**Կազիմիր Բուգա** (լիտ.՝ Kazimieras Būga, նոյեմբերի 6, 1879(1879-11-06), Pažiegė, Զարասայ շրջան, Ուտենայի գավառ, Լիտվա - դեկտեմբերի 2, 1924(1924-12-02), Քյոնիգսբերգ, Պրուսիայի ազատ պետություն, Վայմարյան Հանրապետություն, Գերմանական ռայխ, Գերմանիա), լիտվացի, ռուս լեզվաբան, բանասեր, Պերմի (1916-1919), Տոմսկի (1919-1920) և Կաունասի (1922 թվականից) համալսարանների պրոֆեսոր, լիտվերենի ուսումնասիրող։ Մեծ ներդրում ունի լիտվերենի հնչյունաբանության կառուցվածքում, շեշտադրման ու քերականության ուսումնասիրման մեջ։

Կենսագրություն
--------------

Ավարտել է Պետերբուրգի համալսարանը, պատկանել է լեզվաբանության պետերբուրգյան դպրոցին, որի անդամներն են հիմնականում եղել պրոֆեսոր Իվան Բոդուեն դե Կուրտենեի սաները, ովքեր հետագայում եղել են խորհրդային հայտնի լեզվաբաններ` Եվգենի Պոլիվանով, Լև Յակուբինսկի, Բորիս Տոմաշևսկի և այլք։ Լեզվաբանության այս ուղղության ներկայացուցիչնորը զարգացրել են լեզվի մոտեցման նպատակային ու արմատական մոտեցումներ` այս առումով նախորդելով Պրահայի նշանավոր լեզվաբանական դպրոցին։ Պետերբուրգի լեզվաբանական դպրոցի շատ գաղափարներ ընկել են հետագա տասնամյակներում հանդես եկած բազմաթիվ լեզվաբանների աշխարհայացքի հիմքում` կարևոր ազդեցություն ունենալով ժամանակակից լեզվաբանության զարգացման գործում։

Հետաքրքրությունների ոլորտ
-------------------------

Լիտվերենի ակադեմիական բառարան
Կազիմիր Բուգայի հետաքրքրություններն առնչվում են լիտվերենի գրեթե բոլոր ոլորտներին։ Նա ուսումնասիրել է լիտվերենի շեշտադրումը, տարբեր հնչյունների ծագումը, նրանց պատմական զարգացումը, բացահայտել է շատ բառերի ծագումնաբանությունը։ Հետազոտել է լիտվական անձնանունների բառակազմության եղանակները, հրատարակել է դրանցից շատերի ստուգաբանությունը։

Բուգան վերականգնել է Լիտվական մեծ իշխանների անունների բնօրինակ ձևերը, մեծ ներդրում է ունեցել լիտվերենի հնչյունական կառուցվածքի, շեշտերի, քերականության ուսումնասիրման բնագավառում։

Լիտվական փոստի նամականիշ` Կազիմիր Դուգայի պատկերով
Նա հոգ է տարել գրավոր լեզվի կատարելագործման համար։ Գրել է մեկ աշխատանք գրավոր լեզվի միասնականացման վերաբերյալ, փրկել է լիտվերեն բազմաթիվ գեղեցիկ բառեր, որոնք հռչակվել էին օտար լեզվից փոխառություններ (լիտ.՝ boba, labas, liaudis, riba, kūdikis, skriauda, marios):

Կազիմիր Բուգային թերևս չի հետաքրքրել միայն լիտվերենի շարահյուսությունը։ Իր բառարանի ներածության մեջ նա գրել է. «Թող ընթերցողը չմտածի անգամ այս բառարանից տրոհության նշանները սովորելու մասին»։

Չնայած Բուգան կարճ է ապրել, սակայն մեծ է նրա կատարած գործը։ Նրան կարելի է համարել լիտվերենի գիտական ուսումնասիրման իսկական հիմնադիրներից մեկը։ 1958-1962 թվականներին Վիլնյուսում հրատարկվել է Կազիմիր Բուգայի «Հատընտիր գործեր» (լիտ.՝ «Rinktiniai raštai») եռահատորյակը։

Երկեր
-----

* Լիտվացի կառավարիչների անունների մասին
* Lituanica.
* Հին լիտվացիների և գերմանացիների հարաբերությունների մասին

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2  *Brozović D. Ladan T.* Hrvatska enciklopedija (хорв.) — LZMK, 1999. — 9272 p. — ISBN 978-953-6036-31-8
3. 1 2  Encyclopædia Britannica
4. 1 2 3 4  Czech National Authority Database
5. ↑  Буга, Каземир // Профессора Пермского государственного университета: (1916–2001) / Гл. ред.: В. В. Маланин — Пермь: Изд-во Перм. ун-та, 2001. 279 с.  С. 18-19.
6. ↑  Steponas Maculevičius, Doloresa Baltrušienė. *Znajomość z Litwą. Księga tysiąclecia. Tom pierwszy. Państwo*. – Kaunas: Kraštotvarka, 1999. – ISBN 9986-892-34-1, p. 127.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Լիտվերենի ակադեմիական բառարանի առաջին առցանց հրատարակությունը (2005) 20 հատորով (1941-1942)

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (օնլայն) · Մեծ ռուսական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BAV: ADV11217513 · BNF: 12750519g · CiNii: DA15229796 · GND: 128347112 · ICCU: PUVV297384 · ISNI: 0000 0001 0910 9043 · LCCN: n82106838 · LNB: 000022653 · NKC: mub2018990701 · NTA: 067891357 · NUKAT: n2008146705 · SUDOC: 085842737 · VIAF: 66591563 · WorldCat VIAF: 66591563 |

 |

 |