recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ջենին Էնն Ջոնս** (անգլ.՝ Genene Anne Jones, հուլիսի 13, 1950(1950-07-13), Տեխաս, ԱՄՆ), ամերիկացի բուժքույր, որն սպանել է իր խնամքի տակ գտնվող 11-60 երեխաների։

Հանցագործություն
----------------

Ջոնսը երեխաներին ներարկում է արել, ինչը նրանց նոպաների է հասցրել, իսկ հետո նրանց հենց ինքը բուժել է՝ հույս ունենալով գովասանքների արժանանալ լավ աշխատանքի համար։ Բայց շատ երեխաներ դրանից հետո չեն կարողացել փրկվել։ Սպանությունների ճշգրիտ թիվը մնում է անհայտ, քանի որ բուժքույր Ջոնսի մասին հիվանդանոցում պահվող գրությունները ոչնչացվել են, որպեսզի առաջին դատավարությունից հետո կանխվեն հետագա դատավճիռները։ Ենթադրվում է, որ Ջոնսի զոհ են դարձել 11-60 երեխա։

Դատ և դատավճիռ
--------------

1985 թվականին Ջոնսին դատապարտել են 99 տարվա բանտարկության՝ 15 ամսական Չելսի Մակլելոնի սպանության մեղադրանքով։ Իսկ 1986 թվակին ժամկետին ավելացրել են ևս 60 տարի Ռոլանդ Սանտոսի սպանության հանցափորձի համար։ Տեղի օրենքով գերլցման պատճառով նրան պետք է ազատ արձակեին 2018 թվականի մարտի 1-ին՝ բանտում անցկացնել իր բուն ժամկետի մեկ երրորդ մասը։

Որպեսզի դա տեղի չունենա, 2017 թվականի մայիսի 25-ին Ջենին Ջոնսին մեղադրել են 11 ամսական Ջոշուա Սոյերի սպանության համար, որը կատարել էր 1981 թվականի դեկտեմբերի 12-ին, բանտից դուրս գալուց անմիջապես հետո։ Ջոնսին անորոշ ժամանակով բանտարկել են նոր դատավարության համար։ 2018 թվականի ապրիլին նրան մեղադրել են ևս 5 սպանության համար։

Հիմա ամեն երկու-երեք տարին մեկ Ջոնսը հայտ է ներկայացնում վաղաժամկետ ազատվելու համար, բայց վեցից ոչ մեկը չի բավարարվել։

Տես նաև
-------

* Քրիստեն Գիլբերտ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Genene Jones, Serial Baby Killer, Scheduled For Early Release In Texas | HuffPost
2. ↑  Prosecutors Race to Keep Angel-of-Death Behind Bars – Texas Monthly
3. ↑

Արտաքին հղումներ
----------------

* Crime Library
* Serial Killers A-Z
* Mass Murder

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n88033257 · VIAF: 48306783 · WorldCat VIAF: 48306783 |

 |
**Տանյա Ստուպար-Տրիֆունովիչ** (սերբ.՝ Тања Ступар Трифуновић, օգոստոսի 20, 1977(1977-08-20), Զադար, Խորվաթիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն, ՀՍՖՀ), սերբ գրող, որը հրատարակել է բանաստեղծությունների չորս գիրք և մեկ առակների գիրք։ Բոսնիական մի քանի մրցանակների դափնեկիր պոեզիայի և արձակի բնագավառում։

Կենսագրություն
--------------

Տանյա Ստուպար-Տրիֆունովիչը ծնվել է 1977 թվականին Զադարում։ Ավարտել է Բանյա Լուկայի համալսարանի փիլիսոփայության, սերբական լեզվի և գրականության բաժինը։ Պատերազմի հետ կապված նա տեղափոխվեց Բանյա Լուկա։ Նա հրապարակել է բանաստեղծությունների չորս գիրք և առակների մեկ գիրք, բանաստեղծությունները թարգմանվել են անգլերեն, գերմաներեն, լեհերեն, սլովեներեն, մակեդոներեն, հունգարերեն, դանիերեն, ֆրանսերեն և ռուսերեն (թարգմանիչ՝ Դմիտրի Վոլժանին)։ «Ինչի մասին են մտածում բարբարոսները նախաճաշի շուրջ» գիրքը, որպես Բոսնիա և Հերցեգովինայում 2007-2008 թվականների լավագույն գիրք, ներկայացվել է CEE Literature Award մրցանակին (Արևելյան և Հարավ-արևելյան Եվրոպայի գրական մրցանակ), ընկել լավագույնների մեջ, որի համար Ստուպար-Տրիֆունովիչը որպես նվեր ստացել է տուն Վիեննայում։ 2009 թվականին «Գլխավոր հերոսը՝ մարդ, որն անհաջող սիրահարվեց» գիրքն արժանացավ «*Fra Grgo Martic*» մրցանակին, որպես լավագույն բանաստեղծությունների գիրք, մտել է մի քանի բոսնիական և օտար բանաստեղծությունների ժողովածուների մեջ։ Ստուպար-Տրիֆունովիչը նաև հանդիսանում է «Պուտեվի» գրական ամսագրի խմբագիրը։ Ներկայացվել է *EU Prize for Literature 2016*-ին (Եվրամիության գրականության մրցանակ 2016)։

Մատենագրություն
---------------

* Ինչի մասին են մտածում բարբարոսները նախաճաշի շուրջ (սերբ.՝ *О чему мисле варвари док доручкују*)
* Գլխավոր հերոսը՝ մարդ, որն անհաջող սիրահարվեց (սերբ.՝ *Главни јунак је човјек који се заљубљује у несрећу*)
* Ժամացույց մայրիկի սենյակում (սերբ.՝ *Сатови у мајчиној соби*)

Տես նաև
-------

* Путеви (ամսագիր)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  Международный фестиваль поэзии в Боснии (ռուս.)
3. ↑  Финская писательница получила литературную премию ЕС Archived 2017-04-27 at the Wayback Machine. (ռուս.)

Գրականություն
-------------

* Тања Ступар Трифуновић: Сатови у мајчиној соби, Завод за уџбенике и наставна средства, Источно Сарајево, 2014.
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Սիմոնյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Արեգ Միքայելի Սիմոնյան** (հոկտեմբերի 27, 1939(1939-10-27), Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ մեխանիկոս։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1988):

Միքայել Զաքարի Սիմոնովի որդին։

Կենսագրություն
--------------

Արեգ Սիմոնյանը ծնվել է 1939 թվականի հոկտեմբերի 27-ին, Թբիլիսիում։ 1961 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1980-1989 թվականներին եղել է ՀՀ ԳԱԱ բաղադրյալ նյութերի կոնստրուկտորատեխնոլոգիական բյուրոյի փոխտնօրեն, 1989 թվականից՝ Մեխանիկայի ինստիտուտի առաջատար գիտաշխատող։

Աշխատանքները վերաբերում են մետաղների, բաղադրյալ նյութերի սողքի տեսությանը, կառուցվածքներում դրանց կիրառմանը։ Մշակել է միաբյուրեղային կառուցվածքների բյուրեղային առանցքների լավարկային ուղղվածության ընտրության մեթոդ։

Անդամակցություն
---------------

* Հայկական տեխնոլոգիական ակադեմիայի անդամ (2000)։

Երկեր
-----

* Некоторые вопросы ползучести, Е. 1999.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, Երևան, 2007, էջ 460-461։

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | ՀԳՀԳ: 5496 |

 |
**Գենադի Երվանդի Վարդանով** (մայիսի 16, 1933(1933-05-16), Սամարղանդ, ԽՍՀՄ), խորհրդային ճարտարագետ, հրթիռային սարքաշինության բնագավառի կազմակերպիչ։ ՌԴ վաստակավոր մեքենաշինարար (1985), պատվավոր ավիաշինարար (1995): Աշխատանքի վետերան (1993): ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ (1985):

Կենսագրություն
--------------

ԳԵենադի Վարդանովը ծնվել է 1933 թվականի մայիսի 16-ին Ուզբեկստանի Սամարղանդ քաղաքում։ 1957 թվականին ավարտել է Մոսկվայի ավիացիայի ինստիտուտը։ 1986 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ ժողտնտեսության ակադեմիայի Պետական կառավարման բարձրագույն օղակի որակավորման բարձրացման ինստիտուտը։ 1993 թվականին ավարտել է Օկլահոմայի նահանգի (ԱՄՆ) համալսարանի միջազգային մենեջմենթի դպրոցը։ 1957-2000 թվականներին աշխատել է Դոլգոպրուդնիի գիտաարտադրական ձեռնարկությունում (Մոսկվայի մարզ)։ 1981-1984 թվականներին եղել է պլանարտադրության գլխավոր վարչության պետի առաջին տեղակալ, 1984-2000 թվականներին՝ գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալ-գլխավոր ճարտարագետ։

