recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Հայաստանի Առաջին Հանրապետության պետական տոներ,** հաստատվել է 1919 թվականին Հայաստանի Առաջին Հանրապետության կառավարության կողմից։

Տոների ցանկ
-----------

Հայաստանի Առաջին Հանրապետության կառավարության կողմից 1919թվականի հունվարի որոշումով պետական տոներ էին սահմանվել հունվարի 1-ը, հունվարի 6-ը, փետրվարի 14-ը, մայիսի 26-ը, մայիսի 1-ը,մարտի 12-ը, Բարեկենդանը, Զատիկը, Լուսավորչի մուտն ի Վիրապ, Համբարձումը։

**Հունվարի 1, Ամանոր**

(Կաղանդ, Նոր տարի), տոնը նշվում է տարբեր ժողովուրդների կողմից ընդունված օրացույցում,ընթացիկ տարվա վերջին օրվա և հաջորդ տարվա առաջին օրվա գիշերը։

#### Հունվարի 6, Քրիստոսի Ծնունդ և Մկրտություն

Հիսուսի մկրտությունը տոնվում է հունվարի 6-ին`Աստվածածնի տոնին:Հիսուսի մկրտությունն ընդհանուր առմամբ համարվում է որպես նրա ծառայության սկիզբ՝ Հովհաննես Մկրտչի կողմից անմիջապես մկրտվելուց հետո։

#### Փետրվարի 14 Տյառնընդառաջ

Հայոց եկեղեցին Տյառնընդառաջը տոնում է փետրվարի 14-ին՝ Քրիստոսի աստվածահայտնությունից (հունվարի 6) քառասուն օր հետո։

#### Մայիսի 26, Վարդանանց տոն

Տոնը նվիրված է 451 թվականի մայիսի 26-ին Ավարայրի ճակատամարտում զոհված Վարդան զորավարի և նահատակված 1036 հերոսների հիշատակին։ Ազգային և կրոնական ազատագրական պայքարի մասնակիցները իրենց պատվավոր տեղը զբաղեցրեցին Հայ Առաքելական եկեղեցու սրբերի ցանկում՝ ձեռք բերելով «Հայրենիքի սուրբ նահատակներ» հավաքական անվանումը,որոնք հանուն հավատի կռվեցին պարսկական զորքերի դեմ և նահատակվեցին։

#### Լուսավորչի մուտն ի Վիրապ

Հայ Եկեղեցու առաջին կաթողիկոս Սբ. Գրիգոր Լուսավորչին նվիրված երեք հիշատակության օրերից այս տոնը տարվա մեջ առաջինն է։ Ըստ տոնացույցի՝ նշվում է Մեծ պահքի 6-րդ կիրակիի նախորդ շաբաթ օրը։ Տոնը կատարվում է ի հիշատակություն Խոր Վիրապում Սբ. Գրիգոր Լուսավորչի կրած չարչարանքների։

#### Բարեկենդան

Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցու շարժական տոներից, նշվում է Սուրբ Սարգսի տոնից մինչև Մեծ պաս ընկած ժամանակաշրջանը։

#### Զատիկ

Հայ առաքելական եկեղեցին այն նշում է գարնան գիշերհավասարին հաջորդող լիալուսնի առաջին կիրակի օրը, որն ընկնում է մարտի 21-ից հետո մինչև ապրիլի 25-ը (35 օր) ժամանակահատվածի վրա։

#### Համբարձում

Նշվում է Զատիկից ուղիղ քառասուն օր հետո, հինգշաբթի։

##### Թարգմանչաց տոն

Նշվում է Սուրբ Խաչի տոնի չորրորդ կիրակիին հաջորդող շաբաթ օրը։ Խորհրդանշում է հայոց գրերի գյուտը, Աստվածաշնչի հայերեն առաջին թարգմանությունը, թարգմանչաց շարժումն ու հայ դպրության սկիզբը։

#### Ռուսական Մեծ հեղափոխության տոն (Մարտի 12)

Նշվում է Մարտի 12-ին՝ 1917 թվականից սկսած։ Տոնը Հայաստանում տոնվել է մինչև 1990 թվականը։

#### Հայաստանի Հանրապետության պառլամենտի բացման օր (Օգոստոսի 1)

1918թ. Հայաստանի անկախացմանը հաջորդեց խորհրդարանի (պառլամենտի) գումարումը, որը ընդունվեց մեծ հանդիսավորությամբ, և հաստատվեց պետական տոն, նշվել մինչև 1920թ. ներառյալ։

#### Մայիսի 1 (Աշխատավորների միջազգային օր)

Ռուսական կայսրությունում Մայիսի 1-ը՝ որպես աշխատավորների համերաշխության միջազգային օր, առաջին անգամ նշվել է 1890 թվականին Վարշավայում, երբ 10 հազար աշխատողներ գործադուլ են արել։

1992 թվականին տոնը վերանվանվել է «Գարնան և աշխատանքի տոն»։

Ծանոթագրություն
---------------

1. ↑  Մկրտչյան, Սամվել (2010). *Տոներ*. Գասպրինտ,.`{{cite book}}`: CS1 սպաս․ հավելյալ կետադրություն (link)
2. ↑  Խառատյան, Հրանուշ (2005). *Հայ ժողովրդական տոներ*. Երևան.
**Թոնի Բիլլ** (օգոստոսի 23, 1940(1940-08-23), Սան Դիեգո, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան, պրոդյուսեր, ռեժիսոր։

Կենսագրություն
--------------

Մինչև 1962 թվականը սովորել է անգլիական բանասիրություն և արվեստ էլիտար Նոտր-Դամի համալսարանում։

Իր կարիերան կինոարտադրության մեջ սկսել է 1963 թվականին որպես դերասան՝ Բուդ Յորկինի «Արի փչիր քո շչակը» ստեղծագործության գլխավոր հերոսի (Ֆրենկ Սինատրա) կրտսեր եղբոր՝ Բադդի Բեյկերի դերում։ Այնուհետև նա նկարահանվել է շարքային Ջերի Մելցերի դերում Ռալֆ Նելսոնի կատակերգությունում՝ «Զինվորը անձրևում» (1963 թ.) Ջեքի Գլիսոնի, Սթիվ Մակքուինի և Թուեսդի Ուելդի հետ միասին։

Նկարահանվել է այնպիսի հայտնի ռեժիսորների ֆիլմերում, ինչպիսիք են՝ Սթիվեն Սփիլբերգը և Ֆրենսիս Ֆորդ Կոպպոլը։ Այնուամենայնիվ ցանկացավ դառնալ ռեժիսոր և 1971 թվականին դարձավ պրոդյուսեր։ Մայքլ և Ջուլիա Ֆիլիպսների հետ միասին հիմնադրեց պրոդյուսերական կազմակերպություն, նկարահանելով երկու լիամետրաժ ֆիլմ՝ ճանապարհային Deadhead Miles («Դատարկ», 1973) կատակերգությունը Ալան Արկինի հետ և հանցական «Նրա լավագույն համարը» («Steyard Blues», 1973) կատակերգությունը՝ Դոնալդ Սաթերլենդի և Ջեյն Ֆոնդայի հետ։

1973 թվականին, իր լիամետրաժ «Աֆյորա» ֆիլմը դարձավ պատմության ամենաշատ եկամուտ ստացած ֆիլմերից մեկը և նրան արժանացել է Օսկարի յոթ մրցանակի, ներառյալ լավագույն ֆիլմ անվանակարգը։

1980 թվականին որպես ռեժիսոր դեբյուտել է «Իմ թիկանապահը» ֆիլմով, Ադամ Բոլդուինի հետ։

Այդ ժամանակվանից նա նկարահանել է մի շարք այլ ֆիլմեր, ինչպես նաև բազմաթիվ գովազդային հոլովակներ և հեռուստասերիալների դրվագներ։ Տոնին դասավանդել է և լեկցիաներ է կարդացել տարբեր համալսարաններում։ Նա ծառայել է Ամերիկայի Կինոյի ասոցիացիայի կառավարիչների և հոգաբարձուների խորհրդում, ինչպես նաև Հանրային արդարադատության հիմնադրամի խորհրդում և ակտիվորեն ներգրավված է եղել համայնքային ծառայության մեջ։

Որպես ռեժիսոր նկարահանել է 33 ֆիլմ։ Որպես դերասան խաղացել է ավելի քան 70 ֆիլմերում։ Հովանավորել է 18 ֆիլմ և հեռուստաֆիլմ։

Ամուսնացած է Barnstorm Films-ի իր գործընկեր՝ պրոդյուսեր Հելեն Բարտլետի հետ, ունի երկու դուստր։

