recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ասիագո Սիմա Էկարի աստղադիտարան** (անգլ.՝ Osservatorio Astrofisico di Asiago կամ անգլ.՝ Asiago Observatory, աստղադիտարանի կոդը` — «043»), աստղադիտարան Իտալիայի Պադուա մարզում, Ասիագո սարահարթի վրա, Պադուա քաղաքից 90 կմ հեռավորության վրա։ Պատկանում է և ղեկավարվում Պադուայի համալսարանի կողմից։ Հիմնադրվել է 1942 թվականին։

Աստղադիտարանի հիմնական գործիքն է 1,22 մետրանոց *Գալիլեյ* աստղադիտակը, որը այժմ օգտագործվում է միայն սպեկտրոգրաֆիկ հետազոտությունների համար։ Աստղադիտակը կառուցվել է 1940-ից 1942 թվականները։

Սիմա Էկարի դիտարկումների կայան
------------------------------

Աստղադիտարանից մոտ 3,8 կմ հարավ-արևելք տեղակայված է Սիմա Էկարի դիտարկումների կայանը (իտալ.՝ Stazione osservativa di Asiago Cima Ekar), այն տեղաբաշխված է Էկար լեռան գագաթին։ Կայանը ունի առանձին աստղադիտարանի կոդ՝ 098: Այս կայանը ներառված է եղել ADAS ծրագրի (Asiago-DLR Asteroid Survey) իրականացման մեջ, որի շրջանակներում կատարվում են աստերոիդների և գիսաստղերի հետազոտություններ, հատուկ ուշադրություն դարձնելով Երկրին մոտեցող աստերոիդներին։

Հիմնական նվաճումները
--------------------

* 9720 լուսանկարներ (ապակե թիթեղներ 9 x 12 սմ) 1942 թվականի մայիսից 1997 թվականի մարտ
* 3220 սպեկտրալ պատկերներ Նյուտոնյան սպեկտրոգրաֆով կատարված 1958 թվականի ապրիլից 1991 թվականի սեպտեմբեր
* 18584 սպեկտրալ պատկերներ Կասսգրեյնի սպեկտրոգրաֆով կատարված 1951 թվականի հունվարից 1994 թվականը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  GeoNames — 2005.
2. ↑  "THE GALILEO 122-cm TELESCOPE ARCHIVE". Արխիվացված է the original 2011 թ․ հոկտեմբերի 29-ին. Retrieved 2019 թ․ ապրիլի 23.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Աստղադիտայանի կայք Archived 2012-03-05 at the Wayback Machine.

**Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում աստղադիտարանի կատարած դիտարկումները**

* Աստերոիդների աստղաչափական դիտարկումները
* Աստերոիդների աստղաչափական դիտարկումները

**NASA ADS տվյալների բազայում աստղադիտարանի ներդրումը**

* Որոնում «Asiago Astrophysical Observatory» բառերով

**1870 թվականից հետո աստերոիդների և մոլորակների արբանյակների դիտարկումները**

* Դիտարկումների արխիվ ՓՄԿ-ի կայքում
**Հետխաղյա 11-մետրանոցներ**, մեթոդ, որի օգնությամբ որոշվում է ֆուտբոլային հանդիպման հաղթողը, եթե հիմնական և լրացուցիչ ժամանակները ավարտվել են ոչ ոքի։ Հետխաղյա 11-մետրանոցների ժամանակ ամեն թիմ իրացնում է 11-մետրանոց հարվածներ որոշված քանակությամբ (5 ՖԻՖԱ-ի կողմից ղեկավարվող ֆուտբոլում), իսկ դարպասները պաշտպանում է միայն թիմի դարպասապահը։ Ամենաշատ 11-մետրանոց իրացրած թիմը դառնում է հաղթող։ Խաղի ժամանակ իրացվելիք 11-մետրանոցներից հետխաղյան ունի որոշ տարբերություններ։ Դրանցից մեկը այն է, որ հարվածից հետո միայն դարպասապահը իրավունք ունի դիպչել գնդակին, իսկ այլ ֆուտբոլիստ իրավունք չունի հարվածելու գնդակին։

Այս մեթոդը այժմ կիրառվում է ՖԻՖԱ-ի կողմից վերահսկվող բոլոր մրցաշարերում, որտեղ անհրաժեշտ է որոշել հաղթողին։ 1970-ականներից կիրառվող այս մեթոդը շատերին չի գոհացնում, քանի որ այն ավելի շատ հիմնված է բախտի վրա քան պատրաստվածության։

Ընդհանուր պատկեր
----------------

Հետխաղյա 11-մետրանոցների հարվածաշարի ժամանակ մարզիկները, բացի դարպասապահից և հարվածը իրականացնողից մյուս ֆուտբոլիսները պետք է գտնվեն դաշտի կենտրոնում։ Պաշտպանվող թիմի դարպասապահը պետք է գտնվի դարպասային գծի մոտ, իսկ մրցավարի օգնականը դարպասային հրապարակից դուրս, այ իսկ մյուս թիմի դարպասապահը մրցավարից մի քիչ հեռու։ Գոլի հեղինակ դարձած ֆուտբոլիստի անձնական վիճակագրությունում գոլը չի հաշվարկվում։

Ոչ ոքի արդյունքը ընդունելի է ֆուտբոլում։ Հետխաղյա 11-մետրանոցները կիրառվում են այն մրցույթներում, որտեղ անպայման պետք է որոշվի հանդիպման հաղթողը, այն հիմնականում կիրառվում է փլեյ-օֆֆ փուլերում, որտեղ որոշվում է ով պետք է անցնի հաջորդ փուլ կամ դառնա մրցույթի հաղթող։ Սովորաբար մինչ 11-մետրանոցները խաղարկվում է ավելացված ժամանակ, սակայն ոչ բոլոր դեպքերում, բացառություններ են Կոպա Լիբերտադորեսի, Անգլիայի ֆուտբոլի սուպերգավաթի և Ֆուտբոլային լիգայի գավաթի խաղարկությունները, որտեղ չի կիրառվում լրացուցիչ ժամանակը և հետխաղյա 11-մետրանոցները կարող են խաղարկվել հիմնական ժամանակի ավարտից անիմջապես հետո։ Որոշ դեպքերում 11-մետրանոցներ կարող են կիրառվել նաև խմբային փուլի արդյունքներից հետո, երբ թիմերի բոլոր մյուս միավորները հավասար են, այսպես պատահել է 2003 թվականի ՈՒԵՖԱ կանանց մինչև 19 տարեկանների առաջնությունում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  "Laws of the Game 2014/2015" (PDF). FIFA. Արխիվացված է the original (PDF) 2014 թ․ սեպտեմբերի 1-ին. Retrieved 2015 թ․ հունիսի 25. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  Wilson, M; Wood, G; Jordet, G. "The BASES Expert Statement on the Psychological Preparation for Football Penalty Shootouts" (PDF). British Association of Sports and Exercise Sciences. Արխիվացված է the original (PDF) 2016 թ․ հունվարի 6-ին. Retrieved 2015 թ․ հունվարի 28. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  Duret, Sébastien; David Matishen; Hervé Morard; Lars Aarhus; Erik Garin; Sturmius Burkert (2004 թ․ փետրվարի 14). "European Women U-19 Championship 2002–03". RSSSF. Retrieved 2009 թ․ հոկտեմբերի 14.
«**Հյուման Րայթս Վոթչ**» (անգլերեն՝ Human Rights Watch, HRW-«մարդու իրավունքների պաշտպանություն»)- մարդու իրավունքների խախտումների (անգլ.՝ Human Rights Watch, HRW — «Մարդու իրավունքների պաշտպանություն»),մոնիտորինգի, հետազոտման և փաստաթղթավորման ոչ կառավարական կազմակերպություն, գործում է աշխարհի ավելի քան 70 երկրներում։ Գրասենյակը գտնվում է ԱՄՆ-ում։

Հիմնադրման պատմություն
----------------------

Կազմակերպությունը հիմնադրվել է 1978 թ. Ռոբերտ Բերնստեյնի կողմից, որպես «Helsinki Watch»-ի մասնավոր կազմակերպություն, որը պետք է աջակցեր Խորհրդային Միության և Վարշավյան պակտի երկրների այլախոհ շարժմանը ։ Կազմակերպությունը աշխատակիցների թիվը չի գերազանցել 10 մարդ, իսկ գործունեությունը սահմանափակվում էր տարեկան մարդու իրավունքների հաշվետվությունների հրապարակմամբ ։ 1981 թվականին «Helsinki Watch»-ի նախաձեռնությամբ ստեղծվեց «America Watch»-ը, որը պետք է մոնիտորինգի միջոցով պարզաբաներ մարդու իրավունքների իրավիճակը Լատինական Ամերիկայում։ 1985 թվականին հիմնադրվել է «Asia Watch» ընկերությունը։ 1988-ին ` «Africa Watch»-ը , իսկ 1989-ին` «Middle East Watch» -ը։ 1989թվականին բոլոր մարդու իրավունքների բաժինները միացվել են մեկ կազմակերպության ներքո, որը կոչվում է Human Rights Watch (HRW), միասնական ղեկավարությամբ և ընդհանրապես Խորհրդատվական կոմիտեով հետագայում վերանվանվեց Տնօրենների Խորհուրդ HRW.: HRW խորհրդատուների կոմիտեն ընդգրկել է 22 մարդ։

