recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**«Երեք քույր»** (ռուս.՝ Три сестры), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որ նկարահանվել է 1964 թվականին ռեժիսոր Սամսոն Սամսոնովի կողմից «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայում՝ Անտոն Չեխովի համանուն պիեսի հիման վրա։ Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 1965 թվականի մարտի 17-ին։

Սյուժե
------

Տասնմեկ տարի առաջ գեներալ Պրոզորովը, նշանակում ստանալով, իր ընտանիքը Մոսկվայից տեղափոխել է գավառական փոքրիկ քաղաք։ Գեներալը մահացել է, և նրա չափահաս երեխաները՝ դուստրեր Օլգան, Մաշան ու Իրինան և որդին՝ Անդրեյը, չգտնելով իրենց հարմար զբաղմունք, ցանկանում են վերադառնալ հարազատ Մոսկվա։ Սակայն կյանքն այլ կերպ է դասավորվում. Անդրեյը, իրեն տեսնելով որպես Մոսկվայի համալսարանի պրոֆեսոր, ամուսնանում է տեղացի ազնվական Նատալյայի հետ, որը ճնշում է նրան ու վերցնում Պրոզորովների տունը։ Մաշան, որին 18 տարեկանում առանց սիրելու ամուսնացրել են գիմնազիայի ուսուցիչ Կուլագինի հետ, սիրահարվում է քաղաքում տեղավորված մարտկոցի հրամանատար գնդապետ Վերշինինին, որն ամուսնացած է, ունի մանկահասակ դուստրեր։

Տարվելով ազարտային խաղերով և պարտքեր կուտակելով՝ Անդրեյն ստիպված է գրավ դնել իրենց ընդհանուր տունը, բոլոր փողերը հասնում են Նատալյային, որն աստիճանաբար տնից հանում է Անդրեյի քույրերին։ Ավագը՝ Օլգան, բնակվում է գիմնազիայում, որտեղ աշխատում է, Իրինան, որը պատրաստ է Նատալյայից փախչել ուր պատահի, ամուսնանում է բարոն Տուզենբախի հետ, որպեսզի նրա հետ գնա ուրիշ քաղաք և սկսի նոր կյանք։ Սակայն մենամարտում բարոնին սպանում է սպա Սոլյոնին, որին մերժել է Իրինան։

Դերերում
--------

* Լյուբով Սոկոլովա – Օլգա
* Մարգարիտա Վոլոդինա – Մաշա
* Տատյանա Մալչենկո – Իրինա
* Լեոնիդ Գուբանով – Անդրեյ
* Ալլա Լարիոնովա – Նատալյա
* Լեոնիդ Գալլիս – Կուլիգին
* Լև Իվանով – Վերշինին
* Օլեգ Ստրիժենով – Տուզենբախ
* Վլադիմիր Դրուժնիկով – Սոլյոնի
* Կոստանտին Սորոկին – Չեբուտիկին
* Պավել Վիննիկ – Ֆեդոտիկ

Նկարահանող խումբ
----------------

* Սցենարի հեղինակ – Սամսոն Սամսոնով
* Բեմադրող-ռեժիսոր – Սամսոն Սամսոնով
* Օպերատոր – Ֆեոդոր Դոբրոնրավով
* Բեմադրղ նկարիչներ – Իպոլիտ Նովոդերեժկին, Սերգեյ Վորոնկով
* Կոմպոզիտոր – Վասիլի Դեխտերև
* Հնչյունային ռեժիսոր – Գրիգորի Կորենբլյում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «Три сестры». Энциклопедия отечественного кино. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ նոյեմբերի 20-ին. Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 19-ին.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · ČSFD · Internet Movie Database |

 |
**«Երկուսը և մեկը»** (ռուս.՝ «Двое и одна»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Էդուարդ Գավրիլովը Գալինա Շչերբակովայի «Քեռի Խլորը և Կորյակինը» պատմվածքի հիման վրա։

Սյուժե
------

Գնացքի տակ ընկած կնոջ անհեթեթ մահը միավորում է ֆիլմի երեք հերոսներին՝ նրա որբ մնացած դուստր Օլգային, փոքր կոոպերատիվ թերթի լուսանկարիչ Վսեվոլոդ Ֆրոլովին, որի հետ Վալենտինան ծանոթացել էր մահից մի քանի շաբաթ առաջ, և Անդրեյ Կորյակինին՝ աղջկա հորը և Վալենտինայի նախկին ամուսնուն, որը երբեք չի տեսել իր դստերը, այլ միայն ալիմենտ է վճարել և ընդհանրապես չի հետաքրքրվել նրա կյանքով։

Վեցամյա խելամիտ և ինքնուրույն Օլյան համաձայն է «Խլորին» (թլվատության պատճառով նա այդպես աղավաղված է արտասանում Վսեվոլոդի ազգանունը) համարել իր հայրը, քանի որ նա և Վալենտինան արդեն որոշել էին ամուսնանալ և խանութում նոր բազմոց էին պատվիրել։ Մոր հուղարկավորության ժամանակ Օլյային տանում են ապրելու Վսեվոլոդի մոտ՝ ասելով, որ մայրը գործուղման մեջ է։ Այնուամենայնիվ, Ֆրոլովի հարևանը պատմում է, թե իրականում ինչ է պատահել մոր հետ՝ հավատալով, որ սխալ է ճշմարտությունը թաքցնել երեխայից։

> «Չհասցրիք ամուսնանալ, բայց արդեն այրի եք դարձել…»
> 
> 

Շուտով գալիս է Օլյայի հայրը՝ Անդրեյ Կորյակինը։ Աղջիկը կարծում է, որ անծանոթ տղամարդը իրեն կտանի իր մոտ և խնդրում է հեռանալ։ Բայց Ֆրոլովի հանկարծակի ուղևորությունը մեկ այլ քաղաք օգնում է Օլային և Կորյակինին ընկերանալ, և Վսեվոլոդի վերադարձից հետո նա այլևս չի թողնում հեռանալ իր երկու հայրերից ոչ մեկին։

Դերերում
--------

* Գեորգի Բուրկով – *Վսեվոլոդ Իվանովիչ Ֆրոլով (Քեռի Խլոր), «Вперёд» թերթի ֆոտոլրագրող*
* Մաշա Կոմարինսկայա – *Օլյա Կորյակինա*
* Ելենա Մայորովա – *Վալենտինա, Օլյայի մայրը*
* Յուրի Աստաֆիև – *Անդրեյ Կորյակին, Օլյայի հայրը*
* Նադեժդա Ֆեդոսովա – *պառավ Մաշա*
* Վադիմ Զախարչենկո – *Լապկին, թերթի խմբագիր*
* Յուրի Բելով – *գերեզմանատան աշխատող*
* Աննա Ֆրոլովցևա – *Ֆրոլովի գործընկերը*
* Մարիա Վինոգրադովա – *Ֆրոլովի հարևանուհին*
* Յուրի Սարանցև – *Վալենտինայի ազգականը*
* Վերա Պետրովա – *ազգական*
* Նատալյա Խորոխորինա – *Ռիտա, Կորյակինի հարևանը հանրակացարանում*
* Վիկտոր Ֆիլիպով – *էպիզոդ*

Նկարահանող խումբ
----------------

* Սցենարի հեղինակ՝ Գալինա Շչերբակովա
* Ռեժիսոր՝ Էդուարդ Գավրիլով
* Օպերատոր՝ Իննա Զարաֆյան
* Նկարիչ՝ Եվգենի Շտապենկո
* Կոմպոզիտոր՝ Վլադիմիր Լվովսկի
* Հնչյունային օպերատոր՝ Ալեքսանդր Նեյման
* Դիրիժոր՝ Էմին Խաչատրյան
* Մոնտաժող՝ Թամարա Կրիվոշեինա

Հետաքրքիր փաստեր
----------------

* Ֆիլմը նկարահանվել Է Մոսկվայի թաղամասերից մեկում և Սխոդնյա քաղաքում (ներկայում այն Խիմկի միկրոշրջանն Հոկտեմբերյան երկաթուղու մոտ)։
* Ֆիլմի սկզբում ցուցադրվում են «Բրեմենյան երաժիշտների հետքերով» և «Տուն ընձառյուծի համար» մուլտֆիլմերը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Երկուսը և մեկը» ֆիլմը *kino-teatr.ru* կայքում
2. ↑  «Երկուսը և մեկը» ֆիլմը *kinopoisk.ru* կայքում

Արտաքիի հղումներ
----------------

* «Երկուսը և մեկը»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · ČSFD · Internet Movie Database |

 |
**Մարսալֆորն** (անգլ.՝ Marsalforn, մալթայերեն՝ Marsa el-Forn, անվանումը անգլերեն կրճատ գրվում է M'Forn), բնակավայր Մալթայի Հանրապետությունում։ Գտնվում է Մալթայի կղզեխմբի մեծությամբ երկրորդ կղզու՝ Գոցոյի հյուսիսային մասում, Քբաջար ոչ մեծ ծովածոցի ափին։ Մտնում է Զաբուջ քաղաքային համայնքի կազմի մեջ։ Համարվում է Գոցո կղզու և ընդհանրապես Մալթայի Հանրապետության առավել սիրված հանգստավայրերից մեկը, որն իր ավազե լողափով, հյուրանոցների, սննդի և սպասարկման այլ օբյեկտների լայն ցանցով ու բարձրակարգ սպասարկմամբ գրավում է բազմահազար զբոսաշրջիկների ու հանգստացողների։

