recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Օյեմ** (ֆր.՝ *Oyem*), քաղաք Գաբոնում, Վոլե-Նտեմ նահանգի և Վոլե դեպարտամենտի վարչական կենտրոնը։ Գտնվում է նահանգի հյուսիսում՝ Նտեմ գետի ափին։

Աշխարհագրություն
----------------

Քաղաքը գտնվում է մոտ 910 մ բարձրությամբ սարահարթի վրա։ Քաղաքը շրջակա գյուղատնտեսական տարածքների վարչական և տրանսպորտային կենտրոնն է։ Օյեմը գտնվում է Գաբոնի մայրաքաղաք Լիբրևիլից 411 կմ հեռավորության վրա։

Պատմություն
-----------

Օյեմն անվանվել է քաղաքի մերձակայքում աճած մեծ ծառի պատվին։ 1990-ականներին Խաղաղության կորպուսի մի քանի կանայք բռնաբարվեցին և սպանվեցին, ինչը կասկածներ առաջացրեց տարածաշրջանի անվտանգության վերաբերյալ։ 2004 թվականի մարտին քաղաքը պաշարել են կատաղած շները, որոնք սպանել են երեք բնակիչների։ Քաղաքի իշխանությունները ստիպված գնդակահարել են 50 թափառող շներին։

2004 թվականի հոկտեմբերին Օյեմը տուժել է ջրի պակասից և էլեկտրաէներգիայի անջատումից։ Նույն թվականի դեկտեմբերին տիֆի բռնկում եղավ, որը տարածվեց Հյուսիսային Գաբոնում։ Օյեմում գրանցվել է մոտ 50 դեպք։

Տնտեսություն
------------

Օյեմում աճեցվող հիմնական մշակաբույսերն են կակաոն և սուրճը։ Դրանք ավտոմոբիլային ճանապարհով առաքվում են Կամերունի, Կրիբիի և Դուալայի նավահանգիստներ, որտեղից արտահանվում են այլ երկրներ։ Այստեղ րտադրում է նաև կաուչուկ և կարտոֆիլ։

Ծառայություններ
---------------

Քաղաքն ունի հիվանդանոց, երկու եկեղեցի, գյուղատնտեսական դպրոց, հանրակրթական միջնակարգ դպրոց և մաքսատուն։

Կլիմա
-----

Օյեմի կլիման| Ցուցանիշը | Հուն․ | Փետ. | Մարտ | Ապրիլ | Մայիս | Հունիս | Հուլիս | Օգոստ․ | Սեպ. | Հոկ. | Նոյ. | Դեկ. | Տարի |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Միջին առավելագույնը, °C | 28,6 | 29,1 | 29,5 | 29,4 | 28,9 | 27,4 | 26,0 | 26,4 | 27,5 | 28,2 | 27,9 | 28,0 | 28,0 |
| Միջին ջերմաստիճանը, °C | 23,7 | 24,0 | 24,1 | 24,1 | 23,9 | 23,0 | 21,9 | 22,0 | 22,9 | 23,3 | 23,1 | 23,1 | 23,3 |
| Միջին նվազագույնը, °C | 18,9 | 18,8 | 18,7 | 18,9 | 18,8 | 18,6 | 17,8 | 17,6 | 18,3 | 18,4 | 18,3 | 19,1 | 18,6 |
| Տեղումների նորման, մմ | 77,1 | 89,6 | 204,6 | 208,9 | 206,9 | 103,3 | 38,6 | 48,6 | 220,6 | 338,5 | 214,2 | 86,9 | 1837,8 |
| **Աղբյուրը**՝ *,* |

Ժողովրդագրություն
-----------------

| Տարի | Բնակչություն |
| --- | --- |
| 1993 | 22 404 |
| 2010 | 40 235 |
| 2013 | 60 685 |

Քույր քաղաքներ
--------------

* Ֆրանսիա Կլերմոն-Ֆերան, Ֆրանսիա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  "Oyem" (in անգլերեն). Encyclopædia Britannica. 2008. Արխիվացված from the original on 2011 թ․ օգոստոսի 21. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 8.
2. 1 2  Typhoid fever breaks out in northern Gabon(անգլ.) // *Asia Africa Intelligence Wire*.
3. ↑  Gabonese town slays 50 stray dogs(անգլ.) // *Asia Africa Intelligence Wire*.
4. ↑  "Oyem" (in անգլերեն). World Gazetteer. Արխիվացված է the original 2012 թ․ հուլիսի 30-ին. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 8.

Արտաքին հղումներ
----------------

* "MSN Map".`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)(չաշխատող հղում)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n89223956 · VIAF: 152567167 · WorldCat VIAF: 152567167 |

 |
**«I Loved Her First»**, Վոլթ Ակդրիջի և Էլիոթ Փարքի գրած և ամերիկյան քանթրի ոճի Heartland խմբի կողմից ձայնագրված երգի վերնագիրն է։ Այն հրապարակվել է 2006 թվականի հունիսին՝ որպես համանուն ալբոմի առաջին և գլխավոր երգ։ Երգը U.S. Billboard Hot Country Songs շքերթում հասավ առաջին հորիզոնականին 2006 թվականի վերջում։

Բովանդակությունը
----------------

Երգը միջին տեմպով բալլադ է։ Նրանում հիմնական կատարողը հայրն է, ով խոսում է իր աղջկա հետ ամուսնացող տղայի հետ՝ ասելով նրան, որ ինքը մեծ դժվարությամբ է թողնում իր աղջկան, քանի որ ինքն առաջինն է սիրել նրան։ «Ժամանակը փոխում է ամեն ինչ, կյանքը պիտի շարունակվի, և ես քո ճանապարհին չեմ կանգնի»։

Քննադատական արձագանքը
---------------------

Billboard ամսագիրն ի դեմս Դեբորա Էվանս Փրայսի երգը շատ լավ է գնահատել՝ նշելով, որ այն գեղեցիկ գրված երգ է, համապատասխան բոլոր այն հայրերին, ովքեր չեն կարողանում հավատալ, որ իրենց փոքրիկ աղջիկներն այդքան շուտ մեծացել են։ Նա Ալբերտի կատարումը հրաշալի է համարում և ասում, որ երգի ամեն մի բառը զգացմունքի մի հեղեղ է։

Տեսահոլովակը
------------

Երաժշտական տեսահոլովակի ռեժիսորն է Թոդ Սչաֆերը։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել 2006 թվականի ամռանը։ Տեսահոլովակում երաժշտական խումբ է երգում, և հարսանեկան արարողություն է։

Երգը շքենթներում
----------------

Երգը U.S. Billboard Hot Country Singles & Tracks շքերթ մտավ 2006 թվականի հուլիսի 8-ին՝ 57-րդ հորիզոնականով։ Տեսահոլովակում հայրը իր դստեր հարսանիքի ժամանակ երգում է բալլադ։ Այն շքերթում նորից հայտնվեց մոտ 9 տարի անց՝ 7-րդ հորիզոնականով, 2015 թվականի փետրվարի 21-ի շքերթում։ Վաճառվել է երգի ավելի քան մեկ միլիոն օրինակ։

| Շքերթ (2006) | Հորիզոնական |
| --- | --- |
| ԱՄՆ-ի լավագույն քանթրի ոճի երգեր | 1 |
| ԱՄՆ, Billboard Hot 100 | 34 |
| ԱՄՆ, Billboard Pop 100 | 56 |

| Շքերթ (2015) | Հորիզոնական |
| --- | --- |
| Hot Country Songs (Billboard) | 7 |

### Տարեվերջյան շքերթներ

| Շքերթ (2006) | Հորիզոնական |
| --- | --- |
| ԱՄՆ, Country Songs (Billboard) | 30 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Morris, Edward (2006 թ․ նոյեմբերի 13). "Heartland Scores a No. 1 Its First Time Out". *CMT.com*. Retrieved 2008 թ․ փետրվարի 7.
2. ↑  *Billboard*, July 29, 2006
3. 1 2  Jessen, Wade (2015 թ․ փետրվարի 12). "Sam Hunt Scores Second No. 1 on Hot Country Songs, Heartland Returns". *Billboard*. Prometheus Global Media. Retrieved 2015 թ․ փետրվարի 13.
4. ↑
5. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 22-ին. Retrieved 2015 թ․ օգոստոսի 28. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
6. ↑
**Ֆարհադ Նազարինեյադ** (պարս.՝ فرهاد نظری, հունիսի 16, 1984, Սպահան, Իրան, բեմական անունը՝ **Ֆարդ**, գերմ.՝ Fard), իրանական ծագմամբ գերմանացի ռեփեր։

Կենսագրություն
--------------

Ֆարհադ Նազարինեյադը ծնվել է 1984 թվականի հունիսի 16-ին Իրանի Սպահան քաղաքում։ Մանուկ հասակում ընտանիքի հետ գաղթել է Գերմանիա՝ հաստատվելով Հյուսիսային Հռենոս-Վեսթֆալիայի երկրամասի Գլադբեք քաղաքում։

Հենց Գլադբեքում էլ Ֆարհադը կատարեց իր առաջին քայլերը երաժշտության բնագավառում։ Նախ և առաջ նա ընտրում է իր բեմական անունը՝ *Ֆարդ*, որն էլ իր անվան կրճատ տարբերակն էր։ 1994 թվականին՝ տաս տարեկան հասակում, Ֆարհադը սկսել է իր պրոֆեսիոնալ երաժշտական կարիերան։

2006 թվականին նա թողարկում է իր առաջին ստեղծագործությունը, որը կրում էր *«արյուն, քրտինք, արցունքներ և հաղթանակներ»* անվանումը։ Այդ ստեղծագործության մեջ Ֆարդը ներկայացնում էր իր զգացումներն ու անցած ուղին օտար միջավայրում։ 2010 թվականի նոյեմբերի 26-ին Ֆարհադ Նազարինեյադը կամ պարզապես Ֆարդը լույս է ընծայում իր առաջին ստուդիական ալբոմը, որը վերնագրված էր *Alter Ego:*

2011 թվականի նոյեմբերի 4-ին Ֆարդը լույս է ընծայում իր երկրորդ ձայնասկավառակը՝ *«անապատ»* վերնագրով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  "Ֆարդ ռեփեր՝ կենսագրություն". *bochum-linden.jimdo.com* (in գերմաներեն). Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 12-ին. Retrieved 2017 թ․ մարտի 1.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · MySpace · Թվիթթեր · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Apple Music · Deezer · Ինստագրամ · SoundCloud · Spotify |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · MusicBrainz |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1118525272 · VIAF: 222147907499179210002 · WorldCat VIAF: 222147907499179210002 |

 |
**Օջախ պայտաձև՝ խոյագլուխ ծայրերով** (անգլ.՝ Horseshoe-shaped hearth with ram-headed ends), խոյագլուխ քանդակներով պայտաձև օջախ։ Հայաստանի վաղ բրոնզեդարյան հուշարձաններից հայտնաբերված նմանատիպ օջախները՝ զարդարված մարդակերպ և կենդանակերպ քանդակներով, յուրահատուկ զոհասեղաններ են եղել, որոնք տեղադրվել են բնակարաններում և դրանց շուրջ իրականացվել են երկրագործական հավատալիքներին առնչվող ծիսակատարություններ։

Խոյագլուխ ծայրերով պայտաձև օջախը պահպանվում է Հայաստանի պատմության թանգարանում։

Պատմություն
-----------

Վաղբրոնզեդարյան մշակույթում քարերով շարված օջախների կողքին կավից շարժական օջախների առկայությունը խոսում է դրանց տարբեր կիրառությունների մասին։ Պայտաձև կամ կամարաձև շարժական օջախներն օգտա­գործվել են միայն ծիսական նպատակներով։ Ըստ ընդունված տեսակետի՝ շարժա­կան օջախները խորհրդանշել են արական սկիզբ և տղամարդու կողմից տնային օջա­խի արգասավորում։ Շարժական օջախները դրվել են թոնրի հանգած կրակի կամ մոխրի վրա, այնուհետև պահվել թոնրի մեջ ակին կիպ, ուղղահայաց դիրքով։ Վաղբրոնզեդարյան օրինակ­ները գտնվել են մի քանի քարերով շարված կրակարանների վրա։

Նշումներ
--------

1. ↑  Մ.ք.ա. III հազարամյակի հուշարձաններում ոչ միայն հայտնաբերվել են հզոր խոյագլուխներով, մարմնով և վերջույթներով ձևավորված պաշտամունքային օջախ-կրակարանների պայտաձև հենակներ, այլ նաև խոյագլուխ շքասեղներ, զարդեր։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Օջախ պայտաձև՝ խոյագլուխ ծայրերով". *historymuseum.am*. Retrieved 2016 թ․ նոյեմբերի 29.(չաշխատող հղում)
2. ↑  "Հնագիտական Հավաքածու, Հայաստանի պատմության թանգարանի վեբկայք". *historymuseum.am*. Արխիվացված է the original 2017 թ․ հունվարի 7-ին. Retrieved 2016 թ․ հոկտեմբերի 6.
3. ↑  Լարիսա Եգանյան, Կավից պայտաձև իրեր Անիի արվարձանից

Աղբյուրներ
----------

* Հասմիկ Իսրայելյան, Պաշտամունքն ու հավատալիքները ուշ բրոնզեդարյան Հայաստանում, Ե. 1973
* Հայացք բրոնզե դարից, Ալբոմ-կատալոգ, Հայաստանի պատմության թանգարան, 2010

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակի նյութը տրամադրված է* Հայաստանի պատմության թանգարանի կողմից **ԳԼԱՄ** ծրագրի շրջանակներում։ *GLAMGLAM* |
**Ֆրանցիսկո Լաչովսկի** (մայիսի 13, 1991(1991-05-13), Կուրիտիբա, Բրազիլիա), բրազիլացի մոդել։

Անձնական կյանք
--------------

Լաչովսկին ծնվել է Կուրիտիբայում և ապրել է Ֆոզ դո Իգուազայում (Բրազիլիա) մինչև 8 տարեկանը։ Նրա հայրը լեհ է, իսկ մայրը պորտուգալացի, բայց ծագումով գերմանացի։ Լաչովսկին ամուսնացած է ֆրանս-կանադացի մոդել Ջեսիան Գրեյվել Բելանդի հետ։ Նրանք ունեն մեկ տղա՝ Միլո Լաչովսկին։

Մոդելային գործունեություն
-------------------------

Լաչովսկին սկսել է իր մոդելային գործունեությունը 17 տարեկան հասակից, երբ նա հաղթեց Ford Models-ի «Տարվա սուպերմոդելը» մրցույթում՝ 2008 թվականին։ 2009 թվականին Միլանում և Փարիզում նա քայլեց իր առաջին ցուցահանդեսի ժամանակ՝ Gucci, Dior Homme և այլ մոդելային ընկերությունների համար։ Նա մասնակցել է այնպիսի նորաձևության շոուներին, ինչպիսիք են՝ Վերսաչե, Dolce & Gabbana, Gucci, Armani, L'Oreal և այլն։

Աշխատել է բազում բրենդների համար, որոնցից են՝ DKNY, Lacoste, Armani Exchange, Etro, Dior, DSquared² և Mavi Jeans.

Հայտնվել է որոշ ամսագրերի շապիկներին, օրինակ՝ Vanity Teen, Homme Essential, Carbon Copy, Made in Brazil և Chaos, ինչպես նաև հայտնի ամսագրերի շապիկներին, որոնցից են՝ GQ, V, Vogue և FHM։

Նա հայտնվել է Models.com-ի «Ամենասեքսուալ տղամարդկանց» ցանկում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Model Profile - Francisco Lachowskia". NYMag.com. Արխիվացված է the original 2017 թ․ հոկտեմբերի 24-ին. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 6. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  "Model Profile - Francisco Lachowski". Models.com. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 5.
3. ↑  Francisco Lachowski – Interview
4. ↑  "Francisco Lachowski by Marley Kate Archived 2014-02-28 at the Wayback Machine.", *Vanity Teen* (9). Retrieved February 16, 2014.
5. ↑  "Francisco Lachowski for Carbon Copy #7". CCMag.eu. Արխիվացված է the original 2017 թ․ հուլիսի 4-ին. Retrieved 2014 թ․ փետրվարի 16. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
6. ↑  "Models.com Sexiest Men". Models.com. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 5.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database |

 |
**Ֆախիտա** (իսպ.՝ fajita),տեխաս-մեքսիկական խոհանոցի ուտեստ, որն իրենից ներկայացնում է տորտիլյայի (փափուկ ցորենի բլիթ) մեջ փաթաթած, գրիլի վրա տապակած կտրատած բանջարեղենների և մսի շերտեր։ Որպես մսամթերք հաճախ օգտագործում են տավարի միս, սակայն կարող է օգտագործվել նաև խոզի միս, հավի միս, երբեմն նաև ծովամթերքներ։ Մսի վրա հաճախ ավելացում են թթվասեր, գուակամոլե, սալսա, պիկո դե գալո, պանիր և լոլիկ։

