**Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան** (լատիշ․՝ Rīgas motormuzejs), ավտոմոբիլային թանգարան Ռիգայում, որի ցուցադրություններում ընդգրկված են ավելի քան 230 մեքենա, մոտոցիկլետներ և մոպեդներ 19-րդ դարի վերջից մինչև 20-րդ դարի վերջը։ Ավտոմոբիլային թանգարանում ներկայացված են սպորտային և ռազմական տրանսպորտային միջոցներ, լատվիական մեքենաներ, լիմուզիններ և 30-ական թվականների մեքենաներ (այդ թվում՝ Մոլոտովի մեքենան, Բրեժնևի լիմուզինը)։

Թանգարանի պատմություն
---------------------

Թանգարանի պատմությունը սկսվում է 1972 թվականի հուլիսի 21-ին ԽՍՀՄ-ում մի քանի ակտիվիստների նախաձեռնությամբ հիմնադրված Լատվիայի *Հին մեքենաների ակումբի* ստեղծմամբ։ Հին մեքենաների ակումբն իրեն ներկայացնում էր հնագույն ավտոմեքենաների և մոտոցիկլետների վերականգնմամբ զբաղվող հասարակական կազմակերպություն։ Նրա նպատակն էր ավտոմեքենաների և մոտոտեխնիկայի պատմության տարածումը, հին տրանսպորտային միջոցների նվիրյալների և հավաքորդների միավորումը, ռետրո մեքենաների ձեռք բերումը և պատշաճ տեսքի բերումը։

Թեմատիկ թանգարան ստեղծելու ակումբի անդամների երազանքը դարձավ իրական 1985 թվականին, երբ 1985 թվականի դեկտեմբերի 4-ին Լատվիայի ԽՍՀ Նախարարների խորհրդի թիվ 586 որոշմամբ բացվեց Տեխնիկական ստեղծագործության, ցուցահանդեսների և հանգստի *Մեժցիեմս* կենտրոնը։ 1986 թվականի հունիսի 6-ին առաջին քարը տեղադրվեց թանգարանի շենքի հիմքում, որը նախագծվել էր լատվիացի ճարտարապետ Վիկտոր Վալգումի կողմից։ Լատվիայի ԽՍՀ ավտոմոբիլային տրանսպորտի և ավտոմոբիլային ճանապարհների նախարարության 1987 թվականի հուլիսի 21-ի թիվ 287 որոշմամբ *Հին մեքենաների ակումբը* հին մեքենաների հավաքածուն փոխանցել է հաշվառման «Մեժցիեմս» կենտրոնում։

Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանի պաշտոնական բացումը հանդիսանում է 1989 թվականի ապրիլի 22-ը։ 1992 թվականի հուլիսի 1-ից Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանը ստացել է Լատվիայի Հանրապետության տրանսպորտի նախարարությանը կից պետական թանգարանի կարգավիճակ (1992 թվականի նոյեմբերի 6-ի դրույթ)։

2016 թվականի հուլիսի 2-ին Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանը վերաբացվել է վերակառուցման աշխատանքներից հետո, որը տևել է երեք ու կես տարի և զգալիորեն փոխել է թանգարանի ներքին տեսքը։

Թանգարանում ամենահայտնի ցուցանմուշներից մեկը 1938 թվականի *C/D* տիպի *Auto Union* մրցաշարային մեքենայի կրկնօրինակն է։ Իսկական մեքենան մասնատումից փրկել է Լատվիայի *Հին մեքենաների ակումբի* նախագահ Վիկտորս Կուլբերգը, սակայն այնուհետև 1995 թվականին *Audi AG* -ի հետ բանակցությունների արդյունքում փոխանակվել է *Crostwaite & Gardiner* և *Roach Manufacturing* -ի կրկնօրինակի հետ։ 1938 թվականի բնօրինակ մեքենայով այժմ կարելի է հիանալ Audi ավտոմեքենաների թանգարանում Գերմանիայի Ինգոլշտադտ քաղաքում։