Անվանումը
---------

*Մարսալֆորն*ը բարդ բառ է. առաջին արմատը՝ «*Մարս*»-ը, արաբերեն նշանակում է *նավահանգիստ* կամ *ծովածոց*։ Երկրորդ արմատի՝ «*ֆորն*»-ի ծագման առնչությամբ տարակարծություններ կան. այդ բառը արաբերեն և մալթայերեն «փուռ» է նշանակում։ Առավել հավանական է համարվում, որ բնակավայրի անվանման երկրորդ բաղադրիչ արմատը Գոնցա կղզու ձկնորսների խոսվածքում հանդիպող *forna* բառն է, որ նշանակում է *ջրի փորած քարանձավ* (Մարսալֆորնում այդպիսի մի քանի քարանձավ կա)։

Պատմություն
-----------

Բնակավայրի պատմությունը սկիզբ է առնում հինհռոմեական ժամանակներից։ Մինչև 16-րդ դարը նրա նավահանգիստը ամենակարևորն է եղել Գոցա կղզում՝ ապահովելով հաղորդակցությունը Սիցիլիա կղզու և մայրցամաքի հետ։ Այստեղ են ժամանել ու բեռնաթափվել Սիցիլիայից եկող, սննդամթերքով ու անհրաժեշտ այլ ապրանքներով բեռնված նավերը։ Սակայն երբ հարևանությամբ կառուցվել է Մգար խոշոր նավահանգիստը, Մարսալֆորնի դերը կտրուկ նվազել է։ Մի քանի հարյուրամյակ եղել է պարզապես ձկնորսական մի ոչ մեծ գյուղ, մինչև որ 20-րդ դարի կեսերից վերափոխվել է առողջարանային գրավիչ քաղաքի։

2017 թվականին իրականացվել է ալեհատի ստեղծման և լողափի ընդարձակման ծրագիրը։

2019 թվականի սկզբներին Գոցո կղզու վարչակազմի նախաձեռնությամբ նկարահանվել ու ցուցադրվել են կարճամետրաճ կինոնկարներ, որոնցում ներկայացված է, թե ինչ բարեփոխումներ են իրականացվելու Մարսալֆորնում ու նավահանգստում։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* 
* 
* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  |tytuł = Report on The Phoenician and Roman Anntiquities |data dostępu = 2019-01-24 |opublikowany = Issuu |url =  |język = en}}
2. ↑  Blouet, Brian (1981). *The story of Malta*. Malta: Progress Press Co. էջ 101.
3. ↑  |autor = Allied Newspapers Ltd |tytuł = Approved Marsalforn masterplan launched |data dostępu = 2019-01-24 |opublikowany = Times of Malta |url =  |język = en-GB}}
4. ↑  |autor = Mathias Mallia |tytuł = Watch: What will the Marsalforn port look like? |data = 2019-01-21 |data dostępu = 2019-01-24 |opublikowany = Newsbook |url =  Արխիվացված 2019-04-19 Wayback Machine |język = en-US}}

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |
**«Պարկեն»** (դան․՝ Parken), ֆուտբոլային մարզադաշտ Դանիայի մայրաքաղաք Կոպենհագենում։ Դանիայի առաջատար ակումբներից մեկի՝ **«**Կոպենհագեն**»****-**ի տնային խաղադաշտ։ Ֆուտբոլի Դանիայի ազգային հավաքականը նույնպես տնային խաղերի մեծ մասն անցկացնում է այս մարզադաշտում։

Մարզադաշտի շինարարությունը կատարվել է 1990 թվականից մինչև 1992 թվականը, վերջնական տարողությունը կազմում է 38 076 մարդ։ Ասպարեզը կառուցվել է «Իդրեցպարկեն» մարզադաշտի տեղում, որը քանդվել էր 1990 թվականին։ Նոր մարզադաշտում առաջին հանդիպումը կայացավ 1992 թ․ սեպտեմբերի 9-ին (Դանիա — Գերմանիա — 1:2)։ 1994 թվականին մարզադաշտում կայացավ ՈՒԵՖԱ-ի գավաթակիրների գավաթի եզրափակիչը, որում 33.765 հանդիսատեսի ներկայությամբ «Արսենալը» 1-0 հաշվով հաղթեց «Պարմային»։ 2000 թվականին մարզադաշտում տեղի ունեցավ ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի եզրափակիչը, որին ականատես եղան 38 919 հանդիսականներ («Գալաթասարայ» - «Արսենալ», 4-1՝ 11 մետրանոց հարվածաշարում)։

Շատ հաճախ մարզադաշտում տեղի են ունենում համերգներ։ Տարբեր ժամանակներում այտեղ ելույթ են ունեցել այնպիսի կատրողներ, ինչպիսիք են Tiësto, Depeche Mode-ը, The Rolling Stones-ը, Սելին Դիոնը, U2-ը, Ջորջ Մայքլը, Էրիկ Կլեպտոնը, Pink Floyd-ը, Metallica-ն և ուրիշներ։ 2001 թվականին մարզադաշտը դարձավ **«**Եվրատեսիլ» երգի մրցույթի գլխավոր հարթակը։ Մարզադաշտի պատմության ընթացքում ռեկորդային հաճախելիություն է գրանցվել 2007 թվականի հունիսի 23-ին՝ Ջասթին Թիմբերլեյքի համերգին, վաճառվել է 55 000 տոմս։

Մինչև 2007 թվականը մարզադաշտը տեղավորում էր 42 083 մարդ, սակայն 2007 թվականի ամռանը սկսվեց տրիբունաներից մեկի վերակառուցումը։ Այսպիսով, այժմ տարողունակությունը կազմում է 34 098 մարդ, իսկ վերանորոգման աշխատանքների ավարտից հետո «Պարկեն»-ը տեղավորելու է ավելի քան 38 հազար մարդ։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մարզադաշտի պաշտոնական կայքը
* Մարզադաշտը WorldStadiums.com կայքում Արխիվացված 2008-05-31 Wayback Machine
* Մարզադաշտը StadiumQuide.com կայքում
**Վարդան Իշխանի Միլիտոսյան** (հունիսի 8, 1950, Լենինական - ապրիլի 29, 2015), հայ ծանրորդ, Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն (1976, 1978), աշխարհի առաջնությունների կրկնակի արծաթե մեդալակիր (1976, 1978), օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր (1976), հրում վարժությունում աշխարհի քառակի ռեկորդակիր։ Սպորտի վաստակավոր վարպետ (1976)։

Կենսագրություն
--------------

Ծանրամարտով սկսել է զբաղվել 1964 թվականին, Հակոբ Ֆարաջյանի ղեկավարությամբ։ 1975-1979 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ հավաքականի անդամ, դարձել Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն, արծաթե մեդալակիր Մոնրեալի Օլիմպիական խաղերում, արծաթե մեդալակիր Գետիսբերգում կայացած աշխարհի առաջնությունում։ Առավել հաջող հանդես է եկել հրում վարժությունում, որում 4 անգամ սահմանել է համաշխարհային ռեկորդներ։

1980 թվականին ավարտել է կարիերան և անցել մարզչական աշխատանքի։ Մարզել է եղբորորդուն՝ օլիմպիական չեմպիոն Իսրայել Միլիտոսյանին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Այլ տվյալներով` հունիսի 13-ին։
2. ↑  «Մահացել է անվանի ծանրորդ Վարդան Միլիտոսյանը». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ փետրվարի 8-ին. Վերցված է 2021 թ․ դեկտեմբերի 29-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վարդան Միլիտոսյանը Chidlovski.net կայքում (անգլ.)
* Արխիվացված 2009-08-30 Wayback Machine

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | IAT · IWRP · Olympic Channel |

 |
Le Château Cheval Blanc
**Շատո Շևալ Բլան** (ֆր.՝ Château Cheval Blanc — Սպիտակ ձիու կալվածք)՝ Ֆրանսիական գինեգործական սեփականություն, որը գտնվում է Սենտ-Էմիլոն կոմունայում, Բոռդո (*Bordeaux*) ռեգիոնում։ «Սենտ-Էմիլիոնի գինիների 2006 թվականի պաշտոնական դասակարգման» համաձայն, տնտեսությունը պատկանում է *Premier Grand Cru Classé «A»՝ց*-ին, այսինքն, դասակարգման մեջ ամենաբարձր կատեգորիային։ Այս կատեգորիան ներառում է Սենտ-Էմիլիոնի ևս մեկ տնտեսություն՝ Château Ausone (Շատո Օզոն)։ Տնտեսությունը Բորդոյի լավագույն արտադրողների ցանկում է՝ ձախափնյա «հինգ» Premier Grand Cru Classé-ի հետ միասին, այն Պոմրոլ (*Pomerol*) համայնքի Château Pétrus տնտեսությունն է և համարվում է Սոտերն համայնքի *Premier Cru Supérieur* դասի միակ տնտեսությունը՝ Château d’Yquem (Շատո դ Իկեմ)

