**Կոստանցայի կազինո** (ռումիներեն՝ Cazinoul din Constanța), խաղատուն, որը գտնվում է Ռումինիայի Կոնստանցա քաղաքում, Ելիզավետայի բուլվարում գտնվող շենքում, 2 տուն։ Կառուցվել է մոդեռն ոճով։ Ներկայումս պատմական հուշարձանը (ընդգրկված է Ռումինիայի մշակույթի և կրոնների հարցերով նախարարության հուշարձանների ցանկում)։

Պատմություն
-----------

1880-1902 թվականներին խաղատան տեղում թատերական ներկայացումներ ու սպորտային խաղեր էին անցկացվում, այցելում էին նաև զբոսաշրջիկները։ Շինարարությունը սկսվել է 1904 թվականին, շենքի սկզբնական պլանը մշակել է ճարտարապետ Պետրե Անտոնեսկուն՝ հետևելով ռումինական արվեստի ավանդույթներին։ Սակայն հիմքը լցնելուց հետո ծրագրերը փոխվել են, և խաղատան շինարարությունը վստահել են ֆրանսիական կամ շվեյցարական ծագում ունեցող Դանիել Բրենարույին։ Նա հրաժարվել է ռումինական ոճի սկզբունքներից՝ մոտիվների համադրության և ավելի մեծ հուսալիության օգտին՝ շենքը կառուցելով կազինոյի կոսմոպոլիտ դարաշրջանի ազդեցության տակ։

Շենքը կառուցվել և բացվել է 1910 թվականին։ Մամուլը (հիմնականում Conservatorul թերթը) քննադատել է Ռենարին աշխատանքի մեծ տևողության և վերջնական արդյունքի համար, թերահավատորեն վերաբերվելով գեղագիտության ոճերի և հայտարարությունների խառնմանը, նշելով Ռենարի վատ ճաշակը։ Շենքի ներսում գտնվող պատերը երեսպատվել են տախտակներով և ներկվել յուղաներկերով։  Շենքում եղել են պարահանդեսային դահլիճ (ինչի շնորհիվ շենքում կարող էին անցկացվել քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպված պարահանդեսներ), երկու ընթերցասրահներ, երկու խաղային սենյակներ և պատշգամբ ծովի մոտ։

Շինարարությունը, իսկապես, դանդաղ էր ընթանում. 1891 թվականի ձմռանը ձնաբքից հետո փլուզվեց տանիքի մի մասը և ճակատը։ 1892 թվականի հունվար 28-ին քաղաքային խորհուրդը առաջարկություն է ստացել քանդել շինարարությունը, բայց օրինակ Ալ. Բելիկը որոշել է ոչինչ չքանդել և շարունակել վերակառուցումը։ Սկզբնական նախագծում, բացի դահլիճից, պետք է լինեին նաև թատրոն բեմով և երկու կողմից փոքր շինություններ։ Նախագծի մեծությունը զգալիորեն նվազել է, իսկ հանձնման ժամկետները տեղափոխվել են շատ ավելի ուշ։ 1909 թվականի դեկտեմբերի 21-ին ինժեներ Էլի Ռադուն, ճարտարապետներ Իոն Մինկուն և Դ. Մայմարոլուն կանչվել են Կոնստանցա՝ կոմիտեի խնդրանքով, որպեսզի ուսումնասիրեն կազինոյի նախագիծը։ Արդյունքում կազմվել է շինարարության վերաբերյալ առաջարկություններով փաստաթուղթ։ Առաջարկվել է ընդլայնել տարածքը ռեստորանի և խոհանոցի մեծ դահլիճի բացման միջոցով (ռեստորանն առաջարկվում էր տեղակայել ապակե դռան մոտ գտնվող պատշգամբում)։ Ավելի մեծ ազատության համար առաջարկվում էր ավելացնել մի քանի անցումներ։

Բացումը պաշտոնապես կայացել է 1910 թվականի օգոստոսին։ 1914 թվականին կազինոյի շենքում էր գտնվում կայսր Նիկոլայ II Ալեքսանդրովիչը իր ընտանիքի հետ։  1934 թվականին շենքը վերանորոգվել է նույն Ռենարի նախագծով։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ խաղատան շենքում եղել է հիվանդանոց, իսկ հետպատերազմյան տարիներին այն վերածվել է ռեստորանի։  Սակայն 1986-1988 թվականներին վերանորոգումից հետո ավելացած սպասարկման բարձր ծախսերի հետ կապված (նկարիչներ Սորին Դումիտրուի, Գեորգե Ֆիրցի, Յոն Միտուրայի, Նաե Միրայի, Նիկոլաե Մոլդովյանի մասնակցությամբ), խաղատունը 1990 թվականին փակեցին։ Ներկայումս այն Ռումինիայի մշակույթի հուշարձան է (Ռումինիայի մշակույթի և կրոնների հարցերով նախարարության որոշմամբ), սակայն գտնվում է վթարային վիճակում, ուստի մուտքը արգելված է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Lista Monumentelor Istorice 2010: Județul Constanța Archived 2019-03-26 at the Wayback Machine. (ռում.)
2. ↑  OPUS: G. M. Cantacuzino (1899-1960): Dialogik zwischen Tradition und Moderne : ein Beitrag zum Studium der Beziehung zwischen Tradition und Moderne in der ersten Hälfte des 20...
3. ↑  Cazinoul de 100 de ani, 6 iunie 2008, *Ziarul financiar*
4. ↑  Stiri Social : Cine salvează Cazinoul Constanța?, 6 mai 2011, *Cugetliber.ro*, accesat la 27 iunie 2013
5. ↑  Mariana Iancu (27 ianuarie 2016), «Cum era descris Cazinoul din Constanța în presa vremii: „o monstruozitate", „o matahală împopoțonată cu tot felul de zorzoane"», *Adevărul*, վերցված է 28 ianuarie 2016
6. ↑  Robroek Roman (ապրիլի 20, 2016)։ «Shooting One of the Most Beautiful Abandoned Buildings in the World»։ PetaPixel։ Վերցված է հունիսի 30, 2016
7. ↑  Mariana Iancu, "Fascinanta poveste a Cazinoului din Constanța", *Adevărul*, March 16, 2015 (ռում.)

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Կոնստանցայի կազինո** կատեգորիայում։ |