**ԱԲՄԵԿ - Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինների Եվրոպական Կազմակերպությունը**, Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինների Միջազգային Կազմակերպության (ԱԲՄՄԿ-ի) տարածաշրջանային յոթ աշխատանքային խմբերից մեկն է։
Ներկայումս ԱԲՄԵԿ-ը ունի 50 անդամ. 49 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինները և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանը։
ԱԲՄՄԿ-ն կազմված է 191 լիիրավ անդամներից. 190 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմիններից (ԱԲՄ) և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանից (ինչպես նաև 4 ասոցիացված անդամներից)։ Այն հանդիսանում է նաև ՄԱԿ-ի աջակից կազմակերպություն։

Պատմություն
-----------

ԱԲՄԵԿ-ը հիմնադրվել է 1990 թվականին՝ ունենալով 30 անդամ (29 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինները և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանը)։ Այժմ անդամների թիվը հասել է 50-ի (49 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինները և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանը).Չնայած, որ ԱԲՄԵԿ-ը ԱԲՄՄԿ-ի տարածաշրջանային յոթ խմբերից ամենաերիտասարդն է, ԱԲՄ-ի Եվրոպական կառույցի գաղափարը ծագել էր դեռ ԱԲՄՄԿ-ի հիմնադրման ժամանակ՝ 1953 թվականին։ ԱԲՄԵԿ-ի հիմնադրման ուղղությամբ առաջին ակտիվ քայլերը ձեռնարկվեցին 1974 թվականին՝ Մադրիդում կայացած ԱԲՄՄԿ-ի 8-րդ կոնգրեսի ընթացքում։ 1975 թվականից մինչև 1989 թվականը Իտալիայի և Իսպանիայի ԱԲՄ-ները, հաշվի առնելով/ հենվելով Եվրոպական տնտեսական համագործակցության երկրների ԱԲՄ-ների ղեկավարների կոմիտեի վրա, հարթեցին ԱԲՄԵԿ-ի ճանապարհը՝ նախապատրաստելով ԱՄԲԵԿ-ի Կանոնադրության նախագիծը։ 1989 թվականի հունիսին ԱԲՄՄԿ-ի 13-րդ Կոնգրեսը, որը տեղի ունեցավ Բեռլինում, ընդունեց «Բեռլինի հռչակագիրը», որը ներառում էր ԱԲՄ-ների Եվրոպական կառույց ստեղծելու մասին պայմանագիրը։ 1990 թվականի նոյեմբերին Մադրիդում տեղի ունեցավ Հիմնադիր համաժողովն ու ԱԲՄԵԿ-ի առաջին կոնգրեսը։ Այդ միջոցառման ընթացքում ընտրվեցին ԱԲՄԵԿ-ի առաջին նախագահն ու Կառավարող խորհուրդը, քննարկվեց ու հաստատվեց Կանոնադրությունը, ինչպես նաև հիմնվեցին մշտական քարտուղարությունն ու նստավայրը/գրասենյակը/գլխամասը։

Խնդիրներ
--------

Կանոնադրության 1-ին հոդվածով սահմանված Կազմակերպության նպատակներն են. նպաստել անդամ ԱԲՄ-ների և այլ կազմակերպությունների միջև մասնագիտական համագործակցությանը, խրախուսել տեղեկատվության ու փաստաթղթերի փոխանակումը, զարգացնել հանրային հատվածի աուդիտի ուսումնասիրումը, խթանել այս ուղղությամբ համալսարաններում ուսուցման կայացմանն ու աշխատանքներ տանել պետական հատվածի աուդիտի տերմինաբանության ներդաշնակեցման ուղղությամբ։

Կառույցներ
----------

ԱԲՄԵԿ-ն իր գործունեությունն իրականացնում է երեք կառույցների միջոցով, այն է՝ Կոնգրեսը, Կառավարող խորհուրդն ու քարտուղարությունը։

### Կոնգրես

Ըստ կազմակերպության Կանոնադրության, ԱԲՄԵԿ-ի Կոնգրեսը կազմակերպության բարձրագույն մարմինն է և կազմված է իր բոլոր անդամներից։ Այն գումարվում է երեք տարին մեկ։ Մինչ այսօր տեղի են ունեցել հետևյալ Կոնգրեսները.