Արտադրում է երկու տարբեր գինիներ սեփական խաղողի այգիներից՝ **Château Cheval Blanc** (հիմնական կամ տնտեսության «առաջին» գինին) և **Le Petit Cheval** (տնտեսության «երկրորդ» գինին)։ Պատկանում Է LVMH խմբի *(Moët Hennessy Louis Vuitton SA)* վարչության նախագահ Բեռնար Առնոյին *(Bernard Arnault)* և բելգիացի գործարար Ալբեր Ֆրերին *(Albert Frère)*: Տնտեսության ղեկավար Պիեր Լուրտոնը (*Pierre Lurton*) միաժամանակ հանդիսանում է Սոտերն համայնքի լավագույն՝ Château d’Yquem (*Շատո դ Իկեմ*) տնտեսության ղեկավար։

Աղբյուրներ
----------

* Robert M.Parker Jr. «Bordeaux: A Consumer’s Guide to the World’s Finest Wines», 4th ed. Simon & Schuster Publishing, 2003
* Robert M.Parker Jr. «The World’s Greatest Wine Estates: A Modern Perspective», Simon & Schuster Publishing, 2003
* H.Johnson & J.Robinson «The World Atlas of Wine» Mitchell Beazley Publishing, 2005

Արտաքին հղումներ
----------------

* Château Cheval Blanc — Տնտեսության պաշտոնական կայքը (անգլերեն)

  


|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Շատո Շևալ Բլան» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |

 |
**Պապիրիուս Ֆաբիանուս** (լատ․ Papirius Fabianus), հին հռոմեացի հռետորաբան և փիլիսոփա՝ Պապիրիուս ցեղից, ապրել է Տիբերիոսի և Կալիգուլայի ժամանակներում՝ մ.թ. 1-ին դարի առաջին կեսին։

Կենսագրություն
--------------

Ֆաբիանուսը հռետորաբանություն սովորել է Ավրելիուս Ֆուսկուսի և Բլանդուսի մոտ, իսկ փիլիսոփայությունն աշակերտել է Կվինտուս Սեքստուսի մոտ։ Նա պերճախոսություն է ուսուցանել Գայոս Ալբուկիուս Սիլուսին, թեև նրանից շատ ավելի երիտասարդ էր։ Ֆաբիանուսի հռետորական ոճը նկարագրել է Սենեկա Ավագը։ Հռետորաբանության մեջ նրա նախատիպը եղել է իր ուսուցիչ Ավրելիուս Ֆուսկուսի ոճը, սակայն հետագայում նա ընդունել է պերճախոսության ոչ այնքան զարդարուն ձևը։

Շուտով Ֆաբիանուսը, սակայն, հրաժարվել է հռետորաբանությունից՝ հօգուտ փիլիսոփայության։ Սենեկա Կրտսերը նրա փիլիսոփայական աշխատությունները դրել է Կիկերոնի, Ասինիուս Պոլլիոյի և պատմաբան Լիվիոսի աշխատությունների կողքին։ Ֆաբիանուսի փիլիսոփայական ոճը նկարագրվել է Սենեկա կրտսերի կողմից և որոշ կետերում նրա նկարագրությունը համապատասխանում է Սենեկա Ավագի տված նկարագրությանը։ Թվում է, թե երկու Սենեկներն էլ գիտեին և, անշուշտ, մեծապես հարգել էին Ֆաբիանուսին։

Ֆաբիանուսի փիլիսոփայական գրությունները թվով գերազանցել են Կիկերոնի գրվածքներին։ Նա նաև մեծ ուշադրություն էր դարձրել ֆիզիկական գիտությանը։ Պլինիոս Ավագը նրան կոչել է «Բնության հարցերում շատ փորձառու»։ Ըստ Սենեկայի, նա կարծես գրել է ֆիզիկայի մասին։ Նրա աշխատությունները հաճախ հիշատակվել են Պլինիոսի կողմից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Seneca, *Controversiae* ii. prooem. pp. 134–136, iii. p. 204, ed. Bipont.
2. 1 2  Seneca, Epist. 100.
3. ↑  Cf. *Controversiae* iii. prooem. with Epist. 11.
4. ↑  Epist. 100.
5. ↑  Natural History (Pliny), xxxvi.(24).125

Արտաքին հղումներ
----------------

* Այս հոդվածը ներառում է տեքստ մի հրապարակումից, որն այժմ հանրային սեփականություն է. Donne, William Bodham (1870). "Faberius". In Smith, William (ed.). *Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology*. Vol. 2. p. 130.
**Սեդրակ Աղաջանի Սարգսյան** (1896, գ․ Գյուլաթաղ (այժմ՝ Վարդաձոր, Արցախի Մարտակերտի շրջան - 1930, Թիֆլիս), Անդրկովկասում խորհրդային իշխանության հաստատման աջակից, փոխգնդապետ, ԽՄԿԿ անդամ (1904)։

1918—1920 թվականներին դաշնակցական իշխանության և թուրքական օկուպացիայի պայմաններում ընդհատակյա աշխատանք է տարել Ալեքսանդրապոլում, մասնակցել է Մայիսյան ապստամբությանը։ 1921 թվականին ընդունվել է կուսակցության Ալեքսանդրապոլի քաղաքացիական կոմիտե Գանձակում (Կիրովաբադ) աշխատել է՝ որպես գավառային կոմիտեի ագիտպրոպագանդայի բաժնի վարիչ, ավելի ուշ՝ այդ կոմիտեի քարտուղար։ 1923 թվականին տեղափոխվել է Հայաստան և տնտեսական ղեկավար աշխատանքներ տարել Էջմիածնի ու Բայազետի գավգործկոմներում։ 1926 թվականից եղել է Հայգյուղկոոպի վարչության նախագահ, իսկ 1927 թվականից՝ Երևանի քաղաքացիական կոմիտեի քարտուղար։ ՀԿ(բ) կ VI համագումարում (1929) Սարգսյանը ընտրվել է կենտրոնական վերստուգիչ հանձնաժողովի նախագահ, իսկ կարճ ժամանակ հետո՝ Հայաստանի ժողկոմխորհի նախագահի տեղակալ և բանգյուղտեսչության ժողկոմ։ Եղել է ՀԿ(բ) կ Կենտրոնական կոմիտեի, Անդրֆեդերացիայի և Հայաստանի ԿԳԿ-ների, ՀամԿ(բ) կ Անդրկովկասյան երկրային վերստուգիչ հանձնաժողովի նախագահության անդամ։


|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 10, էջ 224)։*  |
**Ալբերտ Սաքսոնացի** (Albertus de Saxonia, 1316, Bahrdorf, Սրբազան Հռոմեական կայսրություն - հուլիսի 8, 1390, Halberstadt, Prince-Bishopric of Halberstadt, Սրբազան Հռոմեական կայսրություն), միջնադարյան փիլիսոփա, մաթեմատիկոս, մեխանիկ և բնագետ։

Կենսագրություն
--------------

Ալբերտ Սաքսոնացի, ծննդյան անունը՝ Ալբրեխտ Ռիկե, ֆերմեր Բերնհարդ Ռիկեի որդին էր։ Սովորել է Պրահայում և Փարիզում։ Աշակերտել է Ժան Բուրիդանին։

1351-1362 թվականներին պրոֆեսոր Ալբերտ Սակսոնսկին դասավանդել է Փարիզի համալսարանում, 1353 թվականին եղել է Սորբոնի համալսարանի ռեկտոր։ Այնուհետև հրավիրվել է Ավինյոն՝ Հռոմի Պապ Ուրբան V-ի կողմից։ Մասնակցել է Վիեննայի համալսարանի հիմնադրմանը, 1365 թվականին դարձել նրա առաջին ռեկտորը։ 1366 թվականից մինչև կյանքի վերջը եղել է Հալբերշտադտի եպիսկոպոս։ 1367 թվականինմ մասնակցել է Դինկլերի ճակատամարտին, Բրաունշվեյգ-Լյունեբուրգի դուքս Մագնուս II-ի պայքարին՝ ընդդեմ Հիլդեսհայմի եպիսկոպոս Գերհարդ Բերգի և գերեվարվել։ Թաղված է Հալբերշտադտի պանթեոնում։

Գիտական հետաքրքրություններ
--------------------------

Եռաստիճան իմպուլսի տեսությունն ըստ Ալբերտ ՍաքսոնացունԵռաստիճան իմպուլսի տեսությունն ըստ Ալբերտ Սաքսոնացուն
Ալբերտ Սաքսոնացուն են պատկանում «Հարցեր Արիստոտելի չորս գրքերին երկնքի և աշխարհի մասին», որում ձևակերպվել են վեց փաստարկ՝ հօգուտ երկրի շարժման։ Ահա դրանցից ամենահայտնին.

