**Տրուայի գեղարվեստի և հնագիտության թանգարան** (ֆր.՝ Musée des beaux-arts et d'archéologie de Troyes, կամ Սեն-Լուպ թանգարան ֆր.՝ Musée Saint-Loup), գեղարվեստի թանգարան Գրանդ Էստ տարածաշրջանի Տրուա քաղաքում, Ֆրանսիա։ Ժամանակակից արվեստի թանգարանի հետ միասին համարվում է քաղաքի ամենանշանակալից թանգարաններից մեկը։

Պատմություն
-----------

1792 թվականին Դեպարտամենտի ժողովը Ազգային կոնվենտին խնդրեց թույլ տալ թանգարանի համար օգտագործել Նոտր-Դամ-օ-Նոնենի նախկին աբբայությունը։ Կոմիսարների ուղարկեցին դեպարտամենտ` ապագա թանգարանի ցուցանմուշները հավաքելու համար։ Սեն-Լուպի աբբայությունում արձանիկներ հավաքեցին փակ եկեղեցիներից և վանքերից։ Սակայն թանգարանը չձևավորվեց։

1829 թվականին Օբի դեպարտամենտի ակադեմիական ընկերությունը վերաբացեց նախագիծը։ Քաղաքային իշխանությունները դրա համար տրամադրեցին Սեն-Լուպի նախկին աբբայության շենքը, և 1831 թվականին բացվեց թանգարանի առաջին սենյակը։ Այնտեղ ներկայացված էին յոթ սեղաններ, տաս արձաններ և հանքաբանական հավաքածու։ 1833 թվականին Դոմինիկ Մորլոն թանգարանին նվիրաբերեց քառասունվեց նկարներ և այլ ցուցանմուշներ։ Հավաքածուն ներառում էր հեղափոխության ընթացքում բռնագրավված իրեր, որոնք տեղակայված էին Դեպարտամենտի ժողովի շենքում։ 1850 թվականին թանգարանում կար 130 նկար։ 1860 թվականին թանգարանի համար կառուցվեց Սիմարի տաղավարը, 1891 թվականին Բյուիսոննեի տաղավարը` գրադարանը ընդլայնելու համար, իսկ 1892 թվականին՝ Օդիֆրի տաղավարը։

Հավաքածու
---------

Թանգարանի շենք
Թանգարանի հավաքածուն ներառում է տարբեր կիրառական արվեստների զարգացում մինչև 19-րդ դարը և ներառում է արվեստի գործեր, հնագիտական առարկաներ, կահույք, գրաֆիկա, քանդակներ և նկարներ։

Բնապատմական հավաքածու
---------------------

Բնական հավաքածուն ներառում է կենդանիների լցոնված խրտվիլակներ և կմախքներ, հայտնագործությունների և կրթական իրադարձությունների հետ կապված իրեր։

* Աքիսի խրտվիլակԱքիսի խրտվիլակ
* Աքիսի կմախքԱքիսի կմախք
* Ռոմանական ստելաՌոմանական ստելա

### Գեղանկարչություն

Թանգարանում ցուցադրվում են ֆրանսիական, իտալական, ֆլամանդական և հոլանդական նկարներ միջնադարից մինչև 19-րդ դար։ Ֆլամանդական և հոլանդական աշխատանքներից են Բարթոլոմեուս Սփրանգերի, Իոս վան Կլեվի, Մելխիոր դե Հոնդեկուտերի, Յան վան Բիյլերտի նկարները, Ռուբենսին վերագրվող նկարը («Վինով տղամարդը») և Վան Դեյքի արհեստանոցի կտավները։ 17-րդ դարի ֆրանսիական նկարչությունը ներկայացնում են այնպիսի արվեստագետներ, ինչպիսիք են Լյուբեն Բոժենը («Յուպիտերի մանկությունը», այս նկարչի կողմից նկարված հազվագյուտ դիցաբանական թեմաներից մեկը), Պիեռ Մինյարը և նրա եղբայր Նիկոլա Մինյարը, Շարլզ Լեբրեն («Խաչի վեհացում»), Ֆիլիպ դե Շամպանը։ Իտալական գեղանկարչությունը ներկայացված է Ջոտտո, Ջորջիո Վազարի (Խորհրդավոր ընթրիք), Ֆրանչեսկո Ալբանիի, Ջուզեպպե Ռեկոյի, Ջիովանի Բատիստա Կրեսպիի և Բերնարդո Բելոտոյի ստուդիայի ստեղծագործություններով։

