Բրիտանիայում գյուղացու լանչը ներառում է հաց, պանիր և մսի կարկանդակ
**Լանչ** կամ **երկրորդ նախաճաշ** (անգլ.՝ Lunch, **luncheon** բառի հապավումը), սնունդ, որն ուտում են կեսօրին։ 20-րդ դարի ընթացքում նշանակությունն աստիճանաբար մոտեցվեց փոքր կամ միջին չափի սննդին, որն ուտում են կեսօրին։ Լանչը սովորաբար երկրորդ սնունդն է օրվա ընթացքում՝ նախաճաշից հետո։ Սննդի քանակությունը տարբեր է՝ կախված մշակույթից և այլ զգալի փոփոխություններից, որոնք գոյություն ունեն աշխարհի տարբեր շրջաններում։

Ծագում
------

Շվեդական պիկնիկ
«*Lunch*» հապավումը վերցված է հյուսիսային անգլերենի ավելի պաշտոնական «*luncheon»* բառից, որը սկիզբ է առել անգլոսաքսերի «*nuncheon*» կամ «*nunchin*» բառից, որը նշանակում է «*կեսօրյա ըմպելիք»*։ Եզրույթը եղել է ընդհանուր օգտագործման՝ սկսած 1823 թվականից։ Օքսֆորդի անգլերեն բառարանը հաղորդել է բառի օգտագործումը 1580 թվականին՝ նկարագրելու սնունդը, որն ուտում են ավելի էական սնունդների միջև։ Դա կարող է նշանակել նաև մի կտոր հաց կամ պանիր։

Պատմություն
-----------

Յուրաքանչյուր հասարակության մեջ սնունդը արմատավորվել է որպես բնական և տրամաբանական։ Այն, ինչը մի հասարակությունում ուտում են, կարող է տարօրինակ թվալ մյուսին։ Նույնը վերաբերում է նաև նրան, թե ինչ են կերել վաղուց՝ պատմության ընթացքում։ Ճաշացանկերը և սննդի ընդունման ժամանակահատվածները ժամանակի ընթացքում մեծապես փոխվել են։ Միջնադարում օրվա գլխավոր սնունդը, որը հետագայում անվանեցին ճաշ, գրեթե բոլորի մոտ տեղի էր ունենում ուշ առավոտյան՝ մի քանի ժամ աշխատանքից հետո, երբ արհեստական լուսավորության կարիք չկար։ 17-րդ դարի սկզբներին սնունդը կարող էր լինել ցանկացած պահի՝ ուշ առավոտվա և կեսօրի միջև։

17-18-րդ դարերում այս սնունդն աստիճանաբար հետաձգվեց երեկոյան՝ ստեղծելով ավելի շատ ժամանակ նախաճաշի և ճաշի միջև։ Սնունդը կոչվեց «*lunch*» և եկավ՝ լրացնելու այդ ժամանակը։ Ուշ երեկոյան սնունդը կոչվեց ընթրիք, դարձավ խտացված ճաշ, որը տեղափոխվել է երեկոյան։ Բայց պաշտոնական «ընթրիքի բաժինը», արհեստականորեն լուսավորված մոմերով, երբեմն զվարճանքով, պահպանվել է մինչ Ռեգենտության դարաշրջանը, և պարահանդեսը սովորաբար ներառել է ընթրիքը, որը հաճախ մատուցվել է ուշ։

Մինչև 19-րդ դարի սկիզբը երկրորդ նախաճաշը սովորաբար կանանց համար էր, որոնք հաճախ էին նախաճաշում այլ մարդկանց հետ, երբ նրանց ամուսինները դրսում էին։ Սնունդը հաճախակի թեթև էր լինում և հաճախ ներառում էր նախորդ երեկոյի ընթրիքի մնացորդները։ Այն առատ էր լինում։ 1945 թվականի վերջին Էմիլի Պոստը ամսագրում գրեց *էթիկետ*, որ երկրորդ նախաճաշը *սովորաբար տրվում է նաև կանանց, բայց դա արտասովոր չէ, հատկապես ամառային վայրերում կամ քաղաքում շաբաթ կամ կիրակի օրերին, որպեսզի ներառի հավասար տղամարդ անդամներ։ Այստեղից է «կանայք, որոնք ճաշում են» արհամարհական արտահայտությունը*։ Լանչը կանանց թեթև սնունդ էր, երբ Գեորգ IV-ը կանգնեց, որպեսզի նախաճաշի ընկերուհիների հետ, նրան ծաղրեցին իր փափկասիրության համար։

Միստր Բինսթոնի տնային տնտեսության կառավարման գիրքը, ուղեցույց տնային տնտեսության վարման բոլոր կողմերի վերաբերյալ
1840-ական թվականներին կեսօրյա թեյը լրացրեց այս ճաշը ժամը 4-ին։ *Միստր Բիտոնի տնային տնտեսության կառավարման գիրքը* (1861) տնային տնտեսության վարման ուղեցույց է՝ խմբագրված Իզաբելլա Բիտոնի կողմից, որն ավելի քիչ է բացատրում երկրորդ նախաճաշի մասին, քան ընթրիքների կամ պարահանդեսների մասին։

### Ժամանակակից լանչ

19-րդ դարի ինդուստրացման աճի հետ տղամարդ աշխատողները սկսեցին գործարաններում աշխատել երկար հերթափոխով՝ լրջորեն խախտելով գեղջկական կյանքի սնվելու սովորույթները։ Սկզբում աշխատողներին ուղարկում էին իրենց տները կարճատև ճաշի համար, որը մատուցում էին նրանց կանայք։ Բայց երբ աշխատատեղերը տեղափոխեցին նրանց տներից ավելի հեռու, աշխատողներն սկսեցին պատրաստություն տեսնել ինչ-որ շարժական բաներով, որպեսզի սնվեն կեսօրյա ընդմիջման ժամանակ։

Երկրորդ նախաճաշն աստիճանաբար հաստատվեց Անգլիայում, երբ գործարանի երկար և հաստատուն աշխատանքային ժամերով աշխատողներն արդյունքում ստացան ազատ ժամ, որպեսզի լանչն ուտեն և ուժ ստանան հերթափոխի համար։

Գործարաններին կից տաղավարները, հետագայում նաև սննդի կետերն սկսեցին աշխատանքային դասի համար սննդի զանգվածային արտադրությունը, և շուտով սնունդը դարձավ առօրյայի մի մասը՝ պահպանվելով մինչ այսօր։ Շատ երկրներում և մարզերում լանչը ճաշ է կամ հիմնական սնունդ։ 
Լանչի սահմանված ժամանակը աշխատողներին թույլ է տալիս վերադառնալ իրենց տները, որպեսզի ճաշեն իրենց ընտանիքների հետ։ Ուստի այնտեղ, որտեղ լանչն օրվա սովորական հիմնական սնունդն է, այդտեղ ձեռնարկությունները փակվում են լանչի ընթացքում։ Լանչը հատուկ օրերին դառնում է նաև ճաշ, ինչպիսիք են արձակուրդները կամ հատուկ իրադարձությունները, ներառյալ, օրինակ՝ Սուրբ Ծննդյան ճաշը կամ բերքահավաքի ճաշը։ Այս հատուկ օրերին ճաշը հաճախ մատուցվում է օրվա սկզբին։ Քրիստոնյաների շրջանում կիրակի օրվա գլխավոր սնունդը, անկախ նրանից, թե դա ռեստորանում է, թե տանը, այն կոչվում է կիրակնօրյա ճաշ, և մատուցվում է առավոտյան եկեղեցական ծառայությունից հետո։

