**Բենջամին Ռոբերտս-Սմիթ** (անգլ․՝ Benjamin Roberts-Smith, Նոյեմբերի 1, 1978), ավստրալիացի գործարար, Ավստրալիայի բանակի նախկին զինվորական և Ավստրալիայի Վիկտորիա Խաչի (VC) դափնեկիր։ 2011 թվականին VC-ն Ռոբերտս-Սմիթին հանձնեց Ավստրալիայի պաշտպանական ուժերի ամենաբարձր պարգևը։ Նա նաև պարգևատրվել է «Պատվո շքանշանով»՝ նշանավոր ծառայության համար։ 2012 թվականին պարգևատրվել է պարեկապահակի հրամանատարությունը գերազանց ղեկավարելու համար։

2013 թվականին Ռոբերթս-Սմիթը դուրս եկավ լրիվ դրույքով բանակից և սովորեց բիզնես կառավարում Քվինսլենդի համալսարանում։ 2015 թվականին նշանակվել է *Seven Queensland* տարածաշրջանային հեռուստաընկերության տնօրենի տեղակալ։ Հետագայում ստանձնեց Seven Brisbane մետրոպոլիտենի գլխավոր մենեջերի պաշտոնը։

Վաղ կյանք և ընտանիք
-------------------

Ռոբերթս-Սմիթը ծնվել է 1978 թվականի նոյեմբերի 1-ին Արևմտյան Ավստրալիայի Պերտ քաղաքում։ Նա Արեւմտյան Ավստրալիայի Գերագույն դատարանի նախկին դատավոր Սյու եւ Լեն Ռոբերթս-Սմիթների ավագ որդին է։ Բենը հաճախել է Հեյլի դպրոց։ Նրա եղբայրը՝ Սեմը, օպերային երգիչ է։

Քաղաքացիական կարիերա
--------------------

2013 թվականի հոկտեմբերին Ռոբերտս-Սմիթը հայտարարեց, որ լքում է լրիվ դրույքով բանակը։ 2015 թվականի ապրիլին (համալսարանն ավարտելուց քսան ամիս առաջ) նշանակվեց Seven Queensland տարածաշրջանային հեռուստատեսային ցանցի գլխավոր տնօրենի տեղակալ։ Երկու ամիս անց Ռոբերտս-Սմիթը ստացավ Գրոսմայստերի կոչում։ 2016 թվականի ապրիլին՝ Քուինսլենդի գործարար գործադիր տնօրեն Մաքս Ուոլթերսի հրաժարականից հետո, նրա պարտականություններին ավելացվեց Seven Brisbane–ի գլխավոր մենեջերի աշխատանքը։ 2021 թվականի ապրիլին, երբ 9 լրատվամիջողներ իր դեմ զրպարտություններ էին ներկայացնում, Ռոբերտս-Սմիթը ժամանակավորապես հրաժարվեց իր աշխատանքից, որպեսզի կենտրոնանա զրպարտությունների գործողությունների վրա։

### Ռազմական կարիերա

Ռոբերտս-Սմիթին են հանձնում Վիկտորիա Խաչի շքանշանը
Ռոբերթս-Սմիթը Ավստրալիայի բանակ է ընդունվել 1996 թվականին՝ 18 տարեկան հասակում։ Հիմնական ուսուցումն ավարտելուց հետո աշխատանքի անցնելու նախնական դասընթացներ է անցել Lone Pine Barracks հետևակային դպրոցում։ Այդտեղից աշխատանքի է անցել Հոլսուորթի քաղաքի 3-րդ գումարտակում՝ Ավստրալիական թագավորական գնդում։ Սկզբում հրաձգային ընկերության աշխատակից էր, այնուհետև նշանակվեց բաժնի ղեկավար։

2003 թվականին Հատուկ օդային ծառայության գնդի (SASR) ընտրության դասընթացն ավարտելուց հետո Ռոբերտս-Սմիթը ծառայության անցավ Քեմփբելի զորանոցում (Արևմտյան Ավստրալիա)։

