**Ուենդել Էդվարդ Փիրս** (անգլ.՝ Wendell Edward Pierce, դեկտեմբերի 8, 1963(1963-12-08), Օռլեան շրջան, Լուիզիանա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան։ Առավել հայտնի է HBO-ի դրամայի՝ խուզարկու Մորլանդի Բանքի պաշտամունքային «Գաղտնալսում» և թրոմբոնիստ Էնթոնի Բատիստայի «Թրիմեյ» դերերով, ինչպես նաև Մայքլ Դավենպորտի դերով՝ «Արտաշնչման սպասումով» ֆիլմում։

Կենսագրություն
--------------

Փիրսը ծնվել է 1963 թվականի դեկտեմբերի 8-ին Լուիզիանա նահանգի Նոր Օռլեան քաղաքում՝ ուսուցչի և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ պարգևատրված վետերանի ընտանիքում, որն աշխատել է որպես գործառնական ինժեներ։ Նրա հոր բանակային ստորաբաժանումն օգնել է ծովային հետևակայիններին 1944 թվականին հաղթել Սայփանի ճակատամարտում։ Փիրսը հոր մասին ասել է․ «Երբ երկիրը չէր սիրում հորս, հայրս սիրում էր իր երկիրը։ Սա հայրենասիրության բարձրագույն ակտն է»։

Փիրսը մեծացել է աֆրոամերիկացի միջին խավի *Potchartrein Park* համայնքում, որը հանդիսանում է աֆրոամերիկացիների առաջին ռազմական արվարձանը։ Նրա հայրը, ինչպես շատ սև վետերաններ, պատերազմից վերադառնալուց հետո տեղափոխվել են այս տարածք։ Տարածքը երկրի երեսից ջնջվել է 2005 թվականին «Կատրինա» փոթորկի ժամանակ։ Ավերվել է նաև Փիրս ընտանիքի տունը, որը հեղեղվել է չորս մետր ջրով։

Փիրսը հաճախել է Նոր Օռլեանի Բենջամին Ֆրանկլինի անվան միջնակարգ դպրոցը, այնուհետև ավարտել է Նոր Օռլեանի Արվեստի կենտրոնը, որտեղ նա նախագահական կրթաթոշակառու էր։ Որպես երիտասարդ դերասան` հայտնվել է Թուլեյնի համալսարանի Շեքսպիրյան փառատոնի «Ձմեռային հեքիաթ» բեմադրության մեջ։ Նա դարձել է «Մտածիր այդ մասին» դեռահասային թոք-շոուի պրոդյուսերն ու վարողը *NBC* կայանի տեղական մասնաճյուղում, ինչպես նաև վարել է մեկշաբաթյա ջազ-շոու՝ «Լրացումներ Կոնգոյի հրապարակով», *WYLD-FM* ռադիոյով։

1981-1985 թվականներին հաճախել է Ջուլիարդի դրամայի դպրոցը, որտեղ ստացել է արվեստի բակալավրի աստիճան։

Գործունեություն
---------------

### Կինո և հեռուստատեսություն

Փիրսը նկարահանվել է ավելի քան 30 ֆիլմում և հայտնվել մոտ 50 հեռուստաշոուում, ինչպես նաև մասնակցել է տասնյակ թատերական ներկայացումների։ Աշխատել է *HBO*-ի «Գաղտնալսում» և «Թրիմեյ» դրամաներում։ Խաղացել է Ջեյ Ջենքսի դերը «Մթնշաղ։ Լուսաբաց - Մաս 2» և բանդիտ Կարլսոնի դերը «Փարկեր» ֆիլմերում։ Ուենդելը հայտնի է նաև Ռոբերտ Զեյնի դերով՝ «Suits» սերիալում։

«Տրիմեյ» ֆիլմում տրվող դերի համար Փիրսը սովորել է նվագել տրոմբոն, չնայած ապավինում էր այսպես կոչված «կրկնակի ձայնին»։ Երաժշտությունը, որը հնչում էր շոուում, նվագում էր Սթաֆորդ Էյջին` *Rebirth Brass Band* նվագախմբից։ Էյջին տեսահոլովակում նվագում էր տրոմբոն՝ Փիրսի փոխարեն, հուսալիության հասնելու համար։

Փիրսը առաջադրվել է «Անկախ ոգի» մրցանակ տղամարդու լավագույն դերակատարման համար մրցանակին՝ «Չորս» ֆիլմի համար, որտեղ խաղացել է ամուսնացած գեյ Ջոյի դերը, որն ընտանիքից հեռանում է երիտասարդ սպիտակ տղամարդու մոտ, ում հետ ծանոթացել է համացանցում։ Ֆիլմը թողարկվել է 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ին` մոտավորապես նույն ժամանակ, երբ *NBC*-ում ցուցադրվել է «Մայքլ Ջեյ Ֆոքսի շոու»-ն։ Այդտեղ խաղացել է Մայքլ Ջեյ Ֆոքս բոսի կերպարը նախքան սերիալի փակումը հինգ ամիս անց։

Փիրսը Բալթիմորի քաղաքապետ Ստեֆանի Ռոուլինգս Բլեյքի հետ, 2010 թվականի դեկտեմբերին «Բալթիմոր Ռեյվենս»-ի դեմ խաղում «Նյու Օռլեանս Սեյնթս»-ի պարտությունից հետո
### Թատրոն

Փիրսը մասնակցել է մեծ թվով թատերական ներկայացումների։ Բարձր է գնահատվել «Քույնի» նրա Հոլթ Ֆրեի դերը *John F. Kennedy Center for the Performing Arts* կողմից։ Խաղացել է «Դաշնամուր նվագելու դաս», «Լուրջ փողեր» և «Ձմեռվա տղաներ» բրոդվեյան ներկայացումներում։

Մասնակցել է օֆֆ-բրոդվեյան ներկայացումներին՝ «Բալի այգին» (որի համար առաջադրվել է *VIV Award* լավագույն առաջատար դերի համար), «Գոդոյին սպասելիս» (որի գործողությունները տեղի է ունեցել տան տանիքում Կատրինա փոթորկից հետո), «Բաժանման գիտություններ», որը ցուցադրվել է Լինքոլն կենտրոնում։

Բացի այդ, մասնակցել է՝ «Ցիմբելին» (*The Public Theater*-ում), «Լավ ժամանակները սպանում են ինձ», «Վերոնացի երկու ազնվական», «Ինչ ցավալի է, որ նա պոռնիկ է» և «Պարոն Էվերի տղաները» ներկայացումներին, որոնք բեմադրվում էին *ACT Theatre* թատրոնում։

Փիրսը նաև թատերական պրոդյուսեր է։ Նա է բրոդվեյյան «Քլայբուրն Փարկ» շոուի պրոդյուսերը։ Շոուն առաջադրվել է չորս «Թոնի» մրցանակի։ 2012 թվականին արժանացել է «Թոնի» մրցանակի լավագույն պիեսի համար։

2015 թվականին Փիրսը վերադարձել է բեմ՝ Նյու Յորքի *Billie Holiday Theatre*-ի «Եղբայրներ ներքևից» բեմադրությունում խաղալու համար։

### Ռադիո

2009 թվականին Փիրսը հյուրընկալվել է *Jazz at Lincoln Center* հեռարձակման ազգային ծրագրին, որը «Փիբոդի» մրցանակի դափնեկիր է։ Դրա ժամանակ եթերում հնչում էին *Jazz at Lincoln Center's House of Swing* ձայնագրությունները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2  filmportal.de — 2005.
3. ↑  «Wendell Pierce profile». Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
4. ↑  «Seen and Heard in New York: Wendell Pierce, Cory Booker, Alan Rickman». Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
5. 1 2  «Pierce's New Orleans». Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
6. ↑  «Why "Treme" Star Wendell Pierce is Getting into the Supermarket Business». Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
7. ↑  Associated Press (2008). «Actor wants to revive Pontchartrain Park». KATC Channel 3. Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ օգոստոսի 27-ին. Վերցված է 2008 թ․ օգոստոսի 27-ին.
8. ↑  «Wendell Pierce Award Winning Actor and President of the Pontchartrain Park Community Development Corp» (PDF). Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
9. ↑  «Alumni News». The Juilliard School. 2007 թ․ սեպտեմբեր. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ նոյեմբերի 11-ին.
10. ↑  «Wendell Pierce». *All Movie Guide*. The New York Times. Վերցված է 2012 թ․ ապրիլի 5-ին.
11. ↑  «Wendell Pierce». *IMDb*. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 16-ին.
12. ↑  «'Treme's' Antoine Batiste gets his horn sound from Rebirth's Stafford Agee». *NOLA.com*. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 16-ին.
13. ↑  «Controversial Award-Winning Film». Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ հոկտեմբերի 2-ին. Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 22-ին.
14. ↑  «NBC Announces Fall Premiere Dates for New Season». *The Futon Critic*. 2013 թ․ հունիսի 21. Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 3-ին.
15. ↑  «Cast: Wendell Pierce». Արխիվացված է օրիգինալից 2010 թ․ սեպտեմբերի 29-ին. Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
16. ↑  «New Orleans Natives Bring Home Tony Award». Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ հուլիսի 5-ին. Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 27-ին.
17. ↑  Pierce, Wendell (Մարտի 5, 2015). «Wendell Pierce Back on Stage in 'Brothers From the Bottom» (Interview). Interviewed by Derrick Hemphill. nbcnews.com.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ուենդել Փիրս Internet Movie Database կայքում

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ուենդել Փիրս» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · ČSFD · Filmportal · Internet Broadway Database · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 8044937 · BNE: XX4938208 · BNF: 171023714 · GND: 142980668 · ISNI: 000000036319460X · LCCN: no00006942 · SUDOC: 171896238 · VIAF: 228515526 · WorldCat VIAF: 228515526 |

 |

 |