recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Գրեշեմի պալատ** (հունգ.՝ Gresham-palota), շինություն Բուդապեշտում։ Կառուցվել է 20-րդ դարի սկզբին մոդեռն ոճով որպես գրասենյակային-բնակելի շինություն։ Ներկայումս *Four Seasons Hotels and Resorts* հյուրանոցային ցանցի լյուքս դասի հյուրանոցներից է։

Պալատը կոչվել է Թոմաս Գրեշեմի անունով, որը եղել է 16-րդ դարի անգլիացի վաճառական ու ֆինանսիստ է, Լոնդոնի թագավորական սակարանի հիմնադիրը։

Պատմություն
-----------

Պալատը տեղակայված է Դանուբի ափին՝ Իշտվան Սեչենյիի հրապարակում՝ Սեչենյիի շղթայակապ կամրջի արևելյան մասի դիմաց։ Սկզբնական շրջանում այստեղ եղել է Նակոյի տունը՝ 1827 թվականին նեոդասական ոճով կառուցված մի առանձնատուն։ 1880 թվականին այն ձեռք է բերել կյանքի ապահովագրման *Gresham Life Assurance Company* ընկերությունը։ Հետագայում որոշվել է այդտեղ ներկայացուցչական շենք կառուցել, որը տարածքի շտաբ-բնակարանը կլինի։ Շինությունը նախագծելու պատվերը ստացել են ճարտարապետներ Ժիգմոնդ Քվիթերը և Յոզեֆ Վագոն։ Շինարարությունը սկսվել է 1904 թվականին և ավարտվել 1906 թվականին (բացումը կայացել է 1907 թվականին)։

Շենքի բացման պահին, բացի գրասենյակներից, շենքում նախատեսված են եղել բնակելի հատվածներ ապահովագրական ընկերության ղեկավարության համար։ Երբ Կարմիր բանակը գրավել է Բուդապեշտը, շենքը դարձել է զորանոց։ Հունգարիայի ժողովրդական հանրապետության տարիներին այն եղել է բազմաբնակարան բնակելի շենք։ 1990-ական թվականներին՝ կոմունիստական ռեժիմի անկումից հետո, նոր կառավարությունը շենքը նվիրել է Բուդապեշտ քաղաքին։

1998 թվականին ներդրողը քաղաքի իշխանություններից շինությունը վերակառուցելու և այն շքեղ հյուրանոց դարձնելու իրավունք է ստացել․ հյուրանոցը կառավարման է հանձնվել «Four Seasons» հյուրանոցային ցանցին։

2001 թվականի նոր ներդրողը դարձյալ վերակառուցել է պալատը՝ վերականգնելով այնպիսի դետալներ, ինչպիսիք են տոնական աստիճանը, վիտրաժները, խճանկարները, դեկորատիվ ճաղասյուները և ձմեռային այգին։ Հյուրանոցը վերաբացվել է 2004 թվականին։

Պատկերասրահ
-----------

* Շինությունը 1910 թվականինՇինությունը 1910 թվականին
* Թոմաս Գրեշեմի կիսանդրին կառույցի ճակատամասին, քանդակագործ՝ Էդուարդ ՏելչԹոմաս Գրեշեմի կիսանդրին կառույցի ճակատամասին, քանդակագործ՝ Էդուարդ Տելչ
* Կողային երկու աշտարակներից մեկըԿողային երկու աշտարակներից մեկը
* Տոնական աստիճանի դեկորատիվ ճաղասյուներըՏոնական աստիճանի դեկորատիվ ճաղասյուները
* Սրահի ինտերիերՍրահի ինտերիեր
* Առաստաղի ցանցկեն ճաղասյուներԱռաստաղի ցանցկեն ճաղասյուներ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Gresham Palace Budapest". Palace Hotels of the world. Արխիվացված է the original 2019 թ․ հունվարի 10-ին. Retrieved 2019 թ․ հունվարի 4.
2. ↑  "Four Seasons". Hotelmanagement Network. Retrieved 2019 թ․ հունվարի 4.
3. ↑  "Gresham palace — Gresham palota". archINFORM. Retrieved 2019 թ․ հունվարի 4. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 15 (help)

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Գրեշեմի պալատ** կատեգորիայում։ |
**Երեքշաբթի**՝ շաբաթվա երկրորդ օրը արևմտյան երկրների մեծամասնությունում և երրորդ օրը ըստ Հուդա-Քրիստոնեական օրացույցի։

Ծագումնաբանություն
------------------

Արես աստծու արձանի հռոմեական տարբերակը, որից սկիզբ է առնում երեքշաբթի օրվա անվանումը շատ լեզուներով ի պատիվ նրա անունով անվանված մոլորակի:
Հայերենով (Երեքշաբթի), վրացերենով (სამშაბათი — *սամշաբաթի*), բաշկիրերենով (*шишәмбе* - շիշամբե), տաջիկերենով (*сешанбе*-սեշամբե) և թաթարերեն (*сишәмбе*-սիշամբե) բառացի նշանակում է երեք օր շաբաթից։
Հին Հռոմում անվանումը նվիրված էր Մարսին (ֆր.՝ Mardi, իտալ.՝ Martedì), հյուսիսգերմանական ցեղերի մոտ իր պատիվ Տյուրի (նորվ.՝ Tysdag), ինչը անդրադարձել է հռոմեական և գերմանական լեզուների վրա։

Լատիներենով երեքշաբթին կոչում են *dies Martis* («Մարսի օր») և համարվում է հունարեն ἡμέρα Ἄρεως (Արեսի օր) թարգմանությունը։ Շաբաթվա յոթ օրերի ասոցացումը յոթ դասական մոլորակների հետ հավանաբար գալիս է հելլենական ժամանակաշրջանից։ 1-ին և 3-րդ դարերին Հռոմեական կայսրությունում ութօրյա աշխատանքային շաբաթը փոխարինվեց յոթօրյային։
Անգլերենով երեքշաբթի բառը գալիս է հին անգլերեն *Tiwesdæg* բառից։ Այն գալիս է հին գերմաներենից, որը թարգմանվել է լատիներենից և Մարսի փոխարեն գրվել է գերմանական աստծու` *Teiwaz* (հին անգլերենով *Tiw*) անունը։ Այսպիսով երեքշաբթին բառացի նշանակում է «Տյուրի օր»։

Հնդկաստանի դասական լեզուներում երեքշաբթի օրվան ասում են *Անգարակա* («այն ունի կարմիր գույն») և նվիրված է պատերազմի աստված Մանգալին և կարմիր մոլորակ Մարսին։

«Երեքշաբթի», ճապոներենում բառացի թարգմանվում է «կրակի օր» (火曜日):

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Широкое использование семидневной недели всюду в Эллинистическом мире, представляющем смешанные культуры, привело к унификации названий дней недели и привязки их к названиям планет, данных по именам греческих богов, близких по функциям к вавилонским ( Archived 2011-08-10 at the Wayback Machine.)
2. ↑  "Tuesday". Online Etymology Dictionary. Արխիվացված from the original on 2011 թ․ օգոստոսի 22. Retrieved 2010 թ․ օգոստոսի 31.
3. ↑  Turner, Sir Ralph Lilley (1962). "aṅgāraka 126". *A comparative dictionary of the Indo-Aryan languages. London: Oxford University Press*. Digital Dictionaries of South Asia, University of Chicago. p. 7. Արխիվացված from the original on 2011 թ․ օգոստոսի 22. Retrieved 2010 թ․ փետրվարի 21. 126 aṅgāraka 1. Pali 'red like charcoal'; Sanskrit aṅārī. 2. Pali aṅgāraka masculine 'Mars'; Sanskrit aṅāro masculine 'Tuesday'.

| Շաբաթվա օրեր |
| --- |
| Երկուշաբթի  • Երեքշաբթի  • Չորեքշաբթի  • Հինգշաբթի  • Ուրբաթ  • Շաբաթ  • Կիրակի |

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Երեքշաբթի** կատեգորիայում։ |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Զելյոնի (այլ կիրառումներ)

**Զելյոնի** (ռուս.՝ Зелёный «Կանաչ»), գետային կղզի, որը գտնվում է Դոն գետի ստորին հատվածում, Ռուսաստանի Ռոստովի մարզում։ Երկարությունը 4 կմ է (արևմուտքից արևելք), առավելագույն լայնությունը՝ 1,5 կմ։ Վարչականորեն վերաբերում է Դոնի Ռոստովի քաղաքային օկրուգին, քաղաքի Պրոլետարսկի շրջանին։ Հարավից ողողվում է Դոնի գլխավոր հոսքով, հյուսիսից՝ Նախիջևանի գետակով, որից հյուսիս քաղաքի շենքերն են։ Զելյոնի կղզու հարևանությամբ Դոնի հիմնական հունում կա մեկ այլ կղզի՝ Բիստրին, որը շատ ավելի փոքր է։

