recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Անտարկտիդա
**Բևեռային գլխարկ**, մոլորակի կամ բնական արբանյակի մակերևույթին բարձր լայնությունների վրա շրջան, որը ունի ցածր ջերմաստիճան, պայմանավորված Արեգակի էներգիայի փոքր քանակով։ Բևեռային գլխարկները ծածկված են որոշակի քիմիական կազմության սառույցով։

Բևեռային գլխարկներ կան Երկրի (Արկտիկա և Անտարկտիդա) և Մարսի վրա։ Ինչպես նաև գիտնականները ենթադրում են որ գոյություն ունի բևեռային գլխարկ Մերկուրիի հյուսիսային բևեռում, որը չի լուսավորվում Արեգակի կողմից, իսկ ջերմաստիճանը ամբողջ տարի մոտ −50 աստիճան է Ցելսիուսի սանդղախով։

Մարս
Բևեռային գլխակների չափին կամ կազմությանը վերաբերվող առանձնահատուկ բնութագրիչ պայմաններ չկան, կամ պարտադիր չէ որ այս սառցե կազմությունները լինեն տեղաբաշխբած հողի վրա։ Միակ պայմանն է, որ այն լինի պինդ վիճակում գտնվող մարմին բևեռային շրջանում։ Այստեղից էլ առաջացել է եզրը՝ *բևեռային գլխարկ*, ի տարբերություն սառցե գլխարկ եզրին, որը ավելի խիստ բնորոշում ունի՝ պետք է լինի անպայման գետնի վրա, կազմի ոչ պակաս 50,000 կմ² մակերես. ավելի մեծ մարմինները անվանվում են սառցե շերտեր։

Սառույցի կազմությունը տարբեր է։ Օրինակ՝ Երկրի բևեռային գլխարկները կազմված են ջրային սառույցիս, իսկ Մարսի գլխարկները իրենցից ներկայացնում են ածխաթթու գազի և ջրի սառույցների խառնուրդ։

Բևեռային գլխարկները առաջանում են այն պատճառով, որ բարձր լայնությունները ստանում են ավելի քիչ Արեգակի ճառագայթում քան հասարակածային շրջանները, որը բերում է ավելի ցածր մակերևույթի ջերմաստիճանի։

Երկրի սառցե բևեռային գլխարկները մեծապես փոփոխվել են վերջին 12,000 տարիների ընթացքում։

Բևեռային գլխարկները փոփոխվում են նաև սեզոնային կամ կլիմատիկ եղանակային փոփոխություններին համընթաց։

Տես նաև
-------

* Անտարկտիդա
* Գրենլանդիա
* Մարս
* Արկտիկա
* Բևեռ
* Մերկուրի
* Սառույց

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Ազգային ձյան և սառույցի տվյալների կենտրոնի բառարան, ԱՄՆ". Արխիվացված է the original 2009 թ․ հուլիսի 10-ին. Retrieved 2012 թ․ հուլիսի 5.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |

 |
**Չիկ (Խաչիկ) Արամի Տամատյան** (օգոստոսի 6, 1919(1919-08-06), Կոնստանցա, Ռումինիա - հուլիսի 30, 1985(1985-07-30), Բուխարեստ, Ռումինիա), ռումինահայ նկարիչ։

Կենսագրություն
--------------

Սովորել է Վենետիկի Մուրատ-Ռափայելյան վարժարանում (1931 - 1937), Հռոմի Գեղարվեստի ակադեմիայում (1937 - 1941)։ Ապրել և ստեղծագործել է Բախարեստում։ Ծաղրանկարների, շարժերի, գրաֆիկական դիմանկարների ու բնանկարների, գրքերի նկարազարդումների հեղինակ է։ 1947 թվականից աշխատակցել է Ռումինիայի գրեթե բոլոր հիմնական, ինչպես և «Նոր կյանք», «Սևան» հայկ. ու շուրջ 20 արտասահմանյան երկրների պարբերականների։ Տամատյանի գործերը տպագրվել են նաև սովետական պարբերականներում («Պրավդա», «Իգվեստիա», «Լիտերատուրնայա գազետա», «Օգոնյոկ», «Կրոկոդիլ», «Սովետական արվեստ», «Ոզնի», «Սովետական գրականություն» և այլն)։ 1975 - 1981 թվականներին ստեղծել է Բոտոշանի, Բուխարեստի, Կոնստանցայի և այլ քաղաքների պատմա-ճաբտարապետական հուշարձաններին նվիրված գծանկարների շարքեր, որոնք ցուցադրել է բազմաթիվ պատկերահանդեսներում (Երևանում՝ 1978 թվականին), հրատարակել առանձին գրքով («Բուկերեշչի», 1978)։ Լույս են տեսել Տամատյանի «Հակաիմպերիալիստական ծաղրանկարներ» (1960), «Բազմալեզու կատակերգություն» (1976, նաև ԳԴՀ-ում, գերմաներեն, 1976) ծաղրանկարների ալբոմները։ Նկարազարդել է գրքեր (դրանց թվում՝ Հայպետհրատի հանձնարարությամբ՝ Հակոբ Պարոնյանի հատընտիրը, 1965, ռուս. Արա Բեքարյանի հետ)։ Կատարել է ներկայացումների ձևավորումներ։ Ունեցել է 24 անհատական ցուցահանդես (այդ թվում՝ Փարիզում, 1958, Սվերդլովսկում, 1959, Երևանում, 1959, 1961, 1978, Օսակայում, 1966)։

Պարգևներ
--------

Արժանացել է Ռումինիայի Սոցիալիստական Հանրապետության պետական (1950, 1952) և միջազգային մրցանակների։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  "AV Production - Չիկ Տամատյան". *avproduction.am*. Արխիվացված է the original 2020 թ․ հոկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 6.

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։*  |
**Ֆրանց Կաֆկայի հուշարձան** (չեխ.՝ Pomník Franze Kafky), արձան, որը գտնվում է Պրահայում՝ Հին քաղաքի և Յոզեֆովի խաչմերուկում՝ Սուրբ Հոգու եկեղեցու և Իսպանական սինագոգի միջև՝ Վեզենսկա և Դուշնի փողոցների միջև գտնվող հետիոտնային անցումում։ Հուշարձանը թեմատիկ է, քանի որ Դուշնի փողոցի թիվ 10 հասցեում գտնված այլևս գոյություն չունեցող թիվ V/187 տանն ապրել է նշանավոր գրող Ֆրանց Կաֆկան։ Չեխ քանդակագործ և նկարիչ Յարոսլավ Ռոնայի ստեղծած հուշարձանը բացվել է 2003 թվականին՝ այն ստեղծելու մրցույթում հաղթելուց երկու տարի անց։

Պատմություն
-----------

Հուշարձանը ստեղծվել է Ֆրանց Կաֆկայի ընկերության նախաձեռնությամբ։ 2000 թվականին Պրահան Եվրոպայի մշակութային մայրաքաղաք ընտրվելու կապակցությամբ ընկերությունը հայտարարել է Ֆրանց Կաֆկայի հուշարձանի ստեղծման մրցույթ, որին մասնակցել է յոթ չեխ քանդակագործ։ Ժյուրին ընտրել է Յարոսլավ Ռոնայի նախագիծը։ Ճարտարապետական նախագիծը հանձնարարվել է մշակել Դավիդ Վավրային։

Նկարագրություն
--------------

Ֆրանց Կաֆկայի հուշարձանը ձուլված է բրոնզից, բարձրությունը 3,75 մետր է, զանգվածը՝ 800 կգ։

Քանդակի տեսքը ոգեշնչված է Ֆրանց Կաֆկայի «Մեկ պայքարի նկարագրություն» աշխատությունից։ Այն երկու մարմնից բաղկացած քանդակ է, որոնցից մեկը տղամարդու կերպար է կոստյումով, որի թևքերից, սակայն, դուրս եկող ձեռքեր չկան, այն չունի նաև գլուխ։ Նրա պարանոցին նստած է ավելի փոքր կերպար, որն ամբողջական է և, ենթադրաբար, ներկայացնում է հենց Ֆրանց Կաֆկային։

Տես նաև
-------

* Ֆրանց Կաֆկայի գլուխ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Art for the City catalogue
2. ↑
3. ↑  Róna, Jaroslav. "Pomník Franze Kafky". *Jaroslav Róna*. Retrieved 2023 թ․ դեկտեմբերի 21.
4. ↑  "Eighty years after his death, Franz Kafka finally has a statue in Prague". *Radio Prague International* (in անգլերեն). 2004 թ․ հունվարի 9. Retrieved 2023 թ․ դեկտեմբերի 21.
5. ↑  "Das Franz-Kafka-Denkmal".
6. 1 2  Článek na www.digital-guide.cz
7. ↑  "Prague Honours Franz Kafka with 12ft Sculpture". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հոկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2023 թ․ դեկտեմբերի 21. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
8. ↑  "Die Worte des Autoren des Franz-Kafka-Denkmals, Jaroslav Róna".
**300 միլիոն իենի գողություն** (ճապ.՝ 三億円事件), ամենախոշոր գողությունը Ճապոնիայում պատմության մեջ, որը տեղի է ունեցել 1968 թվականին։ 2014 թվականի տվյալներով հանցանքը բացահայտված չէ, ավազակի անձը հաստատված չէ, իսկ գողոնը գտնված չէ։

Իրադարձությունների ընթացք
-------------------------

1968 թվականի դեկտեմբերի 10-ին «Նիխոն Սինտակու Գինկո» բանկի չորս աշխատակից 294 307 500 իեն (մոտ 817 520 ԱՄՆ դոլար) էին տեղափոխում մեքենայի բեռնախցիկում։ Գումարը, որը դրված էր 4 մետաղյա արկղերում, Տոշիբա ընկերության գործարաններից մեկի գումարն էր, որը որպես պարգև պետք է տրվեր աշխատակիցներին։ Փողոցներից մեկում՝ քաղաքային բանտից ոչ շատ հեռու, մեքենան կանգնեցրեց ոստիկանական մոտոցիկլետով մի մարդ, որը ոստիկանական համազգեստ էր հագել։ Տղամարդը բանկի աշխատակիցներին հաղորդեց, որ հենց նոր պայթեցվել է իրենց բանկի կառավարչի տունը և որ ըստ ոստիկանության՝ մեքենայում ևս պայթուցիկ կա։ Բանկի աշխատակիցները դուրս եկան ավտոմեքենայից, իսկ տղամարդը մեքենայի տակ մտավ։ Մի քանի վայրկյան անց մեքենայի տակից կրակ երևաց, այնուհետև՝ ծուխ։ «Ոստիկանը» դուրս ցատկեց ճչալով, որ հիմա ամեն ինչ կպայթի և սպասելով, մինչև բանկի աշխատակիցները փախան դեպի բանտի պատը՝ նստեց վերջիններիս ավտոմեքենան և ուղևորվեց անհայտ ուղղությամբ։

Հետաքննություն
--------------

Հետաքննությունը վիթխարի ջանք գործադրեց հանցագործին գտնելու ուղղությամբ։ Ներգրավվեց 170000 ոստիկան, որոնք հարցաքննեցին 110000 կասկածյալի և ամբողջ երկրով տարածեցին հանցագործի 780000 ֆոտոռոբոտ։ Հետաքննությունը եկավ այն եզրահանգման, որ փախչելով հանցանքի վայրից՝ ավազակը գնացել է մոտակա թաղամաս, որտեղ փողով արկղը դրել է մեկ այլ ավտոմեքենայի մեջ, որն էլ ավելի ուշ տեղափոխել է երրորդ մեքենայի մեջ։ Ընդհանուր առմամբ հայտնաբերվեց 120 հանցանշան, որոնցից որոշները, ըստ ոստիկանության, հանցագործը դիտավորյալ էր թողել, որպեսզի շեղի հետաքննությունը։

Գողության հետաքննությունը շարունակվեց 7 տարի․ հենց այս ժամկետն է սահմնավել ճապոնական օրենսդրի կողմից նմանատիպ հանցանքների համար։ Ավազակն այդպես էլ չբացահայտվեց, իսկ գումարը՝ չգտնվեց։ Հանցագործի անձի հաստատման հետագա փորձերը կատարեցին լրագրողները, սական նրանցից և ոչ ոք չկարողացավ վստահորեն ապացուցել իր վարկածը։ 1988 թվականին սպառվեց վաղեմության և հանցանքի քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության ժամկետը՝ ավազակին հնարավորություն տալով բացեբաց խոստովանել իր արարքը՝ առաց վախենալու, որ դրա համար պատիժ կկրի։ Այդուհանդերձ, հանցագործն այդպես էլ մնաց անհայտ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Ньютон, 2009, էջ 282
2. 1 2  "10 December 1968: the '300 million yen robbery'". 2014. Արխիվացված է the original 2015 թ․ հունիսի 27-ին. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 26.
3. ↑  "Currency converter in the past". Retrieved 2015 թ․ հունիսի 26.
4. ↑  "Weeklies spar over crime of the century". Արխիվացված է the original 2015 թ․ հուլիսի 11-ին. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 26.

Գրականություն
-------------

* *Майкл Ньютон* Энциклопедия нераскрытых преступлений (անգլ.՝ The Encyclopedia of Unsolved Crimes). — Facts on File Inc. 2009.

Արտաքին հղումներ
----------------

* The 300 million yen incident Archived 2018-11-17 at the Wayback Machine. (ճապոներեն)
**Ֆոտոսինթեզի գործողության սպեկտրը** պատահական լույսի ալիքի երկարությունից ֆոտոսինթեզի ինտենսիվության կախվածության կոր է:Այս կախվածությունից պարզ է դառնում, թե լույսի որ ալիքի երկարության վրա են առավել արդյունավետ ֆոտոսինթեզի ֆոտոքիմիական ռեակցիաները:Քլորոֆիլը շատ ավելի արդյունավետ է կլանում է սպեկտրի կարմիր և կապույտ մասերը, որոնք առավել արդյունավետ են ֆոտոսինթեզի համար:Հետևաբար, գործողությունների սպեկտրի գծապատկերը պարունակում է երկու գագաթնակետ կարմիր և կապույտ շրջաններում։
Տիպիկ ֆոտոսինթետիկ օրգանիզմի ֆոտոսինթեզի գործողությունների սպեկտրը ձևով կրկնում է իր հիմնական (քլորոֆիլներ, մանրեոքլորոֆիլներ) և օժանդակ գունանյութերի (կարոտինոիդներ, ֆիկոբիլիններ) ամփոփ կլանման սպեկտրները։
Ֆոտոսինթեզի գործողության սպեկտրի ուսումնասիրության հիմնական դերը պատկանում է Կ. Ա. Տիմիրյազևին, որը մշակել է ֆոտոսինթեզի արդյունավետության հաշվարկման ճշգրիտ մեթոդ `հիմնված ներծծված CO2- ի ծավալի միաժամանակ որոշման և փակ անոթում O2- ի արտանետման վրա:Օգտագործելով այս մեթոդը ՝ նա ցույց տվեց, որ ընդհանուր առմամբ ֆոտոսինթեզի գործողության սպեկտրը համընկնում է քլորոֆիլների կլանման սպեկտրի հետ, ինչը նշանակում է, որ հենց այդ մոլեկուլներն են պատասխանատու ֆոտոսինթեզի ընթացքի համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Значение отдельных участков солнечного спектра для фотосинтеза". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2020 թ․ հոկտեմբերի 27.
2. ↑  *Биология. В 3 т. третье издание Тейлор Д. Грин Н. Стаут У. Том 1, стр. 261*

Տես նաև
-------

* Ֆոտոսինթեզ
* Կլանման սպեկտր
* Քլորոֆիլ

Արտաքին հղումներ
----------------

* Физиология растений онлайн: принципы Спектрофотометрии
**52-րդ հյուսիսային զուգահեռականը** Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան կետերի հետ 52°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջագիծն է։   

Անցնում է Խաղաղ օվկիանոսով, Ասիայով, Եվրոպայով, Ատլանտյան օվկիանոսով և Հյուսիսային Ամերիկայով։

Ցերեկվա տևողությունը
--------------------

Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 16 ժամ 44 րոպե՝ ամառային և 7 ժամ 45 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։

Բնութագրական տվյալներ
---------------------

Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 4239 կմ է, հասարակածից` 5763 կմ։  

Երկարությունը 24724 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 61.5%-ը։

Սահմաններ
---------

Կանադայում համընկնում է Նյուֆաունդլենդ և Լաբրադորը Քվեբեկից բաժանող սահմանի մի մասի հետ։

Աշխարհի շուրջ
-------------

Ամսաթվի սահմանից սկսած դեպի արևելք` 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Խաղաղ օվկիանոս |
|  | Ամերիկայի Միացյալ ՆահանգներՄիացյալ Նահանգներ* Ալյասկա
 |
|  | ԿանադաԿանադա |
|  | Ատլանտյան օվկիանոս |
|  | ԻռլանդիաԻրլանդիա |
|  | Սբ. Ջորջի նեղուց |
|  | Միացյալ ԹագավորությունՄիացյալ Թագավորություն* ԱնգլիաԱնգլիա
 |
|  | Հյուսիսային ծով |
|  | ՆիդերլանդներՆիդերլանդներ |
|  | ԳերմանիաԳերմանիա |
|  | ԼեհաստանԼեհաստան |
|  | ԲելառուսԲելառուս |
|  | ՈւկրաինաՈւկրաինա |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան |
|  | ՂազախստանՂազախստան |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան |
|  | ՄոնղոլիաՄոնղոլիա |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան |
|  | Խաղաղ օվկիանոս |

