**Ռոզա Ռուսո Երվոլինո** (իտալ.՝ Rosa Russo Iervolino (Jervolino),սեպտեմբերի 17, 1936(1936-09-17), Նեապոլ, Իտալիա), իտալացի իրավաբան և քաղաքական գործիչ, սոցիալական հարցերի առանց պորտֆելի (1987-1992), կրթության նախարար (1992-1994), Իտալիայի պատմության մեջ ներքին գործերի առաջին նախարարը (1998-1999)։

Կենսագրություն
--------------

### Վաղ տարիներ

Ծնվել է 1936 թվականի սեպտեմբերի 17-ին, Նեապոլում։ Հայրը` Անջելո Ռաֆաելե Երվոլինոն (1890-1985) Կաթոլիկ գործողությունների կազմակերպության երիտասարդական ճյուղի նախկին ղեկավարն էր, հետպատերազմյան ժամանակահատվածում զբաղեցրել է նախարարական չորս պաշտոն, մայրը ավստրիացի ազնվական ընտանիքի ներկայացուցիչ Մարիա դե Ունթրիխտերն էր (1902-1975), որը որոշ ժամանակ եղել է Իտալիայի կաթոլիկ համալսարանական ֆեդերացիայի նախագահ (FUCI): Նրա հայրը եղել է Ֆրանցիսկյան, իսկ մայրը` Դոմինիկյան միաբանության անդամ։ 1946 թվականին ծնողները ընտրվել են Իտալիայի հիմնադիր ժողովի պատվիրակ և տեղափոխվել են Հռոմ, որտեղ հաջորդ ինը տարիներին նրանք ապրում էին վանքում, քանի որ չէին կարողանում գնել կամ վարձել բնակարան։ Ռոզա Երվոլինոն ստացել է բարձրագույն իրավաբանական կրթություն։ 1964 թվականին նա ամուսնացել է համալսարանական պրոֆեսոր, վարակիչ հիվանդությունների մասնագետ դոկտոր Ռուսոյի հետ (հետագայում նրանք ունեցել են երեք երեխա՝ Քրիստինա, Միքել, Ֆրանչեսկա, 1985 թվականին Ռոզան այրիացել է)։ 1954 թվականին միացել է Քրիստոնեա-դեմոկրատական կուսակցությանը։ Պաշտոնապես փոխեց իր օրիորդական անունը Jervolino-ից Iervolino, չնայած Պատգամավորների պալատի և Իտալիայի Սենատի կայքերում նրա անունը նշվում է նախորդ ուղղագրության պես։

### Քաղաքական կարիերա

1961-1968 թվականներին Ռոզա Երվոլինոն աշխատել է տնտեսագիտության և աշխատանքային հարաբերությունների ազգային խորհրդի (Ufficio Studi del Consiglio Nazionale dell ' Economia e del Lavoro) հետազոտական վարչությունում, 1969-1973 թվականներին՝ բյուջեի և տնտեսական ծրագրավորման նախարարության օրենսդրական վարչությունում։ 15 տարվա ընթացքում եղել է Իտալացի կանանց կենտրոնի (Centro Italiano Femminile) ազգային փոխնախագահ, 1975 թվականին ընտրվել է RAI-ի տնօրենների խորհրդի անդամ, իսկ ավելի ուշ գլխավորել Է RAI-ի վերահսկողության խորհրդարանական հանձնաժողովը։ Քրիստոնեա-դեմոկրատական կուսակցության ղեկավար կառույցներում պատասխանատու էր կուսակցության ընտանեկան քաղաքականության ձևավորման համար, 1992 թվականին անդամկցել է ՔԴԿ-ի Ազգային խորհուրդին, 1994 թվականին կատարել է վերակազմավորված Իտալիայի ժողովրդական կուսակցության առաջնորդի պարտականությունները։

1974 թվականին Ռուսո-Երվոլինոն ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Ամինտորե Ֆանֆանիի արշավին Իտալիայում ամուսնալուծությունների օրինականացման դեմ։ Համոզված կաթոլիկ լինելով` ավելի ուշ դեմ էր հանդես գալիս դպրոցներում ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման միջոցառումների և թմրամոլների նկատմամբ բանտարկության կիրառման կրթական ծրագրին։

1979-1994 թվականներին եղել է Իտալիայի Հանրապետության սենատոր։ 1994-1996 թվականներին ընդգրկված է եղել 12-րդ գումարման պատգամավորների պալատի Իտալիայի ժողովրդական կուսակցության խմբակցությունում, 1996-2001 թվականներին եղել է «Ժողովրդավարական Փոթորիկ-Ձիթենու ծառ» 13-րդ գումարման պալատի խմբակցությունում։

### Աշխատանք կառավարությունում

Ռուսո-Երվոլինոն սոցիալական հարցերի նախարար է եղել Ջովանի Գորիայի կառավարությունում` 1987 թվականի հուլիսի 28-ից մինչև 1988 թվականի ապրիլի 13-ը, Չիրիակո Դե Միտայի առաջին կառավարությունում` 1988 թվականի ապրիլի 13-ից մինչև 1989 թվականի հուլիսի 22-ը և Ջուլիո Անդրեոտիի վեցերորդ կառավարությունում` 1989 թվականի հուլիսի 22-ից մինչև 1991 թվականի ապրիլի 12-ը (նույն կառավարությունում 1991 թվականի մարտի 18-ից ժամանակավորապես կատարել է աշխատանքի և սոցիալական ապահովության նախարարի պարտականությունները)։ Անդրեոտիի յոթերորդ կառավարությունում 1991 թվականի ապրիլի 12-ից մինչև 1992 թվականի ապրիլի 24- ը։

