recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Մեզե (Պետրա)Մեզե (Պետրա)
**Արաբական խոհանոց**, Արաբական թերակղզու և Միջին Արևելքի երկրների ավանդական խոհանոց։ Նրա ազդեցությունը զգացվում է նաև Հյուսիսային Աֆրիկայի երկրների վրա։

Նկարագրություն
--------------

ՖալյաֆելՖալյաֆել
Չնայած Մերձավոր Արևելքի երկրների ազգային խոհանոցների տարբերություններին՝ դրանք շատ են կապված արաբական խոհանոցի հետ։ Հիմնականում ուտեստները պարունակում են ոսպ և լոբի, որոնցից շատ հաճախ պատրաստվում է մածուկ և օգտագործում տարբեր ձևերով։

Արաբական հայտնի ուտեստներ.

* Բայզար - լոբով հայտնի ապուր, տարածված է Մաղրիբում
* Ֆալաֆել - մանրացված լոբուց կամ սիսեռից պատրաստված մանր գնդիկներ։

Գառան միսը քաբաբի՝ տեսքով կամ խաշած, արաբական խոհանոցում ամենատարածված մսատեսակն է։ Գառան մարմնի բոլոր մասերը օգտագործվում են՝ ներառյալ փորոտիքը, գլուխը և սմբակները։ «Հուզի» ուտեստի համար մի ամբողջ գառ են լցոնում հավով, ձվով և բրնձով։ Համեմում են շաֆրանով և սոխով։

Հավի հետ մեկտեղ Եգիպտոսում և Հյուսիսային Աֆրիկայում ուտում են աղավնի։ Մուսուլմանների շրջանում խոզի միսն արգելված է ուտել, նույնիսկ այդ շրջանի քրիստոնյաները այն շատ հազվադեպ են ուտում։ Առափնյա շրջաններում սննդի մեջ կարևոր դեր է խաղում ձուկը։

Մսային կերակրատեսակներին հաճախ ավելացնում են կիտրոն, յոգուրտ, քացախ, հնդկասալոր, նռան հյութ, և այս ամենը ուտեստներին թթու համ է տալիս։

Բանջարեղենի մեծամասնությունը խաշում են մսով։ Միայն բանջարեղենային ուտեստներ պատրաստելիս բանջարեղենը հաճախ լցոնում են բրնձով։ Քացախում թրջված բանջարեղենը կարևոր դեր է խաղում։ Հաճախ են օգտագործում թարմ կամ չոր մրգեր՝ որպես մսի հավելում։

Ցորենը համարվում է տարածաշրջանի ամենակարևոր հացահատիկը, բայց որոշ երկրներում կարևոր դեր է խաղում նաև բրինձը։ Կուս-կուսը լայն տարածում ունի Հյուսիսային Աֆրիկայից մինչև Սիրիա ընկած տարածքում։ Արաբական մնացած երկրներում օգտագործում են բլղուր։

Արաբական հացի վրա (փիթա) նրանք հաճախ խաշած միս են դնում և փաթաթում։

### Աղանդեր

Արաբական հանրաճանաչ քաղցրավենիքը մուհալաբիան է, որ պատրաստվում է բրնձից։ Շատ համեղ են նաև արմավից պատրաստված բլիթները։ Փախլավան թուրքական խոհանոցի ուտեստ է։ Շատ ուտեստներ քաղցրացնում են արմավից պատրաստված օշարակով կամ մեղրով։

Սուրճը տարածաշրջանի ամենատարածված ըմպելիքն է։ Այն պատրաստելու և խմելու գործընթացը բարդ ծես է, որը սովորաբար կապված է հյուրերի ընդունելության հետ։ Սկզբում սուրճի հատիկները բովում են՝ դրանք խառնելով մետաղական գդալով, այնուհետև մանրացնում` որոշակի ռիթմի պարտադիր պահպանումով։ Սուրճը եփվում է պղնձե կամ փողային անոթներում (ջազվա)։ Պատրաստի ըմպելիքը մատուցվում է փոքր բաժակներով։ Հյուրերին երեք անգամ սուրճ են սպասարկում, որից հետո էթիկան պահանջում է շնորհակալություն հայտնել տիրոջը և մերժել։ Սուրճը խմում են առանց շաքարի, բայց համեմունքներով` մեխակ, հիլ, որոշ երկրներում` զաֆրան և մշկընկույզ։

Երկրորդ տեղում սև և շատ քաղցր թեյն է։

Աղբյուրներ
----------

* Ալան Դեվիդսոն. «Օքսֆորդի ուղեկից սնունդը», 2-րդ հր. Օքսֆորդ 2006, «Արաբական խոհանոց», «Արաբական սնունդ» և «Բեդուին սնունդ» հոդվածները

Արտաքին հղումներ
----------------

* Արաբական խոհանոցի առանձնահատկությունները ԱՄԷ-ում

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Արաբական խոհանոց» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh85031782 · LNB: 000113517 |

 |
**«Հեծյալ զինվորը ձիու վրա»** (անգլ.՝ A Soldier on Horseback), բարոկկոյի հոլանդացի նկարիչ, դիմանկարիչ, գրաֆիկ Անտոնիս վան Դեյքի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է մոտավորապես 1616 թվականին։ Նկարն արված է յուղաներկով՝ փայտե տախտակին, որի չափերն են՝ 91 × 55 սմ։

Մինչև 2020 թվականի մարտի 14-ը «Հեծյալ զինվորը ձիու վրա» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում էր Օքսֆորդի համալսարանի Քրիստոսի եկեղեցի (Քրայսթ չըրչ) քոլեջի պատկերասրահում (Օքսֆորդ, Միացյալ Թագավորություն)։

Այսօր նույն տեղում միայն նկարի շրջանակն է մնացել։

Պատմություն
-----------

«Հեծյալ զինվորը ձիու վրա» ստեղծագործությունը պատկանել է Բրիտանական բանակի սպա Ջոն Գիզի հավաքածուին։ Մահվանից հետո, 1765 թվականին, ըստ սեփականատիրոջ կտակի, կտավը փոխանցվում է իր ալմա մատերին՝ Օքսֆորդի համալսարանի Քրիստոսի եկեղեցի քոլեջին։ 1765-ից 2020 թվականը նկարը ցուցադրվել է այդտեղ։

2020 թվականի մարտի 14-ին կողոպտիչները, ներս սողոսկելով պատկերասրահ, գողանում են այս նկարը։ Բացի «Հեծյալ զինվորը ձիու վրա» նկարից, հափշտակում են նաև Սալվատորե Ռոզայի «*Պլանն ուսումնասիրող զինվորները ժայռոտ ծովափին*» և Անիբալե Կարաչիի «*Խմող տղան*» նկարը։

Ցայսօր «Հեծյալ զինվորը ձիու վրա» նկարի ճակատագիրն անհայտ է։

Նկարագիր
--------

Նկարում հեղինակը վրձնել է զինվորի, որը զենք ու զրահներ է կրում և նստել է ձիու վրա։ Նկարում գույներ քիչ են օգտագործված․ որոշ հեղինակներ կարծում են, որ նկարն անավարտ է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑
3. ↑  Seaward, Tom (2022 թ․ մարտի 15). «Stolen Christ Church paintings still missing - two years on from Oxford art gallery heist». *Oxford Mail*. Վերցված է 26 Сентября 2023-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)
4. ↑  Whiteley, John (1978). «Christ Church Picture Gallery». *Oxford Art Journal*. **1** (1): 38–40. doi:10.1093/oxartj/1.1.38.
5. ↑  Otte, Jedidajah (2020 թ․ մարտի 15). «Historic, high-value paintings stolen from Oxford college gallery». *The Guardian*. Վերցված է 26 сентября 2023-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)
6. ↑  Seaward, Tom (26 Сентября 2023). «Stolen Christ Church paintings still missing - two years on from Oxford art gallery heist». *Oxford Mail*. Վերցված է 26 сентября 2023-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)
7. ↑  Millar, Oliver (March 2002). «Van Dyck: Horses and a Landscape». *The Burlington Magazine*. **144** (1188): 2.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Նկարների կողոպուտը Օքսֆորդում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDimages |

 |
**Մարի Քրիստինե Սյոբսթադ Մոլիդ** (նորվ.՝ Mari Kristine Søbstad Molid, օգոստոսի 8, 1990(1990-08-08), Տրոնհեյմ, Նորվեգիա), նորվեգացի հանդբոլիստ։ «Լարվիկ» ակումբի ձախ պաշտպան։ Նորվեգիայի հանդբոլի կանանց հավաքականի ձախ պաշտպան։ Եվրոպայի չեմպիոն (2010): 2011 թվականին դարձել է աշխարհի չեմպիոն։