Ընտրված կինեմատոգրաֆիա
----------------------

* 1968: Բևեռային կայան «Զեբր» (դերասան)
* 1969: Ամրոցի պահակը (դերասան)
* 1975: Շամպուն (դերասան)
* 1978: Դու տանը մենակ ես? (դերասան)
* 1979: Գեղեցիկ հեռանալ (ռեժիսոր)
* 1980: Իմ թիկնապահը (ռեժիսոր)
* 1982: Վեց շաբաթ (ռեժիսոր)
* 1985: Մեծ ճամփորդություն Պի-Վի (դերասան)
* 1987: Հինգ անկյուն (ռեժիսոր)
* 1987: Դետեկտիվ գործակալություն «Լուսնի լույս» (եթերաշրջան 4,)
* 1987: Զրոյից քիչ (դերասան)
* 1990: Խելագառ մարդիկ (ռեժիսոր)
* 1993: Մեր սեփական տունը (ռեժիսոր)
* 1993: Վայրի սիրտ (ռեժիսոր)
* 1997: Օլիվեր Թվիստ (ռեժիսոր)
* 2006: Ջոկատ «Լաֆայետ» (ռեժիսոր)
* 2008-2009: Թալանել ավարը (հեռուստասերիալ) (ռեժիսոր, եթերաշրջան 1, սերիա 9)

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2  filmportal.de — 2005.
2. 1 2  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #140934723 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
**Նախաքննություն**, քրեական դատավարության փուլ, որը հաջորդում է գործի հարուցմանը և ավարտվում է մեղադրական եզրակացությամբ գործը դատախազին ուղարկելու կամ կարճելու պահին։

Նախաքննությունը կատարվում է գործի համար էական նշանակություն ունեցող բոլոր հանգամանքները բազմակողմանիորեն պարզելու նպատակով։ Վերապահված է դատախազության, ներքին գործերի և պետական անվտանգության մարմինների քննիչներին։ Նախաքննության ընթացքում հավաքվում և ստացվում են ապացույցներ, բավարար հիմքերի առկայության դեպքում մեղադրանք է առաջադրվում կասկածյալին, ընտրվում է խափանման միջոց, միջոցներ են ձեռնարկվում քաղաքացիական հայցն ու գույքի բռնագրավումն ապահովելու վերաբերյալ։ Նախաքննություն կատարող անձը պարտավորվում է հավասարապես ձեռք բերել ինչպես մեղքն ապացուցող, այնպես էլ հերքող փաստարկները։ Քրեական գործը մեղադրյալին ծանոթացման ներկայացնելու, իսկ անչափահասների, ինչպես նաև դատավարության լեզվին չտիրապետողների գործերով անձին մեղադրանք առաջադրելու պահից նախաքննությանը մասնակից է դարձվում պաշտպանը։ Եթե քննության արդյունքներով բացառվում է անձի մասնակցությունը հանցագործության կատարմանը, նախաքննությունը ավարտվում է գործի կարճմամբ։ Այդպիսի որոշում է կայացվում նաև անձին կոլեկտիվի դաստիարակությանը, գործը ընկերական դատարանին կամ անչափահասների գործերով հանձնաժողովին հանձնելու դեպքում։ Նախաքննության արդյունքները ստուգվում են դատաքննության ընթացքում։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 159)։*  |
4 դիոդ և դիոդային կամուրջ
**Դիոդ** (հին հունարեն՝ δις - դի․․․ և (էլեկտրո) ոդ), էլեկտրական Śliwa to informatyk\

հոսանքի միակողմ հաղորդականությամբ էլեկտրավակումային, իոնային (գազապարպիչային) կամ կիսահաղորդչային երկէլեկտրոդ սարք։

Էլեկտրավակուումային և իոնային դիոդների էլեկտրոդներն են ուղղակի կամ անուղղակի շիկացման կաթոդը և անոդը։ Անոդի դրական լարման դեպքում էլեկտրավակուումային դիոդի էլեկտրոդների միջև ստեղծվում է Էլեկտրոնային հոսանք։ Ցածր ճնշման իոնային գազ, ջրածին կամ սնդիկի գոլորշի պարունակող դիոդում առաջանում են էլեկտրոնային և իոնային հոսանքներ։ Անոդի բացասական լարման դեպքում այդ դիոդներում հոսանք չկա (տես էլեկտրոավակուումային սարք, գազատրոն)։

Կիսահաղորդչային դիոդում միակողմ հաղորդականությունը կիսահաղորդչում կամ մետաղի կիսահաղորդիչ կոնտակտում էլեկտրավակուումային անցում առաջանալու հետևանք է (տես կիսահաղորդչային դիոդ)։

Կիրառում
--------

Դիոդները կիրառում են ռադիոտեխնիկայում, էլեկտրոնիկայում, էներգետիկայում և տեխնիկայի այլ բնագավառներում, գլխավորապես փոփոխական հոսանքի ուղղման, դետեկտման, հաճախականությունների փոխակերպման ու բազմապատկման և էլեկտրական շղթաների անջատման համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  Словарь по кибернетике / Под редакцией академика В. С. Михалевича. — 2-е. — Киев: Главная редакция Украинской Советской Энциклопедии имени М. П. Бажана, 1989. — 751 с. — (С48). — 50 000 экз. — ISBN 5-88500-008-5
2. ↑  www.yourdictionary.com: суффикс -од (ode) Արխիվացված 2012-10-30 Wayback Machine|число=22|месяц=05|год=2013|url=

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 395)։*  |
**Կաթողիկե եկեղեցի**, 990 թվականին կառուցված հայկական եկեղեցի Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Շիրակ գավառի Արգինա գյուղում։ Այն ամբողջությամբ ավերվել է 1940-1960-ական թվականներին։

Արգինայի կաթողիկե եկեղեցին Խաչիկ Ա Արշարունի կաթողիկոսի ժամանակ 990 թվականին կառուցել է Տրդատ ճարտարապետը (Անիի Մայր տաճարից ավելի վաղ)։ Միայն հյուսիսային որմով կանգուն եկեղեցին 1960-ականներին պայթեցվել է թուրքական բանակի կողմից։ Երեսպատի սրբատաշ քարերը յուրացվել են որպես շինանյութ։

Կառուցվածք
----------

Եկեղեցին իր հորինվածքով գմբեթավոր սրահներով կառույց էր, որտեղ կիսաշրջանաձև որմնասյուների վրա նստած էին գմբեթակիր կամարները։ Նրա հյուսիսային որմի և արևմտյան դռան վրա կային անընթեռնելի արձանագրություններ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Karapetyan, Samvel. *GENOCIDE AFTER THE GENOCIDE*. էջ 7.

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 715)։*  |
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Մուրադյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Անդրանիկ Հակոբի Մուրադյան** (1911, Գելենջիկ - նոյեմբերի 5, 1943(1943-11-05), Կրինիչանի շրջան, Դնեպրոպետրովսկի մարզ, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ խորհրդային զինվորական, լեյտենանտ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից, Խորհրդային Միության հերոս (1943)։

1937 թվականից ապրել է Երևանում, 1941 թվականի հունիսին զորակոչվել կարմիր բանակ, ավարտել Կամինսկի հրամանատարական կուրսերը (1942)։ 1942-1943 թվականներին մասնակցել է Կրասնոդարի երկրամասի, Ռոստովի մարզի և ձախափնյա Ուկրաինայի ազատագրմանը։ Խորհրդային Միության հերոսի կոչմանն արժանացել է 1943 թվականի սեպտեմբերին իր վաշտով Դնեպրի գետանցման, դրա աջ ափին հենակետ գրավելու համար։ Զոհվել է Միլորադովկա կայարանի (Դնեպրոպետրովսկի մարզ) համար մղված մարտում։

Ծանոթագրություններ
------------------



|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Երկրի հերոսներ |

 |

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 94)։*  |
**«Հաշվեհարդար Հոնկոնգում»** (անգլ.՝ Police Woman), Հոնգկոնգի քրեական մարտաֆիլմ՝ նկարահանված Չժու Մու ռեժիսորի կողմից 1973 թվականին։ «Հաշվեհարդար Հոնգկոնգում» անվանումը ֆիլմի ամերիկական անվանումն է։ Հիմնական անվանումն է «Կին ոստիկանը»։ Ֆիլմը հետաքրքիր է նրանով, որ Ջեքի Չանը քիչ է հայտնվում այս ֆիլմում, սակայն կատարում է հատուկ մարտական հնարքներ։

Սյուժե
------

Հոնգկոնգի տաքսու վարորդ Չեն Չինը տանում է անծանոթին, ում հաջողվում է փրկվել հանցագործների հարձակումներից։ Հանկարծ անծանոթը մահանում է, բայց հասցնում է թաքցնել պայուսակը Չեն Չինի ավտոմեքենայի մեջ։ Պայուսակում կային այնպիսի նկարներ, որոնք բացահայտում էին հանցագործների մի ամբողջ խումբ։ Շուտով հանցագործները Չենին սկսում են հետևել Ջեկի գլխավորությամբ և փորձում են վերցնել պայուսակը նրանից, ինչի մասին նա ոչինչ չգիտեր։ Ավելի ուշ Չենը գտնում է մի ոստիկան աղջկա, ով պարզվում է, որ մահացած աղջկա քույրն է, և նրանք միասին բացահայտում են հանցագործությունը։