Տես նաև
-------

* 51-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 53-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 52-րդ հարավային զուգահեռական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2014 թ․ նոյեմբերի 6.
**57-րդ հյուսիսային զուգահեռականը** Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան կետերի հետ 57°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջագիծն է։   

Անցնում է Հյուսիսային Ամերիկայով, Ատլանտյան օվկիանոսով, Եվրոպայով, և Ասիայով։

Ցերեկվա տևողությունը
--------------------

Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 17 ժամ 53 րոպե՝ ամառային և 6 ժամ 43 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։

Բնութագրական տվյալներ
---------------------

Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 3682 կմ է, հասարակածից` 6320 կմ։  

Երկարությունը 21878 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 54.6%-ը։

Աշխարհի շուրջ
-------------

Ամսաթվի սահմանից սկսած դեպի արևելք`

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Բերինգի ծով** |
|  | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ**Միացյալ Նահանգներ*** Ալյասկա
 |
|  | Կանադա**Կանադա*** Նյուֆաունդլենդ և Լաբրադոր
* ՔվեբեքՔվեբեք
 |
|  | **Ատլանտյան օվկիանոս** |
|  | Միացյալ Թագավորություն**Միացյալ Թագավորություն*** ՇոտլանդիաՇոտլանդիա
 |
|  | **Հյուսիսային ծով** |
|  | Դանիա**Դանիա** |
|  | **Կատեգատ նեղուց** |
|  | Շվեդիա**Շվեդիա** |
|  | **Բալթիկ ծով** |
|  | Լատվիա**Լատվիա** |
|  | Ռուսաստան**Ռուսաստան** |
|  | **Բերինգի ծով** |

Տե'ս նաև`
---------

* 56-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 58-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 57-րդ հարավային զուգահեռական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2014 թ․ նոյեմբերի 7.
**Ֆորեսթ** (անգլ.՝ Forest), թաունշիփ (ավան) ԱՄՆ-ի Մինեսոտա նահանգի Բեքեր շրջանում։ 2000 թվականի մարդահամարի տվյալների, թաունշիփի բնակչությունը կազմում էր 58 մարդ։ GNIS-ի կոդը՝ 0664190։

Աշխարհագրություն
----------------

Ըստ ԱՄՆ-ի մարդահամարի բյուրոյի տվյալների, թաունշիփն ունի 93.2 կմ², որից 83.8 կմ² զբաղեցնում ցամաքը, իսկ 9.3 կմ²-ն՝ ջուրը (10.03%)։

Ժողովրդագրություն
-----------------

Ըստ 2000 թվականի մարդահամարի տվյալների, այստեղ ապրում են 58 մարդ, 32 տնտեսություններ և 23 ընտանիք։ Բնակչության խտությունը՝ 0,7 մարդ/կմ²։ Թաունշիփի տարածքում 1 կմ² հաշվով միջինում 144 կառույց կա՝ 1.7 խտությամբ։ Ռասայական կազմում 100,00%-ով իշխում են սպիտակ ամերիկացիները։

Տնային 32 տնտեուսություններում 3,1 % դաստիարկավել են երեխաներ մինչև 18 տարեկան, 71,9 %-ում ապրում էին ամուսնական զույգեր և 28,1 % տնային տնտեսություններում ապրում էին ոչ ընտանեկան մարդիկ։ 25 % տնտեսություններ կազմված էին մեկ մարդուց, ընդ որում 12,5 %՝ միայնակ ծերերից՝ 65 տարեկանից բարձր։ Տնային տնտեսությունների միջին չափը 1,81 իսկ ընտանիքներինը՝ 2,09՝ մեկ մարդ է։

Բնակչության 3.4 %-ը փոքր է 18 տարեկանից, 3.4 %-ը 18-24 տարեկան, 5.2 %-ը 25-իվ մինչև 44-ը, 29.3 %-ը 45-ից մինչև 64 և 58.6 %-ը 65 տարեկանից բարձր։ Միջին տարիքը 67 տարեկանն է։ Յուրաքանչյուր 100 կնոջ համապատասխանում է 107.1 տղամարդ։ 18 տարեկանից բարձր յուրաքանչյուր կնոջ՝ 107.4 տղամարդ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "American FactFinder". United States Census Bureau. Արխիվացված է the original 2012 թ․ փետրվարի 26-ին. Retrieved 2008 թ․ հունվարի 31.
2. ↑  "US Board on Geographic Names". United States Geological Survey. 2007 թ․ հոկտեմբերի 25. Արխիվացված from the original on 2012 թ․ փետրվարի 26. Retrieved 2008 թ․ հունվարի 31.

Արտաքին հղումներ
----------------

* United States National Atlas Archived 2009-10-21 at the Wayback Machine.
* United States Census Bureau 2007 TIGER/Line Shapefiles
* United States Board on Geographic Names (GNIS)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |
**58-րդ հյուսիսային զուգահեռականը** Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան կետերի հետ 58°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջագիծն է։   

Անցնում է Հյուսիսային Ամերիկայով, Ատլանտյան օվկիանոսով, Եվրոպայով, և Ասիայով։

Ցերեկվա տեողությունը
--------------------

Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 18 ժամ 11 րոպե՝ ամառային և 6 ժամ 27 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։

Բնութագրական տվյալներ
---------------------

Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 3571 կմ է, հասարակածից` 6320։

Աշխարհի շուրջ
-------------

Սկսած ամսաթվի սահմանից դեպի արևելք, զուգահեռականն անցնում է հետևյալ տարածքներով։

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Բերինգի ծով** |
|  | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ**Միացյալ Նահանգներ*** Ալյասկա
 |
|  | Կանադա**Կանադա*** Նյուֆաունդլենդ և Լաբրադոր
* ՔվեբեքՔվեբեք
 |
|  | **Ատլանտյան օվկիանոս** |
|  | Միացյալ Թագավորություն**Միացյալ Թագավորություն*** ՇոտլանդիաՇոտլանդիա
 |
|  | **Հյուսիսային ծով** |
|  | Նորվեգիա**Նորվեգիա** |
|  | **Սկագերակ նեղուց** |
|  | Շվեդիա**Շվեդիա** |
|  | **Բալթիկ ծով** |
|  | Լատվիա**Լատվիա** |
|  | Էստոնիա**Էստոնիա** |
|  | Ռուսաստան**Ռուսաստան** |
|  | **Բերինգի ծով** |

Տե'ս նաև`
---------

* 57-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 59-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 58-րդ հարավային զուգահեռական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2014 թ․ նոյեմբերի 7. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
**Ֆորշ** (իրական անունը՝ **Վահան Գեորգիի Գևորգյան**) (մայիսի 25, 1967(1967-05-25), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ երգիչ, երգահան, ՀՀ վաստակավոր արտիստ (2011 թ.)։

Կենսագրություն
--------------

1985 թվականին ավարտել է Երևանի Չայկովսկու անվան երաժշտական դպրոցի ջութակի դասարանը։ 1985-1992 թվականներին սովորել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի ջութակի բաժնում։ 1983 թվականից երգեր է գրում։ 1990-1996 թվականներին եղել է «Մետրո» թատրոնի դերասան և կոմպոզիտոր։

Հեղինակել է մի շարք բեմադրությունների երաժշտություններ՝ Նիկոլայ Ծատուրյանի «Հեթում արքա», «Ապերախտ տղամարդիկ», Վիգեն Ստեփանյանի «Շունն ու կատուն» և այլն։

Նկարահանվել է ֆիլմերում։ Հեղինակել է ավելի քան 50 երգ։ 1994 թվականին հիմնադրել է «Ռե Մինոր» խումբը և համերգներով հանդես է եկել տարբեր երկրներում։ 2008 թվականին հիմնել է «Ֆորշ և ընկերներ» կազմակերպությունը, որը Սևանա լճի ափին իրականացրել է «Երաժիշտներ հանուն խաղաղության» միջազգային փառատոնը։ Նկարահանել է ավելի քան 20 տեսահոլովակ։

Ալբոմներ
--------

* «Բարև, իմ սեր» (1994)
* «Գիշեր» (1997)
* «Խենթ աղջիկ» (2002)
* «Այսպես էլ ապրում ենք» (2004)
* «The Best»
* «Երևանը մենք ենք» (2014)

Պարգևներ
--------

* Երևանի քաղաքապետի ոսկե մեդալ, 2016 թ.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Հայաստանի Հանրապետության պատվավոր կոչումներ շնորհելու մասին
2. ↑  "Ֆորշի կենսագրությունը AV Production կայքում". Արխիվացված է the original 2021 թ․ հունիսի 25-ին. Retrieved 2018 թ․ փետրվարի 19. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  "yerevan.am | ՔԱՂԱՔԱՊԵՏԻ ՈՐՈՇՈՒՄՆԵՐ". *www.yerevan.am*. Retrieved 2016 թ․ հոկտեմբերի 10.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Երգարան
* Ֆորշ - Խենթ Աղջիկ
* Ֆորշ - Փոխում եմ Կեսգիշերը Քո Սիրո
**59-րդ հյուսիսային զուգահեռականը** Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան կետերի հետ 59°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջագիծն է։   

Անցնում է Հյուսիսային Ամերիկայով, Ատլանտյան օվկիանոսով, ևրոպայով, և Ասիայով։

Ցերեկվա տևողությունը
--------------------

Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 18 ժամ 30 րոպե՝ ամառային և 6 ժամ 11 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։

Բնութագրական տվյալներ
---------------------

Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 3459 կմ է, հասարակածից` 6543։   

Երկարությունը 20691 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 51․6%-ը։

Աշխարհի շուրջ
-------------

Ամսաթվի սահմանից սկսած դեպի արևելք`

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Բերինգի ծով** |
|  | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ**Միացյալ Նահանգներ*** Ալյասկա
 |
|  | **Ալյասկա ծովածոց** |
|  | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ**Միացյալ Նահանգներ*** Ալյասկա
 |
|  | Կանադա**Կանադա*** Նյուֆաունդլենդ և Լաբրադոր
* ՔվեբեքՔվեբեք
 |
|  | **Ատլանտյան օվկիանոս** |
|  | Միացյալ Թագավորություն**Միացյալ Թագավորություն*** ՇոտլանդիաՇոտլանդիա
 |
|  | **Հյուսիսային ծով** |
|  | Նորվեգիա**Նորվեգիա** |
|  | Շվեդիա**Շվեդիա** |
|  | Էստոնիա**Էստոնիա** |
|  | Ռուսաստան**Ռուսաստան*** Կամչատկա թ-կղ․
 |
|  | **Բերինգի ծով** |

Տե'ս նաև`
---------

* 58-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 60-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 59-րդ հարավային զուգահեռական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2014 թ․ նոյեմբերի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
Օլիմպիական մարզադաշտը Լոնդոնում
**Ամառային Օլիմպիական խաղեր 2012-ի բացման արարողությունը**, տեղի ունեցավ 2012 թ-ի հուլիսի 27-ին Լոնդոնի Օլիմպիական մարզադաշտում։ Արարողությունը կոչվում էր «Հրաշքների կղզի» (Isles of Wonder)։ Արարողության ռեժիսորն էր օսկարակիր Դեննի Բոյլը։ Խաղերը բացեց Մեծ Բրիտանիայի թագուհի Եղիսաբեթ IIը և նրա ամուսին Էդինբուրգի դուքս Արքայազն Ֆիլիպը. , իսկ արարողության վերջում երգեց Փոլ Մաքքարթնին։ Որպես ավանդույթ՝ առաջինը մարզադաշտ մտավ Հունաստանի հավաքականը, իսկ ամենավերջում արարողության տերերը՝ Մեծ Բրիտանիայի հավաքականը։ Արարողության սաունդթրեքը բրիտանական Muse խմբի Survival երգն էր, որը կհնչի ամեն անգամ մարզիկներին մեդալներ տալու ժամանակ։

Կայքեր
------

* Բացման արարողության կայք էջը(անգլ.)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Բացման արարողությունը
2. ↑  "Թագուհին և դուքսը կբացեն արարողությունը". Gamesbids.com. Արխիվացված է the original 2012 թ․ սեպտեմբերի 30-ին. Retrieved 2012 թ․ հունիսի 23.
3. ↑  "Օլիմպիական խաղերի պաշտոնական սաունդթրեքը". *BBC News*. 2012 թ․ հունիսի 28. Retrieved 2012 թ․ հուլիսի 27.
4. ↑  "Muse-ի Օլիմպիական խաղերին նվիրված երգը". *The Daily Telegraph*. 2012 թ․ հունիսի 28. Արխիվացված է the original 2012 թ․ օգոստոսի 28-ին. Retrieved 2012 թ․ հուլիսի 27.
**«A Beautiful Lie»,** ամերիկյան ալտերնատիվ 30 Seconds To Mars խմբի *A Beautiful Lie* ալբոմի չորրորդ սինգլը։

Թողարկման պատմություն
---------------------

2007 թվականի մայիսի 2-ին 30 Seconds To Mars-ի պաշտոնական կայքում հայտարարվեց a Beautiful Lie ալբոմի չորրորդ սինգլի թողարկման մասին, սակայն խումբն իր երկրպագուներին տրամադրեց երգի ընտրության հնարավորություն, քանի որ իրենք՝ երաժիշտները, չկարողացան կողմնորոշվել «A Beautiful Lie»-ի և «The Fantasy»-ի միջև ընտրության հարցում. երկու երգն էլ պարունակում էին խմբի համար կարևոր գաղափարներ, որոնք նրանք կցանկանային հասցնել լսարանին։ Սինգլը լույս չի տեսել աշխարհի բոլոր երկրներում, սակայն այն բավական հաջող է եղել և զբաղեցրել է 37-րդ հորիզոնականը U.S. Modern Rock charts-ում։

Տեսահոլովակ
-----------

EMI Japan-ի տեղեկատվության համաձայն՝ սկզբում «A Beautiful Lie» տեսահոլովակը պետք է նկարահանվեր Ալյասկայում և Հյուսիսային բևեռում, սակայն նկարահանումներն անցկացվել են Գրենլանդիայում 2007 թվականի օգոստոսին։ Ջարեդ Լետոն հայտարարել է, որ տեսահոլովակը «էկոլոգիապես մաքուր» է, իսկ վաճառքից ստացված եկամուտները փոխանցվել են բնապահպանական բարեգործական հիմնադրամին։ Տեսահոլովակը բաղկացած է Գրենլանդիայի բնանկարների և այսբերգի գագաթին երգ կատարող խմբի տեսարաններից այսբերգի տեսահոլովակի ոճաբանությունը հիշեցնում է վավերագրական ֆիլմ՝ ուշադրություն հրավիրելով գլոբալ տաքացման խնդ8in: Տեսանյութը պարունակում է նաև շրջակա միջավայրի արտանետումների թաքնված կադրեր, մահացած կենդանիների և սպիտակ խաչերի գերեզմանների տեսարաններ։ Ռեժիսոր Է դարձել Ջարեդ Լետոն (մանկական գրքի բնույթի՝ Անգակոկ Պանիպակ կեղծանունով)

Հունվարի 28-ին տեսանյութը հայտնվել է MySpace-ում, իսկ ավելի ուշ՝ MTV-ում։

Կոմպոզիցիաների ցանկ
-------------------

* **Standard**

1. *A Beautiful Lie (Single Shot)* — 4:05
2. *A Beautiful Lie (Half Caf)* — 3:50

* **US (CD)**

1. *A Beautiful Lie (Single Shot)* — 4:05

Չարթեր
------

| տարի | չարթեր | # |
| --- | --- | --- |
| 2007 | U.S. *Billboard* Modern Rock Tracks | 37 |
| 2007 | Virgin Chart | 1 |
| 2007 | Canadian Singles Chart | 27 |
| 2007 | Chilean Singles Chart | 31 |
| 2007 | New Zealand Singles | 16 |
| 2007 | Argentina Singles Chart | 1 |
| 2008 | Portugal Singles Chart | 11 |
| 2008 | Alemania Singles Chart | 12 |
| 2008 | Brasil Singles Chart | 1 |
| 2008 | Italia Singles Chart | 16 |
| 2008 | Europe Singles Chart | 1 |
| 2008 | Germany Singles Chart | 92 |
| 2008 | U.S. *Billboard* Hot Videoclip Tracks | 1 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  30STM — News May 2, 2007 Archived 2009-04-22 at the Wayback Machine..
2. ↑  Interview(չաշխատող հղում)
3. ↑  "Modern Rock Tracks - A Beautiful Lie". Billboard. Retrieved 17-05-2009.(չաշխատող հղում)
4. 1 2  "aCharts.us - 30 Seconds to Mars - A Beautiful Lie". aCharts.us. Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 2-ին. Retrieved 17-05-2009. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Խմբի Պաշտոնական կայք
* Պաշտոնական էջը MySpace-ում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · MusicBrainz |

 |
**Ֆոնտաննայա փողոց** (ռուս.՝ Фонтанная улица), փողոց Վոլգոգրադի մարզի Վոլժսկի քաղաքում։ Գտնվում է քաղաքի հին թաղամասում։ 