Աշխարհի շուրջ
-------------

### Ասիայում

Բենգալիայում ավանդական լանչը յոթ ուտեստներից բաղկացած ճաշն է։ Բենգալական խոհանոցը խոհարարական ոճ է, որն առաջացել է Բենգալիայում (մարզ Հնդկական թերակղզու արևելյան մասում, որը հիմա բաժանված է Բանգլադեշի և Արևմտյան Բելգիայի Հնդկական նահանգների (Տրիպուրա, Ասսամ, Բարաք Հովիտ) միջև)։ Առաջին ուտեստը *շուկտոն* է, որը բանջարեղենի խառնուրդ է՝ պատրաստված համեմունքներով և համեմված կոկոսի սոուսով։ Երկրորդ ուտեստը կազմված է բրնձից, դալից և բանջարեղենի կարրիից։ Երրորդ ուտեստը կազմված է բրնձից և ձկան կարրիից։ Չորրորդ ուտեստը ներառում է բրինձ և մսի կարրի (հիմնականում գառան կամ հավի մսից)։ Հինգերորդ սնունդը բաղկացած է քաղցր ուտեստներից, ինչպիսիք են ռասգուլլան, պանտուան, ռաջհոդը, սանդեշը և այլն։ Վեցերորդ սնունդը բաղկացած է ֆիրնիից (թարմ յոգուրտ)։ Յոթերորդ ուտեստը պաան է, որը բերանը թարմացնող միջոց է։ Չինաստանում այսօր լանչն այնքան դժվար չէ, որքան մինչ արդյունաբերացումը։ Բրինձ, լապշա և այլ տաք խառնված սննդատեսակներ հաճախ են ուտում ռեստորանում կամ վերցնում տարայում։ Արևելյան խոհանոցը հազվադեպ չէ։ Տարածաշրջանների մեծ մասում այն կոչվում է 午餐 (նախաճաշ) կամ 午饭 (ճաշ)։

### Եվրոպայում

Լանչ դանիական Բորնհոլմ կղզում
*Arroz de marisco* (կակղամորթներ-բրինձ) լանչի սնունդ Պորտուգալիայում
Լանչը կոչվում է *նախաճաշ* (անգլ.՝ frokost), որը թեթև սնունդ է։ Հաճախ այն ներառում է տարեկանի հաց և տարբեր լցուկներ, ինչպիսիք են լյարդի պաշտետը, ծովատառեխը և պանիրը։ Սենդվիչը դանիական նրբահամ լանչ է, որը հաճախ է օգտագործվում բիզնես հանդիպումների կամ հատուկ իրադարձությունների համար։

Ֆինլանդիայում լանչը լի է տաք սննդով, որը մատուցվում է որպես մեկ ուտեստ, երբեմն մի փոքր աղցանի կամ դեսերտի հետ։ Ուտեստները բազմազան են՝ սկսած մսից կամ ձկան ուտեստից, մինչև ապուրները, որոնք բավականին ծանր են սնունդ համարվելու համար։

Ֆրանսիայում կեսօրյա սնունդը ընդունվում է կեսօրի և ժամը 14։00-ի միջև։

Գերմանիայում լանչը եղել է օրվա ավանդական սնունդը։ Այն ավանդաբար հիմնական տաք սնունդն է, երբեմն լրացուցիչ ուտեստների հետ, ինչպիսիք են ապուրը կամ դեսերտը։ Սովորաբար այն համեղ ուտեստ է, որը բաղկացած է սպիտակուցից (օրինակ՝ միսը), օսլա պարունակող մթերքներից (օրինակ՝ կարտոֆիլը) և բանջարեղենից կամ աղցանից։ Թխվածքաճաշերը և շոգեխաշած միսը նույնպես հայտնի են։ Կան որոշ քաղցր ուտեստներ, ինչպիսիք են գերմնոդելը կամ բրնձի պուդինգը, որոնք կարող են մատուցվել որպես գլխավոր ուտեստ։ Լանչը կոչվում է կեսօրյա սնունդ։

Նիդերլանդներում, Բելգիայում և Նորվեգիայում սովորական է լանչին սենդվիչներ ուտելը՝ հացի պատառներ, որ մարդիկ սովորաբար տանում են աշխատանքի կամ դպրոց և ուտում բուֆետում։ Հացի պատառները սովորաբար լցոնված են լինում քաղցրավենիքով կամ սննդամթերքով, ինչպիսիք են՝ շոկոլադե փաթիլներ, խնձորի սիրոպ, գետնանուշի կարագ, մսի կտորներ, պանիր կամ կրոկետ։ Սնունդը սովորաբար ներառում է սուրճ, կաթ կամ հյութ, երբեմն յոգուրտ, որոշ մրգեր կամ ապուր։ Սա ուտում են մոտավորապես կեսօրին՝ լանչի ընդմիջումին։

