**Թոմաս Ուորտոն** (անգլ.՝ Thomas Warton, հունվարի 9 (20), 1728, Բեյսինգսթոուք, Հեմփշիր, Հեմփշիր, Միացյալ Թագավորություն - մայիսի 21, 1790(1790-05-21), Օքսֆորդ, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիայի թագավորություն), անգլիացի, գրականության պատմաբան, քննադատ և բանաստեղծ, Օքսֆորդի համալսարանի պոեզիայի պրոֆեսոր։ 1785 թվականից մինչև 1790 թվականը եղել է Անգլիայի բանաստեղծ-դափնեկիր։

Նա հայտնի է նաև **Թոմաս Ուորտոն կրտսեր** անվամբ, որով նրան տարբերել են հորից՝ Թոմաս Ուորտոն ավագից (1688-1745), որը նույնպես Օքսֆորդի պոեզիայի պրոֆեսոր է եղել։

Կենսագրություն
--------------

### Վաղ տարիներ

Թոմաս Ուորտոնը ծնվել է 1728 թվականի հունվարի 9-ին Բեյսինգտոկ Հեմփշիրում։ Դեռ մանկուց է սկսել բանաստեղծություններ գրել։ Նրա մեծ եղբայրը բանաստեղծ Ջոզեֆ Ուորտոնն է եղել։ Սկզբնական կրթությունը ստացել է տնային պայմաններում հոր կողմից։ Տասնվեց տարեկանում տեղափոխվել է Օքսֆորդի համալսարանի Սուրբ Երրորդություն քոլեջը, որն ավարտել է 1747 թվականին։ Ուորտոնը նույն թվականին ընտրվել է Օքսֆորդի բանաստեղծ-դափնեկիր և նույն պատվին արժանացել է երկրորդ անգամ՝ 1748 թվականին։ Այս պաշտոնում նրա պարտականությունները եղել են համալսարանի ընտրված հովանավորի մասին բանաստեղծություն գրելը, որը նա պետք է կարդար այդ հովանավորի համար հատուկ նշանակված օրը։

Գործունեություն
---------------

Ուորտոնը 1757 թվականին նշանակվել է պոեզիայի պրոֆեսոր Օքսֆորդի համալսարանում։ Այդ պաշտոնում նա եղել է տասը տարի շարունակ։ Ուորտոնը 1771 թվականին նշանակվել է Քիդինգթոնի ռեկտոր Օքսֆորդշիրի կոմսությունում, և այդ պաշտոնում ծառայել է մինչև իր կյանքի վերջը։ 1785 թվականին եղել է *Քեմդենի հնագույն պատմության պրոֆեսոր*, ինչպես նաև բանաստեղծ-դափնեկիր։ Ուորտոնը եղել է Սեմյուել Ջոնսոնի ընկերն ու մրցակիցը։ Անգլիացի բանաստեղծներ Ջ․ Չոսերը, Դրեյտոնը, Ֆեյրֆաքսը և Սպենսերը մեծ ազդեցություն են ունեցել նրա պոեզիայի վրա։

Ուորտոնը «Անգլիական գրականության պատմության» հիմնական հեղինակն է (1774-1781)։

Մահ
---

Թոմաս Ուորտոնը մահացել է 1790 թվականի մայիսի 21-ին Օքսֆորդ քաղաքում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Encyclopædia Britannica
2. 1 2 3 4  Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
3. 1 2 3 4  Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.) — Grup Enciclopèdia, 1968.
4. ↑  s:Warton, Thomas (1688?-1745) (DNB00)
Թոմաս Ուորտոն ավագ
5. 1 2  Life of Thomas Warton, the Younger Արխիվացված 14 Մարտ 2006 Wayback Machine
6. ↑  «Warton, Thomas, 1728-90, English poet and literary historian». Արխիվացված է օրիգինալից 2006 թ․ փետրվարի 18-ին. Վերցված է 2020 թ․ հունիսի 12-ին.
7. ↑  *The History of English Poetry*

Հղումներ
--------

* Венгерова З. А. (1890–1907). «Вартон, Томас». *Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)*. Սանկտ Պետերբուրգ.`{{cite book}}`: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Թոմաս Ուորտոն» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Գուտենբերգ նախագիծ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Բրոքհաուս · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Բրոքհաուսի և Եփրոնի փոքր · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Օքսֆորդի կենսագրական · Dictionary of National Biography · Notable Names Database · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 12342056w · GND: 118806289 · ICCU: UFIV189981 · ISNI: 0000000108930569 · LCCN: n50028333 · NLA: 35592387 · NLG: 173892 · NTA: 071431756 · NUKAT: n2008059864 · SUDOC: 032379579 · VIAF: 44371601 · WorldCat VIAF: 44371601 |

 |

 |