**«Դեմել»** (գերմ.՝ Demel), վիեննական հրուշակարան, որը գտնվում է Վիեննայի Ներքին քաղաքում՝ Կոլմարկտ 14 հասցեում։

Պատմություն
-----------

1778 թվականին Վյութեմբերգից Վիեննա է ժամանել հրուշակագործ Լյուդվիգ Դենեն և 1786 թվականին բացել սեփական հրուշակարանը։ 1799 թվականին՝ նրա մահից հետո, գործը շարունակում է այրին, ով ամուսնանում է հրուշակագործ Ֆրանց Վոլֆարտի հետ։ Վերջինիս մահից հետո հրուշակարանի գործը շարունակում է կնոջ առաջին ամուսնությունից ունեցած որդին՝ Ավգուստ Դենեն։ Ավգուստի որդին, ով իրավաբան էր, 1857 թվականին հրուշակարանը վաճառում է առաջին օգնական Քրիստոֆ Դեմելին։ Դեմելի օրոք հրուշակարանը ամրապնդել է դիրքերը շուկայում և ճանաչում ձեռք բերել։ Քրիստոֆի մահից հետո նրա գործը շարունակում են որդիները՝ Կառլը և Յոզեֆը։

1874 թվականին, երբ հրուշակարանը տեղափոխվել է Հաբսբուրգների ձմեռային նստավայր՝ Հոֆբուրգին մոտ, այն ստացել է կայսերական տան մատակարարի կարգավիճակ։ Վիեննայի պալատական պարահանդեսների ու խնջույքների ժամանակ «Դեմել» հրուշակարանից կայսերական տան համար նույնիսկ սպասարկող անձնակազմ և հատուկ գույք էր վարձակալվում։ Հրուշակարանը անընդհատ պահպանում էր իր հեղինակավոր և հարգի կարգավիճակը՝ օգտագործելով փարիզյան հրուշակեղենի տեխնոլոգիաները։

1888 թվականին հրապարակի վերակառուցումից հետո Դեմելները ստիպված էին հրուշակարանը տեղափոխել Կոլմարկտ փողոց։ Կառույցի ներքին հարդարումը իրականացվում է կարմիր փայտից՝ նեոռոկոկո ոճով։ «Դեմելի» մշտական այցելուներն են դառնում կայսերական տան անդամները, և մասնավորապես, Ավստրիայի կայսրուհի Էլիզաբեթը, վիեննական հասարակության այնպիսի ներկայացուցիչներ, ինչպիսին է դերասանուհի Կատարինա Շրատը, իշխանուհի Պաուլինա ֆոն Մետերնիխը և այլք։ Այդ ժամանակահատվածում «Դեմելի» սպասարկող անձնակազմը համալրվում է բացառապես իգական սեռի ներկայացուցիչներով, ովքեր ուսանել էին մենաստաններում։ Նրանք կրում էին սև զգեստ և սպիտակ փոքրիկ գոգնոց։

Անշլյուսից հետո՝ 1938-1945 թվականներին, հրուշակարանի մշտական այցելուներն են դառնում Նացիոնալ-սոցիալիստական գերմանական բանվորական կուսակցության Վիեննայի գծով բարձրագույն կուսակցական պաշտոնակատար Բենեդիկտ ֆոն Շիրահը և նրա կինը՝ Հենրիետա ֆոն Շիրահ։

Արտադրանք
---------

«Դեմել» հրուշակարանը հայտնի է ավստրիացի հրուշակագործ Ֆրանց Սաքերի բաղադրատոմսով պատրաստվող Սաքեր շոկոլադե տորթով, որը Սաքերի որդի Էդուարդի կողմից կատարելագործվել է հենց «Դեմել» հրուշակարանում աշխատելու տարիներին։ «Սքխեր» հյուրանոցի և «Դեմել» հրուշակարանի միջև երկար ժամանակ շահերի բախում էր ընթանում բաղադրատոմսի սեփականության մասով, որը 1965 թվականին դատարանում ավարտվեց ի օգուտ հյուրանոցի։ Դրանից հետո, «Դեմել» հրուշակարանի արտադրած Սաքեր տորթը սկսեց կրել «Դեմելյան Սաքեր տորթ» անվանումը։ Այն մինչ այժմ էլ պատրաստվում է ձեռքով և ի տարբերություն մրցակից տարբերակի չունի ծիրանի կոնֆիտյուրով միջին շերտ։ Զբոսաշրջիկների շրջանում ճանաչված է նաև շաքարի փոշով պատված մանուշակի թերթիկները, որոնք «Դեմելը» նախկինում մատակարարել է կայսերական պալատին։

Պատկերասրահ
-----------

* «Դեմել» հրուշակարանի տեղն  ազդարարող ցուցատախտակ«Դեմել» հրուշակարանի տեղն   
 ազդարարող ցուցատախտակ
* «Դեմել» հրուշակարանի  ներքին սրահը«Դեմել» հրուշակարանի   
 ներքին սրահը
* «Դեմել» հրուշակարանի հարսանեկան տորթերը«Դեմել» հրուշակարանի հարսանեկան տորթերը
* «Դեմել» հրուշակեղենի արտադրամասը«Դեմել» հրուշակեղենի արտադրամասը
* «Դեմել» հրուշակարանի արտադրանքը«Դեմել» հրուշակարանի արտադրանքը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Demel Konditorei, Vienna. PlanetWare, abgerufen am 23. Februar 2013.
2. ↑  Demel, Vien. Archived 2017-11-10 at the Wayback Machine.(անգլ.)
3. ↑  Oswald M. Klotz: Nostalgie mit Proksch und Plüsch: Konditorei Demel, Treff der Snobs. In: Die Presse. K.u.k. Hoflieferanten heute (II)/27. Dezember, 1976.(գերմ.)
4. ↑  Felix Czeike: Historisches Lexikon Wien. Band 2. Kremayr & Scheriau, Wien 1993, ISBN 978-3-218-00544-9, S. 9(գերմ.)
5. ↑  Federico von Berzeviczy-Pallavicini, Christian Brandstätter, Franz Hubmann: Die k.k. Hofzuckerbäckerei Demel. Ein Wiener Märchen. Mit einem einleitenden Essay von Gotthard Böhm, 74 Farb- und 28 Schwarzweiß-Abbildungen nach Photographien von Franz Hubmann und 76 Abbildungen nach Zeichnungen und Vignetten von Federico Pallavicini. Molden, Wien 1976, ISBN 3-217-00766-2.(գերմ.)
6. ↑  Ingrid Haslinger, Erika Patka, Marie-Luise Jesch: Der süße Luxus. Die Hofzuckerbäckerei und die ehemaligen k. u. k. Hofzuckerbäcker Demel, Gerbeaud, Gerstner, Heiner, Rumpelmayer, Sluka. Eine Ausstellung des Kulturkreises Looshaus. Agens Werk Geyer + Reisser, Wien 1996, ISBN 3-9500302-4-7.(գերմ.)
7. ↑  János Kalmár, Mella Waldstein: K.u.K. Hoflieferanten Wiens. Stocker, Graz 2001, ISBN 3-7020-0935-3. S. 16-21.(գերմ.)
8. ↑  "Café Deme". Արխիվացված է the original 2017 թ․ նոյեմբերի 10-ին. Retrieved 2017 թ․ նոյեմբերի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Դեմել» հրուշակարանի պաշտոնական կյաք:(գերմ.)

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Դեմել** կատեգորիայում։ |