**Հայաստան-ՍԾՏՀ հարաբերությունները** սկսվել են, երբ Հայաստանը 1992 թվականի հունիսի 25-ին միացել է Սևծովյան տնտեսական համագործակցությանը (ՍԾՏՀ)՝ որպես տնտեսական կազմակերպության տասնմեկ հիմնադիր անդամներից մեկը։

Պատմություն
-----------

Հայաստանը ՍԾՏՀ հիմնադիր անդամներից մեկն է եղել, երբ միացել է դրան 1992 թվականի հունիսին՝ ստորագրելով Սև ծովի տարածաշրջանի տասնմեկ երկրների պետությունների ղեկավարների կողմից ստորագրված «Գագաթնաժողովի հռչակագիրը» և «Բոսֆորի հայտարարությունը»։ Հայաստանը հանդիսանում է նաև Սևծովյան առևտրի և զարգացման բանկի հիմնադիր անդամ։

### ՍԾՏՀ-ում Հայաստանի նախագահություն

Հայաստանը ՍԾՏՀ գործող նախագահի պաշտոնը ստանձնել է հինգ անգամ՝ 1998, 2003, 2009, 2013 և 2018 թվականներին։ 2018 թվականին Հայաստանի նախագահության ընթացքում Հայաստանի կառավարությունը հայտարարել է տարածաշրջանային տնտեսական համագործակցության ամրապնդման և խթանման, ՍԾՏՀ-ի, Եվրոպական միության և Միավորված ազգերի կազմակերպության միջև համագործակցության ընդլայնման, ՍԾՏՀ անդամների և դիտորդ երկրների միջև երկխոսության ընդլայնման և վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների հետագա զարգացմանը նպաստելու իր նպատակների մասին։

### Սևծովյան տնտեսական համագործակցության խորհրդարանական վեհաժողով (ՍԾՏՀ ԽՎ)

Սևծովյան տնտեսական համագործակցության խորհրդարանական վեհաժողովը (ՍԾՏՀ ԽՎ) ՍԾՏՀ միջխորհրդարանական խորհրդատվական հաստատություն է։ Հայաստանը ՍԾՏՀ ԽՎ-ում ներկայացված է չորս պատգամավորներից բաղկացած իր պատվիրակությամբ, որոնք նշանակվում են Հայաստանի Ազգային ժողովի կողմից։ 2021 թվականից ՍԾՏՀ ԽՎ-ում Հայաստանի պատվիրակության ղեկավարը Բաբկեն Թունյանն է։

Սևծովյան տնտեսական համագործակցություն      անդամներ      դիտորդներ

Ներկայացուցչություն
-------------------

Հիմնական հոդված՝ ՍԾՏՀ-ում Հայաստանի մշտական ներկայացուցչություն
Հայաստանը ներկայացված է ՍԾՏՀ-ում իր մշտական ներկայացուցչության միջոցով։ Ներկայացուցչությունը հիմնադրվել է 2001 թվականի օգոստոսին և գտնվում է Թուրքիայի Ստամբուլ քաղաքում։ 2024 թվականի հունվարի դրությամբ դեսպան Նաիրի Պետրոսյանը ՍԾՏՀ-ում Հայաստանի մշտական ներկայացուցիչն է։

Զարգացումներ
------------

2016 թվականի հուլիսին Սոչիում կայացած հանդիպման ժամանակ Հայաստանի կառավարությունը հայտարարել է, որ աջակցում է ՍԾՏՀ-ին՝ միջազգային այլ կազմակերպությունների և գործընկերների հետ համագործակցությունը ընդլայնելու, ինչպես նաև անդամ պետությունների միջև առևտրին և առևտրային գործունեությանը աջակցելու համար։

2017 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Կիևում ՍԾՏՀ արտգործնախարարների խորհրդի 37-րդ նստաշրջանի ընթացքում ՀՀ նախկին արտգործնախարար Էդվարդ Նալբանդյանը հայտարարել է. «Հայաստանը հավատարիմ է ՍԾՏՀ ռազմավարական նպատակներին» և վերահաստատել է Հայաստանի աջակցությունը կազմակերպության տնտեսական օրակարգին՝ ուղղված տարածաշրջանային համագործակցության ընդլայնմանը։

2021 թվականի հուլիսի 1-ին Հայաստանը ստանձնել է ՍԾՏՀ էներգետիկայի աշխատանքային խմբի գործունեության երկամյա համակարգումը։ Հայաստանի պաշտոնյաներն իրենց աջակցությունն են հայտնել տարածաշրջանում տնտեսական աճի և կայուն զարգացման խթանմանը։

2022 թվականի փետրվարին ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը կոչ է արել ընդլայնել համագործակցությունը ՍԾՏՀ անդամների միջև, ավելացնել առևտուրը և նպաստել խաղաղությանն ու անվտանգությանը ամբողջ Սևծովյան տարածաշրջանում։

2022 թվականի մարտի 14-ին ՍԾՏՀ գլխավոր քարտուղար Լազար Կոմենեսկուն բարձր է գնահատել հայ-թուրքական հարաբերությունների բարելավմանն ուղղված ջանքերի վերսկսումը՝ որպես «ոգեշնչման աղբյուր»։ Կոմենեսկուն հայտարարել է. «Անկարայի և Երևանի միջև երկկողմ բանակցություններն ապացուցում են, որ նույնիսկ շատ զգայուն հարցերը ոչ միայն արժանի են քննարկման և բանակցությունների միջոցով լուծման, այլև խաղաղ բանակցություններին այլընտրանք չպետք է լինի»։

Տես նաև
-------

* Հայաստան-Եվրոպական Միություն հարաբերություններ
* Հայաստան-ՆԱՏՕ հարաբերություններ
* Հայաստանի արտաքին քաղաքականություն
* Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակ
* Հայաստանի Հելսինկյան կոմիտե
* Հայաստան-ԵԱՀԿ հարաբերություններ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «BLACK SEA ECONOMIC COOPERATION»։ *www.mfa.am*
2. ↑  «ARMENIAN CHAIRMANSHIP-IN-OFFICE - BSEC - Black Sea Economic Cooperation»։ *www.bsec-organization.org*
3. ↑  «Armenia to assume BSEC Presidency on June 21»
4. ↑  «Armenia outlines the priorities of its BSEC presidency»
5. ↑  «BSEC ministers of transport discussing cooperation in Armenia»։ *arka.am*
6. ↑  «INTRODUCTION»։ *www.pabsec.org*։ Արխիվացված է օրիգինալից 19 January 2023-ին։ Վերցված է 19 January 2023  `|url-status=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
7. ↑  Green Anna (11 April 2022)։ «The Dilemma of Armenian-Turkish Relations»
8. ↑  BeeOnCode։ «Նաիրի Պետրոսյանը նշանակվել է ՍԾՏՀ-ում Հայաստանի ներկայացուցիչ»։ *yerkir.am* (ամհարերեն)։ Վերցված է 2024-01-25
9. ↑  «Nalbandian: Armenia favors increasing of BSEC international role»։ *news.am*
10. ↑  «Armenia assumes the chairmanship of BSEC for the next six months»։ *commonspace.eu*
11. ↑  «Armenia will coordinate the BSEC Energy Working Group | Finport.am»։ *finport.am*
12. ↑  «Ararat Mirzoyan highlighted expansion of cooperation with Black Sea Economic Cooperation Organization»։ *www.1lurer.am*
13. ↑  Agency Anadolu (14 March 2022)։ «Turkey-Armenia diplomatic efforts 'source of inspiration': BSEC»։ *Daily Sabah*

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հայաստան-ՍԾՏՀ հարաբերություններ Արտաքին գործերի նախարարության վեբ կայքում