Քրիստին Կիլեր
**Քրիստին Մարգարեթ Կիլեր** (անգլ.՝ Christine Margaret Keeler, ), անգլիացի մոդել և պարուհի, որը լայն ճանաչում է ձեռք բերել 1963 թվականին «Պրոֆումոյի գործի» շնորհիվ։

Պարային ակումբում օստեոպաթ Սթիվեն Ուորդի հետ հանդիպումը նրան ներքաշել է նորաձևության շրջանակների մեջ: Սառը պատերազմի թեժ պահին նա սեռական հարաբերությունների մեջ է մտել ամուսնացած կառավարության նախարար Ջոն Պրոֆումոյի, ինչպես նաև խորհրդային ռազմածովային կցորդ Եվգենի Իվանովի հետ։ Նրա երկու այլ սիրեկանների միջև տեղի ունեցած կրակոցների միջադեպը հայտնվել է մամուլի ուշադրության կենտրոնում՝ պարզելով, որ նրա արարքները կարող են սպառնալ ազգային անվտանգությանը։ Համայնքների պալատում Պրոֆումոն հերքել է իր ոչ պատշաճ պահվածքը, սակայն ավելի ուշ խոստովանել է, որ ստել է։

Այս միջադեպը վարկաբեկել է Հարոլդ Մակմիլանի պահպանողական կառավարությունը 1963 թվականին և ստիպել նրան թողնել վարչապետի պաշտոնը։

Կենսագրություն
--------------

Քիլերը ծնվել է Միդլսեքս նահանգի Ուքսբրիջ քաղաքում։ Նրա հայրը՝ Քոլին Քիլերը (հետագայում հայտնի է որպես Քոլին Քինգ), լքել է ընտանիքը 1945 թվականին։ Նրան մեծացրել են մայրը՝ Ջուլի Էլեն Փեյնը, և խորթ հայրը՝ Էդվարդ Հյուիշը, Ռեյսբերի բերքշիրյան գյուղում երկու վերափոխված երկաթուղային վագոններից կառուցված տանը։ 1951 թվականին՝ 9 տարեկան հասակում, Քիլերին ուղարկել են Լիթլհեմփթոնի հանգստյան տուն, քանի որ դպրոցի սանիտարական տեսուչն ասել էր, որ նա տառապում էր թերսնուցումից: Դեռահաս տարիքում նա սեռական բռնության է ենթարկվել խորթ հոր և նրա ընկերների կողմից, որոնց հետ նա դայակություն է արել։ 15 տարեկանում նա աշխատանք է գտել որպես մոդել Լոնդոնի Սոհոյի գտնվող հագուստի խանութում։ 17 տարեկանում նա աֆրոամերիկացի որդի է լույս աշխարհ բերել՝ ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի սերժանտի հետ սիրավեպից հետո։ Երեխան վաղաժամ ծնվել է 1959 թվականի ապրիլի 17-ին և ապրել ընդամենը վեց օր։

Այդ ամառ Կիլերը հեռացել է Ռեյսբերիից՝ ընկերոջ հետ կարճ ժամանակով մնալով Սլաուում՝ նախքան Լոնդոն մեկնելը: Նա սկզբում աշխատել է որպես մատուցողուհի Բեյքեր սթրիթում գտնվող ռեստորանում, որտեղ ծանոթացել է Մորին Օ'Քոնորի հետ, որն աշխատում էր Սոհոյի Մյուրեյ կաբարե ակումբում: Նա Կիլերին ներկայացրել է սեփականատիրոջը՝ Պերսի Մյուրեյին, որը գրեթե անմիջապես նրան վարձել է որպես կիսամերկ պարուհի։

