**Հեյդելբերգի դպրոց** (անգլ.՝ Heidelberg School), 19-րդ դարի ավստրալիական գեղարվեստական շարժում։ Ավելի ուշ բնութագրվել է որպես **Ավստրալիական իմպրեսիոնիզմ**։

Այս դպրոցի նկարիչների աշխատանքները հանդիսանում են Ավստրալիայի մշակութային ժառանգության մի մասը։ Նրանց աշխատանքները լայնորեն ներկայացված են Ավստրալիայի գեղարվեստական պատկերասրահներում, ներառյալ՝ Ավստրալիայի ազգային պատկերասրահը, Վիկտորիայի ազգային պատկերասրահը և Հարավային Ուելսի գեղարվեստական պատկերասրահը։

Պատմություն
-----------

Անվանումը վերաբերում է այն ժամանակվա Մելբուրնից արևելք գտնվող Հեյդելբերգի գյուղական տեղանքին, որտեղ աշխատում էին այդ ոճը կիրառող նկարիչներ, այդ թվում՝ Արթուր Սթրիթոնը, Ուոլթեր Ուիզերսը, Թոմ Ռոբերթսը, Ֆրեդերիկ Մակ-Կաբբինը, Չարլզ Կոնդերը։

Ցուցահանդես
-----------

Հիմնական հոդված՝ Ցուցահանդես 9-ը 5-ի վրա
1889 թվականի օգոստոսին Հեյդելբերգի դպրոցի նկարիչները Մելբուրնի *Swanston Street* փողոցի *Buxton's Rooms* շենքում, որը Մելբուրնի ռատուշայի դիմաց է գտնվում, կազմակերպեցին *9 by 5 Impression Exhibition* ցուցահանդեսը։

Լուի Աբրահամսը՝ ծխախոտով
Ցուցահանդեսին հիմնականում ներկայացված էին Սթրիթոնի, Ռոբերթսի և Կոնդերի աշխատանքները, ինչպես նաև ոչ նշանակալի մասնակցություն ունեին Մակ-Կաբբինը, քանդակագործ Չարլզ Ռիչարդսոնն ու *National Gallery of Victoria Art School* գեղարվեստական դպրոցի ուսանողները։ Ցուցահանդեսում ընդգրկված 183 աշխատանքների մեծամասնությունն արված էր սիգարի համար նախատեսված փայտե արկղիկների կափարիչների վրա՝ 9 դյույմը 5 դյույմի վրա 23 × 13 սմ չափսերով. այստեղից էլ ահա ցուցահանդեսի անվանումը։ Այցելուների ուշադրությունը գրավելու և նկարների ոչ մեծ չափսերն ընդգծելու նպատակով դրանք ներկայացված էին նվենուց պատրաստված լայն շրջանակների մեջ, որոնք տարատեսակ դեկորացիաներով էին զարդարված։ Կափարիչների մեծամասնությունը վերցրել էին Լուի Աբրահամսի (ծխախոտի բնագավառի ձեռնարկատեր, նկարիչ և մեկենաս, Հեյդելբերգի դպրոցի *Box Hill artists' camp* ճամբարի մասնակից) ծխախոտի խանութից։ Ցուցահանդեսն աժիոտաժ առաջացրեց Մելբուրնում, և հասարակության մի լայն շերտ դրական արտահայտվեց ցուցահանդեսի մասին. ցուցահանդեսի բացումից 2 օր հետո՝ ցուցադրանմուշների մեծամասնությունն արդեն վաճառված էր։ Ցուցահանդեսը նշանակալի իրադարձություն դարձավ ավստրալիական արվեստի պատմության մեջ։ Մինչ օրս պահպանվում է ցուցահանդեսի ժամանակ ներկայացված բոլոր ցուցադրանմուշների մեկ երրորդ մասը, որոնցից շատերը պահպանվում են Ավստրալիայի մասնավոր և հանրային հավաքածուներում, վաճառվում են աճուրդների ժամանակ՝ բավականին բարձր արժեքով։

### Գործունեություն

*Grosvenor Chambers* շենք
1888 թվականին Մելբուրնի Քոլինզ փողոցում բացվեց *Grosvenor Chambers* շենքը, որը հատուկ կառուցվել էր նկարիչների համար և իրենից ներկայացնում էր գեղարվեստական արվեստադպրոցների համալիր։ Այս շենքը շատ արագ դարձավ Մելբուրնի գեղարվեստական կյանքի կենտրոնը և Հեյդելբերգի դպրոցի որոշ նկարիչների տեղակայման վայրը. առաջինն այստեղ հաստատվեցին Թոմ Ռոբերթսը, Ջեյն Սազերլենդը և Կլարա Սաութերնը, շուտով նրանց օրինակին հետևեցին Արթուր Սթրիթոնը, Չարլզ Կոնդերը և Լուի Աբրահամսը։

Երբ 1890 թվականին Մուլբերնում բուռն թափ էր առել տնտեսական ճգնաժամը (*Baring crisis*), որը կապված էր լոնդոնյան *Barings Bank*-ի անվճարունակության հետ, Հեյդելբերգի դպրոցի երկու նկարիչներ՝ Ռոբերթսը և Սթրիթոնը, տեղափոխվեցին Սիդնեյ՝ սկզբում ցրելով իրենց ճամբարը, ապա հիմնավորվելով *Curlew Camp* ճամբարում։ Երբեմն նրանց էին միանում այլ գեղանկարիչներ, ովքեր ապրում էին քիչ հեռու տեղակայված *Balmoral Camp* ճամբարում։ Նրանց թվում էր նաև նկարչության ակնառու ուսուցիչ և Հեյդելբերգի դպրոցի կողմնակից Ջուլիան Էշթոնը։ Էշթոնը Հարավային Ուելսի գեղարվեստական դպրոցի հոգաբարձուն էր, նրա կողմից Սիդնեյում իրականացվող հովանավորչությունը՝ ուղղված Հեյդելբերգի դպրոցին, ոգեշնչում էր մելբուրնեցի այլ նկարիչների՝ միանալու Էշթոնին։ Սիդնեյից Սթրիթոնը և Ռոբերթսը գնացին Նոր Հարավային Ուելս, որտեղ 1890-ական թվականների սկզբին նրանք նկարեցին իրենց ամենահայտնի աշխատանքներից մի քանիսը։

Ինչպես և իրենց ժամանակակիցներից շատերը Եվրոպայում և Հյուսիսային Ամերիկայում՝ Հեյդելբերգի դպրոցի անդամներն էլ ընդունում էին գեղանկարչության իմպրեսիոնիստական ոճը. նրանք կանոնավոր կերպով պեյզաժներ էին նկարում պլեներների վրա և ձգտում էին պատկերել առօրյա կյանքը։ Նրանք հետաքրրքություն էին ցուցաբերում լուսավորման էֆեկտների վրա և փորձարկում էին վրձինով աշխատանքի տարատեսակ տեխնիկա։ Ի տարբերություն ֆրանսիացի իմպրեսիոնիստների ավելի ռադիկալ մոտեցման՝ Հեյդելբերգի դպրոցի նկարիչները հաճախ պահպանում էին որոշակի ակադեմիական նրբերանգ՝ պարզության և կոմպոզիցիայի ձևում։ Նրանք ոչ միայն հետևում էին միջազգային տենդենցներին, այլև ջանում էին ստեղծել այնպիսի նկարներ, որոնք կպատկերեին «պարզորոշ ավստրալիականը»։ Հեյդելբերգի դպրոցի բազմաթիվ նկարիչներ նաև հանդիսանում էին Վիկտորիայի նկարիչների համայնքի անդամ։

**Հեյդելբերգի դպրոցի նկարիչներ՝**

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * *Louis Abrahams*
* *Louis Buvelot*
* Չարլզ Կոնդեր
* *David Davies*
* *Emanuel Phillips Fox*
* *Ethel Carrick*
 | * Ֆրեդերիկ Մակ-Կաբբին
* *Leon Pole*
* *Jane Price*
* *Charles Douglas Richardson*
* Թոմ Ռոբերթս
* Արթուր Սթրինթոն
 | * *Clara Southern*
* Ջեյն Սազերլենդ
* *Tudor St George Tucker*
* *May Vale*
* *Walter Withers*
 |

Պատկերասրահ
-----------

* Ֆրեդերիկ Մակ-Կաբբին, «The Letter», 1884Ֆրեդերիկ Մակ-Կաբբին,  
 *«The Letter»*, 1884
* Ջեյն Սազերլենդ, «Obstruction, Box Hill», 1887Ջեյն Սազերլենդ,  
 *«Obstruction, Box Hill»*, 1887
* Թոմ Ռոբերթս, «A break away!», 1891Թոմ Ռոբերթս,  
 *«A break away!»*, 1891

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Գեյդելբերգի դպրոց
2. ↑  "9 by 5 Impression Exhibition". Արխիվացված է the original 2019 թ․ մարտի 23-ին. Retrieved 2019 թ․ փետրվարի 23.
3. ↑  William Moore (1934). *The Story of Australian Art*. Sydney: Angus & Robertson. 0-207-14284-X. p. 74
4. ↑  "9 by 5 Impression Exhibition". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հունվարի 15-ին. Retrieved 2019 թ․ փետրվարի 23.
5. ↑  "Grosvenor Chambers and the city of Melbourne". Արխիվացված է the original 2021 թ․ մարտի 29-ին. Retrieved 2019 թ․ փետրվարի 23.
6. ↑  Australian Impressionism: Education Resource Archived 2013-11-22 at the Wayback Machine. National Gallery of Victoria. Retrieved 16 March 2016.

Արտաքին հղումներ
----------------

* In the Artist's Footsteps
* Հեյդելբերգի դպրոց

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |

 |