**Մերիլին վոս Սավանտ** (անգլ.՝ Marilyn vos Savant, օգոստոսի 11, 1946(1946-08-11), Սենթ Լուիս, Միսսուրի, ԱՄՆ), ամերիկացի կին գրող, դրամատուրգ և լրագրող, Գինեսի ռեկորդների գրքում գրանցված է որպես աշխարհի ամենաբարձր IQ ունեցող։

Կենսագրություն
--------------

Մերիլին վոս Սավանտը (ծննդյան անունը՝ Մերիլին Մախ, (անգլ.՝ Mach)) ծնվել է Ժոզեֆ Մախի և Մերի վոս Սավանտի ընտանիքում, բայց հետագայում վերցրել է մոր ազգանունը, քանի որ կարծում է, որ տղամարդիկ պետք է ժառանգեն իրենց հայրերի ազգանունները, իսկ կանայք՝ մայրերի։ Հորական կողմից ավստրիացի փիլիսոփա և ֆիզիկոս Էռնստ Մախի հետնորդներից է։ Ընդունվել է Սենթ Լուիսում գտնվող Վաշինգտոնի համալսարան, բայց ստիպված է եղել թողնել ուսումը, որպեսզի ընտանիքին օգնություն ցույց տա ներդրումային բիզնեսում։

1987 թվականի օգոստոսին ամուսնացել է գիտնական Ռոբերտ Ջարվիքի հետ, որը հռչակ է ձեռք բերել իբրև արհեստական սիրտ ստեղծող։ Նախորդ երկու ամուսնություններից ունի երկու երեխա։

1986 թվականից վոս Սավանտը ԱՄՆ-ի ամենահանրահայտ ամսագրերից մեկում՝ «Parade»-ում, վարում է «Հարցրեք Մերիլինին» խորագիրը կրող բաժինը, որտեղ նա պատասխանում է ամսագրի ընթերցողների հարցերին։ Երբեմն նրա պատասխանները լինում են վիճելի, մասնավորապես, Մոնտի Հոլի պարադոքսի՝ նրա առաջարկած լուծումն արժանացել է մեծ թվով մաթեմատիկոսների քննադատության։ Կա կայքէջ, որը նվիրված է Մերիլինի պատասխանների քննադատություններին։

Ինտելեկտի գործակից
------------------

Շատ դժվար է հստակ որոշել, թե որքան բարձր է վոս Սավանտի IQ-ն, քանի որ գիտությանը սակավաթիվ մարդիկ են հայտնի, որոնք օժտված են այդպիսի ինտելեկտով։ Ուստի, տարբեր թեստերի արդյունքներով, վոս Սովանտի ինտելեկտի գործակիցը կազմում է 167+, 186, 218, 228 և 230։ Վոս Սավանտը պնդում է, որ ինտելեկտի վերաբերյալ առաջին թեստն (Սթենֆորդ-Բինեի սանդղակ) անցել է դեռևս 1956 թվականին, երբ ընդամենը 10 տարեկան էր։ Այդ ժամանակ նրա արդյունքը կազմել է 228 (երբեմն նշվում է կլորացված՝ 230): Չափահաս տարիքում ակադեմիկոս Ռոնալդ Հեֆլինի կողմից մշակված Մեգա-թեստի արդյունքներով՝ նրա IQ-ն կազմել է 186։ Այդպիսի կտրուկ «ինտելեկտի անկումն» իրականում բացատրվում է նրանով, որ այդ երկու թեստերի համար օգտագործում են տարբեր սանդղակներ։ Սթենֆորդ-Բինեի սանդղակը որոշում է IQ-ի մակարդակը, իսկ Մեգա-թեստի սանդղակը՝ միջին մակարդակից IQ-ի շեղումը. Սթենֆորդ-Բինեի սանդղակով 228 ինտելեկտի մակարդակը համապատասխանում է Մեգա թեստի IQ 188 ինտելեկտի մակարդակին, իսկ Մեգա թեստի IQ 186 ինտելեկտի մակարդակին համապատասխանում է Սթենֆորդ Բինեի սանդղակի 224-ը։

1986-1989 թվականներին վոս Սավանտը գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում որպես ամենաբարձր IQ ունեցող։ Թեև նրա IQ-ն աշխարհում գրանցված ամենաբարձրերից մեկն էր, այն կարծիքը, որ նա մոլորակում ամենախելացի մարդն է կամ հանճարեղ է, շատ վիճելի է, քանի որ գոյություն չունի ընդհանուր ճանաչում ունեցող միջոց, որը թույլ է տալիս որոշել՝ որքան խելացի է մարդը։ Բացի այդ, այն փաստը, որ ոչ բոլոր մարդիկ են անցել IQ թեստ, արդեն խոսում է ավելի խելացի մարդու գոյության հնարավորության մասին։ Վոս Սովանտը կարծում է՝ ինտելեկտը ներառում է այնքան շատ տարրեր, որ այն ստույգ չափելու փորձերն անօգուտ են։

Մերիլին վոս Սավանտը Մենսա միության և Պրոմեթևսի միության անդամ է, որոնք համախմբում են բարձր IQ ունեցող մարդկանց։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  GeneaStar
2. 1 2  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #172547997 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
3. ↑  The Time Everyone "Corrected" the World's Smartest Woman". *Priceonomics*, February 19, 2015
4. ↑  Фамилия Савант происходит от французского слова *savant*, означающего «мудрец, учёный»
5. ↑  Vitez, Michael (1988 թ․ հոկտեմբերի 12). «Two of a Kind». *The Chicago Tribune*.
6. ↑  Knight, Sam (2009 թ․ ապրիլի 10). «Is a high IQ a burden as much as a blessing?». *Financial Times*. Financial Times Ltd. Վերցված է 2013 թ․ հոկտեմբերի 7-ին.
7. ↑  vos Savant, Marilyn (2005 թ․ հուլիսի 17). «Ask Marilyn: Are Men Smarter Than Women?». *Parade*. Արխիվացված է օրիգինալից 2007 թ․ հոկտեմբերի 11-ին. Վերցված է 2008 թ․ փետրվարի 25-ին.
8. ↑  Thompson, D. (1986 թ․ հուլիսի 5). «Marilyn's Most Vital Statistic». *The Courier-Mail*.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք Archived 2007-11-23 at the Wayback Machine.(անգլ.)
* Մերիլինի պատասխանները քննադատություններին(անգլ.)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Թվիթթեր |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Zentralblatt MATH database · Discogs |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 90944964 · BNC: a11056460 · BNE: XX916871 · CiNii: DA10255904 · GND: 172547997 · ISNI: 0000000110271523 · LCCN: n84182797 · NDL: 00516784 · NKC: uk2012677847 · NLA: 35627416 · NTA: 085434787 · NUKAT: n2008055240 · SUDOC: 163841810 · VIAF: 54799724 · WorldCat VIAF: 54799724 |

 |

 |