**Նոջմեթը** հին եգիպտական ազնվական տիկին, Հին Եգիպտոսի XX արքայատոհմի վերջի և XXI արքայատոհմի սկզբի, Թեբեում Ամոնի գերագույն քուրմ Հերիհորի կինը։

Կենսագրություն
--------------

Նոջմեթը հնարավոր է, որ եղել է վերջին ռամզեսյան փարավոնի՝ Ռամսես XI-ի դուստրը և հավանաբար Պյանխի կինը, եթե նա իսկապես Հերիհորի նախորդն էր (ըստ Կառլ Յանսեն-Վինքելնի)։ Իր վաղ տարիներին Նոջմեթը կրել է «Տան տիրուհի» և *«*Ամոնի հարեմի տիրուհի*»* տիտղոսները։ Ըստ եգիպտագետներ Էյդան Դոդսոնի և Դայան Հիլթոնի, Նոջմեթը մի քանի երեխա ուներ իր առաջին ամուսնուց՝ Պյանխից՝ Հեկանեֆերը, Հեկամաաթը, Անխեֆենմուտը, Ֆայենմուտը (դուստրը) և ամենահայտնին՝ Ամոնի գերագույն քուրմ փարավոն Փինեդջեմ I-ը։ Նոջմեթը դարձել է Պյանխի վստահելի անձը և ղեկավարել է Թեբեն, մինչ նրա ամուսինը մեկնել է Նուբիա։ Պյանխի մահից հետո մոտ մ.թ.ա. 1070 թվականին։ Հերիհորը զբաղեցրել է նրա տեղը և Նոջմեթը պահպանել է իր դիրքը՝ դառնալով նրա կինը։ Հետագայում Հերիհորը Կառնակի Ամոնի տաճարի սահմաններում հռչակել է «թագավորություն», և Նոջմեթը փաստորեն դարձել է նրա «թագուհին»։ Նրա անունը պարփակվել է քարտուշում, հետո ստացել է «Երկու երկրների մայր» և «Փարավոնի մայր» տիտղոսները։

Նոջմեթը իր երկրորդ ամուսնուց էլ է երկար ապրել՝ մահանալով փարավոն Սմենդեսի գահակալության առաջին տարիներին (մ.թ.ա. մոտ 1064 թ.)։

Մումիա
------

Նոջմեթի մումիան, Կահիրեի եգիպտական թանգարան
Նոջմեթի մումիան հայտնաբերվել է Դեյր էլ-Բահրիի գաղտնարանում (TT320): Նրա մարմնի մումիֆիկացումը տեղի է ունեցել նոր տեխնոլոգիայի միջոցով։ Սիրտը թողնվել է մարմնում։ Մում

իայի կողքին եղել են Մեռյալների երկու գիրք։ Դրանցից մեկը (պապիրուս BM 10490) այժմ ցուցադրվում է Բրիտանական թանգարանում և պարունակում է «Փարավոնի մայր Նոջմեթ, փարավոն Հրերի մոր դուստր» մակագրությունը (Նոջմեթ անունը կարտուշի մեջ է, բայց Հրերի անունը՝ ոչ)։ Քանի որ Նոջմեթը Հերիհորի կինն էր, Հրերի տիտղոսը երբեմն մեկնաբանվում է որպես «արքայական սկեսուր», թեև նրա «Ով կրել է հզոր ցուլին» տիտղոսը ցույց է տալիս, որ նա փարավոնի է կյանք տվել։

Երկու Նոջմեթ
------------

Երկու Նոջմեթների գոյության մասին կարծիք կա՝ Նոջմեթ թագուհին և Հերիհորի մայրը, ում մումիան հայտնաբերվել է պահոցում ։
, այսինքն՝ Հերիհորն ուներ Նոջմեթ անունով կին (որին ճանաչում էր նաև Շամպոլիոնը ) և Նոջմեթ անունով մայրը ( Էդուարդ Նավիլի գաղափարը 1878 թ.): Նևիլն իր գաղափարը հղել է BM 10541 պապիրուսի հիման վրա՝ իր գերեզմանից Մահացածների երկրորդ գիրքը։ Ա. Թեիսը նշել է, որ Հերիհոր անունը նույնպես հանդիպում է այս պապիրուսի վրա, և Նոջմեթը կոչվում է «Փարավոնի կինը» Մեռյալների երկու գրքերում։ XX և XXI դինաստիաների սահմանին գտնվող իշխող ընտանիքը բնութագրվում է անունների կրկնությամբ, ուստի Հերիհորը կարող էր ունենալ նույն անունով մայր և կին։ Եթե թագավորական թաքստոցից Նոջմետը իսկապես Հերիհորի մայրն էր, ուրեմն Հրերան պետք է լիներ նրա տատիկը, ոչ թե սկեսուրը։ Այս առումով Հրերան կարող էր լինել Ամենհոտեփ քահանայապետի կինը։

Թագավորական գաղտնարանից գտնված Նոջմեթը կոչվում է «Նոջմեթ Ա» (Հերիհորի մայրը), իսկ Հերիհորի կինը՝ «Նոջմեթ Բ»։ Նոջմետի կնոջ հիշատակումը տեղի է ունենում Խոնսուի տաճարում, որտեղ նա պատկերված է Հերիհորի երեխաների թափորի գլխին, և Լեյդեն սյան (V 65) վրա, որտեղ նա պատկերված է գերագույն քուրմ Հերիհորի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Das Ende des Neuen Reiches(գերմ.) // *Karl Jansen-Winkeln* ZAS. — № 119.
2. 1 2 3  The Third Intermediate Period in Egypt (1100-650 BC) // *Dieter Mueller, K. A. Kitchen*. — ISSN 0065-9991. — doi:10.2307/40000028
3. ↑  *Dodson, Aidan* The complete royal families of Ancient Egypt. — Thames & Hudson, 2004. — С. 200-201. — ISBN 0-500-05128-3
4. 1 2 3 4  Nodjmet A, Daughter of Amenhotep, Wife of Piankh and Mother of Herihor // *Ad Thijs* Zeitschrift für Ägyptische Sprache und Altertumskunde. — Т. 140. — ISSN 0044-216X. — doi:10.1524/zaes.2013.0005
5. ↑  *Margaret R. Bunson* Encyclopedia of Ancient Egypt. — New York, 2002. — С. 279-280.
6. ↑  Wente(անգլ.) // *JNES*. — 1967. — № 26. — С. 173—174.
7. ↑  Two Books for One Lady, The mother of Herihor rediscovered(անգլ.) // *Ad Thijs*.