Կենսագրություն
--------------

### Կարիերան ակումբներում

«Քոլստադ» նորվեգական ակումբի սանուհի է։ Ակումբային դեբյուտը կայացել է Նորվեգիայի բարձրագույն լիգայում՝ 2006/2007 թվականներին, երբ խաղում էր «Բյոսեն» ակումբի կազմում։ Այս ակումբի հետ 2007 թվականին Մարի Մոլիդը դուրս ելավ Գավաթի եզրափակիչ խաղերին։ Ակումբը պարտվեց ռումինական «Ռեմնիցու Վալչյա» ակումբին։ 2012-ից 2014 թվականներին մոլիդը խաղացել է «Լևանգեր» ակումբում։

2014 թվականին հայտնվում է «Լարվիկ» ակումբում։

### Կարիերան հավաքականում

Նորվեգիայի հանդբոլի կանանց հավաքականի կազմում Մարի Մոլիդը խաղացել է 67 խաղ՝ խփելով 42 գոլ։ 2010 թվականին հավաքականում դեբյուտը կայացել է սեպտեմբերի 22-ին Շվեյցարիայի դեմ խաղում։ 2010 թվականին դարձել է Եվրոպայի չեմպիոն իսկ 2011 թվականին՝ աշխարհի չեմպիոն։

Հաջողություններ
---------------

### Օլիմպիական խաղեր

3 Բրոնզ Ռիո դե Ժանեյրո, 2016 թիվ

### Աշխարհի խաղեր

1 Ոսկի Բրազիլիա, 2011
1 Ոսկի Դանիա, 2015

### Եվրոպայի խաղեր

1 Ոսկի Նորվեգիա/Դանիա 2010

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Store norske leksikon(նորվ.) — 1978. — ISSN 2464-1480
2. ↑  Topscore Eliteserien Kvinner Byåsen Sesongen 2006/2007
3. ↑  Профиль на сайте клуба «Левангер» Արխիվացված 2015-05-05 Wayback Machine (նորվ.)
4. ↑  Molid til Larvik Արխիվացված 2015-05-05 Wayback Machine (նորվ.)
5. ↑  Профиль на сайте Норвежской гандбольной федерации (նորվ.)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մարի Մոլիդի էջը eurohandball.com կայքում (անգլ.)
* Մարի Մոլիդի էջը «Բյոսեն» ակումբի կայքում Արխիվացված 2015-06-11 Wayback Machine (նորվ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մարի Մոլիդ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Եվրոհանդբոլ · Նորվեգիայի հանդբոլի ասոցիացիա |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |

 |
**Ֆոնյոդ** (հունգ.՝ *Fonyód*, գերմ.՝ *Fonjod*), առողջարանային քաղաք Հունգարիայի արևմտյան մասում՝ Բալատոն լճի հարավային ափին։ Նույնանուն շրջանի վարչական կենտրոնն է։ 2017 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 4.773:

Պատմություն
-----------

Պատմական փաստաթղթերում բնակավայրը («Ֆունդոլի գյուղ» անվանումով) առաջին անգամ հիշատակվել է 1082 թվականին Հունգարիայի արքա Լադիսլավ Սուրբի նամակներից մեկում։ 1232 թվականին գյուղը ներառվել է Թիհանի աբբայությանը պատկանող բնակավայրերի ու հողամասերի ցանկում։ 14-րդ դարի քարտեզներում Ֆոնյոդը ցույց է տրված որպես ամրոց ունեցող կղզի՝ ընդարձակված Բալատոնի շրջագծում։ 1575 թվականին թուրքերը գրավել ու ավերել են ամրոցն ու գյուղը, որը մինչև 19-րդ դարը մնացել է անբնակ։

Բալատոն լճի շուրջբոլորը երկաթուղու անցկացումը նպաստել է գյուղի արագ զարգացմանը; 1900-ական թվականների սկզբից Ֆենյոդը վերածվել է առողջարանային բնակավայրի, որը 1910-ական թվականներին արդեն տարեկան հյուրընկալում էր հազարից ավել այցելու։ 1989 թվականին նրան քաղաքի կարգավիճակ է շնորհվել։

Տնտեսություն
------------

Քաղաքը հռչակվել է իր հանքային ջրով, որը շշալցվում և *Fonyódi* անվանումով վաճառքի է հանվում խորվաթական «Ագրոկոր» ընկերության «Յանա» մասնաճյուղի կողմից։

Ֆոնյոդում գործում են նաև էլեկտրոնիկա թողարկող ձեռնարկություններ, որոնք պատկանում են ավստրիական *cms electronics* և իտալական *Datalogic S.p.A.* ընկերություններին։

Անվանի անձինք
-------------

* Չիլլա Մոլնար (1969–1986), գեղեցկության թագուհի
* Իլոնա Դյորի (1929–2001), դերասանուհի
* Անդրաշ Ֆոդոր (1929–1997), բանաստեղծ և էսսեիստ

Քույր քաղաքներ
--------------

Ֆոնյոդը բարեկամական սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ.

* Ռումինիա Ռումինիա, Բորսեկ
* Լեհաստան Լեհաստան, Կրոտոշին
* Գերմանիա Գերմանիա, Լայպհայմ
* Բելգիա Բելգիա, Մետտե
* Սլովակիա Սլովակիա, Նովե Զամկի

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Magyarország helységnévtára, Detailed Gazetteer of Hungary (հունգ.) — KSH, 2023.
2. ↑
3. ↑  Fonyód, KSH
4. ↑  «Magyar Nemzet - July 13, 2004». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ հուլիսի 1-ին. Վերցված է 2022 թ․ նոյեմբերի 9-ին.
5. ↑  Fonyódi
6. ↑  Datalogic
7. ↑  «Testvérvárosok». *fonyod.hu* (հունգարերեն). Fonyód. Վերցված է 2021 թ․ մարտի 28-ին.

Գրականություն
-------------

* *Fonyód – Településarculati Kézikönyv 2017.* Hrsg. von der Stadtverwaltung, Fonyód 2017.
* István Varga: *Fonyód Anno... – Képek a régi Fonyódról.* Veszprém 2007.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք հունգարերեն, անգլերեն, գերմաներեն
* Street map Արխիվացված 2011-06-13 Wayback Machine (հունգարերեն)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ֆոնյոդ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4503671-8 · LCCN: n82273998 · NKC: ge874709 · VIAF: 131382200 · WorldCat VIAF: 131382200 |

 |
**Ասսումպտա Սերնա** (իսպ.՝ Assumpta Serna, սեպտեմբերի 16, 1957(1957-09-16), Բարսելոնա, Իսպանիա), իսպանացի դերասանուհի։

Կյանքը և կարիերան
-----------------

Սերնան ծնվել է Կատալոնիայի Բարսելոնա քաղաքում Մարիա Ասունսոն Ռոդես Սերնա (իսպ.՝ María Asunción Rodés Serna) անունով։

Նրա առաջին նշանակալի դերը դարձավ մեքսիկացի միանձնուհի Խուանա Ինես դե լա Կրուսը «Ես ստեղծվածներից ամենավատն եմ» (1990) ֆիլմում։ Հետագայում նա խաղացել է պարտիզանական հրամանատար Թերեզա Մորենոյի դերը Պիրենեյան պատերազմի ժամանակ ITV հեռուստաալիքի «Թագավորական հրաձիգ Շարպի արկածները» ֆիլմի առաջին չորս մասերում, որը նկարահանվել է Բեռնարդ Կորնուելի վեպի մոտիվներով։ Նա նկարահանվել է նաև «Մատադոր» (1986) Անտոնիո Բանդերասի հետ, «Վայրի խոլորձ» (1990), «Նոստրադամուս» (1994), «Հրաձիգը» (1995) և «Կախարդանք» (1996) ֆիլմերում։

2003 թվականին Սերնան հայտնվեց ITV հեռուստաալիքի «Հենրիխ VIII» երկմասանոց ֆիլմում Եկատերինա Արագոնացու դերում և «Այստեղ ոչ ոք չէր ապրի» իսպանական հեռուստասերիալում։ 2011-2014 թվականներին նա կատարել է Ալեքսանդր VI պապի սիրուհու, Վաննոցցի դեի Կատտանեի դերը Թոմ Ֆոնտանայի «Բորջիա» պատմական հեռուստասերիալում։

Անձնական կյանք
--------------

1982 թվականից մինչև 1985 թվականն ամուսնացած է եղել դերասան Կարլոս Տրիստանչոյի հետ (ծնված 1955 թվականին)։ 1993 թվականից ամուսնացել է շոտլանդացի դերասան Սքոթ Կլևերդոնի (ծնված 1969 թվականին) հետ։ Նրանք ծանոթացել են «Շարպի վաշտը» ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ, որտեղ Կլեվերդոնը խաղում էր լեյտենանտ Հարրի Պրայսի դերը։

Սերնան ազատ խոսում է անգլերեն, ֆրանսերեն, իտալերեն, պորտուգալերեն, կատալոներեն և իսպաներեն լեզուներով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  filmportal.de — 2005.
2. ↑  Geneall
3. ↑  «"Borgia" llega a Cosmopolitan TV». mundoplus.tv.

Գրականություն
-------------

* Vidal, Nuria (1993). Assumpta Serna (Paperback) (in Spanish) (1st ed.). Barcelona: Icaria. ISBN 978-84-7426-211-7. LCCN 94202146. OL 1207170M. Retrieved 2016-12-02.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ասսումպտա Սերնա» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · ČSFD · Դանիական ազգային ֆիլմագրություն · Filmportal · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական · Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 99008502 · BNC: a10750071 · BNE: XX1118831 · BNF: 142262532 · CONOR: 84557155 · GND: 122939999 · ISNI: 0000000114426617 · LCCN: n94091469 · NKC: xx0186578 · NTA: 108559998 · PTBNP: 974487 · SUDOC: 082298254 · VIAF: 42052315 · WorldCat VIAF: 42052315 |

 |

 |
**Ռամոն** (եբրայերեն՝ מכתש רמון‎) — էրոզիոն խառնարան (մախթեշ՝ եբրայերեն՝ מַכְתֵּשׁ‎, *մախթեշ*) Նեգևի անապատում։

Խառնարանն ունի յուրահատուկ ծագում։ Լեռնային ապարների մակերեսային ամուր շերտում հողի բարձրացման արդյունքում ձևավորվել են ճաքեր, որոնց մեջ ներթափանցել է ջուր։ Սկսվել է ներքին, ավելի փափուկ ապարների էրոզիայի և անձրևաջրերով լվացման գործընթացը։ Ձևավորվել է հսկայական ստորգետնյա խոռոչ։ Ժամանակի ընթացքում բարակ վերին շերտը փլուզվել է՝ կազմելով բաց խառնարան։ Միլիոնավոր տարիների ընթացքում այն քայքայվել է սեզոնային անձրևաջրերից և սրա արդյունքում մեծացել չափերով։

Ռամոնի խառնարանում երկար տարիներ իրականացվել է այնպիսի օգտակար հանածոների արդյունահանում, ինչպիսիք են կավը, գիպսը և ավազը։ Մինչև 1994 թվականը այս գործընթացը չէր վերահսկվում պետության կողմից, և հանքները խախտում էին նրա էկոլոգիական վիճակը թափոններով և բնական լանդշաֆտի խախտմամբ։

1998 թվականին Իսրայելի կառավարությունը որոշեց խառնարանի տարածքը պահպանել որպես երկրաբանական արգելոց։ Մշակվել է բնական լանդշաֆտի, ինչպես նաև տարածքում բնակվող վայրի կենդանիների վերականգնման և պահպանման պլան։

Խառնարանի երկարությունը մոտ 40 կմ է, լայնությունը՝ մոտ 9 կմ և խորությունը՝ մոտ 350 մ։ Խառնարանի հատակը գտնվում է ծովի մակարդակից մոտ 500 մ բարձրության վրա։

Պատկերասրահ
-----------

* Մախթեշ Ռամոնի խառնարանՄախթեշ Ռամոնի խառնարան
* Մախթեշ ՌամոնՄախթեշ Ռամոն
* Շերտերը գեղեցիկ գույներով Մախթեշ ՌամոնումՇերտերը գեղեցիկ գույներով Մախթեշ Ռամոնում
* Մախթեշ Ռամոնի օդային տեսակետՄախթեշ Ռամոնի օդային տեսակետ
* Չգործարկվող հանք Մախթեշ ՌամոնումՉգործարկվող հանք Մախթեշ Ռամոնում
* Նուբիական քարայծ Մախթեշ Ռամոնի գագաթինՆուբիական քարայծ Մախթեշ Ռամոնի գագաթին
* Բնապատկեր Մախթեշ Ռամոնի կրատերիցԲնապատկեր Մախթեշ Ռամոնի կրատերից
* Նեգևի անապատի հինգ խառնարաններից ամենամեծը՝ Մախթեշ ՌամոնըՆեգևի անապատի հինգ խառնարաններից ամենամեծը՝ Մախթեշ Ռամոնը



Մախտեշ Ռամոն խառնարանի ընդարձակ համայնապատկերը, Իսրայել
Մախտեշ Ռամոն խառնարանի ընդարձակ համայնապատկերը, Իսրայել

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Махтеш Рамон Արխիվացված 2015-02-21 Wayback Machine // guide-israel.ru.

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Մախթեշ Ռամոն** կատեգորիայում։ |


|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մախթեշ Ռամոն» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4283409-0 · LCCN: sh85111294 · VIAF: 239118271 · WorldCat VIAF: 239118271 |

 |
**Կատյա Յոհաննա Էլիս Նյուբերգ** (նորվ.՝ Katja Johanna Alice Nyberg, օգոստոսի 24, 1979(1979-08-24), Ստոկհոլմ, Շվեդիա), նորվեգացի հանդբոլիստ շվեդոֆիննական ծագմամբ։ 2008 թվականի օլիմպիական խաղերի չեմպիոնուհի։ Աշխատում է «Լարվիկ» ակումբի մարզչային կազմում, որտեղ անցկացրել է կարիերայի մեծ մասը։

Կենսագրություն
--------------

### Ընտանիք

Կատյա նյուբերգի հայրը ֆինն հանդբոլիստ Ռոբերտ Նյուբերգն է, ով առաջին պրոֆեսիոնալ հանդբոլիստն էր, որը հանդես է եկել արտասահմանում։ Կատյան մանկությունն անցկացրել է Ստոկհոլմում։ 2001 թվականի հունվարին գալով Նորվեգիա՝ ստացել է Նորվեգիայի քաղաքացիությունից։ Դրանից հետո իրավունք ստացավ խաղալու Նորվեգիայի հավաքականում։ Կատյա Նյուբերն ունի ոչ ավանդական սեռական կողմնորոշում՝ 2005 թվականից 2010 թվականներին հանդիպել է Գրու Համմերսենգի՝ հանդբոլիստուհու հետ։ Հարաբերությունների պահպանման համար Կատյան և Գրուն տեղափոխվեցին միևնույն ակումբ։

### Ակումբային կարիերա

Կատյան իր կարիերան սկսել է ֆիննական «Սպարտա» ակումբում, որտեղ մարզվում էր հոր ղեկավարությամբ։ 1997 թվականին տեղափոխվում է շվեդական «Ստոկհոլմփոլիսեն» ակումբ, որտեղ խաղում է միայն մեկ անգամ։ Հետո, 1998 թվականին տեղափոխվում է նորվեգական «Լարվիկ» ակումբ, որի կազմում վաստակեց 11 զանազան տիտղոսներ։ 2005 թվականին տեղափոխվում է սլովենական «Կրիմ» ակումբ, իսկ մրցասեզոնի ավարտից հետո տեղափոխվում է դանիական «Միդտյուլպան» ակումբ։ 2010 թվականի ամռանը Նյուբերգը կրկին վերադառնում է «Լարվիկ»։ 2011/2012 մրցաշրջանի ավարտից հետո ավարտում է կարիերան և մտնում մարզչական շտաբի կազմ։

### Կարիերան ակումբում

Կատյա Նյուբերգն առաջին խաղը հավաքականի կազմում վարել է 2001 թվականի մարտի 23-ին՝ Ֆրանսիայի դեմ խաղում։ Հավաքականի կազմում եղած ժամանակահատվածում մարզուհին խաղացել է 99 անգամ՝ խփելով 321 գոլ։ 2008 թվականի Պեկինի ամառային օլիմպիադային Նյուբերգը նվաճում է ոսկե մեդալ։ Եվրոպայի չեմպիոն է եղել 2004 և 2006 թվականներին։ 2007 թվականին նա աշխարհի խաղերում նվաճում է արծաթե մեդալ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Handball-EM 2006: norwegische Nationalmannschaft Արխիվացված 2009-02-12 Wayback Machine
2. ↑  «Håndballjentene - Dette er den norske håndballtroppen i OL». Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ դեկտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2018 թ․ մարտի 5-ին.
3. ↑  Positivt for interessen i byen (նորվ.)
4. ↑  Katjas suksessoppskrift (նորվ.)
5. ↑  coming out of tv
6. ↑  Slutt mellom Hammerseng og Nyberg (նորվ.)
7. ↑  www.handball.no
8. ↑  Larvik holt Hammerseng und Nyberg (նորվ.)
9. ↑  Katja Nyberg - håndboldfødselsdage Արխիվացված 2012-10-05 Wayback Machine (նորվ.)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Profil Արխիվացված 2016-03-05 Wayback Machine på Eurohandball.com

