recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Գիգաբայթ** (միջազգային անվանումը՝ **Gigabyte**, **Gbyte**, **GB**), ինֆորմացիայի քանակի չափման միավոր, հավասար 1024 Մեգաբայթի կամ 230 բայթի։
Թույլատրվում է գրառման հետևյալ ձևերը՝ Գբայթ կամ ԳԲ (հայերեն), Гбайт կամ ГБ (ռուսերեն), Gbyte կամ GB (անգլերեն)։
Միջազգային ստանդարտներով Գիգաբայթ (Giga լատ.) - նշանակում է 109 = 1 000 000 000 բայթ։
Կոշտ սկավառակների արտադրողներն իրենց արտադրանքների պիտակավորման ժամանակ սովորաբար գիգաբայթը հասկանում են 1 000 000 000 բայթ (օպերատիվ հիշող սարքերի արտադրողները գիգաբայթի արժեքը կիրառում են ինչպես 2-ների աստիճաններ)` 230 = 1 073 741 824 բայթ։

Տարբեր հիշող սարքերի հիշողության ծավալներ
-----------------------------------------

Ինֆորմացիայի չափման միավորներն օգտագործվում են համակարգիչների հիշողության ծավալը չափելիս։ Վերջինս բնորոշվում է պահվող ինֆորմացիայի ծավալով և չափվում բայթով, կիլոբայթով, մեգաբայթով, գիգաբայթով և այլն։
Գիգաբայթերով չափվում են համակարգիչների օպերատիվ հիշողությունը, կոշտ սկավառակը, DVD լազերային սկավառակները, ֆլեշ հիշասարքերը և այլն։
Նախկինում օգտագործվում էին այնպիսի օպերատիվ հիշողություններ (ОЗУ, RAM), որոնց ծավալը չափվում էր մեգաբայթերով։

Ներկայումս լայն կիրառություն են գտել մի քանի գիգաբայթ հիշողության ծավալ ունեցող օպերատիվ հիշող սարքերը։

* 

Ֆլեշ (Flash) հիշողության դյուրակիր սարքը կարող է պահել ինֆորմացիան և՛ մեգաբայթերով, և՛ գիգաբայթերով։ Ներկայումս կիրառում են 64 Գբայթ և ավելի մեծ ծավալի ֆլեշներ։

* 

Լազերային սկավառակները` DVD-երը, ինֆորմացիայի պահպանման արագագործ և հուսալի միջոցներ են։ Նրանք կարող են պահել 8 Գբայթ և ավելի ինֆորմացիա։

* 

Կոշտ սկավառակն (վինչեստր) իր արագագործությամբ և ինֆորմացիայի պահպանման ծավալով գերազանցում է լազերային սկավառակներին, ինչպես նաև ֆլեշ հիշասարքերին։ Ժամանակակից կոշտ սկավառակները կարող են պահել 5000 Գբայթ և ավելի ինֆորմացիա։

* 
*

Ինֆորմացիայի քանակի միավորների միջպետական ստանդարտ
--------------------------------------------------

Միջպետական ստանդարտ

*

Արտահամակարգային միավոր
-----------------------

Միավորների միջազգային (ՍԻ) համակարգի տասնապատիկ և բաժնեմասային միավորների անվանումները։

Արտահամակարգային միավոր

* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  ГОСТ 8.417-2002. Единицы величин. Приложение А (ռուս.)
2. ↑  Ս. Մկրտչյան, Ինֆորմատիկա 7, Զանգակ հրատարակչություն, Երևան, 2007 թ. էջ 19
3. ↑  "վինչեստր". Արխիվացված է the original 2017 թ․ փետրվարի 2-ին. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 17.
4. ↑  Մեծությունների միավորների հայերեն անվանումը

Տես նաև
-------

* Բիթ
* Բայթ
* Կիլոբայթ
* Մեգաբայթ
* Տերաբայթ
* Պետաբայթ
| **՞**Գետնասկյուռներ |
| --- |
|   |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
| Տիպ | Քորդավորներ |
|
|
|
|
|
| Դաս | Կաթնասուններ |
|
|
|
| Կարգ | Կրծողներ |
|
|
|
| Ընտանիք | Սկյուռանմաններ |
|
|
|
| Ցեղ | **Գետնասկյուռներ** |
|
|
|
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| *Spermophilus*
*Cuvier*, 1825 |
| 

| ԴասակարգումըՎիքիցեղերում | ՊատկերներՎիքիպահեստում | ITIS**180145**NCBI**9996**EOL**15104**

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Գետնասկյուռներ** (լատին․՝ *Spermophilus* կամ *Citellus*), ոչ խոշոր կրծողների կարգի ցեղ սկյուռանմանների ընտանիքից (*Sciuridae*)։ Վարում են ցերեկային կյանք, փորում են խորը բներ (մինչև 2 մ), որտեղ ձմեռը քուն են մտնում։ Ամառվա ընթացքում մեկ անգամից ունենում է 6-8 ձագ։

Սնվում են խոտաբույսերով, հացահատիկներով, պալարներով։ Մեծ վնաս են հասցնում գյուղատնտեսությանը, որոշ տեսակները մարդու և ընտանի կենդանիների վարակիչ հիվանդությունների տարածողներ են։ Մորթին արժեքավոր է։ Բնակվում են տափաստաններում և կիսաանապատներում։ Տարածված են Եվրոպայում, Ասիայում, Հյուսիսային Ամերիկայում։ Հանդիպում են Ղազախստանի տափաստաններում, Ուկրաինայում, Հյուսիսային Կովկասում։ Գետնասկուռների ցեղը ներառում է 35-38 տեսակ։ Տեսակներից մեկը եվրոպական գետնասկյուռն է (լատին․՝ *Spermophilus citellus*)։

Կենսաբանական նկարագիր
---------------------

Մարմնի երկարությունը կազմում է 14-40 սմ, պոչը՝ 3-25 սմ (սովորաբար մարմնի երկարության կեսից կարճ)։ Քաշը 85-1000 գրամ է։ Հետևի վերջույթները մի փոքր երկար են առջևինից։ Ականջները կարճ են։ Աչքերը մեծ են, արտացցված։ Ականջի խեցին թերզարգացած է։ Ունեն այտապարկեր։ Մեջքի գունավորումը շատ տարբեր է՝ կանաչից մինչև մանուշակագույն։ Հաճախ մեջքի վրա ունենում են մուգ մազածածկույթ, երկարավուն մուգ գծեր։ Որովայնը սովորաբար գորշ դեղին կամ սպիտակավուն է։ Ձմռան ամիսներին կենդանիների մորթին դառնում է փափուկ և խիտ։ Ամռանը այն նոսր է, ավելի կարճ ու կոպիտ։ Եղանակային պայմաններից կախված մշտապես փոփոխում են իրենց գույնը։ Ունեն 4-6 զույգ պտուկներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Գետնասկյուռների բնակա արեալ, կենսաբանական նկարագիր
2. 1 2 3  "Գետնասկյուռների ընդհանուր նկարագիր". Արխիվացված է the original 2015 թ․ հունիսի 11-ին. Retrieved 2015 թ․ սեպտեմբերի 21. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  Նկարագիր

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 24)։*  |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Բրոքհաուսի և Եփրոնի |
|  |
| Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · iNaturalist · NCBI · ITIS TSN |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 2780392247 · NKC: ph495140 |

 |
**Գորե կղզի** (ֆր.՝ Île de Gorée), փոքր կղզի Սենեգալում։

Կղզին տեղակայված է է Դակարի նավահանգստից 2,5 կմ դեպի հարավ, հանդիսանում է մայրաքաղաքային շրջանի կոմունան։ Գորեի տարածքը կազմում է ընդամենը 0,182 կմ² (900 մ երկարությամբ և 350 մ լայնությամբ անկանոն ձևով ձգված կղզի), սակայն բնակչությունը, 2007 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ կազմել է 1102 մարդ, խտությունը գերազանցում է 6000 մարդ/կմ²։ Կղզին զբոսաշրջային օբյեկտ է, նրանում արգելված է ավտոմեքենա օգտագործել։ Գորեն Դակարի հետ կապված է լաստանավային անցումով։

Պատմություն
-----------

Եվրոպացիների համար Գորեն 1444 թվականին հայտնաբերել է պորտուգալացի ծովագնաց Դինիշ Դիաշը, որից հետո կղզին մտել է պատմության մեջ որպես 15-19-րդ դարերում ստրկավաճառության խոշորագույն կենտրոններից մեկը՝ պորտուգալացիների, հոլանդացիների, անգլիացիների և ֆրանսիացիների խնամակալության ներքո։ Ստրկավաճառությունից բացի Անգլիայի և Ֆրանսիայի հսկողությամբ վաճառել են գենտանուշ, կաշի, ոսկի, համեմունքներ։

