**Վիլնյով դ'Ասկ** (ֆր.՝ Villeneuve-d’Ascq), քաղաք և համայնք Ֆրանսիայում՝ Օ դը Ֆրանս երկրամասի Հյուսիսային կամ Նոր դեպարտամենտի (Nord department) Լիլ շրջանում։ Լիլի արբանյակ-քաղաքներից մեկն է, ընկած է Լիլի կենտրոնից 6 կմ դեպի արևելք։ Այդ կարգավիճակն ունեցող բնակավայրերի շարքում տարածքով ամենաընդարձակն է (2746 հեկտար), բնակչության թվաքանակի ցուցանիշով՝ երրորդը՝ Ռուբեից և Տուրկուենից հետո, իսկ Հյուսիսային դեպարտամենտում՝ հինգերորդը։

Համայնքը ձևավորվել է 1970 թվականին Ասկ, Անապ և Ֆլեր գյուղերի միավորման արդյունքում։ Աշխարհի առաջին ավտոմատ մետրոյի ( ՎԱԼ ) օրրանն է։ Այս քաղաքում տեղի է ունեցել Ասկի արյունահեղությունը։

Վիլնյով դ՛Ասկը կոչվում է կանաչ տեխնոպոլիս՝ շնորհիվ բազմաթիվ կրթական հաստատությունների և հետազոտական կենտրոնների ( Լիլ I համալսարան, Լիլ III համալսարան ), բարձրագույն դպրոցների և ձեռնարկությունների, որոնք տեղակայված են լայնարձակ կանաչ տարածքներում։ Քաղաքը Նոր-Պա դե Կալե տարածաշրջանի կարևորագույն տնտեսական կենտրոններից մեկի կարգավիճակը պարտական է Haute Born տեխնոլոգիական պարկին և առևտրի երկու կենտրոններին։ Վիլնյով դ՛Ասկում իրենց գլխամասային գրասենյակներն են հիմնել միջազգային Bonduelle, Cofidis և Decathlon ընկերությունները։

Բացի գիտական և տնտեսական գործունեությունից, Վիլնյով-դ'Ասկը հայտնի է սպորտային միջոցառումներով (ունի երկու մարզադաշտ, որոշ թիմեր սպորտային էլիտայի մաս են կազմում), թանգարաններով (որոնցից ամենահայտնին նվիրված է մոդեռնիզմին, ժամանակակից արվեստին և ար բրյուտին ), կանաչ տարածքներով, ինչպես նաև հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար նախատեսված ենթակառուցվածքներով։

Զբաղեցնում է 27,46 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2017 թվականի տվյալներով եղել է 63 408։

Պատմություն
-----------

Վիլնյով դ'Ասկ համայնքը ձևավորվել է 1970 թվականին երեք բնակավայրերի՝ Ասկի, Անապի և Ֆլերի միավորմամբ։ Նպատակը եղել է ստեղծել գիտական և արդյունաբերական մեծ կենտրոն։ Քաղաքի անվան մեջ արտացոլվել է այն փաստը, որ այն նոր քաղաք է (Վիլնյով - բառացիորեն նշանակում է «նոր քաղաք») և Ասկ բնակավայրի հիշատակությունը, բնակավայր, որտեղ 1944 թվականի ապրիլի 1- ին նացիստների ձեռքով սպանվել է 86 մարդ։ Երկու անգամ՝ 1972 և 1976 թվականներին, Վիլնյով-դ'Ասկը Լիլի հետ միավորելու փորձ է արվել, երկու անգամն էլ՝ անհաջող։ 1986 թվականին Վիլնյով-դ'Ասկում բացվել է գիտական ավան (VAT):

Տեսարժան վայրեր
---------------

* Ֆլեր դղյակ (Château de Flers) 17-րդ դարի դղյակ-դաստակերտ է ֆլամանդական ոճով։ Բաց է հանրության համար, դղյակի մի մասը զբաղեցնում է տեղական երկրագիտական թանգարանը
* Շատո դյու Սար / Château du Sart, 18-րդ դար, մասնավոր սեփականություն
* 11-15-րդ դարերի կառույց՝ Սուրբ Պետրոս եկեղեցի Ֆլերում, աչքի է ընկնում դասական և նեոգոթական ոճերի համադրությամբ։ Պատմական հուշարձան է
* Անապի 13-րդ դարի Սուրբ Սեբաստիան եկեղեցին
* Սուրբ Պետրոս եկեղեցին Ասկում - 15-րդ դարի շինություն, ամբողջությամբ վերակառուցված 19-րդ դարում, 9 զանգերի կարիլոնով։
* Լիլի մետրոպոլիայի ժամանակակից արվեստի թանգարանը, որը գտնվում է Վիլնյով դ'Ասկի քաղաքային զբոսայգու կենտրոնում

Տնտեսություն
------------

Ներկայումս Վիլնյով-դ'Ասկը, իր հսկայական տարածքի, բարենպաստ աշխարհագրական դիրքի (մոտ է Փարիզին և Բենիլյուքսի երկրներին) և մեծ թվով բարձր որակավորում ունեցող մասնագետների առկայության շնորհիվ, դարձել է բազմաթիվ խոշոր ընկերությունների գլխամասային գրասենյակների տեղակայման վայրը։ Դրանց թվում են Bonduelle-ը, Decathlon-ը, Cofidis ֆինանսական կորպորացիան, շոկոլադի արտադրության Bouquet d'Or ֆիրման, միանգամյա օգտագործման սպասք արտադրող Tifany Industrie-ն, Netasq տեղեկատվական խումբը, Flunch, Les 3 Brasseurs ռեստորանների ցանցերը, Pizza Paï-ն։

2007 թվականին ֆրանսիական L'Expansion բիզնես ամսագիրը Վիլնյով-դ'Ասկը բնորոշել է որպես տնտեսապես ամենաարագ զարգացող քաղաքը Ֆրանսիայում՝ մինչև 2017 թվականը 23,7% տնտեսական աճի կանխատեսմամբ, ինչը զգալիորեն գերազանցում է Լիլի, Մարսելի, Լիոնի և Փարիզի համապատասխան ցուցանիշները։

Քաղաքն ունի բազմաթիվ ուսումնական և գիտական հաստատություններ (շուրջ 42 հազար ուսանող և 2,5 հազ գիտնական)։ Երկու հիմնական կրթական հաստատություններն են Լիլ I-ի տեխնիկական համալսարանը ՝ տարածաշրջանի ամենամեծ գիտական կենտրոնը և Շառլ դը Գոլի անվան հումանիտար համալսարանը (Լիլ III): Այստեղ են գտնվում նաև տեխնոլոգիական համալսարանը, ճարտարապետական դպրոցը և մի շարք այլ հաստատություններ։

Բնակչության զբաղվածության կառուցվածքը.

* գյուղատնտեսություն՝ 0.2%
* արդյունաբերություն՝ 3,8%
* շինարարություն - 4.0%
* առևտուր, տրանսպորտ և ծառայություններ՝ 62,7%
* պետական և համայնքային ծառայություններ՝ 29,4%

Գործազրկության մակարդակը ( 2017 ) - 18.2% (ամբողջ Ֆրանսիայում՝ 12.8%, Հյուսիսային դեպարտամենտում՝ 17.2 %)։

Մեկ անձի տարեկան միջին եկամուտը՝ (2017) — 20 200 եվրո (ամբողջ Ֆրանսիայում՝ 25 140, Հյուսիսային դեպարտամենտում՝ 18 575):

Ժողովրդագրություն
-----------------

**Բնակչության թվաքանակի դինամիկան.**

Վարչակազմ
---------

Վիլնյով դ'Ասկի քաղաքապետի պաշտոնը 2008 թվականից զբաղեցնում է Ժերար Կոդրոնը (Gérard Caudron)։ 2020 թվականի համայնքային ընտրություններում նրա գլխավորած ձախերի ցուցակը հաղթել է 2-րդ փուլում՝ ստանալով ձայների 51,09 % -ը.