Ֆոնտաննայա փողոցի տեսքը Հիդրոշինարարների հուշահամալիրից
Գավառագիտական թանգարանի շենք, Ֆոնտաննայա 10
Այս վայրում կառուցվել և գործարկվել է քաղաքի առաջին շատրվանը։ Ծաղկաթմբերով և ռոտունդներով հանգստի անկյունը շինարարների սիրելի վայրն էր։ Զբոսանքների հայտնի վայր է։ Փողոցը սկսվում է Լենինի պողոտայից և Պալատական հրապարակից, որի մյուս կողմում գտնվում է «Հիդրոշինարարներ» մշակույթի և հանգստի զբոսայգու մուտքը։ Փողոցի սկզբնամասում՝ Լենինի պողոտայի խաչմերուկում է գտնվում «ՄԱՆ» առևտրային ցանցի «Պլյուս» հանրախանութը։ Փողոցի վերջում է գտնվում քաղաքի առաջին շինարարներին նվիրված շատրվանով հուշարձանը և Ախտուբա գետի զառիվայրը։

Անվանափոխության պատմություն
---------------------------

1967 թվականին փողոցը կոչվել է «Հոկտեմբերյան 50-ամյակ»։ 1994 թվականին, երբ տոնվել է Վոլժսի քաղաքի 40-ամյա տարելիցը, վերականգնվել է 1954 թվականի անվանումը։

Տեսարժանություն
---------------

* Քաղաքային գավառագիտական թանգարան
* ԶԱԳՍ (արարողությունների պալատ)
* Հուշարձան՝ քաղաքի առաջին շինարարներին

Ֆոնտաննայա փողոցում է ապրել տեղացի բանաստեղծ, Վոլգայի հիդրոէլեկտրակայանի կառուցող Ա. Ի. Բարանչիկովը։ Տունը, որտեղ ապրել է գրողը, փակցվել է հուշատախտակ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  "Улицы Волжского. Фонтанная улица". Արխիվացված է the original 2016 թ․ հուլիսի 31-ին. Retrieved 2018 թ․ հունիսի 15.
2. ↑  Переименованные улицы Волжского
3. ↑  Мемориал первостроителям города

Արտաքին հղումներ
----------------

* Карта города Волжского
**Links 2 3 4** (գերմ.՝ Ձախ 2 3 4), գերմանական Rammstein ինդաստրիալ-մետալ-խմբի երգն է։ Խմբի թվով տասներորդ սինգլն է, և երկրորդը «Mutter» ալբոմից։ Թողարկվել է 2001 թ. մայիսի 14-ին Մոթոռ Մյուզիք լեյբլի կողմից։ Խումբը թողարկել է այս երգը, որպեսզի հերքեն «Ֆաշիստական» հայացքները սատարելու և «նացիստական էստետիկայի» տարածման մեջ անդադար մեղադրանքները, և հանգամանորեն ցուցադրեն իրենց քաղաքական դիրքը։

Երգի տեքստում օգտագործվում է գերմաներեն «երկու» բառի այլընտրանքային տարբերակը՝ «zwo» (ցվո) -ն «zwei» (զվայ)-ի փոխարեն, որն հիմնականում օգտագործվում է Գերմանիայի զինված ուժերում։ Երգի խոսքերը հուշում են խմբի մասնակիցների ձախակողմյա հայացքներ ունենալու մասին։ Կրկներգը ակնարկում է Բերթոլթ Բրեխթի «Einheitsfrontlied» երգին, որը գրվել էր Գերմանիայի Կոմունիստական կուսակցության համար 1930 թվականին։

Առաջին անգամ երգը նվագել են 2000 թվականի ապրիլին «Links» աշխատանքային անվանմամբ։ Կատարվում է յուրաքանչյուր համերգի ընթացքում։

Տեսահոլովակ
-----------

Պատրաստվել է անիմացիոն տեսահոլովակ, որն ցուցադրում է մրջյունների սովորական ապրելաձևը։ Նրանք ունեն սեփական տներ, ֆուտբոլ են խաղում, ակումբ հաճախում, ուր պրոեկցիոն լապտերին երևում է Ռամշթայնի համերգային տեսանյութը։ Հետո նրանց հավասարակշիռ կյանքը խախտվում է բզեզների ներխուժումից։ Արդյունքում մրջյունները բանակ են ստեղծում և շարային երթով հակահարված են հասցնում և ջախջախում բզեզներին։ Տեսահոլովակի վերջի 5 վայրկյաններին ցուցադրվում է մրջյունների կողմից սպանված մարդկային ձեռք։

Երգացանկ
--------

CD Maxi-Single
1. Links 2 3 4 – (3։36)
2. Hallelujah – (3։45)
3. Links 2 3 4 (Geradeaus Mix by Clawfinger) – 4։28
4. Links 2 3 4 (Westbams TechnoLectro Mix) – 5։56
5. Links 2 3 4 (Westbams Hard Rock Café Bonus Mix) – 3։43

DVD
1. Links 2 3 4 – (3։36)
2. Hallelujah – (3։45)
3. Links 2 3 4 (Geradeaus Mix by Clawfinger) – 4։28
4. Links 2 3 4 (Westbams TechnoLectro Mix) – 5։56
5. Links 2 3 4 (Westbams Hard Rock Café Bonus Mix) – 3։43
6. Links 2 3 4 Video
7. Links 2 3 4 Making of
8. Photogallery

Արտաքին հղումներ
----------------

* Տեսահոլովակը YouTube կայքում
* Երգի տեքստը և ռուսերեն թարգմանությունը de.lyrsense.com կայքւմ

1. ↑  "Links 2-3-4 (single) - rammstein.de". Արխիվացված է the original 2012 թ․ մայիսի 2-ին. Retrieved 2012 թ․ հոկտեմբերի 31.
2. ↑  Rammstein: Das Herz schlägt links, oder?

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · MusicBrainz · MusicBrainz |

 |
Տեսքը կողքից
**Ֆուերտե դե Սամայպատա** համալիր (Սամայպատա ամրոց), հայտնի է նաև որպես **Էլ Ֆուերտե**, հնագիտական տեղանք, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ, որը գտնվում է Բոլիվիայի Ֆլորիդա նահանգի Սանտա Կրուզ շրջանում։ Այն տեղակայված է Բոլիվիայի Անդերի արևելյան նախալեռներում և հանրաճանաչ զբոսաշրջային վայր է բոլիվացիների և օտարերկրացիների համար։

Համալիրը ռազմական ամրություն չի եղել, և ըստ պատմաբանների՝ այն եղել է նախակոլումբիական շրջանի կրոնական տարածք, որը կառուցել է չանե ժողովուրդը՝ նախաինկյան խոշոր էթնիկ խումբ արավակների կազմում։ Այստեղ են գտնվում Ինկերի կայսրության քաղաքի ավերակները, որոնք կառուցված են եղել համալիրի կողքին՝ դեպի հարավ-արևելք ինկերի տարածման ժամանակ։ Ինկերը և չանեները պարբերաբար հարձակման են ենթարկվել գուարան մարտիկների կողմից, որոնք ժամանակ առ ժամանակ ներխուժել են տարածաշրջան։ Արդյունքում գուարանները նվաճել են Սանտա Կրուսի հարթավայրերն ու հովիտները, ավերել են Սամայպատան։ Գուարանները գերիշխել են տարածաշրջանում նաև իսպանական գաղութացման ժամանակ։

Տաճարային համալիրի հարևանությամբ իսպանացիները կառուցել են փոքրիկ բնակավայր, որտեղ այժմ գտնվում են արաբական անդալուսական ճարտարապետությանը բնորոշ շենքերի մնացորդներ։ Ժամանակի ընթացքում իսպանացիները լքել են բնակավայրը և տեղափոխվել հարևան հովիտ, որտեղ ներկայումս գտնվում է Սամայպատա քաղաքը։

Ֆուերտե դե Սամայպատա հնագիտական օբյեկտը ներառում է երեք տարբեր մշակույթների՝ չանե, ինկ և իսպանացիների կառույց և իր տեսակի մեջ բավականին եզակի է։

Էլ Կասկաբել
-----------

Ֆուերտե դե Սամայպատայի ամենահետաքրքիր առանձնահատկությունը Էլ Կասկաբելն է։ Երկու զուգահեռ գծեր ցույց են տալիս երկնքի արևելյան մասում գտնվող հատուկ կետերը՝ ազիմուտի 71°, բարձրությունը մոտ 6.75°: Որոշ հնագետներ պնդում են, որ քարի վրա անսովոր փորագրությունը հնարավոր է թողած լինի նախաինկյան քաղաքակրթությունը և նվիրած 1066 թվականի մարտին Հալլեյ գիսաստղի անցմանը։ Համեմատաբար վերջերս հնէակոնտակտ տեսության կողմնակից Էրիխ ֆոն Դենիկենը ենթադրություն է հայտնել, որ սա հին թռչող օբյեկտի գործարկման համար մեկնարկային հարթակ է եղել։

