Շենոնսո դղյակ, ճարտարապետ՝ Ֆիլիբեր Դելորմ
**Վերածննդի դարաշրջանի ֆրանսիական ճարտարապետություն,** սկզբնավորվել է XV-XVII դարերում՝ Ֆրանսիայի թագավորության տարբեր շրջաններում։ Վերածննդի դարաշրջանի ճարտարապետությունը XII դարում Ֆրանսիայում սկզբնավորված գոթական ճարտարապետության ոճական շարունակությունն է։ Վերածննդի ճարտարապետությանը փոխարինել է բարոկկո ոճը։

Շամբոր դղյակ (1519—1539 թվականներ)
Դոժերի պալատ, Նևեր

Պատմություն
-----------

XVII դարասկզբին Ֆրանսիայի թագավորությունը պատերազմել է Հյուսիսային Իտալիայի հետ։ Պատերազմի ընթացքում Ֆրանսիա են տեղափոխվել ոչ միայն Վերածննդի դարաշրջանի աժեքավոր գեղարվեստական գործեր, այլև՝ ոճական մտահղացումներ։ Այդ տարիներին ռենեսանսի ոճով բազմաթիվ դղյակներ են կառուցվել Ֆրանսիայի Լուար գետի հովտում։ 1495 թվականին կառուցված Ամբուազ դղյակն այդ կառույցներից մեկն է։ Կաթոլիկ եկեղեցիները կառուցվել են միջնադարյան բազիլիկ հատակագծով, իսկ բնակելի տները՝ հռոմեական առանձնատների նմանությամբ. ներսի կողմում բակ ունեցող երկհարկանի տներ։

Ֆրանցիսկ I-ի գահակալության տարիներին գերիշխել է Վերածննդի ոճը, և ամբողջ Ֆրանսիայում իտալացի և տեղացի ճարտարապետների մասնակցությամբ ծավալվել են շինարարական աշխատանքներ։ Հետագայում ֆրանսիացի ճարտարապետները անտիկ շրջանի հուշարձաններն ուսումնասիրելու նպատակով մեկնել են Հռոմ։

1519-1536 թվականներին կառուցված Շամբոր դղյակը գոթական կառուցվածքի և ռենեսանսի դեկորների համադրություն է։

Ռենեսանսի ոճն աստիճանաբար իր տեղը զիջել է մաներիզմին, որը հայտնի էր որպես Հենրիխ II-ի ճարտարապետական ոճ։ Այս ոճով ստեղծագործել է ճարտարապետ Սեբաստիանո Սերլիոն, ով կառուցել է Ֆոնտենբլո ապարանքը։ Իտալացի նկարիչներ Ռոսսո Ֆիորենտինոյի, Ֆրանչեսկո Պրիմատիչչոյի և Նիկոլո դել Աբատեի մասնակցությամբ Ֆոնտենբլոյում ձևավորվել է Ֆոնտենբլոյի առաջին գեղարվեստի դպրոցը։ Սերլիոյի կառուցած մյուս ապարանքը, որը պատկերազարդել են Ֆոնտենբլո դպրոցի իտալացի նկարիչները, Շատո դե Անսիլ ֆրանսն (*Château d’Ancy-le-Franc*) է Բուրգունդիայում։ Ճարտարապետներ Ֆիլիբեր Դելորմը, Անդրուե Դյուսերսոն, Ջակոմո դա Վինյոլան և Պիեռ Լեսկոն տարվել էին նոր մտահղացումներներով։ Լուվրի պալատի քառակուսի բակի հարավ-արևմտյան հատվածը նախագծել է Պիեռ Լեսկոն և քանդակազարդել է Ժան Գուժոնը։

Ճարտարապետությունը շարունակել է զարգանալ Հենրիխ II և Հենրիխ III արքաների օրոք։

Վերածննդի շրջանի ֆրանսիական ճարտարապետական ոճեր
-----------------------------------------------

* **Շատո ոճ** (ֆր.՝ Châteauesque), եղել է գոթական ճարտարապետության և Վերածննդի դարաշրջանի Իտալական ճարտարապետության ազդեցության տակ։ Այս ոճով կառուցված շինություններն ամբողջացել են բազմատարր աշտարակներով։
* **Նապոլեոնյան ոճ** III.
* **Երկրորդ կայսրության ոճ** (ճարտարապետություն), ճարտարապետական ոճ, որը սկիզբ է առել Ֆրանսիայում Երկրորդ կայսրության շրջանում՝ Նապոլեոն III-ի գահակալության շրջանում։

Տես նաև
-------

* Լուարայի դղյակներ
* Ֆրանսիական վերածնունդ
* Սեն Կլու պալատ
* Սեն Կլու (զբոսայգի)

1.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ֆրանսիական ճարտարապետություն
* excerpt and text search
* Кравченко, А. И. *Культурология.* Москва, 2002. Archived 2014-07-06 at the Wayback Machine.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Франция. Шедевры архитектуры. - Искусство - медиаплатформа МирТесен». *Искусство - МирТесен* (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 21-ին.
2. ↑  Charles VII et Louis XI
3. ↑  *Ефимова Е. А.* Рим без границ: французские архитекторы в Риме в середине XVI века(չաշխատող հղում)
 // Актуальные проблемы теории и истории искусства: сб. науч. статей. Вып. 9 / Под ред. А. В. Захаровой, С. В. Мальцевой, Е. Ю. Станюкович-Денисовой. — МГУ имени М. В. Ломоносова / СПб.: НП-Принт, 2019. С. 651—667.
4. ↑  Cropplestone, Trewin (1963).
5. ↑  Энциклопедия мебели. Наполеон III

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Վերածննդի ժամանակաշրջան |
| --- |
|  |
| Գիտություն · Գրականություն · Կերպարվեստ · Ճարտարապետություն · Երժշտություն · Փիլիսոփայություն · Պար |

 |

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Վերածննդի դարաշրջանի ֆրանսիական ճարտարապետություն** կատեգորիայում։ |