* 1990։ Մադրիդ, Իսպանիա (հիմնադիր համաժողով)
* 1993։ Ստոկհոլմ, Շվեդիա
* 1996։ Պրահա, Չեխիայի Հանրապետություն
* 1999։ Փարիզ, Ֆրանսիա
* 2002։ Մոսկվա, Ռուսաստանի Դաշնություն
* 2005։ Բոնն, Գերմանիա
* 2008։ Կրակով, Լեհաստան
* 2011։ Լիսաբոն, Պորտուգալիա
* 2014։ Հաագա, Նիդեռլանդներ

Հաջորդ Կոնգրեսը տեղի կունենա 2017 թվականին Թուրքիայում։

### Կառավարող խորհուրդ

Ըստ Կանոնադրության, ԱԲՄԵԿ-ի Կառավարող խորհուրդը բաղկացած է ութ անդամներից. չորս լիիրավ անդամներ (վերջին երկու Կոնգրեսների հերթական նիստերը հյուրընկալած ԱԲՄ-ների ղեկավարներ, հաջորդ հերթական նիստը հյուրընկալող ԱՄԲ-ի ղեկավար ու Կոնգրեսի Գլխավոր քարտուղար), ինչպես նաև վեց տարի ժամկետով Կոնգրեսի կողմից ընտրված չորս անդամներ (երեք տարին մեկ ընտրվող երկու անդամ։ ԱԲՄՄԿ-ի Կառավարող խորհրդի անդամ հանդիսացող ԱԲՄԵԿ-ի անդամները ևս մասնակցում են Կառավարող խորհրդի նիստերին՝ դիտորդի կարգավիճակով։

### Քարտուղարություն

Քարտուղարության գործառույթները մշտապես վերապահված են Իսպանիայի ԱԲՄ-ին (Tribunal de Cuentas), որը միաժամանակ և ԱԲՄԵԿ-ի գրասենյակ/գլխամասն է։

Ռազմավարական պլան
-----------------

Լիսաբոնում տեղի ունեցած ԱԲՄԵԿ-ի 7-րդ Կոնգրեսը ընդունեց ԱԲՄԵԿ-ի 2011-2017 թվականների ռազմավարական պլանը։ Այս առաջին ռազմավարական պլանը սահմանում է կազմակերպության տեսլականն, առաքելությունն ու արժեքները.

* Առաքելություն. ԱԲՄԵԿ-ը Եվրոպայի Աուդիտի բարձրագույն մարմինների կազմակերպություն է։ Իր անդամները համագործակցում են ՝ տարածաշրջանում հանրային հատվածի աուդիտն ուժեղացնելու նպատակով, դրանով իսկ աջակցելով ԱԲՄՄԿ-ի աշխատանքներին։
* Տեսլական. ԱԲՄԵԿ-ը խթանում է արդյունավետ կառավարումը, ներառյալ հաշվետվողականությունը, թափանցիկությունն ու ամբողջականությունը / accountability, transparency and integrity/։ Այն ապահովում է համագործակցության դինամիկ շրջանակ և աջակցում է իր անդամներին իրենց մանդատների լավագույնս իրագործման մեջ։
* Արժեքներ. Անկախություն, ամբողջականություն, արհեստավարծություն, վստահելություն, ներառականություն/inclusiveness, համագործակցություն, նորարարություն, կայունություն, շրջակա միջավայրի նկատմամբ հարգանք/ respect for the environment/։

Այն հիմնվում է կազմակերպությանն անդամակցելու անհրաժեշտությունն ու գերակայությունները արտացոլող ռազմավարական չորս նպատակների վրա .

