**Աստերոիդի օր**, ամենա,յա տոն, որը նշվում է հունիսի 30-ին։ 1908 թվականին հենց այս օրն է Երկիրը բախվել Տունգուսյան երկնաքարին, ինչը հանգեցրել է մասշտաբային աստերոիդային աղետի։ Միջազգային տեղեկատվական ընկերությունն ուղղված է աստերոիդային վտանգի լուսաբանմանը և Երկրի հետ աստերոիդների բախումները կանխելու հնարավոր մեթոդներին։ 2016 թվականի դեկտեմբերին Աստերոիդի օրը պաշտոնապես հայտարարագրվել է ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայում։

Աստերոիդի օրվա նախաձեռնողներն են ռեժիսոր Գրիգորի Ռիխտերսը, B612 հիմնադրամի գործադիր տնօրեն Դանիկա Ռեմին, ՆԱՍԱ-ի տիեզերագնաց Ռասել Շվայկարթը և *Queen* խմբի կիթառահար և աստղաֆիզիկոս Բրայան Մեյը։ Աստերոիդի օրվա հռչակագիրը ստորագրել են բազմաթիվ գիտնականներ, տեխնոլոգներ, մշակույթի գործիչներ, գործարարներ (այդ թվում՝ Ռիչարդ Դոքինզը, Ուիլյամ Սենֆորդ Նայը, Փիթեր Գեբրիելը, Ալեքսեյ Լեոնովը, Քիփ Թորնը, լորդ Մարտին Ռիսը, Բրայան Կոքսը և այլք)։ 

(53319) 1999 JM8 աստերոիդի ռադարային պատկերներ և համակարգչային մոդելներ.  
Վերին շարք՝ չմշակված ռադիոտեղորոշիչ պատկերներ  
Միջին շարք՝ ակնկալվող ռադիոլոկացիոն արձագանքն ըստ մոդելի՝ իրական ռադիոլոկացիոն պատկերների հետ համեմատության համար  
Ստորին շարք՝ 3-D Աստերոիդի համակարգչային մոդել

Պատմություն
-----------

2014 թվականի փետրվարին *Queen* խմբի աստղաֆիզիկոս և կիթառահար Բրայան Մեյը սկսել է համագործակցել ռեժիսոր Գրիգ Ռիխտերսի հետ և գրել երաժշտական ուղեկցում իր «*51 Degrees North*» ֆիլմի համար (ֆիլմ-աղետ Լոնդոնում մեծ երկնաքարի ընկնելու մասին)։ 2014 թվականին Սթարմուս փառատոնում ֆիլմի ցուցադրությունից հետո Ռիխտերսը և Մեյը հայտարարել են Աստերոիդի օրվա կազմակերպման մասին։

2015 թվականի փետրվարի 15-ին Չելյաբինսկի երկնաքարի անկման երկրորդ տարելիցի կապակցությամբ Գրիգորի Ռիխտերսը ինտերակտիվ տեսանյութ է հրապարակել այդ իրադարձության մասին։

Աստերոիդի օրվա հռչակագիր
------------------------

Աստերոիդների օրվա աշխատանքային խումբը կազմել է «100X հռչակագիր» կոչվող փաստաթուղթը, որը կոչ է անում գիտնականներին և տեխնոլոգներին աջակցել Երկիրը աստերոիդների ապագա բախումներից փրկելու գաղափարին։ Այնուամենայնիվ, հռչակագիրը կարող են ստորագրել ոչ միայն մասնագետները, այլ նաև ցանկացած քաղաքացի, որը շահագրգռված է լուծել այդ խնդիրը։ 2017 թվականի մայիսին հռչակագիրը ստորագրել են հարյուրավոր հայտնի անձինք և տարբեր երկրների ավելի քան 40 հազար քաղաքացի։

Հռչակագրում ներկայացված է երեք հիմնական նպատակ․

1. Կառավարության, մասնավոր և բարեգործական կազմակերպությունների օգնությամբ ներգրավել գոյություն ունեցող տեխնոլոգիաները՝ հայտնաբերելու և վերահսկելու Երկրի բնակչության համար պոտենցիալ վտանգ ներկայացնող աստերոիդները։
2. Հասնել հայտնաբերված աստերոիդների թվի հարյուրապատիկ աճին և 10 տարվա ընթացքում հասցնել 100 000-ի։
3. Աստերոիդի օրն ընդունել ամբողջ աշխարհում՝ աստերոիդային վտանգի և դրա կանխարգելման հնարավոր մեթոդների վերաբերյալ հասարակության իրազեկությունը բարձրացնելու նպատակով։ Կարելի է համարել, որ 2016 թվականին ՄԱԿ-ում Աստերոիդի օրվա պաշտոնական ընդունմամբ այդ նպատակը կատարվել է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  UNGA Resolution 2016 (A\_71\_492), «International cooperation in the peaceful uses of outer space» Dec. 6, 2016.
2. ↑  UNOOSA press release, «United Nations General Assembly proclaims 30 June as International Asteroid Day» Dec. 7, 2016.
3. 1 2  Second anniversary of Chelyabinsk meteorite strike // The Guardian, 15 Фев 2015

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք