**Վիեննայի պետական օպերա** (գերմ.՝ Wiener Staatsoper, հիմնադրվել է 1869 թվականին) (մինչև 1918 թվականը՝ Վիեննայի պալատական օպերա), խոշորագույն օպերային թատրոն, Ավստրիայի երաժշտական մշակույթի կենտրոն։

Պատմություն
-----------

Վիեննայի պետական օպերա։ 1898 թվական
Վիեննայի պալատական օպերան ստեղծվել է 17-րդ դարի կեսին։ 17-18-րդ դարերին ներկայացումները տրվել են տարբեր թատրոններում։ 17-րդ դարի վերջերին և 18-րդ դարի սկզբին թատրոնի խաղացանկի հիմքը կազմել են իտալական օպերաները։

18-րդ դարի կեսից Վիեննայի պալատական օպերայի վրա էական ազդեցություն է գործել Ք․ Վ․ Գւյուկի օպերային ռեֆորմը, ձեավորվել է ազգային օպերային ոճ (Ի․ Ումլաուֆի, Կ․ Դիտերսդորֆի, Ամադեուս Մոցարտի օպերաների բեմադրությունը)։

19-րդ դարում թատրոնում բեմադրվել են գերմանական, ավստրիական, իտալական և ֆրանսիական կոմպոզիտորների օպերաներ, հանդես են եկել Եվրոպայի ականավոր շատ երգիչներ։

1880-ական թվականներին Ռիխտերի (երաժշտական տնօրեն և դիրիժոր՝ 1875 թվականից) և հատկապես Գ․ Մահլերի (թատրոնը ղեկավարել է 1897-1907 թվականներին) գործունեության շնորհիվ Վիեննայի պետական օպերան դարձել է Եվրոպայի լավագույն օպերային թատրոններից մեկը։ 1869 թվականին թատրոնը ստացել է սեփական շենք։ Այստեղ բեմադրվել են Ամադեուս Մոցարտի, Լուդվիգ վան Բեթհովենի, Ռիխարդ Վագների, Ջուզեպպե Վերդիի, Կ․ Դեբյուսիի, Ռիխարդ Շտրաուսի, ինչպես և (Վիեննայում առաջին անգամ) Պյոտր Չայկովսկու («Եվգենի Օնեգին», «Պիկովայա դամա», «Իոլանտա») օպերաները։

1920-ական թվականներին․ թատրոնի խաղացանկում մեծ տեղ են գրավել Ա․ Շյոնբերգի, Է․ Կշենեկի, Ա․ Բերգի, Է․ Կոռնգոլդի օպերաները։ Ֆաշիստական օկուպացիայի տարիներին (1938-1944) թատրոնը ճգնաժամ է ապրել։ 1945 թվականին Վիեննայի ռմբակոծման ժամանակ թատրոնի շենքը ավերվել է (վերականգնվել է 1955 թվականին)։ 1945 թվականին երկրի ազատագրումից հետո Վիեննայի պետական օպերան կրկին նվաճել է Ավստրիայի առաջատար երաժշտական կենտրոնի փառքը։

1940-1960-ական թվականներին թատրոնի խաղացանկում դասական գործերի կողքին տեղ են գրավել ժամանակակից կոմպոզիտորների օպերաներ (Կ․ Օրֆ, Վ․ էգկ, Պ․ Հինդեմիթ, Ֆ․ Պուլենկ, Ի․ Պիցետտի և ուրիշներ)։ Այստեղ հանդես են եկել Ավստրիայի և այլ երկրների լավագույն երգիչները, խոշորագույն դիրիժորներ Կ․ Կրաուսը, Ռ․ Շտրաուսը, Բ․ Վալտերը, Օ․ Կլեմպերերը, Վ․ Ֆուրտվենգլերը, Ցո․ Կրիպսը, Վ․ դե Սաբատան, Կ․ Բյոմը, Դ․ Միտրոպուլոսը, Լ․ Բեռնստայնը և ուրիշներ։

Տես նաև
-------

Angizia — рок-группа, работающая в стиле авангардный метал, все участники которой являются музыкантами Венской государственной оперы.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Wiki Loves Monuments monuments database — 2017.
2. 1 2  archINFORM (գերմ.) — 1994.

Գրականություն
-------------

* Stefan, Paul. Das neue Haus. Ein Halbjahrhundert Wiener Opernspiel und was voranging. — Wien/Leipzig: Strache, 1919.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք Archived 2015-11-04 at the Wayback Machine.


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Վիեննայի պետական օպերա***էջը Վիքիպահեստում |

* Официальный сайт
* Венская государственная опера: прошлое и настоящее Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ · ՏիկՏոկ · ՅուԹյուբ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ նորվեգական · Universalis |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | CiNii: DA09037189 · SUDOC: 02888924X · VIAF: 134525010 · WorldCat VIAF: 134525010 |

 |

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 11, էջ 428)։*  |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Վիեննայի տեսարժան վայրեր |
| --- |
|  |
| Քաղաք | Ներքին քաղաք • Ռինգշտրասե • Գրաբեն  • Կոլմարկտ • Քերնտներշտրասե • Շտեֆանսպլաց • Կարլսպլաց • Ամ-Հոֆ |
|  |
| Պալատներ և կալվածքներ | Բելվեդեր • Շյոնբրուն • Հոֆբուրգ • Լիխտենշտայնների պալատ |
|  |
| Հասարակական շինություններ | Հունդերտվասերի տուն • Դանուբյան աշտարակ • Վիեննայի պետական օպերա • Կուրսալոն |
|  |
| Թանգարաններ և հուշարձաններ | Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա • Ալբերտինա պատկերասրահ • Բելվեդեր պատկերասրահ • Լեոպոլդ թանգարան • Բնագիտության պատմության թանգարան • Արվեստի պատմության թանգարան • Վիեննայի ռազմապատմական թանգարան • Զիգմունդ Ֆրոյդի թանգարան • Մոցարտի տուն |
|  |
| Վանքեր և տաճարներ | Սուրբ Ստեփանոսի մայր տաճար • Կապուցիներկիրխե • Կարլսկիրխե • Վոթիվկիրխե |
|  |
| Զբոսայգիներ, այգիներ | Վիեննայի համալսարանի բուսաբանական այգի • Պրատեր • Շյոնբրունի կենդանաբանական այգի • Դոնաուինզել |

 |