**Սան Ֆեռնանդոյի ամրոց** (իսպ.՝ Castillo de San Fernando) կամ **Սան Ֆեռանի ամրոց** (կատ.՝ Castell de Sant Ferran), պաշտպանական կառույց Իսպանիայի Կատալոնիա ինքնավար համայնքի Բարսելոնա պրովինցիայի Բերգա քաղաքում՝ Կերալտ լեռան ստորոտին։ Ներառված է Կատալոնիայի ճարտարապետական ժառանգության կադաստրում և պահպանվում է որպես մշակութային հուշարձան, որ արժեքավոր է ազգային տեսակետից։

Պատմություն
-----------

Բերգայի ամրոցը, ամենայն հավանականությամբ, կառուցվել է այն տարածքում, որը մ.թ. 2-րդ դարի հռոմեացի ժամանակագիրները կոչել են *castrum vergium*. դա իբերների պաշտպանական համակարգ է, ովքեր ապրել են այդ տարածաշրջանում։ Այդ ռազմական կառույցի պաշտպանության ներքո սկսել է տարածվել բնակավայր, որը հետագայում վերածվել է Բերգա քաղաքի, որն էլ իր հերթին նպաստել է ամրոցի ընդարձակմանն ու նրա նշանակության մեծացմանը։ Ամրոցի վերաբերող առաջին փաստաթղթերը վերաբերում են 1095 թվականին։ 1190 թվականին ամրոցը պատկանել է Բերգա քաղաքի սենյորներին (թագավորող իշխան)։ 12-13-րդ դարերում ամրոցը զգալիորեն ընդարձակվում է։ 14-րդ դարում ամրոցի պատերը միանում են քաղաքի պարիսպներին։ Միաժամանակ կառուցվում է գոթական ոճի նոր եկեղեցի, որն ավերվել է 17-րդ դարում։ Նոր ժամանակներում ամրոցը եղել է ընդհարումների ու բախումների թատերաբեմ։ Այդ պատճառով էլ այն ստիպված են եղել վերակառուցել 18-րդ, իսկ հետո նաև 19-րդ դարերում, որովհետև Բերգա քաղաքը մասնակցել է Կառլական պատերազմներին։ Նույն դարի վերջին իսպանական բանակն ամրոցը հանձնել է մունիցիպալիտետին, իսկ վերջինս էլ 1928 թվականին այն փոխանցել է մասնավոր անձանց։ 1940 թվականին ամրոցի տարածքը վերածվել է բնակելի տարածքի։ Ավելի ուշ կառուցվել է հյուրանոց՝ փոփոխելով ամրությունների սկզբնական համակարգը։ 1988 թվականից ամրոցի տարածքը պատկանում է Բերգեդա կոմարկայի խորհրդին։ Ամրոցի ժամանակակից անունը Սան Ֆեռնանդո է։

Նկարագրություն
--------------

Սան Ֆեռնանդոյի ամրոցը միջնադարյան կառույց է, որ տեղակայված է Բերգա քաղաքի հին թաղամասից վերև։ Հյուսիսային կողմից ամրոցը պաշտպանված է գետի զառիթափ ափով, հարավային կողմից՝ բարձր պարսպով։ 1928 թվականին ամրոցը վաճառվել է մասնավոր անձի։ Այդ ժամանակ այն դեռ պահպանում էր իր կառուցվածքն ու հիմնական կառույցները։ 1940 թվականին ամրոցի օրիգինալ ճարտարապետական կառուցվածքի մի մասն ավերվել է այդտեղ զբոսաշրջային կենտրոն ստեղծելու նպատակով։ Ներկայում պահպանվել են պարսպի միայն մի քանի հատվածներ, որոնք ունեն 9 մետր երկարություն, 2 մետր բարձրություն և 0,5 մետր հաստություն։ Այդ վայրը կոչվում է Bonete (ամրաշինության ամենաբարձր մասերից մեկը)։ Պատերը շինված են քիչ մշակված քարերից, բացառությամբ դուրս ցցված հատվածների, որտեղ դեռ պահպանվել են մի շարք մշակված քարեր (sillares): Վերակառուցման ժամանակ այնտեղ աշխատած բանվորները նշել են, թե իրենք տեսել են գերեզմաններ այն վայրում, որտեղ հիմա ջրավազանն է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Inventari del Patrimoni Catalá d'Arquitectura. Patrimoni.gencat (ed.). «El Castell. Registre 616» (catalán). Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ հոկտեմբերի 6-ին. Վերցված է 28 de septiembre de 2014-ին. `{{cite web}}`: More than one of `|accessdate=` and `|access-date=` specified (օգնություն)CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
2. ↑  Direcció General del Patrimoni Cultural de la Generalitat de Catalunya (ed.). «El Castell». *Pat.mapa: arquitectura* (catalán). Վերցված է 28 de setiembre de 2014-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)(չաշխատող հղում)
3. ↑  Generalitat de Catalunya (ed.). «Castell de San Ferran». *gencat. Jaciments* (catalán). Վերցված է 28 de setiembre de 2014-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Իսպանիայի ամրոցներ․ Բերգեդայի ամրոց; castillosnet.org(չաշխատող հղում)
 (իսպ.)
* Միջնադարյան Կատալոնիա․ Սան Ֆեռանի ամրոց; catalunyamedieval.es (կատ.)
* Միջնադարյան Բերգա․ Սան Ֆեռանի ամրոց; murallaberga.blogspot.com (կատ.)
* Պատկերասրահ; turismeberga.cat (կատ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սան Ֆեռնանդոյի ամրոց (Բերգա)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական |

 |