Մյուրեյում նա հանդիպել է անգլիացի օստեոպաթ և նկարիչ Սթիվեն Ուարդին: Նրա պրակտիկան և արվեստը զգալի հասարակական հաջողություն են բերել, և նա ձեռք է բերել բազմաթիվ ազդեցիկ ընկերներ: Շուտով նրանք արդեն միասին էին ապրում՝ արտաքուստ զույգի տեսք ունենալով, բայց, ըստ նրա, դա պլատոնական, ոչ սեռական հարաբերություններ էին։ Իր ինքնակենսագրական «Գաղտնիքներ և սուտ» գրքում Կիլերը պնդում է, որ Ուորդն աշխատել է որպես կրկնակի գործակալ՝ կապեր ունենալով ինչպես ՄԻ-5-ի բարձրաստիճան պաշտոնյաների, այնպես էլ ՊԱԿ-ի հետ, որոնց փոխանցել է Մեծ Բրիտանիայի պետական ​​գաղտնիքները։

1961 թվականի հուլիսի 8-ից 9-ը՝ հանգստյան օրերին, Բաքինգհեմշիրում գտնվող Քլիվդենի առանձնատան լողավազանում, որը պատկանում էր երրորդ վիկոնտ Աստորին, երեկույթի ժամանակ Ուորդը Կիլերին ծանոթացրել է ռազմական հարցերով պետքարտուղար Ջոն Պրոֆումոյի հետ: Պրոֆումոն կարճ սիրավեպ է սկսել Կիլերի հետ։ Կիլերի և Պրոֆումոյի միջև հարաբերությունների ճշգրիտ տևողությունը վիճարկվում է՝ ավարտվելով կամ 1961 թվականի օգոստոսին, երբ Պրոֆումոյին անվտանգության աշխատակիցները զգուշացրել են Ուորդի շրջապատի հետ խառնվելու հնարավոր վտանգի մասին, կամ դրանք աստիճանաբար մարել են մինչև 1961 թվականի դեկտեմբերին դադարեցվելը։

Պրոֆումոյի հետ իր հարաբերությունների ավարտից հետո Կիլերը սեռական հարաբերություն է ունեցել մի քանի գործընկերների հետ, այդ թվում՝ ջազ երգիչ Լաքի Գորդոնի և ջազի պրոդյուսեր Ջոնի Էջկոմբի հետ: Երկու տղամարդկանց միջև ուժեղ խանդ կար. 1962 թվականի հոկտեմբերի 27-ին տեղի ունեցած վեճերից մեկում Էջկոմբը դանակով հարվածել է Գորդոնի դեմքին։ Երբ Կիլերը դադարեցրել է իր հարաբերությունները Էջկոմբի հետ 1962 թվականի դեկտեմբերին, Էջկոմբը դեկտեմբերի 14-ին հայտնվել է Ուորդի տանը՝ Ուիմփոլ Մյուզում, որտեղ նա ժամանակավորապես ապաստան էր փնտրում, և հինգ կրակոց է արձակել շենքի վրա։ Նրա ձերբակալությունը և դրան հաջորդած դատավարությունը Կիլերին բերել են հանրության ուշադրությանը և խթան հանդիսացել սկանդալի զարգացմանը, որը հայտնի է որպես Պրոֆումոյի գործ: Կիլերի հետ որևէ անպարկեշտության նախնական հերքելուց հետո Պրոֆումոն ի վերջո խոստովանել և հեռացել է կառավարությունից և խորհրդարանից՝ մեծ ամոթանք պատճառելով իր կառավարության գործընկերներին, որոնք նախկինում աջակցում էին իրեն: 1963 թվականի ամռանը *The Economist*-ը Կիլերի լուսանկարի կողքին դրել է «Վարչապետի ճգնաժամը» վերնագիրը՝ առանց լրացուցիչ բացատրությունների։

Սկանդալի կիզակետում Քրիստին Կիլերը համաձայնել է լուսանկարվել հայտնի լուսանկարիչ Լյուիս Մորլիի հետ: Փիթեր Կուկի ակումբի առաջին հարկում գտնվող ստուդիայում Մորլիի հետ ֆոտոշարքը պետք է նպաստեր առաջարկվող «Կիլերի գործը» ֆիլմի առաջխաղացմանը, որն այդպես էլ չի թողարկվել Մեծ Բրիտանիայում: Կիլերը չի ցանկացել մերկ լուսանկարվել, բայց ֆիլմի պրոդյուսերները պնդել են։ Մորլին համոզել է Կիլերին նստել նրբատախտակի աթոռին, այնպես, որ չնայած նա տեխնիկապես մերկ էր, աթոռի հետևը թաքցնում էր մարմնի մեծ մասը։ Կիլերը 2007 թվականին մուլտֆիլմի պատմաբան Թիմ Բենսոնին պատմել է, որ ինքը մերկ չի եղել և իրականում վարտիքով է եղել ամբողջ ֆոտոշարքի ընթացքում։ Այս դիմանկարները, մասամբ էրոտիկ, ձեռք են բերել հսկայական համբավ: Լուսանկարը ուշադրություն է հրավիրել Առնե Յակոբսենի *Model 3107* աթոռի վրա, թեև օգտագործված աթոռը միայն մոդել 3107-ի իմիտացիա էր՝ հեղինակային իրավունքի խախտումից խուսափելու համար։ Օգտագործված աթոռն այժմ գտնվում է Վիկտորիայի և Ալբերտի թանգարանում։ Աթոռների դիզայնի տարբերությունները հեշտ է տեսնել կողք կողքի արված լուսանկարում։

1963 թվականի ապրիլի 18-ին Կիլերը հարձակման է ենթարկվել իր ընկերների տանը։ Նա այդ ամենում մեղադրել է Գորդոնին, որը ձերբակալվել և մեղադրանք է առաջադրվել: Հունիսի 5-ին սկսված իր դատավարության ժամանակ նա պնդել է, որ իր անմեղությունը կհաստատվի երկու վկաների կողմից, որոնց ոստիկանությունը դատարանին ասել է, որ չի կարող գտնել: Հունիսի 7-ին, հիմնվելով հիմնականում Կիլերի ցուցմունքների վրա, Գորդոնը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվեց երեք տարվա ազատազրկման: Այդ ժամանակ Ուորդը դատարան էր ներկայացել՝ անբարոյականության մեղադրանքով, և կրկին Կիլերը մեղադրող կողմի գլխավոր վկան էր։

Ուորդի դատավարությունը, որը տեղի է ունեցել 1963 թվականի հուլիսի 22–31-ը, բնութագրվել է որպես «քաղաքական վրեժխնդրության ակտ»՝ կառավարությանը պատճառված շփոթության համար։ Նրան մեղադրել էին Կիլերի և Մենդի Ռայս-Դեյվիսների միջոցով ստացած անբարոյական եկամուտներով ապրելու մեջ՝ հիմնվելով տնային տնտեսության ծախսերում փոքր ներդրումների կամ վարկի վճարումների վրա, որոնք նրանք երկուսն արել էին Ուորդին՝ նրա հետ ապրելու ընթացքում: Ուորդի մասնագիտական ​​եկամուտը՝ որպես օստեոպաթ, կազմում էր տարեկան զգալի 5500 ֆունտ ստերլինգ այն ժամանակ, երբ կատարվել էին այս փոքր վճարումները: Առաջին ատյանի դատավորի կողմից թշնամական ամփոփումից հետո Ուորդը դատապարտվել է, բայց մինչ երդվյալ ատենակալների դատավճռի կայացվելը, նա ընդունել է բարբիտուրատների մահացու չափաբաժինը և մահացել նախքան դատավճիռը կայացնելը: Ուորդի դատավարության վերջին օրերին Վերաքննիչ դատարանը չեղյալ է համարել Գորդոնի հարձակման դատավճիռը, երբ հայտնաբերվել են նրա անհետ կորած վկաները, որոնք վկայել են, որ Կիլերի ցուցմունքն ըստ էության կեղծ էր: 1963 թվականի դեկտեմբերին Կիլերն իրեն մեղավոր է ճանաչել Լոնդոնի ռեգիստր սըր Էնթոնի Հոքին սուտ ցուցմունք տալու մեղադրանքով և չորսուկես ամիս բանտում անցկացնելուց հետո դատապարտվել է ինը ամսվա ազատազրկման։