2004 թվականին մասնակցել է Ֆիջիի գործողություններին, եղել է Իրաքում։ Վեց անգամ գործուղվել է Աֆղանստան (առաջին երկուսը եղել են 2006 և 2007 թվականներին)։ Ռոբերթս-Սմիթը վերապատրաստման և աջակցության թիմերի անդամ էր ամբողջ Հարավարևելյան Ասիայում։ Նա Աֆղանստան է վերադարձել 2009, 2010 և 2012 թվականներին։

### Պարգևներ և շքանշաններ

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Պարգև | Նկարագրություն | Նշումներ |
|  | Վիկտորիա Խաչ | 2010 թվականի հունիսի 11․ Ծայրահեղ ծանր պայմաններում նշանավոր գործունեության համար։ |
|  | Մրցանակ համարձակության համար | Վտանգավոր պայմաններում գործողությունների համարձակության համար՝ որպես պարեկապահակետային դիպուկահար։ Աֆղանստան, 2006 թ. Մայիս-սեպտեմբեր։ |
|  | Փառքի շքանշան բարձրակարգ ծառայության համար | Ռազմական գործողություններում պարեկապահակի հրամանատարի պարտականությունների ակնառու կատարման համար (SLIPPER գործողությունների կատարման խմբի հետ)։ |
|  | Ավստրալիայում ակտիվ ծառայության մեդալ | Ավստրալիայի ռազմական գործողություններում ակտիվ ծառայություն կատարելու համար |
|  | Արևելյան Թիմորի մրցանակ |  |
|  | Աֆղանստանի մրցանակ]] | ՍՏԵՓՈՄ գործողություն |
|  | Իրաքի մրցանակ]] | Ավստրալիայի ռազմական օգնությունը 2003 թվականին Իրաք ներխուժմանը |
|  | Ավստրալիայի ծառայության մրցանակ | ահաբեկչության դեմ պայքարի համար |
|  | Եղիսաբեթ II թագուհու ադամանդե հոբելյանական մեդալ | 2012 թվական |
|  | Մրցանակ երկարատև ծառայության համար | 15 տարվա ծառայության համար |
|  | Ավստրալիայի պաշտպանության մրցանակ |  |
|  | Միավորված ազգերի կազմակերպության կողմից մրցանակ | Թիմոր-Լեստում (Արևելյան Թիմոր) ակտիվ ծառայության համար |
|  | ՆԱՏՕ-ի մեդալ Աֆղանստանում ISAF գործողության համար | ISAF գործողություն |
|  | Համագործակցության աստղ |  |
|  | Ակնառու ծառայության համար | Հատուկ գործողությունների աշխատավոր խումբ |
|  | Հետեւակի մարտական մրցանակ |  |
|

Անձնական կյանք
--------------

Ռոբերտս-Սմիթն ընտանիքի հետ 2011 թվական
Ռոբերտս-Սմիթը Էմմա Գրոմի հետ ծանոթացել է 1998 թվականին՝ Սիդնեյ քաղաքում։ Նա զինվորական ընտանիքից էր։ 2003 թվականի դեկտեմբերի 6-ին զույգն ամուսնացավ։ Նրանց երկվորյակ դուստրերը ծնվել են 2010 թվականին։ 2013 թվականին Ռոբերտս-Սմիթը The Shepherd Center ոչ առևտրային բարեգործական կազմակերպության կողմից ճանաչվել է տարվա հայր։

2012-2015 թվականներին Ռոբերտս-Սմիթը դարձավ Արևմտյան Ավստրալիայի Fremantle Dockers (AFL) ֆուտբոլային ակումբի թիվ մեկ բաժնետոր։ Բանակից հեռանալուց հետո նա կնոջ և դուստրերի հետ տեղափոխվեց Քուինսլենդ։

Ռազմական հանցագործությունների վերաբերյալ մեղադրանքները
------------------------------------------------------

Ռոբերտս-Սմիթի գործունեությունը Աֆղանստանում ուշադրության է արժանացել լրագրող Քրիս Մասթերսի կողմից «Առանց առաջնագիծ. Ավստրալիայի հատուկ ջոկատները պատերազմում են Աֆղանստանում» գրքի (2017) հետաքննությունից հետո։ Ուշագրավ վեճերից մեկը վերաբերում էր Չորա լեռնանցքում շփման ընթացքում թալիբների ենթադրյալ դիտորդի սպանությանը։ Ըստ Քրիսի, երկու պարեկ ականատես էին եղել, թե ինչպես է միայնակ աֆղան դեռահասը մոտենում պարեկապահակետին և կարճ ժամանակ անց հեռանում։ Չնայած պարեկային զեկույցում պարզվել էր միայն մեկ աֆղանի մասին, Ռոբերտս-Սմիթը հետագայում ասաց, որ դիրքին մոտեցել են երկու զինված ապստամբներ։ Երբ անհամապատասխանությունն ակնհայտ դարձավ, Ռոբերթս-Սմիթը պնդեց, որ սխալ է հիշել։

2017-ի հոկտեմբերին Fairfax Media-ի լրագրող Նիկ Մաքքենզին և ABC- ի Դեն Օուքսը լուսաբանեցին պատմությունը։

### Զրպարտության վարույթ

Իր դեմ ուղղված հոդվածների շարքին ի պատասխան՝ 2019-ի հունվարին Ռոբերտս-Սմիթը Դաշնային դատարանում զրպարտության վարույթ սկսեց Fairfax Media-ի և երկու լրագրողների՝ Նիկ Մաքքենզիի և Քրիս Մասթերսի և նախկին լրագրող Դեյվիդ Վրոյի դեմ։ Իր ճշմարտացիությունը ապացուցելու համար Ֆեյրֆաքսն իր հոդվածը որակեց որպես «էապես ճշմարիտ»՝ մանրամասնելով վեց անօրինական սպանությունների շարք, որոնք ենթադրաբար կատարվել են Ռոբերտս-Սմիթի կողմից Աֆղանստանում, ներառյալ Դարվանում։

2020 թվականի օգոստոսին հաղորդվեց, որ իրավաբանական փորձագետները մտահոգություն են հայտնել Ռոբերտս-Սմիթի և նրան զրպարտողների փաստաբանի անձնական հարաբերությունների վերաբերյալ՝ ասելով, որ դա կարող է վնասել գործի հետաքննությանը։

Դաշնային դատարանում Fairfax/Nine Entertainment-ի փաստաբան Սենդի Դոուսոն Ս.Ս.-ն պնդեց, որ Բեն Ռոբերթս-Սմիթի և նրա կնոջ տված հարցազրույցների ընթացքում մեջբերված պատմություններն անհամապատասխանություն են ներշնչել իրենց հարաբերությունների մասին։

2020 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Դոուսոնը Դաշնային դատարանին հայտնեց, որ Ավստրալիայի ոստիկանությունն ունի տեղեկատվություն, ներառյալ ականատես, որը ենթադրաբար ներգրավում է Ռոբերտս-Սմիթին Աֆղանստանի ռազմական հանցագործություններում։ Զրպարտության վերաբերյալ դատավարությունը, որը նախատեսվում է տևել 10 շաբաթ, սկսվել է 2021 թվականի հունիսին Սիդնեյում։

Դաշնային դատարանը ստեղծել է առցանց հարթակ՝ ելնելով հանրային շահերից, որտեղ փաստաթղթերը տեղադրվում են այն ժամանակ, երբ դրանք համարվում են հանրությանը հասանելի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑   Victoria Cross for Australia
5. ↑
6. ↑   Քվինսլենդի համալսարանի պաշտոնական էջ
7. ↑
8. ↑
9. ↑
10. ↑   Special Air Service Regiment
11. ↑   Campbell Barracks (Western Australia)
12. ↑
13. ↑
14. ↑

Աղբյուրներ
----------

* Քվինսլենդի համալսարանի պաշտոնական էջ
* 
* Official AFL website
*