> Ոմանք կարծում էին, որ երկիրը տապակայի է նման, իսկ արևը ՝ խարույկի ։ Բայց, ինչպես խարույկը չէ, որ շարժվում է տապակայի շուրջը, այլ տապական է շրջվում շամփուրի վրա, այնպես էլ ասում են, որ արևը չէ, որ շարժվում է երկրի շուրջը, այլ, ավելի շուտ երկիրն է, որ շարժվում է Արեգակի շուրջը, որովհետև երկրին արև է պետք, այլ ոչ թե հակառակը։
> 
> 

Սակայն, ի վերջո, Ալբերտը խոսում է երկրի անշարժության արիստոտելյան ուսմունքի օգտին։

Քննարկելով իմպետուսի տեսությունը, որը մշակվել է իր ուսուցիչ Ժան Բուրիդան մեխանիկային նվիրված աշխատություններում, Ալբերտը բերում է հետևյալ օրինակը, որը հետագայում բերեց Գալիլեո Գալիլեյը իր "Երկխոսություն աշխարհի երկու գլխավոր համակարգերի վերաբերյալ" գրքում։

Ալբերտը փորձել է պարզել նաև, թե ինչպես է մարմնի արագությունը աճում հավասարաչափ արագացող շարժման ժամանակ, սակայն նա երբեք վերջնական համաձայնության չի եկել այդ ժամանակաշրջանում շրջանառվող տեսությունների հետ։

Գրականություն
-------------

* Վ. Պ Գայդենկո, Գ.Ա. Սմիրնով, գիրք, Արևմտաեվրոպական գիտությունը միջնադարում. շարժման ընդհանուր սկզբունքներ և ուսմունք,Գիտություն, 1989. — 352 էջ։
* Ա. Տ. Գրիգորյան, Վ.Պ. Զուբով, գիրք, մեխանիկայի հիմնական հասկացությունների զարգացման ակնարկներ, ԽՍՀՄ ԳԱ հրատարակչություն, 1962 թվական, էջ 274

Արտաքին հղումներ
----------------

* P. Duhem, Albert of Saxony (The original catholic encyclopedia)



1. 1 2 3 4  Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ — 1994.
2. 1 2  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #118878646 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
3. ↑  Catholic-Hierarchy.org — USA: 1990.
4. ↑  Marshall Clagett, *The Science of Mechanics in the Middle Ages*, Madison. 1959, p. 522.
5. ↑  Michael McCloskey: *Impetustheorie und Intuition in der Physik.*. In: Spektrum der Wissenschaft: *Newtons Universum*, Heidelberg 1990, 3-89330-750-8, S.18
**Վալերի Իսահակի Չիթչյան**  (փետրվարի 14, 1956(1956-02-14), Գետաշեն, Գոյգյոլի շրջան, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - նոյեմբերի 14, 1995(1995-11-14), Սևան, Հայաստան), հայ զինվորական գործիչ, Խորհրդային բանակի մայոր, Հայաստանի զինված ուժերի զինվորական, փոխգնդապետ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։

Կենսագրություն
--------------

Վալերի Չիթչյանը ծնվել է 1956 թվականի փետրվարի 14-ին Գետաշենում։ Հայրը եղել է Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից, արժանացել է երկու Կարմիր աստղ շքանշանի։

Դպրոցն ավարտելուց հետո Վալերին ընդունվել է Բաքվի ռազմական հրամանատարական ուսումնարանը, որն էլ ավարտել է 1978 թվականին։ Նույն թվականին ծառայության է անցել ԽՍՀՄ Զինված ուժերի Հեռավոր արևելյան ռազմական օկրուգում։

Արցախյան շարժումը սկսվելուց հետո վերադարձել է Արցախ, նշանակվել 366-րդ մոտոհրաձգային գնդի հրամանատար։ 1992 թվականին սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին եղել է Պաշտպանության բանակի շտաբի պետի տեղակալ։ 1992-1993 թվականներին եղել Հայաստանի զինված ուժերի արևելյան խմբավորման, իսկ 1993-1994 թվականներին՝ առանձին բրիգադի շտաբի պետ։ 1994 թվականին նշանակվել է N զորամասի մոտոհրաձգային գնդի հրամանատար։ 1992-1994 թվականներին մասնակցել է Հայաստանի հարավարևելյան սահմանների ինքնապաշտպանական ռազմական գործողություններին։

Շուշիի ազատագրման ժամանակ Վալերի Չիթչյանը ղեկավարել է հարվածի գլխավոր՝ Ստեփանակերտ-Շուշի հյուսիսային ուղղության մարտական գործողությունները։

Զոհվել է ավտովթարից, 1995 թվականի նոյեմբերի 14-ին՝ Սևանի մայրուղու վրա։

Հետմահու շնորհվել է ՀՀ և ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշաններով և «Շուշիի ազատագրման համար» մեդալով։

Թաղված Է Եռաբլուր պանթեոնում։

2012 թվականին լույս է տեսել Սեդա Հարությունյանի «Վալերի Չիթչյան։ Հաղթական հրամանատարը։ Հուշեր և խոհեր» գիրքը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «9 մայիսի 1992 թ.` Շուշին ազատագրված է». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մայիսի 10-ին. Վերցված է 2020 թ․ նոյեմբերի 11-ին.
2. ↑  Վալերի Չիթչյան։ Հաղթական հրամանատարը։ Հուշեր և խոհեր:(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Նվիրյալները - Վալերի Չիթչյան
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Հարություն եկեղեցի (այլ կիրառումներ)

**Սուրբ Հարություն եկեղեցի**, տաճար Ռուսաստանի Դոնի Ռոստով քաղաքում։ Պատկանում է Հայ առաքելական եկեղեցուն։

Հասցեն` ք. Դոնի Ռոստով, Լև Տոլստոյի հրապարակ, 2В։

Պատմություն
-----------

2010 թվականմի տվյալներով` Դոնի Ռոստովում ապրում էր մոտ 41 550 հայ, որը կազմում էր քաղաքի բնակչության 3,4 տոկոսը։

Հայ հավատացյալների հոգևոր պահանջները բավարարելու համար և ի հիշատակ Վ. Պ. Ղազարյանի թոռան` 2001 թվականին Դոնի Ռոստովում զոհված Արթուր Կարապետյանի, կառուցվել է Հայ առաքելական եկեղեցու Սուրբ Հարություն տաճարը։ Եկեղեցին գտնվում է Լև Տոլստոյի հրապարակում, որտեղ նախկինում գտնվում էր հայկական Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ մայր տաճարը, որը Նոր Նախիջևանի հայկական մի շարք այլ եկեղեցիների (Սուրբ Նիկողայոս, Սուրբ Աստվածածին, Սուրբ Գևորգ, Սուրբ Թորոս, Սուրբ Համբարձում, Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ) հետ մեկտեղ ավերվել է խորհրդային իշխանության տարիներին։

Նոր եկեղեցու շինարարությունը սկսվել է 2005 թվականի հոկտեմբերին։ 2011 թվականին եկեղեցու շինարարությունն ավարտվել է, օծումը տեղի է ունեցել 2011 թվականի մայիսի 29-ին Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ-ի կողմից։

Սուրբ Հարություն եկեղեցին կառուցվել է բարերարների` ՌԴ Դաշնային ժողովում Գլխավոր դատախազության լիազոր ներկայացուցիչ Սահակ Կարապետյանի և «АРДТ-7» ՍՊԸ գլխավոր տնօրեն, Աշխատանքային փառքի III աստիճանի շքանշանակիր, եկեղեցու հոգաբարձուների խորհրդի նախագահ Վլադիմիր Ղազարյանի նվիրատվություններով։ Սկզբում ենթադրվում էր, որ տաճարը կոչվելու է Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ։

Տաճարի շենքը կառուցված է հայկական պաշտամունքային կառույցների ավանդույթներով։ Բարձրությունը գմբեթով մոտ 40 մետր է։ Շենքը նախատեսված է միաժամանակ մոտ 300 ծխականի այցելության համար։

Դրսից և ներսից եկեղեցին երեսպատված է վարդագույն տուֆով, որը հատուկ բերվել է Հայաստանից։ Խորանը և ավազանը պատրաստել են հայ վարպետները սպիտակ մարմարից, որը զարդարված է բազմաշերտ փորագրումով։ Տաճարի ներքին պատերը նկարազարդված չեն։ Տարածքը լուսավորում է մեծ ջահը։ Գմբեթին ոսկեզօծ խաչ է։

Եկեղեցու առջև, մուտքի դռան երկու կողմերում, տեղադրված է երկու խաչքար, որոնք պատրաստված են վարդագույն տուֆից։ Այդ խաչքարերը տեղադրված են ի պատիվ հայ և ռուս ժողովուրդների բարեկամության։

Տաճարի առաջ մշտադալար կենսածառերով և նստարաններով ծառուղի է։ Տաճարի տարածքը երեք կողմից պարսպապատված է ցանցկեն մետաղյա ցանկապատով։

