**Յոհան Յակոբ (Յակով) Մետտենլեյտեր** (գերմ.՝ Johann Jacob Mettenleiter, օգոստոսի 9, 1750(1750-08-09), Գրոսկուխեն, Հայդենհայմ անդեր Բրենց - փետրվարի 25, 1825(1825-02-25), Գատչինա, Ցարսկոսելսկիյ ուեզդ, Սանկտ Պետերբուրգի նահանգ, Ռուսական կայսրություն), Ռուսաստանում աշխատած գերմանացի գեղանկարիչ, «փոքր արքունիքի» արքունական գեղանկարիչ, Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի ակադեմիկոս։

Կենսագրություն
--------------

Յոհան Մետտենլեյտերն աշխատել է Եվրոպայում, հայտնի է եղել որպես դիմանկարի վարպետ։ Ռուսաստան է մեկնել 1786 թվականին, որտեղ աշխատել է որպես նկարիչ-մոնումենտալիստ։ Հայտնի է պուրակային տաղավարները նկարազարդումներով, Սանկտ Պետերբուրգի եկեղեցիների և Վիբորգում գտնվող Մոնրեպո դաստակերտի նկարազարդման աշխատանքներով (պատկանել է բարոն Լ. Գ. Նիկոլային)։

1786 թվականին ստացել է «նշանակված ակադեմիկոսի» կոչում։ Ստացել է Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի ակադեմիկոսի կոչում «բնակարանային և գրասենյակային տարածքները ֆլամանդական ոճով նկարազարդելու համար»։ 

1790 թվականից ի վեր նկարազարդել է Պավլովսկի և Գատչինայի տեսարժան վայրերը մեծ իշխան Պավել Պետրովիչի և մեծ իշխանուհի Մարիա Ֆեոդորովնայի պատվերով։ Այս զարդանկարները, բացի որոշակի գեղարվեստական և պատմական հետաքրքրությունից, մանրամասներ են պարունակում այդ ժամանակաշրջանի բնապատկերների և շենքերի առանձնահատկությունների վերաբերյալ։ Այս գործերից բացի, նկարիչը ստեղծել է «Վեներայի հաղթանակը» քանդակազարդ առաստաղը Գատչինայի Վեներայի տաղավարի համար և մի քանի քանդակազարդ առաստաղներ Միխայլովսկի ամրոցի համար։ 

Մետտենլեյտերը բնակվել է Գատչինայի մեծ պալատի Խոհանոցային մասնաշենքում։ Գոյություն ունի մի լեգենդ, ըստ որի կայսր Պավել I-ի սպանությունից անմիջապես հետո հենց Մետտենլեյտերն է, որ գրիմավորել է նրա այլանդակված դեմքը։

Յակոբ Մետտենլեյտերը մահացել է Գատչինայում և թաղվել Սուրբ Պետրոս եկեղեցու մոտակայքում գտնվող գերեզմանատանը (գերեզմանատունը չի պահպանվել)։

Պատկերասրահ
-----------

* Յոհան Մետտենլեյտերի աշխատանքներից
* Գատչինայի դաստակերտի տեսարանը Գատչինայի պալատի ազդանշանային աշտարակից: ՖրագմենտԳատչինայի դաստակերտի տեսարանը Գատչինայի պալատի ազդանշանային աշտարակից: Ֆրագմենտ
* Կենդանաբանական այգի ԳատչինայումԿենդանաբանական այգի Գատչինայում
* Գյուղական ճաշԳյուղական ճաշ
* Աղջիկը թռչնակի հետԱղջիկը թռչնակի հետ
* Գյուղացիներն ու կարկանդակ վաճառողըԳյուղացիներն ու կարկանդակ վաճառողը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6  RKDartists (նիդերլ.)
2. 1 2 3 4  Benezit Dictionary of Artists — OUP, 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7
3. ↑  Справочник Императорской Академии художеств, 1915, էջ 128
4. ↑  Картина хранится в Большом Гатчинском Дворце.

Աղբյուրներ
----------

* Родионова Т. Ф. Гатчина: Страницы истории. - 2-е изд. испр. и доп. - Гатчина: Изд. СЦДБ, 2006. - 240 с. - 3000 экз. - ISBN 5-943-31111-4.
* С. Н. Кондаков. Юбилейный справочник Императорской Академии художеств. 1764-1914. - Спб.: Товарищество Р. Голике и А. Вильборг, 1915. - Т. 2 (Часть биографическая). - С. 128. - 459 с.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists · Rodovid |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Allgemeine Deutsche Biographie |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 122759931 · ISNI: 0000000066830403 · VIAF: 55037830 · ULAN: 500022203 · WorldCat VIAF: 55037830 |

 |