Աշխատանքային նպատակներն ու ուղղությունները
------------------------------------------

* Խտրականության կանխարգելում;
* Քաղաքական ազատությունների պաշտպանություն;
* Մարդու իրավունքների խախտումների ուսումնասիրություն և հրատարակում;
* Ցեղասպանության, պատերազմի հանցագործությունների և մարդկության դեմ հանցագործությունների բացահայտման ուսումնասիրություն;
* Զենքի և հակահամաճարակային ականների տարածման և օգտագործման կանխարգելում;
* Երեխաների աշխատել դեմ.
* Երեխա զինվորների դեմ.
* Օգնում անօթևան երեխաներին;
* Խոշտանգումների դեմ.
* Մահվան դատավճռի և մահապատիժի դեմ
* Մարդու իրավունքների ոտնահարող անձանց դեմ
* Մարդկանց թրաֆիքինգի դեմ, սեռական ստրկության վաճառք կանանց և աղջիկների նկատմամբ,
* ԼԳԲՏ անձանց իրավունքների հարգման կողմ
* Պատերազմի ընթացքում քաղաքացիական անձանց անվտանգության կողմ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Транслитерация, используемая на официальном сайте организации
2. ↑  Human Rights Watch в энциклопедии «Британника»

Արտաքին հղումներ
----------------

* Հյուման Րայթս Վոթչը հայերեն Archived 2017-04-05 at the Wayback Machine.
* Culture of Bias Dominates HRW, September 08, 2010
**Տուրբուլենտ հոսանք** (< լատ․ turbulentus – բուռն, անկանոն), հեղուկների կամ գազերի շարժման ձև, որի ժամանակ դրանց մասնիկները կատարում են բարդ հետագծերով չկարգավորված չկայունացած շարժումներ։ Տուրբուլենտ հոսանքի դեպքում հեղուկի կամ գազի հիդրոդինամիկական և թերմոդինամիկական բնութագրերը (արագություն, ճնշում, ջերմաստիճան, խտություն) քաոսային, անկանոն փոփոխություններ են կրում ըստ կետի կոորդինատների ու ժամանակի։ Տուրբուլենտ հոսանքը էապես տարբերվում է լամինար հոսանքից թե՝ ներքին բարդ կառուցվածքով, թե՝ շարժման պարամետրերի միջինացված արժեքների՝ ըստ հոսանքի հատվածքի բաշխումով։ Միջավայրի շերտերի խառնման մեծ ինտենսիվության շնորհիվ Տուրբուլենտ հոսանքներն օժտված են շարժման քանակ, ջերմություն, չլուծված խառնուրդների զանգված փոխանցելու, տվյալ միջավայրում քիմիական ռեակցիաների (մասնավորապես այրման) տարածումն արագացնելու, միջավայրում կախված մասնիկները տեղափոխելու, ձայնային և էլեկտրամագնիսական ալիքները ցրելու, դրանց ամպլիտուդներն ու փուլերը փոփոխելու մեծ ունակությամբ։ Հոսանքը դառնում է տուրբուլենտ այն դեպքում, երբ խախտվում է շարժման *լամինար ռեժիմ*ի կայունությունը, և Ռեյնոլդսի թիվը գերազանցում է իր կրիտի կական արժեքը տվյալ շարժման համար։ Հեղուկների և գազերի հոսանքները բնության մեջ տեխնիկական հարմարանքներում (հեղուկների շարժումը խողովակներում, ջրանցքներում, հեղուկում կամ գազում շարժվող պինդ մարմնի շուրջն առաջացող սահմանային շերտերում, աերոդինամիկական սարքերում և այլուր) մեծ մասամբ Տուրբուլենտ հոսանքներ են։

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։*  |
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Իոսելիանի ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Նանա Իոսելիանի** (վրաց.՝ ნანა იოსელიანი, փետրվարի 12, 1962, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ), խորհրդային և վրացի շախմատիստուհի, գրոսմայստեր կանանց շրջանում, աշխարհի չեմպիոնուհու կոչման կրկնակի հավակնորդուհի։ 2003 թվականից միջազգային մրցույթներին չի մասնակցում։

Կարիերա
-------

1978 և 1979 թվականներին աղջիկների շրջանում դարձել է Եվրոպայի չեմպիոնուհի։ 1981 և 1982 թվականներին կանանց շրջանում դարձել է ԽՍՀՄ չեմպիոնուհի (1981 թվականին տեղը կիսելով)։ 1979 թվականին աշխարհի չեմպիոնուհու հավակնորդուհու ցիկլում հաղթեց Ռիո դե Ժանեյրոյում կայացած միջզոնալ մրցաշարը, 1980 թվականին հաղթեց Նոնա Գափրինդաշվիլիի դեմ կայացած հավակնորդուհիների կիսաեզրափակիչ խաղը, սակայն հաջորդ տարի Թբիլիսիում 2,5-6,5 հաշվով պարտվեց Նանա Ալեքսանդրիայի դեմ կայացած եզրափակիչ խաղը։ 1985 թվականին անհաջող հանդես եկավ Հավանայում կայացած միջզոնալ մրցաշարին, կիսելով 3-5-րդ տեղերը, և չհայտնվեց Մալմյոյում կայանալիք հավակնորդների մրցաշարին։ 1987 թվականին հաղթեց Թուզլայի միջզոնալ մրցաշարը և իրավունք ստացավ Մայա Չիբուրդանիձեի հետ վիճարկել աշխարհի չեմպիոնուհու տիտղոսը։ Խաղը կայացավ 1988 թվականին, Թելավում, և ավարտվեց Չիբուրդանիձեի հաղթանակով (8,5-7,5)։ 1993 թվականին աշխարհի չեմպիոնուհու տիտղոսը վիճարկեց Սե Չզյունի հետ և նորից պարտվեց (2,5-8,5)։

1980-2002 թվականներին մասնակցել է 8 շախմատային օլիմպիադաների (2-ը ԽՍՀՄ հավաքականի կազմում, 6-ը՝ Վրաստանի հավաքականի կազմում)։ Ընդհանուր առմամբ նվաճել է 14 մեդալ, որոնցից 7-ը ոսկի (2 անհատական և 5 թիմային), 4-ը արծաթ և 3-ը բրոնզ։

Առավելագույն վարկանիշին (2520) հասել է 1997 թվականի հուլիսին, ՖԻԴԵ-ի համաշխարհային վարկանիշում Պիա Կրամլինգի հետ կիսելով 4-5-րդ տեղերը, հետ մնալով Յուդիթ և Սյուզան Պոլգարներից ու Մայա Չիբուրդանիձեից։ Վարկանիշը վերջին անգամ նշվել է 2003 թվականի հունվարին (2475)։ Դրանից հետո նա միջազգային մակարդակի ոչ մի խաղ չի անցկացրել։

Ներկայումս ապրում է Չեխիայում։

Վարկանիշի փոփոխության գծապատկեր
-------------------------------

**Էլոյի վարկանիշի փոփոխություններ**| 
 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  OlimpBase
2. ↑  Ioseliani, Nana (WOMEN'S CHESS OLYMPIADS)
3. ↑  Հենրիետա Լագվիլավա-Երկրում իմ վարկանիշը երրորդն է Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
4. ↑  Էլոյի վարկանիշը ՖԻԴԵ ցանկերից։ Աղբյուրներ՝ fide.com, benoni.de, olimpbase.org
5. ↑  *Տեխնիկական խնդիրների պատճառով աղյուսակը ժամանակավորապես չի աշխատում։*

Արտաքին հղումներ
----------------

* ՖԻԴԵ վարկանիշ
* Իոսելիանիի մրցախաղերը chessgames.com կայքում

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | 365chess · Chess DB · Chess Games · Chess Tempo · ՖԻԴԵ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000389288815 · NTA: 174682069 · VIAF: 282658927 · WorldCat VIAF: 282658927 |

 |
**Համպի Կոներու** (տելուգու՝ కోనేరు హంపీ, մարտի 31, 1987(1987-03-31), Վիջայավադա, Krishna district, Անդհրա-Պրադեշ, Հնդկաստան), հնդիկ շախմատիստուհի, գրոսմայստեր (2002), մինչև 10 տարեկանների, 12 տարեկանների, 14 տարեկանների, 20 տարեկանների աղջիկների աշխարհի չեմպիոնուհի, Ասիայի չեմպիոնուհի (2003)։

