**Փետրավոր ամպեր,** առանձին, բարակ, թելանման ամպեր՝ սպիտակ բարակ թելիկների կամ գորշ ձգված շարքերի և կտորտանքների (հաճախ փետրաշարքերի) տեսքով, երբեմն դասավորվում են շերտերով, որոնք հատում են երկնակամարը միջօրեականների նման և հեռանկարի շնորհիվ թվում են հորիզոնի հակառակ երկու կետերում հատվող (առավել հաճախ հարավ-արևմուտք և հյուսիս-արևելք)։ Վաղորդյան և մայրամուտի ժամերին փետրավոր ամպերը ձեռք են բերում վարդագույն կամ ոսկեգույն երանգներ։

Փետրավոր ամպերի մասնիկների՝ սառույցի բյուրեղիկների որոշակի կողմնորոշման դեպքում կարող է դիտվել այնպիսի օպտիկական երևույթ, ինչպիսին է կլոր-հորիզոնական աղեղը։

Փետրավոր ամպերը պատճառ են հանդիսանում այնպիսի օպտիկական երևույթի, ինչպիսին է հալոն։ Սառույցի բյուրեղիկները, ինչից բաղկացած են դրանք, անդրադարձնում են Արևի և Լուսնի լույսը, ստեղծելով տեսողական պատրանք՝ ամենաբազմազան ձևերի և երանգավորումների տեսքով, որոնցից հաճախակի հանդիպողներն են պսակները, աղեղները, սյուները, տարբեր խաչաձև կառուցվածքներ, «կեղծ արեգակներ» և այլն։

*Թելիկաձև* փետրավոր ամպերը կառուցված են թելիկներից՝ ծռմռված կամ քիչ թե շատ ուղղաձիգ․  նրանց տարատեսակները՝ *ճանկաձև* (կեռիկներով և պարույրներով ավարտվող ստորակետների տեսքով), *ողնաշարաձև* (իր տեսքով ձկան կմախք հիշեցնող) և *խճճված* (խիստ ծռմռված թելիկավոր)։

*Խիտ* փետրավոր ամպերը նվազ թափանցիկ են և բնութագրվում են թեթև գորշավուն երանգով․ առանձնացնում են տարատեսակներ՝ *բամբակաձև* (փոքրիկ պարուրակների ձևով) և *ձևավորված* *ձուլարաններից* (կույտավոր անձրևային ամպերի վերին մասերից)։

Փետրավոր ամպերը դիտվում են վերին ներքնոլորտում և կապված են այս շերտի վերամբարձ և ալիքային շարժումների հետ, ներքին սահմանի բարձրությունը մեղմ լայնություններում 6-12 կմ է, արևադարձներում՝ մինչև 16-18 կմ, անդրբևեռային շրջաններում՝ 4-8 կմ։ Ավելի հաճախ հաստությունը կազմում է 0,5-2 կմ։ Բաղկացած են սառցե բյուրեղիկներից, նրանց ջրայինությունը գր/մ3-ի մեկ հարյուրերորդից մեկ հազարերորդ մասով է։ Փետրավոր ամպերում օդանավերի սառցակալումը բացառվում է,մրրկային շարժումը (տուրբուլենտությունը) թույլ է (բացառությամբ այն ամպերի, որոնք կապված են շթային հոսանքների հետ)։ Փետրավոր ամպերի շերտում երկար թռիչքի ժամանակ կարող է դիտվել օդանավերի էլեկտրականացում։

Փետրավոր ամպերը երկրի մակերևույթ հասնող տեղումները չեն առաջացնում։ Փետրավոր ամպերի հետ կատարվող օպտիկական երևույթները հազվադեպ են կապ ունենում նրանց մասնատվածության հետ։ Աստղերի մեծամասնությունը գիշերը տեսանելի են փետրավոր ամպերից, բացառությամբ ամպերի առանձին, ավելի խիտ շերտերից։

Ի տարբերություն փետրավոր-շերտավոր ամպերի, փետրավոր ամպերը անգամ փոքր չափով չեն առաջացնում համատարած խիտ ծածկույթ։ Հնարավոր է շփոթել փետրավոր ամպերը բարձր-կույտավոր ամպերի թափվող շերտերի հետ (Ac vir), բայց փետրավոր ամպերի թելանման կառուցումը պահանջում է նշանակալի ժամանակահատված և ունի քիչ թե շատ հորիզոնական ուղղություն, միևնույն ժամանակ ինչպես Ac vir-ի մոտ տեղումների թելիկավոր շերտերը համեմատաբար կարճ են և ամպի հիմնական մասից ուղղված են ներքև։ Ճանկաձև փետրավոր ամպերը հաճախ կապված են տաք մթնոլորտային ճակատի կամ օկլյուզիայի ճակատի ամպային համակարգի առաջնային մասի հետ։

* Փետրավոր թելիկաձև — Cirrus fibratus (Ci fib)Փետրավոր թելիկաձև — Cirrus fibratus (Ci fib)
* Փետրավոր ճանկաձև — Cirrus uncinus (Ci unc)Փետրավոր ճանկաձև — Cirrus uncinus (Ci unc)
* Փետրավոր ամպերը մայրամուտինՓետրավոր ամպերը մայրամուտին

Գրականություն
-------------

* «Облака». *Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)*. Սանկտ Պետերբուրգ. 1890–1907.`{{cite book}}`: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Meteoweb.ru — Мир облаков — Атлас облаков: перистые облака (Cirrus, Ci)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Փետրավոր ամպեր» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ կատալոնական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 12509653q · LCCN: sh93005872 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
արև  Եղանակ  անձրև |
| --- |
|  |
| Տարվա եղանակներ | Ձմեռ  • Գարուն  • Ամառ  • Աշուն |
|  |
| Մթնոլորտային տեղումներ | Անձրև  • Կարկուտ  • Ձյուն  • Եղյամ  • Մերկասառույց  • Ամպրոպ |
|  |
| Եղանակ | Ամպամածություն  • Խոնավություն  • Մթնոլորտային ճնշում  • Օդի ջերմաստիճան  • Քամու ուղղություն |
|  |
| Եղանակային երևույթներ | Ամպրոպ (Ձյունե ամպրոպ)  • Քամի  • Փոշոտ փոթորիկ  • Տորնադո  • Փոթորիկ  • Ջրային պտտահողմ  • Արևադարձային ցիկլոն  • Արտաարևադարձային ցիկլոններ  • Բուք  • Սառցե անձրև  • Հրե պտտահողմ  • Փոշոտ մշուշ |

 |