**Կարլ Այգինգեր** (գերմ.՝ Karl Aiginger, հոկտեմբերի 23, 1948(1948-10-23), Վիեննա, Ավստրիայի բռնազավթումը դաշնակիցների կողմից), ավստրիացի տնտեսագետ, 2005-2016 թվականներին եղել է Տնտեսագիտական հետազոտությունների ավստրիական ինստիտուտի ղեկավար (այդ պաշտոնում փոխարինել է Քրիստոֆ Բադելտին)։ Այգինգերը նաև Վիեննայի պետական տնտեսագիտական համալսարանի պրոֆեսոր է, ինչպես նաև Լինցի Յոհան Կեպլերի համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր։ Նա հիմնադրել ու ղեկավարել է «Քաղաքականության խաչվող կենտրոն» միջդիսցիպլինային բանավիճայի համաժողովը` եվրոպական քաղաքականության գծով։ Տնտեսագիտությանը վերաբերող նրա աշխատանքները լայնորեն ներկայացված են ամբողջ աշխարհի գրադարաններում։

Կենսագրություն
--------------

Կարլ Այգինգերը 1966-1974 թվականներին սովորել է Վիեննայի համալսարանում, այնուհետև` Պերդյու համալսարանում (Ինդիանա, 1978)։ 1970 թվականից նա աշխատում է Տնտեսագիտական հետազոտությունների ավստրիական ինստիտուտում (WIFO): Այհինգերը Վիեննայի պետական տնտեսագիտական համալսարանի տնտեսագիտական քաղաքականության բաժնի պրոֆեսոր է, նույն կոչումն ունի նաև Լինցի Յոհան Կեպլերի համալսարանում։ Որպես պրոֆեսոր 1991 թվականին հրավիրվել է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ (MIT), իսկ 1997 թվականին՝ Լոս Անջելեսի կալիֆոռնյան համալսարան։ 2002 թվականին Այհինգերը որպես պրոֆեսոր աշխատել է Սթենֆորդի բիզնեսի բարձրագույն դպրոցում (Կալիֆորնիա), ինչպես նաև դասախոսություններ է կարդացել Չաշնի համալսարանում (Հունան, Չինաստան)։

Աշխատանքներ և քննադատություն
----------------------------

Կարլ Այհինգերը մասնագիտացված է արդյունաբերության կազմակերպման ոլորտում։ Նա հիմնականում ուշադրություն է դարձնում արդյունաբերական քաղաքականության վերլուծությանը, նորարարություներին, ընկերությունների մրցունակությանը, միջազգային մրցակցությանը, ինչպես նաև եվրոպական տնտեսագիտական ու սոցիալական մոդելներին։ Այհինգերը «Journal of Industry, Competition and Trade» ամսագրի հիմնադիրն ու հրատարակիչն է և ղեկավարել է վերլուծական սկզբունքների ծրագիրը, որը հիմք է հանդիսացել Եվրոպական հանձնաժողովի գլխավոր տնօրենության մրցակցության` ներքին շուկայի, արդյունաբերության ու ձեռնարկատիրության հաշվետվությունների շարքի համար։ Ֆինլանդիայի կառավարության անունից նա գնահատել է նորարությունների առաջընթացի ֆիննական համակարգը, ինչպես նաև ղեկավարել է ավստրիական սուբսիդիաների ու գիտական հետազոտությունների ֆինանսավորման համակարգի գնահատումը (Ավստրիայի ֆեդերալ կառավարության անունից)։ Այհինգերը մտել է հոլդինգային ընկերության դիտորդների խորհրդի մեջ, որը ստեղծվել էր ավստրիական ընկերության ազգայնականացման կառավարման համար։

