**Իգնասիո Մանուել Ալթամիրանո Բազիլիո** (1834-1893նոյեմբերի 13, 1834(1834-11-13)[…], Tixtla de Guerrero, Գեռերո, Մեքսիկայի Միացյալ Նահանգներ - փետրվարի 13, 1893(1893-02-13)[…], Սան Ռեմո, Իմպերիա, Լիգուրիա, Իտալիա ), մեքսիկացի գրող, լրագրող, մանկավարժ, հասարակական գործիչ։

Կենսագրություն
--------------

Իգնասիո Մանուել Ալթամիրանոն ծնվել է Գեռերոյի Տիստլա քաղաքում։ Նրա հայրը Տիսլայի քաղաքապետն էր։ Դա Իգնասիոյին հնարավորություն է տվել դպրոց հաճախել այնտեղ։ Հետագայում նա սովորել է Տոլուկայի գրական ինստիտուտում ուսուցչի՝ Իգնասիո Ռամիրեսի՝ իրեն տրված կրթաթոշակով։ Հետագայում Քոլեջիո Լետրանում (իսպ՝. *Colegio de San Juan de Letrán)* ուսումնասիրել է իրավագիտություն։

1855 թվականին նա միացել է գեներալ Անտոնիո դե Սանտա-Աննի բռնապետության դեմ շարժմանը։ Նա Եղել է«puros» լիբերալ կուսակցության ձախ թևի նշանավոր գործիչ։

1858-1871 թվականներին նախագահ Բենիտո Խուարեսի մտերիմներց էր։ Ֆրանսիացիների՝ Մեքսիկա ներխուժումից հետո Ալթամիրանոն հասկացավ, թե որքան ծանր է իրավիճակը Մեքսիկայի համար, քանի որ, ի տարբերություն ԱՄՆ-ի ներխուժման (1846-1848), որը միավորեց մեքսիկացիներին զավթիչների դեմ, ֆրանսիացիներին աջակցում էին մեքսիկացի պահպանողականները։ 1862-1867 թվականներին նա մասնակցել է անգլո-ֆրակ-իսպանական ներխուժման դիմագրավմանը։ Պատերազմի ավարտին նա արդեն գնդապետ էր։

Ալթամիրանոն հիմնադրել է մի շարք պարբերականներ՝ ( *El Federalista* ), (1867), «*El Correo de México*» (1867), «*La Tribuna* » (1875), «*La República* » (1980); «*El Renacimiento*» (1869)՝ կարևոր դեր խաղալով քաղաքական կայունացման գործում։

1870–1880-ական թվականներին Ալթամիրանոն ղեկավարել է «Գրական մեքսիկանիզմ» շարժումը, որը հռչակում էր մշակութային ազատագրման և ինքնահաստատման սկզբունքները։ Ալթամիրանոն մեծ ուշադրություն է դարձրել ազգային ավանդույթների և եվրոպական ժառանգության փոխհարաբերությունների խնդրին, ինչպես նաև Լատինական Ամերիկայում իսպաներենի առանձնահատկություններին։ Գեղարվեստական ստեղծագործություններում Ալթամիրանոյի ռոմանտիկ վերաբերմունքը զուգորդվում է ազգային առանձնահատկությունների և ռեալիստական մեթոդի տարրերի պատկերման կոստումբրիտական փափագով։

1881-1889 թվականներին Ալթամիրանոն եղել է «Մեքսիկայի աշխարհագրության և վիճակագրության ընկերության» նախագահը («Sociedad Mexicana de Geografía y Estadística»): Նա եղել է նաև Գերագույն դատարանի դատավոր, մագիստրոս և գլխավոր դատախազ, ինչպես նաև հանրային աշխատանքների և էկոնոմիկայի նախարարության բարձրաստիճան պաշտոնյա։

Նա մահացել է 1893 թվականին Իտալիայի Սան Ռեմո քաղաքում։

Մատենագրություն
---------------

* *La literatura nacional* (1849)
* *Clemencia* (1869), Ed.Elibros, ebook. 9789588732312
* *Crónicas de la semana* (1869)
* *La Navidad en las montañas* (1871), ebook, Ed.Elibros ISBN CDLPG00010825
* *Antonia* (1872)
* *Beatriz* (1873)
* *Atenea*
* *Cuentos de invierno* (1880)
* *Rimas* (1880)
* *El Zarco* (written 1885–1889, published 1901), Ed. Siglo XXI, México. 9789682322402 (posthumous)
* *Paisajes y leyendas, tradiciones y costumbres de México* (1886)
* *Obras* (1899)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  *Roux P. d.* Nouveau Dictionnaire des œuvres de tous les temps et tous les pays (ֆր.) — 2 — Éditions Robert Laffont, 1994. — Vol. 1. — P. 70. — ISBN 978-2-221-06888-5
3. 1 2 3 4  Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
4. 1 2  Մեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարան — 1910. — Vol. 1. — P. 172.

Արտաքին հղումներ
----------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Գուտենբերգ նախագիծ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 2000710 · BNE: XX861859 · BNF: 121517224 · GND: 118644866 · ISNI: 0000000122759040 · LCCN: n50021474 · NKC: jn19990000130 · NTA: 070232709 · NUKAT: n2011201556 · PTBNP: 322318 · SUDOC: 030013682 · VIAF: 4968421 · WorldCat VIAF: 4968421 |

 |

 |