**«Տղան Նեապոլից»** (ռուս.՝ «Мальчик из Неаполя»), խորհրդային նկարված մուլտֆիլմ-հեքիաթ, որ ստեղծվել է 1958 թվականին ռեժիսոր Իվան Ակսենչուկի կողմից՝ Ջաննի Ռոդարիի ստեղծագործությունների հիման վրա։ Մուլտֆիլմն ընդգրվել է «Կախարդական գլոբուսի արկածները, կամ Վհուկի արարքները» հավաքածուում (ռեմասթերինգ, 1991):

Սյուժե
------

Որբ Չիչոն Ջաննի Ռոդարիի վաղ շրջանի հեքիաթների և մանկական բանաստեղծությունների կերպար է, որը Երկնագույն փերուն օգնում է վերանորոգել ու երեխաներին տալ կախարդական գլոբուսը՝ չնայած այն բոլոր խոչընդոտներին, որոնք ստեղծում է վհուկը։

Ֆիլմի վրա աշխատել են
--------------------

* Սցենարիստ – Ալեքսանդր Գալիչ
* Բեմադրող-նկարիչ – Վիկտոր Նիկիտին, Իգոր Նիկոլաև
* կոմպոզիտոր – Էդուարդ Կոլմանովսկի
* Օպերատոր – Նիկոլայ Վոինով
* Հնչունային օպերատոր – Նիկոլայ Պրիլուցկի
* Ռեժիսորի օգնական – Գ. Լյուբարսկայա
* Նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ – Ելենա Խլուդովա, Իգոր Պոդգորսկի, Վասիլի Ռյաբչիկով, Ֆեոդոր Խիտրուկ, Ելիզավետա Կոմովա
* Դերերը կրկնօրինակել են՝
	+ Ալեքսանդրա Բաբաևա – Չիչո
	+ Մարգարիտա Կորաբելնիկովա – Երկնագույն փերի / հեղինակի տեքստ
	+ Սերգեյ Մարտինսոն  – էպիզոդ
	+ Գեորգի Վիցին – Փոքրիկ սինյոր
* Ռեժիսոր  – Իվան Ակսենչուկ

Քննադատական արձագանքներ
-----------------------

> 
> 
> Ակսենչուկի արվեստում կարելի է առանձնացնել երեք ժանրային «հոսանքներ»։ Առաջին և գլխավորը, որով նա կմնա մուլտիպլիկացիայի պատմության և հանդիսատեսի հիշողության մեջ, իհարկե, հեքիաթներն են։ Ընդ որում՝ շատ տարբեր՝ դասական, ժամանակակից և «արդիականացված»։ «Տղան Նեապոլից», «Արագիլ», «Քեռի Ստյոպան՝ միլիցիոներ», «Ջրահարս», «Հեքիաթը պատմվում է», «Երիտասարդության խնձորներ», «Ինչպես սունկերը ոլոռի հետ պատերազմեցին», «Մոխրոտը», «Մորոզ Իվանովիչ», «Վիշտը դժբախտություն չէ»։
> 
> 
> 
> *Բնօրինակ տեքստ* (ռուս.)  
> 
> *В творчестве Аксенчука можно выделить три жанровых «струи». Первое и главное, чем он останется в истории мультипликации и в памяти зрителей — конечно, сказки. Причем очень разные — классические, современные и «осовремененные». «Мальчик из Неаполя», «Аист», «Дядя Степа — милиционер», «Русалочка», «Сказка сказывается», «Молодильные яблоки», «Как грибы с горохом воевали», «Золушка», «Мороз Иванович», «Горе не беда».*
> 
> 
> 
> — Գեորգի Բորոդին, «Իվան Ակսենչուկի 90-ամյակի առթիվ»
> 
> 

> 
> 
> Ռեժիսոր Ակսենչուկը հետաքրքրվել է տարբեր ժողովուրդների հեքիաթներով։ Էկրանավորել է ռումինական «Ընկույզի ճիպոտիկ» (1955), ուզբեկական «Արագիլ» (1956), իտալական «Տղան Նեապոլից» (1958) հեքիաթները՝ նրբորեն փոխանցելով գրական աղբյուրների ազգային ինքնատիպությունը։ Այդ հեքիաթներն առանձնանում են մեծ հնարագիտությամբ և արտահայտչական բարձր մշակույթում։
> 
> 
> 
> *Բնօրինակ տեքստ* (ռուս.)  
> 
> *Режиссёр Аксенчук увлекался сказками разных народов. Экранизировал румынскую сказку «Ореховый прутик» (1955), узбекскую — «Аист» (1956), итальянскую — «Мальчик из Неаполя» (1958), бережно передавая национальное своеобразие литературных источников. Эти сказки отличаются большой выдумкой и высокой изобразительной культурой.*
> 
> 
> 
> — Սերգեյ Կապկով, «Մեր Մուլտֆիլմերը»
> 
>

Վերաթողարկում
-------------

1990-ական թվականների կեսերին մուլտֆիլմը թողարկվել է տեսաերիզներով խորհրդային լավագույն մուլտֆիլմերի հավաքածուում Studio PRO Video ընկերության կողմից, ավելի ուշ՝ «Союз» ստուդիայի կողից «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայի մուլտֆիլմերի հավաքածուում։ 1990-ական թվականների վերջին թողարկվել է նույն ստուդիայի կողմից «Ամենասիրելի մուլտֆիլմերը» հավաքածուում։

Մուլտֆիլմը բազմիցս թողարկվել է DVD-ով մուլտֆիլմերի հավաքածուներում՝ «Ореховый прутик», Իվան Ակսենչուկի մուլտֆիլմեր, DVD, «Крупный план»։

Կախարդական գլոբուսի արկածները, կամ Վհուկի արարքները
---------------------------------------------------

1991 թվականին ռեժիսոր Իվան Ակսենչուկը թողարկել է մուլտֆիլմերի հավաքածու «Կախարդական գլոբուսի արկածները, կամ Վհուկի արարքները» (ռուս.՝ «Приключения волшебного глобуса, или Проделки ведьмы») խորագրով։ «Տղան Նեապոլից» մուլտֆիլմից բացի, որը ծառայել է որպես հավաքածուի սյուժետային հիմք, ֆիլմում ընդգրվել են Ակսենչուկի հետևյալ մուլտֆիլմերը (ըստ ցուցադրման հերթականության).

* «Ընկույզի ճիպոտիկ» (1955),
* «Վիշտը դժբախտություն չէ» (1983),
* «Մոխրոտը» (1979)։

Հավաքածուի վրա աշխատել են՝ Իվան Ակսենչուկ, Տատյանա Պապորովա, Վլադիմիր Կուտուզով, Ելենա Բելյավսկայա, Լյուբով Բուտիրինա, Նադեժդա Միխայլովա, Օլգա Իսակովա։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Internet Movie Database — 1990.
2. ↑  Георгий Бородин. «К 90-летию Ивана Аксенчука» Аниматограф
3. ↑  *Сергей Капков.* Иван Аксенчук // Наши мультфильмы / Арсений Мещеряков, Ирина Остаркова. — Интеррос, 2006. — ISBN 5-91105-007-2
4. ↑  DVD «Ореховый прутик»
5. ↑  Տվյալները վերցված են մուլտֆիլմ-հավաքածուի տիտրերից։

Գրականություն
-------------

* Фильмы-сказки. Сценарии рисованных фильмов. Выпуск 5.. — М.: Искусство, 1958. — С. 157. — 290 с.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Տղան Նեապոլից» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
* «Տղան Նեապոլից» «Հայրենական կինոյի հանրագիտարան» կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database · Animator.ru |

 |