1677 թվականին կղզին նվաճել է Ֆրանսիան։ 1758 թվականին Յոթնամյա պատերազմի ընթացքում Գորե կղզին նվաճել է Մեծ Բրիտանիան և վերահսկել այն մինչև 1763 թվականը։

19-րդ դարի կեսից Դակարի հիմնադրումից և ստրկավաճառության դադարեցումից հետո Գորեն աստիճանաբար սկսել է անկում ապրել։ Եթե 1891 թվականին Գորեի բնակչությունը կազմել է 2,1 հազար մարդ, իսկ Դակարում՝ 8,7 հազար բնակիչ, ապա արդեն 1926 թվականին՝ 700 և 33 679 համապատասխանաբար։ Կղզու տարածքում լավ վիճակում պահպանվել են ստրուկներին պահելու համար շինություններ, ինչպես նաև ստրկավաճառների տներ։

1978 թվականին կղզին մտել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության մշակութային օբյեկտների ցանկում։ 1996 թվականին, երկրի վարչական կառուցվածի բարեփոխումից հետո, Գորեն դարձել է Դակարի 19 կոմունաներից մեկը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Центр всемирного наследия — Остров Горе
2. 1 2  "ЭСБЕ/Горея — Викитека". ru.wikisource.org. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 30.
3. ↑  Island of Gorée — UNESCO World Heritage Centre

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վիքիպահեստի պատկերանիշ Մեդիաֆայլեր **Остров Горе́** թեմայով Վիքիպահեստում:
* "Официальный сайт Горе́". Արխիվացված է the original 2006 թ․ դեկտեմբերի 15-ին.
* Goree and the Atlantic Slave Trade
* Gorée Archaeology Archived 2017-07-24 at the Wayback Machine.
* "Остров Горе". Արխիվացված է the original 2010 թ․ հունվարի 12-ին.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Մեծ նորվեգական · Մեծ սովետական (1 հրտ.) |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 16691751z · LCCN: n83303519 · NKC: ge715635 · SUDOC: 028080114 · VIAF: 152488461 · WorldCat VIAF: 152488461 |

 |
Գլին Սուրբ Սոֆիայում, 2019 թվական
**Գլի** (թուրքերեն՝ Gli, մոտավորապես 2004 - 2020 նոյեմբերի 7), Ստամբուլում բնակված եվրոպական կարճ մազերով կատու, որը ծնվել և ամբողջ կյանքն ապրել է Այա Սոֆիայում, և գրավել է զբոսաշրջիկների ուշադրությունը։

Գլին մահացել է 2020 թվականի նոյեմբերի 7-ին՝ Լևենտի (Ստամբուլ) անասնաբուժական կլինիկայում բուժում անցնելուց հետո (սեպտեմբերի 24-ից)։ Որոշում է կայացվել, որ նա թաղվելու է Սուրբ Սոֆիայի տաճարի տարածքում։ Նրան նվիրված Instagram-ի հաշիվը նրա մահվան պահին ուներ ավելի քան 118,000 հետևորդ։

Կյանք
-----

Գլին ծնվել է Սուրբ Սոֆիայի տաճարի տարածքում 2004 թվականին, ունեցել է եղբայր և քույր՝ Փաթի և Կիզիմ մականուններով։ Գլիին հաջողվել է դառնալ Այա Սոֆիա այցելող զբոսաշրջիկների սիրելին, որն այդ ժամանակ թանգարան էր, շուտով կատուն դարձավ տաճարի խորհրդանիշներից մեկը։ Գլին համաշխարհային համբավ ձեռք բերեց 2009 թվականին Բարաք Օբամայի Սուրբ Սոֆիայի տաճար այցելության ժամանակ։ ԱՄՆ նախագահը և Թուրքիայի այն ժամանակվա վարչապետ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը շոյել են Գլիին։ Այն բանից հետո, երբ հայտնի դարձավ, որ Այա Սոֆիայի տաճարը վերաբացվում է որպես մզկիթ, Գլիի պատկերը լցրել է սոցիալական ցանցերը։ Նախագահի մամուլի քարտուղար Իբրահիմ Քալընն այս առիթով ասել է. «այս կատուն շատ հայտնի է դարձել, կան նաև ուրիշներ, որոնք դեռ այդքան էլ սիրված չեն։ Այս կատուն կմնա այնտեղ, և բոլոր կատուները ողջունվում են մեր մզկիթներում»։

Ստամբուլի նահանգապետ Ալի Երլիքայի հայտարարության համաձայն, Գլին մահացել է 2020 թվականին Լևենտեի անասնաբուժական կլինիկայում այն բանից հետո, երբ նրան այնտեղ են ուղարկել բուժման նույն թվականի սեպտեմբերի 24-ին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2 3
3. 1 2
4. ↑  "Hagiasophiacat". Արխիվացված է the original 2020 թ․ հուլիսի 23-ին. Retrieved 2021 թ․ հուլիսի 31. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
5. 1 2  "Famous Hagia Sophia cat Gli dies at age 16". *Daily Sabah* (in անգլերեն). 2020 թ․ նոյեմբերի 7. Արխիվացված է the original 2021 թ․ նոյեմբերի 22-ին. Retrieved 2021 թ․ հուլիսի 31. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
6. ↑  Usta, Bülent; Küçükgöçmen, Ali (2020 թ․ հուլիսի 24). "Gli the cat can stay even as Istanbul's Hagia Sophia changes". Արխիվացված է the original 2020 թ․ դեկտեմբերի 12-ին. Retrieved 2021 թ․ հուլիսի 31.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |

 |
**Վաղ միջնադար** կամ **Վաղ միջնադարյան ժամանակաշրջան**, որոշ դեպքերում անվանում են **Մութ դարեր**, տևել է մեր թվարկության 5-րդ կամ 6-րդ դարից մինչև 10-րդ դարը։ Այս ժամանակաշրջանից սկիզբ առավ Միջնադարը Եվրոպական պատմության մեջ։ Վաղ միջնադարին նախորդել է ուշ Ուշ անտիկ ժամանակաշրջանը, որն ավարտվել է Արևմտյան Հռոմեական կայսրության անկմամբ և հաջորդել է Բարձր միջնադարը (տևել է 10-ից 13-րդ դարերը)։

Այս ժամանակաշրջանում շարունակվեցին ուշ անտիկ դարաշրջանի ուղղությունները, ներառյալ բնակչության անկումը հատկապես քաղաքային կենտրոններում, առևտրի անկում, փոքր գլոբալ տաքացում և արտագաղթի մեծացում։ Վաղ միջնադարը 19-րդ դարից նաև անվանում են «Մութ դարեր», բնորոշման հիմքում ենկած է այս ժամանակներում գրականության և մշակույթի նվազ զարգացում։ Չնայած Աչևելյան Հռոմեական կայսրությունը կամ Բյուզանդական կայսրությունը շարունակեց գոյատևել, 7-րդ դարից սկսած իսլամական խալիֆայությունները նվաճեցին նախկին հռոմեական տարածքների մեծ մասը։

800 թվականին Արևմտյան Եվրոպայում Կառլոս Մեծը վերադարձրեց կայսր տիտղոսը, ում Կարոլինգյան կայսրությունը մեծ ազդեցություն ունեցավ Եվրոպայի հասարակության և պատմության վրա։ Եվրոպայում վերադարձ եղավ ընդհանուր գյուղատնտեսական համակարգ ավատատիրությանը և կատարվեցին որոշակի նորամուծություններ, այդ թվում ցանքաշրջանառությունը և ծանր գութանը։ Բարբարոսական ներգաղթերը հանդարվեցին Եվրոպայի մեծ մասում, չնայած հյուսիսում մեծ թափ ստացան Վիկինգների ասպատակությունները։

Պատմություն
-----------

### Հռոմի անկում

Հիմնական հոդված՝ Արևմտյան Հռոմեական կայսրության անկում
2-րդ դարից սկսած տարբեր պատճառներով Հռոմեական քաղաքակրթությունը սկսեց անկում ապրել, այդ թվում ուրբանիզացիան, ծովային առևտուրը և բնակչությունը։ Հնագետները պարզել են, որ Միջերկրական ծովում 3-րդ դարում նավարկել են 1-ին դարի նավարկությունների միայն 40 տոկոսը։ Հռոմեական կայսրության բնակչությունը 150-ից 400 թվականներին նվազել է 65-ից դառնալով 50 միլիոն, անկումը կազմել է ավելի քան 20 տոկոս։ Որոշ գիտնականները այս անկումը կապում են Մութ դարերի ցուրտ կլիմայի հետ, երբ գլոբալ ջերմաստիճանի պատճառով դաշտերը լքվում էին։

 *Die Hunnen im Kampf mit den Alanen*, (*Հոների ճակատամարտը ալանների դեմ* by Հովհան Նեպոմուկ Գեյգերի 1873 թվականի կտավը , 1873):
3-րդ դարի սկզբից Գերմանական ժողովուրդները արտագաղթեցին Սկանդինավիայից և հասան Սև ծով` ձևավորելով կոնֆեդերացիաները, որոնք պայքարում էին սարմատների դեմ։ Դակիայում (ժամանակակից Ռումինիա) և Սև ծովի տափաստաններում գոթերը, գերմանական ժողովուրդները հիմնադրեցին նվազագույնը երկու թագավորություն` Թերվինգի և Գրեյտունգ։

Հոների ժամանումը 372-375 թվականներին վերջ դրեց այս երկու թագավորություններին։ Հոները, դաշինք կնքելով կենտրոնական Ասիայի ցեղերի հետ, հիմնադրեցին կայսրություն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Hopkins, Keith *Taxes and Trade in the Roman Empire (200 BC - AD 400)*
2. ↑  Berglund, B. E. (2003). "Human impact and climate changes—synchronous events and a causal link?" (PDF). *Quaternary International*. **105**: 7–12. Bibcode:2003QuInt.105....7B. doi:10.1016/S1040-6182(02)00144-1.
3. ↑  Curry, Andrew, "Fall of Rome Recorded in Trees", *ScienceNOW*, 13 January 2011.
4. ↑  Heather, Peter, 1998, *The Goths*, pp. 51-93
**Գլյասե** (ֆր.՝ glacé), սառը սուրճի վրա հիմնված ըմպելիք, պաղպաղակով։ Հիմանական կիրառվող պարագան է ապակե բաժակը։
Հիմնականում ավելացնում ենք պաղպաղակ։ Կարող ենք ավելացվել լիկյոր և ձվի դեղնուց։ Ընդհանուր առմամբ կարող ենք օգտագործել բոլորը։

Բաղադրություն
-------------

* 1 թգ. սուրճ
* 2 թգ. շաքարավազ
* վանիլային պաղպաղակ
* հարած սերուցք
* ջուր
* սառույց

Պատրաստման եղանակ
-----------------

Սուրճը հարել շաքարավազի հետ, ավելացնելով մի քիչ տաք ջուր։ Բաժակի մեջ դնել պաղպաղակը, այնուհետև սուրճը, հետո սառը ջուրը, սառույցը և զարդարել հարած սերուցքով

Կարելի է ավելացնել սուրճ, սառույցով պաղպաղակ, կրեմ, շոկոլադ, վանիլ, միրգ

Որպես լրացուցիչ բաղադրիչները կարող ենք օգտագործվել նաև քերած շոկոլադ, քաղցրավենիքի փշրանքները, կոկոս, աղացած դարչին, ընկույզ կամ կակաոյի փոշի

Պատմություն
-----------

Ծագման այս խմիչքը հայտնի չէ, բայց կա մի տարբերակ, որ առաջին անգամ այս խմիչքը պատրաստվել է Ավստրիայում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Статья «Кофе глясе» с сайта all-coffee.ru
2. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2014 թ․ հուլիսի 10-ին. Retrieved 2014 թ․ դեկտեմբերի 4.
3. ↑
4. ↑  Статья «Кофе глясе. Напиток богов или завтрак аристократов?» с сайта shkolazhizni.ru
5. ↑  «Готовим кофе-глясе» Archived 2012-10-23 at the Wayback Machine. статья с сайта ezka.ru
**Ռուբինա Ռուբենի Քալանթարյան** (մայիսի 1, 1925(1925-05-01), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ երգչուհի, սոպրանո, ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1974), Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական արտիստ (1995)։

Կենսագրություն
--------------

1944 թվականին ավարտել է Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանը, 1955 թվականին՝ Լենինգրադի կոնսերվատորիան։ Աշխատել է Երևանի Թաթուլ Ալթունյանի անվան երգի և պարի պետական անսամբլում, մասնակցել է կոնսերվատորիայի օպերային ստուդիայի բեմադրություններին։ Եղել է «Լենկոնցերտ» միավորման գեղարվեստական ղեկավարը։ Կոնսերվատորիայի 3-րդ կուրսից արդեն մասնակցել է մի շարք հայտնի կոմպոզիտորների հեղինակային համերգներին։ Եղել է իր ժամանակի ռուսական ռոմանսի լավագույն կատարողներից մեկը։ Եղել է Էստրադային արվեստի գործիչների միջազգային միության, Սանկտ Պետերբուրգի Համերգային գործիչների միության, Հայկական Եկեղեցական խորհրդի և այլ միությունների անդամ։ 1992 թվականից ղեկավարել է Սանկտ Պետերբուրգի Համերգային գործիչների միությանը կից վոկալ ստուդիան։ Եղել է մշակույթի, գիտության և արվեստի համաշխարհային ակադեմիայի անդամ։

Հիմնականում մենահամերգներով («Ռուսական ռոմանսի երեկո», «Ես միևնույն կերպ սիրում եմ իմ Երևանը, իմ Լենինգրադը», «Հայաստանն իմ սերն է ու իմ ցավը», «Դասական ռոմանսի երեկոներ») շրջագայել է բազմաթիվ երկրներում։

Դերերգեր
--------

* Սյուզաննա՝ Մոցարտի «Ֆիգարոյի ամուսնությունը»
* Ջիլդա՝ Վերդիի «Ռիգոլետտո»
* Մարֆա՝ Ռիմսկի Կորսակովի «Թագավորի հարսնացուն»

Մրցանակներ
----------

* ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, 1974
* ՌԴ պետական մրցանակ, 2000
* «Սուրբ Մաշտոց» շքանշան, 2005
* «Պետերբուրգի ոսկե ձայն» կոչում և արձանիկ, 1998

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, Երևան, 2007*.
2. ↑  Ռուբինա Քալանթարյանի մասին avproduction.am կայքում(չաշխատող հղում)
3. ↑  "КАЛАНТАРЯН Рубина Рубеновна". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 9-ին. Retrieved 2015 թ․ մայիսի 1.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Рубина Калантарян - Песня о двух городах
* Калантарян Рубина Рубеновна
* Рубина Калантарян
**Բաննոկ** (ինչպես նաև հայտնի է որպես **տապակած հաց**), հնդկական խոհանոցի ազգային ուտեստ, այժմ լայնորեն տարածված ԱՄՆ-ի հնդկացիական ցեղերի շրջանում։ Իրենից ներկայացնում է դրոժային խմորի տափակ կտոր (բլիթ)՝ յուղի կամ ճարպի մեջ տապակած կամ բոված։

Որպես խավարտ՝ տապակած հացի վրա սովորաբար դրվում են բակլաներ, տապակած մսի խճողակ կամ մանր կտրտած պանիր։ Տապակած հացը՝ այդպիսի խավարտի հետ միասին, հայտնի է որպես «հնդկական տակո» կամ «նավահո-տակո»։ Տապակած հացը, որը մատուցվում է քաղցր խավարտով, օրինակ՝ մեղրապատ կամ շաքարի փոշի ցանած, տիպիկ ամերիկյան ուտեստ է՝ հայտնի որպես «Փղի ականջ»։

Տապակած հացը պաշտամունքային ստերեոտիպ է դարձել ԱՄՆ-ի հնդկացիների մշակույթում։ Այն հանդիսանում է ոչ իայն տնակն ուտեստ, այլև ավանդաբար պատրաստվում է այնպիսի տոների համար, ինչպիսիք են՝ «պաու-վաու»-ն և նահանգների տոնավաճառները։ 2005 թվականին տապակած հացը հայտարարվեց Հարավային Դակոտա «նահանգի պաշտոնական հաց»։

Հենց այդ նույն տարում՝ 2005 թվականին, տապակած հացի՝ առողջության համար վտանգավոր լինելու մասին հարցը հասարակական լայն քննարկումների առարկա դարձավ. խոսքը վերաբերում էր ԱՄՆ-ի հնդկացիների շրջանում ճարպակալման և դիաբետի լայն տարածման գործում տվյալ ուտեստի ունեցած դերին։ ԱՄՆ-ի գյուղատնտեսության նախարարության հաղորդմամբ՝ տապակած հացի սովորական չափաբաժինը պարունակում է 700 կալորիա և շուրջ 20 գչամ ճարպ։

Տապակած հացը նաև հայտնի է հարավամերիկյան խոհանոցում՝ որպես «**կաչանգա**».