Պորտուգալիայում լանչը (պորտ.՝ *almoço*) բաղկացած է լիարժեք տաք սննդից, ընթրիքի նման, որպես կանոն, ապուրից, մսից կամ ձկան կերակուրից և դեսերտից։ Այն մատուցվում է կեսօրի և ժամը 14։00-ի միջև։ Պորտուգալիայում այն օրվա հիմնական սնունդն է, բացառությամբ Լիսաբոնի և Պորտուի, որտեղ թեթև ուտեստները կամ նախուտեստները հազվադեպ չեն։ Պորտուգալական *lanches* բառը առաջացել է անգլերեն «lunch» բառից, բայց դա վերաբերվում է թեթև սննդին կամ նախուտեստին, որն ուտում են կեսօրին (ժամը 17։00-ի մոտակայքում)։ Դա պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ սովորաբար Պորտուգալիայում ճաշը մատուցվում է ավելի ուշ ժամերի, քան անգլախոս երկրներում։

Իսպանիայում կեսօրյա *լանչը* տեղի է ունենում ժամը 10։00-15։00-ի միջև և արդյունավետ ճաշ է։ Ի տարբերություն դրան՝ ընթրիքը սովորաբար չի սկսվում 20։30-ի և 22։00-ի միջև։ Ամենուր լինելով օրվա հիմնական սնունդը՝ այն բաղկացած է երեք ուտեստից։ Առաջին ուտեստը սովորաբար բաղկացած է նախուտեստից, հիմնական սնունդը՝ ավելի բարդ ուտեստից, որպես կանոն՝ մսի կամ ձկան վրա հիմնված, աղանդերից կամ ինչ-որ քաղցրավենիքից, հաճախ սուրճով կամ որոշ քանակությամբ ալկոհոլի ուղեկցությամբ։ Աշխատանքի վայրերի մեծ մասն ունի լիարժեք ճաշարան՝ նվազագույնը մեկ ժամով լանչի ընդմիջումով։ Իսպանական դպրոցները նույնպես ունեն ճաշարան, և աշակերտները ունեն մեկժամյա ընդմիջում։ Ամենափոքր խանութները փակվում են 2-4 ժամով՝ սովորաբար 13։30-ի և 16։30-ի միջև, և թույլ են տալիս տուն գնալ լիարժեք լանչի համար։

Շվեդիայում լանչը սովորաբար լի է տաք ուտեստներով, ինչպես Ֆինլանդիայում։

Միացյալ Թագավորությունում բացառությամբ կիրակի օրվանից, լանչը հաճախ մի փոքր սնունդ է՝ նախատեսված մինչև տուն վերադառնալը և ընթրելը քաղցը կանխելու համար։ Այն սովորաբար ուտում են վաղ կեսօրին։ Լանչը հաճախ վաճառվում և սպառվում է հասարակական վայրերում։ Այդ ուտեստները ներառում են ձուկ և ֆրի, հողագործի լանչ և այլ բաներ։ Բայց կիրակի օրերին այն սովորաբար հիմնական սնունդն է և որպես կանոն ամենամեծն ու շաբաթվա ամենապաշտոնական սնունդը, որին կարող են հրավիրված լինել ընտանիք կամ այլ հյուրեր։ Այն կարող է մատուցվել ավելի ուշ, քան աշխատանքային օրերի լանչը։

#### Արևելյան Եվրոպայում

Ռուսաստանում սնունդը ուտում են կեսօրին։ Սովորաբար լանչն ամենամեծ սնունդն է և բաղկացած է առաջին սննդից՝ հիմնականում ապուրից, և երկրորդ ուտեստից, որը կլինի միս և խավարտ։ Թեյը ստանդարտ է։

#### Կենտրոնական Եվրոպայում

Ավանդաբար Հունգարիայում լանչը օրվա հիմնական սնունդն է՝ *լևես* ապուրից հետո։

Ավանդաբար Լեհաստանում օրվա հիմնական սնունդը (կոչվում է *obiad*) ուտում են 13։00-ի և 17։00-ի միջև, և բաղկացած է ապուրից ու գլխավոր ուտեստից։ Շատ լեհեր հավասարեցնում են անգլերեն *lunch* և լեհերեն *obiad* բառերը, որովհետև այն օրվա երեք հիմնական սնունդներից երկրորդն է՝ *śniadanie* (նախաճաշ), *obiad* (լանչ կամ ճաշ), *kolacja* (ճաշ կամ ընթրիք)։ Կա այլ սնունդ, որն ուտում են այսպես կոչված երկրորդ նախաճաշին (*drugie śniadanie*)։ Երկրորդ նախաճաշը (*drugie śniadanie*) ուտում են մոտավորապես 10։00-ին և թեթև նախուտեստ է՝ սովորաբար բացկացած սենդվիչներից, աղցանից կամ ջրիկ ապուրից։

