**Որակազրկում**, գործընթաց է, որի միջոցով արդյունաբերության կամ տնտեսության մեջ հմուտ աշխատուժը վերացվում է կիսա-հմուտ կամ ոչ հմուտ աշխատողների կողմից շահագործվող տեխնոլոգիաների ներդրման միջոցով։ Սա հանգեցնում է ծախսերի խնայողության՝ պայմանավորված մարդկային կապիտալում ավելի քիչ ներդրումներով և նվազեցնում մուտքի խոչընդոտները՝ թուլացնելով մարդկային կապիտալի սակարկությունների ուժը։ Հմտությունից զրկելը աշխատանքային դիրքերի անկումն է այն մեքենաների միջոցով, որոնք ներդրվել են աշխատողներին արտադրական գործընթացից անջատելու համար:

Ինքնասպասարկման դրամարկղային մեքենաներ, որոնք կրճատում են պահանջվող անձնակազմը:Հմտությունների որակազրկումը կարող է վերաբերել նաև առանձին աշխատողներին։ Տերմինը վերաբերում է այն մարդուն, որը ժամանակի ընթացքում դառնում է պակաս հմուտ։ Օրինակներ, թե ինչպես դա կարող է տեղի ունենալ, ներառում են աշխատանքի սահմանման փոփոխությունները, բոլորովին այլ ոլորտ տեղափոխվելը, քրոնիկ թերզբաղվածությունը (օրինակ՝ որպես գանձապահ աշխատելը հաշվապահի փոխարեն) և երկար ժամանակ աշխատուժից դուրս մնալը (օրինակ՝ պաշտոնից հեռանալը)։ բացառապես երեխաների դաստիարակության վրա կենտրոնանալու նպատակով)։ Այն կարող է կիրառվել նաև այն ներգաղթյալների նկատմամբ, ովքեր բարձր որակավորում ունեցող աշխատանք են ունեցել իրենց ծագման երկրներում, բայց չեն կարողանում համարժեք աշխատանք գտնել իրենց նոր երկրներում և, հետևաբար, թողնում են կատարել ցածր որակավորում ունեցող աշխատանք, որի համար գերազանց որակավորում ունեն։ Սա հաճախ կարող է լինել օտարերկրյա կողմից թողարկված մասնագիտական որակավորումների և աստիճանների ճանաչման հետ կապված խնդիրների կամ աշխատանքի ընդունելու խտրական գործելակերպի հետևանք, որը նպաստում է հայրենի աշխատողներին։

Այն քննադատվում է որակի նվազման, աշխատուժը նվաստացնելու համար (աշխատանքը դարձնում է մեխանիկական, քան մտածված և աշխատողներին դարձնում է ավտոմատներ, քան արհեստավորներ) և խարխլում համայնքը։

Դասական տնտեսական տեսության պատմություն և փաստարկներ
----------------------------------------------------

Հմտությունից զրկելը որպես տեխնոլոգիական առաջընթացի կողմնակի արդյունք, որը հիմնականում պայմանավորված է արտադրության նորարարությամբ, կարող է առաջին անգամ ուսումնասիրվել 18-րդ դարի վերջին Անգլիայի առաջին արդյունաբերական հեղափոխության ժամանակ։ Մյուս կողմից, հմտությունը դիտվում է նաև որպես տեխնոլոգիական առաջընթացի անմիջական հետևանք, որի շնորհիվ աշխատողները հնարավորություն ունեն յուրացնելու նոր գործառնական գիտելիքներ՝ կատարելագործման միջոցով։

Տեխնոլոգիական առաջընթացի շրջանակում հմտություններից զրկելու վերաբերյալ դիրքորոշումը և աշխատանքի բաշխման վրա դրա ազդեցությունը քաղաքականապես բևեռացնող է։ Հայտնի սոցիալիստ փաստաբանները, ինչպիսին Կարլ Մարքսն է, և տեխնոլոգիական զարգացումը համարում էին հմտություն կորցնելու կողմնակալություն՝ մասշտաբի տնտեսության առաջընթացով և պահանջվող աշխատողների կրճատմամբ, քանի որ նվազող եկամտաբերության օրենքները արագորեն մեծացնում են ներդրողների շահույթը։ Այս լիբերալ տեսակետը տեսություն է տալիս, որ հմուտ հմտությունների արդյունքում աշխատողների առաջադրանքների պարզեցումը կամ նախկինում հմուտ աշխատողների փոխարինումը նվազեցնում է հնարավորությունները, սակարկությունների ուժը և օգտագործվում է որպես զենք բուրժուազիայի կողմից՝ ստիպելու դասակարգային պայքար, որը կրճատում է միջին խավը:

19-րդ դարի երեխաների օգտագործումը աշխատուժում։Որպես այլընտրանք, Չարլզ Բեբիջի կողմից աջակցվող պրոկապիտալիստական գաղափարախոսությունը պնդում է, որ խթանման մեխանիզմներով մարմնավորված տեխնոլոգիական փոփոխությունները աջակցում են աշխատողների հմտությունները բարձրացնելու հնարավորություններին, այլ ոչ թե պարզեցնում աշխատողների դերերը։ Այս նեոլիբերալ տնտեսական տեսակետը որակազրկումը դիտում էր որպես ոչ միտումնավոր երկարտադրանք, այլ ոչ թե նախատեսվող դրդապատճառ։

Այնուամենայնիվ, դասական տնտեսական տեսության հաստատումը թելադրում է, որ տեխնիկական փոփոխություններն ուղղակիորեն ազդում են հարստության, սպառման, զբաղվածության և եկամուտների բաշխման վրա։ Թեև նորարարությունը էական է աճող տնտեսությունների համար, սակայն դասական տնտեսական տեսության կողմից հաստատվում է նման առաջընթացի կառուցվածքային կողմնակի արդյունքը, որը մեծացնում, նվազեցնում կամ փոխում է հմուտ և ոչ հմուտ աշխատուժի պահանջարկը։ Այս դեպքում, դասական քաղաքական տնտեսագետների տեսակետը, որ 18-րդ դարի արդյունաբերական հեղափոխությունը պայմանավորված էր գործող աշխատողների որակազրկման նպատակով, էմպիրիկորեն չի աջակցվում։ Անկախ նրանից, նման տեխնոլոգիական առաջընթացի հետևանքը նպաստեց համամասնորեն ավելի քիչ աշխատողների հմտությանը։ Տնտեսական պատմաբաններն աջակցում են, որ 18-րդ և 19-րդ դարերի տնտեսություններում չկա հմտություններից զրկելու հստակ միտում, այլ ավելի շուտ հմտության, հմտությունների և հմտությունների տեղաշարժի համակցություն։

19-րդ դարի վիճակագրությունը հաստատում է հմուտ աշխատողների աճը, ներառյալ բարձր որակավորում ունեցող և ցածր որակավորում ունեցող աշխատողները, որոնք հասնում են Անգլիայի և Ուելսի բնակչության ավելի քան 60%-ին։ Այնուամենայնիվ, այս վիճակագրությունը չի նշում բարձր որակավորում ունեցող կամ ցածր որակավորում ունեցող աշխատողների աճը, այդպիսով ոչ մի ապացույց չտրամադրելով այն պնդումը, որ որակազրկումը կարևոր արդյունք է։

Անհմուտ աշխատողների մասնաբաժնի զգալի աճ է գրանցվել 1700-ի 20%-ից մինչև 39% 1850 թվականին։ Սա արտադրական նորամուծությունների ուղղակի արդյունք էր, որոնք պահանջում էին ավելի քիչ հմուտ աշխատողներ որոշակի մեքենաներ աշխատեցնելու համար, սակայն ոչ հաստատում և ոչ էլ հերքում է առկա աշխատողների որակազրկումը։, թեև արդյունաբերական հեղափոխության ընթացքում անհամաչափ ավելի քիչ որակավորում ստացած աշխատողներ էին։ Ավելին, արդյունաբերական հեղափոխությունը աննախադեպ տնտեսական աճ գրանցեց՝ այդպիսով պահանջելով ավելի շատ աշխատողներ նախկինում գործազուրկ ժողովրդագրական խմբերից, ինչպիսիք են կանայք և երեխաները, որոնք հիմնականում հմուտ չէին։

Նորարարության փաստագրված արդյունքները նաև աջակցում են աշկերտության և գրագիտության բարձրացմանը արդյունաբերական հեղափոխության ընթացքում՝ աճեցնելով միջին խավը, սակայն, համաչափորեն ավելի քիչ, քան վերին խավը, ևս մեկ անգամ աջակցելով պատմական համատեքստում հմտության որակազրկման անորոշությանը։

Ժամանակակից հմտություն
----------------------

Նույն փաստարկները տեխնիկական փոփոխությունների ժամանակ հմտանալուց կողմնակալության կողմ և դեմ են բերվել 20-րդ դարում, մասնավորապես ԱՄՆ-ում 1970-ականներին Ֆորդի նախագահության ժամանակ։ Աշխատողների տեղաշարժի պատճառ դարձած արդյունաբերական բարեփոխումների փոխարեն նեոլիբերալ տնտեսության էքսպոնենցիալ աճը և տեխնոլոգիական առաջընթացի տարբեր նորարարությունները ներկայացրեցին հմտությունների տեղաշարժի ժամանակակից ձև։

Հարրի Բրեյվերմանի 1974 թվականի «Աշխատանքը և մենաշնորհային կապիտալը» գիրքը տարածեց այն գաղափարը, որ տեխնոլոգիական զարգացման հետևանքով առաջացած աշխատանքի դեգրադացումը ստեղծեց նոր միջին խավ, որը վերապատրաստված էր, բայց ոչ պարտադիր կերպով ավելի լավ սարքավորված։ 1974-75 թվականները ներկայացվեց ԱՄՆ-ում առաջին տնտեսական ճգնաժամը մեծ դեպրեսիայից հետո՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո զգալի տնտեսական աճ գրանցելուց հետո։ Այս ճգնաժամը ապրելիս Բրեյվերմանը վերահաստատեց մարքսիստական կուտակման օրենքի կարևորությունը դասակարգային բևեռացման վրա մենաշնորհային կապիտալիզմի պայմաններում՝ զգուշացնելով, որ նեոլիբերալ տնտեսությունները կարող են զգալ միջին խավի կրճատում։

Չնայած դրան, Բրեյվերմանի մարքսիստական տեսակետը ամերիկյան տնտեսության մեջ հմտության կորստի մասին շատ հեռու էր Անդրե Գորցի այն փաստարկից, որ բանվոր դասակարգը փոխարինվել է ոչ հմուտ, ոչ աշխատողների դասակարգով տեխնոլոգիական փոփոխությունների արդյունքում, որոնք նպաստում են հմտության, գործազրկության և բանվորների տարանջատմանը։ Գորցի փաստարկը, որը արվել է իր 1982 թվականին «Հրաժեշտ բանվոր դասակարգին» հավելումում, չհամաձայնեց Բրեյվերմանը, ով պնդում էր, որ թեև այդ միտումները գոյություն ունեն, դա արդյունք է տեխնոլոգիական փոփոխությունների դինամիկ գործընթացի, որը քայքայեց և վերակազմեց բանվոր դասակարգը։ Այս տեսակետը ենթադրում է, որ առկա գործազրկությունը հիմնականում կառուցվածքային էր, և աշխատանքային պայմանները անբաժանելի էին բանվոր դասակարգի երկարաժամկետ էվոլյուցիայում՝ Մարքսի կուտակման ընդհանուր օրենքին համապատասխան։

21-րդ դարի տնտեսությունում աշխարհի մեծ մասը գործում է կարգավորվող կապիտալիստական շրջանակներում, այլ ոչ թե խթանելու նեոլիբերալ միջավայրը, որը մղեց 20-րդ դարը։ Անկախ նրանից, քանի որ տեխնոլոգիական աճը ստեղծում է նորարարության էքսպոնենցիալ մակարդակներ՝ առաջ մղելով և՛ մասշտաբի, և՛ ծավալների տնտեսությունները, ժամանակակից հմուտ հմտությունները համապատասխան խնդիր են ներկայացնում աշխատանքի բաժանման և դասակարգային պրոլետարիզմի համար։

Ակնհայտ է, որ 21-րդ դարի տնտեսական աճը պայմանավորված է գլոբալիզացիայով և թվային դարաշրջանով, որը նպաստել է անհատական սպառողների պահանջարկի աճին և այդպիսով խրախուսել շուկայի նորարարությունները։ Այս նորարարությունները հիմնականում պայմանավորված են տեխնոլոգիայով, որն առաջացրել է աշխատուժի աննախադեպ վերակառուցում, որը հեռացնում է նախկինում հմուտ աշխատողներին արտադրական և մասնագիտական գործընթացից (տես օրինակների բաժինը)։ Ժամանակակից որակազրկման հիմնական տարբերությունն այն է, որ ժամանակակից նորամուծությունները ոչ միայն կապուտաչյա աշխատողների, այլև սպիտակ օձիքի մասնագետների վրա են ազդում ուսուցիչների, վերլուծաբանների, իրավաբանների, բանկիրների և օդաչուների վրա, ովքեր նախկինում պահպանել էին հմտությունների համեմատաբար կայուն մակարդակ։ արդյունաբերական հեղափոխությունը։

Պրոֆեսիոնալ հմտություն
----------------------

21-րդ դարում ավելի տարածված է դարձել ոչ պրոֆեսիոնալիզացիան, որի դեպքում պրոֆեսիոնալ աշխատողները հիմնականում զբաղված են որակազրկմամբ՝ պայմանավորված ավտոմատացման շնորհիվ։ Ապապրոֆեսիոնալացումը տեղի է ունենում, քանի որ ավտոմատացման փոխարինողները մասնագետներին ստիպում են կորցնել նախկինում յուրահատուկ հատկանիշները, ինչպիսիք են փորձը և գիտելիքները մասնագիտացված ոլորտում։ Սա մանրակրկիտ ուսումնասիրվել է պարաիրավաբանների շրջանակներում, որտեղ տվյալների բազայի նորամուծությունները նվազեցրել են նախկինում անհրաժեշտ որակավորումների պահանջը, տեղի է ունենում վերամասնագիտացում, քանի որ «որքան ավելի շատ առաջադրանքները կարող են բաժանվել և որքան գիտելիքի վրա հիմնված գործիքները կարող են կիրառվել, այնքան ավելի հեշտ է դա։ խնդիրն է հանձնարարել սահմանափակ, կոնկրետ փորձ ունեցող անձին»։ Որպես այդպիսին, առաջարկվող նոր առաջադրանքները նվազեցնում են մասնագետների նախկին աշխատանքային կարողությունները՝ ակնհայտորեն ցույց տալով սպիտակ օձիքի ոլորտներում հմտության հմտություններ։

Տեխնոլոգիան նաև լրացուցիչ նորամուծություններ է ապահովել, որոնք մեծապես օգնել են ուսուցիչներին։ Թեև տրամադրելով օգտակար գործիքներ, տեխնոլոգիական ինտեգրումը մեծացրել է տարբեր տեղեկատվական աղբյուրները, որոնք նվազեցրել են ուսուցիչների կարողությունը կարևոր տեղեկատվություն տրամադրելու համար։ Սա հետագայում ցուցադրվում է ԱՄՆ-ում, որտեղ ազգային ուսումնական պլանը և գիտելիքների բաշխումը ստանդարտացրել են ընդհանուր գիտելիքների բազան շրջաններում և նահանգներում, այդպիսով հանգեցնելով «ուսուցիչների որակազրկմանը որպես մասնագետների և տեքստերի արտադրության, որոնք բնութագրվում են մակերեսային և կողմնակալությամբ։ թեմաների մշակում և ներառում անկապ նյութեր և անառարկելի առաջադրանքներ»։