Պատկերասրահ
-----------

* Մասկոգի ցեղի ամերիկացի զինվորը Իրաքում տապակած հաց է պատրաստում՝ պաու-վաու տոնի համար:Մասկոգի ցեղի ամերիկացի զինվորը Իրաքում տապակած հաց է պատրաստում՝ պաու-վաու տոնի համար:
* Նավահո-տակո՝ ուտեստ՝ տապակած հացի հիման վրա:Նավահո-տակո՝ ուտեստ՝ տապակած հացի հիման վրա:
* Տիպիկ տապակած հացՏիպիկ տապակած հաց

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  NetState.com. Official State Foods. 2006. February 18, 2007.
2. ↑  "Harjo, Susan Shown. Indian Country Today. «Harjo: My New Year's resolution: No more fat 'Indian' food.» 2005. February 18, 2007". Արխիվացված է the original 2007 թ․ փետրվարի 16-ին. Retrieved 2018 թ․ օգոստոսի 31.
3. ↑  "Glossary, yanuq.com". Արխիվացված է the original 2007 թ․ սեպտեմբերի 28-ին. Retrieved 2018 թ․ օգոստոսի 31.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Encyclopedia of Oklahoma History and Culture - Fry Bread Archived 2009-11-26 at the Wayback Machine.
* Recipes for frybread by Tribe or Nation
* Navajo Fry Bread History
* Fry Bread Facts
* More Than Frybread Mockumentary Archived 2012-03-29 at the Wayback Machine.
* Fry Bread House Honored Among the Best of the Best Archived 2013-06-09 at the Wayback Machine. — frybread restaurant in Phoenix a winner of 2012 "America's Classics" James Beard Foundation Award.
* Diet or Fry It, Gen Huit, Salish Kootenai Nation|Salish
**Տապակած պիցցա**, պիցցայի տեսակ, որը պատրաստվում է այլ խոհարարական տեխնոլոգիայով։ Սովորական պատրաստման փոխարեն մթերքը տապակվում է։ Պիցցայի պատրաստման այս ձևը հայտնի է Իտալիայում և Շոտլանդիայում, սակայն շոտլանդական և իտալական տեսակների միջև կան բազմաթիվ տարբերություններ։

Իտալիա
------

Իտալիական *pizza fritta* ուտեստն առաջացել է Նեապոլում։ Պատրաստման սկզբում խմորը տապակվում է, ապա լցոնվում է պանրով, մսով և, որոշ դեպքերում՝ կանաչիով։ Այլ տարբերակ է նաև բաղադրիչները շերտով ծածկելը, ինչպես արվում է *calzone* պատրաստելիս, որն այնուհետև տապակվում է։ Այս տարատեսակը կոչվում է *panzerotto*։ Տապակելը հնարավորություն է տալիս պիցցան պատրաստել առանց վառարանի։ Դա կիրառվում է փողոցային տաղավարներում, որտեղ հնոց տեխնիկապես հնարավոր չէ տրամադրել։

Շոտլանդիա
---------

Այս պիցցան հասանելի է երկրի բազմաթիվ խանութներում։ Այն սառեցված կամ արդեն վառարանում պատրաստված ուտեստ է՝ հաստ խմորով՝ վրան ավելացրած մյուս բաղադրիչները։ Ապա այն տապակվում է։ Այս ուտեստը կարող է մատուցվել և՛ ամբողջական, և՛ կտորներով, ֆրիի հետ կամ առանց դրա։ Էդինբուրգում և նրա հարակից տարածքներում պիցցայի հետ մատուցվում է աղ և քացախ, կամ դրանցից պատրաստված սոուս։ Հաճախ նաև մատուցվում է ֆրիի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Owen, James (2004 թ․ դեկտեմբերի 28). "Deep-Fried Candy Bars: Scotland's Worst Food?".
2. ↑  Rimmer, Simon. "Sunday Brunch: Pizza Crunch Recipe". Channel 4. p. B1. Retrieved 2014 թ․ օգոստոսի 18. `{{cite web}}`: Cite has empty unknown parameter: `|coauthors=` (help)

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Տապակած պիցցա** կատեգորիայում։ |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գերդայոլ (այլ կիրառումներ)

**Գերդայոլ**  (ռուս.՝ Гердъёль ), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Վելյու գետի ձախ ափից 154 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 10 կմ։

Ջրագրության տվյալներ
--------------------

Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը
Պեչորա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝:

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — **03050100112103000060412**
* Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — **103006041**
* Ավազանի կոդը — **03.05.01.001**
* Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — **03**
* Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — **0**

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Պետական ջրային տվյալների գրանցում ըստ Ռուսաստանի Դաշնության։ Գերդայոլ". Արխիվացված from the original on 2012 թ․ օգոստոսի 20. Retrieved 2015 թ․ դեկտեմբերի 14.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ГВР |

 |
**Սամի Ժմայել** (արաբ․՝ سامي الجميل‎‎, դեկտեմբերի 3, 1980(1980-12-03), Bikfaya, Մաթնի շրջան, Լեռնային Լիբանան, Լիբանան), լիբանանցի քաղաքական գործիչ, Քաթաիբ աջ ազգայնական կուսակցության առաջնորդ։ Պիեռ Ժմայելի թոռը, Ամին Ժմայելի որդին, Բաշիր Ժմայելի զարմիկը։ Հայտնի է Սիրիայի և Հըզբոլլահի իսլամիստական շարժման նկատմամբ կոշտ կուրսով։ Լիբանանի դաշնայնացման կողմնակից։

Քաթաիբի ակտիվիստ
----------------

Ծնվել է հեղինակավոր մարոնիական Ժմայելի ընտանիքում։ Պիեռ Ժմայելը, Սամի Ժմայելի պապը, եղել է աջ քրիստոնեական ֆալանգիստական կուսակցության՝ Քաթայիբի հիմնադիրը։ Ամին Ժմայելը, Սամի Ժմայելի հայրը, 1982 թվականից մինչև 1988 թվականը Լիբանանի նախագահն էր։ Բաշիր Ժմայելը՝ Սամի Ժմայելի քեռին, գլխավորել է ֆալանգիստական միլիցիան և լիբանանյան ուժերը քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ, ընտրվել է նախագահ և զոհվել ահաբեկչության հեևանքով։ Մանկությունից Սամի Ժմայելը դաստիարակվել է լիբանանյան ֆալանգայի ավանդույթներով՝ պապի ու հորեղբոր պաշտամունքի պայմաններում։ Սամի Ժմայելը սովորել է Սուրբ Հովսեփի համալսարանում։ 1999 թվականից համալսարանում ղեկավարել է Քաթայիբի ուսանողական բջիջը։ Ընդ որում, նա եղել է Քաթայիբի հիմքը կազմակերպությունը, որը մերժել է կուսակցության սիրիամետ ղեկավարության քաղաքականությունը և ժառանգել է ժմայելյան ժամանակների լիբանանյան ֆալանգի ավանդական գաղափարախոսությունը։

Ստացել է իրավաբանական կրթություն Հանրային իրավունքի փոխարժեքով։ Հանդես է եկել որպես Լիբանանի սիրիական օկուպացիայի վճռական հակառակորդ։

Ընտանիք
-------

Սամի Ժմայելն ամուսնացած է տրիպոլիտանկա Կարին Տադմուրիի հետ, որը նախկինում Ֆրանսիայում ատամնաբույժ էր աշխատում։ Բիքֆայայում հարսանիքին ներկա են եղել Քաթայիբի առաջնորդներն ու վետերանները, այդ թվում՝ Ամին Ժմայելի կլանի ղեկավարը։

Ըստ դավանանքի՝ Կարին Ժմայելը սուննի մուսուլման է։ Նման ամուսնությունը Սամի Ժմայելին, որը հայտնի է պաթոս Քրիստոնեա-կրոնական հռետորաբանությամբ, քաղաքական հակառակորդների մոտ տարակուսանք և քննադատական արձագանքներ է առաջացրել։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "SAMY GEMAYEL". Արխիվացված է the original 2017 թ․ հունիսի 30-ին. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 2. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  A dentist steals heart of MP Sami Gemayel
3. ↑  Kataeb Leader, Carine Tadmouri Tie the Knot in Bickfaya(չաշխատող հղում)
4. ↑  "Lebanese Christian leader's Muslim fiancee causes stir". Արխիվացված է the original 2017 թ․ մայիսի 22-ին. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 2. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
**Վարդագույն հովազ** (անգլ.՝ Pink Panther), մտացածին մուլտհերոս։ Առաջին անգամ հայտնվել է 1963 թվականին «Վարդագույն հովազը» գեղարվեստական ֆիլմի նախնական և եզրափակիչ տեսարաններում, իսկ հետագայում հայտնվել է այդ շարքի գրեթե բոլոր ֆիլմերում՝ համանուն դերում։

