին։ Զիմրոթը մահացել է 2021 թվականի նոյեմբերի 8-ին։

Ֆիլմագրություն
--------------

| Տարի |  | Հայերեն անվանում | Բնօրինակ անվանում | Դեր
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1963 | ֆ | Զատիկ Զատիկ | *Ladybug Ladybug* | ՋոԷնի մայր |
| 1967 | ֆ | Բոննի և Քլայդ | *Bonnie and Clyde* | Բլանշ Բերոու |
| 1968 | ֆ | Ռեյչել, Ռեյչել | *Rachel, Rachel* | Քալա Մաքի |
| 1968 | ֆ | Ջուրը մի խմեք | *Don't Drink the Water* | Մարիոն Հոլանդեր |
| 1970 | ֆ | Ձմերուկ մարդը | *Watermelon Man* | Ալտեիա Գարբեր |
| 1970 | ֆ | Ես քայլում եմ գծով | *I Walk the Line* | Էլեն Հենեյ |
| 1970 | ֆ | Ես երբեք չեմ երգել իմ հոր համար | *I Never Sang for My Father* | Ալիսա |
| 1973 | ֆ | Երկու մարդ | *Two People* | Բարբարա Նյումեն |
| 1974 | ֆ | Ամեն ինչ Փիթի համար | *For Pete’s Sake* | Հելեն Ռոբինս |
| 1975 | ֆ | Նախախաղ | *Fore Play* | 1-ին տիկին / պարմանուհի |
| 1989 | ֆ | Քույրեր Լեմոն | *The Lemon Sisters* | միսիս Կուպչակ |
| 1990 | ֆ | Կապույտ տղամարդիկ | *The Blue Men* | Մեյ |
| 1990 | ֆ | Դիկ Թրեյսի | *Dick Tracy* | միսիս Թրահուարթ |
| 1995 | ֆ | Կողքի տղաները | *Boys on the Side* | Լուիս |
| 1996 | ֆ | Փնտրելով Ռիզարդին | *Looking for Richard* | Մարգարիտա Անժուաիսկայա |
| 1997 | ֆ | Այդ անիծյալ կատուն | *That Darn Cat* | ծեր տիկին ՄքՔրաքեն |
| 2018 | ֆ | Դիանա | *Diane* | Մերի |

Մրցանակներ և անվանակարգեր
-------------------------

| Մրցանակ | Տարի | Կատեգորիա | Ֆիլմ | Արդյունք |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Օսկար | 1968 | Երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի | Բոննի և Քլայդ | Հաղթանակ |
| 1969 | Ռեյչել, Ռեյչել | Առաջադրված
 |
| *BAFTA* | 1971 | Երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի | Ձմերուկ մարդը | Առաջադրված
 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Internet Broadway Database — 2000.
2. ↑
3. ↑  «The Passion of estelle parsons». Արխիվացված է օրիգինալից 2007 թ․ սեպտեմբերի 29-ին. Վերցված է 2008 թ․ հոկտեմբերի 1-ին.
4. ↑  «Estelle Parsons Biography (1927-)». Արխիվացված օրիգինալից 2007 թ․ սեպտեմբերի 29-ին. Վերցված է 2008 թ․ հոկտեմբերի 1-ին.
5. ↑  «Эстелл Парсонс / Карьера».
6. ↑  «Эстелл Парсонс - Биография».
7. ↑  "Hall of Fame honors hoofer" *Variety*, October 24, 2004.
8. ↑  Kahn, Toby (1983 թ․ սեպտեմբերի 26). «Actress Estelle Parsons Tackles Her Toughest Role: At 55, She's a Mom Again». *People*. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 17-ին.
9. ↑  «Player Bio - Eben Britton». *chicagobears.com*. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 31-ին. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 17-ին.
10. ↑  «About Us». NYPD Monitor. Արխիվացված է օրիգինալից 2022 թ․ հունվարի 26-ին. Վերցված է 2017 թ․ հուլիսի 8-ին.
11. ↑  Sisak, Michael R. «Peter Zimroth, Lawyer Who Oversaw NYPD Reforms, Dies at 78». *NBC New York*. Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ նոյեմբերի 30-ին. Վերցված է 2023 թ․ մարտի 12-ին.