recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ամարասի հովտի բնակատեղիներ**, Արցախի վաղ միջնադարի խոշոր և շեն բնակավայրերից մեկն է, որտեղ կյանքը հարատևել է մինչև 16-րդ դարը, մինչև Օսմանյան թուրքերի կողմից ավերումը։

Բնանկատեղիներ
-------------

Ամարասը ունի մեղմ կլիմա, որտեղ առանձնացել են են հին և հարուստ մշակութով բնակավայրեր, վանական և պատմական հուշարձարաններ։

Ամարասի հովտի շարունակությունը կազմող տարածքում եղել են բազմաթիվ հին, ավերված, կանգուն բնակավայրեր, որոնց մի մասը դեռևս չի ուսումնասիրվել։ ՀնասԵր Հրաչյա Բեգլարյանի կազմած տեղեկություններով եղել են միջնադարյան չորս գյուղեր։

### Ղարահոջ

Ղարահոջը հիշատակվել Է մատենագիտական աղբույրներում։ Այն գտնվում է այժմյան Քրահունջ գյուղից երկու կիլոմետր դեպի արևմուտք, Ռակհան լեռան լանջին և կորվում է «Հին Քարահունջ» անունով։ Գյուղի մեծ մասը վարելահողեր են, իսկ մյուս մասերում ավերակներ են։

### Քարավեճ

Հին Քարահունջ բնակավայրի հարևանությամբ Քարավեճի գյուղատեղին է, որը գտնվում է հին Քարահունջից դեպի արևելք, այժմյա Քերթ գյուղի մոտ, Ռսկհան լեռան ուսին։ Տարիներ առաջ այստեղ հայտնաբերվել են գետնաթաղ քար ու կրով կառուցված շենքերի մնացորդներ, որոնք ցավոք ամբողջովին ավերակ վիճակում են եղել։

### Բրիտիս

Գյուղը հիշատակված է Առաքել Դավրիժեցու պատմության մեջ, գտնվում է Կոլխոզաշեն և Մսմնա գյուղերի արանքում։ Գյուղը կոչվել է նաև Պերետես։ Այստեղ կան գերեզմանատուն, փլված մատուռով։ Տարածքում հիմնականում վարելահողեր են, չհաշված արհեստական թմբերը, որոնք առաջացել են փլված տները հող ու մցառով ծածկելու արդյունքում։

### Քոչիզի

Քոճիզ գյուղի հետքերը երևում են Ծովատեղ և Խերխան գյուղերց ներքև ընկած բլրալանջի վրա։ Վկայում են, այստեղի երկու գերեզմանատները։

### Ամարաս գյուղաքաղաք

Ամարաս գյուղաքաղաքը խոշոր տարածք է, որը գտնվում է Ամարաս գետի աջ և ձախ ափերին։ Հնավայրի արևմտյան և արևելյան մասերում կան երկու գերեզմանատներ։ Դրանցից մեկը գտնվում է Կհոլ տեղամասում, մյուսը Կզնապատ բլրի վրա։ Բնակավայրի պարսսպները, բազմաթիվ բնակարաններ, մատուռներ կառուցվել են քարից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Մկրտչյան, Շահեն (1985). *Լեռնային Ղարաբաղի պատմաճարտարապետական հուշարձաններ*. Երևան: Հայաստան. էջեր 145–146. ISBN 4902020000. `{{cite book}}`: Check `|isbn=` value: checksum (օգնություն)
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Զոհրաբյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Անդրանիկ Ատոմի Զոհրաբյան** (մայիսի 1, 1996(1996-05-01), Վեդի, Արարատի մարզ, Հայաստան - ապրիլի 2, 2016(2016-04-02), Մարտակերտի շրջան, Արցախ), Հայաստանի զինված ուժերի շարքային, գնդացրորդ, ապրիլյան քառօրյա պատերազմի մասնակից, Արցախի հերոս։

Կենսագրություն
--------------

Անդրանիկ Զոհրաբյանը ծնվել է 1996 թվականի մայիսի 1-ին Վեդի քաղաքում՝ Ատոմ և Ալլա Զոհրաբյանների ընտանիքում։ Անդրանիկը սովորել է Եվրոպական քոլեջի Վեդու մասնաճյուղում` հաշվապահական հաշվառում և աուդիտ բաժնում։ Սիրում էր ֆուտբոլ ու շատ լավ էր խաղում։ Երևանում` «Խաղային մարզաձևերի մանկապատանեկան օլիմպիական մարզադպրոցի» թիմում, պատրաստվել է ՖԿՀՊԻ-ի ընդունելության քննություններին ու երազում էր դառնալ ֆուտբոլի մարզիչ։ Մարզվում էր Երևանում։ Ուներ երկու քույր։ Ընտանիքի միակ որդին` Անդրանիկը, 2014 թվականի հուլիսին մեկնեց ծառայության։ Ծառայում էր Արցախի Մարտակերտի շրջանում։ Հուլիսի 16-ին զորացրվելու էր։ 2016 թվականի ապրիլի 2-ի հարձակումների ժամանակ գրոհի է ենթարկվել նաև Անդրանիկի դիրքը։ Անդրանիկը գործում է "ոչ-մի քայլ ետ" սկզբունքով, նա այն երեք զինվորներից մեկն էր, ով չլքեց կապիտան Ուրֆանյանին և պայքարեց մինչև վերջ։ Նրան էր պատկանում դիրքի ամենածանր զենքը՝ Կալաշնիկովի գնդացիրը։ Թշնամին այդ դիրքում կորցրեց 80-90 զինվոր, որոնց մեծ մասին ոչնչացրել է Անդրանիկը։ Կռվի վերջում նա դուրս է գալիս բաց մարտի և վտանգի տակ դնելով սեփական կյանքը ոչնչացնում է թշնամու բազմաթիվ գրոհայինների։ Որոշ ժամանակ անց Անդրանիկը ստանում է ծանր վիրավորումներ և զոհվում է հերոսի մահով։ Ապրիլի 8-ին Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի ու ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի միջնորդությամբ իրականացված որոնողական աշխատանքների շնորհիվ գտնվեց և ընտանիքին հանձնվեց կապիտան Արմենակ Ուրֆանյանի վաշտի գնդացրորդ, շարքային Անդրանիկ Զոհրաբյանի մարմինը։ 

Հուշաղբյուր Վեդու մշակույթի տան առջև՝ նվիրված Անդրանիկ Զոհրաբյանի հիշատակին

Պարգևներ
--------

Անդրանիկ Զոհրաբյանը Հայաստանի նախագահի հրամանագրով հետմահու պարգևատրվել է զինվորական բարձրագույն պարգևով՝

* «Մարտական խաչ» առաջին աստիճանի շքանշանով
* Արցախի նախագահ Բակո Սահակյանի հրամանագրով՝ «Մարտական ծառայության» մեդալով։

Հուղարկավորություն
------------------

Հոգեհանգիստը տեղի է ունեցել 2016 թվականի ապրիլի 9-ին ժամը 18:00-ին, իսկ հուղարկավորությունը՝ 2016 թվականի ապրիլի 10-ին ժամը 13:00-ին Վեդու մշակույթի տանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Քյարամ Սլոյանին և Անդրանիկ Զոհրաբյանին հետմահու շնորհվել է «Արցախի հերոս» կոչում». *CIVILNET*. 2022 թ․ նոյեմբերի 17. Վերցված է 2022 թ․ նոյեմբերի 17-ին.
2. ↑  ««Համեստ էր, զուսպ, իր նկատմամբ եղած սերն էլ իր նման է». Մարտակերտում զոհված Անդրանիկ Զոհրաբյանն այսօր կդառնար 20 տարեկան». *www.tert.am*. Արխիվացված է օրիգինալից 2022 թ․ փետրվարի 11-ին. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 15-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մարտակերտի արծիվներից մեկը՝ Անդրանիկ Զոհրաբյանն այսօր կդառնար 21 տարեկան
* Հրապարակվել է զոհված զինծառայողներից եւս մի քանիսի լուսանկարները (թարմացված) Արխիվացված 2017-02-03 Wayback Machine
**Վըն կայսր** (չինարեն՝ 周文王, փինյին՝ Zhōu Wén Wáng), (մ. թ. ա. 1112 - մ. թ. ա. 1050)，հայտնի է նաև որպես Սիպո Չան, Չժոու արքայատոհմի կայսր, Շանի թագավորության վերջին շրջանում։ Հետագա սերունդները նրան համարում են դաոսականության ժառանգորդներից մեկը։

