**Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտե** (նորվ.՝ Den norske Helsingforskomité), միջազգային կոմիտե Նորվեգիայում։ Այն ստեղծվել է 1977 թվականին։ Իր գործունեությամբ հիմնվում է Հելսինկիի եզրափակիչ ակտի դրույթների վրա, որոնք ստորագրվել են ավելի քան 35 եվրոպական և հյուսիսամերիկյան պետությունների կողմից 1975 թվականին Եվրոպայի անվտանգության և համագործակցության կազմակերպության խորհրդակցության ժամանակ։ Համաձայնագրերում ասվում է, որ մարդու իրավունքների հանդեպ հարգանքը խաղաղության հասնելու և պետությունների միջև բարիդրացիական փոխահարաբերությունների գլխավոր գործոնն է։

Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեն ոչպետական և ոչառևտրային կազմակերպություն է, որը հետևում է մարդու իրավունքներին ԵԱՀԿ շրջանակներում։ Պահպանում է ժողովրդավարության և քաղաքացիական հասարակության հիմնարար իրավունքները։ Վերջին մի քանի տարիներին Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեի գործունեությունը կենտրանացած է Կենտրանական և Արևելյան Եվրոպայի ու նախկին ԽՍՀՄ պետությունների ժողովրդավարության հարցերի շուրջ։ Կոմիտեն աշխատում է անկախ տվյալ երկրի պետական կառավարման տեսակից ու քաղաքական իրավիճակից։ Կենտրոնացած է հիմնականում բացահայտելու մարդու իրավունքների ոտնահարման դրսևորումները։

Գործունեության ոլորտներ
-----------------------

### Մարդու իրավունքների պահպանման մոնիթորինգ

Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեն հետևում և ուսումնասիրում է զեկույցները, որոնք մարդու իրավունքների խնդիրներին են վերաբերում առանձին երկրներում։ Կոմիտեն բացահայտում է կոպտագույն խախտումները կամ էլ մարդու իրավունքների թերություները։ Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեի հիմնական գործոններն են.

* Փոքրամասնությունների իրավունքներ
* Մամուլի ազատություն
* Ժողովրդավարական ինստիտուտների ընդլայնում
* Զեկույցների և հոդվածների կազմում, որոնք ուղղված են երկրների կառավարություններին, միջազգային կառույցներին
* Մամուլի միջոցով ինֆորմացիայի տարածում
* ճնշում է գործադրում երկրների կառավարությունների վրա, որոնք անտեսում են մարդու հիմնարար իրավունքները

### Ընտրությունների վերահսկում

Ազատ և արդար ընտրությունների անցկացումը Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեի կարևոր առաքելություններից է համարվում, որը ժողովրդավարության հասնելու ամենակարևոր ուղիներից մեկն է։ Կոմիտեն նաև հետևում է, որպեսզի ձևավորվի առողջ հասարակություն։ Կարևոր է, որպեսզի ընտրություններն անցնեն միջազգային ստանդարտներով և ընտրվողները լինեն լեգիտիմ։ Կարևորվում է տարածման և և ուժեղացման ինստիտուտը տարածել այն երկրներում, որտեղ դրա կարիքը խիստ զգացվում է։

### Տեղեկություն և կրթություն

Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեի կարևորագույն ոլորտներն են։ Որպեսզի ազդեն հասարակական մտածողության վրա, մասնակցում են մի շարք քննարկումներին։ Կոմիտեն այս ամենին հասնելու համար կիրառում է թեմատիկ դասախոսություններ, մամլո ասուլիսներ, բաց նամակներ, համացանցայի քարոզ, տարեկան հաշվետվություններ։ Վերջին մի քանի տարիների ընթացքում Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեն հետամուտ է լինում կրթել այնպիսի կադրերի, որոնք անցնեն մարդու իրավունքների դասընթացներ, լսեն կուրսեր, դասախոսություններ, լեկցիաներ և սեմինարներ։ Դասընթացն ավարտողը կկարողանա մարդու իրվունքների հիմանարար ազատությունները պահպանել զանազան ոլորտներում։

### Միջազգային պրոցեսներ

Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեն մասնակցում է միջազգային շատ պրոցեսների, որոնք կապված են մարդու իրավունքների հարցերի հետ։ Ամենակարևոր հարթակներից են համարվում.

* ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովը
* Միավորված ազգերի կազմակերպության գլխավոր ասամբլեա
* Պետությունների կառավարություններ

Կոմիտեի գլխավոր նպատակն է հետևել, որպեսզի մարդու հիմնարար իրավունքները լինեն գերակա դիրքում։

### Ժողովրդավարության աջակցում

Նորվեգիայի Հելսինկյան կոմիտեի ուղիղ աջակցությամբ գիտելիքներ և ֆինանսավորում են ստանում զանազան կազմակերպությունները, հասարակական կառույցները, ինստիտուտներն ու ԶԼՄ-ները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Den Norske Helsingforsekomite (Официальный сайт Норвежского Хельсинкского Комитета) //

Արտաքին հղումներ
----------------

* Норвежский Хельсинкский комитет: в Азербайджане нет атмосферы для свободных выборов. 15/10/2008
* Ъ-Петров В. Правозащитников взяли за визы // Коммерсантъ. № 225. 10/12/2008
* Алексеева, Л. (2010-10-22)։ «Рассказ о работе Норвежского Хельсинкского комитета»։ Радио «Свобода»։ Վերցված է 2014-11-22
* Den norske Helsingforskomité
* Den internasjonale Helsingforsføderasjonen (arkivert)
* Organisasjonen for sikkerhet og samarbeid i Europas (OSSE) nettsider

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |

 |