Քաղաքապետերի ցանկ| Ժամանակաշրջան | Ազգանունը | Կուսակցությունը | Նշումներ |
| --- | --- | --- | --- |
| 1970 թ | 1977 թ | Ժան Դեմարե | Տարբեր աջեր | սենատոր |
| 1977 թ | 2001 թ | Ժերար Կոդրոն | Սոցիալիստական կուսակցություն | ուսուցիչ, բաժնի ընդհանուր խորհրդի անդամ,</br> Եվրախորհրդարանի պատգամավոր |
| 2001 թ | 2008 թ | Ժան-Միշել Սթիվենար | Սոցիալիստական կուսակցություն | սոցիոլոգիայի պրոֆեսոր |
| 2008 թ |  | Ժերար Կոդրոն | Տարբեր ձախեր |  |

Սպորտ
-----

Վիլնյով-դ'Ասկում կառուցվել են բազմաթիվ սպորտային օբյեկտներ։ Քաղաքն ունի 50 մետրանոց երկու լողավազան, Stadium Nord մարզադաշտ՝ 21,5 հազար նստատեղով, ֆուտբոլի 16 և ռեգբիի 2 դաշտ, մարմնամարզության համալիր։

2012 թվականին բացվել է Պիեռ Մորուայի անվան մարզադաշտը, որը տեղավորում է 50 հազար մարդ։ Այն դարձել է Լիլ ֆուտբոլային ակումբի տնային մրցավայրը, հյուրընկալել է նաև Եվրոպայի 2016 թվականի ֆուտբոլի առաջնության հանդիպումները։

Քույր քաղաքներ
--------------

Երկրի ներսում
* Ֆրանսիա Ֆրանսիա, Լա Պոսեսիոն (1992)

Արտասահմանում
* Միացյալ Թագավորություն Միացյալ Թագավորություն, Ստերլինգ, Միացյալ Թագավորություն (1984)
* Կանադա Կանադա, Գատինո (1989)
* Բելգիա Բելգիա, Տուռնե (1994)
* Հունաստան Հունաստան, Հայդարիոն (2001)
* Գերմանիա Գերմանիա, Լևերկուզեն (2001)
* Ռումինիա Ռումինիա, Յասի (2006)
* Բենին Բենին, Վիդա (2006)
* Լեհաստան Լեհաստան, Ռացիբուժ (2007)

Պատկերասրահ
-----------

* ՔաղաքապետարանըՔաղաքապետարանը
* Ասկի սբ. Պետրոս եկեղեցինԱսկի սբ. Պետրոս եկեղեցին
* Անապի սբ. Սեբաստիան եկեղեցինԱնապի սբ. Սեբաստիան եկեղեցին
* Ֆլերի սբ. Պետրոս եկեղեցինՖլերի սբ. Պետրոս եկեղեցին
* Շատո դյու ՍարըՇատո դյու Սարը
* Ժամանակակից մատուռԺամանակակից մատուռ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Code officiel géographique
2. ↑  Populations légales 2021 — The National Institute of Statistics and Economic Studies, 2023.
3. 1 2 3  Base officielle des codes postaux — La Poste, 2018.

Արտաքին հղումներ
----------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Վիլնյով-դ'Ասկ***էջը Վիքիպահեստում |

* Համայնքի պաշտոնական կայքէջը|www.mairie-villeneuvedascq.ֆրանսերեն
* Museum of modern art
* Forum des sciences (Centre François Mitterrand) Արխիվացված 2007-08-19 Wayback Machine
* Office of tourism(չաշխատող հղում)
* Национальный институт статистикиԱրխիվացված 2020-02-09 Wayback Machine
* Результаты муниципальных выборов 2020 годаԱրխիվացված 2020-10-19 Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Վիլնյով-դ'Ասկ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Flickr · ՅուԹյուբ (ֆր.) |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · GeoNames · INSEE |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 153473659 · GND: 4119440-8 · ISNI: 0000000121542747 · LCCN: n84128423 · NKC: ge973672 · SUDOC: 029943310 · VIAF: 146632006 · WorldCat VIAF: 146632006 |

 |

 |