**«Պիլոտ»** (ռուս.՝ *Пилот, ПилОт*, հաճախ օգտագործվում է նաև «**ՊիլՕտ**»), ռուսական ռոք խումբ, որը հիմնադրվել է 1997 թվականի Իլյա Կնաբենգոֆոմի կողմից (Իլյա Չյորտ)։

Պատմություն
-----------

Խմբի ելույթը որպես «Աշխարհն ընդդեմ թմրամիջոցների» քարոզարշավի մաս, 2008 թվական
1997 թվականի հունվարի 11-ին Սանկտ Պետերբուրգում *Military Jane* փլուզումից հետո ծնվում է նոր «*Պիլոտ*» խումբը՝ հետևյալ կազմով․ Իլյա Չյորտ (վոկալ), Ռոման Չույկով (կիթառ), Ստանիսլավ Մարկով (բաս կիթառ), Վիկտոր Կուզմիչյով (թմբուկներ)։ Հունվարից մայիս խումբը ձայնագրում է իր առաջին «*Война*» ալբոմը «*Нева-Рекордс*» ստուդիայում, որը թողարկվեց դեկտեմբերին։

Կոլեկտիվը սկսում է մշտապես ելույթ ունենալ ռոք փառատոններին, այդ թվում «*Песни конца XX века*», «*Наполним небо добротой*», «*Новая Волна Питерского Рока*», «*Рок против наркотиков*», «*Балтийский берег*», «*Невский десант 2*» փառատոններին։ 1998 թվականի սկզբին խումբը թողարկում է երկրորդ «*Жывой концерррт*» ալբոմը։

1999 թվականի առաջին ամիսներին խումբը լքում են Վիկտոր Կուզմիչյովը (նրան փոխարինում է Դենիս «Դենս» Մոժինը) և ջութակահարուհի Մարիա Նեֆյոդովան, ով տեղափոխվում է «Կարոլ ի Շուտ» հորրոր փանկ խումբ (նրան փոխարինում է Մաքս Յորիկը)։ Փետրվարին ստեղծվում է խմբի պաշտոնական կայքը և նկարահանվում է *Трамвайная* երգի տեսահոլովակը, որը սկսում է ցուցադրվել *MTV Россия* հեռուստաալիքում։ Հոկտեմբերի 23-ին անց են կացվում համերգի նկարահանումները Սանկտ Պետերբուրգի «Սպարտակ» ակումբում։ Աշնանը թողարկվում են *CD «Жывой концерррт»* և «*Пилот. Часть первая официальная*» տեսագիրքը։ *MTV*-ն սկսում է նկարահանել *Транзит* երգի տեսահոլովակը։ Սեպտեմբերի 30-ին խումբը թողարկոմ է «*Концерт в Санкт-Петербурге зпт*» հոլովակը և *Война* երգի տեսահոլովակը։

2000 թվականին խմբին միանում է Նիկոլայ Լիսովը, ով փոխարինում է Մոժինին։ 2001 թվականի մայիսին ավարտում են «*Сказка о Прыгуне и Скользящем*» ալբոմի աշխատանքները։ Աշնանը թողարկվում է «*Тюрьма*» երգի տեսահոլովակը, ռոտացիայի է դրվել *Муз-ТВ*-ի կողմից և հայտնվել ՆՏՎ հեռուստաալիքի «*ПепсиЧарт*» հիթ փառատոնում։ Ձմռանն անց են կացվում «*Небо*» և «*7 часов утра*» երգերի նկարահանումները։

2002 թվականի փետրվարի 22-ը նշանավորվել է «*Наше Небо*» ալբոմի թողարկումով, որի շնորհանդեսը տեղի է ունենում Սանկտ Պետերբուրգում և Մոսկվայում։

2002 թվականի հոկտեմբերին ձայնագրվել և թողարկվել է «Джоконда» ալբոմը։

2003 թվականին երաժիշտները դառնում են «*Տարվա խումբ. հանդիսատեսի ընտրություն*» անվանակարգում Պոբորոլի մրցանակի դափնեկիրներ։ Գարնանը թողարկվում է «*Времена года*» մինի ալբոմը։ Նույն թվականին նկարահանվել է «*Мама*» երգի տեսահոլովակը։