Կազմակերպել և ղեկավարել է ԽՍՀՄ հակաօդային պաշտպանության համալիրների երկիր-օդ, ավիացիոն օդ-օդ դասերի, ռազմածովային նավատորմի նավային հրթիռների, առաջին հակահրթիռների արտադրությունը։

Պարգևներ
--------

* Պատվավոր ավիաշինարար (1995)։
* «Աշխատանքի վետերան» (1993)։
* ՌԴ վաստակավոր մեքենաշինարար (1985)։
* ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ (1985)։
* Պատվո շքանշան։

Երկեր
-----

* Саркисян А. Е. Армяне-военные ученые, конструкторы, производственники и испытатели XX века. Т. 2. Ер.: «Амарас», 2005, с.126-129.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2  Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, Երևան, 2007, էջ 547։

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Հայազգ |

 |
**Հովակիմ Սոլովյան** (1864, Թիֆլիս, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - 1919, Աստրախան, Խորհրդային Ռուսաստան), հայ հասարակական և մշակութային գործիչ, գրող, լրագրող, գրականագետ, մանկավարժ։

Կուսակցական գործիչ Հարություն Սոլովյանի հայրը։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1863 (1864) թվականին Թիֆլիսում։ Սովորել է Աստրախանի Աղաբաբյան ուսումնարանում։ Եղել է «Լրաբեր» թերթի թղթակից, երկար ժամանակ մանկավարժական աշխատանք է կատարել Աստրախանի Աղաբաբյան և Օրիորդաց ուսումնարաններում ու հայկական ծխական դպրոցներում՝ դասավանդելով հայերեն։

Ստեղծագործություններ
--------------------

1898 թվականին Մոսկվայում հրատարակվել է Հովակիմ Սոլովյանի «Կոտրված սիրտ» վեպը։ 1908-1918 թվականներին մասնակցել է Աստրախանի «Հայ գրականությունը և արվեստը սիրողներ»-ի ընկերության աշխատանքներին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «Հանրագիտակ օրացույց 1990», Հայկ Խաչատրյան, 1989, Երևան, էջ 12․

Աղբյուրներ
----------

* Գևորգ Մկրտումյանի նամակները «Մշակի» խմբագիր Համբարձում Առաքելյանին Archived 2019-06-04 at the Wayback Machine.․
**Գրիշա Ռաֆայելի Ազիզյան** (նոյեմբերի 21, 1962(1962-11-21), Մարտունի, ԼՂԻՄ, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - ապրիլի 28, 2018(2018-04-28)), հայ ազատամարտիկ։

Կենսագրություն
--------------

Գրիշա Ազիզյանը ծնվել է 1962 թվականի նոյեմբերի 21-ին Լեռնային Ղարաբաղի Մարտունի քաղաքում, հայ ազատամարտիկ։ 1969-1977 թվականներին սովորել է տեղի ութամյա դպրոցում։ Այնուհետև ուսումը շարունակել է Երևանի ճարտարաշինարարական համալսարանում։ 1984-1986 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակի շարքերում։ Ծառայությունն ավարտելուց հետո բնակություն է հաստատել Սարատով քաղաքում և աշխատել այնտեղ։ Արցախյան շարժման տարիներին վերադարձել է ծննդավայր, որտեղ նր կրտսեր եղբայրը` Ժիրայր Ազիզյանը ընդհատակյա ակտիվ գործունեություն էր սկսել պաշտպանական միջոցառումների կազմակերպման ուղղությամբ։ Գրիշան անմիջապես զինվորագրվել է հայրենի բնակավայրի պաշտպանության համար մղվող պայքարին։ Նրա ձևավորած ջոկատը ռազմական ուղղին սկսեց հարազատ թաղամասի ինքնապաշտպանությունից։ Կարճ ժամանակահատվածում նա աչքի ընկավ իր հրամանատարական բարձր ունակություններով և նշանակվեց վաշտի, ապա նաև գումարտակի հրամանատարի պաշտոններում։ Նրա ղեկավարած գումարտակի մասին բարձր գնահատանքով էին խոսում ինչպես զինվորական հրամանատարությունը, այնպես էլ ժողովուրդը։ Գումարտակը մասնակցել է ինչպես շրջանի, այնպես էլ այլ բնակավայրերի ազատագրման և պաշտպանության գործողություններին` հատկապես աչքի ընկնելով Ավդալ֊Գյուլափլուի, Ֆիզուլիի,Քյալբաջարի, Հորադիզի, Ամիրանլարի, Մաճկալաշենի, Ղարադաղլուի, Կուրապատկինոյի, Մուղանլուի, Մարզիլուի, Վերին Վեյսալուի, Ջաբրայիլի, Զանգելանի, Կուբաթլուի, Աղդամի, Հադրութի ազատագրական մարտերում։ 1994 թվականին ամենաթեժ գործողությունների ժամանակ նահատակվել է Գրիշայի հարազատ եղբայր՝ Ժիրայրը։ Գրիշա Ազիզյանը միշտ եղել է ենթակաների կողքին և անձնական օրինակով առաջնորդել նրանց մարտական գործողությունների ամենաթեժ կետերում։

Պարգևներ
--------

Հայրենիքին մատուցած բացառիկ ծառայությունների համար Գրիշա Ազիզյանը արժանացել է Մարտական Խաչ 2-րդ աստիճանի շքանշանի։ 1995 թվականին առողջական խնդիրների պատճառով զորացրվել է պահեստազոր։

Մահ
---

Մահացել է 2018 թվականի ապրիլի 28-ին։

Տես նաև
-------

* Ժիրայր Ազիզյան

Արտաքին հղումներ
----------------

* Նվիրյալները. Գրիշա Ազիզյան
**Ֆրիդրիխ Գրիմ Կրտսեր** (գերմ.՝ Friedrich Grimm der Jüngere, մարտի 11, 1707(1707-03-11), Հանաու, Մայն Կինցիգ, Դարմշտադտի վարչական շրջան, Հեսսեն, Գերմանիա - մարտի 20, 1777(1777-03-20), Steinau an der Straße, Մայն Կինցիգ, Դարմշտադտի վարչական շրջան, Հեսսեն, Գերմանիա), կալվինական քահանա, Գրիմ եղբայրների պապը։