1964 թվականին՝ բանտից ազատվելուց հետո, Կիլերը երկու կարճ ամուսնություն է ունեցել՝ Ջեյմս Լևերմորի հետ 1965-1966 թվականներին և Էնթոնի Փլաթի հետ 1971-1972 թվականներին։ Նրանցից յուրաքանչյուրն ունեցել է երեխա, ավագին հիմնականում մեծացրել է Կիլերի մայրը՝ Ջուլին։ Քիլերն իր կյանքի վերջին երկու տասնամյակները հիմնականում միայնակ է ապրել: Թերթերի հոդվածներից նրա վաստակած զգալի գումարի զգալի մասը վատնել են փաստաբանները: Նա ասել է, որ 1970-ական թվականներիններին «Ես չեմ ապրել, ես ողջ եմ մնացել»: Նա մի քանի պատմություն է հրապարակել իր կյանքի մասին, որոնցից մեկում պնդել է, որ հղիացել է Պրոֆումոյի հետ հարաբերությունների արդյունքում, սակայն աբորտ է արել։

2000 թվականին լրագրողը նրան այսպես է նկարագրել. Բարակ, լավ կեցվածքով: Բայց երբ մոտենում է, տեսնում եմ, որ նա շատ երիտասարդ չէ ։ Աստված, ինչ է անում ժամանակը մարդու հետ: Քրիստինեն այդ պահին 58 տարեկան էր, իսկ արտաքինից ՝ 70 տարեկան ։ Ակնհայտ է, որ անցած տարիները նրա համար հեշտ չեն եղել ։ Հայացքը հանգել է: Եվ նա մի տեսակ դժբախտ-խնամվածի տեսք ունի. կարճ անփույթ սանրվածք, մոխրագույն մազերը դուրս են գալիս կարմրավուն թելերի տակից, դեմքը ՝ խորը կնճիռների մեջ։ Եվ դա համաշխարհային պատմության թիվ մեկ գայթակղիչն է:»

2000 թվականին մի լրագրող նրան այսպես է նկարագրել. «Փողոցով մի կին է քայլում։ Բարակ, լավ կեցվածքով։ Բայց երբ մոտենում է, տեսնում եմ, որ շատ երիտասարդ չէ։ Աստվա՜ծ, ժամանակն ինչ է անում մարդուն։ Քրիստինն այդ ժամանակ 58 տարեկան էր, իսկ արտաքինից՝ 70 տարեկան։ Անցած տարիներն ակնհայտորեն հեշտ չեն եղել նրա համար։ Տեսքը ձանձրալի է: Եվ նա մի տեսակ դժբախտ-խնամվածի տեսք ունի. կարճ անփույթ սանրվածք, մոխրագույն մազերը դուրս են գալիս կարմրավուն թելերի տակից, դեմքը խորը կնճիռների մեջ է: Եվ սա թիվ մեկ գայթակղիչն է համաշխարհային պատմության մեջ»։

Մահացել է 2017 թվականի դեկտեմբերի 4-ի լույս 5-ի գիշերը Ֆարնբորո հիվանդանոցում՝ թոքերի խրոնիկ օբստրուկտիվ հիվանդությունից։

Ծանոթագրություններ
------------------



1. ↑  «BBC Two – Keeler, Profumo, Ward and Me»։ *BBC* (en-GB)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2021-04-04-ին։ Վերցված է 2020-02-10  `|deadlink=` պարամետրը գոյություն չունի: Խորհուրդ է տրվում օգտագործել (`|dead-url=`-ը) (օգնություն)
2. ↑  Kynaston, 2009, էջ 28
3. ↑  «Obituary: Christine Keeler»։ *BBC News*։ 2017-12-05։ Արխիվացված է օրիգինալից 12 June 2018-ին։ Վերցված է 2017-12-06  `|url-status=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն); `|df=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն); More than one of `|archiveurl=` և `|archive-url=` specified (օգնություն); More than one of `|accessdate=` և `|access-date=` specified (օգնություն); More than one of `|archivedate=` և `|archive-date=` specified (օգնություն)
4. ↑  Knightley, Kennedy, 1987, էջեր 53–54
5. ↑  Knightley, Kennedy, 1987, էջեր 55–57
6. ↑  Irving et al. 1963, էջեր 49–53
7. ↑  Knightley, Kennedy, 1987, էջեր 66–70, 86–87
8. ↑  Davenport-Hines, 2013, էջեր 252–53, 258
9. ↑  Irving et al. 1963, էջ 75
10. ↑  Young, 1963, էջեր 9–11
11. ↑  Young, 1963, էջեր 18, 24–25
12. ↑  Young, 1963, էջ 36
13. 1 2  «Christine Keeler Photograph: A Modern Icon»։ *vam.ac.uk*։ 15 June 2011։ Արխիվացված է օրիգինալից 10 January 2014-ին։ Վերցված է 2 February 2014  `|deadlink=` պարամետրը գոյություն չունի: Խորհուրդ է տրվում օգտագործել (`|dead-url=`-ը) (օգնություն)
14. ↑  «The Keeler Affair (1963)»։ *bbfc.co.uk*։ Արխիվացված է օրիգինալից 6 December 2017-ին։ Վերցված է 19 June 2017  `|deadlink=` պարամետրը գոյություն չունի: Խորհուրդ է տրվում օգտագործել (`|dead-url=`-ը) (օգնություն)
15. ↑  Irving et al. 1963, էջ 148
16. ↑  Irving et al. 1963, էջեր 193–94
17. ↑  Robertson, 2013, էջեր 80–81
18. ↑  Knightley, Kennedy, 1987, էջեր 243–47
19. ↑  Robertson, 2013, էջեր 92–95, 101
20. ↑  Knightley, Kennedy, 1987, էջ 252
21. ↑  Knightley, Kennedy, 1987, էջ 256
22. ↑  Keeler, Thompson, 2012, էջեր 123, 134
23. ↑  «Кристина Килер: Шпион Иванов предпочитал секс на полу» (ռուսերեն)։ Комсомольская правда։ 01.03.2001։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-03-25-ին։ Վերցված է 2017-03-24  `|deadlink=` պարամետրը գոյություն չունի: Խորհուրդ է տրվում օգտագործել (`|dead-url=`-ը) (օգնություն)
24. ↑  «Умерла «погубившая» карьеру британского военного министра Кристин Килер»։ Росбизнесконсалтинг։ 2017-12-05։ Վերցված է 2017-12-05

Գրականություն
-------------

* Davenport-Hines Richard (2013)։ *An English Affair: Sex, Class and Power in the Age of Profumo*։ London: William Collins։ ISBN 978-0-00-743585-2  `|url-access=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
* Irving Clive, Hall Ron, Wallington Jeremy (1963)։ *Scandal '63*։ London: Heinemann
* Keeler Christine, Thompson Douglas (2012)։ *Secrets and Lies*։ London: John Blake։ ISBN 978-1-84358-755-2
* Knightley Phillip, Kennedy Caroline (1987)։ *An Affair of State: The Profumo Case and the Framing of Stephen Ward*։ London: Jonathan Cape։ ISBN 0-224-02347-0
* Kynaston David (2009)։ *Family Britain 1951–57*։ London: Bloomsbury։ ISBN 9780747583851  `|url-access=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
* Robertson Geoffrey (2013)։ *Stephen Ward Was Innocent OK: The Case for Overturning his Conviction*։ London: Biteback։ ISBN 978-1-84954-690-4
* Summers Anthony, Dorril Stephen (1989)։ *Honeytrap*։ London: Coronet Books։ ISBN 0-340-42973-9
* Young Wayland (1963)։ *The Profumo Affair: Aspects of Conservatism*։ Harmondsworth, UK: Penguin Books

Արտաքին հղումներ
----------------

* Լուր․ «Մերկ լրտեսի արկածները»
* Քրիստին Կիլերի լուսանկարներ Արխիվացված է Մարտ 17, 2013 Wayback Machine-ի միջոցով: