**Կակաբեկա ջրվեժ** (անգլ.՝ Kakabeka Falls), ջրվեժ Կամինիստիկիա գետի վրա, Թանդեր բեյ քաղաքից 30 կմ արևմուտք, Օնտարիոյի Օլիվեր Փեյփունջ մունիցիպալիտետի Կակաբելա Ֆոլս գյուղին հարակից տարածքում։

Բարձրությունը 40 մետր է, գահավիժում է Կանադական վահանի կողմից ձևավորված կիրճ։ Չափսերի և մատչելիության շնորհիվ այն հաճախ անվանում են «Հյուսիսի Նիագարա» մականունով։

Ջրվեժի ժայռային դիմերեսը և կիրճով ձգվող զառիթափը հիմնականում բաղկացած են անկայուն թերթաքարերից և էրոզիայի են ենթարկվում։ Ժայռերի վրայի բուսական աշխարհը զգայուն է և պարունակում են մոտավորապես 1,6 միլիարդ տարեկան բրածոներ։ Ժայռի փխրունության պատճառով ջրվեժի ներքևի կիրճ իջնելն արգելվում է։

«Կակաբեկա» անունը գալիս է օջիբե լեզվի՝ *gakaabikaa* («ջրվեժ ժայռի վրա») բառից։

Կակաբեկա ջրվեժի պրովինցիալ այգի
-------------------------------

Կակաբեկա ջրվեժի պրովինցիալ այգին հիմնադրվել է 1955 թվականին, զբաղեցնում է 5 կմ2 տարածք և կառավարվում է Կանադայի բնապահպանության և անտառտնտեսության նախարարության Օնտարիոյի պարկեր մասնաճյուղի կողմից։ Այն շրջապատում է ջրվեժը և տարածվում Կամինիստիկիա գետի երկայնքով, որը դարեր առաջ օգտագործվել է վոյաժորների (մորթիների տեղափոխմամբ զբաղվող անձինք) կողմից, որոնք առաջին եվրոպացիներն էին, որոնք ամեն տարի ձմեռում էին Հյուսիսային Օնտարիոյում։ Նրանք Կամինիստիկիա գետն օգտագործում էին որպես հյուսիս-արևմուտքում հիմնական երթուղի՝ ջրվեժի շուրջ 1.3 կմ երկարությամբ տարածվող գետամիջի քարշավայրի շուրջ։ Այգու ստեղծումից հետո կիրճի եզրին գտնվող հյուրանոցը քանդվել է։ Հյուրանոցի ռեստորանից տեսարան է բացվել դեպի ջրվեժ։

Այգին ունի երկու ճամբար` 169 ճամբարային վայրերով, որոնցից 90-ը էլեկտրականություն ունեն։ Այգում 6 երթուղիներով կարելի է ոտքով անցնել 17,9 կմ, ձմռանը կարելի է օգտնվել քարքարոտ լեռնադահուկային արահետներից։ Ամռանը այգում գործում է փոքրիկ «Բնական ժառանգության կրթություն» ծրագիրը, որն ունի ամենօրյա մեկնաբանական ծրագրեր, ուղեկցող արշավներ, այցելուների կենտրոն։

Կանաչ թիկնոցի լեգենդ
--------------------

Կանաչ թիկնոցի լեգենդը պատմում է Օջիբե ժողովրդի առաջնորդի մասին, որը, լսելով սիու ցեղի անմիջական հարձակման լուրը, իր դստերը հանձնարարում է ժողովրդին պաշտպանելու ծրագիր մշակել։ Արքայադուստրը սիու ցեղի ճամբար է մտնում Կամինիստիկիա գետի երկայնքով և ձևացնում իբրև մոլորվել է։ Նա պայման է դնում նրանց առջև խնայելու իր կյանքը, որի դիմաց ինքը կտանի նրանց հոր ճամբար։ Տեղավորվելով նավակի գլխամասում՝ սիու ցեղի մարտիկներին առաջնորդում է ջրվեժի վրայով դեպի մահ՝ ազատելով իր ցեղին հարձակումից։ Ըստ լեգենդի՝ կանաչ թիկնոցը կարելի է տեսնել Կակաբեկա ջրվեժին մշուշի միջից նայելիս՝ արքայադստեր հուշարձանը, որն իր կյանքը զոհեց՝ փրկելով իր ժողովրդին։ Լեգենդի մեկ այլ տարբերակում ասվում է, որ արքայադուստրը եկել է Սիու ժողովրդի մոտ, այնուհետև նավակից դուրս եկել ու նետվել ջրվեժից և լողալով հասել ափ։ Նրա հետևից ջրվեժից նետվել են սիու ցեղի մարդիկ։ Աղջիկը վազել է իր ժողովրդի մոտ ու նրան տեղեկացրել մոտեցող թշնամու մասին։

Ջրվեժն արվեստում
----------------

«Կարմիր գետի արշավախումբը Կակաբեկա ջրվեժում, Օնտարիո», Ֆրանսիս Աննա Հոպկինս, 1877
Ջրվեժի պատկերով ամենատպավորիչ կտավը 1882 թվականին ստեղծել է Լուսիուս Ռիչարդ Օ՛Բրայենը։ Կտավը գտնվում է Կանադայի ազգային պատկերասրահում։

Ֆրանսիս Աննա Հոպկինսը, ով հայտնի է կանադական կյանքի նկարագրության պատմական նկարներով, ջրվեժի շուրջ ձգվող գետամիջի ուղին պատկերել է 1877 թվականին և այն անվանել է «Կարմիր գետի արշավախումբը Կակաբեկա ջրվեժում, Օնտարիո»։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Waterfalls of Ontario - Kakabeka Falls". Արխիվացված է the original 2007 թ․ հուլիսի 4-ին. Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
2. ↑  "Ontario Parks - Kakabeka Falls". Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
3. 1 2  "Thunder Bay Green Spaces - Kakabeka Falls Provincial Park". Արխիվացված է the original 2007 թ․ սեպտեմբերի 27-ին. Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
4. ↑  "Go Waterfalling - Kakabeka Falls". Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
5. ↑  "Freelang Ojibwe Dictionary". Retrieved 2007 թ․ մարտի 11.
6. ↑  Killan, Gerald (1993). *Protected Places: A History of Ontario's Provincial Parks System*. Dundurn Press Ltd. p. 35. ISBN 1-55002-180-X.
7. ↑  "rvtravelog.com - Kakabeka Falls". Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
8. ↑  "Ontario Parks - Kakabeka Falls - Hiking". Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
9. ↑  "Firstpeople.us - Princess of the Mist: The legend of Princess Green Mantle". Արխիվացված է the original 2008 թ․ մարտի 2-ին. Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
10. ↑  Campbell, Marjorie Elliott (Wilkins) Campbell (1953). *Ontario*. Ryerson Press. p. 178.
11. ↑  "National Gallery of Canada - Lucius R. O'Brien - Kakabeka Falls, Kamanistiquia River (1882)". Արխիվացված է the original 2004 թ․ դեկտեմբերի 21-ին. Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.
12. ↑  "Collections Canada - Frances Anne Hopkins - The Red River Expedition at Kakabeka Falls, Ontario (1877)". Retrieved 2007 թ․ սեպտեմբերի 21.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 159379447 · WorldCat VIAF: 159379447 |

 |