Պատմություն
-----------

Կերպարն այնքան մեծ հաջողություն ունեցավ հանդիսատեսի շրջանում, որ արդեն 1964 թվականին թողակվեց նրա մասին առաջին կարճամետրաժ անիմացիոն ֆիլմը, որում հանդես եկավ նաև «Մարդ»-ը՝ Վարդագույն հովազի հավերժական հակառակորդը, որը մեծ քթով, կարճահասակ, բեղավոր մարդ է։ Համարվում է, որ այն «Վարդագույն հովազը» ֆիլմի ռեժիսոր Ֆրիզ Ֆրիլինգի ծաղրանկարն է։

Հետագայում թողարկվեց Վարդագույն հովազի մասին առնվազն 124 կարճամետրաժ մուլտֆիլմ, որոնցից միայն երկուսում է առկա ձայնային հնչյունավորում, և մի քանի մուլտսերիալ։ 1971 թվականից կերպարի մասին թողարկվում են նաև կոմիքսներ։

Ընկալում
--------

Վարդագույն հովազի կերպարը բարեհաճորեն է ընդունվել քննադատների կողմից և ճանաչվել որպես ամերիկյան և համաշխարհային անիմացիայի պատմության մեջ կարևոր նշաձող. նրա մասին մուլտֆիլմերի սյուժեներից շատերը ճանաչվել են որպես անհեթեթ և սյուրռեալիստական թեմաների, տեսողական բառախաղերի՝ մնջախաղի ոճով ստեղծագործական կիրառություն, իսկ հենց գործողությունը հիշեցնում է 20-րդ դարի առաջին կեսին Չարլի Չապլինի և Բաստեր Կիտոնի կատարմամբ համր ֆիլմերը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  The Pink Panther: One Cool Cat Pets Families.com
2. ↑  ""Struttin' with the Pink Panther" - Interview with Jerry Beck, by T.S. Warren". *Ottawa XPress*. Արխիվացված է the original 2009 թ․ փետրվարի 11-ին.
3. 1 2  Hope Freleng Shaw, Hope Freleng, Sybil Freleng Bergman, Sybil Freleng, Art Leonardi (2005). *Meet the Pink Panther*. Rizzoli. ISBN 0-7893-1308-1.`{{cite book}}`: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link)
4. 1 2  Pink Panther - Cataroo.com
5. ↑  History Of Pink Panther - Lifestyle Lounge - Iloveindia
6. ↑  THE PINK PANTHER, Don Markstein's Toonopedia, retrieved February 11, 2011
7. ↑  Beck, Jerry (2006). *Pink Panther: The Ultimate Guide to the Coolest Cat in Town!*. London: Dorling Kindersley. ISBN 0-7566-1033-8. Retrieved 2013 թ․ օգոստոսի 6. `{{cite book}}`: Cite has empty unknown parameter: `|coauthors=` (help)(չաշխատող հղում)

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | ՅուԹյուբ |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh2008005915 |

 |
**Գարի Արմենակի Մուշեղյան** (մայիսի 19, 1910(1910-05-19), Երևան, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - 1986), խորհրդային հայ դերասան, ռեժիսոր, ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, ՀԽՍՀ կինեմատոգրաֆիստների միության անդամ (մարտի 1, 1981):

Կենսագրություն
--------------

Գարի Մուշեղյանը ծնվել է 1910 թվականին Երևանում։ 1928-1932 թվականներին սովորել է թատերական տեխնիկումում։ 1928-1941 թվականներին հանդես է եկել Երևանի Սունդուկյանի անվան ակադեմիական թատրոնում։ Խաղացել է 32 դեր տարբեր ներկայացումներում։ Աշխատել է որպես դերասան, ռեժիսոր և բեմանկարիչ։ Միաժամանակ գրել է պիեսներ, սցենարներ, կատարել է թարգմանություններ, որոնցից 15-ը բեմադրվել են կինոյում և թատրոնում։ 1953 թվականից հանդես է եկել Հայֆիլմ ստուդիայում։ 1964 թվականից՝ կրկնօրինակման ռեժիսոր։ 1943-1946 թվականներին աշխատել է Լենինականի Մռավյանի անվան դրամայի թատրոնում։

1946-1952 թվականներին եղել է Երևանի Հ․ Թումանյանի անվան տիկնիկային թատրոնի տնօրենն ու գլխավոր ռեժիսորը։ Թատրոնում միաժամանակ բեմադրվում էին ներկայացումներ թե մեծահասակների (երեկոյան ժամերին) և թե փոքրերի (ցերեկային ժամերին) համար։ *Գուլիվերի ճանապարհորդությունը* ներկայացումը եզակի ներկայացում համարվեց։ Հատուկ հաստոց էր մշակվել, որի օգնությամբ Գուլիվերի դերը կատարում էր կենդանի դերասան, իսկ լիլիպուտների դերը՝ տիկնիկները։ Մոսկվայի տիկնիկային թատրոնի ղեկավար Սերգեյ Օբրազցովը գաղտնի ժամանեց Երևան, տոմս գնեց և որպես հասարակ հանդիսատես ներկա գտնվեց ներկայացմանը։ Ներկայացումից հետո մոտեցավ Մուշեղյանին, ներկայացավ, գրկեց և իր հիացմունքը հայտնեց։ Երկու ամիս անց Մուշեղյանին պաշտոնապես հրավիրեցին աշխատելու Մոսկվայի տիկնիկային թատրոնում, սակայն ընտանեկան հանգամանքների բերումով վերջինս ստիպված էր հրաժարվել հրավերից։ 1981 թվականին անցավ թոշակի։

Ֆիլմագրություն
--------------

### Դերերը կինոյում

| Տարեթիվ | Ֆիլմ | Դեր |
| --- | --- | --- |
| 1964 | Մսյո Ժակը և ուրիշները* Քաղաքավարության վնասները
 | Պեպիկ աղա |
| 1961 | Տժվժիկ | դրվագ |
| 1954 | Լեռնային լճի գաղտնիքը | երկրաբան |
| 1948-1949 | Ստալինգրադի ճակատամարտ | Անաստաս Միկոյան |
| 1946 | Երդում | Անաստաս Միկոյան |
| 1941 | Սովետական լեզվի դասը | Արշակ |
| 1939 | Մեր կոլխոզի մարդիկ | Միքայել |
| 1939 | Լեռնային արշավ | Արշակ |

### Ռեժիսոր

| Տարեթիվ | Ֆիլմ |
| --- | --- |
| 1963 | Կրակ |

### Սցենարիստ

| Տարեթիվ | Ֆիլմ |
| --- | --- |
| 1963 | Կրակ |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Գարի Մուշեղյանի մասին rudata.ru կայքում". Արխիվացված է the original 2019 թ․ ապրիլի 7-ին. Retrieved 2015 թ․ հունվարի 19. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Գարի Մուշեղյանի մասին kino-teatr.ru կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ԿինոՊոիսկ |

 |
«Գիշերը հեծանիվով – 7» ակցիայի մասնակիցները դիմավորում են լուսաբացը Էրեբունի ամրոցում:
**«Գիշերը հեծանիվով»** (անգլ.՝ Night Biking), հեծանվային միջոցառումների շարք, որի նպատակը, Հայաստանում առողջ ապրելակերպի քարոզչությունն ու «հեծանվային մշակույթի» արմատավորումն է։ Նախաձեռնության կազմակերպիչներից Վահե Հովհաննիսյանի խոսքերով՝ իրենց նպատակն է հասնել նրան, որ հեծանիվը դիտվի իբրև առօրյա փոխադրամիջոց, մյուս փոխադրամիջոցների հետ հավասար։

Պատմություն
-----------

«Գիշերը հեծանիվով» նախաձեռնության կազմակերպիչներից Արշակ Ուլուբաբյանը հեծանիվով
2012 թ. հունիս–սեպտեմբեր ամիսների ընթացքում այս խորագրի ներքո անցկացվեց 7 միջոցառում, որոնց ընթացքում մասնակիցների թիվը շուրջ մեկ տասնյակից հասավ ավելի քան 150 հոգու։

Միջոցառումների ժամանակ հեծավորդներն իրենց հեծանվավազքը սկսում էին Կասկադ համալիրից և լուսաբացը դիմավորում Երևանի որևէ բարձրադիր վայրում (Հաղթանակի մոնումենտ, Ծիծեռնակաբերդ և այլն)։