Կենսագրություն
--------------

Ֆրիդրիխ Գրիմը ծնվել է 1707 թվականի մարտի 11-ին Հանաու քաղաքում։ Ժառանգել է հոր՝ Ֆրիդրիխ Գրիմ Ավագի (1672-1748) ծուխը. գլխավորել է Հանաու քաղաքի կալվինական համայնքը, իսկ այնուհետև ամբողջ Հանաու-Մյունցենբերգ կոմսությունը։ Սովորել է Հանաու քաղաքի բարձրագույն դպրոցում, այնուհետև՝ Բրեմենի Հին դպրոցում, ապա՝ Հայդելբերգի համալսարանի աստվածաբանության ֆակուլտետում։ 1730 թվականին ընդունել է Շտայնաու-ան-դեր-Շտրասսե քաղաքի սուրբ Եկատերինա եկեղեցու ծուխը, որը գլխավորել է 47 տարի և իր ծխականներից ստացել «Ջերմեռանդ հովիվ և հոգիների խնամակալ» կոչումը։ 1734 թվականի հոկտեմբերի 6-ին ամուսնացել է Հանաու-Մյունցենբերգի կոմսության բակային դատարանի խորհրդականի դստեր՝ Քրիստինե Ելիզավետա Հայլմաննի հետ (1715-1754)։ Ունեցել են 8 որդի և 3 աղջիկ, որոնց մեծ մասը մահացել են մանկության շրջանում։ Քրիստինա Ելիզավետան մահացել է ծննդաբերության ժամանակ՝ 39 տարեկան հասակում։ Ֆրիդրիխ Գրիմը կնոջ մահը չափազանց ծանր է տարել։ Նա կարգադրել է կնոջը հուղարկավորել սուրբ Եկատերինայի մայր տաճարի բեմի և ամբիոնի (որի մոտից նա քարոզներ էր կարդում) միջև։ Ըստ Վիլհելմ Գրիմի վկայության՝ Ֆրիդրիխ Գրիմը ամեն երկուշաբթի և բոլոր եկեղեցական տոներին կնոջ շիրիմին թարմ վարդեր է տարել։ Տնտեսության վարումն ու եղբայրներին (այդ թվում նաև Ֆիլիպ Վիլհելմ Գրիմին՝ Գրիմ եղբայրների հորը) խնամելն իր վրա է վերցրել Ֆրիդրիխ Գրիմի մեծ աղջիկը՝ Յուլիանա Շառլոտա Ֆրեդերիկան (1735-1796, ամուսնական ազգանունը՝ Շլեմեր)։ Յակոբ Գրիմն իր գրառումներում փոխանցել է ամենավառ հիողությունները «սիրելի հորաքույր Շլեմերի» մասին։ Ֆրիդրիխ Գրիմ Կրտսերը մահացել է 70 տարեկան հասակում՝ քնած ժամանակ, և թաղվել է Շտայնաու քաղաքի Նոր գերեզմանատանը՝ խոշոր շիրմաքարի տակ։ 1997 թվականին նրա աճյունը տեղափոխվել է սուրբ Եկատերինա եկեղեցի, և այժմ հանգչում է իր կնոջ գերեզմանի կողքին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Hock S. Grimms Hessen: Ein literarischer Reiseführer auf den Spuren der Brüder Grimm. Frankfurt-am-Main, 2007. S. 28.
2. ↑  Письмо Вильгельма Гримма Ахиму фон Арниму 26 декабря 1926. Цит по: Hock S. Idem. S. 29.
3. ↑  Ginschel G. Der junge Jacob Grimm. Berlin, 1989. S. 33 und ff.
4. ↑  Brüder Grimm in Steinau(չաշխատող հղում)
 Deutsche Märchenstraße

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | WikiTree · Rodovid |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 113558785X · VIAF: 739149844988902960006 · WorldCat VIAF: 739149844988902960006 |

 |
**Ադեմ Դեմաչի** (ալբ․՝ Adem Demaçi, փետրվարի 26, 1936(1936-02-26), Podujeva, Morava Banovina, Հարավսլավիայի Թագավորություն - հուլիսի 26, 2018(2018-07-26), Պրիշտինա), ալբանական ծագմամբ կոսովացի գրող և քաղաքագետ։

Կյանք
-----

28 տարի անց է կացրել բանտում` Հարավսլավիայում ալբանական ժողովրդի նկատմամաբ վատ վերաբերմունքի դեմ արտահայտվելու, ինչպես նաև կոմունիզմի և Իոսիպ Բրո Տիտոյի վարչակարգը քննադատելու պատճառով։ Բանտարկության ժամանակ ճանաչվել է «Amnesty International» խղճի բանտարկյալ։ Հայտնի էր «Կոսովացի Նելսոն Մանդելա» մականվամբ։

Բանտից ազատվելուց հետո՝ դարձել է մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատության պաշտպանության խորհրդի նախագահ։ 1992 թվականին Եվրոպական խորհրդարանի կողմից պարգևատրվել է Սախարովի անվան մրցանակով։ 1966 թվականին առաջադրվել է Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի։

1988-1999 թվականներին Կոսովոյի ազատագրության բանակի քաղաքական ներկայացուցիչն էր։ Պատերազմի ժամանակ նա չի լքել Կոսովոն։

Հանդես է եկել Կոսովոյի փոքրամասնությունների իրավունքի պաշտպանի դերում։ Մինչև 2004 թվականը Կոսովոյի ռադիոյի և հեռուստատեսության տնօրենն էր, Կոսովոյի գրողների միության նախագահը` 2005-2007 թվականներին։ Նա «Ինքնորոշում» կուսակցության անդամ Ալբինա Կուրտի համախոհն էր։

Մահ
---

Ադամ Դեմիչին մահացել է 2018 թվականի հուլիսի 26-ին, 82 տարեկան հասակում, Պրիշտինայում։ Նրա մահը նշանավորել են եռօրյա ազգային սգով։ 2018 թվականի հուլիսի 28-ին Դեմեչիին հուղարկավորել են Պրիշտինայի նահատակների գերեզմանատանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija (хорв.) — 2009.
2. 1 2  Elhunyt Adem Demaçi koszovói politikus
3. ↑  'Kosovo’s Mandela' on hunger strike: Adem Demaci is among 14 ethnic Albanians protesting at growing Serbian oppression, Tony Barber reports, Independent

Արտաքին հղումներ
----------------

* Սախարովի անվան մրցանակի դափնեկիր 1991

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| CONOR: 104082531 · GND: 119081024 · ISNI: 0000000100608479 · LCCN: no90013583 · SUDOC: 13764339X · VIAF: 79410161 · WorldCat VIAF: 79410161 |

 |

 |
**Ստեփան Լևոնի Ղազարյան** (հունիսի 29, 1935(1935-06-29), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հունիսի 23, 2020(2020-06-23)), հայ մարզիկ, մարզիչ, մրցավար։ ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ (1955), ՀԽՍՀ (1962), 1965 թվականից՝ հունահռոմեական ըմբշամարտի ԽՍՀՄ, օլիմպիական խաղերի, աշխարհի և Եվրոպայի առաջնությունների մրցավար, գլխավոր մրցավար։ ԽՍՀՄ (1968) վաստակավոր մարզիչ, ըմբշամարտի միջազգային բարձրագույն կարգի մրցավար (1974): 1991 թվականից՝ Հունաստանի հունահռոմեական ըմբշամարտի ազգային հավաքականի մարզիչ։

Կենսագրություն
--------------

Ստեփան Ղազարյանը ծնվել է 1935 թվականի հունիսի 29-ին, Երևանում։ 1957 թվականին ավարտել է Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտը, 1971 թվականին՝ Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտը։ 1961-1968 թվականներին՝ Հայաստանի հունահռոմեական ըմբշամարտի հավաքականի մարզիչ, 1963 թվականից՝ գլխավոր մարզիչ, 1970-1987 թվականներին՝ «Սևան», 1987-1991 թվականներին՝ «Հայաստան» մարզական ընկերությունների խորհրդի նախագահ, 1965 թվականից՝ հունահռոմեական ըմբշամարտի ԽՍՀՄ, օլիմպիական խաղերի, աշխարհի և Եվրոպայի առաջնությունների մրցավար, գլխավոր մրցավար։ 1987 թվականից՝ Ըմբշամարտի միջազգային ֆեդերացիայի անդամ, հրահանզիչ-համադասող, 1991 թվականից՝ Հունաստանի հունահռոմեական ըմբշամարտի ազգային հավաքականի մարզիչ։

Անդամակցություն
---------------

* Ըմբշամարտի միջազգային ֆեդերացիայի անդամ, հրահանզիչ-համադասող (1987 թվականից)։

Պարգևներ
--------

* Մովսես Խորենացու մեդալ
* Կամբոջայի Թագավորական, Ըմբշամարտի միջազգային ֆեդերացիայի ոսկե, արծաթե, բրոնզե շքանշաններ, ոսկե դիպլոմ, ոսկե սուլիչով
* ՌԴ Դաղստանի Հանրապետության պատվավոր քաղաքացի (2002)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Կյանքից հեռացել է անվանի մարզիկ, մարզիչ և մրցավար Ստեփան Ղազարյանը
2. ↑  Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005:
**Սեպուհ արքեպիսկոպոս Սարգիսյան** (հոկտեմբերի 26, 1946(1946-10-26), Ալ-Կամիշլի, Սիրիա), հայ հոգևորական, Հայ Առաքելական եկեղեցու արքեպիսկոպոս։

Կենսագրություն
--------------

Նախնական կրթությունը ստացել է ալ-Կամիշլիի ազգային «Եփրատ» վարժարանում։ 1961 թվականին հաճախել է Անթիլիասի դպրեվանքը (Մեծի Տանն Կիլիկիո Կաթողիկոսություն), և ավարտելով այն, 1968 թվականին միացել հոգևոր դասին։ 1971 թվականին ստացել է վարդապետության կարգը։ Բարձրագույն ուսում ստացել է Սենտ ժոզեֆ համալսարանի (Բեյրութ) իսլամական փիլիսոփայության ամբիոնի արաբական լեզվի և գրականության բաժնում (1969-1970)։ Անգլիայի Բերմինգհամի համալսարանում ստացել է մագիստրոսի աստիճան իսլամագիտության ճյուղում (1979-1981)։

