**Հերման Վեզին** (մարտի 2, 1829(1829-03-02), Ֆիլադելֆիա, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ - հունիսի 12, 1910(1910-06-12), Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն), ամերիկացի դերասան, ճարտասանության ուսուցիչ և գրող։ Ծնվել է Ֆիլադելֆիա քաղաքում և կրթություն ստացել Փենսիլվանիայի համալսարանում։

Կյանք և գործ
------------

Ծնվել է Փենսիլվանիա նահանգի Ֆիլադելֆիա քաղաքում ֆրանսիացի ծագմամբ վաճառական Շառլ Անրի Վեզինի և վերջինիս կնոջ՝ Էմիլիի ընտանիքում։ Ֆրանսիայի պետական հիմնի՝ «Մարսելյեզի» հեղինակ Կլոդ Ժոզեֆ Ռուժե դը Լիլը նրա հեռավոր զարմիկներից էր։ Փենսիլվանիայի համալսարանում իրավաբանություն ուսումնասիրելուց հետո ավարտել է այն 1847 թվականին, իսկ ավելի ուշ՝ 1850 թվականին ստացել մագիստրոսի աստիճան։

Չնայած իր ընտանիքի դիմադրությանը՝ Վեզինը վճռական էր աշխատել որպես դերասան և ավարտելուց կարճ ժամանակ անց մեկնել է Մեծ Բրիտանիա։ Առաջին անգամ հանդես է եկել Անգլիայի Յորք քաղաքի արքայական թատրոնում։ Մի շարք երկրորդական դերեր խաղալուց հետո սկսել է մարմնավորել գլխավոր հերոսների, ինչպիսիք են՝ կարդինալ Ռիշելյե, Սըր Էդվարդ Մորտիմեր, Կլոդ Մելնոտ և Յանգ Նորվալ։ Լոնդոնյան դեբուտը կատարել է 1852 թվականին Արքայադստեր թատրոնում։ 1863 թվականի փետրվարի 21-ին Էյթոն հրապարակում գտնվող Սբ Պետեր եկեղեցում ամուսնացել է դերասանուհի Ջեյն Էլիզաբեթ Թոմփսոնի հետ։ Միասին շատ ներկայացումներում են դերեր կատարել, մինչև վերջինիս մահը 1902 թվականին։ Ունեցել են մեկ որդի՝ համր կինոյի դերասան Արթուր Վեզինը։

Վեզինը Ուիլյամ Գիլբերտի «*Dan'l Druce, Blacksmith»* ներկայացման գլխավոր դերում (1876)
1857–58 թվականներին դեպի Միացյալ Նահանգներ կատարած կարճատև մասնագիտական շրջագայությունից բացի, Վեզինի դերասանական կարիերայի մեծ մասն անցել է անգլիական բեմում։ Լինելով հիմնականում դերասան՝ 1866 թվականին համագործակցել է դրամատուրգներ Վ. Գ. Ուիլլսի և Ջեյմս Ալբերիի հետ և ստեղծել «*Doctor Davey»* պիեսը, որտեղ հանդես է եկել գլխավոր դերում։ Հաջորդ տարի Ուիլլսի «*Man o' Airlie»* (1867) ներկայացման մեջ կատարել է շոտլանդացի բանաստեղծ Ջեյմս Հարբելլի դերը և արժանացել դրական գնահատականի։ Հաջողությամբ կատարել է մի շարք այլ դերեր, այդ թվում՝ Ուիլյամ Գիլբերտի «*Dan'l Druce, Blacksmith*» ներկայացման մեջ, որը Հայմարքեթ թատրոնում բեմադրվել է հարյուր տասնինը անգամ։ Խաղընկերներից էին Չարլզ Ֆեչթերը, Սամուել Ֆելփսը, Հենրի Իրվինգը, իսկ 1878 թվականին Դոկտոր Պրոմրոզի դերակատարմամբ հանդես է եկել դերասանուհի Էլեն Տերրիի հետ Օլիվեր Գոլդսմիթի «Վեյքֆիլդի քահանան» վեպի հիման վրա բեմադրված համանուն ներկայացման մեջ (1878)։

«*The Illustrated London News»* շաբաթաթերթն, անդրադառնալով Վեզինի այս դերին, նշել է․ «Պարոն Վեզինը, հավանաբար, մեր դերասաններից ամենախելացին է և հենց ինքն էլ պետք է կատարեր ներկայացման գլխավոր դերը» և նկարագրել տեսարաններից մեկը որպես «պարոն Հերման Վեզինի կողմից կատարված դերասանական հիթ, որը բառացիորեն էլեկրականացրել էր դահլիճը»։ Վեզինը Գիլբերտի սիրելի դերասաններից մեկն էր և բացի վերոհիշյալ ներկայացումից, հանդես է եկել նաև նրա այլ պիեսներում։

Կյանքի վերջին տարիներին Վեզինը շատ հազվադեպ է հայտնվել բեմում, փոխարենը իր ժամանակի մեծ մասն անցկացնում էր երիտասարդ դերասաններին վարպետացնելու վրա, այդ թվում Հերբերթ Բիրբոմ Թրին, Բալիոլ Հոլոուեյը և Ֆրենկ Բենսոնը, ինչպես նաև դերասանուհի Մերի Մեներինգը։ Գրեթե վաթսուն տարի ակտիվ գործունեություն է ծավալել բրիտանական բեմում։ Եղել է Լոնդոնի բնակիչ, որտեղ էլ մահացել է Լանկաստեր 10 Ստրանդ հասցեում գտնվող իր տանը 1910 թվականի հունիսի 12-ին։ Մարմինը դիակիզվել է, իսկ մոխիրը՝ ցրվել։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  SNAC — 2010.
2. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
3. ↑  «Vezin, Hermann». *Who's Who*. Vol. 59. 1907. էջ 1802.
4. ↑  Stedman, Jane W. (1996). *W. S. Gilbert, A Classic Victorian & His Theatre*. Oxford University Press. ISBN 0-19-816174-3. pp. 141–2
5. ↑  
	* Wilman, George (1882), «Hermann Vezin», *Sketches of living celebrities*, London: Griffith and Farran, էջ 35
6. ↑  *The Illustrated London News*, September 16, 1876, p. 275, col. 1.
7. ↑  Stedman, Jane W. (1996). *W. S. Gilbert, A Classic Victorian & His Theatre*. Oxford University Press. ISBN 0-19-816174-3. p. 86
8. ↑  Stedman, Jane W. (1996). *W. S. Gilbert, A Classic Victorian & His Theatre*. Oxford University Press. ISBN 0-19-816174-3. pp. 190–91

Արտաքին հղումներ
----------------

* Hermann Vezin archive at the University of Bristol Theatre Collection, University of Bristol

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Օքսֆորդի կենսագրական · Dictionary of National Biography (2nd suppl.) |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 16555600r · ISNI: 0000000119608225 · LCCN: no94001753 · VIAF: 43873494 · WorldCat VIAF: 43873494 |

 |