recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**«Սովորական մարդիկ»** (ռուս.՝ «Простые люди»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին խորհրդային սովորական մարդկանց անձնուրաց աշխատանքի մասին, որը նկարահանել են ռեժիսորներ Լեոնիդ Տրաուբերգը և Գրիգորի Կոզինցևը 1945 թվականին։ Երկու ռեժիսորների վերջին համատեղ աշխատանքն է։ ՀամԿ(բ)Կ ԿԿ կազմբյուրոյի 1946 թվականի սեպտեմբերի 4-ի «Մեծ կյանք» կինոֆիլմի մասին» որոշման մեջ «Սովորական մարդիկ» ֆիլմը բնութագրվել է որպես «անհաջող» և «սխալ», ինչի արդյունքում ֆիլմն էկրան է բարձրացել միայն 1956 թվականի օգոստոսի 25-ին։

Սյուժե
------

Ֆաշիստական զորքերը ձգտում են դեպի Լենինգրադ։ Ավիացիոն գործարանի օդանավակայանից թռչում է վերջին ինքնաթիռը։ Գործարանը ենթակա է տարհանման։ Ամբողջ երկրով հեռավոր Ուզբեկստան են մեկնում լենինգրադցիները՝ ծերեր, կանայք, պատանիներ։ Կադրային աշխատողները մարտնչում են ճակատում։ Սակայն գործարանը պետք է սկսի ինքնաթիռների թողարկումը երկու ամսից։ Տեղ հասնելուց հետո մարդիկ բաց երկնքի տակ հաստոցներ են տեղադրում և սկսում են աշխատել։ Գործարանում հազարավոր նոր մարդիկ են աշխատում։ Նրանցից շատերը կորցրել են իրենց հարազատներին ու մերձավորներին։ Մեծ վիշտ ունի նաև գործարանի տնօրեն Երյոմինը։ Նրա կինը տարհանման ժամանակ անհետ կորել է։ Բայց Երյոմինը չի կոտրվում ծանր հարվածից։ Օր ու գիշեր նրան կարելի է տեսնել գործարանի տարածքում։ Չկա այնպիսի աշխատանքի տեղամաս, որը շրջանցեր տնօրենի ամենատես աչքը։ Ասես իր անձնուրաց աշխատանքի համար որպես պարգև նա գտնում է իր կնոջը։ Գերի ընկնելով գերմանացիների մոտ՝ նա վերապրել է օկուպացիայի բոլոր դժվարությունները, որը երիտասարդ կնոջը զրկել է առողջությունից ու հիշողությունից։ Բժիշկների հոգատար խնամքի շնորհիվ Երյոմինան աստիճանաբար բուժվում է։ Այն օրը, երբ գործարանը թողարկում է իր առաջին ինքնաթիռը, նա դուրս է գալիս հիվանդանոցից։ Իր ամուսնու և նրա գործարանի ամբողջ կոլեկտիվի հետ նա մասնակցում է աշխատանքային հաղթանակի ուրախությանը։

Դերերում
--------

* Յուրի Տոլուբեև – *Երյոմին, գործարանի տնօրեն*
* Օլգա Լեբզակ – *Երյոմինա, նրա կինը*
* Բորիս Ժուկովսկի – *Մակեև*
* Ֆ. Բաբաջանով – *Ակբաշև*
* Եկատերինա Կորչագինա-Ալեքսանդրովսկայա – *պառավ կին*
* Ի. Կուդրյավցևա – *Վարվառա Շապկինա*
* Լարիսա Եմելյանցևա – *Սաշա*
* Վլադիմիր Կոլչին – *Իվանով*
* Տատյանա Պելտցեր – *Պլակսինա*
* Անատոլի Չիրյով – *Ռոմկա*
* Ալեքսանդր Լարիկով – *Կիզլյակով*
* Կոնստանտին Ադաշևսկի – *խոհարար*
* Կոնստանտին Սկորոբոգատով – *ծեր ինժեներ (լուսագրերում նշված չէ)*
* Լև Սվերդլին (լուսագրերում նշված չէ)

Նկարահանող խումբ
----------------

* Սցենարի հեղինակներ ու ռեժիսորներ՝ Գրիգորի Կոզինցև, Լեոնիդ Տրաուբերգ
* Օպերատորներ՝ Անդրեյ Մոսկվին, Անատոլի Նազարով
* Կոմպոզիտոր՝ Դմիտրի Շոստակովիչ
* Նկարիչներ՝ Եվգենի Յոնեյ, Դավիթ Վինիցկի
* Հնչյունային օպերատոր՝ Ի․ Վոլկ
* Մոնտաժող՝ Վ. Միրոնովա
* Ֆիլմի տնօրեն՝ Ա. Գինզբուրգ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  *Нея Зоркая* Вещие сны Алма‒Аты // *Искусство кино* : журнал. —М — № 7.

Գրականություն
-------------

* Советские художественные фильмы. Аннотированный каталог. Том 2. Звуковые фильмы (1930—1957). — М.: Искусство, 1961. — С. 356.

Արտաքի հղումներ
---------------

* «Սովորական մարդիկ»(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · FilmAffinity · Internet Movie Database |

 |
**Իսիդորա Սեկուլիչ** (սերբ.՝ Исидора Секулић, 16 փետրվարի, 1877, Մոշորին, (ներկայում՝ Վոևոդինա, Հարավային Բաչկայի շրջան) — 5 ապրիլի, 1958, Բելգրադ, (Հարավսլավիա)), հարավսլավացի սերբ գրող, էսսեիստ, թարգմանչուհի, գրաքննադատ։ Սերբիայի գիտությունների ու արվեստի ակադեմիայի առաջին կին ակադեմիկոսը (1950)։ ХХ դարի առաջին կեսի ամենահայտնի սերբ կին գրողը։

Կենսագրություն
--------------

Իսիդորա Սոկուլիչը ծնվել է 1877 թվականի փետրվարի 16-ին Մոշորինում։ 1892 թվականին Բուդապեշտում ավարտել է ուսուցչական սեմինարիան, աշխատել է որպես ուսուցիչ։ 1922 թվականին Գերմանիայում ստացել է դոկտրի գիտական աստիճան։

Մի քանի անգամ ճանապարհորդել է Եվրոպայում, երկար ժամանակ ապրել է Անգլիայում, Ֆրանսիայում ու Նորվեգիայում։ Եղել է պոլիգլոտ։ Տիրապետել է մի քանի դասական, ինչպես նաև 9 ժամանակակից լեզուների։

1939 թվականի փետրվարից Սերբիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի թղթակից անդամ է։ 1950 թվականին դարձել է Սերբիայի գիտությունների ու արվեստի ակադեմիայի առաջին կին ակադեմիկոսը։

Իսեդորա Սեկուլիչի անունն ընդգրկված է 100 ամենահայտնի սերբերի ցանկում։

Ստեղծագործություն
-----------------

Իսեդորա Սեկուլիչը քնարական-ասոցիատիվ արձակի վարպետ է։ Նրա գրչին են պատկանում վեպեր, պատմվածքների ու էսսեների ժողովածուներ, ճամփորդական նոթեր, հուշեր։ Գրել է քննադատական հոդվածներ ու աշխատություններ երաժշտության, թատրոնի, արվեստի, ճարտարապետության, գրականության ու փիլիսոփայության վերաբերյալ։ Կատարել է հարվսլավական, ռուսական, անգլիական, գերմանական, ֆրանսիական, իտալական, նորվեգական ու այլ գրականությունների վերաբերող ուսումնասիրություններ։

Իսեդորա Սեկուլիչի ամենահայտնի գիրքն է՝ «Նամակներ Նորվեգիայից»։ Նրանում հեղինակը փորձել է ստեղծել եվրոպական փոքրիկ երկրի ու նրա բնակիչների կատարյալ կերպարներ՝ նրանց օժտելով այն հատկություններով, որոնք նա ձգտում է դաստիարակել իր հայրենակիցների մեջ։

Ընտրյալ ստեղծագործություններ
----------------------------

* *Сапутници* (1913)
* *Писма из Норвешке* (1914)
* *Из прошлости* (1919)
* *Ђакон Богородичине цркве* (1919)
* *Кроника паланачког гробља* (1940)
* *Записи* (1941)
* *Аналитички тренуци и теме*, т. 1-3 (1941)
* *Записи о моме народу* (1948)
* *Његошу књига дубоке оданости* (1951)
* *Говор и језик, културна смотра народа*

Իսեդորա Սեկուլիչի անվամբ է կոչվում Սերբիայի ամենահեղինակավոր գրական մրցանակներից մեկը։

