**Հանգեֆորդի կամուրջն** անցնում է Լոնդոնում գտնվող Թեմզա գետի վրայով, Ուաթերլու և Ուեստմինսթեր կամուրջների միջև։ Այն երկաթուղային կամուրջ է, երբեմն հայտնի է որպես Charing Cross Bridge ։ Այն տեղակայված է երկաթուղային կամրջի կողքին, որոնք միասին կոչվում են «Ոսկե հոբելյանական կամուրջներ»։

Կամրջի հյուսիսային հատվածը՝ Charing Cross-ը, երկաթուղային կայարանն է, գտնվում է Պիեր և Վիկտորիա ջրվեժների ափի մոտ։ Հարավային հատվածը գտնվում է Վիլլոտո կայարանի, Վարչական դահլիճի, Թագավորական տոների դահլիճի և Լոնդոնի աչքի մոտ։ Յուրաքանչյուր հետիոտն կարող է քայլել կամրջի վրայով։

Պատմություն
-----------

Առաջինը Հանգեդորդ բրիջը կառուցել է Իսամբար թագավորոթյունից Բրյունելը։ Այն բացվել է 1945 թվականին հետիոտների համար։ Այն ժամանակ կոչվել է Հենգերֆորդի շուկա, քանի որ դրանով գնում էին Հարավային բանկից դեպի Թեմզ գետի հյուսիսային կողմում գտնվող Հենգերֆորդ շուկա։

1859 թվականին բնօրինակ կամուրջը գնել է երկաթուղային ընկերությունը, և այն երկարեցրել հարավարևելյան ուղղությամբ՝ մինչև նորաբաց Չերինգ Քրոսս երկաթուղային կայարան։ Երկաթուղային ընկերությունը փոխարինեց կամուրջը, Ջոն Հեուքշաուի կողմից ստեղծված կառույցով։ Այն կազմված է ինը սյունամեջերից, որտեղ կան երկաթե կռած ճաղավանդակներ։ Այն բացվում է 1864 թվականին։ Հին կամրջի շղթաները վերահղվել և դրվել են BristolClifton կախովի կամրջի մեջ։ Brunel-ի աղյուսե սները մինչև հիմա օգտագործվում են, չնայած որ այն շատ մոտ էր գետափին, սակայն նախատեսված էր եղել կառուցել մինչև Վիկտորիա առափնյա փողոց։ Դրա վերակառուցումը ավարտվեց 1870 թվականին։ Բրունելի հենակետը Հարավային բանկն է, կամուրջը կառուցվել է հետիոտների համար։ Ճանապարհները յուրաքանչյուր կողմից ավելացվեցին, իսկ ավելի ուշ ընդլայնվեց նաև երկաթգիծը։ Մեկ այլ անցուղի ժամանակավորապես ավելացվեց 1951 թվականին, երբ Մեծ Բրիտանիայի փառատոնի համար կառուցվել է Բեյլիի կամուրջը։ 1980 թվականին կամրջի վերին հատվածում տեղադրվել է ժամանակավոր անցակետ, իսկ վերին հատվածի երկաթուղային կամուրջը և անցուղին վերանորոգվել են։ Դա Լոնդոնի երեք կամուրջներից մեկն է` հետիոտների և երկաթուղու օգտագործման համար։ Մյուս երկու կամուրջներն էին Ֆուլհեմի և Բերնիսի երկաթուղային կամուրջները։

Ճոպանուղին ձեռք բերեց նեղ, խայտառակ և վտանգավոր համբավ, քանի որ 1999 թվականին այնտեղ սպանություն է կատարվել։ 1990-ականների կեսերին որոշում է կայացվել երկաթուղու կամրջի երկու կողմերը փոխարինել նոր կառույցներով, և 1996 թվականին անցկացվեց մրցույթ` նոր դիզայնի համար։

Նոր կամուրջ
-----------

Նոր կամրջի գծագիրը գծել են Լիֆչուտզ Դեվիդսոն Սենդիլենդսը և WSP ընկերության ինժեներները։ Երկու կամուրջների գծապատկերի մանրակրկիտ զննումը իրականացրել են խորհրդատու Gifford-ը, իսկ այժմ Ramboll UK-ը։

Կամուրջների շինարարությունն ավելի է բարդանում, քանի որ պետք է պահպանեին Բեկիրլու թունելը, որը անցնում էր գետի տակով, և գտնվում էր մի քանի ոտնաչափ խորության վրա։ Չնայած գետի ափին լայն հետազոտությունների անցկացմանը, Լոնդոնի ստորգետնյա ընկերությունը չէր ցանկանում ընդունել այդ ռիսկերը և նախնական աշխատանքները դադարեցրեցին 2000 թվականին։ Դիզայնը ձևափոխվել է այնպես, որ հյուսիսային կողմի հենման կետը, վերածվեց 15 մետրանոց խողովակագծերի (49 ֆտ), և տեղափոխվեց Վիկտորիա գետի վրա։ Խողովակները վերանորոգել են վնասվածքի պատճառով։ Վերանորոգվեցին նաև հիմքերը անվտանգության համար։
Երկու նոր չորս մետրանոց լայն կամուրջների կառուցումը ավարտվել է 2002 թվականին։ Այդ կամուրջները կոչվեցին Ոսկե հոբելյանական կամուրջներ ի պատիվ Եղիսաբեթ II թագուհու հիսուն տարեդարձին, սակայն գործնականում դրանք դեռևս կոչվում են «Հենրերֆորդի կամուրջներ»։ 300 մ երկարությամբ (980 ֆտուտ) երկար տախտակները բարձրացվեցին նորարարական մեթոդով, որն օգտագործվում էր աստիճանաբար մեկնարկի մեջ, 50 մետր հատվածը անցնում էր գետի վրայով, որտեղ օգտագործեցին 250 մ (820 ֆտոր) երկարությամբ պողպատե սալիկներ`300 տոննա քաշով։ Այս գործընթացը հինգ անգամ կրկնվեց, մինչև յուրաքանչյուր տախտակամած գետը տարածվեց, որն աջակցեց պողպատե և բետոնի պատրաստված վեց ժամանակավոր թևերին։ Հաջորդ երկու շաբաթվա ընթացքում 7 25 տոննա կշռող պիլոնները բարձրացվեցին։ Երբ տեղադրվեցին պիլոնները, կամրջի միջնամասը քանդեցին, որպեսզի իրար կապակցված լինեն մալուխի մնացորդներով, և առանձնացվեցին պիլոններից։ Բետոնե մասերը ապամոտաժվեցին։

Կամուրջների նախագծումը բարդ է։ Երկու տախտակամածներից յուրաքանչյուրն ունի պիլոններ։ Տախտակամածում կան մարդկանց համար նախատեսված գնացքներ, որի երկաթագծերը կամրջի վրայով անցնում է 180, դրա երկարությունը հասնում է 4 կիլոմետրից ավելի (2.5 մղոն)։ Քանի որ պիլոնները քչանում են կամրջի հետևի մասի վրա ավելորդ լարվածություն է ընկում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Sir Howard Roberts and Walter H. Godfrey (1951). "Hungerford or Charing Cross Bridge". *University of London & History of Parliament Trust*. British History Online. Արխիվացված է the original 2014 թ․ դեկտեմբերի 5-ին. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  London SE1 Community website (2003 թ․ հուլիսի 2). "Princess opens gleaming Golden Jubilee Bridge". *Bankside Press*. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link)
3. ↑  Waldman, Melanie (2010 թ․ դեկտեմբերի 8). "Golden Jubilee Bridges". *BootsnAll Travel Network*. Արխիվացված է the original 2017 թ․ հունիսի 12-ին. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  Bevan, Frances (2012 թ․ հունիսի 7). "Hungerford Bridge". *Status, Scandal and Subterfuge*. Swindon Heritage. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26.
5. ↑  Keeling, Gary. "Hungerford Bridge (1845)". *MyBrunel.co.uk*. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26.
6. 1 2 3 4  Gilbert, David (2010 թ․ դեկտեմբերի 15). "Banister Fletcher Lecture 2010: David Gilbert "A short history of London in wrought iron"". *London Society Journal* (461). Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26.
7. ↑  Where Thames Smooth Waters Glide
8. ↑  "Bridge murder gang get life". *BBC News*. 2000 թ․ մայիսի 19. Retrieved 2010 թ․ մայիսի 4.
9. 1 2  WSP Cantor Seinuk Gifford (2003 թ․ օգոստոսի 5). "Golden Jubilee (Hungerford) footbridge". *Engineering Timelines*. Արխիվացված է the original 2015 թ․ հունվարի 11-ին. Retrieved 2013 թ․ փետրվարի 26. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)