Ի տարբերություն բուրիտոյի, որն արդեն իսկ մատուցում են խճողակով, ֆախիտայի խճողակը մատուցում են տորտիլյայից առանձին և յուրաքանչյուրն ինքն է ընտրում, թե ինչ պետք է փաթաթի իր տորտիլյայի մեջ։

Ուտեստը եկել է տեխաս-մեքսիկական սահմանին գտնվող Ռիո Գրանդեից, որտեղ ավելի վաղ ապրում էին կովբոյները։ Անասուններին մորթելուց հետո նրանց էր հասնում մսի մնացորդները։ Անունը ծագում է իսպ.՝ faja-ից (շերտ), որը նշանակում է ֆախիտայի համար մսի կտրատման ձև։

Պատմություն
-----------

Ֆախիտան մեքսիկական, տեխաս-մեքսիկական փաղաքշական տերմին է՝ տավարի ստոծանուց կտրատված շերտերը բնորոշելու համար (առավել տարածված մսի կտորը, որն օգտագործում են ֆախիտաս պատրաստելու համար)։ Ըստ Օքսֆորդի անգլերեն բառարանի՝ ֆախիտա բառը տպագրությունում հայտնվել է 1971 թվականին («ֆախիտա» իսպաներենում նշանակում է շերտ կամ փոքրիկ գոտի, լատիներեն fascia՝ շերտ կամ զոլ)։ Չնայած որ ֆախիտան սկզբնական շրջանում պատրաստում էին տավարի ստոծանու մսի շերտերից, ներկայումս այն պատրաստում են տարատեսակ միջուկներով, ինչպիսիք են կանաչ, կարմիր, դեղին պղպեղները, սոխը, չիլին և հալապենյո պղպեղները։

Տես նաև
-------

* Բուրիտո
* Էնչիլադա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Cynthia Holling-Morris, American Regional Cuisine, 2006, S. 292
2. ↑  Virginia B. Wood, Fri. March 4, 2005. "Just Exactly What Is a Fajita?". *www.austinchronicle.com* (in անգլերեն). Արխիվացված from the original on 2020 թ․ օգոստոսի 15. Retrieved 2020 թ․ հուլիսի 30.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link) CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link)
3. ↑  Virginia B. Wood, Fri. March 4, 2005. "Just Exactly What Is a Fajita?". *www.austinchronicle.com* (in անգլերեն). Արխիվացված from the original on 2020 թ․ օգոստոսի 15. Retrieved 2020 թ․ հուլիսի 30.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link) CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link)
4. ↑  *Ayto, John.* The diner's dictionary : word origins of food & drink. — 2nd ed. — Oxford: Oxford University Press, 2012. — 1 online resource с. — ISBN 978-0-19-174443-3, 0-19-174443-3 "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 13-ին. Retrieved 2023 թ․ հուլիսի 12.
5. ↑  *Lisa Fain* The Homesick Texan's Family Table: Lone Star Cooking from My Kitchen to Yours [A Cookbook]. — Potter/Ten Speed/Harmony/Rodale, 2014-04-01. — 532 с. — ISBN 978-1-60774-505-1 "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2020 թ․ սեպտեմբերի 16-ին. Retrieved 2023 թ․ հուլիսի 12.
«E pluribus unum» կարգախոսով ԱՄՆ Մեծ կնիքը
**«E pluribus unum»**, կարգախոս, որը տեղակայված է ԱՄՆ-ի զինանշանի վրա, ինչպես նաև «Բենֆիկա» ֆուտբոլային ակումբի զինանշանի վրա։ Լատիներենից թարգմանաբար նշանակում է «Շատերից՝ միակը»։ Այս բառերը պատկանում են Կիկերոնին («Արժանիքների մասին» ճառ)։ Կարգախոսը պարունակում է 13 տառ, ճիշտ այնքան, որքան նահանգներ էին ժամանակին ներառվում այն միության մեջ, որը այժմ հայտնի է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ անունով։ Ժամանակակից ձևակերպմամբ կարգախոսը նշանակում է ազգի միասնականություն, որը սկզբնապես բաղկացած է եղել բազում ազգություններից, որոնք տեղափոխվել են բնակվելու ԱՄՆ։ «E pluribus unum» կարգախոսը պարտադիր կարգով տեղակայվում է ԱՄՆ-ի մետաղադրամների վրա. այս առաջարկության նախաձեռնողը եղել է գնդապետ Սեթ Ռիդը Աքսբրիջից։ Առաջին անգամ այս կարգախոսը հայտնվել է 1795 թվականին 5 ամերիկյան դոլարի ոսկե մետաղադրամի վրա, իսկ մինչև 1956 թվականը օգտագործվել է նաև ամերիկյան թղթադրամների վրա։

Արտահայտությունը նման է Հերակլիտեսի արտահայտություններից մեկի լատիներեն թարգմանությանը. «Բոլորի իրերից մեկը, մեկը բոլոր իրերից»։ Սակայն առավել որոշակի համապատասխանությունը, ինչպես գրությամբ, այնպես էլ իմաստով, հանդիպում է «Moretum» պոեմում, որը վերագրվում է Վերգիլիոսին (իրական հեղինակն անհայտ է)։ Պոեմում «color est e pluribus unus» բառերով բնութագրվում են մի քանի տարատեսակ գույներ, ինչի արդյունքում ստացվում է մեկ նոր գույն։

Տես նաև
-------

* E. Peterbus Unum («Գրիֆիններ» մուլտսերիալի սերիա)
* E Pluribus Wiggum («Սիմփսոններ» մուլտսերիալի սերիա)
* E Pluribus Anus [1] («Համայնք» սերիալ)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "www.treas.gov // Вопросы и ответы. E Pluribus Unum". Արխիվացված է the original 2007 թ․ սեպտեմբերի 13-ին. Retrieved 2016 թ․ մայիսի 11.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների խորհրդանշաներ Archived 2007-11-13 at the Wayback Machine.
**Օխրիդյան ամառ** (անգլ.՝ Ohrid Summer), երաժշտական ամենամյա փառատոն Մակեդոնիայում։ Այն անցկացվում է ամեն տարի հուլիսի 12-ից օգոստոսի 20-ը մակեդոնական Օխրիդ քաղաքում։ Փառատոնի ֆինանսավորումը իրականացնում են Մակեդոնիայի Հանրապետության Մշակույթի նախարարությունը և անհատ հովանավորները։ Փառատոնի պաշտոնական հովանավորը Մակեդոնիայի նախագահն է։ 1994 թվականից փառատոնը Եվրոպական փառատոների ասոցիացիայի մասն է կազմում։

Փառատոնի պատմություն
--------------------

Օխրիդի Սուրբ Սոֆյա եկեղեցին
Առաջին անգամ Օխրիդյան փառատոն անցկացվել է 1961 թվականի օգոստոսի 4-ին՝ Սուրբ Սոֆյա մայր տաճարի պատերի ներքո։ Բացումը կատարել է օպերային երգչուհի Անա Լիպշա Տոֆովիչը։ Նրա հետ հանդես եկավ դաշնակահար Լադիսլավ Պերդլիկան։ Հընթացս փառատոնի հնչել են Հենդելի, Մոցարտի, Բեթհովենի և այլ դասականների ստեղծագործությունները։ Փառատոնի շնորհիվ կամերային երաժշտությունն առավելի մեծ ճանաչում սկսեց ձեռքբերել։ Հաջորդող փառատոներին հանդես եկան այնպիսի ականավոր արտիստներ, ինչպիսիք են՝ Վլադիմիր Ռուժգակ (բարիտոն, Խորվաթիա), Մարտինա Արոյո (սոպրանո, ԱՄՆ), Սլովենիայի և Պրահայի օկտետը, Juilliard String Quartet և Golden Fate Quartet կվարտետները, մակեդոնացի երգիչներ Միլկա Եֆտիմովան և Տոդոր Սկալովսկին, ռուս ջութակահար Լեոնիդ Կոգանը, ֆրանսիացի թավջութակակահար Անդրե Նավարան, ինչպես նաև Մստիսլավ Ռոստրոպովիչը, Գիդոն Կրեմերը, Ռագիրո Ռիչին, Վիկտոր Տրետյակովը, Հենրիկ Շերինգը, Սալվատորե Ակարդոն, Ելենա Օբրազցովան, Կատյա Ռիչարելլին, Վիկտորիա դե լոս Անխելեսը, Մաքսիմ Վենգերովը, Վադիմ Ռեպինը, Ջուլիան Ռախլինը, Իվո Պոգորելիչը և այլք։ Ելույթներով հանդես են եկել նաև վոկալ-գործիքային անսամբլեր՝ Մյունխենի կամերային օրկեստրը, Virtuosi de Roma, Ժորժ Էնեսկու օրկեստրը, Լիտվայի կամերային օրկեստրը, Ավստրիայի ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախումբը, Բուխարեստի «Մադրիգալ» երգչախումբը, Գլինկայի անվան Լենինգրադի երգչախումբը, Վիեննայի տղաների երգչախումբը։