Տաճարի առաջին երեցփոխ եկեղեցական ծխական խորհրդի նիստում ընտրվել է Գարբիկ Խաչատրյանը։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Церковь Сурб Арутюн (Ростов-на-Дону)
* Католикос Всех Армян Гарегин Второй осветит новую Церковь «Сурб Арутюн» в Ростове-на-Дону
* Ростов-на-Дону Армянская Церковь Сурб Арутюн
* В.П.Казарян: «Светлой памяти любимого внука Артура Карапетяна посвящаю…»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Карапетян Саак Альбертович
2. ↑  Казарян Владимир Павлович
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Գևորգ եկեղեցի (այլ կիրառումներ)

**Սուրբ Գևորգ եկեղեցի**, տաճար Նոր Նախիջևանում (այժմ՝ Դոնի Ռոստովի Պրոլետարսկի շրջանի կազմում)։ Պատկանել է Հայ առաքելական եկեղեցուն։ Տաճարը կորսված է։

Պատմություն
-----------

Նոր Նախիջևանի Սուրբ Գևորգ եկեղեցու շինարարությունը գրեթե համընկել է Սուրբ Թորոս եկեղեցու կառուցման հետ (1783-1787 թվականներին)։ Սուրբ Գևորգ փայտե եկեղեցին կառուցվել է 1783 թվականից քաղաքի արևմտյան մասում՝ երկու հարևան քաղաքների՝ Ռոստովի և Նախիջևանի սահմանին։  1787 թվականի դեկտեմբերի 5-ին, եկեղեցու շինարարության ավարտից հետո, այն օծվել է Հովսեփ արքեպիսկոպոս Արղությանի կողմից։

Սկզբնապես քաղաքում եղել է փայտե եկեղեցի։ XIX դարում կառուցված զանգակատնով քարե միագմբեթ տաճարը երկու անգամ վերանորոգվել է. 1852-1853 թվականներին՝ նախիջևանցի երկրորդ գիլդիայի վաճառական Մ. Երեցփոխանյանի միջոցներով, իսկ երկրորդ անգամ՝ 1892 թվականին։

Քարե տաճարը կանգնած է եղել Գեորգիևյան (Սուրբ Գևորգի) փողոցի մոտ՝ Ռոստով-Նախիջևանյան բաժանագծին կից (ներկայիս Թատերական պողոտայի մոտ)։

Սկզբնապես եկեղեցուն կից եկեղեցական ծխական դպրոց չի եղել։ 1918 թվականին Նոր Նախջևանի թեմական վարչությունը տեղեկացրեց, որ Նովոչերկասկում բացված դպրոցը տեղափոխվում է Հոգևոր վարչության կառավարման ներքո և դառնում է Սուրբ Գևորգ եկեղեցու եկեղեցական ծխական դպրոց։

Քարե եկեղեցու ներսում կային շատ խաչքարեր։ Ղրիմից տաճար էին բերվել ձեռագիր գրքեր և խաչեր։

1892 թվականի վերանորոգման ընթացքում թարմացվել է տաճարի ներքին հարդարանքը, հարավային կողմում կառուցվել է վատ եղանակից պաշտպանվելու համար կցակառույց, քանի որ հարավային մուտքը դարձել էր գլխավոր։

XIX դարի վերջում - XX դարի սկզբում Սուրբ Գևորգ եկեղեցուն կից գործել է Ռոմանոս Մելիքյանի ղեկավարած երգչախումբը։

Սուրբ Գևորգ տաճարն անվանել են նաև Հադրելեզի եկեղեցի, նրա մոտ անցկացվել են հայկական տոնավաճառներ և տոներ։

1930-ականների սկզբին տաճարը փակվել է և շուտով գրեթե ամբողջովին քանդվել։ Մնացորդներն ավերվել են մինչև Հայրենական մեծ պատերազմի սկիզբը։

Հոգևորականներ
-------------

Տարբեր ժամանակներ տաճարի քահանաներն են եղել Հովհաննես Դողսանյանը, Հակոբ Շատվորյանը, Գևորգ Մուշեղյանը, ավագ քահանա Մկրտիչ Տեր-Հակոբյանցը, ավագ քահանա Կարապետ Հեքիմյանը (1938)։

Սրբություններ
-------------

* Տաճարում պահվել է Գ. Դ. Չիսլյանի նվիրաբերած Սուրբ Գևորգի պատկերը, որի տակ արծաթե տուփում պահվում էր տաճարի սրբությունը՝ Սուրբ Գևորգի մասունքները՝ հետևյալ մակագրությամբ. «Հիշատակ ուխտավոր Ստեփան Գենջեցյանից, 1849 թվական, Սուրբ Գևորգին, Նախիջևան»։
* Սուրբ Գևորգի թոփուզ` կապարե ծայրով գավազան, որը երեսպատված եղել է ատլասե կտորով։

Գրականություն
-------------

* Вартанян В. Г. Казаров С.С. Армянская-Апостольская Церковь на Дону // Ростов н/Д. 2001.
* Малаховский Е. И. Лаптев Г.Ф. Храмы и культовые сооружения Ростова-на-Дону, утраченные и существующие // Ростов-на-Дону, АКРА, 2003.
* Шахазиз Е. Новый Нахичеван и новонахичеванцы. Перевод с армянского Ш. М. Шагиняна // Ростов-на-Дону, 1999.
* Сидоров В. Энциклопедия старого Ростова и Нахичевани-на-Дону. Ростов-на-Дону, 1996, т. 4.
* Халпахчьян О. X. Архитектура Нахичевани-на-Дону // Ер. 1988.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Церковь Сурб Геворк (Нахичевань-на-Дону)
* Нахичеванские храмы Արխիվացված 2017-04-20 Wayback Machine. Донской временник.
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Աստվածածնի Վերափոխման եկեղեցի (այլ կիրառումներ)

**Սուրբ Աստվածածնի Վերափոխման եկեղեցի (Սուրբ Վերափոխման տաճար, Վերափոխման տաճար)** (ռուս.՝ Церковь Успения Пресвятой Богородицы; Свято-Успенский храм; Успенский храм), ուղղափառ եկեղեցի Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջանի Գրիգորևկա գյուղում։ Ենթարկվում է Ռուս Ուղղափառ եկեղեցու Ռոստովի թեմի Մատվեևո-Կուրգանսկի գործակալությանը։

Պատմություն
-----------

Սուրբ Աստվածածնի Վերափոխման տաճարը կառուցվել է 1906 թվականին Գրիգորևկա գյուղում՝ նրա բնակիչների նվիրատվություններով։ Եկեղեցին կառուցվել է տեղական քարից՝ կրաքարից։ Այն միախորան է, ունի փոքր սեղանատուն և երկհարկանի զանգակատուն։ Ըստ 1912 թվականի Եկեղեցու տեղեկագրի՝ տաճարը հաշվառված էր որպես Դոնի թեմի Տագանրոգի շրջանի Ֆյոդորովկա սլոբոդայի (այժմ՝ գյուղ) Համբարձման տաճարին կցված եկեղեցի։

Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո տաճարը շարունակել է գործել մինչև 1930-ական թվականները։ Ապա փակվել է և վերածվել հացահատկի պահեստի։ Հայրենական մեծ պատերազմից հետո, գյուղի բնակիչների խնդրանքով, ծիսակատարությունները եկեղեցում վերսկսվեցին։ Բայց 1960-ական թվականներին տաճարը կրկին փակվեց և վերածվեց պահեստի։ Եկեղեցական կայքը հափշտակվեց, պատկերակալը ոչնչացվեց։ Պատերից մեկում մեծ անցք բացվեց՝ ավտոմեքենաների ելումուտի համար, կողմնային պատերից մեկը փակվեց քարով։

2000 թվականին վերականգնվեց տեղական ծխական համայնքի գործունեությունը, և եկեղեցին սկսեցին վերականգնել ծխականների ուժերով։ 2010 թվականին վերսկսվեց նրա գործունեությունը։ Ներկայումս տաճարը շարունակում է վերականգնվել, ժամերգություններն այնտեղ անցկացվում են կանոնավոր կերպով։ Տաճարի վանահայրն է աբեղա Նիլը (Բելոուսով)։

Ըստ տեղական գավառագետների՝ տաճարն ունի ճարտարապետական արժանիքներ՝ ուրվագծի արտահայտչականություն և ճակատների համաչափություն։

*Հասցեն՝* 346966, Ռոստովի մարզ, Մատվեևո-Կուրգանսկի շրջան, գյուղ Գրիգորևկա, Սովետսկայա փող. 10Ա։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Успенский храм с.
2. ↑  «Иеромонах Нил (Белоусов)». Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ ապրիլի 18-ին. Վերցված է 2017 թ․ օգոստոսի 3-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Տաճարի կայքը
* Храмы Матвеево-Курганского благочиния
* «Слободский» запад Ростовской области
* В преддверии праздника Успения Пресвятой Богородицы благочинный Матвеево-Курганского округа посетил Свято-Успенский храм с. Григорьевка Արխիվացված 2017-02-21 Wayback Machine
**«Դարպասապահը»** (ռուս.՝ «Вратарь»), խորհրդային գեղարվեստական լիամետրաժ սև-սպիտակ ֆիլմ, որ նկարահանվել է ռեժիսոր Սեմյոն Տիմոշենկոյի կողմից 1936 թվականին «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում։ Պրեմիերան կայացել է 1937 թվականի հունվարին։ Երկրորդ անգամ վարձույթի է հանվել 1970 թվականին՝ որոշակի գրաքննության ենթարկվելուց հետո։

