**Պաոլո (Պաուլ, Պոլ) Նիկոլաուս Տալիոնի** (իտալ.՝ Paul Nikolaus (Paolo Nikola) Taglioni), բալետի իտալացի արտիստ, պարող, խորեոգրաֆ և բալետմաստեր։

Կենսագրություն
--------------

Իտալական հայտնի բալետային դինաստիայի ներկայացուցիչ է։ Մանկավարժ և բալետմաստեր Ֆիլիպո Տալիոնիի որդին է, բալերինա Մարիա Տալյոնիի փոքր եղբայրը։

Սովորել է իր հոր մոտ և Փարիզում` Ժ. Ֆ. Կուլոնի մոտ։ Դեբյուտել է 1825 թվականին, Շտուտգարտում (կատարել է Պա-դե-դե` քրոջ Մարիա Տալիոնիի հետ միասին)։ 1826-1829 թվականներին հյուրախաղերով հանդես է եկել Վիեննայում, Մյունխենում, Բեռլինում, ելույթ է ունեցել Ֆրանսիայում, Գերմանիայում քրոջ հետ միասին` հաճախակի կիսելով նրա հաղթանակնեը։

1831 թվականին բեմադրել է իր առաջին` «Die Pagen des Herzogs von Vendôme» բալետը։

1847-1851 և 1856-1857 թվականներին եղել է լոնդոնյան «Her Majesty’s Theatre» թատրոնի մենապարող, որտեղ բեմադրել է «Կորալիա, կամ Անկայուն ասպետը» (1847 թվական), «Տեա, կամ Ծաղիկների փերի», (1847 թվական), «Պրիմա-բալերինա, կամ Թակարդ», «Ձմեռային զվարճանքներ, կամ Չմշկորդներ» (երկուսն էլ` 1849 թվական), «Կերպարանափոխություն» (1850 թվական) բալետները. այս բոլոր բալետների կոմպոզիտորն է Ցեզար Պունին։ Լոնդոնում իրենց բեմադրած բալետներում մասնակցել են ռոմանտիկ ոճի անվանի պարողներ Կառլոտա Գրիզին, Կառոլինա Ռոզատին, Մարիա Տալիոնին, Ամալիա Ֆերարիսը, Ա. Բոսկետին և այլն։

Աշխատել է Բեռլինի պետական օպերայում, Միլանի «Լա Սկալայում»։ 1856-1883 թվականներին եղել է Բեռլինի պալատական օպերայի բալետմաստեր, որտեղ բեմադրել է իր բալետներից ամենահայտնիներից մեկը` Պ. Հելտելի «Ֆլիկի և Ֆլոկի արկածները» (1858 թվական), այնուհետև` «Կորսար», «Զուր զգուշավորություն» (1864 թվական), «Կոպելիա» (1882) և այլն։

Միաժամանակ ներկայացումներ է բեմադրել Միլանում, Պետերբուրգում, Վիեննայում և այլն։

Բեմադրությունների սկզբում Պ. Տալիոնին իր հոր ազդեցության ներքո էր, այնուհետև բալետմաստերը սկսել է ձեռք բերել իր ոճը` բերելով բեմադրական և տեխնիկական նորություններ (լուսային էֆեկտներ և այլն)։

Պ. Տալիոնիի բեմադրությունները, որոնք ստեղծվել են ամենուրեք սկսված բալետային արվեստի անկման ժամանակաշրջանում, հայտնի չափով դեմ են գնացել այդ միտմանը` օգնելով Գերմանիայի բալետային թատրոնին պահպանել գեղարվեստական և կատարողական բարձր աստիճանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2  *Wurzbach D. C. v.* Taglioni, Paul (գերմ.) // *Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich*: *enthaltend die Lebensskizzen der denkwürdigen Personen, welche seit 1750 in den österreichischen Kronländern geboren wurden oder darin gelebt und gewirkt haben* — Wien: 1856. — Vol. 43. — S. 21.
3. 1 2 3 4  Archivio Storico Ricordi — 1808.
4. ↑  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #117197459 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.

Գրականություն
-------------

* Балет։ энциклопедия. / Гл. ред. Ю. Н. Григорович.- М.։ Советская энциклопедия, 1981.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Allgemeine Deutsche Biographie |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX1449390 · BNF: 14852067w · GND: 117197459 · ICCU: CFIV149578 · ISNI: 0000000077082404 · LCCN: n97859166 · NKC: jx20070718009 · NTA: 244595054 · NUKAT: n94105035 · VIAF: 32265454 · WorldCat VIAF: 32265454 |

 |

 |