Նկարագրություն
--------------

Զելյոնի կղզին ծածկված է ծառերով և մարգագետնային բուսականությամբ։ Ծառերից առկա են բարդին և հացենին, բացատներում հանդիպում է մոշենի։ Ափերը հիմնականում ավազոտ են, ծածկված բոշխով, կղզում կան հանրային լողափ բարեկարգման տարրերով, հանգստի կենտրոններ, մանկական ճամբարներ, որոնք քաղաքին են միանում պինդ ծածկով ճանապարհներով։

Կղզին հյուսիսից հարավ հատում է Ռազվիլկա-Բատայսկ միագիծ էլեկտրականացված երկաթուղին։ Գիծը հատում է Նախիջևանի գետակը և Դոնը երկաթուղային երկու կամրջով։

Նախիջևանի վտակի վրայով 29-րդ գծի ուղղահատածքում գործում է նավակամուրջ, որով ապահովվում է մուտքը կղզի։ Զելյոնի կղզու մուտքը վճարովի է։ Կամրջի մուտքի մոտ կա արգելափակոց, սակայն հետիոտների և հեծանվորդների մուտքն ազատ է։ Կամուրջը գործում է ապրիլից նոյեմբեր։ Մնացած ամիսներին կղզի հնարավոր է հասնել միայն նավակով։

Անտիկ ժամանակներում կղզում տեղակայված էին ձկնորսների սեզոնային կայանատեղիներ։ Նրանք պատկանում էին մոտակա Կոբյակովսկու քաղաքատեղիին։

Պատկերասրահ
-----------

* Զելյոնի կղզինԶելյոնի կղզին
* Նավակամուրջը կղզու կողմիցՆավակամուրջը կղզու կողմից
* Վայրի լողափ կղզու արևմտյան մասումՎայրի լողափ կղզու արևմտյան մասում
* Ճահիճ կղզու կենտրոնական հատվածումՃահիճ կղզու կենտրոնական հատվածում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Культовые места города: Зеленый остров".
2. 1 2 3  "Зеленый остров". Արխիվացված է the original 2013 թ․ հոկտեմբերի 28-ին. Retrieved 2018 թ․ դեկտեմբերի 5.
3. ↑  "Панорамио — Снимок Ростова-на-Дону, понтонный мост на Зелёный остров (июль 2006 года)". Արխիվացված է the original 2018 թ․ օգոստոսի 6-ին. Retrieved 2018 թ․ դեկտեմբերի 5. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 10 (help)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |
**Աշխատասիրության տուն** (ռուս.՝ Дом трудолюбия), 19-րդ դարի վերջում կառուցված շենք Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Տագանրոգ քաղաքում։ Հասցեն` Գոգոլևսկի նրբանցք, 114։ Տունը պահպանվել է մինչև մեր օրերը, սակայն փոխել է նշանակությունը և այժմ այնտեղ բնակելի տուն է։

Պատմություն
-----------

### Սեփականատեր

Յակով Պոլյակովը
Յակով Սոլոմոնովիչ Պոլյակովը ծնվել է 1832 թվականին հրեական ընտանիքում։ Նա դարձել է հայտնի բանկիր, գործարար և Ազով-Դոնի առևտրային բանկի հիմնադիրը։ Պատմությունը պահպանել է հիշատակում նրա երկու եղբայրների մասին. նրանցից մեկը` Սամուիլ Պոլյակովը, մի քանի երկաթուղիների կապալառու էր, իսկ երկրորդը` Լազար Պոլյակովը, Մոսկվայի երկրամասային բանկի հիմնադիրն էր։

### Աշխատասիրության տան հիմնադրում

Տագանրոգում Յակով Պոլյակովն ապրել է 1868 թվականից և շատ բան է արել քաղաքի համար։ Նա հասցրել է բացել իր առևտրի տունը, հիմնել ձիագործարան և քարշիչային շոգենավային ընկերության գրասենյակ։ Շատ ժամանակ է հատկացրել բարեգործությանը. դրա հաստատումն է քաղաքում Աշխատասիրության տան բացման փաստը 1898 թվականին։ Այդ կառույցը պահպանվել է մինչև մեր օրերը. այժմ Գոգոլևսկի նրբանցք, 114 հասցեում բնակելի տուն է։

XIX դարում Ռուսական կայսրության տարածքում աշխատասիրության տները մեծ տարածում են ստացել։ Նրանց հիմնադիրները ցանկանում էին օգնել կարիքավորներին` առանց նրանց ողորմություն տալու և ապահովելով աշխատանքով, որը մարդուն թույլ կտար ինքնուրույն վաստակել ապրուստի գումարը։ Երբեմն նման անվանումը տեղին էր նաև կրթական հաստատությունների համար։ Այն ժամանակ մասնագիտական կրթություն հրեական ընտանիքների երեխաները կարող էին ստանալ արհեստագործական ուսումնարաններում։ Նրանք գոյություն են ունեցել հրեական տարբեր ընկերությունների և մասնավոր անձանց տրամադրած միջոցներով։ Յակով Պոլյակովը Տագանրոգում հիմնել է հենց ուսումնական հաստատություն։

Ուսումնարանն ուներ բավական մեծ չափերի հողատարածք և բուժարան։ Ուսումնական հաստատության գույքը գնահատվում էր 20 հազար ռուբլի։ Սովորողներին ապահովելու նպատակով Յակով Պոլյակովը տարեկան ծախսում էր մոտ 2000 ռուբլի։ Հաշվի առնելով այս մարդու վաստակը` նրան արժանացրին հնատոհմ ազնվականի տիտղոսի և պարգևատրեցին գաղտնի խորհրդականի աստիճանով, ինչպես նաև շնորհեցին բազմաթիվ շքանշաններ։ Յակով Պոլյակովը, որի շնորհիվ Տագանրոգում հայտնվել է Աշխատասիրության տունը, մահացել է 1909 թվականին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  "Памятники архитектуры, истории и культуры Таганрога на Старых открытках и фотографиях, 186 с. — С.158" (PDF). Արխիվացված է the original (PDF) 2017 թ․ հունվարի 2-ին. Retrieved 2017 թ․ փետրվարի 22. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 94 (help)
2. 1 2  Царица Парижских Кабаре. Александр Васильев, Людмила Лопато. Издательство Альпина Нон-Фикшн, 2011 год. — 355 с. — С. 37
3. ↑  Петербургская городская дума:1846-1918, Б. Б. Дубенцов, Валерия Антониновна Нардова, Санкт-Петербургский институт истории (Российская академия наук), ЛИки России, 2005 — Всего страниц: 541, — С. 234
4. ↑  Евреи на донской земле: история, факты, биографии. Михаил Гонтмахер, Ростиздать, 1999 — Всего страниц: 558
Տարբեր տեսակի էգլետներ
**Էգլետ** (ֆր.՝ aiglet, անգլ.՝ aglet), քուղի մետաղական կամ պլաստմասսայե ծայրը, որն անհրաժեշտ է քուղերը կոշիկի մեջ անցկացնելը հեշտացնելու և դրանց ծայրերը քրքրվելուց պաշտպանելու համար։

18-րդ դարով թվագրվող հնագիտական գտածոների շարքում կան մի քանի առարկաներ, որոնք շատ նման են կոշիկի քուղերի ծայրերին։

Առանձնահատկություններ
---------------------

Շատ նուրբ տարբերություն կա էգլետների, որոնք ունեն ֆունկցիոնալ նշանակություն, և ուսկապների միջև (այս դեպքում նկատի է առնվում ոչ թե հյուսված պարանը, այլ դրա մետաղական ծայրը), որոնք օգտագործվում են միայն դեկորատիվ նպատակներով։ Վերջինները սովորաբար օգտագործվում են միայն դեկորատիվ քուղերի, օրինակ՝ բոլո փողկապի կամ ուսկապի վրա, որոնք զինվորական համազգեստի մաս են։