2012 թ. վեջին՝ յոթերորդ միջոցառումը, որին մասնակցում էր ավելի քան 150 հեծանվորդ, տեղի ունեցավ սեպտեմբերի 15-16-ի գիշերը։ Վերջին «Գիշերը հեծանիվով»–ի մասնակիցներն արևածագը դիմավորեցին Էրեբունի ամրոցի մոտ լեռնային հեծանվավազքով (mountain biking) և յոգայով։

«Գիշերը հեծանիվով» նախաձեռնության կազմակերպիչն է հայկական Իվենթոտ նախագիծը։

2013 թ. առաջին և ընդհանուր թվով 8-րդ «հեծանվային գիշերը» անցկացվեց մայիսի 18-19-ի գիշերը։ Այս անգամ միջոցառմանը մասնակցեցին մոտ 250 հեծանվորդներ։

2014 թ. մայիսի 24–ին տեղի ունեցավ հոբելյանական 10-րդ «Գիշերը հեծանիվով»-ը։ Հարյուրավոր երիտասարդներ իրենց սեփական կամ հատուկ այդ օրվա համար վարձած հեծանիվներով գիշերվա կեսին Ազատության հրապարակից շարժվեցին դեպի «Հաղթանակ» զբոսայգի, որտեղ էլ դիմավորեցին արևածագը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "очной парад на велосипедах". *imYerevan»*. Արխիվացված է the original 2013 թ․ սեպտեմբերի 18-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 20.
2. ↑  "Գիշերը հեծանիվով 7". *Իվենթոտ*. Արխիվացված է the original 2012 թ․ նոյեմբերի 4-ին. Retrieved 2012 թ․ սեպտեմբերի 28.
3. ↑  "Իմ նժույգն իմ հեծանիվն է (աուդիո)". *Հայաստանի Հանրային Ռադիո. «ԼյունՍե» հաղորդաշար*. 18/09/2012. Արխիվացված է the original 2012 թ․ սեպտեմբերի 20-ին. Retrieved 2012 թ․ սեպտեմբերի 28.
4. ↑  "7-րդ հեծանվային գիշերն ու արևածագը միջնաբերդից (տեսանյութ)". *«Ազատություն» ռադիոկայան*. 17.09.2012.
5. ↑  "«Գիշերը հեծանիվով» (ֆոտոռեպորտաժ)". *Հետք*.

Արտաքին հղումներ
----------------

* 7-րդ հեծանվային գիշերն ու արևածագը միջնաբերդից «Ազատություն» ռադիոկայանի նկարահանած տեսանյութը «Գիշերը հեծանիվով 7»–ի մասին
* Գիշերը հեծանիվով HotTV-ի նկարահանած վերջին արշավի տեսանյութը
Ավստրիայի սահմանադրական դատարանը (Verfassungsgerichtshof VfGH)
**Սահմանադրական դատարան**, պետական իշխանության դատական ճյուղին պատկանող սահմանադրական վերահսկողության մարմին, որի իրավասության ներքո է գտնվում սահմանադրությանը իրավական նորմերի համապատասխանության գնահատումը։ Սահմանադրական դատարանը (ի տարբերություն մնացած բոլոր դատարանների) իրավունք ունի ուժը կորցրած ճանաչել օրենքը կամ նորմատիվ իրավական ակտը, եթե այն ճանաչվի հակասահմանադրական։

Պատմություն
-----------

Առաջին անգամ սահմանադրական դատարան ստեղծվել է Ավստրիայում (Ավստրիայի սահմանադրական դատարան) 1920 թվականին։ Նրա կոնցեպցիան մշակել է ավստրիացի իրավաբան Հանս Կելզեն։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո սահմանադրական դատարան ստեղծվեց ԳԴՀ-ում (ԳԴՀ-ի սահմանադրական դատարան), այնուհետև Ֆրանսիայում՝ 1958 թվականին Հինգերորդ հանրապետության հիմնադրման ժամանակ (Ֆրանսիայի սահմանադրական դատարանը՝ դատական գործառույթների հետ միասին, սակայն սահմանափակ լիազորություններով), 1980 թվականին Բելգիայում՝ երկրի ֆեդերալիզացման ժամանակ (Բելգիայի սահմանադրական դատարանը, որը սկզբում անվանվել է Արբիտրաժային, սակայն հենց սկզբից ունեցել է սահմանադրական լիազորություններ)։

1963 թվականին ստեղծվեց Հարավսլավիայի սահմանադրական դատարանը, 1986 թվականին Լեհաստանում, իսկ 1990-ական թվականների սկզբին՝ գործնականում բոլոր արևելաեվրոպական պետություններում (այդ թվում Ռուսաստանում՝ Ռուսաստանի սահմանադրական դատարան)։

Խորհրդային միությունում 1989 թվականի դեկտեմբերի 23-ի ԽՍՀՄ № 973-I «ԽՍՀՄ-ում սահմանադրական վերահսկողության մասին» օրենքով սահմանադրական հսկողության գործառույթները հանձնարարվում էին օրենսդիր մարմիններին՝ Ազգային պատգամավորների խորհրդին։ ԽՍՀՄ ազգային պատգամավորների համագումարի ժամանակ ձևավորվեց Սահմանադրական հսկողության հանձնաժողով։ Նմանատիպ հանձնաժողովներ ստեղծվեցին և՛ դաշնակիցների Գերագույն Խորհուրդների օրոք (բացառությամբ Ռուսաստանի Խորհրդային Ֆեդերատիվ Սոցիալիստական Հանրապետության, որտեղ նման հանձնաժողով այդպես էլ չստեղծվեց), և՛ ինքնիշխան հանրապետությունների օրոք։

Գերագույն դատարանը` որպես սահմանադրական դատարան
-----------------------------------------------

Մի շարք պետություններում չկան սահմանադրական դատարաններ, իսկ օրենքների սահմանադրականությունը որոշելու, սահմանադրությանը հակասող օրենքների ուժը կորցրած ճանաչելու լիազորություն ունի Գերագույն դատարանը (օրինակ՝ ԱՄՆ-ի Գերագույն դատարանը, Շվեյցարական գերագույն դատարանը, այդպես էր նաև ԽՍՀՄ-ում՝ 1924 թվականի սահմանադրությամբ)։

Տես նաև
-------

* Սահմանադրություն
* Սահմանադրականություն
* Իրավաբանություն
* Ռուսաստանի Դաշնության սահմանադրական դատարան
* Բելգիայի սահմանադրական դատարան
* Գերմանիայի սահմանադրական դատարան
* Ֆրանսիայի սահմանադրական խորհուրդ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Constitutional Court of Austria - History Archived 2012-08-26 at the Wayback Machine.
2. ↑  Авакьян С.А (2000). "Конституция России: природа, эволюция, современность". Сашко. Արխիվացված է the original 2012 թ․ փետրվարի 8-ին. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 6. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Конституционный суд на dic.academic.ru
* «Конституционное Правосудие». Вестник Конференции органов конституционного контроля стран молодой демократии
**Սահան Պրադհան** (նեպալ.՝ सहाना प्रधान, հունիսի 11, 1927(1927-06-11), Կատմանդու, Նեպալ - սեպտեմբերի 22, 2014(2014-09-22), Կատմանդու, Նեպալ), նեպալցի պետական գործիչ, կոմունիստական կուսակցության նշանավոր առաջնորդներից մեկը, Գիրիջա Պրասադ Կոյիրալայի կոալիցիոն կառավարությունում եղել է Նեպալի արտաքին գործերի նախարար (2007-2008)։

Կենսագրություն
--------------

Սահան Պրադհանը ծնվել է 1927 թվականի հունիսի 11-ին, Կատմանդուում։ 1938 թվականին նրա ընտանիքը գաղթել է Բիրմա, որտեղ Սահանը անցկացրել է իր պատանեկությունը։ 1945 թվականին վերադարձել է Նեպալ, 1950-ական թվականներին աշխատել է տարրական և միջնակարգ դպրոցներում որպես ուսուցիչ։ 1953 թվականին Հնդկաստանի Պատնայի համալսարանում ստացել է բակալավրի աստիճան, 1961 թվականին՝ Նեպալի Տրիբխուվանի համալսարանում տնտեսության մագիստրոսի աստիճան։ 1964-1973 թվականներին դասավանդել է Տրիբխուվանի համալսարանի Պադմա Կանյա քոլեջում, 1973-1975 թվականներին՝ համալսարանում։ Այդ շրջանում ակտիվ պայքարել է ժողովրդավարության և կանանց իրավունքների համար։

