**Պիենցա** (իտալ.՝ Pienza), քաղաք և կոմունա Իտալիայի Տոսկանա մարզում գտնվող Սիենա գավառում, Մոնտեպուլչանո և Մոնտալչինո քաղաքների միջև, «Վերածննդի ժամանակաշրջանի քաղաքականության փորձաքար»։

1996 թվականին Պիենցա քաղաքը ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում։ 2004 թվականին Վալ դ'Օրչա մշակութային լանդշաֆտն ընդգրկվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային լանդշաֆտների ցանկում։

Պատմություն
-----------

Պիենցան սկզբում կոչվել է Կորսիյանանո (*Corsignano*)։ Քաղաքն առաջին անգամ փաստաթղթերում հիշատակվում է 9-րդ դարից։ Քաղաքից շուրջ 1300 մաս դարձել է Պիկկոլոմինի ընտանիքի սեփականությունը։ *Enghelberto d'Ugo* Պիկկոլոմինիի ժամանակ՝ 1220 թվականին Ֆրիդրիխ II Հոհենշտաուֆենը նվաճեց Պիենցա քաղաքը։ 13-րդ դարում Ֆրանցիսկյան միաբանությունը հաստատվեց Կորսիյանանոյում։ Կորսիյանանոոյում 1405 թվականին ծնվել է Աենեաս Սիլվիուս Պիկկոլոմինին, Վերածննդի բանասեր։ Նա ծնվել է Սիենեսե ընտանիքում և հետագայում՝ 1458 թվականին, դարձել է Հռոմի Պիոս II Պապ։ Մինչ Պիոս II-ը Կորսիյանանոան համարվում էր գյուղ, սակայն, երբ Պիոս II-ը դարձավ Հռոմի Պապ, նա Կորսիյանանոան վերակառուցեց, այն դարձնելով Վերածննդի իդեալական քաղաք և անվանեց Պիենցա։

Քաղաքի վերակառուցման աշխատանքները կատարվել են Ֆլորենցիայի ճարտարապետ Բերնարդո Գամբարելլիի կողմից (հայտնի է որպես Բերնարդո Ռոսսելլինո)։ Հնարավոր է, որ վերակառուցման աշխատանքները կատարել է բանասեր և ճարտարապետ Լեոն Բատիստա Ալբերտիի հետ, չնայած այդ փաստը հաստատող ոչ մի փաստաթուղթ չկա։ Ալբերտին ծառայել է որպես Պիոսի խորհրդական։ Շինարարությունը սկսվել է 1459 թվականին։

1462 թվականի օգոստոսի 29-ին Պիոս II-ը օծեց Դուոմոյին։ Նա իր կառույցները մանրամասն նկարագրեց իր կյանքի վերջին երկու տարիների ընթացքում գրված մեկնաբանությունների մեջ։

Տեսարժան վայրեր
---------------

### Պիկկոլոմինի պալատ

**Պիկկոլոմինիի պալատը** շրջապատված է չորս կառույցներով։ Հիմնական բնակավայրը՝ Պիկկոլոմինիի պալատը, գտնվում է արևմտյան մասում։ Նրա մասին պատմվող երեք պատմություններն ամրագրված են որմնասյունների և վերնախարիսխի վրա, ինչպես նաև որմնածածկի մեջ գտնվող երկու լուսավորված պատուհանների վրա։ Պալատի կառուցվածքը նման է Ֆլորենցիայի Ալբերտիս պալատի և մի շարք այլ պալատների կառուցվածքին։ Ուշագրավ է, որ պալատն ունի անձնական արքունիք։ Պալատի ետևում, արևելյան մասում, գտնվում են բոլոր երեք հարկերի պատշգամբները, որտեղից երևում է Իտալիայի Վերածննդի այգին, *Giardino all'italiana* դարաշրջանի փոփոխություններով։ Ինչպես նաև, այդտեղից տպավորիչ տեսարան է բացվում դեպի Վալ դ'Օրչա մշակութային լանդշաֆտ և Պիոս II Պապի սիրելի լեռ՝ Ամիտա։ Այգին ունի ձիերի ախոռ, որտեղ կա մոտ 100 ձի։

### Դուոմո

**Դուոմոն (տաճար)**, ունի ճակատամաս, որը համարվում է Վերածննդի ժամանակաշրջանում ձևավորված ամենահին ճակատամասերից մեկը։ Տաճարին բնորոշ է եռակողմ բաժանումը, որմնասյունների և սյունների օգտագործումը։ Պիոսը նախքան Պապ օծվելը, երկար տարիներ ծառայել է Գերմանիայում, և բարձր է գնահատել լույի հետևանքները, որը խոստովանել է Գերմանիայի եկեղեցու ժողովասրահում։ Դուոմոյում արվեստի գործերը ներառում են հինգ խորաններ Սիենայի դպրոցից, որոնք կառուցել են Սանո դի Պիետրոյի, Մատտեո դի Ջովաննիի, Վեկկետտայի և Ջովաննիի դի Պաոլոյի կողմից։

### Վեսկովիլե պալատ

Պիոս Պապը խրախուսեց կարդինալներին կառուցել Վեսկովիլե պալատը՝ քաղաքի կառուցումն ամբողջովին ավարտելու համար։ Վեսկովիլե պալատի երրորդ կողմում գտնվող պիացցայում կառուցվել է եպիսկոպոսների համար նախատեսված բնակարան, ովքեր եկել էին Պիենցա Պիոս Պապի օծման հանդիսավորությանը մասնակցելու համար։ Կառույցը ֆինանսավորվում է Ռոդրիգո Բորգիա կարդինալի կողմից։ Այժմ այնտեղ գտնվում է եպիսկոպոսի թանգարանը, և *Museo della Cattedrale*-ը։ Թանգարանների հավաքածուները ներառում են տեքստիլ աշխատանքներ, ինչպես նաև կրոնական արվեստի գործեր։ Նկարները ներառում են [[12-րդ
դար]]ում Սան Պիետրոյի Աբբայի կողմից նկարված խաչելության նկարը, 14-րդ դարում Պիետրո Լորենցետտի և Բարտոլո դի Ֆրեդիի աշխատանքները։ Կան նաև 14-15-րդ դարերի այլ կարևոր աշխատանքներ, ներառյալ Լուկա Սինյորելլիի Մադոննա աշխատանքը։

### Կոմունալե պալատ

Կոմունալո պալատը գտնվում է եկեղեցու ներսում։ Պալատը նախագծվել է Բերնսարդո Ռոսսելլինոյի կողմից, սակայն վերակառուցվել է 1900 թվականին։ Պալատին բնորոշ է երեք կամար, որոնք կանգնած են Հոնիական օրդերի ոճով կառուցված սյունների վրա։ Չորս ճակատամասերն էլ կառուցված են տրավերտին լեռնային ծակոտկեն քարերով։

### Այլ կառույցներ

Պիենցա քաղաքում գտնվող մյուս կառույցները, որոնք գոյություն ունեն դեռևս Պիոս II Պապի ժամանակաշրջանից, ներառում է Ամմանատի պալատը, որը կոչվում է Հակոբո Ամմանատի անվանումով, երեք պալատները, Բուոնսիոնտի պալատը և այլն։

Պիենցա քաղաքի տաճարից մոտավորապես հիսուն մետր հեռավորության վրա գտնվում է Սուրբ Ֆրանչեսկո եկեղեցին։ Սուրբ Ֆրանչեսկո եկեղեցին կառուցվել է 8-րդ դարում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  Adams 1985, էջ. 99–110
. Adams details the piecemeal acquisition of parcels of land by Pius II.
3. ↑  Tönnesmann 2013, էջ. 35
4. ↑   Chisholm Hugh, ed. (1911)։ «Piccolomini»։ *Encyclopædia Britannica* **21** (11th ed.)։ Cambridge University Press։ էջ 580

Արտաքին հղումներ
----------------

* Piazza Pio II Archived 2007-09-27 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · Open Directory Project |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 12082820d · GND: 4115964-0 · LCCN: n79070131 · NKC: ge419757 · SUDOC: 029140420 · VIAF: 148823164 · WorldCat VIAF: 148823164 |

 |

 |