**Բեթյուլ Թանբայ** (թուրքերեն՝ Betül Tanbay, 1960, Ստամբուլ, Թուրքիա), թուրք մաթեմատիկոս, գիտնական և Ստամբուլի Բոսֆորի համալսարան մաթեմատիկայի պրոֆեսոր։ 2012-ից 2016 թվականներին Թանբայը եղել է Թուրքիայի մաթեմատիկական ընկերակցության առաջին կին նախագահը։

Կրթություն
----------

Բեթյուլ Թանբայը ծնվել է Ստամբուլում, սակայն մինչև 1977 թվականը ապրել է Անկարայում։ 1978 թվականին նա ավարտել է Փարիզի Ժանսոն դե Սայի վարժարանը։ 1982 թվականին Ստրասբուրգի Լուի Պաստո համալսարանում ստացել է մաթեմատիկայի բակալավրի կոչում, իսկ 1989 թվականին ԱՄՆ Բերկլիի կալիֆորնյան համալսարանում պաշտպանել է իր թեկնածուականը՝ Ռոբերտ Սոլովեյի ղեկավարությամբ։

Ակադեմիական գործունեություն
---------------------------

Բեթյուլ Թանբայը եղել է Բոսֆորի համալսարանի մաթեմատիկայի ամբիոնի վարիչ և լիարժեք անդամ։ 2004-2007 թվականներին նա եղել է համալսարանի արտաքին հարաբերությունների գծով պրոռեկտորը և Եվրոպական համալսարանների ասոցիացիայում Բոսֆորի համալսարանի ներկայացուցիչը։ Համարվում է Ստամբուլի մաթեմատիկական գիտությունների կենտրոնի (IMBM) համահիմնադրամներից մեկը։ Անդամակցել է այնպիսի գիտահետազոտական ընկերությունների խորհուրդներին, ինչպիսիք են IMBM, Ֆեզա Գյուրսեյի ինստիտուտը, IMéRA։ 2008-2012 թվականներին եղել է Թուրքիայի գիտատեխնիկական հետազոտությունների խորհրդի առաջատար դոկտորական ծրագրերի ղեկավար։ Թուրքիայի մաթեմատիկական ընկերակցությունում եղել է գործադիր կոմիտեի անդամ, այնուհետ նախագահ։ 2019-2022 թվականների համար, որպես Թուրքիայի մաթեմատիկական ընկերակցության գործադիր կոմիտեի անդամ, ընտրվել է Եվրոպական մաթեմատիկական ընկերակցության փոխնախագահ։ Միջազգային մաթեմատիկական միությունում մասնակցել է Կանայք մաթեմատիկայում կոմիտեի աշխատանքներին։

Թանբայը թուրքական կառավարության նախաձեռնությամբ ձերբակալվել է 2018 թվականի նոյեմբերի 16-ին՝ կազմակերպված հանցավորության հետ կապի և երկրում հեղափոխություն կազմակերպելու համար։ Եվրոպական մաթեմատիկական ընկերակցությունը տարածել է հաղորդագրություն, որտեղ իր վրդովմունքն է արտահայտել Թանբայի ձերբակալության հետ կապված և պահանջել թուրքական իշխանություններից անմիջապես ազատ արձակել նրան։ Հաջորդ օրը նա ազատ է արձակվել։

### Մասնակցություն համալսարանական աշխատանքներին

Նա հրավիրված դասախոսի և գիտնականի կարգավիճակ է ունեցել Կալիֆոռնիայի Բերկլիի համալսարանում, Սանտա Բարբարայի կալիֆոռնյան համալսարանում, Բորդոյի համալսարանում, Փարիզիզ մաթեմատիկական համալսարանում, Կանզասի համալսարանում, Փենսիլվանիայի համալսարանում։ Բացի այդ մասնակցել է նաև Ամերիկական մաթեմատիկական ինստիտուտի Քադիսոն-Սինգերի աշխատանքներին։

Հետազոտական ոլորտներ
--------------------

Նրա հետազոտական հետաքրքրությունների ոլորտում են օպերացիոն հանրահաշիվը և ցանցային տեսությունը։

Անդամակցություն
---------------

Բեթյուլ Թանբայը համարվում է Թուրքական, Ամերիկյան և Եվրոպական մաթեմատիկական ընկերակցությունների անդամ։ 

### Գիտական աշխատություններ

* C. Akemann, J. Anderson, B. Tanbay, *Weak pavability and the Kadison-Singer problem*, J. of Operator Theory, 71, 2014.
* B. Tanbay, A *Letter on the Kadison-Singer poroblem*, Revue Roumaine des Mathématiques Pures et Appliquées , 59, 2, 2014.
* C. Akemann, J. Anderson, B. Tanbay, *The Kadison-Singer problem for the direct sum of matrix algebras*, Positivity, 16, 2012.
* C. Akemann, B. Tanbay, A.Ülger *A note on the Kadison-Singer problem*, J. of Operator Theory, 63, 2010.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Mathematics Genealogy Project — 1997.
2. ↑  Record in the Genealogy Project
3. ↑  Bogazici University Vice-Provost
4. ↑  Feza Gürsey Institute Scientific Board
5. ↑  The dynamics of IMéRA in perspective
6. ↑  «Turkish Mathematical Society presidency». Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ դեկտեմբերի 30-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 19-ին.
7. ↑  «EMS committee memberships». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ հունվարի 23-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 19-ին.
8. ↑  «EMS Executive Committee». Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ դեկտեմբերի 30-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 19-ին.
9. ↑  EMS vice-presidency
10. ↑  IMU Women in Mathematics membership
11. ↑  «Turkish police detain academics in probe of prominent rights activist», *Hurriyet*, November 16, 2018
12. ↑  «EMS protest against the detention of Betül Tanbay», *News*, European Mathematical Society, November 16, 2018, Արխիվացված է օրիգինալից November 17, 2018-ին, Վերցված է November 19, 2018-ին
13. ↑  «Prof. Dr. Betül Tanbay serbest bırakıldı» [Prof. Dr. Betül Tanbay was released], *Cumhuriyet* (Turkish), November 17, 2018`{{citation}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Betül Tanbay's professional home page

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Mathematics Genealogy Project · Zentralblatt MATH database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 13022658 · BNF: 12461857s · CiNii: DA07959589 · GND: 1203661843 · ISNI: 0000000030333077 · LCCN: n93081878 · NUKAT: n2011070892 · SUDOC: 086235613 · VIAF: 12405086 · WorldCat VIAF: 12405086 |

 |

 |