**Ջերմամատակարարում**, ջերմության մատակարարում բնակելի, հասարակական և արդյունաբերական շենքերին (կառույցներին)՝ սպառողների կոմունալկենցաղային (ջեռուցում, օդափոխություն, տաք ջրամատակարարում) և տեխնոլոգիական կարիքները բավարարելու համար։

Տեսակներ
--------

Տարբերում են՝

* տեղական՝ մեկ կամ մի քանի շենքերի
* կենտրոնացված՝ բնակելի կամ արդյունաբերական շրջանների ջերմամատակարարում։

ԽՍՀՄ-ում մեծ նշանակություն է ձեռք բերել կենտրոնացված ջերմամատակարում, որը տեղականի համեմատությամբ ունի առավելություններ վառելիքի ծախսի և շահագործման ծախսումների զգալի նվազեցում (օրինակ, կաթսայական տեղակայանքների ավտոմատացման և դրանց օգտակար գործողության գործակցի բարձրացնելու հաշվին), ցածրորակ վառելիքի օգտագործման հնարավորություն, օդային ավազանի աղտոտման աստիճանի նվազեցում և բնակավայրերի սանիտարական վիճակի լավացում։

Կենտրոնացված ջերմամատակարարման համակարգ
---------------------------------------

Կենտրոնացված ջերմամատակարարման համակարգը ներառնում է ջերմության աղբյուրը (ջերմաէլեկտրակենտրոն, միայն ջերմություն արտադրող մեծ հզորության կաթսայական տեղակայանքներ և այլն), ջերմային ցանցը և ջերմությունը սպառող տեղակայանքները։

Կենտրոնացված ջերմամատակարարման համակարգերում ջերմակիր են համարվում մինչև 150 °С ջերմաստիճանի ջուրը (ջերմամատակարարման ջրային համակարգ) 0,7-1,6 Մն/մ2 (7-16 մթն) ճնշման տակ գտնվող գոլորշին (ջերմամատակարուման գոլորշային համակարգ)։

Ըստ տաք ջերմամատակարարման տեղակայանքների միացման սխեմայի ջերմամատակարարման ջրային համակարգերը լինում են՝

* փակ
* բաց։

Փակ
Փակ համակարգում տաք ջուրը, շրջանառություն կատարելով, իր ջերմությունը հաղորդում է սպառիչների տաքացման մակերևույթներին, սակայն ջերմային ցանցից անմիջական օգտագործման համար չի վերցվում։ 

Բաց
Բաց համակարգում շրջանառություն կատարող ջերմակիրը լրիվ կամ մասամբ կարող է վերցվել ջերմային ցանցից անմիջական օգտագործման համար։ Գոլորշային համակարգերն իրականացվում են երկու սխեմայով՝ գոլորշու կոնդենսատի ետվերադարձմամբ և առանց ետվերադարձման։

Ջերմամատակարարման և՛ ջրային և՛ գոլորշային համակարգերը կարող են լինել՝ 

* միախողովակ,
* երկխողովակ
* բազմախողովակ։

Միախողովակ
Միախողովակ համակարգերում ջերմակիրը լրիվ օգտագործվում է ջերմային սպառիչների կողմից և ետ չի վերադարձվում։ Այս համակարգերն ունեն պարզ սխեմա և էժան են։ 

Երկխողովակ
Երկխողովակ համակարգերում ջերմակիրը լրիվ կամ մասամբ ետ է վերադարձվում ջերմային աղբյուր՝ լրացվելու և նորից տաքացվելու համար։ 

Բազմախողովակ
Բազմախողովակ համակարգերում տարբեր բնույթի ջերմային սպառիչներին ջերմակիրը մատակարարվում է առանձին խողովակագծերով։ Դա հնարավորություն է տալիս բարձրացնել ջերմամատակարարման որակը, պարզեցնել շահագործումը։ Այս համակարգերը պահանջում են կապիտալ մեծ ներդրումներ։

Կագավորում
----------

Ջերմամատակարարման կագավորումն իրականացվում է երեք եղանակով՝

* որակական,
* քանակական
* որակական-քանակական։
	+ Որակական կարգավորման դեպքում փոփոխվում է միայն ջերմակրի ջերմաստիճանը, իսկ ծախսը մնում է հաստատուն։
	+ Քանակական կարգավորման դեպքում փոխվում է ջերմակրի ծախսը, իսկ ջերմաստիճանը մնում է հաստատուն։
	+ Որակական-քանակական կարգավորման դեպքում փոփոխվում են ջերմակրի և՝ ծախսը և՝ ջերմաստիճանը։

Տես նաև
-------

* Ջերմային ցանց

Արտաքին հղումներ
----------------

* UK's Information Portal on Decentralised and District Energy
* District Energy Library Archived 2005-04-05 at the Wayback Machine.
* Technical description of district heating and district cooling at Munich Airport, Germany
* Geothermal District Heating, Iceland Archived 2011-10-07 at the Wayback Machine.
* Future Challenges for CHP in the UK and Continental Europe, Feb 2010 by F.Starr
* 
* Energy Hub – EU funded FP7 Project – District heating, cooling and power aiming for 100% on-site renewable energy at Leuven, Belgium

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։*  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 119694084 · GND: 4130348-9 · LCCN: sh85059830 |

 |