*Պաուլյուս Պոնտիուսի էկորշեն*
**Էկորշե** (ֆր.՝ écorché - «կեղևազրկված», ֆր.՝ écorce - «կեղև, կեղև»), ուսումնասիրության առարկա, մարդու, կենդանու մաշկից զուրկ, բաց մկաններով քանդակային պատկեր։

Արվեստում
---------

Լեոնարդո դա Վինչիի գծանկարներից
Ենթադրաբար, էկորշեի մեթոդը օգտագործվել է անտիկ շրջանում։ Վիզուալ արվեստում էկորշեի օգտագործման ամենավաղ հավաստի ապացույցները գալիս են Վերածննդի դարաշրջանից։ Ճարտարապետ Լեոն Բատիստա Ալբերտին խորհուրդ էր տալիս մերկ ֆիգուրները նկարել՝ սկսած ոսկորներից և մկաններից, և միայն դրանից հետո դրանց մաշկ «հագցնել»։ Պահպանվել են Անտոնիո Պոլայոլոյի հետևորդների նկարները, որոնք ենթադրել են, որ նա էկորշե է արել։ Լեոնարդո դա Վինչին օգտագործել է այս տեխնիկան քայքայված վերջույթներով կենդանիների իր վաղ ճեպանկարներում՝ շատ ճշգրիտ կերպով փոխանցելով մարմնի մկանային կառուցվածքը (գծագրեր Վինձորի ամրոցից No. 12625, 19003, 19013. 19014)։ Ֆլորենցիայի Բարջելլոյի թանգարանում կա մաներիստ քանդակագործ Լ.Կ. Սիգոլիի ստեղծածբրոնզե անատոմիական ֆիգուրը (մոտ 1600 թվական)։ Բարոկկո դարաշրջանում «էկորշե» գծանկարներ է ստեղծել ճարտարապետ և նկարիչ Պիետրո դա Կորտոնայը։

Տերմինն առաջին անգամ հայտնվել է Ֆրանսիական ակադեմիայի բառարանում 1787 թվականին։

Հուդոնի «էկորշեն»
-----------------

1766 թվականին Հռոմեական Սանտա Մարիա դելի Անջելի է դեյ Մարտիրի եկեղեցու առաջնորդը ընտրել է երիտասարդ քանդակագործ Ժան-Անտուան Հուդոնին երկու՝ Կարթուզիայի հովանավոր Սուրբ Բրունոնի և Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչի արձանները ստեղծելու համար։ Հովհաննես Մկրտչի էսքիզը Հուդոնն արել է անատոմիական կերպարի տեսքով՝ օգտագործելով վիրաբույժ Սեգուրից ստացած գիտելիքները, որը ֆրանսիական Սենտ Լուի հիվանդանոցում նրան դիակների հերձումով անատոմիա էր սովորեցրել։ Հուդոնի «էկորշեն» բարձր է գնահատվել Սեգուրի և արվեստագետների և արվեստի գիտակների կողմից։ Քանդակը ճանաչվել է բոլոր հայտնի անատոմիական մոդելներից լավագույնը։ Հռոմի ֆրանսիական ակադեմիայի տնօրեն Շառլ Նատուարը, Գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ակադեմիայի պաշտպան մարկիզ Մարինյիի թույլտվությամբ ձեռք է բերել մոդելի գիպսային ձուլվածքը։ «Էկորշեի» օրինակները մինչ օրս դարձել են անփոխարինելի ուսուցման միջոց բոլոր գեղարվեստի ակադեմիաներում և արվեստի դպրոցներում ակադեմիական նկարչության և մոդելավորման ուսուցման գործընթացում։ Դրանք այնքան տարածված են դարձել, որ կոչվում են քանդակագործի անունով՝ «հուդոններ»։

Անատոմիայում
------------

1765-1766 թվականներին էկորշեի անատոմիական օրինակներ են օգտագործվել Մեզոն Ալֆորում հիմնադրված անասնաբույժների դպրոցում և ֆրանսիական այլ ուսումնական հաստատություններում ուսուցման համար։ Էկորշեի մեծ թվով օրինակներ է ստեղծել Մեզոն Ալֆորի անասնաբուժական դպրոցի առաջին տնօրեն, անատոմիստ Օնորե Ֆրագոնարը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Кларк, Кеннет Маккензизаглавие=Нагота в искусстве : исследование идеальной формы* {{{заглавие}}} / Пер. с англ.: М. В. Куренной и др.. — СПб.: Азбука-классика, 2004. — С. 461.
2. ↑  Écorché. // Dictionnaire de l’Académie françoise, Nimes 1787, Band 1, S. 409
3. ↑  *Арнасон Г. Г.* Скульптура Гудона / Пер. с англ. П. В. Мелковой; Ред. Е. В. Норина; Худ. В. В. Лазурский.. — М.: Искусство (издательство), 1982. (в пер.)
4. ↑  Власов, Виктор Георгиевич. Экорше // Власов В. Г. Новый энциклопедический словарь изобразительного искусства. В 10 т. — СПб.: Азбука-Классика. — Т. X, 2010. — С. 644
5. ↑  "Helmut Mayer. Das Kabinett des Direktor Fragonard" (in գերմաներեն). Frankfurter Allgemeine Zeitung. Արխիվացված from the original on 2013 թ․ ապրիլի 18. Retrieved 2013 թ․ ապրիլի 12.