«**Ապոլլոնը Վուլկանի դարբնոցում**» (իսպ.՝ Apolo en la Fragua de Vulcano), իսպանացի նկարիչ, Իսպանական ոսկեդարի մեծագույն ներկայացուցիչ Դիեգո Վելասկեսի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1630 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 223 × 290 սմ։

Այսօր «Ապոլլոնը Վուլկանի դարբնոցում» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Պրադո թանգարանում (Մադրիդ, Իսպանիա)։

Պատմություն
-----------

Իսպանացի նկարիչ Անտոնիո Պալոմինոյի հաղորդմամբ այս կտավը Վելասկեսը նկարել է Իտալիայում՝ 1630 թվականին, երբ առաջին անգամ էր այցելում այդ երկիր։ Այս և «Հովսեփի պատմուճանը>» նկարները հեղինակի մոտ են գտնվել հնդհուպ մինչև 1634 թվականը, երբ Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ IV-ը գնում է՝ զարդարելու Բուեն Ռետիրո պալատը։ Ֆրանսիացիների կողմից 1819 թվականին ավերվում է պալատը, որից հետո «Ապոլլոնը Վուլկանի դարբնոցում» ստեղծագործությունը տեղափոխվում է Մադրիդ՝ Պրադո։

Սյուժե
------

«Ապոլլոնը Վուլկանի դարբնոցում» ստեղծագործության սյուժեն վերցված է Պուբլիուս Օվիդիուս Նասոյի «Կերպարանափոխություններ» պոեմից։ Վուլկանի արհեստանոցի շեմին հայտնվում է Ապոլլոնը։ Կրակի և դարբնության հովանավոր աստվածն աչքի տակով նայում է լույսի, արևի, բնության պայծառ սկզբնավորման, արվեստների հովանավոր, մուսաների առաջնորդ Ապոլլոնին։ Վերջինս լուր է բերել այն մասին, որ Վուլկանի կինը՝ Վեներան, մոռանալով ամուսնական ուխտի մասին՝ շնանում է պատերազմի աստված Մարսի հետ։ Վուլկանի օգնականները, որոնց հետ նա կռել է աստվածների զենք ու զրահը, զարմանքից ափիբերան բացել են բերանները։

Նկարագրություն
--------------

Իտալիայում ճանապարհոդելու ժամանակ Վելասկեսն ազդվել է վենետիկյան գեղանկարչությունից, ինչը երևում է գույների կիրառումից, օրինակ՝ Ապոլլոնի պատմուճանի տարբերվող նարնջագույնը։ Հռոմում գտնվելու ժամանակ էլ տարվել է Միքելանջելոյի արվեստով և սկսել է նկարել Վուլկանի շատ մեծ և ուժեղ ֆիգուրներ։ Մարմինները վրձնել է աթլետիկ կառուցվածքով՝ արտահայտելով ողջ ուժը։

Մյուս կողմից էլ Վելասկեսը ձգտում էր իր կտավներին խորություն հաղորդել։ Նա սկսեց օգտագործել այսպես ասած «*տարածականության սերտաճեցում*»՝ ֆիգուրները նկարելով մեկը մյուսի դիմաց, որպեսզի դիտողի մոտ խորության զգացում առաջանա։

Ի տարբերություն իտալացի վարպետների, Վելասկեսը չի իդեալականացրել իր հերոսներին։ Նույնիսկ կարելի է նշել, որ Վուլկանը շատ տգեղ է, իսկ Ապոլլոնի դեմքը, չնայած որ շրջապատված է լույսերով, նույնպես իդեալական չէ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
2. 1 2  Inv. Fernando VII, Palacio Nuevo, 1814-1818 — 1814.
3. ↑
4. ↑  «Vulcan's Forge» (անգլերեն). Museo Nacional del Prado. Վերցված է 2020 թ․ մարտի 3-ին.
5. ↑  Анна Вчерашняя. «Диего Веласкес - Кузница вулкана: Описание произведения». *artchive.ru*. Վերցված է 2020 թ․ մարտի 2-ին.
6. ↑  Velázquez. — New York: Metropolitan Museum of Art, 1989. — С. 110-119. — 286 с. — ISBN 978-0-87099-554-5
7. ↑  «Velázquez's Vulcan's Forge» (անգլերեն). Smarthistory at Khan Academy. Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ հոկտեմբերի 9-ին. Վերցված է 2020 թ․ մարտի 2-ին.

Գրականություն
-------------

* *La pintura en el barroco*. José Luis Morales y Marín. Espasa Calpe S.A. 1998
* *Museo del Prado. Pintura española de los siglos XVI y XVII*. Enrique Lafuente Ferrari. Aguilar S.A. 1964
* Cirlot, L. (dir.), *Museo del Prado II*, Col. «Museos del Mundo», Tomo 7, Espasa, 2007. 978-84-674-3810-9, pp. 24–25
* McKim-Smith, Gridley; Andersen-Bergdoli, Greta; Newman, Richard (1988). *Examining Velazquez*. Yale University.
* *Velázquez and The Surrender of Breda: The Making of a Masterpiece*. Anthony Bailey. Henry Holt and Company. 2011

Արտաքին հղումներ
----------------

* *Velázquez* , exhibition catalog from The Metropolitan Museum of Art (fully available online as PDF), which contains material on *Apollo in the Forge of Vulcan* (see index)
* Diego Velázquez, *Apollo in the Forge of Vulcan*, Colourlex

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ապոլլոնը Վուլկանի դարբնոցում (նկար, Վելասկես)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |

 |