**Կանե Տանակա** (ճապ.՝ 田中カ子, ծնունդով՝ **Օտա**, հունվարի 2, 1903(1903-01-02), Wajiro, Ճապոնական կայսրություն - ապրիլի 19, 2022(2022-04-19), Ֆուկուոկա, Ճապոնիա), ճապոնացի գերերկարակյաց կին, որի տարիքը հաստատել է Գերոնտոլոգիայի հետազոտական ​​խումբը (GRG), ինչպես նաև Գինեսի ռեկորդների գիրքը։ Չիյո Միյակոյի մահից հետո՝ 2018 թվականի հուլիսի 22-ին, նա աշխարհի ամենատարեց ողջ մարդն է եղել մինչև 2022 թվականի ապրիլի 19-ը։ Նա նաև Ճապոնիայի ամենատարեց մարդն էր ողջ պատմության ընթացքում և 2-րդը աշխարհում (Ժաննա Կալմանից հետո)։ Կանե Տանական վերջին մարդն է, որը ծնվել է 1903 թվականին։ Մահվան պահին նրա տարիքը եղել է 119 տարի 107 օր, որը համապատասխանում է 43 572 օրվա։

Կենսագրություն
--------------

### Վաղ կյանք

Կանե Տանական 1923 թվականին։ Գունավոր լուսանկարԿանե Տանական 1923 թվականին, 20 տարեկանում
Տանական ծնվել է 1903 թվականի հունվարի 2-ին Ֆուկուոկա պրեֆեկտուրայի Կազուկի գյուղում (այժմ՝ Ֆուկուոկա)։ Կանեն Կումակիչիի և Կումա Օտայի ութ երեխաներից յոթերորդն էր։ Նա ժամկետից շուտ է ծնվել և սնվել է կերակրող մոր կաթով։

Կանե Տանական ամուսնացել է իր զարմիկի Հիդեո Տանակայի հետ 1922 թվականի հունվարի 6-ին։ Կանե Տանական մինչև հարսանիքը չի տեսել իր նշանածին։ Նրանք ունեցել են 4 երեխա (երկու որդի և երկու դուստր), ինչպես նաև մեկ որդեգրած դուստր։ Կանեի ավագ դուստրը մահացել է ծնվելուց անմիջապես հետո, իսկ որդեգրված դուստրը մահացել է հիվանդությունից` 23 տարեկանում, 1945 թվականին։ Կանե Տանակայի կրտսեր դուստրը մահացել է մեկ տարեկանում, 1947 թվականին։

Զույգն աշխատել է ընտանեկան խանութում, որտեղ վաճառվում էին շիրուկո և ուդոն լապշա, բրնձով բլիթներ և քաղցրավենիք։ 1937 թվականին Կանեի ամուսինը զորակոչվել է զինվորական ծառայության, որը տևել է մինչև 1939 թվականը։ Նրա ավագ որդին՝ Նոբուոն, կռվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում, որի ավարտին գերեվարվել է։ 1947 թվականին ազատ է արձակվել Սիբիրից և վերադարձել տուն։ Պատերազմի ժամանակ Կանեն ու նրա ամուսինն օգնել են նաև հարազատների երեք երեխաներին, որոնց ծնողները մահացել են։ Հայտնի է նաև, որ Տանական այդ ժամանակ տառապել է պարատիֆով։

### Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո

46 տարեկանում Կանեն հաղթահարել է ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղը։ 1961 թվականին նա մկրտվել է` ազդվելով ամերիկյան ռազմակայանների բողքական քահանաների ազդեցությանը և մասնակցել եկեղեցական արարողություններին մինչև 103 տարեկանը։ Նա թոշակի է անցել 63 տարեկանում (այլ տվյալներով՝ 102 տարեկան)։ 1970-ականներին նա այցելել է Միացյալ Նահանգներ՝ Կալիֆոռնիա և Կոլորադո, որտեղ ապրում էին նրա մի քանի զարմուհիներ և զարմիկներ։ 1993 թվականին՝ 90 տարեկանում, Կանեն այրիացել է 71 տարվա ամուսնությունից հետո։

### Հետագա տարիներ

Տանակայի մոտ 103 տարեկանում ախտորոշել են հաստ աղու քաղցկեղ, բայց հինգ ժամ տևած վիրահատությունից հետո կարողացել է կրկին հաղթահարել հիվանդությունը։ Նրա որդին Կանեի մասին գիրք է գրել, երբ նա 107 տարեկան էր, որը պատմում է նրա կյանքի և երկարակեցության մասին։ Ըստ նրա եղբոր թոռան` նա այդքան տարի ապրել է Աստծո հանդեպ ունեցած իր հավատքի շնորհիվ։ Իսկ ըստ Տանակայի` իր երկարակեցության գաղտնիքը ընտանիքն է, հույսը, առողջ քունն ու սննդակարգը։

