**Հրաձգություն Հյուվինկյաայում** (ֆիններեն՝ Hyvinkään ammuskelu), ֆիննական Հյուվինկյաա քաղաքում 2012 թվականի մայիսի 26-ի լույս 26-ի գիշերը տեղի ունեցած իրադարձությունները, երբ 18-ամյա Էերո Սամուլի Հիլթունենի (ֆիններեն՝ Eero Samuli Hiltunen) կողմից 38 տրամաչափի որսորդական հրացանից կազմակերպված հրաձգության հետևանքով երկու մարդ զոհվել է, ևս 7-ը՝ վիրավորվել։

Ժամանակագրություն
-----------------

2012 թվականի մայիսի 26-ի լույս 26-ի գիշերը հանցագործը՝ ներկաքողարկված մտել է քաղաքի կենտրոնում գտնվող ռեստորանի տանիք՝ զինված երկու հրացաններով․ ժամը 01:53-ին նա կրակ է բացել ներքևում գտնվող մարդկանց վրա։ Երբ դեպքի վայր է ժամանել ոստիկանության 23-ամյա աշխատակցուհին, հանցագործը վնասել է նրա որովայնը։ Տեղում մահացել է 18-ամյա մի աղջիկ, ևս 8 մարդ վիրավորվել է (նրանցից երկուսը, այդ թվում՝ ոստիկանության աշխատակցուհին, ծանր էին)։

Մոտ 8:00-ի սահմաններում նույն թաղամասում ոստիկանությունը ձերբակալել է կրակողին։ Նա 18-ամյա Էերո Սամուլի Հիլթունենն էր, որի անունը սկզբնապես չի նշվել, նրա մոտ հայտնաբերվել է երկու միավոր հրազեն, որոնց վրա նա թույլտվություններ չի ունեցել։ Ավելի ուշ հիվանդանոցում մահացել է 19-ամյա մարզիկ Թոփի Կոյստինենը, բեյսբոլի թիմի անդամ Hyvinkään Tahko-ն։ Ոստիկանության աշխատակցուհին երկար ժամանակ գտնվում էր ծայրահեղ ծանր վիճակում։ Շուտով հանցագործը խոստովանեց իր մեղքը։

Ձերբակալված
-----------

Հաղորդվում է, որ ձերբակալվածը՝ 18-ամյա Էերո Սամուլի Հիլթունենը (ծնված 1993 թվականի հունիսի 19-ին), որը բուժման կուրս էր անցնում հոգեկան խանգարումից, նա սթրայքբոլի երկրպագու էր (Airsoft), Facebook-ի իր էջում խաղում էր Battlefield խաղը։ Նրա էջում նաև տեղադրված են նրա սթրայքբոլի թիմի լուսանկարները՝ քողարկման հագուստով։

Ձերբակալվածն իր մասին հայտնել է, որ 1939-1940 թվականների Ձմեռային պատերազմի դիպուկահար Սիմո Հյայուհյայի երկրպագուն է, իսկ Facebook-ի իր էջում նշել է, որ իրեն դուր են գալիս, մասնավորապես, Գերմանիայի բանակը, ֆիննական հագուստի խանութը, «Իսկական ֆիններ» կուսակցությունը, Յոկերիտ հոկեյի թիմը և Մումի տրոլլին։ Սոցիալական ցանցում նա ընդհանուր առմամբ 69 ընկեր ուներ, որոնց թվում էր կրակոցների հետևանքով զոհված 19-ամյա երիտասարդը։ Վերջին անգամ նա Facebook-ում իր կարգավիճակը թարմացրել է հանցագործության կատարումից 15 րոպե առաջ․ *«Շատ լավ էր, ընկերներ»*։

Հարցաքննության ժամանակ ձերբակալվածն իրեն հանգիստ է պահել, նա ընդունել է իր մեղքը, սակայն չի զղջացել, թե ինչ է արել։ 2012 թվականի մայիսի 28-ին նրան մեղադրանք է առաջադրվել երկու դիտավորյալ սպանությունների և սպանության յոթ մահափորձերի համար, որոնք առաջացրել են ծանր մարմնական վնասվածքներ։ Հոգեբուժական փորձաքննությունը 2012 թվականի օգոստոսի 27-ին հրաձիգին մեղսունակ է ճանաչել։

