**«Հավրի մեծ ծովափը»** (ֆր.՝ Le Grand Quai au Havre), ֆրանսիացի գեղանկարիչ, ֆրանսիական իմպրեսիոնիզմի հիմնադիրներից և ամենակարկառուն ներկայացուցիչներից մեկի` Կլոդ Մոնեի նկարներից։ Կտավը հեղինակը վրձնել է 1874 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 61 × 81 սմ։ «Հավրի մեծ ծովափը» ստեղծագործությունն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Էրմիտաժի թանգարանում (Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան)։

Նկարագիր
--------

«Հավրի մեծ ծովափը» ստեղծագործությունը Կլոդ Մոնեն նկարել է 1874 թվականին։ Կտավում պատկերված է «Մեծ ծովափի բյուրո» շոգենավերի գրասենյակը։ Շենքի վրա գրված է «Հավր-Կան» ուղևորափոխադրման գծի անվանումը։ Շենքի հարևանությամբ կանգնած է մարդկանց խումբ։ Ծովափին կառանել է մեծ շոգենավը։ Հեռվում հեղինակը նկարել է նաև առագաստանավեր։ Ափին պատկերված են տուփերի և տակառների դարսակույտեր։ Հետին պլանում երևում են նավերի կայմերը։ Կտավի ներքևի ձախ մասում դրված է հեղինակի ստորագրությունը՝ *Claude Monet*: Անհայտ պատճառներով կտավը մնացել է անավարտ։

Պատմություն
-----------

1877 թվականին Կլոդ Մոնեն «Հավրի մեծ ծովափը» ստեղծագործությունը ցուցադրության է ներկայացնում իմպրեսիոնիստների երրորդ ցուցահանդեսին։ Այստեղ նկար ստվերում է մնում, քանի որ ցուցադրվում էր նաև «Սեն Լազար կայարանի» նկարաշարը և «Հնդկահավեր» պաննոն, որը մեծ սկանդալի պատճառ հանդիսացավ։ Այս կտավը հանդիսանում է Հավրի նավահանգիստը պատկերող 4 նկարներից մեկը, որոնք Մոնեն նկարել է հընթացս 1872-1874 թվականների։ Դրանք համաշխարհային իմպրեսիոնիզմի հիմքը հանդիսացող կտավներ են. դրանք են՝ «Տպավորություն. Ծագող արև», որը պահպանվում է Մարմոտան Մոնե թանգարանում, իսկ մյուս երկու նկարները պահպանվում են՝ մեկը՝ Լոս Անջելեսում, մյուսը՝ Ֆիլադելֆիայում։ 
1875 թվականի հունվարին կտավը գնել է ոմն Ֆրոմենտալը. վերջինիսի մոտ է մնում մինչև 1920-ական թվականները, երբ նրանից գնեց գերմանացի ձեռնարկատեր և հայտնի կոլեկցիոներ Օտտո Կրեբսը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նկարը բռնազավթել են Կարմիր բանակիզինվորները և ուղարկել ԽՍՀՄ որպես ռազմատուգանք։ Սխալմամբ այն Էրմիտաժում կոչում էին «Նավահանգիստ Կաննում»։

«Հավրի մեծ ծովափը» ստեղծագործությունն առաջին անգամ Էրմիտաժում ցուցադրվել է 1995 թվականին՝ ռազմաավարի ցուցահանդեսի շրջանակներում։ 2001 թվականից մշտական ցուցադրության է ներկայացված Էրմիտաժում, իսկ 2014 թվականից ցայսօր այն ներկայացված է Սերգեյ Շուկինի և Մորոզով եղբայրների հիշատակի սրահում՝ Գլխավոր շտաբում (սրահ 403)։

* «Տպավորություն. Ծագող արև», 1872. Մարմոտան Մոնե թանգարան«Տպավորություն. Ծագող արև», 1872. Մարմոտան Մոնե թանգարան
* «Հավր։ Նավահանգստից դուրս եկող ձկնորսական նավերը», 1874,  Լոս Անջելեսի շրջանի արվեստի թանգարան«Հավր։ Նավահանգստից դուրս եկող ձկնորսական նավերը», 1874, Լոս Անջելեսի շրջանի արվեստի թանգարան
* «Հավրի նավահանգիստը», 1874,  Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարան«Հավրի նավահանգիստը», 1874, Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարան

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8
2. ↑  Импрессионизм. Письма художников. Воспоминания Дюран-Рюэля. Документы / Сост. Л. Вентури, пер. с франц. П. В. Мелковой, вступ. статья и общ. ред. А. Н. Изергиной, прим. А. Г. Барской. — Л.: Искусство, 1969. — С. 320.
3. ↑  Государственный Эрмитаж. «Перемещённое искусство». 1945—1958: Архивные документы. — СПб. 2014. — Ч. 1. — С. 237, 243.
4. ↑  *Костеневич А.* Неведомые шедевры. Французская живопись XIX—XX веков из частных собраний Германии. — Нью-Йорк; Санкт-Петербург: Издательство «Харри Н. Абрамс», 1995. — С. 140—143.
5. ↑  Государственный Эрмитаж. —Моне, Клод. «Большая набережная в Гавре».
6. ↑  Государственный Эрмитаж. — Здание Главного Штаба. — Зал Клода Моне

Գրականություն
-------------

* Albert Kostenevitch, *Catalogue de l'exposition de la peinture française des XIXe et XXe siècles [à l'Ermitage] issue des collections privées d'Allemagne*, ministère de la Culture de la Fédération de Russie, musée de l'Ermitage, Saint-Pétersbourg, 1995, traduction en allemand chez Kindler, Munich, 1995 (ռուսերեն)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Description du tableau sur le site touristique Ze Visit Archived 2018-12-26 at the Wayback Machine.

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Հավրի մեծ ծովափը (նկար)** կատեգորիայում։ |