Ներկայում էգլետներն ավելի հաճախ պատրաստվում են պլաստիկից, թեև դեռևս հանդիպում են մետաղից, ապակուց կամ քարից պատրաստված էգլետներ։ Որոշ էգլետներ, այնուամենայնիվ, ստեղծվել են նաև դեկորատիվ նպատակներով՝ թանկարժեք մետաղներից, օրինակ՝ արծաթից։ Նախքան կոճակների գյուտը, դրանք օգտագործվում էին հագուստը միմյանց պահող ժապավենների ծայրերին։ Երբեմն այդ ծայրերը պատրաստվում էին ինչ-որ պատկերների տեսքով։ Ուիլյամ Շեքսպիրն իր «Անսանձ կնոջ սանձահարումը» պիեսում այդ տեսակի ծայրերն անվանել է «aglet baby»:

 Ռոքերի կոշիկներ. քուղերի ծայրերին չկան էգլետներ, ուստի հարմարության համար ծայրերին կապվել են հանգույցներ
Ինքնաշեն էգլետները կարող են պատրաստվել մոմից, ծառի խեժից, սոսնձից, կպչուն ժապավենից, մանվածքից և որոշ այլ նյութերից, ինչպես նաև սինթետիկ քուղի ծայրը հալեցնելով։

Էգլետները բավական հաճախ են կոտրվում, և որպեսզի քուղերը չքանդվեն, դրանց ծայրերին պետք է կապել հանգույցներ՝ հասարակ կամ ութ թվի տեսքով։

Մշակույթում
-----------

«Ֆինեսն ու Ֆերբը» հեռուստատեսային անիմացիոն սերիալում «Օրվա խոսքը» դրվագը նվիրված է *aglet* բառին։

Տես նաև
-------

* Կախազարդ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Эглеты — наконечники шнурков". Արխիվացված է the original 2021 թ․ փետրվարի 25-ին. Retrieved 2023 թ․ հոկտեմբերի 5.
2. ↑  ТРАНСФОРМАЦИЯ ТРАДИЦИОННЫХ ФУНКЦИЙ КОСТЮМА В СОЦИОКУЛЬТУРНОМ ПРОСТРАНСТВЕ СОВРЕМЕННОЙ РОССИИ, 2015, стр 122
3. ↑  Leonard G. Bianchi, Barbara A. Bianco, Shannon Mahoney. CHAPTER 12. BUTTONS AND FASTENER. New York African Burial Ground Archaeology Final Report
February 2006.
4. ↑  "Aiguillettes". *public2.nhhcaws.local* (in ամերիկյան անգլերեն). Retrieved 2023 թ․ սեպտեմբերի 16.(չաշխատող հղում)
5. ↑  "C. T. Onions, A Shakespeare Glossary, a1: , advantage , aglet-baby\*:". *www.perseus.tufts.edu*. Retrieved 2023 թ․ հոկտեմբերի 5.
6. ↑  "Eight ways to make an aglet". Fieggen.com. 2009 թ․ մայիսի 5. Արխիվացված from the original on 2012 թ․ օգոստոսի 10. Retrieved 2009 թ․ հունիսի 8.
7. ↑  Affleck, Neil; Hughes, Robert; Moncrief, Zac (2009-02-20), *Interview with a Platypus/Tip of the Day*, Phineas and Ferb, Vincent Martella, Thomas Brodie-Sangster, Ashley Tisdale, վերցված է 2023-10-05

Գրականություն
-------------

* Picken, Mary Brooks: The Fashion Dictionary, Funk and Wagnalls, 1957. (1973 edition ISBN 0-308-10052-2)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Էգլետների մասին(անգլերեն)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական |

 |
**Էստոնիայի ժամանակակից արվեստի թանգարան** (էստ․՝ Eesti Kaasaegse Kunsti Muuseum, համառոտ՝ *EKKM*), թանգարան Էստոնիայի մայրաքաղաք Տալլինում, որը նվիրված է ժամանակակից արվեստին։

Էստոնիայի մշակութային կյանքի կենտրոններից մեկն է, որը հարստացնում է նրա գեղարվեստական բաղադրիչը` համագործակցելով այլ թանգարանների, պատկերասրահների և ցուցահանդեսների հետ։

Պատմություն և գործունեություն
-----------------------------

Թանգարանը հիմնադրվել է 2006 թվականին՝ Անդերս Հորմի, Էլին Քարդի, Նեեմե Քյուլմի և Մարկո Լայմրեի կողմից։ 2016 թվականից թանգարանի պատասխանատուներն են Մարտեն Էսկոն և Յոհաննես Սյարեն, որոնք այնտեղ աշխատում են 2011 թվականից։

Թանգարանը ստեղծվել է Տալլինի ջերմաէլեկտրակենտրոնի լքված օժանդակ շենքում՝ *Kultuurikatel* մշակութային կենտրոնի և «Գորհոլ» մարզամշակութային համալիրի հարևանությամբ։

Թանգարանը ցուցահանդեսներ է անցկացնում և արվեստի գործեր հավաքում 2007 թվականից, 2010 թվականից՝ ապրիլ-դեկտեմբեր ամիսներին, անցկացնում է մշտական ցուցահանդեսային շրջանը։ 2011 թվականին թանգարանը սահմանել է ժամանակակից արվեստի սեփական մրցանակը` *Köler Prize-ը*, որն ուղեկցվում է հավակնորդների ցուցահանդեսով։

2013 թվականին *Valge Kuup* ցուցահանդեսային ընկերության գրասենյակի հետ համատեղ թանգարանում բացվել է «Լուգեմիկ» գրախանութը, որտեղ կա նաև սրճարան։ Հետագայում ստեղծվել է *ISFAG* ուսանողական պատկերասրահը։

Էստոնիայի ժամանակակից արվեստի թանգարանին աջակցում են Էստոնիայի մշակույթի նախարարությունը, Էստոնիայի մշակութային հիմնադրամը և Արվեստի նախաձեռնություննեիր հիմնադրամը։

Թանգարանի ընդհանուր օպերացիոն բյուջեն մոտ 175 հազար եվրո է, որը կազմվում է 12-15 առանձին դրամաշնորհներից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  "I is for Institute — ICA Philadelphia | Conversation with Marten Esko, Contemporary Art Museum of Estonia (EKKM)". *iisforinstitute.icaphila.org*. Retrieved 2021 թ․ մայիսի 7. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 21 (help)
2. 1 2 3  "» Contemporary Art Museum of Estonia (EKKM)". *Contemporary Art Museum of Estonia (EKKM)* (in ամերիկյան անգլերեն). Retrieved 2021 թ․ մայիսի 7.
3. ↑  About the Köler Prize, generally

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք
* Kultuurikatel
* Էստոնիայի ժամանակակից արվեստի թանգարան
* Էստոնիայի ժամանակակից արվեստի թանգարան
* Eesti Kaasaegse Kunsti Muuseumi (EKKM) tegevus Põhja puiesteel lõppenud?

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2014006862 · VIAF: 307452454 · WorldCat VIAF: 307452454 |

 |
**Բիր դղյակ** (անգլ.՝ Birr Castle), մեծ դղյակ Իռլանդիայի Օֆալի դքսության Բիր քաղաքում։ Հանդիսանում է 7-րդ կոմս Ռոսսի աթոռավայրը և այդ պատճառով հասանելի չէ այցելությունների համար, թեև հողերը և այգիները բաց են հանրության առջև։

Դղյակի տարածքում նաև գտնվում է Իռլանդիաի պատմության գիտական կենտրոնը, թանգարանը նվիրված է իռլանդական գիտնականների անցյալին, նաև նրանց ներդրումները աստղագիտությանը և փիլիսոփայությանը։

Պատմություն
-----------

Դերևս 1170 թվականին այստեղ եղել է Օ՛քերոլների անգլո-նորմանական ամրոցը (իռլանդերեն՝ Éile Uí Chearbhaill):

1620 թվականին Չառլզ ՕՙՔերոլի մահից հետո Բիր Դղյակի 1,277 ակր (5,2կմ²) տարածքն անցնում է Լորենս Պարսոնսին։ Պարսոնսը նույն վայրում նոր դղյակ կառուցելու նպատակով անգլիացի քարագործների է հրավիրում։ Նոր շենքը կառուցվելու էր ոչ թե Օ՛քերոլների Սև դղյակի տեղում, այլ դրա դարպասի մոտ գտնվող պահակային տնակի տեղում։ Տնակի բոլոր կողմերն անկյունագծով ֆլիգելներ են ավելացվում, որոնք էլ արդյունքում ձևավորում են կառույցի ներկայիս գծագիրը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "BirrCastle.com — Դղյակի մասին". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հունվարի 15-ին. Retrieved 2017 թ․ ապրիլի 4. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 15 (help)
2. ↑  BirrCastle.com — Ирландский Центр Исторической Науки(չաշխատող հղում)
3. ↑  իսկ ավելի ուշ տասնյոթերորդ դարում Օ՛քերոլի ընտանիքը ղեկավարեց այդ տարածքում, հայտնի էր Էլե Օ՛քերոլ անունով BirrCastle.com Archived 2012-01-04 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 242290520 · WorldCat VIAF: 242290520 |

 |
**«Play»** (անգլ. թարգմանաբար՝ «Խաղալ»), էստոնացի երգիչ Յուրի Փոթսմանի երգը, որով ներկայացրել է Էստոնիան Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթում։ Երգը գրվել է Ֆրեդ Կրիգերի, Վալլո Կիկասի և Ստիգ Ռաստայի կողմից։

Էստոնիայում և ամբողջ աշխարհում երգը թողարկվել է 2016 թվականի հունվարի 4-ին՝ Universal the Music լեյբլի միջոցով։

Եվրատեսիլ երգի մրցույթ
----------------------

2016 թվականին Էստոնիան Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթին իր պատվիրակին ընտրել է «Eesti Laul»-ի միջոցով։ Երգիչը հանդես է եկել ընտրության երկրորդ կիսաեզրափակչում և անցել եզրափակիչ։ Եզրափակիչի ժամանակ երգչին արժանացել է ժյուրիի ամենաբարձր գնահատականներին, ինչը նրան թույլ է տվել անցնել սուպեր եզրափակիչ, որտեղ հանդիսատեսի քվեարկության արդյունքում Յուրի Փոթսմանը։ Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթի կիսաեզրափակչի վիճակահանության արդյունքների համաձայն, որը տեղի է ունեցել 2016 թվականի հունվարի 25-ին Ստոկհոլմի քաղաքապետարանում (Շվեդիա), Էստոնիան ելույթ է ունեցել առաջին կիսաեզրափակչում, որը տեղի է ունեցել 2016 թվականի մայիսի 10-ին։ Յուրիի հետ միասին հանդես են եկել բեք-վոկալիստներ՝ Կահիրե Վիլհաթսը, Դագմար Օյան և Սիլվեր Լաասը։

Յուրին առաջին կիսաեզրափակչում հանդես է եկել 13 համարի ներքո, Յուրիին չի հաջողվել անցնել եզրափակիչ՝ կիսաեզրափակչում գրավելով 18-րդ (վերջին) հորիզոնականը՝ ստանալով 24 միավոր, ինչը Էստոնիայի համար համարվում է ամենավատ արդյունքը մրցույթի պատմության մեջ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Eesti Laulu võitis Jüri Pootsmann". *err.ee* (in էստոներեն). ERR. 2016 թ․ մարտի 5. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 18. `{{cite web}}`: line feed character in `|publisher=` at position 63 (help)
2. ↑  Play — Single by Jüri Pootsmann on iTunes
3. ↑  Escudero, Victor M. (2015 թ․ նոյեմբերի 3). "Eurovision to go big in Estonia". *eurovision.tv*. ԵՀՄ. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 18.
4. ↑  "Eesti Laulu teise poolfinaali võitjad on selgunud". *err.ee* (in էստոներեն). 2016 թ․ փետրվարի 20. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 18.
5. ↑  "Eesti Laulu võitis Jüri Pootsmann". *err.ee* (in էստոներեն). 2016 թ․ մարտի 5. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 18.
6. ↑  Jordan, Paul (2016 թ․ հունվարի 25). "Allocation Draw: The results!". *eurovision.tv*. ԵՀՄ. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 18.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | MusicBrainz · MusicBrainz |

 |
**«Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ»** (ադրբ.՝ Xalq artisti), Ադրբեջանի Հանրապետության պատվավոր կոչում, որը շնորհվում է ադրբեջանական մշակույթի զարգացման գործում ունեցած առանձնահատուկ վաստակի համար։

Շնորհում
--------

Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահը պատվավոր կոչում է շնորհում իր նախաձեռնությամբ, ինչպես նաև Ազգային ժողովի և Նախարարների կաբինետի առաջարկությամբ։

Պատվավոր կոչումը շնորհվում է միայն Ադրբեջանի Հանրապետության քաղաքացիներին։ Համաձայն հրամանագրի՝ «Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ» պատվավոր կոչումը չի կարող վերահանձնվել նույն անձին։

Պատվավոր կոչման արժանացած անձը կարող է պատվավոր կոչումից զրկվել հետևյալ դեպքերում.

* ծանր հանցագործության համար դատապարտումը,
* պատվավոր կոչումը արատավորող իրավախախտում կատարելը։

Հիմնադրման մասին հրամանագիրը
----------------------------

«Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ» պատվավոր կոչումը սահմանվել է Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահի 1998 թվականի մայիսի 22-ի հրամանագրով՝ մի շարք այլ կոչումների հետ միասին։

Նկարագրություն
--------------

Ադրբեջանի Հանրապետության «Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ» պատվավոր կոչմանն արժանացած անձինք ստանում են Ադրբեջանի Հանրապետության պատվավոր կոչման վկայական և կրծքանշան։ Պատվավոր կոչման կրծքանշանը պետք է կրել կրծքի աջ կողմում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "ОРДЕНА И МЕДАЛИ - Почетные звания" (PDF).
2. ↑  "Указ Президента Азербайджанской Республики О почетных званиях Азербайджанской Республики (22 мая 1998)" (in ադրբեջաներեն). www.azerbaijans.com. Retrieved 2018 թ․ սեպտեմբերի 20. `{{cite web}}`: line feed character in `|title=` at position 43 (help)
**Դարվին** (անգլ.՝ Darwin, իրական անուն՝ **Արմանդո Մունյեզ**), Marvel Comics տիեզերական կերպար, Պակասող Իքս մարդկանցից է։ Ստեղծել են գրող Էդ Բրուբաքերը և նկարիչ Փիթ Վուդսը։

Կենսագրություն
--------------

### Մանկություն և Կրակոա

Դարվինի ծնվելուց հետո մայրը ատում էր նրան՝ իր պաշտպանողական և անվերջ իրավաճական էվոլյուցիոն ունակությունների համար։ Կիսով չափ աֆրիկացի է, կիսով չափ լատինամերիկացի, Դարվինին նկատել են գիտնականները, որոնք նրա վրա փորձարկումներ են արել, պատմելով նրա մասին հասարակության լայն խմբի։ Այդպես նրա մասին իմանում է Մոյրա ՄաքԹագերթը, որից հետո նա հավաքագրվում է որպես նրա «որդեգրվածներից» մեկը։ Կրտսեր Հրաբուխի, Պիետրոյի և Իշխանության հետ ընդգրկվում է Կրակոայի Իքս մարդկանց առաջին կազմում։

Ուժեր և ունակություններ
-----------------------

Դարվինն ունի «Պատասխան էվոլյուցիայի» ունակություն, դա նշանակում է, որ նրա մարմինը ինքնաբերաբար հարմարվում է ցանկացած իրավիճակի կամ շրջապատի, որում նա հայտնվում է, ինչը տեսականորեն նրան թույլ է տալիս ապրել ցանկացած պայմաններում։ Նրա ունակությունների օրինակները իրենց մեջ ներառում են մթության մեջ մի քանի վայրկյան մնալուց հետո գիշերային տեսողույթուն ձեռք բերելը, ջրի մեջ սուզվելուց հետո խռիկների առաջացումը, հրադիմացկուն մարմնի ձեռքբերումը կրակին դիպչելուց հետո, մտքի ունակությունների աճ, մարմինը մաքուր էներգիայի վերածելու ունակություն, տիեզերական վակուումում թթվածնի անհրաժեշտության վերացում, նամակային գրությունների վրա մի հայացք նետելուց հետո Շի’ար լեզվի իմացություն։ Նրա ունակությունները կարող են ցուցաբերել ողջ մնալու ավելի աշխատող մեթոդներ, քան հենց ինքը Դարվինը կարող էր ենթադրել. օրինակ՝ Հալկի հետ բախման ժամանակ նրա ուժերի աճի փոխարեն, ձեռք է բերում տելեպորտացիոն ունակություն և տեղափոխում է իրեն անվտանգ վայր։ Նրա հստակ բնույթը և նրա ունակությունների սահմանները անհայտ են։

