**Անդրեո Չեհ** (ռումիներեն՝ **Andreo Cseh**, նաև՝ *András* և *Andor*, սեպտեմբերի 12, 1895(1895-09-12), Luduș, Մուրեշ, Ռումինիա - մարտի 9, 1979(1979-03-09), Հաագա, Նիդերլանդներ), ռումին կաթոլիկ քահանա, անվանի էսպերանտիստ, էսպերանտոյի ուսուցման ինքնատիպ մեթոդի ստեղծող։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1895 թվականի սեպտեմբերի 12-ին, ռումինական Լուդուշ քաղաքում։ 1910 թվականից դարձել է էսպերանտիստ, 1919-ից՝ կաթոլիկ քահանա։ 1920 թվականին, Սիբու քաղաքում աշխատելու ժամանակ, հորինել է էսպերանտոյի ուսուցման իր ինքնատիպ մեթոդը</ref>, տեղում հաջողությամբ փորձարկել, որոշակի ճանաչում ձեռք բերել, հրավիրվել դասավանդելու նաև Տրգու-Մուրեշում, այնուհետև՝ Կլուժ-Նապոկայում։

1922 թվականին, ընդունելով Հ. Ֆիշերի հրավերը, մեկնել է Բուխարեստ, որտեղ երկուսով հիմնադրել են *Esperanto-Centro Rumana*-ն (ռումինական էսպերանտո կենտրոնը)։ 1921 թվականին դարձել է Ռումինիայի գլխավոր պատվիրակը Էսպերանտոյի համաշխարհային ընկերակցությունում։ 1924-ին եպիսկոպոս Բարոն Մայլաթը ազատություն է շնորհել Չեհին, որպեսզի նա կարողանա ամբողջությամբ նվիրվել էսպերանտոյի տարածման գործին։ Այդ նույն տարում Անդրեո Չեհը դարձել է էսպերանտոյի միջազգային կենտրոնական կոմիտեի Կաղապար:Lien քարտուղար, պրոպագանդիստական նպատակներով այցելություններ կատարել մի շարք երկրներ։ Բացի այդ, նախապատրաստական աշխատանքներ է իրականացրել Ժնևում (1925), Դանցիգում (1927) և Բուդապեշտում (1929) էսպերանտոյի համաշխարհային համաժողովներ կազմակերպելու ուղղությամբ։ 1927 թվականի աշնանը էսպերանտոյի շվեդական համադաշնությունը (ֆեդերացիան) Չեհին հրավիրել է Շվեդիա, որտեղ նա այցլել է մի շարք քաղաքներ, դասընթացներ կազմակերպել (այդ թվում՝ երկրի խորհրդարանում)։ Հենց Շվեդիայից է սկսվել նրա «հաղթական առաքելություն-երթը» մի շարք երկրներով։ Նրա դասընթացներն ամենուրեք արտակարգ հաջողությամբ են պսակվել, և մամուլն սկսել է գրել էսպերանտոյի վերածնունդ ապրելու մասին։

1929 թվականին Ստոկհոլմում լույս է տեսել Չեհի դասընթացի առաջին հրատարակությունը։ 1930 թվականի մայիսին, Յուլիա Ինսբրյուկերի և վերջինիս ամուսնու հետ համատեղ, Անդրեո Չեհը Հաագայում հիմնադրել է էսպերանտոյի միջազգային ինստիտուտը։ 1932-ին հիմնադրել է *La Praktiko* ամսագիրը (լույս է տեսել մինչև 1970 թվականը), դարձել դրա գլխավոր խմբագիրը։

Կյանքի վերջին տարիներին Անդրեո Չեհը վերստին քահանա է դարձել։

Մահացել է 1979 թվականի մարտի 9-ին, Հաագայում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #1018969055 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
2. ↑  Marosludas en hongrois, autrefois nommé Ludoşul de Mureş en roumain actuellement : Luduș
3. 1 2 3  *Méthode Cseh*
4. ↑  Sibiu = Nagyszeben = Hermannstadt
5. ↑  La Cseh-metodo(անգլ.)
6. ↑  Târgu Mureș =Marosvásárhely
7. ↑  Cluj = Kolozsvár
8. ↑  En 1931 il se rendit à plusieurs reprises à Berlin pour enseigner Կաղապար:Lien
9. ↑  Source : Encyclopédie de l'espéranto, Budapest, 1933 version originale en ligne Archived 2008-12-18 at the Wayback Machine.

Գրականություն
-------------

* *Artur E. Iltis.* Vortoj de Andreo Cseh («Words of Andreo Cseh»), Saarbrücken, 1984 / Internacia Esperanto-Instituto, Hague, 2003.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Cseh Andor (հունգարերեն)
* Andreo Cseh

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 1018969055 · ISNI: 0000000368357455, 0000000043413498 · LCCN: nb2006025021 · NKC: xx0165965 · NTA: 252080734 · SUDOC: 243830718 · VIAF: 31521776 · WorldCat VIAF: 31521776 |

 |

 |