Կենսագրություն
--------------

Համպի Կոներուն շախմատով զբաղվել է 5 տարեկանից։ 2002 թվականի մայիսին Բուդապեշտում տեղի ունեցած մրցաշարում լրացրել է գրոսմայստերի նորմը և դարձել ամենաերիտասարդ կին-գրոսմայստերը։ Այդ տիտղոսը նա կրել է մինչև 2008 թվականը, երբ չինացի շախմատիստուհի Հոու Յիֆանը 14 տարեկանում դարձավ գրոսմայստեր։ 2007 թվականին Խամպի Կոներուն ճանաչվել է Յուդիթ Պոլգարից հետո հաջորդ ամենաբարձր վարկանիշն ունեցող կին-շախմատիստը, նրա Էլոյի վարկանիշը գերազանցել էր 2600 միավորից։

Համպի Կոներուն մասնակցել է 2006 և 2008 թվականների կանանց աշխարհի առաջնություններին։ 2006 թվականին նա երկրորդ ռաունդից հետո դուրս է մնացել, իսկ 2008 թվականին հասել է մինչև կիսաեզրափակիչ։

Հնդիկ շախմատիստուհին մասնակցել է նաև ՖԻԴԵ-ի կանանց «Գրան պրի» 2009—2010 թվականների մրցաշարին և դարձել առաջին փուլի հաղթող։

**Էլոյի վարկանիշի փոփոխություններ**| 
 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  ratings.fide.com
2. 1 2  OlimpBase
3. ↑  Էլոյի վարկանիշը ՖԻԴԵ ցանկերից։ Աղբյուրներ՝ fide.com, benoni.de, olimpbase.org
4. ↑  *Տեխնիկական խնդիրների պատճառով աղյուսակը ժամանակավորապես չի աշխատում։*

Արտաքին հղումներ
----------------

* Համպի Կոներու շախմատիստի էջն ու խաղերը Chessgames.com կայքում
* Անձնական քարտը 365chess.com կայքում
* Անձնական քարտը OlimpBase.org կայքում
* Կենսագրություն

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | 365chess · Chess DB · Chess Games · Chess Tempo · ՖԻԴԵ |

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ուշադրություն**։**Այս էջը կամ բաժինը այլ լեզվով հոդվածի վատ թարգմանություն է։** 
Դուք կարող եք բարելավել թարգմանությունը։ Օրիգինալ տեքստը կարող եք գտնել ձախ կողմի «այլ լեզուներով» ենթաբաժնում։Մեքենայական թարգմանությունը ենթակա է ջնջման առանց զգուշացման։ |

**Ֆրանսիսկո Վալիեխո Պոնս** (օգոստոսի 21, 1982(1982-08-21), Էս Կաստել, Մենորկա, Balearic Islands, Balearic Islands, Իսպանիա), Իսպանիայի շախմատային գրոսմայստեր։ Նա եղել է շախմատի հրաշամանուկ՝ հանսելով շախմատային գրոսմայստերի տիտղոսի 16 տարեկան և 9 ամսական հասակում, ինչը նրան բերեց նրան 20- րդ ամենաերիտասարդ գրոսմայստեր կոչմանը։ 2000 թվականին հաղթել է մինչև 18 տարեկանների շախմատի երիտասարդական առաջնությունում։ 
Նրա երկրպագուները հաճախ նրան անվանում են Պասո՝ նարածված մականում Ֆրանսիսկոյի համար Իսպանիայում։
Նա արժանացել է հոբելյանական Ciudad de Leon մրցանակին վարպետ Վեսելին Տոպալովի կողմից (3½- 2½)։
2013 թվականին նա մրցեց 1– 8- րդ տեղերի համար Ալեքսանդր Մոիսենկոյի, Եվգենի Ռոմանովի, Ալեքսանդր Ջի Բելիավսկու, Կոնստանդին Լուպուլեսցույի, Հրանտ Մելքումյանի, Սերգեյ Մովսիսյանի, Յան Նեպոմնյաշչիի, Ալեքսեյ Դրեևի շախմատի Եվրոպայի անհատական առաջնությունում։

Խաղերի ընտրանի
--------------

2006 թվականի փետրվարի 25- ին՝ Լինարես- Մորելիանայի Սուպեր գրոսմայստերի մրցաշարում, հաղթեց ՖԻԴԵ- ի աշխարհի առաջնությունում Վեսելին Տոպալովին՝ սևերով անելով 56 քայլ։

1.d4 d5 2.c4 c6 3.Ձc3 Ձf6 4.Ձf3 e6 5.Փg5 h6 6.Փh4 dxc4 7.e4 g5 8.Փg3 Փ5 9.Փe2 ՓՓ7 10.O-O ՁՓd7 11.Ձe5 h5 12.Ձxd7 Թxd7 13.Փe5 Նh6 14.f3 Թe7 15.a4 a6 16.Թc2 Նd8 17.Նad1 Ձd7 18.Փc7 Նc8 19.Փg3 e5 20.d5 Փ4 21.dxc6 Նhxc6 22.Ձd5 Թe6 23.Թd2 h4 24.Փf2 c3 25.Փxc3 Փxc3 26.Թxg5 c2 27.Նc1 h3 28.g3 Թh6 29.Թf5 Թd2 30.Նfe1 Փa3 31.f4 Փxc1 32.Փh5 Նg6 33.Փxg6 Փxd5 34.exd5 Թxe1+ 35.Փxe1 Փe3+ 36.Աf1 c1 թ 37.Թxf7+ Աd8 38.Աe2 ՓՓ6 39.Փd2 Թc4+ 40.Աf3 e4+ 41.Աg4 Աc7 42.a5 Փd4 43.Փf5 Նg8+ 44.Աh4 Նh8+ 45.Աg5 ԹՓ5 46.Փe6 e3 47.Փe1 e2 48.g4 Նf8 49.Թh7 Փe3 50.Աh4 Փxf4 51.g5 Թa4 52.Աh5 Փxh2 53.Փxh3 Փe5 54.Թd3 Նh8+ 55.Աg6 Ձf8+ 56.Աf7 Աd8 0-1

Անհատականացում
--------------

2012 թվականին Բիլբաոյի եզրափակիչ թուլում՝ նախավերջին տուրում Կարյակինի կողմից խոշոր կորուստ ստանալով, Վալիեխոն ներկայացրեց իր հրաժարականը մրցակցային շախմատում։ 
Այդ ժամանակից ի վեր նա հանդես է եկել բազմաթիվ մրցաշարերում. օրինակ՝ 2014 թվականի Բիլբաոյի շախմատի Վարպետներ։

Վարկանիշի փոփոխության գծապատկեր
-------------------------------

**Էլոյի վարկանիշի փոփոխություններ**| 
 |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Էլոյի վարկանիշը ՖԻԴԵ ցանկերից։ Աղբյուրներ՝ fide.com, benoni.de, olimpbase.org
2. ↑  *Տեխնիկական խնդիրների պատճառով աղյուսակը ժամանակավորապես չի աշխատում։*

Հիշատակումներ
-------------

1.. Ստացված է 2009- 07- 08
2. Archived 2012-02-12 at the Wayback Machine.. Chess.co.uk. Ստացված է 2011- 11- 13
3. 
4. Ստացված է 2013- 05- 18
5.. Ստացված է 2009-07-08
6.

