**Բեռնի պատմության թանգարան** (ֆր.՝ Musée d’Histoire de Berne; գերմ. Bernisches Historisches Museum) , մեծությամբ երկրորդ պատմության թանգարան Շվեյցարիայում։ Գտնվում է Բեռնի Հելվեթիապլաց հրապարակում։

Պատմություն
-----------

Բերն Պատմական թանգարանի մուտքի դարպասները
1882 թվականին ժամանակակից Կազինոպլացի գրադարանի պատկերասրահում բացվել է Բեռնի Անտիկվարային թանգարան։ Այնտեղ հավաքված էին քանթոնի (գավառ ), մունիցիպալիտետի և համայնքի հնագիտական, պատմական և ազգագրական հավաքածուները։ Մի քանի տարի անց քանթոնը, քաղաքը և քաղաքացիները որոշել են Կիրհենֆելդում կառուցել թանգարանի նոր շենք։ Շվեյցարիայի խորհրդարանը որոշել է կառուցել Ազգային թանգարան Ցյուրիխում։ 1892-1894 թվականներին Հելվիապլացում պատմականության ոճով կառուցվում էր Բեռնի Պատմության թանգարանը։ Նախագծի հեղինակներն էին շվեյցարացի ճարտարապետներ Էդուարդ ֆոն Ռոդթը (գերմ.) և Փոլ Ադոլֆ Տիեշը (գերմ.):

2009թ. հունիսի կեսին բացվել է թանգարանին կից շինությունը (Kubus/Titan):

Այսօրվա դրությամբ թանգարանը իրենից է ներկայացնում երեք հարկանի շենք` իր հնագիտական, մշակութապատմական և ազգագրական հավաքածուներով։ Գլխավոր մուտքի դիմաց տեղակայված է Համաշխարհային հեռագրության հուշարձանը (գերմ.)։

Հավաքածուներ
------------

Ընդհանուր առմամբ թանգարանում հավաքված է մոտ 500 հազար ցուցանմուշ։ 1954-2009 թվականների ընթացքում թանգարանի մասնաճյուղը գտնվում էր Օբերհոֆեն ամրոցում (գերմ.)։ Թանգարանը պարունակում է Բեռնի պատմության և մշակույթի հետ կապված հավաքածուներ։ Ուշագրավ են համարվում Բուրգունդյան պատերազմներում Չառլզ Խիզախից գրավված *Բուրգունդյան գոբելենները:*

*1914թ. ճանապարհորդ Անրի Մոզերը (գերմ.) թանգարանին փոխանցեց իր լայնածավալ արևելյան հավաքածուն, որը երկար տարիներ չէր ցուցադրվել սրահների պակասի պատճառով։ Գոյություն ունեն մի քանի մշտական ցուցահանդեսներ Ասիայից և Եգիպտոսից:*

2008թ. դեկտեմբերին հանդիսավոր կերպով բացվել է նոր սրահ` Ալբրեխտ ֆոն Հալլերի կյանքին և ստեղծագործությանը նվիրված հատուկ ցուցահանդեսի համար։ 2014 թվականի ապրիլի 3-ից մինչև հոկտեմբերի 26-ը ժամանակավոր ցուցադրվում էին գտածոները Շնիդեյոհից (գերմ)։

### Էյնշտեյնի թանգարան

Էյնշտեյնի թանգարանը
2005թ. իբրև ժամանակավոր ցուցահանդես մտածված Ալբերտ Էյնշտեյնի կյանքին և աշխատանքին նվիրված Էյնշտեյնի թանգարանը մնացել է առանձին թանգարան։ Հենց Բեռնում էր Էյնշտեյնը ձևակերպել հարաբերականության տեսությունը։ Ալբերտ Էյնշտեյնի տուն-թանգարանը, որտեղ նախկինում ապրել էր գիտնականը, նույնպես բաց է հասարակության համար Բեռնում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Swiss GLAM Inventory, 16 September 2016 — 2016.
2. ↑  Micro Solutions Software & communications. «Bernisches Historisches Museum : Home» (գերմաներեն). www.bhm.ch. Վերցված է 2017 թ․ նոյեմբերի 25-ին.
3. ↑  Micro Solutions Software & communications. «Bernisches Historisches Museum : Geschichte» (գերմաներեն). www.bhm.ch. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ օգոստոսի 3-ին. Վերցված է 2017 թ․ նոյեմբերի 25-ին.
4. ↑  «Schnidejoch-Gletscherfunde erstmals ausgestellt». *Der Bund, Der Bund* (գերմաներեն). 2014 թ․ փետրվարի 4. 0774-6156. Վերցված է 2017 թ․ նոյեմբերի 25-ին.

Գրականություն
-------------

* Bernisches Historisches Museum. — 100 Jahre Bernisches Historisches Museum – 1894–1994. — Bern, 1994.
* *Anne-Marie Biland.* Bernisches Historisches Museum Architekturführer. — Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. — Bern, 1994. — ISBN 3-85782-549-9.
* *François de Capitani, Stefan Rebsamen.* Historisches Museum Bern. Mit einem Beitrag von Ernst J. Kläy und einem Vorwort von Georg Germann. — Bern, 1985.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Официальный сайт музея
* Литература от и про музей на нем.
* Сайт Музея Эйнштейна

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Բեռնի պատմության թանգարան» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 12164063q · CiNii: DA06872736 · GND: 1007945-2 · ISNI: 0000000121867568, 0000000406125293 · LCCN: n81013183 · NKC: kn20010710439 · NLA: 35099295 · SUDOC: 030169038 · VIAF: 169708849 · ULAN: 500248265 · WorldCat VIAF: 169708849 |

 |

 |