**Իվան Իվանովիչ Պանաև** (ռուս.՝ Ива́н Ива́нович Пана́ев, մարտի 15 (27), 1812, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն - փետրվարի 18 (մարտի 2), 1862, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսական կայսրություն), ռուս գրող, գրականագետ, քննադատ, լրագրող, խմբագիր։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Սանկտ Պետերբուրգում ազնվականի ընտանիքում։ Ավարտել է Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանի գիշերօթիկ դպրոցը՝ 1830 թվականին։ Մինչև 1845 թվականը անցել է ծառայության։ Սկսել է տպագրվել 1834 թվականի։ Իր առաջին ռոմանտիկական վեպերն են՝ «Հանրային կնոջ անկողնում», տպագրվել է 1834 թվականին, «Նա կլինի երջանիկ», տպագրվել է 1836 թվականին ։ Կինը Ավդոտյա Յակովլենա Պանաևան է՝ հեղինակ մի շարք վեպերի, «Հիշողություններ» վեպի հեղինակ։ Պանաևը մահացել է 1862 թվականին փետրվարի 18 սրտի կաթվածից՝ կնոջ ձեռքերի վրա։

Ստեղծագործություն
-----------------

Գրական դաշտում Պանաևը հանդես է եկել 1834 թվականից։ Նա հեղինակել է մի շարք վեպեր՝ «Սպիտակ տենդ», «Նա կլինի երջանիկ», «Հիանալի մարդը», «Մոր որդին», «Հարազատները», «Հանդիպում կայարանում», «Առյուծները մարզերում», (միակ մեծածավալ գործը, որը տպագրվում է առանձին պարբերականում՝ Սանկտ Պետերբուրգում), «Ռուս միլիոնատիրոջ թոռը»։ 1830 թվականների երկրորդ կեսին Պանաևը հաճախ է գնում Մոսկվա, որտեղ էլ ծանոթանում է տեղական նշանավոր գրողների հետ։ Մտերմանում է հատկապես Բելինսկու հետ, որի օգնությամբ էլ սկսում է մասնակցել Հայրենական գրառումներ (ամսագիր) խմբագրությանը և ակտիվորեն կատարել գրական աշխատանքներ։ Սկզբնական շրջանում ստեղծագործում է ռոմանտիկական ոճում, իսկ հետագայում Բելինսկու ստեղծագործությունների ազդեցության տակ գրում է նաև ռեալիստական ստեղծագործություններ, որոնք, սակայն, այդքան էլ տարածում չեն գտնում։

Լրագրողական գործունեություն
---------------------------

Պանաևի լրագրողական գործերը մեծ ներդրում ունեն ռուսական լրագրության պատմության մեջ։ Նա Նեկրասովի հետ գլխավորել է «Սովրեմեննիկ (ամսագիր)»։ Նրանք կարողացան իրենց կողմը գրավել լավագույն գրական ուժերին, որոնք այդ ընթացքում կանգնած էին ռուսական գրականության բարձունքում։ «Սովրեմեննիկ (ամսագիր)» Պանաևը հանդես է եկել «Նոր պոետ» գրական կեղծանվամբ։ Ամեն ամիս տպագրվում էին պարբերականում Պանաևի խելացի ֆելիետոնները, որոնք սկզբում քննադատվում էին։ Այստեղ տպագրում է նաև բանաստեղծություններ։ Իր մահից առաջ՝ Պանաևը մտադիր էր տպագրել նաև իր հիշողությունները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Панаев Иван Иванович // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
2. ↑  Handbook of Russian Literature, Victor Terras, Yale University Press 1990.
3. 1 2  The Great Soviet Encyclopedia, 3rd Edition (1970–1979).

Գրականություն
-------------

* Трубачев С. С. Фельетонный беллетрист. (По поводу полного собрания сочинений И. И. Панаева) // Исторический вестник, 1889. — Т. 36. — № 4. — С. 160—173. Archived 2017-07-07 at the Wayback Machine.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Իվան Պանաև

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Find A Grave · Rodovid |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Բրոքհաուսի և Եփրոնի փոքր · Կրուգոսվետ · Մեծ Յուժակովի · Մեծ ռուսական · Մեծ սովետական (1 հրտ.) · Ռուսական կենսագրական · Treccani |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| CiNii: DA0191891X · GND: 118789414 · ISNI: 0000 0001 0873 1674 · LCCN: n87912352 · NKC: js2008439260 · NTA: 070391300 · NUKAT: n99067551 · РГБ: 000033164 · SUDOC: 144462796 · VIAF: 15565860 · WorldCat VIAF: 15565860 |

 |

 |