Այհինգհինգերի բազմաթիվ աշխատանքների գլխավոր գաղափարն այն էր, որ պետք է անհապաղ փոխել ձեռնարկությունների մրցունակության գնահատման սկզբունքը. այն ցածր ինքնարժեք ունեցող արտադրանքի հավասար մրցակցության թշնամին է։ Այհինգերը ելույթ է ունենում որպես դրանց` ինքնակցված արդյունքներով չափման կողմնակից։ Մասնավորապես, նա բնորոշում է մրցունակությունը որպես ՀՆԱ-ի աճից դուրս արդյունքների հասնելու կարողություն (անգլ.՝ ability to deliver beyond GDP goals): Այհինգերի կարծիքով զարգացած արդյունաբերությամբ երկրները պետք է այնպիսի ռազմավարություն ընտրեն, որն ամենից առաջ հիմնված կլինի ապրանքի որակի վրա, քանի որ ցածր ծախսերի ռազմավարությունը կարող է կրկնօրինակվել այնպիսի երկրների կողմից, որոնց բնակչությունը ցածր եկամուտներ ունի։ «Լայն» մրցունակության բնորոշումը վերջերս ընդունվել է Եվրոպական սոցիալ-տնտեսական կոմիտեի կողմից (EESC) որպես հնարավորություն խուսափելու խիստ սահմանափակված քաղաքականությունից, որն ուղղված է բացառապես կրճատվող ծախսերի դեմ։

Արդյունաբերական քաղաքականության մեջ Այհինգերը ելույթ է ունենում որպես համակարգված արդյունաբերական քաղաքականության դրույթի կողմնակից, որն ընթանում է նորարական քաղաքականության հետ միատեղ` վերջնական նպատակ ունենալով հասարակական պահանջմունքների բավարարումը։ Մասնավորապես, էներգիայի կամ արտադրական թափոնների ավելի բարձր ծախսերը նրա կարծիքով պետք է փոխհատուցվեն ավելի ցածր հարկերով և նորարարությունների համար լավագույն պայմաններ ստեղծելով։ Այդպիսով, երկիրը ստանում է մրցակցային առավելություններ, որոնք կարևոր են ապագայի համար. նա դառնում է տեխնոլոգիական առաջատար։

Ընտանիք
-------

Կարլ Այհինգերը ամուսնացած է, ունի երկու երեխա։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Munzinger Personen (գերմ.)
2. ↑  Marcus Scheiblecker (2016 թ․ սեպտեմբերի 1). «Christoph Badelt tritt Amt als neuer WIFO-Leiter (Pressenotizen)». *WIFO - PubMA-Datensätze*. Վերցված է 2017 թ․ մարտի 31-ին.
3. ↑  «Who we are» (ամերիկյան անգլերեն). Querdenkerplattform: Wien - Europa. Վերցված է 2017 թ․ մարտի 31-ին.
4. ↑  *Welf Werner, Karl Aiginger* Which Socio-economic Model for Europe?(անգլ.) // *Intereconomics*. — 2006. — В. 1. — Т. 41. — С. 4–23. — ISSN 1613-964X. — doi:10.1007/s10272-006-0168-5
5. ↑  «Editorial Board». *Journal of Industry, Competition and Trade (ISSN 1566-1679)* (անգլերեն). springer.com. Վերցված է 2017 թ․ մարտի 31-ին.
6. ↑  *Karl Aiginger* EUROPE'S POSITION IN QUALITY COMPETITION // *EUROPEAN COMMISSION*. — 2000. Архивировано из первоисточника 4 Մարտի 2016.
7. ↑  Aiginger, 2015, էջ 365—394

Գրականություն
-------------

* *Aiginger K.* Industrial policy for a sustainable growth path // New Perspectives on Industrial Policy. — Oxford University Press, 2015. — ISBN 9780198706205

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 121505324 · ISNI: 0000000109329329 · LCCN: n83020154 · NKC: xx0018477 · NTA: 095193529 · NUKAT: n2007119734 · SUDOC: 080584675 · VIAF: 109304512 · WorldCat VIAF: 109304512 |

 |

 |