Կյանքը և գործունեությունը
-------------------------

Չժոուի թագավոր Վընը ծնվել է մ.թ.ա. 1152 թվականին։ Ըստ «Բամբուկի ժամանակագրության»՝ Շան դինաստիայի վերջում Վըն թագավորի հայրը՝ Ծի Լին, բանտարկվեց և ապանվեց կայսր Վըն Տինի կողմից։ Դրանից հետո Վըն կայսրը դարձավ կառավարիչ և ստացավ Արևմտյան կոմսի կոչում, ուստի նրան անվանում էին նաև Պո Չան։ Վըն կայսրի որդո՝ կայսր Յիի գահակալությունից երկու տարի անց, Չժոու ժողովուրդը հարձակվեց Շան դինաստիայի վրա։ Ըստ «Փոփոխությունների գրքի» և «Երգերի գրքի», կայսր Յին իր քրոջը ամուսնացրել է Վըն կայսրի հետ։

Նա իրեն շրջապատեց այնպիսի տաղանդավոր մարդկանց, ինչպիսիք են Թայ Դինը և Սան Շընը, վարեց ժողովրդի հանդեպ առատաձեռնության քաղաքականություն, և օրեցօր ամրապնդեց երկրի հզորությունը։ Այնուամենայնիվ, կայսր Սին նախանձեց նրան և բանտարկեց Պեյ լի պալատում։ Նա իր բանտարկության ընթացքում գրել է «Չժոու Յի» և բազմաթիվ այլ գրքեր և հենց դրանց շնորհիվ էլ ազատ է արձակվել բանից, ինչպես նաև դատարանի պաշտոնյաներին ապացուցել է իր անմեղությունը։ Նա կառուցեց մայրաքաղաք Ֆընյին (այսօրվա Հու շրջան, Շանսի նահանգ) և ընդլայնեց իր իշխանությունը մինչև Յանցզի, Հան, Րու և այլ գետերի ավազաններ։ Արքայազնները մեկը մյուսի հետևից հնազանդվեցին Վըն կայսրին։

Մահից առաջ Վըն կայսրը հրամայեց իր որդուն՝ պատերազմ սկսել և ոչնչացնել Շան դինաստիան։  Տասնմեկ տարի անց (մ.թ. ա. մոտ 1046 թ.), հավատալով, որ եկել է ճիշտ պահը, բանակ հավաքեց և շարժվեց դեպի մայրաքաղաք Չաոկը ՝ կայսր Սինին տապալելու համար։ Երկու բանակները բախվեցին Մույե դաշտում, Շան բանակը պարտվեց։ Այսպես անկում ապրեց Շան դինաստիան։

Լեգենդն ասում է, որ ներկայիս «Փոփոխությունների գիրքի» հեղինակը Վըն կայսրն է։

Վըն կայսրը, ալկոհոլի մեծ երկրպագու էր, կարող էր խմել հազար սափոր գինի։ Երբ կայսրուհի Վու Ծըթիենը փոխեց երկրի անունը և անվանեց Չժոու, նա հայտարարեց, որ ինքը Վըն կայսրի հետնորդն է։

Ընտանիք
-------

### Տատիկ ու պապիկ

* Պապիկ՝ Չժոու Թայվան
* Տատիկ՝ Թայ Ծիան

### Ծնողներ

* Հայր՝ Ծի Լի
* Մայր՝ Թայ Րեն

### Կանայք և հարճեր

* Թայ Սի
* Կայսր Յիի քույր

### Երեխաներ

որդիներ：

* Ավագ որդի՝ Պո Յիքաո
* Երկրորդ որդի՝ Չժոուի կայսր Վու
* Երրորդ որդի՝ Կուան Շուսիեն
* Չորրորդ որդի՝ Չժոու Կոնտան
* Հինգերորդ որդի՝ Ցայ Շուտու
* Վեցերորդ որդի՝ Վեյ Քան
* Յոթերորդ որդ՝ Չըն
* Ութերորդ որդին՝ Հուո
* Իններորդ որդի՝ Րան Ծիծայ
* Տասներորդ որդի՝ Յոն Պո
* Տանմեկերորդ որդի՝ Ցաո Շուճըն
* Տասներկուերորդ որդի՝ Պի Կոն
* Տասներեքերորդ որդ՝ Ֆըն Հոու
* Տասնչորսերորդ որդի՝ Հուան Պո

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  嬭加編鐘"文王之孙，穆之元子"補正
2. ↑  《今本竹書紀年 文丁十一年》：周公季歷伐翳徒之戎，獲其三大夫，來獻捷。王殺季歷。王嘉季歷之功，錫之圭瓚、秬鬯，九命為伯，既而執諸塞庫。季歷困而死，因謂文丁殺季歷。
3. ↑  《竹書紀年》：「帝乙居殷，二年，周人伐商。」
4. ↑  《易經》：「帝乙歸妹，以祉元吉。」
5. ↑  《詩經》〈大雅〉〈文王之什〉〈大明〉：「天監在下，有命既集。文王初載，天作之合。在洽之陽，在渭之涘。文王嘉止，大邦有子。大邦有子，俔天之妹。文定厥祥，親迎於渭。造舟為梁，不顯其光。有命自天，命此文王。於周於京，纘女維莘。長子維行，篤生武王。保右命爾，燮伐大商。」
6. ↑  刘恕《资治通鉴外纪》曰："纣囚昌于羑里，昌为《易》卦辞。"苏辙《古史》曰："文王方幽囚忧患，乃因古八卦为六十四，为之卦辞、爻辞，谓之《周易》。"
7. ↑  司馬遷史記 周本紀曰:"西伯蓋即位五十年。其囚羑里，蓋益易之八卦為六十四卦。"
8. ↑  《论衡》
9. ↑  《左传·僖公二十四年》：管蔡郕霍，鲁卫毛聃，郜雍曹滕，毕原酆郇，文之昭也。

Արտաքին հղումներ
----------------

* 李學勤：〈周文王遺言〉Արխիվացված 2020-12-05 Wayback Machine（2009）
**Սիմեոն Սարկիսով** (փետրվարի 19, 1895(1895-02-19) կամ փետրվարի 7, 1895(1895-02-07), Շուշի, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 30, 1971(1971-12-30) կամ դեկտեմբերի 12, 1971(1971-12-12), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), հայ խորհրդային նյարդաֆիզիոլոգ և նյարդամորֆոլոգ։ ԽՍՀՄ ԲԳԱ ակադեմիկոս (1948-1971)։

Կենսագրություն
--------------

1915 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցը։ 1923 թվականին ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը, ապա Կարմիր պրոֆեսուրայի ինստիտուտը։ 1925 թվականին Սարկիսովի նախաձեռնությամբ Մոսկվայում կազմակերպվել է ուղեղի բջջակերտվածքի (ցիտոարխիտեկտոնիկա) լաբորատորիա։ Վերջինս 1928 թվականին վերակառուցվել է Ուղեղի ԳՀԻ-ի, որի տնօրենն էր մինչև 1968 թվականը։

Մահացել է 1971 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Մոսկվայում։ Թաղված է Վագանկովի գերեզմանոցում։

Գիտական գործունեություն
-----------------------

Սիմեոն Սարկիսովի գիտական աշխատանքները հիմնականում վերաբերում են գլխուղեղի տեսողական ֆունկցիային, կենտրոնական նյարդային համակարգի կառուցվածքային առանձնահատկություններին և կենսաէլեկտրական երևույթներին՝ բնականոն և ախտաբանական պայմաններում, ուղեղաբնի ցանցանման գոյացության դերի, նյարդադեղաբանության, գլխուղեղի էլեկտրոնային մանրադիտման, հյուսվածքաքիմիայի և նյարդակիբեռնետիկայի, ինչպես նաև կենտրոնական նյարդային համակարգի անալիզատորների դինամիկ տեղայնացման հարցերին։ Մինչև էլեկտրոնային մանրադիտակի ի հայտ գալը նա առաջարկել է հիպոթեզ՝ ուղեղի աստղաձև բջիջների և դենդրիտային «փշիկների» հատուկ (ռեցեպտիվ) դերի մասին (նյարդային իմպուլսների փոխանցման, ուղեղի կեղևում տեղի ունեցող հետքային պրոցեսների իրացման և ուղեղի ակտիվության պլաստիկության ու շարժունության գործում)։ Հետագայում այդ հիպոթեզը հաստատվեց անգլիացի գիտնական Գրեյի և Սիմեոն Սարկիսովի՝ էլեկտրոնային մանրադիտակով կատարված հետազոտություններով։

Անդամակցություն
---------------

Սարկիսովը եղել է ԽՍՀՄ առողջապահության նախարարության բժշկական գիտությունների խորհրդի, Նյարդախտաբանների և հոգեբույժների համամիութենական ընկերության նախագահ, Նյարդախտաբանների միջազգային ֆեդերացիայի փոխնախագահ, ԽՍՀՄ ԲԳԱ նախագահության, Բեռլինի ԳԱ թղթակից անդամ, Մեծ Բրիտանիայի թագավորական բժշկական ընկերության և արտասահմանյան այլ երկրների նյարդախտաբանների ու հոգեբույժների ընկերությունների անդամ։

