| **՞**Մոնղոլական քարադր |
| --- |
| Մոնղոլական քարադր  |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
| Տիպ | Քորդավորներ |
|
|
|
|
|
| Դաս | Թռչուններ |
|
|
|
| Կարգ | Քարադրանմաններ |
|
|
|
| Ընտանիք | Քարադրներ |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | Մոնղոլական քարադր |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| **Charadrius mongolus**
(Pallas, 1758) |
|  Հատուկ պահպանություն |
| 
Քիչ մտահոգող տեսակIUCN 3.1 *Least Concern* : 106003138 |
| 

| ԴասակարգումըՎիքիցեղերում | ՊատկերներՎիքիպահեստում | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Մոնղոլական քարադր** (լատին․՝ Charadrius mongolus) քարադրների ընտանիքին (*Charadriidae*) պատկանող թռչուն։

Բնութագիր
---------

Մոնղոլական քարադրը ունի 17-20 սմ երկարություն։ Թևերի բացվածքը հասնում է 45-50 սմ։ Թևերի երկարությունը 45-ից 55 սմ է։ Քաշը տատանվում է 50-ից 75 գ։

Մոնղոլական քարադրի դեմքի սև հատվածը տարածվում է կտուցի հիմքից անցնում է աչքերի միջով դեպի ականջի բծերը։ Գլխի վերին մասը շագանակագույն է, գլխի հետևից դեպի ներքև անցնում է կարմրավուն-շագանակագույն շերտ, իսկ սպիտակ կոկորդը կարմիր կրծքից բաժանվում է բարակ սև շերտով։ Մեջքը և թևերը շագանակագույն են։ Մարմնի ստորին մասը սպիտակ է, կողմերի փոքր կարմրավուն շագանակագույն բծերով։ Ոտքերը ձիթապտղի շագանակագույն են։

Ձմռանը թռչունի մոտ բացակայում է դեմքի դիմակ և կարմրավուն շագանակագույն կրծքավանդակը։ Թռչնի վերին մարմնի փետուրը հավասարաչափ շագանակագույն է, իսկ մարմնի ստորին հատվածը` սպիտակ։ Ձմեռային հագուստով երիտասարդ թռչունները նման են մեծահասակ թռչուններին, սակայն գլխի վերին մասն ավելի շագանակագույն է։

Աչքի ծիածանաթաղանթը մուգ շագանակագույն է։ Կտուցը մուգ շագանակագույն է։

Տարածվածություն
---------------

Մոնղոլական քարադրի տարածման տարածքը Ռուսաստանի արևելքն է։ Այս տեսակի թռչունները բնադրում են Չուկոտյան թերակղզում, Կամչատկայում և Կոմանդորյան կղզիներում։ Կան ապացույցներ, որ այս տեսակը բնադրում է նաև Ալյասկայի արևմտյան ափերին։ Թռչունները պարբերաբար կարող են դիտվել Սուրբ Լավրենտիոս կղզում և Ալեուտյան կղզիներում, այնուամենայնիվ, բնի հաստատման մասին որևէ ապացույց դեռևս չկա։

Մոնղոլական քարադրը գերադասում է բարձր լեռնային շրջանները, այնուամենայնիվ, այն հանդիպում է և՛ տունդրաներում, և՛ ցածրադիր վայրերում։ Կոմանդորյան կղզիներում թռչունի այս տեսակը պարբերաբար բույն է դնում գետերի միջև՝ ավազոտ տարածքնեում։ Սա չվող թռչուն է, որը ձմեռում է Ֆիլիպիններում, Ինդոնեզիայում և Ավստրալիայում։

Կենսակերպ
---------

Սա թռչունների հոտ է։ Բազմացման շրջանում ձևավորում են կայուն զույգեր։ Բույնը մակերեսային փոս է, որը երբեմն դրվում է քարաքոսերի մեջ։ Բնում դնում են 2-3 ձու։ Դրանք կա՛մ բացարձակապես շագանակագույն են, կա՛մ ձիթապտղի կանաչ մեծ կարմիր-շագանակագույն բծերով։ Ինկուբացիոն ժամանակահատվածը 21 օր է։ Սովորաբար, այս ցեղատեսակի միայն արու թռչունն է թուխս նստում։ Երիտասարդ թռչունները դառնում են ինքնուրույն և անկախ 25-30 օրականից սկսած։ Մեկ տարեկանում նրանք դառնում են սեռականորեն հասուն։

Մոնղոլական քարադրի սնունդը բաղկացած է խեցգետնանմաններից, միջատներից և դրանց թրթուրներից։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Бёме Р. Л. Флинт В. Е.* Пятиязычный словарь названий животных. Птицы. Латинский, русский, английский, немецкий, французский / Под общ. ред. акад. В. Е. Соколова. — М.: Русский язык, РУССО, 1994. — С. 80. — 2030 экз. — ISBN 5-200-00643-0
2. 1 2 3  Sale, S. 174

Գրականություն
-------------

* Richard Sale: A Complete Guide to Arctic Wildlife, Verlag Christopher Helm, London 2006, ISBN 0-7136-7039-8

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ռուսաստանի ողնաշարավոր կենդանիներ։ Մոնղոլական քարադր(չաշխատող հղում)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիցեղերն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մոնղոլական քարադր» հոդվածին։ |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մոնղոլական քարադր» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |
|  |
| Տաքսոնոմիա | Avibase · CMS · eBird · GBIF · iNaturalist · NCBI · IRMNG · ITIS TSN · WoRMS |

 |