**Ուիլիամ Մաք-Քինլի կրտսեր** (անգլ.՝ William McKinley Jr. հունվարի 29, 1843(1843-01-29)[…], Niles, Թրամբուլ, Օհայո, ԱՄՆ - սեպտեմբերի 14, 1901(1901-09-14)[…], Բուֆֆալո, Նյու Յորք, ԱՄՆ), քաղաքական գործիչ և Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների 25-րդ նախագահը (1897-1901) Հանրապետական կուսակցությունից։ Մաք-Քինլին եղել է 20-րդ դարի առաջին ԱՄՆ նախագահը և Քաղաքացիական պատերազմին մասնակցած վերջին նախագահը։

Կարիերայի սկիզբ
---------------

Ստացել է մայորի կոչում Հյուսիսի և Հարավի պատերազմի ժամանակ, հետո զբաղվել է իրավաբանությամբ Կանտոն քաղաքում (Օհայո նահանգ)։ 1877 թվականին ընտրվել է կոնգրեսում, որտեղ եղել է Հանրապետական կուսակցության անդամ և ծայրահեղ պրոտեկցիոնիզմ դրսևորել։ 1890 թվականին առաջարկել է այսպես կոչված «բիլ Մաք-Քենլին», որը կազմված էր երկու առանձին, բայց միևնույն նպատակը հետապնդող օրենքի նախագծերից. McKinley Administrative Bill-ը, որը ուժի մեջ մտավ 1890 թվականի օգոստոսի 1-ին և McKinley Tariff-ը (Tariff Act of 1890), որը ուժի մեջ մտավ նույն տարվա հոկտեմբերի 6-ին։ Այն մեծ տհաճություն առաջացրեց Դեմոկրատական կուսակցության շրջանում. նրա հայտնի լինելը օգնեց դեմոկրատներին փայլուն հաղթանակ ունենալ ներկայացուցիչների պալատում 1890 թվականի նոյեմբերին, իսկ երկու տարուց` իր համախոհ Գրովեր Կլիվլենդին նախագահ դարձնել. 1894 թվականին նրանք հասան մաքսատուրքերի իջեցմանը։

Նախագահություն
--------------

1896 թվականի վերջում ընտրվել է նախագահ. 1900 թվականի վերջում վերընտրվեց 4 տարով։ Մաք-Քինլիի նախագահության տարիները իմպերալիզմի և պրոտեկցոինիզմի ծաղկման շրջանն էր։ 1898 թվականին Միացյալ Նահանգները պատերազմում էր Իսպանիայի հետ, ինչը վերջացավ Կուբայի օկուպացիայով, այնուհետև` Ֆիլիպինն օկուպացվեց Պուերտո Ռիկոյից։ Բռնակցվեց նաև Հավային ։ 1901 թվականին Թոմաս Էդիսոնը նկարահանեց «Կադրեր նախագահ Մաք-Քինլիի երդմնակալությունից» կարճամետրաժ ֆիլմը։

Հիշատակ
-------

1934 թվականի 500 դոլարանոց, որն այժմ դուրս է եկել օգտագործումից
Նոր ընտրված նախագահի պատվին 1896 թվականին անվանվեց Դենալի սարը Ալյասկայում` Հյուսիսային Ամերիկայի ամենաբարձր կետը։ 2015 թվականին Մաք-Քինլիի սարին վերադարձվեց հնդկական Դենալի անվանումը։ Սպանությունից հետո առաջարկություն եղավ Մաք-Քինլիի պատվին վերանվանել Ֆիլիպինները, որը ամերիկական գաղութ էր դարձել իր նախագահության տարիներին։ Մաք-Քինլիի դիմանկարը եղել է 500 դոլարանոցի վրա, սակայն դուրս է եկել օգտագործումից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Internet Movie Database — 1990.
2. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
3. 1 2 3 4 5 6  *Lundy D. R.* The Peerage
4. 1 2 3 4  Archivio Storico Ricordi — 1808.
5. 1 2  Мак-Кинли Уильям // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
6. ↑  To rename the Philippines


|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
ԱՄՆ-ի նախագահներ |
| --- |
|  |
| Ջորջ Վաշինգտոն • Ջոն Ադամս • Թոմաս Ջեֆերսոն • Ջեյմս Մեդիսոն • Ջեյմս Մոնրո • Ջոն Քվինսի Ադամս • Էնդրյու Ջեքսոն • Մարտին Վան Բյուրեն • Ուիլյամ Հենրի Հարիսոն • Ջոն Թայլեր • Ջեյմս Նոքս Փոլկ • Զաքարի Թեյլոր • Միլլարդ Ֆիլմոր • Ֆրանկլին Փիրս • Ջեյմս Բյուկենեն • Աբրահամ Լինքոլն • Էնդրյու Ջոնսոն • Ուլիսես Ս. Գրանթ • Ռութերֆորդ Բ. Հեյս • Ջեյմս Գարֆիլդ • Չեսթեր Ա. Արթուր • Գրովեր Կլիվլանդ • Բենջամին Հարրիսոն • Գրովեր Կլիվլանդ • Ուիլիամ Մաք-Քինլի • Թեոդոր Ռուզվելտ • Ուիլյամ Տաֆտ • Վուդրո Վիլսոն • Ուորեն Հարդինգ • Քալվին Քուլիջ • Հերբերտ Հուվեր • Ֆրանկլին Դ. Ռուզվելտ • Հարի Ս. Թրուման • Դուայթ Էյզենհաուեր • Ջոն Ֆ. Քենեդի • Լինդոն Բ. Ջոնսոն • Ռիչարդ Նիքսոն • Ջերալդ Ֆորդ • Ջիմի Կարտեր • Ռոնալդ Ռեյգան • Ջորջ Հ. Ու. Բուշ • Բիլ Քլինթոն • Ջորջ Ու. Բուշ • Բարաք Օբամա • Դոնալդ Թրամփ • Ջո Բայդեն |  |
|  |
| Պորտալ:ԱՄՆ |

 |