Պարգևներ
--------

Պարգևատրվել է Լենինի, Աշխատանքային կարմիր դրոշի 2, «Պատվո նշան» շքանշաններով։

Աշխատություններ
---------------

* Очерки по структуре и функции мозга (1964)
* Электронная микроскопия мозга (1967)
* Журн. невропатологии и психиатрии им. С.С.Корсакова, 1972, **72,** вып. 4, с. 635—636.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  А. П. Айриян (1998). *Армянские учёные-медики*. Ереван: Амарас. էջ 37. ISBN 99930-1-001-7. `{{cite book}}`: Check `|isbn=` value: checksum (օգնություն)
2. 1 2  ՀՍՀ գլխավոր խմբագրություն (1984). *Հայկական Սովետական Հանրագիտարան*. Երևան: Հայկական Հանրագիտարան Հրատարակչություն. էջ 235.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Սիմեոն Սարկիսովի մասին «Личности» կայքում
* Սիմեոն Սարկիսովի մասին «Семейные истории» կայքում.
**Վիլեն Արմենի Աստվածատրյան** (մայիսի 19, 1933(1933-05-19), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հուլիսի 19, 2006(2006-07-19), Երևան, Հայաստան), հայ բժիշկ, մանկաբույժ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1968), պրոֆեսոր (1970), ԽՍՀՄ ԲԳԱ թղթակից (1986 թվականից՝ ՌԴ ԲԳԱ), ՀՀ ԲԳԱ (1998) անդամ։ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1981), ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1976)։

Կենսագրություն
--------------

Վիլեն Աստվածատրյանի հուշատախտակը Երևանի Պուշկինի 31 հասցեում
1956 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտի բուժական ֆակուլտետը, որից հետո աշխատել է Երևանի № 2 մանկական հիվանդանոցում։ 1970-1974 թվականներին եղել է ԵԲԿԻ մանկաբուժության, 1974 թվականից՝ ԵՊԲՀ մանկաբուժության № 1 ամբիոնների վարիչ, 1973-1975 թվականներին՝ ուսումնական գծով պրոռեկտոր, 1975-1987 թվականներին՝ ռեկտոր, 1998 թվականից, միաժամանակ՝ Պարբերական հիվանդության մանկական հանրապետական կենտրոնի ղեկավար։ ՀՀ մանկաբույժների գիտական ընկերության նախագահ (1976 թվականից), Մանկաբույժների համամիութենական ընկերության նախագահության անդամ (1974-1991), ՀԽՍՀ բուհերի ռեկտորների խորհրդի փոխնախագահ, Երեխաների և դեռահասների առողջության պահպանման ընկերակցության փոխնախագահ (1998 թվականից)։

Գիտական գործունեություն
-----------------------

Վիլեն Աստվածատրյանն ավելի քան 150 գիտական աշխատանքների հեղինակ է։ Նրա աշխատանքները վերաբերում են երեխաների ռևմատիզմին, արյան, երիկամների, լյարդի, հիվանդություններին, լեղուղիների բորբոքային հիվանդությունների, վերին շնչուղիների վիրուսային ինֆեկցիաների բուժման և կանխարգելման ժամանակ ինտերֆերոնի և նրա խթանիչների ազդեցության, բրոնխաթոքային պաթոլոգիայով հիվանդ երեխաների իմունոլոգիական ցուցանիշների ուսումնասիրություններին։

Վիլեն Աստվածատրյանն առաջինն է նկարագրել երեխաների պարբերական հիվանդությունը։

Մրցանակներ
----------

* ՀԽՍՀ պետական մրցանակ (1976 թ.)
* ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1981 թ.)
* «Ժողովուրդների բարեկամության» շքանշան
* Մխիթար Հերացու անվան մեդալ

Երկեր
-----

* Մանկական հիվանդություններ, Ե. 1975 թ.
* Առողջ մանուկ, Ե. 1982 թ.
* Բժշկական էթիկա, Ե. 1984 թ. (համահեղինակ)։
* Կլինիկական մանկաբուժություն, Ե. 1987 թ.
* Восполительные заболевания желчных путей у детей, Е. 1971 թ.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  А. П. Айриян (1998). *Армянские учёные-медики*. Ереван: Амарас. էջ 41. ISBN 99930-1-001-7. `{{cite book}}`: Check `|isbn=` value: checksum (օգնություն)
2. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005*.
3. ↑  «Բացվեց հուշատախտակ». Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ հունիսի 7-ին. Վերցված է 2015 թ․ սեպտեմբերի 1-ին.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Հայազգ |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ՀԳՀԳ: 9527 |

 |
**«Որտեղ այրվում է կրակը»** (թուրքերեն՝ Ateşin Düştüğü Yer), 2012 թվականի թուրքական ֆիլմ՝ նվիրված պատվի համար սպանությունների։

Սյուժե
------

Ռեժիսոր Իսմայիլ Գյունեշի խոսքով, ֆիլմը ստեղծելու համար իրեն ոգեշնչել է 2003 թվականին կարդացած թերթի հոդվածը։

Երիտասարդ աղջիկը՝ Այշեն, կորցնում է գիտակցությունը։ Նրան տեղափոխում են հիվանդանոց, հետազոտության արդյունքում պարզվում է, որ աղջիկը հղի է։ Չնայած հարազատների ճնշումներին՝ Այշեն հրաժարվում է ասել երեխայի հոր անունը։ Աղջկա հարազատները իրավիճակը քննարկելուց հետո որոշում են, որ Այշեի հղիությունը կարող է արատավորել ընտանիքի պատիվը։ Նրանք որոշում են, որ ամոթը կարող են մաքրել միայն արյունով։ Այշեի հայրը համաձայնվում է և ստելով, որ պետք է գնան այլ հիվանդանոց, նրան նստեցնում է մեքենա՝ ճանապարհին սպանելու նպատակով, բայց երբ նրանք ճանապարհ ընկան, նա սկսեց մտածել, թե արդյո՞ք ճիշտ որոշում է կայացրել։

Քննադատություն
--------------

Ֆիլմը Մոնրեալի կինոփառատոնին ստացավ գլխավոր մրցանակ, ինչպես նաև Միջազգային ֆեդերացիայի մրցանակ։ Բացի այդ, «Որտեղ այրվում է կրակը» առաջադրվել է Թուքիայի «Օսկար» մրցանակաբաշխությանը՝ որպես «Լավագույն օտարալեզու ֆիլմ»։
2013 թվականի մարտին ֆիլմը ցուցադրվել է Չեխայի Febiofest կինոփառատոնին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Freebase տվյալների վերբեռնում — Google.
2. ↑  Turkish film big winner in Montreal
3. 1 2  Where the Fire Burns / Ateşin Düştüğü Yer(չաշխատող հղում)
4. ↑  «Where the Fire Burns: Film Review». Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ ապրիլի 8-ին. Վերցված է 2017 թ․ հունիսի 5-ին.
5. ↑  «Турецкий фильм получил главный приз на кинофестивале в Монреале». Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ նոյեմբերի 24-ին. Վերցված է 2017 թ․ հունիսի 5-ին.
6. ↑  «Awards of the Montreal World Film Festival — 2012». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ փետրվարի 2-ին. Վերցված է 2017 թ․ հունիսի 5-ին.
7. ↑  «Турцию представит на «Оскаре» фильм «Где горит огонь»». Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հունիսի 21-ին. Վերցված է 2017 թ․ հունիսի 5-ին.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AlloCiné · ČSFD · FilmAffinity · Internet Movie Database |

 |
**Կոյուկուկ** (անգլ.՝ Koyukuk), քաղաքը գտնվում է Յուկոն-Կոյուկուկի, Ալյասկայի և ԱՄՆ-ի մարդահամարի գոտում։ Բնակչության թիվը 2010 թվականի դրությամբ եղել է 96 մարդ։

Պատմություն
-----------

Տարածքը, որտեղ այսօր քաղաքն է, Աթաբասկան ցեղերի պատմական հողերն են, որոնք այստեղ են արշավախմբում։ Յուկոն գետի վրա, Կոյուկուկի և Նովիտնայայի գետերի բերանների միջև, եղել են 12 սեզոնային ձկնորսական տարածքներ։
Միացյալ Նահանգների՝ Ալյասկայի Յուկոն գետի հյուսիսային հատվածում հեռագիր ստեղծվեց, իսկ Կոյուկուկը դարձավ հեռագրական կայան։ 1880-ականներին Կոյուկուկը արդեն գործում էր որպես առևտրային պաշտոն։ Գոլորշիները, որոնք գնում են Յուկոնի երկայնքով, մատակարարում են անհրաժեշտ ճաշատեսակները։ 1900 թվականին, կարմրուկի համաճարակի և սննդի պակասի հետեւանքով, տարածաշրջանի բնակչությունը մեկ երրորդով նվազեց։
Կոյուկուկի առաջին դպրոցը բացվել է 1939 թվականին։ Դպրոցի շինարարությունից հետո շատ ընտանիքներ սկսեցին ապրել այստեղ ամբողջ տարի։ Կոյուկուկը ներառվել է 1973 թվականի սեպտեմբերի 25-ին։

