**Արման Թաթևոս Մանուկյան** (մայիսի 15, 1904(1904-05-15), Կոստանդնուպոլիս - մայիսի 10, 1931(1931-05-10), Հոնոլուլու, ԱՄՆ), ամերիկացի հայազգի նկարիչ, որը հայտնի է Հավայան կղզիների իր բնանկարներով։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Կոստանդնուպոլսում 1904 թվականին։ Ընտանիքում երեք զավակներից ավագն էր։ Նախնական կրթությունը ստացել է Մխիթարյանների միաբանությունում։ Ընտանիքը վերապրել է Մեծ Եղեռնը։ 1920 թվականին տեղափոխվում են ԱՄՆ, որտեղ 16 տարեկան Արմանը նկարչության դասընթացների է մասնակցել Ռոդ այլանդի նկարչական դպրոցում (անգլ.՝ Rhode Island School of Design)։ ԱՄՆ-ում գրաֆիկական դիզայնով՝ գրքերի ձևավորմամբ է զբաղվել։ Նրա հետաքրքրության հիմնական առարկան ծովն էր ու ծովի մարդիկ։

Ծառայության տարիներ
-------------------

1923 թվականին մտնում է ծառայության ԱՄՆ Ծովային հետևակի կորպուս։ Ծառայության ժամանակ պատմաբան մայոր Էդվին Նորթ ՄակՔլելանի (անգլ.՝ Edwin North McClellan) մոտ համհարզ էր, այդ ընթացքում նա գծանկարներ է անում Լեդերնեք (անգլ.՝ Leatherneck) ամսագրի համար։ Ծառայության ընթացքում ՄակՔլելանի ԱՄՆ Ծովային հետևակի կորպուսի պատմության համար կատարել է 75 գծանկար, որոնք երբևէ չեն հրատարակվել ու այժմ գտնվում են Հոնոլուլուի թանգարանում։

Հավայացի տղա ու աղջիկ

Ստեղծագործ տարիներ
------------------

1927 թվականին զինվորական ծառայությունն ավարտելուց հետո Մանուկյանը որոշում է մնալ և ստեղծագործել Հավայան կղզիներում։ Ծովի թեման նա այս անգամ զարգացնում է որմնանկարի ժանրում։ Հոնոլուլուում նա աշխատում է «Հոնոլուլու սթար տեղեկագիր» (անգլ.՝ Honolulu Star-Bulletin) և «Խաղաղ օվկիանոսի դրախտ» (անգլ.՝ Paradise of the Pacific) ամսագրերում։

Ցուցադրություններ
-----------------

1929 թվականին Արման Մանուկյանը հանդես է եկել առաջին անհատական ցուցահանդեսով։ Այժմ նրա յուղանկարները բարձր են գնահատվում, դրանք 31-ն են։ Հոնոլուլուի Գեղարվեստի ակադեմիան Արման Մանուկյանի մահվանից քիչ անց հուշ ցուցահանդես կազմակերպեց և 2010 թվականի նոյեմբերի 4-ից մինչև 2011 թվականի ապրիլի 24-ը հետահայաց ցուցահանդես «Գույնի իմաստը/գծի արտահայտչությունը՝ Արման Մանուկյանի մոդերնիզմը» (անգլ.՝ Meaning in Color/Expression in Line: Arman Manookian’s Modernism) խորագրով։ Արման Մանուկյանի գործերը գտնվում են Բիշոպ և Հոնոլուլուի արվեստի թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում։ Հավայան կղզիներում Արման Մանուկյանը հայտնի է որպես «հավայան Վան Գոգ»։

Մահ
---

Հոնոլուլուում խոր ընկճախտ է ապրել և 1931 թվականին միայնակության մեջ ինքնասպան է եղել։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Gard, 2011, p. 39
2. ↑  The Other Armenian: Arman Manookian's Short Life, and His Art
3. ↑  Gard, 2011, p. 36
4. ↑  House Resolution Declaring April 24 as a Day of Remembrance in Recognition and Commemoration of the Armenian Genocide of 1915
5. ↑  Անահիտ Կորյուն, Հայազգի Գոգենը՝ Արման Թաթևոս Մանուկյան(չաշխատող հղում)

|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Արման Մանուկյան***էջը Վիքիպահեստում |

Արտաքին հղումներ
----------------

* Forbes, David W. *Encounters with Paradise: Views of Hawaii and its People, 1778-1941*, Honolulu Academy of Arts, 1992, 212-256. (անգլ.)
* Gard, Rowan, "Escape into Color", *Innov8*, Mar/April 2011, pp. 36–39. (անգլ.)
* Papanikolas, Theresa, "Meaning in Color/ Expression in Line: Arman Manookian’s Modernism", *Honolulu Academy of Arts*, Vol. 82, No. 6, Nov/Dec 2010, pp. 4–5. (անգլ.)
* Papanikolas, Theresa and DeSoto Brown, *Art Deco Hawai'i*, Honolulu, Honolulu Museum of Art, 2014, ISBN 978-0-937426-89-0, pp. 86–93 (անգլ.)
* Seed, John, «Arman Manookian: Fragile Paradise». Honolulu Magazine. Վերցված է 2011 թ․ ապրիլի 2-ին. (անգլ.)
* Seed, John http://www.huffingtonpost.com/john-seed/rare-manookian-paintings\_b\_643357.html Rare Manookian Paintings Removed from the Hotel Hana-Maui (անգլ.)
* Seed, John A. *Arman Manookian: An Armenian Artist in Hawai'i*, Published by blurb.com, 2011, 36. (անգլ.)
* Severson, Don R. *Finding Paradise, Island Art in Private Collections*, University of Hawaii Press, 2002, 124. (անգլ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Արման Մանուկյան» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 96548541 · ULAN: 500116994 · WorldCat VIAF: 96548541 |

 |