2018 թվականի դրությամբ Կանե Տանական բնակվել է Ֆուկուոկա պրեֆեկտուրայում։ 115 տարեկանում նա տեղաշարժվել է քայլակների օգնությամբ և ապրել ծերանոցում։ Գրել է բանաստեղծություններ և վերհիշել ԱՄՆ կատարած իր ճանապարհորդությունները։ Նա նաև հետաքրքրված էր գեղագրությամբ և հաշվարկներով։ Երբ նրան հարցրել էին, թե որքան է ուզում ապրել, նա պատասխանել է, որ ուզում է ապրել ևս 5 տարի։

2018 թվականի հուլիսի 22-ին իր հայրենակից Չիյո Միյակոյի մահից հետո Կանե Տանական դարձել է ամենատարեց կենդանի մարդը։

2019 թվականի մարտի 9-ին Կանե Տանական պաշտոնապես ճանաչվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում և ստացել համապատասխան վկայական։

2020 թվականի հունվարին Տանական նշել է իր 117-ամյակը ընտանիքի և ընկերների հետ ծերանոցում։ Այնուամենայնիվ, նա չի կարողացել նույն կերպ նշել իր 118-ամյակը 2021 թվականի հունվարին՝ COVID-19 համավարակի պատճառով։

2020 թվականի հունվարին բացել է Թվիթթերի հաշիվ։ 2021 թվականի մարտին բարեկամներից մեկը սոցիալական ցանցերում հայտնել է, որ Տանական հիվանդացել է 118 տարեկան դառնալուց անմիջապես հետո, սակայն հաջողությամբ ապաքինվել է։ 2021 թվականի փետրվարի լուսանկարում Տանական պատկերված էր թթվածնային խողովակով։

Որոշվել է, որ Տանական է օլիմպիական կրակը կրելու 2021 թվականի Տոկիոյի Օլիմպիական խաղերի ջահի հետաձգված էստաֆետայի ժամանակ, երբ կրակը կանցնի Շիմով, Ֆուկուոկայով 2021 թվականի մայիսի 11-ին։ Որոշվել է, որ Տանակայի ընտանիքը 100 մետրանոց ճանապարհի մեծ մասում նրան առաջ կմղի իր անվասայլակով, բայց Կանեն է անցնելու վերջին մի քանի քայլերը՝ նախքան ջահը հաջորդ վազորդին փոխանցելը։ Այս գաղափարից հետագայում ետ են կանգնել՝ մտավախություն ունենալով, որ Տանական կարող է վարակվել կորոնավիրուսով։

2021 թվականի սեպտեմբերին Կանական ստացել է COVID-19 պատվաստանյութ՝ դարձնելով նրան ամենատարեց մարդը, որը պատվաստվել է այս վարակի դեմ։

### Մահ

Կանե Տանական մահացել է հիվանդանոցում 2022 թվականի ապրիլի 19-ին՝ ժամը 18:11-ին, 119 տարեկան 107 օրական հասակում։ Մահը վրա է հասել ծերության պատճառով։ Հուղարկավորության և հրաժեշտի արարողությունը տեղի է ունեցել ապրիլի 29-ին՝ առավոտյան ժամը 10-ին, Ֆուկուոկա քաղաքի Հիգաշի-կու քաղաքում, իսկ սգո գլուխը եղել է նրա հարսը (երկրորդ որդու կինը)։ Տանակայի թոռը պատմել է, որ նա հիվանդ է եղել անցյալ տարվա վերջից և մի քանի անգամ ընդունվել ու դուրս է գրվել հիվանդանոց, բայց դա հանկարծակի մահ է եղել։

Մահվան պահին նա Երկրի ամենատարեց կենդանի մարդն էր։ Նրա մահից հետո Լյուսիլ Ռենդոնը դարձել է Երկրի ամենատարեց կենդանի մարդը, իսկ Ֆուսա Տացումին դարձել է Ճապոնիայի ամենատարեց հաստատված կենդանի մարդը։