Դերերում
--------

* Չին Չարլի - տաքսու վարորդ
* Ջեքի Չան - հանցագործների կառավարիչ
* Տին Բեթի - Սաո Մեյ
* Յան Ցյու - Ոստիկան կինը
* Խու Ցզին - Հո Մեյֆոն
* Լի Վենտայ - Յեն Տայխան

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · FilmAffinity · Internet Movie Database |

 |
**Ջոն Քերոլ Լինչ** (ծնվել է 1963 թվականի օգոստոսի 1-ին) ամերիկացի դերասան և կինոռեժիսոր։ Նա առաջին անգամ ուշադրություն է գրավել Ֆարգո ֆիլմում (1996)՝ Նորմ Գունդերսոնի դերի կատարմամբ։ Նա նաև հայտնի է իր հեռուստատեսային աշխատանքով ABC սիթքոմում «Դրյու Քերիի շոուն» (1997–2004), որպես գլխավոր հերոսի եղբոր՝ Սթիվ Քերիի, ինչպես նաև «Ամերիկյան սարսափ պատմության» չորս սեզոններում (2014–2019): հատկապես որպես բեկումնային կերպար ՝ Թվիստի ծաղրածուն։ Նրա ֆիլմերից են՝ «Առանց դեմքի» (1997), «Զոդիակ » (2007), «Գրան Թորինո» (2008), « Անիծվածների կղզի» (2010), «Խելագար, հիմար սեր» (2011), «Տեդ 2» (2015), «Հրավեր» (2015), «Հիմնադիրը» (2016) և «Չիկագոյի յոթնյակի դատավարությունը» (2020)։ Նա իր ռեժիսորական դեբյուտը կատարեց 2017 թվականին Հաջողակ ֆիլմում։

Վաղ կյանք
---------

Լինչը ծնվել է Կոլորադո նահանգի Բոուլդեր քաղաքում։ Նա հաճախել է Դենվերի Regis Jesuit High School-ը։ Նա դերասանական արվեստ է ստացել Ամերիկայի Կաթոլիկ Համալսարանում, որն ավարտել է 1986 թվականին՝ Գեղարվեստի բակալավրի աստիճանով։

Կարիերա
-------

Լինչն իր դեբյուտը կատարել է 1993-ին «Դժգոհ ծերունիներ» ֆիլմում։ Նա ուշադրություն է գրավել Կոեն եղբայրների 1996-ի «Ֆարգո» ֆիլմում, որտեղ կատարել է Նորմ Գանդերսոնի դերը։ Նրա մյուս նշանավոր ֆիլմերն են «Առանց դեմքի» (1997), «Գոթրիկա» (2003), «Այն, ինչ մենք կորցրեցինք կրակի մեջ» (2007), «Անիծվածների կղզի» (2010), «Փոլ» (2011) և «Խենթ, հիմար, սեր» (2011)։ Նա մարմնավորել է Արթուր Լի Ալենին «Զոդիակում» (2007) և McDonald's- ի առաջին հիմնադիր Մակ Մակդոնալդին «Հիմնադիրը» (2016) ֆիլմում։

Լինչը նաև մեծ կարիերա ունի հեռուստատեսությունում։ Նա հայտնվեց ABC-ի «Դրյու Քերիի շոու» սիթքոմում որպես գլխավոր հերոսի՝ Սթիվ Քերիի հավատացյալ եղբայր։ Նա նաև կանոնավոր դերասանական կազմում է Ամերիկյան սարսափ պատմություն հեռուստասերիալի 4-րդ,5-րդ,7-րդ և 9-րդ եթերաշրջաններում։

Նա նաև նկարահանվել է Ահարոն Սորկինի «Չիկագոյի յոթնյակի դատավարությունը» հայտնի ֆիլմում, որպես ակտիվիստ Դեյվիդ Դելլինգեր։

Անձնական կյանք
--------------

Լինչը 1997 թվականից ամուսնացած է դերասանուհի Բրենդա Վեհլի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  «Alumni Relations: Arts & Entertainment». The Catholic University of America. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 4-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 28-ին.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · ČSFD · Դանիական ազգային ֆիլմագրություն · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ · MusicBrainz |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX5644705 · BNF: 17751622k · CONOR: 39626595 · GND: 1140027840 · ISNI: 0000000044374419 · LCCN: no2005039010 · NKC: xx0183167 · NLG: 278896 · NTA: 410498424 · NUKAT: n2017049995 · SUDOC: 228495660 · VIAF: 58811189 · WorldCat VIAF: 58811189 |

 |

 |
**Աբու լ-Կասիմ Ուբայդալլահ իբն Աբդալլահ**, հայտնի է որպես Իբն Խորդադբեհ կամ Իբն Խուրդադբեհ, (արաբ․՝ أبو القاسم عُبید الله بن عبد الله اِبْن خُرْدادْبِه‌ْ (خرداذبه)‎‎‎, մոտ 820, Մեծ Խորասան, Աբասյան խալիֆայություն - մոտ 912), պարսկական ծագում ունեցող բարձրաստիճան պաշտոնյա, աշխարհագրագետ։

Կենսագրություն‎
---------------

Իբն Խորդադբեհը ծնվել է մահմեդաանություն ընդունած մի պարսիկ ընտանիքում։ Նրա հայրը՝ Մամուն խալիֆայի օրոք եղել էր Թաբարիստանի կառավարիչը։ Ինքը՝ Իբն Խորդադբեհը, հավանաբար ծնվել է Խորասանում, 820-825–ի միջակայքում, սկայան իր կյանքն անց է կացրել Բաղդադ քաղաքում։ Այստեղ նա ստացել է կրթություն, ինչպես նաև իր հոր՝ ականավոր երգիչ Իսհակ ալ-Մավսիլիի մոտ սովորել է երաժշտություն է սովորել ականավոր երգիչ Իսհակ ալ-Մավսիլիի մոտ՝ իր հոր ընկերոջ մոտ։

Նա դարձել էր Ջիբալ նահանգի փոստի պետը, ապա Բաղդադի, կամ Սամառայի փոստի ծառայության ընդհանուր տնօրենը։ Նույն ժամանակ Իբն Խորդադբեհը հեղինակել էր մի շարք՝ աշխատություններ` նվիրված երաժշտությանը, գրականությանն ու պատմությանը։ Շնորհիվ այն բարձր դիրքի, որ ուներ Իբն Խորդադրեհը ալ–Մուտամիդ խալիֆայի (870–892) մոտ, նա հնարավորություն ստացավ օգտվելու արխիվներից, որոնք էլ նրան առատ նյութ տվեցին ստեղծելու իր նշանավոր երկը։ Իբն Խորդադբեհը ապրեց շատ երկար ու մահացավ հավանաբար 912 թվականին։ Հետագա աշխարհագրագետները ոչ միայն օգտվեցին նրա աշխատությունից, այլև նրա օրինակով, իրենց երկերն անվանեցին նույն ձևով՝ «Քիտաբ ալ-Մասալիք ուա ալ-Մամալիք»։

Իբն Խորդադբեհը, ըստ երևույթին, առաջին աշխարհագրագետը չէր, ով գրել էր արաբերեն, բայց նա առաջինն է, ում գիրքը պահպանվել է իր սկզբնական ձևով։

Աշխատություններ
---------------

Նրա նշանավոր աշխորհագրական երկն է «Գիրք ճանապարհների ու թագավորությունների մասին» (Քիտաբ ալ-Մասալիք ուա ալ-Մամալիք) աշխատությունը, որը նա ձեռնարկեց 846–ին ու չարունակեց հավանաբար մինչև 885–ը։

Նրա աշխատությունը բաժանվում է յոթ մասի՝

* Առաջինը պարունակում է տիեզերագիտական տեսություններ ամենայն հավանականությամբ քաղված Պտղոմեոսից։
* Երկրորդը՝ ներկայացնում է Հարավային Միջագետքը, կամ Սավադը, որպես աշխարհի կենտրոն։
* Երրորդ, չորրորդ, հինգերորդ ու վեցերորդ մասերում հաջորդաբար ներկայացվում են երթուղիները դեպի Արևելք (Պարսկաստան, Հնդկաստան և Չինաստան), Արևմուտք (Ասորիք, Եգիպտոս, Մաղրիր, Վերին Միջագետք, Բյուզանդիա), Հյուսիս (Հայաստան, Կասպիականի ավար զան) և Արաբիա։
* Յոթերորդ բաժնում խոսվում է աշխարհի բաժանումների ու հրաշքների մասին, որը տարբերվում է նախորդ մասերից և բացառված չէ, որ հետո է ավելացվել։

Իբն Խորդադրենի երկի լեզուն չոր է, այն գրված է ոչ թե լայն հասարակության, այլ որոշակի նեղ շրջանակի համար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  opac.vatlib.it
2. 1 2 3  «EBN ḴORDĀḎBEH, ABU'L-QĀSEM ʿOBAYD-ALLĀH». *Encyclopaedia Iranica*. 15․12․1997.
3. 1 2  Տեր-Ղևոնդյան, Արամ (2005). *Արաբ մատենագիռներ Թ-Ժ դարեր*. Երևան: Երևանի համալսարանի հրատարակչություն. էջ 431.
**Ջորջ Բանկրոֆթ** սեպտեմբերի 30, 1882(1882-09-30), Ֆիլադելֆիա, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ - հոկտեմբերի 2, 1956(1956-10-02), Սանտա Մոնիկա, ԱՄՆ, ամերիկացի դերասան

Կենսագրություն
--------------

Ջորջ Բանկրոֆթը ծնվել է 1982 թվականին, Փենսիլվանիա նահանգի Ֆիլադելֆիա քաղաքում։

1900 թվականին նա լողալով մտել է «USS Oregon» ռազմանավի կմախքի տակ՝ ստուգելու վնասի չափը այն բանից հետո, երբ ռազմանավը Չինաստանի ափերի մոտ բախվել է ժայռին։ Այդ արարքի համար Ջորջ Բանկրոֆթն իրավունք է ստացել սովորելու ռազմածովային ակադեմիայում։ Ռազմածովային նավատորմում աշխատելու օրերին նա պիեսներ է բեմադրել նավի վրա

ԱՄՆ-ի ռազմածովային ակադեմիան ավարտելուց հետո Ջորջ Բանկրոֆթը չի շարունակել իր կարիերան նավատորմում, այլ սկսել է հանդես գալ ռևյուներում՝ երաժշտական և պարային համարներով։ Կինոյում իր առաջնաելույթը նա կատարել է 1921 թվականին և կարճ ժամանակ անց հասել ճանաչման և հաջողությոունների։ Այդ ժամանակաշրջանում նա հիշվում է «Փախստականը» (1926 թ.), «Ծեր արմադիլոներ» (1926 թ.), «Ընդհատակ» (1927 թ.), «Նյու Յորք նավահանգիստ» (1928 թ.), «Չարի ցանց» (1928 թ.) և «Ամպրոպ» (1929 թ.) ֆիլմերում։ Ջիմ Լանգի դերի համար որպես լավագույն դերասան նա առաջադրվել է Օսկարի։ Ձայնային ֆիլմերի պահանջներին հարմարվելու անկարողության պատճառով Ջորջ Բանկրոֆթը 1930-ականների կեսերին սկսել է հանդես գալ երկրորդական դերերում, սակայն երբեմն շարունակել է նկարահանվել այնպիսի ֆիլմերի գլխավոր դերերւմ, ինչպիսիք են «Միստր Դիդսը տեղափոխվում է քաղաք» (1936), «Կեղտոտ երեսներով հրեշտակներ» (1938), «Դիլիժանս» (1939) և «Ամեն առավոտ, ես մեռնում եմ» (1939)։

1942 թվականին Ջորջ Բանկրոֆթն ավարտել է իր դերասանական կարիերան և Հոլիվուդից տեղափոխվել Հարավային Կալիֆոռնիայի ռանչո, որտեղ կյանքի մնացած տարիներն անցկացրել է կնոջ՝ դերասանուհի Օկտավիա Բրոսկի հետ։

Ջորջ Բանկրոֆթը մահացել է Սանտա Մոնիկա քաղաքում, 1956 թվականի հոկտեմբերին, 74 տարեկան հասակում։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2 3 4  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #141085940 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
2. 1 2 3 4  SNAC — 2010.
3. 1 2 3 4  Find A Grave — 1996.
4. ↑  «George Bancroft – Broadway Cast & Staff | IBDB». *web.archive.org*. 2018 թ․ մարտի 17. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ մարտի 17-ին. Վերցված է 2023 թ․ փետրվարի 25-ին.
5. ↑  «George Bancroft».
6. ↑  «Death Claims Goerge Bancorft, Toughest of Hollywood's Stars».

Արտաքին հղումներ
----------------

* George Bancroft
* George Bancroft Internet Movie Database կայքում
* George Bancroft at AllMovie
* George Bancroft at Find a Grave
* Photographs and literature

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · ČSFD · Դանիական ազգային ֆիլմագրություն · Internet Broadway Database · Internet Movie Database · Find A Grave |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX1631752 · BNF: 14659621k · GND: 141085940 · ICCU: LO1V382983 · ISNI: 0000000077798605 · LCCN: n85199187 · SUDOC: 077603958 · VIAF: 66727550 · WorldCat VIAF: 66727550 |

 |

 |
**Ուիլյամ Քինգ Բեգոտ** (անգլ.՝ William King Baggot;նոյեմբերի 7, 1879(1879-11-07), Սենթ Լուիս, Միսսուրի, ԱՄՆ - հուլիսի 11, 1948(1948-07-11), Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր և սցենարիստ։ Նա եղել է համաշխարհային հայտնի կինոաստղ, ով նկարահանվել է անձայն կինոյում։ Բեգոտին անվանել են «ֆիլմերի արքա»։

1909-1947 թվականներին Բեգոտը նկարահանվել է առնվազն 269 ֆիլմում, գրել է 18 սցենար, 1912-1928 թվականներին եղել է 45 ֆիլմի ռեժիսոր։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Սենտ Լուիսում Միսսուրի նահանգում։ Իրենից բացի ընտանիքում եղել են 6 երեխաներ։

Նրա հայրը ծնվել է Իռլանդիայում, արտագաղթել է Լիմերիկի կոմսությունից, որից հետո 1852 թվականին Սենտ Լուիսում զբաղվել է անշարժ գույքի վաճառքով։

Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո՝ 1984 թվականին, հեռացել է Սենտ Լուիսից և գնացել Չիկագո, որտեղ աշխատել է որպես գրագիր իր հորեղբայր Էդվարդ Բեգոտի մոտ, որը աշխատել է սանտեխնիկայի վաճառքով։ 1899 թվականին նա վերադարձել է Սենտ Լուիս և աշխատել Christian Brothers College-ում՝ հայտնի կաթոլիկ դպրոցում, որտեղ հասցրել է զբաղվել սպորտով, եղել է ֆուտբոլի և բեյսբոլի աստղ և դարձել ֆուտբոլի խմբի ղեկավար։

Միևնույն ժամանակ, նա տոմսեր է վաճառել տեղական բեյսբոլի թիմի խաղերին և որպես ծառայող աշխատել իր հոր անշարժ գույքի գրասենյակում։ Նա մահացել է ինսուլտից 68 տարեկան հասակում՝ Լոս Անջելեսի առողջարանում։ Հուղարկավորության արարողությունը տեղի է ունեցել 1948 թվականի հուլիսի 15-ին։ Նա թաղված է Գոլհոֆի գերեզմանատանը։

1960 թվականին կինոարտադրության մեջ ունեցած ավանդի համար դերասանը արժանացել է աստղի Հոլիվուդի Փառքի ծառուղում։ Նրա աստղը գտնվում է Հոլիվուդյան 6312 բուլվարում։

Ֆիլմագրություն
--------------

### Դերասան

* 1911 թվական — Sweet Memories
* 1911 թվական — The Scarlet Letter
* 1912 թվական — The Lie
* 1913 թվական — Dr. Jekyll and Mr. Hyde
* 1913 թվական — Ivanhoe
* 1914 թվական — Absinthe
* 1915 թվական — The Corsican Brothers
* 1918 թվական — The Eagle’s Eye
* 1918 թվական — Kildare of Storm
* 1919 թվական — The Hawk’s Trail
* 1923 թվական — The Thrill Chaser
* 1932 թվական — Police Court
* 1935 թվական — Mississippi
* 1941 թվական — Come Live with Me
* 1942 թվական — Jackass Mail

Ծանոթարություններ
-----------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2 3 4  Internet Movie Database — 1990.
2. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
3. 1 2  Internet Broadway Database — 2000.
4. ↑  «King Baggot | Hollywood Walk of Fame». www.walkoffame.com. Վերցված է 2019 թ․ սեպտեմբերի 17-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · ČSFD · Internet Broadway Database · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ · Find A Grave · WikiTree |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX1171875 · BNF: 146531761 · GND: 124270190 · ISNI: 0000000118501776 · LCCN: no89006224 · VIAF: 22401449 · WorldCat VIAF: 22401449 |

 |

 |
**«Ալիբի»** (անգլ.՝ Alibi),  սև-սպիտակ գեղարվեստական կինոնկար, ռեժիսոր Ռոլանդ Ուեսթի քրեական թրիլերը, որը թողարկվել է 1929 թվականին։ Ֆիլմում նկարահանվել են Չեսթեր Մորիսը և Մեյ Բուշը։ Բրոդվեյի «Ոստիկանի մական» (1927) բեմադրության էկրանավորումն է։

