recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ֆլորա Ալեքպեր ղիզի Քերիմովա** (ադրբ.՝ Kərimova Flora Ələkbər qızı, հուլիսի 23, 1941(1941-07-23), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), Ադրբեջանի էստրադային և օպերային երգչուհի, հասարակական գործիչ, Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ (1992)։

Կենսագրություն
--------------

Ֆլորա Քերիմովան ծնվել է 1941 թվականի հուլիսի 23-ին Բաքվում։ 1964 թվականին ավարտել է Ասեֆ Զեյնալլու անվան Բաքվի Երաժշտական տեխնիկումը։ 1971 թվականին ավարտել է Ադրբեջանի պետական բժշկական համալսարանը։ 1977 թվականին ավարտել է Ադրբեջանի պետական կոնսերվատորիան։ 1960-ականներին հանդես է եկել Ադրբեջանի պետական ֆիլհարմոնիկում։

1960-ականներին հանդես է եկել Ադրբեջանի պետական ֆիլհարմոնիկում։ 1983 թվականից հանդիսանում է Ադրբեջանի Հեռուստատեսության և ռադիոյի ընկերության մենակատար։ Դասական եվրոպական օպերայի, ազգային օպերային ժանրի, ժողովրդական երգերի, կոմպոզիտորական երգերի կատարողն է։ Կոմպոզիտոր Էլզա Իբրահիմովան գրեց օպերան «Աֆեթ», հատկապես Ֆլորա Քերիմովայի ձայնի համար։

Ֆլորա Քերիմովան կատարեց որոշ հայտնի ադրբեջանական կոմպոզիտորների (Ֆիքրեթ Ամիրով, Թոֆիկ Կուլիև, Էմին Սաբիթօղլի, Էլզա Իբրահիմովա, Օքտայ Ռաջաբով, Ռամիզ Միրիշլի, Շաֆիղա Ախունդովա, Օքտայ Քյազիմի, Էլդար Մանսուրով, Ֆաիկ Սուջադդինով, Ռաուֆ Հաջիև) երգերը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Азербайджанская эстрадная певица, Народная Артистка Азербайджана.
2. ↑  ФЛОРА КЕРИМОВА
3. ↑  "Flora Kerimova". Արխիվացված է the original 2019 թ․ հունիսի 3-ին. Retrieved 2018 թ․ նոյեմբերի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* FLORA KERIMOVA
* Флора Керимова - Судьба моя
* Flora Kərimova - Ana (Մայր) 1966
**Ֆունադու** (մալդիվերեն.` ފުނަދޫ), քաղաք Մալդիվյան կղզիների հյուսիսում, Շավիյանիի ատոլլի վարչական կենտրոնը։

Աշխարհագրություն
----------------

Քաղաքը գտնվում է Մալդիվյան կղզիների 51 ատոլլներից մեկի՝ Շավիյաննիի վրա։ Պատկանում է Մալդիվների ափերը ողողող Լակադիվյան ծովի ավազանին։

Բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 0 մետր։ Քաղաքը մայրաքաղաք Մալեից գտնվում է 220 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք։

Բնակչություն
------------

Ըստ 2006 թվականին Մալդիվներում անցկացված մարդահամարի տվյալների՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 1599 մարդ։ Տղամարդիկ կազմում են ամբողջ բնակչության 48 %-ը, իսկ կանայք՝ 52 %-ը։ Բնակչության բնական աճի ցուցանիշը ներկայացված է աղյուսակում.

| 1995 | 2000 | 2006 |
| --- | --- | --- |
| 432 | 799 | 1599 |

Ըստ 2006 թվականի մարդահամարի տվյալների, քաղաքի սեռատարիքային կազմը հետևյալն է. 18 տարեկանից փոքր՝ 47,3 %, 19-ից 25 տարեկան՝ 12,7 %, 26-ից 64 տարեկան՝ 34 % և 65-ից մեծ՝ 6 %:

Գրագիտության մակարդակը՝ 97, 53 %:

Տրանսպորտ
---------

Ամենամոտ օդանավակայանը Հանիմադու միջազգային օդանավակայանն է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "The administrative atolls of the Maldives and all localities of more than 2,000 inhabitants" (in անգլերեն). City Population. Retrieved 2014 թ․ հունվարի 9.
2. ↑  "Funadhoo" (in անգլերեն). Isles: The Provincial Information Management System. Արխիվացված է the original 2014 թ․ հունվարի 9-ին. Retrieved 2014 թ․ հունվարի 9. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ֆորտունա (այլ կիրառումներ)

**Ֆորտունա**, Լոռու մարզային հեռուստաընկերություն։ Հեռարձակվում է Լոռու մարզի 6 քաղաքներում (Վանաձոր, Ալավերդի, Սպիտակ, Տաշիր Ստեփանավան, Ախթալա) և նրանց հարակից գյուղերում։ Ալիքի հիմնադիր և ներկայիս գլխավոր տնօրենն է Կարեն Արշակյանը։ Եթեր է հեռարձակվում 1993 թվականից։ 2011 թ.-ի հունվարի 10-ից Լոռու մարզում 29, 35, 39, 40, 41, 43 դեցիմետրային ալիքներով։ Հեռուստաալիքը ներկայացնում է լրատվական, հասարակական, քաղաքական, մշակութային, կրոնական, սպորտային, երիտասարդական, ժամանցային հաղորդումներ։ 1999 թվականին «IFES» ընտրական համակարգերի միջազգային հաստատության կողմից արժանացել է շնորհակալագրի՝ Հայաստանի Ազգային ժողովի ընտրությունները լավագույնս լուսաբանելու համար։ 2005 թ. սեպտեմբերին Յալթայում կայացած 6-րդ միջազգային հեռուստակինո «Միասին» փառատոնում արժանացել է գլխավոր մրցանակի՝ «Տեղական ժամանակ» անվանակարգում[*փա՞ստ*]։ Հեռուստաընկերությունը 2010 թվականին մասնակցելով հեռուստատեսության և ռադիոյի ազգային հանձնաժողովի կողմից հայտարարված թվային հեռարձակման ցանցի միջոցով տարածքային սփռման ընդհանուր ուղվածության և տվյալ տարածքի բնակչության հետաքրքրությունները բավարարող հեռուստածրագրերի եթերային հեռարձակումն իրականացնելու թիվ 17 մրցույթին, 16.12.2010 թվականին ճանաչվել է հաղթող և 19.07.2011-ից սկսել է հեռարձակվել Լոռու մարզում։ Պոտենցիալ հեռուստադիտողների թիվը շուրջ 230.000 է[*փա՞ստ*]։

Հաղորդումներ
------------

| Անվանումը | Բովանդակություն |
| --- | --- |
| «Մոլորակ» | Լրատվական ծրագիր |
| «Մոլորակ հավելված» | Պատվիրված, գովազդային տեսանյութ |
| «Տեսադաշտ» | Տեղեկատվական, հասարակական հաղորդում |
| «Ժողովրդավարություն եւ մարդու իրավունքներ» | Տեղեկատվական, վերլուծական հաղորդում |
| «Իրավունքի տեղեկատու» | Իրավաբանական, տեղեկատվական հաղորդում |
| «Մարզպետարանի ժամ» | Նորություններ Լոռու մարզպետարանից |
| «Վանաձորյան օրեր» | Տեղեկատվական, վերլուծական հաղորդում |
| «Ինտերֆուտբոլ» | Ֆուտբոլային լուրեր |
| «Մուսաների ծառաները» | Տեղեկատվություն հայտնի մարդկանց մասին |
| «Լոռվա Արվեստագետներ» | Հայտնի արվեստագետների մասին հաղորդում |
| «Գրական ստուդիա» | Գրականության և գրականագետների մասին, Զրույց նրանց հետ |
| «Անցյալի անհատները» | Պատմությունում դեր ունեցող անհատների մասին հաղորդում |
| «Ֆորտmusic» | Երաժշտական բազմաժանր հաղորդում |
| «Պանդաboo» | Հումորային հաղորդում |
| «Աշխարհի շուրջ» | Պատմություններ և իրողություններ |
| «Կիսաբաց լուսամուտներ» | Թոկ-շոու՝ համագորածկցության կարգով ATV Երևանյան հեռուստաալիքի հետ |

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վիդեոալիքը ՅուԹյուբ կայքում.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "«Ֆորտունա». Մեր մասին". Արխիվացված է the original 2018 թ․ օգոստոսի 30-ին. Retrieved 2018 թ․ օգոստոսի 26.
**Ֆուրմ դը Մոնբրիզոն** (ֆր.՝ Fourme de Montbrison), ֆրանսիական պանիր կովի կաթից` կապույտ բորբոսի բծերով։ 

