**«Բեթհովեն 2»** (անգլ.՝ Beethoven's 2nd), 1993 թվականի ամերիկյան ընտանեկան ֆիլմ, ռեժիսոր՝ Ռոդ Դանիել, գլխավոր դերերում՝ Չարլզ Գրոդին, Բոնի Հանտ և Դեբի Մեյզար, «Բեթհովեն» ֆիլմաշարի ութ մասերից երկրորդը։ Սկզբում ոչ մի շարունակություն չի նախատեսվել, սակայն առաջին ֆիլմի անսպասելի ֆինանսական հաջողությունից հետո այն թողարկվել է։ Այն եղել է ֆրանչայզի վերջին ֆիլմը, որը թողարկվել է թատերականորեն, ինչպես նաև վերջինը, որին մասնակցել է բուն դերասանական կազմը։

Սյուժե
------

Նյուտոնների ընտանեկան տանը Ջորջը, Ալիսը, Ռայսը, Թեդը, Էմիլին և Բեթհովենը հարմարվել են միասին ապրելուն։ Բեթհովենը սողոսկելով դուրս է գալիս և հանդիպում է Միսիին՝ էգ սենբեռնարին և նրա տեր Բրիլոյին։ Ռեգինան, Բրիլոյի ապագա նախկին կինը, իր ընկերոջ` Ֆլոյդի հետ գալիս, վերցնում է Միսիին և, որպես ալիմենտ 50.000 դոլար է պահանջում։ Նա զբաղվում է Միսիի լիարժեք խնամակալությամբ և միայն ամուսնալուծության գործընթացն ավարտելուց հետո է մտադիր լինում նրան հանձնել Բրիլոյին։

Բեթհովենի օգնությամբ Միսին փախչում է Ռեգինայի մոտից, և նրանք սիրահարվում են։ Միևնույն ժամանակ, Ռայսը ուժեղ զգացմունքներ է տածում իր դասընկերոջ՝ Թեյլոր Դևերյուի նկատմամբ, մինչև տղան համբուրում է նրան։ Թեդը և Էմիլին իմանում են, որ Բեթհովենն անընդհատ փախչում է տնից և հետևում են նրան, որտեղ նրանք հայտնաբերում են, որ նա և Միսին շենքի նկուղում ունեցել են չորս ձագեր։ Պահակը նույնպես գտնում է նրանց և հայտնում Ռեգինային։ Նա հետ է կանչում Միսիին և նախատեսում է ազատվել ձագերից, նույնիսկ եթե դա նշանակում է նրանց սպանել, բայց դռնապանը նրա հետ խոսում է՝ ասելով, որ մաքուր ցեղական ձագերը շատ փող արժեն և առաջարկում է, որ նա վաճառի դրանք կենդանիների խանութում և կարողություն ձեռք բերի։

Մտածելով, որ Ռեգինան նախատեսում է խեղդել ձագերին, Թեդն ու Էմիլին ձագերի հետ սողոսկելով դուրս են գալիս շենքից և նրանց տանում տուն։ Նրանք ձագերին պահում են նկուղում, որպեսզի հայրը չտեսնի։ Հասկանալով, որ շներին տարել են, Ռեգինան որոշում է վրեժ լուծել։ Ռայսը, Թեդն ու Էմիլին իրենց վրա են վերցնում կերակրելն ու խնամելը։ Ի վերջո, Ջորջը հայտնաբերում է ձագերին և դժկամորեն համաձայնվում է պահել նրանց մինչև հասունանան։

Նյուտոններին առաջարկում են անվճար մնալ լճի ափին գտնվող տանը՝ Ջորջի բիզնես գործընկերներից մեկին պատկանող սարերում։ Այնտեղ Թեյլորը Ռայսին հրավիրում է ընկերների հետ երեկույթի, որտեղ նա խմում է և սեռական ոտնձգությունների է ենթարկվում։ Բեթհովենը քանդում է տան ներքնահարկի տախտակը՝ հեռացնելով նրան հավանական վտանգից։ Ռեգինան և Ֆլոյդը բնակվում են Բրիլոյին անհայտ վայրում՝ զուգադիպությամբ Նյուտոնների հանգստյան տան մոտ։ Նրանք շների հետ գնում են տոնավաճառ, իսկ երեխաները համոզում են Ջորջին՝ Բեթհովենի հետ բուրգեր ուտելու մրցույթ մտնել, որը նրանք շահում են։ Ռեգինան և Ֆլոյդը նույնպես լինում են տոնավաճառում, բայց իրենց մեքենայով թողնում են Միսիին։

