**Բլանկա Կանալես** (իսպ.՝ Blanca Canales, ծննդյան անունը` Blanca Canales Torresola, փետրվարի 17, 1906(1906-02-17), Խայույա, Պուերտո Ռիկո, Պուերտո Ռիկո, ԱՄՆ - հուլիսի 25, 1996(1996-07-25), Խայույա, Պուերտո Ռիկո, Պուերտո Ռիկո, ԱՄՆ), պուերտոռիկացի ազգայնական, մանկավարժ։ 1931 թվականին համալրել է Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության շարքերը և օգնել կազմավորելու Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության կանանց թևը՝ «Ազատության դուստրերը»։

Որպես Խայույայի Ազգայնական կուսակցության առաջնորդ՝ նա իր տանը զենք էր պահում, որն օգտագործվել է ընդդեմ Միացյալ Նահանգների՝ կղզում իշխելու 1950 թվականի ապստամբության ժամանակ։ 1950-ական թվականների Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության ապստամբությունների ժամանակ Կանալեսը ղեկավարել է շարժման անդամներին և երեք օրվա ընթացքում վերահսկողության տակ վերցրել քաղաքը։

Կենսագրություն
--------------

Կանալեսը ծնվել է Պուերտո Ռիկոյի լեռնային Խայույա համայնքում քաղաքական ակտիվիստների ընտանիքում։ Գրող, քաղաքագետ Նեմեսիո Կանալեսի կրտսեր քույրն է։ Հայրը եղել է Պուերտո Ռիկոյի Միացյալ կուսակցության անդամ, պայքարել է կղզու անկախության համար։ Մայրն ամուր կամքի տեր կին էր, ով ոգևորում էր երեխաներին մտածելու իրենց մասին։ Պատանի տարիքում Կանալեսն այլ ազգերի և նրանց հերոսների մասին բազմաթիվ գրքեր ու պատմություններ է կարդացել։ Հաճախ հորն ուղեկցել է քաղաքական հանդիպումների ժամանակ, ոգեշնչվել ելույթներով, դրոշակ թափահարելով և հայրենասիրական եռանդով։ Տարրական և միջնակարգ կրթությունն ստացել է Խայույայում։

1924 թվականին հոր մահից հետո մայրը տեղափոխվել է Պոնսե։ Կանալեսը սովորել է Պոնսեի ավագ դպրոցում, 1930 թվականի մայիսին Պուերտո Ռիկոյի համալսարանից ստացել է բակալավրի աստիճան։ Նախքան համալսարանն ավարտելը մասնակցել է համաժողովի, որտեղ հանդես է եկել Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության նախագահ Պեդրո Ալբիսու Կամպոսը և տպավորվել է նրա քարոզած անկախության իդեալներով։ Նույն տարում կրկին վերադարձել է համալսարան, որտեղ մասնակցել է սոցիալական աշխատանքի դասընթացների։

Ազգայնական կուսակցություն
-------------------------

Խայույա վերադառնալով` Կանալեսն աշխատում է տեղի գյուղական դպրոցում։ 1931 թվականին միանում է Ազգայնական կուսակցությանը, ակտիվ գործունեություն ծավալում Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության կանանց ճյուղի «Ազատության դուստրերի» ձևավորման գործում։ 1940-ական թվականներին Կանալեսի ակտիվ քաղաքական գործունեությունը սահմանափակվում է, քանի որ աշխատանքի բերումով շարունակ ճամփորդում էր Սան Խուանից դեպի Պոնսե։

Երբ Կանալեսը միացավ կուսակցությանը, 1930-ական թվականներին ԱՄՆ-ի կողմից նշանակված կառավարության և ազգայնականների միջև մի շարք թշնամական իրադարձություններ ծավալվեցին։ 1936 թվականին Ալբիսու Կամպոսը ձերբակալվեց, և 1937 թվականի մարտի 31-ին տեղի ունեցան Պոնսեի տխրահռչակ ջարդերը։ 1947 թվականին Ալբիսու Կամպոսն ազատ արձակվեց բանտից։

Հիշատակ
-------

* Պուերտո Ռիկոյի Մայագուես քաղաքի Խայույայի ապստամբությանը նվիրված հուշարձանի վրա փակցվել է հուշատախտակ` ի հիշատակ Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության կին ակտիվիստների։ Կանալեսի անունը գրված է հուշատախտակի երրորդ հատվածի երկրորդ տողում։

Հուշատախտակ` ի հիշատակ Պուերտո Ռիկոյի Ազգայնական կուսակցության կին ակտիվիստների

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  This name uses Spanish naming customs: the first or paternal family name is Canales and the second or maternal family name is Torresola.
2. 1 2 3 4  Anonymous, "Blanca Canales", Peace Host website (Spanish), n.d.

Գրականություն
-------------

* "War Against All Puerto Ricans: Revolution and Terror in America’s Colony"; Author: Nelson Antonio Denis; Publisher: Nation Books (April 7, 2015); ISBN 1568585012; ISBN 978-1568585017.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Blanca Canales
* Further photos of the revolt

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000052399210 · LCCN: nr99003634 · VIAF: 14687486 · WorldCat VIAF: 14687486 |

 |