Խորհրդային առաջին ֆիլմն է, որ նվիրված է սպորտին։

Սյուժե
------

Ֆիլմում պատմվում է սովորական երիտասարդի՝ Անտոն Կադիդովի մասին։ Սկզբում նա աշխատում է գյուղատնտեսության ոլորտում՝ Վոլգայի վրայով տեղափոխում է ձմերուկ։ Նկատելով, թե ինչպիսի ճարպկությամբ է Անտոնը բռնում ու բեռնում ձմերուկը, նրան ասում են, որ նա կարող էր դառնալ դարպասապահ և խաղալ ֆուտբոլ։

Եվ Անտոնը որոշում է հետևել այդ խորհրդին։ Դարպասապահի փառքի հասնելու ճանապարհին նրան սպասում են և՛ հաղթանակներ, և՛ հիասթափություններ։

Դերերում
--------

* Գրիգորի Պլուժնիկ – *Անտոն Կանդիդով*
* Տատյանա Գուրեցկայա – *Գրուշա* (երգում է Սոֆյա Իվնիցկայան)
* Լյուդմիլա Գլազովա – *կոնստրուկտոր Անաստասիա Վալյաժնայա*
* Անատոլի Գորյունով – *ինժեներ Անատոլի Կարասիկ*
* Յակով Գուդկին – *Ֆոմա Ռուսելկին, ինսայդ*
* Վլադիմիր Կրյուգեր – *Բոբ Ցվետոչկին, «Տորպեդոյի» ավագ*
* Ֆեոդոր Կուրիխին – *երկրպագու հիվանդ ատամով*
* Վալերի Սոլովցով – *Բուխվոստով, «Գիդրաէր» թիմի ավագ*
* Գերման Էրազմուս – *Ռիժի, ինսայդ*

Ֆուտբոլային խաղերի զանգվածային տեսարաններում նկարահանվել են Կիևի «Դինամոյի» խաղացողներ Կոնստանտին Շչեգոցկին, Անտոն Իձկովսկին, Իվան Կուզմենկոն, Մակար Գոնչարենկոն և այլք (Կ. Շչեգոցկու «Խաղի մեջ և խաղից դուրս» (ռուս.՝ «В игре и вне игры») հուշերից)։

Ստեղծման պատմություն
--------------------

Ֆիլմի սցենարը գրել է Լև Կասիլը 1935 թվականի աշնանը, ինչի պատճառով հերքվում է այն կարծիքը, թե գլխավոր հերոսի նախատիպը Մոսկվայի «Սպարտակի» դարպասապահ Անատոլի Ակիմովն է, որը լայն ճանաչման է արժանացել քիչ ավելի ուշ։ 1937 թվականին ֆիլմի սցենարի հիման վրա, կապված նրա հաջողության հետ, Լև Կասիլը գրել է «Հանրապետության դարպասապահը» (ռուս.՝ «Вратарь республики») վեպը։

Անճշտություն
------------

* «Գիդրոէրի» խաղացողների հետ վեճի սկզբում Անտոնը մաքրում է իր այտի վրայի շրթներկի հետքը, բայց վերջում այն նորից երևում է։

Նկարահանող խումբ
----------------

* Սցենարի հեղինակներ՝ Լազար Յուդին, Լև Կասիլ (վեպ)
* Ռեժիսոր՝ Սեմյոն Տիմոշենկո
* Օպերատոր՝ Վլադիմիր Դանաշևսկի
* Նկարիչ՝ Վլադիմիր Կալյագին, Պյոտր Յակիմով
* Կոմպոզիտոր՝ Իսահակ Դունաևսկի

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  *Бернштейн А.* «Вратарю» — 50! // *Футбол-Хоккей*. — 1986. — В. 52. — № 1388. — С. 12.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Вратарь» «Հայրենական կինոյի հանրագիտարան» կայքում
* *Лев Кассиль.* *Вратарь Республики* Արխիվացված 2009-09-04 Wayback Machine

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · ČSFD · Internet Movie Database |

 |
**«Ў» տառի արձան** (բելառուս․՝ Помнік літары «Ў»), Բելառուսի Պոլոցկ քաղաքում գտնվող արձան, որը նվիրված է բելառուսական այբուբենի 22-րդ տառին։ Գտնվում է քաղաքի կենտրոնում՝ Ֆրանցիսկ Սկորինայի պողոտայի բուլվարում։

Պատմություն
-----------

Տեղադրվել է 2003 թվականի սեպտեմբերին «Բելառուսական գրի օրվա» 10-րդ տոնակատարության ժամանակ։ Հուշարձանի գաղափարը պատկանում էր այն ժամանակ Պոլոցկի քաղաքային գործկոմի նախագահ Վլադիմիր Տոչիլային։ Հուշարձանի հեղինակը պոլոցկցի բելառուս նկարիչ Իգոր Կուրժալովն է։

Նկարագրություն
--------------

Արձանը պատրաստված է գրքի կազմի տեսքով, որի վրա դրված են «Ў» տառով բառեր, ինչպես նաև մեջբերում Ռիգոր Բարադուլինի «Եփրոսինեից, Սկորինայից, Պոլոցկից սկսվեց աշխարհը» (բելառուս․՝ Ад Еўфрасінні, ад Скарыны, ад Полацка пачаўся свет):

Վանդալություն
-------------

2014 թվականի հունիսին հուշարձանի վրա արված Բորոդուլինի բանաստեղծությունները վնասվել էին։ 2016 թվականին արձանը վերականգնվել է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Какие символы заложены в памятнике букве Ў Արխիվացված 2023-10-12 Wayback Machine // Радио «Рация»
2. ↑  «В Полацке повреждён памятник букве «Ў»». Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ մայիսի 12-ին. Վերցված է 2018 թ․ դեկտեմբերի 3-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Ў» տառի արձանԱրխիվացված 2018-12-04 Wayback Machine Глобус Белоруссии կայքում։
**Սեմաշկոյի նրբանցք** (ռուս.՝ Переулок Семашко), նրբանցք Ռուսաստանի Դոնի Ռոստով քաղաքում` 76 հայտնի շենքերով։ Գտնվում է Կրասնոարմեյսկայա փողոցի և Սոբորնի ու Գազետնի նրբանցքների հարևանությամբ։

Պատմություն
-----------

Դոնի Ռոստովը Ռուսաստանի մյուս քաղաքներից առանձնանում է նրանով, որ նրա շինարարությունը վարվել է ոչ թե քաոսայնորեն, այլ վաղօրոք մշակված պլանով։ Առաջինների թվում հայտնվել են Սոբորնի, Կազանսկի (այժմ` Գազետնի) և Նիկոլայի (այժմ` Սեմաշկոյի) նրբանցքները։

Սոլդատսկայա (Զինվորական) արվարձանի բնակիչների համար Նիկոլայի (այժմ` Սեմաշկոյի) նրբանցքը եղել է դեպի Դոն գետն իջնող հիմնական զառիվայրերից մեկը։

1850 թվականին նրբանցքի մի մասը քարասալարկվեց, իսկ 1864 թվականին փողոցում եղած կերոսինե լամպերը փոխարինվեցին գազով աշխատող լամպերով։

Սեմաշկոյի նրբանցքն ավարտվում էր քաղաքային գերեզմանատնով։

Տվյալներ
--------

Նրբանցքի երկարությունը հարավից հյուսիս 2,5 կիլոմետր է, իսկ արևելքից արևմուտք` 800 մետր։

Նրբանցքն անվանվել է ի պատիվ խորհրդային կուսակցական և պետական գործիչ, խորհրդային առողջապահության կազմակերպիչներից մեկի, ԽՍՀՄ բժշկական և ՌԽՖՍՀ մանկավարժական գիտությունների ակադեմիաների ակադեմիկոս Նիկոլայ Սեմաշկոյի։

Պատկերասրահ
-----------

* Շենքեր Նիկոլայի (այժմ` Սեմաշկոյի) նրբանցքում
* Տնավարության և խոհարարության դպրոցի շենք 

 Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտՏնավարության և խոհարարության դպրոցի շենք 

|  |  |
| --- | --- |
| Ռուսաստանի զինանշանը |  Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտ  |
* Ֆ. Ի. Միլցինի եկամտաբեր տուն 

 Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտՖ. Ի. Միլցինի եկամտաբեր տուն 

|  |  |
| --- | --- |
| Ռուսաստանի զինանշանը |  Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտ  |
* Խ. Ա. Ֆեոֆանիի եկամտաբեր տուն, ХХ դարի սկիզբ, տուն,46 Խ. Ա. Ֆեոֆանիի եկամտաբեր տուն, ХХ դարի սկիզբ, տուն,46
* Մ. Պ. Գորևի եկամտաբեր տուն, ХХ դարի սկիզբ, տուն, 74Մ. Պ. Գորևի եկամտաբեր տուն, ХХ դարի սկիզբ, տուն, 74
* Ռոստովի շրջանային զեմստվոյի շենքՌոստովի շրջանային զեմստվոյի շենք