1970-1974 թվականներին եղել է հոգևոր հովիվ Բասրայում (Իրաք), 1974-77 թվականներին Հալեպի «Կարեն Եպպե» ճեմարանի կրոնագիտության և հայ գրականության դասախոս, 1975-77 թվականներին Հալեպի թեմի առաջնորդական փոխանորդ, 1978-1992 թվականներին՝ կիրակնօրյա դպրոցների վարիչ տնօրեն Անթիլիասում։ 1978 թվականից միջ-եկեղեցական գործունեություն է ունեցել թե Միջին Արեւելքի Եկեղեցիների խորհրդի կյանքում, թե Եկեղեցիների համաշխարհային խորհրդում եւ թե Ասիայի Եկեղեցիների խորհրդում։

1985 թվականին ստացել է ծայրագույն վարդապետության, 1997 թ.՝ եպիսկոպոսական, իսկ 2003 թ.՝ արքեպիսկոպոսական աստիճան։

1992-1998 թվականներին եղել է կաթողիկոսական փոխանորդ Դամասկոսի թեմի։ Այս շրջանին աշխուժացնում է հատուկ հարաբերությունները պետական շրջանների հետ և այդ հարաբերությունների շնորհիվ Դամասկոսի եկեղեցապատկան կալվածները, որոնք Կիլիկիո կաթողիկոսության սեփականությունն էին, վերադարձվում են իրավատիրոջ։

1998-1999 թվականներին եղել է կաթողիկոսական փոխանորդ Քուվեյթի և Արաբական Ծոցի երկրների։ 1999 թվականին նշանակվել է Թեհրանի թեմի առաջնորդական տեղապահ, իսկ 2000 թվականին՝ առաջնորդ։

Հեղինակ է կրոնական և Հայ Առաքելական եկեղեցու կառույցի նասին բազմաթիվ գրքերի, դասագրքերի և հոդվածների, հրատարակված հայերենով, արաբերենով և անգլերենով։

Պատկերասրահ
-----------

* 
*

Արտաքին հղումներ
----------------

* Տ. Սեպուհ Արք. Սարգսեան` Առաջնորդ Թեհրանի Հայոց Թեմի. Առաջնորդարան Թեհրանի Հայոց Թեմի
* Sebouh Ohan Sarkissian. Orthodoxia, University of Fribourg/Freiburg, Switzerland
* Սեպուհ արք. Սարգսեան. «Մարդկային կեանքում ամենանւիրական գործը հայրենիքի սիրոյն զոհագործութիւնն է» Archived 2017-12-10 at the Wayback Machine. Ալիք, 05 Նոյեմբերի 2016.
**Գրիգորի Իվանովիչ Պետրովսկի** (ռուս.՝ *Григорий Иванович Петровский*, ուկրաիներեն՝ *Григорій Іванович Петровський*, փետրվարի 4, 1878(1878-02-04), Պեչենեգի, Pechenezhskaya Volost', Վոլչանսկ, Խարկովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հունվարի 9, 1958(1958-01-09), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ուկրաինացի խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ, Կոմունիստական կուսակցության անդամ (1897)։ Եղել է ստալինյան քաղաքականությունների (ինչպիսին գյուղատնտեսության համատարած կոլեկտիվացումն էր) իրագործող պատասխանատու պաշտոնյաներից։

Ծնվել է արհեստավորի ընտանիքում։ 1897 թվականին մտել է Եկատերինոսլավի (այժմ՝ Դնեպրոպետրովսկ) «Բանվոր դասակարգի ազատագրության պայքարի միության» մեջ, ապա ընտրվել ՌՍԴԲԿ Եկատերինոսլավի կոմիտեի անդամ։ Կուսակցական աշխատանքներ է կատարել Իոսրկովում, Նիկոլաևում, Մարիուպոլում (այժմ՝ ժդանով), Դոնբասի տարբեր բանավաններում։

1900 թվականին և 1903 թվականին ձերբակալվել է։ 1906 թվականին տարագրվել է Գերմանիա։ 1907 թվականից աշխատանք է կատարել Մարիուպոլում։ 1912 թվականին Եկատերինոսլավում ընտրվել է 4-րդ Պետական դումայի դեպուտատ, եղել դումայի բոլշևիկյան ֆրակցիայի նախագահը։ Մասնակցել է ՌՍԴԲԿ ԿԿ-ի Կրակովի (1912), Պորոնինոյի (1913) խորհըրդակցություններին, կոոպտացիոն կարգով ընդգրկվել է ԿԿ-ի կազմ։ Աշխատել է «Պրավդա»-ի խմբագրությունում, 1913 թվականին եղել է թերթի պաշտոնական հրատարակիչը։ 1914 թվականին Պետական դումայի մյուս բոլշևիկ դեպուտատների հետ ձերբակալվել և 1915 թվականին ցմահ աքսորվել է Տուրուխանյան երկրամաս։

Փետրվարյան հեղափոխության (1917) շրջանում եղել է Ցակուտական մարզի կոմիսարը։ 1917 թվականին, վերադառնալով Պետրոգրադ, մասնակցել է բոլշևիկյան հեղարջման նախապատրաստման և իրականացման աշխատանքներին։ Սովետների II համաոուսաստանյան համագումարի պատվիրակ էր։ 1917-1919 թվականներին եղել է ՌՍՖՍՀ ներքին գործերի ժողկոմ, Գերմանիայի հետ բանակցությունների խորհրդային պատվիրակության անդամ, մասնակցել է Բրեստ-Լիտովսկի հաշտության պայմանագրի (1918) ստորագրմանը։ 1919 թվականին՝ Համաուկրանիական հեղկոմի, 1919-1938 թվականներին՝ Համաուկրանիական ԿԳԿ նախագահ, 1922-1937 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ԿԳԿ նախագահներից մեկը։ 1937-1938 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ գերագույն սովետի Նախագահության նախագահի տեղակալ, 1940 թվականից՝ ԽՍՀՄ հեղափոխության թանգարանի տնօրենի տեղակալ։

Թաղված է Կարմիր հրապարակում, Կրեմլի պատի տակ։

Պարգևատրվել է Լենինի 2 և 3 այլ շքանշաններով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2 3 4  Петровский Григорий Иванович // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։*  |

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · Find A Grave · Rodovid |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 1138795747 · ISNI: 000000010977086X · LCCN: n80128400 · NKC: js2008439246 · NTA: 073417599 · NUKAT: n2005136884 · LIBRIS: 295980 · VIAF: 59067001 · WorldCat VIAF: 59067001 |

 |

 |
**Կոմսուհի Ամալիա (Էմիլիա) Վիլհելմինա ֆոն Քյոնիգսմարկ** (գերմ.՝ Amalia Wilhelmina von Königsmarck, օգոստոսի 20, 1663(1663-08-20), Շտադե, Q1787518?, Շտադե վարչական շրջան, Հանովեր նահանգ, Պրուսիայի թագավորություն - հունվարի 30, 1740(1740-01-30), Övedskloster), շվեդ ազնվականուհի, նկարչուհի, թատրոնի դերասանուհի, բանաստեղծուհի։

Կենսագրություն
--------------

Ամալյա ֆոն Քյոնիգսմարկը ծնվել է կոմս Կուրտ Քրիսթ Քրիստոֆ Քյունիգսմերի և նրա կնոջ՝ կոմսուհի Մարիա Քրիստինա ֆոն Վրանգելի ընտանիքում (Ամալիայի մոր խորթ եղբայրը շվեդական ծովակալ և դաշտային մարշալ Կարլ Գուստավ Վրանգելն էր)։ Ամալիան Ֆիլիպ Քրիստոֆ ֆոն Քյոնիգսմարկի և Լեհաստանի արքա Օգոստոս II Հզորի սիրուհի Մարիա Ավրորա ֆոն Քյոնիգսմարկի քույրն էր։ 1689 թվականին նա ամուսնացել է գեներալ-լեյտենանտ Կառլ Գուստավ Լևենգաուպտի հետ (1662-1703)։ Նրանց ամուսնությունից ծնվել է Կառլ Էմիլ Լևենգաուպտը (1691-1743)՝ հետագայում հայտնի գեներալ և քաղաքական գործիչ։