Ֆուրմ դը Մոնբրիզոն

Պատմություն
-----------

1972 թվականի մայիսի 9-ին Ֆուրմ դը Մոնբրիզոն և Ֆուրմ-դ'Ամբեր պանիրները ստացան AOC սերտիֆիկատը։ 22 փետրվարի 2002 թվականին պանիրները ստացան առանձին բնիկ հսկվող անվանումներ և ընդունվեցին նրանց արտադրության տարբերությունները։ Պանիրն արտադրում են Լուարա դեպարտամենտի 28 կոմունայում և Պյուի դը Դոմ դեպարտամենտի հինգ կոմունայում։ 2005 թվականին արտադրվել է 497 տոննա Ֆուրմ դը Մոնբրիզոն պանիր։

Պատրաստում
----------

Կաթնաշոռային զանգվածը աղ են անում, դասավորում են կաղապարների մեջ և տեղադրում եղևնու դարակաշարերին` հասունանալու համար։ Պանիրը հասունանում է 4-8 շաբաթ։ Յուրաքանչյուր 12 ժամը մեկ պանիրը շրջում են 90°: Ներս են մտցնում «*Penicillium roqueforti* »-ի սպորներ, իսկ հետո` բորբոսի զարգացման համար, պանիրը թափանց ծակում են հաստ երկար ասեղներով։ Մի գլուխ պանրի արտադրության համար անհրաժեշտ է մոտ 20-25 լիտր կաթ։

Նկարագրություն
--------------

Պանրի գլուխը, որը ծածկված է մոխրագույն կամ կանաչավուն բարակ չոր կեղևով, գլանաձև է և ունի 13-19 սմ տրամագիծ ու 1,5-2 կգ քաշ։ Պանրի խիտ չորավուն միջուկը կարագի դեղին գույնի է`կապույտ բորբոսի բծերով։ Յուղայնությունը 50 % է։ Ֆուրմ դը Մոնբրիզոնն ունի սուր աղիավուն համ` կաթի և ընկույզի բուրմունքով։

Ֆուրմ դը Մոնբրիզոնը մատուցում են հացի պատառիկներով և գինով։ Պանրին ամենից լավ են համապատասխանում *Sauternes* կամ *Rivesaltes* գինիները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "La Fourme de Montbrison" (in ֆրանսերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ օգոստոսի 25-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 16. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  "Décret du 22 février 2002 relatif à l'appellation d'origine contrôlée « Fourme de Montbrison »" (in ֆրանսերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ օգոստոսի 25-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 16. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Գրականություն
-------------

* *Masui, Kazuko; Tomoko Yamada.* French Cheeses. — Dorling Kindersley, 1996. — P. 134. — ISBN 0-7513-0896-X

Արտաքին հղումներ
----------------

* "Фурм-де-Монбризон на сайте Гастроном.ру" (in ռուսերեն). Արխիվացված from the original on 2012 թ․ ապրիլի 21. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 16.
* "Фурм-де-Монбризон" (in ռուսերեն). Արխիվացված է the original 2010 թ․ մայիսի 7-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 16. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
* "Fourme de Montbrison" (in ֆրանսերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 21-ին. Retrieved 2011 թ․ օգոստոսի 16.
**Ուղտասար**, լեռ Հայաստանի Հանրապետության Սյունիքի մարզում՝ Սյունիքի բարձրավանդակի կենտրոնական հատվածում, Սիսիանից մոտ 30 կմ հեռու, 3000-3300 մ ծովի մակերևույթից բարձրությամբ, որտեղ 1968 թվականին հայտնաբերվել է ժայռապատկերներով հարուստ հնավայր։

Ավանդություն
------------

Ժողովուրդը վայրն անվանել է Ուղտասար՝ Սև և Ալ լճերի միջև ընկած լեռնային տեղանքը սապատավոր ուղտի նմանեցնելու պատճառով։ Պատմում են նաև, որ ժամանակին լեռան լանջին ուխտավորները զոհաբերել են իրենց որսը, ապա այն պատկերել քարերի վրա, իսկ նախքան զոհաբերության արարողությունը երկար և դժվարին ճանապարհ անցել, մինչև զոհ մատուցելը՝ մարմնով մաքրվել Ուղտասարի լճերում։ Իրականում Ուղտասարը նախնադարյան ժամանակների մարդկանց ասոցիատիվ, պատկերավոր և գեղարվեստական մտածողության արգասիքն է, նրանց աշխարհընկալման, հոգեբանության, հավատալիքների և հմայությունների սրբատեղի *քարեդարանն* է բաց երկնքի տակ։

Ժայռապատկերներ
--------------

Հիմնական հոդված՝ Ուղտասարի ժայռապատկերներ
Ուղտասար հնավայրում հայտնաբերվել են ավելի քան 2000 ժայռապատկերներ՝ ցրված լեռան ստորոտներում, հրաբխային խառնարանից գոյացած մանր լճակների շուրջ, ձորակներում և դարավանդներում։ Դրանք Սյունիքի հնագույն հուշարձաններից են։ Ժայռապատկերների մեծ մասը փորագրված է պղնձագույն և սև ժայռաբեկորների հորիզոնական կամ ուղղաձիգ հարթ մակերևույթներին՝ 2-6 սմ խորության, 2-20 մմ լայնության խորագծերով։

Ժայռապատկերների բովանդակությունը բազմազան է. դրանցում տեղ են գտել որսորդությանը, մարդուն շրջապատող բնաշխարհին, հմայական արարողություններին, տիեզերական պատկերացումներին, հատկապես արևի պաշտամունքին աղերսվող տեսարաններ։ Ուղտասարում ամենահին ժայռապատկերները վերաբերում են մ.թ.ա. V-IV հազարամյակներին։ Զանգվածեղ ժայռաբեկորների վրա դրոշմված են եղջերուների, գիշատիչների մեծադիր ծավալային պատկերներ։

* 
* 
* 
* 
*

Տես նաև
-------

* Ուղտասարի ժայռապատկերներ
* Ծղուկ լեռ

Գրականության
------------

* Կարախանյան Գ. Սաֆյան Պ. Սյունիքի ժայռապատկերները. Հայաստանի հնագիտական հուշարձանները, 4, Ժայռապատկերներ, պրակ 1, Երևան, 1970։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Հայաստանի Հանրապետության Ֆիզիկաաշխարհագրական օբյեկտների համառոտ տեղեկատու-բառարան, Երևան, «Գեոդեզիայի և քարտեզագրության կենտրոն ՊՈԱԿ», 2007, էջ 125 — 150 էջ։
2. ↑  "Հիմնական տեսարժան վայրերը - Ուղտասար". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 6-ին. Retrieved 2010 թ․ մայիսի 22. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
***Amsterdam***, Ժակ Բրելի երգը, որը առաջին անգամ կատարվել է 1964 թվականին։

Պատմություն
-----------

Բրելի ամենահայտնի ստեղծագործություններից մեկը, որը իր հայտնիությամբ զիջում է միայն *Ne me quitte pas* երգին։ Գրվել է հնամյա անգլիական *Greensleeves* երգի մոտիվների հիման վրա՝ «բրելյան կրեշչենդոյին» հատուկ անփոփոխ տեմպով։ Առաջին անգամ երգը կատարվել է «Օլիմպիա» համերգի ժամանակ 1964 թվականի հոկտեմբերի 16-ին, որտեղ հանդիսատեսը մեծ սիրով է ընդունել երգը՝ շարունակական ծափահարություններով ճանապարհելով երգչին։ Պասկալ Սևրանի կարծիքով՝ այդ ստեղծագործության ներկայացման երեկոն «Օլիմպիայի» պատմության ամենախոշոր իրադարձություններից մեկն էր։

1964 թվականի հոկտեմբերի 21-ին հրապարակվել է *Olympia 1964* համերգային ձայնասկավառակի կազմում։ Ստուդիական ձայնագրություն չի կատարվել, և հանրահայտ կարծիք է այն, որ ինքը հեղինակը, իբր, չի սիրել այս ստեղծագործությունը։ Նման կարծիքը հիմնված է այն փաստի վրա, որ Բրելը սկզբնապես որոշել էր կատարել *Amsterdam* երգը համերգի ամենասկզբում՝ հավանաբար չհաշվարկելով լսարանի մոտ ունեցած հաջողությունը, սակայն փորձին ներկա գտնվող հանդիսատեսի արձագանքը ստիպել է նրան փոխել իր կարծիքը։