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Переулок Семашко
2. ↑  «Названия улиц, старые и новые». Վերցված է 2017 Ապրիլ 20-ին.
3. ↑  Старые названия ростовских улиц

Արտաքին հղումներ
----------------

* НИКОЛАЕВСКИЙ ПЕРЕУЛОК (сейчас Семашко)
* Переулок Николаевский – в самом центре Ростова(չաշխատող հղում)
**Հելիոդոր**, (հուն․՝ «արևի պարգև»), հանքանյութ, կանաչադեղնավուն, ոսկեդեղին, նարնջադեղնավուն կամ նարնջագույն բյուրեղի թափանցիկ տեսակներից մեկն է։ Գունավորումը պայմանավորված է Fe3+ իոնների խառնուրդով։ Հանդիպում է պրիզմայանման բյուրեղների տեսքով, հաճախ լավ կազմավորված և բավականին մեծ չափերով՝ բարձր ջերմաստիճանային և բարձր ջերմաստիճան ունեցող ջրային գոտիներում։ Համանման հանքանյութերից են տոպազը, տուրմալինը, քվարցը, դաշտային սապաթը կաոլինիտը, լեպիդոլիտը։ Երբեմն բաղադրության մեջ ունենում է ուրանի աննշան խառնուրդ։ Լավ է երեսակվում և կիրառվում է ոսկերչական աշխատանքներում։

Բնության մեջ
------------

Այս քարը ավելի մեծ ճանաչում է ունեցել հին հույների մոտ։ Այս քարի ծայրերը կարող են ունենալ կապույտ գույն, իսկ կենտրոնը՝ դեղին
Սանկտ Պետերբուրգի թանգարանում կա բացառիկ հելիոդորր՝ 20 սմ երկարությամբ, որը գտնվել է Ուրալում։

Թափանցիկ նմուշներն ավելի բարձր են գնահատվում, քան պակաս թափանցիկները։ Այս քարից առավել հաճախ պատրաստել են կախազարդեր, մատանիներ և ականջօղեր Վաշինգտոնի թանգարաններից մեկում պահպանվում է 2054 կարատանոց հելիոդոր։

### Ծագման վայր

Գելիոդորի ծագման վայրերից հայտնի են Արգենտինան, Բրազիլիան, Ուկրաինան, Ռուսաստանը, Նամիբիան, Մադագասկարը։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  , Гороскоп |. «Камень Гелиодор - свойства». *Астровестник: Гороскопы, Астрология, Затмения, Тайны человечества, Астрономия, Созвездия, Народный каленарь.* (ուկրաիներեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2018-11-14-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 2-ին. `{{cite news}}`: External link in ``|last=`` (օգնություն)
2. ↑  *Баландин Р. К. «Энциклопедия драгоценных камней и минералов», М. «Вече», 2000*
3. ↑  «Гелиодор это минерал. Разновидность минерала Берилл. Физические свойства, описание, месторождения и фото. Камень Гелиодор». *www.catalogmineralov.ru*. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 2-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Гелиодор Արխիվացված 2019-01-06 Wayback Machine
Գլոբուլներ IC 2944-ում, լուսանկարը արված է Հաբլ աստղադիտակի կողմից
 
**Գլոբուլը** մութ, **գազանման** փոշոտ միգամածություն է, որը սովորաբար դիտվում է այլ լուսավոր միգամածությունների կամ աստղերի ֆոնի վրա։

Առանձնահատկությունները
----------------------

Գլոբուլան առանձնանում է մյուս մութ միգամածություններից կտրուկ գծված սահմաններով և դրա բաղադրիչ նյութի ավելի մեծ խտությամբ, որի պատճառով գլոբուլան գործնականում անթափանց է։ Գլոբուլայի զանգվածը գտնվում է 1-100 արեգակնային զանգվածների սահմաններում, մինչդեռ նյութի կոնցենտրացիան գնահատվում է 10 4 -10 6 սմ −3 :

Գլոբուլաների քիմիական կազմը բնորոշ է միջաստղային նյութերին. Այն հիմնականում կազմված է մոլեկուլային ջրածինից, հելիումից, ածխածնի օքսիդներից և սիլիցիումի փոքր բաժնից։

Գլոբուլաները բնութագրվում են շատ ցածր ջերմաստիճանով. այն չի գերազանցում 30Կ և կարող է իջնել 8 Կ.

Առաջացումը
----------

Գլոբուլաները, ընդհանրապես, միգամածությունները, կարող են ձեւավորվել տարբեր ձևերով։ Թեթև միգամածություններում փոքր գլոբուլաներ են առաջացել, ըստ երեւույթին, միջաստղային միջավայրի խտության տատանումների պատճառով, խիստ սեղմված շրջապատող տաք գազի ճնշման տակ։ Հնարավոր է, որ ժամանակի ընթացքում այս գլոբուլների մեծ մասը ցրվի արտաքին գործոնների (ջերմաստիճան, ճնշում, ճառագայթում) ազդեցության տակ։

Խոշոր գլոբուլաները ունեն իրենց սեփական ձգողական դաշտ՝ բավարար դրա ազդեցության տակ սեղմվելու համար։ Այս դեպքում հնարավոր է դառնում աստղերի ձևավորման գործընթացի սկիզբը։

Հայտնի օրինակներ
----------------

* Ձիու գլխիկ (միգամածություն)
* Օձ (միգամածություն) (Բարնարդ 72)
* Ածուխ պարկ
* Արծիվ միգամածության բեկորներ
* Մոլեկուլային ամպ Barnard 68

20-րդ դարի սկզբին ամերիկացի աստղագետ Էդվարդ Էմերսոն Բարնարդը կազմեց 349 մութ միգամածությունների կատալոգ, որոնց մեծ մասը կարելի է վերագրել գլոբուլաներին։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Clemens, Dan P.; Yun, João Lin; Meyer, Mark H. (March 1991). «BOK globules and small molecular clouds – Deep IRAS photometry and (C-12)O spectroscopy». *Astrophysical Journal Supplement*. **75**: 877. Bibcode:1991ApJS...75..877C. doi:10.1086/191552.
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արևիկ (այլ կիրառումներ)

**«Արևիկ»**, 1978 թվականին «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանված հայկական ֆիլմ։

Սյուժե
------

Տաքսին, որի ուղևորն էր Արևիկը, վրաերթի է ենթարկում մի հետիոտնի։ Արևիկը հրաժարվում է սուտ վկայություն տալ, և վարորդը, ով կնոջ մահից հետո միայնակ էր դաստիարակում իր երեխաներին, հայտնվում է բանտում։ Արևիկն ինքն է սկսում հոգ տանել նրա երեխաների մասին։

Դերերում
--------

* *Արևիկ* – Սոֆիկո Ճիաուրելի
* *Անդրանիկ* – Արմեն Ջիգարխանյան
* *Ժորա* – Խորեն Աբրահամյան

Դրվագներում
-----------

Ռամազ Չխիկվաձե, Նինա Գյուզալյան, Կարեն Ջանգիրյան, Ազատ Շերենց, Արուս Ազնավուրյան, Հ. Մինասյան, Սերգեյ Չոլախյան, Լուսյա Հովհաննիսյան, Նոնա Պետրոսյան, Կարեն Ջանիբեկյան, Երվանդ Մանարյան, Արտյուշա Գյոդակյան, Լեոնարդ Սարկիսով, Մելինե Համամջյան, Ռազմիկ Արոյան, Հ. Հայրապետյան, Մ. Մուրադյան, Լ. Սալախյան, Մ. Աբուսեֆյան, Վրեժ Հակոբյան, Ս. Լալայան, Ա. Ժամկոչյան

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Ֆիլմը arm-cinema.am կայքում». Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ դեկտեմբերի 26-ին. Վերցված է 2013 թ․ սեպտեմբերի 30-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ֆիլմը kinopoisk.ru կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · Internet Movie Database |

 |
**Բրախիդակտիլիա** (հին հունարեն՝ βραχύς— կարճ + δάκτυλος — մատ, հոմանիշ — կարճամատություն), ձեռքերի կամ ոտքերի զարգացման խախտում, մատների կարճացում։ Բրախիդակտիլիան հաճախ կարող է զուգակցվել սիմֆալանգիզմի և սինդակտիլիայի տարբեր ձևերի հետ։ Բրախիդակտիլիան ժառանգվում է աուտոսոմային դոմինանատ ձևով։

Դասակարգում
-----------

A տիպի բրախիդակտիլիա — մատների միջին ֆալանգների կրճատում, ֆալանգների ճառագայթային կորություն, եղունգների թիթեղների դիսպլազիա։

B տիպի բրախիդակտիլիա — մատների միջին ֆալանգների երկարության նվազում, հեռակա ֆալանգների թերզարգացում։

C տիպի բրախիտակտիլիա — երկրորդ և երրորդ մատների մոտակա և միջին ֆալանգների կրճատում։