Բնակչություն
------------

Համաձայն 2000 թվականի մարդահամարի տվյալների, քաղաքի բնակչությունը կազմում էր 101 մարդ։ Բնակչության խտությունը 6,2 մարդ / կմ² է։ 18 տարեկանից ցածր մարդկանց համամասնությունը 34.7% է։ 18-ից 24 տարեկան անձինք` 8.9%: 25-ից 44 տարեկան `36.6%; 45-64 տարիների ընթացքում `12.9% և ավելի քան 65 տարի` 6.9%: Բնակչության միջին տարիքը 30 տարի է։ Յուրաքանչյուր 100 կանանց համար կա 98.0 տղամարդ։ 18 տարեկանից յուրաքանչյուր 100 կին, 144.4 տղամարդ։ 41 տնային տնտեսություններից 41% -ը 18 տարեկանից փոքր երեխաներ են, 30,8% -ը `միասին ապրող ամուսնական զույգերը, 20,5% -ը, ամուսնու ներկա կին , իսկ 35,9% -ը` ոչ ընտանիք։ Մարդահամարի ժամանակ ընտանիքների ընդհանուր թվաքանակի 35.9% -ը ապրել է ինքնուրույն, 5.1% `65 տարեկան և ավելի բարձր տարիքի միայնակ տարեցներ։ Միջին տնային տնտեսությունը կազմում է 2.59 մարդ, իսկ ընտանիքի միջին չափը, 3.32 մարդ։
միջին եկամուտը համատեղ կենցաղայինի - $ 19.375 է. միջին ընտանիքի եկամուտը - $ 31 250 մեկ շնչի հաշվով միջին շահույթը, $ 11 341. մոտ 20.8% -ը ընտանիքների և 35.1% -ը բնակչության ապրում է աղքատության գծից ներքև։

*Քաղաքի բնակչության դինամիկան տարիներով*՝

| 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1980 | 1990 | 2000 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 124 | 143 | 106 | 79 | 128 | 98 | 126 | 101 | 96 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  2020 թվականի ԱՄՆ մարդահամար / United States Census Bureau
2. ↑  *Directory of Borough and City Officials 1974*. Vol. XIII. Juneau: Alaska Department of Community and Regional Affairs. 1974 թ․ հունվար. էջ 51. `{{cite book}}`: `|journal=` ignored (օգնություն)
3. ↑  «American FactFinder» United States Census Bureau
4. ↑  «Census of Population and Housing». Census.gov. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 4-ին.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n84014711 · VIAF: 131395266 · WorldCat VIAF: 131395266 |

 |
**Հայ ազգային երիտասարդական միություն** /ՀԱԵՄ/, հիմնվել է 1989թ. հուլիսի 3-ին, համահիմնադիր Վահան Վարդգեսի Հարությունյան։ Այն Խորհրդային Միության տարածքում գործող առաջին ընդահատակյա երիտասարդ կազմակերպություններից է եղել։ Հրատարակել է «Ազատության ավետաբեր» պաշտոնաթերթը։ Կազմակերպությունը իր անդամներով մեծ ներդրում է ունեցել 1988 թվականի փետրվարին սկսված «Ղարաբաղյան շարժման», Հայաստանի Անկախության և Հայաստանի Հանրապետության սահմաների պաշտպանական մարտերում։

Պատմություն
-----------

Մի քանի ընդհատակյա երիտասարդական կազմակերպությունների ակտիվ երիտասարդներով 1989թ. հուլիսի 3-ին, հիմնադրոում են Հայաստանում առաջին բացահայտ անկախական երիտասարդական կազմակերպությունը, որը ձդտում էր հայ երիտասարդությանը ներգրավել ազգային պետականության վերականգման գործընթացում։

Կազմակերպության անդամ կարող էր դառանալ 15 տարին լրացած յուրաքանչյուր պատանի, ով անվերապահորեն ընդունում էր կանոնադրությունն ու ծրագրերը։ Որպես ազգային երիտասարդական ազատ կազմակերպություն առաջնորդվում էր Հայաստանի ազատության և անկախության գաղափարով, հայ ազգի հոգևոր և ֆիզիկական վերածնունդը իր առաջնահերթ նպատակը դարձնելով։ ՀԱԵՄ–ը գործում էր միջազգային ընդունված օրենքնրի սահմաններում, պատրաստ գործակցել ցանկացած անհատի կամ կազմակերպության հետ, եթե դա չի հակասել կազմակերպության կանոնադրությանն ու ծրագրերին։ Այն իր մեջ ներառում է մի շարք մասնագիտացված հանձնախմբեր և ծառայություններ՝ գաղափարախոսական զինակոչիկների իրավունքների պաշտպանության «ԺՆԵՎ–49», խմբագրության, ազատ գրադարանի, հասարակական հարցերի և այլն։

### ՀԱԵՄ–ի նպատակներ

* Վերականգնել ազգային ազատ և անկախ պետականությունը, քանզի միայն այն կարող է ապահովել ազգի լիրավ զարգացումն ու հարատևումը,
* ամեն գնով կանգնեցնել Հայաստանում իրականացվող ֆիզիկական ու կենսաբանական ցեղասպանությունը, ռուսաֆիկացիան և ասիմիլյացիան,
* նպաստել Հայաստանում ազգային անկախության բանակի ստեղշման գործին,
* պայքարել հայկական բոլոր եկեղեցական և ազգային ծիսակատարությունների վերկանգնման համար,նպաստել ազգային ոգու զարթոնքի և ազգայինդպրոցների ստեղծմանը,
* պատրաստել երիտասարդների, որոնք անկախ Հայաստանի ստեղծման գործին գործուն մասնակցություն, մարտնչող հոգաբանության և պատրաստակամություն ունեն,
* հայ երիտասարդին մոտեցնեն իր ազգային արմատներին, հեռու պահել լեզվի և արյան մաքրությունը
* հանել հայկական հողերը վերամիավորմանը՝ մեկ միացյալ և անկախ պետական միավորում
* հենվելով քրիստոնեության և հազարամյակների ընթացքում ձևավորման ազգային գաղափարախոսության վրա, համախմբել հայ ազգի տարանջատված բեկորները իր պատմական հայրենիքում։

ՀԱԵՄ–ի անդամներ
---------------

Պաշտոնաթերթ
-----------

«Ազատության ավետաբեր» պաշտոնաթերթը 4 համար է տպագրվել։ Խմբագրակազմ, Վահան Հարությունյան, Սամվել Մարկոսյան, Սահակ Մահտեսյան, Սևակ Ադամյան, Լուսնե Ադամյան։ Տպագրվել է նաև «Դեմքեր և մտածումներ» մատենաշարը, «Ձայն Բազմաց» թերթիկը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «ՀԱԵՄ — Վիքիբառարան». *hy.wiktionary.org*. Վերցված է 2021 թ․ հունիսի 15-ին.
2. ↑  «Վահան Վարդգեսի Հարությունյան» (պատմական ակնարկ). 2021 թ․ հունիսի 16. `{{cite journal}}`: Cite journal requires `|journal=` (օգնություն)CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)(չաշխատող հղում)
**Սիուդադ Խուարես** (իսպ.՝ Ciudad Juarez), իսպաներենից թագմանաբար՝ Խուարեսի քաղաք։ Անվանվել է Մեքսիկայի նախագահ Բենիտո Պաբլո Խուարես Գարսիայի պատվին։

Աշխարհագրություն
----------------

Սիուդադ Խուարեսը քաղաք է Մեքսիկայի Չիուաուա նահանգում։ Գտնվում է երկրի հյուսիսային մասում, Չիուաուա անապատում, Մեքսիկայի և ԱՄՆ-ի սահմանագլխին, Ռիո Գրանդե գետի աջ ափին։

Պատմություն
-----------

Հավանաբար տարածքը բնակեցվել է սկսած XVI դարի սկզբներից։ 1598 թվականին իսպանացիները Խուան դե Օնյատեի գլխավորությամբ սկսեցին այս վայրերի գաղութացումը։ 1659 թվականի դեկտեմբերի 8-ին վանական հայր Գարսիա դե Սան Ֆրանցիսկոն Ռիո Գրանդեի ափերին հիմնեց բնակավայր Միսիոն դե Նուեստրա Սենյորա դե Գուադալուպե դե Մանսոս դել Պասո դել Ռիո Դել Նորտե անվամբ, որը համապատասխանում է այժմյան Սիուդադ Խուարեսին և Տեխասի նահանգի Էլ Պասոյին։ Իսպանիայի կազմում գտնվելու տարիներին, Պասո դել Նորտեն համարվում էր ռազմական հենակետ իսպանացիների համար հետագայում նոր տարածքներ զավթելու համար։ Միայն 1824 թվականի հուլիսի 6-ին քաղաքը մտավ Մեքսիկայի Դաշնային Հանրապետության կազմի մեջ։ 1846 թվականին ԱՄՆ-ի և Մեքսիկայի միջև սկսվեց պատերազմ, որի ժամանակ Մեքսիկան ԱՄՆ-ին վաճառեց մլն. կմ² ավել տարածք, ինչի հետևանքով քաղաքը վերածվեց սահմանային հենակետի։ 1888 թվականին քաղաքը վերանվանվեց Սիուդադ Խուարես։

