Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Վլադիմիր Հարությունյան (այլ կիրառումներ)

**Վլադիմիր Հարությունի Հարությունյան** (մարտի 17, 1931(1931-03-17), Սուլդա, Ախալքալաքի շրջան, Սամցխե-Ջավախեթի մարզ, Վրացական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հունվարի 13, 2000(2000-01-13), Երևան, Հայաստան), հայ արձակագիր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ (1964 թվականից)։ ԽՄԿԿ անդամ 1965 թվականից։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1931 թ. մարտի 17-ին Վրացական ԽՍՀ Ախալքալաքի շրջանի Սուլդա գյուղում։ 1947 թ. ավարտել է Ախալքալաքի մանկավարժական ուսումնարանը։ 1947-1950 թթ. Ախալքալաքի շրջանի Սուլդա և Մրագվալ գյուղերում զբաղվել է ուսուցչությամբ։ 1954 թվականին ընդունվել և 1958 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը։ 1958-1960 թթ. որպես կրտսեր խմբագիր աշխատել է Երևանի ռադիոկոմիտեում։ 1960-1967 թթ. որպես բաժնի վարիչ աշխատել է «Ոզնի» հանդեսում։ 1969 թ. ավարտել է Մոսկվայի Մաքսիմ Գորկու անվան Գրականության ինստիտուտի բարձրագույն դասընթացները։ 1969-1970 թթ. եղել է Արփա-Սևան կառույցի Ջերմուկի շինարարական վարչության թիվ 1 հորանի միացյալ կուսակցական կոմիտեի քարտուղարը։ 1970-1973 թթ. եղել է Հայաստանի գրողների միության Սյունիքի միավորման նախագահը, 1973-1974 թթ.՝ «Ծիածան» թերթի խմբագիրը։ 1974-1978 թթ. աշխատել է Հայաստանի գրողների միությունում որպես գեղարվեստական գրականության քարոզչության բյուրոյի տնօրեն։ 1989 թվականից հանդիսացել է «Արամե» մշակութային ընկերության նախագահը։ 1992 թվականին հիմնադրել է «Հայաստանի հանրապետության բնակավայրերը» մատենաշարը, հրատարակել Հայաստանի բնակավայրերին նվիրված մի շարք գրքեր։ Հեղինակ է վեպերի (Ատլանտիդա, Վայոց ձոր, Արևադարձ, Անմահության նախօրեին), ինչպես նաև պատմվածքների և վիպակների ժողովածուների (Բողոք լեռներում, Նաիրյան աստվածներ)։

Վլադիմիր Հարությունյանը մահացել է 2000 թվականի հունվարի 13-ին Երևանում 69 տարեկան հասակում։

Ստեղծագործությունը
------------------

Վլադիմիր Հարությունյանին, որպես գրողի, ճանաչում է բերել «Վայոց ձոր» վեպը, որտեղ նկարագրվում են 1919-1921 թթ. Վայոց ձորում ծավալվող պատմական իրադարձությունները։ Սակայն, հասարակական առավել մեծ ընդունելության արժանացավ նրա «Արևադարձ» վեպը, որը պատմում է պատանի Կարո Կարայանի կյանքը։ Թե ինչպես է տղան ընկնում հանցագործ միջավայր, և թեև դժվարությամբ, բայց կարողանում է պահպանել իր մաքրությունը։ Վեպում նկարագրվում են այն բոլոր դժվարությունները, ինչի միջով անցնում են Կարոն և նրա ծնողները մինչև որ Կարոն դուրս է գալիս բանտից, որտեղ հայտնվել էր՝ փորձելով մեքենան այրելով վրեժ լուծել իրեն ծեծած, մեկ ամիս ավտոտնակում պահած, անվճար աշխատեցրած և իր ընկերոջը՝ Հունանին սպանած մի հանցագործից՝ Սանդրոյից։ Վլ. Հարությունյանի հաջորդ՝ առավել հայտնի գործը «Անմահության նախօրեին» վեպն է, որի համար հիմք է ծառայել հայոց Արտաշեսյան արքայատոհմի ներկայացուցիչ Արտավազդ Ա-ի հետ կապված դիցապատմական անցքերը։
Ռուսերեն թարգմանվել և 1980 թ. Մոսկվայում հրատարակվել է Վլադիմիր Հարությունյանի «Վայոց ձոր» վեպը։

Երկերի մատենագիտություն
-----------------------

* Բողոք լեռներում (պատմվածքներ), Երևան, 1962, 191 էջ։
* Ատլանտիդա (վեպ), Երևան, 1965, 496 էջ։
* Վայոց ձոր (վեպ), գիրք Ա, Երևան, 1970, 556 էջ։
* Ստվերիկը (հեքիաթ), Երևան, 1971, 20 էջ։
* Վայոց ձոր (վիպակներ), գիրք Բ, Երևան, 1974, 344 էջ։
* Արևադարձ (վեպ), Երևան, 1977, 468 էջ։
* Նաիրյան աստվածներ (վիպակներ), Երևան, 1982, 356 էջ։
* Անմահության նախօրեին (վեպ), Երևան, 1987, 400 էջ։
* Ո՞րտեղ եք, տղաներ, Երևան, 1988, 142 էջ։
* Արևադարձ (վեպ, 2-րդ հրատ.), Երևան, 1989, 465 էջ։
* Էշի խելքը (հեքիաթ), Երևան, 1997, 7 էջ։
* Ճուտիկ անմեղիկը (հեքիաթ), Երևան, 1997, 7 էջ։
* Սովորիր գեղեցիկ խոսել։ Քո կյանքի նպատակը, Երևան, 1997, 14 էջ։
* Նաիրյան աստվածներ (վիպակ, պատմվածքներ), Երևան, 1999, 612 էջ։
* Նաիրյան աստվածներ (վիպակ, պատմվածքներ), Երևան, 2000, 612 էջ։
* Քաջարան, Երևան, 2004, 440 էջ։
* Սարդարապատ (բանաստեղծություններ), Երևան, 2006, 249 էջ։
* Մանկական զվարճալի խնդիրներ, Երևան, 2008, 8 էջ։
* Մեկ այլ Ղարաբաղ (դեպքեր, իրադարձություններ, մտորումներ), Երևան, 2009, 87 էջ։
* Մրջնանոցում (բանաստեղծություններ), Երևան, 2009, 16 էջ։
* Կրակված առավոտներ (վեպ), Երևան, 2011, 504 էջ։

Գրականություն
-------------

* Հայկ Խաչատրյան, Գրական տեղեկատու, Երևան, 1986, էջ 299-300։
* Հայկական համառոտ հանրագիտարան, հատոր 3, Երևան, 1999, էջ 329։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4
2. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005*


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Հայազգ · AV Production |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ՀԳՀԳ: 7190 · GND: 1070116297 · LCCN: n2006075008 · NTA: 393657477 · VIAF: 31430371 · WorldCat VIAF: 31430371 |

 |