* Նպատակ 1 – Կարողությունների զարգացում/ Capacity Building. Զարգացնել ԱԲՄ-ի կարողությունները նշանակում է կազմակերպությունն ավելի արդյունավետ դարձնող հմտությունների, գիտելիքի, կառուցվածքի և աշխատելաոճի զարգացում՝ հենվելով գոյություն ունեցող առավելություններին և հղկելով թերություններն ու թույլ կողմերը / dressing gaps and weaknesses/. ԱԲՄԵԿ-ի նպատակն է ուժեղ, անկախ և առավել արհեստավարժ ԱԲՄ-երի զարգացմանը նպաստելը/աջակցելը։
* Նպատակ 2 – Մասնագիտական ստանդարտներ. Գրագետ և պրոֆեսիոնալ կերպով իրենց պարտականությոնների կատարման համար ԱԲՄ-ին անհրաժեշտ է մասնագիպական միջազգային ստանդարտների արդիական շրջանակ։ ԱԲՄՄԿ-ը մշակում է մի շարք նման ստանդարտներ։ Իսկ ԱԲՄԵԿ-ը կխրախուսի ու կաջակցի դրանց ներդրմանը անդամ կառույցների կողմից՝ իրենց խնդիրներին ու կարիքներին հարմարեցված
* Նպատակ 3 – Գիտելիքի փոխանակում/տարածում. Տարածաշրջանում հանրային հատվածի աուդիտի, հաշվետվողականության, արդյունավետ կառավարման և թափանցիկության ամրապնդման նպատակով ԱԲՄԵԿ-ը ձգտում է բարելավել գիտելիքների տարածումը անդամների միջև, ինչպես նաև փոխանակումը արտաքին/ այլ գործընկերների հետ։
* Նպատակ 4 – Կառավարում և հաղորդակցություն. Իր առաքելությունն արդյունավետ իրագործելու և անդամների պահանջներին համապատասխան իր կարողությունները զարգացնելու համար անհրաժեշտ է, որպիսզի ԱԲՄԵԿ-ը լավ կառավարվի։

Ներկայիս ձևաչափը մշակվել է արդյունավետ կառավարման և էֆեկտիվ հաղորդակցման սկզբունքներից ելնելով։ Այս մոդելն արտացոլում է նաև ռազմավարական նպատակները, խրախուսում է անդամ ԱԲՄ-ների հնարավորինս լայն ներգրավումը կազմակերպության աշխատանքներին և կառուցում/ստեղծում է ռազմավարական պլանի իրագործման մեջ ներգրվված ԱԲՄԵԿ-ի բոլոր կառույցների միջև կայուն/ամուր կապեր։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ^ UN General Assembly adopted Resolution A/66/209 on SAI independence -  Archived 2013-04-02 at the Wayback Machine.
2. ↑  ^ NIK’s membership in EUROSAI -
3. ↑  ^ What is EUROSAI? -
4. ↑  ^ International Relations -  Archived 2013-05-29 at the Wayback Machine.
5. ↑  ^ EUROSAI -  Archived 2014-06-06 at the Wayback Machine.
6. ↑  ^ European Court of Auditors -  Archived 2013-12-25 at the Wayback Machine.
7. ↑  ^ International Organisation of Supreme Audit Institutions -  Archived 2014-06-25 at the Wayback Machine.
8. ↑  ^ ECIIA Signs Cooperation Agreement with EUROSAI -  Archived 2011-05-14 at the Wayback Machine.
9. ↑  ^ PREVIOUS CONGRESSES -  Archived 2011-09-01 at the Wayback Machine.
10. ↑  ^ VII. EUROSAI Congress, Krakow Poland (5. 6. 2008) -  Archived 2014-01-07 at the Wayback Machine.
11. ↑  ^ Three years of Polish Presidency in EUROSAI - , 2789.pdf
12. ↑  ^ VIII EUROSAI CONGRESS – Archived 2014-12-29 at the Wayback Machine.
13. ↑  ^ EUROSAI Presidency 2014 – 2017 -
14. ↑  ^ THE INSTITUTION AND ITS ANTECEDENTS -