**Բաոդին** (չին․保定|Bǎodìng), գյուղաքաղաք Չինաստանի Հեբեյ նահանգում, Պեկինից 140 կմ հեռու։

Պատմություն
-----------

960 թվականին Հյուսիսային Սուն դինաստիան հիմնադրել է Բաոչժայ (保塞军) ռազմական շրջանը, որը 980 թվականին անվանակոչվել է Բաոչժոյ (保州)։ 992 թվականին կառուցվեց քաղաք, որը դիմակայել է շատ հարձակումների։ Հետագայում այն դարձավ Ցզին կայսրության անդամ, և Չինգիս խանի ժամանակաշրջանում ավերվել է մոնղոլների կողմից։

1227 թվականին մոնղոլների կողմից նույն վայրում կառուցվեց բերդաքաղաք։ 1239 թվականին քաղաքը անվանվել է Բաոչժոու Շունյանսկի(顺天路), և Համբալըկի հիմնադրումից հետո այն վերանվանվել է Բաոդինկական երթուղի (保定路)։ Այսպիսով, առաջին անգամ «Բաոդին» անունը կազմված է եղել «պաշտպանելու» և «վերականգնել կարգը» (երկրում) արտահայտություններից։ Բաոդինկական երթուղին 7 շրջանների և 8 թաղամասերի ենթակայության տակ էր գտնվում։

Հետո մոնղոլական Յուան հարստությունը գահընկեց արեց չինական Մինգ դինաստիային, և Բաոդինկական երթուղին 1368 թվականին վերանվանեց Բաոդիսկությու խորհուրդ (保定府)։ 1403 թվականին Պեկինը դարձավ երկրի մայրաքաղաք և քաղաքի անվտանգությունը դարձավ կարևորագույն խնդիր, հետևաբար 16-րդ դարում Բաոդինսկական բերդի պատերը վերակառուցվեցին խեցեղեն աղյուսներով։ 1669 թվականին այստեղ հաստատվեց Ցին դինաստիան և այստեղ տեղափոխվեց Չժիլ նահանգի մարզպետը։

Ցինհայի հեղափոխությունից հետո երբ հանրապետություն հաստատվեց, քաղաքը միացվեց ցածր մակարդակի գավառական վարչական միավորի, և Բաոդինսկայայի խորհուրդ վերածվեց Ցինյուան կոմսության։

1935 թվականին քաղաքը դարձավ կենտրոնական կառավարության քաղաք և Բաոդինը կրկին տեղափոխվեց գավառական կառավարություն։ Երբ Չինաստանը պատերազմում էր Ճապոնիայի հետ Բաոդինը ճապոնական զորքերի կայանատեղին էր դարձել։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի վերջում Չինաստանում հաստատվեց Կոմունիստական կուսակցություն։ 1948 թվականի նոյեմբերի 5-ին Ժողովրդական ազատագրական բանակն շրջապատեց Բաոդինը, իսկ նոյեմբերի 22-ին նույն զորքերը փախան Պեկինից, թողնելով քաղաքը կոմունիստներին։

1949 թվականի օգոստոսին ձևավորվել է Բաոդինկական հատուկ թաղամաս (保定专区), որը բաղկացած էր մի քաղաքից, և հատուկ Դինսյան շրջանից (定县专区)։ 1954 թվականին Դինսյան հատուկ թաղամասը կազմալուծվեց և դրան փոխարինեց Դիսրիկտ Շիջիաջուանգը (石家庄专区), և Բաոդին հատուկ թաղամասը։ 1958 թվականի ապրիլին Հեբեյի պրովինցիայի կառավարությունը կրկին տեղափոխվել է Տիանջին։ 1958 թվականի նոյեմբերին վարչատարածքային փոփոխույթունները եղան Բաոդինկական տարածքում, կազմվել է 1 քաղաք, իսկ 1960 թվականին քաղաքը և հատուկ թաղամասը միացվել է և դարձել մեկ քաղաք։ 1966 թվականին Հեբեյ կառավարությունը վերադարձել է քաղաք, իսկ 1968 թվականին կրկին տեղափոխվել։

1968 թվականին Բաոդինկական հատուկ թաղամասը վերանվանվել է Բաոդին շրջանի (保定地区)։ 1983 թվականին քաղաքը դուրս էր եկել մարզային ենթակայությունից և Մանչենգ կոմսությունը անցավ իր իրավասության տակ։ 1986 թվականին Բաոդինը տեղափոխվել է Ցինյուան կոմսություն։ 1987 թվականին լուծարվել է Բաոդին քաղաքի Սուբուրբան թաղամասը։ Ըստ 1994 թվականի դեկտեմբերի 23-ի պետական խորհրդի հրամանագրի կազմավորվել է Բաոդին քաղաքային համայնքը։