Միսին փախչում է մեքենայից Բեթհովենի օգնությամբ, մինչ Ռեգինան Թեդից և Էմիլիից խլում է ձագերի շնակապերը։ Բեթհովենը և Միսին վազում են սարերը, նրանց հեևից են ընկնում Ռեգինան և Ֆլոյդը։ Նյուտոնները հետևում և բռնում են նրանց։ Ջորջի և Ֆլոյդի միջև առճակատումից հետո Ֆլոյդը սպառնում է ձագերը գցել գետը և մեծ փայտով խփում է Ջորջի ստամոքսին։ Բեթհովենը հարձակվում է փայտի վրա, և այն խրվում Ֆլոյդի աճուկը, ինչի արդյունքում նա կորցնում է հավասարակշռությունը և ընկնում ժայռից՝ իր հետ ներքև քաշելով Ռեգինային։ Նրանք ընկնում են ցեխի ավազանը, և գետը քշում է նրանց։

Հինգ ամիս անց Բրիլոն Միսիի հետ այցելում է Նյուտոնների տուն` բացահայտելով, որ ամուսնալուծության դատավորը իրեն լիարժեք խնամակալություն է տրամադրել և մերժել Ռեգինայի հայցը։ Ավելի մեծ ձագերը վազում են ներքև՝ տեսնելու Միսիին։

Դերաբաշխում
-----------

* Չարլզ Գրոդին` Ջորջ Նյուտոն
* Բոնի Հանտ` Ալիս Նյուտոն
* Նիկոլե Թոմ` Ռայս Նյուտոն
* Քրիստոֆեր Քասթիլ` Թեդ Նյուտոն
* Սարա Ռոզ Կար` Էմիլի Նյուտոն
* Դեբի Մեյզար` Ռեգինա
* Քրիս Փեն` Ֆլոյդ
* Էշլի Համիլթոն` Թեյլոր Դևերյու
* Դենի Մաստերսոն` Սեթ
* Քեթրին Ռայթման` Ջենի
* Մաուրի Չայքին` Քլիֆ Կլամաթ
* Հեդեր ՄըքՔոմբ` Միշել
* Սքոթ Վաարա` Բանկեր
* Ջեֆ Քորի` Գաս
* Վիրջինիա Քափերս` Լինդա Անդերսոն
* Ջորդան Բոնդ` Ջորդան
* Փաթ Յանկևիչ` Արթուր Լյուիս
* Քևին Դան` Բրիլո (լրացուցիչ կազմ)

Ֆիլմն էկրանավորել է Դենի Մաստերսոնը։ Նրա կրտսեր եղբայրը՝ Քրիստոֆեր Մաստերսոնը, նույնպես փոքր դեր է ունեցել, բայց երբ ռեժիսորները նկատել են նմանություն, նրան հեռացրել են։

Թողարկում
---------

Ֆիլմը նկարահանվել է Կալիֆոռնիայում, սակայն այգու տեսարանները նկարահանվել են Մոնտանայում՝ Գլեսիերի ազգային պարկում։ Որպես Նյուտոնների ընտանիքի տուն եղել է տուն Հարավային Փասադենայում՝ Միլանի պողոտայում։

Թողարկման համար պահանջվել է ավելի քան հարյուր հարթ և անհարթ ծածկույթով տարբեր տարիքի սենբեռնարի ձագեր՝ սկսած յոթ շաբաթականից, որոնք այնուհետև վերադարձվել են բուծողներին։ Միսիին մարմնավորել են երեք չափահաս կարճահասակ շներ, իսկ Բեթհովենին` երկու երկար մազերով շներ, չնայած հաշվում են միայն առաջին ֆիլմում դեր ստեղծած շանը։ Օգտագործվել է նաև մեխանիկական շուն, շան գլուխ՝ դեմքի հատուկ արտահայտությունների համար և շան կոստյում հագած տղամարդ։

### Երաժշտություն

«Օրը, երբ ես սիրահարվեցի» երգը, որը կատարել են Ջեյմս Ինգրամը և Դոլլի Փարթոնը, հավակնել են Օսկար, Ոսկե գլոբուս և Գրեմմի մրցանակների։

