**Ջոն Մուգար** (ապրիլի 5, 1914(1914-04-05), Բելմոնտ, Միդլսեքս շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ - մարտի 23, 2007(2007-03-23)) ամերիկահայ ձեռնարկատեր, Մուգարների ընտանիքի նշանավոր անդամ և Նոր Անգլիայի *Star Market* սուպերմարկետների ցանցի նախկին նախագահ։

Կենսագրություն
--------------

Մուգարը ծնվել է 1914 թվականի ապրիլի 5-ին Մարտին և Աննա Մուգարների ընտանիքում՝ Բոստոնում։ Ջոնի իսկական անունը եղել է Զավեն Տեր-Մուդժգարդիչյան։ Նրա նախնիները Ամերիկա են եկել Թուրքիայի (պատմական Արևմտյան Հայաստանի) Խարբերդ քաղաքից, որը գտնվում է Արածանու ձախ ափին մոտակայքում։ Նրա նախապապը և ընտանիքի քսանհինգ անդամները զոհվել են 1915 թվականի ջարդերի ժամանակ։ Ջոնը մեծացել է Բոստոնի տարածաշրջանում, որտեղ նրա հայրը՝ Մարտին Մուգարը և հորեղբայրը Վաշինգտոն փողոցի և Մասաչուսեթս պողոտայի անկյունում ռոստորան են ունեցել, որը հայտնի է եղել *Mugar's Cafe* անվամբ։

### Կրթություն

Ջոն Մուգարը 1937 թվականին ավարտել է Թաֆթս համալսարանը։ 1966-1989 թվականին եղել է Թաֆթսի հոգաբարձուն։ Նա նաև եղել է համալսարանի Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի խորհրդի անդամ։

### Անձնական կյանք

Ջոն Մուգարը ամուսնացել է Հելեն Գիենդանտի հետ, որին հանդիպել է 1943 թվականին Նյու Հեմփշիր նահանգի Ռոքինգհեմ շրջանի Պորտսմութ քաղաքում՝ ռազմածովային բազայում։ Այստեղ Մուգարը լեյտենանտ է եղել, իսկ Հելենը՝ բուժքույր։ Ծառայությունը ավարտելուց հետո Մուգարը կնոջ հետ եղել է Գլոստեր։

### Մահ

Ջոն Մուգարը մահացել է 2007 թվականի մարտի 23-ին՝ Գլոստերում։

Կարիերա
-------

### Վաղ կարիերա

Տասներեք տարեկանում վաճառել է *Saturday Evening Post-*ը և Curtis Publishing-ի կողմից Բոստոնում կազմակերպած վաճառքի մրցույթում հաղթելով՝ դարձել է քսան տղաներից բաղկացած «վաճառքի ուժի» ղեկավար։

Մեծ ճգնաժամի ժամանակ հոր ռեստորանը փակվել է և ընտանիքի համար դժվար ժամանակներ են սկսվել։ Ջոնը դադարեցրել է իր քոլեջի բոլոր ծրագրերը և լրիվ դրույքով սկսել է աշխատել իր զարմիկ Ստեփան Մուգարի *Star Market* սուպերմարկետում։

1933 թվականին մեկ տարի զարմիկի մոտ աշխատելուց հետո վերադառնում է դպրոց։ Սկզբում ավարտում է Berkeley Prep-ի ասպիրանտուրան, այնուհետև ավարտել է Թաֆթսի տնտեսագիտության բաժինը։ 1937 թվականին Մուգարը ստացել է մագիստրոսի կոչում։

Նույն թվականին Մուգարը վերադարձել է *Star Market,* որը այդ ժամանակ արդեն ընլայնել էր իր ցանցը և ունել երեք մասնաճյուղ։ Այստեղ նշանակվել է գանձապահ։ 1940 թվականին դարձել է ցանցի փոխնախագահ։

