**Վինսենթ Դարրել Գրոուս** (անգլ.՝ Vincent Darrel Groves, ապրիլի 19, 1954(1954-04-19), Դենվեր, ԱՄՆ - հոկտեմբերի 31, 1996(1996-10-31)), ամերիկացի սերիական մարդասպան, 1979 թվականի մարտից մինչև 1988 թվականի հուլիս ընկած ժամանակահատվածում Դենվեր քաղաքի տարածքում կատարել է երիտասարդ աղջիկների և կանանց առնվազն 7 սպանություն։ Վինսենթ Գրոուվսի մեղքը 4 սպանություն կատարելու մեջ ապացուցվել է 2012 թվականին ԴՆԹ փորձաքննության արդյունքների հիման վրա՝ նրա մահից 16 տարի անց, ինչի հետևանքով նրա զոհերի իրական թիվը մնացել է անհայտ։ Ընդամենը Դենվեր Գրոուվսի ոստիկանության դեպարտամենտի կողմից անուղղակի ապացույցների և մի շարք վկայությունների հիման վրա կասկածվում է ավելի քան 20 սպանություն կատարելու մեջ.

Վաղ տարիներ
-----------

Վինսենթ Գրոուվսը ծնվել է 1954 թվականի ապրիլի 19-ին փոստատարի և ուսուցչուհու ընտանիքում։ Ընտանիքի երեք որդիներից ավագն էր։ Ընտանիքը ապրել է Դենվերի արևմտյան՝ Ուիթ Ռիջ արվարձանում, որը բնակեցված էր հասարակության միջին խավի ներկայացուցիչներով և սոցիալապես բարեկեցիկ տարածք էր։ Վինսենթի երկու ծնողներն էլ օրինապաշտ կյանք են վարել, խնդիրներ չեն ունեցել օրենքի և վատ սովորությունների հետ, որոնք բացասաբար կարող էին ազդել երեխայի կյանքի, առողջության և ընդհանուր առմամբ ընտանիքի բարեկեցության վրա։ Վինսենթը հաճախել է Wheat Ridge High School դպրոցը, որն ավարտել է 1972 թվականին, համարվում էր դասարանի միակ սևամորթ սովորողն էր : Գրոուվսի դասընկերն էր Դեյվ Լոգանը, ով հետագայում հայտնի էր ամերիկյան ֆուտբոլի պրոֆեսիոնալ խաղացող և մարզիչ։

Ունենալով բարձր հասակ և աթլետիկ կազմվածք՝ դպրոցական տարիներին Վինսենթը զբաղվել է սպորտով և մտել բասկետբոլի դպրոցական թիմի կազմ։ Սպորտային ասպարեզում նա ակնառու արդյունքների է հասել։ 1972 թվականին նրա թիմը հասավ Կոլորադո նահանգի բասկետբոլի ամենամյա միջդպրոցական առաջնության եզրափակիչ փուլ, իսկ Գրոուվսը ճանաչվեց թիմի լավագույն խաղացող, որի շնորհիվ նա հայտնի էր դպրոցում և ուներ բազմաթիվ ընկերներ և ծանոթներ։ Դպրոցն ավարտելուց հետո Վինսենթն ընդունվել է Այովա նահանգի Սիդար Ռապիդս քաղաքում գտնվող «Coe College» քոլեջ, որտեղ սկսել է հանդես գալ տեղի բասկետբոլի թիմում։ Սակայն Գրոուվսը միանգամից կորցրել է հետաքրքրությունը ուսման և սպորտի նկատմամբ, ինչի հետևանքով 1974 թվականին դասերը բաց թողնելու պատճառով լքել է ուսումնական հաստատությունը և վերադարձել Դենվեր։ Նա բնակություն է հաստատել տատիկի մոտ և էլեկտրիկի աշխատանք գտել «Gates Rubber Company» ընկերությունում։ Աշխատանքից դուրս՝ ազատ ժամանակ Գրոուվսը զբաղվել է ալկոհոլային խմիչքներով և այցելել «Կարմիր լապտերների» թաղամասեր, ինչի հետևանքով 1970-ականների վերջին շատ ժամանակ է անցկացրել մարմնավաճառների և կավատների հասարակությունում և հետագայում սկսել է մարգինալ կենսակերպ վարել։

Քրեական կարիերա
---------------

1977 թվականի վերջին Գրոուվսը ծանոթացել է 17-ամյա Ջանեթ Բաչայի հետ, որին նա դրդել է զբաղվել մարմնավաճառությամբ և դարձել կավատ։ 1978 թվականի հունիսի 11-ին Բաքայի մերկ մարմինը հայտնաբերվել է Ջեֆերսոնի շրջանի անտառապատ տարածքում։ Հետաքննության ընթացքում ոստիկանությունը հարցաքննել է Գրոուվսին, սակայն նրա՝ մեղքի ապացույցներ չեն հայտնաբերվել, ինչի պատճառով նրան որևէ մեղադրանք չի ներկայացվել։ Մի քանի ամիս անց Գրոուվսը ծանոթացել է 21-ամյա Նորմա Ջին Հելֆորդի հետ, որը շուտով դարձել է նրա կենակիցը։ 1979 թվականի օգոստոսի 24-ին ԱՄՆ բանակի զինծառայողներից մեկը հայտնաբերել էր Նորմայի Հալֆորդի դատարկ մեքենան, որը կայանված էր Ջորջթաուն քաղաքից դուրս գտնվող լեռնային ճանապարհին։ Հետաքննության ընթացքում նրա գտնվելու վայրը չի պարզվել, և նրա ճակատագիրն անհայտ է մնացել։ 1979 թվականի վերջին Վինսենթ Գրոուվսը սկսել է զբաղվել թմրանյութերով և ձեռք է բերել թմրադեղերի կախվածություն։ Այդ ընթացքում ծանոթացել է Ջանեթ Հիլլի հետ, ով 1981 թվականի մարտին դարձել է նրա կինը։ Շնորհիվ թմրանյութերի կախվածության, Գրոուվսը սկսել էր ցույց տալ դեվիանտ վարքագիծը։ Նա ազատվել է Gates Rubber Company ընկերությունից և գտել է հավաքարարի աշխատանք՝ աննորմալ աշխատանքային օրով, ինչի հետևանքով նրա կինը սոցիալական հակամարտության մեջ է մտել նրա հետ։ 1981 թվականի օգոստոսի 14-ին Գրոուվսը քեմփինգի ժամանակ սպանել է 17-ամյա Թեմի Սյու Վուդրամին։ Կնոջ խորհրդով Գրոուվսը սպանությունից հետո ներկայացել է ոստիկանական բաժանմունք, որտեղ խոստովանական ցուցմունք է տվել։ Նա պնդել է, որ աղջիկը մահացել է թմրանյութերի գերդոզավորումից, սակայն դատաբժշկական փորձաքննության ընթացքում պարզվել է, որ զոհը բռնաբարվել և խեղդամահ է արվել, իսկ նրա արյան մեջ թմրանյութերի հետքեր չեն հայտնաբերվել։ Այդ հիմքով Վինսենթ Գրոուվսին մեղադրանք է առաջադրվել երկրորդ աստիճանի սպանության համար։ 1982 թվականի ամռանը նա մեղավոր է ճանաչվել և որպես պատիժ դատապարտվել 12 տարվա ազատազրկման։ Բանտարկության ժամանակ բաժանվել է կնոջից, կրթություն ստացել և սեռական հանցագործների վերականգնողական մի քանի ծրագրեր է անցել, ինչի պատճառով 1987 թվականի փետրվարի 13-ին պայմանական վաղաժամկետ ազատ արձակվեց և դուրս եկավ բանտից։

Նա վերադարձել է Դենվեր՝ ծնողների մոտ։ Իր հոր աջակցությամբ Վինսենթը ձեռք է բերել AMC Կոնկորդի կապույտ գույնի ավտոմեքենա և եկեղեցիներից մեկում պահակի և հավաքարարի աշխատանք է գտել՝ քաղաքի հանրախանութներից մեկում։ Աշխատանքից ազատ ժամանակ Գրոուվսը այցելել է քաղաքի կենտրոնական փողոցներից մեկը, որը կոչվում է Կոլֆաքս-Ավենյու, որտեղ սոցիալական-տնտեսական ցնցումների պատճառով սկսել է բարգավաճել մարմնավաճառությունը, թմրավաճառությունը և այդ պահին գրանցվել է հանցավորության ամենաբարձր մակարդակը։ 1987 թվականի մարտին Գրոուվսը Կոլֆաքս-Ավենյու փողոցում ծանոթացել է 20-ամյա մարմնավաճառուհի Շելյա Վաշինգտոնի հետ։ Վճարելով աղջկան՝ Գրոուվսը նրան տարել է մոթելներից մեկը, որտեղ թմրանյութերի համատեղ օգտագործումից հետո ծեծել է նրան և փորձել խեղդել։ Հանցագործի գործողությունները հանգեցրին մոթելի մյուս բնակիչների աղմուկը, ինչից հետո Գրոուվսը փախել է հանցագործության վայրից։ Վաշինգթոնը ողջ է մնացել և հետագայում նկարագրել է Գրոուվսի մեքենայի արտաքին տեսքը և նրա արտաքինի մանրամասները, սակայն չի կարողացել նշել նրա անունը, ինչի շնորհիվ Գրոուվսը կասկածի տակ չի հայտնվել։ 1988 թվականի օգոստոսին Վաշինգտոնը ճանաչել էր նրա ավտոմեքենան և այդ մասին հայտնել ոստիկանությանը։ Միևնույն ժամանակ Գրոուվսը կասկածյալ է դարձել Դենվերում մարմնավաճառությամբ զբաղվող ավելի քան 20 աղջիկների սպանություններին մասնակցության մեջ, որոնք խեղդամահ են արվել։ Հետաքննության ընթացքում պարզվել է, որ Գրոուվսը ծանոթ է եղել զոհերի հետ և հայտնի է եղել որպես թմրավաճառ, Կոլֆաքս ավենյուում աշխատող մարմնավաճառների և կավատների միջավայրում, որոշ դեպքերում Գրոուվսը վերջինն էր, ում տեսել են զոհի հետ։ Անուղղակի ապացույցների և վկայությունների հիման վրա Վինսենթ Գրոուվսը ձերբակալվել է 1988 թվականի սեպտեմբերի 1-ին և հարցաքննվել։ Հարցաքննության ժամանակ նա կտրականապես հրաժարվել է խոստովանել իր մասնակցությունը աղջիկների սպանությունների մեջ և պնդել իր անմեղությունը։ Հետաքննության ընթացքում նրա մոտից արյան նմուշ է վերցվել, ինչպես նաև հարցաքննության են ենթարկվել նրա ծնողները, նախկին կինը և մի շարք ծանոթներ։ Նրա մեքենան և բնակարանները խուզարկվել են, սակայն նրա դեմ ոչ մի ապացույց չի հայտնաբերվել, ինչի հետևանքով նրան, ի վերջո, մեղադրանք է առաջադրվել Վաշինգթոնի Շելիայի վրա հարձակման համար։ Դատական գործընթացում, որը բացվել է 1989 թվականի սկզբին, Գրոուվսը հայտարարել է, որ իր գործողություններն ինքնապաշտպանական էին այն բանից հետո, երբ Վաշինգթոնը նրանից 1600 դոլար գողացավ և հարձակում գործեց նրա վրա, քանի որ այդ ժամանակ Շելիա Վիշինգթոնը դատապարտվել էր կոկաին պահելու մեղադրանքով, Գրոուվսի փաստաբանին հաջողվել էր ապացուցել, որ աղջիկը տառապում էր թմրանյութերի կախվածությունից և հակված էր իրավախախտումների կատարմանը, ինչի հիման վրա նույն տարվա փետրվարին Վինսենտ Գրոուվսն արդարացվել է։

Սակայն նա ազատ չի արձակվել, քանի որ այդ ժամանակ ԴՆԹ-փորձաքննության արդյունքների հիման վրա հետաքննությանը հաջողվել էր ապացուցել Գրոուվսի մասնակցությունը 19-ամյա մարմնավաճառ Խուան Լովատոյի սպանությանը, ում մերկ մարմինը հայտնաբերվել էր 1988 թվականի ապրիլին Դենվերից արևելք ընկած գյուղական վայրում և Դայանա Մանսեր անունով 25-ամյա մարմնավաճառի սպանությանը, որի մարմինը հայտնաբերվել էր Ադամս շրջանում՝ Դենվերից արևմուտք ընկած i-25 միջնահանգային մայրուղու շրջանում։

Դատ
---

Վինսենթ Գրոուվսը մեղավոր է ճանաչվել Խուան Լովատոյի սպանության մեջ և 1990 թվականին դատապարտվել է ցմահ ազատազրկման։ Մեկ ամիս անց նա տեղափոխվել է Ադամս շրջան, որտեղ կանգնել է դատարանի առաջ՝ Դայանա Մանսերի սպանության մեղադրանքով։ 1990 թվականի վերջին նա մեղավոր էր ճանաչվել նրա մահվան մեջ և որպես պատիժ դատապարտվել 20 տարվա ազատազրկման։ Դատական գործընթացում դատախազությունը Գրոուվսի մասնակցության ապացույցներ է ներկայացրել ևս 8 այլ սպանությունների վերաբերյալ։ Վկաների ցուցմունքների և այլ ապացույցների հիման վրա պարզվել է, որ Վինսենթ Գրոուվսը վերջին մարդն էր, ով տեսել էր զոհերին, նախքան նրանք հայտնաբերվել էին մահացած կամ փախած։ Սակայն նրան ոչ մի նոր մեղադրանք չի առաջադրվել։

Մահ
---

1990-ականների սկզբին Վինսենթ Գրոուվսի մոտ առողջական խնդիրներ են սկսվել։ Նրա մոտ ախտորոշվել է հեպատիտ C և լյարդային անբավարարություն, որոնց բարդություններից նա մահացել է 1996 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Դենվերից ոչ հեռու գտնվող բանտային հիվանդանոցում։ Մահվանից քիչ առաջ Գրոուվսին առաջարկվել էր խոստովանական ցուցմունքներ տալ այլ սպանությունների համար, սակայն նա մերժել է։

Հետագա իրադարձություններ
------------------------

2012 թվականին ԴՆԹ-անալիզի հիման վրա հաջողվել է ապացուցել Գրոուվսի մասնակցությունը 25-ամյա Էմմա Ջենեֆորի, ում մարմինը հայտնաբերվել է Դենվերում 1978 թվականի մարտին, 23-ամյա Ջոյս Ռամին, որը սպանվել էր 1979 թվականի հուլիսին, 20-ամյա Պեգգի Կաֆը, ում մարմինը հայտնաբերվել էր 1979 թվականի նոյեմբերին Դենվերում և 35-ամյա Պամելա Մոնտգոմերին, որը խեղդվել էր 1988 թվականի օգոստոսին սպանություններին։ 1989 թվականին՝ դատավարության ժամանակ Գրոուվսն արդեն կասկածվում էր Պամելա Մոնտգոմերիի սպանության մեջ, քանի որ հետաքննության ընթացքում հայտնաբերվել է վկան, որը Վինսենթին նույնականացրել է որպես ավտոմեքենայի վարորդի, ինչի մեջ աղջիկը նստել է իր անհետացման օրը, որից հետո մահացած է հայտնաբերվել։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Colo. Authorities: Deceased serial killer Vincent Groves may have had up to 20 victims from 1970s - '80s. MARCH 7, 2012».
2. ↑  «Prosecutors put hopes on line in slaying cases solution to puzzle proving elusive. April 15, 1990».
3. ↑  «Wheat Ridge High School. Yearbook 1972».
4. ↑  «Wheat Ridge High School. Yearbook 1972».
5. ↑  «Chasing A Ghost. October 2012».
6. ↑  «Chasing A Ghost. October 2012».
7. ↑  «Chasing A Ghost. October 2012».
8. ↑  «Chasing A Ghost. October 2012».
9. ↑  «People v. Groves. The PEOPLE of the State of Colorado, Plaintiff-Appellee, v. Vincent Darrell GROVES, Defendant-Appellant. October 8, 1992».
10. ↑  «Deceased serial killer linked to murders of 4 Colorado women. March 6, 2012».
11. ↑  «Chasing A Ghost. October 2012».
12. ↑  «BIRTH 1954 DEATH 1996 (aged 41–42) BURIAL Olinger Highland Mortuary and Cemetery Thornton, Adams County, Colorado, USA».
13. ↑  «Deceased serial killer linked to murders of 4 Colorado women. March 6, 2012».
14. ↑  «Dead Colorado serial killer tied to 4 other murders, maybe more. March 7, 2012».