**Մահափորձ Ալի Խամենեի վրա,** զինված հարձակում Իրանի նորընտիր նախագահ, հետագայում՝ հոգևոր առաջնորդ Ալի Խամենեիի վրա, որն իրականացվել է 1981 թվականի հունիսի 27-ին։ Երբ հունիսի 27-ին Ալի Խամենեին Աբուզար մզկիթում ճառով դիմել է ներկաներին, պայթել է նրա առջև դրված ձայնագրիչ սարքի մեջ առկա ռումբը։ Արդյունքում, վնասվել են Խամենեիի ձեռքը, ձայնալարերը և թոքերը։

Նախապատմություն
---------------

1981 թվականի ամռանը տեղի ունեցած սպանություններն սկսվել են Ալի Խամենեիի վրա հարձակմամբ և շարունակվել Թեհրանում Իրանի Իսլամական Հանրապետության հանրապետական կուսակցության կենտրոնական շտաբում ռումբի պայթյունով։

Մահափորձ
--------

Աբոլհասան Բանիսադրի հրաժարականից հինգ օր անց՝ օրվա նորությունը եղել է Իրան-իրաքյան պատերազմը, որը հաջորդել էր զինված հակամարտության հայտարարմանը։ 1981 թվականի հունիսի 27-ին, երբ Ալի Խամենեին վերադարձել էր ռազմաճակատից և այցելել Ռուհոլլահ Խոմեյնիին, մեկնել է Աբուզար մզկիթ՝ մասնակցելու և ելույթ ունենալու շաբաթօրյա աղոթքին։ Այդ ժամանակ Ալի Խամենեին եղել է Ռուհոլլահ Խոմեյնիի ներկայացուցիչը Ազգային պաշտպանության բարձրագույն խորհրդում։ Առաջին աղոթքից հետո, Այաթոլահ Խամենեին սկսել է պատասխանել ներկաների հարցերին։ Ալի Խամենեի առջև դրված են եղել թղթեր և ձայնագրող սարքավորում, որը գործարկվել է երիտասարդի կողմից։ Ձայնագրման մեկնարկի կոճակը սեղմելուց մեկ րոպե անց՝ ձայնագրիչից լսվել է ուժեղ շվվոց և տեղի է ունեցել պայթյուն։ Պայթյունից անմիջապես հետո, մզկիթում աղոթող պետական պաշտոնյաները ասել են, որ ձայնագրիչը բաժանված է եղել երկու մասերի, իսկ ձայնագրիչի արտաքին հատվածում գրված է եղել «Forqan Group-ի նվերը Իսլամական հանրապետությանը»։

Այաթոլահ Խամենեի ապաքինումը ձգվել է մի քանի ամիս, իսկ ձեռքը, ձայնալարերը և թոքերն էականորեն վնասվել էին։

Մահափորձի իրականացման վայրը։
### Ոճրագործ

Համաձայն իրանական աղբյուրների՝ որոշ մարդիկ նշել են, որ մահափորձի կազմակերպիչը եղել է Furqan Group-ի ղեկավար Մասուդ Թաքի Զադեն։ Մյուսներն էլ նշել են, որ հանցագործը եղել է Իրանական ժողովրդի մոջահեդների կազմակերպության ղեկավարներից Մոհամադ Ջավադ Քադիրին։

Քաղաքական ակտիվիստ Իրաջ Մեսդաքին իր հոդվածում ժխտում է Քադիրիի կազմակերպիչ լինելը և նշում, որ հնարավոր կազմակերպիչը եղել է Օրուջ Ամիր Խան Զադեն։ Իսլամական հեղափոխության փաստաթղթերի կենտրոնը փաստում է, որ ձայնագրիչը տեղադրել է Մասուդ Թաքի Զադեն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  O'Hern Steven K.։ *Iran's Revolutionary Guard: The Threat that Grows While America Sleeps*։ Potomac Books։ ISBN 978-1597977012
2. ↑  Staff Writer։ «Review on causes and consequences»։ *mashreghnews*
3. ↑  Maloney Suzanne (2015)։ *Iran's Political Economy since the Revolution*։ Cambridge University Press։ էջ 152։ ISBN 978-0521738149
4. 1 2  Kahlili Reza (2013)։ *A Time to Betray: A Gripping True Spy Story of Betrayal, Fear, and Courage*։ Threshold Editions; Reprint edition։ էջ 155։ ISBN 978-1439189689
5. ↑  Qaffari Mostafa։ «Report about assassination attempt on adventure of 27 June 1981»։ *Khamenei.ir*
6. ↑  Staff writer։ «Review on the assassination attempt on Ayatollah Khamenei»։ *AsrIran*
7. ↑  Murphy John (2007)։ *Ali Khamenei*։ Chelsea House Publications։ էջ 91։ ISBN 978-0791095171
8. ↑  R. Mattair Thomas (2008)։ *Global Security Watch―Iran: A Reference Handbook*։ Praeger։ էջ 156։ ISBN 978-0275994839
9. ↑  Blair David։ «Profile: Ayatollah Ali Khamenei, the man who has the final word in Iran»։ *The telegraph*
10. ↑  Alavi Hamid։ «Assassination attempt on Ali Khamenei 35 years later»։ *BBC*