**Արցախյան ազատամարտի հուշարձան**, Արցախյան ազատամարտի մարտունեցի զոհերին նվիրված հուշարձան Գեղարքունիքի մարզի Մարտունի քաղաքում՝ քաղաքապետարանի դիմաց, Հայրենական պատերազմի զոհերին նվիրված հուշարձանի հարևանությամբ։ Բացվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 11-ին։

Պատմություն
-----------

Հուշարձանը բացվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 11-ին։ Այն օծել է Հայ առաքելական եկեղեցու Գեղարքունիքի թեմի առաջնորդ Մարկոս եպիսկոպոս Հովհաննիսյանը։ Արցախյան ազատամարտում Հայաստանի Մարտունու վարչական շրջանը տվել է ավելի քան 100 զոհ, 150 վիրավոր, այդ թվում` 10 զոհ, 2 անհայտ կորած և 30 վիրավոր՝ Մարտունի քաղաքից։

Մարտունի քաղաքում Արցախյան գոյամարտում զոհված մարտունեցիների հիշատակը և գոյամարտի խորհուրդը հավերժացնող հուշարձանի նախաձեռնողը Մարտունի քաղաքի բնակիչ, Հայաստանի նկարիչների միության անդամ Արամայիս Խլղաթյանն է, ում նախաձեռնությամբ Մարտունի քաղաքում կազմակերպվել է քանդակագործության սիմպոզիում, որի շրջանակներում ձեռնարկվել է Արցախյան ազատամարտում զոհված մարտունեցիների հուշարձանի ստեղծումը։ Սիմպոզիումը փակվել է սեպտեմբերի սկզբին, սակայն քանդակագործներ Արտիկ Քոչարյանը, Արամայիս Խլղաթյանը և Ռաֆիկ Սարգսյանը շարունակել են հուշարձանի ստեղծման աշխատանքներն՝ այն ավարտելով նոյեմբերի սկզբներին։

Հուշարձանի բացման արարողությանը մասնակցել են Հայաստանի պաշտպանության նախարարության, Գեղարքունիքի մարզպետարանի, Երկրապահ կամավորականների միության ներկայացուցիչներ, Մարտունի քաղաքի և տարածաշրջանի համայնքների ներկայացուցիչներ, քանդակագործության սիմպոզիումը նախաձեռնող խմբի անդամներ, բարեգործներ և հովանավորներ։ Հուշարձանը բացել են զոհված ազատամարտիկ Արամ Խլոյանի մայր Տատյանա Խլոյանը և զոհված ազատամարտիկ Գեիմ Գուլեյանի հայր Ռաֆիկ Գուլեյանը։

Նկարագրություն
--------------

Հուշարձանը շուրջ 4 մետր բարձրությամբ քանդակ է, որի վրա պատկերված են կենաց ծառը և զոհված ազատամարտիկը, ով երկինք է համբարձվում Հազարան Բլբուլի թևերի վրա։ 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Ես ոչ մի վայրկյան մարտում զոհված իմ ընկերներին չեմ պատկերացնում մեռած, այլ՝ ապրող ու Հազարան Բլբուլի թևերի վրա անմահության հեռաստաններ գնացող։- քանդակագործ Արտիկ Քոչարյան |  |

Հեղինակներ
----------

Հուշարձանը հեղինակել է Հայաստանի նկարիչների միության անդամ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից Արտիկ Քոչարյանը։ Հուշարձանի համահեղինակներն են Արամայիս Խլղաթյանը և Ռաֆիկ Սարգսյանը։

Հուշարձանը ստեղծվել է Մարտունի քաղաքի բնակիչ Իշխան Գրիգորյանի բարերարությամբ։ Ստեղծման գործում իրենց աջակցությունն են ունեցել Ռաֆիկ Գրիգորյանը, բարերարներ Սևակ Շահինյանը, Ավետիք Նազարյանը, Դավիթ Երանոսյանը։ Հուշարձանի պատվանդանի կառուցման և այլ ընթացիկ աշխատանքներն իրականացրել է Մարտունու քաղաքապետարանը։

Պատկերասրահ
-----------

* Մարտունու քաղաքապետարանի շենքը: Աջ կողմում՝ Արցախյան ազատամարտի հուշարձանՄարտունու քաղաքապետարանի շենքը: Աջ կողմում՝ Արցախյան ազատամարտի հուշարձան
* Հուշարձանի տեսքըՀուշարձանի տեսքը
* «Ուժն է ծնում իրավաունք» մակագրություն հուշարձանի վրա«Ուժն է ծնում իրավաունք» մակագրություն հուշարձանի վրա
* «Արցախյան գոյամարտի զոհերի հիշատակին» մակագրություն հուշարձանի վրա«Արցախյան գոյամարտի զոհերի հիշատակին» մակագրություն հուշարձանի վրա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Արցախյան գոյամարտի զոհերի հիշատակը հավերժացնող հուշակոթող»
2. 1 2 3 4 5 6  Մարտունիում Արցախյան հերոսամարտի մարտունեցի զոհերին նվիրված հուշարձան կանգնեցվեց
3. ↑  «Քանդակագործության սիմպոզիում Մարտունի քաղաքում»