**Գյունտեր Բենիշը** (գերմ.՝ Günter Behnisch, հունիսի 12, 1922(1922-06-12)[…], Դրեզդեն, Սաքսոնիա և Lockwitz, Դրեզդեն, Սաքսոնիա - հուլիսի 12, 2010(2010-07-12)[…], Շտուտգարտ, Գերմանիա), գերմանացի ճարտարապետ և ճարտարապետության պրոֆեսոր, նաև եղել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։ Համաշխարհաին ճանաչում է ստացել շնորհիվ Մյունխենում Օլիմպիական այգու կառուցման (1967—1972)։ Մահացել է 2010 թվականի հուլիսի 12–ին։

Կենսագրություն
--------------

Գյունտեր Բենիշի մանկությունը անցել է Դրեզդենում։ 1934 թվականին նրա ընտանիքը տեղափոխվեց Խեմնից քաղաք։

Դեռ 18 տարեկանը չլրացած Գյունտերին 1939 թվականին կանչում են ծառայության Վերմախտում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Բենիշը կառավարում էր U-2337 սուզանավը։ Պատերազմի ավարտվելուն պես, բրիտանացիները նրան գերի են վերցնում։

1947 թվականին վերադառնում է Անգլիայից և ընդունվում է Շտուտգարտի համալսարան, որտեղ 1947-1951 թվականներին ուսումնասիրում էր ճարտարապետություն։ Ուսումը ավարտելուց հետո 1951—1952 թվականներին աշխատում էր Շտուտգարտի Ռալֆ Գուտբրոտի ճարտարապետական բյուրոյում։

1952 թվականին Շտուտգարտում Բենիշը Բռունո Լամարտոմի հետ միասին հիմնում է սեփական ճարտարապետական բյուրո։ 1966 հիմնվում է *Behnisch & Partner* ճարտարապետական խմբակը։ 1989 թվականին Գյունտեր Բենիշի որդին Շտուտգարտում բացում է բյուրոի ֆիլիալը։ 1991 թվականին այն հայտնի է դառնում որպես ինքնուրույն բյուրո (*Behnisch Architekten*)։ 1967—1987 թվականներին Բենիշը դասավանդել է Դարմշտադի տեխնիկական համալսարանում և միառժամանակ գլխավորում էր տեղի տիպօրինակ համալսարանը։

1982 թվականին Բենիշը դառնում է Բեռլինի գեղարվեստի ակադեմիայի անդամ, իսկ 1984 թվականին Շտուտգարտի համալսարանում ստանում է պատվարժան դոկտորի կոչում։ 1996–2000 թվականները եղել է Սակսոնական ակադեմիայի անդամ և ունեցել է ճարտարապոտության դասարան։

Գյունտեր Բենիշը մահացել է երկարատև հիվանդությունից հետո, 88 տարեկան հասակում Շտուտգարտում։

Ստեղծագործություն
-----------------

Գյունտեր Բենիշը համարվում է Գերմանիայի մոդեռնիստական ճարտարապետության առավել հայտնի դեմք և «առնց իշխող սիմվոլիկաի դեմոկրատական շինարարության կողմնակից»։ Նա սատացել է «դեմոկրատական ճարտարապետ» մականունը։ Բենիշի կողմից ստեղծված կառույցները իրենց մեջ կրում են «ազատություն» և դրանք սահմանեցին Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետության կերպարը։ Կարևոր էր հատկապես Մյունխենի Օլիմպիական այգու դերը, որտեղ 1972 անցկացվել էին ամառային օլիմպիական խաղերը։ Նաև նշանավոր էր Բոննեյի լիակազմ նիստերի Բունդեսթագի շենքը

Բոննեյի լիակազմ նիստերի Բունդեսթագի շենքը, կառուցված 1992 թվականին
1972 թվականին կառուցված Օլիմպիական մարզադաշտը Մյունխենում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Jones P. B.* Behnisch, Günter // *Grove Art Online* / J. Turner — [Oxford, England], Houndmills, Basingstoke, England, New York: OUP, 2017. — ISBN 978-1-884446-05-4 — doi:10.1093/GAO/9781884446054.ARTICLE.T007341
2. 1 2  Structurae — Ratingen: 1998.
3. 1 2  Artists of the World Online, Allgemeines Künstlerlexikon Online, AKL Online (գերմ.) / Hrsg.: A. Beyer, B. Savoy — B: K. G. Saur Verlag, Verlag Walter de Gruyter, 2009. — ISSN 2750-6088 — doi:10.1515/AKL
4. 1 2  *Busch R. Röll H.* Der U-Boot-Krieg, 1939-1945 (գերմ.): Die deutschen U-Boot-Kommandanten — 1996. — Vol. 1. — S. 26. — 344 p. — ISBN 3-8132-0490-1
5. 1 2 3 4  Artists + Artworks
6. 1 2
7. 1 2  Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.) — Grup Enciclopèdia, 1968.

Արտաքին հղումներ
----------------

* կայք Behnisch Architekten

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Structurae · RKDartists |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90516866 · BNC: a11754874 · BNF: 13334703n · CiNii: DA07937757 · GND: 119384167 · ICCU: VEAV036668 · ISNI: 0000 0001 1436 4727 · LCCN: n83329805 · LNB: 000213736 · NKC: jn20000600775 · NLA: 35839309 · NLP: A19227991 · NTA: 074717413 · NUKAT: n2006110931 · SUDOC: 078657008 · VIAF: 820613 · ULAN: 500016560 · WorldCat VIAF: 820613 |

 |

 |