Տարածքային բաժանում
-------------------

Բաոդին քաղաքային շրջանը բաժանված է 3 շրջանների, 4 Քաղաքային վարչաշրջաների, 8 կոմսության՝

|  ! Կարգավիճակ | Անվանում | Հիերոգլիֆներով | Պինյին | Բնակչություն(2010) | Տարածք (կմ²) | Բնակչության խտությունը(/կմ²) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Շրջան | Ցինշի | 新市区 | Xīnshì qū | 482 768 | 190 | 2540,88 |
| 2 | Շրջան | Բեյշի | 北市区 | Běishì qū | 387 339 | 75 | 5164,52 |
| 3 | Շրջան | Նանշի | 南市区 | Nánshì qū | 287 784 | 100 | 2877,84 |
| 4 | Քաղաքային վարչաշրջան | Դինչժոյ | 定州市 | Dìngzhōu shì | 1 165 182 | 1274 | 914,59 |
| 5 | Քաղաքային վարչաշրջան | Չժոչժոյ | 涿州市 | Zhuōzhōu shì | 603 535 | 742 | 813,39 |
| 6 | Քաղաքային վարչաշրջան | Անգո | 安国市 | Ānguó shì | 370 314 | 486 | 761,96 |
| 7 | Քաղաքային վարչաշրջան | Գաոբեիդյան | 高碑店市 | Gāobēidiàn shì | 640 280 | 682 | 938,83 |
| 8 | Վարչաշրջան | Մանչեն | 满城县 | Mǎnchéng xiàn | 387 307 | 629 | 615,75 |
| 9 | Վարչաշրջան | Ցինյուան | 清苑县 | Qīngyuán xiàn | 631 659 | 867 | 728,56 |
| 10 | Վարչաշրջան | Իսյան | 易县 | Yì xiàn | 537 564 | 2534 | 212,14 |
| 11 | Վարչաշրջան | Սյուիշույ | 徐水县 | Xúshuǐ xiàn | 563 030 | 723 | 778,74 |
| 12 | Վարչաշրջան | Լաիյուան | 涞源县 | Láiyuán xiàn | 260 678 | 2448 | 106,49 |
| 13 | Վարչաշրջան | Դինսին | 定兴县 | Dìngxīng xiàn | 517 873 | 2714 | 725,31 |
| 14 | Վարչաշրջան | Շունպին | 顺平县 | Shùnpíng xiàn | 295 764 | 708 | 417,75 |
| 15 | Վարչաշրջան | Տանսյան | 唐县 | Táng xiàn | 529 066 | 1417 | 373,37 |
| 16 | Վարչաշրջան | Վանդու | 望都县 | Wàngdū xiàn | 250 014 | 320 | 781,29 |
| 17 | Վարչաշրջան | Լաիշույ | 涞水县 | Láishuǐ xiàn | 339 063 | 1658 | 204,50 |
| 18 | Վարչաշրջան | Գաոյան | 高阳县 | Gāoyáng xiàn | 345 160 | 496 | 695,89 |
| 19 | Վարչաշրջան | Անսին | 安新县 | Ānxīn xiàn | 437 378 | 724 | 604,11 |
| 20 | Վարչաշրջան | Սյունսյան | 雄县 | Xióng xiàn | 359 506 | 524 | 686,08 |
| 21 | Վարչաշրջան | Ժունչեն | 容城县 | Róngchéng xiàn | 258 179 | 314 | 822,23 |
| 22 | Վարչաշրջան | Ցյուիյան | 曲阳县 | Qūyáng xiàn | 588 559 | 1084 | 542,95 |
| 23 | Վարչաշրջան | Ֆուպին | 阜平县 | Fùpíng xiàn | 205 299 | 2495 | 82,28 |
| 24 | Վարչաշրջան | Բոե | 博野县 | Bóyě xiàn | 245 504 | 331 | 741,70 |
| 25 | Վարչաշրջան | Լիսյան | 蠡县 | Lǐ xiàn | 505 574 | 652 | 775,42 |
|

Կլիմա
-----

Կլիման բարեխառն անձրևային է՝ -3,9 °C, ձմռանը՝ +27,1 °C, միջին՝ - +12,8 °C։ Միջին տարեկան տարափ՝ 542 մմ, հիմնականում տաք ժամանակահատվածում

Քույր քաղաքներ
--------------

* Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ Շառլոթ, ԱՄՆ
* Ճապոնիա Իյոնագո Ճապոնիա
* Ճապոնիա Սաիդզյո Ճապոնիա

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  (անգլ.)Climate Data for 38°N 115°E

Գրականություն
-------------

* Бао-дин-фу // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона։ В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб. 1890—1907.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · Open Directory Project |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Բրոքհաուսի և Եփրոնի փոքր · Մեծ նորվեգական · Սիտինի ռազմական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4399275-4 · VIAF: 240069948 · WorldCat VIAF: 240069948 |

 |