Տնտեսություն
------------

Երկաթուղային և ավտոճանապարհների հանգույց է։ Զարգացած են առևտուրը, սննդի արդյունաբերությունը, գյուղատնտեսական արտադրությունը և սպասարկման ոլորտը, տուրիզմը։

Ծանոթագրություն
---------------

1. ↑  *Աշխարհի խոշորագույն և կարևորագույն քաղաքների տեղեկատու*. 2016. էջ 318. ISBN 978-99941-2-625-6. `{{cite book}}`: Check `|isbn=` value: checksum (օգնություն)

Սյուդադ Խուարես

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 10, էջ 471)։*  |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սիուդադ Խուարես» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · Open Directory Project |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Universalis |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 11955386g · GND: 4216529-5 · LCCN: n82000742 · VIAF: 143083035 · WorldCat VIAF: 143083035 |

 |
**Վիլլի Քոլամ** (հունվարի 18, 1979(1979-01-18), Գլազգո, Շոտլանդիա, Միացյալ Թագավորություն) շոտլանդացի ֆուտբոլային մրցավար է։

Կարիերա
-------

Կոլումը սպասարկեց Շոտլանդիայի ֆուտբոլի լիգայի իր առաջին հանդիպումը 2004 թվականի նոյեմբերին և իր առաջին SPL հանդիպումը 2006 թվականի ապրիլին։ Նա ստանձնեց իր առաջին հանդիպումը ՈՒԵՖԱ-ի Չեմպիոնների լիգայի 2010 թվականի սեպտեմբերին՝ վերահսկելով ՖԱ Կոպենհագենի 2-0 հաղթանակը Պանատինաիկոսի դեմ արտագնա խաղում, ինչպես նաև սպասարկել է։ մի քանի բարձրակարգ միջազգային հանդիպումներ և ՈՒԵՖԱ-ի Եվրոպայի լիգայի հանդիպումներ։ 2012 թվականի հունիսի 11-ին հայտարարվեց, որ Քոլումը բարձրացել է ՖԻՖԱ-ի էլիտար մրցավարի մակարդակ՝ միանալով Քրեյգ Թոմսոնին աշխարհի առաջատար մրցավարների 24 հոգանոց ցուցակում։

Նրա հիմնական ներքին նշանակումները ներառում են 2013, 2015 և 2019 թվականների Շոտլանդիայի գավաթի եզրափակիչները և 2012 թվականի Շոտլանդիայի լիգայի գավաթի եզրափակիչը։

Ուսուցչական կարիերա
-------------------

Քոլումը Բելսհիլի Կարդինալ Նյուման ավագ դպրոցի կրոնական կրթության բաժնի գլխավոր ուսուցիչն էր։

Ծանոթագրություն
---------------

1. ↑  «Hibernian 0–1 Rangers». *BBC Sport*. 2010 թ․ ապրիլի 25. Վերցված է 2010 թ․ ապրիլի 25-ին.
2. ↑  William Collum, WorldReferee
3. ↑  W. Collum, Soccerway
4. ↑  Scottish Cup final: Willie Collum to referee as holders Celtic face Hearts at Hampden, BBC Sport, 23 May 2019
5. ↑  Pattullo, Alan (2010 թ․ հոկտեմբերի 25). «Man in the middle can't get away from fact that penalty call defined his game». *The Scotsman*. Scotland. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ ապրիլի 18-ին. Վերցված է 2010 թ․ հոկտեմբերի 29-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* William Collum Արխիվացված 2007-09-21 Wayback Machine, Soccerbase
Ֆրենկ Ֆելլերի կողմից
**Ջալալեդդին,** հայ գրող Րաֆֆու պատմա-գեղարվեստական նշանավոր գործերից առաջինը և արդի հայ գրականության կարևոր հանգրվաններից։ Վեպն առաջին անգամ շարքի տեսքով հրատարակվել է Թիֆլիսում լույս տեսնող «*Մշակ*» հայկական թերթի ութ համարներում 1878 թվականին (նկարագրվող իրադարձություններից ուղիղ մեկ տարի անց)։ Վերնագիրը հիմնված է քուրդ զորավար Շեյխ Ջալալեդդինի անվան վրա, ով ռուս-թուրքական վերջին պատերազմի սկզբում (1877-78) իր զորքերը գլխավորում էր Վանի վիլայեթի արևելյան մասում գտնվող հայկական և ասորական գյուղերի դեմ բռնի արշավանքներում։ Թեև պատմությունը հորինված է, Րաֆֆին պատմական մանրամասները հիմնել է ականատեսների վկայությունների վրա։ Րաֆֆու տրամադրած առանցքային պատմական տեղեկատվության մեծ մասը համապատասխանում է բրիտանացի թղթակիցներին, ովքեր այդ ժամանակ գտնվում էին Արևելյան Օսմանյան կայսրությունում։

Համառոտ ակնարկ
--------------

Պատմության իրադարձությունները տեղի են ունենում Վանի վիլայեթի արևելյան մասում՝ պատմական Աղբակ գավառում։ Վեպը պատմում է հայ երիտասարդ Սարհատի մասին, ով ապրում է ավազակի կյանքով և ձգտում է իր սիրեցյալ Ասլիին փրկել Շեյխ Ջալալեդդինի գլխավորած կողոպտիչ քրդերից։

Թարգմանություններ
-----------------

### Ֆրանսերեն թարգմանություն

Ջալալեդդինի առաջին թարգմանությունը ֆրանսերեն կատարել է Արշակ Չոպանյանը (հրատարակվել է որպես «Ջելալեդդին»), որը 1896-1897 թվականներին հինգ համարներով հայտնվել է *Revue des revues-*ում։

### Ռուսերեն թարգմանություն

1911 թվականին լույս է տեսել Ն.Բոգատուրովայի ռուսերեն թարգմանությունը։

### Անգլերեն թարգմանություններ

Կ.Անդրեասյան (1906)

Դոնալդ Աբգարյան (2006)

Բեյոն Միլոյան և Քիմբերլի Մաքֆարլեյն (2019)

Արտաքին հղումեներ
-----------------

* Վեպի աուդիոտարբերակը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *The Heritage of Armenian Literature*, vol. 3, Agop J. Hacikyan, ed. Wayne State University Press, 2005, p. 87
2. ↑  Louise Nalbandian, *The Armenian Revolutionary Movement*, University of California Press, 1963, p. 64
3. ↑  Kevork B. Bardakjian, *A Reference Guide to Modern Armenian Literature*, Wayne State University Press, 2000, p. 145
4. ↑  «Jalaleddin and the Russo-Turkish War of 1877-1878». Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 24-ին. Վերցված է 2023 թ․ հունվարի 16-ին.
5. ↑  Published by Taderon Press
6. ↑  «Sophene Armeniaca». Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ հուլիսի 14-ին. Վերցված է 2023 թ․ հունվարի 16-ին.
**Խազ-փուշ,** Րաֆֆու պատմվածքներից է, որը ներկայացնում է Թեհրանի թշվառների կյանքից մի դրվագ։ Պատմվածքը գրվել է 1886 թվականի հունիս-հուլիս ամիսներին, Թիֆլիսում։

Տպագրման պատմություն
--------------------

1886 թվականի սկզբից Րաֆֆին թողնում է «Մշակը» և սկսում է աշխատակցել «Արձագանքին»։ Այդ նույն թվականի փետրվարից սկսած շաբաթաթերթում տպագրվում է «Սամվել» պատմավեպը։ Շիրվանզադեն իր հուշերում պատմում է, որ «Արձագանքի» խմբագիր Ա. Հովհաննիսյանը սկսում է նեղսրտել, հետո դադարացնում է «Սամվելի» տպագրությունը և Րաֆֆուն՝ Շիրվանզադեի միջոցով, առաջարկում է «ձեռք քաշել երկարաշունչ և միտումնավոր գործերից» և սկսել գրել փոքրիկ պատմվածքներ։ «Խազ-փուշ» պատմվածքը Ներկայացնելով խմբագրին այն հրապարակվում է «Արձագանքի» հուլիսի 20-ի և 27-ի համարներում։ Պատմվածքը տպագրվում է գերմաներեն, ռուսերեն։ Արշակ Չոպանյանը «Խազ-փուշը» վերածում է արևմտահայերենի։ Նախասովետական տարիներին ու նաև մեր օրերում պատմվածքը Ա. Տեր-Հովնանյանը, Համո Բեկնազարյանը և Գ. Բրագինսկին իրենց սցենարով և Համո Բեկնազարյանի բեմադրությամբ՝ էկրանավորում են Հայֆիլմ կինոստուդիայում։ Ֆիլմը բարձր գնահատականի է արժանանում։

Սյուժե
------

Պատմվածքում ներկայացնում է Թեհրանի թշվառների կյանքից մի դրվագ։ Գործողությունների կենտրոնում Խազ-փուշերն են, նրանց այդպես էին անվանել մերկությունը ծաղրելու համար, քանի որ այդ գեղեցիկ, թանկագին մորթին հագնում էին միայն հարուստները։ Րաֆֆին ներկայացնում է Խազ-փուշերին, նրանց արտաքին տեսքն ու ապրելակերպը։ «Խազ-փուշերի» մեջ աչքի էր ընկնում Ջաֆարը։ Նրա խնամակալության ներքո գտնվում էր մի երեխա, որին նա տվելէր իր ամբողջ սերը։ Եվ ահա մի երեկո, երբ քաղաքը ննջում էր, ծերունի Ահմադի առաջնորդությամբ Խազ-փուշերը հարձակվում են հարուստ հաջի Ռահիմի տան վրա և, մեղադրելով նրան իրենց աղքատության համար, սկսում են քանդել աղյուսները, կողոպտում նրան։ Օրը ուրբաթ էր և շահը գնալու էր ուխտատեղի։ Ոչ ոք չէր համարձակվում մոտենալ նրա ճանապարհին, սակայն բարեսիրտ թագավորը կանգնում է և սենեկապետերից մեկին ասում, որ գոհացնի աղքատներին, սակայն Ջաֆարն ասում է, որ նրանք փողի համար չեն անհանգստացնում թագավորին։ Նա պատմում է, որ սպանել են հաջի Ռահիմին և թագավորին են թողնում իրենց դատավճիռը։ Թագավորը ասում է, որ նրանք պատժի արժանի չեն և հանցավորն իր պատիժը կկրի։ Այս ամենից հետո մեծ վեզիրի դեմքը գունաթափվում է, իսկ թագավորը շարունակում է իր ճանապարհը։

Կերպարներ
---------

Ահմադ հայրիկ, Ջաֆար, հաջի Ռահիմ, թագավոր, վեզիր, սենեկապետ։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պատմվածքի աուդիոտարբերակը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Րաֆֆի (1983). *Երկերի ժողովածու, հ․ 1*. Երևան: Սովետական գրող. էջեր էջ 410-427.
2. ↑  «Խաս-փուշ». *Հայկական կինո*. Արխիվացված է օրիգինալից 2023 թ․ մարտի 28-ին. Վերցված է 2023 թ․ փետրվարի 17-ին.
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վարդան Հակոբյան (այլ կիրառումներ)
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Հակոբյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Վարդան (Սլավիկ) Սարգսի Հակոբյան** (մայիսի 21, 1948(1948-05-21), Արփագետիկ, Հադրութի շրջան, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - փետրվարի 28, 2023(2023-02-28), Ստեփանակերտ), հայ բանաստեղծ, դրամատուրգ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1998), պրոֆեսոր։ Հայաստանի մշակույթի վաստակավոր գործիչ (2005)։ Արցախի Հանրապետության պետական օրհներգի հեղինակն է։

Կենսագրություն
--------------

1969 թ. ավարտել է Բաքվի մանկավարժական ինստիտուտը։ 1969-1983 թթ. աշխատել է Ստեփանակերտի «Սովետական Ղարաբաղ» օրաթերթում, 1976-1983 թթ.՝ գլխավոր խմբագրի տեղակալ։ 1983-1991 թթ.՝ գրողների միության Լեռնային Ղարաբաղի մարզային բաժանմունքի պատասխանատու քարտուղար, 1991 թ.՝ ԼՂՀ գրողների միության նախագահ, միաժամանակ՝ միության պաշտոնաթերթ «Եղիցի լույսի» գլխավոր խմբագիր։ 1982 թվականից Հայաստանի Գրողների միության անդամ է։ Վարդան անունը կնքել է Հովհաննես Շիրազը։ Ստեփանակերտի Վահրամ Փափազյանի անվան հայկական դրամատիկական թատրոնը և Հայաստանի պետական և ժողովրդական թատրոնները բեմադրել են Հակոբյանի «Հայելիներ» (1979) և «Քո սերը քո տունն է» (1981) «Ես հրաժարվում եմ ինձանից», «Արցախյան բալլադ» պիեսները։

Հակոբյանի քնարական բանաստեղծությունների («Մեղեդիներ», 1969, «Շանթահար կաղնին», 1974, «Մայրանում է լույսը», 1975, «Անմարելի-անմեկնելի», 1981, «Վաղվա աչքերով», 1987, «Արցախա ծուխ», 1989, «Ամարասի զանգերը», 1989 և այլ ժողովածուներ) հիմնական թեման ժամանակակից մարդու խոհերն են, կարոտի, սիրո ապրումները։

Հակոբյանը հիմնադրել և խմբագրել է «Արցախ» (1989) երկամսյա և «Պըլը-Պուղի» (1991) երգիծական հանդեսները։ Հեղինակել է ԼՂՀ պետական օրհներգը

Ստեղծագործությունները տպագրվել են ռուսերեն, ուկրաիներեն, վրացերեն, անգլերեն և այլ լեզուներով։

Պարգևներ
--------

* Արցախի «Մեսրոպ Մաշտոց» շքանշան
* «Վաչագան Բարեպաշտ» մեդալ
* «Մայրական երախտագիտություն՝ Արցախի քաջորդիներին» մեդալ
* Ֆրիտյոֆ Նանսենի մեդալ
* Գարեգին Նժդեհի մեդալ
* Մ.Շոլոխովի մեդալ
* Հայաստանի մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալ
* Հայաստանի մշակույթի վաստակավոր գործիչ, կոչում, 2005
* ՀԳՄ «Գրական թերթի» մրցանակ
* Ավետիք Իսահակայանի անվան մրցանակ
* Հայաստանի նախագահի մրցանակ
* Համահայկական «Վահագն» մրցանակ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Կյանքից հեռացել է Վարդան Հակոբյանը
2. ↑  Մահացել է արցախցի բանաստեղծ Վարդան Հակոբյանը

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի նախնական տարբերակը կամ նրա մասը վերցված է* Հայկական համառոտ հանրագիտարանից*, որի նյութերը թողարկված են՝ Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։*  |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիդարանն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Վարդան Հակոբյան (բանաստեղծ)» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Արմենիապեդիա · Հայազգ |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| ՀԳՀԳ: 8329 · GND: 102934471X · ISNI: 0000000031696937 · LCCN: n93068720 · SUDOC: 248986910 · VIAF: 292964283 · WorldCat VIAF: 292964283 |

 |

 |
**Ջորջ Քլեյն** (անգլ.՝ George Klein, Օգոստոսի 15, 1904 – Նոյեմբերի 4, 1992), Օնտարիո նահանգի Համիլտոն քաղաքում ծնված կանադացի գյուտարար, ում հաճախ անվանում էին 20-րդ դարի ամենաարդյունավետ գյուտարարը։ Չնայած նա դժվարություններ է ունեցել ավագ դպրոցում, նա ավարտել է Տորոնտոյի համալսարանի մեխանիկական ինժեներության բաժինը։ Նրա գյուտերը ցանկը նեռարում է կարևոր բացահայտումներ շարժողական խնիրներ ունեցողների համար առաջին էլեկտրական անվասայլակները պատրաստելիս, առաջին բազմաֆունկցիոնալ սեղմակը, ZEEP միջուկային ռեակտորը, որը CANDU ռեակտորի նախահայրն էր, ձյան ծածկը դասակարգելու միջազգային համակարգ, օդանավի դահուկներ, Weasel մոտոցիկլետ-ամենագնաց, STEM ալեհավաք` տիեզերական ծրագրի համար և Կանադարմը։

Քլեյնը քառասուն տարի աշխատել է որպես մեխանիկական ինժեներ Օտտավայի Կանադայի ազգային ուսումնասիրությունների խորհրդի լաբորատորիաներում։

1968 թվականին նա դարձել է Կանադայի շքանշանի ասպետ (1929–1969 թվականներ)։ 1995 թվականին նա ներառվել է Կանադայի գիտության և ճարտարագիտության փառքի սրահում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Bourgeois-Doyle 2004, p. 232.
2. ↑  The Canadian Science and Engineering Hall of Fame: George J. Klein Արխիվացված 2010-12-27 Wayback Machine, Canada Science and Technology Museum.

Արտաքին հղումներ
----------------

* George J. Klein at Canadian Science and Technology Museum Hall of Fame
* Canadian Science and Technology Museum Virtual Program at Canadian Science and Technology Museum Արխիվացված 2014-10-24 Wayback Machine
* Phillipson, Donald J.C. (2015 թ․ մայիսի 26). *George Klein* (online ed.). Historica Canada. `{{cite encyclopedia}}`: `|work=` ignored (օգնություն)
* George J. Klein at CDC
* NRC Archives Photos - George Klein Wheel Chair Արխիվացված 2017-08-25 Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ջորջ Քլեյն» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Find A Grave |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 131360795 · ISNI: 0000000117767396 · VIAF: 95961254 · WorldCat VIAF: 95961254 |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վազգեն Հակոբյան (այլ կիրառումներ)
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Հակոբյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Վազգեն Կարապետի Հակոբյան** (փետրվարի 22, 1926(1926-02-22), Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ դերասան։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1965)։

Կենսագրություն
--------------

Վազգեն Հակոբյանը ծնվել է Լենինականում։ 1946 թվականին ավարտել է Լենինականի դրամատիկական թատրոնի ստուդիան և նույն թվականից աշխատանքի անցել նույն թատրոնում։ Աչքի է ընկել և՛ ողբերգական, և՛ կատակերգական բնույթի դերերով՝ Կասիո, Տիտոս (Շեքսպիրի «Օթելլո», «Տիտոս Անդրոնիկոս»), Տիգրան Մեծ (Լ. Ներսիսյանի «Տիգրան Մեծ»), Տոնինո և Ձանետո (Գոլդոնիի «Վենետիկյան երկվորյակներ») և այլն։

Ներկայացումներ
--------------

* Կասիո՝ Ուիլյամ Շեքսպիրի «Օթելլո»
* Տիտոս՝ Ուիլյամ Շեքսպիրի «Տիտոս Անդրոնիկոս»
* Տոնինո և Ձանետո՝ Կառլո Գոլդոնիի «Վենետիկյան երկվորյակներ»
* Զամբախով՝ Գաբրիել Սունդուկյանի «Խաթաբալա»
* Քեբոտ՝ Օ'Նիլի «Սերը ծփիների տակ»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005*.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Рассказ Вазгена Акопяна, актера Гюмрийского театра имени Вардана Аджемяна
**Գագիկ Մերուժանի Բադալյան** (մարտի 26, 1980(1980-03-26)), ամերիկաբնակ հայ դասական, էստրադային և ժողովրդական երգիչ։

Կենսագրություն
--------------

Գագիկ Բադալյանը ծնվել է Հայաստանում 1980 թվականին։ Ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիան։ Կատարում է դասական, էստրադային և հայկական ժողովրդական երգեր, որպես ուսուցիչ դասավանդում է վոկալ։ Վաղ տարիքում Գագիկ Բադալյանը համերգներով հանդես է եկել Եվրոպայում, Ռուսաստանում, Լիբանանում, Սիրիայում, Եգիպտոսում, Ավստրալիայում և ԱՄՆ-ում։

1999 թվականին տեղափոխվել է ԱՄՆ և հաստատվել Լոս Անջելեսում, որտեղ զբաղվել է համերգներով և ձայնագրություններով։ Մինչ ԱՄՆ տեղափոխվելը նա արժանացել մրցանակների և որպես մենակատար հյուրախաղերով հանդես է եկել տարբեր ազգային համույթներում, երգել է այնպիսի երգիչների հետ, ինչպիսիք են Հովհաննես Բադալյանը և Ռուբեն Մաթևոսյանը։ Բազմաթիվ հյուրախաղերից բացի նա հանդես է եկել երեք մենահամերգով։

1999 թվականին Բադալյանը ձայնագրել է «Սիրո երգեր» ալբոմը, իսկ 2002 թվականին թողարկում է «Ֆանտաստիկ երազներ» ալբոմը։ 2015 թվականին Պապին Պողոսյանի հետ նա նկարահանել է տեսահոլովակ՝ «Քելե լաո» անվամբ։

2016 թվականի հունվարի 28-ին Գլենդելի Ալեքս թատերասրահում կազմակերպված Հայաստանի զինված ուժերի 24֊րդ ամյակին նվիրված համերգի ժամանակ, սփյուռքում հայրենասիրական ոգին ամուր պահելու համար, Հայկական Բանակի 24֊րդ ամյակի կապակցությամբ, «Զինվոր համակարգող խորհրդի» կողմից Գագիկ Բադալյանը արժանացել է «Զինվոր հայրենյաց» մեդալով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  eMinor. «Gagik Badalyan | Pop from Glendale, CA». *ReverbNation*. Վերցված է 2017 թ․ հոկտեմբերի 19-ին.
2. ↑  «Gagik Badalyan on Apple Music». iTunes Store. Վերցված է 2017 թ․ հոկտեմբերի 19-ին.
3. ↑  *The three Armenians in concert @ the Ford Amphitheatre : Gagik Badalyan, Hovhannes Shahbazyan, Armen Movsisyan*. OCLC 57728197.
4. ↑  Մի շարք արժանավորներ պարգևատրվեցին…;

Արտաքին հղումներ
----------------

* Gagik Badalyan
**Արտյոմ Վալերևիչ Գոլուբև** (հունվարի 21, 1999(1999-01-21), Վոլգոգրադ, Ռուսաստան), ռուս ֆուտբոլիստ, «Ուֆա» ակումբի պաշտպան։

Ակումբային գործունեություն
--------------------------

Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել «Օլիմպիա» ակումբում, առաջին մարզիչը եղել է Օլեգ Վիկտորովիչ Պրոսկուրյակովը, ապա տեղափոխվել է «Կրասնոդար» ակադեմիա։ 2015/16 և 2017/2018 մրցաշրջաններում անցկացրել է 57 խաղ, խփել է երկու գոլ երիտասարդական առաջնությունում։ Անցկացրել է չորս խաղ ՈՒԵՖԱ 2017/18 պատանեկան լիգայում։ «Կրասնոդար 2»-ի կազմում խաղացել է 2017 և 2018 ՖԱԼ գավաթի խաղարկությանը։ 2018 թվականի մայիսի 15-ին կատարել է իր նորամուտը ՊՖԼ առաջնության ժամանակ, վերջին փուլում Կրասնոդար 2-ում խաղալով «Աֆիպսի» դեմ (1:0)՝ 2018/19 մրցաշրջանում դարձել է թիմի ՖԱԼ առաջնության հիմնական խաղացող, անցկացրել է երկու խաղ «Կրասնոդար 3» ակումբում ՊՖԼ առաջնությունում 2018 թվականի դեկտեմբերի 2-ին կատարել է իր նորամուտը պրեմիեր լիգայում, դուրս է եկել փոխարինման 84-րդ րոպեին տնային հանդիպման ժամանակ «Ուրալ» ակումբի դեմ խաղում (2:0)։ Հինգ օր հետո խաղացել է Ռուսաստանի գավաթի 1/4 եզրափակչում՝ «Ռոստով» ակումբի դեմ խաղի երկրորդ խաղակեսում (2:2)։

Հուլիսի 31-ին կնքել է վարձավճարային համաձայնագիր «Ուֆա» ակումբի հետ»։

Կարիերան հավաքականում
---------------------

2016 թվականի Եվրոպայի առաջնության (պատանեկան՝ մինչև 17 տարեկան, ընտրական մրցաշար, ընտրական փուլ) (2 խաղ, 1 գոլ) և 2016 թվականի Եվրոպայի առաջնության (պատանեկան մինչև 17, ընտրական մրցաշար, փուլ) մասնակից է (3 խաղ) որակավորման փուլերը 2016 թվականի Եվրոպայի առաջնության (պատանեկան՝ մինչև տարեկան)։ 2018 թվականի Եվրոպայի առաջնության (մինչև 19 տարեկան) մասնակից է։

Ելույթների վիճակագրություն
--------------------------

### Ակումբային վիճակագրություն

 *2019 թվականի հուլիսի 31-ի դրությամբ։*

| Ելույթներ | Լիգա | Գավաթ | Եվրոգավաթ | Ընդհանուր |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Ակումբ | Լիգա | Մրցաշրջան | Խաղեր | Գոլեր | Խաղեր | Գոլեր | Խաղեր | Գոլեր | Խաղեր | Գոլեր 
 |
| **Ռուսաստան Կրասնոդար 2** | ՊՖԼ
 | 2017/18 | 1 | 0 | — | — | 1 | 0 |
| ՖԱԼ
 | 2018/19 | 32 | 0 | — | — | 32 | 0 |
| **Ընդհանուր** | 33 | 0 | — | — | 33 | 0 |
|
| **Ռուսաստան Կրասնոդար** | Պրեմիեր լիգա
 | 2018/19 | 2 | 0 | 1 | 0 | 2 | 0 | 5 | 0 |
| 2019/20 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| **Ընդհանուր** | 2 | 0 | 1 | 0 | 2 | 0 | 5 | 0 |
|
| **→  Ռուսաստան Ուֆա** | Պրեմիեր լիգա
 | 2019/20 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| **Ընդհանուր** | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
|
| Ամբողջ կարիերա | 34 | 11 | 2 | 0 | 0 | 0 | 36 | 11 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Transfermarkt.com(բազմ․) — 2000.
2. ↑  Артём Голубев – новый игрок ФК «Уфа»!
3. ↑  Артем Голубев
4. ↑  ՖԱԼ, Պրեմիեր լիգա
5. ↑  Ռուսաստանի գավաթ։
6. ↑  Եվրոպա լիգա
**Հովսեփ Արցախեցի** (**Տեր-Ավագյան**) (ծննդյան թվականն անհայտ, Շուշի - մահվան թվականն անհայտ), XIX դարի 1-ին կեսի հայ կրոնական գործիչ և փիլիսոփա։ Եղել է Շուշիի, Գանձասարի թեմերի վարդապետ։ Դասավանդել է մայրենի լեզու, աստվածաբանություն, տրամաբանություն։ Հրատարակել է «Համառօտ բառգիրք ի գրաբառէ յաշխարհաբառն» (1830) և «Առաջին մասն փիլիսոփայութեան, որ ասի տրամաբանութիւն» (1840)։

