**Լիամետրաժ ֆիլմ** (*լրիվ չափ*), կինոֆիլմերի ձևաչափերից մեկը։ Հակադրվում է կարճամետրաժ ֆիլմին (երբեմն առանձնացվում է նաև միջինմետրաժ ֆիլմերի միջանկյալ կատեգորիա)։

Ամերիկյան կինոարվեստի և գիտության ակադեմիան, Ամերիկայի կինոարվեստի ինստիտուտը և Բրիտանական կինոյի ինստիտուտը ֆիլմը բնորոշում են որպես լիամետրաժ, եթե այն տևում է 40 րոպե և ավելի։ Ֆրանսիայի կինեմատոգրաֆիայի ու անիմացիայի ազգային կենտրոնը (ֆր.՝ Centre national du cinéma et de l'image animée) 35 մմ ֆիլմը համարում է լիամետրաժ, եթե նրա ֆիլմապատճենն ունի ավելի քան 1600 մ երկարություն (այսինքն՝ ուղիղ 58 րոպե և 29 վայրկյան հնչուն կինոյի համար), իսկ ԱՄՆ կինոդերասանների գիլդիան համարում է, որ այն պետք է լինի 80 րոպեից ոչ կարճ։

Խորհրդային Միությունում լիամետրաժ է համարվել այն կինոֆիլմը, որի կինոժապավենի չափը կազմել է 1200-ից մինչև 3000 մետր, այսինքն՝ ֆիլմն ունեցել է 5-12 մաս (յուրաքանչյուր մասում՝ շուրջ 250-280 մ), Ռուսաստանում լիամետրաժ է համարվում առնվազն 52 րոպե տևողություն ունեցող ֆիլմը։

1922 թվականից մինչև 1970 թվականն ամենաշատ լիամետրաժ ֆիլմերը նկարահանել են ԱՄՆ-ում և Ճապոնիայում։ 1971 թվականից ամենաշատ լիամետրաժ ֆիլմերն ստեղծվում են Հնդկաստանում, որտեղ ամեն տարի նկարահանվում է շուրջ հազար ֆիլմ երկրի ավելի քան տասներկու լեզուներով։

Feature film
------------

Անգլերենում *լիամետրաժ ֆիլմ* հասկացությանը համապատասխանում է *feature film* տերմինը։ Դրա օգտագործումը պայմանավորված է նրանով, որ լիամետրաժ ֆիլմերը, որպես կանոն, դարձել են հիմնական կինոթատրոնների ծրագրերում և համապատասխան ձևով գովազդվել են, այնինչ կարճամետրաժ ֆիլմերը, կինոամսագրերը, սերիալներն ու մուլտֆիլմները ցուցադրվել են որպես հավելում։ Միևնույն ժամանակ, ֆիլմի փաստացի տևողությունը միշտ չէ, որ համապատասխանել է լրիվ չափին․ առաջին *feature film* (այսինքն նրանք, որոնք ներկայացվել են որպես գլխավոր սենասում) կարող էին զբաղեցնել կինոժապավենի երկուսից մինչև չորս կոճ։

Առաջին լիամետրաժ ֆիլմեր
-----------------------

Առաջին լիամետրաժ ֆիլմերն ստեղծվել են Միացյալ Նահանգներում և Ֆրանսիայում, սակայն տարածվել են առանձին հատվածներով, ինչը կինոթատրոնի տիրոջը թույլ է տվել դրանք կամայականորեն ամբողջացնել վարձույթի ժամանակ։ Այդպիսի ժապավենների թվին են պատկանել ամերիկյան *Lubin’s Passion Play* (1903 թվականի հունվար, 60 րոպե) և ֆրանսիական *Vie et Passion du Christ* (1903 թվականի մայիս, 44 րոպե) աշխատանքները։ Ամենավաղ լիամետրաժ ձայնագրություններն են բռնցքամարտի մենամարտի տեսագրությունները՝ *The Corbett-Fitzsimmons Fight* (1897), *Reproduction Of The Corbett-Jeffries Fight* (1899), *The Jeffries-Sharkey Fight* (1899)։ 1900 թվականին թողարկվել է «Բանակում» (ռուս.՝ *In The Army*) վավերագրական ֆիլմը, որ նվիրված է բրիտանացի զինվորների ուսմանն ու տևում է մեկ ժամ։

Առաջին ամբողջական լիամետրաժ ֆիլմը համարվում է ավստրալիական «Քելլիի իրական պատմությունը» (անգլ.՝ The Story of the Kelly Gang, 1906) 70 րոպեանոց ֆիլմը։ Առաջին եվրոպական լիամետրաժ ֆիլմը *L’Enfant prodigue* (Ֆրանսիա, 1907) 90 րոպե տևողություն ունեցող կինոնկարն է, որն ըստ էության թատերական ներկայացման ձայնագրություն է։ Առաջին լիամետրաժ ֆիլմը, որն ստեղծվել է որպես կինոնկար, Եվրոպայում եղել է «Թշվառները» (ֆր.՝ Les Misérables, Ֆրանսիա, 1909)։

Իտալիայում ստեղծված առաջին լիամետրաժ ֆիլմը եղել է *L’Inferno* (1911) կինոնկարը, Մեծ Բրիտանիայում՝ *With Our King and Queen Through India* (1912) վավերագրական ֆիլմը, որ նկարահանվել է գունավոր Kinemacolor տեխնոլոգիայով և «Օլիվեր Թվիստ» (անգլ.՝ Oliver Twist, 1912) գեղարվեստական ֆիլմը։ Միացյալ Նահանգներում նույն 1912 թողարկվել է «Օլիվեր Թվիստի» մեկ այլ տարբերակ, ինչպես նաև «Մսուրից մինչև խաչ» (անգլ.՝ From the Manger to the Cross), «Կլեոպատրա» և «Ռիչարդ III» լիամետրաժ ֆիլմերը։ Ռուսաստանում նկարահանված առաջին գեղարվեստական ֆիլմն է 1911 թվականին ստեղծված «Ստավրոպոլի պաշտպանությունը» (ռուս.՝ «Оборона Севастополя») կինոնկարը։ Ասիայում ստեղծված առաջին լիամետրաժ ֆիլմը եղել է ճապոնական *Տասուկե Շիոբարայի կյանքի պատմությունը* (1912) ժապավենը, Հնդկաստանում՝ *Raja Harishchandra* (1913), Չինաստանում՝ Չժան Շիչուանի *Nan Fu Nan Qi* (1913) ֆիլմերը։ Հարավային Ամերիկայում ստեղծված առաջին լիամետրաժ ֆիլմը եղել է 1913 թվականին նկարահանված *O Crime dos Banhados* (1913) ֆիլմը։ Աֆրիկայում առաջին լիամետրաժ ֆիլմը թողարկվել է 1916 թվականին և կոչվել *Die Voortrekkers*։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  79th Academy Awards Rules Archived 2006-09-01 at the Wayback Machine. Rule 2: Eligibility.
2. ↑  *The American Film Institute Catalog of Motion Pictures*.
3. ↑  Denis Giford, *The British Film Catalogue*.
4. ↑  Screen Actors Guild Letter Agreement for Low-Budget Theatrical Features.
5. ↑  "SCREEN ACTORS GUILD LETTER AGREEMENT FOR LOW-BUDGET THEATRICAL PICTURES" (PDF). Screen Actors Guild. Արխիվացված է the original (PDF) 2017 թ․ հուլիսի 7-ին. Retrieved 2014 թ․ մայիսի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
6. ↑  "SCREEN ACTORS GUILD MODIFIED LOW BUDGET AGREEMENT" (PDF). Արխիվացված է the original (PDF) 2009 թ․ դեկտեմբերի 29-ին. Retrieved 2008 թ․ դեկտեմբերի 10. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
7. ↑  Полнометражный фильм // Большая советская энциклопедия. — М.: Советская энциклопедия. 1969—1978.
8. ↑  Статья 3 Федерального закона от 22 августа 1996 г. № 126-ФЗ «О государственной поддержке кинематографии Российской Федерации».
9. ↑  Patrick Robertson, *Film Facts*, New York: Billboard Books, 2001, p. 15.
10. ↑  Nelmes, Jill (2003), «10», *An introduction to film studies* (3rd տպ.), Routledge, p. 360, ISBN 0-415-26268-2
11. ↑  *Passion Play" (1903), in: The American Film Institute Catalog of Motion Pictures [online database].*
12. ↑  Charles Musser, *The Emergence of Cinema: The American Screen to 1907*, p. 197—200.
13. 1 2 3  Patrick Robertson, *Film Facts*, New York: Billboard Books, 2001, p. 9. ISBN 0-8230-7943-0.
14. ↑  Charles Urban, *A Yank in Britain: The Lost Memoirs of Charles Urban, Film Pioneer*, The Projection Box, 1999, p. 79. ISBN 978-0-9523941-2-9.
15. ↑  Patrick Robertson, *Film Facts*, New York: Billboard Books, 2001, p. 10. ISBN 0-8230-7943-0.
16. ↑  Patrick Robertson, *Film Facts*, New York: Billboard Books, 2001, p. 13. ISBN 0-8230-7943-0.
17. 1 2 3  Patrick Robertson, *Film Facts*, New York: Billboard Books, 2001, p. 10—14. ISBN 0-8230-7943-0.
18. ↑  Patrick Robertson, *Film Facts*, New York: Billboard Books, 2001, p. 12. ISBN 0-8230-7943-0.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh85047538 · NKC: ph332182 |

 |