**Սուրբ Գևորգ տաճար** (ռուս.՝ Свято-Георгиевский храм), ուղղափառ տաճար Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Նովոչերկասկ քաղաքում՝ ի հիշատակ ցարական գնացքի 1888 թվականի հոկտեմբերի 17-ին տեղի ունեցած կործանման ժամանակ կայսր Ալեքսանդր III-ի և Նրա Օգոստափառ Ընտանիքի կյանքի փրկության։ Գտնվում է Նովոչերկասկի Պերվոմայսկի շրջանում։ Ամբողջական անվանում է՝ **Մեծ նահատակ Սուրբ Գևորգ եկեղեցի** (ռուս.՝  Церковь Святого Великомученика Победоносца Георгия)։

Պատմություն
-----------

1890 թվականին առաջացել է տաճարը կառուցելու ծխական հոգաբարձություն՝ արքունի խորհրդական Իվան Ստեպանովիչ Կիևսկու գլխավորությամբ։ Ճարտարապետ Վասիլի Կուլիկովը կազմել էր մի նախագիծ՝ որպես նմուշ վերցնելով Նիժնի Չիր գյուղի միահավատ եկեղեցին։ Տաճարը կառուցվել է զառիվայր տեղում՝ դեպի Տուզլով գետը։ Այն ռուսական ոճով բավական ինքնատիպ ճարտարապետություն ունի, զանգակատան փոխարեն սեղանատան վերևում կառուցված է ինքնատիպ զանգակատուն։ Տաճարի չափերը փոքր են, տարողունակությունը՝ 400 անձ։

Տաճարը կառուցվել է բացառապես մասնավոր նվիրատվություններով և արժեցել է 17 հազար ռուբլի։ Պատկերակալը պատրաստվել է Ա. Սոլովյովի արվեստանոցում, Նովոչերկասկ քաղաքում։ Ձևավոր արտասահմանյան երկաթից պատուհանի ապակեկալները և ռուսական երկաթից խաչերը պատրաստվել են Տ. Խ. Ֆասլերի փականագործական արհեստանոցում։ Ամբողջ կայքը նվիրաբերել են տարբեր բարերարներ։ Կողմնասեղանի խաչերից մեկի վրա փորագրված է հետևյալ գրությունը.

> *«Սուրբ Գևորգ եկեղեցին կառուցելու համար հիմնադրվել է 1897 թվականի ապրիլի 27-ին, օծվել է 1898 թվականի հոկտեմբերի 18-ին, կառուցվել է որպես քարե շենք 1 տարի 5 ամիս և 21 օր է»։*
> 
> 

Նովոչերկասկի Սուրբ Գևորգ ծխի առաջին հովիվը եղել է ավագ երեց Ալեքսանդր Խարիտոնովիչ Պոպովը, որը, լինելով դեռևս բավական երիտասարդ քահանա, 1898 թվականին դարձել է տաճարի հովիվ, և այդ կարգավիճակում եղել է մինչև 1906 թվականը, երբ արդեն երեցի կոչումով տեղափոխվել է Կրիվյանսկայա գյուղի Սուրբ Աստվածածնի տաճար որպես հովիվ։

Տաճարին կից եկեղեցական-ծխական դպրոցը գոյություն է ունեցել 1899 թվականից և 8 տարի գործել է վարձակալվող տարածքներում, մինչև 1908 թվականին տաճարի մոտ կառուցվել է սեփական շենք։

Տաճարը շարունակել է գործել մինչև 1939 թվականը, երբ մարզային գործադիր կոմիտեի նախագահության կարգադրությամբ, որը հիմնվում էր Համամիութենական կենտրոնական գործադիր կոմիտեի 1929 թվականի որոշման վրա, այն առգրավվել է հավատացյալների համայնքից։ 1939 թվականին տաճարը փակվել է։ Հետպատերազմյան տարիներին օգտագործվել է որպես հացահատկի պահեստ։ 1940-ական թվականների վերջում տաճարը վերադարձվել է եկեղեցուն և կրկին դարձել գործող։

1990 թվականից սկսվել է տաճարի վերականգնումը։ Տաճարում պահպանվում են կառուցման պահից մնացած սրբությունները՝ սուրբ բարեպաշտ իշխան Ալեքսանդր Նևսկու սրբապատկերը արծաթե դրվագով, սուրբ Պանտելեիմոնի սրբապատկերը։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում մանրանկարչական պատկերակալը ակադեմիական դպրոցի գեղանկարչությամբ։ Ինքնատիպ ստեղծագործություն է «Խորհրդավոր ընթրիք» թուջե բարձրաքանդակը՝ Լեոնարդո դա Վինչիի հայտնի որմնանկարի պատճենը։ 2000 թվականի հոկտեմբերին Սուրբ Գևորգի տաճարը ձեռք է բերել նոր սրբություն՝ «Достойно есть» (հուն․՝ Άξιον εστίν) սրբապատկերը՝ Սուրբ Աթոս լեռան մեռոնածոր սրբապատկերի պատճենը։

Սուրբ Գևորգ տաճարը Ռոստովի շրջանային խորհրդի ժողովրդական պատգամավորների 17.12.1992-ի թիվ 325 որոշմամբ ճանաչվել է մշակութային ժառանգության օբյեկտ (պատմության և մշակույթի հուշարձան)։

2006 թվականից Սուրբ Գևորգ տաճարի հովիվն է ավագ երեց Ալեքսանդր Լոիկանենկոն։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Храмы Новочеркасска
* Церкви и храмы Новочеркасска
* Симфония - Новочеркасский православный информационный портал Արխիվացված 2013-09-23 Wayback Machine

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Решение Малого совета Ростовского областного совета народных депутатов № 325 от 17.12.1992
2. ↑  Храмы Новочеркасска, Свято-Георгиевский храм
3. ↑  История Свято-Георгиевского прихода
4. ↑  Икона Божией Матери «ДОСТОЙНО ЕСТЬ» («МИЛУЮЩАЯ»)
5. ↑  Церковь во имя св. Георгия Побеносца