Ներկայիս դրությամբ Օխրիդյան ամառին մասնակցում են արտիստներ Ռուսաստանից, Թուրքիայից, Ֆրանսիայից, ԱՄՆ-ից, Նիդերլանդներից, Իտալիայից, Հունաստանից և այլ երկրներից։ Միջոցառման շրջանակներում նաև թատերական ներկայացումներ են բեմադրվում, այդ թվում՝ Շեքսպիրի, Չեխովի, Մոլիերի, Գոգոլի, Բրեխտի, Սոփոկլեսի, Եվրիպիդեսի, Արիստոփանեսի և այլոց ստեղծագործություններով։

Փառատոնի հայտնի մասնակիցներ
---------------------------

### Ռուսաստան և ԽՍՀՄ

* Մաքսիմ Վենգերով
* Վլադիմիր Երմակով
* Լեոնիդ Կոգան
* Գիդոն Կրեմեր
* Ելենա Օբրազցովա
* Միխայիլ Պլետնյով
* Յուլիան Ռախլին
* Վադիմ Ռեպին
* Սվյատոսլավ Ռիխտեր
* Մստիսլավ Ռոստրոպովիչ
* Գրիգորի Սոկոլով
* Վիկտոր Տրետյակով
* Դմիտրի Խվորոստովսկի
* Մարինա Շուտովա

### Արտասահման

* Սալվատորե Ակարդո
* Մարտինա Արոյո
* Միչել Կամիլո
* Խոսե Կարերաս
* Նեյջել Քենեդի
* Վիկտորիա դե լոս Անխելես
* Պոլ Մեյեր
* Զուբին Մեթա
* Էնիո Մորիկոնե
* Անդրե Նավարա
* Ջեսսի Նորման
* Լեո Նուչի
* Իվո Պոգորելիչ
* Կատյա Ռիչարելլի
* Ռուջերո Ռիչի
* Բարբարա Ֆրիտտոլի
* Ալդո Չիկոլինի
* Հենրիկ Շերինգ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Օխրիդյան ամառի պաշտոնական կայքը".
2. ↑  "Славниот Карерас најмногу заработил од „Охридско лето"". *Novamakedonija.com.mk* (in մակեդոներեն). 2012 թ․ հուլիսի 13. Արխիվացված է the original 2015 թ․ հուլիսի 21-ին. Retrieved 2016 թ․ հունվարի 3. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
***Il ragazzo della via Gluck*** (թարգմ.՝ «Տղան Գլյուկի փողոցից»), իտալացի երգիչ և կինոդերասան Ադրիանո Չելենտանոյի երգը։

Երգի բառերը գրել են կատարողի ընկերները՝ Միքի Դել Պրետեն և Լուչիանո Բերետտան, իսկ երաժշտության հեղինակը հենց ինքը՝ Չելենտանոն է։ Երգը թողարկվել է 1966 թվականին որպես կրկնակի սինգլ (Բ կողմում՝ «Chi era lui»)։ Երգը թողարկվել է նաև համանուն ալբոմում։

Պատմություն
-----------

1966 թվականին Ադրիանո Չելենտանոն այս ստեղծագործությամբ հանդես է եկել Սան Ռեմոյի երաժշտական փառատոնում։ Թեև երգը ոչ մի մրցանակ չի ստացել, այն թարգմանվել է քսաներկու լեզվով և ավելի քան չորս ամիս գլխավորել է իտալական հիթ-շքերթները։ Այս կոմպոզիցիան, որտեղ պատմվում է հասարակ միլանցի տղայի ճակատագրի մասին, Չելենտանոյի առաջին հասարակական-քաղաքական երգն է և առաջին երգը, որը շրջել է ամբողջ աշխարհով։ Ավելի ուշ այն ընդգրկվեց դպրոցական դասագրքերում՝ որպես բնության նկատմամբ հոգատար վերաբերմունքի կոչ։

1995 թվականին երգի համար գրվել է ռեմիքս և թողարկվել «*Alla corte del remix*» ալբոմում։

2004 թվականին Չելենտանոն ձայնագրել է այս երգը հայտնի երգչուհի Սեզարիա Էվորայի հետ համատեղ. այս տարբերակը թողարկվել է «*C’è sempre un motivo*» ալբոմում և կոչվել է «Quel casinha»։

Հետագայում երգը երգել են այնպիսի կատարողներ, ինչպիսիք են Ֆրանսուազա Արդին, Ջո Դոլանը և Ջորջո Գաբերը։

Երգացանկ
--------

Կողմ «Ա»

| # | Անվանում | Հեղինակ(ներ) | Տևողություն |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. | «Il ragazzo della via Gluck»   | Ադրիանո Չելենտանո, Միքի Դել Պրետե, Լուչանո Բերետտա | 4:17 |

Կողմ «Բ»

| # | Անվանում | Հեղինակ(ներ) | Տևողություն |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. | ««Chi era lui»»   | Մոգոլ, Միքի Դել Պրետե, Պաոլո Կոնտե | 2:51 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Adriano Celentano – Il Ragazzo Della Via Gluck / Chi Era Lui*-ը(անգլ.) Discogs կայքում
2. ↑  *Викторова Е. А.* Киношоу Адриано Челентано // Адриано Челентано. — Всесоюзное творческо-производственное объединение «Киноцентр», 1991. — 48 с.
3. ↑  Иван Корнелин. (2010 թ․ հունվարի 6). "Адриано Челентано — итальянская звезда искусства". *ХайВей.ua* (in ռուսերեն). Արխիվացված from the original on 2012 թ․ մայիսի 22. Retrieved 2012 թ․ մայիսի 27.
4. ↑  *Витали А.* А сейчас говорит Адриано(իտալ.) // *Sorrisi* : журнал. — 2004.

Արտաքին հղումներ
----------------

* *Adriano Celentano – Il Ragazzo Della Via Gluck*-ը(անգլ.) Discogs կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | MusicBrainz |

 |
**Օստրոժաց** (բոս․՝ *Ostrožac*), միջնադարյան ամրոց Բոսնիա և Հերցեգովինայում Archived 2013-10-01 at the Wayback Machine.՝ Բիխաչ քաղաքի մերձակայքում։

Օստրոժացը կամ Օստրոժացի ամրոցը տեղակայված է Ունա գետի ձախ ափին՝ Բիխաչ քաղաքից 12 կմ հեռավորության վրա։ Գտնվում է Բոսանսկա Կրուպա համայնքում։ Ամրոցի սահմաններն ունեն սխալ շրջանի ձև, թշնամիներին պաշտպանվելու համար պատերի վրա կառուցված են աշտարակներ։ Ամրոցն առաջին անգամ հիշատակվել է 1286 թվականին, երբ այն պատկանել է տեղի իշխանական ցեղին։ 1552 թվականին ամրոցն անցել է Անտուն Բակշիչի տիրապետության տակ, իսկ 1577 թվականին նվաճվել է թուրքերի կողմից։ Մոտավորապես 1700 թվականին օսմանները կառուցել են ամրոցի հարավային հատվածը։ Ամրոցի հյուսիսային հատվածն սկսել են անվանել Ազգային, իսկ հարավային հատվածը՝ Աստվածային։ 1833 թվականին ամրոցում հաշվվում էր 28 հրանոթ։

Օստրոժաց ամրոցը ձմռանը
1836 թվականի Օստրոժացը մտել է Բիխաչի կայմակոմլուկայի կազմում։ 1837 թվականին Բեշիրևիչների վերջին կապետանը՝ Մուրադ բեգ Բեշիրևիչը, վռնդվել է Օստրոժացից, քանի որ հակառակվում էր Մահմուդ II-ի բարենորոգումներին։ 1902 թվականին Մեհմեդ բեգ Բեշիրևիչը վաճառել է ամրոցը ավստրիացի Լոտտար Ֆոն Բերքսին, որը վերակառուցել է ամրոցը ռոմանտիզմի ոճով։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Օստրոժացը որոշ ժամանակ եղել է Ազգային-ազատագրական շարժման շտաբը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Cazin-Danas". Արխիվացված է the original 2015 թ․ մայիսի 31-ին. Retrieved 2019 թ․ հուլիսի 8.
2. ↑  "www.ostrozac.com". Արխիվացված է the original 2013 թ․ նոյեմբերի 27-ին. Retrieved 2019 թ․ հուլիսի 8.
**Օտտո Դիքսի տուն-թանգարան** (գերմ.՝ Otto-Dix-Haus), թանգարան Գերա քաղաքում, որը գտնվում է տանը, ուր 1891 թվականին ծնվել է նկարիչ-էքսպրեսիոնիստ Օտտո Դիքսը։ Շենքը կառուցվել է 18-րդ դարում։

Պատմություն
-----------

Գերա քաղաքում գտնվող փայտե շինությունը, որտեղ ծնվել է Օտտո Դիքսը 1891 թվականին, կառուցվել է 18-րդ դարում։ 1946 թվականին շենքի հետնամասը վերափոխվել է առանձին բնակելի տարածքի, իսկ Դիքսի ծննդյան հարյուրամյակին ընդառաջ՝ 1988-1991 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում, ամբողջ շենքը վերակառուցվել և դարձել է թանգարան. մասնավորապես, տունն ընդլայնվել է թանգարանի արևմտյան կողմում կառուցված գործող թևի հաշվին։

Դիքսի թանգարանի մշտական ցուցադրությունը ներառում է նկարներ, գեղանկարներ և գրաֆիկական աշխատանքներ, որոնք հավաքված են հիմնական (մշտական) հավաքածուում։ Ի լրումն Օտտո Դիքսի աշխատանքների՝ թանգարանը պարբերաբար անցկացնում է այլ հեղինակների ցուցահանդեսներ, այդ թվում՝ լուսանկարների ցուցահանդեսներ, ինչի համար կա առանձին ցուցասրահ։ Սենյակները, որտեղ ապրել է Դիքսը, նաև ներառում են նրա աշխատանքները։ Բացի ցուցահանդեսի գործունեությունից, տուն-թանգարանը նաև անցկացնում է կրթական դասընթացներ ուսուցիչների և արվեստագետների համար, այդ թվում՝ երիտասարդական խմբերի՝ բաժանված ըստ տարիքի։

2013 թվականի հունիսին Գերա քաղաքում ջրհեղեղ է տեղի ունեցել, ջուրը հասել է թանգարանի առաջին հարկին։ Այս հեղեղման հետևանքով առաջացած զգալի վնասը ստեղծել է ամբողջ շենքի վերակառուցման անհրաժեշտություն։ Արդյունքում՝ 2016 թվականի հունվարի 4-ին Օտտո Դիքսի տունը փակվել է, իսկ ցուցանմուշների մի մասը ժամանակավորապես տեղափոխվել է քաղաքային թանգարան։ Դիքսի ծննդյան 125-ամյակը նշելու համար, որտ տեղի է ունեցել 2016 թվականի դեկտեմբերի 2-ին, թանգարանը վերաբացվել է հատուկ ցուցահանդեսի համար, որն իր մեջ էր ներառում նոր ձեռքբերումները։

Տես նաև
-------

* Օտտո Դիքս

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Marcel Hilbert (2016 թ․ հունվարի 5). "Hochwasserschäden werden repariert: Otto-Dix-Haus in Gera seit 4. Januar geschlossen". *OTZ* (in գերմաներեն). Արխիվացված է the original 2016 թ․ հունվարի 5-ին. Retrieved 2018 թ․ դեկտեմբերի 2. `{{cite news}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  "Otto-Dix-Geburtshaus Gera verzeichnet seit 2016 kräftigen Besucherzuwachs". *OTZ* (in գերմաներեն). 2017 թ․ դեկտեմբերի 1. Retrieved 2018 թ․ դեկտեմբերի 2.(չաշխատող հղում)

Գրականություն
-------------

* Anja Löffler: Denkmaltopographie Bundesrepublik Deutschland — Kulturdenkmale in Thüringen (Band 3). Stadt Gera. Thüringisches Landesamt für Denkmalpflege und Archäologie, Erfurt 2007, ISBN 978-3-937940-33-5.
* *Siegfried Mues, Klaus Brodale* Stadtführer Gera / Fotografien von Frank Rüdiger. — 1. Aufl. — Bindlach: Gondrom Verlag, 1995. — 167 S. — ISBN 9783811208216

Արտաքին հղումներ
----------------

* "Kunstsammlung Gera / Otto-Dix-Haus". *gera.de* (in գերմաներեն). Stadtverwaltung Gera. Արխիվացված է the original 2017 թ․ սեպտեմբերի 27-ին. Retrieved 2018 թ․ նոյեմբերի 11. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 2132388-4 · LCCN: nr00027794 · NUKAT: n2017149762 · VIAF: 149613895 · WorldCat VIAF: 149613895 |

 |
**55-րդ հյուսիսային զուգահեռականը** Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան կետերի հետ 55°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջագիծն է։   

Անցնում է Հյուսիսային Ամերիկայով, Ատլանտյան օվկիանոսով, Եվրոպայով, Ասիայով, և Խաղաղ օվկիանոսով։

Ցերեկվա տևողությունը
--------------------

Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 17 ժամ 22 րոպե՝ ամառային և 7 ժամ 10 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։

Բնութագրական տվյալներ
---------------------

Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 3905 կմ է, հասարակածից` 6097 կմ։  

Երկարությունը 24038 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 57.5%-ը։

Քաղաքներ
--------

* Օմսկ
* Նովոսիբիրսկ

Աշխարհի շուրջ
-------------

Ամսաթվի սահմանից սկսած դեպի արևելք`

|  |  |
| --- | --- |
|  | Բերինգի ծով |
|  | Ամերիկայի Միացյալ ՆահանգներՄիացյալ Նահանգներ* Ալյասկա
 |
|  |  |
|  | ԿանադաԿանադա |
|  | Ատլանտյան օվկիանոս |
|  | ԻռլանդիաԻրլանդիա |
|  | Միացյալ ԹագավորությունՄիացյալ Թագավորություն* Հյուսիսային Իրլանդիա
 |
|  | Իռլանդական ծով |
|  | Միացյալ ԹագավորությունՄիացյալ Թագավորություն* ԱնգլիաԱնգլիա
* ՇոտլանդիաՇոտլանդիա
 |
|  | Հյուսիսային ծով |
|  | ԳերմանիաԳերմանիա, 
* Անցնում է երկրի ամենահյուսիսային կետով
 |
|  | Վայդենզեե ծով |
|  | ԴանիաԴանիա |
|  | Բալթիկ ծով |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան* Կալինինգրադի մարզ
 |
|  | ԼիտվաԼիտվա |
|  | ԲելառուսԲելառուս |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան* Նովոսիբիրսկ քաղաքով
 |
|  | ՂազախստանՂազախստան |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան* Կամչատկա թ-կղ.
 |
|  | Խաղաղ օվկիանոս |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան |
|  | Բերինգի ծով |

Տե'ս նաև`
---------

* 54-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 56-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 55-րդ հարավային զուգահեռական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2014 թ․ նոյեմբերի 7.
**56-րդ հյուսիսային զուգահեռականը** Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան կետերի հետ 56°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջագիծն է։   

Անցնում է Հյուսիսային Ամերիկայով, Ատլանտյան օվկիանոսով, Եվրոպայով, Ասիայով, և Խաղաղ օվկիանոսով։

Ցերեկվա տևողությունը
--------------------

Երկրի վրա գտնվող այս լայնության կետերից նայելիս արևը հորիզոնից վերև է գտնվում 17 ժամ 37 րոպե՝ ամառային և 6 ժամ 57 րոպե՝ ձմեռային արևադարձերի ժամանակ։

