**Կիրսթեն Ֆլագսթադ** (նորվ.՝ Kirsten Malfrid Flagstad, հուլիսի 12, 1895(1895-07-12)[…], Համար, Հեդմարկ, Նորվեգիա - դեկտեմբերի 7, 1962(1962-12-07)[…], Օսլո, Նորվեգիա), նորվեգացի օպերային երգչուհի (սոպրանո)։

Համարվում է Ռիխարդ Վագների երաժշտական դրամաներում գլխավոր դերերգերի մեծագույն կատարողներից մեկը։ Ֆլագսթադի ձայնը առանձնանում էր ուժով և հնչեղությամբ և միաժամանակ այն ճկուն ու քնարերգական էր։

Կենսագրություն
--------------

Կիրսթեն Ֆլագսթադը ծնվել է երաժիշտների ընտանիքում (նրա հայրը եղել է դիրիժոր, մայրը՝ դաշնակահարուհի)։ Սովորել է Օսլոյում և Ստոկհոլմում։ Օպերային բեմում առաջին անգամ հանդես է եկել 1913 թվականին Նուրիի ոչ մեծ դերում Էժեն դ’Ալբերի «Մարգագետին» օպերայում (Օսլոյի ազգային թատրոն)։ Դրան հաջորդող 18 տարիների ընթացքում իր կարիերան կապված է եղել միայն Սկանդինավիայի հետ։ Նա կատարել է տարբեր դերեր Վեբերի, Ջուզեպե Վերդիի, Բիզեի, Գունոյի և այլ երգահանների օպերաներում և օպերետներում։

Հայտնի է դարձել 1932 թվականին, երբ նա առաջին անգամ կատարել է Իզոլդայի դերը Վագների «Տրիստան և Իզոլդա» օպերայում։ Այդ օրվանից վագներյան դերերը Ֆլագսթադի երգացանկում հիմնական դեր են կատարել։ Արդեն հաջորդ տարի նա հրավիրվել է Բայրոյթյան փառատոնին։ 1935 թվականին նա մեծ հաջողությամբ առաջին անգամ ելույթ է ունեցել Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն օպերայում Զիգլինդայի դերում «Վալկիրիա» օպերայում։ Այդ օրվանից նա հաճախ ելույթ է ունեցել ԱՄՆ-ում և Լոնդոնում։ Բացի վագներյան դերերից (Իզոլդա, Բրունգիլդա Զիգլինդա, Եղիսաբեթ, Էլզա և այլք), նա հաճախ կատարում էր Լեոնորայի դերը Լյուդվիգ վան Բեթհովենի «Ֆիդելիո» օպերայում։ Երգչուհին համագործակցել է բազում հանրահայտ դիրիժորների հետ, ինչպիսիք են Վիլհելմ Ֆուրտվենգլերը, Ֆրից Ռայները, սըր Թոմաս Բիեմը և այլք։ Նրա խաղընկերն է եղել մեծն տենոր Լաուրից Մելխիորը։

Պատերազմական շրջանում Ֆլագսթադը եղել է Նորվեգիայում։ Այդ ժամանակ նրա ամուսինը մեղադրվել է նացիստների հետ կապերի մեջ և մահացել է բանտում 1946 թվականին։ Մեղադրանքներ են ներկայացվել նաև երգչուհուն, չնայած որ նա անմասն էր այդ ամենից, սակայն առաջին հետպատերազմյան տարիներին նրա կարիերայի ընթացքը բարդացել էր։ Շուտով նա կրկին հաջողությամբ սկսել է հանդես գալ Նյու Յորքում և Լոնդոնում։ Նրա մեծագույն նվաճումներից մեկը համարվումէ Դիդոնի պարտիան Հենրի Փյորսելի «Դիդոն և Էնեյ» օպերայում։ 1950 թվականի մայիսի 22-ին Լոնդոնում նա երգել է Ռիխարդ Շտրաուսի «Վերջին չորս երգեր» օպերայի պրեմիերային։ 1952 թվականին Կիրսթեն Ֆլագսթադը մասնակցել է «Տրիստան և Իզոլդա»-ի ձայնագրությանը Լյուդվիգ Զյութհաուսի հետ Ֆուրտվենգլերի ղեկավարությամբ. մինչ օրս այդ ձայնագրությունը համարվում է վագներյան կատարողականության բարձունքը։

Կիսրթեն Ֆլագսթադը լքել է բեմը 1955 թվականին (1957 թվականին կայացել է նրա վերջին համերգը որի ժամանակ նա կատարել է Էդվարդ Գրիգի երգերը), 1958—1960 թվականներին նա եղել է Նորվեգական օպերայի գեղարվեստական ղեկավարը։ 1958 թվականին մասնակցել է «Ռեյնի ոսկին» օպերայի ձայնագրությանը՝ Գեորգ Շոլթիի ղեկավարությամբ։

1985 թվականին երգչուհու հայրենի քաղաքում բացվել է Կիրսթեն Ֆլագսթադի թանգարանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2 3 4  Encyclopædia Britannica
3. 1 2 3 4  Norsk biografisk leksikon(նորվ.) — Kunnskapsforlaget. — ISSN 2464-1502
4. 1 2  Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Կենսագրություն, լուսանկարներ Արխիվացված 2010-07-12 Wayback Machine
* Կենսագրությունը գերմաներենով
* Լուսանկարներ

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կիրսթեն Ֆլագսթադ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Spotify |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz · Find A Grave · gravsted.dk · WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Բրոքհաուս · Կրուգոսվետ · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Notable Names Database · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90058688 · BNE: XX871736 · BNF: 13893966z · CiNii: DA11072579 · CONOR: 129749091 · GND: 118683802 · GTAA: 257445 · ISNI: 0000000108785680 · LCCN: n50004170 · LNB: 000107388 · NDL: 01187928 · NKC: xx0161738 · NLA: 35087915 · NLP: a0000001801220 · NTA: 072265809 · NUKAT: n2007091621 · LIBRIS: 258364 · SUDOC: 081475160 · VIAF: 22327235 · WorldCat VIAF: 22327235 |

 |

 |