Որպես դասավանդման նորամուծությունների արդյունքում վերակառուցման հետևանքով վերակառուցման արդյունք, ցույց է տալիս պրոլետարիզացիան՝ կենտրոնանալով ուսուցիչների աշխատանքի ինտենսիվացման վրա, քանի որ նրանք կատարում են գործառույթների ավելի լայն շրջանակ, ինչը ենթադրվում է որպես ուսուցիչների որակազրկում, քանի որ նրանց գիտելիքների և հմտությունների շրջանակը կրճատվում է։ Ժամանակակից ուսուցիչների որակազրկման հետևանքներին դիմակայելու համար Սկանդինավիայի արհմիությունները 1950-ականներին ստեղծեցին «կոդորոշման օրենսդրություն»՝ շարունակական փոփոխություններով, որոնք նպատակ ունեն կանխարգելելու ավտոմատացման և տեխնոլոգիաների խաթարումը ավանդական դերերի վերակառուցման միջոցով։

Այլ բարձր գնահատված մասնագիտությունները, ինչպիսիք են ինքնաթիռի օդաչուները, ուղղակիորեն ազդել են ավտոմատացման և ավտոմատ օդաչուի ինտեգրման վրա։ Սա, բնականաբար, հանգեցնում է հմտության կորստի՝ օդաչուներին թռիչքի մեծ մասից անջատելու միջոցով, որը նախկինում մեծապես ներգրավված էր։ Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ այս հմուտ էֆեկտը և ավտոմատ օդաչուի չափից ավելի օգտագործումը ստեղծում է ծայրահեղ կախվածություն տեխնոլոգիայի վրա և նվազեցնում օդաչուների հնարավորությունները, երբ անհրաժեշտ է ձեռքով կառավարում։ Այսպիսով, որակազրկումը, ինչպես նաև աշխատանքի որակը, աշխատավարձը և ավելի մեծ տնտեսական ազդեցություն ունենալը նույնպես հանգեցնում են կատարողականի անկման, հատկապես բարձր որակավորում ունեցող մասնագիտությունների շրջանակներում։

Հմտության կորուստ
-----------------

Գլոբալիզացիայի հետ մեկտեղ, որը խթանում է աճը տեխնոլոգիական միջոցների միջոցով, այն նաև նպաստում է աշխատուժի դիվերսիֆիկացմանը միջազգային աշխատողների միջոցով։ Եվրամիությունը, որում Միացյալ Թագավորությունը հիմնական ներդրողն էր, թույլատրեց ազատ տեղաշարժը, հետևաբար մեծացնելով հիմնականում աշխատատեղերի մրցակցային լանդշաֆտը և դրա հետ կապված պայմանները (այսինքն՝ աշխատավարձը)։

Brexit-ը մեծ աշխարհաքաղաքական և տնտեսական իրադարձություն էր, որի արդյունքում Մեծ Բրիտանիան դուրս եկավ Եվրամիությունից։ Ներգաղթը և ազատ տեղաշարժը հիմնական գործոնն էին, որը հաղթեց պահպանողական ջանքերին՝ հանրաքվեի միջոցով ԵՄ-ից դուրս գալու համար, քանի որ շատ քաղաքացիներ նախատեսում էին այս միջոցառումը՝ բարձրացնելու աշխատանքային հնարավորություններն ու դրա չափանիշը:

Brexit-ը բուռն բանավեճ է առաջացրել Լոնդոնում։
Եվրամիությունից հեռանալու արդյունքում Մեծ Բրիտանիայի ներքին տնտեսությունը ծախսային ցնցում ապրեց՝ կապված տարածաշրջանային առևտրային գործարքների անորոշության հետ։ Չնայած ազատ տեղաշարժի կանոնակարգերի ավելացմանը, Մեծ Բրիտանիայի տնտեսության բոլոր մակարդակներում պահանջարկի բացակայությունը արժեզրկեց ֆունտ ստերլինգը։ Աշխատավարձի հետ մեկտեղ պրակտիկանտների առաջարկները նույնպես նվազել են՝ հակառակ էֆեկտը, ինչ տեղի ունեցավ 18-րդ դարում Մեծ Բրիտանիայում արդյունաբերական հեղափոխության ժամանակ, և, հետևաբար, տնտեսությունը փորձ արեց որակազրկում։

Սա նախատեսում է, որ որակազրկումը, չնայած հիմնականում տեղի է ունենում տեխնիկական փոփոխությունների հետևանքով, կարող է առաջանալ նաև ներքին և արտաքին ցնցումների պատճառով, որոնք ավելի ծանր հետևանքներ են առաջացրել գլոբալացման արդյունքում։

Brexit-ի լոբբիստների և ընտրողների կողմից ակնկալվում էր, որ այս արժեզրկումը կավելացնի արտահանումը։ Այնուամենայնիվ, առևտրային անորոշությունների պատճառով և այն փաստի պատճառով, որ Միացյալ Թագավորությունն իրենց միջանկյալ ներդրումների համար ապավինում էր հատուկ արտասահմանյան աղբյուրներին, ակնառու էր նման միջոցների վրա հիմնված արդյունաբերության որակազրկումը։ Տնտեսագետները պնդում են, որ այդ որակազրկման երկարաժամկետ ազդեցությունը կարող է վնասակար ազդեցություն ունենալ Մեծ Բրիտանիայի արտադրության վրա, երբ ազատ առևտրի համաձայնագրերը ի վերջո խոչընդոտում են նորարարություններին և աճին միջին խավի ներսում։

Սոցիալական ազդեցություններ
--------------------------

### Արհեստական ազդեցություն

Աշխատանքը մասնատված է, և անհատները կորցնում են արհեստագործների ինտեգրված հմտություններն ու համապարփակ գիտելիքները։

Արվեստի կիրառման մեջ Բենջամին Բուխլոն սահմանում է հմտությունը որպես «զգալի նշանակություն ունեցող հայեցակարգ՝ 20-րդ դարի ընթացքում բազմաթիվ գեղարվեստական ջանքերը համեմատաբար ճշգրտությամբ նկարագրելու համար։ Այս բոլորը կապված են արհեստագործական կարողությունները և ձեռքի վիրտուոզության այլ ձևերը վերացնելու իրենց համառ ջանքերով։ ինչպես նկարչի իրավասության, այնպես էլ գեղագիտական արժևորման հորիզոնից»։

### Դասակարգային անհավասարություն

Անմիջական բանվոր դասակարգից դուրս ազդող ոլորտների հետ մեկտեղ, ինչպիսիք են մշակութային արվեստները, հմտություններից զրկելը կարող է ունենալ տարբեր սոցիալական ազդեցություններ՝ պայմանավորված դասերի վերակառուցմամբ։ Աշխատանքն ընդհանուր առմամբ ժամանակակից չափահաս կյանքի ամենամեծ ասպեկտն է։ Հմտությունից զրկելը մեծ ազդեցություն ունի աշխատավարձի, աշխատանքի որակի և գործազրկության վրա, հետևաբար բավարար «սոցիալական ապահովագրության» և ընդհանուր առմամբ աշխատաշուկայի առկայությունը էական ազդեցություն ունի իմաստալից աշխատանքի սահմանման վրա։

Արևմտյան տեսանկյունից, շուկայական տնտեսությունների այս փոփոխությունը ֆինանսական դրդապատճառ է տվել ընկերություններին՝ շահագործելու 21-րդ դարում որակազրկման փորձ ունեցող խոցելի աշխատողներին։ Մասնավորապես, 21-րդ դարը ստեղծել է աշխատաշուկա, որը մեծացրել է անորոշությունն ու աշխատատեղերի անապահովությունը ինչպես տնտեսական ճգնաժամերի, այնպես էլ ցիկլային գործազրկության պատճառ դարձած տեխնոլոգիական առաջընթացների պատճառով՝ վերակազմավորելով աշխատանքային ոլորտների մեծ մասը՝ այդպիսով առաջացնելով կառուցվածքային գործազրկություն։ Գաղափարը, որ աշխատողները կարող են ձեռք բերել նոր հմտություններ այս գործընթացի ընթացքում, ճշմարիտ է, սակայն, տեխնոլոգիական առաջընթացի առաջնահերթությունը ավելի ծախսարդյունավետ մատակարարման շղթայի խրախուսումն է, հետևաբար, քանի որ զբաղվածությունը զգալի ծախս է, այդ ստեղծված աշխատատեղերը, որոնք կարող են ներառել հմտություն, համամասնորեն ավելի քիչ են։ Ավելին, ավտոմատացման փոխարինման դեպքում արտադրական գործընթացից հեռացված նախկին աշխատակիցները հիմնականում ստանձնում են դիտորդի դեր, որը պահանջում է ավելի քիչ մարդկային կապիտալ։ Այս բոլոր գործոնները ստեղծում են մի տնտեսություն, որը խթանում է էժան աշխատուժը ժամանակակից աշխատողների սակարկությունների նվազման պատճառով, բնականաբար մեծացնելով առաջին 1%-ի աճը և մասնատելով միջին խավը:

«Գրավիր Ուոլ Սթրիթը» բողոքի ցույցը Նյու Յորքում։
Ընդհանուր առմամբ, այս ընկերությունները, որոնք ապահովում են ավելի վատ պայմաններ, չեն վախենում սպառողների բոյկոտի արձագանքից։ Հիմնականում դա կարող է վերագրվել այն բանին, որ շատ էժան աշխատուժի առաջադրանքներն ավելանում են մատակարարման շղթայում և կամ ավարտվում արտասահմանյան զարգացող տնտեսություններում։ Զարգացող կամ երկրորդ աշխարհի երկրները զգալի իրական ՀՆԱ-ի աճ են գրանցել տեխնոլոգիական փոփոխությունների արդյունքում, որոնք նպաստում են էժան աշխատուժի կարողությանը, զուգորդված գլոբալիզացիայի ազդեցությանը, որը լծակ է հանդիսանում առաջին աշխարհի երկրներին (ընդհանուր առմամբ արևմտյան), արդեն կայացած տնտեսություններով և առևտրային համաձայնագրերով։ Թեև այս տնտեսությունները նույն մակարդակի չենթարկվում, որքան արևմտյան երկրները և մեծացրել են իրենց բանվոր դասակարգը, ինչպես 18-րդ դարի Անգլիան, դա ցույց է տալիս ժամանակակից տեխնոլոգիական փոփոխությունները համաշխարհային շուկաների վերակառուցման վրա ունեցած ազդեցությունը։

The Economist-ի վերջին զեկույցները նաև հաստատում են, որ տեխնոլոգիական առաջընթացի արդյունքում աշխատատեղերի ստեղծումը մեծ հնարավորություններ է տալիս ցածր և բարձր որակավորում ունեցող աշխատողների համար, սակայն միջին որակավորում ունեցող աշխատողների հնարավորություններն ավելի քիչ են՝ պահանջվող հմտությունների անհամապատասխանության պատճառով։ Միջին որակավորում ունեցող աշխատողները, ամենայն հավանականությամբ, կընդունեն ֆրիկցիոն գործազրկությունը, երբ նրանք փնտրում են նոր աշխատատեղեր, որոնց համար գերազանց որակավորում ունեն՝ աջակցելով որակազրկման ազդեցությանը ներքին ֆիրմայի փոփոխության և ամբողջ տնտեսության մեջ։

Թեև որակազրկման երկարաժամկետ սոցիալական ազդեցությունները անհայտ են, սոցիոլոգները, տնտեսագետները և հոգեբանները կանխատեսում են, որ բարձրացված աշխատավարձի անհավասարությունը, որը առաջացրել է որակազրկումը, կավելացնի սոցիալական բունտը։ Արհմիությունը՝ որպես աշխատանքային ավելի լավ պայմանների վիճարկման միջոց, կարող է նաև ավելի արդիական դառնալ, երբ որոշ տնտեսագետներ պնդում են, որ աշխատավարձի ընդհանուր աճը կփոխարինի եկամուտների անհավասարությանը։ Կրկին, սոցիալական ազդեցությունները մեծապես կախված են 20-րդ դարում հաջողություն գրանցած չկարգավորված նեոլիբերալ տնտեսության արդյունավետության վերաբերյալ կարծիքներից։ Այնուամենայնիվ, միջին խավի մասնատումն ու թուլացումը պատմականորեն հրահրում է սոցիալական անկարգությունների բռնկում, ինչպիսին է բոյկոտը և ծայրահեղական հայացքների հաստատումը։

Օրինակներ
---------

Պրոֆեսիոնալացման օրինակներ կարելի է գտնել բազմաթիվ մասնագիտությունների մեջ և ներառում են.

* հավաքման գծի աշխատողներ, որոնք փոխարինում են արհեստավորներին
* CNC հաստոցներին փոխարինող մեքենավարներին
* ավտոմատ էսպրեսսո մեքենաներ, որոնք փոխարինում են հմուտ բարիստաներին
* բանկային գործավարները փոխարինվում են բանկոմատներով
* գրադարանավարները փոխարինվում են համակարգչային գրքերի թողարկման մեքենաներով
* խանութների աշխատողները փոխարինվում են ինքնագնահատման տեխնոլոգիայով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Braverman, Harry (1974) *Labor and monopoly capital*. New York: Monthly Review
2. ↑  Definitions of Deskilling. Viewed February 5, 2016 at  and
3. ↑  Lerner, Sally (1994) "The future of work in North America: Good jobs, bad jobs, beyond jobs". *Futures*, 26(2):185-196. DOI 10.1016/0016-3287(94)90108-2.
4. 1 2 3 4 5 6  Brugger, Florian; Gehrke, Christian (2018 թ․ հոկտեմբերի 1). «Skilling and deskilling: technological change in classical economic theory and its empirical evidence». *Theory and Society* (անգլերեն). **47** (5): 663–689. doi:10.1007/s11186-018-9325-7. ISSN 1573-7853.
5. 1 2  Arroyo Vozmediano, Julio L. (2009 թ․ հունվարի 1). «RESEÑA de : Allen, Robert C. The British Industrial Revolution In Global Perspective. Cambridge : Cambridge University Press, 2009». *Espacio Tiempo y Forma. Serie IV, Historia Moderna* (22). doi:10.5944/etfiv.22.2009.1617. ISSN 1131-768X.
6. ↑  Clark, Gregory (2005 թ․ դեկտեմբեր). «The Condition of the Working Class in England, 1209–2004». *Journal of Political Economy*. **113** (6): 1307–1340. doi:10.1086/498123. ISSN 0022-3808. S2CID 155068935.
7. ↑  Mokyr, Joel (2005), *Long-Term Economic Growth and the History of Technology*, Handbook of Economic Growth, vol. 1, Elsevier, էջեր 1113–1180, doi:10.1016/s1574-0684(05)01017-8, ISBN 978-0-444-52043-2, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
8. ↑  Mokyr, Joel; Voth, Hans-Joachim (2010), Broadberry, Stephen; Orourke, Kevin H (eds.), «Understanding growth in Europe, 1700–1870: theory and evidence», *The Cambridge Economic History of Modern Europe*, Cambridge: Cambridge University Press, էջեր 7–42, doi:10.1017/cbo9780511794834.003, ISBN 978-0-511-79483-4, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
9. ↑  Goldin, C.; Katz, L. F. (1998 թ․ օգոստոսի 1). «The Origins of Technology-Skill Complementarity». *The Quarterly Journal of Economics*. **113** (3): 693–732. doi:10.1162/003355398555720. ISSN 0033-5533. S2CID 55043329.
10. ↑  Tammes, Peter (2012 թ․ դեկտեմբեր). «HISCLASS: A Historical International Social Class Scheme. By Marco H. D. Van Leeuwen and Ineke Maas (Leuven, Leuven University Press, 2011)184 pp. $49.00». *The Journal of Interdisciplinary History*. **43** (3): 467–468. doi:10.1162/jinh\_r\_00430. ISSN 0022-1953. S2CID 141156241.
11. ↑  CLARK, GREGORY; HAMILTON, GILLIAN (2006 թ․ սեպտեմբեր). «Survival of the Richest: The Malthusian Mechanism in Pre-Industrial England». *The Journal of Economic History*. **66** (3). doi:10.1017/s0022050706000301. ISSN 0022-0507. S2CID 10106387.
12. ↑  van der Beek, Karine van der Beek (2013). «England's Eighteenth Century Demand for High-Quality Workmanship: Evidence from Apprenticeship, 1710-1770». *SSRN Electronic Journal*. doi:10.2139/ssrn.2197054. ISSN 1556-5068. S2CID 219365069.
13. ↑  Wood, Stephen (1987 թ․ հունվար). «The Deskilling Debate, New Technology and Work Organization». *Acta Sociologica*. **30** (1): 3–24. doi:10.1177/000169938703000101. ISSN 0001-6993. S2CID 145473279.
14. ↑  Braverman, Harry (1975 թ․ հունիսի 3). «Work and Unemployment». *Monthly Review*. **27** (2): 18. doi:10.14452/mr-027-02-1975-06\_3. ISSN 0027-0520.
15. 1 2  Hindess, Barry (1983 թ․ սեպտեմբեր). «Book reviews : Born to Work Nick Hedges and Huw Beynon Pluto Press, 1982, £4.95 Farewell to the Working Class: an essay on Post-Industrial Socialism Andre Gorz Pluto Press, 1982, £3.95». *Critical Social Policy*. **3** (8): 152–154. doi:10.1177/026101838300300816. ISSN 0261-0183. S2CID 144503985.
16. ↑  Kimura, Yuichi (2013). «**Howson, Susan: *Lionel Robbins.*** New York: Cambridge University Press, 2011, xiii＋1161pp». *The History of Economic Thought*. **54** (2): 81–82. doi:10.5362/jshet.54.2\_81. ISSN 1880-3164.
17. ↑  Vallas, Steven P.; Fraser, Jill Andresky (2002 թ․ նոյեմբեր). «White Collar Sweatshop: The Deterioration of Work and Its Rewards in Corporate America». *Contemporary Sociology*. **31** (6): 702. doi:10.2307/3089939. ISSN 0094-3061. JSTOR 3089939.
18. ↑  Kritzer, H. M. (2001 թ․ հունվարի 1), «Para-lawyers: Other Legal Occupations», in Smelser, Neil J.; Baltes, Paul B. (eds.), *International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences* (անգլերեն), Oxford: Pergamon, էջեր 11027–11031, doi:10.1016/b0-08-043076-7/02810-2, ISBN 978-0-08-043076-8, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
19. ↑  Larson, J.; Allen, A. -R.; Osborn, D. (2010 թ․ հունվարի 1), «Curriculum and the Publishing Industry», in Peterson, Penelope; Baker, Eva; McGaw, Barry (eds.), *International Encyclopedia of Education (Third Edition)* (անգլերեն), Oxford: Elsevier, էջեր 368–373, doi:10.1016/b978-0-08-044894-7.00059-2, ISBN 978-0-08-044894-7, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
20. ↑  Hoyle, E. (2001 թ․ հունվարի 1), «Teaching as a Profession», in Smelser, Neil J.; Baltes, Paul B. (eds.), *International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences* (անգլերեն), Oxford: Pergamon, էջեր 15472–15476, doi:10.1016/b0-08-043076-7/02450-5, ISBN 978-0-08-043076-8, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
21. ↑  Star, S.L. (2001), «Science and Technology, Social Study of: Computers and Information Technology», *International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences* (անգլերեն), Elsevier, էջեր 13638–13644, doi:10.1016/b0-08-043076-7/03144-2, ISBN 978-0-08-043076-8, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
22. 1 2  Ferris, Thomas; Sarter, Nadine; Wickens, Christopher D. (2010 թ․ հունվարի 1), Salas, Eduardo; Maurino, Dan (eds.), «Chapter 15 - Cockpit Automation: Still Struggling to Catch Up…», *Human Factors in Aviation (Second Edition)* (անգլերեն), San Diego: Academic Press, էջեր 479–503, doi:10.1016/b978-0-12-374518-7.00015-8, ISBN 978-0-12-374518-7, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
23. ↑  Parasuraman, Raja; Riley, Victor (1997 թ․ հունիս). «Humans and Automation: Use, Misuse, Disuse, Abuse». *Human Factors: The Journal of the Human Factors and Ergonomics Society*. **39** (2): 230–253. doi:10.1518/001872097778543886. ISSN 0018-7208. S2CID 41149078.
24. ↑  Davies, Ronald B.; Studnicka, Zuzanna (2018 թ․ նոյեմբեր). «The heterogeneous impact of Brexit: Early indications from the FTSE». *European Economic Review*. **110**: 1–17. doi:10.1016/j.euroecorev.2018.08.003. hdl:10197/8726. ISSN 0014-2921. S2CID 55620202.
25. ↑  Fajgelbaum, Pablo; Goldberg, Pinelopi; Kennedy, Patrick; Khandelwal, Amit (2019 թ․ մարտ). «The Return to Protectionism». *NBER Working Paper*. Cambridge, MA: National Bureau of Economic Research (25638). doi:10.3386/w25638. S2CID 159219050.
26. ↑  Dhingra, Swati; Huang, Hanwei; Ottaviano, Gianmarco; Paulo Pessoa, João; Sampson, Thomas; Van Reenen, John (2017 թ․ հոկտեմբերի 1). «The costs and benefits of leaving the EU: trade effects». *Economic Policy*. **32** (92): 651–705. doi:10.1093/epolic/eix015. hdl:1721.1/122359. ISSN 0266-4658.
27. 1 2  Goldberg, P.K.; Pavcnik, N. (2016), «The Effects of Trade Policy», *Handbook of Commercial Policy*, Elsevier, էջեր 161–206, doi:10.1016/bs.hescop.2016.04.002, ISBN 978-0-444-63280-7, S2CID 155204960, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
28. 1 2 3  Graziano, Alejandro; Handley, Kyle; Limão, Nuno (2018 թ․ դեկտեմբեր). «Brexit Uncertainty and Trade Disintegration». *NBER Working Paper*. Cambridge, MA: National Bureau of Economic Research (25334). doi:10.3386/w25334. S2CID 85512380.
29. ↑  Lynch, Michael J.; Stretesky, Paul B.; Long, Michael A. (2015), «Let's Think about Crime», *Defining Crime*, New York: Palgrave Macmillan US, էջեր 11–26, doi:10.1057/9781137479358\_2, ISBN 978-1-349-69368-9, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
30. ↑  «Online Dictionary of the Social Sciences». Վերցված է 2007 թ․ ապրիլի 8-ին.
31. ↑  Buchloh, Benjamin (2006). *Gabriel Orozco: Sculpture as Recollection*. Museo del Palacio de Bellas Artes (Mexico). London: Thames & Hudson. ISBN 9780500976715. OCLC 137216179. `{{cite book}}`: `|work=` ignored (օգնություն)
32. ↑  Sepielli, Andrew (2013 թ․ հունվարի 24). «What to Do When You Don't Know What to Do When You Don't Know What to Do…». *Noûs*. **48** (3): 521–544. doi:10.1111/nous.12010. ISSN 0029-4624.
33. ↑  «New York Times New York City Poll, June 2003». *ICPSR Data Holdings*. 2003 թ․ դեկտեմբերի 11. doi:10.3886/icpsr03827. Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին.
34. ↑  Feenstra, R. C.; Hanson, G. H. (1999 թ․ օգոստոսի 1). «The Impact of Outsourcing and High-Technology Capital on Wages: Estimates For the United States, 1979-1990». *The Quarterly Journal of Economics*. **114** (3): 907–940. doi:10.1162/003355399556179. ISSN 0033-5533.
35. ↑  Sharif, Naubahar; Huang, Yu (2019 թ․ հունվար). «Industrial Automation in China's "Workshop of the World"». *The China Journal*. **81**: 1–22. doi:10.1086/699471. ISSN 1324-9347. S2CID 149659300.
36. 1 2  Djalilov, Khurshid; Piesse, Jenifer (2011 թ․ նոյեմբեր). «Financial Development and Growth in Transition Countries: A Study of Central Asia». *Emerging Markets Finance and Trade*. **47** (6): 4–23. doi:10.2753/ree1540-496x470601. ISSN 1540-496X. S2CID 153852241.
37. ↑  Bradford, W. D. (2004 թ․ հունվարի 1). «Commentary from a Health Economist: Financing Pediatric Psychology: On "Buddy, Can You Spare a Dime?"». *Journal of Pediatric Psychology*. **29** (1): 65–66. doi:10.1093/jpepsy/jsh010. ISSN 0146-8693. PMID 14747369.
38. ↑  «8. How Can Middle-Class Families Afford to Keep Up?», *Falling Behind*, University of California Press, էջեր 78–86, 2019 թ․ դեկտեմբերի 31, doi:10.1525/9780520957435-010, ISBN 978-0-520-95743-5, Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին
39. 1 2  Fukuyama, Francis; Lummis, C. Douglas (1996). «Radical Democracy». *Foreign Affairs*. **75** (5): 135. doi:10.2307/20047751. ISSN 0015-7120. JSTOR 20047751.
40. ↑  Casey, Terrance (2004). «Automation, Self-Service, and Analytics Improve the Customer Relationship». *Journal AWWA* (անգլերեն). **96** (8): 34–36. doi:10.1002/j.1551-8833.2004.tb10665.x. ISSN 1551-8833. Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ նոյեմբերի 4-ին. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 7-ին.

Հետագա ընթերցում
----------------

* Wood, Stephen (1981 թ․ դեկտեմբեր). *Degradation of Work Skill, Deskilling and the Braverman Debate*. HarperCollins. ISBN 0-09-145401-8.
* Foster, Hal (2005 թ․ մարտ). *Art Since 1900 Modernism, Antimodernism, Postmodernism*. Thames & Hudson. ISBN 0-500-23818-9.
* Beatrice Edwards. «Deskilling AND Downsizing: Some Thoughts About The Future Of Technical Education». Արխիվացված է օրիգինալից 2007 թ․ ապրիլի 16-ին. Վերցված է 2007 թ․ ապրիլի 8-ին.
* Mahmoud Kashefi (1989). «Deskilling or Upgrading? The Transformation of Skills Required in the United States Economy Since World War II».
* Sociology Department, Langara College
* Sociology Department, McMaster University
* Technology, Capitalism and Anarchism