**Կմախքի մկանների ջղաձգումներ** կամ **մկանային ձգումներ**, մկանների կամ դրա մի մասի էպիզոդիկ հանկարծակի, ակամա, ցավոտ կծկում, որը կարող է տևել վայրկյաններ կամ րոպեներ, ազդակիր մկանների տեսանելի կամ զգացող սեղմումով։ Սովորաբար նոպաները տեղի են ունենում հանգստի ժամանակ, հաճախ գիշերը։ Ցնցումներին առավել հաճախ ենթարկվում են ոտքերի սրունքները։

Նոպաները շատ տարածված երևույթ են և կապված են ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության, հղիության, ծերության հետ, նման դեպքերում նոպաները կոչվում են իդիոպաթիկ, քանի որ բացակայում է որևէ պաթոլոգիա։ Բացի բարորակ լինելուց, նոպաները կարող են կապված լինել նաև բազմաթիվ պաթոլոգիական պայմանների հետ։

Շնորհիվ այն բանի, որ նոպաների առաջացումը անկանխատեսելի է, դրանք բավականին դժվար է ուսումնասիրել փորձարարական եղանակով, և դրանց պաթոֆիզիոլոգիան մնում է վատ ուսումնասիրված։ Նոպաների բնույթի որոշակի պատկերացում են տվել առողջ մարդկանց մոտ նոպաների արհեստական ինդուկցիայի հետ կապված փորձերը, որոնց համար օգտագործվել են որոշակի ֆիզիոլոգիական պրոցեդուրաներ կամ էլեկտրական խթանում։ Էլեկտրականորեն առաջացած սպազմերի դեպքում որոշ մկաններ ավելի հակված էին նոպաների, քան մյուսները։ Խթանման դեպքում նույնպես սպազմերը չեն սկսվում, եթե մկանը չի կծկվել։ Որոշ ուսումնասիրություններ ցույց են տալիս, որ նոպաների ժամանակ նյարդային ակտիվությունը ծագում է ողնուղեղից։

Սպազմի հայեցակարգը ավելի նեղ է, քան մկանների սպազմի հայեցակարգը, սպազմերը ներառում են մկանների ցանկացած ակամա կծկում։ Նոպաները տարբերվում են մկանների կոնտրակտուրայից, որը նույնպես ցավոտ է և ակամա, բայց որի ընթացքում էլեկտրական ակտիվություն չի նկատվում։ Նոպաները նույնպես տարբերվում են դիստոնիայից, նոպաների տարբերակիչ առանձնահատկություններն են հանկարծակի սենսացիաների սուր առաջացմամբ, միայն մեկ մկանների ներգրավմամբ և նոպաների ինքնաբուխ դադարեցմամբ կամ ազդակիր մկանների ձգմամբ դրանց դադարեցմամբ։ Նոպաներ և անհանգստություն, որոնք առաջանում են անհանգիստ ոտքերի համախտանիշով, չեն դիտարկվում որպես սպազմեր և տհաճ զգացողություններ։

Ընդհանուր տեղեկություններ
-------------------------

Գրականության մեջ նոպա հասկացությունն օգտագործվում է մկանների ցավի ախտանիշները նկարագրելու համար, դրանց ակամա կծկումը։ Սահմանումը կարող է ներառել ինչպես մեկ մկան կամ դրա մի մասը, այնպես էլ մեկ մկան կամ մկանների խումբ։ Կան սահմանումներ, որոնք կարող են ներառել սպազմեր, մալգիա և կոնտրակտուրա։ Իրականում, իրական մկանային սպազմը բնութագրվում է որպես ցավոտ, ակամա մկանային կծկում, որի դեպքում մկանների կարծրացումը տեսանելի կամ շոշափելի է, մինչդեռ սպազմերը հասկացվում են որպես կմախքի մկանների սպազմեր։ Մկանների սպազմերը կարող են առաջանալ նաև մկանների սպազմերի պատճառով։ Մկանների կոնտրակտուրան, դիստոնիան և տետանիան նոպաների նման վիճակներ են, բայց այս վիճակները իրական նոպաներ չեն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  PubMed — PMID:23038243
2. 1 2 3 4  Կաղապար:Источник информации
3. 1 2 3 4  *Scott R. Garrison, G. Michael Allan, Ravneet K. Sekhon, Vijaya M. Musini, Karim M. Khan* Magnesium for skeletal muscle cramps // *The Cochrane Database of Systematic Reviews*. — 2012-09-12. — В. 9. — С. CD009402. — ISSN 1469-493X. — doi:10.1002/14651858.CD009402.pub2
4. 1 2 3 4  *Marotta P. J. Graziadei I. W. Ghent C. N.* Muscle cramps: a 'complication' of cirrhosis // *Canadian Journal of Gastroenterology & Hepatology* — Pulsus Group, Hindawi Publishing Corporation, 2000. — Vol. 14 Suppl D. — P. 21D—25D. — ISSN 2291-2789; 2291-2797; 0835-7900; 1916-7237 — doi:10.1155/2000/214916 — PMID:11110608</includeonly
5. ↑  *Lawrence Z. Stern, Charles Bernick* Muscle Cramps // *Clinical Methods: The History, Physical, and Laboratory Examinations*  / H. Kenneth Walker, W. Dallas Hall, J. Willis Hurst. — Boston: Butterworths, 1990. — ISBN 978-0-409-90077-4.


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ՀՄԴ-9 · ՀՄԴ-10 · MedlinePlus · NCI Thesaurus  |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · MESH ID |

 |