**Ժան Պլիյա** (ֆր․ Jean Pliya, 1931 հուլիսի 21, Ջուգու, Ֆրանսիական Դահոմեա, 2015 մայիսի 14, Աբիջան, Կոտ դ’Իվուար), բենինյան գրող, բանաստեղծ, դրամատուրգ, հրապարակախոս, ուսուցիչ։ Աշխարագրության պրոֆեսոր։ Բենինի Ազգային համալսարանի ռեկտոր (1981—1983)։ Պետական գործիչ։ Գրել է ֆրանսերեն լեզվով։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է աղքատ ընտանիքում։ Մինչև 1955 թվականը Սենեգալի Դակարա համալսարանում սովորել է աշխարհագրություն (այժմ Շեյխ Անթ Դիոպի համալսարան), ուսումը շարունակել է Ֆրանսիայի Թուլուզի համալսարանում (1955—1957)։

1957-ից 1959 թվականներին դասավանդել է Լիոնի ճեմարանում։ 1959 թվականին վերադարձել է հայրենիք։ Դասավանդել է մինչև 1969 թվական՝ պատմություն և աշխարհագրություն Բեննա, Տոգո և Նիգերա համալսարաններում։

Զբաղեցնում էր պետական պատասխանատու նշանակումներ Բենինի կառավարությունում։ Եղել է ազգային կրթության նախարարության գրասենյակի տնօրեն (1961-ից 1963), 1963 թվականին եղել է տեղեկատվության և զբոսաշրջության նախարար, զբաղեցրել է Դահոմեյի Հանրապետությունում գեներալ Կ. Սոգլոի ժամանակավոր կառավարութունում պաշտոնը։ Հետո ընտրվեց Բենինի Ժողովրդական հանրապետության կառավարության անդամ։

Ստեղծագործական կյանք
--------------------

«Կոնդո շնաձուկ» պատմական դրամայի հեղինակ («Kondo Le Requin», 1966), որը նվիրված էր ֆրանսիական գաղութացման դեմ պայքարին, «Սուրբ ծառ» պատմվածքների հավաքածուի («L’arbre fétiche» 1971) և «Անձնական քարտուղարուհի» («La secrétaire particuli ̀ere», 1973) երգիծական կատագերգության, որը ներթափանցված է լուսավորական պաթոսում, որում նաև շոշափվում է ամբողջ ուժեղ աշխարհի կաշառակերության ու ուրում բարքերի անկման թեման։ Կատակերգության մեջ մշակել է նոր արևտա-աֆրիակյան դրամատուգիայի համար «արդյունաբերական» անբարեխիղճ առաջնորդի և իր ենթակաների հետ հակասությունը:։ Նրա գրչին է պատկանում «Ջուլհակները» սիրավեպը («Les tresseurs de corde» 1987 թվական), որը նվիրված է XX դարի կեսերին Բենինի կյանքին։

Հոդվածների և(այդ թվում առողջության և սննդի հիգենիայի խնդիրների վերաբերյալ), բանաստեղծությունների հեղինակ է։

1967 թվականին արժանացել է «Սև Աֆրիկայի գրականության Գրան Պրի» (Grand prix littéraire d’Afrique noire) մրցանակի:։

Ստեղծագործությունների ընտրանի
-----------------------------

* L’Arbre fétiche, recueil de nouvelles (L’Arbre fétiche, La Voiture rouge, L’homme qui avait tout donné, le Gardien de nuit), Yaoundé, Éditions CLE, 1971
* Kondo le requin, consacré au roi Behanzin, Yaoundé, CLE, 1981 (Grand prix littéraire d’Afrique noire 1967, ex-aequo avec François-Borgia Marie Evembé3)
* Les Chimpanzés amoureux, Le Rendez-vous, La Palabre de la dernière chance, nouvelles, les Classiques africains, 1977
* La Secrétaire particulière, Yaoundé, Éditions CLE, 1973
* Les Tresseurs de cordes, Paris, Hatier, Abidjan, CEDA, 1987
* La Fille têtue, contes et récits traditionnels du Bénin, Abidjan ; Dakar ; Lomé, Nouvelles Éditions africaines, 1982
* Rosaire : Chemin de vie, Paru en 2002
* Des ténèbres à la Lumière, Saint Paul éditions religieuses, Paris Parution : février 2006
* Le combat spirituel : "Résistez au Diable et vous serez libres ", Paris, Saint Paul éditions religieuses, 2014, 160 p. (ISBN 978-2-35117-068-7)
* Prières après la communion : Eucharistie, Soleil de justice, Paris, Éditions Pierre Téqui, 2015, 96 p. (ISBN 978-2-7403-1881-2)
* Neuvaine de protection spirituelle
* Vie Chrétienne authentique et Protection de Dieu

**Թարգմանություններ ռուսերեն լեզվով**

* Ժան Պլիյա (Բենին). Կարմիր ավտոմեքենա. Ֆրանսերենից թարգմանել է Վ․ Տալյուկինը // Չիկին և գետը։ Աֆրիկական գրողների պատմվածքներ ու հեքիաթներ. — Մ.: Դետ. Լիտ. 1981. — սկսած. 66-76

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Fichier des personnes décédées

Գրականություն
-------------

* Энциклопедический справочник «Африка». — М.: Советская Энциклопедия. Главный редактор Ан. А. Громыко. 1986—1987.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Jean Pliya(ֆր.)
* Jean Pliya(ֆր.)