Ֆիլմն առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակի երեք անվանակարգերում՝ «Լավագույն ֆիլմ», «Լավագույն դերասան» (Չեսթեր Մորիս) և «Բեմադրող նկարչի լավագույն աշխատանք» (Ուիլյամ Քեմերոն Մենզիս)։

Սյուժե
------

Գանգստեր Չիկ Ուիլյամսը (Չեսթեր Մորիս), որը նոր է բանտից ազատվել, հավաքում է իր խմբավորման հին կազմը։ Նա դառնում է գլխավոր կասկածյալը, երբ կողոպուտի ընթացքում նրա հանցախումբն սպանում է ոստիկանին։ Ալիբիի ապահովման համար Ուիլյամսն օգտագործում է ոստիկանի դստերը՝  Ջոանին (Էլեոնոր Գրիֆիթ)։ Ոստիկանության կապիտան Բեք Բեչմենը (Հարրի Ստաբս) որը սիրահարված է Ջոնանին, նրա հոր հետ միասին (Պեռնել Պրետ) փորձում են Ուիլյամսին դուրս բերել ջրի երես։ Դա անելու համար նրանք օգտագործում են գործիքների բազմազան զինանոց, ներառյալ՝ դիմակավորված աշխատանքը

Դերերում
--------

| Դերասան | Դեր |
| --- | --- |
| Չեսթեր Մորրիս | Չիք Ուիլյամս  Չիք Ուիլյամս  |
| Մեյ Բուշ | Ջայզի Տոմենս  Ջայզի Տոմենս  |
| Հարրի Ստաբբս | Բեք Բուչմեն  Բեք Բուչմեն  |
| Էլեորոր Գրիֆիթ | Ջոան Մենինգ  Ջոան Մենինգ  |
| Ռեջիս Թումի | Դենիս ՄաքԳան  Դենիս ՄաքԳան  |
| Պերնել Պրենտ | սերժանտ Փիթ Մենինգ  սերժանտ Փիթ Մենինգ  |

Գրաքննություն
-------------

Հրապարակումից անմիջապես հետո՝ 1929 թվականին, ոստիկանության պետի (քաղաքային շերիֆի) ցուցմամբ Չիկագոյում արգելվել է ֆիլմի ցուցադրությունը հետևյալ հիմնավորմամբ. «Ոստիկանական գործողությունները կինոյում ցուցադրվում են որպես կոպիտ և վանող՝ հրահրելով հասարակության մեջ ոստիկանի բացասական կերպարի ձևավորումը։ Ոստիկանի և գործակալի կողոպուտի և սպանության տեսարանները հակաբարոյական են, հանցավոր և անբարո, նույնը վերաբերում է նաև դաժան հարցաքննության տեսարաններին և այն գաղափարին, որ հանցագործները կարող են օգտագործել ոստիկանի դստերն իրենց սեփական ալիբին ապահովելու համար։  
Տեղայնացնողներն անմիջապես բողոքարկել են այդ որոշումը Կուկ շրջանի դատարանում, և դատավոր Գարրի Ֆիշերը ֆիլմը դիտելուց հետո չեղարկել է Վերաքննիչի արգելքը։ Դրանից հետո Չիկագոյի գրաքննության հանձնաժողովը հայցադիմում է ներկայացրել Իլինոյսի Գերագույն դատարան, որը բեկանել է շրջանի դատավորի որոշումը։ Ֆիլմը երկար ժամանակ արգելված էր ցուցադրել Իլինոյս նահանգում։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2
2. ↑  Nightstick
3. ↑  'Ալիբի' ֆիլմի սյուժեն Internet Movie Database կայքում
4. ↑  *Дон Б. Соува.* 125 запрещённых фильмов: Цензурная история мирового кинематографа / Перевод с англ. И. Тарановой. — Екатеринбург: Ультра. Культура, 2008. — С. 11-14. — 542 с. — ISBN 978-5-9681-0121-1

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ալիբի(անգլ.) ֆիլմը Internet Movie Database կայքում
* «Ալիբի»(անգլ.) ֆիլմը allmovie կայքում:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · ČSFD · FilmAffinity · Internet Movie Database · Rotten Tomatoes · AFI լիամետրաժ ֆիլմերի կատալոգ |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (այլ կիրառումներ)

**Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի**, հայ առաքելական եկեղեցի Նիկոսիայի Ստրովոլոսի համայնքում՝ Կիպրոսի հայկական թեմի և «Նարեկ» հայկական վարժարանի հարևանությամբ։

Պատմություն
-----------

Կիպրոսի թեմի շենքը կառուցվել է 1983-1984 թթ. ճարտարապետներ Լակովոս և Անդրեաս Ֆիլիպուների կողմից։ Բացման արարողությունը տեղի է ունեցել 1984 թվականի մարտի 4-ին Կիլիկիայի Գարեգին 2-րդ կաթողիկոսի կողմից։

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու հիմնարկեքի արարողությունը տեղի է ունեցել 1976 թվականի սեպտեմբերի 25-ին արքեպիսկոպոս Մակարիոս III և արքեպիսկոպոս Ներսես Փախդիկյանի կողմից։ Եկեղեցու օծման հանդիսավոր արարողությունը կատարվել է 1981 թվականի նոյեմբերի 22-ին Կիլիկիայի կաթողիկոս Խորեն I և Կիլիկիայի համակից կաթողիկոս Գարեգին II-ի կողմից։

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին Կիպրոսի միակ եկեղեցին է. որ կառուցվել է հայկական ճարտարապետական ոճով՝ ութանկյուն գմբեթով։

Եկեղեցու հոգևոր հովիվն է Տեր Մոմիկ Հաբեշյանը։

Եկեղեցում մուտքի վերևում կա մարմարե մակագրություն.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Կառուցաւ սուրբ եկեղեցիս յանուն Սրբուհւոյ Աստուածածնին ի հայրապետութեան Տ. Տ. Խորենայ Ա. Կաթողիկոսի եւ Աթոռակցի Նորին Տ. Տ. Գարեգին Բ. Կաթողիկոսի եւ յառաջնորդութեան Տ. Զարեհայ Եպիսկոպոսի Ազնաւորեան սրտադիր ջանիւք ամենայն զաւակայ Թեմիս Հայոց Կիպրոսի, եւ առատապարգեւ օժանդակութեամբ Միացեալ Եկեղեցւոյն Վեսթֆալիոյ եւ ձեռնտուութեամբ բարեխնամ կառավարութեամբ Կիպրոսի ի թուին Հայոց ՌՆԼ. Եւ փրկչական 1981 թուին։ |  |

Նարեկ վարժարան
--------------

Տես նաև
-------

Նարեկ հայկական վարժարան (Նիկոսիա)  

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու կողքին գտնվում է «Նարեկ» հայկական դպրոցը։ 1972 թվականից դպրոցն իր անունը կրում է ի պատիվ մեծ հայ փիլիսոփա և աստվածաբան Գրիգոր Նարեկացու։ Դպրոցի շենքը կառուցվել է 1971-1972 թթ.։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի». Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ սեպտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 25-ին.
2. ↑  ««Նարեկ» հայկական դպրոց». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ սեպտեմբերի 27-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 25-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* The Armenians of Cyprus (booklet)
* The Armenians of Cyprus
**Զինվորական գերեզմանատուն № 66 (Մալաստուվ)** (լեհ.՝ Cmentarz wojenny nr 95 - Stróżówka), զինվորական գերեզմանատուն, գտնվում է Լեհաստանի Փոքրլեհական վոևոդության Մալաստուվ գյուղի շրջակայքում։ Գերեզմանատունը մտնում է Առաջին աշխարհամարտի տարիների Արևմտագալիցյան զինվորական դամբարանների խմբի մեջ։ Գերեզմանատանը թաղված են Ավստրիական և Ռուսական բանակների զինծառայողներ, ովքեր զոհվել են Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ՝ 1915 թվականի մայիսին։

Պատմություն
-----------

Գերեզմանատունը կառուցվել է 1915 թվականին Կրակովի զինվորական դամբարանների և ռազմական պարետատան դեպարտամենտի կողմից, ավստրիացի ճարտարապետ Հանս Մայրի նախագծով։ 332 քմ մակերեսով գերեզմանատանը գտնվում են 4 եղբայրական գերեզմաններ, որոնցում թաղված են 41 ավստրիացի և 77 ռուս զինվորներ։

Գերեզմանատունը գտնվում է բլրի լանջին և ամբողջությամբ շրջափակված է անտառով։ Գերեզմանատունը չորս կողմից շրջափակված է քարե ցանկապատով։ Ներքևի աջ անկյունում գտնվում է քարե մի կոթող։ Յուրաքանչյուր չորս գերեզմանների մոտ տեղակայված է մի տախտակ «1915» մակագրությամբ։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑

Աղբյուրներ
----------

* Oktawian Duda: Cmentarze I wojny światowej w Galicji Zachodniej. Warszawa: Ośrodek Ochrony Zabytkowego Krajobrazu, 1995. ISBN 83-85548-33-5.
* Jerzy Drogomir: Polegli w Galicji Zachodniej 1914—1915 (1918). Wykazy poległych, zmarłych i pochowanych na 400 cmentarzach wojskowych w Galicji Zachodniej.. Tarnów: Muzeum Okręgowe w Tarnowie tom I, 1999, s. 378. ISBN 83-85988-26-2.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Cmentarz wojenny nr 66 — Małastów Արխիվացված 2007-05-21 Wayback Machine (լեհ.)
* Метрика кладбища (լեհ.)
**Գանձակ** կամ **Գանձակ Շահաստան** պատմական քաղաք Ատրպատականում, ներկայումս՝ Իրանի տարածքում։ Ենթադրաբար գտնվել է Ուրմիա (հնում՝ Կապուտան) լճից հարավ-արևելք, Արևելյան Ադրբեջանի Լեյլան գյուղի տեղում, Մարաղայից հարավ։ Անտիկ դարաշրջանում հանդիսացել է Ատրպատականի մայրաքաղաքը։

Քաղաքը հիմնադրվել է Աքեմենյան Պարսկաստանի տիրապետության ժամանակ։ Ալեքսանդր Մակեդոնացու կողմից Աքեմենյան կայսրության նվաճումից հետո Մարաստանի սատրապ Ատրոպատեսը կարողացավ պահպանել իր իշխանությունը, իսկ Ալեքսանդրի մահից հետո Մարաստանի հյուսիսային մասում ստեղծեց առանձին պետություն, որը հետագայում նրա անունով սկսեց կոչվել Ատրպատական։ Ըստ Ստրաբոնի՝ Գանձակը հանդիսացել է Ատրպատականի թագավորների ամառային նստավայրը։

622 թ. քաղաքը գրավվել և ավերվել է Բյուզանդիայի կայսր Հերակլիոս Ա-ի կողմից։ Այդ ժամանակ Գանձակը եղել է մոտ 3000 տուն ունեցող բավականին մեծ քաղաք։ Վերջին անգամ հիշատակվում է 13-րդ դարի սկզբի աղբյւորներում որպես փոքր քաղաք. հավանաբար վերջնականապես ավերվել կամ անվանափոխ է եղել մոնղոլական արշավանքների ընթացքում։

### Հիշատակումները հայկական աղբյուրներում

Հայկական աղբյուրներում հիշատակվում է նաև որպես **Գանձակ Շահաստան**՝ հավանաբար Գանձակ անունով այլ բնակավայրերից տարբերելու համար։ Մի քանի անգամ հիշատակվում է Փավստոս Բուզանդի «Պատմություն Հայոց»-ում Արշակ Բ և Պապ թագավորների օրոք հայ-պարսկական պատերազմների կապակցությամբ։ Ըստ Բյուզանդի՝ Գանձակի մոտ տեղի ունեցած խոշոր ճակատամարտում Մուշեղ Մամիկոնյանի գլխավորությամբ հայ-բյուզանդական զորքերը պարտության են մատնել պարսից արքա Շապուհի զորքին։ Հիշատակվում է նաև Աշխարհացույցում որպես քաղաք Մարք աշխարհում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Ստրաբոն, Աշխարհագրություն, XI, XIII, 3
2. 1 2  Encyclopædia Iranica, Vol. X, pp. 289-290
3. ↑  Փաւստոս Բուզանդ, Պատմութիւն Հայոց։ Գրաբար բնագիր («Մատենագիրք Հայոց»)-ից(չաշխատող հղում)
**Ջերի Թրեյնոր** (անգլ.՝ Jerry Trainor, հունվարի 21, 1977(1977-01-21), Սան Դիեգո, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ), ամերիկացի դերասան, հայտնի է «iCarly» հեռուստասերիալի Սպենսորի դերով։ Նա նաև հայտնի է «Дрейк и Джош» հեռուստասերիալից։ Թրեյնորը հայտնվել է նաև «Սոված աղջիկ TV» ինտերնետային սերիալում, որը շատ քիչ է հայտնի։

Վաղ կյանք և կարիերա
-------------------

Թրեյնորը ծնվել է Կալիֆորնիա նահանգի Սան Դիեգո քաղաքում։ Նրա առաջին հեռուստատեսային դերը եղել է «Frozen Zone» հեռուստասերիալի Ջաստինի դերը, որը ցուցադրվել է Նիքելոդեոն հեռուստաալիքով։ Նա նաև խաղացել է մի փոքր դեր «Օրենք և կարգ» և «Հրեշտակ» սերիալներում։ iCarly սերիալում նա խաղում էր որպես Միրինդա Կոսգրոուվի ավագ եղբայր։

Թրեյնորը պաշտոնակպես նկարահանվել է «World of Warcraft» սերիալում։ Թրեյնորը լքել է շոու բիզնեսը 2009 թվականի նոյեմբերի 7-ին։

2010 թվականի հուլիսի 22-ին հայտարարվել էր, որ Ջերին կհնչեցնի Բուչ Հարթմոնի «T.U.F.F. Puppy» մուլտֆիլմը։

Ջերի Թրեյնորը նկարահանվել է Nick at Nite հեռուստաալիքի «Վենդալը և Վինին» սերիալում, և հանդես է եկել Վինիի դերով։ Սերիալը հեռարձակվել է 2013 թվականի փետրվարի 10-ին։ Իսկ նոյեմբերին հայտնի դարձավ, որ սիտկան փակ է։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ջերի Թրեյնոր (անգլ.) *Internet Movie Database* կայքում
* Джерри Трейнор на сайте Nick.com

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  YouTube: «Fun With… The Hungry Girl Book»
2. ↑  «'i-Carly' star 'Spencer' has Clare ties – grandma». *The Clare County Review*. Վերցված է 2011 թ․ հունվարի 14-ին. `{{cite web}}`: Invalid `|url-status=404` (օգնություն)
«Qbuzz» ընկերության, «U-OV» տեսակի, «Mercedes-Benz Citaro G 4373»-ը մեկնում է Ամերսֆորտ Կենտրոնականից դեպի Ուտրեխտ Կենտրոնական՝ որպես 52 համար:
Նիդեռլանդներում **տարածաշրջանային հասարակական տրանսպորտ** տերմինը վերաբերում է հասարակական տրանսպորտին, որն իրականացվում է (տարածաշրջանային) հասարակական տրանսպորտի մարմնի կողմից, այսինքն ՝ Խրոնինգեն «OV-bureau» և Դրենտեի «OVBGD» հասարակական տրանսպորտի գործակալությունները, մյուս մարզերից մեկը կամ Պլյուս շրջանը (բացառությամբ «Parkstad Limburg»-ի)։

Մարզային հասարակական տրանսպորտը ներառում է.

* Քաղաքային և շրջանային տրանսպորտ
* հասարակական տրանսպորտ ջրի մեջ
* Ապակենտրոնացված գնացքների փոխադրում

Փաստորեն, տարածաշրջանային հասարակական տրանսպորտը, հասարակական տրանսպորտն է՝ հանած հիմնական երկաթուղային ցանցը։

Ամբողջ տարածաշրջանային հասարակական տրանսպորտը մտնում է «Ուղևորափոխադրումների օրենք 2000»-ի մեջ, դրանց մեծ մասը հրապարակային տենդերներների է պատկանում։

«Qbuzz» ընկերության, «U-OV» տեսակի «6052» տրամվայը տեղակայված է Նիուվեխենի պահեստում:
**Նիդեռլանդների Շարժունության Ֆեդերացիան** գործընկերությունն է՝ «(FMN) Arriva», «EBS», «Keolis», «Qbuzz» և «Connexxion (Transdev)» տրանսպորտային ընկերությունների։ Միջազգային փորձ ունեցող կողմեր, ովքեր ներկայումս յուրաքանչյուրն ապահովում է Նիդեռլանդների տարածաշրջանային տրանսպորտի մի մասը։

Գերմանիա՝ «Nahverkehr»
----------------------

Գերմանական «Nahverkehr» տերմինը բավականին նման է Նիդեռլանդների տարածաշրջանային հասարակական տրանսպորտին։ Գերմանիայի դաշնային նահանգները պատասխանատու են ավտոբուսով, տրամվայով և մետրոյով տրանսպորտի համար, ինչպես նաև տարածաշրջանային գնացքի «RB, RE, S և այլն»-ի համար։ Մի շարք տրանսպորտային միավորումներ գործում են դաշնային պետության շրջանակներում, որոնք զբաղվում են սակագնի ձևավորմամբ։ Տրանսպորտային միավորման տոմսը նույնպես գործում է տրամվայի, ավտոբուսի և տարածաշրջանային գնացքի վրա։ Ջրային հասարակական տրանսպորտը գոյություն ունի նաև Գերմանիայում։

Բելգիա
------

Բելգիայում դաշնային կառավարությունը պատասխանատու է գնացքների ամբողջ փոխադրման համար։ Ջրային հասարակական տրանսպորտը շատ սահմանափակ է Բելգիայում։ Բելգիայում կա երեք ընկերություն, որոնք ավտոբուսով հասարակական տրանսպորտ են կազմակերպում.

* «De Lijn»-ը պատասխանատու է Ֆլանդրիայի ավտոբուսային ցանցի համար։ Հանրային ավտոբուսային տրանսպորտը Ֆլանդրիայում կազմակերպվում է Տրանսպորտային մարզերի մակարդակով։
* «MIVB»-ի ավտոբուսները երթևեկում են Բրյուսելի մայրաքաղաքային շրջանի տարածքում։
* «TEC (fr)»-ը պատասխանատու է Վալոնիայում ավտոբուսների երթևեկության համար։

Հավելումներ
-----------

Շատ կարևոր է հավելել, որ այս գործառիթը չպետք է շփոթել «գծատեր» երևույթի հետ, քանի որ սա դրա հետ բացարձակապես կապ չունի, այլ սա նույնպես պետության տնորինության տակ է գտնվում, ինչպես որ հասարակաց տրանսպորտային ցանցը։

Տես նաև
-------

* Միջքաղաքային գնացք
* Կանգառ գնացք
* Էքսպրեսս գնացք
* Քաղաքային և շրջանային տրանսպորտ
* Տարածաշրջանային գնացք
* Գլխավոր երկաթուղային ցանց Նիդեռլանդներում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑
**Այս հոդվածը առաջարկվել է անվանափոխել**  

Վիքիպեդիայի մեկ կամ մի քանի մասնակիցներ առաջարկել են այս հոդվածը անվանափոխել։ (Որպես պատճառ նշվում է հետևյալը. «ճիշտ անվանում»)  
 Ավելի մանրամասն ծանոթանալու համար առաջադրվող պատճառներին, ինչպես նաև ձեր տեսակետը հայտնելու համար, այցելեք **Անվանափոխման առաջադրված հոդվածներ**։ 
  

**Ուշադրություն** նախքան վերոհիշյալ քննարկման էջում համաձայնության գալը, պետք չէ հեռացնել այս կաղապարը։

---

**Հիշեցում**. եթե դուք եք տեղադրել այս կաղապարը, ապա մի մոռացեք անվանափոխման առաջադրված հոդվածանվանումն ավելացնել Անվանափոխման առաջադրված հոդվածներ քննարկման էջում, մեկ կամ երկու տողով նշելով անվանափոխման առաջադրելու ձեր պատճառաբանությունը։



**Էրիթրեական ուղղափառ միաբնակ եկեղեցի**, (տիգրայերեն՝ ቤተ ክርስትያን ተዋህዶ ኤርትራ, Թեվահեդո բեթե քրեստյան էրթրա), Էրիթրեայի քրիստոնեական եկեղեցու պաշտոնական անվանումը, արևելյան հնագույն եկեղեցիներից մեկը։ Հիմնվել է 1993 թվականին Էրիթրեայի անկախությունից հետո՝ բաժանվելով Եթովպական ուղղափառ միաբնակ եկեղեցուց։ Էրիթրեական ուղղափառ միաբնակ եկեղեցին՝ Հայաստանյայց առաքելական եկեղեցու, Ասորական ուղղափառ եկեղեցու, Ղպտի ուղղափառ եկեղեցու, Մալանկարա ուղղափառ ասորական եկեղեցու և Եթովպական ուղղափառ միաբնակ եկեղեցու հետ միասին կազմում է Արևելյան հնագույն եկեղեցիների ընտանիքը։

Էրիթրեական եկեղեցու աթոռանիստ Էնդա Մարիամ Մայր Տաճարը Ասմարայում
**Ռութ Ռոման** (անգլ.՝ Ruth Roman, ծննդյամբ՝ **Նորմա Ռոման** (անգլ.՝ Norma Roman),դեկտեմբերի 22, 1922(1922-12-22), Լինն, Էսեքս շրջան, Մասաչուսեթս, ԱՄՆ - սեպտեմբերի 9, 1999(1999-09-09), Լագունա Բիչ, Օրինջ շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ ), ամերիկացի դերասանուհի։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է Բոստոնի արվարձանում գտնվող Լինն քաղաքում՝ ռուսական և լեհական արմատներով հրեական ընտանիքում։ Երիտասարդ տարիքից երազում էր դառնալ դերասանուհի, ինչի համար էլ ընդունվել է Բոստոնի դրամատիկական դպրոց։ Ուսման ավարտից հետո տեղափոխվել է Հոլիվուդ, որտեղ 1943 թվականին տեղի է ունեցել նրա առաջին ելույթը։ Առաջին հինգ տարիներին այնտեղ նա անհայտ էր, սակայն հետո «Ջունգլիի թագուհին» ֆիլմում խաղացել է գլխավոր դեր (1945)։ Առաջին մեծ դերերի առաջարկները ստացել է 1940-ական թվականներին, դրանց մեջ էին Էմմա Բրայսը «Չեմպիոն» նուարում և Ջին Քելերսոնը «Պատուհան» նուարում։ Ռոմանը հայտնի է դարձել 1951 թվականին՝ Ալֆրեդ Հիչքոքի «Անծանոթները գնացքում» ֆիլմում Էնն Մորտոնի դերի շնորհիվ։ Այս կինոնկարի նկարահանումները Ռոմանի համար բավականին դժվար էին, քանի որ ֆիլմում նրան ներառել էր Ջեկ Ուորները, իսկ Հիչքոքը նրանից դժգոհ էր, որովհետև Ռոմանին համարում էր կաշկանդված դերասան։

1956 թվականի հունիսին իր առաջին ամուսնությունից ունեցած չորսամյա որդու հետ եղել է «Անդրեա Դորիա» նավի ուղևոր, որը «Ստոքհոլմ» նավի հետ բախվելու պատճառով Նյու Յորքի ափին խորտակվել է։ Վիրահատությունը հաջող է անցել, և Ռոմանն ու որդին ողջ են մնացել։

Իր կարիերայի ընթացքում մեծ բարձունքների չի հասել, սակայն չնայած դրան՝ երկար տարիներ շարունակել է կինոյում և հեռուստատեսությունում, ռադիոյում լինել ակտիվ։ 1959 թվականին արժանացել է Սարի Սիդոնս մրցանակի՝ Չիկագոյի թատերական բեմում բեմադրվելու համար։ 1960-ական թվականներից սկսած՝ մեծամասամբ աշխատել է հեռուստատեսությունում՝ նկարահանվելով «Երկար տաք տարիներ», «Խաղաղ նավակայան», «Նա գրել է սպանություն» և այլ սերիալներում։ Իր ավանդի համար Հոլիվուդյան փառքի ծառուղում նրա անունով աստղ է դրվել։

1973 թվականին թողարկվել է «Փոքրիկ» ֆիլմը, որում Ռոմանը կատարել է գլխավոր՝ հոգեկան հիվանդ ալկոհոլամոլի դերը։

Մահացել է 1999 թվականին՝ 76 տարեկանում, Կալիֆոռնիա նահանգում գտնվող իր տանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

**Քույր նախագծում*** Մեջբերումներ Վիքիքաղվածքում
* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
2. ↑  «Ruth Roman: Hollywood actress who displayed a degree of vulnerability under a worldly exterior». *The Guardian,* Sept. 16, 1999.
3. ↑  Обзор фильма «Малыш» (1973) (անգլ.) на сайте *TV Guide*

Արտաքին հղումներ
----------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · ČSFD · Դանիական ազգային ֆիլմագրություն · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ · Find A Grave · Rodovid |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNE: XX1298553 · BNF: 140430515 · GND: 1116989085 · ISNI: 0000000059384994 · LCCN: n78073875 · NKC: osd2013748628 · SUDOC: 066918278 · VIAF: 59285190 · WorldCat VIAF: 59285190 |

 |

 |
**Ջեյմս Ռասել** (1931, Բրեմերթոն, Քիթսեփ, Վաշինգտոն, ԱՄՆ), ամերիկացի գյուտարար։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1931 թվականին Վիշինգտոն նահանգի Բրեմերթոն քաղաքում։ 1953 թվականին ստացել է բակալավրի ֆիզիկայի աստիճան Պորտլենդի Ռիդ քոլեջում։ Ռասելը աշխատել է Վաշինգտոնի Ռիչլենդ քաղաքի մոտակայքում գտնվող Ջեներալ էլեկտրիկ լաբորատորիայում, որտեղ նա նախագծել է մի շարք փորձարարական սարքավորումներ։ Նախագծել և կառուցել է առաջին էլեկտրոնային ճառագայթով եռակցման սարքը։ 
1965 թվականին Ռասելը աշխատել է Ռիչլենդի *Battelle Memorial* ինստիտուտի Խաղաղօվկիանոսյան հյուսիսարևմտյան ազգային լաբորատորիայում, որտեղ 1965 թվականին հորինել է օպտիկական թվային ձայնագրման և նվագարկման ընդհանուր հայեցակարգը։

2000 թվականին Ռասելը Ռիդ քոլեջի կողմից արժանացել է *Howard Vollum* մրցանակին։

2004 թվականի դրությամբ Ռասելը խորհրդատվություններ էր անում և աշխատում էր Վաշինգտոնի Բելվյու քաղաքի տնային լաբորատորիայից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5
2. 1 2  «Inventor of the Week - James T. Russell - The Compact Disc». MIT. 1999-12. Արխիվացված օրիգինալից 2003 թ․ ապրիլի 17-ին. Վերցված է 2013 թ․ նոյեմբերի 25-ին.
3. ↑  «INVENTOR AND PHYSICIST JAMES RUSSELL '53 WILL RECEIVE VOLLUM AWARD AT REED'S CONVOCATION» (Press release). Reed College public affairs office. 2000. Վերցված է 2014 թ․ հուլիսի 24-ին.
4. ↑  Brier Dudley (2004 թ․ նոյեմբերի 29). «Scientist's invention was let go for a song». *The Seattle Times*. Վերցված է 2014 թ․ հուլիսի 24-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* James T. Russell, The Digital Compact Disc Արխիվացված 2003-04-17 Wayback Machine
**Ուիլյամ Տորնտոն** (англ. *William Thornton*, մայիսի 20, 1759(1759-05-20), Jost Van Dyke, Բրիտանական Վիրջինյան կղզիներ, Բրիտանական անդրծովյան տարածքներ, Միացյալ Թագավորություն - մարտի 28, 1828(1828-03-28), Վաշինգտոն, Կոլումբիայի շրջան, ԱՄՆ), անգլիացի և ամերիկացի ճարտարապետ, բժիշկ, նկարիչ և գյուտարար, ունիվերսալ գիտելիքների և կարողությունների տեր մարդ։

Կենսագրություն
--------------

Ուիլյամ Տորնտոնը ծնվել է 1759 թվականի մայիսի 20-ին։ Շոտլանդիայի մայրաքաղաք Էդինբուրգում սովորել է բժշկություն։ 1787 թվականին մեկնել է ԱՄՆ։ Լինելով Վաշինգտոնի Կապիտոլիումի առաջին ճարտարապետը՝ համբավ է ձեռք բերել։ 1793 թվականի հուլիսի 25-ին նրա նախագիծը հաղթել է քննարկման ներկայացված 17 առաջարկից կազմված մրցույթում։ Ուիլյամ Տորնտոնն արժանացել է 500 ԱՄՆ դոլար դրամական պարգևի։

Տորնտոնի կողմից իրականացված այլ ճարտարապետական նախագծերից են Ֆիլադելֆիայի «Library Company»-ի և Վաշինգտոնի «Octagon House»-ի շենքերը, որտեղ 1898 թվականից տեղակայված է Ճարտարապետության ամերիկյան ինստիտուտը։

1792 թվականի հունիսի 1-ից մինչև իր մահը՝ 1828 թվականը, Տորնտոնը գլխավորել է նաև ԱՄՆ-ի արտոնագրային բյուրոն (եղել է նրա առաջին սուպեր ինտենդանտը)։

Ծանոթագրություններ
------------------

* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. 1 2 3 4  Encyclopædia Britannica
2. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
3. 1 2

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists · Find A Grave · WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ նորվեգական · American National Biography · Notable Names Database · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 150537027 · GND: 119543133 · ICCU: URBV286686 · ISNI: 0000000066778764 · LCCN: n81141884 · SUDOC: 150969635 · VIAF: 57427223 · ULAN: 500004167 · WorldCat VIAF: 57427223 |

 |

 |
**Լորել Համիլտոն** (անգլ.՝ Laurell Kaye Hamilton, փետրվարի 19, 1963(1963-02-19), Հիբեր Սփրինգս, Արկանզաս, ԱՄՆ), (նախքան ամուսնությունը Լորել Քլեյն)՝ ամերիկացի գրող։ Ստեղծագործել է հիմնականում «սարսափ» ժանրի մեջ, նաև ֆանտաստիկայի (էրոտիկական տարրերով)։ Նրա գրքերը բաժանվում են միլիոնավոր օրինակներով ոչ միայն Միացյալ Նահանգներում, այլ նաև արտասահմանում։

Կենսագրություն
--------------

Լորել Համիլտոն ծնվել է 1963 թվականի փետրվարի 19-ին, Հիբեր-Սպրինգս քաղաքում, որը գտնվում էր Արկանզասի Շիրլի քաղաքի մոտ։ Նրա մանկուտյունը անցել է Ինդիանայի Սիմս գյուղում։

Լորելի ծննդյան տարեդարձից մի քանի ամիս անց հայրը լքեց իր ընտանիքը, թողնելով դստերը մոր՝ Սյուզի Քլայնի (անգլ. Susie Kline) հետ։ Լորելը վեց տարեկան էր, երբ աշխատանքից վերադառնալուց, ավտովթարի հետևանքով մահացավ նրա մայրը։ Հետագայում պարզվեց, որ նրա կյանքը կարող էր փրկվել անվտանգության գոտին, որը նա չէր ամրացրել։ Այդ ժամանակից ի վեր, Լորելը ավտոմեքենայի մեջ գտնվելիս միշտ ամրացնում է անվտանգության գոտին։
Դրանից հետո Լորելը տեղափոխվեց իր տատիկի՝ Լորէ Ջենթրիի (անգլ. Laura Gentry) մոտ։ Հետագա գրողի դաստիարակության մեջ տղամարդկանց դերի վերաբերյալ տվյալները հակասական են։ Ըստ Լորելի խոսքերի,նրա մայրիկի մահը, տատիկի դաստիարակությունը և հայրական խնամքի բացակայությունը այն երեք նախադրյալներից էին, որոնք նրան դարձրեցին այնպիսին, ինչպիսին որ կա»։ Առկա է ևս մեկ տարբերակ, ըստ որի իր և տատիկի հեը ապրում էր մի պապիկ, որը ծեծում էր տատիկին, բայց Լորելի նկատմամբ նա իրեն շատ սիրալիր էր դրսևորում։ Հետագայում Լորելը նշել է, թե ինչու է ստեղծում այդ հրեշներին։ Այն մարդը, ով օգնում էր իրեն թիթեռներ բռնել, մահացու հարվածներ էր հասցնում նրա տատիկին։ Բայց Լորելը սիրում էր նրան, և նա սիրում էր իրեն։ Կարծես նրբության և կոպտության միավորում լիներ և միարժամանակ հակադրում։

Կարդալ Լորելը սովորել է յոթ տարեկան հասակում։ Ըստ նրա, իր մոտ եղել է ճիշտ ժամանակին չհայտնաբերված դիսլեքսիա։ Տասներկու տարեկան հասակում սկսել է գրել պատմվածքներ։ Առաջին ավարտված պատմվածքը գրել է տասնչորս տարեկան հասակում։ Լորելը սովորել է Ինդիանայի «Մարիոն» (անգլ. Marion College) քրիստոնեական քոլեջում։ Ավարտելով քոլեջը ստացել է բակալավրի աստիճան, կենսաբանության և անգլերեն գրականության մեջ։ Ուսման ընթացքում ծանոթացել է Հարրի Համիլթոնի հետ, ով շուտով դարձավ նրա ամուսինը։ Ամուսինները տեղափոխվեցին Սենթ Լուիս, որը գտնվում էր Միսսուրի նահանգում։ Նրանք ունեցան մեկ աղջիկ։
Լորելը իր առաջին գրքերն ու պատմությունները գրել է սրճարանում, ազատ ժամանակ։ Այդ ժամանակ հա աշխատել է Xerox ընկերության պահեստամասում։

Ծանոթագրություններ
------------------

**Քույր նախագծում*** Մեջբերումներ Վիքիքաղվածքում
* Տեսաձայնային նյութեր Վիքիպահեստում

1. ↑  Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
2. 1 2  Internet Speculative Fiction Database — 1995.
3. 1 2  Babelio (ֆր.) — 2007.
4. ↑  Laurell K. Hamilton. Հեղինակի և հերոսների պատմությունը Արխիվացված 2007-02-07 Wayback Machine.