2004 թվականի սկզբին «*Премия FUZZ*» երաժշտական 8-րդ մրցանակաբաշխության ժամանակ խումբը հաղթում է 2003 թվականի «Տարվա խումբ — 2003» անվանակարգում։ 2004 թվականի ապրիլի 20-ին թողարկվեց «*Рыба, Крот и Свинья*» ալբոմը։ Ապրիլի 25-ին «Լուժնիկի» սպորտային պալատում տեղի ունեցավ նոր ծրագրի համերգ-շնորհանդեսը։ Հունիսին թողարկվում է «*Шнурок*» երգի տեսահոլովակը, իսկ նոյեմբերին՝ «*Ждите солнца*»։

2005 թվականը նշանավորվեց Վիկտոր Բաստրակովի խմբում հայտնվելով և Ռոման Չույկովի հեռանալով։ Թողարկվում է «*Рок»* երգի տեսահոլովակը։

2006 թվականի մարտին խումբը ստեղծում է «*Ч/б*» ալբոմը։

2007 թվականի հունվարի 11-ին խումը նշում է իր 10-ամյակը Սանկտ Պետերբուրգում ԴՍ Հոբելյանականում, ստեղծում նոր առցանց կայքը և թողարկում «*10 лет — полёт нормальный*» հոբելյանական ալբոմը։ Հոկտեմբերին խմբից հեռանում է Մաքս Յորիկը։ Նրան փոխարինում է Անդրեյ Կազաչենկոն։

2008 թվականի սեպտեմբերի 18-ին, «*10 лет — полёт нормальный*» *DVD*-ից հետո, խումբը թողարկում է «1+1=1» ալբոմը։

2009 թվականի աշնանը խումբը համերգներ է տալիս ի պաշտպանություն «*Содружество*» նոր ալբոմի։

2011 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ներկայացվել է հերթական «*Осень*» անվանումով ալբոմը, ի աջակցություն որի տեղի ունեցավ շրջագայություն 25 քաղաքներում։

2012 թվականի փետրվարին խումբը նշեց 15-ամյակը մեծ համերգներով Սանկտ Պետերբուրգում և Մոսկվայում, յուրաքանչյուր համերգին հավաքվում էր մի քանի հազար երկրպագու։ Մարտին սկսվում է «*15 лет рока — это срок*» շրջագայությունը։ Հուլիսի 6-ին խումբը ելույթ է ունենում «*Нашествие 2012*» փառատոնին, որպես փառատոնի առաջին օրվա գլխավոր՝ մեկուկես ժամ հոբելյանական հաղորդում խաղալով։ 2012 թվականի աշնանը շարունակվում է հոբելյանական շրջագայությունը, որը ավարտվեց Նորիլսկ քաղաքի առաջին այցով, դեկտեմբերի կեսին։

2013 թվականի փետրվարի 24-ին խումբը դարձավ «*Чартова Дюжина*» մրցանակի դափնեկիր՝ մրցանակ ստանալով «Песня» անվանակարգում «*Осень*» ստեղծագործության համար։ Նույն թվականին, նոր ալբոմի թողարկման նախօրեին, խմբից հեռացան Նիկոլայ Լիսովը և Ստաս Մարկովը։ Նրանց փոխարինեցին թմբկահար Նիկիտա Բելոզերովը և բաս կիթառահար Սերգեյ Վիրվիչը ( նախկինում «Յու-Պիտեր»)։ Նրանց հետ խումբը սկսեց ձայնագրել նոր ալբոմ, որը թողարկվեց 2013 թվականի աշնանը։

2013 թվականի հունիսին երաժիշտները մասկացեցին «*Остров*» երկրորդ փառատոնին Արխանգելսկում, ինչպես նաև «*Доброфест*», «*Нашествие*» и «*Крылья*» ռոք փառատոններին։ 2013 թվականի հոկտեմբերի 2-ին սկսվեց խմբի շրջագայություն՝ ի աջակցություն «13» ալբոմի։

2014 թվականի օգոստոսի 8-ին Վիկտոր Բաստրակովը մահացավ թրոմբի անջատման պատճառով։

2015 թվականի սեպտեմբերին թողարկվեց «*Изолятор*» ալբոմը։ Իլյա Չյորտը նկարագրեց այն որպես «ամենադաժաններից մեկը թե՛ երաժշտության մեջ, թե՛ բառերի մեջ» խմբի բոլոր ալբոմների շարքում։