Ամալյա ֆոն Քյոնիգսմարկը գեղանկարչություն է սովորել պալատական նկարիչ Դավիդ Կլյոկեր-Էրենստրալի մոտ։ Նա խաղացել է պալատական սիրողական թատրոնի բեմում, որի ստեղծման նախաձեռնողը Շվեդիայի թագուհի-կոնսորտ Ուլրիկա Էլեանորա Դանիացին էր։ Գրել է բանաստեղծություններ, որոնք տպագրվել են 19-րդ դարում։ 1695 թվականին նա համոզեց իր ամուսնուն՝ Կարլ Գուստավ Լևենգաուպտին, որն այդ ժամանակ ծառայում էր Սաքսոնիայի տարածքում, դաշինք կնքել Օգոստոս II Հզոր թագավորի հետ, որը նրա քրոջ Ավրորաի սիրեկանն էր, ընդդեմ Կառլ XII-ի։ Շվեդիայի արքա Կառլ XII-ը Հյուսիսային Մեծ պատերազմի ժամանակ բանակը հանեց Լեհաստանի դեմ և 1702 թվականին Կլիշովի ճակատամարտում պարտության մատնեց Օգոստոս II Հզորին և նրա սաքսոնական բանակին (Օգոստոս II Հզորն ընտրվելով Լեհաստանի թագավոր՝ մնաց Սաքսոնիայի ժառանգական կուրֆյուրստ)։ Դրանից հետո Լևենգաուպտը Կառլ XII-ի կողմից դատապարտեց մահապատժի գույքի բռնագրավումով։ Ամալյայի ամուսինը մահապատժի ենթարկվեց 1703 թվականին։ Ամալյա ֆոն Քյոնիգսմարկը երկար տարիներ բնակվում էր Գերմանիայում, Շվեդիա է վերադարձել 1722 թվականին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  Amalia Wilhelmina von Königsmarck 1663-08-20 — 1740-01-30 Konstnär, poet
2. ↑  Շվեդիայի Ազգային թանգարանի նկարիչների ցանկ — 2016.
3. 1 2  Königsmarck, släkter
4. ↑  Minnespenningar öfver enskilda svenska män och qvinnor

Աղբյուրներ
----------

* Amalia Wilhelmina von Königsmarck
* Svenskt konstnärslexikon (Swedish Art dictionary) Allhems Förlag Malmö
* Lars Löfgren: Svensk teater (Swedish theatre) Natur & Kultur, Stockholm 2003, sid. 46. ISBN 91-27-09672-6.
* Königsmarck, släkter, Svenskt biografiskt lexikon, hämtad 2015-01-21.

Գրականություն
-------------

* Svenskt konstnärslexikon (Swedish Art dictionary) Allhems Förlag Malmö

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | WikiTree · Rodovid |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1019221488 · ISNI: 0000000054865836 · LIBRIS: 225601 · VIAF: 7366097 · WorldCat VIAF: 7366097 |

 |
**Սթենլի Էլֆինսթոուն Քեր** (անգլ.՝ *Stanley Elphinstone Kerr*, մարտի 30, 1894(1894-03-30), Հոուփվել, Մերսեր շրջան, Նյու Ջերսի, ԱՄՆ - դեկտեմբերի 14, 1976(1976-12-14), Փրինսթոն, Մերսեր շրջան, Նյու Ջերսի, ԱՄՆ), ամերիկացի հումանիստ, կլինիկական կենսաքիմիկոս և մանկավարժ։

Գործունեություն
---------------

Աշխատել է որպես կլինիկական կենսաքիմիկոս Ուոլթեր Ռիդի անվան զինվորական հոսպիտալում (Վաշինգտոն, ԱՄՆ)։ 1919 թվականին հեռացել է Միացյալ Նահանգներից և Ամերիկյան օգնության կոմիտեի շրջանակներում մեկնել Հալեպ՝ կամավոր աշխատանքի։ Քերը հայ գաղթականների ճգնաժամի ժամանակ Հալեպում կատարել է տարաբնույթ առաքելություններ։ Այդ ժամանակաշրջանում Հալեպ էին հասնում Հայոց ցեղասպանությունից մազապուրծ եղած հայերը։ Աշխատել է որպես բժշկական և սանիտարական սպա, փորձել է փրկել քրդական և թուրքական ընտանիքների կողմից բռնի կերպով որդեգրված հայ երեխաներին։ Հալեպում անցկացրած տարիների մասին Քերը գրել է «Մարաշի առյուծները» (The Lions of Marash) գրքում։

1921 թվականին Քերը և նրա կին Էլսա Ռեքման Քերը ընդգրկվում են Ամերիկյան կոմիտեի կողմից Լիբանանի Նահր Իբրահիմ քաղաքում ստեղծված մանկատան աշխատակազմում։ Երկու տարի անց՝ 1923 թվականին, մալարիայի տարածվող համաճարակի պատճառով մանկատունը փակվում է։

Փենսիլվանիայի համալսարանում գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան ստանալուց հետո Քերը և կինը վերադառնում են Մերձավոր Արևելք։ Ավելի ուշ Քերը ստանձնում է Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի կենսաքիմիայի ամբիոնի վարիչի պաշտոնը, իսկ կինն իր հերթին դառնում է համալսարանի ուսանողուհիների բաժնի դեկանը։

1965 թվականին, 40 տարվա ակադեմիական գործունեությունից հետո, Քերն անցնում է թոշակի։ Կատարած բազմածավալ ներդրումների համար Լիբանանի Հանրապետության կողմից պարգևատրվել է Արժանիքների և Եղենափայտի պետական շքանշաններով (ասպետի աստիճան)։ Կյանքի վերջին տարիներն ամուսիններն անցկացրել են Փրինսթոն քաղաքում (Նյու Ջերսի նահանգ)։ Մահացել է 1976 թվականին։

Ունեցել է 4 զավակ, որոնցից ամենակրտսերը՝ Մալքոլմ Քերը զբաղեցրել է Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի ռեկտորի պաշտոնը։

Հանդիսանում է նաև Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի նախկին բասկետբոլիստ, հնգակի չեմպիոն Սթիվ Քերի պապը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «Ցեղասպանության ականատեսները». «CrossNews.am». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է Ապրիլի 24, 2011 թ.-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Մարաշի առյուծները» աշխատությունը (անգլերեն) «Գուգլ գրեքերում»
**Նոբուսուքե Քիշի** (ճապոներեն` 岸 信介, նոյեմբերի 13, 1896(1896-11-13)[…], Yamaguchi, Yoshiki district, Յամագուտի, Ճապոնիա - օգոստոսի 7, 1987(1987-08-07)[…], Տոկիո, Տոկիո, Ճապոնիա), ճապոնացի քաղաքական գործիչ և Ճապոնիայի 56-րդ ու 57-րդ վարչապետը։ Ճապոնացիները նրան ասում էին` "Շովա նո յոքայ" (昭和の妖怪 կամ "Շովայի ժամանակի դև")։

Վարչապետ Շինզո Աբեի պապն է։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Յամագուչի տարածամասի Թաբուսե քաղաքում։ Ծնված ժամանակ ազգանունը եղել է Սաթո, սակայն, հետո երիտասարդ տարիքում փոխելով դարձրել է Քիշի։ Նրա կենսաբանական եղբայր Էյսաքու Սաթոն նույնպես դարձել է վարչապետ և 1974 թվականին արժանացել է Նոբելյան մրցանակի։
  

Ավարտելով Տոկիոյի կայսերական համալսարանը, 1920 թվականին աշխատանքի է անցել Առևտրի և արդյունաբերության նախարարությունում։ 1935 թ. նա դարձավ
Մանչուքոյի արդյունաբերական զարգացման մեջ ներքաշված բարձրաստիճան պաշտոնյաներից մեկը, ովքեր մեղադրվեցին չինական աշխատուժ օգտագործելու մեջ։  

1942 թ. ընտրվել է խորհրդարանի պատգամավոր։   

Ճապոնիայի նախկին կառավարության անդամների նման, Քիշին նույնպես եղել է Սուգամոյի բանտի կալանավոր, որպես պատերազմի հանցագործի կասկածյալ։ Հետագայում, 1948 թվականին արդարացվել է։

### Պատերազմից հետո

Պատերազմից հետո սկսել է զբաղվել գործարարությամբ։ Քաղաքականություն է վերադարձել 1952 թ. և հաջորդ տարի ընտրվել է խորհրդարանի անդամ։ Այնուհետև դառնում է Դեմոկրատական կուսակցության գլխավոր քարտուղար, հետո աշխատում է որպես արտգործնախարար։   

