**Կահիրեի գրքի միջազգային տոնավաճառ** (արաբ․՝ معرض القاهرة الدولي للكتاب‎‎), գրքի խոշոր տոնավաճառ, որն ամեն տարի անցկացվում է Կահիրեում, Ալ-Ազհարի համալսարանի մոտակայքում։ Տոնավաճառի կազմակերպիչն է Եգիպտական գրքային գլխավոր կազմակերպությունը։ Տոնավաճառն ստեղծվել է 1969 թվականին, իսկ նրա առաջին անցկացման օրը համընկնում է Կահիրեի ստեղծման 1000–ամյակի հետ։

Տոնավաճառը, որը պետք է կազմակերպվեր 2011 թվականի հունվարին, չեղյալ է հայտարարվել Եգիպտոսում հեղափոխոխական իրադարձությունների պատճառով։ 2012 թվականի հունվարից տոնավաճառը կրկին կայացել է։

Մասշտաբ
-------

Կահիրեի տոնավաճառը արաբական աշխարհի ամենահին և ամենախոշոր տոնավաճառներից է։ Ամեն տարի տոնավաճառ է այցելում մոտավորապես երկու միլիոն մարդ և հազարավոր գրքավաճառներ։ Տարբեր ընկերություններ և պետական հաստատություններ, գրքերի և վիդեո-արտադրության վաճառքով զբաղվող շատ կազմակերպություններ հաճախ են այցելում տոնավաճառ։ Գրեթ երեք շաբաթվա ընթացքում կազմակերպվում են զեկույցներ, դասախոսություններ, հանրային ընթերցումներ և այլ զանգվածային միջոցառումներ։ Նյութերը ցուցադրվում են անգլերեն, արաբերեն և այլ ուրիշ լեզուներով։ Տոնավաճառը միտումնավոր շեշտը դնում է հասարակ եգիպտացիների վրա` բաց երկնքի տակ միջոցառումներ և նույնիսկ զվարճանքի համար հրավառություններ կազմակերպելով։

Տոնավաճառը հայտնի է նաև այն պատճառով, որ Կահիրեի հրատարակչությունները գրականության 3/5-ը հրատարակում են արաբերենով։ 2006 թվականի տվյալներով, այն համարվում է իր մեծությամբ երկրորդը Ֆրանկֆուրտի գրքի տոնավաճառից հետո։

Քննադատություն
--------------

Վերջին տարիներին տոնավաճառը բազմիցս քննադատության է արժանացել մուսուլման զինվորական գրողների գրականության վաճառքն արգելելու համար. այս աշխատանքները քննադատում են գործող կառավարությունը։ Տոնավաճառն արգելում է նաև վիճելի թեմաներով գրքերի վաճառքը։

2000 թվականին իսլամիստների ցուցերն ընդդեմ ըստ իրենց՝ վիրավորական գրքերի, վերածվել են բռնության գործողությունների։ Մուսուլմանական ուսանողական խմբերի ավելի քան 2000 ներկայացուցիչներ բողոքի ցույցի են դուրս եկել Ալ–Ազխար համալսարանի դիմաց, ինչը հանգեցրել է Եգիպտոսի կառավարության դեմ զանգվածային բողոքի և ավարտվել է 75 հոգու ձերբակալությամբ։ Ուսանողները դեմ են արտահայտվել սիրիացի գրող Հայդար Հայդարի «Տոնախմբություն ջրիմուռների համար» գրքին։ Ի վերջո, դա հանգեցրել է կառավարական տպարանի երկու աշխատակիցների ձերբակալության` «աստվածանարգության» և «հասարակության համար վիրավորական» աշխատանքներ հրատարակելու մեղադրանքով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Kamel Seif. (24 января 2006 года)։ «Egypt Feature Story. The 38th International Book Fair» (անգլերեն)։ Tour Egypt։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29
2. ↑  Ihab Shaaraway. «Egypt’s Book Fair back with a vengeance» Archived 2012-01-31 at the Wayback Machine. *The Egyptian Gazette*, January 30, 2012
3. ↑  Censorship trims fare at Cairo International Book Fair Archived 2007-01-05 at the Wayback Machine.. Agence France Presse. January 29, 2008
4. ↑  Crowds flocking to Sana’a International Book Fair Archived 2012-02-13 at the Wayback Machine.. Huda al-Kibsi, Yemen Observer. Oct 30, 2007
5. 1 2  They let the dogs yap'. Maya Jaggi. The Guardian, Saturday 9 February 2008
6. 1 2  «Speakers at the 41st Cairo International Book Fair» (անգլերեն)։ The British Council։ 2009 год։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29
7. ↑  Bar'el Zvi. (февраль 2008 года)։ «High interest, no readers» (անգլերեն)։ Га-Арец։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29
8. ↑  Eman Amr. (6 мая 2007 года)։ «God and woman in Egypt» (անգլերեն)։ SFGate։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29
9. ↑  «Off the shelf -- and then where?»։ *№ 519* (անգլերեն)։ Al-Ahram Weekly։ февраль 2001 года։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29
10. ↑  Saleh Heba. (25 января 2001 года)։ «Book fair opens amid controversy» (անգլերեն)։ BBC։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29
11. ↑  «Cairo book protesters released» (անգլերեն)։ BBC։ 12 мая 2000 года։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 21-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 29

Արտաքին հղումներ
----------------

* CIBF (արաբ.)