D տեսակի բրախիտակտիլիա (բրախիմեգալոդակտիլիա) — ձեռքերի առաջին մատների կրճատում։

E տիպի բրախիտակտիլիա — դաստակի և ոտնաթաթի ոսկորների կրճատում։

Բուժում
-------

Վիրաբուժական (մատների տարանջատում և երկարացում)։

Բրախիդակտիլիան ընկալվում է որպես ձեռքի բնածին դեֆորմացիաներ, որն արտահայտվում է մատների կամ դաստակի ոսկորների ամբողջական կամ մասնակի կրճատմամբ։ Այսպիսով, բրախիդակտիլիայի հիմնական կլինիկական տարբերակներն են բրախիֆալանգիան (մատների կարճացում) և բրախիմետակարպիան (դաստակի կրճատում)։ Բրախիդակտիլիան հաճախ կարող է զուգակցվել սիմֆալանգիզմի (մատների կոշտություն և ձեռքի հոդերի անշարժություն) և սինդակտիլիայի տարբեր ձևերով՝ սիմբրախիֆալանգիզմ, բրախիսիմֆալանգիզմ և սինդակտիլիա։ Բուժումը միայն վիրաբուժական է։ Այն բաղկացած է մատների տարանջատումից և երկարացումից` լավագույն կոսմետիկ և ֆունկցիոնալ ազդեցություններին հասնելու համար։

Նշումներ
--------

1. ↑  «Брахидактилия - причины и признаки брахидактилии» (ռուսերեն). medbooking.com. Վերցված է 2018 թ․ հոկտեմբերի 10-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Բրախիտակտիլիա— Բժշկական բառարան
* Բրախիդակտիլիա(չաշխատող հղում)
**Ծրար** (անգլ.՝ Envelope ),սցենարի հեղինակ և ռեժիսոր Ալեքսեյ Նուժնիի ռուս-ամերիկյան կարճամետրաժ գեղարվեստական ֆիլմը։ Պրեմիերան կայացել է Մոսկվայում, 2012 թ. մայիսի 29-ին:Ֆիլմի հիմքում իրական դեպքեր են։ Գլխավոր դերում հանդես է եկել ամերիկացի դերասան Քեվին Սփեյսին։

Սյուժե
------

ՍՍՀՄ, 1985թ։ Սևաստոպլում ապրող Եվգենի Պետրովը վեց տարեկանից սկսած ունի տարօրինակ հոբբի՝ գրում է նամակներ, դնում է ծրարի մեջ և ուղարկում է հորինված հասցեով հորինված մարդկանց։ Հասցեում հորինված է ամեն ինչ, բացի երկրից։ Եվ այսպես մանկությունից սկսած նա նամակներ է ուղարկում տարբեր երկրներ նրա համար, որպեսզի ծրարը վերադառնա յուրատեսակ դրոշմանիշներով, «Հասցեատերը ճիշտ չէ» մակագրությամբ։ Եվգենին կնոջ հետ միասին, հավաքում է բոլոր ծրարները, ամրացնելով քարտեզի վրա։ 
Մնացել է միայն մեկ երկիր՝ Նոր Զելանդիան, և դա նշանակում է, որ այն կլինի վերջին ծրարը։ Եվգենին նամակում հայտնում է իր ցավակցությունները մահացած հորեղբոր համար, նշելով մի քանի անուն։ Ստացվում է այնպես, որ հասցեն իրականում ճիշտ է դուրս գալիս, ու համընկել են ոչ միայն անունները, այլև հասցեատիրոջ կյանքում վերջին իրադարձությունները։ Պատասխան նամակում հասցեատերը հայտնում է իր շնորհակալությունը կյանքի ծանր օրերին հիշելու համար, և, որ այն երեք օրերը, երբ Եվգենին հյուրընկալել է իրենց, երբեք չեն մոռանա, կցելով նամակին Եվգենիի հետ համատեղ լուսանկարը։ Եվգենին չի հավատում պատահածին, համարելով այն թյուրիմացություն, քանզի նամակում նշված ժամանակահատվածում նա հիվանդանոցում է եղել, որովհետև ծանր հիվանդացել էր Սև ծովում լողալուց հետո։ Նա այդ մասին հայտնում է իր պատասխան նամակում։ Շուտով գալիս են ՊԱԿ-ից, ու ավագ լեյտենանտը հայտնում է, որ Եվգենին կասկածվում է որպես լրտես, ու ստիպված է մեկնել Մոսկվա հարցաքննության։ Եվգենիի հեռանալուց հետո կինը ստանում է նոր նամակ, որտեղից պարզ է դառնում ֆիլմի ավարտը։ Պարզվում է, որ Եվգենին ուղղակի չի հիշում, որ իրականում Նոր Զելանդիայի լճերից մեկում լողալիս է մրսել ու հիվանդացել։
Ֆիլմի վերջին տիտրերում ասվում է, որ Եվգենին մահացել է ավիավթարից։

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · FilmAffinity · Internet Movie Database |

 |
«**Հիշել կամ մոռանալ**» (լատիշ․՝ Atcerēties vai aizmirst), ռեժիսոր Յանիս Սթրեյչի դրաման, որը նկարահանվել է 1981 թվականին Ռիգայի կինոստուդիայում Օլեգ Ռուդնևի սցենարով։

Սյուժե
------

Նինա Յանսոնն ապրում է ապահով կյանքով։ Նրա ամուսինը՝ Նիկոլայը, տրեստի վարիչ է, հաճախ երկար ժամանակով մեկնում է արտերկին։ Նրանք ունեն արտասահմանյան մեքենա և բնակարան քաղաքի կենտրոնում։

Ունենալով առողջական խնդիրներ՝ Նինա չի համարձակվում երեխա ունենալ։ Նրա մոտ հյուրընկալված ընկերուհին խորհուրդ է տալիս ռիսկի դիմել, որպեսզի ամուսնուն ավելի ամուր կապի ընտանիքին։

Բուժքույրերի սխալի հետևանքով նորածինը, որն ուղարկվել էր վերակենդանացման բաժանմունք, մահացած է ճանաչվել։ Նինան վախենում է ամուսնուն պատմել ճշմարտությունը և որդեգրում է ուրիշի երեխայի։ Երբ պարզվում է, որ սխալ էտեղի ունեցել, նա հրաժարվում է վերցնել իր որդուն։ Տղային իր տուն է տանում բուժքույր Ինտան, որը կապվում է տղայի հետ։

Մի քանի տարի անց Նինայի մոտ արթնանում է մայրական զգացումը, և սկսում է անհանգստանալ որդու համար։ Սովոր լինելով կատարել իր ցանկացած քմահաճույք՝ նա սկսում է հետապնդել Ինտային՝ սպառնալով նրան և պահանջելով վերադարձնել երեխային։ Բուժքրոջ համար այդ երեխան հարազատ է դարձել, և նա լրջորեն վախենում է, որ կարող են իրենից խլել նրան։

Երբ Նինայի ամուսինը իմանում է, որ իր որդին դաստիարակվում է այլ մարդկանց կողմից, իրավիճակը դառնում է ավելի փակուղային։ Կյանքը նրանց առջև այնպիսի հարցեր է դրել, որոնց պատասխանը հնարավոր չէ գտնել։

Դերերում
--------

* Լյուդմիլա Չուրսինա – *Նինա Յանսոն*
* Գիրտ Յակովլև – *Նիկոլայ Յանսոն*
* Ձիդրա Ռիտենբերգա - բժիշկ բնածին պաթոլոգիայի մանկական բաժանմունքում
* Անդա Զայցե – *Ինտա, որդեգիր մայր*
* Ռեգինա Ռազումա – *Կրետովա*
* Էդուարդ Պավուլս – *նկարիչ Բերտուլանս*
* Իլգա Վիտոլա – *սանիտար*
* Էվալդս Վալտերս - բակապան
* Իվար Կալնինշ - Կրաուզե, խնդրատու ընդունարանում
* Տատյանա Պոպպե – *հարևանուհի*
* Պաուլ Բուտկևիչ – *Յանսոնների հյուր*
* Թալիվալդիս Աբոլինշ – *Անտոն*
* Ալեքսեյ Միխայլով – *Բարուպ*
* Մայա Կիրսե – *էպիզոդ*
* Վալդիս Լիեպինշ – *էպիզոդ*
* Մայա Սերժանե – *էպիզոդ*
* Վելտա Ստրաումե – *էպիզոդ*

Նկարահանող խումբ
----------------

* Սցենարի հեղինակ՝ Օլեգ Ռուդնև
* Ռեժիսոր՝ Յանիս Սթրեյչ
* Օպերատոր՝ Խարի Կուկելս
* Նկարիչ՝ Վասիլի Մասս
* Հնչյունային ռեժիսոր՝ Գլեբ Կորոտեև
* Ֆիլմում հնչում է Ջովաննի Բատիստա Պերգոլեզիի և Անտոնիո Վիվալդիի երաժշտությունը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Հիշել կամ մոռանալ» ֆիլմը *kino-teatr.ru* կայքում
2. ↑  «Հիշել կամ մոռանալ» ֆիլմը *kinopoisk.ru* կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · Internet Movie Database |

 |