**Աննա Ռիվկին-Բրիկ** (շվեդ.՝ Anna Riwkin-Brick, հունիսի 23, 1908(1908-06-23), Սուրաժ, Չեռնիգովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 19, 1970(1970-12-19), Թել Ավիվ, Իսրայել), շվեդ լուսանկարիչ և լրագրող։

Կենսագրություն
--------------

Աննա Ռիվկինը ծնվել է 1908 թվականին Սուրաժ քաղաքում (տարբեր աղբյուրներում Սուրաժը նշվում է Վիտեբսկի գավառի տարածքում, իսկ որոշ աղբյուրներում Սուրաժը Չեռնիգովի նահանգի կազմում է)։ Նրա հայրը՝ Շոլոմ-Շենդեր Վոլֆովիչ Ռիվկինը (Ռիվկին, 1878-1930), ծնունդով՝ Գոմելից, փիլիսոփայություն է ուսանել Հայդելբերգի համալսարանում, պատմություններ և էսսեներ տպագրել իդիշերեն և ռուսերեն պարբերականներում։ Մայրը` Ֆրեյդա Նաֆտոլևնա Պերելմանը (Ֆրիդա Ռիվկին, 1881-1944), ծագումով Կոբրինից։ Ծնողներն ամուսնացել են 1902 թվականի հուլիսի 4-ին Գոմելում։ 1912 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Գոմել, իսկ 1915 թվականին՝ Ստոկհոլմ։ 1919 թվականից Աննան ու նրա մայրը, եղբայրներն ու քույրերը ապրել են Գերմանիայում՝ Սվինեմյունդում։ 1922 թվականին նրանք վերադարձել են Շվեդիա։ Աննան սովորել է Ստոկհոլմի Ուիտլոքի դպրոց, ինչպես նաև հաճախել է Վերա Ալեքսանդրովայի բալետի դպրոց։ Սակայն հետագայում ոտքի վնասվածքը ստիպել է նրան հրաժարվել պարային կարիերայից։

1927 թվականին Աննա Ռիվկինն ամուսնացել է լրագրող և թարգմանիչ Դանիել Բրիկայի հետ։ Նույն թվականին նա սկսելլ է ուսումնասիրել լուսանկարչություն, իսկ 1929 թվականին բացել է իր սեփական լուսանկարչական ստուդիան, մասնագիտացել դիմանկարային լուսանկարչության բնագավառում և ի թիվս այլոց, ստեղծել շվեդ գրողների լուսանկարներ, ինչպիսիք են Կարին Բոյեն և Հարի Մարտինսոնը։ Բացի այդ, Ռիվկին-Բրիկը լուսանկարել է պարողների և պարային տեսարաններ։ 1932 թվականին լույս է տեսել այս ժանրում նրա լուսանկարների ալբոմը՝ «*Svensk Danskonst*»-ը։

Աննայի եղբայրն ու քույրը՝ Էժեն և Յոսեֆը, համագործակցել են շվեդական ավանգարդիստական *Spektrum* ամսագրի հետ՝ ընդգրկելով թեմաների լայն շրջանակ՝ գրականությունից և երաժշտությունից մինչև ճարտարապետություն և հոգեվերլուծություն։ 1932-1935 թվականներին Յոսեֆ Ռիվկինը ղեկավաել է նաև համանուն հրատարակչությունը։ Աննան, իր հերթին, մոտ է եղել ամսագրի շուրջ ձևավորված շրջանակների հետ և նկարել է հեղինակների դիմանկարները, ովքեր գրել են նրա համար, այնուհետև դրանք օգտագործվել են գրքերի նկարազարդման նպատակով։ 1933 թվականին Աննան մեկնել է Փարիզ, որտեղ լուսանկարել է փողոցային տեսարաններն ու ճարտարապետությունը։ Բացի այդ, նա պատրաստել է սյուրռեալիստ գրողների և նկարիչների մի շարք դիմանկարներ, այդ թվում՝ Անդրե Բրետոնի, Ժան Արպի, Սալվադոր Դալիի, Մաքս Էռնստի և Ման Ռեյի։

1940 թվականից Աննա Ռիվկին-Բրիկը զբաղվել է վավերագրական լուսանկարչությամբ։ 1942 թվականին նա ուղեկցել է լրագրող Էլլի Յաննեսին Լապլանդիայում և նրանք համատեղ հրատարակել են «*Renarna visar vägen*» գիրքը։ 1955 թվականին նա Իվար Լո-Յոհանսոնի հետ համատեղ հրատարակել է «*Zigenarväg*» գիրքը, Շվեդիայում բնակվող գնչուների կյանքի մասին։ Սակայն նրան ամենամեծ հաջողությունը բերել են լուսանկարչական նկարազարդումներով մանկական գրքերը (նրանցից իննի համար տեքստերը գրել է Աստրիդ Լինդգրենը): Նրանցից շատերը պատմում են տարբեր երկրների, այդ թվում՝ Եթովպիայի, Ֆինլանդիայի, Նիդեռլանդների, Ճապոնիայի, Հարավսլավիայի, Նորվեգիայի և Թաիլանդի երեխաների մասին։

Լինելով ծնունդով հրեա՝ Աննա Ռիվկին-Բրիքը հենց սկզբից հետաքրքրվել է Իսրայել պետությամբ։ 1948 թվականին նա հրատարակել է «Պաղեստին» գիրքը, որի տեքստը գրել է Դանիել Բրիկը, իսկ 1955 թվականին լույս է տեսել նրանց համատեղ «Իսրայել» գիրքը։ Իսրայելում է նկարվել Աննա Ռիվկինի ամենահայտնի լուսանկարներից մեկը, որը Նյու Յորքի Ժամանակակից արվեստի թանգարանում «Մարդկային ցեղը» ցուցահանդեսի համար նկարել է բարձրացված ձեռքով մի պառավ կնոջ, որը Էդվարդ Սթայհենը ընտրել է տարբեր երկրների 500 լուսանկարներից։ Այդ ցուցահանդեսի տպավորության ներքո Աննան 1962 թվականին հրատարակել է «*Medmänniskor*» գիրքը, որտեղ ընդգրկված են որպես լուսանկարիչ իր կարիերայի բոլոր տարիների դիմանկարների ընտրանին։

Աննա Ռիվկին-Բրիկը մահացել է Իսրայելում 1970 թվականին։ Նա իր ֆոտոարխիվը կտակել է Շվեդիայի ժամանակակից արվեստի թանգարանին։

Պատկերասրահ
-----------

* Գրետա Բյերկե, 1944Գրետա Բյերկե, 1944
* Լեոնի Գեյզենդորֆ, 1960-ականներԼեոնի Գեյզենդորֆ, 1960-ականներ
* Էրիկ Լինդալ, 1932Էրիկ Լինդալ, 1932
* Առնոլդ Լյունգդալ, մոտ. 1932–1933Առնոլդ Լյունգդալ, մոտ. 1932–1933
* Գաբրիելա Միստրալ, 1945Գաբրիելա Միստրալ, 1945
* Հիլդուր ՆիգրենՀիլդուր Նիգրեն
* Ինգեբորգ Վերն Բագե, 1935Ինգեբորգ Վերն Բագե, 1935
* Հերման Ցետերբերգ, 1943Հերման Ցետերբերգ, 1943

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6  Anna Riwkin-Brick (շվեդերեն) — 1917.
2. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
3. 1 2  Union List of Artist Names — 2022.
4. 1 2 3 4 5 6 7  Svenskt kvinnobiografiskt lexikon
5. 1 2 3  Svenskt biografiskt lexikon
6. ↑  Johan Svedjedal. Spektrum 1931—1935: Den svenska drömmen
7. ↑  Eugenie Soderberg Collection in Stony Brook University
8. ↑  Riwkin’s Genealogical Tree
9. ↑  Запись о бракосочетании доступна на сайте еврейской генеалогии JewishGen.org. Жених — Шолом-Шендер Вольфович Рывкин, 25 лет, уроженец Гомеля; невеста — Фрейда Нафтолевна Перельман, 23 лет, уроженка Кобрина. Брат отца, Янкель Вольфович Ривкин, указан как «суражский мещанин».

Արտաքին հղումներ
----------------

* Anna Tellgren. «Anna Riwkin-Brick». *Svenskt kvinnobiografiskt lexikon* (անգլերեն).
* Pär Rittsel. «Anna Riwkin-Brick». *Svenskt biografiskt lexikon* (շվեդերեն).

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Աննա Ռիվկին-Բրիկ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական · Շվեդական կենսագրական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90529672 · BNE: XX1209500 · BNF: 14585350t · CiNii: DA14628049 · CONOR: 51474787 · GND: 122190092 · ISNI: 0000000083625313 · LCCN: n50051031 · LNB: 000013814 · NLA: 35454457 · NTA: 069043574 · LIBRIS: 87233 · SUDOC: 085890804 · VIAF: 19927248 · ULAN: 500657212 · WorldCat VIAF: 19927248 |

 |

 |