Ծանոթագրություններ
------------------

**Lua error in Մոդուլ:Քույրհղումներ at line 36: attempt to call field '?' (a nil value).**

1. ↑  «100 најзнаменитијих Срба». 1993. (ISBN 978-86-82273-08-0.)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Исидора Секулић (սերբ.)
**Ռասիմ Միրգասիմ օկլի Օջաղով** (ադրբ.՝ Rasim Mirqasım oğlu Ocaqov, նոյեմբերի 22, 1933(1933-11-22), Շաքի, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հուլիսի 11, 2006(2006-07-11), Բաքու, Ադրբեջան), ադրբեջանցի կինոռեժիսոր, օպերատոր, սցենարիստ։ Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ (1982), Ադրբեջանական ԽՍՀ (1967) և Չեչեն-Ինգուշյան ԽՍՀՄ (1964) արվեստի վաստակավոր գործիչ, Ադրբեջանական ԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1980), ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիր (1981):

Կենսագրություն
--------------

Ռասիմ Օջաղովի հուշատախտակ (Շաքի)
Ռասիմ Օջաղովը ծնվել է 1933 թվականի նոյեմբերի 22-ին Ադրբեջանի Շաքի քաղաքում։ 1951-1956 թվականներին սովորել է Մոսկվայի Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտի կինոօպերատորական ֆակուլտետում։ Հետագայում ավարտել է Միրզաղա Ալիևի անվան Ադրբեջանի մշակույթի և արվեստի պետական համալսարանի ռեժիսորական ֆակուլտետը։ 1956 թվականից աշխատել է որպես օպերատոր, 1973 թվականից`որպես ռեժիսոր «Ադրբեջանֆիլմ» ստուդիայում։

Որպես ռեժիսոր` առաջին ֆիլմը ստեղծել է 1975 թվականին («Գանձաբասարցի վրիժառու»)։ Ռասիմ Օջաղովին հատկապես մեծ հռչակ է բերել 1975 թվականին ստեղծված «Թյութակի ձայնը» ֆիլմը։ «Թյութակի ձայնը» Ադրբեջանի կինոյին շատ նորարարություններ է բերել իր բնօրինակ տեսարաններով։

Ռասիմ Օջաղովը մահացել է 2006 թվականին Բաքվում։ 2013 թվականի նոյեմբերի 22-ին Բաքվում`Ռասիմ Օջաղովի տանը, տեղի ունեցավ ռեժիսորի խորաքանդակի բացման արարողությունը։

Ֆիլմեր
------

| Տարեթիվ | Ֆիլմ |
| --- | --- |
| 1974 | Գաթիր Մամեդ |
| 1975 | Թյութակի ձայնը |
| 1977 | Ծննդյան օր |
| 1979 | Հետաքննություն |
| 1981 | Կապակցված դուռը |
| 1984 | Զբոսայգի |
| 1987 | Խորթ կյանքը |
| 1989 | Ներիր, եթե ես մեռնեմ |
| 1991 | Սպանությունից յոթ օր անց |
| 1993 | Թախմինե |
| 1998 | Հյուրանոցի սենյակ |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Азербайджанской ССР кинематография. Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 13.
2. ↑  պետական անունների թողարկում
3. ↑  Բաքվում տեղի ունեցավ ռեժիսորի խորաքանդակի բացման արարողությունը:
4. ↑  Ծննդյան օր(չաշխատող հղում)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ |

 |
**Սոչիի գեղարվեստի թանգարան** (ռուս.՝ Сочинский художественный музей), մշակութային, կրթական հաստատություն Սոչի քաղաքի Կենտրոնական շրջանում։

Պատմություն
-----------

Շենքը կառուցվել է 1936 թվականին ճարտարապետության ակադեմիկոս Իվան Վլադիսլավովիչ Ժոլտովսկու նախագծով և նախատեսված է եղել վարչական հաստատության համար։ Գեղարվեստի թանգարանը դաշնային նշանակության ճարտարապետական հուշարձան է։

1972 թվականից այստեղ է տեղավորվել Սոչիի ցուցասրահը, 1976 թվականից՝ Սոչիի գեղարվեստի թանգարանը։ Թանգարանում հավաքվել է մոտ 6000 անտիկ, ռուսական, խորհրդային, օտարերկրյա արվեստի ցուցանմուշներ նկարչության, գրաֆիկայի, քանդակի, կիրառական արվեստի, գեղարվեստական արդյունաբերության բաժիններում։

Մշտական ցուցադրությունն ընդգրկում է մ.թ.ա. 1-ին դարից մինչև ժամանակակից արվեստի նմուշներ և ներկայացնում է Մզիմտինյան գանձը, ինչպես նաև Վլադիմիր Մակովսկու, Միխայիլ Կլոդտի, Լև Լագորիոյի, Պյոտր Կոնչալովսկու, Սերգեյ Գերասիմովի, Պյոտր Ուիլյամսի, Իլյա Մաշկովի, Սոլոմոն Նեկրիտինի, Նիկոլայ Անդրոնովի, Դմիտրի Ժիլինսկու ստեղծագործությունները։

Ցուցահանդեսային սրահներում կազմակերպվում են ցուցահանդեսներ նվիրված անհատ նկարիչների արվեստին, պետական և մասնավոր հավաքածուներ ներկայացնող ստեղծագործական միություններին։ Թանգարանն ունի գեղարվեստի սրահ, որտեղից կարելի է ձեռք բերել արվեստի ստեղծագործություններ, գեղարվեստական հնաոճ իրեր, վարպետների ստեղծած ոսկերչական իրեր, ժողովրդական վարպետների և Կալինինգրադի սաթի կոմբինատի աշխատանքներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  Сочинский художественный музей. Альбом.- М. 2006
2. ↑  Թանգարանի մասին museum.ru կայքում
3. ↑  Сочинский художественный музей

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք
**«Կին»** (նորվ.՝ Kvinnen), Էքսպրեսիոնիզմի առաջին ներկայացուցիչներից, նորվեգացի գրաֆիկական, թատերեկան նկարիչ, գեղանկարիչ և արվեստների տեսաբան Էդվարդ Մունկի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1895 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 164 × 250 սմ։

Այսօր «Կին» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է KODE թանգարանում (Օսլո, Նորվեգիա)։

Նկարագիր
--------

«Կին» ստեղծագործությունը չափերով շատ մեծ նկար է, որտեղ նկարված է կին՝ իր կյանքի տարբեր փուլերում․ պատանեկություն, հասունություն և ծերություն։ Նկարը հայնտնի է նաև *«Սֆինքս»* անվանումով։ Նկարի կենտրոնական հատվածում հասուն կինն է, որը մերկ է պատկերված։ վերջինս շիկահեր է, կարմիր շուրթերով։ Ձեռքերը վեր է բարձրացրել, գլուխը «անամոթաբար» թեքել է։ Ձախ կողմում պատկերված է սպիտակազգեստ աղջիկ՝ ծածանվող մազերով։ Նա կանգնած է ավազե շերտին՝ ջրի և անտառի միջև և նայում է հեռու հորիզոնին։ Մեծահասակ կինը նկարված է աջ կողմում․ գունային առումով նա ցայտուն պատկերված չէ։

Տես նաև
-------

* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1880-1885)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1886-1892)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1893-1898)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1899-1902)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1903-1905)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1906-1908)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1909-1913)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1914-1927)
* Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ (1928-1944)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «Kvinnen [Olje på lerret]». *digitaltmuseum.no* (անգլերեն). Վերցված է 2024 թ․ փետրվարի 1-ին.
2. ↑  «The Three Stages of Woman (Sphinx) by Edvard Munch». *www.thehistoryofart.org*. Վերցված է 2024 թ․ փետրվարի 1-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մունկի թանգարանի պաշտոնական կայք(չաշխատող հղում)
**Հովհաննես Շանթ** (փետրվարի 7, 1964(1964-02-07), Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բանաստեղծ, արձակագիր։

Կենսագրություն
--------------

Հովհաննես Շանթը (Հովհաննես Հակոբյան) ծնվել է 1964 թվականի փետրվարի 7-ին, Գյումրիում։ Ապրում և ստեղծագործում է Երևանում։

Բանաստեղծական չորս ժողովածուի հեղինակ է՝

* «Լուսաբացի ղողանջներ»
* «Սիրտս ափիդ մեջ»
* «Ստվերները ծնվում են լուսաբացին»
* «Մեղք ու Խորան», 2013 (ձևավորում՝ նկարչուհի Նաիրա Ահարոնյանի, տպագրվել է 9-րդ հրաշալիք և Գյումրիի գրողների միության ամսաթերթերում և Գրական Շիրակ գրքում)

2014 թվականից Երկիր Մեդիա հեռուստաընկերության եթերով հեռարձակվում է Հովհաննես Շանթի «Լույսի արահետներով» հեղինակային հաղորդաշարը, որն անդրադառնում է մշակութային բնագավառում գործող հայտնի ու անհայտ անուններին՝ նկարիչներ, քանդակագործներ, գրողներ, ճարտարապետներ ու ոչ միայն։ Ներկայացնում է նրանց ուշագրավ աշխատանքները, հանրության առջև բացում մշակութային գործիչների՝ շատ հաճախ փակ ու չնշմարվող ստեղծագործական վարագույրները։

