**ԱՌ1Ա**՝ չինական արտադրության համազարկային կրակի ռեակտիվ համակարգ։

Ընդհանուր բնութագիր
-------------------

ԱՌ1Ա համակարգերը նախատեսված են հակառակորդի կենդանի ուժի, թույլ զրահավորված (կամ զրահապատում չունեցող) թիրախների, հրետանային միջոցների և այլ թիրախների ոչնչացման համար։ ԱՌ1Ա համակարգերը համազարկով, կամ մենահատ կրակում են ստանդարտ 300 մմ-անոց հրթիռներ։

Արտադրություն
-------------

ԱՌ1Ա ՀԿՌՀ-երի արտադրությունը սկսվել է 2009 թվականից և շարունակվում է մինչ օրս։ Արտադրող կազմակերպությունը չինական ՆՕՐԻՆԿՈ ընկերությունն է։ ԱՌ1Ա համակարգերը հավաքվել են ռուսական Սմերչ համակարգերի բազայի հիման վրա։

Տեխնիկական տվյալներ
-------------------

ԱՌ1Ա համակարգերն ունեն ավելի արդիականացված պարամետրեր, քան Սմերչը։ Այս համակարգի մեքենայի մարտական քաշը 42.5 տոննա է։ Այն հավաքված է 8X8 անվավոր թափքի շասսի վրա։ Մեքենայի երկարությունը կազմում է 12 մ, լայնությունը 3 մ, իսկ բարձրությունը 3 մ։ Մեքենան սնուցվում է դիզելային շարժիչով զարգացնելով 500 ձիաուժ հզորություն։ Մեքենան զարգացնում է առավելագույնը 60 կմ/ժ արագություն։ Այս համակարգերի վառելիքի պաշարը կազմում է շուրջ 650 կմ։

Մարտական տվյալներ
-----------------

ԱՌ1Ա համակարգը ղեկավարվում է անձնակազմի 4 անդամների կողմից։ ԱՌ1Ա համակարգի հրթիռների քանակը 10-ն է՝ տրամաչափը ստանդարտ 300 միլիմետր։ Հրթիռների մեկնարկային քաշը կազմում է 840 կգ, իսկ մարտագլխիկների քաշը շուրջ 200 կգ։ ԱՌ1Ա համակարգի բոլոր հրթիռները արձակվում են ընդամենը 1 րոպեի ընթացքում։ ԱՌ1Ա համակարգերի հեռահարությունը հասնում է 120-130 կիլոմետրի։ Այս համակարգերը համարվում են գերճշգրիտ, քանի որ շեղում գրեթե չունեն։ Այս համակարգերի հիմնական առավելությունը նրա վերալիցքավորման ժամանակն է։ Այս հրթիռները վերալիցքավորվում են 15-20 րոպեների ընթացքում, քանի որ լիցքավորվում են կոնտեյներային տարբերակով։ ԱՌ1Ա համակարգերը գործում են -22-+55C ջերմաստիճանային պայմաններում։

Հայաստանի Սպառազինությունում
----------------------------

ԱՌ1Ա ՀԿՌՀ-երը գտնվում են Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերի սպառազինության մեջ։ Ըստ ռուսաստանյան «Զենքի համաշխարհային առևտրի վերլուծության կենտրոն»-ի ամենամյա զեկույցի, Հայաստանը 2012 թվականին ձեռք է բերել 6 միավոր կայան Չինաստանից։ Համաձայան կենտրոնի տվյալների` պայմանագիրը հավանաբար կնքվել է դեռ 2010 թվականին, իսկ մատակարարումը ավարտվել 2012 թ.-ին։ Գործարքի արժեքը գնահատվում է 50 մլն. ԱՄՆ դոլար։