Բնութագրական տվյալներ
---------------------

Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 3793 կմ է, հասարակածից` 6209 կմ։  

Երկարությունը 22461 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 56.0%-ը։

Աշխարհի շուրջ
-------------

Ամսաթվի սահմանից սկսած դեպի արևելք` 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Բերինգի ծով |
|  | Ամերիկայի Միացյալ ՆահանգներՄիացյալ Նահանգներ* Ալյասկա
 |
|  | ԿանադաԿանադա* ՔվեբեքՔվեբեք
 |
|  | Ատլանտյան օվկիանոս |
|  | Միացյալ ԹագավորությունՄիացյալ Թագավորություն* ՇոտլանդիաՇոտլանդիա
 |
|  | Հյուսիսային ծով |
|  | ԴանիաԴանիա |
|  | Էրեսուն նեղուց |
|  | ՇվեդիաՇվեդիա |
|  | Բալթիկ ծով |
|  | ԼիտվաԼիտվա |
|  | ԼատվիաԼատվիա |
|  | ԲելառուսԲելառուս |
|  | ՌուսաստանՌուսաստան* Մոսկվայի հյուսիսով
 |
|  | Բերինգի ծով |

Տե'ս նաև`
---------

* 55-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 57-րդ հյուսիսային զուգահեռական
* 56-րդ հարավային զուգահեռական

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2014 թ․ նոյեմբերի 7.
***75mm/50 Model 1922/1924/1927***, 75-միլիմետրանոց զենիթային զենքերի ընտանիք, որոնք մշակվել և արտադրվել է Ֆրանսիայի «Շնեյդեր» կոնցեռնում։ Սպառազինության մեջ դրվել Ֆրանսիայի Ռազմածովային ուժերում։ Նախատեսվել է բոլոր կարգերի նավերի սպառազինման համար։ Ֆրանսիական նավատորմում այն կրել են «Բրետան» տիպի գծանավերը, «Բեարն» ավիակիր նավերը, «Դյուկեն» տիպի ծանր հածանավերը, ինչպես նաև «Սյուֆրեն» ծանր հածանավը։ Բացի դա՝ այդ զենքով սպառազինվել են «Դյուգե Թրուեն» տիպի թեթև հածանավերը, ուսումնական «Ժաննա դ՚Արկ» հածանավը, «Յագուար» տիպի հակաականակիրները, «Բուռասկ» և «Լ՚Ադրուա» տիպի էսկադրային ականակիրները։ Ինքը զենքը տարբեր ձևափոխություններով մնացել է անփոփոխ, տարբերվել է միայն տեղադրման կառուցվածքը։ Զենքն արագ հնացել է, այդ իսկ պատճառով հետագայում ստեղծվել է *90mm/50 Model 1926* զենքը։

1928 թվականին Լեհաստանը գնել է 14 զենք առափնյա պաշտպանության համար։

Կառուցվածք
----------

*75mm/50 Model 1922/1924/1927* զենքը կառուցվածքային առումով իրենից ներկայացնում է 1902 թվականի նմուշի 75-միլիմետրանոց թնդանոթ, որը մշակել է «Շնեյդեր» կոնցեռնը։ Զենքի հրանոթի երկարության մինչև 50 տրամաչափ մեծացման հնարավորություն է ունեցել։ Բարձրությամբ հասանելիությունը 9000 մ է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Armata przeciwlotnicza 75mm wz. 1922/24 - Kampania Wrześniowa 1939.pl". Արխիվացված է the original 2013 թ․ փետրվարի 4-ին. Retrieved 2013 թ․ հունվարի 31. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  *Campbell J.* Naval weapons of World War Two. — Annapolis, Maryland: Naval Institute Press, 1985. — P. 306. — ISBN 0-87021-459-4

Գրականություն
-------------

* *Патянин С. В.* Лидеры, эскадренные миноносцы и миноносцы Франции во Второй мировой войне. — СпБ, 2003.
* *Campbell J.* Naval weapons of World War Two. — Annapolis, Maryland: Naval Institute Press, 1985. — ISBN 0-87021-459-4

Արտաքին հղումներ
----------------

* 75 mm/50 Models 1922, 1924 and 1927
**Aboa Vetus & Ars Nova**, թանգարան, որը գտնվում է Ֆինլանդիայի Տուրկու քաղաքում։ Այն հանդիսանում է ժամանակակից արվեստի և հնագիտության վայր։

Պատմություն
-----------

Թանգարանը կառուցվել է 1995 թվականին նույն այն վայրում, որտեղ գտնվում էր նախկին ծխախոտի գործարանի գործարանատիրոջ առանձնատունը՝ Ռեթինգի պալատը։ Այն մտադրվել էր կառուցվել որպես ժամանակակից արվեստի թանգարան «*Ars Nova*» անվանումով, սակայն այգու վերականգման աշխատանքների ժամանակ, 7 մետր խորության վրա, հայտնաբերվել է մի ամբողջ Տուրկու թաղամաս։ Հետագայում այն թանգարանաֆիկացման ժամանակ դարձավ առանձին «*Aboa Vetus*»։

2004 թվականին երկու թանգարանները միավորվեցին և ստեղծվեց «*Aboa Vetus & Ars Nova*» թանգարանը, որը համարվում է Տուրկու քաղաքի ամենանշանավոր թանգարաններից մեկը (տարեկան 160 հազար այցելուներ)։

«Ars Nova» ժամանակակից թանգարանի հավաքածուն ներկայացվոած է Մաթի Քոյվուրինթայի ֆոնդի հավաքածուում։ Թանգարանում այժմ պահվում է ավելի քան 500 աշխատանքներ, որոնց հեղինակներն են ինչպես Ֆինլանդիայի, այնպես էլ միջազգային այլ ժամանակակից արվեստի վարպետներ։

Պատկերասրահ
-----------

* 15-րդ դարի տան ավերակները թանգարանի սրահում15-րդ դարի տան ավերակները թանգարանի սրահում
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5
2. ↑  ֆիննական թանգարանի վիճակագրություն — Finnish Heritage Agency.
3. ↑  Perusnäyttely Archived 2011-10-31 at the Wayback Machine. (ֆին.)
4. ↑  "Այցելությունները թանգարանում". Արխիվացված է the original 2012 թ․ օգոստոսի 21-ին. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 10. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Թանգարանի պաշտոնական կայք Archived 2010-12-23 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000109433724 · LCCN: no2011181012 · SUDOC: 176953698 · VIAF: 138871745 · WorldCat VIAF: 138871745 |

 |
**Օլյա Տիրա** (մոլդ.՝ Olia Tira), իսկական անունը՝ **Օլգա Ցիրա** (մոլդ.՝ Olga Ţîra, օգոստոսի 1, 1988(1988-08-01), Պոտսդամ, Արևելյան Գերմանիա), մոլդովացի երգչուհի և հեռուստահաղորդավարուհի։ SunStroke Project խմբի հետ միասին ներկայացրել է Մոլդովան Եվրատեսիլ 2010 երգի մրցույթում, որը տեղի է ունեցել Նորվեգիայում։ Եզրափակիչ փուլում նրանք զբաղեցրել են 22-րդ տեղը։

Մոլդովայում երգչուհու կատարմամբ «Run Away» երգը հաղթել է ազգային ընտրություններում, որի եզրափակիչը տեղի է ունեցել 2010 թվականի մարտի 6-ին։ 2007 թվականին երգչուհին մասնակցել է նաև 2007 թվականի «Եվրատեսիլ» երգի մրցույթի ազգային ընտրությանը և այն ժամանակ զբաղեցրել է երրորդ տեղը՝ հավաքելով 70 միավոր՝ զիջելով «Zdob şi Zdub» խմբին (76 միավոր) և Նատալյա Բարբային (94 միավոր)։ 2008 թվականին երգչուհին զբաղեցրել է երկրորդ տեղը՝ Ջետա Բուրլակուի հետ հավաքելով հավասար միավորներ