Անվտանգություն
--------------

Ժայռի մեջ տառեր և խորհրդանիշներ փորագրող այցելուների պատճառած վնասների, ինչպես նաև ջրի հոսքի հետևանքով էրոզիայի պատճառով համալիրի ներքին հարդարանքը ցանկապատված է` ավելի մեծ վնասները կանխելու համար։ Այնուամենայնիվ, համալիրի զգալի մասը հասանելի է այցելության համար։ Հաստատությունը գտնվում է *Stonewatch* ոչ առևտրային կազմակերպության հովանու ներքո։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "UNESCO World Heritage Centre". Արխիվացված from the original on 2013 թ․ մարտի 17. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 20.
2. 1 2 3  «El Fuerte de Samaipata.» Archived 2011-05-14 at the Wayback Machine. *World Heritage Site.*

Արտաքին հղումներ
----------------

* StoneWatch — society and academy for conservation and documentation of rock art
* Official UNESCO World Heritage Site webpage
* Site with some pictures and information
**Ֆունտ ստեռլինգ** (Սիմվոլ։ £; ISO code։ GBP), սովորաբար գործածվում է **ֆունտ**, Միացյալ Թագավորության և թագի հպատակների պաշտոնական արժույթն է։

Պատմություն
-----------

Անգլիական ֆունտ ստեռլինգը առաջացել է 10-րդ դարում, այդ ժամանակաշրջանում Անգլիայում ապրող դրամափոխ-ոսկերիչների կողմից։ Դրամափոխները իրենց մոտ էին պահում մարդկանց թանկարժեք իրերը՝ դրա փոխարեն ստացականներ տրամադրելով։ Մարդկանց միջև ապրանքափոխանակությունը իրականացվում էր ստացականների միջոցով, և կարելի է համարել, որ առաջին թղթադրամները հենց ստացականներն են եղել։ Ստացականները ավելի հարմար էին, քան ոսկյա և արծաթյա մետաղադրամները, դրա համար ստացականը, հետո նաև թղթադրամը դարձավ ոսկու նյութական արժեքի այլ տարբերակ։ Ֆունտ ստեռլինգը համարվում է ամենադիմացկուն արժույթը, որի տատանումները աննշան են եղել։ Նրա մի կողմում պատկերված է Անգլիայի թագուհի Էլիզաբեթ երկրորդը, իսկ մյուսում կողմում՝ մարդիկ, որոնցով հպարտանում է Բրիտանիան։ Այսօր Անգլիայում շրջանառության մեջ կա 5, 10, 20, և 50 ֆունտ արժեղությամբ դրամներ։

### Վայրէջքներ

Չնայած իր կայունությանը՝ այնուամենայնիվ ֆունտ ստեռլինգը ունեցել է վայրէջքի պահեր։ Առաջին վայրջքը տեղի է ունեցել երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո ծանր տնտեսական ճգնաժամի հետևանքով։ Երկրորդը՝1993 թվականին, որի պատճառով Անգլիան կորցրեց մոտ մեկ միլիարդ ԱՄՆ դոլլար։

### Ամենամեծ գործարք

Ֆունտ ստեռլինգով կատարված ամենամեծ գործարքը եղել է ռուս անհայտ գործարարի կողմից, ով 140մլն ֆունտ ստեռլինով գնել է Անգլիայի ամենաթանկ տունը։ Վճարված գինը ռեկորդային է և համարվում է ֆունտ ստեռլինգով կատարված ամենամեծ գործարքը։

XI դարից հատվել են արծաթյա, իսկ XIV դ․ կեսերից՝ նաև ոսկյա դրամներ։ Թղթադրամների թողարկումը սկսվել է 1694 թվականից։ 1816 թվականին երկրում սահմանվել է ոսկյա դրամի ստանդարտ (պահպանվել է մինչև 1914 թվականի օգոստոսը), Ֆունտ ստեռլինգը պաշտոնապես պարունակել է 7,322382 գ զուտ ոսկի։ 1925 թվականի ապրիլից մինչև 1931 թվականի սեպտեմբերը ուժի մեջ Էր ձույլ ոսկու ստանդարտը։ Այն վերացնելուց և բանկային տոմսերը ոսկու հետ փոխանակելը դադարեցնելուց հետո արժեզրկվել Է, մի քանի անգամ դևալվացվել։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Foreign and Commonwealth Office country profiles: South Georgia and the South Sandwich Islands". British Foreign & Commonwealth Office. 2007 թ․ սեպտեմբերի 6. Արխիվացված է the original 2008 թ․ դեկտեմբերի 2-ին. Retrieved 2010 թ․ ապրիլի 17.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Ֆունտի համանշանակ դրամական միավորներ |
| --- |
|  |
| 
* Լիբրա
* Լիվր
* Լիրա
* Ֆունտ
* Ֆունտ ստերլինգ

 |

 |

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ֆունտ ստեռլինգ (Թղթադրամներ) (անգլ.) (գերմ.)
* Ֆունտ ստեռլինգ - Շոտլանդիա (անգլ.) (գերմ.)
* Ֆունտ ստեռլինգ - Հյուսիսային Իռլանդիա (անգլ.) (գերմ.)
* Ֆունտ ստեռլինգ - Գերնսի (անգլ.) (գերմ.)
* Ֆունտ ստեռլինգ - Ջերսի (անգլ.) (գերմ.)

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4174107-9 · NDL: 00569124 |

 |
**Ֆլորեալ Էդգարդո Ավելյանեդա**, մականունը՝ **Նեգրիտո** (իսպ.՝ Floreal Edgardo Avellaneda, el Negrito) մայիսի 14, 1960(1960-05-14), Ռոսարիո, Սանտա Ֆե նահանգ, Արգենտինա - մայիսի 13, 1976(1976-05-13), Լա Պլատա)՝ արգենտինացի ակտիվիստ, Արգենտինայի կոմունիստական կուսակցության երիտասարդական կազմակերպության անդամ, որին պետանվտանգության գործակալները առևանգել են հենց իր տնից և բանտում տանջամահ արել։

Պատմություն
-----------

Նեգրիտոյի թե՛ հայրը՝ Ֆլորեալ Ավելյանեդան, թե՛ մայրը՝ Իրիս Պերեյրա դե Ավելյանեդա Էտելվինան, Արգենտինայի կոմունիստական կուսակցության անդամներ էին, մի կուսակցության, որը հալածանքների էր ենթարկվում Արգենտինայում 1950-70-ական թվականներին միմյանց հաջորդող բռնապետական վարչակարգերի կողմից։ 1976 թվականի ապրիլի 15-ին պետանվտանգության ծառայողները խուզարկություն կատարեցին նրանց տանը։ Փնտրում էին ընտանիքի հորը, որին չգտնելով՝ մորն ու որդուն տեղափոխեցին Վիլլա Մարտելի ոստիկանական բաժանմունք։ Այստեղ նրանց տանջանքների ենթարկեցին՝ ստիպելով հայտնել Ֆլորեալ Ավելյանեդայի և վերջինիս կուսակից ընկերների տեղը, բայց արդյունքի չհասնելով՝ մորը նետեցին բանտ, իսկ տղային՝ Campo de Mayo ռազմական բազայի պատժախուց, որտեղ շարունակեցին տանջանքները։

Մեկ ամիս անց՝ մայիսի 16-ին, Ռոսարիո քաղաքից 300 կիլոմետր հեռավորության վրա՝ Ռիո դե լա Պլատա գետի ուրուգվայական ափին գտան պատանի Ֆլորեալի և նրա բախտակից յոթ ընկերների լլկված մարմինները՝ ահավոր, անմարդկային տանջանքների բազմաքանակ հետքերով։ Հետագայում մայրը՝ Իրիս Պերեյրա Էտելվինան, որին 1978 թվականի հուլիսին բանտից ազատ էին արձակել, պատմել է, որ չնայած գազանային բազմաթիվ տանջանքներ կրելուն՝ Ֆլորեալը չի մատնել ընկերներին, և «սև էսկադրոնի» անդամները ոչ մի տեղեկություն չեն կարողացել նրանից պոկել։

