«**Ինքնադիմանկար ծխախոտի հետ**» (նորվ.՝ Selvportrett med sigarett), նորվեգացի նկարիչ Էդվարդ Մունկի նկարը, որը նկարվել է 1895 թվականին։ Մունկի ծխախոտի օգտագործման և ինքն իրեն ֆիզիկապես քայքայելը, որպես սոցիալական արժեքների ժխտում, հակասություններ է առաջացրել 1895 թվականին ինքնադիմանկարի ցուցահանդեսից հետո։ 2021 թվականի դրությամբ աշխատանքը գտնվում է Օսլոյի Ազգային պատկերասրահում։

Կոմպոզիցիա
----------

Նկարիչը շրջապատված է մութ ստվերով, երբ ձեռքին պահում է վառվող ծխախոտ։ Ջոն Ռավենալը նկարի դրամատիկ լուսավորությունը համեմատում է բեմի հետ։ Սյու Պրիդոն գրում է, որ Մունկը հայտնվում է ծխախոտի ծխից, ինչպես ջինը շշից։ Ծխախոտը խորհրդանիշ է դասակարգային և գենդերային սահմանների միջև։ Այսպիսով, նրա կերպարը ինքնադիմանկարում մերժում է ավանդական արժեքները և Մունկին կապում բոհեմի և դեկադենտության հետ։ Պատրիսիա Բերմանը նաև կարծում է, որ նկարչի կողմից իրեն «նիհար, քայքայվող մարմնով» և «դեղնավուն մաշկով» պատկերելը օգտագործում է սոցիալական և առողջապահական նորմերի դեմ մարտահրավեր նետելու համար։

Պատմություն
-----------

Նկարը ցուցադրվել է Օսլոյում գտնվող Բլումքվիստում 1895 թվականի աշնանը Մունկի այլ աշխատանքների հետ միասին, այդ թվում՝ «Ճիչ» նկարի 1893 թվականի տարբերակը, «Տիրամայր» նկարի 1894-1895 թվականների տարբերակը և «Վամպիր» նկարը։ Սկզբում ինքնադիմանկարը պետք է ցուցադրվեր որպես «երկվորյակ հարսանեկան դիմանկարներ»՝ Մունկի մյուս դիմանկարի հետ միասին, որը պատկերում էր նրա ենթադրյալ սիրեցյալինէ Դագնի Յուելին։ Այնուամենայնիվ, աղջկա հայրը խնդրել է Մունկին հանել իր դստեր դիմանկարը ցուցահանդեսից առաջ և Մունկը համաձայնել է։ Ծխախոտով ինքնադիմանկարը նույն թվականին ձեռք է բերել Ազգային պատկերասրահը, որն այժմ Նորվեգիայի ազգային թանգարանի մի մասն է կազմում։ Ինքնադիմանկարի ցուցահանդեսը հակասություններ է առաջացրել Մունկի հոգեկան առողջության շուրջ։ Այն ժամանակ բժշկական ուսանող Յոհան Շարֆենբերգը ենթադրում էր, որ նկարը անբարոյականության և Մունկի մտավոր այլասերվածության դրսևորումն է, նա նկարչի մոտ ախտորոշել է հիվանդագին և ապականիչ ազդեցություն նորվեգացի երիտասարդության վրա։ Բերմանը կարծում է, որ այս և հասարակության համար նկարի հնարավոր վտանգի վերաբերյալ այլ քննադատությունները դրդված են այնպիսի ազդեցիկ մտածողների կողմից, ինչպիսին է Մաքս Նորդաուն։

1908-1909 թվականներին Մունկը ստեղծել է վիմագրություն, որը վերնագրված է որպես «Ինքնադիմանկար ծխախոտի հետ»։ Նա նաև լուսանկարել է նկարի լուսանկարչական վերարտադրությունը 1907-1909 թվականներին։

2006 թվականի փետրվարից մայիս ընկած ժամանակահատվածում Մունկի ինքնադիմանկարը և 86 այլ նկարներ ցուցադրվել են Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի թանգարանում 21-րդ դարում Մունկի կարիերայի առաջին հետահայաց ցուցադրության ժամանակ՝ անվանվելով «Էդվարդ Մունկ։ Հոգու ժամանակակից կյանքը»։

Տես նաև
-------

* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1880-1885)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1886-1892)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1893-1898)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1899-1902)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1903-1905)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1906-1908)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1909-1913)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1914-1927)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1928-1944)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. 1 2 3 4 5 6 7
3. ↑  Ingwersen Faith, Norseng Mary Kay (November 4, 1993)։ *Fin(s) de Siècle in Scandinavian Perspective: Studies in Honor of Harald S. Naess*։ Boydell & Brewer։ ISBN 9781879751248 – via Google Books
4. ↑  Ravenal John B. (2016)։ *Jasper Johns and Edvard Munch: Inspiration and Transformation*։ Yale University Press։ ISBN 978-0-300-22006-3
5. ↑  Prideaux Sue (2005)։ *Edvard Munch: Behind the Scream*։ Yale University Press։ ISBN 978-0-300-11024-1
6. ↑  Berman Patricia G. (1993)։ «Edvard Munch's *Self-Portrait with Cigarette*: Smoking and the Bohemian Persona»։ *The Art Bulletin* (College Art Association) **75** (4): 627–646։ JSTOR 3045987։ doi:10.2307/3045987
7. ↑  «Self-Portrait with Cigarette»։ National Museum of Art, Architecture and Design։ Վերցված է September 13, 2021
8. ↑  Mitchell Dolores (1987)։ «The Iconology of Smoking in Turn-of-the-century Art»։ *Source: Notes in the History of Art* (The University of Chicago Press) **6** (3): 27–33։ JSTOR 23202319։ doi:10.1086/sou.6.3.23202319  `|s2cid=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
9. ↑  «Edvard Munch: The Modern Life of the Soul»։ Museum of Modern Art։ Վերցված է October 14, 2021