**Աննա Ֆրանց** (ռուս.՝ Анна Александровна Франц, հոկտեմբերի 1, 1965(1965-10-01), Լենինգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ամերիկյան մուլտիմեդիա նկարիչ, համադրող և արվեստի հավաքորդ։ Նա *St. Petersburg Arts Project* (Սանկտ Պետերբուրգի արվեստների նախագիծ) ոչ առևտրային մշակութային հիմնադրամի հիմնադիրն է և *CYLAND* Մեդիաարտլաբի և *Frants Gallery* պատկերասրահի տնօրենը (Նյու Յորք, Միացյալ Նահանգներ)։

Կենսագրություն
--------------

1989 թվականին ավարտել է Սանկտ Պետերբուրգի Շտիգլիցի գեղարվեստի և դիզայնի պետական ակադեմիան (նախկինում Վերա Մուխինայի Լենինգրադի արվեստի և արդյունաբերության բարձրագույն դպրոց), որտեղ նա մասնագիտացել է արդյունաբերական դիզայնում։ 1992 թվականին նա ընդունվել է Նյու-Յորքի Պրատտի ինստիտուտի արվեստի և դիզայնի բաժին, որտեղ նա մասնագիտացել է համակարգչային գրաֆիկայի և անիմացիայի բաժնում։

Համակարգչային գրաֆիկայի և անիմացիայի յուրացումը նշանավորեց նոր մեդիայի, նոր մեդիա արվեստի և արվեստի տեխնոլոգիաների ոգեշնչման սկիզբը և նրա հետաքրքրությունների կենտրոնացման անցումը ավանդական դասական մեթոդներից դեպի կիբեռարվեստներ, որոնք արագորեն տրամադրեցին անսահմանափակ հնարավորություններ համացանցի արագ զարգացման շնորհիվ։

1997 թվականին ամուսնացել է Լեոնիդ Ֆրանցի հետ։ Նրանց որդին՝ Դանիիլը, դարձել է CYLAND MediaArtLab-ի ամենաերիտասարդ նկարիչը. երբ նա ընդամենը տասներկու տարեկան էր, ստեղծեց *Cyfest*-ը՝ երեխաների համար միջազգային կրթական խաղային ծրագիրը, *Humanizing Robots* աշխատաժողովը, որը նա անցկացրեց Ռուսաստանում, Գերմանիայում, Ճապոնիայում, Միացյալ Նահանգներում և Ուկրաինայում։

Նյու Յորքում, Սանկտ-Պետերբուրգում, Եվրոպայում և Ճապոնիայում որպես նկարիչ և դասախոս շարունակական ցուցահանդեսային գործունեությունից բացի, 2010 թվականին, Աննան ճանապարհորդել է Կանադական կառավարության կողմից կազմակերպված Բևեռային շրջաններում «Արկտիկական շրջան» ծրագրի շրջանակներում՝ որպես արվեստագետների միջազգային խմբի անդամ։ Ծրագրի նպատակն էր արվեստագետներին հնարավորություն ընձեռել այցելել բևեռային շրջանի դժվար վայրեր, որոնք հիմնականում հայտնի են գիտական հաշվետվությունների միջոցով, որոնք հետագայում թույլ կտան նրանց ստեղծելու արվեստի նախագծեր՝ հիմնված տարածաշրջանի տպավորությունների վրա։ Աննայի կողմից նկարահանված տեսանյութից բացի, այդ ուղևորությունը հանգեցրեց նրա ինտերակտիվ *Trembling Creatures* նախագծին, որը ցուցադրվեց ամենամյա արշավների մասնակիցների խմբային ցուցահանդեսում՝ բացված 2014 թվականի մայիսին *1285 Avenue of the Americas Art Gallery* պատկերասրահում, Նյու Յորք։

Ընտրված ցուցահանդեսներ
----------------------

* Եղանակի տեսություն։ Թվային ամպամածություն-Reggia di Caserta, Իտալիա, 2018 Archived 2018-07-20 at the Wayback Machine..
* "HYBRIS, Monsters and Hybrids in Contemporary Art", Ca’Foscari համալսարան, Վենետիկ, 2017.
* "Patterns of the Mind", Convergence, Լոնդոն, 2016.
* "Nargifsus", Transfer Gallery, Նյու Յորք, 2016.
* «Պատրաստված է Հին Հունաստանում», Սերգեյ Կուրեխինի ժամանակակից արվեստի կենտրոն, 2016:
* "The Other Home", Made in NY Media Center by IFP, Նյու Յորք, 2015:
* "Urbi et Оrbi", Ժամանակակից արվեստի Մոսկվայի 6-րդ բիենալեի շրջանակներում, Մոսկվա, 2015:
* Անձնական տարածք–Պետական Էրմիտաժի երիտասարդական կենտրոն, 2015:
* Re: Collection, Արվեստի և դիզայնի թանգարան, Նյու Յորք, 2014:
* Magnetic North, The UBS Art Gallery, Նյու Յորք, 2014:
* Finding freedom in Russian Art, 1961-2014, Paul & Lulu Hilliard University Art Museum, Լաֆայետ, ԱՄՆ, 2014:
* This Leads to Fire, en:Neuberger Museum of Art, Перчейз, Նյու Յորք, 2014:
* "Capital of Nowhere", 2013 Archived 2017-12-07 at the Wayback Machine..
* "VISIONARY DREAMS # 3261-64", 2013 Archived 2017-10-04 at the Wayback Machine..
* «Ժամանակի պահապանները», Պետական Էրմիտաժ, 2013.
* "Միգրանտներ", Ժամանակակից արվեստի Մոսկվայի 5-րդ բիենալե, 2013.
* "The Time Keeper", 2012 Archived 2014-07-26 at Archive.is
* ԿԻԲԵՐՖԵՍՏ ցուցահանդես, 2012.
* Trembling Creatures, SIGGRAPH ASIA 2011 Հոնգ Կոնգ.

Արվեստի ընտրված աշխատանքներ
---------------------------

* "No. 0" Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.—մուլտիմեդիայի տեղադրում հանրային տարածքում։
* «Պատրաստված է Հին Հունաստանում», աշխատանքների շարք (այս շարքի 5 աշխատանքներ գտնվում են Նյու Յորքի Museum of Art and Design հավաքածուի մեջ)։
* «Ձիթենու ստվերում»—Kyoseinosato թանգարանի հավաքածուի մեջ (Ճապոնիա)։
* «Կեր սպիտակ արջերի համար»։
* «Դողացող արարածներ»։

Վերջին երկու աշխատանքները կատարվել էին կանադական արտ-արշավախմբի կազմում 2009 թվականին Բևեռային շրջան ճանապարհորդության արդյունքում "The Arctic Circle":

Աննա Ֆրանցի աշխատանքները ներկայացնում են *Բորեյ*, (Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան), *Dam Stuhltrager Gallery* (Նյու Յորք, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ և Բեռլին, Գերմանիա) և *Barbarian Gallery* (Ցյուրիխ, Շվեյցարիա) պատկերասրահները։ Նրա աշխատանքները գտնվում են Նյու Յորքի Արվեստի և դիզայնի թանգարանի, Ռուսական պետական թանգարանի, *Kyoseinosato* (Ճապոնիա) թանգարանի, *Kolodzei Art Foundation* հիմնադրամի, Սերգեյ Կուրյոխինի ժամանակակից արվեստի կենտրոնի և աշխարհի շատ այլ մասնավոր հավաքածուներում։

Համադրողի գործունեություն
-------------------------

Սանկտ Պետերբուրգում գեղարվեստական միջավայրին Աննա Ֆրանցի երկար տարիների պատկանելությունը, անձնական ծանոթությունները և բարեկամական հարաբերությունները նշանավոր արվեստագետների հետ, ինչպես նաև որպես արվեստագետ և համադրող Ամերիկայի և Եվրոպայի միջազգային ծրագրերին մասնակցությունը նպաստել են նրա գործունեության ուղեծիր նոր անդամների և հանդիսատեսի ներգրավմանը։ Աննա Ֆրանցի կենսագրության մեջ առավել կարևոր են *Ստեռլիգովայի խումբը*, 2006, Նյու Յորք, և Բարաքի բնակիչները (*Art around the Barracks*-Արվեստը բարաքի շուրջ), 2003, *Նյու Յորք*, հետահայաց ցուցահանդեսները։