Կենսագրություն
--------------

Օլյա Տիրան ծնվել է 1988 թվականի օգոստոսի 1-ին, Պոտսդամում, զինվորականի ընտանիքում։ Ավելի ուշ նրա ընտանիքը տեղափոխվել է Հեռավոր Արևելք։ Այնուհետև նրանք հաստատվել են Մոլդովայի Կագուլ քաղաքում։ Անմիջապես 2003 թվականին նա ավարտել է № 3 միջնակարգ դպրոցը (այժմ` Դմիտրի Կանտեմիրի վարժարանը) և ընդունվել է երաժշտական քոլեջ։ Տեղափոխվելով Քիշնև` Օլյան ընդունվել է արվեստի ակադեմիա, և այժմ ակտիվորեն զբաղվում է ստեղծագործական գործունեությամբ։

Օլյան մասնակցել է բազմաթիվ միջազգային մրցույթների, թողարկել Է իր դեբյուտային «Your place or mine?» ալբոմը

2010 թվականին հնարավորություն է ստացել ներկայացնել Մոլդովան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում։ Օլյան հանդես է եկել SunStroke Project խմբի հետ։ Երգչուհի Օլյա Տիրայի հետ տղաները ծանոթացել են ամանորյա կորպորատիվ միջոցառումներից մեկում, և նոր տարվանից հետո ստեղծվել է «Run Away» համատեղ ստեղծագործությունը։

Սկավառակագրություն
------------------

* *Your place or mine* (2007)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Discogs — 2000.
2. ↑  Вести:Ru: "Евровидение-2010": Молдова будет первой
3. ↑  "Sun Stroke Project и Оля Тира представили Молдову на Евровидении 2010" (in румынский). PRO TV. Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 19-ին. Retrieved 2010 թ․ մարտի 6. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
4. ↑  "Sun Stroke Project & Olia Tira представят Молдову на Евровидении 2010" (in румынский). Արխիվացված է the original 2010 թ․ մարտի 8-ին. Retrieved 2010 թ․ մարտի 6. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հարցազրույց «Persona Grata» նախագծի շրջանականերում Studio Sputnik Moldova ռադիոկայանում ՅուԹյուբում

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Deezer · Ինստագրամ · Spotify · Յանդեքս երաժշտություն |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 946163706525729420660 · WorldCat VIAF: 946163706525729420660 |

 |
**Օնտարիոյի արքայական թանգարան** (անգլ.՝ Royal Ontario Museum, կրճատ` ROM), թանգարան Կանադայի Օնտարիո նահանգի Տորոնտո քաղաքում։ Սա բնագիտական-պատմական ամենամեծ թանգարանն է Կանադայում և Հյուսիսային Ամերիկայի` մեծությամբ 5-րդ թանգարանը։ Թանգարանի հավաքածուն ներառում է ավելի քան 6 միլիոն ցուցանմուշ և մոտ 40 պատկերասրահ։ Թանգարանը հայտնի է դինոզավրերի, Միջին Արևելքի, Աֆրիկայի, Արևելյան Ասիայի արվեստի, եվրոպական և կանադական պատմության հավաքածուներով։ Թանգարանում հաճախ կազմակերպվում են ցուցահանդեսներ։

Թանգարանը գտնվում է Բլուր-Սթրիթ և Ավենյու-Ռոուդ փողոցների անկյունում՝ Տորոնտոյի համալսարանի Փիլիսոփաների ծառուղուց արևելք։

Թանգարանը հիմնադրվել է 1857 թվականին՝ որպես Տորոնտոյի համալսարանին կից պատմության և գեղարվեստի թանգարան։ 1912 թվականին Օնտարիո նահանգի կառավարության որոշմամբ այն վերանվանել է Օնտարիոյի արքայական թանգարան։ Մինչև 1968 թվականը թանգարանը ղեկավարվել է Տորոնտոյի համալսարանի կողմից։ Դրանից հետո այն հռչակվել է առանձին հաստատություն, չնայած շարունակում է սերտ կապեր պահպահել համալսարանի հետ` հետազոտությունների համար հաճախ մասնագետներ խնդրելով նրանից կամ տրամադրելով իր ռեսուրսները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑  "The Canadian Encyclopedia". Արխիվացված է the original 2011 թ․ օգոստոսի 21-ին. Retrieved 2016 թ․ հուլիսի 30.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Օնտարիոյի արքայական թանգարան
* ROM Crystal Webcam Archived 2009-07-27 at the Wayback Machine.
* Emporis Listing

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Կանադական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 1007734-0 · ISNI: 0000000121979375 · LCCN: n80051797 · Microsoft: 2802613557 · NKC: uk2007378964 · SUDOC: 026420260 · VIAF: 137425250 · WorldCat VIAF: 137425250 |

 |

 |
**Je Suis Malade** (հայերեն՝ Ես հիվանդ եմ), երգը ստեղծվել է 1973 թվականին։ Խոսքերի հեղինակն է Սերժ Լաման, երաշտությանը՝ Ալիս Դոնան։

Երգի պատմությունը
-----------------

1973 թվականին ֆրանսիական երգիչ Սերժ Լաման գրում է երգի խոսքերը իր սիրելի աղջկա հիշատակին, որը մահացել էր։ Ալիս Դոնան խոսքերի համար գրում է երաժշտություն։

Երգն առաջին անգամ կատարում է լեգենդար Դալիդան և ունենում է մեծ հաջողություն։ Երգը կատարել են նաև հեղինակները՝ Սերժ Լաման և Ալիս Դոնան։ Հետագայում երգը կատարում է նաև ֆրանսիացի երգչուհի Լառա Ֆաբիանը։

Կատարողներ
----------

Երգի առաջին կատարողն է իտալական ծագմամբ հայտնի ֆրանսիական երգչուհի Դալիդան։ Կարելի է ասել, որ *Je Suis Malade*-ն նրա ամենահայտնի երգն է։ Դալիդան բեմում այս երգը միշտ կատարում էր մեծ ցավով, քանի որ նրա հետ կատարվել էր հենց այն, ինչ նկարագրված է երգում։ 1987 թվականին Փարիզի հռչակավոր Օլիմպիա համերգասրահում իր համերգի ժամանակ Դալիդան չկարողացավ զսպել իրեն և ուղղակի ողբալով կատարեց երգը։

Դալիդայի կյանքում մեծ նշանակություն ուներ այս երգը։ Նրա ծանոթները պատմում են, որ 1987 թվականի ինքնասպանությունից առաջ, տևական ժամանակ Դալիդայի մտքում անընդհատ միայն այս երգն էր։

1995 թվականին Սերժ Լամայի մեծ աջակցությամբ երգը կատարում է նաև Լառա Ֆաբիանը։ Նրա շնորհիվ երգը դարձավ հայտնի ամբողջ աշխարհում։ Դրա պատճառով հաճախ նրան շփոթում են օրիգինալ կատարողի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  France 2, La Parenthèse inattendue
2. ↑  "L'écriture de *Je suis malade*". Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2015 թ․ օգոստոսի 19.
**Ֆիքրետ Ֆարրուխ օկլի Մամեդով** (ադրբ.՝ Fikrət Fərrux oğlu Məmmədov, հուլիսի 1, 1955(1955-07-01), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ադրբեջանցի փաստաբան և պետական գործիչ, ԱՀ արդարադատության նախարար։

Կենսագրություն
--------------

Ֆիքրետ Մամեդովը ծնվել է 1955 թվականին Բաքու քաղաքում։ 1977 թվականին ավարտել է Մ.Վ. Լոմոնոսովի անվան Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ 1988 թվականին ավարտել է Բաքվի բարձրագույն կուսակցական դպրոցը։ Նա իր կարիերան սկսել է 1977 թվականին ՝ որպես շրջանային դատախազի օգնական։ Նա եղել է Բաքվի քաղաքային դատախազության վարչության դատախազ և հանրապետական դատախազության ավագ դատախազ։ Աշխատել է որպես կազմակերպչական-վերահսկողական վարչության պետ։ Այս պաշտոնից նա տեղափոխվել է Ադրբեջանի Կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի վարչական մարմինների վարչության իրավապահ մարմինների հրահանգչի պաշտոն։

Ավելի ուշ նա աշխատել է որպես գլխավոր դատախազության իրավաբանական վարչության պետ, Սումգայիթ քաղաքի դատախազը, 1994-2000 թվականներին գլխավոր դատախազի տեղակալ, Իսկ 2000 թվականի ապրիլին նշանակվել է ԱՀ արդարադատության նախարար։

2005 թվականից Ադրբեջանի դատական-իրավական խորհրդի նախագահն է։ Նա դատախազների միջազգային ասոցիացիայի սենատոր է։

