**Դեյմոն Ուեյանս** (անգլ.՝ Damon Kyle Wayans, սեպտեմբերի 4, 1960(1960-09-04), Նյու Յորք, Նյու Յորք), ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր, սցենարիստ և պրոդյուսեր, Ուեյանս եղբայրներից մեկը։

Կենսագրություն
--------------

Դեյմոնը ծնվել է բազմազավակ և աղքատ ընտանիքում։ Նա ունի հինգ քույր (Էլվիրա, Վոննի, Նադյա, Քիմ, Դիդրե), և չորս եղբայր (Մարլոն, Կինեն Այվորին, Շոն, Դուեյն)։ Դեյմոնը վաղ հասակից սկսել է աշխատել, որպեսզի օգնի իր ընտանիքին։ Հնարավոր է, որ հենց այդ պատճառով նա դուրս եկավ դպրոցից և դարձավ կատակերգու դերասան, սկսեց հանդես գալ տարբեր ակումբներում՝ գումար վաստակելու համար։

1984 թվականին Դեյմոնին առաջարկեցին նկարահանվել «Ոստիկանը Բևեռլի Հիլզից» ֆիլմում։ Ֆիլմը մեծ հաջողություն ունեցավ և Դեյմոն Ուեյանսին նկատեցին։ Նա ընդունեց նաև «Եռակի դավաճանություն» ֆիլմում նկարահանվելու առաջարկը, իսկ մեկ տարի հետո նկարահանվեց «Այլ աշխարհ» կինոկատակերգական հեռուստասերիալում։ 
Երիտասարդ դերասանը սկսեց ակտիվորեն նկարահանվել բազմաթիվ ֆիլմերում։ «Երկրային աղջիկները մատչելի են» ֆիլմում նա նկարահանվեց Ջիմ Քերրիի հետ, իսկ «Կենդանի գույն» սերիալում դերասանը նկարահանվեց իր եղբայր Կինեն Այվորնի հետ, որտեղ միաժամանակ մարմնավորեց մի քանի դերեր։ 1991 թվականին նա «Վերջին բոյսկաուտ» ֆիլմում մարմնավորեց գլխավոր դերերից ռեժիսոր Թոնի Սկոտին։

Իսկ 1992 թվականին «Գումար, գումար, շատ գումար» կինոնկարում նա ոչ միայն մարմնավորեց գլխավոր դերը, այլև դարձավ ֆիլմի սցենարիստը և պրոդյուսերներից մեկը՝ ներգրավվելով իր եղբոր՝ Մարլոն Ուեյանսի ֆիլմի նկարահանումներում։
1993 թվականին Դեյմոն Ուեյանսը մարմնավորեց ինքն իրեն՝ «Վերջին կինոհերոսը» ֆիլմում։ 1994 թվականին նա դարձավ «Բլանկմեն» ֆանտաստիկ ֆիլմի սցենարի համահեղինակ, բացի այդ մարմնավորելով գլխավոր դերերից մեկը։ Ինչպես այս, այնպես էլ հաջորդ «Մայոր Պեյն» կատակերգական ֆիլմը մեծ հաջողության են հասնում։ Հետագայում նկարահանվում է «Մեծ սպիտակ խաբեություն» ֆիլմում Սեմյուել Ջեքսոնի հետ և «Բասկետբոլի տենդ» ֆիլմում Դենիել Ստերնոմի հետ։

Անձնական կյանք
--------------

Դեյմոն Ուեյանսն ամուսնացած է եղել Լիզա Տորների հետ, սակայն 2000 թվականին նրանք ամուսնալուծվեցին։ Նրանք ունեն չորս երեխա՝ երկու տղա (Դեյմոն, Մայքլ) և երկու աղջիկ (Կառա Միյա, Կայլա)։ 
Ուեյնսների մեծ ընտանիքը բաղկացած է հայտնի կինոդերասաններից, ռեժիսորներից, սցենարիստներից և կինոկատակերգուներից։

Ֆիլմագրություն
--------------

| Դերասան |
| --- |
| Թվական | Ֆիլմի անուն | Բնօրինակի անվանումը |
| 2010 |  | Untitled Damon Wayans Project |
| 2004—2010 |  | Tavis Smiley |
| 2009 |  | Giuseppe |
| 2008 | Ավելի լավ հնարավոր չէ | Never Better |
| 2006 | Պինգվինների ֆարս | Farce of the Penguins |
| 2004 | Ժպիտի ետևում | Behind The Smile |
| 2003 | Մարսի Իքս | Marci X |
| 2000 | Ձանձրացնողները | Bamboozled |
| 2001-2005 | Իմ կինն ու երեխաները | My Wife and Kids |
| 1999 | Խենթը | Crazy |
| 1997 | Հայացք | Look |
| 1996 | Անխոցելի | Bulletproof |
| 1996 | Բասկետբոլի տենդ | Celtic Pride |
| 1996 | Մեծ սպիտակ խաբեություն | The Great White Hype |
| 1995 | Մայոր Պեյն | Major Payne |
| 1994 | Բեթմենի ստվերը |
| 1994 | Բլանկմեն | Blankman |
| 1993 | Վերջին կինոհերոսը | Last Action Hero |
| 1992 | Գումար, գումար, շատ գումար | Mo’ Money |
| 1991 | Վերջին բոյսկաուտը | The Last Boy Scout |
| 1990 | Նայիր, թե ով է խոսում | Look Who’s Talking Too |
| 1990 | Կենդանի գույներում |  |
| 1988 |  | Punchline |
| 1988 | Երկրային աղջիկները մատչելի են | Earth girls are easy |
| 1988 | Ես կգտնեմ քեզ, անճոռնի՛ | I’m Gonna Git You Sucka. |
| 1988 | Գույներ | Colors |
| 1987 | Ռոկսանա | Roxanne |
|

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  Roglo — 1997. — ed. size: 9000000

Արտաքին հղումներ
----------------

* Արխիվացված 2014-07-21 Wayback Machine