Ծանոթագրություններ
------------------

 Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են  ***Հովհաննես Շանթ*** հոդվածին
* Մեջբերումներ Վիքիքաղվածքում

1. ↑  Լույսի արահետով. Հովհաննես Շանթ(չաշխատող հղում)
2. ↑  ««Լույսի արահետներով» հաղորդաշար, Երկիր Մեդիա». Արխիվացված է օրիգինալից 2014-06-30-ին. Վերցված է 2014-06-27-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հովհաննես Շանթի ստեղծագործությունները youtube կայքում
* Հովհաննես Շանթ
Ֆիլիպ դե Շամպան: Նատյուրմորտ vanitas ժանրում՝ *Կյանքը, մահը և ժամանակը՝ գոյության երեք խորհրդանիշներն են, որոնք ներկայացված են կակաչով, մարդու գանգով և ավազի ժամացույցով*
**Memento mori** (լատիներենից թարգմանաբար՝ հիշի՛ր, որ (ստիպված) մեռնելու ես, հիշի՛ր մահվան մասին, հիշի՛ր, որ մահկանացու ես), լատիներեն թևավոր խոսք, որը դարձել է թևավոր արտահայտություն։

Հին Հռոմում այս խոսքն օգտագործվել է ռազմի դաշտից վերադարձող հռոմեացի զինվորականների հաղթական երթի ժամանակ։ Ստրուկները կանգնում էին ռազմական առաջնորդի թիկունքում, ով պարբերաբար պետք է հիշեցներ բոլորին, որ չնայած իր փառքին, նա այնուամենայնիվ մահկանացու է։ Հնարավոր է, որ իրական արտահայտությունը եղել է՝ *Respice post te! Hominem te memento!* («Շրջվի՛ր։ Հիշի՛ր, որ դու մարդ ես։»)։

*Memento mori*-ն եղել է նաև միջնադարյան լատինական մահն արտացոլող տեսություն և պրակտիկա, որում շեշտվում է հատկապես երկրային կյանքի անիմաստության և երկրային վայելքների ու բարքերի անցողիկ բնույթը։ Այն կապված է *ars moriendi*-ի՝ մահվան արվեստի և այլ նմանատիպ գրականության հետ։ *Memento mori*-ն ասկետական փիլիսոփայական դրույթների կարևոր մասերից է, որը մաքրագործում է անհատին, խզում կապն աշխարհիկ վայելքների հետ և ուշադրությունն ուղղում անմահ հոգու և հետմահու կյանքի վրա։

Արվեստում *memento mori*-ն մահը հիշեցնող խորհրդանիշների ամբողջությունն է։ Եվրոպական քրիստոնեության արվեստում այն արտահայտում է դրախտը, դժոխքը և մարդու հետմահու փրկությունը։

Կիրառությունը պատմության մեջ
----------------------------

### Դասական ժամանակաշրջան

Պլատոնի Ֆեդոյում պատմելով Սոկրատի մահվան մասին, Պլատոնը փիլիսոփայության հիմնական պրակտիկան ներկայացնում է որպես ոչ այլ ինչ, քան «մեռնել և լինել մեռած»։ Ստոիկները լայնորեն կիրառել են այս աշխարհայացքը, Սենեկայի նամակները լիքն են մահվան մասին մտածմունքներով։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  Literally 'remember (that you have) to die' Արխիվացված 2016-08-23 Wayback Machine, Oxford English Dictionary, Third Edition, June 2001.
2. ↑  Ապոլոգետիկա, Տերտուղիանոս, Գլուխ 33
3. ↑  See Jeremy Taylor, *Holy Living and Holy Dying*.
4. ↑  «Final Farewell: The Culture of Death and the Afterlife». Museum of Art and Archaeology, University of Missouri. Արխիվացված է օրիգինալից 2010 թ․ հունիսի 6-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 13-ին.(անգլ.)
5. ↑  *Ֆեդո*, 64a4.
6. ↑  Տես օրինակ՝ Սենեկա, Բարոյական նամակներ Լուկիլիուսին.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4169407-7 · LCCN: sh2004009686 |

 |
**Կապուտաչիկը** (ռուս.՝ Синеглазка), խորհրդային նկարված մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը նկարահանվել է 1984 թվականին, ռեժիսոր Իվան Ակսենչուկի կողմից, ըստ ռուսական ժողովրդական հեքիաթի մոտիվների։

Երաժշտական-բանաստեղծական ֆիլմ է, որն ստեղծվել է ֆոլկլորի նյութի հիման վրա և ոճավորվել ըստ Պալեխյան նախշազարդերի։ Ֆիլմում ակնհայտ է սրբապատկերային ոճը. դա երևում է դեմքերի հակառակ ստվերներում, ինչպես նաև` ժայռերի պատկերման մեջ։ Պատմում է սիրո, հավատարմության և նվիրվածության մասին։

Սյուժե
------

Ռուսաստանում ամառ է։ Աղջիկները և տղաները շուրջպար են բռնում։ Գեղեցկուհի Կապուտաչիկն սպասում է իր սիրելիին` Նիկիտուշկային, որը հեռավոր կողմերում իր հավատարիմ ձին է վարում։ Զմեյ Գորինիչը նրա դեմ կրակահերթ է բացում և կախարդական թակարդ է դնում։ Երբ Նիկիտան թակարդի մեջ էր ընկնում, Զմեյ Գորինիչը հասնում է Ռուսաստան, առաջարկում է գեղեցկուհի Կապուտաչիկին իր հետ ապրել հարուստ պալատաում և կրել թանկարժեք հագուստ, բայց մերժվում է։ Այդ ժամանակ Զմեյ Գորինիչը բարկանում է և ամեն ինչ այրում է։ Փրկվելով` Կապուտաչիկը խնդրում է գետակին իրեն ծառ դարձնել, իսկ Նիկիտային մի ճյուղը ցույց տալ։ Զմեյ Գորինիչը վերադառնում է քարանձավ, որտեղ նրան ծառայում են օձերն ու չղջիկները։ Իսկ Նիկիտան ազատվում է թակարդից և գնում է Զմեյ Գորինիչին գտնելու։ Ճանապարհին նա փրկում է կուղբիկին, թռչնակին և եղնիկին։ Իսկ նրանց ծնողները օգնում են Նիկիտային դժվար պահին։ Նիկիտան գտնում է Զմեյ Գորինիչին, մենամարտում է նրա հետ և հաղթում նրան։ Նա վերադառնում է Ռուսաստան, և այնտեղ նրան դիմավորում է գեղեցկուհի Կապուտաչիկը։

Հեղինակներ
----------

|  |  |
| --- | --- |
| ռեժիսոր | Իվան Ակսենչուկ |
| սցենարի հեղինակ | Հենրիխ Սապգիր |
| բեմադրող նկարիչ | Ելենա Ֆյոդորովա |
| կինոօպերատոր | Միխայիլ Դրույան |
| կոմպոզիտոր | Իգոր Ցվետկով |
| հնչյունային օպերատոր | Վլադիմիր Կուտուզով |
| նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ | Մարինա Ոսկանյանց, Վլադիմիր Շևչենկո, Ալեքսեյ Բուկին, Ալեքսանդր Պանով, Վիկտոր Արսենտև |
| նկարիչներ | Ալլա Գորևա, Տատյանա Ստրոևա, Տատյանա Զվորկինա, Զինաիդա Զարբ, Ս. Կապրանով, Լյուդմիլա Բիրյուկովա, Գենադի Մորոզով, Վ. Խարիտոնովա |
| ռեժիսոր | Օ․ Իսակովա |
| մոնտաժող | Ելենա Բելյավսկայա |
| դերերը հնչյունավորել են | Տատյանա Շաբելնիկովա՝ *Կապուտաչիկ* |
| խմբագիր | Տատյանա Պապորովա |
| նկարահանող խմբի տնօրեն | Լյուբով Բուտիրինա |

Պարգևներ և մրցանակներ
---------------------

* 1985՝ Մանկապատանեկան ֆիլմերի 15-րդ միջազգային կինոփառատոն Իտալիայում՝ «Բրոնզե անգղ» մրցանակ

Վերաթողարկում
-------------

Ռուսաստանում 1990–ական թվականներին մուլտֆիլմը VHS ձևաչափով թողարկվել է Studio PRO Video և «Սոյուզ Վիդեո» ընկերությունների կողմից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Արխիվացված պատճենը». Արխիվացված է օրիգինալից 2007-08-28-ին. Վերցված է 2020 թ․ փետրվարի 10-ին.«Արխիվացված պատճենը». Արխիվացված է օրիգինալից 2007 թ․ օգոստոսի 28-ին. Վերցված է 2020 թ․ փետրվարի 10-ին.
2. ↑  *Сергей Капков* Энциклопедия отечественной мультипликации. — М.: Алгоритм, 2006. — 816 с. — 3000 экз. — ISBN 5-9265-0319-4 стр. 53-54.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Կապուտաչիկը» մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
* «Կապուտաչիկը» «Հայրենական կինոյի հանրագիտարան» կայքում

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database · Animator.ru |

 |
**«Կենսուրախ ընկերություն»** (անգլ.՝ Cheers, other names), ամերիկյան կատակերգական սերիալ, որը ցուցադվել է NBC հեռուստաալիքով` 1982-1993-ական թվականներին։ Այդ ընթացքում նկարահանվել է 275 դրվագ։

Պատմություն
-----------

Շոուի հիմնական գործողությունները տեղի են ունենում Մասաչուսեթս նահանգի Բոստոն քաղաքի «*Cheers*» բարում, որտեղ տեղի բնակիչների մի խումբ է հանդիպում, խմելու, լիցքաթափվելու, շփվելու և ուրախանալու համար։

Պրեմիերան կայացել է 1982 թվականի սեպտեմբերի 30-ին, և գրեթե փակվել է, երբ վարկանիշային ցուցակում զբաղեցրել է 77-ից 74-րդ տեղը։ Ի վերջո, NBC- ի ղեկավարությունը որոշել է սերիալին գոյություն ունենալու հնարավորություն տալ, և հետագայում սերիալը դարձել է հեռուստատեսության պատմության ամենահաջողակ սիթքոմներից մեկը։ Չորրորդից մինչև շոուի եզրափակիչ` տասնմեկերորդ եթերաշրջանը այն գտնվել է ԱՄՆ-ի ամենահայտնի շոուների թոփ 10-ում, իսկ 1990-1991 թվականների եթերաշրջանում զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը։

Իր ողջ պատմության ընթացքում *Cheers-ը* թողարկվել է «Must See TV» ապրանքանիշի անվան տակ, հինգշաբթի երեկոյան։ 1993 թվականին սերիալի եզրփակիչ դրվագը դիտել է ավելի քան 84 միլիոն հեռուստադիտող, ինչը հեռուստատեսության պատմության մեջ սերիալի երկրորդ ամենադիտված եզրափակիչն է։ Նկարահանված բոլոր 275 դրվագները մեծ հաջողություն են գտել ամբողջ աշխարհում, իսկ սերիալը պատմության մեջ է մտել նվաճելով 28 «Էմմի» մրցանակ, այդ թվում 4 մրցանակ` «Լավագույն կատակերգական սերիալ» կատեգորիայում, և այդ ժամանակ ռեկորդային 117 անվանակարգեր։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  *Bjorklund, Dennis A.* Toasting Cheers: An Episode Guide to the 1982–1993 Comedy Series, with cast biographies and character profiles. — McFarland & Company, Inc. Jefferson, North Carolina, 1997. — ISBN 978-0899509624(չաշխատող հղում)
2. 1 2  «TV Ratings: 1990–1991». *ClassicTVHits.com*. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ սեպտեմբերի 3-ին. Վերցված է 2010 թ․ հունվարի 9-ին.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AlloCiné · ČSFD · Internet Movie Database · Metacritic |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ նորվեգական |

 |
**Ստեփանակերտի պատկերասրահ**, պատկերասրահ Արցախի Հանրապետության մայրաքաղաք Ստեփանակերտում։

Պատմություն
-----------

Ստեփանակերտի պատկերասրահը հիմնադրվել է 1982 թվականի փետրվարի 10-ին։ Տնօրեն է նշանակվել Ռոբերտ Արսենի Ավետիսովը (ծնունդով Ստեփանակերտցի, 1939)։

Արցախի Հանրապետությունում ռազմական գործողություններ սկսվելու կապակցությամբ պատկերասրահը դադարեցրել է իր գործունեությունը։ Երկար ընդմիջումից հետո, 2001 թվականի հուլիսի 12-ին պատկերասրահը վերաբացվել է և ժամանակավոր տեղակայվել Ստեփանակերտի քաղաքապետարանի շենքի առաջին հարկի դահլիճում։ Ստեփանակերտի պատկերասրահի տնօրեն է նշանակվել՝ Ելենա Գեորգիի Դադայանը, ով մինչ օրս էլ համարվում է պատկերասրահի տնօրենը։

2013 թվականի հոկտեմբերի 12-ին կայացել է արդեն նորակառույց Ստեփանակերտի պատկերասրահի բացումը, որը զուգորդվել է մայրաքաղաքի գեղեցիկ տոնի հետ։

Ֆոնդ
----

Պատկերասրահը ունի իր սեփական ֆոնդը՝ համալրված տեղական և օտարերկրացի գեղանկարիչների և քանդակագործների աշխատանքներով։

Միջոցառումներ
-------------

Պատկերասրահը կազմակերպում է կերպարվեստի և դեկորատիվ կիրառական արվեստի ցուցահանդեսներ։ Կազմակերպվում են պրոֆեսիոնալ և ինքնուս ստեղծագործողների աշխատանքների ցուցահանդեսներ. ցուցադրված նկարներն ու քանդակները ենթակա են նաև վաճառքի։ Պատկերասրահի առաջին և երկրորդ հարկերում գտնվում են նկարչուհու և քանդակագործի արվեստանոցները, ցանկություն հայտնած այցելուները կարող են ականատես լինեն նրանց աշխատանքներին։ Հնարավորություն ունեն վաճառելու նաև տարբեր տեսակի դեկորատիվ կիրառական արվեստի աշխատանքներ։

Հասցե
-----

Պատկերասրահը գտնվում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Ստեփանակերտ քաղաքում, Սասունցի Դավիթ 6 հասցեում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Ստեփանակերտի պատկերասրահը ընթացիկ տարում հետաքրքիր անակնկալներ է խոստանում
2. ↑  Բակո Սահակյանն այսօր այցելել է Ստեփանակերտի պատկերասրահ
Տուն-թանգարանը
**Կետե Կոլվիցի տուն-թանգարան (Մորիցբուրգ)** (գերմ.՝ **Käthe-Kollwitz-Haus Moritzburg**), նախկինում՝ **Ռյուդենհոֆ**/ **Rüdenhof**), Գերմանիայում նկարչուհի Կետե Կոլվիցի կյանքի ու ստեղծագործության արտացոլմանը նվիրված երեք թանգարաններից մեկը (մյուս երկուսը գտնվում են Բեռլինում և Քյոլնում)։ Գործում է Սաքսոնիա երկրամասի մայրաքաղաք Դրեզդենին մերձակա Մորիցբուրգ քաղաքում, որտեղ նկարչուհին անց է կացրել իր կյանքի վերջին ամիսները՝ 1944 թվականի օգոստոսից մինչև իր մահը 1945 թվականի ապրիլի 22-ին։ Ըստ քաղաքային իշխանությունների որոշման՝ հուշաթանգարանը պետք է բացվեր դեռևս 1945 թվականին, սակայն դրա բացումը ձգձգվել է մինչև նկարչուհու մահվան 50-րդ տարելիցը և կայացել է 1995 թվականի ապրիլի 22-ին։

Թանգարանի մշտական ցուցադրություն
--------------------------------

Մորիցբուրգյան թանգարանի հավաքածուում Կետե Կոլվիցի աշխատանքների քանակն այնքան մեծ չէ, որքան Քյոլնի ու Բեռլինի թանգարաններինը։ Այստեղ հիմնականում ուշադրությունը սևեռվել է նկարչուհու կենսագրության և հոգեկերտվածքի արտացոլման վրա։ Ցուցադրվող նյութը ժամանակագրական կարգով դասավորել են յոթ սենյակներում՝ զուդադրությամբ ներկայացնելով կին արվեստագետի կենսագրության առանձին դրվագներն ու յուրաքանչյուր կոնկրետ շրջանում ստեղծած գործերը։ Ընդ որում՝ ներկայացված են նաև լուսանկարներ, քաղվածքներ նկարչուհու օրագրերից ու նամակներից։

Ժամանակավոր ցուցադրություններ
-----------------------------

Թանգարանում կազմակերպվում են նաև ժամանակավոր ցուցահանդեսներ, որոնք նվիրվում են կամ Կետե Կոլվիցի ստեղծագործության առանձին կողմերի վերհանմանը, կամ նրա ժամանակակից այլ արվեստագետների ստեղծագործությունների արտացոլմանը։ Գործում է նաև արհեստանոց, որտեղ փորագրանկարչությամբ հետաքրքրվողները կարող են ծանոթանալ գրավյուրների ստեղծման նրբություններին և տպագրական մամլակով աշխատելու ձևերին։

Տես նաև
-------

Կետե Կոլվից
Կետե Կոլվիցի թանգարան

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Kathrin Krüger-Mlaouhia (2017-05-16). «Ein Versprechen an Käthe Kollwitz». *saechsische.de*. Վերցված է 2020-04-13-ին.
2. ↑  «Käthe Kollwitz Haus Moritzburg - Biografie». *kollwitzhaus.de*. Վերցված է 2017-07-08-ին. «Արխիվացված պատճենը». Արխիվացված է օրիգինալից 2020-01-15-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 15-ին.«Արխիվացված պատճենը». Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ հունվարի 15-ին. Վերցված է 2021 թ․ մայիսի 15-ին.
3. ↑  «Fluchtort Moritzburg - Heute vor 50 Jahren starb nahe Dresden eine der größten deutschen Künstlerinnen: Käthe Kollwitz: "Ich bin aus der Wahrheit der fünf Sinne"». *berliner-zeitung.de*. Berliner Zeitung. Վերցված է 2017-07-08-ին.(չաշխատող հղում)
4. 1 2  Das Haus: Geschichte. Արխիվացված 2014-11-12 Wayback Machine Käthe-Kollwitz-Haus Moritzburg. Retrieved 29 August 2015. (german)
5. ↑  Das Haus: Obergeschoss – Die Ausstellung. Արխիվացված 2016-03-23 Wayback Machine Käthe-Kollwitz-Haus Moritzburg. Retrieved 29 August 2015. (german)
6. ↑  Das Haus: Erdgeschoss. Արխիվացված 2016-03-23 Wayback Machine Käthe-Kollwitz-Haus Moritzburg. Retrieved 29 August 2015. (german)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Käthe-Kollwitz-Haus Moritzburg — Homepage

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 5287217-8 · VIAF: 122865482 · WorldCat VIAF: 122865482 |

 |
**Սանտորինիի հնագիտական թանգարան** (անվանվում է նաև *Թիրայի, Ֆիրայի, Թերայի հնագիտական թանգարան*, հուն․՝ Αρχαιολογικό Μουσείο Θήρας), թանգարան Հունաստանի Հանրապետության՝ Եգեյան ծովում գտնվող Սանտորինի կղզեխմբի Օյա քաղաքում։

Թանգարանն իր գործունեությունն սկսել է դեռևս 1902 թվականից, բայց նրա շենքը Ամորգոսի երկրաշարժից 1956 թ. ավերվել է, և դրա փոխարեն կառուցվել է թանգարանի նոր շենք, որտեղ էլ մինչև օրս զետեղված են ցուցանմուշները։

Թանգարանի հավաքածուն ընդգրկում է արվեստի հնագույն գործեր՝ սկսած մեր թվականությունից առաջ երրորդ հազարամյակի ցիկլիդյան ոճի մարմարե աշխատանքներից մինչև դասական՝ հելլենիստական և հռոմեական ժամանակաշրջանի արվեստի նմուշներ՝ քանդակներ, արձանիկներ, փորագրություններ, տապանաքարեր, խեցեղեն։ Հիշարժան են հատկապես նախապատմական ժամանակների (մ.թ.ա. 20-17-րդ դարերի) սկիհները (վազերը), որոնք հայտնաբերվել են Ակրոտիրի քաղաքում ու նրա մերձակայքում իրականացված պեղումների արդյունքում, ինչպես նաև գեոմետրիկական և արխայիկ ժամանակաշրջանների խեցեղենը, ամֆորաները։ Գտածոներից շատերը հայտնաբերվել են Թերայի հին գերեզմանատանը կատարված պեղումների շնորհիվ։ Դրանցից առանձնապես ուշագրավ է թիվ 1 գերեզմանից դուրս բերված, մեծ չափեր ունեցող մի անոթ՝ կրատեր, որի վրա ատտիկյան սև կերպարանքներ և չորս նավեր են պատկերված։

Տես նաև
-------

* Նախապատմական Սանտորինիի թանգարան

Պատկերասրահ
-----------

* 
*

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  Կաղապար:Verkkoviite

Արտաքին հղումներ
----------------

* Archaeological Museum of Thera. Hellenic Ministry of Culture and Tourism.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n86082852 · VIAF: 130269021 · ULAN: 500309593 · WorldCat VIAF: 130269021 |

 |
**Քրիստինա Սենկևիչ** (լեհ.՝ Krystyna Waleria Sienkiewicz, փետրվարի 14, 1935(1935-02-14), Օստրուվ Մազովեցկա, Մազովեցի վոյեվոդություն, Լեհաստան - փետրվարի 12, 2017(2017-02-12), Վարշավա, Լեհաստան), թատրոնի և կինոյի, ռադիոյի, հեռուստատեսության և կաբարեի լեհ դերասանուհի։

Կենսագրություն
--------------

Քրիստինա Սենկևիչը ծնվել է 1935 թվականի փետրվարի 14-ին Լեհաստանի Օստրուվ-Մազովեցկա քաղաքում։ Նրա ընտանիքը ծագումով Գրոդնո շրջանից էր։ Ծնողները զոհվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ. հորը սպանել են Օրանիենբուրգ համակենտրոնացման ճամբարում, մայրը մահացել է հիվանդությունից։ Պատերազմից հետո Քրիստինային և նրա եղբորը՝ Ռիշարդին, գտել է իրենց հոր զարմուհին։ Քրիստինային հորաքույրը վերցրեց իր մոտ Շչիտինո, իսկ եղբայրը մնաց Լոձի մանկատանը։

1957 թվականին Քրիստինան ավարտել է Վարշավայի գեղարվեստի ակադեմիան։ Սենկևիչն իր առաջնելույթն ունեցավ համալսարանն ավարտելուց երկու տարի շուտ՝ 1955 թվականի սեպտեմբերի 1-ին, խաղալով Studencki Teatr Satyryków թատրոնում (Ուսանողական երգիծական թատրոն)։ Լեհ հայտնի կինոքննադատ Քշիշտոֆ Թեոդորը նկարագրել նրան որպես STS-ի վարդագույն երևույթ (różowe zjawisko STS-u): 1958 թվականին առաջին անգամ նկարահանվում է ռեժիսոր Վոյցեխ Հասի «Հրաժեշտ» ֆիլմում։ Այդ ժամանակվանից նա հայտնվում է ավելի քան քսան ֆիլմներում, որոնցից են «Jutro Premiera»-ն (1962), «Lekarstwo na Miłość»-ը (1967) և «Rzeczpospolita Babska»-ն (1969)։

1958-1966 թվականներին երգել և խաղացել է «Տարիքով ջենթլմենների կաբարե» լեհական հեռուստատեսային ծրագրում։

Իր թատերական կարիերայի ընթացքում խաղացել է այնպիսի թատրոններում, ինչպիսիք են Ատենեում թատրոնը, TR Վարշավան, Պոզնանի լեհական թատրոնը, Վոլայի թատրոնը, Ռամպայի թատրոնը, Ֆինիեստայի թատրոնը և Վարշավայի կոմեդիայի թատրոնը։

2014 թվականին կաթված է տարել, իսկ մեկ տարի անց նրա մոտ հայտնաբերվել է աչքերի մելանոմա։ Մահացել է 2017 թվականի փետրվարի 12-ին Վարշավայում։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  Internet Movie Database — 1990.
2. 1 2 3 4  Առցանց լեհական կենսագրական բառարան (польск.)
3. 1 2  «Żyję tak żeby się tego nie wstydzić» (լեհերեն). 2016 թ․ դեկտեմբերի 20. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 12-ին.
4. ↑  «Krystyna Sienkiewicz nie żyje» (լեհերեն). 2017 թ․ փետրվարի 12. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 12-ին.
5. ↑  «Nie żyje Krystyna Sienkiewicz» (լեհերեն). 2017 թ․ փետրվարի 12. Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ փետրվարի 12-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 12-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Քրիստինա Սենկևիչ (անգլ.) *Internet Movie Database* կայքում

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · Internet Movie Database · MusicBrainz |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 114050195X · ISNI: 0000000071794398 · LCCN: no2013056435 · NLP: a0000001180342 · NUKAT: n98025470 · VIAF: 101994835 · WorldCat VIAF: 101994835 |

 |

 |
**Թեոդորոս Զագորակիս** (հուն․՝ Θεόδωρος Ζαγοράκης, հոկտեմբերի 27, 1971, Կավալա, Հունաստան), հույն քաղաքական գործիչ և նախկին ֆուտբոլիստ՝ կիսապաշտպանի դիրքում։

Ըստ Հունաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում անցկացրած խաղերի թվի, Թեոդորոսը զբաղեցնում է երկրորդ տեղը՝ 120 խաղով։ Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավոր Հունաստանից։

Միջազգային կարիերա
------------------

Թեոդոոսը եղել է Հունաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի բազմամյա կապիտանը։ Իր առաջին խաղը հավաքականում անցկացրել է 1994 թվականի սեպտեմբերի 7-ին ընդդեմ Ֆարերյան կղզիների ֆուտբոլի ազգային հավաքականի։

1995 թվականի ապրիլի 26-ին 1966 թվականի Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնության ընթացքում Ռուսաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի դեմ տնային խաղում նա դառնում է ինքնագոլի հեղինակ հաշիվը դարձնելով 2-0 հօգուտ ռուսների։ Այդ հանդիպումը ավարտվում է Ռուսաստանի հաղթանակով՝ 3-0 հաշվով։

Նա կարևոր դեր է ունեցել 2004 թվականին Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնության ժամանակ Հունաստանի հավաքականի հաղթանակում և ճանաչվում առաջնության լավագույն ֆուտբոլիստ։ 2004 թվականի նոյեմբերի 17-ին նա հեղինակել է իր 100-րդ գնդակը հավաքականի կազմում։

Զագորակիսին են պատկանում Հունաստանի հավաքականի տարվա ընթացքում խաղերի և անընդմեջ խաղերի ռեկորդը (12 տարի անընդմեջ նա հավաքականի կազմում ոչ մի հանդիպում բաց չի թողել)։ 2007 թվականի օգոստոսի 22-ին նա անցկացրել է իր վերջին հանդիպումը Հունաստանի ազգային հավաքականի կազմում՝ մրցելով Իսպանիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի դեմ։

2007 թվականի հուլիսից հունական ՊԱՕԿ ՖԱ-ի նախագահն է։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  Герои мифа XXI века
2. ↑  Сборная России по футболу. 26 апреля 1995 г. ГРЕЦИЯ — РОССИЯ — 0:3
3. ↑  Александр Скворцов (2014 թ․ մարտի 11). «Греция-2004. Где они сейчас?» (ռուսերեն). Sports.ru. Վերցված է 2014 թ․ ապրիլի 2-ին. «Загоракис закончил карьеру в 2007 и сразу стал ни много ни мало президентом ПАОКа, находившегося в глубоком финансовом кризисе»

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք  |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Եվրախորհրդարան · BDFA · BDFutbol · eu-football.info (խաղացող) · FootballDatabase.eu · Kicker.de · L’Équipe · National Football Teams.com · playmarkerstats.com (խաղացող) · Transfermarkt (խաղացող) · Transfermarkt (մարզիչ) · worldfootball.net (խաղացող) · ՈւԵՖԱ · ՖԻՖԱ |

 |
**Սալոնիկի ռազմական թանգարան** (հուն․՝ Πολεμικό Μουσείο Θεσσαλονίκης), ռազմական թանգարան Հունաստանում՝ Կենտրոնական Մակեդոնիայի Սալոնիկ քաղաքում։

Թանգարան
--------

Սալոնիկի ռազմական թանգարանը բացվել է 2000 թվականի հոկտեմբերին։ Տեղակայված է քաղաքի Մարսյան դաշտում գտնվող շենքում, որը կառուցվել է 1900-1902 թվականներին ճարտարապետ Վիտալինո Պոզելիի նախագծով։ Թանգարանի առաքելությունը Աթենքի ռազմական թանգարանի՝ Հյուսիսային Հունաստանում գործունեության աջակցությունը և երկրի հյուսիսում նրա միջոցառումներին օգնելն է՝ Հյուսիսիային Հունաստանի մասին պատմական հիշողությունը և հույների մարտական ժառանգությունը պահպանելու նպատակով։ Մշտական էքսպոզիցիաների և տարատեսակ ընծայագիր ցուցադրությունների միջոցով թանգարանն ընդգծում է հույն ժողովրդի շարունակականությունը ողջ պատմության ընթացքում և միաժամանակ իր ներդրումն է ունենում Հունաստանի՝ պատերազմներում ունեցած մասնակցության փաստագրական ապահովման գործում։ Մշտական հավաքածուները լուսաբանում են այն իրադարձությունները, որոնք կրկնվող պահեր են դարձել Հունաստանի ժամանակակից պատմության մեջ՝ սկսած XX դարի սկզբից մինչ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտը՝ գերմանա-իտալա-բուլղարական զավթիչների կողմից ազատագրումը։ Դրանք իրենց մեջ ներառում են լուսանկարներ, հունական բանակի, ռազմաօդային ուժերի և ռազմածովային նավատորմի համազգեստներ, հրանոթների և նավերի մակետներ, արվեստի ստեղծագործություններ, քարտեզներ, փոստային բացիկներ և բալկանյան այլ երկրների բանակների ցուցադրանմուշների նման ցուցադրաիրեր։ Այս ցուցադրանմուշները լուսաբանում են հունական հեղափոխությունը, Մակեդոնիայի համար պայքարը, Բալկանյան պատերազմները, Առաջին համաշխարհային պատերազմը, հույն-թուրքական պատերազմը, հույն-իտալական պատերազմը, Արևելյան Մակեդոնիայում՝ Մետաքսի ճանապարհի վրա, 1941 թվականին հունական բանակի Հունական պաշտպանությունը, Կրետեի ռազմագործողությունը, Հունաստանի՝ գերմանա-իտալա-բուլղարական եռակի օկուպացումը և Հունական դիմադրությունը, հունական բանակի մասնակցությունը միութենական ռազմագործողություններին Հյուսիսային Աֆրիկայում, Իտալիայում, Նորմանդիայում, երկրի ազատագրումը զավթիչներից։ Բացի ցուցադրության սրահներից՝ Ռազմական թանգարանն իր տրամադրության տակ ունի նաև ամֆիթատրոն, բազմաֆունկցիոնալ սրահ և պատմական ու ռազմական հարուստ գրադարան։ Պաշտպանության նախարարության, Ռազմական պատմության դեպարտամենտի և Ռազմական թանգարանի բոլոր հրատարակությունները վաճառվում են թանգարանի գրախանութում։ Բաց երկնքի տակ՝ թանգարանի շենքի առջև, տեղակայված են զրահատեխնիկայի, ինքնաթիռների և տորպեդների ցուցադրանմուշներ։

Պատկերասրահ
-----------

* Արտեֆակտներ Նիկոլաոս Նիկոլտսոսի հավաքածուիցԱրտեֆակտներ Նիկոլաոս Նիկոլտսոսի հավաքածուից
* Արտեֆակտներ Վասիլիս Նիկոլտսոսի հավաքածուիցԱրտեֆակտներ Վասիլիս Նիկոլտսոսի հավաքածուից
* Նկարների ցուցադրությունՆկարների ցուցադրություն

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  Thessaloniki War Museum — Thessaloniki — Greece
2. ↑  Museums of Macedonia web site
3. ↑  «Creative CommonsAttribution-Share Alike 3.0 Unported license». Macedonian-heritage.gr. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ ապրիլի 24-ին. Վերցված է 2012 թ․ սեպտեմբերի 29-ին.
4. ↑  «Πολεμικό Μουσείο Θεσσαλονίκης». Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ հունիսի 19-ին. Վերցված է 2018 թ․ օգոստոսի 11-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մակեդոնիայի թանգարաններ, Ռազմական թանգարան
Ուսանողների բողոքի ցույցն ընդդեմ Վիետնամում Միացյալ Նահանգների ռազմական միջամտության
**Խաղաղության պաշտպանության համաշխարհային կոնգրեսներ և կոնֆերանսներ**, սկսել են գումարվել XIX դարի կեսից՝ պատերազմի հակառակորդներին միավորելու նպատակով։ Մինչև XX դարի 70-ական թթ. սկիզբը տեղի են ունեցել շուրջ 150 համաշխարհային կոնգրես և կոնֆերանս։ Դրանցից մոտ 40-ը տեղի է ունեցել մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը (1914 - 1918), 60-ից ավելին՝ երկու համաշխարհային պատերազմների միջև ընկած ժամանակամիջոցում, և մնացածները՝ երկրորդ համաշխարհային պատերազմից (1939 - 1945) հետո։

Խաղաղության պաշտպանության առաջին համաշխարհային կոնգրեսները միավորում էին առանձին անհատների և սակավաթիվ իդեալիստ-պացիֆիստների խմբեր, որոնք խաղաղությունն ամրապնդելու ուղին գլխավորապես տեսնում էին կրոնական դոգմաներ տարածելու մեջ։ Այնուամենանիվ, 19-րդ դարի վերջին, 20-րդ դարի սկզբին խաղաղության պաշտպանության կոնգրեսներում և կոնֆերանսներում մեծամասնություն էին կազմում պացիֆիստները։

Երկու համաշխարհային պատերազմների միջև ընկած ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած կոնգրեսներն ու կոնֆերանսները պատերազմի, միլիտարիզմի, ֆաշիզմի դեմ մղվող պայքարում տարբեր քաղաքական հայացքներ և կրոնական համոզմունքներ ունեցող մարդկանց միավորվելու հիմքերը դրեցին։ Ֆաշիզմի տապալումից հետո ձևավորվեց զանգվածային համաշխարհային խաղաղության կողմնակիցների շարժումը։ Դրա մասնակիցները ստեղծեցին մշտական միջազգային կազմակերպություն (1950 թվականից՝ Խաղաղության համաշխարհային խորհուրդ), որը ղեկավարում էր շարժումը կոնգրեսների միջև ընկած ժամանակահատվածում։

Ետպատերազմյան շրջանում խաղաղության պաշտպանության կոնգրեսներ տեղի են ունեցել 1948 թվականի օգոստոսին Վրոցլավում, 1949 թվականի ապրիլին Փարիզում (ինչպես նաև Պրահայում, որտեղ նիստ էին անում կոնգրեսի այն մասնակիցները, որոնց Ֆրանսիայի կառավարությունը Փարիզ գալ չէր թույլատրել), 1950 թվականի նոյեմբերին Վարշավայում, 1952 թվականի դեկտեմբերին Վիեննայում, 1955 թվականի հունիսին և 1965 թվականի հուլիսին Հելսինկիում, 1958 թվականի հուլիսին Ստոկհոլմում։ 1962 թվականի հուլիսին Մոսկվայում կայացել է համընդհանուր զինաթափմանը և խաղաղության պաշտպանությանը նվիրված կոնգրես, որի աշխատանքին մասնակցել են նաև այլ հասարակական կազմակերպություններ։ 1967 թվականի հուլիսին և 1968 թվականի մարտին Ստոկհոլմում տեղի են ունեցել Վիետնամին նվիրված կոնֆերանսներ՝ միջազգային և ազգային կազմակերպությունների բազմաթիվ ներկայացուցիչների մասնակցությամբ։ 1969 թվականի հունիսին Բեռլինում կայացած Խաղաղության համաշխարհային ասամբլեայում ներկայացված էին տարբեր կազմակերպություններ և շարժումներ։ Ամենաներկայացուցչականը 1973 թվականի հոկտեմբերին Մոսկվայում տեղի ունեցած Խաղաղության պաշտպանության համաշխարհային կոնգրեսն էր, որը մեծ դեր խաղաց համաշխարհային պատերազմի վտանգի դեմ մղվող պայքարի ուժեղացման, խաղաղասեր ուժերի համախմբման գործում[*փա՞ստ*]։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 4, էջ 713)։*  |
**Ջեննի Դրիվալա** (), հույն սոպրանո երգչուհի է։

Կյանք և գործունեություն
-----------------------

Դրիվալան սովորել է բյուզանդական գրականություն Աթենքի համալսարանում, դասական բալետ (Մորիանովայի դպրոց), դերասանություն Ազգային թատրոնի դպրոցում, դաշնամուր (Այկիս Պանձարիի և Գ. Արվանիտակիի ղեկավարությամբ) և երգչային արվեստ (Էիրինի Լամբրինիդուի և Միրեյ Ֆլերիի ղեկավարությամբ) Աթենքի կոնսերվատորիայում: Նա ավարտել է իր երաժշտական ուսումը Բրեմենի համալսարանում՝ Ջոն Մոդինոսի ղեկավարությամբ (1980):

Նա իր դեբյուտով հանդես եկավ Դոնիցետիի *Լուչիա դի Լամերմուր* գլխավոր դերում Հունաստանի ազգային օպերայում և 1983 թվականին Իտալիայի Բարիի Պետրուզելի թատրոնում: 

1982-2007 թվականներին նա մեկնաբանել է գլխավոր դերեր մոտ քսան օպերաներում՝ *La traviata*, *Rigoletto* և *L'Assedio di Corinto* որպես Հունաստանի ազգային օպերայի պրեմիերաներ, *Attila*, *Anna Bolena*, *Die Entführung aus dem Serail* և *Die sieben Todsünden* որպես հունական ազգային օպերա, *Die Zauberflöte*, *La bohème*, *Pagliacci*, *Les contes d'Hoffmann*, *Die Fledermaus*, *Faust* (Աթենքի փառատոն 1994):

2008 թվականից աշխատում է որպես ռեժիսոր։ Նա երգել է Աթենքի համերգասրահում Թանոս Միկրուցիկոսի «Հելենի վերադարձը» (1993) և Միկիս Թեոդորակիսի «Անտիգոնե» (1999) համաշխարհային պրեմիերաներում։

Ձայնագրություններ
-----------------

* *Songs I Love*, Լոնդոն, 1995 *Sommrecords*
* *The Crucifixion* – *Byzantine Opera by Y. Boufides*, Աթենք, 1996
* *Christmas 2000* – Աթենք, 2000
* *Antigone* – *Opera by M.Theodorakis*
* *Sechs Lieder, Op. 68 (Strauss)|Brentano Lieder* – *Daphne (opera)* by R. Strauss
* *Aria*, Աքենք (2006), Բելինիի, Վերդիի, Մոցարտի, Մեյերբեերի արիաներ
* Mozart: *Mitridate, Re di Ponto* (as Aspasia) – *Teatro la Fenice* (1999), Concuctor: Roderick Brydon"

Ֆիլմեր
------

* *Malina* by Werner Schroeter (1991)
* *Poussières d'amour (fr)* by Werner Schroeter (1996)

Մրցանակներ
----------

* Ոսկե մեդալ *International Singing Competition of Toulouse* (1977)
* *Best Interpreter Award Spoleto*, Իտալիա
* Առաջին մրցանակ *Vincenzo Bellini International Competition*, Իտալիա (1983)
* UNESCO *Maria Callas Prize* (2016)
* *Traetta Prize* (2018)

Արտաքին հղումներ
----------------

* *International ISNI VIAF 2*
* National Germany
* Artists MusicBrainz
* Drivala, Jenny, Deutsche Biographie

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Vorstellungen mit Jenny Drivala – Spielplanarchiv der Wiener Staatsoper». *archiv.wiener-staatsoper.at*. Վերցված է 24 March 2018-ին.
2. ↑  «Contributors». *www.tch.gr*. Վերցված է 24 March 2018-ին.
3. ↑  Karousos, Panagiotis. «KAROUSOS ART CRITICS: Greek opera star Jenny Drivala awarded the Prize "UNESCO Maria Callas 2016" of the Club for UNESCO of Piraeus & Islands». Վերցված է 24 March 2018-ին.
Ալեքսանդր Բոգդանով
**«Վպերյոդ» խումբ** (ռուս.՝ *Группа «Вперёд»*), 1909 թվականի դեկտեմբերին Ռուսաստանի սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական կուսակցության (ՌՍԴԲԿ) ներսում Ալեքսանդր Բոգդանովի կողմից ստեղծված օպոզիցիոն խումբ։ Կազմվել է օտզովիստներից, ուլտիմատիստներից, աստվածաշինարարության կողմնակիցներից, ինչպես նաև Կապրիի դպրոցի դասախոսներից և ուսանողներից։

Խումբը կազմում էին Գրիգորի Ալեքսինսկին, Ալեքսանդր Բոգդանովը, Մաքսիմ Գորկին, Վիրգիլի Շանցերը (Մարատ), Անատոլի Լունաչարսկին, Մարտին Լյադովը, Միխայիլ Պոկրովսկին, Պավել Լեբեդև-Պոլյանսկին, Դիմիտրի Մանուիլսկին, Վյաչեսլավ Մենժինսկին և ուրիշներ։ «Վպերյոդը» խմբակներ ուներ Փարիզում և ժնևում։ Կապրիի դպրոցի (ստեղծվել է Կապրի կղզում, Իտալիա) բոլշևիկյան կուսակցությունից հեռացած որոշ գործիչների կողմից) փակվելուց առաջ «Վպերյոդ» խմբի անդամներն ընդունել են Բոգդանովի գրած *«Արդի դրությունը և կուսակցության խնդիրները»* ծրագիրը, որը 1909 թվականի դեկտեմբերի 28-ին «Վպերյոդ» խմբի ստեղծման ծանուցման և այն «գրական կազմակերպություն» հաստատելու խնդրագրի հետ միասին ուղարկվեց ՌՍԴԲԿ Կենտկոմ։

«Վպերյոդ» խմբի ծրագիրը հակադրվում էր բոլշևիկյան առաջնորդ Լենինի գրած և ՌՍԴԲԿ V կոնֆերանսի (1908) կողմից ընդունված *«Արդի մոմենտի և կուսակցության խնդիրների մասին»* բանաձևին։ Կանգնած լինելով մախիզմի, աստվածաշինարարության դիրքերում՝ «վպերյոդականները» պահանջում էին մարքսիզմը միացնել կրոնին, պայքարել հեղափոխական մարքսիզմի դեմ։

Բոլշևիկները Լենինի գլխավորությամբ հանդես եկան «Վպերյոդ» խմբի դեմ։ Բոգդանովը վտարվել է բոլշևիկյան կուսակցությունից՝ խորհրդակցության որոշմանը չենթարկվելու համար։ ՌՍԴԲԿ ԿԿ պլենումում (1910 թվականի հունվար) «վպերյոդականները» մենշևիկների, տրոցկիստների հետ միասին «հաշտվողականների» աջակցությամբ հանդես են գալիս Լենինի և նրա կողմնակիցների դեմ։ «Վպերյոդականները» հրաժարվում են մասնակցել ՌՍԴԲԿ VI (Պրահայի) կոնֆերանսին (1912 թվական)։ 1910 թվականին, Կապրիի դպրոցի փոխարեն, խումբը Բոլոնիայում հիմնադրեց դպրոց, հրատարակեց «Առաջ» ժողովածուն։ 1912 թվականի օգոստոսին խումբը մասնակցել է Լև Տրոցկու կողմից Վիեննայում հրավիրված կոնֆերանսին։

1913 թվականի վերջին «Վպերյոդ» խումբը փաստորեն ցրվել է։ Վերջնականորեն իր գոյությունը դադարեցրել է 1917 թվականի փետրվարյան հեղափոխությունից հետո։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ЛУНАЧАРСКИЙ О ЛЕНИНЕ НАКАНУНЕ ВОЗВРАЩЕНИЯ В РОССИЮ (март — апрель 1917 г.) - Луначарский Анатолий Васильевич
**Արցախյան պատերազմի արտացոլումը հեռուստատեսությամբ** , Արցախյան շարժման սկզբնափուլում առանձին հեռուստալրագրողներ իրենց հրապարակումներում անդրադարձել են Երևանում և Ստեփանակերտում տեղի ունեցող իրադարձություններին, օրդերատիվ հեռուստասյուժեներով հերքել Կենտրոնական հեռուստատեսությամբ (Մոսկվա) հեռարձակվող Շարժումը «ծայրահեղականների» և «ազգայնամոլների» և այլ պիտակներով որակող պատվիրված սյուժեներն ու ռեպորտաժները։ Երևանի «Մայրաքաղաք» ծրագրի լրագրողներ Ա. Հովհաննիսյանը, Տ. Ռշտունին, Ա. Կարապետյանը, Ս. Գասպարյանը, Կ. Վանյանը, Կ. Դանիելյանը, Վ. Հակոբյանն իրենց հեռուստասյուժեներով լուսաբանել են Երևանում և Ստեփանակերտում ծավալվող իրադարձությունները։ 1989 թվականին կամավոր կամ գործուղումով ԱՀ են մեկնել լրագրողներ Գ. Սիմոնյանը, Ն. Գրիգորյանը, Ռ. Միրզոյանը, Բ. Կարապետյանը, Կ. Խումարյանը, Կ. Յալանուգյանը, Է. Սախինովը, Վ. Նազարյանցը և լուսաբանել ու վավերագրել են ԱՀ-ում ընթացող քաղաքական գործընթացներն ու ռազմական գործողությունները։ Շատ սյուժեներ ցուցադրվել են նաև արտասահմանյան հեռուստաալիքներով՝ օտարին ներկայացնելով Արցախյան ազատագրական պատերազմի դրդապատճառներն ու անկախացող Հայաստանի քաղաքական տեսակետները։ 1990 թվականին Մոսկվայի, ժնևի և Նյու Յորքի հեռուստաընկերությունները ցուցադրել են Բ. Կարապետյանի «Սումգայիթյան ալիքներ», «Բռնագաղթ» և «Խորհրդային զինվորի ճակատագիրը Լեռնային Ղարաբաղում» հեղինակային տեսաֆիլմերը։ 1991 թվականին հայ հեռուստալրագրողներին միացել է բուլղարուհի Ցվետանա Պասկալևան։ «Ինչ է նշանակում տեղահանում» ռեպորտաժով նա ներկայացրել է խորհրդային բանակի անմիջական մասնակցությունը Շահումյանի շրջանի հայկական բնակավայրերի բռնագաղթին։ Նրա սյուժեները և ռեպորտաժները հեռարձակվել են CNN, Ռոյթերս, Antenne 2, ՌՏՌ և Բուլղարիայի ազգային հեռոատաընկերությունների ծրագրերով։ 1994 թվականից Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությունում իր կայուն տեղն ունի ՀՀ ՊՆ «Զինուժ», իսկ ԱՀ-ում՝ ՊԲ «Գոյամարտ» ծրագրերը։

Զինադադարից հետո հնարավոր է դարձել փաստական տեսանյութերի հիման վրա վերաիմաստավորել Արցախյան շարժման և պատերազմի դեպքերն ու իրադարձությունները։ 1998 թվականից Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությամբ եթեր է հեռարձակվում «Հուշամատյան» պարբերական անոնսակնթարթը. մեկ րոպե տևողությամբ այդ շարքը, ներկայացնելով զոհված ազատամարտիկների դիմանկարները, ծննդյան և զոհվելու տարեթվերը, զուզորդվում է ձայնային՝ «Բարձրացրու գլուխդ, զինվոր, բաց հոգնած կոպերդ, քո սխրանքն անմար է, քո անունը՝ մեր սրտերում» քառատող կանչով։ ՀՀ և ԱՀ տարբեր հեռուստաընկերություններ («Արմենիա», «Երկիր մեդիա», «Ցայգ» և այլն) առանձին ծրագրերով պարբերաբար եթեր են հեռարձակում Արցախյան պատերազմի մասին պատմող սյուժեներ, հեռուստաֆիլմեր։ 

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Ղարաբաղյան ազատագրական պատերազմ (1988—1994) հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են՝ Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո ։*  |
**Չինական հորոսկոպ** (չինարեն՝ 生肖), դասակարգման սխեմա, որն ունի նշան որոշ կենդանիների և նրանց բնորոշ տարրերի հետ 12-ամյա ցիկլում: Չինական հորոսկոպը, ինչպես նաև բուդդայական օրացույցը տարածված է թյուրքալեզու Չինաստանում, Կորեայում, Ճապոնիայում և Մոնղոլիայում, ինչպես նաև արևելյան Ասիայի այլ երկրներում, ինչպիսիք են Վիետնամը, Բիրման, Նեպալը, Բութանը, Շրի Լանկան, Կամբոջան, Թաիլանդը և Լաոսը:

Անվանում
--------

«Կենդանակերպ» բառի օգտագործումը որոշակի կապ է արտացոլում կենդանակերպի արևմտյան նշանների հետ, ցիկլը այստեղ նույնպես բաժանված է 12 մասի, և դրանց մեծ մասը կապված է ինչ-որ կենդանու հետ: Այնուամենայնիվ, կան էական տարբերություններ. չինական կենդանակերպում բաժանումը կատարվում է ըստ տարիների, ամիսների, օրերի և ժամերի, և ոչ միայն ամիսների, ինչպես արևմտյան աստղագուշակության մեջ: Կենդանակերպի կենդանիները կապված չեն համաստեղությունների և երկնային ոլորտի հետ, այլ փոխկապակցված են տարվա ժամանկաների հետ:

Նշաններ
-------

Չինական կենդանակերպի նշանները պատկերող քարե փորագրություն
Կենդանակերպն ավանդաբար սկսվում է առնետի նշանով (այս կարգի պատճառների մասին շատ պատմություններ կան, դրանք թվարկված են ստորև): Ստորև բերված են բոլոր կենդանիները ըստ կարգի և երկրային ճյուղի հետ կապված։

| Կենդանի | Անվանումը չինարենով | Երկրային ճյուղ | Էերգիա | Տրիգոն | Էլեմենտ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Առնետ/մուկ** | 鼠 | 子 | Յան | Առաջին տրիգոն | Ջուր |
| **Ցուլ/եզ/գոմեշ** | 牛 | 丑 | Ին | Երկրորդ տրիգոն | Երկիր |
| **Վագր/հովազ** | 虎 | 寅 | Յան | Երրորդ տրիգոն | Ծառ |
| **Կատու/ճագար/նապաստակ** | 兔/兎 | 卯 | Ին | Չորրորդ տրիգոն | Ծառ |
| **Վիշապ** | 龍/龙 | 辰 | Յան | Առաջին տրիգոն | Երկիր |
| **Օձ** | 蛇 | 巳 | Ին | Երկրորդ տրիգոն | Կրակ |
| **Ձի** | 馬/马 | 午 | Յան | Երրորդ տրիգոն | Կրակ |
| **Այծ/գառ** | 羊 | 未 | Ին | Չորրորդ տրիգոն | Երկիր |
| **Կապիկ** | 猴 | 申 | Յան | Առաջին տրիգոն | Մետաղ |
| **Աքաղաղ** | 雞/鸡 | 酉 | Ին | Երկրորդ տրիգոն | Մետաղ |
| **Շուն** | 狗/犬 | 戌 | Յան | Երրորդ տրիգոն | Երկիր |
| **Վարազ/խոզ** | 豬/猪 | 亥 | Ին | Չորրորդ տրիգոն | Ջուր |
|

Ըստ Ռիչարդ Կուկի՝ վիշապի չինական սկզբնական նշանը (辰) կարող է կապված լինել կարիճի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

**Lua error in Մոդուլ:Քույրհղումներ at line 36: attempt to call field '?' (a nil value).**

1. ↑  Theodora Lau, *The Handbook of Chinese Horoscopes*, pp. 2—8, 30—35, 60—64, 88—94, 118—124, 148—153, 178—184, 208—213, 238—244, 270—278, 306—312, 338—344, Souvenir Press, New York, 2005
2. ↑  *Richard S. Cook* The Etymology of Chinese Chen (und) // *Linguistics of the Tibeto-Burman Area*. — University of California, Berkeley. — Т. 18. — № 2. — С. 250. — ISSN 0731-3500. Архивировано из первоисточника 30 հունվարի 2020.