Հանցագործների դատապարտոմը
-------------------------

2009 թվականի ապրիլին՝ Արգենտինայի պատմության մեջ առաջին անգամ, դատաքննություն սկսվեց՝ Campo de Mayo ռազմաբազայում բռնապետական վարչակարգերի օրոք մարդկության դեմ գործված հանցագործությունները բացահայտելու և մեղավորներին պատժելու նպատակով։ Մասնավորապես՝ տասնհիգամյա Ֆլորեալ Էդգարդո Ավելյանեդային տանջամահ անելու համար դատապարտվեց ու պատժվեց վեց զինվորական ու ոստիկան։ Նրանցից մեկը դատապարտվեց ցմահ բանտարկության, մնացած հինգը՝ հանցանքի ծանրության աստիճանից ելնելով՝ 1-ից 25 տարվա ազատազրկման։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Floreal Edgardo Avellaneda «el Negrito»
2. ↑  Los mismos de siempre. Página 12
3. ↑  "Hablar del Negrito Avellaneda". Արխիվացված է the original 2009 թ․ հունիսի 6-ին. Retrieved 2018 թ․ հուլիսի 17.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Justicia para el Negrito
Մակեդոնիայի Հանրապետության ֆուտբոլի ազգային հավաքականի և Սկոպյեի «Վարդար»-ի տնային մարզադաշտը՝ Փիլիպոս II-ի արենանՓիլիպոս II-ի անունը կրող մարզադաշտի ներքին համայնապատկերը**Ֆուտբոլը Մակեդոնիայի Հանրապետությունում**, Մակեդոնիայի Հանրապետության ամենահայտնի սպորտաձևը։ Պետությունը ՖԻՖԱ-ի (Ֆուտբոլի միջազգային ասոցիացիաների ֆեդերացիա) անդամ դարձել է 1994 թվականին։ Ազգային հավաքականը Եվրոպայի և աշխարհի առաջնությունների ընտրական մրցաշարերում ցուցաբերել է մի քանի ուշագրավ արդյունքներ։ Դրանցից առավել հայտնիներն են 2002 թվականի հոկտեմբերին Անգլիայի հավաքականի դեմ հանդիպումը, որի ժամանակ հարավային սլավոններն ու անգլիացիները երկուական գնդակ են փոխանակում։ Արդյունքում՝ հանդիպումն ավարտվում է «2-2» հաշվով։ Երկու տարի անց՝ 2004 թվականի նույն ամսին, Մակեդոնիայի հավաքականը քաղաքամայր Սկոպյեում հյուրընկալում է Նիդերլանդների հավաքականին, որի արդյունքում ևս խաղն ավարտվում է «2-2» հաշվով։ Ամստերդամում տեղի ունեցած պատասխան խաղը գոլազուրկ է լինում՝ «0-0»։ 2006 թվականի հոկտեմբերի 7-ին Անգլիայի հավաքականը Մանչեսթերում տեղի ունեցած խաղում պարտություն է կրում։ 2007 թվականի նոյեմբերի 17-ին մակեդոնացիները հաղթում են խորվաթներին «2-0» հաշվով։ Հարավսլավիայի հավաքականի իրավահաջորդ հանդիսացող Մակեդոնիայի Հանրապետության ֆուտբոլի ազգային հավաքականն իր առաջին պաշտոնական հանդիպումն անցկացրել է 1993 թվականի հոկտեմբերի 13-ին՝ «1-4» հաշվով հաղթելով Սլովենիայի ընտրանուն։ Խոշորագույն հաղթանակը գրանցել է 1996 թվականին՝ սեփական հարկի տակ «1-11» հաշվով ջախջախելով նոր ձևավորված Լիխտենշտայնի հավաքականին։ Սլավոնական հավաքականի խոշորագույն պարտությունները թվով հինգն են։ 1995 թվականին Բելգիայի, իսկ 2001-ին՝ Սլովակիայի և Հունգարիայի հավաքականներին հաջողվում է 5 անպատասխան գնդակ ուղարկել մակեդոնացիների դարպասը։ Նմանօրինակ վերջին միջադեպը գրանցվել է 2005 թվականի հունիսի 8-ին, երբ չեխերը 6 գնդակ են ուղարկում մրցակցի դարպասը՝ փոխարենն ընդունելով միայն մեկը («6-1»): Մակեդոնիայի հավաքականի տնային մարզադաշտը Փիլիպոս II-ի անունը կրող արենան է, որը խոշորագույն սպորտային համալիրն է հանրապետության տարածքում։ Հավաքականի ՖԻՖԱ կոդը՝ MKD։

Մակեդոնիայի Հանրապետության Ֆուտբոլի Ֆեդերացիայի առանցքային խնդիրներից է ակումբային ֆուտբոլի զարգացումը պետության տարածքում։ Մակեդոնական ֆուտբոլային ակումբները հանդես են գալիս ՈւԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայում, Սուպեր գավաթում, ֆուտբոլի աշխարհի ակումբային առաջնությունում և այլ հեղինակավոր մրցություններում։ Մակեդոնական ամենանշանավոր ֆուտբոլային ակումբներից են Սկոպյեի «Վարդար»-ը և «Ռաբոտնիչկի»-ն, Տետովոյի «Շկենդիա»-ն, Բիտոլայի «Պելիստեր»-ը և այլն։

Տես նաև
-------

* Մակեդոնիայի Հանրապետության ֆուտբոլի ազգային հավաքական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Մակեդոնացիների և նրանց նախասիրությունների մասին". Everyculture.com. 1991 թ․ սեպտեմբերի 8. Retrieved 2014 թ․ ապրիլի 12.
2. ↑  "101 Facts on Macedonia". EURM. Արխիվացված է the original 2014 թ․ մարտի 6-ին. Retrieved 2014 թ․ ապրիլի 12.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մակեդոնական ֆուտբոլի պատմությունը
* Մակեդոնիայի Հանրապետության Ֆուտբոլի Ֆեդերացիա
**Աստվածածնա պար**, Ջավախքում պահպանված հայկական ծիսական պար, որը տարածված է եղել Կարինի շրջանում։ Պատկանում է «երկու գնալ, մեկ դառնալ» պարերի ընտանիքին։

Խորհուրդ
--------

Պարը կապված էր հեթանոսական մայր աստվածության պաշտամունքի մնացորդների հետ, նվիրված էր մայրության և պտղաբերության աստվածուհուն՝ Անահիտին։ Պարը կատարում էին Խաղողօրհնեքի տոնին, որը նույնպես կապված էր պտղաբերության հետ։ Հետագայում այս պարի կատարումը վերագրվեց Մարիամ Աստվածածնին, իսկ պարել սկսեցին միայն Աստվածածնա վերափոխման տոնին, որը կրկին համատեղվեց Խաղողօրհնեքի տոնակատարության հետ։ Մինչև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը պարն ավանդաբար կատարել են տարին մեկ անգամ՝ Աստվածածնի Վերափոխման տոնին։ Հետագայում, Աստվածածնի պաշտամունքի խարխլման հետևանքով, պարն աստիճանաբար մոռացության է տրվել, մի բան, որը ծիսական պարերի համար դարձել է ընդհանուր երևույթ։

Պարային քայլերը
---------------

«Աստվածածնա պարը» դանդաղ, հանդիսավոր պար է։ Պարում են կլոր, պարտադիր փակ շրջանով։ Կանգնում են կողք կողքի, երեսները դեպի շրջանի կենտրոնը։ Ձեռքերը բռնում են թևկախ, ափ ափի։
Գրառված «Աստվածածնա պարում» տեմպը դանդաղ է, ռիթմը՝ անհավասար։ Պարեղանակը 7/8 է։ Ամեն մի քայլը զբաղեցնում է 1/16 ժամանակ և նույնքան էլ դադար է պահվում։

Պարային քայլերն են․

* աջ թաթով քայլ դեպի աջ՝ երկրորդ դիրքից կես թաթ առաջ,
* ձախով քայլ միացում՝ վեցերորդ դիրքից կես թաթ առաջ,
* կրկնել 1-ի քայլը,
* ձախ ոտքի ծունկը 90˚ անկյամբ վեր բարձրացնել, ապա անկյունը բաց անելով՝ թաթն առաջ մղել մինչև աջ ոտքի ծնկի մակարդակը,
* ձախ թաթով քայլ դեպի ձախ՝ երկրորդ դիրքից կես թաթ ետ,
* աջ թաթը բարձրացնել ճիշտ այնպես, ինչպես ձախը 4-ին,
* աջ թաթը միացնել ձախին՝ առանց մարմնի ծանրությունն ընդունելու։

Պարի բոլոր հաշիվներին կատարվում է մեկ ծունկկոտրուկ՝ 1/16 տևողությամբ։ Յուրաքանչյուր հաշվին քայլից հետո կատարվում է իրանի աջ ու ձախ 15˚ առանցքային թեքումներ, այսինքն՝ շորոր։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Աստվածածնա պար". Արխիվացված է the original 2021 թ․ սեպտեմբերի 9-ին. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 2.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Աստվածածնա պարը «Կարին» համույթի կատարմամբ
* Ուսուցողական հոլովակ
* Ուս ուսի. Աստվածածնապար

