**Իմանտ Զիեդոնիս** (լատիշ․՝ Laimonis Vāczemnieks, մայիսի 3, 1933(1933-05-03)[…], Ռագացիեմս, Lapmežciems Parish, Լատվիա - փետրվարի 27, 2013(2013-02-27), Ռիգա, Լատվիա), լատվիացի գրող, արձակագիր։ ԼԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1967)։ ԼԽՍՀ ժողովրդական գրող (1977), «Երեք աստղ» շքանշանի ասպետ (1995)։

Ռիգայի «Դայլես» թատրոնի դերասանուհի Աուսմա Զիեդոնիս-Կանտանեի ամուսինը։

Կենսագրություն
--------------

Իմանտ Զիեդոնիսը ծնվել է 1933 թվականին Յուրմալայի Սլոկա շրջանում։ Ավարտել է Տուկումսկի միջնակարգ դպրոցը, 1959 թվականին՝ Լատվիայի համալսարանի բանասիրության ֆակուլտետը։ 1964 թվականին գրականության բարձրագույն դասընթացներ է անցել ՌԴ ԳԱ Մաքսիմ Գորկու անվան համաշխարհային գրականության ինստիտուտում։ Զբաղեցրել է տարբեր պաշտոններ, եղել է գրադարանավար, ճանապարհաշինարար, ուսուցիչ, խմբագիր։

Բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուն՝ «Հող և երազանք» (Zemes un sapņu smilts) տպագրվել է 1961 թվականին։ Տասնամյակի վերջում նա իր հաստատուն տեղն է ունեցել լատվիական գրականության մեջ՝ տպագրելով ևս երեք բանաստեղծական ժողովածուներ՝ «Սրտի ուժանակ» (Sirds dinamīts, 1963), «Մոտոցիկլ», (Motocikls, 1965) և «Ես գտնում եմ ինձ» (Es ieeju sevī, 1968)։

Միաժամանակ ստեղծագործել է արձակ ժանրում։ 1965 թվականին լույս է տեսել նրա «Պոետի սիրտը» (Dzejnieka dienasgrāmata), 1967 թվականին՝ «Փրփրակալած արահետով» ստեղծագործությունները, որից հետո Զիեդոնիսը գլխավորել է գրողների միության խորհուրդը և դարձել է Լատվիայի մշակութային հիմնադրամի նախագահը։ 1970-ական թվականներին ուսումնասիրել է լատվիական ժողովրդական մշակույթի արմատները։ Հաստատվել է Մուրյանի քաղաքից դուրս գտնվող գյուղական վայրում, որտեղ նաև տուն է կառուցել և գրել իր երեք քնարական և հեգնական մանրապատումների գրքեր («Epifānijas», 1971, 1974, 1994), որոնք նույնականացվում են որպես արձակ բանաստեղծություն։ Այս ժամանակաշրջանում Զիեդոնիսը հավաքել և գրել է ժողովրդական հեքիաթներ և մանկական գրքեր՝ «Գունավոր հեքիաթներ» (Krāsainās pasakas, 1973), «Արջերի հեքիաթը» (Lāču pasaka, 1976) և «Դատարկաբանություն և հեքիաթներ» (Blēņas un pasakas, 1980)։ Նրա «Ինչ է կոլխոզը» (Kas tas ir - kolhozs, 1984) գիրքը ուղղակիորեն հասցեագրված էր կոլխոզին կամ խորհրդային կոլտնտեսությանը։

Զիեդոնիսը եղել է Լատվիական ազգային վերածնունդ «Ատմոդա» շարժման նշանավոր դեմքերից։ 1990 թվականին ընտրվել է որպես Լատվիայի Հանրապետության Գերագույն խորհրդի անդամ և մեկն էր այն անդամներից, ով կողմ է քվեարկել Լատվիայի անկախության հռչակագրի վերականգնման համար։

Մահը
----

Մահացել է 2013 թվականի փետրվարի 27-ին Ռիգայում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. 1 2
3. 1 2
4. 1 2
5. 1 2  Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
6. 1 2
7. 1 2
8. 1 2
9. ↑  LIBRIS — 2012.
10. ↑  Հանուն բարեկամության, «Բալթիական առավոտ», լատվիական պատմվածքների ժողովածու, «Սովետական գրող» հրատարակչություն, 1983
11. ↑  Skujins, Z: "Imants Ziedonis Opens Clocks", World Literature Today, Spring 1998.
12. ↑  "Imants Ziedonis "Es ieeju sevī", "Taureņu uzbrukums", "Epifānijas" I un II by Guntis Berelis". *kulturaskanons.lv*. Արխիվացված է the original 2015 թ․ ապրիլի 5-ին. Retrieved 2015 թ․ փետրվարի 1.
13. ↑  "Poet Imants Ziedonis dies at 79". *The Baltic Times*. 2013 թ․ փետրվարի 28. Retrieved 2014 թ․ հունվարի 14.

|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Իմանտ Զիեդոնիս***էջը Վիքիպահեստում |

Արտաքին հղումներ
----------------

* Կենսագրական տվյալներ Archived 2019-04-12 at the Wayback Machine.
* Համառոտ կենսագրություն
* Պատմվածքներ Archived 2019-04-12 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրոքհաուս · Մեծ նորվեգական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90261795 · BNE: XX1148286 · BNF: 12745961c · CiNii: DA14228007 · CONOR: 54070627 · GND: 1013073207 · ISNI: 000000012046410X · LCCN: n84079474 · LNB: 000003375 · NKC: xx0003797 · NTA: 074125362 · NUKAT: n00714000 · PTBNP: 453305 · LIBRIS: 230494 · SUDOC: 078869102 · VIAF: 22550687 · WorldCat VIAF: 22550687 |

 |

 |