Էթնիկ ծագումնաբանություն
------------------------

Marvel Comics-ը X-Men: Deadly Genesis կոմիքսում ներկայացնում է Դարվինին որպես կիսովչափ լատինամերիկացի, կիսով չափ աֆրոամերիկացի, դարձնելով նրան տարբեր ռասաների խառնված սակավ կերպարներից մեկը Marvel տիեզերքում։

Դարվինի առաջին հայտնվելու ժամանակ, պատկերվում է որպես սևամորթ։ Սկսած՝ Deadly Genesis #4 կոմիքսից, Դարվինը պատկերվում է ոչ միայն սպիտակամորթ, նույնիսկ ավելի բաց միջին սպիտակամորթից և ավելի նման այլմոլորակայինի։

Մոնեն ենթադրում է, որ մարմնի գույնի փոփոխությունը կապված է մարմնի անդադար էվոլյուցիայի հետ և քանի որ շրջապատի մարդկանց մեծամասնությունը սպիտակամորթ են՝ «նրա մարմինը զգում է սպիտակամորթ դառնալու անհրաժեշտություն, որպեսզի համապատասխանի շրջապատին»։

X-Factor #200-ում, Դարվինի մարմինը ավելի մուգ է։

Կոմիքսներից դուրս
-----------------

### Կինո

* Էդի Գաթեգին կատարել է Դարվինի դերը *Իքս մարդիկ։ Առաջին դաս* (2011) ֆիլմում։ Սկզբից նա միանում է Իքս մարդկանց թիմին, բայց հետո Սեբաստիան Շոուի, Ազազելի և Ռիփթայդի ներխուժումից հետո, ձևացնում է, թե գնում է նրանց հետ։ Հավոկը ալիքով հարվածում է Շոուին, սակայն վերջինս նրան կլանում է և դրա օգնությամբ սպանում Դարվինին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ": Welcome to UXN — For the Fans, by the Fans :". Արխիվացված է the original 2007 թ․ սեպտեմբերի 30-ին. Retrieved 2019 թ․ օգոստոսի 9. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 17 (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

*
**Եկատերինա Սպասովա Գաչևա-Զախարիևա** (բուլղար․՝ Екатерина Спасова Гечева-Захариева, օգոստոսի 8, 1975(1975-08-08), Պազարջիկ, Բուլղարիայի Ժողովրդական Հանրապետություն), բուլղարացի քաղաքական գործիչ և իրավաբան, Բուլղարիայի արտաքին գործերի ներկայիս նախարարը (2017 թվականի մայիսի 4-ից)։ Նախկինում Մարին Ռայկովի, Բոյկո Բորիսովի և Գեորգի Բլիզնաշկու կառավարությունների օրոք զբաղեցրել է տարբեր պաշտոններ, այդ թվում՝ Բուլղարիայի տարածքային կառավարման և զարգացման նախարարի, Բուլղարիայի տարածքային զարգացման նախարարի և Բուլղարիայի երկարատև ներդրումների նախագծման նախարարի։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ից մինչև 2017 թվականի հունվարի 27-ը եղել է Բուլղարիայի արդարադատության նախարարը։

Կենսագրություն
--------------

Ավարտել է Պազարջիկի Բերտոլդ Բրեխտի անվան լեզվաբանական գիմնազիան՝ գերմաներեի խորացված ուսուցմամբ և Պլովդիվի Պայսի Հիլենդարցու անվան համալսարանը (իրավունքի մագիստրոս)։ 2001-2003 թվականներին աշխատել է դատապաշտպան, 2003 թվականին՝ իրավախորհրդատու, 2007 թվականին եղել է Բուլղարիայի շրջապատող միջավայրի և ջրային ռեսուրսների նախարաության իրավական-նորմատիվ և վարչական սպասարկման տնօրեն։ 2009 թվականի օգոստոսից եղել է Բուլղարիայի տարածքային կառավարման և զարգացման նախարարի՝ օրենսդրական, տարածքների և նախագծերի կազմակերպման, պետական սեփականության, բնակարանային քաղաքականության, կոնցեսիայի, տարածքային զարգացման, առևտրային կազմակերպությունների և պետական ձեռնարկությունների հարցերով տեղակալ։

Մասնագիտացումներն են՝ «Օրենսդրության և քաղաքականության ազդեցության գնահատականի հնարավորության զարգացում» («Հասարակական լավ կարգավորման համար. պետական կառավարման ազդեցության գնահատման գործընթացի սահմանում» նախագիծ, *Jacobs and Associates Europe Limited* կոնսորցիում (խոշոր բանկերի միավորություն)), եվրոպական իրավունք, «Մարդու և շրջապատող միջավայրի իրավունք» (Վենետիկյան հանձնաժողով, Տրիեստ, Իտալիա), «Օրենսդրության և քաղաքականության ազդեցության ռազմավարական նախագծում և գնահատման համաձայնեցում, հասարակության մասնակցությունը վարչական որոշումների ընդունման մեջ» (Հասարակական վարչության ինստիտուտ, Դուբլին, Իռլանդիա, Վարչության ազգային դպրոց, Փարիզ, Ֆրանսիա)։

2012 թվականի հունվարի 23-ին Բուլղարիայի նախագահի հրամանով նշանակվել է գլխավոր քարտուղար։ 2017 թվականի մայիսի 4-ին *ГЕРБ* և Միացյալ հայրենասերներ կուսակցությունների կոալիցիոն կառավարության օրոք նշանակվել է Բուլղարիայի արտաքին գործերի նախարար։

### Անձնական կյանք

2006 թվականին ամուսնացել է ճարտարապետ Անգել Զախարիևի հետ։ Տիրապետում է անգլերենի և գերմաներենի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2  Strazha.bg
3. ↑  "Екатерина Захариева, вицепремиер и министър на регионалното развитие в служебното правителство – визитка" (in բուլղարերեն). Агенция Фокус. 2013 թ․ մարտի 12. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հուլիսի 3-ին. Retrieved 2022 թ․ մայիսի 10.
4. ↑  Ekaterina Zakharieva Archived 2021-11-17 at the Wayback Machine. President of the Republic, retrieved January 2014
5. ↑  "Minister of Foreign Affairs". The Republic of Bulgaria. Արխիվացված է the original 2014 թ․ հուլիսի 8-ին.
6. ↑  "Екатерина Захариева, вицепремиер и министър на регионалното развитие" (in բուլղարերեն). Администрация Президента РБ. 2013 թ․ մարտի 12. Արխիվացված է the original 2019 թ․ մարտի 25-ին. Retrieved 2019 թ․ ապրիլի 30.
**Ժիրկովսկի գյուղական բնակավայր**, մունիցիպալ կազմավորում Ռուսաստանի Դաշնության Նովգորոդի մարզի Դեմյանսկի շրջանում։

Ադմինիստրատիվ կենտրոն՝ Ժիրկովո գյուղ։

Աշխարհագրական դիրք«
-------------------

Գյուղական բնակավայրը գտնվում է Նովգորոդի մարզի հարավ-արևելքում՝ Դեմյանսկից դեպի արևմուտք։ Գյուղական տարածքի շրջակայքում հոսում են Պոլա, Յավոն, Չերնորուչենկա և Վոլոչյա գետերը։

Պատմություն
-----------

Գյուղական համայնքի կարգավիճակը և սահմանները հաստատված են Նովգորոդի մարզի «Նովգորոդի ադմինիստրատիվ-վարչատարածքային կառուցվածքի մասին» օրենքներով 2005 թվականի նոյեմբերի 11-ից։

2010 թվականի ապրիլի 12-ից բնակավայրի կազմում ընդգրկվել են Վելիկի Զախոդի գյուղական բնակավայրերը (Աննիյու, Վելիկի Զախոդ, Վիսյուչի Բոր, Զարյա, Իգնատիցի, Կամենկա, Կլյոնկա, Կլուկսովո, Կովրի, Կորպովո, Կոստկովո, Կրասնայա, Մասլինո, Միխալյովո, Նաարեզկա, Նովիյ Բրոդ, Նովոյե Սոխնովո, Օխրինո, Պախինո, Պոդնովինկա, Պրիվոլե, Ստարիյ Բրոդ, Տոբոլկա, Խախալի, Խմելի, Ցեմենա, Յամնիկ գյուղերը) և Տարասովսկի գյուղական համայնքները (Նովգորոդի մարզ) (Բերեզնիկ, Բոլդիրի, Բորոկ, Վիսոկուշա, Վյազովնա, Գոլովկովո, Երմակավո, Զաբոլոտե, Իգոժևո, Իկանդովո, Լեոնիխա, Մեգլինո, Պենկովո, Պրիդորոժնայա, Տարասովո գյուղերը)։

Հիմք ընդունելով Ժիրկովսկու գյուղական բնակավայրերի պատգամավորների խորհրդի 2012 թվականի նոյեմբերի 28-ի թիվ 128՝ «Դեմյանի շրջանի Ժիրկովսկու գյուղական բնակավայրի բնակավայրերի կարգավիճակի վերացման մասին» որոշումը և Նովգորոդի տարածածրջանի Դումայի որոշմամբ 2012 թվականի դեկտեմբերի 26-ի թիվ 407-5ՕԴ «ԴԵմյանի շրջանի բնակավայրի բնակավայրերի կարգավիճակի վերացման մասին», վերացվել է Աննինո գյուղի բնակավայրերի կարգավիճակը, Նոր Լադոմիրի գյուղը՝ բնակավայրերի նշանների կորստի պատճառով։ 2013 թվականի մարտի 1-ի կետ 216-ՕԶ Նովգորոդի մարզի օրենքով, Աննինի և Նովիյե Լադոմիրի գյուղերը հեռացվեցին Ժիրովսկու բնակավայրերի կազմից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  26. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2018 года — Federal State Statistics Service.
2. ↑  "Закон Новгородской области от 11 ноября 2005 года № 559-ОЗ «Об административно-территориальном устройстве Новгородской области»". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2019 թ․ հոկտեմբերի 29. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 52 (help)
3. ↑  "30 марта 2010 года Областной закон № 718-ОЗ". Արխիվացված է the original 2016 թ․ ապրիլի 13-ին. Retrieved 2019 թ․ հոկտեմբերի 29. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 37 (help)
4. ↑  Закон новгородской области от 1 марта 2013 года N 216-ОЗ. О внесении изменений в некоторые областные законы, содержащие перечни населённых пунктов, входящих в состав территорий поселений
**Էդվարդ Արամի Աբգարյան** (հունիսի 14, 1933(1933-06-14), Ստեփանավան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ փիլիսոփա, փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր։

Կենսագրություն
--------------

Էդվարդ Աբգարյանը ծնվել է 1933 թվականին Ստեփանավանում։ 1959 թվականին ավարտել Է Երևանի պետական համալսարանի ֆիզիկայի ֆակուլտետը, 1962 թվականին՝ Մոսկվայի ավիացիայի ինստիտուտը։ 1960-1970 թվականներին եղել է թռչող սարքերի ճարտարապետ-մեխանիկոս,
1970-1971 թվականներին՝ ՀամԼԿԵՄ կենտկոմի բարձրագույն դպրոցի գիտական կենտրոնի լաբորատորիայի վարիչ, 1972- 1975 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ՆԳՆ քրեագիտական տեղեկատվության հետազոտական կենտրոնի բաժնի պետ, 1975-1985 թվականներին՝ ՄՊՀ երիտասարդության կոմերիտական դաստիարակության լաբորատորիայի վարիչ, 1985-1996 թվականներին` Մոսկվայի առևտրային համալսարանի փիլիսոփայության և սոցիոլոգիայի ամբիոնի վարիչ, 1994 թվականից` Բիզնեսի և իրավունքի ինստիտուտի հիմնադիր-ռեկտոր։ ՌԴ անվտանգության պաշտպանության ու իրավակարգի ակադեմիայի անդամ։

Աշխատությունները հիմնականում վերաբերում են սոցիոլոգիայի և քրեագիտության բնագավառներում մաթեմատիկական մեթոդների կիրառման խնդիրներին։

Պարգևներ, մրցանակներ
--------------------

* «Սուրբ Սոֆիայի» շքանշան
* «Հարյուրամյակի մեկենասներ» հիմնադրամի «Մեկենաս» շքնշան
* «Awards of Europe» միջազգային մրցանակի դափնեկիր

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  "Абгарян Эдвард Арамович – биография | VIPERSON". *viperson.ru*. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 12.
3. ↑  "ИНСТИТУТ БИЗНЕСА И ПРАВА  / «Цвет Российской культуры» / III выпуск / ВСЕ ГЕРОИ ЭНЦИКЛОПЕДИИ / Издательство «Спец-Адрес»". *www.llr.ru*. Արխիվացված է the original 2019 թ․ հոկտեմբերի 24-ին. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 12. `{{cite web}}`: line feed character in `|title=` at position 10 (help)
4. 1 2  Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, Երևան, 2007

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Հայազգ |

 |
**Լյուդմիլա Գեորգիևնա Վելիկովա** (ռուս.՝ Людмила Георгиевна Великова, օրիորդական ազգանունը՝ **Սինիցինա**, նոյեմբերի 4, 1947(1947-11-04), Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), գեղասահքի մարզիչ։ Ռուսաստանի վաստակավոր մարզիչ։ Նախկինում` խորհրդային գեղասահորդուհի, հանդես է եկել զուգասահքով Նիկոլայ Վելիկովի և Անատոլի Եվդոկիմովի հետ։ ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ։

### Սպորտային կարիերա

Զուգասահքում հանդես գալով Նիկոլայ Վելիկովի հետ` դարձել է ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ։ Զույգը պարբերաբար հայտնվում էր ԽՍՀՄ-ի լավագույն տասնյակում։ Վելիկովների լավագույն արդյունքը ԽՍՀՄ չեմպիոնատում հինգերորդ տեղն էր, իսկ միջազգային մրցաշարերում հանդես չեն եկել։ Ավելի ուշ բժշկական ցուցումներով Նիկոլայ Վելիկովն ավարտեց իր կարիերան, իսկ Լյուդմիլան պարեց` զույգ կազմելով Անատոլի Եվդոկիմովի հետ։ Նրանց մարզիչն էր Նիկոլայ Վելիկովը։ Նրանց լավագույն արդյունքը 1972 թվականին ԽՍՀՄ գավաթի առաջնությունում երրորդ տեղն էր, իսկ 1973 թվականին ՌԽՖՍՀ առաջնությունում` երրորդ տեղը։ Կարիերայի ավարտից հետո, ինչպես և ամուսինը, սկսել է զբաղվել մարզչական գործունեությամբ։

### Մարզչական գործունեություն

Կարիերայի ավարտից մի քանի տարի հետո Վելիկովները միջազգային ասպարեզ դուրս եկան որպես մարզիչներ։ Վելիկովների առաջին մարզչական հաջողությունը Մարինա Պապլավսկայա և Ալեքսեյ Պոգոդին զույգն էր, ովքեր պատանիների կարգում ԽՍՀՄ առաջնությունում դարձան հաղթողներ։ Միջազգային մրցաշարերում մեդալներ նվաճած առաջին զույգը Նելլի Չերվոտկինա և Վիկտոր Տեսլյա զույգն էր։ Ընդհանուր հաշվով նրանց սաները պատանիների կարգում աշխարհի չեմպիոն են դարձել յոթ անգամ (Նատալյա Կրեստյանինա և Ալեքսեյ Տորչինսկի` երեք անգամ, Մարիա Պետրովա և Անտոն Սիխառուլիձե` կրկնակի, Նատալյա Շեստակովա և Պավել Լեբեդև, Մարիա Մուխորտովա և Մաքսիմ Տրանկով) և մեծահասակների կարգում` երկու անգամ (1994 թվականին` Շիշկովա-Նաումով, 2000 թվականին` Պետրովա-Տիխոնով զույգերը):

### Կրթություն

1970 թվականին ավարտել է Պ. Ֆ. Լեսգաֆտի անվան ֆիզկուլտուրայի, սպորտի և առողջության պետական ինստիտուտը։

### Անձնական կյանք

Ամուսնացել է նախկին զուգընկերոջ և մարզիչ Նիկոլայ Վելիկովի հետ։ Նրանք ունեն աղջիկ և երեք թոռ։ Թոռները նույնպես զբաղվում են գեղասահքով։

### Պարգևներ և կոչումներ

* ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ
* Ռուսաստանի վաստակավոր մարզիչ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Николай Великов: «Сильна партнёрша — сильна пара»". Արխիվացված է the original 2013 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Retrieved 2018 թ․ փետրվարի 4. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 35 (help)
2. ↑  "Профиль пары Шишкова—Наумов на pairsonice.net". Արխիվացված է the original 2007 թ․ հոկտեմբերի 7-ին. Retrieved 2018 թ․ փետրվարի 4.
3. ↑  М.Петрова и А.Тихонов(անգլ.) Չմշկորդների միջազգային միության պաշտոնական կայքում

Արտաքին հղումներ
----------------

* Л. Г. Великова на сайте В. Соловьёва
**Բացարձակ աստղային մեծություն** (***M***), աստղերի համար այն որոշվում է նրանց տեսանելի աստղային մեծությամբ, եթե այն տեղաբաշխված լիներ դիտողից 10 պարսեկ հեռավորության վրա։ Արեգակի բացարձակ բոլոմետրիկ (այսինքն հաշվի առնելով էլեկտրամագնիսական սպեկտրի բոլոր ալիքի երկարությունները) աստղային մեծությունն է +4,7:

Եթե հայտնի է տեսանելի աստղային մեծությունը {\displaystyle m} և հեռավորությունը մինչև մարմինը {\displaystyle d}, ապա կարելի է հաշվել բացարձակ աստղային մեծությունը հետևյալ բանաձևով՝

{\displaystyle M=m-5\lg {\frac {d}{d\_{0}}}}
որտեղ՝ {\displaystyle d\_{0}} = 10 պկ ≈ 32.616 լուսային տարի

Համապատասխանաբար, եթե հայտնի են տեսանելի և բացարձակ աստղային մեծությունները, հեռավորությունը կարելի է հաշվել հետևյալ բանաձևով՝

{\displaystyle d=d\_{0}10^{\frac {m-M}{5}}}
Բացարձակ աստղային մեծությունը կապված է լուսատվության հետ հետևյալ հարաբերությամբ՝

{\displaystyle \lg {\frac {L}{L\_{\odot }}}=0,4(M\_{\odot }-M)}
որտեղ՝ {\displaystyle L\_{\odot }} և {\displaystyle M\_{\odot }} - Արեգակի լուսատվությունն ու բացարձակ աստղային մեծությունն են։

Արեգակնային համակարգի մարմինների բացարձակ աստղային մեծությունը (*H*)
--------------------------------------------------------------------

Արեգակնային համակարգի մարմինների համար (մոլորակներ, աստերոիդներ և գիսաստղեր) օգտագործվում է բացարձակ աստղային մեծության այլ տարբերակ։ Նրանց համար բացարձակ աստղային մեծությունը ընդունվում է հավասար տեսանելի մեծությանը, որը նրանք կունենային 1 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից և դիտողից, ընդ որում, դիտողը պետք է տեսնի մարմնի ամբողջական ֆազան (այսինքն տեսականորեն դիտողը պետք է գտնվի Արեգակի կենտրոնում)։

Հարկ է նշել, որ ինքնալուսատու մարմինների համար՝

*H* = *M* − 31,57.
Գոյություն ունեն մի շարք հաշվարկված աղյուսակներ աստերոիդների առավել տարածված ալբեդոների արժեքների համար (0,25 - 0,05)։

Տես նաև
-------

* Տեսանելի աստղային մեծություն
* Տեսանելիության դաս
* Լուսատվություն

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Absolute Magnitude (H)
2. ↑  "Աստերոիդի չափերի հաշվարկը ըստ նրա բացարձակ աստղային մեծության (ՆԱՍԱ)". Արխիվացված է the original 2013 թ․ հուլիսի 9-ին. Retrieved 2012 թ․ հունվարի 25.
3. ↑  Աստերոիդի չափերի հաշվարկը ըստ նրա բացարձակ աստղային մեծության (IAU MPC)
4. ↑  "Աստերոիդի չափերի հաշվարկը ըստ նրա բացարձակ աստղային մեծության (ճշգրտված հաշվարկներ)". Արխիվացված է the original 2008 թ․ դեկտեմբերի 10-ին. Retrieved 2012 թ․ հունվարի 25.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հոդված ֆիզիկայի հանրագիտարանում

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 340)։*  |
**Իգոր Ռյաբինինի անվան ձորակ** (ռուս.՝ Балка имени Игоря Рябинина), բնական պուրակՌուսաստանի ԴաշնությանԴոնի Ռոստով քաղաքի Խորհրդային շրջանում։ Ձորակի տարածքում գտնվում է դաշնային նշանակության բնապահպանական գոտի, որը պայմանավորված է նրանով, որ այստեղով է հոսում մի առու, որը վերաբերում Մյորտվի Դոնեց գետի ջրային ավազանի մասին։

Պատմություն
-----------

Դոնի Ռոստովի Խորհրդային շրջանում գտնվող Իգոր Ռյաբինինի անվան ձորակը շրջապատված է բնակելի շենքերով ու դպրոցներով։ 2006 թվականին քաղաքային իշխանությունները խոստացան ձորակի տարածքում ստեղծել լիարժեք պուրակ, սակայն այդ գաղափարը չիրականացվեց։

2013 թվականին բնական պուրակի տարածքում, Սուրբ Գևորգ տաճարից ոչ հեռու, սկսվեց բազմահարկ բնակելի շենքի շինարարություն, որի ընթացքում հատվեց ծառերի մի մասը։ Սա առաջացրեց բազմաթիվ քաղաքացիների բացասական արձագանքը, սակայն շինարարությունը, միևնույն է, շարունակվեց։

2015 թվականի գարնանը կազմակերպվեց Իգոր Ռյաբինինի անվան ձորակի տարածքի մաքրման համաքաղաքային շաբաթօրյակ։ Նախաձեռնությամբ հանդես եկավ մոտ 40 մարդ։

2016 թվականի աշնանը հայտնի դարձավ, որ ձորակի տարածքը մաքրելու համար պատրաստվում են ծախսել ավելի քան 11 միլիոն ռուբլի։ Անցկացվելիք աշխատանքների նախագծում են գետակի հունի մաքրումը և հին ծառերն արմատախիլ անելը։ Աշխատանքների կատարումը ստանձնող կազմակերպությունը պետք է ապահովի տարածքի էկոլոգիական առողջացումը։ Պուրակի տարածքում նախատեսվում է կազմակերպել տնկարկում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Ростовскую балку Рябинина убрали сотрудники офисов
2. 1 2  В балке Рябинина началось строительство
3. ↑  "На расчистку балки Рябинина в Ростове потратят более 11 млн рублей". Արխիվացված է the original 2017 թ․ ապրիլի 9-ին. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 15. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 56 (help)
**Պուբոլ** (կատ.՝  և իսպ.՝ Púbol), գյուղ է և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Բաշ Էմպորդա նահանգի, ինչպես նաև Կատալոնիա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Գիրոնա շրջանում։ Կադակեսի ու Ֆիգերասի հետ միասին ներառված է «Դալիի եռանկյունի»-ում։

Միջնադարում Պուբոլ գյուղը եղել է Պուբոլ բարոնության կենտրոնը։ Այդ ժամանակ է կառուցվել ամրոցը։ 1962 թվականին Սալվադոր Դալին գնել է ամրոցը իր կնոջ՝ Գալայի համար։ Վերջինս ապրել է այնտեղ մինչև իր մահը 1982 թվականին և թաղվել այդտեղ։ Այդ ժամանակ Իսպանիայի թագավոր Խուան Կառլոս I-ը Սալվադոր Դալիին շնորհել է Պուբոլի մարքիզի տիտղոս։

Պուբոլ գյուղի բնակչությունը կազմում է 141 մարդ (2005 թվականի տվյալներով)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Gala Biography". *Gala-Salvador Dalí Foundation*. Gala-Salvador Dalí Foundation. Արխիվացված է the original 2012 թ․ հունիսի 26-ին. Retrieved 2014 թ․ հունիսի 17.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական էջ Archived 2008-07-04 at the Wayback Machine.
* Portugalete en Google Maps

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական |

 |
**Կարմելո Միֆսուդ Բոննիչի** (անգլ.՝ Dr Carmelo Mifsud Bonnici, հուլիսի 17, 1933(1933-07-17), Բորմլա, Port Region (Port), Մալթա, Մեծ Բրիտանիայի թագավորություն - նոյեմբերի 5, 2022(2022-11-05), Բորմլա, Port Region (Port), Մալթա), մալթացի պետական և քաղաքական գործիչ։ Մալթայի Հանրապետության վարչապետը 1984-1987 թվականներին։ Կողմ է Մալթայի ԵՄ-ից դուրս գալուն։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1933 թվականի հուլիսի 17-ին Մալթայի փոքր քաղաքում։ Հայրը՝ պրոֆեսոր, իրավաբանական գիտությունների դոկտոր Լորենցո Միֆսուդ Բոննիչին է։ Տարրական կրթությունը ստացել է պետական դպրոցում, այն ավարտելուց հետո ընդունվել է Մալթայի համալսարան։ 1954 թվականին ստացել է իրավաբանական գիտությունների դոկտորի կոչում։ 1968 թվականի մայիսից Մալթայի համալսարանում զբաղվել է արդյունաբերական և ֆինանսական իրավունքի դասավանդմամբ։

Քաղաքական գործունեություն
-------------------------

Ուսանողական տարիներին եղել է կաթոլիկ սոցիալական գիլդիայի ակտիվ անդամ, ավելի ուշ՝ երիտասարդական քրիստոնեական աշխատանքային շարժման իրավական խորհրդատու։

1969 թվականից ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Մալթայի արհմիութենական շարժմանը։ Հայտնի է դարձել արհմիությունների իրավախորհրդատուի պաշտոնում իր գործունեությամբ, երբ նրան հաջողվել է խոչընդոտել գործադուլներին մասնակցելու համար բանտային պատիժ նախատեսող օրինագծի ընդունմանը։

1980 թվականի մայիսի 29-ին նշանակվել Է Լեյբորիստական կուսակցության ղեկավարի տեղակալ, որը պատասխանատու է կուսակցական գործերի համար։ Ղեկավարել է Լեյբորիստական կուսակցության նախընտրական արշավը 1981 թվականի համընդհանուր ընտրությունների ժամանակ, որտեղ Լեյբորիստական կուսակցությունը հաղթել է երրորդ անգամ անընդմեջ։

1983 թվականի սեպտեմբերի 5-ից նշանակվել է կառավարության առաջին փոխվարչապետ և կրթության նախարար։

1984-1987 թվականներին զբաղեցրել է Մալթայի վարչապետի պաշտոնը։

2000 թվականից գլխավորել է Ազգային անկախության քարոզարշավ քաղաքական ճակատը, որը հանդես է գալիս ԵՄ կազմից Մալթայի դուրս գալու օգտին։ 2003 թվականից զբաղեցնում է Մալթայի արդարադատության նախարարի պաշտոնը (այդ պաշտոնում ակտիվորեն դեմ է հանդես եկել ամուսնալուծությունների օրինականացմանը, ի պաշտպանություն ամուսնության, ընտանիքի և չծնված երեխաների)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Munzinger Personen (գերմ.)
2. 1 2
3. 1 2
4. 1 2
5. ↑  Правительственный сайт Республики Мальта
6. ↑  "Журнал — Политическое образование". Արխիվացված է the original 2014 թ․ հոկտեմբերի 29-ին. Retrieved 2020 թ․ ապրիլի 18. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 7 (help)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1202837263 · VIAF: 30157949118765090191 · WorldCat VIAF: 30157949118765090191 |

 |
**Լիլիթ Հարությունյան** (ապրիլի 4, 1993(1993-04-04), Գյումրի, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ աթլետ (վազք), Հայաստանի բազմակի չեմպիոն, Ռիո դե Ժանեյրոյի Ամառային օլիմպիական խաղերի մասնակից (2016)։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1993 թվականի ապրիլի 4-ին Գյումրիում։ Ամուսնացած է, ունի 1 դուստր և 1 որդի։ Անձնական մարզիչն ամուսինն է՝ Արթուր Ղազարյանը։ Աթլետիկայով սկսել է զբաղվել դպրոցական տարիներին, երբ ընդամենը 14 տարեկան էր։ Մարզվում է Վանաձորում։ Օլիմպիական խաղերի ուղեգիրը նվաճել է Արտաշատում կայացած Հայաստանի առաջնությունում։ Հայաստանի բազմակի չեմպիոն է, սպորտի վարպետ, Համահայկական խաղերի եռակի չեմպիոն։ Բալկանյան երկրների առաջնությունում 800 մետր վազքատարածքում լրացրել է սպորտի վարպետի նորմա և սահմանել Հայաստանի ռեկորդ։ Ռիո-2016 օլիմպիական ուղեգիր է նվաճել Հայաստանի առաջնությունում օլիմպիական նորմատիվ լրացնելու շնորհիվ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  World Athletics Database
2. ↑  "Ռիո-2016. Հայաստանի օլիմպիականները. Լիլիթ Հարությունյան, Դիանա Խուբեսերյան, Ամալյա Շառոյան (ֆոտո) | NEWS.am Sport - Ամենը՝ սպորտի մասին". *sport.news.am*. Retrieved 2017 թ․ հունվարի 28.
3. ↑  "Վազորդ Լիլիթ Հարությունյան. աղջիկս ասում է. «Մամա՛, արագ վազիր»". *Armtimes.com*. Retrieved 2017 թ․ հունվարի 28.
**Կենտրոնական հանրախանութ** (ռուս.՝ Центральный универмаг), շենք, որը գտնվում է Ռուսաստանի Դոնի Ռոստով քաղաքի Բոլշայա Սադովայա փողոց, 46/30 հասցեում։ Մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտ է համաձայն Ռոստովի մարզի վարչակազմի ղեկավարի 1998 թվականի հոկտեմբերի 9-ի թիվ 411 որոշման (Ռոստովի մարզի ղեկավարության 2014 թվականի նոյեմբերի 27-ի թիվ 495 որոշման խմբագրմամբ)։

Պատմություն
-----------

Շենքը, որտեղ գտնվում է Ռոստովի կենտրոնական հանրախանութը, 20-րդ դարի սկզբին քաղաքում հայտնի էր որպես Գ. Գ. Պուստովոյտովի առևտրի տուն` նավատիրոջ և բարերարի ազգանունով, որի միջոցներով տունը կառուցվել է 1910 թվականին։ Շինարարությունն իրականացվել է ճարտարապետ Ե. Մ. Գուլինի նախագծով։ Առևտրի տունը գտնվում էր քաղաքի պատմական մասում, երկու հիմնական մայրուղիների` Բոլշայա Սադովայա փողոցի և Բուդյոննու պողոտայի խաչմերուկում։

Հենց սկզբից հայտնի էր, որ այդ տունը հանձնվելու է վարձակալությամբ տարբեր հաստատությունների ու հիմնարկների կարիքների համար։ Շինությունում գործում էին «Լոնդոն» և «Կենտրոնական» հյուրանոցները, Ա. Գիրշտեյնի զարդերի և ժամացույցների խանութը։ Ռոստովի հանրախանութի հին մասում «Պրովոդնիկ» ընկերության մասնաճյուղն էր, որի կենտրոնական գրասենյակը գտնվում էր Ռիգայում։

Խորհրդային տարիներին տանը գործել է Հյուսիսկովկասյան համալսարանի գիտական գրադարանը։ 1940-ական թվականներին այն քանդվել է և վերականգնվել 1949 թվականին ճարտարապետներ Պ. Ս. Կալաշնիկովի և Գ. Ա. Պետրովի նախագծերով։ 1965 թվականին հայտնվել է լրացուցիչ թև ճարտարապետ Լիխոբաբինի նախագծով։

21-րդ դարում Պուստովայտովի նախկին առևտրի տան տարածքում գտնվում է Ռոստովի կենտրոնական հանրախանութը, որի ընդհանուր մակերեսը ավելի քան 4000 քառակուսի մետր է։ Իրականացվել է հանրախանութի վերակառուցում, պահեստային տարածքների հաշվին ավելացել է մակերեսը, շահագործման են հանձնվել լրացուցիչ տարածքներ։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
*

Նկարագրություն
--------------

Շենքը կառուցված է մոդեռն ոճով` այդ ոճին բնորոշ պատուհանային տարրերով։ Շենքում կան զրոյական, առաջին, երկրորդ, երրորդ և չորրորդ հարկեր։ Շինարարության պահին սա ամենամեծ շինություններից մեկն էր քաղաքում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  О Компании//Сайт Центрального универмага
2. 1 2 3  Перечень объектов культурного наследия регионального значения г. Ростова-на-Дону//Официальный портал Правительства Ростовской области
3. 1 2 3  "Торговый дом Г. Г. Пустовойтова". Արխիվացված է the original 2014 թ․ հուլիսի 12-ին. Retrieved 2017 թ․ նոյեմբերի 1. `{{cite web}}`: no-break space character in `|title=` at position 16 (help)
4. 1 2 3 4  Архитектура стиля «Модерн»

Արտաքին հղումներ
----------------

* ЦУМ на Викимапии