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * [[Կաղապար:Հայկական ազգային պարեր|դ]]
* [[Կաղապարի քննարկում:Հայկական ազգային պարեր|ք]]
* խ
Հայկական ազգային պարեր |
| --- |
|  |
| Ծիսական պարեր | 
Գյոնդ •
Վերվերի •
Փափուռի •
Թամզարա •
Ծաղկաձորի •
Աստվածածնա պար •
Էջմիածին •
Ֆնջան •
Շավալի •
Խոշ բիլազիգ •
Սրաբար •
Լորկե •
Մայրոքե •
Թագավորի գյովնդ •
Երեք ոտք •
Ինը ոտք •
Տասներկու ոտք
 |
|  |
| Ռազմապարեր | 
Քոչարի (Կարնո, Ալաշկերտի, Սղերդի, Վանա, Մշո, Աղքտի) •
Մըշու խըռ •
Յարխուշտա •
Թռթռուգ •
Ռոստամ Բազի (Քաջաց խաղ) •
Շարանի •
Չալմը Դանգը •
Պոզարե •
Քերծի •
Շատախի ռազմապար •
Թակ-Թանզարա
 |
|  |
| Սգո պարեր | 
Թամուր աղա •
Թարս պար •
Գորանի
 |
|  |
| Այլ պարեր | 
Թելլո •
Շորոր (Կոմիտասի, Կարնո) •
Իշխանաց պար •
Լուտկի •
Կոխ •
Մածուն եմ դրել վըր դարում •
Վանա ձկնորս •
Խամ խամա •
Բիճո •
Ետ ու առաջ •
Դաբկի •
Ծափիկ •
Նարե
 |

 |
**Austin City Limits (ACL) Music Festival**, ամենամյա երաժշտական փառատոն է, որն անց է կացվում Տեխաս նահանգում՝ Օստին քաղաքի Զիլքեր այգում, երկու հաջորդական եռօրյա հանգստյան օրերին։ Փառատոնը կազմակերպվում է *Austin-based company* ընկերության կողմից, որը կազմակերպում է նաև *Lollapalooza* փառատոնը։ *ACL* հեռուստաընկերության հեղինակությունը նպաստեց առաջին փառատոնի հաջողությանը։

Cares երաժշտական փառատոնը անցկացվում է ութ փուլերով, որտեղ մասնակցում են երաժշտական խմբեր ներկայացնելով հետևյալ ժանրերը՝ ռոք, ինդի, քանթրի, ֆոլկ, էլեկտրո և հիփ-հոփ։ Մոտավորապես 450․000 մարդ ամեն տարի սպասում է այս փառատոնին։ Բացի երաժշտական կատարումներից այնտեղ կան սննդամթերք և խմիչքներ, արվեստի շուկա, մանկական խաղահրապարակ ընտանիքների համար և այլ հետաքրքրություններ։

Հիմնադրվելով 2002 թվականին, փառատոնը անցկացվում էր մեկ ուիքենդի ընթացքում։ Այս ավանդույթը շարունակվեց մինչև 2012 թվականը։ 2012 թվականի օգոստոսի 16-ին *Austin City Council*-ի անդամները անանուն քվեարկություն անելուց հետո, որոշում կայացրեցին փառատոնը անցկացնել երկու շարունակական ուիքենդների ընթացքում, սկսված 2013 թվականից։

Օստին իթցս
----------

Օստինը հայտնի է իր սննդամքերքներով։ «Austin Eats»-ը փառատոնի արագ սննդի կետի անվանումն է, որը կազմավորվել է «Jazz Fest» փառատոնից հետո, որն էլ անցկացվել է Նոր Օրլեանում։ «Austin Eats»-ը համագործակցում է Օստինի բոլոր սննդի կետերի հետ ։

«ACL»-ի հոգատարություն
----------------------

Փառատոնը մասնակիցներին մեծ հնարավորություններ է ընձեռում։ «ACL Cares»-ը փառատոնի բաժիններից է, որը ապահովում է մասնակիցների ներգրավվածությունը և ապահովությունը ամբողջ փառատոնի ընթացքում։

«ACL» արվեստի շուկա
-------------------

Լոկալ արտիստեները ունեն մեծ հնարավորություն ցուցադրելու իրանց տաղանդը Օստինի «ACL Art Market»-ում։ Ձառատոնի այս բաժինը նպատակադրված է սատարել տեղի տաղանդավոր արտիսներին և փառատոնի մասնակիցներին ճանապարհել ոչ թե մի շապիկով, այլ նաև ուրիշ հետաքրքիր հուշանվերներով։ Շուկան գտնվում է Զիլքեր այգու կենտրոնում և բոլոր խանութները գործում են ամբողջ փառատոնի ընթացքում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "C3 Presents". C3 Presents. Retrieved 2013 թ․ ապրիլի 15.
2. ↑  "Austin City Limits Music Festival". *Topo Chico USA*. Արխիվացված է the original 2016 թ․ հուլիսի 24-ին. Retrieved 2016 թ․ օգոստոսի 3.
3. ↑  "Council Approves Two Weekends of ACL Fest". Austin 360. Retrieved 2014 թ․ օգոստոսի 14.
4. ↑  "ACL Music Fest – Austin Eats: ACL's food court, 10 years later – Food – The Austin Chronicle". AustinChronicle.com. 2011 թ․ սեպտեմբերի 16. Retrieved 2014 թ․ հուլիսի 21.
5. ↑  "2014 Austin Eats | ACL Music Festival | Oct. 3-5 & 10-12, 2014 | Zilker Park, Austin, Texas". Aclfestival.com. Retrieved 2014 թ․ հունիսի 25.
6. ↑  "ACL Cares Partners". *ACL Festival*. Retrieved 2016 թ․ օգոստոսի 3.
7. ↑  "2014 ACL Art Market | ACL Music Festival | Oct. 3-5 & 10-12, 2014 | Zilker Park, Austin, Texas". Aclfestival.com. Retrieved 2014 թ․ հունիսի 25.
**Ֆլյուենս**, ֆիզիկական մեծություն, մասնիկների հոսքի խտության կամ էներգիայի ինտեգրալ ըստ ժամանակի։

Մասնիկների ֆլյուենս
-------------------

Մասնիկների հոսքի դեպքում **մասնիկների ֆլյուենս** անվանում են տվյալ ժամանակահատվածում հոսքին ուղղահայաց միավոր *dS* մակերեսով անցած մասնիկների *dN* թվի հարաբերությունը այդ հարթակի մակերեսին։ Մասնիկների դիֆուզային դաշտի դեպքում ֆլյուենս տվյալ կետում անվանում են միավոր շառավղով գունդ մտած մասնիկների թվի հարաբերությունը գնդի լայնակի կտրվածքի մակերեսին։

{\displaystyle \Phi \_{N}={\frac {dN}{dS}}.}
Մասնիկների ֆլյուենսի չափման միավորն է՝ մ−2 (Միավորների միջազգային համակարգում), սմ−2։ 1 մ−2 ֆլյուենսը իրենից ներկայացնում է մի դեպք, երբ 1 մ2 լայնական կտրվածքի մակերեսով գունդ մտնում է մեկ մասնիկ։

Մասնիկների ֆլյուենսի հզորությունը (*մասնիկների հոսքի խտություն*) սահմանվում է, որպես ֆլյուենսի ինտեգրալ ըստ ժամանակի (կուտակված *t* ժամանակում)։

{\displaystyle {\dot {\Phi }}\_{N}={\frac {d\Phi \_{N}(t)}{dt}}.}

Էներգիայի ֆլյուենս
------------------

Ռադիոճառագայթման չափաքանակի բնութագրիչ մեծություններ
**Էներգիայի ֆլյուենս**, էներգիայի այն քանակը, որը տեղափոխվել է մասնիկների կողմից մասնիկների հոսքին ուղղահայաց միավոր հարթակով հոսքի դեպքում կամ միավոր գնդի մակերևույթով մասնիկների դիֆուզային դաշտի դեպքում։ Էներգիայի ֆլյուենսի չափման միավորն է՝ Ջ/մ2։

Կիրառություն
------------

Ֆլյուենսը օգտագործում են ռադիոկենսաբանությունում, ռադիոթերապիայում և ռադիոբժշկությունում։ Էֆեկտիվ և էքվիվալենտ չափաքանակների համար շատ հաճախ օգտագործվում է հենց ֆլյուենսի գաղափարը ։ Բարդ հետևանքներից խուսափելու համար պետք է իմանալ միջուկային ռեակտորների բաղադրամասերի նեյտրոնների թույլատրելի ֆլյուենսը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "«Нормы радиационной безопасности (НРБ-99/2009)»". Արխիվացված է the original 2012 թ․ մարտի 24-ին. Retrieved 2014 թ․ հոկտեմբերի 21.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ֆլյուենս