Ցուցադրություններ
-----------------

* «Պատրաստված է Լատվիայում»,
* «Ավտոմեքենաներ Կրեմլի ավտոտնակներից»,
* «Ռազմական տեխնիկա»,
* «*Auto Union* կոնցեռնի հավաքածու» և այլն։

Նաև ներկայացված են տարբեր մոտոցիկլետներ (ներառյալ *Zundapp* -ի և *BMW* -ի գրեթե ողջ ընտանիքը), *Ռիգա* մոպեդները, հեծանիվներ, շարժական և արտաքին շարժիչներ և այլն։

Փաստեր
------

* Թանգարանի տարածքը կազմում է 16 856 մ²։ Շենքի ընդհանուր տարածքը 6,909 մ² է, որից վարձվում է 3 496.7 մ² կամ 50.4%: Ցուցահանդեսային դահլիճը գտնվում է երեք հարկերում, ցուցասրահի ընդհանուր տարածքը կազմում է 3,278 մ²։
* Թանգարանի ֆոնդերը միավորում են 16 927 միավոր ցուցանմուշ։ Պահեստային տարածքը 620.4 մ² է (196.1 մ² թանգարանի շենքի առաջին հարկում, 424.3 մ² Բիկերնիեկի սպորտային բազայից վարձակալված օդակայանում)։ Թանգարանային ֆոնդից բացի առկա է 1470 միավորով հազվագյուտ մասնագիտացված գրականության գրադարան (բոլոր տվյալները բերված են 2005 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ)։
* Թանգարանում գործում է Լատվիայից և եվրոպական այլ երկրներից պատվերներ ընդունելող հին ավտոմեքենաների վերականգնման արհեստանոց։
* Թանգարանում պահպանվում են ցուցանմուշներ, որոնք պահպանվել են մեկ օրինակով, օրինակ, *REAF-50*:

Պատկերասրահ
-----------

* 1938 թվականի C/D տիպի Auto Union մրցաշարային մեքենա, կրկնօրինակ1938 թվականի C/D տիպի Auto Union մրցաշարային մեքենա, կրկնօրինակ
* Ford Köln Y (1933) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանում*Ford Köln Y* (1933) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանում
* Լատվիայում պատրաստված Ford-Vairogs V8 "De Luxe" (1938) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանԼատվիայում պատրաստված *Ford-Vairogs V8 "De Luxe"* (1938) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Horch 830BL (1935) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան*Horch 830BL* (1935) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Harley-Davidson mod. WL (1947) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան*Harley-Davidson mod. WL* (1947) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Մոսկվիչ 400-420 Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանՄոսկվիչ 400-420 Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Մոսկվիչ 401-424E Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանՄոսկվիչ 401-424E Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Packard Super Eight 1502 (1937) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան*Packard Super Eight 1502* (1937) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Լատվիայում պատրաստված RAF-2907 RAF-2203 "Latvija" հիմքի վրա Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանԼատվիայում պատրաստված *RAF-2907* *RAF-2203 "Latvija"* հիմքի վրա Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* Hansa G 12/36 Renntorpedo (1914) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան*Hansa G 12/36 Renntorpedo* (1914) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան
* ZIL-112 Sports (1961) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան*ZIL-112 Sports* (1961) Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարան

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2 3  Muzeju statistika 2018 (լատիշ.) // *Latvijas Atvērto datu portāls* — Latvijas Republikas Kultūras ministrija.
2. ↑  Рижский мотор-музей — подробная информация на Meeting.lv

Աղբյուրներ
----------

* Թանգարանի պաշտոնական կայք (ռուս.)
* Ռիգայի ավտոմոբիլային թանգարանի կոմյունիկե (ռուս.)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 305089703 · WorldCat VIAF: 305089703 |

 |