**Մարկ Նյուսոն** (անգլ.՝ **Marc Newson**, հոկտեմբերի 20, 1963(1963-10-20), Սիդնեյ, Ավստրալիա), ժամանակակից արդյունաբերական դիզայներ, որն աշխատում է դիզայներ օդանավերի կառուցման, կահույքի և ապրանքների նախագծման, ոսկերչական զարդերի, հագուստի ոլորտում։ Նա օգտագործում է բիոմորֆիզմ հայտնի ոճը, գեղեցիկ և էրգոնոմիկ իրեր ստեղծելու նպատակով։ Այս ոճը ներառում է սահուն հոսող գծեր, կիսաթափանցիկություն, թափանցիկություն, սուր անկյուններ և բարձր տեխնոլոգիական նյութերի օգտագործում։

2005 թվականին TIME ամսագիրը Մարկ Նյուսոնին ներառել է տարվա 100 ամենաազդեցիկ մարդկանց ցանկում։

Կենսագրություն
--------------

Մարկ Նյուսոնը ծնվել է 1963 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Ավստրալիայի Սիդնեյ քաղաքում։ Մանկությունը անց է կացրել շրջագայելով Եվրոպայում և Ասիայում, ուսումնասիրել է ոսկերչական աշխատանքը և քանդակագործությունը Սիդնեյի արվեստի քոլեջում։ Որպես ուսանող սկսում է փորձառել կահույքի դիզայն, իսկ ավարտելուց հետո 1984 թվականին ստանում է դրամաշնորհ Ավստրալիայի արհեստների խորհրդից և ցուցահանդես կազմակերպում Սիդնեյի Roslyn Oxley պատկերասրահում։

1987 թվականին Նյուսոնը տեղափոխվում է Տոկիո, որտեղ նա ապրեց և աշխատեց մինչև 1991 թվականը՝ ստեղծելով այնպիսի գործեր, ինչպիսիք են «Orgone Lounge», «Black Hole Table» և «Felt Chair», որոնք լայնորեն ցուցադրվել են Ասիայում և Եվրոպայում։ Նյուսոնը 1991 թվականին Փարիզում ստուդիա է հիմնում և շահում է եվրոպական հեղինակավոր արտադրողների մի շարք պատվերներ, այդ թվում` Flos (լույս), Cappellini և Moroso (կահույք)։ Նա ստեղծում է համատեղ ձեռնարկություն՝ «Ikepod» ժամացույցների ընկերությունը, իր սեփական դիզայնի ժամացույցներ արտադրելու և սահմանափակ թվով ալյումինե կահույք ստեղծելու համար, ներառյալ Event Horizon Table-ն և Orgone-ը, որոնք ցուցադրվել էին Փարիզի Kreo պատկերասրահում, որի սեփականատեր Դիդյեր Կրզենտովսկին Նյուսոնի աշխատանքի առաջատար փորձագետն է։ На протяжении середины и конца 1990-ական թվականների կեսերից մինչև վերջը Նյուսոնը նաև դիզայն էր նախագծում մի շարք ռեստորանների համար․ «Coast» Լոնդոնում, «Mash & Air» Մանչեստրում, «Osman» Քյոլնում և «Canteen» Մանհեթենում, ինչպես նաև Տոկիոյի «Syn» ձայնագրության ստուդիոյի ինտերիերը և մանրածախ համակարգ բելգիացի դիզայներ Walter Von Beirendonck-ի W.&L.T. հագուստի ապրանքանիշի համար։

1997 թվականին Նյուսոնը տեղափոխվում է Լոնդոն, որտեղ հիմնեց «Marc Newson Ltd» մեծ ստուդիան, որը կարող է լուծել ավելի պատվամոլ արդյունաբերական խնդիրներ։ Այդ ժամանակվանից նա մշակում էր սպասքեղեն «Iittala», լոգարանի և խոհանոցի պիտույքներ «Alessi», կահույք, լամպեր և կենցաղային իրեր «Magis», «B&B Italia», «Idée» և «Dupont Corian» ընկերությունների համար։ Նյուսոնը նաև ստեղծել է տրանսպորտային միջոցների դիզայններ, ինչպիսիք են MN01 հեծանիվները Biomega, 021C կոնցեպտ մեքենաները Ford, 900B մասնավոր ինքնաթիռները Falcon ընկերոությունների համար։ 2002—2003 թվականներին նա նախագծել է Մանհեթենի Lever House հայտնի շենքում գտնվող Lever House Restaurant-ի դիզայնը, Նյու Յորք, сиденье бизнес-класса Skybed-ի բիզնես-կարգի նստարանների դիզայնը Qantas-ի համար, Tefal-ի սպասքի ցանցի և The Newson Suite լոգարանների ցանցի դիզայնները Ideal Standard ընկերության համար։ Նա բացում է Փարիզի իր երկրորդ ստուդիան։

2004-2005 թվականներին Նյուսոնը Qantas Airways-ից պատվեր է ստանում նախագծել Սիդնեյում և Մելբուռնում նոր A380 ինքնաթիռների և օդանավակայանների սրահների ինտերիերը։ Նա նախագծել է Talby` բջջային հեռախոսը ճապոնական KDDI-ի համար, համազգեստ Ավստրալիայի օլիմպիական թիմի համար (Ռիչարդ Ալլանի հետ համագործակցությամբ), հագուստի հավաքածու G-Star-ի և Scope-ի համար, ուղեբեռի գիծ Samsonite-ի համար։ Նա Մադրիդում նախագծել է Puerta America հյուրանոցի բառի և վեցերորդ հարկի դիզայնը։

2006 թվականին Նյուսոնը նշանակվում է Qantas Airways-ի ստեղծագործական տնօրեն և շարունակում է աշխատել A380 ինտերիերի և օդանավակայանի սրահների վրա։ Նա նախագծել է Marie-Hélène de Taillac (MHT) ոսկերչական խանութի դիզայնը և Փարիզի Azzedine Alaia բուտիկի դիզայնը։ Նա ստեղծել է սահմանափակ քանակությամբ շամպայնի տարրաներ Dom Pérignon-ի համար։ Design/Miami արժանացել է «Տարվա դիզայներ» մրցանակի։

2007 թվականին բացվեցին Նյուսոնի առաջին կարգի սրահները Սիդնեյի և Մելբուռնի օդանավակայաններում, ինչպես նաև EADS Astrium-ի համար նախատեսված շաթլը։

Նյուսոնըը ստացել է բազմաթիվ մրցանակներ, այդ թվում` վեց Good Design Awards մրցանակները Chicago Atheneum-ի կողմից։ Նա ստեղծել է Bucky՝ 1995 թվականին Փարիզի Cartier հիմնադրամի քանդակագործական իլյուստրացիան, և Սիդնեյի Powerhouse թանգարանում անցկացվել է նրա աշխատանքի մեծ հետադարձը (2001-2002)։

2003 թվականին Նյուսոնը Cartier Foundation-ից պատվեր էր ստացել իր ընտրությամբ որևէ արտադրանք ստեղծել։ Արդյունքը դարձավ Kelvin40 մասնավոր ինքնաթիռը, որը 2004 թվականին ցուցադրվել է Cartier համնադրամում և Նյուսոնի առաջին մեծ եվրոպական հետդարձին (2004—2005)։

2007 թվականին Նյու Յորքի Գագոսյան պատկերասրահում ներկայացվել է Նյուսոնի նոր աշխատանքների ցուցահանդեսը։

Նյուսոնի աշխատանքերը ներկայացվել են մշտական թանգարանային հավաքածուների մեծ մասում՝ ներառյալ Նյու Յորքի Modern ժամանակակից արվեստի թանգարանը, Լոնդոնի դիզայնի թանգարանը, Պոմպիդուի կենտրոնը և Vitra դիզայնի թանգարանը։

Նյուսոնը Սիդնեյի արվեստի քոլեջի դիզայնի պրոֆեսորն է և Մեծ Բրիտանիայում ստացել է «թագավորական դիզայներ» անվանումը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Կերպարվեստի արխիվ — 2003.
2. 1 2  Artists + Artworks
3. ↑  Ժամանակակից արվեստի թանգարանի առցանց հավաքածու
4. ↑
5. ↑

Արտաքին հղումներ
----------------

* Նյուսոնի կայք
* Գագոսյանի պատկերասրահ
* Մարկ Նյուսոն (designstory.ru)
* «Մարկ Նյուսոն․ նա գիտի ինչպես աշխարհը դարձնել ավելի լավը»(չաշխատող հղում)
* Մարկ Նյուսոն (կենսագրություն, աշխատանք, արտաքին հղումներ)
* Մարկ Նյուսոն՝ ավստրալիացի նորարար Archived 2011-12-18 at the Wayback Machine.
* Մարկ Նյուսոնի նախապատմական մինիմալիզմ
* Մարկ Նյուսոնի բազկաթոռը դարձել է դիզայների ամենաթանկարժեք
* Մարկ Նյուսոնը պարգևատրվել է

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 13621245s · GND: 122189922 · ISNI: 0000000084028000 · LCCN: no00051539 · NKC: js20060714009 · NTA: 120328828 · NUKAT: n2017004816 · SUDOC: 078836417 · VIAF: 96632262 · ULAN: 500128498 · WorldCat VIAF: 96632262 |

 |

 |