**«Վինտիկն ու Շպունտիկը՝ ուրախ վարպետներ»,** 1960 թվականի խորհրդային նկարված անիմացիոն ֆիլմ՝ հիմնված Նիկոլայ Նոսովի «Անգետիկի և նրա ընկերների արկածները» գրքի վրա։

Սյուժե
------

Էկրանին հայտնվում է մի գիրք, որտեղ Տյուբիկը նկարում է Վինտիկին և Շպունտիկին, իսկ Անգետիկը կավիճով ուրվագծում է և՛ դրանք, և՛ «Ուրախ վարպետներ» արտահայտությունը, որից հետո բացում է շապիկը։ Մակագրերից հետո ցուցադրվում է, թե ինչպես է Տյուբիկը ջրում ելակ, Պոնչիկն ու Սիրոպչիկը հատապտուղների օշարակ են պատրաստում, Տորոպիժկան, Դոկտոր Պիլյուլկինը և Վորչունը հատապտուղներ են քաղում, իսկ Գիտունիկը անընդհատ ինչ-որ բան է սովորեցնում։ Թրթուրները ելակ են ուտում, իսկ շնիկ Բուլկան որսորդ Պուլկայի հետ գաղտագողի անցնում է վնասակար միջատների հետքերով։

Տարածքը մաքրելու համար հերթապահում են մեխանիկները Վինտիկը և Շպունտիկը։ Նրանք արդեն հոգնել էին փոշին ավլելուց, քանի որ այն անընդհատ մտնում էր նրանց քթի մեջ և փռշտացնում։ Վինտիկի ողջամիտ լուծումը տրված դիագրամի համաձայն փոշեկուլ պատրաստելն է։

Գիշերը Պոնչիկն ու Վորչունը գնում են քնելու, Անգետիկն ու Սիրոպչիկը կռվում են, Տյուբիկը նկար է նկարում, իսկ Գիտունիկը դասագիրք է կարդում։ Հայտնվում է բժիշկ Պիլյուլկինը և բոլորին պարկեցնում։ Միայն Անգետիկը, Սիրոպչիկը և Գիտունիկը չեն հանդարտվում, բայց բժիշկ Պիլյուլկինը գերչակի յուղ է նշանակում առաջին երկուսին (ավելի ճիշտ՝ Անգետիկին և Սիրոպչիկին), իսկ վերջինին (ավելի ճիշտ՝ Գիտունիկին) սովորեցնում է չկարդալ անկողնում պառկած, ինչից հետո անջատում է լույսը։ Ինքնավստահ Անգետիկը որոշում է քնել շորերով։

Որոշ ժամանակ անց Վինտիկն ու Շպունտիկը մտնում են սենյակ իրենց պատրաստած փոշեկուլով և որոշում են այն օգտագործել ննջասենյակի ամբողջ փոշին մաքրելու համար։ Բայց փոշեկուլի շարժիչն այնքան հզոր էր, որ Շպունտիկը փոշեկուլով քաշում է Սիրոպչիկի գուլպաներն ու հողաթափերը, Գիտունիկի ակնոցն ու ձեռքի ժամացույցը, իսկ օրացույցից պոկեց 2-ից 10 օր։ Վինտիկը որոշեց մաքրել Գիտունիկի բաճկոնը, բայց ներծծվեցին գրիչն ու կոճակները։ Վինտիկը Սիրոպչիկի բաճկոնից քաշեցքաշեց մ մետաղադրամներ, դանակ, զսպանակ և պարսատիկ։ Ավելին, Վինտիկը կոտրեց բազմոցը և քաշեց երեխաների այլ իրերը, այդ թվում՝ շախմատի հավաքածուն։ Շպունտիկը փորձում է անջատել փոշեկուլը, բայց անջատիչը չի աշխատում։ Շպունտիկը չի հասցնում վարդակին հասնել և ընկնում է օդի հոսքի մեջ, ինչի հետևանքով կորցնում է բաճկոնը, ջինսն ու երկարաճիտ կոշիկները։ Վարագույրները ուրվականի նման «մտնում» են փոշեկուլի մեջ։ Վինտիկին հաջողվում է հասնել վարդակից և հանել վարդակից, բայց նա նույնպես կորցնում է իրերը, որից հետո մեխանիկները գնում են քնելու։ Վինտիկը որոշում է հաջորդ անգամ փոխել շարժիչը։

Առավոտյան Գուսլյան փչում է աքաղաղի երգը՝ արթնացնելով փոքրիկներին։ Նրանք տեսնում են, որ որոշ բաներ բացակայում են՝ Վորչուն-ի վերնաշապիկը բացակայում է, բացակայում է Տորոպիժկա֊ի կոշիկը, Գիտունիկի՝ ակնոցն ու ձեռքի ժամացույցը, Սիրոպչիկի ու Տյուբիկի՝ անդրավարտիքը, իսկ Պոնչիկ-ի մոտ բացակայում է բաճկոնը։ Սիրոպչիկը որոշում է, որ Անգետիկը «դիտավորյալ կատակ է արել» նրանց վրա, միայն նա ոչինչ չի կորցրել։ Անգետիկը դա բացատրում է նրանով, որ նա չէր ցանկանում մերկանալ, ուստի քնում էր իր շորերով։ Բժիշկ Պիլյուլկինը հայտնաբերեց որոշակի «մեքենա» (ոչ ոք չգիտի, որ Վինտիկն ու Շպունտիկը փոշեկուլ են պատրաստել), և բոլորը հասկացան, որ Վինտիկն ու Շպունտիկը չափն անցել են։ Նրանք բացում են փոշեկուլը և հանում ամբողջ «պարունակությունը»։ Կարճահասակ տղաները հրաժարվում են փոշեկուլից, սակայն մեխանիկները նրանց հանգստացնում են՝ ասելով, որ ամեն ինչում գաղափար կա։

