**Մարիա Կրիստինա Ռյոլ** (շվեդերեն՝ Maria Röhl, հուլիսի 26, 1801(1801-07-26)[…], Ստոկհոլմ քաղաք, Փոխմարզպետի պաշտոն, Շվեդիա - հունիսի 30, 1875(1875-06-30), Կլարա ծխական համայնք, Շվեդիա), շվեդ նկարչուհի։ Հանդիսանում է 19-րդ դարի առաջին կեսին Շվեդիայում հայտնի անձանց մեծաքանակ դիմանկարների հեղինակ։ Նրա նկարները ցուցադրվում են Ստոկհոլմի Ազգային թանգարանում։ Շվեդիայի Թագավորական գրադարանը ունի Ռյոլի ստեղծած դիմանկարների 1800 մասից բաղկացած հավաքածու։ Ռյոլը եղել է Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի անդամ (1843) և թագավորական արքունիքի պաշտոնական դիմանկարիչը։

Կենսագրություն
--------------

Մարիա Ռյոլը ծնվել է Ստոկհոլմում, ունևոր ընտանիքում, բայց աղքատացել է ծնողների մահվանից հետո 1822 թվականին։ Մանկության տարիներին նա երազում էր դառնալ տնային դաստիարակչուհի, սակայն, ունենալով հակում նկարչության հանդեպ, գեղանկարչություն է սովորում պրրֆեսոր և փորագրիչ Կրիստիան Ֆորսելլի մոտ։ Նկարիչ Ալեքսանդր Համբրեից սովորում է մատիտով արագ և ռեալիստական դիմանկարների էսքիզներ անել։

Ֆորսելլ ընտանիքի անդամների և ընկերների նրա արած գծանկարները հանրահայտ են դարձել։ Ռյոլը արագ նորաձև է դարձել աշխարհիկ հասարակության մեջ և կարողացել վաստակել իր ապրուստը որպես նկարիչ։ Մարիա Ռյոլի պատվիրատուները ոչ հարուստ շվեդներն էին, որոնք չէին կարող վճարել նրան յուղաներկ աշխատանքների համար։ Նրանց թվում էին այդ ժամանակի հայտնի շվեդնե, արիստոկրատներ, դերասաններ։ Մարիա Ռյոլը նկարել է նաև յուղաներկով, բայց նրա աշխատանքների մեծ մասն արված են մատիտով։ 1843 թվականին Ռյոլը նշանակվում է արքունական նկարիչ։ 1843-1846 թվականներին սովորում է Փարիզում Լեոն Կոգնիտի արվեստանոցում՝ ֆրանսիական Արվեստների ակադեմիայում։

Հայրենիք վերադառնալուց հետո Ռյոլը Ստոկհոլմի Բրունկեբերգստորգ շրջանում հիմնում է սեփական գեղարվեստական արվեստանոցը։ Նկարչուհու կյանքի վերջին տարիներին լուսանկարչության տարածումը կրճատում է նրա դիմանկարների պատվերների քանակը։

Մարիա Ռյոլը մահացել է 1875 թվականի հուլիսի 5-ին, Ստոկհոլմում։ Այժմ նրա նկարները և գծանկարները պահվում են Էրեբրու շրջանի թանգարանում, Շվեդիայի ազգային թանգարանում և մասնավոր հավաքածուներում։ Շվեդիայի թագավորական գրադարանում կան նրա կողմից ստեղծած մոտ 1800 դիմանկարներ։

Պատկերասրահ
-----------

* Իդա Կարդոն Մարիա Ռել, 1857Իդա Կարդոն Մարիա Ռել, 1857
* Շվեդ պոետ Տեգներ Իսայյա, գծանկար Մարիա Ռյոլի, 1829Շվեդ պոետ Տեգներ Իսայյա, գծանկար Մարիա Ռյոլի, 1829
* Կարլ Պետեր Մազեր (1807—1884) արվեստանոցումԿարլ Պետեր Մազեր (1807—1884) արվեստանոցում
* Վիլհելմինա Ֆունդին (1842)Վիլհելմինա Ֆունդին (1842)
* Վենդելա Հեբբե, 1842Վենդելա Հեբբե, 1842
* Յուհան Յուլին, 1847Յուհան Յուլին, 1847

Գրականություն
-------------

* Österberg, Carin et al. *Svenska kvinnor: föregångare, nyskapare*. Lund: Signum 1990. 91-87896-03-6

ISBN191-87896-03-6
* Nordisk familjebok / Uggleupplagan. 24.
* Ryssläder - Sekretär
* Wingård, Ulrika (2008). ""Likt utom snedheten!" : nedslag i Kungl. bibliotekets Maria Röhl-samling". Biblis (Tidskrift) 2008/09(44),: sid. [56]–75. 1403-3313. ISSN 1403-3313. Libris 11301467.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  Maria C Röhl (швед.) — 1917.
2. 1 2  Maria Röhl (նիդերլ.)
3. 1 2  Benezit Dictionary of Artists — OUP, 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7
4. 1 2 3 4  Klara kyrkoarkiv, Död- och begravningsböcker, SE/SSA/0010/F I a/12 (1874-1885), bildid: 00008151\_00045 — P. 43.
5. ↑  Շվեդիայի Ազգային թանգարանի նկարիչների ցանկ — 2016.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Շվեդական կենսագրական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 1158985967 · ISNI: 0000 0000 7103 1286 · LIBRIS: 251090 · SUDOC: 224981463 · VIAF: 54126478 · ULAN: 500062600 · WorldCat VIAF: 54126478 |

 |

 |