**Նուրփաշի Աբուրկաշևիչ Կուլաև** (հոկտեմբերի 28, 1980(1980-10-28), Էնգենոյ, Նոժայ-Յուրտովսկի շրջան, Չեչենա-ինգուշական ԻԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), չեչեն ահաբեկիչ։ Կուլաևը միակ ահաբեկիչն է, որը ողջ է մնացել և ձերբակալվել Բեսլանի ահաբեկչական հարձակման ժամանակ։ Դատապարտվել է ցմահ ազատազրկման։

Նուրփաշի Կուլաևի գործը
----------------------

Հիմնական հոդված՝ Բեսլանի ահաբեկչական հարձակում
Կուլաևը 2004 թվականի սեպտեմբերի 1-ին եղել է Բեսլանի թիվ 1 դպրոցը գրաված ահաբեկչական խմբի կազմում։ Սեպտեմբերի 3-ին դպրոցում տեղի են ունեցել պայթյուններ, որի արդյունքում փրկված պատանդները սկսել են այս ու այն կողմ վազել, իսկ դաշնային ուժերը սկսել են գրոհը։ Կուլաևը փորձել է խառնվել պատանդներին՝ ճաշարանի մուտքի մոտ, որտեղ պատուհանից հանված են եղել ճաղերը, սակայն ձերբակալվել է։

Ակտիվորեն համագործակցել է հետաքննչական մարմինների հետ՝ ահաբեկչության իրական պատճառների բացահայտման գործում։ Կուլաևի գործը առանձին է քննվել, իսկ 2005 թվականի մայիսի 17-ին կանգնել է դատարանի առաջ։ 2006 թվականի մայիսի 26-ին Հյուսիսային Օսեթիայի բարձրագույն դատարանը Կուլաևին մեղավոր է ճանաչել մի քանի հոդվածներով, ներառյալ ահաբեկչություն, գերիների պատանդառություն, երկու և ավելի մարդկանց սպանություն, զենքի անօրինական պատրաստում և իրավապահ մարմինների աշխատակիցների կյանքի նկատմամբ ոտնձգություն։ Կուլաևը դատապարտվեց մահապատժի, բայց քանի որ Ռուսաստանում արգելվել էր մահապատժի կիրառումը, Կուլաևը դատապարտվեց ցմահ ազատազրկման։ Կուլաևը բացակայել է ՌԴ Գերագույն դատարանի կողմից՝ իր դատավճռի վերաբերյալ բողոքների լսումներին, ինչը որոշ մարդկանց մոտ կարծիք է ստեղծել, որ Կուլաևը ողջ չէ, սակայն Դատավճիռների իրագործման դաշնային ծառայությունը հերքեց այս հիպոթեզը։

Կուլաևը իր պատիժը սկսել է կրել Վոլոգդայի մարզի Օգնիննի կղզու բանտում, այնուհետ տեղափոխվել է դեպի Բևեռային բու բանտ, որը նախատեսված է ցմահ ազատազրկման դատապարտված հանցագործների համար։ Բանտը գտնվում է Յամալ-Նենեցյան ինքնավար օկրուգի Պրիուրալսկի շրջանի Խարպ գյուղում։ Այստեղ Կուլաևը միևնույն խցում նստել է սերիական մարդասպան Ալեքսանդր Պիչուշկինի հետ։ Տեղափոխվել է ուրիշ խուց, երբ Պիչուշկինը սպառնացել է, որ կսպանի նրան։

Մեկնաբանություն
---------------

1. ↑  Հաճախ կիրառվում են նաև անվան «Նուրփաշի» և «Նուր-փաշի» տարբերակները։ Ինքը Կուլաևը RT հեռուստաընկերության պատրաստած «Նամակներ ահաբեկչին» վավերագրական ֆիլմում ներկայանում է որպես «Նուրփաշի»։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Наши дети тоже пострадали». Коммерсантъ-Власть. 12 сентября 2005. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ մարտի 3-ին. Վերցված է 4 марта 2017-ին.
2. 1 2  «69-е заседание по делу Кулаева». 26 мая 2006. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ մարտի 7-ին. Վերցված է 2011 թ․ օգոստոսի 8-ին.
3. ↑  «ФСИН опровергла слухи о смерти Кулаева». 2007 թ․ հունվարի 5. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ մարտի 7-ին. Վերցված է 2011 թ․ մարտի 4-ին.
4. ↑  «Бесланский террорист попал в «Мёртвую зону»». 7 августа 2006. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ մարտի 7-ին. Վերցված է 2015 թ․ ապրիլի 16-ին.
5. ↑  *«Специальный корреспондент - Возмездие»*. Event occurs at 01:37. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հուլիսի 22-ին. Վերցված է 23 января 2011-ին. `{{cite AV media}}`: Unknown parameter `|date2=` ignored (օգնություն)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Приговор Верховного суда Северной Осетии по делу Нурпаши Кулаева
* RT հեռուստաընկերության վավերագրական ֆիլմ «Письма террористу». 2014 год.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Լենտապեդիա · ՌԻԱ տեղեկանք |

 |