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կատյա Նյուբերգ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Olympic Channel · Եվրոհանդբոլ · ՄՕԿ · Նորվեգիայի հանդբոլի ասոցիացիա |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |

 |
**Հաննա Ռյոնբերգ** (ապրիլի 16, 1862(1862-04-16)[…], Հյամեէնլիննա, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 9, 1946(1946-10-09), Հելսինկի, Ֆինլանդիա), շվեդական ծագմամբ ֆինն նկարչուհի և գրող։

Կենսագրություն
--------------

Հաննա Ռյոնբերգը ծնվել է 1862 թվականին Հյամեենլինայում` Յոհան Ռյոնբերգի և Էվելին Սոֆի Սթենվալի ընտանիքում։ 1875-1881 թվականներին սովորել է Ֆինլանդիայի գեղարվեստական հասարակության Նկարչական դպրոցում (այժմ` Գեղարվեստի ակադեմիա), այնուհետև` 1881-1885 թվականներին՝ Ստոկհոլմում գտնվող Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում։ Ավելի ուշ մասնակցել է Փարիզի Ժյուլիանի (1887-1889) և Կոլարոսի ակադեմիաների դասընթացներին։

«Մայրը և երեխան»
«Աշխատանքի ժամանակ»
1886 թվականից ամեն տարի հաճախել է Վիկտոր Վեսթերհոլմի հիմնադրած Էննինգեբյու նկարիչների հայրենակցություն։ 1888 թվականին Էդվարդ Ուեսթմանը նրան հրավիրել է Դանիա, որտեղ նրանք հանդիպել են Կոպենհագենում։ Նրանք այցելել են Սկագենի նկարիչների դանիական հայրենակցություն։ Նախատեսել էին ամուսնանալ, բայց դա այդպես էլ տեղի չի ունեցել։ Մոտավորապես 1890 թվականին նրա որոշ գեղանկարներ՝ պլեների ժամանակ ստեղծած՝ ֆրանսիական ռեալիզմի կտավներից ոգեշնչված, ցուցահանդեսներում հասել են հաջողության։

1932 թվականին կազմակերպել է իր նկարների անհատական ցուցահանդեսը։

Նրա ստեղծագործության մեջ նկատելի է իմպրեսիոնիզմի ազդեցությունը։ Գովերգել է հայրենի սկանդինավյան բնության գեղեցկությունն ու վեհությունը։

Հետաքրքրվել է Ալանդյան կղզիների բնակիչների կյանքով, որն արտացոլվել է նրա գեղարվեստական և գիտահանրամատչելի ստեղծագործություններում։ Իր ընկերուհու` նկարիչ Իդա Գիսիկո-Շփերկի հետ, աշխատել է Ալանդյան կղզիներում գտնվող Շվեդիայի արվեստի հայրենակցությունում` Önningebykolonin:

1890-ական թվականների սկզբից Ռյոնբերգն ավելի շատ ժամանակ է հատկացրել գրական ստեղծագործությանը, հրատարակել է պատմվածքների ժողովածուներ, այդ թվում՝ «Från Ålands skär: sägner och historier» (1899) և «Brovaktens historier» (1904), որոնք 1905 թվականին նշանավորվել են Շվեդիայի գրական մրցանակով։ 1938 թվականին հրատարակել է նկարիչների հայրենակցության մասին հուշագրությունները` «Konstnärskolonien på Äland 1886-1914»:

Թաղված է Հելսինկիում գտնվող Քուլոսաարիի գերեզմանատանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Benezit Dictionary of Artists — OUP, 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7
2. 1 2 3 4 5 6  Register of the Artists' Association of Finland (фин.)
3. 1 2 3 4  FemBio տվյալների շտեմարան (գերմ.)

Գրականություն
-------------

* *Hanna Rönnberg* by Kjell Ekström 9789529306268

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հաննա Ռյոնբերգ(շվեդ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Հաննա Ռյոնբերգ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 11001511 · BNF: 124519853 · ISNI: 0000000053812695 · LCCN: nb98081600 · LIBRIS: 261247 · SUDOC: 033676496 · VIAF: 34552999 · WorldCat VIAF: 34552999 |

 |

 |
**Սյուդադ Գուայանա** (իսպ.՝ *Ciudad Guayana*), քաղաք Վենեսուելայի հյուսիսարևելյան մասում՝ Օրինոկո գետի ափին, Բոլիվար նահանգում, որի խոշորագույն բնակավայրն է։ 2020 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 920.780, որը կազմում է նահանգի ողջ բնակչության գրեթե կեսը։ Քաղաքը Օրինոկոյի աջ ափն ի վար ձգվում է շուրջ 40 կիլոմետր։

Հիմնադրվել է 1961 թվականին՝ որպես արդյունաբերական մի նոր կենտրոն բնական պաշարներով հարուստ տարածաշրջանում՝ Գվիանական սարահարթի հյուսիսային մասում։ Սկզբնական շրջանում անվանվել է **Սանտո Տոմե դե Գուայանա** (*Santo Tomé de Guayana*): Քաղաքի արագ աճին նպաստել է նրանից 70 կիլոմետր հարավ՝ Կարոնի գետի վրա բարձր ամբարտակի և երկրի խոշորագույն ջրաէլեկտրակայանի շահագործումը (այդ ՋրԷԿ-ը տալիս է Վենեսուելայում արտադրվող էլեկտրաէներգիայի կեսից ավելին)։ Սյուդադ Գուայանայում իր գործունեությունն է ծավալել Corporación Venezolana de Guayana ընկերությունը, որը մասնագիտացել է մերձակայքում գտնվող օգտակար հանածոների (երկաթի հանքաքար, բոքսիտներ, ոսկի, ադամանդ) արդյունահանման գործում։ Քաղաքում գործում են ալյումինի երկու գործարան, մեքենաշինական խոշոր ձեռնարկություններ, կա պողպատի, թղթի արտադրություն։ Սյուդադ Գուայանան ունի գետային խոշոր նավահանգիստ, միջազգային օդանավակայան։ Համարվում է Վենեսուելայի ամենաարագ աճող բնակավայրը. բնակչության թվաքանակը 1961 թվականի 60 հազարից 2019 թվականին հասել է 900 874-ի։

Քաղաքի տեսարժան վայրերից են Օրինոկոյի վրա գցված կամուրջը, Լիովիսնա ջրվեժը, Polideportivo Cachamay մարզադաշտը, որտեղ 2007 թվականին անց են կացվել ֆուտբոլի Ամերիկայի գավաթի՝ Copa América-ի մրցաշարի մի շարք հանդիպումներ։

Պատկերասրահ
-----------

* Սյուդադ Գուայանա-ի համայնապատկերը արբանյակիցՍյուդադ Գուայանա-ի համայնապատկերը արբանյակից
* Լիովիսնա ջրվեժըԼիովիսնա ջրվեժը
* Polideportivo Cachamay մարզադաշտըPolideportivo Cachamay մարզադաշտը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  Cita web|url= General 30/12/20
3. ↑
4. ↑
5. ↑

Արտաքին հղումներ
----------------

* "Guayana City, (Puerto Ordaz & San Felix)" VenezuelaTuya, photographs of the city
* "La Guayana de Antaño", History in Pictures
* BBC article in a Puerto Ordaz aluminium plant

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սյուդադ Գուայանա» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Universalis |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4085276-3 · LCCN: n82005791 · NKC: ge891318 · VIAF: 92144814446832979541 · WorldCat VIAF: 92144814446832979541 |

 |
**Կերստին Մարիա (Մայա) Ֆիեստադ** (շվեդ.՝ Kerstin Maria (Maja) Fjæstad, մայիսի 30, 1873(1873-05-30), Հյորբոյու, Հյորբոյու մունիցիպալիտետ, Մալմյոհուս համայնք, Շվեդիա - նոյեմբերի 15, 1961(1961-11-15), Արվիկա, Շվեդիա), շվեդ նկարչուհի։

Կենսագրություն
--------------

Մայա Ֆիեստադը ծնվել է 1873 թվականին, Հյորբոյուում, եկեղեցու հովիվ Լարս Հալենի և Սոֆյա Բենեդիկտայի ընտանիքում։ Ծնողները վաղ տարիքից նկատել են դստեր հետաքրքրությունը նկարչության հանդեպ։ Սովորել է Լանդսկրունայի գեղանկարչական դպրոցում, այնուհետև՝ Նկարիչների ասոցիացիայի դպրոցում (Konstnärsförbundets skola):

Ամուսնու՝ Գուստավ Ֆիեստադի, քանդակագործ Քրիստիան Էրիկսոնի հետ Արվիկայում հիմնադրել են *Rackengruppen* նկարիչների խումբը, որը հետագայում դարձել է ստեղծագործ նկարիչների կենտրոն։

Մայա Ֆիեստադի դիմանկարը, հեղինակ՝ Բյորն Ահլգրենսսոն
Մայայի առաջին պատվերը բարձ էր Կիրունայում գտնվող շվեդ երկրաբան և քիմիկոս Հյալմար Լունդբոհմի առանձնատան համար։ 1897 թվականին Մայան իր աշխատանքներն է ներկայացրել Նկարիչների միության (Konstnärsförbundet) ցուցադրություններում։ Առանձնակի հաջողություններ ուներ դիմապատկերների ստեղծման գործում, սակայն հիմնականում աշխատել է տեքստիլային գործվածքի հետ՝ մանածագործություն, ասեղնագործություն, տպագրություն։ Վերջին տարիներին աշխատել է փայտի և լինոլեումի կտրվածքներով։ Ստեղծել է վերացական, հաճախ համարձակ ոճերով բնական մոտիվներ։ Հայտնի են նրա ծաղիկների մոտիվները, այդ թվում ՝ "Björkhänge":

1922 թվականին գործընկերների հետ միասին հիմնել են արվեստանոց (Arvika Konsthantverk), որն ուներ իր խանութը, որտեղ և ներկայացված էին Մայայի աշխատանքները։ 1924 թվականից ի վեր այն Շվեդիայի տեղական արհեստների ամենահին մասնագիտացված խանութն է։ Մայա Ֆիեստադի աշխատանքները ներկայացված են Շվեդիայի ազգային թանգարանում] և Ստոկհոլմում գտնվող Հյուսիսային թանգարանում։

1898 թվականի հուլիսի 15-ին Մայան ամուսնացել է նկարիչ և դիզայներ Գուստաֆ Ֆիեստադի հետ Վասբիի եկեղեցում։ Զույգն ունեցել է չորս երեխա։

Մայան եղել է Ստոկհոլմի թագավորական օպերայում գտնվող Ջեննի Լինդի կիսանդրու մոդելը։

Նա մոդելավորել է Քրիստիան Էրիկսոնի Ջեննի Լինդի կիսանդրին Ստոկհոլմի թագավորական օպերայում։

Մայա Ֆիեստադը մահացել է 1961 թվականին Արվիկայում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Nationalmuseum
2. ↑  Nordiska museet

Արտաքին հղումներ
----------------

* Om Maja Fjæstad på Värmlands museums webbplats

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մայա Ֆիեստադ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | WikiTree |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000084532573 · LCCN: n83032955 · LIBRIS: 337399 · VIAF: 72762711 · WorldCat VIAF: 72762711 |

 |
**«Աշուն»** (իտալ.՝ L’Autunno), իտալացի նկարիչ Ջուզեպպե Արչիմբոլդոյի (իտալ.՝ Giuseppe Arcimboldo, 1527-1593) նկարը, որն ստեղծվել է 1573 թվականին։ Նկարվել է յուղաներկով կտավի վրա։ Պահվում է Լուվրի թանգարանում։ Չափերը՝ 76 × 64 սմ։

Նկարագրություն
--------------

«Աշունը» դիմանկար է «Տարվա եղանակներ» շարքից։ Մարմնավորում է հասունությունը։ Այս շարքի մյուս նկարների («Գարուն», «Ամառ» և «Ձմեռ») նման, ոչ երիտասարդ մարդու այլաբանական դիմանկարն ամբողջությամբ ստեղծված է աշնան բարիքներից։ Նրա դեմքը հավաքված է հյութալի հասած մրգերից։ Հոնքերը և մորուքը պատրաստված են ցորենի հասկերից։ Բաց շագանակագույն կեղևով պատկերված են բեղերը։ Ականջը մեծ սնկով է, իսկ ականջօղին փոխարինում է հասուն թուզը։ Սանրվածքը բաղկացած դեղձից, սև ու սպիտակ խաղողից, կեռասից և տանձից։ Գլխարկին փոխարինում է դդումը։ Այն պատված է խաղողի տերևներով։ Հին կոտրված տակառից նկարիչը ստեղծել է աշնան մարմինը։ Տակառը զարդարված է մասուրի պտուղներով։ Տղամարդու պարանոցը հավաքված է արմատներից։ Դիմանկարը պատկերված է մուգ ֆոնի վրա՝ հագեցած տաք գույներով։ Ամբողջ պատկերը շրջանակված է ծաղկային շղթայով։ Ենթադրվում է, որ ծաղիկներով շրջանակումը ավելացվել է մեկ այլ նկարչի կողմից XVII դարում։

Պատմություն
-----------

1563 թվականից Արչիմբոլդոն աշխատել է Հաբսբուրգների կայսերական պալատներում, նախ՝ Վիեննայում Մաքսիմիլիան II-ի մոտ, ապա՝ Պրահայում Ռուդոլֆ II-ի համար։ Քսանհինգ տարի նա եղել է պալատական նկարիչ՝ ստեղծելով թագավորական ընտանիքի անդամների դիմանկարները։ Սակայն նկարիչը ճանաչման է արժանացել «Տարվա եղանակները» և «Չորս տարերք» («Ջուր», «Հող», «Կրակ», «Օդ») դիմանկարների երկու շարքերի շնորհիվ, որոնք կազմված են բույսերից և կենդանի էակներից՝ կազմելով մարդկային բարդ ձև։

«Տարվա եղանակներ» շարքի նկարներ
-------------------------------

* Գարուն, 1573 թվական, ԼուվրԳարուն, 1573 թվական, Լուվր
* Ամառ, 1573 թվական, ԼուվրԱմառ, 1573 թվական, Լուվր
* Ձմեռ, 1573 թվական, ԼուվրՁմեռ, 1573 թվական, Լուվր

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4
2. 1 2  Joconde (ֆր.) — 1975.
3. ↑  JocondeLab — 2014.
4. 1 2  «Giuseppe ARCIMBOLDO. L'Automne». Louvre. Վերցված է 2019 թ․ հոկտեմբերի 11-ին.
5. ↑  ««Осень», Джузеппе Арчимбольдо — описание картины». Музеи мира. Վերցված է 2019 թ․ հոկտեմբերի 11-ին.
6. ↑  «ARCIMBOLDO'S GIFT: THE FANTASTICAL BEGINNINGS OF HIS COMPOSITE PORTRAITS». WUSTL DIGITAL GATEWAY IMAGE COLLECTIONS & EXHIBITIONS. Վերցված է 2019 թ․ հոկտեմբերի 9-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Աշուն (նկար)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Լարուսի |

 |
**Կալլե Կասպեր**(անգլ.՝ Kalle Käsper1952, Տալլին, Էստոնական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ),

Գործունեություն
---------------

Կալլե Կասպերը հայ գրող Գոհար Մարկոսյան-Կասպերի ամուսինն էր։ Կասպերի հայտնի գործերից են՝ *"Buridanid", "Taani prints Hamlet, nuhk"*( Համլետ, Դանիայի իշխան, լրտես)։ Նա 1994 թվականին համահեղինակ է եղել Էստոնական սիրված ֆիլմերից *"Jüri Rumm"* սցենարի։ Նրա *«Üksindus on hommikuti hell»* վեպը (Միայնությունը քնքուշ է առավոտյան) թարգմանվել է ռուսերեն և տպագրվել է *Neva* գրական հանդեսում։ Կասպերի *«Saksamaa õppetunnid»* (Գերմանիայի դասերը) աշխատանքը շահել է ռուսական Զվեզդա ամսագրի տարեկան մրցանակը, որտեղ լույս է տեսել այս թարգմանությունը։
Վերջին տարիներին Կասպերը էստոնական թերթերում հրապարակել է մեկնաբանություններ՝ քաղաքականության և արդի հարցերի վերաբերյալ, որոնք առանձնանում են հետխորհրդային Էստոնիայի զարգացումների քննադատությամբ և մշակութային ամերիկայնացումը չընդունելով։ Կասպերը, որպես հրապարակախոս, սատարում է նաև Ռուսաստանին և Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինին և կարոտախտային վերաբերմունք է արտահայտել սովետական շրջանի որոշ ասպեկտների նկատմամբ, որոնցից և ոչ մեկը տարածված չէ էստոնական հասարակության մեջ
 : Կասպերը էստոներեն է թարգմանել նաև ռուս հեղինակների մի շարք աշխատություններ։

