Սլովակիայի ազգային թատրոնի հին շենքը
Սլովակիայի ազգային թատրոնի նոր շենքի ճակատը
**Սլովակիայի ազգային թատրոն** (սլովակ.՝ *Slovenské národné divadlo*, հապավումը՝ *SND*), նշվում է որպես.

* ամենահին սլովակյան պրոֆեսիոնալ թատրոնը՝ բաղկացած 3 կազմերից (օպերա, բալետ և դրամատիկ),
* Նոր Վերածննդի շրջանի թատրոնի շենք Սլովակիայի Բրատիսլավա քաղաքի Հին քաղաք թաղամասում, որտեղ սկզբնապես տեղակայված էին թատրոնի կազմից երկուսը (օպերա և բալետ, դրամատիկը այլ վայրում էր),
* թատրոնի ժամանակակից շենքը Բրատիսլավայի կենտրոնում Դանուբ գետի ափին, որը բացվել է 2007 թվականի ապրիլի 14-ին։

Պատմություն
-----------

Սլովակիայի ազգային թատրոնը հիմնադրվել է 1920 թվականին Չեխոսլովակիայի ստեղծումից հետո որպես կոոպերատիվ և դարձավ պետական կազմակերպություն 1945 թվականին։ 1920 թ.-ից 1945 թվականների ընթացքում այնտեղ գործում էր միայն երաժշտախումբ։ Սլովակիայի ազգային թատրոնը ներկայացնում էր սլովակյան մշակույթը բազմաթիվ արտասահմանյան հյուրախաղերի ժամանակ։

Ստեղծվելով 1920-ականներին՝ ղեկավարները եղել են չեխ արվեստագետներ (օրինակ՝ Օսկար Նեդբալը, տնօրեն է եղել 1923-1930 թվականներին)։ Առաջինը ներկայացումը եղել է Բեդրիժ Սմետանայի չեխական «Համբույր» օպերան 1920 թվականի մարտի մեկին։ Թատրոնը սլովակացվեց աստիճանաբար։ 1932 թվականին դրամատիկ մասը բաժանվեց 2 մասի՝ ՍԱԹ սլովակյան դրամատիկ խումբ Յանկո Բորոդաչի գլխավորությամբ և ՍԱԹ չեխական դրամատիկ խմբի Վ. Շուլցի գլխավորությամբ։ Չեխական դրամատիկ խումբը
դադարեց գործել, երբ նրանք ստիպված էին թողնել Սլովակիան 1938 թվականին։ Սկսած այդ ժամանակվանից՝ դրամատիկ խումբը ունեցել է միայն սլովակերեն ներկայացումներ, իսկ օպերայի մասը չեխերեն հանդես է եկել նաև մինչև 1945 թվականը։ Վերջին տարիներին օպերաները բեմադրվում են իրենց բնօրինակ լեզուներով։

Սկզբնապես բոլոր 3 բաժիններն էլ գործում էին Սլովակիայի ազգային թատրոնի հին շենքում։ 1955 թ.-ից մինչև 2007 թվականի սկիզբը դրամատիկ խումբը բեմադրում էր Պավոլ Հվեզդոսլավի անվան թատրոնում և 1962-2006 թվականները կամերային թատրոնում՝ այսպես կոչված *Malá scéna SND* (ՍԱԹ Փոքր բեմ)։ Սկսած 2007 թվականից բաժինը գործում է միայն Սլովակիայի ազգային թատրոնի հին շենքում և 2007 թ.-ի ապրիլին բացված նոր կառույցում։

Դրամայի խումբը ձևավորել են ղեկավարներ Յանո Բորոդաչը, Ֆ. Հոֆմանը, Յ. Յամնիցկին, Յ. Բուդսկին, Տ. Ռակովսկին, Կ. Ի. Զաչարին, Պ. Հասպրան, Մ. Պիետորը և ներկայիս տնօրեն Դուշան Յամրիչը։

Օպերայի համույթը ղեկավարել են խմբավարներ Օսկար Նեդբալը, Կ. Նեդբալը, Յ. Վինցոուրեկը և Տ. Ֆրեշոն, ղեկավարել՝ Վ. Շուլցը և Մ. Վասերբաուերը։ Օպերան արտասահմանում ճանաչման է հասել չեխ խմբավար Օսկար Նեդբալի գլխավորությամբ, որն առաջինն է ներկայացրել է Յոզեֆ Լևոսլավ Բելայի և Վ. Ֆիգուշ Բիստրիի սլովակյան օպերաները, և Կ. Նեդբալի խմբավարությամբ, որը կատարելագործեց ծրագիրը։ Մեծ հաջողությունների հասան Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում։ ՍԱԹ-ը Էուգեն Սուխոնի, Յան Ցիկկերի, Ալեքսանդր Մոյզեսի, Տիբոր Անդրաշովանի, Տ. Ֆրեշոյի և շատ այլոց ժամանակակից սլովակյան օպերաների ծնունդի վկայողն է եղել։ Թատրոնի շատ երգիչներ ճանաչված են նաև արտասահմանում, օրինակ՝ Էդիտա Գրուբերովան, Լուցիա Պոպպը, Պետեր Դվորսկին, Ռ. Պետրակը, Ս. Կոպչակը, Մ. Հայոսսյովան, Ե. Յենիսովան, Յ. Գալլան, Յոզեֆ Կունդլակը և շատ ուրիշներ։

Բալետի համույթը 1920 թվականի փոքր խմբից «ընդարձակվել է»՝ դառնալով այժմյան հսկա խումբը։

Անդամներ
--------

* Ադրիանա Կուչերովա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Adriana Kučerová." () Pittsburgh Symphony Orchestra. Retrieved on October 4, 2012.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Սլովակիայի ազգային թատրոնի պաշտոնական կայքէջ

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սլովակիայի ազգային թատրոն» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1220807-3 · ISNI: 000000012166076X · LCCN: n81003535 · NKC: kn20010724805 · VIAF: 8334156565736023500006 · WorldCat VIAF: 8334156565736023500006 |

 |