Արտաքին հղումներ
----------------

*. Խաղացողի պրոֆիլը՝ Chessgames.com կայքում
*. Խաղացողի պրոֆիլը՝ Internet Chess Club-ում

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | 365chess · Chess DB · Chess Games · Chess Tempo · ՖԻԴԵ |

 |
**Մարթա Բեյքեր** (անգլ.՝ Martha Susan Baker, դեկտեմբերի 25, 1871(1871-12-25), Էվանսվիլ, Ինդիանա, ԱՄՆ - 1911[…] կամ դեկտեմբերի 21, 1911(1911-12-21), Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ), 19-րդ դարի ամերիկացի նկարչուհի և մանկավարժ։

Կենսագրություն
--------------

Մարթա Բեյքերը ծնվել է 1871 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Ինդիանա նահանգի Էվանսվիլ քաղաքում։

Չիկագոյի գեղարվեստական ինստիտուտի դպրոցում ուսումնասիրել է արվեստ, իսկ ավելի ուշ նույն դպրոցում սկսել է դասավանդել։

Գրել ու նկարազարդել է կերպարվեստին նվիրված Չիկագոյի *The Sketch Book: A magazine Devoted to the Fine Arts* ամսագրի հոդվածների մեծ մասը։

Մասնակցել է ցուցահանդեսների, ներկայացրել է Իլինոյս նահանգում արված իր աշխատանքները 1893 թվականին Չիկագոյում անցկացվող համաշխարհային ցուցահանդեսին։

Մարթա Բեյքերը նաև Գեղարվեստի շենքում ստեղծված 8 կտավներից մեկի հեղինակն է, որը հիմա գտնվում է *410 South Michigan Avenue* հասցեում։

1903 թվականին մասնակցել է «Jury of Selection» ամենամյա ցուցահանդեսին Չիկագոյի ուսանող-նկարիչների լիգայի կազմում։

Մահացել է 1911 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Չիկագոյում։

Չնայած իր կարճ կյանքին՝ նկարչուհին ստեղծել է շատ աշխատանքներ, որոնք գտնվում են Եյլի համալսարանի Բեյնեկեի հազվագյուտ գրքերի և ձեռագրերի գրադարանում, Ցինցինատիի գեղարվեստի թանգարանում, Քլիվլենդի գեղարվեստի թանգարանում, Սմիթսոնյան ամերիկյան արվեստի թանգարանում և Մետրոպոլիտեն թանգարանում (Նյու Յորք)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6
2. 1 2  Martha Susan Baker (նիդերլ.)
3. 1 2  Martha Susan Baker // *Benezit Dictionary of Artists* — OUP, 2017. — ISBN 978-0-19-977378-7 — doi:10.1093/BENZ/9780199773787.ARTICLE.B00010394
4. 1 2  Martha Susan Baker
5. 1 2  Martha Susan Baker (ֆր.)
6. ↑  Martha Baker
7. ↑  Opitz, Glenn B, Editor, *Mantle Fielding’s Dictionary of American Painters, Sculptors & Engravers*, Apollo Book, Poughkeepsie NY, 1986, p. 40
8. ↑  «The Sketch Book»։ 2018 թ․ օգոստոսի 9 – via Google Books
9. ↑  Gray, Mary Lackritz, *A Guide to Chicago’s Murals*, forward by Franz Schulze, The University of Chicago Press, Chicago, 2001 pp,12-13
10. ↑  «9th Annual Exhibition : Art Students League» (PDF)։ *Artic.edu*։ 1903։ Վերցված է 2018 թ․ հոկտեմբերի 6
11. ↑  Martha Susan Baker

Արտաքին հղումներ
----------------

* Martha Susan Baker (1871—1911)
* Martha Susan Baker

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDartists |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2003007496 · VIAF: 16904239 · WorldCat VIAF: 16904239 |

 |
**Լիլիթ Տերյան** (դեկտեմբերի 31, 1930(1930-12-31), Թեհրան, Իրան - մարտի 7, 2019(2019-03-07), Թեհրան, Իրան), իրանահայ քանդակագործ։

Կենսագրություն
--------------

Լիլիթ Տերյանը ծնվել է 1930 թվականին Թավրիզում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո Թեհրանի համալսարանում մեկ տարի գեղանկարչություն է սովորել, այնուհետև մեկնել է Ֆրանսիա, սովորել Փարիզի Բոզար գեղարվեստի բարձրագույն դպրոցում։ Թեհրան վերադառնալով` 1960-1980 թվականներին դասախոսել է Թեհրանի համալսարանի դեկորատիվ արվեստի բաժնում, 1994-2000 թվականներին` Իսլամական Ազատ համալսարանի քանդակագործության և նախագծման բաժնում։

Լիլիթ Տերյանի կերտած Եփրեմ խանի կիսանդրին տեղադրված է Սուրբ Մարիամ եկեղեցու բակում։

Ցուցահանդեսներ
--------------

Լիլիթ Տերյանը մասնակցել է մի շարք խմբակային և անհատական ցուցահանդեսների։ 1994 թվականին մասնակցել է Իսլամական Ազատ համալսարանի դասախոսների ցուցահանդեսին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Մահացած Է Իրանի Քանդակագործութեան Մայրը` Լիլիթ Տէրեանը". *Hayern Aysor*. 2019 թ․ մարտի 11. Արխիվացված է the original 2019 թ․ մարտի 14-ին. Retrieved 2019 թ․ մարտի 14. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. 1 2 3  Իրանահայոց հանրագիտարան։ Կազմող` Ժանետ Տ. Լազարյան։ Երևան, «ՎՄՎ-Պրինտ, 2012
3. ↑  "LiLit Terian - Tavoos Online | Iran's First Bilingual Art Magazine |". *tavoosonline.com*. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 20.(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Mother of Iranian Sculpture dies at 88
**«Գարեգին Նժդեհ» մեդալ**, Հայաստանի զինված ուժերի մեդալ։ Հիմնադրվել է 2001 թվականի հուլիսի 20-ի ՀՀ ՊՆ թիվ 548 հրամանով։

Մեդալով պարգևատրվողները
-----------------------

ՀՀ զինված ուժերի «Գարեգին Նժդեհ» մեդալով պարգևատրվում են բանակաշինության, ՀՀ ԶՈՒ մարտական պատրաստության և ռազմահայրենասիրական դաստիարակության բնագավառում զգալի ներդրում ունեցող սպաները և ենթասպաները, ժամկետային ծառայության ընթացքում հայրենիքի սահմանների պաշտպանության, զինծառայողների կյանքին սպառնացող վտանգը վերացնելու գործում անձնական խիզախություն ցուցաբերած զինծառայողները, Հայկական բանակի կայացման և ամրապնդման գործում զգալի ավանդ ունեցող անհատները։ ՀՀ զինված ուժերի «Գարեգին Նժդեհ» մեդալով հետմահու պարգևատրում չի կատարվում։

Պարգևատրման միջնորդությունը
---------------------------

ՀՀ զինված ուժերի «Գարեգին Նժդեհ» մեդալով պարգևատրման միջնորդությունը հարուցում են՝ ՀՀ պաշտպանության նախարարի տեղակալները, ՊՆ և ԶՈՒ ԳՇ վարչությունների և առանձին բաժինների պետերը, պաշտպանության բանակի, բանակային կորպուսների, զորամասերի հրամանատարները, ՀՀ ԱԱԾ տնօրենը և Ոստիկանության պետը, ՀՀ կառավարությանն առընթեր արտակարգ իրավիճակների վարչության պետը, ՀՀ նախարարությունների, գերատեսչությունների, պետական, հասարակական կազմակերպությունների ղեկավարները։ Ներկայացումները հասցեագրվում են կառավարական պարգևներով պարգևատրման ՊՆ հանձնաժողովին։ ՀՀ զինված ուժերի «Գարեգին Նժդեհ» մեդալը շնորհվում է ՀՀ պաշտպանության նախարարի հրամանով։

Կրելու կարգը
------------

ՀՀ ՊՆ 02.04.2015 թվականի ապրիլի 2-ի թիվ 323 հրամանի համաձայն՝ «Գարեգին Նժդեհ» մեդալը կրում են կրծքի ձախ կողմում՝ «Դրաստամատ Կանայան» մեդալից անմիջապես հետո։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  ՀՀ ԶՈՒ «Գարեգին Նժդեհ» մեդալ
2. ↑  "ՀՀ զինված ուժերի «Գարեգին Նժդեհ» մեդալ". Արխիվացված է the original 2016 թ․ հոկտեմբերի 9-ին. Retrieved 2018 թ․ նոյեմբերի 13.
**Հին արվեստի թանգարան** (իտալ.՝ Museo d'arte antica), արվեստի թանգարան Միլանի Սֆորցա ամրոցում։

Հավաքածու
---------

Թանգարանի հավաքածուն ներառում է անտիկ, միջնադարյան և Վերածննդի ժամանակաշրջանների քանդակների մեծ հավաքածու։ Թանգարանի որմնանկարներով պատված սենյակներում կա զինանոց, գոբելենի սենյակ, հուղարկավորության որոշ հուշարձաններ, Միքելանջելոյի Ռոնդանինի պիետա (իտալ.՝ Rondanini Pietà) քանդակը և երկու միջնադարյան պորտալներ։

Սալա վերդեում (իտալ.՝ Sala Verde, հայերեն՝ կանաչ սենյակ) ներկայացված են 15-րդ և 16-րդ դարերի քանդակներ, Սֆորցա ամրոցի զենքերը, Բանկո Մեդիչեո (Banco Mediceo) պորտալը, Վիա Բոսսիից (Via Bossi) հեռացված դարպասը։ Սենյակի երկրորդ հատվածի զինանոցում ժամանակագրական հաջորդականությամբ միջնադարից մինչև 18-րդ դար ներկայացված են քանդակներ, զենք ու զրահ, թրեր, հրազեն։

Սալա դելե Ասե (Sala delle Asse) սրահը, որը նախագծել և ֆրեսկոյի տեխնիկայով որմնանկարներով է պատել Լեոնարդո դա Վինչին Լյուդովիկո Սֆորցայի խնդրանքով, ներկայացնում է Միլանի Սֆորցա ժամանակաշրջանը։

Պատկերասրահ
-----------

* Տապանաքար, 1439Տապանաքար, 1439
* ԶինապահեստԶինապահեստ
* Արծաթապատ սրահԱրծաթապատ սրահ
* Թանգարանի ֆրեսկոյի տեխնիկայով որմնանկարների սրահըԹանգարանի ֆրեսկոյի տեխնիկայով որմնանկարների սրահը
* Գոբելենի սենյակԳոբելենի սենյակ
* Rondanini PietàRondanini Pietà

Տես նաև
-------

* Սֆորցա ամրոց
* Ռոնդանինի պիետա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  GeoNames — 2005.
2. ↑  *Italian National Institute of Statistics*  — 2017.