Ստեղծագործություններ
--------------------

* *Alliksandriine* (2003)
* *Vennad Luiged* (2002)
* *Taani prints Hamlet, nuhk* (2004)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Kalle Käsperi romaan vene keeles*, Postimees July 7, 2006, available at  Արխիվացված Դեկտեմբեր 26, 2010 WebCite
2. ↑  Kalle Käsper *Mulle meeldib Vladimir Putin* August 18, 2005 in SL Õhtuleht, available at «Archived copy». Արխիվացված է օրիգինալից 2010 թ․ դեկտեմբերի 26-ին. Վերցված է 2007 թ․ օգոստոսի 3-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ արխիվը պատճենվել է որպես վերնագիր (link)
3. ↑  Mait Raun*Eesti mehe soojad sõnad armeenia rahvast ja Nõukogude Liidust* in Eesti Päevaleht, April 15, 2005

Արտաքին հղումներ
----------------

* Կալլե Կասպեր. «Հայաստանն իմ սիրո երկիրն է»

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 13596922j · GND: 1025369211 · ISNI: 0000000033828681 · LCCN: n98010019 · SUDOC: 05256732X · VIAF: 54317951 · WorldCat VIAF: 54317951 |

 |

 |
**Մենտոնի ամրոց** (ֆր.՝ Château de Menthon-Saint-Bernard), դղյակ Մետոն-Սեն-Բերնար կոմունայում, Ֆրանսիա։ Տեղակայված է Ռոն-ալպյան տարածաշրջանի Վերին Սավոյ դեպարտամենտի կենտրոնում, Անսիից 12 կիլոմետր դեպի հարավ։ Կառուցվել է 10-րդ դարի սկզբում և 19-րդ դարում ամբողջությամբ վերակառուցվել է նեոգոթիկայի ոճով։ 1989 թվականից ի վեր ընդգրկվել է Ֆրանսիայի պատմական հուշարձանների ցանկում։

Տեղադրություն
-------------

Մենտոն-Սեն-Բերնարդ
Մենտոնի ամրոցը գտնվում է Վերին Սավոյ ֆրանսիական դեպարտամենտում, Մենտոն-Սեն-Բերնար կոմունայում։ Տեղակայված է Անսի լճի մոտ, Ռոք դե Շերի բնական արգելոցում, Լանֆոն և Վեյրե լեռների միջև։ Կառուցվել է կոնաձև ժայռի վրա, ծովի մակերևույթից 600 մ բարձրության վրա։ Ամրոցը սկզբում օգտագործվել է Բլյուֆֆիից դեպի Մենտոն տանող ճանապարհը հսկելու համար։

Պատմություն
-----------

Առաջին ամրոցը հիմնադրվել է 10-րդ դարում, մոտավորապես 923 թվականին և իրենից ներկայացրել է փայտե պահակադիտանոց։ Այն կառուցվել է բլրի վրա, հին հռոմեական ճանապարհի և Անսի լճի մոտ։ Ներկայիս շինությունները կառուցվել են 13-րդ դարից մինչև 19-րդ դարերն ընկած ժամանակահատվածում։

Ամրոցում 19-րդ դարի սկզբին (1008 թվական) ծնվել է Բերնարը, որը հետագայում մանկատուն է հիմնել Մեծ Սեն-Բերնար լեռնանցքում։ Նրան դասել են սրբերի շարքում։ 

Մետոն ազնվական տոհմը, որը հայտնի է 12-րդ դարի վերջից, առ այսօր ապրում է ամրոցում։ Նրանց ծագումը անորոշ է, ենթադրվում է, որ Բուրգունդիայից են։ Նրանց ժամանումից հետո կառույցին հավելվեցին երեք խոշոր քառակուսի աշտարակները։ Դղյակն առաջին անգամ հիշատակվել է 1249 թվականին [1]:
Վերածննդի ժամանակ միջնադարյան բերդը վերածվեց շքեղ բնակատեղիի։ Սենյակները գտնվում էին աշտարակների միջև, շրջանաձև անցումի հետևում։ Այս ժամանակահատվածում Մենտոն ընտանիքը շատ կահույք է ձեռք բերել։

Ամրոցի ընդհանուր տեսքը պահպանվել է 1749 թվականից՝ որոշ փոփոխություններով։ Ավելացվել են մի շարք ընդարձակ լուսավոր սենյակներ՝ ներառյալ ճաշասենյակը և մեծ դահլիճը (100 քառ․ մետր), որի չորս պատուհանները նայում են լճին։

19-րդ դարում, 1860-1890 թվականներին, կոմս Ռենե դե Մենտոնը վերակառուցվել է ամրոցը (ամրացում, պատերի բարձրացում, աշտարակների ավելացում, ներքին բակում ֆախվերկային սրահի կառուցում)։ Նա եղել է Էժեն Էմանուել Վիոլե լը Դյուկի եռանդուն հետևորդը, և նրա շնորհիվ ամրոցը ստացել է իր ներկայիս տեսքը։

Ֆրանսուա դե Մենտոնը՝ ներկայիս կոմսի հայրը, փաստաբան է և «Դիմադրության շարժման» անդամ։ Նա ներկայացնում էր Ֆրանսիան Նյուրնբերգյան դատավարություններում։ Եղել է արդարադատության նախարար Շառլ դը Գոլի օրոք և մասնակցել է միասնական Եվրոպա ստեղծելու գործին։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
*

Արտաքին հղումներ
----------------

* Официальный сайт

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մենտոնի ամրոց» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | Mérimée: PA00118469 · SUDOC: 26138337X |

 |
**«Խրիստո Բոտև»** (բուլղար․՝ Христо Ботев), մարզադաշտ Բուլղարիայի Բլագոևգրադի համայնքում, «Պիրին» ֆուտբոլային ակումբի տնային մարզադաշտն է։ Տեղակայված է Բլագոևգրադ քաղաքում։

2009 թվականին մարզադաշտում վերակառուցում է սկսել։ Վերանորոգման ժամանակ ծախսվել է ավելի քան 1,5 մլն € և ավարտվել է 2010 թվականին։

Մարզադաշտի տարողությունը կազմում է 7500 մարդ։ Կենտրոնական սեկտորը նախատեսված է 6000 մարդու համար, իսկ հյուրական սեկտորը՝ 1000 մարդու համար։ Կենտրոնական և հյուրական սեկտորների միջև տեղակայված է բուֆերային գոտին՝ 500 մարդ տարողությամբ։

Պատմություն
-----------

«Խրիստո Բոտև» մարզադաշտը կառուցվել է 1934 թվականին, սկզբնապես այնտեղ գտնվել է միայն փայտե նստարաններով հենահարթակ։ 1973 թվականին մարզադաշտում առաջին անգամ անցկացվել են «Ա» խմբի խաղերը։ Ակումբը և տեղի համայնքի որոշեցին մեծացնել մարզադաշտը, որպեսզի ֆուտբոլ կարողանան գալ ավելի շատ երկրպագուներ։

1993 թվականի հունիսի 2-ին «Խրիստո Բոտև» մարզադաշտում անցկացվել է Բուլղարիայի գավաթի եզրափակիչը՝ ՑՍԿԱ և Բոտև ակումբների միջև։ Այդ հանդիպումը դարձել է Բլագոևգրադի ամենահաճախվողը։ Մարզադաշտում ներկա են գտնվել ավելի քան 18000 երկրպագու։ ՑՍԿԱ հաղթեց 1-0 հաշվով և գրավեց Բուլղարիայի գավաթը 15-րդ անգամ։

1994 թվականին այս մարզադաշտում առաջին անգամ անցակցվել են եվրագավաթի խաղերը։ «Պիրին»-ը հանդիպել է Լիխտենշտայնի Շան ակումբի հետ և առանց խնդիրների հաղթել է նրան։ Պիրին հաջորդ հակառակորդն էր հունական «Պանաթինաիկոս»-ը, որը բուլղարացիների ելույթների վրա վերջակետ է դրել։

2000-ականների սկզբին հարավային սեկտորը սկսել է փլուզվել։ Դրա հետ կապված երկրպագուների մուտքը այդ սեկտոր արգելվել է։ 2008 թվականին այն վերջնականապես քանդվել է։ 2000-ից 2001 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում «Խրիստո Բոտև» մարզադաշտի փայտե նստարանների փոխարինվել են սպիտակ և կանաչ պլաստիկական նստարաններով։ 2008 թվականից հետո մարզադաշտի տարողությունը կազմել է 7000 մարդ, բայց հետո ստեղծվել է բուֆերային գոտին և տարողությունը մեծացել է մինչև 7500 մարդ։

2009 թվականի ամռանը Բլագոևգրադի համայնքը սկսել է մարզադաշտի վերկառուցումը՝ 1,5 մլն € արժողությամբ։ Նորոգումը իր մեջ ներառում էր խաղային ծածկույթի վերանորոգումը՝ ապահովելով ժամանակակից ցամաքեցման և ոռոգման համակարգերով, բացի դրանից փոփոխվել է տեղեկատվական ցուցատախտակը։ Վերակառուցումը ավարտվել է 2010 թվականի մարտին։

2012 թվականի սեպտեմբերին մարզադաշտում լավացել է լուսավորություն, որի հնարավորություն է տվել անցկացնել խաղերը ավելի ուշ ժամերին։

Աղբյուրներ
----------

* www.pirinfc.com Արխիվացված 2016-08-13 Wayback Machine
* dariknews.bg
* www.novsport.com
* www.regiona.bg(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Խրիստո Բոտև» մարզադաշտի պաշտոնական կայքէջ

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | StadiumDB |

 |
**«Աննա Յագելոնկան Ստեֆան Բատորիի տապանաքարի ֆոնին»** (լեհ.՝ Anna Jagiellonka na tle nagrobka Stefana Batorego), լեհ նկարիչ Յան Մատեյկոյի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1858 թվականին։ Նկարն արված է ջրաներկով՝ թղթի վրա, որի չափերն են 32 × 23,4 սմ։

Այսօր «*Աննա Յագելոնկան Ստեֆան Բատորիի տապանաքարի ֆոնին*» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Յան Մատեյկոյի տանը (Կրակով, Լեհաստան)։

Նկարագիր
--------

«Աննա Յագելոնկան Ստեֆան Բատորիի տապանաքարի ֆոնին» ստեղծագործությունում Յան Մատեյկոն պատկերել է Ռեչ Պոսպոլիտայի թագուհի Աննա Յագելոնկային։ Վերջինս ծնկաչոք դիրքում է։ Նա ամուսնու՝ հանգուցյալ արքա Ստեֆան Բատորիի տապանաքարի մոտ է։ Հեղինակը Աննա Յագելոնկային պատկերել է միանձնուհու տեսքով։ Նրա ձեռքերը ծալած են կրծքին, իսկ հայացքը հառած է վերև։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «26 Anna Jagiellonka In Art Image: PICRYL - Public Domain Media Search Engine Public Domain Search}». *garystockbridge617.getarchive.net*. Վերցված է 2024 թ․ փետրվարի 15-ին.
2. ↑  Jan Matejko. Sceny i postacie historyczne (1)
Կուկրի
**Կուկրի**, **կխուկրի** կամ **կուկուրի** (նեպալ.՝ खुकुरी), նեպալական ազգային դանակ։ Հիմնականում օգտագործվում է գուրկխերի կողմից։

Պատմություն
-----------

Կուկրին ունի «բազեի թևի» տեսք։ Ասվում է, որ կուկրին առաջացել է հին հունական կոպիս թրից։ Հունական կոպիսից առաջացած կուկրին Նեպալ է բերվել Ալեքսանդր Մակեդոնացու արշավանքների ժամանակ՝ Ք.ա. IV դարում։

Այլ տվյալների համաձայն կուկրին Նեպալ է բերվել Աֆրիկայից՝ Ք.ա. IV դարում։ Նեպալից էլ տարածում է գտել դեպի Բալկաններ։ Կուկրին համարվում է աշխարհի ամենահին սառը զենքերից մեկը և դարերի ընթացքում չի ենթարկվել ոչ մի փոփոխության։

Մարդկությանը հասած ամենահին կուկրին պահպանվում է Նեպալի ազգային թանգարանում։ Այն XIV-XV դարերի սառը զենք է։ Հին կուկրիները չեն պահպանվել մետաղի վատ որակի պատճառով։

Տեսք
----

Կուկրին՝ պատյանով
Կուկրին դրվում է պատյանի մեջ։ Այդ պատյանը պատրաստված է փայտից, պատված ցլի կաշվով և երկաթի թիթեղով։ Կուկրիի «պոչը» պատրաստված է փայտից և ամրացված է ցլի պոզի մեջ։

Տարատեսակներ
------------

* Կատրիմորաս - շքերթային կուկրի, թանկարժեք, զարդարված
* Բունսպատի և Սիրուպատի - ռազմական
* Անգ Կխոլա և Բխոդջպուրի - աշխատանքային դանակ, լայն տերևի տեսքով
* Ջանավար Կատնե - յուրահատուկ տարատեսակ, հաստ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Himalayan Imports / BirGorkha Khukuri (Nepal)». *www.himalayan-imports.com*. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 14-ին.
2. ↑  «Кхукри (кукри) «Непальский меч»». *www.kxo.ru*. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ հունվարի 31-ին. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 14-ին.
3. ↑  «КУКРИ 1. НЕПАЛ. ГЕОГРАФИЯ, ЭТНОСЫ». *khukuri.ru*. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 14-ին.
4. ↑  «Kamis, Khukuri makers of Nepal». *himalayan-imports.com*. Վերցված է 2016 թ․ մայիսի 14-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կուկրի» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |

 |
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Երկանյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Արտյոմ Լեոնի Երկանյան** (իսկական անունը՝ Արտեմ, մարտի 15, 1971(1971-03-15), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ հաղորդավար, մեկնաբան, լրագրող։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1971 թ. մարտի 15-ին Երևանում։ 1993 թվականին սովորել է Վ. Բրյուսովի անվան պետական լեզվաբանական ինստիտուտի ռուսաց լեզվի և գրականության ֆակուլտետում։ 1988-1998 թթ. թղթակցել և խմբագրել է բազմաթիվ թերթեր և ամսագրեր՝ «Կոմսոմոլ», «Գործարար աշխարհ», «Հայկական բորսայի տեղեկագիր», «Ժամանակ», «Հայաստանի Հանրապետություն», «Բրավո», «Բորսային լուրեր», «Նոր սերունդ»։ 1990 թվականից՝ Հայաստանի Ժուռնալիստների միության, 1995 թվականից Երևանի մամուլի ակումբի անդամ է։ 1998 թ. եղել է «Միր» հեռուստաընկերության լրատվական մեկնաբան։ 1998-1999 թթ. աշխատել է Ռուսաստանի Առաջին ալիքի «Ժամանակ», «Լուրեր», «Առավոտ» հաղորդումների թղթակից, 2000-2001 թթ.՝ «Ինտերնյուզ» կազմակերպության հայաստանյան գրասենյակի «Ճակատային գծում» հաղորդման պրոդյուսեր և հաղորդավար։ 2000-2003 թվականներին Հանրային հեռուստաընկերությունում ռուսերեն լեզվով վարել է «Հայլուր» լրատվական հաղորդումը։ Հեղինակել է մի քանի դոկումենտալ ֆիլմեր և ռեպորտաժներ, որոնց համար արժանացել է մրցանակների։ 2002 թվականից թղթակցում է «Կոմերսանտ» թերթին։ 2003 թվականից հանդիսանում է «Շանթ» հեռուստաընկերության լրատվական ծառայության խմբագիրը։ 2009 թ․ արժանացել է Երևանի Մամուլի ակումբի, 2010 թ.` Ռուսալեզու հեռուստատեսային և ռադիոհաղորդումների միջազգային 5-րդ փառատոնի մրցանակներին։ 2011 թվականից՝ հեղինակել և վարել է «Շանթ» հեռուստաընկերության «Աշխարհի հայերը» հաղորդաշարը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Արտյոմ Երկանյանի կենսագրությունը avproduction.am կայքում(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Արտյոմ Երկանյանի «Հայեր, ներեցեք մեզ» ֆիլմը
**Լորա Բորդեն**, **Լեդի Բորդեն** (անգլ.՝ Laura Borden, անգլ.՝ Lady Borden, ծննդյամբ` Լորա Բոնդ (անգլ.՝ Laura Bond, նոյեմբերի 26, 1861(1861-11-26), Հալիֆաքս, Հալիֆաքս, Կանադա - սեպտեմբերի 7, 1940(1940-09-07), Օտտավա, Կանադա), կանադացի հասարակական գործիչ։

