**Բենդամուստին,** վաճառքային անունը Տրեանդա, քիմիոթերապևտիկ միջոց, որն օգտագործվում է քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի, բազմակի միելոմայի և Ոչ հոջկինյան լիմֆոմայի դեպքում։ Այն կիրառվում է ներերակային ներարկման ձևով։

Հաճախ հանդիպող կողմնակի երևույթներն են՝ ցածր արյան բջիջների քանակ, տենդ, սրտխառնոց, լուծ, ախորժակի կորուստ, հազ և ցան։ Այլ ծանր կողմնակի երևույթներից են ալերգիկ ռեակցիաները և վարակների ռիսկի բարձրացումը։ Հղիության ընթացքում օգտագործումը կարող է վնասել երեխային։ Բենդամուստինը պատկանում է ալկիլացնող միջոցների ընտանիքին։ Այն իր ազդեցությունը թողնում է խանգարելով ԴՆԹ-ի և ՌՆԹ-ի ֆունկցիան։

ԱՄՆ-ում բենդամուստինը բժշկական օգտագործման համար հաստատվել է 2008թ-ին։ Այն ներառված է Առողջապահական համաշխարհային կազմակերպության անփոխարինելի դեղերի ցանկում, որոնք համարվում են առողջապահական համակարգի ամենաարդյունավետ և անվտանգ դեղերը։ Միացյալ թագավորությունում NHS-ի համար դեղի արժեքն է 275․81 ֆունտ 100մգ-ի համար։ Այն համարվում է ազոտային իպրիտի ածանցյալ։

Բժշկական ցուցումներ
-------------------

Բենդամուստինը կիրառվում է և՛ որպես մոնոթերապիա, և՛ համակցված ձևով՝ էտոպոսիդի, ֆլուդարաբինի, միտոքսանտրոնի, մեթոտրեքսատի, պրեդնիզոնի, ռիտուքսիմաբի, վինկրիստինի, 90Y-իբրիտումոմաբի և թիուքսետանի հետ։

### Լիմֆոմաներ

III/IV աստիճանի կրկնվող կամ դեղորայքակայուն լիմֆոմաներով և թիկնոցաբջջային լիմֆոմայով հիվանդների՝ նախկինում ռիտուքսիմաբ պարունակող քիմիոթերապիայի կիրառումով կամ առանց դրա կիրառման, բուժման համար կարող է կիրառվել բենդամուստին, միտոքսանտրոն և ռիտուքսիմաբ համակցումը։ 2012թ-ին Գերմանիայում այն համարվեց առաջին գծի բուժման միջոց դանդաղ հարաճող լիմֆոմաների բուժման համար։ 2012թ-ի հունիսին տպագրված հոդվածում նշվում էր, որ ռիտուքսիմաբի հետ կիրառման դեպքում դիտվում է ավելի քան կրկնապատկված առանց հիվանդության հարաճման ապրելիություն։ Այս համակցման դեպքում նվազում է նաև կողմնակի երևույթների քանակը, ի համեմատ նախկինում կիրառվող R-CHOP սխեմայի։

Կողմնակի երևույթներ
-------------------

Հաճախ հանդիպող կողմնակի երևույթները բնորոշ են դեղի խմբին՝ ազոտային իպրիտի ածանցյալներին, ներառելով սրտխառնոց, հոգնածություն, փսխումներ, լուծ, տենդ, փորկապություն, ախորժակի կորուստ, հազ, գլխացավ,անհասկանալի քաշի կորուստ, դժվարաշնչություն, ցանավորում և բերանաբորբ, ինչպես նաև իմունաճնշում, սակավարյունություն և թրոմբոցիտների ցածր քանակ։ Հայտնի է, որ այս դեղը հազվադեպ է առաջացնում մազաթափություն (ալոպեցիա), ի տարբերություն մնացած քիմիոթերապևտիկ դեղերի։

### Զգուշացում

Բենդամուստինի լուծույթը չի կարող օգտագործվել դեղի փոխանակման փակ համակարգի սարքում․