Աղբյուրներ
----------

* Le città d'arte:Milano, Guide brevi Skira, ed.2008, eutori vari
* Milano e provincia, Touring Club Italiano ed.2003, autori vari

Արտաքին հղումներ
----------------

* Սֆորցա ամրոցի համալիրի կայք Archived 2012-06-26 at the Wayback Machine.

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
| Վիիքպահեստ | Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել **Հին արվեստի թանգարան (Միլան)** կատեգորիայում։ |
**Հունաստանի տնտեսություն**, Հունաստանի Հանրապետության նյութական և ոչ նյութական բարիքներ արտադրողների, սպառողների միջև կարգավորված փոխհարաբերությունների, որոշումներ ընդունելու և իրագործելու մեխանիզմների ու ինստիտուտների ամբողջություն։ Հունաստանը տնտեսական ներուժով աշխարհի 48-րդ խոշորագույն երկիրն է՝ տարեկան 192,691 միլիարդ դոլար համախառն ներքին արդյունքի ցուցանիշով։ Գնողունակության համարժեքության ցուցանիշով այն 56-րդն է աշխարհում (տարեկան եկամուտը կազմում է 285,067 միլիարդ դոլար)։ 2016 թվականի դրությամբ Հունաստանն իր տնտեսական արժեհամակարգերի ընդհանուր ցուցանիշներով Եվրոպական միության 28 անդամ-պետություններից 16-րդն է։ Հունաստանը տնտեսապես զարգացած երկիր է․ երկրի տնտեսական համակարգում ամենամեծ մասնաբաժինը բաժին է ընկնում ծառայությունների ոլորտին (82,8 %)։ Երկրորդ տեղում է արդյունաբերությունը (12,3 %), իսկ գյուղատնտեսությունը երկրի տնտեսության ամենաթույլ զարգացած ճյուղն է (3,9 %)։ Այս պետության կարևորագույն և ամենաեկամտաբեր ենթաճյուղերն են զբոսաշրջությունն ու նավագնացությունը։ 2013 թվականի տվյալներով Հունաստանը Եվրոպական միության 7-րդ և աշխարհի՝ 16-րդ ամենաշատ այցելուներ ունեցող պետությունն է (18 միլիոն զբոսաշրջիկ)։ Հունական առևտրային նավատորմը խոշորագույնն է աշխարհում․ վերջինիս բաժին է ընկնում համաշխարհային փոխադրումների 15 %-ը։ Հունաստանի և Ասիայի երկրների միջև միջազգային ծովային փոխադրումների աճող պահանջարկը հանգեցնում է նավթարդյունաբերության աննախադեպ վերելքին։

Հունաստանը ԵՄ-ի կարևորագույն գյուղատնտեսական արտադրողն է։ Լինելով Բալկանների խոշորագույն տնտեսական գերտերությունը՝ այն հանդիսանում է որպես տարածաշրջանային կարևոր ներդրող։ Հունաստանը 2013 թվականի դրությամբ Ալբանիայի խոշորագույն, Բուլղարիայի՝ երկրորդ, Ռումինիայի և Սերբիայի՝ երրորդ խոշորագույն օտարերկրյա ներդրողն է, ինչպես նաև Մակեդոնիայի Հանրապետության ամենակարևոր առևտրային գործընկերը։ Հունաստանը բարձր եկամուտ ունեցող երկիր է, որն անդամակցում է Առևտրի համաշխարհային կազմակերպությանը, Տնտեսական համագործակցության և զարգացման կազմակերպությանը, Միջազգային հաշվարկների բանկին և Սևծովյան տնտեսական համագործակցությանը (հիմնադիր-անդամ)։ Հանրապետական Հունաստանը Եվրոպական միությանն անդամակցում է 1981 թվականից ի վեր։ 2001 թվականին Հունաստանն ընդունում է եվրոն որպես ազգային արժույթ, որն իր հերթին փոխարինում է դրախմային։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Հունաստան, երկրի պրոֆիլ". Եվրոպական միություն (ԵՄ).
2. ↑  "Հունաստանի տնտեսությունը". Կենտրոնական հետախուզական վարչություն. Արխիվացված է the original 2016 թ․ օգոստոսի 25-ին. Retrieved 2018 թ․ մարտի 27.
3. ↑  Աշխարհի երկրների անվանական ՀՆԱ-ն 2015, 2016 թվականներին
4. ↑  Աշխարհի երկրների ՀՆԱ-ն 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 թվականներին
5. ↑  "Գնաճի ցուցանիշը Հունաստանի Հանրապետությունում, 2018, փետրվար". Պիրեյոս, Հունաստան: Հունաստանի ազգային վիճակագրական ընկերություն. 2018 թ․ մարտի 9. Արխիվացված է the original (PDF) 2018 թ․ մարտի 10-ին. Retrieved 2018 թ․ մարտի 9.
6. ↑  "Աղքատության շեմից ցածր գտնվող բնակչության վերաբերյալ հաշվետվություն, 2015)" (PDF). Պիրեյոս: Հունաստանի ազգային վիճակագրական ընկերություն. 2017 թ․ հունիսի 23. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 24.
7. ↑  "Աղքատության կամ սոցիալական բացառման ռիսկի ենթարկված մարդիկ՝ ըստ տարիքի և սեռի". Լյուքսեմբուրգ: Եվրոստատ. հունիս, 2016. Retrieved 2016 թ․ հունիսի 23.
**Official Charts Company** (կրճատ՝ **OCC**; նախկինում անվանվել է **Chart Information Network** (**CIN**) և **The Official UK Charts Company**), բրիտանական երաժշտական կազմակերպություն, որը կազմում է Մեծ Բրիտանիայի պաշտոնական երաժշտական հիթ-շքերթները՝ UK Singles Chart, UK Albums Chart, UK Official Download Chart և այլն։ Ներառված է միջազգային չարթ-ընկերությունների ցանկում, որոնք ճանաչված են Ֆոնոգրամմա արտադրողների միջազգային ֆեդերացիայի կողմից։

OCC կազմում է չարթերը հիմնվելով վաճառակետերում երաժշտական արտադրության վաճառքների տվյալների վրա։ Տվյալների հավաքումն իրականացնում է Millward Brown ընկերությունը, որը զբաղվում է շուկայական հետազոտություններով։

OCC-ը ղեկավարվում է British Phonographic Industry և Entertainment Retailers Association (ERA) ընկերությունների կողմից։ Ընկերությունը զբաղվում է հիթ-շքերթների ստղծմամբ 1997 թվականի հուլիսի 1-ից։ Մինչ այդ դրանով զբաղվում էին մի քանի ընկերություններ, որոնցից մեկն էր Gallup-ը։

Բացի ընդհանուր չարթերից, ընկերությունը նաև հրապարակում է ավելի նեղ ուղղվածության չարթեր՝ UK Dance Chart, UK Indie Chart, UK R&B Chart, UK Rock Chart և Asian Download Chart, ինչպես նաև Scottish Singles and Albums Charts, Welsh Singles, Welsh Albums, UK Budget Albums:

5 сентября 2008 թվականի սեպտեմբերի 5-ին ընկերությունը փոխեց իր Official UK Charts Company անվանումը դառնալով The Official Charts Company, ինչպես նաև փոխեց իր պատկերանշանը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "International chart companies — ifpi.org" (PDF). Արխիվացված է the original (PDF) 2016 թ․ մարտի 4-ին. Retrieved 2019 թ․ ապրիլի 20.
2. ↑  "OCC Information Pack" (PDF). OCC. Արխիվացված է the original (PDF) 2008 թ․ ապրիլի 13-ին. Retrieved 2008 թ․ մայիսի 8.
3. ↑  Ben Cardew (2008 թ․ սեպտեմբերի 5). "OCC re-brand is Official". Music Week. Արխիվացված է the original 2012 թ․ հուլիսի 8-ին. Retrieved 2008 թ․ սեպտեմբերի 6.