18-րդ դարի ֆրանսիական նկարների հավաքածուն ներառում է Անտուան Վատտոյի, Ժան Ժուվենի, Ալեքսանդր-Ֆրանսուա Դեպորտի, Հիացինտ Ռիգոյի, Ֆրանսուա Բուշեի կտավները, Շառլ-Ժոզեֆ Նատուի 20 նկարներից բաղկացած մեծ հավաքածուն Տրուայի շրջանի դղյակների զարդերից, Ժան-Օնորե Ֆրագոնարի, Մորիս Կանտեն դե Լատուրի, Ժոզեֆ-Մարի Վիենի, Ժան-Բապտիստ Գրյոզի, ՅուբերՌոբերտի, Կլոդ Ժոզեֆ Վեռնեի, Էլիզաբեթ Վիժե-Լեբրենի և Ժակ-Լուի Դավիդի կտավներով։ 19-րդ դարը ներկայացված է Անտուան-Ժան Գրոի, Յոհան Հենրիխ Ֆյուսլիի և Թեոդոր Ժերիկոյի ստեղծագործություններով։

* «Սուրբ Սեբաստիան», Ջիասինտո Բրանդի, մոտ. 1650:«Սուրբ Սեբաստիան», Ջիասինտո Բրանդի, մոտ. 1650:
* «Խաչի բարձրացում», Շառլ լը Բրեն, 1685:«Խաչի բարձրացում», Շառլ լը Բրեն, 1685:
* «Ավանտյուրիստ», Անտուան Վատտո, 1712։«Ավանտյուրիստ», Անտուան Վատտո, 1712։
* «Կախարդը», Անտուան Վատտո, 1712։«Կախարդը», Անտուան Վատտո, 1712։

### Հնագիտական հավաքածու

Թանգարանի հնագիտական հավաքածուները տեղակայված են նախկին աբբայության նկուղներում։ Դրանք ներկայացված են թեմատիկ և ժամանակագրական կարգով և ընդգրկում են նախապատմական ժամանակաշրջանից մինչև Մերովինգների ժամանակաշրջանը։ Ցուցանմուշների թվում են ողորկիչների հավաքածուն, Ապոլլոն Վոպուասոնսկու արձանը և Ֆրանսիայում հայտնաբերված հալո-հռոմեական բրոնզը։ Ներկայացված են նաև հնագիտական գտածոներ Եգիպտոսից, Հունաստանից և Էտրուրիայից։

### Քանդակագործություն

Թանգարանի քանդակագործական հավաքածուն ներառում է 17-րդ դարի մեծագույն քանդակագործներից մեկի՝ Ֆրանսուա Ժիրարդոնի, Լուի XIV-ի կիսանդրին։ 19-րդ դարը ներկայացված է պոլիխրոմաքարից թանկարժեք կիսանդրիով, որը պատկերում է Ալժիրցի հրեա կնոջ` Շարլ Կորդիեին։ Տեղացի քանդակագործներից ներկայացված են Ժյուլ Էդուարդ Վալտի աշխատանքները (Օրեստեսը, որին հետապնդում են ֆուրիաները, մոր սպանությունից հետո, Ադամն ու Եվան և այլն)։

* Անտոնին Մերսիեի «Դավիթն ու Գողիաթը»,Անտոնին Մերսիեի «Դավիթն ու Գողիաթը»,
* «Բախտը», Ժյուլ Ֆրանչեսկա,«Բախտը», Ժյուլ Ֆրանչեսկա,
* Գարգուլիա,Գարգուլիա,
* «Լուի Արև արքա», Ֆրանսուա Ժիրարդոն։«Լուի Արև արքա», Ֆրանսուա Ժիրարդոն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19  *Ministry of Culture* Fréquentation des Musées de France — Ministry of Culture.
2. ↑  Catalogue d'archéologie monumentale du Musée de Troyes fondé et dirigé par la Société académique de l'Aube, Volume 3

Արտաքին հղումներ
----------------

* Թանգարանի պաշտոնական կայք

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Տրուայի գեղարվեստի և հնագիտության թանգարան» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000121745747 · NKC: xx0305932 · VIAF: 143704712 · WorldCat VIAF: 143704712 |

 |