**Բիրագո Դիոպ** (դեկտեմբերի 12, 1906(1906-12-12)[…], Դակար, Սենեգալ - նոյեմբերի 25, 1989(1989-11-25)[…], Դակար, Սենեգալ), սենեգալցի բանաստեղծ, գրող և աֆրիկյան ժողովրդական հեքիաթների բանահավաք։

Դեռ կենդանության օրոք կոչվել է Աֆրիկայի ամենահայտնի ֆրանսախոս գրողներից մեկը և նեգրիտյուդ գրական շարժման առաջատար գրող։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Օուակամ քաղաքում, դաստիարակվել և մեծացրել է նրան մայրը, մանկուց սիրել է աֆրիկյան ժողովրդական հեքիաթներ։ 1920 թվականին ստացել է կրթաթոշակ Սեն Լուի ֆրանսախոս քոլեջում սովորելու համար, որն այն ժամանակ Սենեգալի ֆրանսիական գաղութի վարչական կենտրոնն էր։ Այդտեղ տարվել է ֆրանսիական գրականությամբ և սկսել է գրել սեփական բանաստեղծությունները։ Սակայն նա ի սկզբանե ընտրել է բժշկի կարիերան։ 1920-ականների վերջին որոշ ժամանակ հոսպիտալում աշխատել է որպես բժշկի օգնական, իսկ հետո ընդունվել է Ֆրանսիայի Թուլուզի համալսարան, որտեղ սկսել է սովորել անասնաբույժի մասնագիտությունը։

Համալսարանում նա հանդիպել է Աֆրիկայի և Արևմտյան Հնդկաստանի ֆրանսիական գաղութների մի շարք այլ սևամորթ ուսանողների հետ, մասնավորապես՝ Լեոպոլդ Սենգորի, որի հետ 1930-ականների սկզբին ակտիվորեն մասնակցել է «նեգրիտյուդ» գրական շարժմանը։ Համալսարանն ավարտելուց հետո աշխատել է որպես անասնաբույժ Արևմտյան Աֆրիկայի տարբեր ֆրանսիական գաղութներում, զուգահեռաբար զբաղվելով տեղի բնակչության շրջանում ժողովրդական հեքիաթների ակտիվ հավաքագրմամբ։ Նրա հավաքած հեքիաթների առաջին հրատարակությունը լույս է տեսել 1934 թվականին։

1940 թվականին Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նա ստիպված է եղել երկու տարով տեղափոխվել Ֆրանսիա, բայց հետո վերադարձել է Աֆրիկա։ 1960 թվականից մինչև 1964 թվականը եղել է Թունիսում անկախ Սենեգալի առաջին դեսպանը՝ ընդմիջելով հեքիաթների հավաքագրումը մինչև 1970-ականների կեսերը։

Մահացել է 83 տարեկանում։ Առավել հայտնի է ժողովրդական հեքիաթներով, սակայն նրա գրական ժառանգությունը ներառում է նաև 1925-ի և1960 թվականների միջև գրված լիրիկական պոեզիայի մի քանի ժողովածուներ, ինքնակենսագրություն և աֆրիկյան բանահյուսության մասին մի շարք հոդվածներ։ Աֆրիկյան հեքիաթների ժողովածուների վերահրատարակման համար, որոնք սկզբնապես թողարկվել են 1947 և 1958 թվականներին, պարգևատրվել է *Grand prix littéraire d ' Afrique noire* գրական մրցանակով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2 3 4  Encyclopædia Britannica
3. 1 2 3 4  Babelio (ֆր.) — 2007.
4. 1 2 3
5. 1 2
6. 1 2
7. ↑  Identifiants et Référentiels (ֆր.) — ABES, 2011.
8. ↑
9. ↑  ""Biography of Birago Diop", African Success". Արխիվացված է the original 2013 թ․ հուլիսի 19-ին. Retrieved 2013 թ․ մայիսի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
10. ↑  Carol Brennan, Birago Diop Biography- Selected writings.
11. ↑  "Books and Writers". Արխիվացված է the original 2013 թ․ մայիսի 4-ին. Retrieved 2020 թ․ հոկտեմբերի 26.
12. ↑  "Birago Diop, 83, Poet, Novelist and Diplomat", *New York Times*, November 29, 1989.
13. ↑  (Ֆրանսերեն)"Biographie de Birago Diop", Soninkara.org, September 21, 2011. Archived 2013-04-15 at Archive.is

Արտաքին հղումներ
----------------

* Статья в Encyclopedia Britannica (անգլ.)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · MusicBrainz |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90653583 · BNE: XX908127 · BNF: 11900243p · GND: 118672045 · ISNI: 0000000108684142 · LCCN: n81015720 · NKC: ola2002161489 · NLA: 36548783 · NTA: 070441634 · NUKAT: n2006074537 · PTBNP: 234548 · LIBRIS: 284280 · SUDOC: 026832844 · VIAF: 9845585 · WorldCat VIAF: 9845585 |

 |

 |