Ընդունում
---------

Ֆիլմը համաշխարհային դրամարկղերում հավաքել է ավելի քան 118 միլիոն դոլար։

### Քննադատական արձագանք

«Variety»-ից Բրայան Լոուրին գրել է, որ ֆիլմը «[հավասարվել է] կենդանի մուլտֆիլմին» և, իհարկե, «ավելի հաճելի հեքիաթ է», քան առաջինը։ Չիկագոյի *Sun-Times*-ից Ռոջեր Էբերտը նրան երկու աստղ է տվել, այն անվանելով «ոչ գլուխգործոց», բայց գովաբանել է Գրոդինի աշխատանքը և նշել, որ շները վարում են ֆիլմը։ Քևին Թոմասը «Լոս Անջելես Թայմս»-ից այն գնահատել է նույնքան զվարճալի և գրավիչ, որքան «Բեթհովեն» 1-ինը, ինչպես նաև գովաբանել է Մազարին` որպես Ռեգինա։

Rotten Tomatoes-ում ֆիլմն ունեցել է 23% գնահատական՝ հիմնված 13 քննադատների գնահատականների վրա, միջին գնահատականը՝ 4,55/10: *CinemaScore*-ի կողմից հարցված հանդիսատեսները նրան տվել են **A** մակարդակ։

Այլ ԶԼՄ-ներում
--------------

* 1994 թվականի *Beethoven: The Ultimate Canine Caper* տեսախաղը, որը վերնագրված է պարզապես *Բեթհովեն*, հիմնված է ֆիլմի հիման վրա, ստեղծվել է *Sega Genesis*-ի և *Game Boy*-ի համար։ Ավարտին է հասցվել, սակայն մինչ թողարկումը չեղարկվել է։
* Հարվի Քոմիքս` *Բեթհովեն* (մարտ, 1994)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Internet Movie Database — 1990.
2. ↑
3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17
4. 1 2 3
5. ↑
6. ↑
7. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
8. 1 2 3  «Beethoven's 2nd (1993)». American Film Institute. Վերցված է 2018 թ․ մայիսի 22-ին.
9. ↑  Carter, Brooke (2017 թ․ հունվարի 2). «What Happened to Christopher Masterson? News and Updates». *Gazette Review*.
10. 1 2  Lowry, Brian (1993 թ․ դեկտեմբերի 26). «*Beethoven's 2nd*». *Variety*.
11. ↑  «The Beethoven House». Iamnotastalker. 2009 թ․ սեպտեմբերի 18. Վերցված է 2012 թ․ սեպտեմբերի 8-ին.
12. ↑  «*Beethoven's 2nd*». *Humane Hollywood*. American Humane. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ մայիսի 23-ին. Վերցված է 2018 թ․ մայիսի 22-ին.
13. ↑  «Beethoven's 2nd». *Box Office Mojo*. Վերցված է 2019 թ․ դեկտեմբերի 26-ին.
14. ↑  Ebert, Roger (1993 թ․ դեկտեմբերի 19). «*Beethoven's 2nd*». *Rogerebert.com*.
15. ↑  Thomas, Kevin (1993 թ․ դեկտեմբերի 17). «Movie Review: 'Beethoven' Scores Again With Comedy». *Los Angeles Times*. Վերցված է 2011 թ․ հունիսի 6-ին.
16. ↑  «Beethoven's 2nd (1994)». *Rotten Tomatoes*. Fandango Media. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 13-ին.
17. ↑  «Archived copy». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ դեկտեմբերի 20-ին. Վերցված է 2018 թ․ հոկտեմբերի 8-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ արխիվը պատճենվել է որպես վերնագիր (link)
18. ↑  «ProReview: Beethoven». *GamePro*. No. 64. IDG. November 1994. էջ 104.
19. ↑  «ProReview: Beethoven». *GamePro*. No. 64. IDG. November 1994. էջ 200.
20. ↑  Կաղապար:Gcdb issue

Արտաքին հղումներ
----------------

* Բեթհովեն 2(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
* «Բեթհովեն 2»(անգլ.) ֆիլմը *Box Office Mojo* կայքում
* Բեթհովեն 2(անգլ.) ֆիլմը Rotten Tomatoes կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · Box Office Mojo · ČSFD · FilmAffinity · Internet Movie Database · Rotten Tomatoes · AFI լիամետրաժ ֆիլմերի կատալոգ |

 |