Անդրեյ Զագդանսկու «Կոստիան և մկնիկը» վավերագրական ֆիլմում, որը նվիրված է Կոնստանտին Կուզմինսկիին, դրվագներից մեկը նկարահանվել է «Բարաքի բնակիչների» հանդիսավոր բացման ժամանակ Ֆրանց պատկերասրահում, Սոհո։

Ժամանակակից արվեստագետների շարքերում, որոնք անընդհատ համագործակցում են Աննա Ֆրանցի հետ, որպես համադրողներ են Վիտալի Պուշնիցկին, Ելենա Գուբանովան և Իվան Գովորկովը, Ալեքսանդր Կոժինը, Ալեքսանդր Տերեբենինը, Մարինա Կոլդոբսկայան, Ալեքսանդրա Դեմենտևան, Պյոտր Բելին, Պյոտր Շվեցովը։

CYLAND մեդիաարվեստի լաբորատորիա
-------------------------------

2006 թվականին Մարինա Կոլդոբսկայայի հետ միասին Աննա Ֆրանցը հիմնադրեց *Saylend* (Սայլենդ) միջազգային մեդիա լաբորատորիա։

2007 թվականից մեդիա լաբորատորիան անց է կացնում ամենամյա և Արևելյան Եվրոպայում խոշորագույն **Կիբեռֆեստ** փառատոնը։

Կազմակերպիչները նշում են, որ «Սայլենդը» ստեղծվել է արվեստագետների կողմից և արվեստագետների համար, անկախ աշխարհագրական սահմաններից։ Մասնակիցները համախմբված են արվեստի նոր տեխնոլոգիաների հանդեպ իրենց խանդավառությամբ, և Սայլենդը նրանց թույլ է տալիս աշխատել ոչ միայն իրար հետ շփման մեջ, այլ նաև հանդիսատեսի հետ ինտերակտիվ հաղորդակցության մեջ։

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | *Համակարգիչների օգտագործումը թույլ է տալիս արվեստագետին դուրս գալ արվեստի ավանդական ձևերի դետերմիկ բնույթից ... Համակարգչային արվեստը հաճախ նման է մտավորական տեսանկյունից հայեցակարգային արվեստի. հանդիսատեսը կարիք ունի հասկանալու նկարչի մտադրությունները։ Այս հասկացությունը ավելի կարևոր է ինտերակտիվ ծրագրերում, քանի որ մեր արձագանքից կախված է նկարչի գաղափարը և ակնկալիքները հասկանալու ունակությունը։ Կիբեր-արվեստը մարտահրավեր է նետում, քանի որ այն հիմնված է մեզ համար պակաս ինտուիտիվ տեխնոլոգիայի և միջոցների վրա... Յուրաքանչյուր նորարարական աշխատանք մեզ մշտապես աճող համաշխարհային արվեստի ընկալման նոր հեռանկար է տալիս և սովորեցնում է մեզ հասկանալ իր ստեղծագործական բառապաշարը*։-  |  |

2013 թվականին նկարիչների խմբի ցուցահանդեսը, որը համակարգում էր Աննա Ֆրանցը, անց էր կացվում վենետիկյան Կա Ֆոսկարի համալսարանի կողմից կազմակերպված ժամանակակից արվեստի վենետիկյան բիենալեին զուգահեռ։ Ցուցահանդեսին ներկայացվել է Աննա Ֆրանցի «Պատրաստված է Հին Հունաստանում» վիդեո քանդակը։

Շահույթ չհետապնդող *St. Petersburg Arts Project* հիմնադրամ
----------------------------------------------------------

*1999 թվական*ին Աննա և Լեոնիդ Ֆրանցները ստեղծեցին «Սանկտ Պետերբուրգի արվեստի նախագիծ» (*St. Petersburg Arts Project*) շահույթ չհետապնդող հիմնադրամը, որը գործում է մինչ այսօր։ Նրա նպատակն էր ներկայացնել Նյու Յորքում Լենինգրադի/Պետերբուրգի արվեստագետներին, որոնք այնտեղ աշխատել են 1950-ական թվականների հետպատերազմյան ժամանակներում։ Առավել ուշադրություն հատկացվեց այսպես կոչված Լենինգրադի մետրոյին՝ 1970-ականների յուրօրինակ և քիչ ուսումնասիրված մշակութային երևույթին և դրա ստեղծած գեղարվեստական և սոցիալական միջավայրին։

