**Նյուտոն Բութ Թարկինգտոն** (որոշ թարգմանություններով **Թարկինտոն**, անգլ.՝ Newton Booth Tarkington, հուլիսի 29, 1869(1869-07-29)[…], Ինդիանապոլիս, ԱՄՆ - մայիսի 19, 1946(1946-05-19)[…], Ինդիանապոլիս, ԱՄՆ), ամերիկացի գրող, որի ստեղծագործությունները բարձր էին գնահատվում Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում՝ քսաներորդ դարի առաջին կեսին։ Երեք գրողներից մեկն է, որը Ուիլյամ Ֆոլքների և Ջոն Ափդայկի հետ միասին Պուլիտցերյան մրցանակը ստացել է մեկ անգամից ավելի։ Մինչև 1960 թվականը Թարկինգտոնի ստեղծագործությունները էկրանարկվել են 57 անգամ, իսկ դրանից հետո՝ մեկ անգամ։ Ռուս ընթերցողին հիմնականում հայտնի է 12-ամյա Պենրոդ Սքոֆիլդի մասին եռերգությունը, որն ուղղված է մոտավորապես նույն տարիքի ընթերցողներին։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Ինդիանա նահանգի Ինդիանապոլիս քաղաքում՝ հարուստ ընտանիքում։ Նրա մորեղբայրը՝ Նյուտոն Բութը՝ Կալիֆոռնիայի նահանգապետն էր (հենց նրա պատվին անվանեցին ապագա գրողին), մյուս ազգականը՝ Ջեյմս Վուդվորթը՝ Չիկագոյի քաղաքապետն էր։ Բութ Թարկինգտոնը սկզբում սովորել է Ինդիանապոլիսի միջնակարգ դպրոցում, այնուհետև Արևելյան ափի մասնավոր գիշերօթիկ դպրոցում (Էքսետերի Ֆիլիպսի ակադեմիայում)։ Որոշ ժամանակ սովորել է Փերդյուի համալսարանում (հետագայում դարձել է նրա հարգարժան բժիշկն ու մեկենասը), այնուհետև Փրինսթոնում, որտեղ նա ընկերացել է ԱՄՆ-ի ապագա նախագահ Վուդրո Վիլսոնի հետ։ Նա ճանաչված էր այն ուսանողների շրջանում, ովքեր նրան անվանում էին «Թարք»։ Նա չի ավարտել համալսարանը, բայց հետագայում դարձել է համալսարանի պատվարժան բժիշկը։ Նաև եղել է Կոլումբիայի համալսարանի հարգարժան բժիշկը։

Թարկինգտոնը խրախուսում էր պահպանողական հայացքները, նրա գրեթե բոլոր ձեռքբերումները նվիրված են իր հարազատ Ամերիկայի Միացյալ Նհանգների Արևմտյան շրջաններին։ Նրա ամենահայտնի վեպերից մեկը The Magnificent Ambersons-ն է, որը նկարահանվել է Օրսոն Ուելսի կողմից։ 

Թարկինգտոնը ամուսնացել է երկու անգամ, ունեցել է մեկ դուստր, որը շատ վաղ է մահացել։ Իր կյանքի վերջում, տեսողության հետ կապված խնդիրների պատճառով, նա իր աշխատանքնեը թելադրում էր քարտուղարին։ Ապրել է Մեն նահանգի Ինդիանա քաղաքում։ Թաղված է հայրենիքում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2 3 4  Encyclopædia Britannica
3. 1 2 3 4  Internet Broadway Database — 2000.
4. 1 2 3 4  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #118801376 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մեն նահանգի

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Բութ Թարկինգտոն» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · Filmportal · Internet Broadway Database · Internet Broadway Database · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ · Գուտենբերգ նախագիծ · Internet Speculative Fiction Database · Find A Grave · WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Բրիտանիկա (12-րդ) · Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · American National Biography · Notable Names Database · Treccani |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX1133512 · BNF: 11926044b · CiNii: DA04944701 · CONOR: 70787427 · GND: 118801376 · ISNI: 0000000368498258, 000000008132367X · LCCN: n79078124 · NDL: 00526643 · NKC: jx20090514012 · NLA: 35539423 · NTA: 06924586X · NUKAT: n97083094 · PTBNP: 130422 · SUDOC: 035661747 · VIAF: 54154708 · WorldCat VIAF: 54154708 |

 |

 |