**Վաչե Շարաֆյան** (փետրվարի 11, 1966(1966-02-11), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայազգի խոշորագույն կոմպոզիտոր, ով միջազգային ասպարեզում հայտնի է նաև իր ավելի քան ութսուն ստեղծագործություններով, այդ թվում՝ սիմֆոնիկ, կամերային, երգչախմբային, վոկալ անսամբլային, ինչպես նաև «Աբգար Արքա» օպերան, «Երկրորդ լուսինը» բալետը, ֆիլմերի, թատերական ներկայացումների համար գրված երաժշտություններ։

Կենսագրություն
--------------

Շարաֆյանը 1985 թվականին Սովետական միությունում Համամիութենական կոմպոզիցիաների մրցույթում հաղթող է ճանաչվել։ 1990 թվականին ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիան, իսկ 1992 թվականին՝ ասպիրանտուրան՝ Էդվարդ Միրզոյանի ղեկավարությամբ։ 1992-1996 թվականներին դասավանդել է Երուսաղեմի Հայոց ժառանգավորաց ճեմարանում։ 1997 թվականից դասավանդում է Երևանի կոնսերվատորիայում։

Ստեղծագործական կարիերա
----------------------

Վաչե Շարաֆյանը ծնվել է 1966 թ. Երևանում։ 1990 թ.-ին ավարտել է Կոմիտասի անվ. Երևանի պետական կոնսերվատորիան, 1992 թ.-ին՝ ասպիրանտուրան (պրոֆ. Է. Միրզոյանի դասարան)։ 1992-1996 թթ. դասավանդել է Երուսաղեմի Հայոց Ժառանգավորաց ճեմարանում, ուր նաև հեղինակել է սուրբ Թափորագրքի երգեցողությունների մասը Երուսաղեմի Սուրբ Հարության Տաճարի արարողությունների համար։ Դասավանդել է Կոմիտասի անվան Երպետկոնսերվատորիայում, Կալիֆոռնիայի պետական համալսարանում (UCLA):
Հանդիսանալով մեր օրերի խոշոր կոմպոզիտորներից մեկն ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ միջազգային ասպարեզում՝ Վաչե Շարաֆյանը հեղինակ է ավելի քան հարյուր ստեղծագործությունների, այդ թվում՝ սիմֆոնիկ, կամերային, երգչախմբային, վոկալ անսամբլային, ինչպես նաև «Աբգար արքա» երկժամանոց օպերայի, «Երկրորդ լուսինը» բալետի, ֆիլմերի, թատերական ներկայացումների համար գրված երաժշտության։
2001 թ.-ից աշխարհահռչակ թավջութակահար Յո-Յո Մայի կողմից ընտրվել է որպես The Silk Road նախագծի պաշտոնական կոմպոզիտոր Հայաստանից։ 2002 թ.-ից BMI կոմպոզիտոր է։
Ձայնասկավառակներ է թողարկել BIS Records (Շվեդիա), Albany Records (ԱՄՆ), Traditional Crossroads (ԱՄՆ), Blue Grigffin (ԱՄՆ), Louth CMS (Իռլանդիա) կողմից։
Շարաֆյանի ստեղծագործությունների հրատարակիչներն են՝ G.SCHIRMER (ԱՄՆ), Editions BIM (Շվեյցարիա), Billaudot (Ֆրանսիա), A-RAM (Անգլիա), այլն։
Շարաֆյանի երաժշտությունը ստանալով իր բարձրագույն գնահատականը New York Times-ի, TheSTRAD-ի, Boston Globe-ի, San Francisco Classical Voice-ի, բազմաթիվ այլ պարբերականների քննադատների, կողմից կատարվում է միջազգային ամենահեղինակավոր դահլիճներում՝ Հայաստանում, ԱՄՆ-ում, Իտալիայում, Ռուսաստանում, Ֆրանսիայում, Կանադայում, Ուկրաինայում, Վրաստանում, Ավստրիայում, Բելգիայում, Հոլանդիայում, Թայլանդում, Լիբանանում, Հունգարիայում, Շվեյցարիայում, Իսրայելում, Իսպանիայում, Թայվանում, Ճապոնիայում, Չինաստանում, Մեքսիկայում, Լեհաստանում, Իռլանդիայում, Անգլիայում, Իսլանդիայում, Շոտլադիայում, Էստոնիայում, Լատվիայում, Հունաստանում, Կիպրոսում և Շվեդիայում։
Շարաֆյանի ստեղծագործությունները պատվիրվել, կատարվել են բազմաթիվ նվագախմբերի, մենակատարների, անսամբլների, փառատոների կողմից, այդ թվում այնպիսի ականավոր երաժիշտների կողմից, ինչպիսիք են **Յո-Յո Ման, Յուրի Բաշմետը** և «Մոսկվայի մենակատարներ»-ը, **Հիլլիարդ անսամբլը, Դրեզդենի սիմֆոնիկ նվագախումբը, Ռոստոկի ֆիլհարմոնիկ նվագախումբն ու երգչախումբը, Բոստոնի ժամանակակից սիմֆոնիկ նվագախումբը** (BMOP), **Նյու Յորքի Մետրոպոլիտան համերգային արտիստները,** նաև Սիցիլիայի, Մենսֆիլդի, Թուրինգերի, Դուբրովնիկի, Պետերբուրգի ակադեմիական սիմֆոնիկ նվագախմբերը, Soli Deo Gloria «Սաղմոս-համաշխարհային նախագիծը», **Էստոնիայի Պետական Արական երգչախումբը** և այլք։ 
Մշտապես համագործակցում է հայ անվանի երաժիշտների, նվագախմբերի, երգչախմբերի հետ Հայաստանում եւ Հայաստանից դուրս, ինչպիսիք են **Սուրեն Բագրատունին, Մովսես Պողոսյանը, Հայաստանի Ազգային Ֆիլհարմոնիկ**, Երիտասարդական, Համահայկական եւ Ազգային Կամերային նվագախմբերը, Հովեր պետական կամերային երգչախումբը, Միրզոյանի, Կոմիտասի անվան պետական քառյակները, Խաչատուրյան տրիոն և այլք։

Պարգևներ
--------

* Հայաստանի մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալ, 2017
* Մովսես Խորենացու մեդալ, 2020։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  SNAC — 2010.
2. 1 2  Freebase տվյալների վերբեռնում — Google.
3. ↑  Wache Scharafjan, Biography (անգլ.)
4. ↑  Vache Sharafyan: "Adumbrations of the Peacock" for violin, viola, cello & piano (extract), Apple Hill Chamber Players, Zipper Hall, LA
5. ↑  «Հանրապետության նախագահի հրամանագրերը - Փաստաթղթեր - Հայաստանի Նախագահ»։ *president.am*։ Վերցված է 2020-09-21

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վաչե Շարաֆյան
* Վաչե Շարաֆյան, Առավոտ
* Vache Sharafyan
* Vache SHARAFYAN /COMPOSER

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Հայաստանի կոմպոզիտորների միություն · Internet Movie Database · MusicBrainz |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | AV Production |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 16942135s · GND: 1089881843 · ISNI: 0000000043867086 · LCCN: no2005057997 · SUDOC: 243964668 · VIAF: 44032680 · WorldCat VIAF: 44032680 |

 |

 |