#### Հարավարևելյան Եվրոպայում

Բոսնիա և Հերցեգովինայում լանչը օրվա հիմնական սնունդն է։ Ավանդաբար այն էական տաք ուտեստն է, երբեմն լրացուցիչ ուտեստների հետ միասին, ինչպիսիք են ապուրը և աղանդերը։ Այն սովորաբար համեղ ուտեստ է՝ բաղկացած սպիտակուցից (օրինակ, միս), օսլա պարունակող մթերքներից (օրինակ, կարտոֆիլ) և բանջարեղենից կամ աղցանից, որն ուտում են ժամը 14։00-ի մոտակայքում։

Ռումինիայում լանչը (ռումիներեն՝ *prânz*) օրվա հիմնական տաք սնունդն է։ Այն ուտում են մինչև 15։00, սովորաբար ժամը 12։00-ին։ Լանչը սովորաբար բաղկացած է երկու ուտեստից․ առաջին ուտեստը թեթև ապուր է, իսկ երկրորդը՝ հիմնական ուտեստը, հաճախ բաղկացած է մսից, որը մատուցվում է կարտոֆիլի, բրնձի կամ մակարոնեղենի հետ։ Ավանդաբար մարդիկ սովորել էին թխել և ուտել աղանդերները, բայց մեր ժամանակներում այն ավելի քիչ է տարածված։ Կիրակի օրերին լանչը ավելի հագեցած է և սովորաբար մատուցվում է նախուտեստի կամ աղցանի հետ։

### Հարավարևմտյան Ասիայում (Մերձավոր Արևելք)

Արաբ նավահանգստի աշխատողները իրենց սովորական լանչի ժամանակ, 1958 թվական
Արևմտյան Ասիայում և արաբական երկրների մեծ մասում լանչը օրվա հիմնական սնունդն է, որն ուտում են ժամը 13։00-ի և 16։00-ի միջև։ Այն սովորաբար բաղկացած է մսից, բրնձից, բանջարեղենից ու սոուսից և երբեմն մատուցվում է աղանդերի հետ։ Արևմտյան Ասիայում լանչը նաև ուտում են որպես թեթև սնունդ, օրինակ, երբ երեխաները դպրոցից տուն են վերադառնում, բայց նրանց ծնողները դեռ աշխատանքի են։ Սովորաբար մատուցվում է ջուր, որը կարող է լինել սառեցված, ինչպես նաև այլ խմիչքներ, ինչպիսիք են ալկոհոլ չպարունակող կամ յոգուրտային խմիչքները։

### Հյուսիսային Ամերիկայում

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում և Կանադայում լանչը սովորաբար չափավոր սնունդ է, որն ուտում են մոտավորապես կեսօրին։ Աշխատանքային շաբաթվա ընթացքում Հյուսիսային Ամերիկայի բնակիչները սովորաբար արագ լանչ են ուտում, որը հաճախ պարունակում է ինչ-որ տեսակի սենդվիչ, ապուր կամ նախորդ գիշերվա ընթրիքի մնացորդները (օրինակ՝ բրինձ կամ մակարոնեղեն)։ Դպրոցի համար երեխաները հաճախ վերցնում են փաթեթավորված սնունդ, որը կարող է բաղկացած լինել այնպիսի սենդվիչից, ինչպես երշիկով սենդվիչը (կամ այլ լանչի սնունդ և պանիր, թունա, հավ կամ գետնանուշի կարագ և ժելե։ Կանադայում այն կարող է պարունակել կարկանդակ, մրգեր, չիպս, աղանդեր և այնպիսի ըմպելիքներ, ինչպիսիք են հյութը, կաթը կամ ջուրը)։ Նրանք կարող են նաև գնել իրենց դպրոցի կողմից տրամադրվող սնունդը։

Մեծահասակները կարող են լքել իրենց աշխատավայրը՝ արագ լանչի համար, որը կարող է պարունակել ինչ-որ տեսակի տաք կամ սառը սենդվիչներ, ինչպիսիք են համբուրգերը կամ սուզանավ սենդվիչը։ Աղցանները և ապուրները նույնպես տարածված են, ինչպես նաև ապուրը և սենդվիչը, տակոն, բուրիտոն, սուշին, բենտո արկղերը և պիցցան։ Լանչը կարող են ուտել տարբեր տեսակի ռեստորաններում, ինչպիսիք են ֆորմալ և արագ սննդի ռեստորանները։ Կանադացիները և ամերիկացիները մեծ մասամբ լանչի համար տուն չեն գնում, և լանչը տևում է մեկ ժամից ոչ ավելի, բացառությամբ բիզնես լանչերի, որոնք կարող են տևել ավելի երկար։ Սովորաբար ուսումնական օրվա կեսին երեխաներին ընդմիջում է տրվում, որպեսզի ճաշեն։ Հաճախ պետական դպրոցներում կա ճաշարան, որտեղից երեխաները կարող են լանչ գնել կամ ուտել իրենց փաթեթավորած լանչը։ Պանսիոնատներում և մասնավոր դպրոցներում, ներառյալ համալսարաններում, կան ճաշարաններ, որտեղ լանչ է մատուցվում։

Մեքսիկայում լանչը (իսպ.՝ *almuerzo*) օրվա հիմնական սնունդն է և սովորաբար տեղի է ունենում ժամը 14։00-ի և 16։00-ի միջև։ Այն հիմնականում ներառում է երեք կամ չորս ուտեստ։ Առաջին ուտեստը բրնձի անտրեն է, արիշտա կամ մակարոնեղեն, բայց կարող է նաև ներառել ապուր կամ աղցան։ Երկրորդ ուտեստը բաղկացած է հիմնական կերակուրից, որը կոչվում է *guisado* (հայերեն՝ գուլյաշ) և մատուցվում մեկ կամ երկու խավարտի հետ, ինչպիսիք են տապակած լոբին, եփած բանջարեղենը, բրինձը կամ աղցանը։ Հիմնական ուտեստը մատուցվում է տորտիլլայով (իսպ.՝ tortillas, որը թարգմանաբար նշանակում է ձվածեղ) կամ հացով, որը կոչվում է բոլիլլո (իսպ.՝ bolillo կամ իսպ.՝ pan francés, որը նշանակում է ֆրանսյական հաց)։ Երրորդ ուտեստը ավանդական աղանդերի կամ քաղցրավենիքի ու սուրճ զամբյուղի (իսպ.՝ café de olla) և ապերիտիվի համադրությունն է։ Ճաշի ընթացքում ընդունված է խմել ագուաս ֆրիսկաս, չնայած ոչ ալկոհոլային խմիչքները առաջադիմել են վերջին տարիներին։

### Օվկիանիայում

Ֆերմայի աշխատողները Նիդերլանդների Խրոնինդենի մարզում լանչի ժամանակ
Ավստրալիայում թեթև սնունդը, որն ուտում են ժամը 10:00-ի և կեսօրի միջև, նախաճաշն է։ Իրական լանչը ուտում են ժամը 12:00-ի և 14:00-ի սահմաններում։ Եթե սովորաբար լանչը բաղկացած է մրգերից կամ հացահատիկից, տիպիկ ավստրիալական լանչը կարող է պարունակել այլ մթերքներ՝ նաև համբուրգերներ, սենդվիչներ, այլ թեթև և տաք սնունդ։ Երբեմն ուշ կեսօրյա սնունդը կոչվում է կեսօրյա թեյ, սնունդ, որում սննդի բաժինը նշանակալիորեն ավելի քիչ է, քան լանչում, երբեմն բաղկացած է ոչ ավելի, քան սուրճից կամ խմիչքներից։

Արգենտինայում լանչը օրվա հիմնական սնունդն է և սովորաբար տեղի է ունենում կեսօրի և 14։00-ի միջև։ Մարդիկ սովորաբար ուտում են բազմազան սնունդ, օրինակ՝ հավ, տավարի միս, մակարոնեղեն, աղցան և այնպիսի խմիչքներ, ինչպիսիք են ջուրը, գազավորված ըմպելիքները կամ գինին, և ինչ-որ աղանդեր։ Չնայած սովորաբար մարդիկ աշխատանքի վայրում ընդունում են արագ սնունդ, որը կարող է բաղկացած լինել տանից վերցված կամ որպես արագ սնունդ գնված սենդվիչից։

Բրազիլիայում լանչը օրվա հիմնական սնունդն է, որը տեղի է ունենում 11։30-ի և 14։00-ի միջև։ Բրազիլացիները հիմնականում ուտում են բրինձ՝ լոբու հետ, աղցան, ֆրանսիական ֆրի, ինչ-որ տեսակի մսի կամ մակարոնեղենի ճաշատեսակներ։ Բայց սննդի տեսակը մարզերում կարող է տարբեր լինել։

Ընդմիջումներ և աշխատանքային լանչեր
----------------------------------

Սկսած այն ժամանակից, երբ լանչը ընդգրկվեց աշխատանքային օրվա մեջ, այն ուտում են աշխատանքային ընդմիջման կամ աշխատանքային օրվա ընթացքում։ Կախված մշակույթից, հասարակական կարգից, բանակցային ուժից կամ աշխատանքի բնույթից՝ լանչը կարելի է անել աշխատանքի ընթացքում կամ աշխատավայրից դուրս։ Գործը հեշտացնելու համար որոշ մշակույթներ աշխատանքի ընթացքում ընդմիջումները կապում են լանչի հետ՝ հաշվի չառնելով, թե երբ է այն տեղի ունենում։ Սա հատկապես ճիշտ է այն աշխատանքների համար, որոնք ունեն հերթափոխով աշխատողներ։