Նոբուսուքե Քիշին վարչապետ է դարձել 1957 թվականի հունվարի 31-ին։ Վարել է ընդգծված ամերիկամետ քաղաքականություն։ Պաշտոնավարել է մինչև 1960 թ. հուլիսի 19-ը՝ վերընտրվելով 1958 թվականի հունիսի 12-ին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Encyclopædia Britannica
2. 1 2 3  Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
3. 1 2 3  Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija (хорв.) — 2009.
4. ↑  *(unspecified title)* — P. 48.
5. ↑  Dower, John (2000). *Embracing Defeat*. W. W. Norton and Company. էջ 454.
**Ռամին Ջավադի** (պարս.՝ رامین جوادی, գերմ.՝ Ramin Djawadi, հուլիսի 19, 1974(1974-07-19), Դույսբուրգ, Դյուսելդորֆ, Հյուսիսային Հռենոս-Վեստֆալիա, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն), ազգությամբ պարսիկ գերմանացի ֆիլմերի և հեռուստատեսության համար նվագախմբային երաժշտության երգահան։ Հայտնի է դարձել «Երկաթե մարդը», «Խաղաղօվկիանոսային սահմանագիծ» ֆիլմերի, ինչպես նաև «Փախուստ բանտից», «Գահերի խաղ» և «Տեսադաշտի մեջ սերիալների երաժշտության համար։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Դույսբուրգում, Գերմանիա։ Ջավադիի հայրը արտագաղթել է Պարսկաստանից, բժշկություն է ուսանել Մյունխենում և աշխատել է որպես վիրաբույժ կրթությունը աշխատելու հետո։

Ջավադին երկար ժամանակ աշխատել է որպես Հանս Ցիմերի ընթերակայող երագահան այնպիսի ֆիլմերում, ինչպիսիք են. «Բեթմեն։ Սկիզբը» և «Կարիբյան ծովի ծովահենները. «Սև մարգարտի» անեծքը»։ Իսկ Ռամինի սեփական աշխատանքներն են «Բլեյդ։ Եռյակ» (RZA-ի հետ համատեղ), «Հարցրու փոշուն», «Ճակատագրին հակառակ», «Որսի սեզոն», «Ո՞վ եք դուք, միստեր Բրուքս», «Կոնտակտների ցանկ», «Տիտանների մարտը» և «Երկաթե մարդը» ֆիլմերի սաունդթրեքները։

  

Նաև Ջավադին գրել է 2008 թվականի մայիսին էկրաններին հայտնված «Երկաթե մարդը» ֆիլմի երաժշտությունը։ Ֆիլմի վրա իր աշխատանքի համար «Ֆիլմի, հեռուստասերիալի կամ այլ նախագծի լավագույն սաունդթրեք» նոմինացիայում Ջավադին Գրեմմի մրցանակի է արժանացել։

2010 թվականին գրել է «Medal of Honor» համակարգչային խաղի սաունդթրեքը և հետագայում թողարկել է համանուն սկավառակը։ Նույն թվականին գրել է «Շարժիր լաստերդ» մուլտֆիլմի երաժշտությունը։

2011 թվականին գրել HBO հեռուստաալիքի «Գահերի խաղ» հեռուստասերիալի համար երաժշտությունը։

2013 թվականին գրել է «Խաղաղօվկիանոսային սահմանագիծ» ֆիլմի երաժշտությունը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #135502039 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
2. ↑  «The 51st Annual Grammy Awards Winners List». *grammy.com* (անգլերեն). Գրեմմի. Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ դեկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2010 թ․ հունիսի 8-ին.
3. ↑  «'Game of Thrones' Soundtrack Details» (անգլերեն).

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Apple Music · Deezer · Ինստագրամ · Last.fm · SoundCloud · Spotify |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · Allmusic · AlloCiné · ČSFD · Դանիական ազգային ֆիլմագրություն · Discogs · Filmportal · Internet Movie Database · MusicBrainz |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX1795968 · BNF: 14590190h · CONOR: 111858787 · GND: 135502039 · ISNI: 0000000110753143 · LCCN: no2007081942 · NKC: xx0071085 · NLP: a0000002388453 · NTA: 388649143 · NUKAT: n2009130553 · SUDOC: 129507113 · VIAF: 85762981 · WorldCat VIAF: 85762981 |

 |

 |
**Արման Ժան-Պիերի Նշանյան** (օգոստոսի 12, 1978(1978-08-12), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ դերասան, օպերային երգիչ, տենոր։

Դերասան Ժան-Պիեր Նշանյանի և դերասանուհի Շաքե Թուխմանյանի որդին է։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1978 թվականին Երևանում։

1980 թվականին տեղափոխվել է Լոս Անջելես։ 1998 թվականին ավարտել է Լոս Անջելեսի «Howard Fine Acting» ինստիտուտը, 2002 թվականին՝ Ստելլա Ադլերի դերասանական ակադեմիան և Էրիկ Մորիսի դերասանական ինստիտուտը և դարձել Լի Ստրասբուրգի անվան «Դերասանի ստուդիայի» ցմահ անդամ։

2003-2007 թվականներին սովորել է Վիեննայի կոնսերվատորիայի օպերային բաժնում, 2007-2012 թվականներին` Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի օպերային բաժնում։

2011 թվականից երգում է Հայաստանի Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում։

Մասնակցել է բազմաթիվ համերգային ծրագրերի Հայաստանում և արտերկրում։

2012 թվականին նկարահանվել է «Արմենիա» հեռուստաընկերության «Եղբայրներ» հեռուստասերիալում։

Ֆիլմագրություն
--------------

* «Ծննդյան տոները սենյոր Կուպելոյի տանը»
* 1989 թ. «Մեծապատիվ մուրացկաններ»
* 1998 թ. «Dreaming in color»
* 1999 թ. «Palco and Hirsch»
* «Պալկոն և Հելշը»
* «Փուշ»

### Հեռուստասերիալներ

* Եղբայրներ
* Հին արքաներ
* Տանդեմ
* Փրկեք մեր հոգիները

Դերեր թատրոնում
---------------

* «Տրամվայ «ցանկություն»
* «Վաճառողի մահ»
* «Տեսարան կամրջից»
* «Խաղում ենք Համլետ»
* «Համլետ»
* «Մայթի ճաքերը»
* «Իմ անուշ տղաս»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Արման Նշանյանի մասին avproduction.am կայքում». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է 2018 թ․ փետրվարի 11-ին.
2. ↑  Արման Նշանյան. օպերային երգիչ, դերասան

Արտաքին հղումներ
----------------

* Արման Նշանյանի էջը youtube կայքում
**Սասուն Թադևոսի Պասկևիչյան** (հոկտեմբերի 5, 1939(1939-10-05), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ կոմպոզիտոր, բանաստեղծ, լրագրող, Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ (2014)։

Կենսագրություն
--------------

1957-1962 թվականներին սովորել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի շինարարական ֆակուլտետում։ 1963 թվականին եղել է ՀԽՍՀ կոմունալ մինիստրության նախագծա-կոնստրուկտորական բյուրոյի գեոդեզիական բաժնի պետ, ապա՝ «Հայկոմուննախագիծ» ինստիտուտի «Ստորգետնյա կոմունիկացիաների ինվենտարիզացիա» բաժնի պետ։ Աշխատել է Հայաստանի հաղորդակցության ճանապարհների նախարարության նախագծա-կոնստրուկտորական բյուրոյում, նախ՝ լաբորատորիայի վարիչ, ապա՝ հետազոտական խմբի պետ։ 1975-1977 թվականներին աշխատել է Երևանի մետաղահատ հաստոցների փորձարարական գիտահետազոտական հիմնարկում՝ որպես կապիտալ շինարարության բաժնի պետ, 1977-1980 թվականներին` Հայաստանի ռադիոյի և հեռուստատեսության պետական կոմիտեում` որպես էստրադային սիմֆոնիկ նվագախմբի տնօրեն։

1958 թվականից սկսել է ստեղծագործել, ստեղծել է բազմաթիվ երգեր, որոնք կատարել են ժամանակի լավագույն երգիչները՝ Հովհաննես Բադալյանը, Օֆելյա Համբարձումյանը, Ռուբեն Մաթևոսյանը, Ֆլորա Մարտիրոսյանը, Պապին Պողոսյանը, Բելլա Դարբինյանը, Ռաիսա Մկրտչյանը, Լոլա Խոմյանցը, Արտաշես Ավետյանը, Գեորգի Մինասյանը և այլք։

1980-2004 թվականներին ապրել է Լոս Անջելեսում։ Մինչև 1988 թվականը զբաղվել է լրագրությամբ՝ «Սևան» երկշաբաթաթերթի խմբագրի տեղակալ, «Ասպարեզ», «Նոր օր», «Մասիս», «Հայ կյանք», «Նոր կյանք» պարբերականների թղթակից։ 1988 թվականին Լոս Անջելեսում հիմնադրել է «Հայաստան» հեռուստատեսությունը և մշակութային կենտրոնը, որը գործել է մինչև 2004 թվականը։ Համագործակցել է Հայկական միացյալ ֆոնդի և Հայաստան համահայկական հիմնադրամի հետ։

Երգեր
-----

* «Դու հեռացար»
* «Հայր իմ»
* «Ներիր ինձ, մայրիկ»
* «Ամեն տեսակ երգ երգեցի»
* «Մինչև էգուց»
* «Դու երկու տառ»
* «Աշուղ Սայաթ-Նովի նման»
* «Կարոտի պահին»
* «Նարինե»
* «Մայրս»
* «Արագիլները»
* «Ես չգիտեմ, թե ինչու»
* «Մեր լեզուն»

Ձայնասկավառակներ
----------------

* «Հայր իմ», 1978 թ.
* «Կարոտ», 1980 թ.
* «Մայրս լիներ»
* «Դու հեռացար», 1982 թ.

Պարգևներ, պատվոգրեր
-------------------

* Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ (2014 թ.)։
* «Jean Golden Award of High Esteem» և «Bronze Halo Award» (1996 թ.)
* «Համո Սահյան» ոսկե հուշամեդալ (2010 թ.)
* ՀՀ սփյուռքի նախարարության պատվոգիր (2011 թ.)
* ՀՌԱԿ կուսակցության ոսկե հուշաշքանշան
* Հայ ժողովրդի երախտագիտությունը իր արժանավոր զավակին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Սասուն Պասկևիչյանին ՀՀ ժողովրդական արտիստի կոչում շնորհելու մասին
2. ↑  «Սասուն Պասկևիչյան». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է 2018 թ․ փետրվարի 11-ին.
3. ↑  Ս. Թ. ՊԱՍԿԵՎԻՉՅԱՆԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԺՈՂՈՎՐԴԱԿԱՆ ԱՐՏԻՍՏՒ ՊԱՏՎԱՎՈՐ ԿՈՉՈՒՄ ՇՆՈՐՀԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

Արտաքին հղումներ
----------------

* Սասուն Պասկևիչյան

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Հանրային ռադիոյի արխիվ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | AV Production |

 |
**Ռուբեն Նորայրի Մելիքյան** (հունիսի 26, 1982(1982-06-26), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ՀՀ արդարադատության նախարարի նախկին տեղակալ, ՀՀ արդարադատության ակադեմիայի նախկին ռեկտոր, ԵՊՀ դասախոս, դոցենտ, իրավաբանական գիտությունների թեկնածու, Արցախի Հանրապետության մարդու իրավունքների նախկին պաշտպան։

Կենսագրություն
--------------

Ռուբեն Մելիքյանը ծնվել է 1982 թվականին Երևանում։ Գերազանցությամբ ավարտել է Ջոն Կիրակոսյանի անվան թիվ 20 դպրոցը, ապա ուսումնառությունը շարունակել է ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետում (բակալավրիատ, մագիստրատուրա և ասպիրանտուրա)։ 2008 թվականի վեցամսյա ուսում է ստացել Թաֆթսի համալսարանում՝ իրավունքի և դիվանագիտության Ֆլեթչերի դպրոցում (Թավիտյան հիմնադրամի ծրագիր)։ 2003 թվականից դասավանդում է ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետում՝ քրեական դատավարության և կրիմինալիստիկայի ամբիոնի դասախոս, դոցենտ։ 2006 թվականին ստացել է իրավաբանական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան, իսկ 2010 թվականին՝ դոցենտի գիտական կոչում։ 2007-2012 թվականներին աշխատել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանում՝ նախ, որպես դատավորի խորհրդական, ապա՝ որպես Դատարանի նախագահի խորհրդական։ 2012 թվականի հունվարի 18-ին ՀՀ Վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության արդարադատության նախարարի տեղակալ։ 2013 թվականի նոյեմբերի 15-ին ՀՀ Վարչապետի որոշմամբ ազատվել է Հայաստանի Հանրապետության արդարադատության նախարարի տեղակալի պաշտոնից՝ այլ աշխատանքի անցնելու կապակցությամբ։ 2013 թվականի նոյեմբերից մինչև 2016 թվականի մայիս եղել է ՀՀ արդարադատության ակադեմիայի ռեկտոր։ 2016 թվականի մայիսի 5-ից մինչև 2018 թվականի սեպտեմբերի 26-ը ստանձնել է Արցախի Հանրապետության Մարդու իրավունքների պաշտպանի պաշտոնը :

2020 թվականի Հայաստանի սահմանադրական հանրաքվեի ժամանակ եղել է «Ոչ» քարոզչական կողմի ղեկավարը։

Անկուսակցական է։

Աշխատություններ
---------------

Շուրջ երեք տասնյակ գիտական աշխատանքների հեղինակ է։

Պարգևներ
--------

2019, ապրիլի 6-ին ԱՀ նախագահ Բակո Սահակյանի կողմից արժանացել է «Մխիթար Գոշ» մեդալի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Ռուբեն Նորայրի Մելիքյան». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է 2014 թ․ մարտի 29-ին.
2. ↑  Ռ. ՄԵԼԻՔՅԱՆԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՐԴԱՐԱԴԱՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱՐԱՐԻ ՏԵՂԱԿԱԼ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
3. ↑  Ռ. ՄԵԼԻՔՅԱՆԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՐԴԱՐԱԴԱՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱՐԱՐԻ ՏԵՂԱԿԱԼԻ ՊԱՇՏՈՆԻՑ ԱԶԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
4. ↑  «Արցախը նոր օմբուդսմեն ունի».. 5 մայիսի 13:08. `{{cite web}}`: External link in ``|website=`` (օգնություն)
5. ↑  «Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական ընտրական հանձնաժողով». *www.elections.am*. Վերցված է 2020 թ․ փետրվարի 19-ին.(չաշխատող հղում)
6. ↑  «Արցախի մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատանքն ինձ համար պատվաբեր էր. Ռուբեն Մելիքյան». *artsakhpress.am*. 6 ապրիլի, 2019.
**Թահա Մըրվան Մուդավար** (1936), արաբ (Սիրիա) օրենսգետ։

Կենսագրություն
--------------

Ավարտել է Դամասկոսի (1960) և Կոլորադոյի (1976) համալսարանները։ Պետական պաշտոնյա է։ Գրել է «Հայերը պատմության ընթացքում» մեծածավալ աշխատությունը, որն արաբերեն լույս է տեսել 1982 թվականին, Բեյրութում։

«Հայերը պատմության ընթացքում» գիրք
----------------------------------

Գիրքը պարունակում է տեղեկություններ Հայաստանի բնակչության, քաղաքական պատմության, սոցիալական դրության, մշակույթի և բազմաթիվ այլ հարցերի մասին։ Թահա Մըրվան Մուդավարը բարձր է գնահատել իր իսկ բնութագրմամբ՝ «հայոց քաղաքակրթության լուսապայծառ երևույթը»։ Աշխատության զգալի մասը նվիրված է հայկական հարցին, հեղինակը ողբերգական է համարել սուլթան Աբդուլ Համիդ II-ի տիրապետությունը, որը «կառավարեց կայսրությունը 33 տարի երկաթյա ձեռքով»՝ ճնշելով կայսրության բոլոր ժողովուրդներին, «մասնավորապես արաբ ժողովրդին, բալկանյան ժողովուրդներին և հայ ժողովրդին», մանրամասնորեն անդրադարձել է 1894-1896 թվականների հայկական ջարդերին։

Թահա Մըրվան Մուդավարը լուսաբանել է նաև Արևմտյան Հայաստանում բարեփոխումներ իրականացնելու հարցը, ինչի ձախողման համար մեղադրել է ոչ միայն թուրքական սուլթանին, այլև եվրոպական տերություններին, հատկապես Անգլիային, որն անհանգստանում էր իր մրցակցի՝ Ռուսաստանի ազդեցության ուժեղացումից Մերձավոր Արևելքում։