Տես նաև
-------

* Ամենածեր կանանց ցանկ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2  *Wales J. Starling A. B.* Վիքիա // *Fandom* — 2004.
3. 1 2  Թվիթթեր(բազմ․) // **(untranslated)** — *(untranslated)*, 2006.
4. 1 2  花も嵐も１０７歳　田中カ子（カネ）・長寿日本一への挑戦
5. 1 2
6. 1 2
7. ↑  «Kane Tanaka (1903-Present) — The 110 Club». Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ ապրիլի 27-ին. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 26-ին.
8. ↑  «５つ目の元号を迎える"歴史の生き証人"世界最高齢１１６歳田中カ子さん、願うのは「みんなが幸せな時代」 : スポーツ報知». Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ օգոստոսի 8-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 8-ին.
9. ↑  «最高齢田中さん117歳に 戦争、病越え5時代生きる: 日本経済新聞». Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ օգոստոսի 8-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 8-ին.
10. ↑  «45歳ですい臓がん、103歳で大腸がんを克服！ 世界最長寿・田中力子さん116歳 | デイリー新潮». Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ օգոստոսի 8-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 8-ին.
11. ↑  «The Oldest Person in the World Turns 117 | Smart News | Smithsonian Magazine». Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ մայիսի 8-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 8-ին.
12. ↑  «Источник». Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 8-ին.
13. ↑  «国内の歴代最高齢 １１７歳の田中カ子さん 記憶に焼きつく祈る姿 | クリスチャンプレス». Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ նոյեմբերի 18-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 8-ին.
14. ↑  «Postcards from Japan: Turning 117, the Fukuoka food scene and breaking Guiness World Records with Tanaka Kane, the super-centenarian | Travel Japan | JNTO». Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ նոյեմբերի 19-ին. Վերցված է 2020 թ․ նոյեմբերի 22-ին.
15. ↑  «最高齢田中さん117歳に 戦争、病越え5時代生きる». *The Nikkei* (ճապոներեն). 2020 թ․ հունվարի 2. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ օգոստոսի 8-ին. Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 21-ին.
16. ↑  «San Marcos couple celebrate aunt's 113th year — The San Diego Union-Tribune». Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ ապրիլի 17-ին. Վերցված է 2018 թ․ սեպտեմբերի 4-ին.
17. ↑  Kashiwagi, Toshihiro (2018 թ․ հուլիսի 27). «ja:国内最高齢１１５歳、入所者励ます「頑張りんしゃい」» [At 115, the oldest man in Japan advises citizens to "try hard"]. *Asahi Shimbun* (ճապոներեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ մարտի 28-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 10-ին.
18. ↑  
	* Brennan, David (2018 թ․ հուլիսի 27). «Who is the World's oldest Person? Chiyo Miyako Dies At 117, Passing Title To Kane Tanaka». *Newsweek*. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ ապրիլի 3-ին. Վերցված է 2018 թ․ հուլիսի 27-ին.
	* Karimi, Faith (2020 թ․ դեկտեմբերի 27). «5 things the week ahead». *CNN*. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 31-ին. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 29-ին.
	* «A Japanese Woman Kane Tanaka Is The Worlds Oldest Person». *HOPCLEAR*. 2018 թ․ սեպտեմբերի 14. Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ օգոստոսի 8-ին. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 27-ին.
	* «San Marcos couple celebrate aunt's 113th year». *San Diego Union-Tribune*. 2016 թ․ մայիսի 6. Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ հոկտեմբերի 10-ին. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 27-ին.
19. ↑  Staff (2018 թ․ հուլիսի 27). «国内最高齢１１５歳、入所者励ます 「頑張りんしゃい」» (ճապոներեն). Asahi Shimbun. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ մարտի 28-ին. Վերցված է 2018 թ․ օգոստոսի 9-ին.
20. ↑  «Японка Канэ Танака признана самой старой женщиной в мире — Общество. Новости, Новости Азии — EADaily». Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունվարի 26-ին. Վերցված է 2020 թ․ հունվարի 26-ին.
21. ↑  «Старейшей жительнице Земли исполнилось 117 лет — РИА Новости, 05.01.2020». Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ մայիսի 15-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 15-ին.
22. ↑  «èç"ãªã¬ã¼ ä¸çæé"é½¢ 118æ­³å¥³æ§ãã©ã³ãã¼è¾éã®æå | èç"ãªã¬ã¼ ãªãªã³ããã¯ | NHKãã¥ã¼ã¹». Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ մայիսի 17-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 15-ին. `{{cite web}}`: soft hyphen character in `|title=` at position 37 (օգնություն)
23. ↑  «French nun Sister Andre, 118, claims title of world's oldest person». *France24*. 2022 թ․ փետրվարի 25. Արխիվացված օրիգինալից 2022 թ․ ապրիլի 25-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 25-ին.

Գրականություն
-------------

* 花田衞 (2010年5月14日). *花も嵐も１０７歳 田中カ子（カネ）・長寿日本一への挑戦*. 梓書院. ISBN 978-4-87035-380-0. `{{cite book}}`: Text "和書" ignored (օգնություն)

Արտաքին հղումներ
----------------

* GRG World Supercentenarian Rankings ListԱրխիվացված 2018-05-25 Wayback Machine
* Կանե Տանակա
* Ամենածեր ապրող մարդիկ


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Նախորդող՝**Չիյո Միյակո** | **Աշխարհի ամենածեր բնակիչը**2018 թվականի հուլիսի 22 - 2022 թվականի ապրիլի 19 | Հաջորդող՝**Լյուսիլ Ռանդոն** |


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Նախորդող՝**Նաբի Տաձիմա** | **Ճապոնիայի պատմության մեջ ամենածեր բնակիչ**2020 թվականի սեպտեմբերի 19-ից | Հաջորդող՝**—** |


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Նախորդող՝**Չիյո Միյակո** | **Ճապոնիայի ամենածեր բնակիչ**2018 թվականի հուլիսի 22 - 2022 թվականի ապրիլի 19 | Հաջորդող՝**Ֆուսա Տացումի** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կանե Տանակա» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Find A Grave · WikiTree |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | NDL: 01199937 · VIAF: 259773682 · WorldCat VIAF: 259773682 |

 |