2016 թվականի գարնանը խումբը թողարկեց «*Кукушка*» ալբոմը։ Ռելիզը նվիրված է «հնագույն մոգությանը» և լցված է էթնիկական զգացմունքներով։

2017 թվականը Պիլոտի համար նշանավորվեց խմբի պատմության մեջ ամենամեծ շրջագայությամբ. երաժիշտները «*Двадцатничек*» հոբելյանական ծրագրով ելույթ ունեցան ավելի քան 50 քաղաքներում, իսկ Սանկտ Պետերբուրգում հոբելյանական համերգին, որում բացի խմբի հյուրերից, բեմ է դուրս եկել խմբի նախկին բասիստը՝ Ստանիսլավ Մարկովը՝ խմբի հետ նվագելով «*Тюрьма*» երգը։

2018 թվականի հունվարի 11-ին՝ խմբի 21-ամյակին, թողարկվել է «*Пандора*» ալբոմը։

2019 թվականին խումբը նվիրում է «*Рыба, крот и свинья*» ալբոմի 15 տարին շրջագայությանը։ Այդ ժամանակ խումբը թողարկել էր 13 համարակալված ալբոմ, նկարահանել 20 տեսահոլովակ։ Մենահամերգները հավաքում են ավելի քան 6000 մարդ։

2020 թվականի աշնան վերջին թողարկվել է «*Заживо*» երգը, որը գրվել է 2017 թվականի մայիսին։ Կոմպոզիցիան դարձավ խմբի առաջիկա ալբոմի առաջին սինգլը, որի համար 2021 թվականի մարտին թողարկվեց տեսահոլովակ՝ այլընտրանքային սաունդթրեքով։ Ալբոմի երկրորդ և երրորդ սինգլները «*Апрель*» և «*Архангельск*» երգերն էին, իսկ 2021 թվականի դեկտեմբերի 17-ին գալիք ալբոմի չորրորդ սինգլը՝ «*Самый вкусный снег*», թողարկվեց «Наш радио»-ի «Чартовой дюжине»: 2022 թվականի ապրիլի 1-ին սկսվեց խմբի 25-ամյակին նվիրված հոբելյանական շրջագայությունը, իսկ ապրիլի 2-ին տեսահոլովակ թողարկվեց գալիք ալբոմի հինգերորդ սինգլի համար՝ «*Иордань*» երգը։

2022 թվականի գարնանը «Պիլոտ» խումբը պետք է թողարկեր նոր ալբոմ, որի հրատարակության և ձայնագրման գումարը հավաքել են *Planeta.ru* Քրաուդֆանդինգ հարթակում։

2022 թվականին խումբը մասնակցեց «*Zа Россию*» հայրենասիրական փառատոնին՝ ի աջակցություն Ուկրաինայի վրա Ռուսաստանի հարձակմանը։ Մարաթոնին մասնակցելու ֆոնին խումբը լքեց ստեղնաշարային և էլեկտրական գործիքները ձայնագրող Անդրեյ Կազաչենկոն, ով նվագում էր խմբում 2007 թվականից։ Խումբը լքել են նաև բասիստ Սերգեյ Վիրվիչը և մամուլի պատասխանատու Լանա Բալախմատովան։

Մայիսի 13-ին թողարկվում է ապագա ալբոմի «*Челябинск-Шамбала*» երգի տեսահոլովակը, իսկ արդեն մայիսի 27-ին խումբը թողարկում է ալբոմը՝ «*Тыгыдым*»։

2022 թվականի օգոստոսին «Պիլոտ» խումբը ներկայացրեց նոր մասնակիցներին՝ Ալեքսեյ Սվետլովին (կիթառ) և Իվան Պետրովին (բաս-կիթառ)։ Խմբին միացավ PR-մենեջեր Աննա Մենշինկովան։

Սեպտեմբերի 1-ին խումբը ներկայացրեց «*Море, космос, дети*» երգի տեսահոլովակը։

Կազմ
----

### Ներկայիս կազմ

* Իլյա Չյորտ — վոկալ, հեղինակ, էլեկտրակիթառ, ակուստիկ կիթառ, շրթհարմոն, հարվածային գործիքներ (1997 թվական — մեր օրեր)
* Նիկիտա Բելյոզորով — թմբուկներ, էլեկտրական հարվածային գործիքներ, վոկալ (2013 թվական — մեր օրեր)
* Ալեքսեյ Սվետլով — կիթառ (2022 թվական — մեր օրեր)
* Իվան Պետրով — բաս կիթառ (2022 թվական — մեր օրեր)

### Նախկին անդամներ

* Ստանիսլավ Մարկով — բաս կիթառ (1997—2013 թվականներ)
* Վիկտոր Կուզմիչև — թմբուկներ (1997—1999 թվականներ, լքել է խումբը ընտանեկան պատճառներով)
* Ռոման Չույկով— կիթառ (1997—2005 թվականներ; մահացել է 2013 թվականին)
* Դենիս Մոժին — թմբուկներ (1999—2000 թվականներ)
* Մաքս Յորիկ — ջութակ, ստեղնաշարային գործիքներ, հարվածային գործիքներ (1999—2007 թվականներ)
* Նիկոլայ Լիսով — թմբուկներ (2000—2013 թվականներ)
* Վիկտոր Բաստրակով — կիթառ (2006—2014 թվականներ; մահացել է 2014 թվականին)
* Անդրեյ Կազաչենկո — ստեղնաշարային գործիքներ, սեմպլեր, էլեկտրակիթառ (2007—2022 թվականներ)
* Սերգեյ Վիրվիչ — բաս կիթառ (2013—2022 թվականներ)

### Սեսիոն երաժիշտներ

* Սերգեյ Սմորոդինսկի — կիթառ (2004—2005 թվականներ)
* Պավել Պիկովսկի — կիթառ («*Кукушка*» ալբոմի ձայնագրան մասնակից)
* Եգոր Ուբել — կիթառ («*Изолятор*» և «*Тыгыдым*» ալբոմներ), կիթառ և ջութակ («*Кукушка*» ալբոմ)
* Յուրի Սինիցկի — շրթհարմոն («*Тыгыдым*» ալբոմ)

### Ժամանակացույց

Սկավառակագրություն
------------------

**Ստուդիական ալբոմներ**

***Սյուզի ջան, էստեղ լրիվ ռուսերեն վիքիին է հղումները տրված, խնդրում եմ հղումները հանես***

* 1997 — «*Война (акустика)*»
* 2001 — «*Сказка о Прыгуне и Скользящем*»
* 2002 — «*Наше Небо*»
* 2002 — «*Джоконда*»
* 2004 — «*Рыба, Крот и Свинья*»
* 2006 — «*Ч/б*»
* 2008 — «*1+1=1*»
* 2009 — «*Содружество*»
* 2011 — «*Осень*»
* 2013 — «*13*»
* 2015 — «*Изолятор*»
* 2016 — «*Кукушка*»
* 2018 — «*Пандора*»
* 2022 — «*Тыгыдым*»

**Համերգային ալբոմներ**

* 1998 — «*Жывой концерррт*»
* 1999 — «*Концерт в Санкт-Петербурге зпт*»

**Մինի ալբոմներ և ժողովածուներ**

* 2002 — «*Времена года*»
* 2007 — «*10 лет — полёт нормальный*»
* 2017 — «*Двадцатничек*»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Рок-фестиваль «Остров» 2013 завершился. Ждём «Остров» 2014
2. ↑  «Группа Пилот объявляет новый конкурс!». *Официальный сайт группы «ПилОт»* (ռուսերեն). 2015 թ․ հունիսի 22. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ հունիսի 29-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
3. ↑  Евгений Резник (2016 թ․ փետրվարի 16). «Илья Чёрт: "Выключите диктофоны, и я расскажу вам правду"». *Кублог.ru* (ռուսերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 21-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
4. ↑  ««Пилот» выпускает «Кукушку»». *NEWSmuz.com* (ռուսերեն). 2016 թ․ մարտի 21. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ հուլիսի 5-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
5. ↑  Михаил Прошутинский (2017 թ․ մարտի 1). «Двадцатничек в СПБ». *RockTimes.ru* (ռուսերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ սեպտեմբերի 26-ին. Վերցված է 2020 թ․ ապրիլի 30-ին.
6. ↑  ««Пилот» показал первую песню будущего альбома». *NEWSmuz* (ռուսերեն). 2020 թ․ նոյեմբերի 23. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 23-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
7. ↑  «Группа «ПилОт» представляет новое видео на песню «Заживо» - первый сингл с будущего альбома». *Официальный сайт группы «ПилОт»* (ռուսերեն). 2021 թ․ մարտի 12. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ դեկտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
8. ↑  «В преддверии новогодних праздников группа "ПилОт" представляет новый, по-настоящему сказочный и зимний, сингл с будущего альбома - «Самый вкусный снег»!». *Официальный сайт группы «ПилОт»* (ռուսերեն). 2021 թ․ դեկտեմբերի 17. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ դեկտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
9. ↑  «Мальчишки и девчонки, дамы и господа! Отправляемся на первые концерты юбилейного тура, посвященного 25-летию группы…». *Официальный сайт группы «ПилОт»* (ռուսերեն). 2022 թ․ մարտի 3. Արխիվացված օրիգինալից 2022 թ․ ապրիլի 3-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
10. ↑  «Новый клипа группы "ПилОт" - "Иордань"». *Официальный сайт группы «ПилОт»* (ռուսերեն). 2022 թ․ ապրիլի 2. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
11. ↑  «Группа Пилот. Запись и издание нового альбома». *Planeta.ru* (ռուսերեն). 2021 թ․ դեկտեմբերի 1. Արխիվացված օրիգինալից 2022 թ․ մարտի 8-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 3-ին.
12. ↑  «Гастроли патриотов. Как кремлевские эксперты и шоу-бизнес зарабатывают на концертах "Za Россию"». *BBC News Русская служба*. Վերցված է 2023 թ․ մարտի 26-ին.
13. ↑  «С «Пилотом», но без «Арии»: Как проходит патриотический Z-марафон». *The Village* (ռուսերեն). Վերցված է 2023 թ․ մարտի 26-ին.
14. ↑  Артемий Троицкий. «Роковые яйца. Как представители российского «говнорока» превратились в госбюджетников на Z-побегушках». *The Insider* (ռուսերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2023 թ․ մարտի 30-ին. Վերցված է 2023 թ․ հուլիսի 1-ին.
15. ↑  «Один из участников рок‑группы «Пилот» ушел из коллектива; группа объявила об участии в музыкальном марафоне «ZаРоссию»». *Медиазона*. 2022 թ․ ապրիլի 16. Արխիվացված է օրիգինալից 2022 թ․ ապրիլի 18-ին. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 18-ին.
16. ↑  «В Петербурге скончался гитарист группы «Пилот»». Lenta.ru. 2014 թ․ օգոստոսի 9. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 17-ին. Վերցված է 2020 թ․ ապրիլի 30-ին.
17. ↑  «rRock.ru - Пилот лишился музыкантов - Весь русский рок!». *rrock.ru*. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 16-ին.
18. ↑  «Изолятор». pilot.spb.ru. Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ ապրիլի 15-ին. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 15-ին.
19. ↑  «Тыгыдым (2022)». *pilot.spb.ru*. Վերցված է 2022 թ․ սեպտեմբերի 4-ին.
20. ↑  «Кукушка». pilot.spb.ru. Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ ապրիլի 15-ին. Վերցված է 2018 թ․ ապրիլի 15-ին.

Գրականություն
-------------

* *Алексеев А. С.* Кто есть кто в российской рок-музыке. — М. : АСТ : Астрель : Харвест, 2009. — С. 398, 399. — ISBN 978-5-17-048654-0 (АСТ). — ISBN 978-5-271-24160-4 (Астрель). — ISBN 978-985-16-7343-4 (Харвест).
* Илья Стогов. Грешники. — С-Пб.: Амфора, 2006. — ISBN 5-367-00169-6

Արտաքին հղումներ
----------------

* Официальный сайт группы ПилОтԱրխիվացված 2007-03-21 Wayback Machine
* Сайт фанатов группы ПилОтԱրխիվացված 2009-09-17 Wayback Machine
* Официальный сайт Макса ЙорикаԱրխիվացված 2007-04-29 Wayback Machine
* «Мир учит человека каждую минуту», — интервью Ильи Чёрта газете «Новое Человечество»
* Интервью Ильи Черта онлайн-газете «ПиRамида»
* «Парный прогон» на телеканале А1 с участием группы ПилОт (фото)
* *Песни, помогающие людям жить*. Интервью с Ильёй Чёртом