### Դատաքննություն

2012 թվականի նոյեմբերի 22-ին ձերբակալվածին մեղադրանք է առաջադրվել երկու մարդու սպանության, սպանության 7 մահափորձի, ինչպես նաև այն բանի համար, որ նա ևս 38 մարդու կյանք է վտանգել։ Մեղադրվողը խոստովանել է իր մեղքը։ Մինչև դատավարության մեկնարկը կալանավորվածը անցել է դատական փորձաքննություն, որի հիման վրա ճանաչվել է, որ հանցագործության կատարման պահին նա մեղսունակ է եղել

2013 թվականի հունվարի 8-ին Հելսինկիի գավառային դատարանում սկսվել է դատական գործընթացը։

2013 թվականի փետրվարի 28-ին դատարանը 19-ամյա Էերո Սամուլի Հիլթունենին դատապարտել էր ցմահ ազատազրկման՝ 10 տարի անց պայմանական վաղաժամկետ ազատման միջնորդություն ներկայացնելու իրավունքով։

2020 թվականի հոկտեմբերի 15-ի երեկոյան 27-ամյա Էերո Հիլթունենը կարողացել է փախչել ուղղիչ հիմնարկից, որտեղ պահվում էր, սակայն արդեն հաջորդ օրը նա ձերբակալվել է տեղի բնակիչների նավով՝ բանտի մոտ գտնվող երկաթուղային կայարանում։

Արձագանք
--------

Ֆինլանդիայի նախագահ Սաուլի Նիինիստոն, ցավակցություն հայտնելով տուժածներին, նշել է հասարակության մեջ որոշակի հակածնությունների առկայությունը, որոնք որոշ մարդկանց հեռացնում են մարդկային վարքից։

Ֆինլանդիայի վարչապետ Յուրկի Կատայնենը երկրի հասարակությանը կոչ է արել քննարկել երիտասարդական միջավայրում չճշտված բռնի գործողությունների պատճառները, իսկ ներքին գործերի նախարար Պյայվի Ռյասյանենը նշել է ոստիկանների գործողությունների համակարգված լինելը և կոչ է արել խորհրդարանականներին մինչև տարեվերջ զենքի մասին օրենքում կատարել մի շարք սահմանափակող փոփոխություններ։

2012 թվականի մայիսի 27-ին և 28-ին Հյուվինկյաայում իջեցվել են պետական դրոշները, իսկ քաղաքի դպրոցներում և հաստատություններում մայիսի 28-ի առավոտյան տեղի է ունեցել լռության րոպե։

Տես նաև
-------

* Զանգվածային սպանություն Կաուհայոկիում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Человек в камуфляже устроил стрельбу в центре финского города // Lenta.ru. — 26 мая 2012.(Ստուգված է 27 Մայիսի 2012)
2. ↑  Полиция арестовала финского стрелка // Lenta.ru. — 26 мая 2012.(Ստուգված է 27 Մայիսի 2012)
3. ↑  YLE-N|3428030|Среди жертв стрельбы члены бейсбольной команды Hyvinkään Tahko
4. ↑  Скончалась вторая жертва финского стрелка // Lenta.ru. — 26 мая 2012.(Ստուգված է 27 Մայիսի 2012)
5. ↑  Финский стрелок признался в убийствах // Lenta.ru. — 26 мая 2012.(Ստուգված է 27 Մայիսի 2012)
6. ↑  Eero Hiltunen на Facebook (в целях следствия страница блокирована)
7. ↑  YLE-N|3428047|Подозреваемый в стрельбе любил военные игры
8. ↑  YLE-N|3428045|Подзреваемый в стрельбе в Хювинкяя не раскаялся в том, что сделал
9. ↑  Hyvinkään ampujaksi epäilty vangittu — oikeus istui suljettujen ovien takana YLE-новости(ֆին.)
10. ↑  Hyvinkään ampuja mielentilatutkimukseen MTV3.fi — Uutiset(ֆին.)
11. ↑  YLE-N|3442690|Предъявлены обвинения против «стрелка из Хювинкяя»
12. ↑  YLE-N|3446400|Стрелок из Хювинкяя предстал перед судом
13. ↑  Hyvinkään ampujalle elinkautinen murhista
14. ↑  Poliisi sai Hyvinkään ampujan kiinni – jalkapantansa katkaissut löytyi Helsingistä - Kotimaa - Ilta-Sanomat
15. ↑  YLE-N|3428032|Президент республики Саули Ниинистё выразил соболезнования в связи со стрельбой в Хювинкяя
16. ↑  YLE-N|3428049|Премьер-министр Катайнен: стрельба в Хювинкяя свидетельствует о безнадежности
17. ↑  YLE-N|3428034|Рясянен верит в ужесточение Закона об оружии
18. ↑  YLE-N|3428043|В Хювинкяя приспустят флаги в память о жертвах стрельбы