Ամուսնացած է եղել Նեպալի կոմունիստական կուսակցության առաջնորդ և այդ կուսակցության գլխավոր գործիչներից մեկի՝ Պուպշա Լալա Շրեստհայի հետ (քաղբյուրոյի անդամ 1978 թվականից)։ Իր քաղաքական գործունեության ընթացքում մի քանի ամիս անցկացրել է բանտում։ 1986 թվականին դարձել է կուսակցության առաջնորդ։ Նրա պառակտումից հետո՝ 1997-2001 թվականներին, եղել է Նեպալի կոմունիստական կուսակցության (մաքսիստ-լենինյան) նախագահ և այդ պաշտոնը զբաղեցրել մինչև 2002 թվականի նեպալցի կոմունիստների միավորումը։

1990-ական թվականներին բազմիցս մտել է Նեպալի կառավարության կազմի մեջ՝

* 1990-1991 թվականներին եղել է արդյունաբերության և առևտրի նախարար,
* 1996-1997 թվականներին եղել է անտառապահության և հողերի պահպանության նախարար,
* 1997-1998 թվականներին եղել է կանանց և սոցիալական ապահովության հարցերով նախարար,
* 2007-2008 թվականներին եղել է արտաքին գործերի նախարար։

Պրադհանի քույր Սադհան Ադիկարին եղել է կոմունիստական շարժման առաջնորդներից մեկը։

Սահան Պրադհանը մահացել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 22-ին 87 տարեկան հասակում՝ Կատմանդուում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Senior communist figure Sahana Pradhan no more". europenepal. Արխիվացված է the original 2014 թ․ հոկտեմբերի 15-ին. Retrieved 2014 թ․ սեպտեմբերի 23. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Աղբյուրներ
----------

* Archived 2014-10-06 at the Wayback Machine.
* 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2004043853 · VIAF: 2176742 · WorldCat VIAF: 2176742 |

 |
**Գարուշ Ավետիքի Հարյանց** (մայիսի 7, 1947(1947-05-07), Հացիկ, Ախուրյանի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բանաստեղծ, բեմադրիչ, դրամատուրգ, ծաղրանկարիչ։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1947 թվականի մայիսի 7-ին, Ախուրյանի շրջանի (Շիրակի մարզ) Հացիկ գյուղում։ 1977 թվականին գերազանցությամբ ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի ռեժիսուրայի ֆակուլտետը։ Նույն թվականին լույս է տեսել նրա բանաստեղծությունների առաջին՝ «Վարդավառ» գիրքը, 1980 թվականին՝ երկրորդ «Հրդեհի ծաղիկներ»-ը, որը 1992 թվականին արժանացել է Հայաստանի գրողների միության Հովհաննես Շիրազի անվան առաջին մրցանակին, 1984 թվականին՝ երրորդ «Հայրական ժամանակ»-ը, 1986 թվականին՝ «Եվան ու Աստղինեն» մանկականը։

Աշխատել է Լենինականի Մռավյանի անվան պետական դրամատիկ և տիկնիկային թատրոններում, ուր բեմադրվել են «Երեք խոզուկներ» և «Սատանան ու տոնածառը» մանկական պիեսները։ 1986-1988 թթ. գլխավոր տնօրենի պաշտոնում ղեկավարել է Շիրակի գոտու «Սոյուզպեչատ» միավորումը։ Երկրաշարժից հետո աշխատել է Երևանի հեռուստաթատրոնում իբրև խմբագիր, որտեղ բեմադրել է «Ես եմ փեսան» տրագիկոմեդիան՝ ըստ Երուխանի «Մարկոս ախպոր սերը» նորավեպի։ 1993-1994 թթ. դասախոսել է Երևանի թատերական ինստիտուտում և ղեկավարել «Ուսանողական» թատրոնի աշխատանքները որպես գեղարվեստական տնօրեն։

2004 թվականին տեղափոխվել է ԱՄՆ-ի Լոս Անջելես քաղաք, որտեղ 2000 թվականին հրատարակել է «Անֆիլադա» գիրք-պոեմը, 2007 թվականին՝ «Հազար և մեկ համազարկ» քառյակների հատընտիրը, որը արժանացել է «Հրանտ և Մանուշակ Սիմոնյաններ» առաջին ամենամյա գրական մրցանակին՝ «Տարվա լավագույն գիրք» անվանակարգում։

Հեղինակի բանաստեղծություններից թարգմանվել են ռուսերեն, վրացերեն, ուկրաիներեն, սլովակերեն։ Իսկ "Fhilantropy" անգլերեն գրված նրա չափածո գործն արժանացել է The International Library of Poetry կազմակերպության "Editor's Choice Award" ամենամյա մրցանակին։ Բազմաժանր գրողը 2005 թվականից Կալիֆորնիայի Հայ Գրողների Միության (ԿՀԳՄ) քարտուղարն է։ Հեղինակել է «Պապն ու թոռները» առականին, «Ներկա շարունակական» բանաստեղծական ժողովածուն և «Երկրաշարժի հարսնացուն» վիպակը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Գարուշ Հարյանցի կենսագրությունը avproduction կայքում". Արխիվացված է the original 2021 թ․ հունիսի 28-ին. Retrieved 2018 թ․ փետրվարի 4. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | AV Production |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ՀԳՀԳ: 10624 · ISNI: 0000000031835060 · LCCN: n92078274 · VIAF: 6865160668397103560005, 65667742 · WorldCat VIAF: 6865160668397103560005, 65667742 |

 |
**Վեներսբորգ** (շվեդ.՝ Vänersborg), քաղաք Շվեդիայում։

Աշխարհագրություն
----------------

Քաղաքը գտնվում է Շվեդիայի արևմտյան մասի Վեստերգյոտլանդ նահանգում։ Գտնվում է Շվեդիայի խոշորագույն Վենեռն լճի հարավային ափին` Գյոթա-Էլվ գետի ակունքի մոտ և Գյոթեբորգ քաղաքից 85 կմ հյուսիս-արևելք։

Մինչև 1998 թվականը քաղաքը եղել է Էլվսբորգ հողատիրույթի վարչական կենտրոնը, սակայն վերջինիս՝ հարևաններ Գյոթեբորգ-Բոհուսի և Սքարաբորգի հետ Վեստրա-Գյոտլանդին միավորվելուց հետո դարձել է Վեներսբորգ կոմունայի կենտրոնը։

Վեներսբորգն ունի ցուրտ ծովային կլիմա։

Պատմություն
-----------

Ներկայիս Վեներսբորգը գտնվում է ավելի հին բնակավայրի տարածքում, որը 1644 թվականին քաղաքային կարգավիճակ ստանալու հետ միասին ձեռք բերեց ներկայիս անունը։ Քաղաքը եղել է կարևոր առևտրային կենտրոն և սահմանային կետով ռազմական կայազոր՝ պաշտպանվելով Գյոթա-Էլվ գետի և Վենեռն լճի տրանսպորտային երթուղիներով։ 17-րդ դարում Սկանդինավիայի տարածքում պատերազմի ժամանակ Վեներսբորգը բազմիցս գրավվել և ավերվել է։ 1690 թվականին այն դարձել է Էլվսբորգ հողատիրույթի վարչական կենտրոնը, որը 1998 թվականին ընդգրկվել է Վեստրա-Գյոթալանդ նոր հողատիրույթի կազմում։

1800 թվականին Վեներսբորգում բնակվում էր շուրջ 1500 մարդ։ Թրոլլհեթթե և Գյոթա ջրանցքների կառուցումից հետո քաղաքն արագորեն զարգացել է։ 1834 թվականին աղետալի հրդեհը գրեթե ամբողջությամբ ոչնչացրել է քաղաքի կենտրոնը, այդ պատճառով կենտրոնի շենքերը հիմնականում թվագրվում են 19-րդ դարի երկրորդ կեսին։ 20-րդ դարում Վեներսբորգը դարձավ ծառայությունների ոլորտի խոշոր կենտրոն, իսկ հարևան Թրոլլհեթթանը վերածվեց արդյունաբերական կենտրոնի։

Սպորտ
-----

2013 թվականին քաղաքում անցկացվել է հոկեյի աշխարհի առաջնությունը։ 2019 թվականին ևս քաղաքում անցկացվել է հոկեյի աշխարհի առաջնությունը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Statistiska tätorter 2018 – befolkning, landareal, befolkningstäthet — Statistics Sweden, 2019.
2. ↑  Statistiska tätorter 2018 – befolkning, landareal, befolkningstäthet — Statistics Sweden, 2021.
3. ↑  "Vanersborg, Sweden Climate Summary". Weatherbase. Retrieved 2015 թ․ ապրիլի 17.
4. ↑  "Next Bandy World Championships will be held in Vanersborg, Sweden". Արխիվացված է the original 2012 թ․ սեպտեմբերի 1-ին. Retrieved 2019 թ․ մայիսի 11. `{{cite web}}`: Cite has empty unknown parameter: `|dead-url=` (help)
5. ↑  bandynet.ru