Արտաքին հղումներ
----------------

* [www.theofficialcharts.com Պաշտոնական կայք]
**Տակաո Կոբայաշի** (ճապ.՝ 小林 隆男, 1961 կամ 1960, Ashikaga, Տոտիգի (պրեֆեկտուրա), Ճապոնիա), ճապոնացի աստղագետ, աշխատել է Օիզումիի աստղադիտարանում։

Աստերոիդների և գիսաստղերի հայտնաերող, հիմնականում աշխատում է իր կողմից հիմնված, մասնավոր Օիզումիի աստղադիտարանում։ Տակաո Կոբայաշին մտնում է ամենահաջողակ աստերոիդների հայտնաբերողների եռյակի մեջ. 1991-ից 2002 թվականները նրան հաջողվել է հայտնաբերել 2471 համարակալված աստերոիդ։ Դրանց թվում կային 3 Ամուրի ընտանիքի աստերոիդներ ((7358) Օզե, (23714) 1998 EC3, (48603) 1995 BC2), ինչպես նաև 9 «տրոյացիներ»։

Հետաքրքիր է, որ նրա հայտնաբերած երկու աստերոիդները՝ (8883) Միյազակիհայաոն և (10160) Տոտորոն, անվանվել են «Իմ հարևան Տոտորոն» լիամետրաժ անիմե ֆիլմի հետ կապված անուններ. առաջինը անվանվել է ռեժիսորի անունով Հայաո Միյաձակի, իսկ երկրորդը անմիջականորեն գլխավոր կերպարի, անտառի պահապան, մեծ բրդոտ էակի, Տոտորոյի անունով։ Այս անունները արժանացել են Միջազգային աստղագիտական միության հավանությանը։

Բացի դրանից նա հայտնաբերել է կարճ պարներությամբ P/1997 B1 Կոբայաշի գիսաստղը։ Ընդ որում սկզբում այս մարմինը ընդունել էին որպես հասարակ աստերոիդ, միայն մի քանի օրերի դիտարկումների արդյունքում պարզվեց նրա գիսաստղի լինելու փաստը։

Տակաո Կոբայասին հանդիսանում է Տոկիոյի տեխնոլոգիական ինստիտուտի պրոֆեսոր։ Բացի դա, Տակաո Կոբայասիի պատվին է անվանվել աշխատող համակարգիչը, որը հաշվարկում է գիսաստղերի ուղեծրերը և բացահայտում է փոքր մոլորակները։ Գիտնականը նաև Արևելյան աստղագիտական ասոցիացիայի հաշվողական բաժնի փոխտնօրենն է և այժմ զբաղվում է փոքր մոլորակների ճապոնացի սիրող-աստղագետների կողմից կատարվող համարյա բոլոր դիտարկումների հավաքագրմամբ և ստուգմամբ։

Նրա պատվին է անվանվել (3500) Կոբայաշի աստերոիդը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Փոքր մոլորակների հայտնաբերողներ". Փոքր մոլորակների կենտրոն. Արխիվացված է the original 2012 թ․ մարտի 14-ին. Retrieved 2011 թ․ հունվարի 1. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  "THE ASTRONOMER Electronic Circular No 1171". *THE ASTRONOMER*. Արխիվացված է the original 2012 թ․ օգոստոսի 28-ին. Retrieved 2008 թ․ հուլիսի 25. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* From Storming Media Archived 2010-01-13 at the Wayback Machine. (անգլ.)
* Researchers Archived 2011-07-18 at the Wayback Machine. (անգլ.)
* Գիսաստղերի ցանկ (անգլ.)
**Ռեդիսոն Բլու Հոթել Երևան** (անգլ.՝ Radisson Blu Hotel, Yerevan), «Կարլսոն Ռեզիդոր» ընկերության «Ռեդիսոն Բլու» հյուրանոցային ցանցին պատկանող 5 աստղանի հյուրանոց Երևանում։ Ի սկզբանե հյուրանոցը բացվել է 2005 թվականին որպես «Գոլդեն Փելես Երևան» հյուրանոց։ 2014-2016 թվականներին հյուրանոցն ընդլայնվել և բարեկարգվել է։ Վերաբացվել է 2016 թվականի հուլիսին որպես «Ռեդիսոն Բլու Հոթել Երևան»։

Հյուրանոցը գտնվում է Երևանի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանում՝ Ազատության պողոտայի 2/2 հասցեում, Հաղթանակ զբոսայգու տարածքում։

Պատմություն
-----------

Հյուրանոցի շենքը 2008 թվականին, նախքան բարեփոխումները
2005 թվականի մայիսի 31-ին Երևանի Հաղթանակ զբոսայգու տարածքում բացվել է «Գոլդեն Փելես Հոթել Երևանը»։ Հյուրանոցի կառուցման ընթացքում տարածքում կտրվեցին հազարավոր ծառեր։ Հյուրանոցի բացմանը մասնակցել է Հայաստանի նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը։ Բացման պահին հյուրանոցն ունեցել է 66 հյուրասենյակ։

2014 թվականին հյուրանոցը ժամանակավորապես փակվել է վերակառուցման և ընդլայնման համար։ 2016 թվականի հուլիսի 12-ին բարեկարգված հյուրանոցը բացվել է «Ռեդիսոն Բլու Հոթել Երևան» անվան ներքո։ Հյուրանոցային համալիրի բացման արարողությանը մասնակցել է Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը՝ Երևանի քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանի ուղեկցությամբ։

Ծառայություններ
---------------

Հյուրանոցն ունի 142 սենյակ, այդ թվում՝ 19-ը բարձրակարգ համարներ են (այդ թվում՝ թագավորական, նախագահական սենյակներ), 6-ը համաժողովի սրահներ, ռեստորաններ և բարեր։

Հյուրանոցում գործում է 1000 քմ տարածք զբաղեցնող «Տեռա-ՍՊԱ» համալիրը, որն ներառում է սպա-խնամքի 7 խցիկ, չոր սաունա, թուրքական բաղնիք, ֆիթնես կենտրոն և թենիսի կորտ։ Կենտրոնի տարածքում գործում է նաև 25 մ երկարությամբ փակ լողավազան, որը Երևանի հյուրանոցային լողավազաններից ամենամեծն է։

Հյուրանոցի ձեղնահարկի «ԱդԱստրա» բացօթյա ռեստորանն առաջարկում է տարբեր խոհանոցների խորտիկներ, միջազգային խոհանոց, հատկապես գրիլ-բարում պատրաստված սթեյքեր։ Ռեստորանից բացվում է Երևանի և Արարատ լեռան հրաշալի տեսարաններից մեկը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Երևանում առաջին 5 աստղանի հյուրանոց Ռեդիսսոն Բլու Հոթել Երևանը բացեց դռները". *armenpress.am*. Retrieved 2017 թ․ մարտի 3.
2. ↑  "Երևանում բացվեց Radisson Blu հյուրանոցը՝ 142 սենյակներով, այդ թվում արքայական և նախագահական համարներով (լուսանկարներ)". Արխիվացված է the original 2016 թ․ դեկտեմբերի 20-ին. Retrieved 2017 թ․ մարտի 3. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  Ռեդիսոն Բլու Հոթել Երևան(չաշխատող հղում)
4. ↑  ԸՆՏԱՆԵԿԱՆ «ԳՈԼԴԵՆ ՊԱԼԱՍ»
5. ↑  "Նախագահը ներկա է գտնվել «Ռեդիսսոն բլու հոթել Երևան» հյուրանոցի բացման արարողությանը - Մամլո հաղորդագրություններ - Լրատվություն - Հայաստանի Նախագահ". *president.am*. Retrieved 2017 թ․ մարտի 3.
6. ↑  Նախագահը ներկա է գտնվել «Ռեդիսսոն բլու հոթել Երևան» հյուրանոցի բացման արարողությանը
7. ↑  Rooms and facilities at the Radisson Blu Hotel, Yerevan

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայքը
**Երաժշտության ձայնագրողների շվեդական միություն** (**Grammofonleverantörernas förening**, **GLF**), միություն, որը ներկայացնում է երաժշտության ձայնագրող ընկերությունների շահերը Շվեդիայում, անդամակցում է Ֆոնոգրամմա արտադրողների միջազգային ֆեդերացիային։ Կազմում և հրապարակում է պաշտոնական չարթեր սկսած 1975 թվականից, ներառյալ Swedish Albums Chart-ը և Swedish Singles Chart-ը։

GLF- անդամներն են՝ Bonnier Amigo Group, EMI Svenska AB, Network Entertainment Group (MNW?), Sony BMG Sweden AB, Sound Pollution AB, Universal Music Sweden AB, and Warner Music Group Sweden AB:

Սկսած 1986 թվականից GLF-ը վարում է Grammotex առցանց ձայնագրությունների կատալոգը, որը այժմ պարունակում է 100,000 անվանումներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Ֆոնոգրամմա արտադրողների միջազգային ֆեդերացիայի անդամներ". Արխիվացված է the original 2009 թ․ հունիսի 29-ին. Retrieved 2019 թ․ մայիսի 11. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Grammotex, առցանց կատալոգ
* Sverigetopplistan, Շվեդական շաբաթական չարթեր ալբոմների, սինգլների DVD-ների և ներբեռնումների համար։
**Էդուարդ Պալասանյան** (անգլ.՝ Edward Balassanian, 1936, Իրան), հայ ճարտարապետ-ուրբանիստ։ Պալասանյանն ընդգրկված է ՄԱԿ-ի համաշխարհային մասնագետների ցանկում։

Սոնյա Պալասանյանի ամուսինը։

Կենսագրություն
--------------

Էդուարդ Պալասանյանը ծնվել է Իրանում 1936 թվականին։ Սովորել է Թեհրանի Դավթյան և Ֆիրուզբահրամ դպրոցներում։ 1963 թվականին ավարտել է Թեհրանի համալսարանի ճարտարապետության ֆակուլտետը, 1968 թվականին ստացել է քաղաքաշինության մագիստրոսի կոչում, 1975 թվականին՝ ԱՄՆ Փենսիլվանիայի համալսարանում քաղաքաշինության և տարածքային զարգացման բնագավառներում փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։

1970 թվականից Իրանում հիմնել և ղեկավարել է ճարտարապետա-քաղաքաշինական խորհրդատվական հիմնարկ։ 1980 թվականին Պալասանյանը ընտանիքի հետ տեղափոխվել է ԱՄՆ։ 1992 թվականին Վաշինգտոնում եղել է Ամերիկայի հայկական համագումարի վարչության նախագահ, 1993-1995 թվականներին` Երևանում Հայաստան համահայկական հիմնադրամի փոխտնօրեն և շինարարական բաժնի պետ, 1996 թվականին՝ Հայաստան Հիմնադրամ ԱՄՆ-ի գործադիր տնօրեն Նյու Յորքում, 1997-1998 թվականներին` Նյու Յորքում Արևելյան Ամերիկայի Հայոց Առաջնորդարանի գործադիր տնօրեն։

Գործունեություն արվեստի բնագավառում
-----------------------------------

Պալասանյանը նաև աշխատել է կատարողական արվեստի բնագավառում։ Պարսկաստանում հանդես է եկել որպես արհեստավարժ դերասան և ներկայացել է Շեքսպիրի («Օթելլո»), Չեխովի («Արջը»), Պրոսփեր Մերիմեի, Լիլիան Հելմանի, Ջոն Բոյնտոն Փրիստլիի պիեսներում, հայկական ազգային և համայնական միջոցառումների ժամանակ ասմունքել է Իրանում, ԱՄՆ-ում, և Անգլիայում։

1995 թվականին Պալասանյանը, կնոջ` նկարիչ-բանաստեղծ Սոնյա Պալասանյանի հետ միասին, Երևանում հիմնել է Նորարար Փորձառական Արվեստի Կենտրոնը (ՆՓԱԿ)։

1995-2009 թվականներին ՀՀ մշակույթի նախարարության հանձնարարությամբ Պալասանյանները ՆՓԱԿ-ի միջոցով Վենետիկի Համաշխարհային Արվեստի Բիենալեներում կազմակերպել են Հայաստանի Հանրապետության տաղավարները։

1998 թվականից Էդուարդ Պալասանյանը հաստատվել է Հայաստանում։ 1998 թվականից, որպես Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի լիազոր ներկայացուցիչ, ղեկավարել է Երևանի Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ Մայր Եկեղեցու կառուցման աշխատանքները։

2002-2009 թվականներին Պալասանյանը եղել է Երևանի Կասկադ համալիրին կից կառուցվող արվեստի թանգարանի գործադիր տնօրեն և թանգարանի շինարարության ղեկավար (2008-2009 թթ)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Իրանահայոց հանրագիտարան։ Կազմող` Ժանետ Տ. Լազարյան։ Երևան, «ՎՄՎ-Պրինտ, 2012
2. ↑  Daily, AZG. "ՆՈՐԱՐԱՐ ՓՈՐՁԱՌԱԿԱՆ ԱՐՎԵՍՏԻ ԿԵՆՏՐՈՆ (ՆՓԱԿ)". *AZG Daily*. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 16.
3. ↑  "ACCEA - Armenian Center for Contemporary Experimental Art". *ACCEA - Armenian Center for Contemporary Experimental Art* (in անգլերեն). Արխիվացված է the original 2017 թ․ հունիսի 22-ին. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 16.
4. ↑  "ACCEA - Armenian Center for Contemporary Experimental Art". *ACCEA - Armenian Center for Contemporary Experimental Art* (in անգլերեն). Արխիվացված է the original 2015 թ․ մայիսի 17-ին. Retrieved 2017 թ․ հունիսի 17.
**Հյուսիսային կիսագունդը նշված է դեղին գույնով**
Հյուսիսային կիսագունդ
**Հյուսիսային կիսագունդ**, երկրագնդի հատված, որը տեղակայված է հասարակածից դեպի հյուսիս։

Առանձնահատկություններ
---------------------

Ամառը հյուսիսային կիսագնդում սկսվում է հունիս ամսին և ավարտվում՝ օգոստոսին, իսկ ձմեռը սկսվում է դեկտեմբերին և ավարտվում՝ փետրվարին։ Կորիոլիսի ուժի պատճառով ցածր ճնշման զոնաները և արևադարձային ցիկլոնը հյուսիսային կիսագնդում պտտվում են թերևս միշտ դեպի ձախ, այսինքն ժամ- սլաքին հակառակ։ Հյուսիսային կիսագնդի մեծ մասը զբաղեցնում է ցամաքը, ի տարբերություն հարավային կիագնդի.

Հյուսիսային կիսագնդի մայրցամաքներ և պետություններ
-------------------------------------------------

### Եվրոպա

Եվրոպայի բոլոր պետությունները, բացառությամբ Ֆրանսիայի ծովային տարածքներիև և Մեծ Բրիտանիայի ծովային տարածքների գտնվում են հյուսիսային կիսագնդում։ Աշխարհագրական պատկանելիության առումով վերջին երկուսը կապ չունեն Եվրոպայի հետ, սակայն համարվում են Եվրոպայի մաս կազմող պետության մաս կամ էլ գտնվում են դրանց ենթակայության ներքո։

### Ասիա

Ասիայի բոլոր երկրները, բացառությամբ Արևելյան Թիմորի և Ինդոնեզիայի մեծ մասի գտնվում են հյուսիսային կիսագնդում։

### Հյուսիսային Ամերիկա

Հյուսիսային Ամերիկայի բոլոր երկրները, բացառությամբ ԱՄՆ-ի որոշ տարածքների, որոնք աշխարհագրական առումով կապ չունեն Հյուսիսային Ամերիկայի հետ գտնվում են հյուսիսային կիսագնդում։

### Հարավային Ամերիկա

Որոշ երկրներ։

* ***Ամբողջությամբ։***
	+ Վենեսուելա
	+ Գայանա
	+ Սուրինամ
	+ Ֆրանսիական Գվիանա
* ***մասնակի։***
	+ Բրազիլիա
	+ Կոլումբիա
	+ Էկվադոր

### Աֆրիկա

Աֆրիկայի տարածքի մեծ մասը գտնվում է հյուսիսային կիսագնդում (մոտ ⅔-ը տարածքի) — որոշ երկրներ։

* ***ամբողջությամբ։***
	+ Ալժիր
	+ Բենին
	+ Բուրկինա Ֆասո
	+ Գամբիա
	+ Գանա
	+ Գվինեա Բիսաու
	+ Ջիբութի
	+ Եգիպտոս
	+ Արևմտյան Սահարա
	+ Կաբո Վերդե
	+ Կամերուն
	+ Կոտ դ'Իվուար
	+ Լիբերիա
	+ Լիբիա
	+ Մավրիտանիա
	+ Մալի
	+ Մարոկկո
	+ Նիգեր
	+ Նիգերիա
	+ Սան Տոմե և Պրինսիպի
	+ Սենեգալ
	+ Սուդան
	+ Սիերա Լեոնե
	+ Տոգո
	+ Թունիս
	+ Կենտրոնաաֆրիկյան Հանրապետություն
	+ Չադ
	+ Հասարակածային Գվինեա
	+ Էրիթրեա
	+ Եթովպիա
	+ Հարավային Սուդան
* ***մասնակի։***
	+ Գաբոն
	+ Զաիր
	+ Քենիա
	+ Կոնգոյի Հանրապետություն
	+ Սոմալի
	+ Ուգանդա