Անդրադառնալով հայերի 1915 թվականի ցեղասպանության պատճառների բացահայտմանը՝ Մուդավարը մեծ տեղ է հատկացրել պանթյուրքիզմի քաղաքականությանը։ «Երիտթուրքերը,- գրում է նա,- սկսեցին կիրառել թուրանիզմի քաղաքականություն և քարոզել հօգուտ նրա»՝ ձգտելով «ստեղծել նոր կայսրություն՝ բաղկացած թյուրքական ժողովուրդներից, որոնք բնակվում են Կովկասի լեռներից մինչև Թուրքեստանի սահմանները», սակայն «նրանում տեղ չէր մնում մյուս ժողովուրդների, ինչպես, օրինակ, արաբների և հայերի համար»։ Եվ անհրաժեշտ է դառնում հայերի, որպես թյուրքական ժողովուրդներին միմյանցից բաժանող խոչընդոտի, վերացումը։ Այդ հնարավորությունը երիտթուրքերին ընձեռեց առաջին համաշխարհային պատերազմը. «Իթթիհաթ վե թերաքքիի» կառավարությունն օգտագործեց այդ եզակի հնարավորությունը վերջ տալու բարեփոխումներին և հենց իրեն՝ «հայ ժողովրդին»։

Մուդավարը ցասումով դատապարտել է հայերի ցեղասպանությունը որպես համայն մարդկության դեմ ուղղված բարբարոսական արարք։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է* *«Հայկական հարց» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։*  |
**Էդվին Մանսել Բլիս** (անգլ.՝ *Edwin Munsell Bliss*, 1848, Կարին, Օսմանյան կայսրություն - 1919), ամերիկյան միսիոներ, խմբագիր։ Նախնական կրթությունն ստացել է Կ. Պոլսի Ռոբերտ քոլեջում, այնուհետև շարունակել Եյլում (ԱՄՆ)։ Որպես Աստվածաշնչի ամերիկյան ընկերության գործակալ 1886-1888 թվականներին շրջագայել է Թուրքիայում, Եգիպտոսում, Պարսկաստանում և Պաղեստինում։ 1889-1891 թնականներին և 1904 թվականին խմբագրել է «Միսիոներական հանրագիտարանը» (ԱՄՆ), որի համար արժանացել է աստվածաբանության դոկտորի կոչման։ 1907 թվականից մինչև կյանքի վերջը ծառայել է Մարդահամարի գրասենյակում (Վաշինգտոն)։

Մի շարք աշխատությունների («Թուրքը Հայաստանում, Կրետեում և Հունաստանում», 1896, «Միսիոներության համառոտ պատմություն», 1897 և այլն) հեղինակ է։ Առավել հայտնի է «Թուրքիան և հայկական սարսափները» (1896) գիրքը, որն արևմտահայության 1894-1896 թվականների ջարդերի յուրատեսակ ժամանակագրություն է, որտեղ նա մանրամասն նկարագրում է թուրքական իշխանությունների իրականացրած այդ սպանդի պատմությունը՝ եզրակացնելով, որ Օսմանյան կայսրությունում կազմակերպված այդ առաջին զանգվածային կոտորածների նպատակն էր վերջ տալ տեղաբնիկ միակ քրիստոնյա փոքրամասնությանը, որն ի վիճակի էր վերահաստատել իր ինքնուրույնությունը։ Բլիսը գտնում էր, որ այդ ջարդերը նախօրոք կազմված ծրագրի մի մասն էին, որոնք իրականացնում էր թուրքական կառավարությունը քրիստոնյա պետությունների համաձայնությամբ ու իր քրիստոնյա հպատակների արտոնությունները «պաշտպանելու» հանդիսավոր խոստումներով։

Երկեր
-----

* Turkey and the Armenian Atrocities, Frezno, Cat, 1982.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Faceted Application of Subject Terminology
2. 1 2  opac.vatlib.it
3. 1 2  Trove — 2009.

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է* *«Հայկական հարց» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։*  |


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BAV: ADV10009699 · GND: 1055482229 · ISNI: 0000000107766760 · LCCN: no2001091497 · NDL: 00929943 · NTA: 069596697 · SUDOC: 087828480 · VIAF: 7049104 · WorldCat VIAF: 7049104 |

 |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Միքայել Պողոսյան (այլ կիրառումներ)

**Միքայել Գրիգորիի Պողոսյան** (օգոստոսի 2, 1956(1956-08-02), Հադրութ, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - ապրիլի 21, 1992(1992-04-21), Սեյիդահմեդլու), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան պատերազմի մասնակից։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1956 թվականի օգոստոսի 2-ին, Հադրութ ավանում, ծառայողի ընտանիքում։ Ավարտել է Հադրութի Մ.Մանվելյանի անվան միջնակարգ դպրոցը։ Այնուհետև ընդունվել է Երևանի ժողտնտեսական ինստիտուտի ֆինանսական բաժինը։

1974-76 թվականներին ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո շարունակել է ուսումը և ստացել ֆինանսական կրթություն։ Ավարտելուց հետո աշխատել է Հադրութի կենտրոնական շրջանային խնայդրամարկղում։ 1980 թվականից Հադրութի խնայդրամարկղի վարիչն էր։ 1983-85 թվականներին աշխատել է Շրջգյուղքիմիայում՝ որպես տնտեսագետ։ Ապա աշխատել է Ժողովրդական վերահսկողության կոմիտեում՝ որպես հրահանգիչ։

1992 թվականի հունվարին կամավորագրվել է Արցախի Հանրապետության Ինքնապաշտպանական ուժերում, եղել է թիվ 38401 զորամասի հակատանկային դասակի հրամանատարը։

Զոհվել է 1994 թվականի ապրիլի 21-ին, Սեյիդահմեդլուի մարտում։

Ամուսնացած էր, ունի երեք երեխա։ Հանգչում է Հադրութի գերեզմանատանը։

Տես նաև
-------

* Արցախյան պատերազմում զոհված ազատամարտիկների ցանկ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6  «Ազատամարտիկը Արցախյան պատերազմի թանգարանի կայքում». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է 2014 թ․ մարտի 16-ին.
**Ջափարիձե Վարվառա Մելիքսեդեկի (Միքայելի)** (Խոջայանց) 1886, գյուղ Սաշխետ (Վրաստանի նախկին Քութայիսի նահանգապետ) Վարվառա Մելիքսեդեկի Ջափարիձե (Խոշայանց) - հոկտեմբերի 29, 1952, Մոսկվա, Անդրկովկասի հեղափոխական շարժումների մասնակից։ ՌՍԴԲԿ անդամ 1902 թվականից, բոլշևիկ Պ․ Ա․ Ջուսփադիձեի կինը։

Կենսագրություն
--------------

Ավարտել է Քութայիսի գիմնազիան (1903)։ Հեղափոխական գործունեության համար բազմիցս (1903, 1905, 1907) ձերբակալվել է։ ՌՍԴԲԿ Կովկասյան միութենական կոմիտեի առաջադրանքով 1904 թվականին տեղափոխվել է Բաքու։ Բանվորական դպրոցներում զբաղվել է ուսուցչությամբ, կատարել պրոպագանդիստական աշխատանք։ 1918 թվականի օգոստոսին նրա միջոցով կապ է հաստատվել Բաքվի ձերբակալված կոմիսարների և դրսի ընկերների միջև։

1918 թվականի սեպտեմբերի 26-ին կոմիսարների հետ, Կրասնովոդսկում ձերբակալվել է։ 1918 թվականից պատասխանատու աշխատանք է կատարել ՕՍԴԲԿ լուսժողկոմատի քաղաքական լուսավորության գլխավոր վարչությունում։

Աշխատանք
--------

1920 թվականից աշխատել է Թիֆլիսում՝ Ադրբեջանի ԽՍՀ ներկայացուցչությունում։ 1921-1922 թվականներին եղել է ՎԿԿ ԿԿ Կինբաժնի վարիչ, 1930-1931 թվականներին՝ ՎԽՍՀ լուսժողկոմի տեղակալ։ 1933 թվականից աշխատել է ԽՍՀՄ ծանր արդյունաբերության ժողկոմատում։ Եղել է ԽՍՀՄ խորհրդի 1 համագումարի, ԽՄԿԿ 15, 17 համագումարների պատգամավոր։

Պարգևներ
--------

Պարգևատրվել է աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։*  |