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4222135-3 · LCCN: n95122979 · LIBRIS: 162806 · VIAF: 136205741 · WorldCat VIAF: 136205741 |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Խաչ եկեղեցի (այլ կիրառումներ)
**Սուրբ Խաչ եկեղեցի**, Հայ կաթողիկե եկեղեցի, գտնվում է Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալցխայի շրջանում, Ախալցխա քաղաքից 14 կմ դեպի հարավ-արևմուտք, հայաբնակ Աբաթխև գյուղում, կառուցվել է 19-րդ դարում, 1870 թվականին։ Մինչև Սուրբ խաչ եկեղեցու կառուցումը գյուղի բնակիչները այցելում էին «Յադենց աղբյուր» կոչվող վայր, որտեղ կա մի մատուռ, և այնտեղ հոգում իրենց հոգևոր կարիքները, մատուռը մինչև օրս համարվում է գյուղի ուխտատեղին։

Սուրբ Խաչ եկեղեցին բազիլիկ տիպի քարե կառույց է, նրա չափերն են՝ 15.62 x 9.32 մետր։ Ունի նաև զանգակատուն, որը գտնվում է մուտքի վերևի մասում՝ տանիքին։

1920 թվականին նորոգվում է եկեղեցու տանիքը։

Խորհրդային անաստվածության տարիներին եկեղեցին փակեցին և վերածեցին պահեստի։ 1980 թվականին եկեղեցին վերաբացվում է, որի համար մեծ ջանքեր է գործադրում գյուղի բնակիչ Մկրտիչ Միքայելյանը։

Մինչև 1991 թվականը եկեղեցու հոգևորականն է եղել տիրացու Փաշայենց Տեփանը։

1995 թվականին եկեղեցին կրկին վերանորոգվում է, իսկ վերանորոգման նյութական ծախսերը հոգում են գյուղի բնակիչները։

Եկեղեցու արևմտյան մուտքի մոտ ամփոփված է Գրիգոր վարդապետ Սահարյանի աճյունը, ում շնորհիվ 1850 թվականին գյուղում կառուցվեց դպրոց, և նրա ջանքերով կագուն է մնացել եկեղեցին։ Գրիգոր վարդապետ Սահարյանի տապանաքարի վրա կա արձանագրություն, որում գրված է․ 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Այս է տապան դամբարան / տէր Գրիգոր վարդապետ Սահա/րեան, 60 ամաց հասակի, / զի ատեաց զկեանս աշխար/հի, ջանք եւ ճիգ քրտնա/թոր ոչ խնայեաց զոր ի / զոր․ հիմնադիր այս տաճա/րիս փոխեաց զկեանս հան/գիստ 1886 ամի 28 յունուարի |  |

Աբաթխև գյուղի Սուրբ Խաչ եկեղեցին վերաօծվեց 2017 թվականի ապրիլի 18-ին, ձեռամբ Արհ. Տ. Ռաֆայել արքեպս. Մինասյանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑   Archived 2021-02-28 at the Wayback Machine. էջ 16-ից մինչև 18
2. ↑  "Առաջնորդություն". *web.archive.org*. 2021 թ․ փետրվարի 28. Արխիվացված է the original 2021 թ․ փետրվարի 28-ին. Retrieved 2021 թ․ օգոստոսի 15.
**Սակուրյա** (ճապ.՝  桜湯), Սակուրա-չա(桜茶), հայտնի «cherry blossom tea» ճապոնական թուրմ է, որը ստեղծվում է խաշած բալի տերևներից և եռացած ջրից։ Այս համադրությունը դարձել է բուսական թեյի տեսակ և արևելաասիական մշակույթում վայելում է շատ սերունդների համակրանքը։

Թթու ծաղկում
Հիմնական բաղադրիչը, բալի ծաղկած ծաղիկներն են, որոնք հավաքվում են, երբ բալի ծառերը ծաղկում են ուշ գարնանը։ Սկզբում հեռացնում են ծաղկաբաժակը ապա տերևները, ապա պահածոյացնում են սալորի քացախով և աղով, այնուհետև չորացնում։ Չորացրած կեռասի ծաղիկները պահվում կամ կնքվում են թեյի փաթեթներում և վաճառվում։

Սկուրիայի թեյ
Սակուրյա պատրաստելու համար պետք է մի քանի չոր, աղի, թթու ծաղկունք, մի բաժակ տաք ջուր։ Այնուհետև ծածկում են տաք ջրով, հեռացնում փափուկ տերևները։ Այնուհետև բուսական թեյը թրմում են, մինչև որ բույրը հասնի իր ցանկալի ինտենսիվությանը։ Արդյունքում ստացված խմիչքը թեթևակի աղի է։

Երբ սակուրայ են մատուցում
-------------------------

Կա ճապոնական արտահայտություն «ocha wo nigosu»: «ocha» թեյն է, իսկ «nigosu» նշանակում է պարզ չլինել : Այսպիսով, տերմինը բառացիորեն թարգմանելու է թեյի ամպամածությունը դարձնելու համար։ Այնուամենայնիվ, այս արտահայտության իմաստն է «խուսափել», «անորոշ լինել» կամ «չկատարել»։ Այս նշումը այն է, թե ինչու կանաչ թեյը չի ծառայում հարսանիքներում, սակայն «Սակուրա-յուն» ծառայությունը մատուցվում է որպես «սկիզբ», որը առավել հարմար է հարսանիքի համար։

Տես նաև
-------

* Սակուրա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Teaviews on Cherry Blossom Tea". Արխիվացված է the original 2017 թ․ սեպտեմբերի 30-ին. Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 4.
2. ↑  Cherry Blossom Tea
3. ↑  Sakura Tea
**Ռուփոլդինգ** (գերմ.՝ Ruhpolding), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։

Ենթարկվում է Վերին Բավարիա վարչական շրջանին։ Մտնում է Տրաունշտայն շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 6286 մարդ (ըստ 31 դեկտեմբերի 2010 թվականի տվյալով)։ Զբաղեցնում է 147.83 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 1 89 140։

Կոմունան բաժանված է 55 գյուղական շրջանների։

Պատմություն
-----------

Առաջին գրավոր հիշատակումը տարածքի մասին թվագրվում է 924 թվական, իսկ Ռուփոլդինգի մասին թվագրվում է 1193 թվական։ 1585 թվականին այն դարձավ վարչական միավոր։ 1895 թվականին Ռուփոլդինգում սկսեցին երկաթուղային գծերի կառուցումը։ 1933 թվականին Կառլ Դենեգերը հիմնեց ձմեռային սպորտի համար նախատեսված առողջարան։ Առողջարանը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ երկար չգործեց, բայց 1950-ական թվականներին զբոսաշրջության բումի ժամանակ այստեղ զբոսաշրջիկների ռեկորդ սահմանվեց։ Զբոսաշրջիկների թիվը հասավ 600000-ի, այս ռեկորդը գերազանցվել է 1991 թվականին, երբ զբոսաշրջիկների թիվը հասավ 1122732։

Սպորտ
-----

Ռուփոլդինգում է գտնվում «Chiemgau Arena»-ն, որտեղ անցկացվում է բիատլոն սպորտաձևի մրցումներ (1979, 1985, 1996, 2012 թվականներին)։ Նաև Ռուփոլդինգում անցկացվում է բիատլոն սպորտաձևի աշխարհի առաջնությունը։

Լուսանկարներ
------------

* ՌուփոլդինգՌուփոլդինգ
* ՌատուշաՌատուշա
* ԵկեղեցիԵկեղեցի

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Gemeinde Ruhpolding — Geschichte". Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Retrieved 2015 թ․ օգոստոսի 1. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Տրաունշտայն շրջանի քաղաքներ և համայնքներ |
| --- |
|  |
| Ալցի Ալտենմարքթ • Բերգեն • Զեեի Վագինգ • Վոնեբերգ • Գրաբենշթեթ • Գրասաու • Զեեոն Զեեբրուք • Զիգսդորֆ • Զուրբերգ • Ուբերզեե • Ինցել • Քինբերգ • Քիրխանշյորինգ • Մարկվարթշթայն • Նուսդորֆ • Օբինգ • Փալինգ • Փեթինգ • Փիթենհարթ • Ռայթ իմ Վինքլ • Ռուփոլդինգ • Թախերթինգ • Զեեի Թախինգ • Թիթմոնինգ • Թրաունրոյթ • Թրաունշթայն • Թրոսթբերգ • Ունթերվյոսեն • Ֆախենդորֆ • Ֆրիդոլֆինգ • Խիմինգ • Շլեխինգ • Շնայթզեե • Շթաուդախ Էգերնդախ • Էնգելսբերգ |  |

 |