**Ուլրիկա "Ուլա" Ֆրեդրիկա Պաշ** (շվեդ.՝ Ulrika Fredrika Pasch, հուլիսի 10, 1734(1734-07-10), Jakob and Johannes parish, Շվեդիա - ապրիլի 2, 1796(1796-04-02), Riddarholmens parish, Շվեդիա), շվեդ ռոկոկո ոճի նկարիչ, մանրանկարիչ։ Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի անդամ։

Կենսագրություն
--------------

Ուլրիկա Պաշը ծնվել է 1735 թվականին Ստոկհոլմում՝ նկարիչ Լորենց Պաշ ավագի և Աննա Հելենա Բեքմանի ընտանիքում։ Նրա պապը՝ նկարիչ Դանվարտ Պաշը (ծնվ. 1727), Լյուբեկից գաղթել էր Շվեդիա։ 1727 թվականին պապի մահից հետո ընտանեկան ստուդիան ղեկավարել է նրա հայրական տատիկ Յուդիթ Լարսդոտերը, մինչև 1734 թվականին այն վերցրել է նրա հորեղբայր Յոհան Պաշը։

Ուլրիկա Պաշը և նրա եղբայրը նկարչություն են սովորել իրենց հորից։ Ի տարբերություն քրոջը՝ Հեդվիգ Լովիսա Պաշի (1744-1796), Ուլրիկան վաղ տարիքից դրսևորել է իր նկարչական տաղանդը։ Հեդվիգ Լովիսան երբեք նկարիչ չդարձավ, թեև նշվում է, որ նա թողել է մի քանի նկարներ։ 1752-1766 թվականներին Ուլրիկայի եղբայրը արվեստի դասեր է առել արտերկրում։ Այդ ժամանակաշրջանում հոր ստեղծագործական գործունեությունը նվազում է, քանի որ նա չէր հարմարվում նոր ռոկոկո ոճին, և ընտանիքը տնտեսական դժվարություններ ուներ։ 1756 թվականին, մոր մահից հետո, Ուլրիկա Պաշը մոր մորաքրոջ այրի ամուսնու՝ ոսկերիչ Գուստաֆ Շտաֆել ավագի տանն աշխատել է որպես տնային տնտեսուհի, ով թույլ է տվել Ուլրիկային ազատ ժամանակ զարգացնել իր գեղարվեստական տաղանդը, և Ուլրիկան սկսել է նկարել և դրամ վաստակել։ Տնային տնտեսուհի դառնալու տարում նա սկսել է պատվերներ ընդունել որպես նկարչուհի։ Շուտով, որպես պրոֆեսիոնալ դիմանկարիչ, կարողացավ աջակցել հորն ու քրոջը, հաջորդության հասավ և հաճախորդներ ձեռք բերեց, քանի որ դիմանկարների համար մատչելի գներ էր պահանջում։ Ուլրիկան կարողացավ տեղափոխվել իր սեփական բնակարան և ստուդիա բացեց և շուրջ տասը տարի շարունակում էր աջակցել ընտանիքին։

1766 թվականին Ուլրիկայի եղբայրը՝ Լորենց Պաշ կրտսերը վերադարձել է Ստոկհոլմ և քրոջ հետ միասին աշխատել նույն ստուդիայում, իսկ նրանց քույրը` Հեդվիգ Լովիսը, զբաղվել է տնային տնտեսությամբ։

Ուլրիկա Պաշը նկարել է եղբոր նկարների մանրամասները, որոնք եղբոր համար ձանձրալի են եղել, հատկապես տեքստիլի և հագուստի մանրամասները։ Պաշն ակտիվ և հաջող կարիերա է ունեցել մինչև մահ։ Նրան հաճախ պատվերներ են տվել արքայական պալատի և արիստոկրատիայի անդամները։ Պաշն աչքի է ընկել համեստ բնավորությամբ, որպես մեղմ և հումորային մարդ, ով հեշտությամբ է հարմարվել ցանկացած իրավիճակի։

### Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիա

Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիան հիմնադրվել է 1773 թվականին։ Նույն տարում ակադեմիան ընդունել է 15 անդամներ։ Պաշը եղել է այդ տարում անդամագրված միակ կինը։ Ի տարբերություն արական սեռի գործընկերների, Ուլրիկան, չնայած կրկնվող բողոքներին, երբեք կենսաթոշակ չստացավ թագից։

Ուլրիկան մասնակցել է ակադեմիայի ցուցահանդեսներին։ Մինչև 19-րդ դարը եղել է Շվեդիայի ամենահայտնի և հաջողակ կին նկարիչը։

Ստեղծագործություններ
--------------------

* *Կապիտան Կարլ Ադոլֆ Մյոլերսվարդ*, 1775, կտավ յուղաներկ, Ֆիննական ազգային պատկերասրահ
* *Կատարինա Շառլոտա Լ'Էստրադ*, 1780, կտավ յուղաներկ, Ֆիննական ազգային պատկերասրահ
* *Հեդվիգ Ուլրիկա Հեդենգրան,* 1772, կտավ յուղաներկ, Ֆիննական ազգային պատկերասրահ
* *Լեյդիի դիմանկար* oil on canvas, Ֆիննական ազգային պատկերասրահ
* *Կառլ Յոհան ֆոն Շուլցենհայմի դիմանկարը* 1776, կտավ յուղաներկ, Ֆիննական ազգային պատկերասրահ

Գրականություն
-------------

* Svenskt konstnärslexikon [Swedish Art dictionary] (in Swedish). Malmö: Allhems Förlag. 1952.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Ulrika Fredrika Pasch (նիդերլ.)
2. 1 2 3 4 5 6  Ulrica F Pasch (շվեդերեն) — 1917.
3. 1 2 3 4  Riddarholmens kyrkoarkiv, Död- och begravningsböcker, SE/SSA/0013/F I/1 (1738-1807), bildid: C0055345\_00122
4. ↑  Շվեդիայի Ազգային թանգարանի նկարիչների ցանկ — 2016.
5. 1 2 3 4  En mamsell i akademien. Ulrica Fredrica Pasch och 1700-talets konstvärld. av Anna Lena Lindberg, Stockholm: Signum, 2010. 978-91-86221-05-8
6. 1 2  Delia Gaze (January 1997). *Dictionary of Women Artists: Artists, J-Z*. Taylor & Francis. p. 49. ISBN 978-1-884964-21-3.
7. 1 2 3  Svenskt konstnärslexikon [Swedish Art dictionary] (in Swedish). Malmö: Allhems Förlag. 1952.
8. 1 2 3 4 5  "Ulrica Fredrica Pasch Paintings". Finnish National Gallery. Արխիվացված է the original 2012 թ․ փետրվարի 8-ին. Retrieved 2014 թ․ սեպտեմբերի 1. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Շվեդական կենսագրական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90737743 · BNF: 16594364r · GND: 121694194 · ISNI: 0000000106776967 · LCCN: no2010176913 · SUDOC: 193856247 · VIAF: 403149196480274791717 · ULAN: 500054540 · WorldCat VIAF: 403149196480274791717 |

 |

 |