Այս երևույթը վերջերս միայն սկսեց գրավել մշակութաբանների և արվեստի պատմաբանների ուշադրությունը, հայտնվեցին այդ թեմայի վերաբերյալ հրապարակումներ։ Սոհոյում, Նյու Յորք, գտնվող *Frants Gallery Space* պատկերասրահում կազմակերպված անհատական և խմբային ցուցահանդեսները, որոնց համադրողն անփոփոխ հանդիսանում էր Աննա Ֆրանցը, հնարավորություն տվեցին ներկայացնել այս շրջանի Լենինգրադի/Սանկտ Պետերբուրգի արվեստի էվոլյուցիան՝ իր բոլոր բարդության և անսովորության մեջ. մեկուսացումից և առանձնացումից մինչև այս քիչ ճանաչված նկարիչների ինտեգրումը միջազգային գեղարվեստական աշխարհ։ Այդ ժամանակվա Մոսկվայի նկարիչների հետ համեմատած մետրոյի Լենինգրադի գեղանկարիչները ավելի քիչ են ուսումնասիրված, և այդ ուղղությամբ Աննա Ֆրանցի համադրողի գործունեությունը հատկապես կարևոր է հետպատերազմյան և հետխորհրդային արվեստի պատմության տեսանկյունից։

Աստիճանաբար *Frants Gallery Space* պատկերասրահի գործունեության ոլորտն ընդլայնվեց և սկսեց ընդգրկել ոչ միայն ավանդական ժանրերը՝ նկարչություն, գրաֆիկա և քանդակներ, այլ նաև նորագույն տեխնոլոգիաներին կապված արվեստը. կիբեռարվեստ, տեսաարվեստ, համակարգչային անիմացիա, ինտերակտիվ սարքավորում, ինչպես նաև կատարողական արվեստը։ Տարածքը նույնպես ընդլայնվել է. այժմ *Frants Gallery Space* պատկերասրահը գործում է երկու վայրերում, 2007 թվականին *St. Petersburg Arts Project*-ի հովանու ներքո Սանկտ-Պետերբուրգում բացվել է մասնաճյուղ։ Այնտեղ անցկացվում են նաև ցուցահանդեսներ, ֆիլմի ցուցադրություններ, նկարիչների, արվեստագետների և բոլոր նրանց հանդիպումներ և շփումներ, ովքեր հետաքրքրված են արվեստի համար կիրառելի նոր տեխնոլոգիաներով։

Հավաքածու
---------

*St. Petersburg Arts Project*-ի զարգացման բնական շարունակությունը հավաքածուի ստեղծումն էր։ 1998 թվականից Աննա և Լեոնիդ Ֆրանցները հավաքում են Լենինգրադի մետրոյի կիրառական արվեստի ստեղծագործությունները։ Ժամանակակից հավաքածուն ներառում է նաև քանդակագործություն, հավաքում, լուսանկարներ, տեսանյութեր, ժամանակակից արվեստի առարկաներ և արխիվային նյութեր։

2013 թվականի հունվարին Էրմիտաժի ժամանակակից արվեստի բաժնում «Սանկտ Պետերբուրգի արդի արվեստը։ Հետահայացք» նախագծի շրջանակներում կազմակերպվել էր «Պարզ կանոններ» ցուցահանդեսը, որտեղ ներկայացվել էին ռուսական և արտասահմանյան մասնավոր հավաքածուներ։ Ցուցահանդեսի կազմակերպիչն էր Լեոնիդ Ֆրանցը՝ Աննա Ֆրանցի մասնակցությամբ։ Այս ցուցահանդեսի համար նրանք բազմաթիվ աշխատանքներ են տվել իրենց ընտանեկան հավաքածուներից, մասնավորապես՝ Շոլոմ Շվարց, Վալենտին Գրոմով, Վլադիմիր Շագին, Վալենտինա Պովարովա, Գերտա Նեմենովա և այլն։

