**Քյումարս Հեյդարի** (պարս.՝ کیومرث حیدری, 1964, Քերմանշահ, Իրան), Իրանի Իսլամական Հանրապետության բանակի ցամաքային զորքերի հրամանատար, բրիգադի գեներալ։ Ռազմական գործունեությունը սկսել է 1982 թվականին՝ իրանա-իրաքյան պատերազմի ժամանակ, որպես կամավոր։

Հեյդարին 1998-2005 թվականներին եղել է Նեզայի հարավային բազայի հրամանատարը, իսկ 2005-2008 թվականներին ծառայել է որպես ցամաքային զորքերի համակարգողի տեղակալ։ Նա նաև ծառայել է որպես ցամաքային զորքերի հրամանատարի տեղակալ ավելի քան 8 տարի ՝ 2008-2016 թվականներին։

Կենսագրություն
--------------

Քհոմարս Հեյդարին ծնվել է Քերմանշահում 1964 թվականին։ Նախնական և միջնակարգ կրթությունը ստացել է այդ քաղաքում։ Նախքան բանակ մտնելը, նա սկսել է իր ռազմական գործունեությունը 1982 թվականին Իրան-Իրաքյան պատերազմի ժամանակ՝ որպես կամավոր Բասիջում։ Հեյդարին բանակ է ընդունվել 1984 թվականին և իր պաշտոնական կարիերան սկսել է, որպես հետևակ Քերմանշահի 81-րդ տանկային դիվիզիայում։ Մինչև 1999 թվականը բանակային տարբեր ստորաբաժանումների հրամանատարության մեծ փորձ է ձեռք բերել;

1998 թվականին Հեյդարին նշանակվել է Նեզայի հարավային ճամբարի հրամանատար և այդ պաշտոնում մնացել է մինչև 2005 թվականը։ 2005 թվականին նա կարճ ժամանակով եղել է բանակի շտաբի պետի տեղակալ, իսկ 2005-2008 թվականներին աշխատել է որպես բանակի համակարգողի տեղակալ (Նեզայի շտաբի պետ)։ Հեյդարին նշանակվել է բանակի հրամանատարի տեղակալ 2008 թվականին և այս պաշտոնում ծառայել է մինչև 2016 թվականի նոյեմբեր։ 2016 թվականից նա ղեկավարում է Իրանի Իսլամական Հանրապետության ցամաքային զորքերը։

1998 թվականի նոյեմբերին Իրանի ցամաքային զորքերը Քյումարս Հեյդարինիի հրամանատարությամբ մասնակցել են համաժողովրդական բողոքի ցույցերի ճնշելուն։ Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսին առընթեր «Թասնիմ» լրատվական գործակալությունը 2009 թվականի դեկտեմբերի 12-ին զեկույց էր հրապարակել՝ նոյեմբերյան ցույցերը որակել որպես «խռովություն» և հաստատել բանակի դերը բողոքող քաղաքացիների ճնշման գործում։

2021 թվականի մայիսի 28-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության զինված ուժերի գլխավոր հրամանատարից և գլխավոր շտաբի պետի կողմից՝ բանակի պաշտպանունակությունն ու մարտունակությունը բարձրացնելու, ցամաքային զորքերի կառուցվածքն ու սարքավորումները փոխելու, Դիմադրության ճակատի ուժերին աջակցելու համար ստացել է Հաղթանակի առաջին աստիճանի շքանշան։

2021 թվականի հոկտեմբերին Հայաստանի ու Ադրբեջանի՝ Իրանի հետ ունեցած սահմանամերձ գոտում իրանական բանակի զпրավարժությունների մեկնարկից առաջ Հեյդարին հայտարարել է՝

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Իրանը բավականին զգայուն է տարածաշրջանի երկրների պետական սահմանների փոփոխությունների հանդեպ և Իրանի համար դա ընդունելի չի։ մեկ երկրի հնարավոր թուլությունը՝ իր սահմանների պահպանման մեջ, չի արդարացնում մեկ այլ երկրի կողմից նրա սահմանների խախտումը՝ արտաքին ուժերի օգնությամբ։ Իրանը դա թույլ չի տալիս։ |  |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Khamenei.ir (2016 թ․ նոյեմբերի 19). «انتصاب جانشین فرمانده کل ارتش و فرمانده نیروی زمینی ارتش». *farsi.khamenei.ir*. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 4-ին.
2. ↑  «زندگینامه: کیومرث حیدری (۱۳۴۳-)». *همشهری آنلاین* (պարսկերեն). 2018 թ․ օգոստոսի 3. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 4-ին.
3. ↑  «با تمامی فرماندهان ارتش آشنا شوید + جدول». *خبرآنلاین* (պարսկերեն). 2017 թ․ սեպտեմբերի 2. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 4-ին.
4. ↑  YJC, خبرگزاری باشگاه خبرنگاران (۱۳۹۵/۰۹/۰۱ - ۱۹:۵۰). «فرمانده جدید نیروی زمینی ارتش را بهتر بشناسیم + تصاویر». *fa* (պարսկերեն). Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 4-ին. `{{cite web}}`: Text "آخرین اخبار ایران و جهان" ignored (օգնություն)
5. ↑  «ناشر=پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار سیدعلی خامنه‌ای» (պարսկերեն).
6. ↑  «ԲՐԱՎՈ՜… Իրանը Զանգեզուրի միջանցք երազողների նկրտումներին վերջ է դնում անելով ՀԵՏԵՎՅԱԼԸ… Փույա Հոսսեինի ՈւՇԱԳՐԱՎ գրառումը». *The Yerevan Times* (ռուսերեն). 2021 թ․ հոկտեմբերի 1. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 4-ին.