Համերգի հեռարձակումը Europe 1 ռադիոկայանով ևս նպաստել է երգի ֆենոմենալ հաջողությանը։ Բրելը սովորաբար իր ստեղծագործությունները մի համերգի ժամանակ երկրորդ անգամ չէր կատարում, և երկու բացառություններից մեկը, ինչպես պատմում էր իրեն նվագակցող Ժան Կորտին, արվել էր հենց այդ երգի համար՝ հանդիսատեսի խնդրանքով 1965 թվականին Մոսկվայում։

*Amsterdam* երգը մինչ օրս հաճախ կատարվում է տարբեր երաժիշտների կողմից տարբեր լեզուներով։ Երգի անգլերեն թարգմանությունն արել է Մորտ Շումանը, և առաջին անգլալեզու տարբերակը ձայնագրել է Սքոթ Ուոքերը 1967 թվականին։ Առավել հայտնի տարբերակը պատկանում է Դևիդ Բոուիին (1973)։

Քավեր տարբերակներ և ադապտացիաներ
--------------------------------

* Մորտ Շուման՝ անգլերենով (1978)
* Parabellum (իր սեփական, առավել կոպիտ տեքստի տարբերակով) (1986)
* Միշել Թոռը (ով ունի իր սեփական երգը նույն անվամբ) տրիբյուտ հավաքածուի համար
* Իզաբել Բուլե՝ *Au moment d'être à vous* (2002)
* Les Enfoirés (Գարու, Սերժ Լամա, Հելեն Սեգարա) — *Tous dans le même bateau* (2002)
* Ուտե Լեմպեր՝ *But One Day...* (2002), ֆրանսերեն և անգլերեն
* I Muvrini՝ ֆրանսերեն և կորսիկաներեն։ Նաև երգը կատարել են Ուտե Լեմպերի հետ միասին, իսկ 2008 թվականի մարտի 15-ին Բրյուսելում կատարել են Ֆլորան Պանյիի և երգչախմբի հետ միասին։
* Մարկ Ալմոնդ՝ *Brel Extras* (2008), անգլերեն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Jacques Brel's Amsterdam sample of Traditional Folk's Greensleeves". WhoSampled. 2010 թ․ հուլիսի 22. Retrieved 2012 թ․ հունվարի 9.
2. ↑  "Jacques Brel". Last.fm. Retrieved 2012 թ․ հունվարի 9.
3. ↑

Արտաքին հղումներ
----------------

* "Ces chansons qui font l'histoire". Eduscol.education.fr. Արխիվացված է the original 2019 թ․ դեկտեմբերի 9-ին. Retrieved 21.02.2016.
* ""Amsterdam", que n'aimait pas Jacques Brel". Franceinfo.fr, 22.07.2013. Արխիվացված է the original 2016 թ․ ապրիլի 20-ին. Retrieved 21.02.2016.
* "Jacques Brel – Amsterdam". Memoirequichante.com, 2.10.2011. Արխիվացված է the original 2016 թ․ փետրվարի 17-ին. Retrieved 21.02.2016.
* "Jacques Brel. Dans le port d'Amsterdam. Analyse des paroles". Storyanddrama.com, 27.11.2013. Retrieved 21.02.2016.
**Բեռնարդ**, գարեջրի առևտրային ապրանքանիշ, արտադրվում է չեխական Վիսոչինա երկրամասի Հումպոլոց քաղաքի մասնավոր գարեջուր արտադրող ընկերության կողմից։ Առևտրային ապրանքանիշն անվանվել է հիմնադիրներից մեկի՝ Ստանիսլավ Բեռնարդի ազգանունով։

Պատմություն
-----------

Ապրանքանիշի պատմությունը սկսվել է 1991 թվականին, երբ երեք չեխ գործարար վերագործարկել են Գումպոլեցի գարեջրի գործարանի արտադրությունը, որը հիմնադրվել էր դեռևս XVI դարում։ «Բեռնարդ» գործարանային ապրանքանիշի գարեջուրը երկրում շատ արագ մեծ թվով երկրպագուներ գտավ, որն անհրաժեշտություն է առաջացրել ընդլայնել արտադրությունը։ Այդպիսի ընդլայնման համար ֆինանսական ապահովման նպատակով 2000 թվականին ընկերությունը վերակազմակերպվել է բաժնետիրական ընկերության, իսկ 2001 թվականին տեղի է ունեցել ռազմավարական ներդրում․ դա եղել է բելգիական գարեջուր արտադրող Duvel Moortgat ընկերությունը։ Բելգիական ներդրումները ներկայումս կազմում են բաժնետիրական ընկերության կանոնադրական կապիտալի կեսը։ Նեդրումների շնորհիվ ընկերությունն ուժեղացրել է իր դիրքերը գարեջրի ներքին շուկայում, ինչպես նաև սկսել է ակտիվորեն արտահանել իր արտադրանքը։ Ներկայումս ТМ «Bernard» գարեջուրը վաճառվում է այնպիսի երկրներում, ինչպիսիք են Սլովենյան, Ռուսաստանը, Շվեդիան, Մեծ Բրիտանիան, Դանիան, Ավստրալիան, Ուկրաինան, Հունաստանը, Գերմանիան, Ֆինլանդիան, Լեհաստանը, Վրաստանը և ԱՄՆ։

Տեսականի
--------

Այսօր ТМ «Bernard» ունի մի շարք տեսակներ, որոնց մի մասը ավանդական պիլզներ տեսակին է պատկանում, մյուսներն արտադրվում են լրացուցիչ բաղադրիչների հավելումներով և այլ տեխնոլոգիական գործընթացներով։

* **Světlé** — խտություն․ 10,0 %, թնդություն․ 3,8 %։
* **Světlý ležák 11 °** — խտություն․ 11,0 %, թնդություն․ 4,5 %։
* **Světlý ležák 12 °** — խտություն․ 12,0 %, թնդություն․ 4,7 %։
* **Sváteční ležák** — խտություն․ 12,0 %, թնդություն․ 5,0 %. Շուկայում է 2005 թվականից։
* **Speciální černé pivo 13 °** — խտություն․ 13,0 %, թնդություն․ 5,1 %. Մուգ։
* **Jantarový ležák** — խտություն․ 11,0 %, թնդություն․ 4,5 %։ Կիսամուգ։
* **OX** — խտություն․ 14,0 %, թնդություն․ 5,8 %. Թունդ։

Բացի դրանից արտադրվում է ոչ ալկոհոլային (ալկոհոլի պարունակությունը մինչև 0,5 %) գարեջուր **«Bernard s čistou hlavou»** ապրանքանիշով, որն այսօր ներկայանում է գարեջրի երեք տեսակներով․ գարեջուր Free (բաց), Jantar (կիսամուգ) և Švestka (սալորագույն)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Чешская пивоварня Бернард (Rodinny Pivovar Bernard) описание история марки пива - Пивной ресторан Бургомистр в центре Москвы". *www.burgermeister.ru*. Արխիվացված է the original 2018 թ․ հոկտեմբերի 13-ին. Retrieved 2018 թ․ նոյեմբերի 8.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Էքսկուրսիա ժամանակակից գարեջրի արտադրամաս Չեխիայում։ Ֆոտոռեպորտաժ
* Պաշտոնական կայք ТМ «Bernard» (անգլ.), (չեխ.), (գերմ.), (շվեդ.)
**Վիկտոր Անտոնի Հովհաննիսյան** (նոյեմբերի 22, 1948(1948-11-22), Ախալցխա, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ գեղանկարիչ։ Հայաստանի նկարիչների միության անդամ։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Ախալցխայի Նորշեն-Ծխալթբիլա գյուղում։ 1966 թվականին տեղի միջնակարգն ավարտելուց հետո տեղափոխվել է Երևան։ 1974 թվականին ավարտել է Խաչատուր Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական ինստիտուտի Գեղագիտության բաժինը։ 1976 թվականից Պետական Հեռուստատեսության նկարիչ ձևավորողն է՝ տաղավարների և հաղորդումների նկարազարդումներով։

Նրա ձևավորմամբ են եթեր հեռարձակվել ուսումնական խմբագրության համարյա ողջ հաղորդաշարերը «Հայ ժողովրդի պատմություն», «Պատմության և մշակույթի հուշարձանները», «Մեր լեզուն մեր խոսքը», ֆրանսերեն, անգլերեն, ռուսերեն հեռուստադասերը, «Բարի գիշեր» իրիկնային հեքիաթի նկարազարդումները, երաժշտական, երիտասարդական, հասարակական, քաղաքական հաղորդումները։ Լրատվական «Լրաբեր», «Օր 7-րդ», երաժշտական «Հայ երգի ակումբ», հասարակական-քաղաքական «Հինգշաբթի», «Հայ տուն"», «Գավիթ», ժամանցային «Սրճարան տանգո», «Խոշոր շահում», «Ոսկե զառ», «Համով լոտո», «Բարի լոտո» և այլ հաղորդաշարեր։

Եղել է եթերի անմիջական հսկող նկարիչ՝ ներդիրների և տաղավարների ձևավորումներով։
1993 թվականից՝ Պետական Հեռուստատեսության գլխավոր նկարիչ, «Նորք» հեռուստատեսության ստեղծումից հետո՝ այս հեռուստատեսության գլխավոր նկարիչ։

Նրա նկարազարդումներով են տպագրվել մի շարք գրական գործեր. «Նոթեր Շերլոկ Հոլմսի մասին» (Արթուր Կոնան Դոյլ), «Ծաղիկներս մնացին հեռվում» (Բոգդան Վերդյան), «Պատերազմի ծուխը» (Հովհաննես Մելքոնյան), «12 ճանապարհորդություն դարերի խորքը» (Կարեն Մուսաելյան) «Կանաչ կամուրջ» (Սարգիս Խարազյան), մանկա-պատանեկան ինչպես նաև «Նորշեն-Ծղալթբիլա» և «Իմ բնօրրան Խաշուտ» գրքերը։
Ունեցել է անհատական և մասնակցել հանրապետական ցուցահանդեսներին։

2008 թ. նկարել է Երևանի մարզահամերգային համալիրի սրահի ճակատային մասի «Հաղթական պար» (4000x100 սմ) պաննոն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Baghdasaryan, Aram. "AV Production - Վիկտոր Հովհաննիսյան". *avproduction.am*. Արխիվացված է the original 2020 թ․ օգոստոսի 6-ին. Retrieved 2016 թ․ նոյեմբերի 22. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* myART.am-ը գեղանկարչի մասին Archived 2013-01-13 at the Wayback Machine.
* norshen.ru-ն գեղանկարչի մասին
**Ֆինլանդական առևտրային բանկ** (ֆիններեն՝ Suomen Kauppapankki Osakeyhtiö), ֆինանսավարկային հաստատություն, որը գտնվում է Վիբորգում։ Լենինի և Լենինգրադյան պողոտաների անկյունում գտնվող բանկային շենքերի համալիրն ընդգրկված է ճարտարապետական հուշարձանների ցանկում։

Պատմություն
-----------

Ֆինլանդական առևտրային բանկը ստեղծվել է 1907 թվականին Հարավային և Արևելյան Ֆինլանդիայի հաճախորդներին սպասարկելու համար, այն բանից հետո, երբ Հյուսիսային բանկը որոշում կայացրեց վարչությունը տեղափոխել Վիբորգից Հելսինկի։ Բանկի և «Կարելիա» բաժնետիրական ընկերության կարիքների համար 1911-1915 թվականներին Վիբորգի գլխավոր փողոցում երեք փուլով կառուցվել է երեք մասից բաղկացած շենք՝ ճարտարապետ Ունո Ուլբերգի նախագծով, որը ընդգրկում է գլխավոր բանկային գրասենյակը, խանութներ և բնակելի տարածքներ։

Նյուլանդի ստեղծած քանդակը
Առաջին փուլում՝ 1911-1912 թվականներին, կառուցվել է կենտրոնական քառահարկ շենքը, որտեղ տեղակայված են գործառնական դահլիճը և բնակարաններ բանկի աշխատողների համար։ Նրա ճակատային մասը երեսապատված է Հանկոյի հանքավայրի մոխրագույն գրանիտով՝ զարդարված Ֆելիքս Նյուլանդի ստեղծած կանանց զույգ քանդակներով, ծաղկեփնջերով և Մերկուրիի գավազանով։ Առաջին հարկը հատկացված է խանութներին։ Պատկառելի սանդուղքը տանում է դեպի գործառնական դահլիճ, որը զբաղեցնում է երկրորդ կամ երրորդ հարկերը՝ Գերմանիայում պատրաստված առաստաղային վիտրաժներով։ Չորրորդ հարկի բնակելի տները նախատեսված են եղել բանկի աշխատակիցների համար։

Ավելի ուշ կառուցված հինգ հարկանի կողային շենքերը, ի տարբերություն կենտրոնական շենքի, վերին հարկերի ճակատային մասում հարդարված են կարմիր աղյուսով։ Այդտեղ տեղակայված են առևտրային և բնակելի տարածքներ։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Ֆինլանդիայի առևտրական բանկը սկսեց դժվարություններ կրել։ Նրա բաժնետոմսերի զգալի մասը ձեռք էր բերվել հարևան Սավո-Կարելական բաժնետիրական բանկի կողմից, որը 1923 թվականին իր մասնաբաժինը վերավաճառեց Հելսինկիում գտնվող Ֆինլանդական բաժնետիրական բանկին, իսկ 1924 թվականից ի վեր դադարեցրեց բանկի գործունեությունը որպես ինքնուրույն կազմակերպություն։ Այնուամենայնիվ, գործառնական դահլիճը հետագայում օգտագործվում էր բանկային հաստատությունների կողմից։ Խորհրդա-Ֆիննական պատերազմներից հետո (1939-1944) այն զբաղեցվեց Խնայբանկի կողմից, այնուհետև դարձավ Խնայբանկի ստորաբաժանում։ Բնակելի և առևտրային տարածքները նույնպես օգտագործվում են նախատեսված նպատակներով։ 1997 թվականին վերանորոգվեց բանկային դահլիճը` վերականգնվեցին առաստաղի վիտրաժները։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Приказ Комитета по культуре Ленинградской области № 01-03/15-63 от 01.12.2015
2. ↑  "Виртуальный Выборг 1939". Արխիվացված է the original 2020 թ․ փետրվարի 22-ին. Retrieved 2020 թ․ հուլիսի 20. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Գրականություն
-------------

* Кепп Е.Е. Выборг. Художественные достопримечательности / Ред. О.В. Казаков. — Выборг: «Фантакт», 1992. — 200 с.
* Неувонен П. Пёюхья Т. Мустонен Т. Выборг. Архитектурный путеводитель / Пер. Л. Кудрявцевой. — 2-е изд. — Выборг: «СН», 2008. — 160 с. — ISBN 5-900096-06-8.
**Գրիգոր Լևոնի Միրզա-Ավագյան** (1925, Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - 1984, Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բժիշկ, վիրաբույժ, բժշկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր։

Կենսագրություն
--------------

Գրիգոր Միրզա-Ավագյան ծնվել է 1925 թվականին Երևանում, իրավաբանի ընտանիքում։ Նրա դաստիարակության վրա ազդեցություն են ունեցել մտավորական ընտանիքի անդամները և վիրաբույժ, պրոֆեսոր, Հայաստանում ժամանակակից վիրաբուժության հիմնադիրներից Հարություն Միրզա-Ավագյան։ 1942 թվականին Գրիգոր Միրզա-Ավագյանն ընդունվել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը և այն ավարտել 1947 թվականին։

1950-1955 թվականներին աշխատել է որպես գլխավոր բժիշկ և ղեկավարել Սիսիան քաղաքի շրջանային հիվանդանոցի վիրաբուժական բաժանմունքը։

1955 թվականին մասնակցել է վիրաբույժների XXVI համամիութենական համագումարին, իսկ որոշ ժամանակ անց կատարելագործվել Մոսկվայում։ Վեցամսյա դասընթացներ է անցել Մոսկվայի Ա․Վիշնևսկու անվան կլինիկայում, որտեղ սովորել է տեղական անեստեզիա։

1955 թվականից 17 տարի աշխատել է Երևանի պետական բժշկական համալսարանի հոսպիտալային վիրաբուժության ամբիոնում։ 1974 թվականից մինչև կյանքի վերջը եղել էնույն համալսարանի վիրաբուժության ամբիոնի վարիչը։

1975-1984 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ գլխավոր վիրաբույժ, որից հետո՝ Հայաստանի վիրաբույժների միության խորհրդի նախագահ և վիրաբույժների համամիութենական ընկերության վարչության անդամ, Բելառուսի վիրաբուժական միության պատվավոր անդամ։

Մահացել է 1984 թվականին։

Գիտական գործունեություն
-----------------------

Գրիգոր Միրզա-Ավագյանի գիտական գործունեությունը հիմնականում նվիրված է որովայնի խոռոչի, թոքերի, անոթների և միզասեռական օրգանների հիվանդությունների վիրաբուժական ժամանակակից եղանակների ներդրմանը։

Մոտ 90 գիտական աշխատանքի և 4 մենագրության հեղինակ է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "ГРИГОРИЙ ЛЕВОНОВИЧ МИРЗА-АВАКЯН" (PDF). Արխիվացված է the original (PDF) 2021 թ․ նոյեմբերի 15-ին. Retrieved 2021 թ․ օգոստոսի 21. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Հայ ականավոր վիրաբույժներ
3. ↑  "ՀԱՅ ԳԻՐՔ".

Արտաքին հղումներ
----------------

* Мирза-Авагян Григорий Левонович
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Սիմոնյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Արմեն Արշալույսի Սիմոնյան** (1932, Հացառատ, Նոր Բայազետի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ կենսաքիմիկոս, ՌԴ բնական և էկոլոգիական գիտությունների ակադեմիաների ակադեմիկոս, կենսաբանական գիտությունների դոկտոր, Գավառի պետական համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր է, Հայաստանի գիտության վաստակավոր գործիչ, Գավառ քաղաքի պատվավոր քաղաքացի։

Կենսագրություն
--------------

Արմեն Սիմոնյանը ծնվել է 1932 թվականին, Հացառատ գյուղում։ 1958 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1960 թվականից աշխատանքի է անցել Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայում, 1975 թվականին նշանակվել է սաղմնաքիմիայի լաբորատորիայի վարիչ։ 1974 թվականին ստացել է կենսաբանական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան։ 1991 թվականից աշխատում է Գավառի պետական համալսարանում, 1996 թվականին նշանակվել է բնագիտության ամբիոնի վարիչ։

Արմեն Սիմոնյանի աշխատանքները նվիրված են կենդանիների օնտոգենեզում նյարդային հյուսվածքում կենսաէներգետիկական մեխանիզմների բացահայտմանը, այդ պրոցեսների օնտոգենետիկ ու ֆիլոգենետիկ էվոլյուցիոն փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը։

Նրա անունը ընդգրկվել է ԱՄՆ-ում հրատարակվող «Ով ով է աշխարհում» համաշխարհային կենսագրական հանրագիտարանի, ինչպես նաև Քեմբրիջի (Մեծ Բրիտանիա) հրատարկվող Միջազգային կենսագրական հանրագիտարանի մեջ։

Աշխատություններ
---------------

Արմեն Սիմոնյանը մոտ 400 գիտական աշխատանքների, մենագրությունների և կենսաբանական բառարանների հեղինակ և համահեղինակ է, այդ թվում՝ Ռուս-հայերեն կենսաքիմիական բառարան (համահեղինակ, 1997) և Ռուս-անգլերեն-հայերեն կենսաբանական բացատրական բառարան (համահեղինակ, 1998)։

Անդամակցություն
---------------

* Ուղեղի ուսումնասիրության միազգային կազմակերպության անդամ (1995)
* Կենսաքիմիկոսների եվրոպական ընկերության անդամ (1970)
* ՌԴ էկոլոգիական ակադեմիայի անդամ (1996) ակադեմիաների անդամ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Հանրապետության նախագահի հրամանագրերը". *president.am*. Retrieved 2021 թ․ օգոստոսի 27.
2. ↑  "Սիմոնյան, Արմեն Արշալույսի,".(չաշխատող հղում)
3. ↑  Սիմոնյան, Արմեն Արշալույսի; Բատիկյան, Իդա Հրանտի (1998). Ղանդիլյան, Պապին Արտաշեսի; Հարությունյան, Ռուբեն Միքայելի (eds.). *Ռուս-անգլերեն-հայերեն կենսաբանական բացատրական բառարան =: Русско-англо-армянский биологический толковый словарь= Russian-english-armenian biological explanatory dictionary*. Երևան: Գիտություն. Արխիվացված է the original 2021 թ․ օգոստոսի 27-ին. Retrieved 2021 թ․ օգոստոսի 28. `{{cite book}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հայ քիմիկոսներ, Ռոմիկ Հարությունյան, Սերգեյ Գրիգորյան, ԵՐԵՎԱՆԻ ՊԵՏԱԿԱՆ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ, էջ 253 Archived 2021-08-26 at the Wayback Machine.
* Սիմոնյան Արմեն Արշալույսի Archived 2021-08-27 at the Wayback Machine.
**Ջուլբարս,** ականաորոնողական ծառայության շուն, Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։ Եղել է Խարկովի կինոլոգ-հրահանգիչ, 37-ի հրամանատար Ալեքսանդր Մազովերի կնոջ՝ Դինա Սողոմոնի Վոլկացի անձնական շունը։

Մականվան ծագում
---------------

Ջուլբարս անունով մեկ այլ շուն, խորհրդային БА-10 զրահամեքենայի անձնակազմի շունը
1935 թվականին, երբ թողարկվեց համանուն ֆիլմը, «Ջուլբարս» («վագր») մականունը հայտնի դարձավ՝ հատկապես հովվաշների համար։ Պատերազմին մասնակցած շատ շներ կրում էին այս մականունը, ինչի պատճառով նրան հաճախ շփոթում էին հայտնի սակրավոր շան հետ։

Զինվորական ծառայություն
-----------------------

Ջուլբարսը կարողանում էր առանց մեծ ջանքերի հայտնաբերել 7,5 հազար ական և ավելի քան 150 արկ։ Ջուլբարսը մասնակցել է Դանուբի ափի պալատների, Պրահայի ամրոցի և Վիեննայի մայր տաճարի ականազերծմանը։

1944 թվականի սեպտեմբերից մինչև 1945 թվականի օգոստոսը մասնակցելով Ռումինիայի, Չեխոսլովակիայի, Հունգարիայի և Ավստրիայի տարածքում ականազերծմանը՝ «Ջուլբարս» մականունով ծառայողական շունը հայտնաբերել է 7468 ական և ավելի քան 150 արկ։
Շան զարգացած հոտառության մասին նշել են նաև Կանևում Տարաս Շևչենկոյի գերեզմանը և Կիևի Վլադիմիրի տաճարը ականազերծած սակրավորները։

Առասպելներ
----------

Ինտերնետում Ջուլբարս շան մասին կա մի քանի առասպել։

Ապացուցվել է, որ 1945 թվականի մարտի 21-ին մարտական առաջադրանքի հաջող կատարման համար Ջուլբարսը պարգևատրվել է «Մարտական ծառայություն» մեդալով։ Նա միակ շունն է, որը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ստացել է այդ պարգևը։ Սակայն դա չի հաստատվում պարգևատրման տվյալների բազաներում, իսկ պարգևի կանոնադրությունը չի ենթադրել պարգևատրել կենդանիներին։

Նշվում է նաև, որ Հաղթանակի շքերթի ժամանակ Ջուլբարսին տարել են Ստալինի տարազաբաճկոնի (որոշ աղբյուրներում՝ շինելի) տեփուրի վրա (որոշ աղբյուրներում՝ ձեռքերի վրա) վերջինիս անձնական կարգադրությամբ, քանի որ շունը չէր կարող ինքնուրույն քայլել՝ վերջերս ստացած վիրավորման պատճառով։ Դա ևս չի հաստատվել շքերթի լուսանկարներում։ Պատմաբան Վլադիմիր Մեդինսկին վերջնականապես հաստատել է, որ շունը Հաղթանակի շքերթում չի եղել։

Ենթադրվում է, որ երկու առասպելների սկզբնաղբյուրը Մարկ Շթեյնբերգի հոդվածներն են «Հրեական աշխարհ» և «Ռուսական գլոբուս» ինտերնետ-հրատարակություններում։

Կա նաև ենթադրություն, որ Ջուլբարսը նկարահանվել է Ջեք Լոնդոնի «Սպիտակ Ժանիք» վեպի հիման վրա նկարահանված ֆիլմում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  "Овчарка Джульбарс - собака-герой войны". Русская Правда. Արխիվացված է the original 2019 թ․ մարտի 20-ին. Retrieved 2019 թ․ մարտի 22. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Два лётчика и собака
3. ↑  Центральный архив Министерства обороны
4. ↑  Их нужно знать по именам!
5. ↑  "Мединский: легендарный пес Джульбарс не участвовал в Параде 1945 года". *РИА Новости* (in ռուսերեն). 20200615T1413. Retrieved 2020 թ․ հունիսի 29.

Գրականություն
-------------

* *Светлана Гладыш*. Гражданская специальность — актриса.
* *Лужков Ф. М.* Служебные собаки и их применение. — М. 1963.
**Binaries**, ռուսական առցանց նախագիծ, վեբ կայք, որը նվիրված է համակարգիչային խաղերին։ Կայքը պարունակում է նորություններ և հոդվածներ բոլոր խաղային համակարգերի համար՝ PlayStation 3, Xbox 360, Nintendo Wii, Nintendo DS, PSP, և iPhone։

Անվանում
--------

«binaries» անվանումը առաջացել է «binary» բառից, որը նշանակում է «բինարային»։ Նշանակում է երկուական կոդ, որից կազմված են էլեկտրոնային ծրագրերը, այդ թվում և խաղերը։ Հնարավոր է, որ միտքը առաջ է եկել Game.EXE ամսագրի անունից, որը կազմված է ․exe ֆայլի տեսակից և ֆորմատից, որը օգտագործվում է DOS, Microsoft Windows և այլ օպերացիոն համակարգերի համար։

Պատմություն
-----------

Կայքը հիմնվել է 2007 թվականին և սկզբնական շրջանում եղել է Իգոր Կուզնեցովի հեղինակային բլոգը։ Նա աշխատաել է այնպիսի հրատարակչություններում ինչպիսիք են՝ Gameplay (Ուկրանիա) և FHM (Ռուսաստան)։

2008 թվականին կայքը «Gaming» անվանակարգում հաղթեց Enthusiast Internet Award 2007 մրցանակաբաշխությունում։ 2009 թվականի փետրվարին կայքը երկրորդ անգամ արժանացավ նույն մրցանակին։

Սկսած 2008 թվականի դեկտեմբերից ամեն գրանված օգտատեր ստացավ հնարավորություն հրապարակել իր հոդվածները, որից հետո binaries-ը դադարեց հեղինակային բլոգ լինելը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ""binaries" - победитель EIA 2007". Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 11-ին. Retrieved 2009 թ․ դեկտեմբերի 27.
2. ↑  "Шорт-лист EIA-2007". Արխիվացված է the original 2012 թ․ հոկտեմբերի 25-ին. Retrieved 2009 թ․ դեկտեմբերի 27.
3. ↑  ""Gameland" — Итоги конкурса Enthusiast Internet Award". Արխիվացված է the original 2014 թ․ հունվարի 19-ին. Retrieved 2009 թ․ դեկտեմբերի 27. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  ""binaries" - победитель EIA 2008". Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 11-ին. Retrieved 2009 թ․ դեկտեմբերի 27.
5. ↑  "Самая денежная премия Рунета нашла победителей". Արխիվացված է the original 2010 թ․ հունիսի 28-ին. Retrieved 2009 թ․ դեկտեմբերի 27. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
6. ↑  ""binaries" - коллективный блог". Արխիվացված է the original 2012 թ․ ապրիլի 11-ին. Retrieved 2009 թ․ դեկտեմբերի 27.
**Ֆիլիպ Իհարթ** (փետրվարի 4, 1950(1950-02-04), Coffeyville, Մոնտգոմերի շրջան, Կանզաս, ԱՄՆ), Kansas պրոգրեսիվ ռոք խմբի թմբկահար։ Նա և Ռիչ Ուիլիամսը միակ անդամներն են, որոնք հայտնվել են Կանզասի ամեն ալբոմում։ Թեև նրա հեղինակային ներդրումը խմբի մեջ մեծ չէ, նա դարձել է երկու մեծագույն հիթերի համահեղինակ՝ «Point of Know Return» և «Play the Game Tonight»։ Վերջին տարիներին նա իր վրա է վերցրել խմբի կառավարման պարտականությունները։

Վաղ տարիներ
-----------

Ծնվել է Կանզաս նահանգի Կոֆֆեվիլ քաղաքում 1950 թվականի փետրվարի 4-ին։ Իհարթը սկսել է նվագել թմբուկների վրա ավագ դպրոցում։ Նա ապրել է աշխարհի տարբեր տեղերում, քանի որ նրա հայրը ծառայել է Ֆիլիպինների և Ճապոնիայի ռազմաօդային ուժերում։

Կարիերա
-------

Իհարթը կապնվել է Քերի Լիվգրենի հետ նրա «White Clover» խմբին միանալու համար, դրանից հետո, երբ լսել է, որ Լիվգրենի Կանզաս խումբը բաժանվել է։ White Clover-ի հետ նա ելույթներ է ունեցել Նոր Օռլեանի փոփ փառատոնի ժամանակ 1969 թվականին, ինչը նրա վրա մեծ ազդեցություն է թողել։ White Clover-ը շուտով վերանվանվել է Kansas-ի։ Այս երրորդ Կանզաս դարձել է հայտնի ամերիկյան պրոգրեսիվ ռոք խումբ։

1970-ականների սկզբում Իհարթը, ինչպես նաև շատ ամերիկացի երաժիշտներ, ուզում էր ավելի ուշադիր ուսումնասիրել և նվագել «բրիտանական» երաժշտության ոճով, որը հայտնի էր այն ժամանակ, դրա համար էլ տեղափոխվել է Անգլիա։ Նրան դուր չի եկել մթնոլորտը, և նա վերադարձել է Ամերիկա։ 1978 թվականին նա և երգիչ Սթիվ Ուոլշը հրավիրվել են Սթիվ Հաքեթի «Please Don't Touch» երկրորդ սոլո ալբոմին նվագելու։

Անձնական կյանք
--------------

Ֆիլ Իհարթը ունի մեկ դուստր (Էյվերի) և մեկ որդի (Նոա)։ Նոայի աուտիզմի պատճառով Էհարթը դարձել է աուտիզմի պաշտպան և ուղևորվել է Վաշինգտոն, «աուտիզմի ուժ» կոնֆերանսում 2001 թվականին ելույթ ունենալու համար։ Նա ապրում է Հենրի շրջանի Ջորջիա քաղաքում իր կնոջ Լորիի հետ, Ատլանտայից ոչ հեռու այնտեղ, որտեղ նրա տունը հատուկ կառուցվել է իր որդու կարիքների համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "You searched: Phil Ehart 19500204". Public Background Checks. Retrieved 2011 թ․ հոկտեմբերի 13.
2. ↑  Ankeny, Jason. "Biography: Kansas". AMG. Retrieved 2010 թ․ մայիսի 17.
3. ↑  "Interview: Phil Ehart (Kansas) • Hit Channel". 2015 թ․ հունիսի 27. Արխիվացված է the original 2016 թ․ օգոստոսի 6-ին. Retrieved 2019 թ․ նոյեմբերի 15. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz · Rate Your Music |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000372801707 · NKC: xx0063344 · VIAF: 85710247 · WorldCat VIAF: 85710247 |

 |
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Մարտիրոսյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Ֆլորա Արտաշեսի Մարտիրոսյան** (փետրվարի 5, 1957(1957-02-05), Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - նոյեմբերի 20, 2012(2012-11-20), Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), հայ երգչուհի, ՀՀ ժողովրդական արտիստ, Կոմիտասի անվան միջազգային երաժշտական դպրոցի հիմնադիր, "Artists for Peace" բարեգործական կազմակերպության հիմնադիր, "Never Again" մշակութային շարժման նախաձեռնող։ Հայտնի է ժողովրդական երգերի կատարմամբ։

Կենսագրություն
--------------

Ֆլորա Մարտիրոսյանը ծնվել է 1957 թվականի փետրվարի 5-ին Գյումրիում։ Նրա հայրը մարզիկ էր, մայրը՝ տնային տնտեսուհի։ Ընտանիքում չորս երեխա էին՝ երկու տղա, երկու աղջիկ։ Ֆլորան ամենափոքր երեխան էր։ Վոկալ տվյալները ժառանգել է մորից։ Ավարտել է Գյումրու Արմեն Տիգրանյանի անվան երաժշտական դպրոցը։ Ֆլորա Մարտիրոսյանը ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիան։

1973 թվականին նա մասնակցում է «Գարուն 73» երգի մրցույթին և արժանանում առաջին մրցանակին։ 1987 թվականին ամուսնանում է լրագրող Հրահատ Գևորգյանի հետ։ 1991 թվականին նա ընտանիքով տեղափոխվում է ԱՄՆ՝ Լոս Անջելես։

1997 թվականին նրանք վերադառնում են Երևան։ 1997-2001 թվականներին նա գլխավորում է Արմեն Տիգրանյանի անվան երաժշտական դպրոցը։

2001 թվականին ամուսնու նշանակման հետ կապված Ֆլորա Մարտիրոսյանը տեղափոխվում է Լոս Անջելես։ 2002 թվականին Ֆլորա Մարտիրոսյանը Միացյալ Նահանգներում հիմնում է Կոմիտասի անվան երաժշտական ակադեմիա։

2007 թվականին հիմնում է "Artists for Peace" բարեգործական հիմնադրամը, որի կազմում ընդգրկվել են աշխարհահռչակ երգիչներ, հոլիվուդյան գերաստղեր, իրենց ձայնը բարձրացնելու ընդդեմ ցեղասպանությունների, "Այլևս երբեք" կարգախոսով։

2011 թվականի սեպտեմբերին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով շնորհվել է Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստի պատվավոր կոչում։

2011 թվականի նոյեմբերի 1-ին, Լոս Անջելեսի Գիբսոն համերգասրահում տեղի ունեցավ առաջին համերգը, որին մասնակցում էին Սթիվի Ուոնդերը, Չակա-Կանը, Էրիկ Բենեթը, Բոբի Բրաունը և շատ ուրիշներ։

Մահացել է 2012 թվականի նոյեմբերի 20-ին Լոս-Անջելեսում՝ լեղապարկի վիրահատությունից հետո առաջացած բարդությունների պատճառով։ Երգչուհու աճյունը բերվել է Երևան, որտեղ դեկտեմբերի 11-ին Արամ Խաչատրյան համերգասրահում հրաժեշտի արարողություն է տեղի ունեցել։ Թաղված է Երևանի քաղաքային պանթեոնում։

Ձայնասկավառակներ
----------------

* Ծով աստղիկ (1994)
* Ունի վերադարձ (1998)
* Կանգնիր քարավան (2002)
* Քելե լաո (2002)
* Երազ տեսա (2003)
* Իմ ուղին (2005)
* Մենք (2007)
* Փայլող աստղ (2007)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Famed singer Flora Martirosyan dies at 55
2. ↑  Հայաստանի Հանրապետության պատվավոր կոչումներ շնորհելու մասին
3. ↑  "HatNews.am - Մահացել է Ֆլորա Մարտիրոսյանը". Արխիվացված է the original 2012 թ․ նոյեմբերի 27-ին. Retrieved 2012 թ․ նոյեմբերի 20. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  "Правительство Армении возместит все расходы по организации похорон Флоры Мартиросян в Армении" (in ռուսերեն). АМИ «Новости-Армения». Retrieved 2022 թ․ հոկտեմբերի 28. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|description=` ignored (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ֆլորա Մարտիրոսյանի լավագույն երգերը
**AWI International** (անգլ.՝ Armenian Watch Industry ), մեխանիկական և կվարցային բարձրորակ ժամացույցների հայաստանյան արտադրող։

Պատմություն
-----------

Հիմնադրվել է 2001 թվականի հուլիսին։ Սփյուրքահայ գործարար և բարերար Հրաչ Կապրիելյանը ժամացույց արտադրող հայտնի «Franck Muller» ընկերության աջակցությամբ հիմնադրեց AWI-ն։ Ոլորտի երեք այլ հայտնի ընկերություններ՝ «Freelook», «Q&Q» և «Shivas Watches» համապատասխան պայմանագրերով որոշեցին «Franck Muller» ընկերության հետ զարգացնել AWI-ի արտադրությունը։ Այս գործընկերության շնորհիվ 2001-2003 թվականների ընթացքում առաջին անգամ AWI-ն ներկայացվեց հասարակությանը։ Քանի որ AWI-ն չուներ առանձին դիզայներական բաժին, դիզայնի մշակման աշխատանքները իրականացնում էին հայտնի ընկերություններ։ Ընկերության գործարանը գտնվում էր Երևանում, այդ իսկ պատճառով բոլոր դետալները (բաղադրիչները) ուղարկվում էին Հայաստան, որտեղ էլ հայ ժամագործները հավաքում էին ժամացույցները։ Շուկայում առաջին ժամացույցի արժեքը 12,000 դրամ էր։ Այն քրոնոպատ էր՝ պարզ դիզայնով։ «Franck Muller» ընկերությունը 2003 թվականին իր մոդելներից մեկի արտադրության հեղինակային իրավունքը փոխանցեց AWI-ին, այսինք այն սկսեց արտադրել միայն AWI ընկերությունը։ Այս ժամացույցն ավելի թանկ արժեր, առավել հուսալի էր, պատրաստված՝ չժանգոտվող պողպատից, զարդարված թանկարժեք քարերով։ Այժմ ընկերության դիզայներական հետազոտության կենտրոնը գտնվում է Ֆրանսիայում։ Ժամացույցների շղթանները ներկրվում են Հոնկոնգից, մի շարք բաղադրիչներ էլ պատվիրվում են շվեցարական «ETA» և ճապոնական «Citizen Miyota» ընկերություններից։ Չնայած առկա տեխնոլոգիաներին, AWI ժամացույցների մեծ մասը ձեռագործ աշխատանքներ են՝ հատկապես թանկարժեք քարերով զարդարված մոդելները։

Ծանոթագրություն
---------------

1. ↑  "Հատուկ նախագիծ «Made in Armenia». AWI". *Banks.am*. Retrieved 2019 թ․ մայիսի 29.
2. ↑  "О БРЕНДЕ AWI INTERNATIONAL". *AWI WATCHES* (in ռուսերեն). Արխիվացված է the original 2019 թ․ մայիսի 28-ին. Retrieved 2019 թ․ մայիսի 29.

Արտաքին հղումներ
----------------

* AWI պաշտոնական կայք
**Ավատատիրական հասարակության երեք դասերը։**
Միջնադարի մտածողների համոզմամբ հասարակությունը բաղկացած է երեք դասերից։

* Առաջին դասը (նրանք, ովքեր աղոթում են) կազմում էին հոգևորականները։
* Երկրորդը (նրանք, ովքեր կռվում են) ավատատերերը։
* Երրորդը (նրանք, ովքեր աշխատում են) գյուղացիները և քաղաքացիները, այսինքն նյութական բարիքներ ստեղծողները։

Ավատատերերի դասակարգը
---------------------

Արևմտյանի Եվրոպան
11րդ դարում Արևմտյան Եվրոպայում ավատատերերի դասակարգը առանձնացել էր հասարակության մյուս դասերից և դարձել էրարտոնյալ փակ խումբ, որին պատկանելը որոշվում էր միայն ծնունդով։ Հողի սեփականության իրավունքը պատկանում էր միայն նրանց, ուստի գործում էր առանց սենյորի հող չկա սկզբունքը։ Համայնքի հողատարածքների սեփականության իրավունքը ևս պատկանում էր ավատատիրոջը։ Հողի դիմաց գյուղացին հարկեր էր վճարում։ Ավատատիրական դասի ձևավորմանը զուգահեռ ավարտուն տեսք ստացավ ավատատիրական աստիճանակարգությունը։ Հողային սեփականության վրա էր հիմնված նաև ավատատերերի քաղաքական իշխանությունը։ Քաղաքական աստիճանակարգության մեջ նրանց զբաղեցրած աստիճանը կախված էր հողի չափից և կարգավիճակից։ Հոգևորականությունը առաջին դաս կոչվելու իր իրավունքը բացատրում էր նրանով, որ իրենք են միջնորդները Աստծո և մարդու միջև։ Նրանք քարոզում էին, որ եկեղեցին Աստծո պատվիրանների միակ կրողն է, ուստի կարող է թողություն տալ մարդկանց մեղքերին և նրանց արժանացնել հավիտենական փրկության։ Եկեղեցին ևս խոշոր հողատեր էր։ Եկեղեցու կարիքները բավարարելու համար պետությունը նրան հանձնեց հսկայական հողատիրույթներ։ Առանձին անձինք ևս հոգու փրկության և մեղքերի թողության համար եկեղեցուն հողեր էին նվիրում։ Արևմտյան Եվրոպայի բոլոր բնակիչները պարտավոր էին եկեղեցուն հարկվճարել, որը կոչվում էր տասանորդ բերքիմեկ տասներորդ մասը։ Վաղ միջնադարում եկեղեցուն պատկանում էր մշակովի հողատարածքների մեկ երրորդը, և եկեղեցին դարձավ հոգևոր ավատատեր։ Հոգևորավատատերերը ներառվեցին ավատատիրական աստիճանակարգության մեջ։ Նրանք ևս ունեին իրենց վասալները։ Քաղաքների, արհեստի և առևտրի զարգացումը, քաղաքների պայքարը սենյորների դեմ հիմք դարձան քաղաքային դասի ձևավորման համար։ Նոր դասի հիմնական տնտեսական զբաղմունքները արհեստն ու առևտուրն էին։ Քաղաքային դասն ուներ մի շարք արտոնություններ, մասնավորապես անձնական ազատություն, մասնակցություն քաղաքի կառավարմանը։ Նրանց դատում էին միայն քաղաքային դատարանում։ Գույքային և սոցիալական անհավասարություն կար նաև քաղաքային դասի ներսում։ Աստիճանաբար ձևավորվում էր հարուստների խավը, որի անդամներին 14–15-րդ դարերում սկսեցին անվանե լբյուրգերներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Հոդվածը Համաշխարհային Պատմության դասագրքում". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 9-ին. Retrieved 2014 թ․ հուլիսի 15.

Աղբյուրներ
----------

* Համաշխարհային Պատմություն, էջ 15
2010 թ. օդից արված լուսանկարը պատկերում է "C" տեսքով ժամանակավոր քաղաքը։**Burning Man**, Նևադայի Ռինո քաղաքից մոտ 193 կմ դեպի հյուսիս գտնվող Բլեք րոք (անգլերեն՝ *Black rock desert*) անապատում ամեն տարի տեղի ունեցող իրադարձություն է։ Իրադարձությունը տևում է ութ օր՝ օգոստոսի վերջին երկուշաբթիից մինչև ամերիկյան Աշխատանի օրը (անգլերեն՝ *Labor Day*): Իրադարձությունն ավարտվում է շաբաթ երեկոյան վառելով հսկա փայտե մարդու նմանակը, որն ութ օրում ստեղծված արվեստի արդյունքն է։

Իրադարձությունը բնութագրվում է որպես ամբողջովին իրենց վրա հենվելով ծայրահեղ ինքնահաստատման հանրություն ստեղծելու փորձ (անգլ.՝ radical self-expression, and radical self-reliance):

Իրադարձությունը կամընտրական է հագուստի պահով, և հասարակական մերկությունը տարածված է։
Իրադարձության ութ օրերի ընթացքում մասնակիցները անապատում տարբեր արվեստի ստեղծագործություններ են անում, իրար հետ շփվում, վայելում ուրիշների ստեղծած արվեստը, գոյատևում սեփական ուժերին ապավինելով (ամեն մասնակից պատասխանատու է իր ուտեստի, ըմպելիքի, տաքությունից, քամուց, և ցրտից պաշտպանվելու, քնելու տեղի, մաքրության, և իրադարձությունից հետո անապատը սեփական մնալու որևէ հետքից մաքրելու համար)։ Մասնակիցները ազատ են անձնական արտահայտության ձևեր գտնելու մեջ, ինչպիսիք են անձնական հագուստի լինելու կամ չլինելու և նրա ինչպիսության ընտրությունը։

1999 իրադարձության նեոնե խողովակներով Մարդը
Առաջին փայտե մարդու նմանակը վառվել է 1986 թվականին Սան Ֆրանցիսկոյի ափերից մեկում, մի խումբ ընկերների միջոցով։ Հետագայում, մասնակիցների թիվը շատացել է և վայրը փոխվել Նեվադայի անապատ։

Այրվող մարդը կազմակերպվում է Բլեք Ռոք Սիթի, ՍՊԸ-ի միջոցով։ 2008 թվականին 49,599 մարդ են մասնակցել Այրվող մարդուն։

Աղբյուրներ
----------

1. ↑  Այրվող մարդ՝ Հաճախակի տրվող հարցեր (անգլերեն)
2. ↑  "What is Burning Man?" (in անգլերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ մարտի 14-ին. Retrieved 2010 թ․ ապրիլի 11. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  "latimes.com (անգլերեն)". Արխիվացված է the original 2009 թ․ փետրվարի 1-ին. Retrieved 2010 թ․ ապրիլի 11. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Այրվող Մարդու պաշտոնական կայք

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ · ՅուԹյուբ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 7714807-1 · LCCN: n98038288 · NKC: ko2018984614 · VIAF: 154949341 · WorldCat VIAF: 154949341 |

 |
|  |
| --- |
|  |
| **Առաջին 20 հավաքականները 2017 թվականի սեպտեմբերի 14-ի դրությամբ** |
| Դիրք | Փոփոխություն | Հավաքական | Միավորներ |
| 1 | ▲ 1 | ԳերմանիաԳերմանիա | 1606 |
| 2 | Decrease 1 | ԲրազիլիաԲրազիլիա | 1590 |
| 3 | ▲ 3 | ՊորտուգալիաՊորտուգալիա | 1386 |
| 4 | Decrease 1 | ԱրգենտինաԱրգենտինա | 1325 |
| 5 | ▲ 4 | ԲելգիաԲելգիա | 1265 |
| 6 | Decrease 1 | ԼեհաստանԼեհաստան | 1250 |
| 7 | Decrease 3 | ՇվեյցարիաՇվեյցարիա | 1210 |
| 8 | ▲ 2 | ՖրանսիաՖրանսիա | 1208 |
| 9 | Decrease 2 | ՉիլիՉիլի | 1195 |
| 10 | Decrease 2 | ԿոլումբիաԿոլումբիա | 1191 |
| 11 |  | ԻսպանիաԻսպանիա | 1184 |
| 12 | ▲ 3 | ՊերուՊերու | 1103 |
| 13 | ▲ 5 | ՈւելսՈւելս | 1089 |
| 14 |  | ՄեքսիկաՄեքսիկա | 1085 |
| 15 | Decrease 2 | ԱնգլիաԱնգլիա | 1056 |
| 16 | ▲ 1 | ՈւրուգվայՈւրուգվայ | 1043 |
| 17 | Decrease 5 | ԻտալիաԻտալիա | 1035 |
| 18 | Decrease 2 | ԽորվաթիաԽորվաթիա | 977 |
| 19 | ▲ 3 | ՍլովակիաՍլովակիա | 967 |
| 20 | ▲ 3 | Հյուսիսային ԻռլանդիաՀյուսիսային Իռլանդիա | 945 |
| \*Փոփոխությունը 2017 թվականի հուլիսի 6-ից հետո։ |
| Լրիվ աղյուսակը FIFA.com կայքում: Archived 2018-07-15 at the Wayback Machine. |

**ՖԻՖԱ-ի դասակարգման աղյուսակը** ֆուտբոլի տղամարդկանց ազգային հավաքականների դասակարգման աղյուսակն է, որը ներկայումս գլխավորում է Գերմանիան. ՖԻՖԱ անդամ երկրները դասակարգվում են համաձայն իրենց հանդիպումների արդյունքների։ Դասակարգումը ներմուծվել է 1992 թվականի դեկտեմբերին և ութ հավաքական (Արգենտինա, Բելգիա, Բրազիլիա, Ֆրանսիա, Գերմանիա, Իտալիա,Նիդերլանդներ և Իսպանիա) եղել են դասակարգման առաջին հորիզոնականում, որոնցից Բրազիլիան ամենաերկարն է եղել առաջինը։

Օգտագործվում է միավորների համակարգը, որը հաշվարկվում է ՖԻՖԱ-ի կողմից ճանաչված բոլոր միջազգային հանդիպումների հիման վրա։ Ներկայիս համակարգի համաձայն միավորների հաշվարկի հիմքում ընկած են վերջին չորս տարվա հավաքականների արդյունքները։

Դասակարգման համակարգը վերջին անգամ փոփոխվել է Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2006-ից հետո և հաստատվեց 2006 թվականի հուլիսի 12-ին։ Նոր համակարգով հիմք էին ընդունվում նախորդ 4 տարիների արդյունքները նախկին 8 տարիների փոխարեն։

Այլընտրանքային համակարգեր նույնպես մշակվել են, ինչպիսին Աշխարհի ֆուտբոլի Էլո դասակարգումն է։

2017 թվականի սեպտեմբերին ՖԻՖԱ-ն հայտարարեց, որ վերանայվելու են դասակարգման կանոնները և որոշումը կկայացվի Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2018-ի որակավորման փուլից հետո։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "The FIFA/Coca-Cola World Ranking - Ranking Table". FIFA. Արխիվացված է the original 2018 թ․ հուլիսի 15-ին. Retrieved 2017 թ․ հուլիսի 6.
2. ↑  Ben Rumsby (2017 թ․ սեպտեմբերի 4). "Fifa to review rankings system after friendlies harm England's World Cup seeding". *The Telegraph*. Retrieved 2017 թ․ հոկտեմբերի 4.