Ամատոյի առաջին կառավարությունում զբաղեցրել է հանրային կրթության նախարարի պաշտոնը 1992 թվականի հունիսի 28-ից մինչև 1993 թվականի ապրիլի 28-ը և 1993 թվականի ապրիլի 28-ից մինչև 1994 թվականի մայիսի 10-ը՝ Չամպիի կառավարությունում։

Ներքին գործերի նախարար եղել է Մասիմո Դ'Ալեմի առաջին կառավարությունում` 1998 թվականի հոկտեմբերի 21-ից մինչև 1999 թվականի դեկտեմբերի 22-ը։

### Նեապոլի քաղաքապետ

Ռուսո-Երվոլինոն ԼԳԲՏ շարժման ակտիվիստներ Պաոլո Պատանեի (ձախից) և Պիկոլոյի Վաննի հետ, Նեապոլում 2010 թվականի հունիսի 26-ին կայացած գեյ շքերթի ժամանակ:
2001 թվականի մայիսի 27-ին Ռոզա Ռուսո-Երվոլինոն ընտրվել է Նեապոլի քաղաքապետ՝ ձայների 52,9%-ով, 2006 թվականի մայիսի 30-ին վերընտրվել է առաջին փուլում՝ ձայների 57%-ով` առաջ անցնելով աջ կենտրոնամետ կոալիցիայի թեկնածու Ֆրանկո Մալվանոյից, որն ստացել է ընտրողների 37,8%-ի աջակցությունը։

Քաղաքապետի պաշտոնում նպաստել է Նեապոլում քաղաքաշինության նոր գլխավոր պլանի իրագործմանը (Nuovo Piano Regolatore Generale), որը նախատեսում էր զբոսաշրջային նավահանգստի արդիականացում, ջերմաէլեկտրակենտրոնի վերակառուցում Վիլյենի շրջանում և նեապոլիտանական համալսարանի շենքերի մի մասի վերակառուցում, ինչպես նաև` այլ միջոցառումներ։

2002 թվականի մարտի 16-ին, Իտալիայի Ժողովրդական կուսակցության և «Ժողովրդավարներ» կուսակցության նեապոլիտանական մասնաճյուղերի ներկայացուցիչներն ընտրել են Ռուսսո-Էրվոլինոյին` որպես այդ ժամանակ նոր ձևավորվող ձախակենտրոն «Մարգարիտկա» կուսակցության տեղական մասնաճյուղի ղեկավար։ Որոշումը կայացվել է Կոմունիստական վերածննդի կուսակցության ներկայացուցիչների բացակայության պայմաններում և այս հարցում INP-ի կառավարման մարմինների նիստից երկու օր առաջ։

2011 թվականի մայիսի 15-16-ին կայացած նոր ընտրություններում նա չի առաջադրվել որպես թեկնածու՝ զիջելով քաղաքապետի աթոռը Լուիջի Դե Մաջիստրիսին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  The International Who's Who of Women 2006 — Routledge, 2005. — ISBN 978-1-85743-325-8
2. ↑  Giorgio Dell’Arti (2014 թ․ հուլիսի 30)։ «Rosa Russo Iervolino»։ *Cinquantamila giorni* (իտալերեն)։ Corriere della Sera։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 22
3. ↑  «Rosa Russo Iervolino»։ *Argomenti del Sole* (իտալերեն)։ il Sole 24 Ore։ 2016 թ․ հունվարի 21։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24
4. ↑  Merlo Francesco (1999 թ․ մայիսի 5)։ «Jervolino: tutta Chiesa, Dc e famiglia» (իտալերեն)։ Corriere della Sera։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 22
5. ↑  «Rosa Jervolino Russo»։ *Gruppi parlamentari* (իտալերեն)։ Camera dei Deputati (Portale storico)։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 22
6. ↑  «I Governo Goria (28.07.1987 - 13.04.1988)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 15
7. ↑  «I Governo De Mita (13.04.1988 - 22.07.1989)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 15
8. ↑  «VI Governo Andreotti (22.07.1989 - 12.04.1991)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 15
9. ↑  «VII Governo Andreotti (12.04.1991- 24.04.1992)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24
10. ↑  «I Governo Amato (28.06.1992 - 28.04.1993)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24
11. ↑  «Governo Ciampi (28/04/1993 - 10/05/1994)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24
12. ↑  «I Governo D'Alema (21.10.1998 - 22.12.1999)» (իտալերեն)։ Consiglio dei ministri։ Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 15
13. ↑  «Napoli»։ *Elezioni Comunali 2006 - Campania* (իտալերեն)։ la Repubblica։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24
14. ↑  *Enrico Cardillo* Napoli. L'occasione post-industriale. Da Nitti al piano strategico. — Guida Editori, 2006. — P. 149.
15. ↑  «La Margherita sceglie il leader è la Iervolino» (իտալերեն)։ la Repubblica։ 2002 թ․ մարտի 16։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24
16. ↑  «Napoli»։ *Elezioni Comunali 2011 - Campania* (իտալերեն)։ la Repubblica։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 24

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Il Sindaco» (իտալերեն)։ il commune Napoli։ Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 22

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| ICCU: RAVV067778 · ISNI: 0000000031433627 · LCCN: n94059640 · NTA: 071899308 · SUDOC: 057196389 · VIAF: 50917594 · WorldCat VIAF: 50917594 |

 |

 |