Պատկերասրահ
-----------

* Հարավային Հնդկաստանի լանչի օրինակՀարավային Հնդկաստանի լանչի օրինակ
* Հյուսիսային Հնդակաստանի լանչի օրինակՀյուսիսային Հնդակաստանի լանչի օրինակ
* Լանչի սնունդ Ճապոնիայում՝ Հոնկոնգ ռեստորանումԼանչի սնունդ Ճապոնիայում՝ Հոնկոնգ ռեստորանում
* Վիետնամական պհո, որը հիմնականում մատուցվում է որպես լանչՎիետնամական պհո, որը հիմնականում մատուցվում է որպես լանչ
* Հովիվների լանչը ԱնգլիայումՀովիվների լանչը Անգլիայում
* ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման և Կանադայի վարչապետ Ստիվեն Հարբերը օգնականների հետ աշխատանքային լանչի ժամանակ, 2009 թվականԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման և Կանադայի վարչապետ Ստիվեն Հարբերը օգնականների հետ աշխատանքային լանչի ժամանակ, 2009 թվական
* Լեհական Զատիկի լանչԼեհական Զատիկի լանչ
* Ամերիկյան լանչ համբուրգերից և ֆրիիցԱմերիկյան լանչ համբուրգերից և ֆրիից
* Տանը պատրաստված սենդվիչ, ԴանիաՏանը պատրաստված սենդվիչ, Դանիա
* Տանը պատրաստված բանջարեղենային մակարոնՏանը պատրաստված բանջարեղենային մակարոն
* 
* Թրաձուկից պատրաստված լանչԹրաձուկից պատրաստված լանչ
* Սունկ աղցանովՍունկ աղցանով
* Բրազիլական լանչԲրազիլական լանչ
* Տանը պատրաստված լանչՏանը պատրաստված լանչ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Alan Davidson (2014 թ․ օգոստոսի 21). *The Oxford Companion to Food*. OUP Oxford. p. 478. ISBN 978-0-19-104072-6.
2. ↑  Alan Davidson (2014). *The Oxford Companion to Food*. Oxford University Press. p. 478. ISBN 9780191040726.
3. 1 2  Online Etymology "luncheon", etymonline.com
4. 1 2 3  McMillan, Sherry (2001). "What Time is Dinner?". *History Magazine*. Արխիվացված է the original 2017 թ․ դեկտեմբերի 8-ին. Retrieved 2007 թ․ օգոստոսի 11. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
5. ↑  "Breakfast, lunch and dinner: Have we always eaten them?". BBC. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
6. ↑  Crotty, Jim (1997). *How to Talk American: A Guide to Our Native Tongues*. Houghton Mifflin Harcourt. pp. 190–. ISBN 0-395-78032-2. Retrieved 2016 թ․ մարտի 13.
7. ↑  Hansen, Anders Oreby (2005). *Denmark in International Tax Planning*. IBFD Publications. p. 27. ISBN 978-90-76078-73-1. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
8. ↑  Ken Albala (2011). *Food Cultures of the World Encyclopedia*. ABC-CLIO. p. 98. ISBN 978-0-313-37626-9. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
9. ↑  Richard Sale (February 2007). *Copenhagen and Denmark*. New Holland Publishers. p. 29. ISBN 978-1-84537-634-5.
10. ↑  R. W. Apple, Jr. (2010 թ․ դեկտեմբերի 7). *Far Flung and Well Fed: The Food Writing of R.W. Apple, Jr*. St. Martin's Press. p. 347. ISBN 978-1-4299-2902-8.
11. ↑  Fogelholm, M. (2001). *Physical Activity: a Part of Healthy Eating?: Report from a Nordic Seminar, Lahti, Finland, February 2000*. TemaNord: Food. Nordic Council of Ministers. p. 52. ISBN 978-92-893-0658-4. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
12. ↑  Carole Lisa Albyn (January 1993). *The Multicultural Cookbook for Students*. ABC-CLIO. p. 142. ISBN 978-0-89774-735-6.
13. ↑  Julia Abramson (2007). *Food Culture in France*. Greenwood Publishing Group. p. 108. ISBN 978-0-313-32797-1. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
14. ↑  Schulte-Peevers, A.; Gray, J. (2007). *Germany*. Country Guides. Lonely Planet. p. 84. ISBN 978-1-74059-988-7. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
15. 1 2  Holly R. Carter (2004 թ․ հունվարի 1). *The Essential Guide for Study Abroad in the United Kingdom*. University Press of America. p. 45. ISBN 978-0-7618-2846-4.
16. ↑  Carter, H.R. (2004). *The Essential Guide for Study Abroad in the United Kingdom*. G - Reference, Information and Interdisciplinary Subjects Series. University Press of America. p. 45. ISBN 978-0-7618-2846-4. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
17. ↑  Long, L.M. (2015). *Ethnic American Food Today: A Cultural Encyclopedia*. Ethnic American Food Today. Rowman & Littlefield Publishers. p. 279. ISBN 978-1-4422-2731-6. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
18. ↑  Oprea, T. (2003). *Romania*. Countries of the World (in լեհերեն). Gareth Stevens Pub. p. 40. ISBN 978-0-8368-2367-7. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
19. 1 2  Heine, P. (2004). *Food Culture in the Near East, Middle East, and North Africa*. Food culture around the world. Greenwood Press. pp. 105–106. ISBN 978-0-313-32956-2. Retrieved 2016 թ․ մարտի 15.
20. ↑  Whittle, J. (1998). *Argentina Business: The Portable Encyclopedia for Doing Business with Argentina*. Country Business Guide Series. World Trade Press. p. 162. ISBN 978-1-885073-75-4.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Luncheon". *Encyclopædia Britannica* (11th ed.). Cambridge University Press. `{{cite encyclopedia}}`: Cite has empty unknown parameters: `|HIDE_PARAMETER15=`, `|HIDE_PARAMETER13=`, `|HIDE_PARAMETER2=`, `|separator=`, `|HIDE_PARAMETER4=`, `|HIDE_PARAMETER11=`, `|HIDE_PARAMETER8=`, `|HIDE_PARAMETER5=`, `|HIDE_PARAMETER7=`, `|HIDE_PARAMETER10=`, `|HIDE_PARAMETER6=`, `|HIDE_PARAMETER9=`, `|HIDE_PARAMETER3=`, `|HIDE_PARAMETER1=`, `|HIDE_PARAMETER14=`, and `|HIDE_PARAMETER12=` (help)
* Wikibooks Cookbook

1. ↑  "In Norway and Denmark the common lunch is based on sandwiches, whereas in Finland and Sweden the hot lunch is the norm."
2. ↑  "Traditionally, lunch would be the main meal of the day. In the domestic arena, modern working practices have changed this considerably, although many restaurants still tout lunchtime dishes or a fixed lunch menu *Gedeck* or *Tagesmenü*."