* Սննդի և դեղերի վերահսկման կազմակերպությունը 2015թ-ի մարտի 11-ին զգուշացրեց, որպեսզի բենդամուստինի լուծույթը չօգտագործվի դեղի փոխանակման փակ համակարգի սարքում, ադապտերների և ներարկիչների մեջ, որոնք պարունակում են պոլիկարբոնատ կամ ակրիլոնիտրիլ-բուտադիեն-ստիրեն, պայմանավորված N,N-դիմեթիլացետամիդի հետ անհամատեղելիությամբ։

PhaSealR և SpirosR դեղի փոխանակման փակ համակարգի սարքերը պարունակում են կամ պոլիկարբոնատ կամ ակրիլոնիտրիլ-բուտադիեն-ստիրեն, և դեղի հետ շփման արդյունքում քայքայվում են։

Սա կարող է բերել սարքի խափանման, նյութի մնացորդի հնարավոր պահպանման սարքի մեջ, որը կարող է բերել այնպիսի լուրջ հետևանքների, ինչպիսիք են դեղը պատրաստող և ներարկող առողջապահական համակարգի աշխատակիցների մաշկի վնասումները և հիվանդների մոտ մանր արյունատար անոթների խցանումը։

Խորհուրդ է տրվում․

* Անմիջապես դադարեցնել PhaSealR և/կամ SpirosR սարքերի օգտագործումը բենդամուստինի ներարկման դեպքում
* Օգտագործել միայն պոլիպրոպիլենային ներարկիչներ։ Այս ներարկիչները թափանցիկ են
* Շարունակել օգտագործել բոլոր ունիվերսալ PPE-ները և հետևել անվտանգության կանոններին, երբ պատրաստվում են ներարկել թունավոր դեղեր, ինչպիսին է բենդամուստինը։

Դեղաբանություն
--------------

Բենդամուստինը սպիտակ, ջրալույծ մանր բյուրեղային փոշի է՝ երկդիմի հատկություններով։ Այն ազդում է որպես ալկիլացնող միջոց՝ առաջացնելով ԴՆԹ-ի հիմքերի ներշղթայական և միջշղթայական խաչաձև փոխազդեցություններ։

Ներերակային ներարկումից հետո այն արագորեն նյութափոխանակվում է լյարդում ցիտոքրոմ P450 համակարգով։ Դեղի ավելի քան 95%-ը կապված է սպիտակուցի՝ հիմնականում ալբումինի հետ։ Միայն ազատ բենդամուստինն է ակտիվ։ Արտազատումը երկփուլանի է՝ 6-10 րոպե կիսատրոհման պարբերությունով, և վերջնական կիսատրոհման պարբերությունը կազմում է մոտ 30 րոպե։ Այն արտազատվում է գերազանցապես երիկամներով։

Պատմություն
-----------

Առաջին անգամ Բենդամուստինը արտադրվել է 1963թ-ին Օզեգովսկու և Կրեբսի կողմից արևելյան Գերմանիայում (նախկին Գերմանիայի դեմոկարտական հանրապետություն)։ Մինչև 1990թ․ այն հասանելի էր միայն արևելյալ Գերմանիայում։ Արևելյան Գերմանիայի հետազոտողները հայտնաբերեցին վերջինիս արդյունավետությունը քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի, Հոջկինի լիմֆոմայի, ոչ-Հոջկինի լիմֆոմայի, բազմակի միելոմայի և թոքի քաղցկեղի դեպքում։

Բենդամուստինի առաջին մարքետինգային հաստատումը տեղի ունեցավ Գերմանիայում, երբ այն սկսեց վաճառվել Ռիբոմուստին անվան տակ Ասթելլաս Ֆարմա GmbH-ի արտոնագրով, Մունդիֆարմա միջազգային կազմակերպության կողմից։ Այն նշանակվում է, որպես մեկ դեղամիջոց կամ համակցված բուժման ձևով՝ այլ հակաքաղցկեղային դեղերի հետ, դանդաղ հարաճող ոչ-Հոջկինի լիմֆոմայի, բազմակի միելոմայի և քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի համար։ SymBio դեղաբանական կազմակերպությունը ստացավ բացառիկ իրավունք Ճապոնիայում և Ասիա-խաղաղօվկիանոսյան որոշ երկրներում բենդամուստինի հիդրոքլորիդ արտադրելու և վաճառելու։

2008թ-ի մարտին Ցեֆալոնը ԱՄՆ-ի սննդի և դեղերի վերահսկման կազմակերպության կողմից իրավունք ստացավ ԱՄՆ-ում բենդամուստին արտադրելու, որտեղ այն վաճառվում էր Տրեանդա անվան տակ քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի բուժման համար։

2008թ-ի հոկտեմբերին սննդի և դեղերի վերահսկման կազմակերպությունը հաստատեց նաև Տրեանդայի օգտագործումը դանդաղ հարաճող B բջջային ոչ-Հոջկինի լիմֆոմայի բուժման համար, որից 6 ամիս հետո այն սկսեցին կիրառել ռիտուքսիմաբի կամ ռիտուքսիմաբ պարունակող սխեմաների հետ։

Հետազոտություններ
-----------------

Այն հետազոտվում է նաև սարկոմաների բուժման համար։ Այժմ բենդամուստինը գտնվում է հետազոտության երկրորդ փուլում AL ամիլոիդոզի ոչ-քաղցկեղային բուժման համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Bendamustine
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  "Bendamustine Hydrochloride". The American Society of Health-System Pharmacists. Արխիվացված է the original 2016 թ․ դեկտեմբերի 21-ին. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. 1 2  *British national formulary : BNF 69* (69 ed.). British Medical Association. 2015. p. 579. ISBN 9780857111562.
4. ↑  "WHO Model List of Essential Medicines (19th List)" (PDF). *World Health Organization*. April 2015. Արխիվացված է the original (PDF) 2016 թ․ դեկտեմբերի 13-ին. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
5. ↑  Weide R, Hess G, Köppler H, և այլք: (2007). "High anti–lymphoma activity of bendamustine/mitoxantrone/rituximab in rituximab pretreated relapsed or refractory indolent lymphomas and mantle cell lymphomas. A muticenter phase II study of the German Low Grade Lymphoma Study Group (GLSG)". *Leuk. Lymphoma*. **48** (7): 1299–1306. doi:10.1080/10428190701361828. PMID 17613757.
6. ↑  New Combo Replaces CHOP for Lymphoma. Dec 2012 Archived 2014-09-11 at the Wayback Machine.
7. ↑  "'Rediscovered' Lymphoma Drug Helps Double Survival: Study". 2012 թ․ հունիսի 3. Արխիվացված է the original 2012 թ․ հուլիսի 12-ին. `{{cite news}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
8. ↑  Tageja N, Nagi J (Aug 2010). "Bendamustine: something old, something new". *Cancer Chemotherapy and Pharmacology*. **66** (3): 413–23. doi:10.1007/s00280-010-1317-x.
9. ↑  Ozegowski W, Krebs D (June 1963). "Aminosäureantagonisten. III. ω‐[Bis‐(β‐chloräthyl)‐amino‐benzimidazolyl‐(2)]‐propion‐ bzw. ‐buttersäuren als potentielle Cytostatika". *Advanced Synthesis and Catalysis*. **20**: 178–186. doi:10.1002/prac.19630200310.
10. ↑  "Cephalon press release – Cephalon Receives FDA Approval for TREANDA, a Novel Chemotherapy for Chronic Lymphocytic Leukemia". Արխիվացված է the original 2008 թ․ ապրիլի 21-ին. Retrieved 2008 թ․ մարտի 23. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
11. ↑  "Cephalon press release -Cephalon Receives FDA Approval for TREANDA to Treat Patients with Relapsed Indolent Non-Hodgkin's Lymphoma". Արխիվացված է the original 2008 թ․ դեկտեմբերի 7-ին. Retrieved 2008 թ․ նոյեմբերի 3. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
12. ↑  Bagchi S (August 2007). "Bendamustine for advanced sarcoma". *Lancet Oncol*. **8** (8): 674. doi:10.1016/S1470-2045(07)70225-5. PMID 17726779.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ChEMBL · Drugbank · IUPHAR · UNII |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 2781442060 |

 |