*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Սաֆարյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Կամո Ռաֆիկի Սաֆարյան** (*Կամո կամ Կամո Գորկովսկի*, հունվարի 13, 1961(1961-01-13), Հայաստան), ազդեցիկ քրեական հեղինակություն, օրենքով գող, մեծ համբավ ունի Մոսկվայում, Նիժնի Նովգորոդում և Ղրիմում (հատկապես Մեծ Յալթայի մարզում), ինչպես նաև ունի մեծաթիվ կապեր նախկին խորհրդային հանրապետությունների մեծ մասի հանցագործ աշխարհի հետ։

Կենսագրություն
--------------

Կամո Սաֆարյանը ծնվել է 1961 թվականի հունվարի 13-ին Հայաստանի Լոռու մարզի Դաշտադեմ գյուղում (այլ տվյալներով` Վրաստանում)։ Գրպանահատի գործունեությունն սկսել է Թբիլիսիում, 1979 թվականին առաջին անգամ դատապարտվել է գողության համար։ 1982 թվականին նա կրկին դատապարտվել է գողության համար՝ չորս տարի ժամկետով։ 1987 թվականին 5 տարի ժամկետով դատապարտվել է Բաթումում՝ թմրանյութեր պահելու և հսկողության կանոնները խախտելու համար։ 1990-ականների սկզբին Մոսկվայում Կամոն զբաղվել է հանցավոր աշխարհում կոնֆլիկտների լուծմամբ։ 1994 թվականի սկզբին Մոսկվայում գտնվող Սաֆարյանի բնակարանի դուռը գնդակոծվել է, և նա սպառնացել է ֆիզիկական դատավճռի համար՝ Սոլնցևոյի և Լյուբերեցկի հանցավոր խմբավորումների միջև առկա կոնֆլիկտի վերլուծության ընթացքում անարդարացի իրավարարություն իրականացնելու համար։ Դրանից հետո Կամոն ստիպված էր Մոսկվայից փախչել Նիժնի Նովգորոդ։ 1994 թվականի հուլիսին Սաֆարյանը ձերբակալվել է ապօրինի զենք պահելու համար և հետագայում դատապարտվել երեք տարվա ազատազրկման։

Դիմիտրովգրադի գաղութից ազատվելուց հետո Կամոն վերադարձել է Նիժնի Նովգորոդ, որտեղ ակտիվորեն սկսել է ուժեղացնել իր հեղինակությունը շրջանի քրեական շրջանակներում։ Կովկասյան այլ օրենքով գողերն սկսել են գալ Նիժնի Նովգորոդ՝ Կամոյի մոտ, ինչը դժգոհություն էր առաջացրել տեղի սլավոնական իշխանությունների շրջանում, որոնք անհանգստացած էին ազդեցության ոլորտների հնարավոր վերաբաշխմամբ։ Տեղական հանցագործների աջակցությունն ստանալու համար Սաֆարյանը 1998 թվականին նախաձեռնել է երեք իշխանությունների՝ Սեքիի, Համլետի և Նովիկի «թագադրությունը», բայցև Հերայի, Կլիմի, Դուբի և Վագոնի օրենքներով օժանդակել է Գորկովսկի գողերի «ապաթագադրմանը»։ Կամոյի ինտրիգներն առաջացրել են սուր վեճ, որի հետևանքով 1998 թվականի հունվարի 20-ին դիպուկահարը Կամոյի փոխարեն շփոթմամբ զենքով կրակել է հարազատ եղբորը՝ Խազարին։ «Վոլգավյատսկյան ՌՈՒԲՈՊ»-ի աշխատակիցների «բախումը» Սաֆարյանին հրահրել է վերջնականապես լքել Նիժնի Նովգորոդի շրջանը։

Կամոն բնակություն է հաստատել Յալթայում։ Ղրիմում Կամոյի հետաքրքրությունները ներառել են շուկաներում մանրածախ առևտրի կետեր, մի շարք հյուրանոցներ, գիշերային ակումբներ, ռեստորաններ, բարեր և խանութներ, թմրանյութերի առուծախ (բացի այդ, Կամոն վերահսկել է Ղրիմի հայկական համայնքի բիզնեսը և Մելքոնյան եղբայրների միջոցով ցույց տվել զգալի հետաքրքրություն Ղրիմի հետ գործառնությունների վերաբերյալ)։ Երկար ժամանակ Սաֆարյանը Ղրիմի միակ «օրինապահն» էր, բայց 2002 թվականին՝ ռուս գողերի ճնշման ներքո, նա տարածքի մի մասը հանձնել է հայ հեղինակություն Վալտեր Սարգսյանին։ 2004 թվականին վրացի օրենքով գող Իրակլին, որը ժամանել էր Ղրիմ, փորձել է մեղադրել Սաֆարյանին, բայց նրան դաժանորեն ծեծի են ենթարկել Կամոն և Կիևի գող Վալերի Կուխիլավան (Անտիմոս)։ 2006 թվականի նոյեմբերի 3-ին Սաֆարյանին կալանավորել են Յալթայում գտնվող իր տան մոտ՝ մարիխուանայի տոպրակով հանդերձ, և նույն օրը, Կիևի Սիմֆերոպոլի շրջանի դատարանի որոշմամբ, հինգ տարի ժամկետով Կամոն վտարվել է երկրից՝ Ուկրաինա մուտք գործելու արգելքով։ 2007 թվականի նոյեմբերին Կամոն հայ գող Վարդան Ասատրյանի կամ Բջեի՝ Կիևում գտնվող ընկերությունում կալանավորվել է (նրանք Կիևի ծայրամասում մտադիր էին անցկացնել «գողերի հավաքույթ»՝ Ուկրաինայում իրենց դիրքերը վերականգնելու համար)։ Հնարավորինս շուտ երկու «գողերը» հարկադրաբար տեղահանվել են Ռուսաստան։

Մոսկվայում Սաֆարյանների խումբը վերահսկել է թղթախաղային բիզնեսի ձեռնարկությունը և մասնակցել թմրանյութերի առևտրին (բացի այդ, Կամոն անձամբ շարունակել է կատարել գրպանային գողություններ)։ 2009 թվականի հունիսին Կամոն, որը նախորդ օրը մեկնում էր Բարսելոնայից, կալանավորվել էր Մոսկվայի «Փախլավա» ռեստորանում։ Թմրամիջոցների ազդեցության տակ գտնվող գողից անձնական խուզարկության ընթացքում առգրավվել է 11 գ հաշիշ (նրան վեց ամիս ժամկետով ուղարկել են գաղութ)։ 2009 թվականի նոյեմբերի 27-ին Յալթայում գնդակահարել են Վալտեր Սարգսյանին (ըստ մեկ վարկածի՝ Կամոն ներգրավված էր պատվերի մեջ)։ 2012 թվականի հուլիսի վերջին Սաֆարյանը կրկին կալանավորվել է Մոսկվայում, այս անգամ՝ «Արևելքի հեքիաթ» ռեստորանում (նրա մոտ հայտնաբերվել է գրեթե 24 գրամ հաշիշ)։

2015 թվականի մարտին Ղրիմում անցկացվող հատուկ գործողության ընթացքում միանգամից երեք օրենքով գողեր ձերբակալվել են։ Խուզարկության ընթացքում Կամո Սաֆարյանին պատկանող Յալթայի բնակարանում հայտնաբերվել է երկու ատրճանակ, չեչեն Գիլանի Ալիևի (Գիլանի Սեդոյ) խուզարկության ընթացքում հայտնաբերվել է ատրճանակ-գնդացիր, իսկ Կախաբեր Օրագվելիձեն (Կախա Թբիլիսցի) ձերբակալվել է մանր խուլիգանության համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Камо на Руси жить хорошо?: В Москве арестован армянский "вор в законе"». ИА «Прайм Крайм». 28.06.2009. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 23-ին. Վերցված է 2014-11=23-ին.
2. 1 2 3 4  «Армянский "вор в законе" взят под стражу впервые за 15 лет». Информационное агентство «Руспрес». 28.06.2009. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
3. 1 2  «Карманник "в законе"». Российская газета. 31.07.2012. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
4. ↑  «С новым сроком!: В Нижегородской области осужден местный «вор в законе»». ИА «Прайм Крайм». 26.08.2011. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 23-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 23-ին.
5. ↑  «В Нижегородской области осужден местный «вор в законе»». Информационное агентство «Руспрес». 26.08.2011. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
6. ↑  «Власть советам, земля ворам в законе?». Первая крымская. 5 июня 2008. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
7. ↑  «Милиция нашла "вора в законе" в шкафу». Коммерсантъ Украина. 28.11.2007.
8. ↑  «В московской «Пахлаве» повязали легендарного вора в законе Камо». Новые Известия. 28 июня 2009. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ դեկտեմբերի 24-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
9. ↑  «В Москве задержан известный в криминальных кругах "вор в законе" Камо Сафарян». NEWSru.com. 28 июня 2009. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
10. ↑  ««Браунинг» против Вальтера». Крымский телеграф. 29 января 2010. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
11. ↑  «За что убили ялтинского Альтера?». Первая крымская. 25.01.2010. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
12. ↑  «Наркотическая «крыша»». Взгляд. 30 июля 2012. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 12-ին.
13. ↑  «Крымских воров в законе отправили за решетку». NEWSru.com. Վերցված է 2015 թ․ մարտի 26-ին.