1417 թվականի Մարտինոս V-ի Habemus Papam:
**Habemus Papam** (բառացի՝ մենք պապ ունենք) — լատիներեն ձևակերպում, որն ավետում է այն մասին, որ ընտրված է նոր Հռոմի պապը։

*Annuntio vobis gaudium magnum: habemus Papam — Eminentissimum ac Reverendissimum Dominum, Dominum (անուն), Sanctae Romanae Ecclesiae Cardinalem, (ազգանուն), qui sibi nomen imposuit (պապի նոր անունը).*

Հայերեն թարգմանությամբ՝
Հայտարարում եմ ձեզ մեծագույն ուրախություն. մենք պապ ունենք՝ սրբազնագույն և պատվարժանագույն Տեր, Տեր (անուն), Հռոմի Սուրբ Եկեղեցու կարդինալ (ազգանուն), որն իր համար վերցրեց *անունը (պապի նոր անունը):*

Այս ձևակերպումը հայտարարում է կարդինալ-ավագ սարկավագը Սուրբ Պետրոսի տաճարի կենտրոնական պատշգամբից («*Օրհնության օթյակ*»)։ Դրանից հետո դուրս են բերում Խաչը, և դուրս է գալիս նոր Հռոմի պապը, որն օրհնություն է բերում «*Urbi et orbi*» (*քաղաքին և աշխարհին*)։

2013 թվականի Կոնկլավի ժամանակ՝ 2013 թվականի մարտի 13-ին, *Habemus Papam* հայտարարեց կարդինալ-ավագ սարկավագ Ժան Լուի Տորանը Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսի ընտրվելուց հետո։

Պատմություն
-----------

Այս ձևակերպման ընդունման ստույգ թվականը հայտնի չէ, սակայն արդեն 1484 թվականի այն օգտագործվել է Ջովաննի Բատիստա Չիբոյի ընտրության համար, որն ընդունեց Իննոկենտիոս VIII անունը։ Տեքստը մասնավորապես կազմված է Ղուկասի ավետարանից (2:10-11), որտեղ ներկայացված է Մեսիայի ծնունդը հովիվներին ավետող հրեշտակի խոսքերը. «**Մի՛ վախեցեք, որովհետև ահա ձեզ մեծ ուրախություն եմ ավետում, որը ամբողջ ժողովրդինը կլինի. որովհետև այսօր Դավթի քաղաքում ձեզ համար ծնվեց մի Փրկիչ, որ օծյալ Տերն է**»։ Պետք է ընդգծել Վուլգաթայում՝ Սուրբ Հիերոնիմոսի (մոտավորապես 382 թվական)՝ Աստվածաշնչի լատիներեն թարգմանությունում, ավետարանիչի օգտագործած բառերը՝ *«vobis gaudium magnum»*, երբ *«annuntio»* բառն օգտագործվել է նախորդ թարգմանություններում։

Նոր Հռոմի պապի անվան հայտարարում
--------------------------------

Նոր Հռոմի պապի՝ ծծնդյան ժամանակ տրված կամ նոր անունը հայտարարում են լատիներեն հայցական հոլովով (օրինակ՝ *Eugenium, Angelum Iosephum, Ioannem Baptistam, Albinum, Carolum, Iosephum, Georgium Marium*), բայց նոր պապի ազգանունը հայտարարվում է չհոլովված՝ ուղիղ ձևով (օրինակ՝ *Pacelli, Roncalli, Montini, Luciani, Wojtyła, Ratzinger, Bergoglio*):

Նոր պապի գահակալման անունը սովորաբար հայտարարվում է լատիներեն սեռական հոլովով (օրինակ՝ *Ioannis vigesimi tertii, Ioannis Pauli primi, Benedicti decimi sexti*) կամ, հազվադեպ, հայցական հոլովով (ինչպես 1963 թվականին, երբ Հռոմի պապ Պողոս VI-ի պապական անունը հայտարարվեց որպես *Paulum sextum* և 2013 թվականին, երբ Ֆրանցիսկոսի անունը հայտարարվեց որպես *Franciscum*):

Բենեդիկտոս XVI պապի ընտրության մասին հայտարարելիս կարդինալ Մեդինա Էստևեսը նրա անունը գործածեց սեռական հոլովով (նա ասաց՝ *Benedicti decimi sexti*), բայց Սուրբ Աթոռի կայքում՝ նրա ընտրության մասին հայտարարության *Habemus Papam* ձևակերպման մեջ, գրված էր հայցական հոլովով (մասնավորապես՝ *Benedictum XVI*:

Պապական անվան մեջ համարակալումը կարող է բաց թողնվել, եթե նոր պապի գահակալման անունը նույնն է, ինչ որ նրա նախորդինը, ինչպես եղավ 1978 թվականին, երբ Հռոմի պապ Հովհաննես Պողոս II-ի գահակալման անունը հայտարարվեց պարզապես *Ioannis Pauli*՝ առանց համարակալման, քանի որ նրա անմիջական նախորդ եղել էր Հովհաննես Պողոս I-ը։ Այդպես եղավ նաև 1939 թվականին, երբ Պիոս XII-ի գահակալման անունն ընտրվելուց հետո հայտարարվեց որպես *Pium*, քանի որ նրա անմիջական նախորդողն էր Պիոս XI-ը։

Աշխարհիկ մշակույթում
--------------------

*Habemus Papam* արտահայտությունը դարձել է ռեժիսոր Նաննի Մորետտիի ֆիլմի անվանումը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  elezione Papa Paolo VI (1963). YouTube. Accessed on December 22, 2012.
2. ↑   YouTube. Accessed February 2, 2013
3. ↑  «Election | BENEDICT XVI»։ *www.vatican.va*։ Վերցված է 2018-04-02
4. ↑  RAIStoria Elezione Giovanni Paolo II. YouTube. Accessed on December 21, 2012.
5. ↑  Habemus Papam- Pope Pius XII. YouTube. Accessed on December 21, 2012.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Պապական արարողակարգեր, խորհրդանիշեր և ծիսակարգեր |
| --- |
|  |
| Առաքելական պալատ • Վատիկան • Պապական գերբ • Կոնկլավ • Թագադրում • Սուրբ Աթոռ • Գահակալեցում • Պապական Խաչ • Խույր • Մոցցետտա • Պալլիում • Պապամոբիլ • Պապական հանդերձանք և տարբերանշաններ • Ձկնորսի մատանի • Սուրբ Պետրոսի տաճար • Սուրբ Պետրոսի հրապարակ • Լատերանյան բազիլիկ • Սիքստինյան կապելլա • Տիարա • Ֆանոն • Կամաուրո • Habemus Papam • Sede Vacante • Sedia Gestatoria • Extra omnes | Vatican City: Coat of Arms |

 |