### Օվկիանիա

Որոշ երկրներ։

* ***ամբողջությամբ։***
	+ Մարշալյան կղզիներ
	+ Պալաու
	+ Միկրոնեզիա
* ***մասնակի։***
	+ Կիրիբատի

Տես նաև
-------

* Տարվա եղանակներ
* Հարավային կիսագունդ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Атлас мира. — М. :Федеральная служба геодезии и картографии России: Издательский Дом ОНИКС, 2000. — С. 448. — ISBN 5-85576-095-2
2. ↑  "Суша и вода на земном шаре : Русское географическое общество, РГО". Արխիվացված է the original 2015 թ․ փետրվարի 16-ին. Retrieved 2016 թ․ փետրվարի 6.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4227720-6 · LNB: 000296723 · Microsoft: 2778835443 · NKC: ge128680 |

 |
**Դավոս** (*տեղական բարբառով՝* ալեմանյան բարբառ՝ Tafaas, գերմ.՝ , ֆր.՝ Davos, իտալ.՝ Davos, *հազվադեպ՝ Tavate*, ռոմանշ.՝ Tavau), քաղաք Շվեյցարիայի արևելքում, Գրաուբյունդեն կանտոնում։ Քաղաքը գտնվում է Լանդվասսեր գետի ափին։ Դավոսն առավել հայտնի է դարձել այնտեղ անցկացվող համաշխարհային ֆորումի արդյունքում։ Քաղաքը հայտնի հանգստավայր է։

Պատմություն
-----------

Քաղաքի պատմությունը սկսում է 19-րդ դարից, երբ շվեյցարացի բժիշկները Դավոսի բարձրադիր հովտի կլիման համարեցին բարենպաստ՝ թոքերի հիվանդություն ունեցող մարդկանց համար։ Այստեղ բուժվող Ռոբերտ Լուիս Սթիվենսոնը գրեց «Գանձերի կղզին» աշխատությունը։ Դավոսում են տեղի ունենում Թոմաս Մանի «Կախարդական լեռը» վեպի իրադարձությունները։

Սպորտ
-----

1913 թվականին քաղաքում առաջին և վերջին անգամ անցկացվեց գնդակով հոկեյի Եվրոպայի առաջնությունը, որտեղ հաղթեց Անգլիան։ 1923 թվականից սկսած քաղաքում ամեն տարի անց է կացվում հոկեյի միջազգային Շպենգլերի գավաթ մրցույթը։

XX դարի կեսին քաղաքը դարձավ լեռնադահուկային խոշոր հանգստավայր։ 1971 թվականից սկսած քաղաքում ամեն տարի անց է կացվում Համաշխարհային տնտեսական ֆորումը, որը հաճախ անվանում են նաև «Դավոսի ֆորում»։

Դավոսը ամենաշատն է իր հարկի տակ ընդունել գեղասահքի աշխարհի առաջնությունը։ Այն Դավոսում անց է կացվել 11 անգամ, որոնցից առաջինը տեղի է ունեցել 1899 թվականին։

Դավոսի մոտ գտնվող Սերտիգ հովտի ընդհանուր տեսքը

Տես նաև
-------

* Համաշխարհային տնտեսական ֆորում
* Դավոս լիճ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  "Info Bandy And The Bandy World Championships In Stockholm". Արխիվացված է the original 2011 թ․ հուլիսի 14-ին. Retrieved 2017 թ․ հունվարի 17.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Դավոսի տուրիստական կազմակերպություն

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · Open Directory Project |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Շվեյցարական կենսագրական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4011220-2 · LCCN: n80083777 · NKC: ge463337 · VIAF: 144322150 · WorldCat VIAF: 144322150 |

 |

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 305)։*  |
**Հունաստանի Սուպերլիգա** (հուն․՝ Ελληνική Σούπερ Λιγκ), Հունաստանի ֆուտբոլի բարձրագույն լիգան է։ Այն կազմավորվել 2006 թվականի հուլիսի 16-ին և փոխարինել է *Ալֆա Էթնիկի*-ին որպես Հունաստանի բարձրագույն լիգա։ Լիգայում հանդես են գալիս 16 ակումբ, մրցաշրջանը տևում է օգոստոսից մինչև մայիս, ամեն ակումբ խաղում է 30 անգամ։ 2013 թվականի մայիսի դրությամբ Սուպերլիգան համարվում է Եվրոպայի 12-րդ ուժեղագույն լիգան, հաշվարկները կատարվել են նախորդ հինգ տարիներին հունական ակումբենրի եվրոպայում խաղացած հանդիպումների արդյունքներով։:

Պանհելենիկ մրցաշարի հիմնադրումից հետո 1927 թվականին միայն վեց ակումբ է դարձել երկրի չեմպիոն, դրանք են Աթենքի մեծ եռյակը (Օլիմպիակոս, Պանատինաիկոս և ԱԷԿ Աթենքը) և ՊԱՕԿը, Արիսը և Լարիսսան։ Օլիմպիակոսը հաղթել է մրցույթը 43 անգամ։

Կառուցվածք
----------

Ներկայումս Սուպերլիգայում մասնակցում է 16 ակումբ, որոնք խաղում են յուրաքանչյուրը յուրաքանչյուրի դեմ տանը և դրսում։ Մրցաշրջանի վերջում վերջին երեք ակումբները տեղափոխվում են Ֆուտբոլային լիգա։ Նրանց տեղը զբաղեցնում է Ֆուտպոլային լիգայի լավագույն երեք ակումբենրը։ Լիգայի ակումբենրի քանակը 2014-15 մրցաշրջանից սկսված 18-ից կրճատվեց 16, ինչի արդյունքում Սուպերլիգայից դուրս մնացին 4 ակումբ, վերադարձան երկուսը։

Սուպերլիգայի երկու ակումբեր մասնակցում են ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայի մրցաշարին։ Սուպերլիգայի հաղթողը մասնակցում է Չեմպիոնների լիգայի խմբային փուլից, իսկ երկրորդից հինգերորդ տեղ գրաված ակումբերը պայքարում են երկրորդ ուղեգրի համար, որը սկսում է իր մրցելույթները Չեմպիոնների լիգայի երրորդ որակավորման փուլից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "List of Greek champions" (in Greek). Հելենիկ ֆուտբոլային ֆեդերացիա. Retrieved 2012 թ․ ապրիլի 16.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
2. ↑  "Football League". Epae.org. 2010 թ․ օգոստոսի 23. Արխիվացված է the original 2012 թ․ մարտի 30-ին. Retrieved 2015 թ․ հոկտեմբերի 14.
**Հոգեթերապևտ**, բժշկական կամ հոգեբանական բարձրագույն կրթություն ունեցող մասնագետ, որը զբաղվում է մարդու հոգեկանի վրա բուժող ազդեցություն թողնելով։ Մարդկանց, որոնք օգտվել են հոգեթերապևտի ծառայություններից, կոչվում են *հաճախորդներ*։ Խնդիրներ (զգացմունքային, անձնական, սոցիալական և այլն), որոնց հետ հաճախորդները դիմում են հոգեթերապևտի, համապատասխանում են դրսևորման թեթև կամ միջին ծանրությանը։

Հոգեկանի ծանր հիվանդությունների դեպքում հարկավոր է բժիշկ-հոգեբույժ։ Հոգեբույժը աշխատում է հիվանդների հետ։

Հոգեթերապևտիկ ազդեցության հիմնական գործիքը *զրույցն է* (որը սկզբունքորեն տարբերվում է մարդկանց սովորական զրույցից)։

Հոգեթերապևտիկ գործիքներ
-----------------------

* անմիջական զրույց,
* հիպնոս (դասական, էրիկոնովսկի),
* տարբեր մեթոդներ․ անհատական վերլուծություն, փորձի մոդիֆիկացման մեթոդներ, ՆԼԾ մեթոդներ և այլն,
* լրացուցիչ գործիքներ․ աշխատանք տարածության հետ (գեշտալտ), նկարչություն, EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) , աշխատանք խաղալիքների հետ և այլն։

Պրոֆեսիոնալիզմ
--------------

Հոգեթերապևտը պետք է որոշակի քանակությամբ ժամերի ընթացքում անցնի սեփական հոգեթերապիան։ Տարբեր հոգեթերապևտների միություններ սահմանում են տարբեր նորմաներ։ Տարածված նորման՝ 200 ժամ։

Պրոֆեսիոնալ աշխատանքի համար հոգեթերապևտը պետք է ոչ միայն ստանա դիպլոմ, այլ նաև կանոնավոր կերպով անցնի որակավորման բարձրացման համար նախատեսված դասընթացներ/սեմինարներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Onno Van der Hart «Անցյալի Ghosts»" (PDF). Արխիվացված է the original (PDF) 2016 թ․ ապրիլի 23-ին. Retrieved 2019 թ․ հունվարի 20.