Համեմատություն Սմերչ, Ուռագան, PHL-03, ՎՄ-80, HIMARS, M270, Աստրոս II և Պինակա ՀԿՌՀ-երի հետ
-------------------------------------------------------------------------------------------

| Զինատեսակ | Սմերչ | Ուռագան | ԱՌ1Ա | PHL-03 | ՎՄ-80 | HIMARS | M270 | Աստրոս II | Պինակա |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Պատկեր |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| Արտադրող երկիր | Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն ԽՍՀՄՌուսաստան ՌԴ | Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն ԽՍՀՄՌուսաստան ՌԴ | Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն Չինաստան | Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն Չինաստան | Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն Չինաստան | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ | Բրազիլիա Բրազիլիա | Հնդկաստան Հնդկաստան |
| Արտադրման տարիներ | 1987-մինչ օրս | 1975-մինչ օրս | 2009-մինչ օրս | 2005-մինչ օրս | 1999-մինչ օրս | 2005-մինչ օրս | 1983-մինչ օրս | 1983-մինչ օրս | 2000-մինչ օրս |
| Զանգված | 43.7 տ | 20 տ | 42.5 տ | 43 տ | 32 տ | 10.9 տ | 24.56 տ | 10 տ | 45 տ |
| Երկարություն | 12.1 մ | 9.63 մ | 13 մ | 12 մ | 9.5 մ | 7 մ | 6.97 մ | 7 մ | 12.5 մ |
| Բարձրություն | 3.05 մ | 2.8 մ | 3 մ | 3 մ | 3 մ | 3.2 մ | 2.97 մ | 2.9 մ | 3 մ |
| Լայնություն | 3.05 մ | 3.23 մ | 3 մ | 3 մ | 3.5 մ | 2.4 մ | 2.62 | 2.6 մ | 2.5 |
| Տրամաչափ | 300 մմ | 200 մմ | 300 մմ | 300 մմ | 273 մմ | 227 մմ | 227 մմ | 127, 180, 300 մմ | 214 մմ |
| Ուղղորդիչների քանակ | 12 հատ | 16 հատ | 10 հատ | 8 հատ | 12 հատ | 6 հատ | 12 հատ | 32, 16, 4 հատ | 16 |
| Կրակի նվազ. հեռավորություն | 2 կմ | 8.5 կմ | 20 կմ | 20 կմ | 34 կմ | 2 կմ | 2 կմ | 7 կմ | 5 կմ |
| Կրակի առավել. հեռավորություն | 90 կմ | 34 կմ | 130 կմ | 150 կմ | 80 կմ | 300 կմ | 300 կմ | 90 կմ | 40 կմ |
| Վերալիցքավորում | 30 րոպե | 12-20 րոպե | 20 րոպե | 30 րոպե | 15-20 րոպե | 5-10 րոպե | 5 րոպե | 15-20 րոպե | 15 րոպե |
| Վառելիքի պաշար | 850 կմ | 500 կմ | 650 կմ | 650 կմ | 550 կմ | 480 կմ | 485 կմ | 480 կմ | 800 կմ |
| Արժեք | 12.5 մլն. $ | 9 մլն. $ | 9 մլն. $ | 9 մլն. $ | 7 մլն. $ | 18 մլն. $ | 20 մլն. $ | 13,5 մլն. $ | 2 մլն. $ |

Սպառազինություն
---------------

* Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն Չինաստան
* Հայաստան Հայաստան 2011 թվականին ձեռք է բերվել 6 միավոր ԱՌ1Ա համակարգեր

Տես նաև
-------

* Սմերչ
* ՎՄ-80
* ԲՄ 21 Գրադ
* HIMARS
* Աստրոս II
* Պինակա
* ՌՄ-70
* ՎՌ-40 Լանգուստա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Սմերչ
2. ↑  Ուռագան
3. ↑  ԱՌ1Ա
4. ↑  PHL-03
5. ↑  HIMARS
6. ↑  Մ270
7. ↑  Աստրոս II
8. ↑  Պինակա
9. ↑  «База данных по мировому импорту вооружений и военной техники 2007-2018» (PDF) (ռուսերեն). ЦАМТО. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2016 թ․ հունիսի 20-ին. Վերցված է 2016 թ․ հունիսի 20-ին.

Աղբյուրներ
----------

* AR1A Multiple launch rocket system(անգլ.)
* NORINCO AR1A MLRS (2009)(անգլ.)
* 6 միավոր «չինական սմերչ» Հայաստանին
* Չինական Սմերչի հայկական ոդիսականը Archived 2016-06-06 at the Wayback Machine.
* Չինական AR1A համակարգերը լավ այլընտրանք են «Սմերչի» համար