**«Խոտի դեզ Ժիվերնիում»** («ֆր.՝ Une meule près de Giverny»), ֆրանսիացի իմպրեսիոնիստ նկարիչ Կլոդ Մոնեի նկարը, որը ներկայում ընդգրկված է Մոսկվայի Ալեքսանդր Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարանի հավաքածուում։

Նկարագրություն
--------------

Նկարում պատկերված է խոտի դեզ՝ մասամբ ստվերված մարգագետնում, նկարի խորքում՝ ձախ կողմում, գտնվում է ևս մեկ դեզ՝ լուսավորված արևի լույսով։ Մարգագետնի սահմանի երկայքնով բարդիների շարք է, հեռավոր պլանում՝ բլրի լանջ։ Ձախ կողմի ներքևի անկյունում նարնջագույն ներկով արված է նկարչի ստորագրությունը՝ *Claude Monet*։

Պատմություն
-----------

Կլոդ Մոնեն Ժիվերնիում բնակություն է հաստատել 1883 թվականին և այնտեղ ստեղծել է դեզեր պատկերող բազմաթիվ նկարներ, ներառյալ «Դեզեր» հայտնի շարքը, որն ստեղծել է 1889-1891 թվականներին։ Պուշկինի թանգարանում պահվող կտավը չի մտնում այդ շարքի մեջ, և համարվում է, որ այն ստեղծվել է 1884-1889 թվականների ընթացքում։

19-րդ դարի վերջին նկարը հայտնվել է ֆրանսիացի դերասան Ժան Բատիստ Ֆորի հավաքածուում, ընդ որում՝ նրա մոտ գտնվելու ընթացքում նկարը համարվել է 1889 թվականին ստեղծված։

1906 թվականին նկարը գնել է Պոլ Դյուրան Ռուելը և 1907 թվականի գարնանն այն վաճառել ռուս արդյունաբերող և կոլեկցիոներ Իվան Մորոզովին։ Պահպանվել է Դյուրան Ռուելի նամակը, որը թվագրվում է 1907 թվականի մայիսի 27-ով, որում նա հաստատում է Իվան Մորոզովի կողմից 50000 ֆրանկ ստանալը Մոնեի երկու նկարների համար։ Նույն թվականի հոկտեմբերի 2-ին նկարը հասել է Մոսկվա։ Հիշատակված երկրորդ նկարը՝ «Այգու անկյուն Մոնժերոնում» նկարն է, որը ներկայում գտնվում է Էրմիտաժի հավաքածուում։ Հայտնի է, որ նրա համար Մորոզովը վճարել է 40000 ֆրանկ, հետևաբար «Խոտի դեզ Ժիվերնիում» նկարն արժեցել է 10000 ֆրանկ։ Բորիս Տերնովեցը Նոր արևմտյան արվեստի թանգարանի ձեռագիր կատալոգում սխալմամբ նշել է, որ Մորոզովը նկարը 1908 թվականին ձեռք է բերել 25000 ֆրանկով։

Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո Մորոզովի հավաքածուն ազգայնացվել է։ Այլ նկարների հետ իասին «Խոտի դեզ Ժիվերնիում» կտավը հայտնվել է Նոր արևմտյան արվեստի պետական թանգարանում իսկ 1948 թվականին թանգարանի լուծարումից հետո փոխանցվել է Ալեքսանդր Պուշկինի անվան գեղարվեստի պետական թանգարանին։

Գոյություն ունեն նկարի մի քանի տարբերակներ, որոնք միմյանցից տարբերվում են լուսավորությամբ, դեզերի թվով (մեկից երեք) և ստաֆաժային ֆիգուրների ավելացմամբ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6  Պուշկինի անվան Կերպարվեստի թանգարան — 1912.
2. ↑  ГМИИ им. А. С. Пушкина. — Клод Моне. «Стог сена около Живерни»
3. 1 2  Братья Морозовы, 2019, էջ 62
4. ↑  Барская, Костеневич, 1991, էջ 310
5. ↑  Бессонова, Георгиевская, 2001, էջ 182
6. ↑  Бессонова, Георгиевская, 2001, էջ 183

Գրականություն
-------------

* *Барская А. Г. Костеневич, А. Г.* Французская живопись. Вторая половина XIX — XX век. Каталог (Государственный Эрмитаж. Собрание западноевропейской живописи). — Л.: Искусство, 1991. — 473 с.
* *Бессонова М. А. Георгиевская Е. Б.* Франция второй половины XIX — XX века. Собрание живописи / Государственный музей изобразительных искусств имени А. С. Пушкина. — М.: Красная площадь, 2001. — 399 с. — ISBN 5-900743-58-6
* Братья Морозовы. Великие русские коллекционеры: каталог выставки / Государственный Эрмитаж; Государственный музей изобразительных искусств имени А. С. Пушкина. — СПб.: Изд-во Гос. Эрмитажа, 2019. — 368 с. — ISBN 978-5-93572-861-8

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |

 |