**Սմբատ Խանամիրի Հովհաննիսյան** (գրական անունը՝ Թոնդրակ, սեպտեմբերի 19, 1977, Լուսագյուղ, Ապարանի շրջան, ՀԽՍՀ, ԽՍՀՄ), պատմաբան, բանաստեղծ, թարգմանիչ, պատմության ամբիոնի դոցենտ։

Սմբատ Հովհաննիսյանն իր գործունեության համար հանրային, մասնավորապես' մասնագիտական շրջանակների կողմից առավելապես քննադատվել է իր հեղինակած «Հայոց պատմություն» 7-րդ դասարանի դասագրքի առնչությամբ։ Կրթական համակարգի, քաղաքական, հասարակական բազմաթիվ գործիչներ խիստ քննադատորեն են մոտեցել նրա հեղինակած դասագրքին։

Կրթություն
----------

1994 թվականին ավարտել է Լուսագյուղի Գրիգոր Նարեկացու անվան միջնակարգ դպրոցը։ 1999-2003 թվականներին սովորել է Երևանի պետական համալսարանի «Պատմության ֆակուլտետի» բակալավրիատում, իսկ 2003-2005 թվականներին՝ նույն ֆակուլտետի «Համաշխարհային պատմության ամբիոնի» մագիստրատուրայում։ 2005-2009 թվականներին եղել է նույն ամբիոնի հայցորդ։ 2009 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն` «Ֆրանսիական Աննալների դպրոցը և XVII-XVIII դդ. հայ առևտրական կապիտալի հիմնախնդիրը» թեմայով։

Գրական-բանաստեղծական և թարգմանական գործունեություն
--------------------------------------------------

Սմբատ Հովհաննիսյանը (Թոնդրակը) հեղինակել է բանաստեղծությունների երեք ժողովածու։ Ֆրանսերենից, անգլերենից, ռուսերենից կատարել է բազմաթիվ թարգմանություններ (Դերրիդա, Ռոլան Բարտ, Յուրի Լոտման, Պոլ Էլյուար և այլն)։ Հանդես է եկել հրապարակախոսական անդրադարձներով և հոդվածներով տարբեր պարբերականներում։ Նա նաև հրապարակել է բանաստեղծություններ «Գարուն», «Գրեթերթ», «Գրական թերթ», «Նարցիս», «Գրանիշ» հարթակներում։

### Բանաստեղծությունների ժողովածուները

* Թոնդրակ, Դանդաղ լուսաբաց, Եր․, ակտուալ արվեստ, 2023, - 92 էջ։
* Թոնդրակ, Արարման ութերորդ եղանակը, Եր․, Անտարես, 2016, - 96 էջ։
* Թոնդրակ, Երկրորդ նավարկություն, Եր․, Զանգակ, 2010, - 72 էջ։

Պատմագիտակական գործունեություն
------------------------------

2007 թվականից աշխատում է Երևանի պետական համալսարանի «Համաշխարհային պատմության ամբիոնում»։
Հեղինակ է երեք մենագրությունների (մեկը՝ համահեղինակությամբ) և երեք տասնյակից ավել գիտական հոդվածների։

Գրքեր և մենագրություններ
------------------------

* Ս․ Հովհաննիսյան, Աննալների դպրոցը և պատմության գրության կերպերը, Եր․, Սարգիս Խաչենց, Փրինթինֆո, 2022, – XII+312 էջ, ներդիրներ։
* Ս․ Հովհաննիսյան, Ա․ Մերջեան, Ն․ Մկրտչյան, Գրամշիի մարդկության շրջանակը և Հայաստանը /Առաջաբ. և խմբ.՝ Ա. Ստեփանյան ; ԵՊՀ, Համաշխարհային պատմության ամբիոն, Համաշխարհային պատմության հայկական ասոցացիա, Եր․, Փրինթինֆո, 2016, – 156 էջ։
* Ս․ Հովհաննիսյան, Պատմություն և հիշողություն։ Ցեղասպանությունների աստիճանակարգման հիմնախնդիրն ըստ Պիեռ Նոռայի, Եր․, Անտարես, 2014, – 120 էջ։
* Ս․ Հովհաննիսյան, Փյունիկյան ծովային քաղաքականությունը /Պատմության ֆակուլտետի պատմության մասնագիտության բակալավրիատի և մագիստրատուրայի ուսանողների համար դասախոսությունների նյութեր, Եր․, ԵՊՀ հրատ. 2012, – 52 էջ

### Հայոց պատմություն դասագրքի հեղինակ

Սմբատ Հովհաննիսյանը հանդիսանում է ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության կողմից արտոնագրված «Հայոց պատմություն» դասագրքի հեղինակը, որը ներառվել է Հայաստանի դպրոցներում որպես 7-րդ դասարանի դասագիրք։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  Սմբատ Հովհաննիսյանի կենսագրական տեղեկություններ granish.org կայքում, *(արխիվացված 22․10․2023 թվականին)*։
2. 1 2 3 4 5 6  Սմբատ Հովհաննիսյանի կենսագրական տեղեկություններ ysu.am կայքում, *(արխիվացված 22․10․2023 թվականին)*։
3. 1 2 3  *«Ուսուցիչներն ու ծնողները պահանջում են դուրս բերել պատմության նոր դասագիրքը դպրոցներից»* հոդված panorama.am կայքում, *(արխիվացված 22․10․2023 թվականին)*։
4. ↑  «Թոնդրակ | Գրանիշ» (ամերիկյան անգլերեն). 2024 թ․ հունվարի 7. Վերցված է 2024 թ․ փետրվարի 18-ին.