Փիլիսոփայական հարցերում հետևելով ֆրանսիացի աստվածաբան Ա. Գովդինին՝ Հովսեփ Արցախեցին գտնում է, որ տրամաբանության արդյունքները չպետք է հակասեն աստվածաբանության սկզբունքներին։ Տրամաբանությունը գիտություն է, որն զբաղվում է ոչ միայն ճշմարտության բացահայտմամբ, այլև բացահայտվածի հիմնավորմամբ, այսինքն՝ նա հաստատում է ոչ միայն օրենքներն ու մեթոդները, որոնց միջոցով բացահայտվում են նոր ճշմարտություններ, այլև դրանք ապացուցման միջոցով դարձվում են ուրիշների սեփականություն։ Առաջին դեպքում տրամաբանությունն իր վրա է վերցնում մեթոդաբանական գիտության ֆունկցիա, երկրորդ դեպքում՝ ապացուցման։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Հայկական սովետական հանրագիտարան (հայ.) / Վ. Համբարձումյան, Կ. Խուդավերդյան — Հայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, 1974.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Հայազգ |

 |

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 6, էջ 579)։*  |
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Հակոբյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Ժորժ Հակոբյան** (փետրվարի 8, 1911(1911-02-08), Բաքու, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 2, 1971(1971-12-02), Փարիզ, Ֆրանսիա), հայ նկարիչ։

Կենսագրություն
--------------

Ժորժ Հակոբյանը ծնվել է 1912 թվականին, Բաքվում։ Ութ տարեկան հասակում ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Փարիզ։ Սովորել է Սորբոնի համալսարանի բարձրագույն մաթեմատիկայի բաժնում։ Գեղարվեստական կրթությունն ստացել է մասնավոր արվեստանոցներում։ Ստեղծագործել է մոնումենտալ-դեկորատիվ արվեստի (խճանկարներ), հաստոցային գեղանկարչության, գրաֆիկայի բնագավառներում։ Նրա գործերի երփնագրային լուծումը հիշեցնում է ուշ իմպրեսիոնիստական պուանտելիստական ոճը։ Եղել է «Թորոս Ռոսլին» միության նախագահներից։ Աշխատանքներից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

Ցուցահանդեսներ
--------------

Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Փարիզում (1963, 1984, հետմահու), Երևանում (1968)։

Ստեղծագործություններ
--------------------

* «Ալպ-Մարիթեն»
* «Լուարի ափերը»
* «Կոմիտաս»
* «Երիտասարդ հույն աղջկա դիմանկար»
* «Նատյուրմորտ»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005*.
2. ↑  Ժորժ Հակոբյանի ստեղծագործություններից ՀԱՊ-ում
**Վինդալու**, պորտուգալացի նավաստիների կողմից Գոա բերված հայտնի հնդկական կերակրատեսակ։

Վինդալու անունն առաջացել է պորտուգալերեն vinho de alho (*սխտորի գինի*) անվանումից։ Կերակրատեսակի պատմությունը սերտորեն կապված է Գոա հնդկական նահանգի հետ, ուր ճամփորդում էին պորտուգալացի նավաստիները։ Այս եղանակով սխտորի հետ շոգեխաշված և քացախի մեջ ավանդական եղանակով թթվեցված խոզի միսը (Պորտուգալիայում տարածված է հենց գինու քացախը) հայտնվել է Հնդկաստանում, որտեղ նրան ավելացվել են հնդկական շատ ավանդական համեմունքներ (օրինակ՝ կումին, դարչին, մանանեխի սերմեր, կայենական պղպեղ և թամարինդի պտուղներ), սակայն այն պահպանել է պորտուգալական խոհանոցի որոշ գծեր (գինու կամ խնձորի քացախ, տապակած սոխ կամ սխտոր)

Ավանդական բաղադրատոմսը ենթադրում է հետևյալ բաղադրիչների առկայությունը՝ խոզի միս, քացախ և սխտոր, կծու համեմունքների խառնուրդ (գարամ մասալա և կարի), սակայն գոյություն ունեն շատ տարբերակներ՝ սկսած խոզի մսի փոխարինումը մեկ այլ մսով, ավարտած՝ թեթև, ոչ կծու բուսական վինդալուի տարատեսակներով։

Կերակրատեսակը լայնորեն հայտնի է դարձել Մեծ Բրիտանիայում, որտեղ այն՝ որպես օրենք, համարվում է կարիներից ամենակծուն, ինչը հակասում է Գոայի խոհանոցի վաղեմի ավանդույթներին, որտեղ այն հնդկական այլ խոհանոցների համեմատությամբ ավելի քիչ է կծու։

Հետաքրքիր փաստեր
----------------

* Կերակրատեսակի անվան մեջ կա որոշ հակասություն, քանի որ «ալու» հինդի լեզվում նշանակում է «կարտոֆիլ», բայց վինդալույի դասական բաղադրատոմսի մեջ կարտոֆիլ չկա։
* Բրիտանական Fat Les խումբը գրել է անգլիական ֆուտբոլային օրհներգերի ծաղրերգություն՝ օգտագործելով անգլիական ֆուտբոլասերների ծաղրանկարները, որոնք անսահմանափակ գարեջուր ու կարի էին օգտագործում և իրենց ողջ կյանքը կառուցում ֆուտբոլի շուրջ։ Երգը կոչվում է «Vindaloo» (անգլիացված տարբերակ)։ Չնայած երգը ծաղրերգություն է, այն դարձել է 1998 թվականի Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության օրհներգը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Клип песни ՅուԹյուբում(չաշխատող հղում)
.
2. ↑  en:Vindaloo (song)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Оригинальный рецепт свинины виндалу Արխիվացված 2014-08-19 Wayback Machine
* Современный вариант приготовления свинины виндалу
**Գոհար Կառլենի Շագոյան** (ապրիլի 29, 1958(1958-04-29)), երաժշտագետ, լրագրող-խմբագիր, հրատարակիչ։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1958 թվականի ապրիլի 29-ին Երևանում։

1973 թվականին ավարտել է Կոնստանտին Սարաջյանի անվան երաժշտական դպրոցի դաշնամուրի բաժինը։ Այնուհետև սովորել է Ռոմանոս Մելիքյանի անվան պետական երաժշտական քոլեջում՝ երաժշտության տեսություն բաժնում։
1985-1994 թվականներին դասավանդել է Երևանի պետական մանկավարժական համալսարանում։ 1983 թվականին ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիան՝ սովորելով Նիկողոս Թահմիզյանի դասարանում, իսկ 1980 թվականին՝ եռամյա դասընթացը՝ Խորեն Պալյանի ղեկավարությամբ։

1995 թվականին դարձել է Հայաստանի ժուռնալիստների միության, 1997 թվականին՝ Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ։

1998 թվականից եղել է «Երաժշտական Հայաստան» ամսագրի գլխավոր խմբագիր։ 2004-2008 թվականներին դասավանդել է «Գլաձոր» կառավարման համալսարանում։ 2005 թվականին հիմնադրել է Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի «Երաժիշտ» պաշտոնաթերթը և դարձել թողարկման պատասխանատու։ 2017 թվականից դարձել է «Հայ կոմպոզիտոր» ամսագրի հիմնադիր-պատասխանատու քարտուղար։ Կազմել և հեղինակել է մի շարք գիտական ժողովածուներ։

Պարգևներ
--------

2003 թվականին ստացել է Արամ Խաչատրյանի 100-ամյակի հուշամեդալ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ««Երաժշտական Հայաստան»․ հայկական երաժշտական կյանքի տարեգրությունը».
2. ↑  «Մշակութային մասնագիտական ձեռնարկներն ու դասագրքերն էլ անհրաժեշտություն ունեն պետական հոգածության».
3. ↑  *Հայ երաժշտության հանրագիտարան*. Երևան: «Հայկական հանրագիտարան. հրատարակչություն»,. 2019. էջ 500. `{{cite book}}`: Text "Գիտահրատարակչական խորհուրդ՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ" ignored (օգնություն)CS1 սպաս․ հավելյալ կետադրություն (link)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Կոնստանտին Սարաջյանի անվան երաժշտական դպրոց

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատված վերցված է*  «Հայ երաժշտության հանրագիտարանից», որի նյութերը թողարկված են՝ Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ |