recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| **՞**Մկնասոխ Ռոզենի |
| --- |
|   |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Բույսեր |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Բաժին | Ծածկասերմեր |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ընտանիք | Հակինթազգիներ |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | Մկնասոխ Ռոզենի |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Scilla rosenii

 |
| 

| [{{fullurl:wikispecies:{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} ԴասակարգումըՎիքիցեղերում] | uselang=hy}}[{{fullurl:commons:Special:Search/{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} Պատկերների որոնումՎիքիպահեստում] | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Մկնասոխ Ռոզենի** (լատ.՝ Scilla rosenii), հակինթազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

20 սմ բարձրությամբ, ուղիղ կանգնած ծաղկասլաքով սոխուկավոր բույս է։ Տերևները 2-3 են, ցողունից կարճ են, լայն գծային, բաց կանաչ, փայլուն։ 3-4 սմ տրամագծով ծաղիկները մեծ են։ Ծաղկապատի մասերը հետ թեքված են, երկարավուն, կապույտ կամ վարդագույն, հիմքի մոտ՝ դժգույն, միջին ջղի ուղղությամբ ավելի մուգ շերտով։ Տուփիկը ձվաձև է։ Սերմերը ձվաձև են, սպիտակ գլանաձև սերմնաթիկնոցով։

Տարածվածություն
---------------

Հանդիպում է Վերին Ախուրյանի (Արփի լիճ, Սարի գյուղ) և Գեղամի (Գեղամի լեռնաշղթա, Գռիձոր) ֆլորիստիկական շրջաններում։ Ընդհանուր արեալը ընդգրկում է Արևմտյան և Արևելյան Անդրկովկասը, Հյուսիսարևելյան Անատոլիան։

Էկոլոգիա
--------

Աճում է վերին լեռնային և ենթալպյան գոտիներում` ծովի մակարդակից 2000-2500 մ բարձրությունների վրա, խոնավ մարգագետիններում, ճահճացած տեղերում, լեռնային գետակների ափերին։ Ծաղկում է հունիս-հուլիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հուլիս-օգոստոսին։

Պահպանություն
-------------

Վտանգված տեսակ է։ Տարածման շրջանի մակերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, բնակության շրջանի մակերեսը՝ 500 կմ²-ից պակաս։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես հազվագյուտ տեսակ։ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ընդգրկված չէ։

Պոպուլյացիան պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկի պահպանական գոտում և «Արփի լիճ» ազգային պարկի տարածքում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*։ Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն։ 2010։ ISBN 978-99941-2-420-6


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · iNaturalist |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Տաքսոնինույնացուցիչներ | 
* Վիքիցեղեր: Scilla rosenii
* EoL: 1082612
* GBIF: 2767221
* GRIN: 33346
* iNaturalist: 862734
* IPNI: 541019-1
* Plant List: kew-288750
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:541019-1
* Tropicos: 18405356
* WCSP: 288750

 |

 |
**Աննա ֆոն Միլդենբուրգ** (գերմ.՝ Anna von Mildenburg, ի ծնե՝ *Աննա Բելլշան ֆոն Միլդենբուրգ*՝ գերմ.՝ Anna Bellschan von Mildenburg, ավստրիացի գրող Հերման Բարի հետ ամուսնությունից հետո՝ *Աննա Բար-Միլդենբուրգ*՝ գերմ.՝ Anna Bahr-Mildenburg, նոյեմբերի 29, 1872(1872-11-29)[…], Վիեննա, Ավստրո-Հունգարիա - հունվարի 27, 1947(1947-01-27), Վիեննա, Ավստրիայի բռնազավթումը դաշնակիցների կողմից), ավստրիացի օպերային երգչուհի, դրամատիկական սոպրանո։

Սովորել է Վիեննայի կոնսերվատորիայում Ռոզա Պապիրի և Յոհանես Ռեսսի մոտ, հետո մասնավոր պարապել է Կոզիմա Վագների և Գուստավ Մալերի մոտ՝ գտնվելով նրանց նշանակալի հովանավորության տակ։ Առաջին անգամ բեմելը կայացել է 1895 թվականին Համբուրգի օպերայում՝ Վագների «Նիբելունգի մատանին» բեմադրության մեջ (Մալերի բեմադրությամբ) Բրունհիլդայի դերով, իսկ 1897 թվականին Բայրոյթի փառատոնի ժամանակ «Պարսիֆալ» օպերայում կատարել է Կունդրիի դերը։ 1898 թվականին հանդես է եկել Վիեննայի պալատական օպերայի բեմում, որի տնօրենը 1897—1907 թվականներին եղել է Մալերը, և ունեցել է բացառիկ հաջողություն։ Վիեննական թատերախմբի մենակատարուհի Միլդենբուրգը եղել է մինչև 1917 թվականը, նրա ամենահաջողված դերերգը համարվել է Իզոլդայի դերը «Տրիստան և Իզոլդա» օպերայում։

1920-ական թվականներին Բար-Միլդենբուրգը սկսել է ավելի հազվադեպ ելույթ ունենալ, ժամանակ առ ժամանակ հանդես է եկել Զալցբուրգի փառատոնի ժամանակ։ Այդ շրջանում նա դասավանդել է Մյունխենում, որտեղ նրա մոտ ուսանել է Լաուրից Մելխիորը։

Աննա ֆոն Միլդենբուրգը 19-20-րդ դարերում համարվել է վագներյան երգացանկ ունեցող խոշորագույն երգչուհիներից մեկը։ Բախտի քմահաճույքով նրանից պահպանված միակ ձայնագրությունը այդ երգացանկից չէ. դա Կարլ Մարիա ֆոն Վեբերի «Օբերոն» օպերայի «Ozean, du Ungeheuer!» մեներգի 1904 թվականին ձայնագրված ռեչիտատիվն է։

1909 թվականին ամուսնացել է ավստրիացի գրող Հերման Բարի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2  Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
3. 1 2  Salzburgwiki (գերմ.)
4. ↑  *Fischer J. M.* Gustav Mahler = Gustav Mahler: Der fremde Vertraute. — Yale University Press, 2011. — P. 342.

Գրականություն
-------------

* Stefan, Paul. Anna Bahr-Mildenburg. — Wien: Wila Wiener Literarische Anstalt, 1922 (Die Wiedergabe. — 1. Reihe. — Band 6).
* *Fischer J. M.* Gustav Mahler = Gustav Mahler: Der fremde Vertraute. — Yale University Press, 2011. — 766 p. — ISBN 978–0–300–13444–5

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · MusicBrainz · Find A Grave |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուս · Մեծ ռուսական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 14801495z · CONOR: 60519011 · GND: 118646370 · ICCU: DDSV215536 · ISNI: 0000 0000 8157 150X · LCCN: n84097719 · NKC: pna2007403543 · NLP: A3674251X · NUKAT: n2021023929 · VIAF: 76580387 · WorldCat VIAF: 76580387 |

 |

 |
**L.A. Woman,** ամերիկյան լեգենդար ռոք խումբ The Doorsի 6-րդ ստուդիական ալբոմն է, որը թողարկվել է 1971 թվականի ապրիլի 19-ին, Elektra Records ձայնագրական ստուդիայի սկավառակով։ Այս ալբոմը վերջին էր խմբի երգիչ եւ մենակատար Ջիմ Մորիսոնի հետ, ով մահացավ ալբոմի ձայնագրումից ընդամենը երեք ամիս անց Փարիզում։ Ալբոմը ձայնագրելիս խումբը շարունակեց ավելացնել բլյուզային էլեմենտներ եւ այս առումով կարելի է ասել շարունակեց այն ուղին որը խումբը սկսել էր իրենց «Morrison Hotel» ալբոմով։ Ալբոմի պրոդյուսերը հանդիսանում է Բրյուս Բոտնիկը քանի որ խմբի պրոդյուսեր Փոլ Ռոթշիլդը լքեց խումբը հենց *L.A. Woman*ի ոճային հարցերի շուրջ խմբի անդամների հետ ունեցած տարաձայնությունների պատճառով։