Աննա և Լեոնիդ Ֆրանցները 2012 թվականին Սանկտ-Պետերբուրգի Ռումյանցեվյան պալատում անցկացված Մարիա Գորոխովայի և Լյուդմիլա Կուցենկոյի անհատական ցուցահանդեսների կատալոգների հրատարակման հովանավորների թվում էին։

* ISBN 978-5-905048-16-6 Մարիա Գորոխովա։
* ISBN 978-3-6030-0699-8 Լյուդմիլա Կուցենկո։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  About Anna Frants Archived 2018-07-20 at the Wayback Machine. // Facebook.
2. ↑  Франц Анна Александровна Archived 2018-07-19 at the Wayback Machine. // Famous Birthdays.ru.
3. ↑  Лекция Анны Франц «Дизайн против Искусства против Дизайна» Archived 2018-04-07 at the Wayback Machine. // National Centre for Contemporary Arts.
4. ↑  The Time Keeper. Una mostra di gruppo itinerante Feed dei commenti Archived 2017-10-03 at the Wayback Machine. // DIGICULT. Digital Art, Design and Culture. 2012.06.12.
5. ↑  ""Humanizing Robots" by Daniil Frants - global workshop on robots for kids". *www.facebook.com*. Retrieved 2018 թ․ հուլիսի 20.
6. 1 2 3  People: Interview with curator Anna Frants at Venice Biennial 2015 Archived 2018-03-04 at the Wayback Machine. // Chased. Magazin für Kunst, Ausstellungen, Vernissagen in Berlin. July 12. 2015.
7. ↑  "The Arctic Circle artist and scientist residency program". Արխիվացված է the original 2014 թ․ փետրվարի 6-ին. Retrieved 2014 թ․ փետրվարի 4. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
8. ↑  "::: Anna Frants :::". *www.annafrants.net*. Արխիվացված է the original 2017 թ․ սեպտեմբերի 29-ին. Retrieved 2018 թ․ հուլիսի 20. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
9. ↑  Paul Segers and Arjen de Leeuw in 'Magnetic North Artists and The Arctic Circle' Archived 2017-10-18 at the Wayback Machine. // Dutch Culture USA. 16 May 2014, by Stefanie Hofman.
10. ↑  Сайт галереи "Борей"
11. ↑  Сайт галереи "Dam Stuhltrager"
12. ↑  Сайт фонда "Kolodzei Art Foundation"
13. ↑  Anna Frants Archived 2018-03-04 at the Wayback Machine. // Venice Conference 2017.
14. ↑  Citation from a booklet of Anna Frants exhibition «Visual Dreams №2391-95. VideoCyberArt» — Borey Gallery (St. Peterburg), December 2011.
15. 1 2  "St. Petersburg Arts Project non-for-profit foundation New York". *www.artpropaganda.com*. Արխիվացված է the original 2018 թ․ ապրիլի 11-ին. Retrieved 2018 թ․ հուլիսի 20. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
16. ↑  «Актуальное искусство Петербурга. Ретроспектива» Archived 2014-07-26 at Archive.is Эрмитажю
17. ↑  О выставке "Простые правила" на сайте Эрмитажа

Աղբյուրներ
----------

* Technology of the Cyber-beauty — Anna Frants and Lena Sokol. NY Arts Magazine.
* Anna Frants Archived 2018-03-04 at the Wayback Machine. // Venice Conference 2017.
* Is it All Quiet on the Cyber Front? — Anna Frants and Elena Sokol. NY Arts Magazine.
* People: Interview with curator Anna Frants at Venice Biennial 2015 // Chased. Magazin für Kunst, Ausstellungen, Vernissagen in Berlin. July 12. 2015.
* St. Petersburg holds the festival of contemporary art Cyfest for the third time — TV Channel 1, 2009.
* The Time Keeper. A traveling group exhibition — Digicult.
* The Time Keeper — Be-In.
* The Time Keeper. Una mostra di gruppo itinerante Feed dei commenti // DIGICULT. Digital Art, Design and Culture. 2012.06.12.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Сайт Анны Франц.
* Фонд St. Petersburg Arts Project.
* Лаборатория медиаискусства CYLAND.
* Фестиваль "Киберфест" Archived 2019-03-13 at the Wayback Machine..
* Frants Gallery Space Archived 2019-01-26 at the Wayback Machine..