Մեկ շաբաթ անց Վինտիկը և Շպունտիկը պատրաստեցին բացօթյա փոշեկուլ, որը մշակում է բույսերը։ Այսպես, օրինակ, «Շպունտիկը» գազար էր մշակում ցածրահասակ մարդկանց համար, իսկ Վինտիկը դրանք առաքում էր աղբատարով։ Շպունտիկը ելակից պատրաստում է մուրաբա, իսկ խատուտիկից՝ շապիկներ ու տաբատներ։

Բայց կարճահասակներին անհանգստացնում են վնասակար միջատները՝ թրթուրները, մորեխներն ու թրթուրները։ Ելակ են ուտում, ցող խմում։ Բոլորը սկսում են պայքարը, բայց վերջում Դաննոն գլխարկի վրա անցք ունի։ Բոլորը վազում են Շպունտիկ, իսկ նա գնում է կռվելու։ Ձեռքամարտը ձախողվում է՝ մորեխները գրեթե ծակում են Շպունտիկի մեքենայի անվադողը, իսկ հետո նա թունավոր միացությամբ փոշեկուլից մաքրում է վնասատուներին։

Մուլտֆիլմի վերջում Շպունտիկն ուրախությամբ ասում է Վինտիկին. «Սա ինչի կարող ես հասնել սովորական փոշեկուլից, եթե խելացի ես»։

Ստեղծողներ
----------

* Սցենարի հեղինակ՝ Նիկոլայ Նոսով։
* Ռեժիսոր՝ Պյոտր Նոսով։
* Արտադրության դիզայներներ - Լիդիա Մոդել․ Վասիլի Ռյաբչիկով։
* Կոմպոզիտոր՝ Միխայիլ Մեերովիչ։
* Հնչյունային ինժեներ՝ Գեորգի Մարտինյուկ։
* Օպերատորներ՝ Նինա Կլիմովա․ Եկատերինա Ռիզո.։
* Խմբագիր՝ Արկադի Սնեսարև։
* Անիմացիոն նկարիչներ - Լիդիա Ռեզցովա, Իգոր Պոդգորսկի, Ֆաինա Եպիֆանովա, Վլադիմիր Արբեկով, Ելիզավետա Կոմովա, Օլգա Ստոլբովա, Իվան Դավիդով, Բորիս Չանի, Տատյանա Ֆեդորովա, Ժոզեֆ Կուրոյան, Ալեքսանդր Դավիդով, Օլեգ Չուրկին։
* Ռեժիսորի օգնականներ՝ Է.Տուրանովա; Տ.Տեպլյակովա։
* Դեկորատիվ նկարիչներ - Իրինա Սվետլիցա, Իրինա Տրոյանովա։

Կերպարները հնչյունաբանեցին
--------------------------

* Անգետիկ - Յուլիա Յուլսկայա։
* Դոնաթ / Զնայկա / Գրումփի - Մարիա Վինոգրադովա։
* Բուլկա - Յուրի Խրժանովսկի։
* Կոգ — Իրինա Պոտոցկայա
* Շպունտիկ - Գալինա Իվանովա։
* Բժիշկ Պիլյուլկին / Սիրոպչիկ / Տորոպիժկա - Գեորգի Վիցին.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Актеры и роли, создатели мультфильма Винтик и Шпунтик – веселые мастера (1960)». *www.kinonews.ru* (ռուսերեն). Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.
2. ↑  «Фильм Винтик и Шпунтик – веселые мастера актеры и роли / 1960 | Актеры и роли - KinoRole.ru». *kinorole.ru*. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հուլիսի 10-ին. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.
3. ↑  «Актёры, режиссер и создатели фильма Винтик и Шпунтик – веселые мастера (1960)». *www.film.ru*. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.
4. ↑  «Создатели и актеры мультфильма Винтик и Шпунтик – веселые мастера (1960)». *www.ivi.tv* (ռուսերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ հոկտեմբերի 8-ին. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.
5. ↑  «Актёры из мультфильма Винтик и Шпунтик – веселые мастера (1960): актёрский состав и съемочная группа | Киноафиша». *www.kinoafisha.info* (ռուսերեն). Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.
6. ↑  «Винтик и Шпунтик — веселые мастера (1960) — Актёры и роли». *likefilmdb.ru* (ռուսերեն). Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.
7. ↑  «Мультфильм Винтик и Шпунтик - веселые мастера: актеры и съемочная группа». *more.tv*. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 11-ին.(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վինտիկն ու Շպունտիկը՝ ուրախ վարպետներ