«Love Her Madly» երգը թողարկվեց որպես սինգլ 1971 մարտին, երբ դեռ ալբոմը չէր էլ թողարկվել, եւ ընդգրկվեց Billboard Hot 100ի թոփ 20 երգերի ցանկում։ Թողարկվելուց հետո ալբոմը զբաղեցրեց 9-րդ հորիզոնականը Billboard 200 ցանկում եւ 28-րդ հորիզոնականը Մեծ Բրիտանիայի ալբոմների ցուցակում։ 1971 թվականի հունիսին «Riders on the Storm» երգը թողարկվեց որպես ալբոմի երկրորդ սինգլ եւ այն հաջողություն ունեցավ թե ԱՄերիկայում եւ թե Մեծ Բրիտանիայում։ Երաժշտական քննադատներ Ռիչի Ունթերբերգերը եւ Դեյվիդ Քվանթիկը երկուսն էլ նշել են որ *L.A. Woman* խմբի լավագույն ալբոմներից է, եւ դա հատկապես Մորիսոնի վստահ վոկալայաին կատարումների եւ խմբի դեպի բլյուզը վերադառնալու շնորհիվ։

Երգացանկ
--------

| # | Անվանում | Հեղինակ(ներ) | Տևողություն |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. | «The Changeling»   | Ջիմ Մորիսոն | 4:21 |
| 2. | «Love Her Madly»   | Ռոբի Կրիեգեր | 3:20 |
| 3. | «Been Down So Long»   | Մորիսոն | 4:41 |
| 4. | «Cars Hiss by My Window»   | Մորիսոն | 4:12 |
| 5. | «L.A. Woman»   | Մորիսոն | 7:49 |

| # | Անվանում | Հեղինակ(ներ) | Տևողություն |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. | «L'America»   | Մորիսոն | 4:37 |
| 2. | «Hyacinth House»   | Ռեյ Մանզարեկ, Մորիսոն | 3:11 |
| 3. | «Crawling King Snake»   | Ջոն Լի Հուքր | 5:00 |
| 4. | «The WASP (Texas Radio and the Big Beat)»   | Մորիսոն | 4:16 |
| 5. | «Riders on the Storm»   | The Doors | 7:09 |

Աղբյուրներ
----------



|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · Metacritic · MusicBrainz |

 |
**13,2mm Hotchkiss M1929,** խոշոր տրամաչափի գնդացիր, որը մշակվել և արտադրվել է Ֆրանսիայում «Գոչկիս» ընկերության կողմից (ֆր.՝ Hotchkiss et Cie) Երկրորդ և Առաջին աշխարհամարտերի միջև ընկած ժամանակահատվածում։

Որպես զենիթահրթիռային օգտագործվել է ֆրանսիական ցամաքային զորքերի, ՌՕՈՒ-ի և ՌԾՈՒ-ի կողմից Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին։ Նաև լիցենզիայով արտադրվել է Ճապոնիայում Տիպ 93 ապրանքանիշի ներքո և Իտալիայում՝ որպես Breda Mod․31։

Կառուցվածք
----------

Երեք տարբեր 13,2 մմ փամփուշտ համեմատության համար՝ 13, 2x99 Hotchkiss, 13,2 × 96 մմ Hotchkiss, 13,2 × 92SR Tankgewehr
Gochkiss ընկերությունը խոշոր տրամաչափի գնդացիր է մշակել 1920-ական թվականների վերջից՝ որպես հակատանկային և զենիթային։ Գնդացիրն ունեցել է գազահարող ավտոմատիկա՝ գազի մխոցի երկար անցքով, որը գտնվում էր փողի տակ։ Փողն ինքն ուներ օդային սառեցում, հագեցած էր եզրերով և կարող էր փոխարինվել հատուկ գործիքի օգնությամբ։ Սահմանափակ տարողությամբ պահեստատուփերից լիցքավորումը կրճատել է պրակտիկ արագաձգությունը՝ հասնելով րոպեում 200 կրակոցների։

Օպերատորներ
-----------

* Բելգիա Բելգիա
* Հունաստան Հունաստան
* Իսպանիա Իսպանիա
* Իտալիա Իտալիա (թողարկվել է լիցենզիայով որպես Breda Mod.31 գնդացիր 13,2x99 մմ փամփուշտով)
* Մեքսիկա Մեքսիկա
* Լեհաստան Լեհաստան
* Ռումինիա Ռումինիա
* Ֆրանսիա Ֆրանսիա
* Չիլի Չիլի
* Ճապոնիա Ճապոնիա («TIP 93» 13,2x99 մմ փամփուշտով)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Campbell J.* Naval weapons of World War Two. — Annapolis, Maryland: Naval Institute Press, 1985. — P. 202. — ISBN 0-87021-459-4
2. 1 2 3 4 5 6  Попенкер М. Р. Милчев М. Н. Вторая мировая: Война оружейников. М.: Яуза, Эксмо, 2008. стр. 150
**Ավստրիայի գիտությունների ակադեմիա**(գերմաներեն *Österreichische Akademie der Wissenschaften*)՝ ազգային գիտական կազմակերպություն Ավստրիայում։ 2009 թվականին Ավստրիայի գիտությունների ակադեմիան աշխարհի 300 առաջատար հետազոտական ինստիտուտների շարքում դասվել է 82-րդը՝ ըստ Վեբոմետրիկս հետազոտության տվյալների Archived 2008-12-25 at the Wayback Machine.:

Պատմություն
-----------

1713 թվականին Գոթֆրիդ Վիլհելմ Լայբնիցը, ոգեշնչվելով Արքայական հասարակությամբ և Ֆրանսիական գիտությունների ակադեմիայով, առաջարկում է ստեղծել նման մի ակադեմիա։ 1847 թվականի մայիսի 14-ին Վիեննայում հիմնվում է Գիտությունների թագավորական ակադեմիան ("Kaiserliche Akademie der Wissenschaften in Wien")։ 1918 թվականին այն անվանափոխվեց Գիտությունների ակադեմիայի, 1947 թվականին՝ Ավստրիայի գիտությունների ակադեմիա։

1960-ական թվականներին այն դարձավ Ավստրիայի ոչ համալսարանական ֆունդամենտալ հետազոտությունների բնագավառի առաջատար հաստատություններից մեկը։

Բաղկացած է 2 բաժիններից՝ մաթեմատիկական և բնագիտական՝ փիլիսոփայություն և պատմական գիտություններ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑  Basic information from official website Archived 2007-10-02 at the Wayback Machine.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ակադեմիայի պաշտոնական կայքը (գերմ.) (անգլ.)
**Ագարակի պղինձ-մոլիբդենային հանքավայր**, հանքավայր Հայաստանի Սյունիքի մարզում՝ Մեղրի քաղաքից մոտ 8 կմ հյուսիս-արևմուտք։

Շահագործում
-----------

Հայտնի է 1853 թվականից։ 1857-1913 թվականներին շահագործվել է ընդմիջումներով։ Հետախուզվել է 1930 թվականից, շահագործվել 1963 թվականից՝ բաց եղանակով։ Միջինից բարձր ջերմաստիճանի ջրաջերմային հանքավայր է։ Երկրաբանական կառուցվածքում մասնակցում են Մեղրու պլուտոնի տարբեր հասակի ներժայթուքներ։ Հանքաբեր են գրանոսիենիտային ապարները և դրանց հատող գրանոդիորիտ-պորփյուրների զանգվածը։ Հանքայնացումն ունի շտոկվերկային բնույթ։

Հանքանյութը կազմված է հիմնականում պիրիտ, խալկոպիրիտ, մոլիբդենիտ միներալներից, որոնք առաջացնում են մանր, նոսր ցան՝ հանքայնացած քվարցային երակիկների զուգակցությամբ։ Ստացվում են մոլիբդենային և պղնձային խտանյութեր։

Հանքավայրը հարում է Տաշտունի բեկվածքին, արևելքից սահմանափակվում է խոշոր բեկվածքով։

Հանքանյութը հարստացվում է Ագարակի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի հարստացուցիչ ֆաբրիկայում։ Արդյունաբերական նշանակություն ունեն պղինձը և մոլիբդենը։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է* *Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։*  |


|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 51)։*  |
**Պղտորաչափություն** (հունարեն՝ veqpo£-ամպ և մետրիա), միջավայրում դիսպերսված մասնիկների ցրած լուսային հոսքի (տեսանելի կամ ուլտրամանուշակագույն) ինտենսիվության չափման եղանակների համալիր, որը հնարավորություն է տալիս որոշել մասնիկների մեծությունը, ձևը, կոնցենտրացիան, գազերի, հեղուկների և թափանցիկ պինդ նյութերի պղտորության աստիճանը։

Կարևորությունն
--------------

Դիսպերսված մասնիկների վրա ընկնող լույսի ցրումը հայտնի է որպես Տինդալի էֆեկտ։ Մասնիկներից անդրադարձող ցրված լույսի բնույթը կախված է մասնիկների չափերի և ընկնող լույսի ալիքի երկարության հարաբերությունից։ Եթե մասնիկի չափսը ալիքի երկարության 0,1 մասից փոքր է, ապա լույսի ցրումը տարածության մեջ զուգաչափ է՝ ռևլևյանցրում։ Լույսի ցրումը մեծ մասնիկներից ավելի ուժեղ է, բայց ոչ հավասարաչափ՝ այն մեծ է ընկնող լույսի ճառագայթի շարժման ուղղությամբ։

Կիրառում
--------

Պղտորաչափության միջոցով դիսպերս ֆազի կոնցենտրացիան որոշելու հնարավորությունը օգտագործվում է վերլուծական քիմիայում։ Պղտորաչափական վերլուծությունը քանակական վերլուծության մեթոդ է, որը կիրառվում է պղտոր կամ արհեստական որ են պղտորեցված լուծույթների կոնցենտրացիան (*C*) որոշելու համար։

Հետազոտություն
--------------

Հետազոտվող լուծույթում ցրված լույսի ինտենսիվությունը (*I*) չափում են պղտորաչափի օգնությամբ, կոնցենտրացիան որոշում *I-КС* կախումն արտահայտող աստիճանավորման կորով։ Օրինակ՝ ջրում սուլֆատ իոնների պարունակությունը որոշելու համար ավելացնում են *ВаСЬ*-ի լուծույթ և չափում ստացված կախույթի (*BaSO4*) լուսացրումը։

Եղանակը կիրառելի է լուծույթում հետազոտվող նյութի 10−5-10−4 % պարունակությունների դեպքում և օգտագործվում է նավթանյութերի պարունակությունը ջրում որոշելու, դեղանյութերի, սննդանյութերի և այլ նյութերի վերլուծության համար։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 9, էջ 338)։*  |
**«Մարդկային հարաբերություններ» տեսություն**, էմպիրիկ սոցիոլոգիայի (էկոնոմիկայի, արդյունաբերության և աշխատանքի սոցիոլոգիայի) շրջանակներում առաջացած ուսմունք, որն, ի հակադրություն թերորիզմի, արտադրության ոլորտում հարաբերությունները հանգեցնում է զուտ մարդկային՝ գաղափարական, հոգեբանական, բարոյական հարաբերությունների։ Ստեղծվել է ԱՄՆ-ում, XX դարի 20-ական թվականներին (Ֆ. Ջյոթլիսբերգեր, Ե. Մեյո), հետագայում տարածվել Արևմտյան Եվրոպայի երկրներում։ «Մարդկային հարաբերություններ» տեսությունն արտադրական կոլեկտիվները դիտում է որպես սոցիալական խումբ՝ բնորոշ խմբային շահերով, նպատակներով ու դրդապատճառներով, որոնք կարող են լինել թե դրական, թե բացասական՝ դառնալ գործադուլի կամ արտադրական նորմաների գերակատարման պատճառ։ Բոլոր դեպքերում կոլեկտիվ գործունեության նպատակը անհատի մարդկային (ստեղծագործական և հոգևոր) պահանջների բավարարումն է։ «Մարդկային հարաբերություններ» տեսությունն արտացոլում է արդի կապիտալիզմին բնորոշ հակասությունները, սակայն դրանց վերագրում սոցիալ-հոգեբանական բնույթ։ Ըստ «Մարդկային հարաբերություններ» տեսության հակասությունները կարելի է չեզոքացնել սոցիալական միջոցառումների շնորհիվ և հասնել աշխատանքի արտադրողականության նկատելի աճի, դասակարգային համագործակցության և սոցիալական ներդաշնակության։ Գործնականում «Մարդկային հարաբերություններ» տեսությունը պահանջում է ուսումնասիրել բոլոր արտադրական բջիջների աշխատանքի սոցիալ-հոգեբանական պայմանները, ղեկավարի և ստորադասի փոխհարաբերությունները բարելավելու նպատակով։ Առաջարկվում է նաև միջոցառումների անհրաժեշտ ցանկ, որը նպաստում է կապիտալիստական արտադրության արդյունավետ ղեկավարմանը։ Աշխատանքի «մարդկայնացման» նշանաբանի ներքո հետապնդվում է արտադրության շահութաբերությունը։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 308)։*  |
**Սամվել (Մայիս) Մովսեսի Սիրեկանյան** (մայիսի 15, 1955(1955-05-15), Ապարան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - 1992, Հովտաշեն, Ադրբեջան), միջնակարգ կրթությունն ստացել է Ապարանի թիվ 1 դպրոցում։ 1973-1977 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակում։ 1988 թվականից ակտիվորեն մասնակցել է Ղարաբաղյան շարժմանը։ Մասնակցել է Վարդենիսի, Իջևանի, Սիսիանի, Շահումյանի, Երասխի, Մարտակերտի, Լաչինի պաշտպանական մարտերին։
Սամվել Սիրեկանյանը զոհվել է 1992 թվականի սեպտեմբերի 21-ին Հովտաշենում։ Ամուսնացած էր, ուներ 5 երեխա։

Շքանշաններ
----------

Ստացել է տարբեր շքանշաններ՝ «Մարտական խաչ 2», «Արիության» և «Զորավար Անդրանիկ» ։

Մասնակցությունը Արցախյան ազատամարտին
------------------------------------

Լսելով, որ առաջին ջոկատը շրջապատման մեջ է, տագնապի ազդանշանով մարտի հասավ վաշտի երկրորդ ջոկատը՝ Ռազմիկ Պետրոսյանի հրամատարությամբ։ Գիտակցելով, որ շրջապատված ընկերների զինամթերքը սպառվում է, Ռազմիկը որոշեց չհապաղել։ Մի քանի հուժկու գրոհից հետո թշնամին ստիպված նահանջեց առաջին երկու դիրքերից։ Սկսվեց դիրքային կռիվները։ Բարձունքը, որտեղ շրջապատված ջոկատն էր, մնում էր թշնամու ձեռքին։ 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Պետք է ելք գտնել ինչ գնով էլ լինի, պետք է գրավել։ |  |

։ 
Քանի որ տղաները քանակով անհամեմատ քիչ էին թշնամուց, և դիրքային կռիվները ոչինչ չէին տա, նա որոշեց թշնամուն անակնկալի բերել։ Ջոկատը բաժանեց երկու մասի։ Առաջին գլուխ անցավ ինքը՝ Ռազմիկը, երկրորդը գլխավորեց Մայիս Սիրեկանյանը։ Յուրաքանչյուրը պիտի գրոհի մի թևով։
Ռազմիկը իր խմբով շարժվեց դեպի թշնամու թևը։ Երբ մի քանի քայլ էր մնում դեպի թշնամին, տղաները նռնակների տարափ տեղացին այնուհետև ավտոմատային կրակահերթերով նրանց դուրս քշեցին դիրքերից։ Այդ պահին Մայիսի խումբը, որ արդեն շրջանցել էր թշնամուն, սկսեց խփել թիկունքից։ Թշնամին շփոթահար փախուստի դիմեց։ Տղաները հետապնդելով էլ ավելի հեռու մղեցին նրանց։ Այդ ժամանակ Մայիսը շրջապատված ընկերներին ժամ առաջ ազատելու ցանկությամբ մխրճվեց թշնամու դեմ, չվախենալով, որ կարող է մենմենակ հայտնվել բազմաքանակ թշնամու դեմ։ Եվ անհավասար դաշտում ընկավ հերոսաբար։

Աղբյուրներ
----------

* Ապարանի շրջանային խորհրդի պաշտոնաթերթ
**Ալիքային դիմադրություն** էլեկտրական գծերում գործող լարման և տվյալ կտրվածքով անցնող հոսանքի հարաբերությունը էլեկտրամագնիսական *վազող ալիքների* տարածման ժամանակ։

Էլեկտրադինամիկայում
-------------------

Հաճախ ալիքային դիմադրությունն անվանում են *բնութագրական դիմադրություն*։ Բաշխված պարամետրերով գծերի համար ալիքային դիմադրությունն կարտահայտվի

 {\displaystyle Z={\sqrt {R+i\omega L \over g+i\omega C}}} 
բանաձևով, որտեղ.

* R-ը դիմադրությունն է,
* g-ն՝ հոսակորուստը,
* L-ը՝ ինդուկտիվությունը,
* C-ն՝ գծի երկարության միավորին բաժին ընկնող ունակությունը,
* իսկ {\displaystyle \omega =2\pi f}, որտեղ f-ը սնող հոսանքի հաճախականությունն է։

Գծում կորուստ չլինելու դեպքում ({\displaystyle R=0}) ալիքային դիմադրությունն իրական է և կախված է գծի չափերից, երկրաչափական ձևից (նաև էլեկտրոդների նյութից ու դիէլեկտրիկից)։ Եթե գիծը բեռնավորված է ալիքային դիմադրությունյանը հավասար դիմադրությամբ, ապա նրանում անդրադարձող ալիքները բացակայում են։ Նման գիծը կոչվում է համաձայնեցված։

Հարթ ալիքի ալիքային դիմադրությունն որոշվում է էլեկտրական (E) և մագնիսական (H) դաշտերի լարվածությունների հարաբերությամբ՝

 {\displaystyle Z={E \over H}} 
որն էլ իր հերթին հավասար է՝

 {\displaystyle Z={\sqrt {j\omega \mu \over \sigma +j\omega \varepsilon }}}

Ձայնագիտությունում
------------------

Ձայնագիտության մեջ, վազող հարթ ալիքի ստեղծած ճևշման կամ մեխանիկակաև լարման (P) և միջավայրի մասնիկների շարժման արագության ({\displaystyle V}) հարաբերաթյունը՝

 {\displaystyle R={P \over V}={\rho C}} 
որտեղ {\displaystyle \rho }-ն միջավայրի խտությունն է, C-ն՝ ձայնի արագությունը։

Գազադինամիկայում
----------------

Գազադինամիկայում լրացուցիչ աերոդինամիկ դիմադրություն, որն առաջանում է, երբ գազում շարժվող մարմնի արագությունը մեծ է լինում ձայնի արագությունից։ Շարժվող մարմնի առաջացրած հարվածային ալիքները մեծացնում են մարմնի շարժման դիմադրությունը։

Ծանր հեղուկներում
-----------------

Ծանր հեղուկներում, շարժվող մարմնի վրա ազդող լրացուցիչ դիմադրություն, որն առաջանում է ծանր հեղուկի ազատ մակերևույթի մոտով մարմնի շարժման ժամանակ։ Շարժման պատճառով հեղուկի մակերևույթի վրա գոյանում են ալիքներ, որոնք առաջացնում են ալիքային դիմադրություն՝ կախված շարժվող մարմնի ձևից և հեղուկի ազատ մակերևույթից ունեցած հեռավորությունից։

Տես նաև
-------

* Ձայնական դիմադրություն

Արտաքին հղումներ
----------------

* Standing Wave Diagram Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine. Application for drawing Standing Wave Diagrams, specifying the wave impedance whenever the wave changes mediums.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 67402182 |

 |

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 175)։*  |
**Գիրոուղղաձիգ**, գիրոհորիզոն, իրական ուղղաձիգի կամ հորիզոնի հարթության ուղղությունը և այդ հարթության նկատմամբ օբյեկտի թեքության անկյունները որոշող գիրոսկոպային սարք։ Պարզագույն գիրոուղղաձիգ է եռաստիճան աստատիկ գիրոսկոպը, որի առանցքը ձգտում է պահպանել իր ուղղությունը տիեզերական տարածությունում։ Սակայն պտտվող երկրի նկատմամբ այդ առանցքը ժամանակի ընթացքում կփոխի իր ուղղությունը։ Առանց վերուղման համակարգի այդ սարքը ծառայում է որպես ուղղաձիգի կարճատև ցուցիչ։ Աստատիկ գիրոսկոպի առանցքը ուղղաձիգ դիրքում երկար պահելու համար օգտագործվում է վերուղղման որևէ համակարգ։ Լայնորեն տարածված է վերուղղման ճոճանակային համակարգով գիրոուղղաձիգ։
Դա եռաստիճան աստատիկ գիրոսկոպ է, որի վերուղղման համակարգը բաղկացած է տվյալ վայրի ուղղաձիգի նկատմամբ գիրոսկոպի առանցքի շեղման անկյունները ֆիքսող ճոճանակ-վերուղղիչներից և մոմենտների տվիչներից, որոնք գիրոսկոպի վրա գործադրում են այդ վայրի ուղղաձիգի նկատմամբ գիրոսկոպի առանցքի պրեցեսիա առաջացնող համապատասխան վերուղղող մոմենտները։ Պոտենցիոմետրները որոշում են հորիզոնի հարթության նկատմամբ օբյեկտի թեքության անկյունները։ Գիրոուղղաձիգի տարատեսակն է գիրոճոճաևակը, որը չունի վերուղղման համակարգ։ Օբյեկտի արագ ընթացքի ժամանակ ուղղաձիգի ուղղությունը մեծ ճշգրտությամբ որոշում են գիրոիներցիալ ուղղաձիգի միջոցով, որը բացի գիիոսկոպներից ունի նաև աքսելերոմետրներ և ինտեգրատորներ։ Գիրոուղղաձիգները լայնորեն կիրառվում են շարժվող օբյեկտների (թռչող ապարատներ, ծովային նավեր) կայունացման համակարգերում։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 88)։*  |
**Բորիս Իզյումսկու փողոց** (ռուս.՝ Улица Бориса Изюмского), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Վոլգոդոնսկ քաղաքի նորակառույց 17-րդ թաղամասում։ Անվանվել է ռուս խորհրդային գրող, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ, ՌՍՖՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ, Վոլգոդոնսկի պատվավոր քաղաքացի Բորիս Վասիլևիչ Իզյումսկու (1915-1984) պատվին։ Գտնվում է իրեն զուգահեռ Գեորգի Շպաչենկոյի և Գագարինի փողոցների միջև։ Երկարությունը 450 մետր է։

Նկարագրություն
--------------

Վոլգոդոնսկ քաղաքի նորակառույց 17-րդ թաղամասի Բորիս Իզյումսկու փողոցը գտնվում է իրեն զուգահեռ Գեորգի Շպաչենկոյի և Գագարինի փողոցների միջև։ Երկարությունը 450 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 33 շինություն։

Բորիս Իզյումսկու փողոցի փոստային դասիչն է՝ 347386։

Նորակառույց 17-րդ թաղամասի այս փողոցն անվանվել է ռուս խորհրդային գրող, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ, ՌՍՖՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ, Վոլգոդոնսկի պատվավոր քաղաքացի Բորիս Վասիլևիչ Իզյումսկու (1915-1984) պատվին։ Ծնվել է Ցարիցինում (այժմ` Վոլգոգրադ)։ 1917 թվականին նրա ընտանիքը տեղափոխվել է Ռոստովի մարզի Տագանրոգ քաղաք, որտեղ էլ անցել են Իզյումսկու մանկությունն ու պատանեկությունը։ Ապրել և ստեղծագործել է նաև Նովոչերկասկում և Դոնի Ռոստովում։ 1995 թվականի հունիսի 2-ին նրան հետմահու շնորհվել է Վոլգոդոնսկի պատվավոր քաղաքացու կոչում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  «6 марта – День почетного жителя Волгодонска Бориса Изюмского»
2. ↑  «Борис Васильевич Изюмский»

Աղբյուրներ
----------

* Улица Бориса Изюмского в Волгодонске

Արտաքին հղումներ
----------------

* ПОЧТОВЫЙ ИНДЕКС УЛ. БОРИСА ИЗЮМСКОГО, Г. ВОЛГОДОНСК, РОСТОВСКАЯ ОБЛ.
**Երրորդի բացառման օրենք**, տրամաբանական օրենք (սկզբունք), ըստ որի, ցանկացած A ասույթի դեպքում անպայման ճշմարիտ է կամ A-ն, կամ նրա ժխտումը, այսինքն՝ {\displaystyle AV{\bar {A}}} (A կամ ոչ–A)։ A-ի ն ոչ– A–ի անհամատեղելիությունը հաստատվում է հակասության օրենքով։ Հաճախ այս երկու օրենքը ընդհանրացվում է մեկ օրենքում, միմյանց ժխտող երկու ասույթների միջև երրորդը գոյություն չունի։ Երրորդի բացառման օրենքը ձևակերպել է Արիստոտելը։ Մաթ․ տրամաբանության մեջ Երրորդի բացառման օրենքը, որը հաճախ կոչվում է երրորդի բացառման սկզբունք, սերտ առնչվում է կրկնակի ժխտման վերացման օրենքի հետ։ Երրորդի բացառման օրենքի կիրառման բնագավառի հարցը ներկայումս տարակարծությունների տեղիք է տալիս։ Եթե տրամաբանական մյուս օրենքները հիմնավորվում են տրամաբանական գործողությունների հարմար մեկնաբանման միջոցով, ապա Երրորդի բացառման օրենքի համար անհրաժեշտ է ընդունել նաև երկարժեքությաև պոստուլատ, ըստ որի ցանկացած ասույթը կամ ճշմարիտ է, կամ կեղծ։ Այս պնդումը թեև ակնհայտ է, սակայն, ճշգրտության այսօրվա տեսանկյունից պետք է ապացուցվի։ Մինչդեռ մաթ․ բնույթի ասույթի նկատմամբ դրա ապացուցումն անհնար է։ Ուստի, Լ․ Բրաուերը նկատում է, որ նախքան {\displaystyle AV{\bar {A}}}-ի ընդունումը պետք է ապացուցել կամ հերքել A-ն կամ գոնե ցույց տալ դրան հասնելու ուղին, այլապես տրամաբանական շրջանն անխուսափելի է։ Այսպիսով, սկիզբ դրվեց մաթեմատիկայի փիլ․ նոր ուղղության՝ ինտուիցիոնիզմին, որը փորձում է կառուցել ողջ մաթեմատիկան առանց Երրորդի բացառման օրենքի օգտագործման։ Այդ հիման վրա ՍՍՀՄ–ում ծնունդ է առել կոնստրուկտիվիստական ուղղությունը մաթեմատիկայում։ Թեև Երրորդի բացառման օրենքի ճշմարտությունն այսօր մնում է վիճելի, իսկ որոշ դեպքերում այն համարվում է կեղծ, այսուհանդերձ, այդ օրենքն անվերապահորեն ճշմարիտ է համարվում վերջավոր տիրույթներում, ինչպես նաև, այսպես կոչված՝ դասական մաթեմատիկայում ու մաթ․ տրամաբանության որոշ բաժիններում, որտեղ անտեսվում է նրա ինտուիցիոնիստական քննադատությունը։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 641)։*  |
**Գաղափարախոսություն**(անգլ.՝ Ideolgy ), գաղափարների համակարգ, տեսական հայեցակարգ կամ տեսություն, որի միջոցռվ հասարակական խմբերի (կուսակցութ­յունների, դասակարգերի, հասարակական միավորումների և այլն) տեսանկյունից արտացոլվում և գնահատվում են հասարակական հարաբերությունների բնույթը և դրանց զարգացումը, ինչպես նաև արտացոլվում են այդ խմբերի սոցիալական գործունեության նպատակները, ծրագրերը և իդեալները։

Առաջին անգամ «Գաղափարախոսություն» հասկացությունը շրջանության մեջ է դրել Դեստյուտ դը Տրասին (1796)՝ նշանակելու համար գաղափարների մասին նոր էմպիրիկ գիտությունը, որը նրա կարծիքով, հնարավորություն է տալիս բացահայտել քաղաքականության, բարոյականության և այլն հաստատուն հիմքերը։ Այդ շրջանում այն ստանում է բացասական երանգավորում և ընկալվում է իբրև հայացքների ամբողջություն, որոնք կտրված են հասարակական կյանքի և իրական քաղաքականության պահանջներից և ունեն պատրանքային բնույթ։ Գաղափարախոսական հոսանքները իրենց ընդհանուր գծերով ձևավորվել են դեռևս հին աշխարհում, սակայն որպես քաղաքական կուսակցությունների և ուսմունքների հետ առնչվող երևույթ նկատվում է սկսած 17-րդ դարից։ Առաջին գաղափարախոսական հոսանքներից է ավանդապաշտությունը, որը պաշտպանել է ավանդական կարգերն ու հոգևոր արժեքները։ Ավանդապաշտությունից է սերվել դասական պահպանողականությունը, որը ձևավորվել է Անգլիայամ՝ 18-րդ դարում՝ ի հակադրության ֆրանսիական Լուսավորականության. ազատամտականության գաղափարախոսության։ 18-րդ դարում է ձևավորվում նաև դասական ազատամտականության Գաղափարախոսություն։ 19-րդ դարում Գաղափարախոսության գունաշարը համալրվում է ուտոպիական և գիտական սոցիալիզ­մի, մարքսիզմի, անարխիզմի և սոցիալիստական այլ գաղափարախոսություններով։ 20-րդ դարում գադափարախոսական կողմնորոշիչները գերազանցապես որոշվում էին ազատամտական, ժողովրդավարական, սոցիալիստական և պահպանողական հայեցակարգերի հակամարտությամբ և միաժամանակ դրանց համադրությամբ։

Ընդսմին, էապես ծևափոխվեցին դասական ազատամտականությունն ու պահպանողականությունը՝ վերածվելով նորազատամտականության և նորապահպանողականության։ Ազատամտական Գաղափարախոսության շրջանակներում սկզբնավորվում են մարդու իրավունքների և ազատությունների, մասնավորապես խոսքի ազատության, դավանանքի ազատության և դրանց պաշտպանության, սահմանադրականության հայեցակարգերը, որոնք էլ հանգեցնում են զաղափարախոսական պլյարալիտքի սկզբունքի ձևավորմանը։

Գրականություն
-------------

Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հատոր 1-12, 1974-1986 թվականներ, Երևան

Է․ Աղայան «Արդի հայերենի բացատրական բառարան», հատոր 1-2, 1976 թվական, Երևան

А․ Б. Барихин "Большой юридический словарь", 2002 թվական, Москва
|  |
| --- |
| **Գաղտենի թեփուկավոր** |
| Գաղտենի թեփուկավորԳաղտենի թեփուկավոր |
|
| **Դասակարգում** |
| **Թագավորություն** | Բույսեր (Plantae) |
| **Վերնաբաժին** | Բարձրակարգ բույսեր (Embryophyta) |
| **Տիպ/Բաժին** | Անոթավոր բույսեր (Tracheophyta) |
| **Ենթատիպ** | Սերմնավոր բույսեր (Spermatophytes) |
| **Կարգ** | Խուլեղինջածաղկավորներ (Lamiales) |
| **Ընտանիք** | Ճրագախոտազգիներ (Orobanchaceae) |
| **Ցեղ** | Գաղտենի *(Lathraea)* |
| **Տեսակ** | **Գաղտենի թեփուկավոր** *(L. squamaria)* |
|
| **Միջազգային անվանում** |
| ***Lathraea squamaria***L. 1753 |

**Գաղտենի թեփուկավոր** (լատ.՝ Lathraea squamaria), խլածաղկազգիների ընտանիքին պատկանող դեղաբույս։

Նկարագրություն
--------------

Ծառերի և թփերի վրա հատուկ ծծիչների օգնությամբ ամրացվող, բազմամյա, քլորոֆիլից զուրկ մակաբույծ է։ Լայն հակադիր թեփուկանման տերևները դասավորված են հաստ սպիտակավուն մսալի կոճղարմատի վրա։ Կոճղարմատը աճում է գետնի տակ հաճախ խաչաձև ճյուղավորվելով և առաջացնելով նոր ծծիչներ։ 30 սմ բարձրությամբ ծաղկաբույլերով վերգետնյա հաստ ցողունները վաղ գարնանը դուրս են գալիս հողի մակերես։ Բաց վարդագույն կամ բաց մանուշակագույն վերգետնյա, գեղձային մազիկներով ծածկված ցողունային մասը հաստ է։ Թեփուկանման նստադիր տերևները դասավորված են կղմինդրաձև։ Ծաղիկները հավաքված են գագաթային բազմածաղիկ ծաղկաբույլերում։ Զանգականման բաժակն ունի չորս եռանկյունաձև ատամիկներ։ Ստորին մասում խողովակաձև, վերին մասում՝ լայնացած պսակը երկշուրթ է։ Չորս առէջները ամրացած են պսակին, իսկ երկար և մերկ սռնակը դուրս է գալիս պսակից։ Բազմաթիվ կլորավուն գորշ սերմերով պտուղը գնդաձև-ձվաձև տուփիկ է։ Չորանալիս ամբողջ բույսը սևանում է։ Թունավոր բույս է։

Տարածվածություն
---------------

Աճում է անտառներում և թփուտներում՝ ամրանալով բոխենու, հաճարենու, տխլենու, ինչպես նաև այլ ծառերի և թփերի արմատներին։ Հանդիպում է Տավուշի Սյունիքի մարզերում։

Նշանակություն
-------------

Բուժական նպատակներով օգտագործում են ամբողջ բույսը ծաղկման շրջանում։ Կիրառում են անպտղաբերության դեպքերում՝ ձվաբջջի օվուլյացիան կանոնավորելու և բեղմնավորման ընթացքի խթանելու համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Ծատուրյան Թամարա, Գևորգյան Մարգարիտա (2014)։ Պողոսյան Ա․, Զաքարյան Ն․, eds.։ *Հայաստանի վայրի դեղաբույսեր* (հայերեն)։ Երևան: Լուսակն։ էջ 315։ ISBN 9789939834689  CS1 սպաս․ հայերենը նշված է (link)


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · iNaturalist · NCBI |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 2777050979 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Տաքսոնինույնացուցիչներ | 
* Վիքիցեղեր: Lathraea squamaria
* BioLib: 40934
* EoL: 2867029
* EPPO: LATSQ
* EUNIS: 184252
* GBIF: 3738478
* iNaturalist: 61769
* IPNI: 662054-1
* NBN: NBNSYS0000004169
* NCBI: 374711
* PalDat: Lathraea\_squamaria
* PFI: 5020
* Plant List: kew-2497842
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:662054-1
* Tropicos: 23600246

 |

 |
**Կոնսուելո Վելասկես** (իսպ.՝ Consuelo Velázquez, Կոնսուելո Վելասկես Թորես, օգոստոսի 21, 1916, Սիուդադ Գուսման, Մեքսիկա - հունվարի 22, 2005, Մեխիկո, Մեքսիկա), մեքսիկացի դաշնակահարուհի, կոմպոզիտոր և երգահան։

Կենսագրություն
--------------

Կոնսուելո Վելասկեսը ծնվել է Մեքսիկայի Սյուդադ Գուսման քաղաքում։ Հետագայում նրանց ընտանիքը տեղափոխվել է Գվադալախարա, որտեղ անցել է նրա մանկությունն ու պատանեկությունը։ Ծնողների վաղաժամ մահից հետո, նրա դաստիարակությամբ զբաղվել են մորաքույրն ու մորեղբայրները։ Մանկությունից նրա կիրքը երաժշտությունն էր։ Նրան դասավանդել է մեքսիկացի հայտնի դաշնակահար և կոմպոզիտոր Ռամոն Սերատոսը։ Կոնսուելոն շատ վաղ է սովորել դաշնամուր նվագել, հնարում էր երգեր, իսկ լսած երաժշտությունը կարողանում էր մեկնաբանել յուրովի։ Հետագայում տեղափոխվել է Մեխիկո, որտեղ Սերատոսը նշանակվել է երաժշտական դպրոցի տնօրեն, իսկ Կոնսուելոն ավարտել է այդ նույն դպրոցը։ 15 տարեկանում նա արդեն դաշնամուրի դասատու էր։ Նրա առաջին կոմպոզիցիաները ծնվել էին իմպրովիզացիաներից, սակայն ամեն դեպքում նա դարձավ հայտնի կոմպոզիտոր։

Կոնսուելո Վելասկեսը ճանաչում է ստացել «Amar y vivir» («Սիրել և ապրել»), «Cachito» («Կաչիտո»), «Que seas feliz» («Երջանիկ լինես») և այլ երգերով, սակայն իրականում նա հանրահայտ դարձավ «Bésame mucho» («Համբուրիր ինձ շատ») երգով։ Այդ երգը նա գրել էր 1940-ական թվականների սկզբին՝ իսպանացի հայտնի կոմպոզիտոր Էնրիկե Գրանադոսի «Goyescas» օպերայի արիան լսելով և ոգեշնչվելով դրանից։ 1944 թվականին «Besame mucho»-ն առաջին մեքսիկական երգն էր, որ հաղթեց հիթ-շքերթը Նյու-Յորքում։ Հատկապես այն մեծ տարածում գտավ ամերիկյան ջազի վարպետ Ջիմմի Դորսիի և նրա նվագախմբի կատարումից հետո։ Երգը հանրահայտ էր ԱՄՆ-ում, Եվրոպայում, Ասիայում և Լատինական Ամերիկայում։

Կոնսուելո Վելասկեսը մահացել է 2005 թվականի հունվարի 22-ին՝ սրտի հետ կապված բարդացումներից, որոնք առաջացել էին այն բանից հետո, երբ 2004 թվականին նա վայր էր ընկել և կոտրել կողոսկրերը։ Նույն թվականին նրա տան պատին, որտեղ ծնվել էր Կոնսուելոն, փակցվել է հուշատախտակ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Internet Broadway Database — 2000.
2. ↑  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · ČSFD · Discogs · Internet Broadway Database · Internet Movie Database · MusicBrainz · Find A Grave |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ ռուսական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 7063053 · BNE: XX895107 · BNF: 138144336 · GND: 134923243 · GTAA: 263466 · ISNI: 0000 0000 8170 5301, 0000 0001 4039 4153 · LCCN: n96001989 · LNB: 000079002 · NKC: mzk2010593964 · NLA: 61163519 · NLP: A26167906 · NTA: 394363426 · NUKAT: n2015227282 · PTBNP: 1562800 · LIBRIS: 249522 · SUDOC: 086261681 · VIAF: 101373947 · WorldCat VIAF: 101373947 |

 |

 |
|  |
| --- |
| **Անողնուցուկ Գրոսհեյմի** |
|  |
|
| **Դասակարգում** |
| **Թագավորություն** | Բույսեր (Plantae) |
| **Տիպ/Բաժին** | Անոթավոր բույսեր (Tracheophyta) |
| **Ենթատիպ** | Սերմնավոր բույսեր (Spermatophytes) |
| **Կարգ** | Հացածաղկավորներ (Poales) |
| **Ընտանիք** | Հացազգիներ (Poaceae) |
| **Ենթաընտանիք** | Դաշտավլուկայիններ (Pooideae) |
| **Ցեղ** | **Puccinellia** |
| **Տեսակ** | **Անողնուցուկ Գրոսհեյմի** *(P. grossheimiana)* |
|
| **Միջազգային անվանում** |
| ***Puccinellia grossheimiana***V.I.Krecz. 1934 |

**Անողնուցուկ Գրոսհեյմի** (լատ.՝ Puccinellia grossheimiana), հացազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

30-60 սմ բարձրությամբ, ուղիղ, սովորաբար մանուշակագույն ցողուններով, ճիմ առաջացնող բազմամյա խոտաբույս է։ Տերևաթիթեղները խոզանաձև ոլորված են։ Ընդհանուր ծաղկաբույլը մազանման ոլորված ճյուղիկներով շատ փուխր հուրան է։ 2,5-3,5 մմ երկարությամբ ստորին ծաղկային թփերը սրացած են։

Տարածվածություն
---------------

Հայաստանում հանդիպում է Սևանի (Սևանա լճի և նրա մեջ թափվող գետերի ափեր) և Երևանի (Արարատ) ֆլորիստիկական շրջաններում։ Տեսակը հանդիպում է նաև Կենտրոնական և Արևելյան Անատոլիայում և Արևմտյան Իրանում։

Էկոլոգիա
--------

Աճում է ստորին լեռնային գոտուց մինչև վերին լեռնային գոտի` ծովի մակարդակից 700-2100 մ բարձրությունների վրա, լճերի և գետերի ափերին, հղկված գլաքարերի և մերկացած գրունտների վրա։ Ծաղկում է հունիս ամսին, պտղաբերում՝ հուլիսին։

Պահպանություն
-------------

Վտանգված տեսակ է։ Համարվում էր անհետացած Գիլլի լճի չորացումից հետո։ Ավելի ուշ հայտնաբերվել են նոր պոպուլյացիան եր Սևանա լճի ավազանում և Արարատյան հարթավայրում։ Ներկայումս տարածման շրջանի մակերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, բնակության շրջանի մակերեսը՝ 500 կմ²-ից պակաս։ Կապված աճելավայրերի պայմանների փոփոխության հետ՝ տեսակին սպառնում է տարածման և բնակության շրջանների նվազում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես անհետացած տեսակ։ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ընդգրկված չէ։

Պոպուլյացիաների մի մասը պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկի տարածքում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*։ Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն։ 2010։ ISBN 978-99941-2-420-6


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · NCBI |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Տաքսոնինույնացուցիչներ | 
* EoL: 5795077
* GBIF: 4148330
* GrassBase: imp08764
* IPNI: 419042-1
* NCBI: 2990538
* Plant List: kew-438710
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:419042-1
* Tropicos: 25535009
* WCSP: 438710

 |

 |
**Ծինծկղարո** (վրաց.՝ წინწყარო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Ծալկայի շրջանում։

պատմությունը
------------

Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1520 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ծալկայից հեռու է 16 կմ

Ծինծկղարո (հին վրացական անուն Կվիրաժխովվել) ձևավորվել է 1830 թ. Քսան ընտանիքների կողմից, որոնք տեղափոխվել են այստեղ ՝ Tetritskaro շրջանի Ստորին Ծինծկղարո գյուղից։ Նրանց նախնիները, Արզրումի շրջանի Պասենսկի ավազակապետը, որոնք 1813 թ.-ին տեղափոխվել են «Կարաննուխ դեր» տարածք։ Այնուամենայնիվ, Փոքր Ասիայի սահմաններից փախստականների հարազատների անընդհատ հոսքը, ժամանակի ընթացքում, առաջացրեց ցածր հողի և անօթևանության խնդիրը, ինչը հետագայում ստիպեց որոշ ընտանիքների որոշելու տեղափոխվել Ծալկա թաղամաս։ Ժամանել են «Կվիրացխովլի» տարածքում `լքված հին վրացական գյուղ, որտեղ գտնվել են մի քանի հունական ընտանիքներ, որոնք այնտեղ բնակվել են մինչ Ծալկայի շրջանում հույների հայտնվելը։ Տեղավորվելով այնտեղ ՝ մոտ տաս տարի անց, ծխականները սկսեցին լրջորեն մտածել եկեղեցի կառուցելու մասին։ Նկատի ունենալով դա ՝ 1846-ին, ծխականների շրջանում սկսվեց հավաքել նվիրատվություններ այս ազնվական գործի համար։ Եկեղեցու կառուցման համար ողջ պատասխանատվությունը ստանձնեց քահանա Georgeորջ Կեպժոն։ Չնայած անկարգություններին և աղքատներին, բնակիչները վճռական էին տրամադրել վերջինիս զոհաբերել հանուն սուրբ գործի։ Կան դեպքեր, երբ հասարակ ծխականները արժեքավոր առարկաներ կամ իրեր նվիրել են եկեղեցուն։

Բնակչություն
------------

Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 246 մարդ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014»։ საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური։ ნოემბერი 2014։ Վերցված է 7 ნოემბერი, 2016  (վրաց.)
2. ↑  Վրաստանի վարչատարածքային բաժանում Archived 2013-09-19 at the Wayback Machine. (վրաց.)


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Ծալկայի շրջան |
| --- |
|  |
| Քաղաք | **Ծալկա** (վարչկենտրոն) | Ծալկայի շրջանի դրոշը |
|  |
| Բնակավայրեր | Ավրանլո  • Այազմա  • Արծիվանի  • Արջևան-Սարվանի  • Աքենդա  • Աշկալա  • Ախալշենի  • Բարեթի  • *Բեդիանի*  • Բերթա  • Բեշթաշեն  • Բուռնաշեթ  • Գանթիադի  • Գեդեքլար  • Գումբաթ  • Դարագյուղ  • Դաշբաշ  • Դամալախարաբա  • Թեջիսի  • *Թրիալեթ*  • Իմերա  • Լիվադ  • Խանդո  • Ստորին Խարաբա  • Խաչգյուղ  • Խրամհեսի  • Ծինծկղարո  • Ղաբուռ  • Կավթա  • Ղզլքիլիսա  • Կոխտա  • Ղուշչի  • Նարդևան  • Չիֆթքիլիսա  • Չոլմանի  • Չրդիլիսուբանի  • Ռեխա  • Սաբեճիսի  • Սամադլո  • Սամեբա  • Սանթա  • Սակղդրիոնի  • Տարսոնի  • Տբեթի  • Օզնի |
|  |
| Պորտալ:Վրաստան |

 |
**Բակսան** (կաբ.-չերք.՝ Бахъсэн, կարաչ.-բալկ.՝ Басхан), Հյուսիսային Կովկասի Կաբարդա-Բալկարական Հանրապետությունում գտնվող գետ, Մալկայի աջ վտակը (Թերեքի ավազան)։ Գետի ակունքի վերին հոսանքը երբեմն հանդիպում է Ազաու անվամբ։

Նկարագրություն
--------------

Գետի երկարությունը 169 կմ է, ջրամբարի մակերեսը՝ 6800 կմ²։ Բակսանը սկիզբ է առնում Էլբրուսի շրջանի սառցադաշտերից։ Սնումը առավելապես սառցադաշտային է, ձնային և ընդերքային (ստորգետնյա)։ Գետի հորդացումը հուլիս-հունիս ամիսներին է։ Ունի բազմաթիվ վտակներ, որոնցից առավել խոշորը Չերեկ և Չեգեմ գետերն են, որոնք նրա մեջ են թափվում Մալկա գետի հետ միախառնման տեղից մի փոքր վերև։

Բակսան գետի և նրա վտակների վերին հոսանքում են տեղակայված Բակսանի, Ջան-Տուգանի, Էլբրուսի և այլ ալպինիստական ճամբարները, Էլբրուսի շրջանի ազգային զբոսայգին, Տերսկոլի աստղադիտարանը։

Բակսան գետի վրա են տեղակայված Տիրնիաուզ և Բակսան քաղաքները, իսկ Մալկուի մեջ թափվելու հակառակ կողմում՝ Պրոխլադնի քաղաքը։

Գետի ստորին հոսանքի ջրերը օգտագործվում են ոռոգման նպատակով (Բակսանի ոռոգման մեխանիզմ)։ Գետի վրա կառուցվել է Բակսանի ՀԷԿ-ը։

Գետը չափազանց աղտոտված է։

Ստուգաբանություն
----------------

Գետի անվան ծագումն ստուգաբանորեն ունի մի քանի տարբերակ։ Գետի կաբարդինական Բախսեն (*Бахъсэн*) անվանումը կարելի է թարգմանել «գոլորշի ցրող» կամ «փրփրող»։ Լ. Վ. Վեգները կարծել է, որ տեղանվան հիմքում հնարավոր է ընկած է բալկարերեն «հեղեղող» բառը։

Տես նաև
-------

* Բակսան (սառցադաշտ)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  173326|Река Баксан (Азау)
2. ↑  Показатели состояния подземных вод в 2000 г(չաշխատող հղում)
3. ↑  *Е.Д. Налоева* «Кабарда в первой половине XIII века». Глава: Гидронимика Кабарды. Стр 164
4. ↑  *А.В. Твердый* Топонимический словарь Кавказа: Баксан
5. ↑  Вегенер Л. В. Опубликовано в путеводителе «От Марухи до Эльбруса»

Արտաքին հղումներ
----------------

* Баксан (река на Сев. Кавказе)
* Баксан
* Фотография горы Джан-Туган
«**Բորիսլավը ծիծաղում է**» (ռուս.՝ «Борислав смеётся», այլ անվանում՝ «Մոմե թագավորներ», ռուս․՝ «Восковые короли»), խորհրդային համր գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Իոսիֆ Ռոնը 1927 թվականին Օդեսայի կինոֆաբրիկայում։

Ուկրաինացի գրող Իվան Ֆրանկոյի համանուն վեպի էկրանավորումն է։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել 1927 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Կիևում և 1930 թվականի հուլիսի 11-ին Մոսկվայում։

Ֆիլմը չի պահպանվել։

Սյուժե
------

Ֆիլմը Ավստրիայի Գալիցիայում դասակարգային պայքարի սկսվելու և աշխատողների առաջին գործադուլների մասին է։

19-րդ դարի 70-ական թվականներին Գալիչինայում՝ արևմտաուկրաինական Բորիսլավ քաղաքի մերձակայքում, հայտնաբերվել են «հողային մոմի»՝ նավթի վերամշակումից հետո ստացվող արդյունքերից մեկի պաշարներ։ Բորիսլավում աշխատանքի են գալիս աղքատ մարդիս։ Արհեստավորերը աշխատանքի համար չնչին, աղքատ վարձատրություն են սահմանում։ Բանվորները գործադուլ են սկսում։ Վարձկանների ձեռքով արտադրության տերերը առևանգում են աշխատանքային դրամարկղը, որի օգնությամբ գործադուլավորներն իրենց նյութապես աջակցում էին։ Ի պատասխան դրամարկղի հափշտակման՝ բանվորները այրում են ձեռնարկությունը։

Դերերում
--------

* Իվան Զամիչկովսկի – *Վան-Գեխտ, քիմիկոս*
* Մատվեյ Լյարով – *Խարման, արտադրության սեփականատեր*
* Նատալյա Գեբդովսկայա – *Վարվառա*
* Յուրի Շումսկի – *Բենեդիո, որմնադիր*
* Վլադիմիր Լիսովսկի – *Գոտլիբ, Խարմանի որդին*
* Լիդիա Մացիևսկայա – *Ռիվկա, Գոտլիբի մայրը*
* Նիկոլայ Նադեմսկի – *Մատվեյ պապ, բանվոր-հաշվետար*
* Գեորգի Ասաֆիև – *Բասսարաբի եղբայրը*
* Նիկոլայ Կուչինսկի – *Բասսարաբի եղբայրը*
* Լեոնիդ Բարբե – *գործարանատեր*
* Ալեքսանդր Նիկիտին – *գործարանատեր*
* Իվան Սիզով – *բանվոր*
* Օսիպպ Մեռլատի – *գործակատար*
* Ն. Բարսով – *գանձապահ*
* Պ. Կոստենկո – *Դերկաչ*
* Ալեքսանդր Չուվերով – *Ստասյուրա*
* Ռաիսա Ռամի-Շոր – *հարսնացու*
* Պ. Մատվեենկո – *էպիզոդ*

Նկարահանող խումբ
----------------

* Ռեժիսոր՝ Իոսիֆ Ռոնա
* Սցենարիստ՝ Պավել Նեչեսա
* Գլխավոր օպերատոր՝ Իոսիֆ Ռոնա
* Բեմադրող նկարիչ՝ Գեորգի Բայզենգերց

Գրախոսականներ
-------------

Մասնագետների կարծիքով՝ ֆիլմը զարմացրել է ռեալիզմի ուժով, դուրս է եկել վիպակի պարզ էկրանավորման սահմաններից։ Եթե հաշվի առնենք, որ նախքան հեղափոխությունը Ի. Ֆրանկոյի ստեղծագործությունները գրեթե անհայտ էին Արևելյան Ուկրաինայում, ֆիլմը շատերի համար դարձել է առաջին ծանոթությունը նրա հայտնի ստեղծագործության հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Բորիսլավը ծիծաղում է» ֆիլմը *kino-teatr.ru* կայքում
2. ↑  Ба­бишкін О. Ук­раїнська літе­ра­ту­ра на ек­рані. — К.: Ра­дянсь­кий пись­мен­ник, 1966. — С. 41.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Բորիսլավը ծիծաղում է»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
* Борислав сміється(ուկր.)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ծիծեռնակաբերդ (այլ կիրառումներ)

**Ծիծեռնակաբերդ**, բլուր և զբոսայգի Երևանում, քաղաքի արևմտյան հատվածում, Հրազդան գետի աջ ափին։ Բլրի գագաթին պահպանվել է քառակուսի աշտարակներով փոքրիկ բերդ, իսկ բերդի և Հրազդանի միջև՝ խոշոր քարերով շարված պարսպապատ ամրոց-բնակատեղի, որը ուշ բրոնզի դարերին բնորոշ կառույց է։ Սրանից հյուսիս-արևմուտք տարածված է հնագույն դամբարանադաշտը։

1925 թվականին Երևանգէսի կառուցման ժամանակ ուշ բրոնզի դարի դամբարաններ են գտնվել Հրազդանի ձախ ափին։ Գետի աջ ափին, ինչպես և բլրի վրա, նոր շինությունների ժամանակ բացվել են նոր դամբարաններ և բնակավայրերի հետքեր։ Այստեղ գտնված են նաև նախամարդու բնակավայրի հետքեր։

Պատկերասրահ
-----------

* Տեսք Արարատի վրա բլուրիցՏեսք Արարատի վրա բլուրից
* Նախնադարյան բնակավայրի ավերակներՆախնադարյան բնակավայրի ավերակներ
* Ծիծեռկանավերդի բլուրըԾիծեռկանավերդի բլուրը

Տես նաև
-------

* Ծիծեռնակաբերդ (հնավայր)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Հակոբյան Թ. Խ. Մելիք-Բախշյան Ստ. Տ. Բարսեղյան Հ. Խ. Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան, հ. 2 [Դ-Կ] (խմբ. Մանուկյան Լ. Գ.), Երևան, «Երևանի Համալսարանի Հրատարակչություն», 1986, էջ 849 — 992 էջ։


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |
RIAA-ի տարբերանշան
**Ձայնագրող ընկերությունների ամերիկյան ասոցիացիա** (անգլ.՝ Recording Industry Association of America, *RIAA*), ասոցիացիա, որը ներկայացնում է ԱՄՆ ձայնագրող արդյունաբերության հետաքրքրությունները։

Պատմություն
-----------

RIAA-ն ձևավորվել է 1952 թվականին։ Նրա առաջին գործնական նվաճումը եղել է գրամձայնագրության հաճախականությունների ստանդարտ սխեմայի հաստատումը, որը հետագայում հայտնի է դարձել որպես «RIAA-ի կոր» կամ «RIAA- կորեկցիա»։

RIAA-ն առաջարկել է մասնակցություն ունենալ ձայնագրության և ձայնաստեղծման ստեղծման և աջակցության տեխնիկական ստանդարտների ստեղծմանը։

RIAA-ն նաև կառավարում է երաժշտության բնագավառում հեղինակային պարգևատրումներով և հավաստագրմամբ։

RIAA-ն պատասխանատու է ԱՄՆ-ում սինգլների և ձայնասկավառակների այսպես կոչված RIAA հավաստագրման համար, որի դեպքում շնորհվում են ոսկե, պլատինե կարգավիճակներ։

Դատական հայցեր
--------------

Վերջերս RIAA -ն սկսում է մեղադրանքներ ներկայացնել՝ «ծովահենության մեջ» մեղադրելով ցանցի հասարակ օգտատերերին։ Օրինակ, RIAA-ի հայցերից մեկը ուղղված էր ընդդեմ միայն մայր Թանի Անդերսենի, որը, իբր թե, երգեր էր բեռնում KaZaA-ից։ Մասաչուսեթսի 66-ամյա բնակչուհի Սառա Սիբերի Ուարդի համար «ապօրինի է p2p ցանցի այլ օգտատերերին երկու հազարից ավել երաժշտական ստեղծագործություն տրամադրել»։ 2008 թվականի դեկտեմբերին RIAA-ն դատարանի միջոցով 8 հազար դոլար վաստակեց մի դեռահաս աղջկանից, որը հիվանդ էր պանկրեատիտով և որը «օնլայն տեղադրել էր 10 երգ և դրանով իսկ խաթարել էր մարդկանց իրավունքները»։

Քննադատություն
--------------

Վերջին ժամանակներում RIAA-ի դերը բավականին ոչ միանշանակ է գնահատվում հասարակության կողմից։ Դա կապված է այն ակտիվ գործողությունների հետ, որը ասոցիացիան կատարում է ֆայլերի փոխանակման ցանցերի զարգացման և երաժշտության զարգացման այլ տեխնոլոգիաների հետ կապված։ RIAA-ի քննադատները նշում են այն, որ ասոցիացիան պաշտպանում է միայն ձայնագրող ընկերությունների շահերը, ոչ թե սպառողների կամ երաժիշտների։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. 1 2 3  Американская ассоциация звукозаписывающих компаний отсудила 8 тысяч долларов у тяжело больной девушки

Արտաքին հղումներ
----------------

* **riaa.com** — պաշտոնական կայք
* FSF-տ մնում է պայքարի մեջ RIAA-ի հետ

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (օնլայն) |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000 0000 8869 3219 · LCCN: n85826182 · VIAF: 129085294 · WorldCat VIAF: 129085294 |

 |