### Հետագա կարիերա

Որպես նախագահ՝ Մուգարը օգնել է *Star Market-*ը փոքր ցանցից վերածել Նոր Անգլիայի խոշոր ապրանքանիշի՝ ավելի քան վաթսուն խանութներով։ Նրա ղեկավարությամբ *Star Market-*ը առաջիններից է եղել, որը բազմաթիվ նորամուծություններ է բերել ոլորտ, ինչպիսիսք են ցելոֆանի մեջ փաթված միսը, խանութներում վաճառվող պատրաստի պահածոներ վաճառելը, նաև փոխարկիչները, որոնք տոպրակները տեղափոխում էին խանութի կայանատեղիի կենտրոնական հավաքման կայան։ Ստեղծել է աշխատավարձի փոխանցման և կենսաթոշակային ծրագիր լրիվ և կես դրույքով աշխատողների համար։ Մուգարը իր աշխատակիցների համար տեղի համալսարանների հետ համատեղ ստեղծել է կրթական և աշխատանքային ծրագրեր և շահագրգռված խրախուսել է կանանց, որպեսզի ավելի ակտիվ դեր ունենան կառավարման մեջ, ինչի մասին վկայում է Սիմսոնի կառավարման դպրոցի հիմնադրման գործում նրա նրա ունեցած նշանակալի դերը։

Ռազմածովային ծառայությունը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ
------------------------------------------------------------------

28 տարեկանում Ջոն Մուգարը դարձել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների ռազմածովային նավատորմի ծառայող։ Նա 1943 թվականին նշանակվել է Պորտսմութի ռազմածովային նավաշինարան, որտեղ եղել է կամիսարիատի ղեկավար։ Հենց այստեղ էլ հանդիպել է իր ապագա կնոջը՝ Հելենին։ Երկուսին էլ ուղարկել են խաղաղօվկիանոսյան ճակատ. Հելենը՝ Նոր Գվինեա, Ջոնը՝ Օկինավա, որտեղ նա եղել է դեսանտային ստորաբաժանման սպա-կոմիսար։ Այստեղ նա ավարտել է իր նավատորմի ծառայողի կարիերան՝ որպես լեյտենանտ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Former Tufts trustee John Mugar passes away at 92". The Tufts Daily. 2007 թ․ մարտի 30. Retrieved 2019 թ․ դեկտեմբերի 24.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)
2. ↑  "Our Boys (Winter 1971)". *Saturday Evening Post*.
3. ↑  Halper, Emanuel B. (1970). *Shopping Center and Store Leases*. Law Journal Press. p. 1477. ISBN 978-1-58852-003-6.
4. ↑  Eileen McSweeney (2007 թ․ մարտի 26). "John M. Mugar; helped build Star Market empire; at 92". *The Boston Globe*. Retrieved 2008 թ․ դեկտեմբերի 27.
5. ↑  Leah R Eggers. "Gifts from Mugar Family". *Simmons College*. Արխիվացված է the original 2016 թ․ օգոստոսի 19-ին. Retrieved 2016 թ․ սեպտեմբերի 22.

Աղբյուրներ
----------

* Francis Storr (2012 թ․ հոկտեմբերի 14). "How Grocery Shoppers got Personal". *Boston Globe Magazine*. Retrieved 2012 թ․ հոկտեմբերի 14.
* Sigrid Reddy Watson (1999 թ․ փետրվարի 12). "A Star before and after merger". *Armenian Mirror Spectator*. Արխիվացված է the original 2007 թ․ հոկտեմբերի 10-ին. Retrieved 2008 թ․ դեկտեմբերի 23.
* Lynn Callison (February 1987). "Perspective on the "Supermarket" Revolution" (PDF). *Journal of Food Distribution Research*. Retrieved 2008 թ․ դեկտեմբերի 27.
* "Star Market 100 years". *Star Market Website*. July 2015. Retrieved 2015 թ․ հուլիսի 30.
* Edgar B Herwick. "How did Star end up over the Mass Pike". Retrieved 2017 թ․ մայիսի 24.
* Jones, Geoffrey; Morgan, Nicholas, eds. (1994). *Adding Value: Brands and Marketing in Food and Drink*. Routledge. ISBN 0-415-09516-6.