**Տարածաշրջանային լեզուների կամ փոքրամասնությունների լեզուների եվրոպական խարտիա**, ընդունվել Է 1992 թվականի նոյեմբերի 5-ին Ստրասբուրգում՝ անգլերեն և ֆրանսերեն լեզուներով, երկու տեքստերն էլ հավասարապես վավերական են, մեկ օրինակում, որը պահվում է Եվրոպայի խորհրդի արխիվում։ ԵԽ գլխավոր քարտուղարը Խարտիայի պատճենները ուղարկում է Եվրոպայի Խորհրդի յուրաքանչյուր անդամ պետության և այն պետություններին, որին առաջարկվել է միանալ այդ խարտիային։

Խարտիայի բովանդակություն
------------------------

Նախաբան.

Մաս I - «Ընդհանուր դրույթներ»։ Սահմանումներ և այլն։

Մաս II – «2-րդ հոդվածի 1-ին կետին համապատասխան հետապնդվող նպատակներն ու սկզբունքները»։ Սույն մասը պարունակում է Ընդհանուր դրույթներ, որոնք կողմերը պարտավորվում են կիրառել իրենց տարածքում գտնվող բոլոր տարածաշրջանային լեզուների կամ փոքրամասնությունների լեզուների նկատմամբ։

Մաս III - «միջոցներ, որոնք նպաստում են հանրային կյանքում տարածաշրջանային լեզուների կամ փոքրամասնությունների լեզուների օգտագործմանը՝ 2-րդ հոդվածի 2-րդ կետի պարտավորությունների համաձայն»։ Կոնկրետ պարտավորություններ, որոնցից կողմերը պարտավորվում են կիրառել առնվազն յուրաքանչյուր լեզվի նկատմամբ, որը նշված է համապատասխան կողմի կողմից։

Մաս IV - «խարտիայի կիրառումը»։ Կանոններն ներկայացնելու և գնահատելու պարբերական հրապարակային հաշվետվությունների կողմերի համապատասխանության կանոնադրության.

Մաս V - «Եզրափակիչ դրույթներ»։ Ստորագրումը, վավերացումը, ընդունումը կամ հաստատումը, ուժի մեջ մտնելը, Խարտիայի չեղյալ հայտարարումը, դրան միանալը և վերապահումները։

Մարզային լեզուների համար նշաձողի նորմա
--------------------------------------

Եթե լեզուն օգտագործում են այս կամ այն տարածաշրջանում կրողների 2%-ից մինչև 10%-ը, ապա այն ձեռք է բերում տարածաշրջանային կարգավիճակ։

Եվրոպայի տարածաշրջանային լեզուների ցանկ
---------------------------------------

1. Ալբաներեն ՌումինիաԲոսնիա և Հերցեգովինա
2. Հայերեն Ռումինիա
3. Ասորերեն Հայաստան
4. Բասկերեն Իսպանիա
5. Բաշկիրերեն
6. Բելոռուսերեն Լեհաստան
7. Բուլղարերեն Ռումինիա
8. Հունգարերեն Ավստրիա Բոսնիա և Հերցեգովինա
9. Վերին սորբերեն Գերմանիա
10. Արևելաֆրիզերեն Գերմանիա
11. Հունարեն Ռումինիա Հայաստան
12. Դանիերեն Գերմանիա
13. Իդիշ Նիդերլանդներ Ռումինիա Բոսնիա և Հերցեգովինա
14. Իռլանդերեն Մեծ Բրիտանիա
15. Իտալերեն Բոսնիա և Հերցեգովինա
16. Կարելերեն Ֆինլանդիա
17. Կաշուբերեն Լեհաստան
18. Քվեներեն Նորվեգիա
19. Կիպրական արաբերեն Կիպրոսի Հանրապետություն
20. Քրդերեն Հայաստան
21. Լիտվերեն Լեհաստան
22. Մակեդոներեն Բոսնիա և Հերցեգովինա
23. Մեյանկիելի Շվեդիա
24. Գերմաներեն ՌումինիաԲոսնիա և Հերցեգովինա Դանիա
25. Ստորին սորբերեն Գերմանիա
26. Ստորին գերմաներեն Գերմանիա
27. Լեհերեն Ռումինիա Բոսնիա և Հերցեգովինա
28. Ռուսիներեն Բոսնիա և Հերցեգովինա
29. Ռուսերեն Հայաստան Ռումինիա Լեհաստան
30. Սաամյան լեզուներ Ֆինլանդիա
31. Հյուսիսային ֆրիզերեն Գերմանիա
32. Սերբերեն Խորվաթիա
33. Սլովակերեն Ավստրիա Բոսնիա և Հերցեգովինա Լեհաստան
34. Սլովեներեն Ավստրիա Բոսնիա և Հերցեգովինա
35. Թաթարերեն Ռումինիա Լեհաստան
36. Թուրքերեն Բոսնիա և Հերցեգովինա
37. Ուկրաիներեն Բոսնիա և Հերցեգովինա Լեհաստան
38. Ֆիններեն Շվեդիա
39. Խորվաթերեն Ավստրիա
40. Գնչուերեն Ավստրիա
41. Չեռնոգորերեն Բոսնիա և Հերցեգովինա
42. Չեխերեն Ավստրիա Բոսնիա և Հերցեգովինա
43. Շվեդերեն Ֆինլանդիա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Руслан Бортник: «Определив для Украины роль антироссийского буфера, Запад предал собственные принципы»