Ամուսնացած է, ունի չորս երեխա։

Պարգևներ
--------

* 30 հունիսի, 2005 թ. - «Փառքի» շքանշան։
* 21 նոյեմբերի, 2008 թ. - «ԱՀ վաստակավոր իրավաբան»։
* 30 հունիսի, 2015 թ. - ԱՀ Նախագահի պատվավոր դիպլոմ։
* 20 նոյեմբերի, 2018 թ. - 1-ին աստիճանի «Հայրենիքին ծառայելու համար» շքանշան։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Արդարադատության նախարարության պաշտոնական էջ
2. ↑  "Ֆիքրետ Ֆարրուխ օկլի Մամեդով". Արխիվացված է the original 2020 թ․ սեպտեմբերի 17-ին. Retrieved 2020 թ․ սեպտեմբերի 16.
3. ↑  Ադրբեջանի դատական-իրավական խորհրդի նախագահ
**2K Sports**, 2K Games ընկերության մասնաճյուղ, որը զվաղվում է համակարգչային խաղերի մշակմամբ։ Այն պատկանում է Take-Two Interactive Software, Inc կազմակերպությանը։ Կազմված է իրար միացված ստուդիաներից, Visual Concepts, որը գնվել է 2005 թվականին *Sega* ընկերությունից։ 2K Sports-ի կողմից մշակված և թողարկված խաղերի շեշտադրումը հիմնականում կատարվել է ամերիկյան սպորտաձևերի վրա, այդ թվում՝ *NFL Football, NCAA Football, NCAA Basketball, NBA Basketball, NHL Hockey, MLB Baseball և WWE2K*։

Պատմություն
-----------

2005 թվականի հունվարին Take-Two Interactive-ը Sega ընկերությունից 24 միլլիոն դոլարով գնեց Visual Concepts ընկերությունը, իր դուստր Kush Games ընկերության հետ։ Ինչպես նաև գործարքն իր մեջ ներառում էր որոշակի մտավոր սեփականության իրավունքներ։

2K Sports-ը 2004 թվականի վերջին Microsoft Game Studios-ից գնեց Indie Built ընկերությունը և 2006 թվականի վերջին մցրեց իր կազմի մեջ։ Indie Built ընկերությունը հայտնի էր իր Amped, Links և Top Spin խաղերով։ Գործարքից հետո ընկերությանը պատկանող մտավոր սեփականությունը նույնպես անցավ 2K Sports-ին։ 2K Sports-ը ունի բացառիկ իրավունք այնպիսի սպորտային կազմակերպությունների, ինչպիսիք են՝ Major League Baseball և World Poker Tour։

2008 թվականի հոկտեմբերի 20-ին 2K Sports-ը թողարկում է իր առաջին նախագիծը նախատեսված անհատական համակարգիչների համար, այն է NBA 2K9։ Ընկերության հաջորդ նախագիծը դարձավ 2009 թվականի հունվարի 27-ին թողարկված MLB Front Office Manager խաղը։ 2013 թվականի հունվարի 23-ին 2K Sports-ը THQ-ից գնեց WWE-ի իրավունքները։

2014 թվականի հունվարի 6-ին դադարեցվեց MLB 2K-ի թողարկումը, քանի որ MLB 2K13-ը արժանացել էր մեծ քննադատության ըստ, որի այն չէր տարբերվում շարքի նախորդ խաղից։ Անկախ ամենինչից, բեյսբոլի երկրպագուները և Xbox խաղային համակարգի օգտատերերը դժգոհ մնացին ընդունված որոշումից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Take-Two takes Sega's sports-game studios - CNET" (in անգլերեն). CNET. Արխիվացված from the original on 2016 թ․ փետրվարի 29. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 7.
2. ↑  "Take-Two helps Microsoft get out of sports game" (in անգլերեն). GameSpot. Արխիվացված from the original on 2019 թ․ մարտի 30. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 7.
3. ↑  "Take-Two shutters Indie Built dev studio" (in անգլերեն). Engadget. Արխիվացված from the original on 2017 թ․ փետրվարի 4. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 7.
4. ↑  "WWE Video Game License to be Acquired by Take Two - IGN" (in անգլերեն). IGN. Արխիվացված from the original on 2020 թ․ դեկտեմբերի 13. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 7.
5. ↑  "2K Sports pulls MLB 2K games offline, not renewing series for 2014 (update)" (in անգլերեն). Polygon. Արխիվացված from the original on 2015 թ․ հոկտեմբերի 24. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 7.
6. ↑  "2K Sports Scrubs Any Sign of Connection to MLB From Existence | pastapadre.com" (in անգլերեն). Արխիվացված from the original on 2015 թ․ սեպտեմբերի 30. Retrieved 2015 թ․ նոյեմբերի 7.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք 2K Sports(անգլ.)
* Պաշտոնական կայք 2K Games(անգլ.)
* 2K SportsArchived 2010-10-23 at the Wayback Machine.
Kepler-22 B **Kepler-22 Բ** - էկզոմոլորակ՝ կարապի համաստեղությունում, որը պտտվում է *Kepler-22* աստղի շուրջը։ Դա առաջին էկզոմոլորակն է, որի գտնվելը բնակելիության գոտում հաստատված է ՆԱՍԱ-ի կողմից։ Մոլորակը հայտնաբերվել է երկնային աստղադիտակի օգնությամբ։

Հայտնագործություն
-----------------

Մոլորակի հայտնագործության մասին նյութն առաջին անգամ հրապարակվել է 2011 թվականի դեկտեմբերի 5-ին։ Մոլորակի տրամագիծը մոտ 2,4 անգամ մեծ է Երկրի տրամագծից։ Այն երկրից գտնվում է մոտ 620 լուսային տարի հեռավորության վրա և պտտվում է G-5 դասի աստղի շուրջը։

Ուղեծիր
-------

Kepler-22 Բ իր աստղից գտնվում է մոտ 127։5 մլն կմ հեռավորության վրա, և մի ամբողջ պտույտ աստղի շուրջը կատարում է 290 երկնային օրում։

Կառուցվածք
----------

Այժմ մոլորակի մակերևույթի բաղադրությունը մնում է անհայտ։ Մոլորակի զանգվածը կազմում է մոտ 34,92 երկնային զանգված։ Մոլորակի տիպը «Սառը Նեպտուն» է։ Ձգողության ուժը մոլորակի վրա մոտ 6,1 ավելի մեծ է, քան երկրինը։ Դրա շնորհիվ, այն համարվում է կյանքի համար պիտանի ամենազանգվածային մոլորակը։ 

Կեպլեր-22 Բ նկարիչի պատկերացմամբ

Կյանքի հավանականություն
-----------------------

Մոլորակի հեռավորությունը Kepler-22-ից 15% ավելի քիչ է, քան երկրի հեռավորությունը արեգակից։ Չնայած դրան, լուսային ջերմությունը մոտ 25% ավելի մեծ է երկնայինից։ Հաշվի առնելով դա՝ նրա մակերևույթին կա հաստատուն ջերմաստիճան։ Գիտնականների հաշվարկներին համաձայն, եթե այնտեղ կա հաստատուն ջերմաստիճան, ապա այն հասնում է մոտ -11°C, իսկ ջերմոցային երևույթի առկայության դեպքում ՝ +22 °C.։

Մոլորակը նման է Նեպտունին, քանի որ կազմված է ծանր մթնոլորտից, օվկիանոսից և ոչ մեծ միջուկից։ Սակայն, ըստ Նատալիա Բատալի, այդպիսի մոլորակի վրա ջրի առկայությունը հնարավոր չէ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Kepler-22b: A 2.4 Earth-radius Planet in the Habitable Zone of a Sun-like Star
2. 1 2 3 4  Би-Би-Си Ньюс, «Kepler 22-b: Подтверждена планета, подобная Земле» 5.12.2011(անգլ.)
3. 1 2 3  НАСА, сообщение для прессы: «Миссия Кеплер НАСА подтверждает свою первую планету в зоне обитаемости», 5.12.2011 Archived 2013-06-07 at the Wayback Machine.(անգլ.)
4. ↑  НАСА — Миссия Кеплер НАСА подтверждает свою первую планету в зоне обитаемости Archived 2015-06-12 at the Wayback Machine..(անգլ.)
5. ↑  Kepler-22b: Facts About Exoplanet in Habitable Zone
6. ↑  "Экзопланета Kepler-22 b". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մայիսի 31-ին. Retrieved 2016 թ․ նոյեմբերի 14.