1911-1920 թվականներին եղել է Կանադայի վարչապետ Ռոբերտ Լերդ Բորդենի կինը։

Կենսագրություն
--------------

Լորա Բորդենն ամուսնու հետ ուղևորվում են Մեծ Բրիտանիա *SS Heliopolis* (1907) նավի վրա: 1912 թվական
Լորա Բոնդը ծնվել է 1861 թվականի նոյեմբերի 26-ին Հալիֆաքսում, որն այդ ժամանակ բրիտանական գաղութ Նոր Շոտլանդիայի կենտրոնն էր. 1867 թվականին մտավ նոր ձևավորված Կանադայի դոմինիոնի մեջ` որպես նահանգ։ Լորայի հայրը տեղական վաճառական Տ. Գ. Բոնդն (անգլ.՝ T.G Bond) էր։ 1889 թվականին նա ամուսնացավ Ռոբերտ Բորդենի հետ, ամուսնության ժամանակ նա հաջողակ փաստաբան էր։ Լորա Բորդենը ակտիվորեն զբաղվում էր բարեգործությամբ և Կանադայում կանանց իրավունքների պաշտպանության պայքարի մասնակից էր։ Մինչև 1901 թվականը նա «Հալիֆաքս» կանանց հասարակական կազմակերպության տեղական խորհրդի նախագահն էր, որը պայքարում էր կանանց իրավունքների համար Նոր Շոտլանդիայի մայրաքաղաքում և հանդիսանում էր Կանադայի առաջին նման կազմակերպություններից մեկը։ Նա ընդգրկված էր նաև մի շարք այլ հասարակական կազմակերպություններում, մասնավորապես, Աբերդինի ասոցիացիայի նախագահն էր, «Հալիֆաքս» կանանց ասոցիացիայի փոխնախագահը և հանդիսանում էր Միացյալ Նահանգների ասոցիացված բարեգործական կազմակերպությունների թղթակից անդամ։ Լորա Բորդենը մահացել է 1940 թվականին Օտտավայում։ Թաղված է Բեչվուդ գերեզմանատանը` ամուսնու կողքին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Types of Canadian Women and of Women who are or have been Connected with Canada. — Toronto: Williams Briggs. — С. 33. |год=1903}}
2. ↑  Borden Home Historic Site

Արտաքին հղումներ
----------------

* Statistics Canada (1901), *Fourth Census of Canada* (jpg), Ward 3, 33 District, Halifax, NS: Library and Archives Canada, էջ 21, Վերցված է December 1, 2014-ին`{{citation}}`: CS1 սպաս․ location (link)
* «Lady Laura Borden Passes in Ottawa». *Edmonton Journal*. 1940 թ․ սեպտեմբերի 7. էջ 1. Վերցված է 2014 թ․ դեկտեմբերի 1-ին.
* Brown, Robert Craig. «Borden, Sir Robert Laird». Vol. 16. Վերցված է 2014 թ․ դեկտեմբերի 1-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լորա Բորդեն» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Find A Grave · WikiTree |

 |
**Լիվ Սիգնե Նավարշեթե** (նորվ.՝ Liv Signe Hundere Navarsete, հոկտեմբերի 23, 1958(1958-10-23), Սոգնդալ, Սոգն-օգ-Ֆյուրանե, Նորվեգիա), նորվեգացի քաղաքական գործիչ, 2008 թվականից Նորվեգիայի Կենտրոնամետ կուսակցության նախագահ։ 2009 թվականից մինչև 2013 թվականը Նորվեգիայի տեղական ինքնակառավարման և տարածաշրջանային զարգացման նախարար։ Առաջին անգամ պաշտոնավարել է 2005 թվականին՝ Սթոլթենբերգի երկրորդ կառավարությունում։ Փետրվարի 11-ին նա հայտարարել է, որ 2014 թվականի ապրիլին կդադարեցնի կուսակցության առաջնորդի պարտականությունը։ Նրան հաջորդել է Թրիգվե Սլագսվոլդ Վեդումը։

1999 թվականից մինչև 2000 թվականը եղել է Առողջապահության և սոցիալական հարցերի նախարարի (հասարակական գործերի) քաղաքական խորհրդական։ 2008 թվականի սեպտեմբերին Լիվ Նավարշեթեն նշանակվել է Կենտրոնամետ կուսակցության առաջնորդ, մինչ այդ եղել է կուսակցության փոխնախագահ։

ԶԼՄ-ներ
-------

Լիվ Սիգնե Նավարշեթեն իր բնավորության պատճառով, պաշտոնավարման ընթացքում հայտնվել է լրատվամիջոցների գլխագրերում։ Առաջին անգամ նրա մասին գրել են, երբ 2011 թվականի ապրիլին նա բղավել է մի կնոջ վրա՝ Նորվեգիայի շրջանների դավաճանության մեջ մեղադրվելուց հետո։ 2012 թվականի սեպտեմբերին նա բղավել է իր կուսակցության երիտասարդական կազմակերպության ղեկավար Սանդրա Բորչի վրա, ենթադրաբար, այն բանի համար, որ Բորչը աջակցել է Կենտրոնամետ կուսակցության պատգամավոր Օլա Բորթեն Մոեին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5
2. ↑  Solholm, Rolleiv (2008 թ․ սեպտեմբերի 13). «Navarsete new leader of the Agrarian Party». The Norway Post. Վերցված է 2008 թ․ սեպտեմբերի 15-ին. (չաշխատող հղում)
3. ↑  «Արխիվացված պատճենը». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 23-ին. Վերցված է 2018 թ․ մարտի 31-ին.
4. ↑

Արտաքին հղումներ
----------------

* norwegisches Verkehrsministerium Արխիվացված 2006-09-27 Wayback Machine über Liv Signe Navarsete (նորվ.)
* Stortinget.no Կենսագրություն (նորվ.)
* Լիվ Սիգնե Նավարշեթե

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լիվ Սիգնե Նավարշեթե» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 28149196248674790200 · WorldCat VIAF: 28149196248674790200 |

 |
Այալոն գետի պատմական ընթացքը Թել Ավիվ-Ջաֆֆա ջրջանում, որը դարձել է Այալոնի մայրուղի
**Այալոն գետ** (եբրայերեն՝ נחל איילון‎, *Nahal Ayalon*, Nahr el-Barideh կամ արաբ.՝ *Wadi Musrara*), չցամաքող գետ Իսրայելում և Պաղեստինում, որը սկիզբ է առնում Հուդայի լեռներից և թափվում Թել Ավիվի շրջանում գտնվող Յարկոն գետը։

Այալոն գետի ընդհանուր երկարությունը մոտ 50 կմ է, և նրա ջրահավաք ավազանի մակարեսը կազմում է 815 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Այն սկսվում է Գիվաթ Զեէվի և Գիվոն ՀաՀադաշա իսրայելական բնակավայրերի մոտ՝ Երուսաղեմի հյուսիս-արևմուտքում գտնվող Հուդայի լեռներից, հոսում է ներքև Շեփելայի շրջանի Այալոն հովտով, հասնում Առափնյա հարթավայր և անցնում Բեն Գուրիոնի օդանավակայանի մոտով, շեղվում է իր սկզբնական հունից արհեստական բետոնի միջոցով հյուսիս-հարավ Այալոնի մայրուղով, որը արևելքում սահմանակից է կենտրոնական Թել Ավիվին, և թափվում է Թել Ավիվի Բավլի թաղամասում գտնվող Յարկոն գետը։

Թել Ավիվից արևելք Այալոնն անցնում է նոր Արիել Շարոնի պարկի միջով, մի մեծ նախագիծ, որը տեղակայված է նախկին Հիրիայի թափոնների աղբավայրում, և 2004 թվականից ի վեր՝ աշխարհում շրջակա միջավայրի վերականգնման խոշորագույն նախագծերից մեկն է, որը մշակվել է գերմանական լանդշաֆտային ճարտարապետ Պետեր Լացի կողմից և նախատեսվում է ավարտին հասցնել մինչև 2020 թվականը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Mindat.org, Hudson Institute of Mineralogy, on Ayalon River
2. ↑  Kadinsky, Sergey "Ayalon River, Tel Aviv *Hidden Waters Blog* April 18, 2016
3. ↑  «Ariel Sharon Park, official website (English page)». Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ նոյեմբերի 17-ին. Վերցված է 2015 թ․ սեպտեմբերի 16-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Այալոն (գետ)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |