recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Մարիաննե Անդերսեն** (նորվ.՝ Marianne Andersen, մարտի 26, 1980(1980-03-26), Դրամեն, Բուսկերուդ, Նորվեգիա), նորվեգացի թեթևատլետ, Աշխարհի և Եվրոպայի առաջնության մրցանակակիր։

Մարիաննեն աշխարհի և Եվրոպայի առաջնություններում նվաճել է 17 մեդալ։ Քսան անգամ Նորվեգիայում առաջնություններում նվաճել է բարձր տեղեր։ 2011-2015 թվականից Անդերսենը հանդես չի եկել մրցումներում, հիմնականում դա կապված էր վնասվածքի հետ։ 2016 թվականին շարունակել է կարիերան, հաղթելով կրկին ազգային առաջնությունում և Աշխարհի առաջնությանը հավաքականի կազմում տեղ նվաճելով։ 2017 թվականին Աշխարհի առաջնությունում միջին հեռավորությունից զբաղեցրել է երկրորդ տեղը,  դրանով ձեռք բերելով հերթական մեդալը։ Դա եղել է նրա առաջին մեդալը  մեծ ընդմիջումից հետո։

Ունի ամենամեծ մարզական ծավալը (900 ժամ տարեկան) թեթև ատլետիկայի շրջանում։ Սիրում է մարզվել վաղ առավոտյան, մարզումները սկսում էր վաղ առավոտյան 7-ին։  Ինքնուրույն սովորում է ֆիններեն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  *Jorsett P.* Kvinner i norsk idrett(նորվ.) — 2008. — P. 101. — ISBN 978-82-7286-184-0
2. 1 2 3  «Profile:Marianne Andersen» (անգլերեն). runners.worldofo.com. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ փետրվարի 23-ին. Վերցված է 24.01.2009-ին.
3. ↑  «World Orienteering Championships» (անգլերեն). International Orienteering Federation. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հունիսի 26-ին. Վերցված է 24.01.2009-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «marianne-andersen.com» (նորվեգերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ փետրվարի 22-ին. Վերցված է 24.01.2009-ին.
Իրերի փոխադրման համար պատրաստված արկղ
**Ստվարաթղթե արկղ**, արկղ, որն արտադրվում է ստվարաթղթից՝ տարբեր իրեր և նյութեր փաթեթավորելու համար։ Միացյալ Նահանգներում մասնագետները հազվադեպ են օգտագործում «ստվարաթուղթ» բառը, քանի որ այդ եզրույթը բազմիմաստ է։

«Ստվարաթուղթ» բառի ներքո կարելի է հասկանալ տարբեր կոշտ թղթերի տեսականի։

Պատմություն
-----------

Ստվարաթուղթը հայտնագործվել է 17-րդ դարում Չինաստանում։ Ինչպես հայտնում է Խաղալիքների ազգային փառքի սրահը, Անգլիայում առաջին անգամ այն վաճառքի է հանվել 1817 թվականին։ 1879 թվականին ամերիկացի Ռոբերտ Գերը (անգլ.՝ Robert Gair) ստեղծել է առաջին, իսկապես արդյունավետ ստվարաթղթե արկղը, որը կարելի էր պահել հարթ վիճակում, ապա հեշտորեն հավաքել։ Հետագայում արկղի արտաքին տեսքը բազմիցս բարելավվել է, և արդյունքում տուփերը սկսել են օգտագործվել արտադրության մեջ աշխատատար, ծանր և շատ տեղ զբաղեցնող փայտե տուփերի և արկղերի փոխարեն։

Կիրառություն
------------

Փաթեթավորման նյութ
Ստվարաթղթե արկղերը լայնորեն կիրառվում են արդյունաբերության մեջ, քանի որ ամուր են, թեթև, քիչ տեղ են զբաղեցնում և հավաքվում են հեշտ ու արագ։

### Որպես խաղալիք

2005 թվականին ստվարաթղթե արկղերը ներառվել են նաև ամերիկյան Խաղալիքների ազգային փառքի սրահում։

Ստվարաթղթե տուփը (այդ թվում նաև կոշիկի տուփը) կարող է խաղալիքների աշխարհում իրադարձությունների կատարման հարթակ լինել․ օգտագործվել որպես տիկնիկի տնակ, խաղալիք ավտոմեքենա (եթե ակներ ավելացվի), լվացքի մեքենա, գազօջախ, հեռուստացույց, սառնարան և այլն։ Մեկ կամ մի քանի տուփերից կարելի է կառուցել տուն կամ պալատ։ Ստվարաթղթե տուփը կարող է լինել քարանձավ, տիեզերանավ, սուզանավ և այլն։ Իսկ մեծ տուփը կարող է դառնալ խաղասենյակ կամ երեխայի համար տնակ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  
Soroka, W (2008). *Illustrated Glossary of Packaging Terms*. Institute of Packaging Professionals. էջ 33. ISBN 1-930268-27-0.
2. ↑  
Koning, J (1995). *Corrugated Crossroads*. TAPPI Press. էջ 35. ISBN 0-89852-299-4.
3. ↑  
*Cardboard*. Merriam-Webster Online Dictionary. 2009.
4. ↑  Frederick Le Gros Clark (1980). *Growing old in a mechanized world: the human problem of a technical revolution*. Ayer Publishing. էջ 36. ISBN 978-0-405-12780-9.
5. ↑  «USATODAY.com - Cardboard box added to Toy Hall of Fame». USA Today. 2005 թ․ նոյեմբերի 12. Վերցված է 20-16-03-22-ին.
6. ↑  «New Inductees at Toy Hall of Fame Join the Ball, the Box and the Barbie Doll». The New York Times. 2005 թ․ նոյեմբերի 5. Վերցված է 2016 թ․ մարտի 22-ին.
7. ↑  «The Box Has Arrived (at the Toy Hall of Fame)!». AccountingWEB. 2205 թ․ դեկտեմբերի 22. Վերցված է 2016 թ․ մարտի 22-ին.(չաշխատող հղում)
8. ↑  «Cardboard Box». National Toy Hall of Fame. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 13-ին. Վերցված է 2016 թ․ մարտի 22-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ստվարաթղթե արկղը Խաղալիքների ազգային Փառքի սրահում Արխիվացված 2016-03-13 Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ստվարաթղթե արկղ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Giant Bomb |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4396894-6 · Microsoft: 173811203 |

 |
**Ռամլա Ալի** (անգլ.՝ Ramla Ali); սեպտեմբերի 16, 1989(1989-09-16), Մոգադիշո, Սոմալի), սոմալացի և բրիտանացի բռնցքամարտիկ։

Անգլիայի չեմպիոնուհի (2016)։ Անգլիայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր (2017)։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1990-ականների սկզբին (Ալին իր ճշգրիտ տարիքը չգիտի) Մոգադիշոում (Սոմալի)։ Նրա ընտանիքը փախել է Մեծ Բրիտանիա, երբ Ռամլան երկու տարի պատերազմական գործողությունների պատճառով անց է կացրել Սոմալիում։ Մեծ Բրիտանիայում նրանց տվել են փախստականի կարգավիճակ։

Բռնցքամարտով սկսել է զբաղվել 7-րդ դասարանում, որպեսզի ազատվի ավելորդ քաշից։ Որոշ ժամանակ դա թաքցրել է իր ծնողներից, որովհետև ծնողներին դուր չէր գա նրա հետաքրքրությունները։

Կարիերան սիրողական բռնցքամարտում
--------------------------------

### 2016 թվականի Անգլիայի առաջնություն

Ներկայացել է թեթևագույն քաշային կարգում (մինչև 54 կգ)։ Քառորդ եզրափակչում հաղթել է Ջեյդ Պիրսին։ Կիսաեզրափակչում հաղթել է Կիմ Շեննոնին։ Եզրափակչում հաղթել է Ռեյչել Մակկենզիին։

### 2016 թվականի Եվրոպայի առաջնություն

Ներկայացրել է Անգլիան։ Ներկայացել է թեթևագույն քաշային կարգում (մինչև 54 կգ)։ 1/8 եզրափակչում պարտություն է կրել նորվեգացի բռնցքամարտիկ Մարիել Խանսենից։

### 2017 թվականի Անգլիայի առաջնություն

Ներկայացել է թեթևագույն քաշային կարգում (մինչև 54 կգ)։ Կիսաեզրափակչում պարտություն է կրել Էմմե Դոլանից։

### 2018 թվականի աշխարհի առաջնություն

Ներկայացրել է Սոմալին։ Ներկայացել է թեթևագույն քաշային կարգում (մինչև 57 կգ)։ 1/32 եզրափակչում պարտություն է կրել մարոկացի բռնցքամարտիկ Դոաա Տուջանիից։ Ալին դարձել է Սոմալիի առաջին սպորտսմենը, որը մասնակցել է բռնցքամարտի աշխարհի առաջնությանը։

Տիտղոսներ և հաջողություններ
---------------------------

### Սիրողական կարիերա

* **2016** թվականին Ոսկի Անգլիայի առաջնության ժամանակ արժանացել է ոսկե մեդալի (մինչև 54 կգ քաշային կարգում)։
* **2017** թվականին Բրոնզ Անգլիայի առաջնության ժամանակ արժանացել է բրոնզե մեդալի (մինչև 54 կգ քաշային կարգում)։

Անձնական կյանք
--------------

Համարվում է մուսուլմանուհի։

2016 թվականին ամուսնացել է Ռիչարդ Մուրի հետ։ Վերջինս եղել է Ալիի բռնցքամարտի մարզիչը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. 1 2 3 4 5 6  «Ramla Ali: 'In boxing we are all equal'».
3. 1 2 3  «Meet Ramla Ali - The First British Female Muslim Boxing Champion».
4. 1 2 3  «The refugee boxer tearing down barriers».
5. 1 2 3 4  «Ramla Ali: My secret life as a boxing champion».
6. ↑  «English ABAE Women National Championships 2016».
7. ↑  «10.European Women Championships 2016».
8. ↑  «English ABAE Women National Championships 2017».
9. ↑  «10.AIBA World Women Championships 2018».

Արտաքին հղումներ
----------------

* Рамла АлиԻնստագրամում

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | BoxRec |

 |
Նիզակակիր ասկարի. Հակահիտլերյան կոալիցիայի Ապագա օդաչուների պատրաստման ամառային դպրոց Պրետորիա, Հարավ Աֆրիկյան ՀանրապետությունՀԱՀ, 1943 թվական
**Ասկարի** (արաբերեն «զինվոր» արաբ․՝ عسكري‎‎ բառից), եզր, որը օգտագործվում է 19-րդ դարի վերջի կամ 20-րդ դարի սկզբի Արևելյան, Հյուսիս-արևելյան և Կենտրոնական Աֆրիկայի ցեղերից հավաքված, եվրոպական գաղութատեր երկրներին ծառայող բանակների և բանակայինների համար։ Եզրը կարող է օգտագործվել նաև ոստիկանական, ժանդարմական և պահնորդական ստորաբաժանումների համար։ Նախապես բառը արաբերենից փոխառել են ամքարերեն, բոսնիերեն, իտալերեն, պարսկերեն, լեհերեն, սոմալիերեն, սուախիլի, թուրքերեն և ուրդու լեզուները։

Եվրոպական գաղութատիության տարիներին Աֆրիկայում տեղաբնակներից հավաքագրված զինվորները ծառայում էին իտալական, բրիտանական, պորտուգալական, գերմանական և բելգիական գաղութատիրական բանակներում։ Ֆրանսիական և իսպանական այդպիսի պրակտիկա չկար։ Ասկարիները որոշիչ դեր են կատարել զանազան գաղութային տարածքներ գրավելու գործում, ծառայել են կայազորերում և անվտանգության ուժերում։ Երկու համաշխարհային պատերազմների ընթացքում ասկարիների միավումները ծառայել են իրենց գաղութացված երկրների սահմաններից դուրս՝ Աֆրիկայի, Մերձավոր Արևելքի և Ասիայի տարբեր երկրներում։

Պատմություն
-----------

Ասկարիների առաջին գումարտակը կազմավորվել է Եթովպիայում 1888 թվականին և կազմված է եղել մուսուլմաններից և քրիստոնյա-կամավորներից։ Նա փոխարինել է անկանոն Բասկա-բուրուսյան կորպուսին։ Առաջին չորս գումարտակները կազմվել են տեղացիներից 1891 թվականին և նույն թվականին և մտել են Գաղութային զորքեր թագավորական կորպուսի մեջ։ 1896 թվականին՝ Ադուայի ճակատամարտի ժամանակ, բանակում արդեն ութ գումարտակ կար։ Ավելի ուշ բանակը ծառայել է և Լիբիայում և Եթովպիայում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Traini Renato* Dizionario Arabo-Italiano — Roma, Istituto per l’Oriente, 1966 e succ. rist.
2. ↑  «Kamusi Project» (անգլերեն). 2011 թ․ դեկտեմբերի 9. Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ ապրիլի 20-ին. Վերցված է 2013 թ․ փետրվարի 9-ին.
3. ↑  *Raffaele Ruggeri*. Italian Colonial Wars — Editrice Militare Italiana, 1988. — p. 78−79.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Comando Supremo
* African World War II Veterans
* Ascari: I Leoni di Eritrea/Аскари: Львы Эритреи. Колониальная история Эритреи, видео, рисунки/фотографии эритрейских аскари, исторический атлас…
* Ascari of Eritrea. Коллекция 200 картинок, распределённых по категориям.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ասկարի» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ կատալոնական · Treccani |

 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Գերդյու (այլ կիրառումներ)

**Գերդյու** (ռուս.՝ Гердъю), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Մեծ Պատոկ գետի աջ ափից 29 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 28 կմ։

Ջրագրության տվյալներ
--------------------

Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը
Պեչորա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝:

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — **03050100212103000062798**

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Государственный водный реестр (2009 թ․ մարտի 29). «Гердъю». *textual.ru* (ռուսերեն). Минприроды России. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ հուլիսի 31-ին. Վերցված է 2018 թ․ դեկտեմբերի 20-ին.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ГВР |

 |
**Ժորա Մնացականի Մկրտչյան** (հուլիսի 28, 1950(1950-07-28), Հրազդան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - մարտի 23, 2024(2024-03-23), Հրազդան, Կոտայքի մարզ, Հայաստան), Հայկական ԽՍՀ վաստակավոր մարզիչ, ԽՍՀՄ, ՀԽՍՀ, ՀՀ խոտի հոկեյի մարզիչ, Հրազդան քաղաքի խոտի հոկեյի բաժնի հիմնադիր, խոտի հոկեյի նախկին խաղացող։

Կենսագրություն
--------------

Ժորա Մկրտչյանը ծնվել է 1950 թվականին, Հրազդան քաղաքում։ Ավարտել է Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտը։ 1968-1972 թվականներին եղել է Հայաստանի ՍԿԻՖ թիմի խաղացող։ 1974-1976 թվականներին Հրազդան քաղաքում հիմնադրել է խոտի հոկեյի սպորտային բաժինը։ 1976 /թվականին նշանակվել է Հրազդանի խոտի հոկեյի պատանեկան թիմի մարզիչ։ 1977 թվականին որպես մարզիչ աշխատանքի է անցել Մանկապատանեկան սպորտային դպրոցում։ Նրա ղեկավարած Հրազդանի խոտի հոկեյի պատանեկան թիմը նվաճել է ԽՍՀՄ չեմպիոնի կոչումը։ 1990 թվականից ստանձնել է Հայաստանի խոտի հոկեյի պատանիների և տղամարդկանց հավաքականների մարզչի պատրտականությունը։ Ժորա Մկրտչյանի մարզչական ղեկավարությամբ հայկական թիմերը մասնակցել են Իրանում և Վրաստանում անցկացված մի շարք միջազգային առաջնությունների։

1978 թվականին Հրազդանի պատանեկան թիմը Ռուսաստանի Սիզրան քաղաքում անցկացված ավագ և պատանեկան թիմերի ԽՍՀՄ առաջնությունում նվաճել է 2-րդ տեղը։ 1979 թվականին Ժորա Մկրտչյանը նշանակվել է Հայաստանի տղամարդկանց հավաքականի երկրորդ մարզիչ։ Նույն թվականին նրա մարզչական ղեկավարությամբ թիմը նվաճել է ԽՍՀՄ ժողովուրդների սպարտակիադայի 7-րդ տեղը, մեկ տարի անց նա շանակվել է ԽՍՀՄ առաջին խմբի առաջնության ավագ մարզիչ։ 1981 թվականին Ալմա-Աթա քաղաքում տեղի ունեցած պատանեկան թիմերի առաջնությունում նրա թիմը նվաճել է 3-րդ տեղը, իսկ 1984 թվականին՝ ԽՍՀՄ առաջին խմբի չեմպիոն։ 1985 թվականին՝ Հայրենական մեծ պատերազմի հաղթանակի 40-ամյակին նվիրված սպարտակիադային Հայաստանի պատանեկան հավաքականը նրա ղեկավարությամբ գրավել է 1-ին տեղը։ 1986 թվականին Հրազդանի ավագ պատանեկան թիմը Տիրասպոլում տեղի ունեցած առաջնությունում նվաճել է ԽՍՀՄ չեմպիոնի կոչումը։

1986 թվականին Ժորա Մկրտչյանը նշանակվել է ԽՍՀՄ պատանեկան թիմի ավագ մարզիչ, 1990 թվականին՝ երկրորդ ավագ մարզիչ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  ՄԱՀԱՑԵԼ Է ԺՈՐԱ ՄԿՐՏՉՅԱՆԸ
2. ↑  Назарян, Грайр (2017 թ․ հունվարի 20). «Масис Арзуманян: "При желании можно решить многие проблемы"». *РЕСПУБЛИКА АРМЕНИЯ | Общественно-политическая газета* (ռուսերեն). Վերցված է 2021 թ․ նոյեմբերի 16-ին.
3. ↑  [Մարզաշխարհ, սեպտեմբերի 19, 2012,(24/502)]

Արտաքին հղումներ
----------------

* Масис Арзуманян: "Хоккей на траве - армянский вид спорта"

Աղբյուրներ
----------

* «Հրազդան», 26 փետրվարի, 1980
* «Հայաստանի Ֆիզկուլտուրիկ», 1981, №26 (3734)
**Քինլին** (չինարեն ավանդ. 秦嶺, հեշտ. 秦岭 , պինին: *Qin Ling*), լեռնաշղթա Արևելյան Ասիայում։ Գտնվում է Չինաստանի տարածքում։ Համարվում է Կունլուն լեռնաշղթայի արևելյան շարունակությունը։ Ձգվում է արևմուտքից արևելք 1000 կմ երկարությամբ, Գանսյու նահանգի հարավ արևմուտքից դեպի Շենսի և Հենան։ Ամենաբարձր կետը Տայբայշան լեռը (բարձրությունը՝ 3767 մ)։ Բացի դրանից, լեռնաշղթայի գագաթ է համարվում նաև Դաոսիզմի սրբազան լեռներից Խուաշանը։

Լեռնաշղթայով է անցնում Չինաստանի Հուանհե և Յանցզի գետերի ավազանների ջրբաժանը։ Հյուսիսում հոսող Վեիհե գետից ձգվող լեռնաշղթան բաժանում է Քինլինը և Լյոսային սարավանդը, իսկ Հանշույ գետը՝ հարավի Միցանշան և Բադաշան լեռնաշղթաները, որոնց հետևում ընկած է Սիչուանի գոգավորությունը։ Լեռնաշղթան կազմված է առավելապես կրաքարից և մետամորֆային թերթաքարերից։ Արևմտյան հատվածը կտրտված է խոր կիրճերով, արևելյանը՝ կազմված է չորս առանձին լեռնաճյուղերից։ Այստեղ կան մոլիբդենային հանքերի հանքատեղեր։ 

Քինլինգ․ ֆիզիկական քարտեզ
Լեռնաշղթայի հյուսիսային ստորոտին են գտնվում Սիան և Սիանյան քաղաքները։ 

Քինլինի լեռներ

Բուսական և կենդանական աշխարհ
----------------------------

Լեռնաշղթայով է անցնում հյուսիսի չոր լյոսային տափաստանների և հարավի մերձարևադարձային անտառների միջև եղած սահմանը։ Այդ սահմանը շարունակվում է արևելքում Դաբեշանի լեռներում։ Քինլինի ավելի զառիվեր հյուսիսային լանջերին աճում են բարեխառն գոտու տերևները թափող անտառներ․ ստորոտին՝ կաղնի, թեղի, ընկուզենի, թխկի և հացենի, վերևում գերիշխում են փշատերև անտառները։ Գագաթներին հանդիպում են խեժափիճի և կեչի, մրտավարդ և գաճաճ հնդկեղեգ (Sasa nipponica) կազմում են խիտ թփաստան։ Առավել զառիվայր հարավային լանջերին աճում են մերձարևրադարձային խառնանտառներ հնդկեղեգի, կամելիայի և մագնոլիայի հետ։ Հանդիպում է էնդեմիկ «Abies chinensis»–ը։ Մի քանի տեսակների (շքեղ եղևնի, հուդայածառ, էվկոմիա) պահպանման համար կազմակերպվել են մի քանի արգելոցներ․ Տայբայշան, Ֆոպին–Յուէբա և այլն։

1300–3000 մ բարձրություններում ապրում է Մեծ պանդայի 2005 թվականին առանձնացած քինլինյան պանդա ենթատեսակը (*Ailuropoda melanoleuca qinlingensis*)։ Քինլինի լեռներում է բնակվում նաև ոսկե կճատաքիթ կապիկը և տակինը։

Տեսարան Ազգային տաճարից դեպի Քիլինգի լեռները

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Արտասահմանյան երկրների աշխարհագրական անվանումների բառարան / խմբ․ Ա․ Մ․ Կոմիկով. — 3֊րդ հրատարակություն. — Մոսկվա: Նեդրա, 1986. — С. 420.
2. ↑  «Qin-Mountains» (անգլերեն). Վերցված է 2010-01-08-ին.
3. ↑  *Քինլին* հոդվածը Սովետական մեծ հանրագիտարանում
4. ↑  «Qin Ling Mountains deciduous forests» (անգլերեն). Terrestrial Ecoregions. Արխիվացված է օրիգինալից 2010 թ․ փետրվարի 8-ին. Վերցված է 2010 թ․ հունվարի 8-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Քինլին» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4404528-1 · VIAF: 315526939 · WorldCat VIAF: 315526939 |

 |
**Լորեն Էլշի Անդերվուդ** (անգլ.՝ Lauren Ashley Underwood, հոկտեմբերի 4, 1986(1986-10-04), Mayfield Heights, Կայահոգա, Օհայո, ԱՄՆ), ամերիկացի բուժքույր և քաղաքական գործիչ։ ԱՄՆ Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատի անդամ։

Կենսագրություն
--------------

Լորեն Անդերվուդը ծնվել է Օհայո նահանգի Մեյֆիլդ Հայթս քաղաքում։ 2008 թվականին Անդերվուդն ստացել է Միչիգանի համալսարանի բակալավրի աստիճան։

2018 թվականին Պալատում անցկացրած Բաց նախնական ընտրություններում Անդերվուդի Դեմոկրատական կուսակցությունը մրցել է վեց այլ հավակնորդների հետ (պետության առավել մրցունակ շրջան` Իլինոյսի 14-րդ նահանգի ընտրական տարածք, 6-ի հետ միասին)։ Արդյունքում նա հաղթել է` ստանալով քվեարկված 51,251 ձայների 57.3%-ը և դրանով իսկ գերազանցելով մեծությամբ երկրորդ Մոնտգոմեր համայնքի ղեկավարի` Մետտյու Բրոլիի (13,4%) արդյունքը։

Ընտրություններում Անդերվուդի միակ հակառակորդը այն ժամանակվա հանրապետական կոնգրեսական Ռենդի Հալթգրենն էր, որը պաշտոնավարել է 2011 թվականից, պարտվել է ձայների 47,5%-ով։ Անդերվուդը դարձել է առաջին կին և առաջին ոչ սպիտակ մարդը, որը ներկայացրել է 14-րդ շրջանը։ Նա եղել է 32 տարեկան, երբ ստանձնել է պաշտոնը (2019 թվականի հունվարի 3-ին)՝ դառնալով նաև աֆրոամերիկացի ամենաերիտասարդ կոնգրեսականը։

2019 թվականի նոյեմբերին ամերիկյան *Time* ամսագիրը Լորեն Անդերվուդին ներառել է 100 առավել խոստումնալից մարդկանց առաջին շարքում (այսինքն՝ նրանք, ովքեր կարող են հետագայում մուտք գործել ամսագրի կողմից ներկայացրած տարվա 100 ամենաազդեցիկ մարդկանց մեջ)՝ վկայակոչելով նրան «Առաջնորդներ» անվանակարգում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  «Lauren Underwood». underwoodforcongress.com. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ դեկտեմբերի 17-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 25-ին.
3. ↑  «14th Congressional District Democratic nominee: Lauren Underwood». chicago.suntimes.com.
4. 1 2  2018 U.S. House Campaigns — Illinois // Federal Elections. 2018 Election Results for the U.S. Senate and the U.S. House of Representatives / Ed. by E. J. Leamon, J. Bucelato. — Washington, D.C.: Federal Electoral Commission, 2019. — P. 65. — 146 p.
5. ↑  «About». *Lauren Underwood — 14th District of Illinois* (անգլերեն). United States House of Representatives. Վերցված է 2019 թ․ նոյեմբերի 16-ին.
6. 1 2  Booker, Cory (2019 թ․ նոյեմբերի 13). «TIME 100 Next 2019 — Lauren Underwood». *Time* (անգլերեն). Վերցված է 2019 թ․ նոյեմբերի 16-ին.
Բուլղարական սուջուխ
**Սուջուխ, Խճուղ**, ջերմային մշակման չենթարկված հում մսապուխտ։ Պատրաստման համար որպես հումք օգտագործվում են տավարի և ոչխարի միս (առաջին տեսակի), ինչպես նաև տարբեր համեմունքներ։ Ունի բավականին մեծ տարածում՝ բալկանյան երկրներից մինչև Հարավային Կովկաս, Միջին Արևելքում և Կենտրոնական Ասիայում։ Հայկական խոհանոցում տարածված սննդամթերք է։

Սուջուխի բաղադրատոմսի գլխավոր տարրերն են աղացած միսը (սովորաբար տավարի կամ ոչխարի, կարելի է հանդիպել խոզի՝ ոչ իսլամական երկրներում, ինչպես նաև ձիու՝ Ղազախստանում և Ղրղզստանում) և համեմունքները (քեմոն, սումակ, սխտոր, աղ և կարմիր կամ սև պղպեղ)։

Պատրաստման տեխնոլոգիան
----------------------

4-5 օր աղադրված միսը մանրեցվում է մսաղացով, որի անցքերի մեծությունը չպետք է գրեզանցի 2 միլիմետրը։ Աղացած մսի վրա այնուհետև ավելացվում է մանրեցված սխտորը և բաղադրատոմսով նախատեսված մնացած համեմունքները։ Ճարպն աղադրման է ենթարկվում 6-7 օր, որից հետո մանրեցվում է առնվազն 2-3 մմ անցքեր ունեցող մսաղացի վրա և խառնվում մանրեցված մսի հետ։ Խառնուրդը թողնում են հասունանալու 1-ից 2 օր, որից հետո սրսկիչների օգնությամբ լցվում է բարակ աղիներից պատրաստված թաղանթների մեջ։ Սրսկումը սովորաբար իրականացվում է աղի տարողության 75%-ի չափով որից հետո տրվում է 10-15 տրամագիծ ունեցող շրջանի ձև (պայտաձև)։ Լցված բատոնները դրվում են հարթ մակերեսի վրա և մամլվում 3 օր շարունակ՝ 0-2°C։ Սուջուխը կախում են չորացման 12-15 օր՝ 12 °C ջերմաստիճանի պայմաններում։

Անվանումը տարբեր լեզուներով
---------------------------

* Ալբաներեն — *suxhuk*
* Հայերեն — *սուջուխ*
* Բուլղարերեն — *суджук*,
* Ռուսերեն — *суджук*
* Ռումիներեն — *sugiuc*
* Սերբերեն–խորվաթերեն — sudžuk /cyџyk
* Մակեդոներեն — *суџук*,
* Արաբերեն — *سجق*
* Հունարեն — *σουτζούκι*
* Ղրղզերեն — *чучук*
* Ղազախերեն — *шұжық*
* Թուրքերեն — *sucuk*

Գրականություն
-------------

* Վ. Մ. Հովհաննիսյան, *«Մսի և մսեղիքի տեխնոլոգիա»*

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Կենտրոնական Ասիայի երկրներում ձիու մսեղիքի օգտագործումը սուջուխի մեջ վերջնական մթերքը դարձնում է ավելի էժան
**Գրավիտացիոն տարբերակում,** էներգիայի արտազատման միջոցով տարասեռ մագմատիկ հալվածքի տարանջատում, գրավիտացիոն ուժերի ազդեցության տակ։ Գրավիտացիոն տարբերակումը ծառայում է որպես Երկրի, մոլորակների և աստղերի ներքին ջերմային էներգիայի աղբյուր։

Գործընթացի նկարագրությունը
--------------------------

Գրավիտացիոն տարբերակման էությունն այն է, որ գրավիտացիայի ազդեցության տակ ավելի ծանր քիմիական տարրերն ու միացությունները աստիճանաբար իջնում ​​են մարմնի կենտրոն (աստղ կամ մոլորակ), իսկ ավելի թեթևները բարձրանում են նրա մակերեսին։ Օրինակ՝ Երկրի ձևավորման պահին միացությունները, որից այն բաղկացած էր (հիմնականում սիլիցիումի և երկաթի միացությունները) ամբողջովին խառնվել էին միմյանց հետ. նրանց ջերմաստիճանը համեմատաբար ցածր էին։ Ժամանակի ընթացքում, գրավիտացիոն ուժերի ազդեցության տակ, ավելի թեթև սիլիցիումային միացություններ սկսեցին բարձրանալ Երկրի մակերևույթ, իսկ երկաթն միացությունները (որոնք ավելի ծանր էին) սկսեցին ընկնել դեպի միջուկ։ Սա ուղեկցվում էր մեծ քանակությամբ էներգիայի (ջերմության տեսքով) արտազատմամբ, որն ի վերջո հանգեցրեց մոլորակի ինտերիերի տաքացմանը։ Գրավիտացիոն տարբերակման գործընթացը Երկրի վրա շարունակվում է մինչ օրս։ Որոշ գիտնականների կարծիքով, այն կարող է ծառայել որպես իր ջերմային դաշտի աղբյուրներից մեկը։

Նույն պրոցեսները դիտվում են նաև այլ տիեզերական մարմինների վրա (օրինակ՝ աստղերի և մոլորակների վրա)։

Ձգողության ուժերն իրենց առավելագույն արժեքն ընդունում են ոչ թե մոլորակի կենտրոնում, ինչպես ճնշումը, այլ նրա շառավղի որոշակի արժեքի դեպքում։ Նյութի անկայունությունը և կոնվեկցիան կապված են նաև նրա ջերմաստիճանի փոփոխության, սառեցման և տարանջատման ժամանակ խտացման հետ։ Արեգակի վրա այս պրոցեսն արտահայտվում է ջրածնի և հելիումի իոնացմամբ (որը նկատվում է նաև ծանր աստղերում), Երկրի վրա՝ ամպերի մեջ ջրի գոլորշիների խտացմամբ։ Ռեկոմբինացիայի և խտացման պատճառով վերևում հայտնվում է ավելի ծանր նյութ (սա ուղեկցվում է էլեկտրական երևույթներով, որոնք առաջանում են տարբեր նշանների իոնների տարբեր զանգվածի մասնիկների հետ միանալուց)։

Տես նաև
-------

• Երկրի միջուկ

• Գրավիտացիա

• Կոնվեկցիա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Гравитационная дифференциация недр». *medbiol.ru*. Վերցված է 2024 թ․ մարտի 26-ին.
Մոսկվայի ժողտունը (1904)
**ժողովրդային տներ** (ռուս.՝ *Народный дом*), ի սկզբանե՝ ժամանցի և մշակույթի կենտրոններ, որոնք կառուցվել էին` նպատակ ունենալով աշխատավոր դասակարգի համար հասանելի դարձնել արվեստը և մշակույթը։

Սակայն, արդի ժողովրդային տները, բաց են բոլոր դասակարգերի համար եւ շատ մեծ դեր ունեն հասարակությունների առաջացման գործին մէջ։

### Ժողովրդային տների առաքելությունները

Ժողովրդային տները հիմնվեցան իբրև աշխատավորական ընտանիքրի մշակութային եւ ժամանցի վայր։
Ժողովրդային տների ամենեն առաջին առաքելությունն է՝ զարգացնել աշխատավոր ընտանիքներին եւ այդ առաքելությունը կատարելու համար նա հիմնեց գրադարաններ ուր աշխատավորները ձրիաբար կարող են կարդալ գրքեր.կազմակերպեց քաղաքական, պատմական, մշակութային եւ մարդասիրական ձեռնարկնե, վեճեր եւ դասավանդումներ.հյուրընկալեց աշխատավորական,սոցիալիստական սոցիալ դեմոկրատականկուսակցությունների ժողովներն ու հաւաքոյթները.չափահասներին եւ երեխաներին կրթություն ապահովեց։
Ժամանցի կողմեն՝ կազմակերպեց պարահանդեսներ, խնճոյքներ, խրախճանքներ, երգահանդեսներ եւ այլ սոցիալական ձեռնարկներ։

### Ժողովրդային տները Հայկական սփյուրքում

Հայկական սփյուրքում, ժողովրդային տները հարաբերություն ունեն Հ.Յ.Դ.-ին հետ։
Նրանք շատ մեծ դեր խաղցան սփյուռքահայի առաջադիմնութեան գործին մէջ.դասավանդելով իրեն քաղաքականություն, պատմություն, մշակույթ եւ այլ հանրային գիտակցություններ։
Այսօր, ժողովրդային տներում գտնվում են Հ.Յ.Դ.-ի պատանեկան, երիտասարդական եւ ուսանողական միությունների կենտրոն։

### Ժողովրդային տները Սկանդինավիայում

Սկանդինավիայում ծանօթ է իբրեւ (folkets hus)։
Ժողովրդային տները, եղած են Սկանյինավիական աշխատավորական շարժման շտաբները, այնտեղից է աշխատավորական շարժումը տարածում իր գաղափարներն ու ծրագիրները.անտեղից է որ երկրի բոլոր աշխատավորները միանում են պայքար են մղում անարդարության եւ անհավասարության դեմ։
սոցիալ դեմոկրատ եւ ձախ կուսակցությունները, արհմիություններն ու այլ աշխատավորական կազմակերպությունները ժողովրդական տներին դարձուցած են իրենց մշակութային կենտրոնը։

### Ժողովրդային տները այլ երկրներում

Իսպանիայում ժողովրդական տները հայտնի են որպես casa del pueblo և առնչվում են սոցիալիստական կառույցների ու արհմիությունների հետ։
Իտալիայում դրանք անվանվում են Casa del Popolo, Ռուսաստանում՝ Народный дом, Թուրքիայում՝ halkevleri։

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ժողովրդային տուն» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Նոր · Շվեյցարական կենսագրական |

 |
49°14′07″ հս․ լ. 18°43′47″ ավ. ե.HGЯOL

Բուդատին
**Բուդատինյան ամրոց** (սլովակ.՝ Budatínsky hrad), Ժիլինայում գտնվող ամրոց։

Գտնվելու վայր
-------------

Գտնվում է Ժիլինե քաղաքի Վագ և Կիսուցա գետերի մոտակայքում։

Ամրոցի մուտքը

Պատմություն
-----------

Ամրոցը կառուցվել է ժայռոտ բլրի վրա 13-րդ դարի երկրորդ կեսին։ Կառուցվել է Վագ և Կիսուցա գետերի միախառնման վայրում։ Այստեղով է անցել դեպի Հունգարիա տանող առևտրական ճանապարհը։ Ի սկզբանե, Բուդատին ամրոցը եղել է թագավորական:14-րդ դարի սկզբին բերդին տիրացավ Մատուշ Չակը։ 1487-1798 թվականներին տիրապետել են (փոքր ընդմիջումով) Սլովակիայի ազնվական սունի ցեղը (Suňogovci, Գաշփար Սունեգի հետնորդները)։ որոշ ժամանակ ամրոցին տիրացել են ավազակները, սակայն 1545 թվականին տիրացել է Յուրայ Սունեգին:1551 թվականին ամրոցը վերակառուցվել է Վերածննդի ժամանակաշրջանի ոճով։ 1715 թվականին ամրոցի շրջակայքի այգին կտրվեց:1745 թվականին այգում կառուցվել է Բարոկկո ոճի մատուռ։

1798 թվականին Սունեգովեցիների տոհմի անկումից հետո Բուդատին ամրոցը մինչև 1945 թվականը պատկանում էր Չակի (Csáky) ընտանիքին, որը Հունգարական Չակ (Csák) տոհմի ճյուղերից մեկն էր։1870 թվականին Չակին ամրոցը կառուցել է կլասիցիզմի ոճով։ Երկրորդ ամրոցը կառուցվել է 1922-1923 թվականներին։ Վերջին տերը Գեզա Չակին էր։ Ամրոցը առգրավվել է 1945 թվականին Չեխոսլովակիայի կողմից։

2007 թվականից ամրոցում է տեղակայված Պովաժի թանգարանը։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Поважский Музей
* Будатин — Жилинская галерея

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4
2. ↑  По-словацки — Čákiovci.
3. ↑  В венгерских документах — Gejza Csáky, в словацких и чешских — Gejza Čáki.

|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Բուդատինյան ամրոց***էջը Վիքիպահեստում |
**Լյուբոշ Հանզել** (սլովակ.՝ Ľuboš Hanzel, մայիսի 7, 1987(1987-05-07), Zavar, Trnava District, Western Slovakia, Սլովակիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն, Չեխոսլովակիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն), սլովակ ֆուտբոլիստ, «Իսկրա» ակումբի պաշտպան։ Խաղացել է Սլովակիայի ազգային հավաքականում։

Կարիերա
-------

### Ակումբային

Պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է 2004 թվականին Տրնավայի «Սպարտակ» ակումբում, որի կազմում խաղացել է մինչև 2008 թվականը, երբ վարձավճարով տրվել է համանուն քաղաքի «Սենեց» ակումբին, որտեղ խաղացել է 11 խաղ, ինչից հետո նույն տարվա հուլիսին վերադարձել է «Սպարտակ», իսկ «Սենեց» ակումբը դադարել է գոյություն ունենալ, քանի որ այն միացվել է Դունայսկա Ստրեդայի «ԴԱԿ» ակումբին։ «Սպարտակ» ակումբի կազմում խաղացել է 67 խաղ, խփել է 3 գոլ, թիմի հետ դարձել առաջնության բրոնզե կրկնակի մեդալակիր և 1 անգամ Սլովակիայի գավաթի եզրափակչի անդամ։ 2009 թվականի օգոստոսի 13-ին Լյուբոշը վարձակալությամբ 2,5 տարով «Գելզենկիրխեն»-ից տեղափոխվել է Գերմանիայի «Շալկե 04» ակումբ պայմանագրի երկարաձգման պայմանով, որի կազմում նորամուտ է ունեցել դեկտեմբերի 12-ի խաղում, որը Բրեմենի «Վերդերա» ակումբի դեմ էր, ինչից հետո, սակայն, վերադարձել է «Սպարտակ»։

### Ազգային հավաքականում

Սլովակիայի ազգային հավաքականի կազմում նորամուտը նշել է 2009 թվականի հունիսի 6-ին Բրատիսլավայում` Սան Մարինոյի ազգային հավաքականի դեմ 2010 թվականի աշխարհի առաջնության ընտրական խաղում, որտեղ սլովակները հաղթել են 7։ 0 հաշվով։ Այդ խաղում Լյուբոշը խփել է իր առաջին գոլը ազգային հավաքականում։

Ձեռքբերումներ
-------------

**«Սպարտակ»**

* Սլովակիայի առաջնության բրոնզ մեդալակիր. 2005-2006, 2008-2009
* Սլովակիայի գավաթի եզրափակչի անդամ. 2005-2006

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Transfermarkt.com(բազմ․) — 2000.
2. ↑  «S04 verpflichtet Mineiro - und leiht Lubos Hanzel aus» (գերմաներեն). Официальный сайт ФК «Шальке 04». 13.08.2009. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 7-ին. Վերցված է 2009 թ․ սեպտեմբերի 8-ին.
3. ↑  «Slováci si proti San Marínu schuti zastrieľali a kraľujú tabuľke» (սլովակերեն). futbal.pravda.sk. 06.06.2009. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 7-ին. Վերցված է 2009 թ․ սեպտեմբերի 8-ին.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | 90minut · eu-football.info (խաղացող) · FootballDatabase.eu · Fussballdaten.de · iDNES.cz · National Football Teams.com · Soccerway · Transfermarkt (խաղացող) · Transfermarkt (մարզիչ) · worldfootball.net (խաղացող) · ՖԻՖԱ |

 |
**Տուրբակո** (իսպ.՝ Turbaco), քաղաք և մունիցիպալիտետ Կոլումբիայի հյուսիսում՝ Բոլիվար դեպարտամենտում։

Պատմություն
-----------

Բնակավայրը, որից քաղաքը հետագայում աճել է, հիմնադրվել է 1510 թվականի դեկտեմբերի 8-ին։

Աշխարհագրական դիրք
------------------

Քաղաքը գտնվում է դեպարտամենտի հյուսիսային մասում, Կարիբյան լեռնաշխարհի սահմաններում, դեպարտամենտի վարչական կենտրոն Կարտագենա քաղաքից մոտավորապես 7 կիլոմետր դեպի հարավ-արևելք։ Բացարձակ բարձրությունը ծովի մակարդակից 252 մետր է։

Տուրբակոյի մունիցիպալիտետը հյուսիսում սահմանակից է Սանտա Ռոզայի մունիցիպալիտետին, հյուսիս-արևելքում ՝ Վիլանուևայի մունիցիպալիտետին, արևելքում ՝ Սան Էստանիսլաոյի մունիցիպալիտետին, հարավ-արևելքում ՝ Արջոնայի մունիցիպալիտետին, հարավ-արևմուտքում ՝ Տուրբանայի մունիցիպալիտետին, արևմուտքում` Քարթագենայի մունիցիպալիտետի հետ։ Մունիցիպալիտետի տարածքը 176 կմ² է։

Բնակչություն
------------

Կոլումբիայի ազգային վիճակագրության վարչակազմի տվյալների համաձայն, 2015 թվականին քաղաքի և մունիցիպալիտետի համատեղ բնակչությունը կազմել էր 72 168 մարդ։ Մունիցիպալիտետի բնակչության դինամիկան ըստ տարիների.

Բնակչության թվաքանակը| 2006 | 2008 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 63 891 | 65 576 | 67 349 | 68 279 | 69 228 | 70 190 | 71 173 | 72 168 |

2005 թվականի մարդահամարի համաձայն տղամարդիկ կազմում էին Տուրբակոյի բնակչության 49,7% -ը, կանայք ՝ համապատասխանաբար 50.3%: Ռասայականորեն, սպիտակամորթներն ու մետիսները կազմում էին քաղաքի բնակչության 79.1% -ը. սևամորթներ, մուլատներ `20,8%, հնդկացիները `0,1%։ Գրագիտության մակարդակը ողջ բնակչության համար կազմել է 89,4%։

Տնտեսություն
------------

Քաղաքային և քաղաքային ձեռնարկությունների ընդհանուր թվի 61.1% -ը առևտրային ձեռնարկություններ են, 29.9% -ը `ծառայություններ մատուցող ձեռնարկություններ, 8.5% -ը` արդյունաբերական ձեռնարկություններ, 0,5% -ը `տնտեսության այլ ոլորտների ձեռնարկություններ։

Տրանսպորտ
---------

Քաղաքի միջով անցնում է թիվ 90 ազգային մայրուղին (իսպ.՝ Ruta Nacional 90).

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  «Turbaco, Colombia Page» (անգլերեն). Fallingrain Global Gazetteer.
3. ↑  «Información general» (իսպաներեն). Alcaldía de Turbaco - Bolívar.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)(չաշխատող հղում)
4. ↑  «Proyecciones de Población departamentales y municipales por área 2005 - 2020» (իսպաներեն). Departamento Administrativo Nacional de Estadística.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Տուրբակո» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 156034834 · WorldCat VIAF: 156034834 |

 |
**Նիկա Կնոստանտինովիչ Պիլիև** (ռուս.՝ Ника Константинович Пилиев, մարտի 21, 1991(1991-03-21), Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուսական ֆուտբոլիստ, «Կուբան Հոլդինգ» ակումբի վինգեր։

Կարիերա
-------

Ազգությամբ օս Պիլիևը սկսել է ֆուտբոլով զբաղվել Սոչիում, որտեղ ընտանիքի հետ տեղափոխվել է յոթ տարեկանում։ Այնտեղից հայտնվել է Մոսկվայի «Լոկոմոտիվում»՝ ավելի ուշ հայտնվելով երիտասարդական թիմում։ Պիլիևը մասնակցել է գլխավոր թիմի մարզումներին և նույնիսկ մեկ անգամ խաղացել է Ռուսաստանի առաջնությունում։ 2009 թվականի մայիսի 16-ին նա փոխարինման է դուրս եկել 9-րդ տուրի՝ Գրոզնիի «Թերեքի» դեմ խաղի 86-րդ րոպեին։ 2009 թվականի սկզբին Պիլիևը հրավիրվել էր Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքական, օգնել նրան հաղթել Գրանատկինի անվան մրցաշարում և դարձել է նրա լավագույն ռմբարկուն (այդ թվում՝ հեղինակել է Թուրքիայի դարպասը եզրափակչում խփած երեք գոլերից երկուսը)։

2009 թվականի օգոստոսի 31-ին չի երկարաձգել պայմանագիրը «Լոկոմոտիվի» հետ և տեղափոխվել է Մոսկվայի ԲԿՄԱ։ Բանակայինների կազմում նորամուտը նշել էր 2009 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Չեմպիոնների լիգայի՝ գերմանական «Վոլֆսբուրգի» դեմ խաղում՝ փոխարինման դուրս գալով երկրորդ խաղակեսում։ ԲԿՄԱ-ի մեկնարկային կազմում Նիկան հայտնվել է արդեն հաջորդ խաղում՝ «Դինամոյի» դեմ մայրաքաղաքային դերբիում և լավագույնն է եղել խաղադաշտում։ ԲԿՄԱ-ի կազմում Պրեմիեր լիգայում 2009 թվականին 4 անգամ խաղադաշտ է դուրս եկել, Չեմպիոնների լիգայում՝ 3 անգամ։ Նոյեմբերին վնասվածք է ստացել և շարքից դուրս է եկել մինչև մրցաշրջանի ավարտը։

2010 թվականի օգոստոսին վարձավճարով տեղափոխվել է Պերմի «Ամկար»։ Նորամուտը նշել է «Անժիի» դեմ խաղում՝ փոխարինման դուրս գալով հանդիպման 24-րդ րոպեին, ընդհանուր առմամբ «Ամկարի» կազմում անցկացրել է 5 հանդիպում։ 2011 թվականին վերադարձել է ԲԿՄԱ։ Փետրվարին ակումբը Նիկային կես տարվա վարձավճարով ուղարկել է Բրատիսլավայի «Սլովան»։

2013 թվականի առաջին կեսին հանդես է եկել Աստրախանի «Վոլգարում», որը 2012/13 մրցաշրջանի արդյունքում դուրս է մնացել Ռուսաստանի առաջին դիվիզիոնից, և Պիլիևը հեռացել է ակումբից՝ տեղափոխվելով վրացական «Դիլա»։ Հետագայում խաղացել է Հայկական «Բանանցում» և «Ուլիսում», եղել է Արմավիրի «Տորպեդո» տեղափոխված «Ուլիսի» ֆուտբոլիստների թվում։

2019 թվականին տեղափոխվել է Պավլովսկայայի «Կուբան Հոլդինգ» ակումբի կազմում, որի կազմում նույն թվականի հուլիսի 20-ին առաջին անգամ խաղացել է Ռուսաստանի 2019/20 մրցաշրջանի գավաթի խաղարկությունում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Transfermarkt.com(բազմ․) — 2000.
2. ↑  «Премьер-Лига — Локомотив (Москва) — Терек (Грозный) — Чемпионат.ру». Արխիվացված է օրիգինալից 2009 թ․ մայիսի 19-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 24-ին.
3. ↑  «Пилиев перешёл из «Локомотива» в ЦСКА». Արխիվացված է օրիգինալից 2009 թ․ սեպտեմբերի 4-ին. Վերցված է 2009 թ․ սեպտեմբերի 1-ին.
4. ↑  Пилиев отдан в аренду Արխիվացված 2011-05-19 Wayback Machine
5. ↑  Ника Пилиев: «Как тренер Карпин сильнее Слуцкого»
6. ↑  Анатолий Гненик (22.07.2019). «Наши футболисты победили ростовчан» (ռուսերեն). Pav-edin23.ru. Վերցված է 2019 թ․ հուլիսի 23-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պրոֆիլը *transfermarkt.com* կայքում(անգլ.)
* НИКА ПИЛИЕВ: «У МЕНЯ БЫЛ НЕ БЕЛЫЙ „МЕРСЕДЕС", А БМВ. А ТЕПЕРЬ ВООБЩЕ ПЕШКОМ ХОЖУ»
**Արսենուկո (Տամբի) Մուհամեդովիչ Մասաև** (դեկտեմբերի 2, 1991(1991-12-02), Նալչիկ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուս կոմիկ և հումորիստ։ Լայն ճանաչում է ստացել «Comedy Բաթլ» հեռուստանախագծի շրջանակներում «Լենա Կուկա» դուետի կազմում սկետչերով հանդես գալու, ինչպես նաև «Что было дальше?» ինտերնետ շոուի արդյունքում (որպես մշտական ռեզիդենտ)։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1991 թվականին Նալչիկում։ Դպրոցական տարիներին մասնակցել է նկարչական նախաձեռնությունների։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ուսումը շարունակել է Պյատիգորսկի պետական լեզվաբանական համալսարանում (այժմ՝ Պյատիգորսկի պետական համալսարան)։ Ուսանողական տարիներին խաղացել է ՈւՀԱ-ի «Երեկ հավաքվել էինք», «Հավաքվեցինք» և «Թխվածքաբլիթ» թիմերում։ 2009 թվականին ծանոթացել է «Լենա Կուկա» դուետի իր ապագա թիմակցի՝ այդ պահին «Թխվածքաբլիթ» թիմում հանդես եկող Ռուստամ Ռեպտիլոիդի հետ։

2013 թվականին «Լենա Կուկա» դուետը տեղափոխվել է Մոսկվա՝ ՈւՀԱ-ի «Քոմեդի Բաթլ առանց սահմանների» նախագծի քասթինգին մասնակցելու նպատակով։ Հաղթահարելով փուլերը՝ դուետը հասել է կիսաեզրափակչին։ 2014 թվականին մասնակցել է «Քոմեդի Բաթլ» նախագծին և հասել եզրափակիչ փուլին։ 2015 թվականին ևս մեկ անգամ դուետը մասնակցել է «Քոմեդի Բաթլ» նախագծին և կրկին հաղթել։ 2016 թվականին նախագծում զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը։ 2018 թվականին դարձել է նախագծի կրկնակի հաղթող։

2015 թվականին Տամբին խաղացել է «Երկնքով՝ ոտաբոբիկ» ֆիլմում։

2019 թվականին ընդգրկվել է ՈւՀԱ-ի «Մեկ անգամ Ռուսաստանում» դերասանական կազմի մեջ։ Նույն թվականին դարձել է «Что было дальше?» հումորային ինտերնետ շուի ռեզիդենտ, որը թողարկվում է YouTube-յան LABELCOM ալիքում։

2020 թվականին «Լենա Կուկա» դուետը վերածվել է «Lena Kuka crew» սկետչ շոուի, որում Տամբիից և Ռուստամից բացի ընդգրկված են նաև այլ հումորիստներ։ Նախագծի YouTube-յան ալիքն ունի ավելի քան 800 000 բաժանորդ (2021 թվականի հոկտեմբերի դրությամբ)։ Սկետչ շոուն նաև հեռարձակվում է «Premier» սթրիմինգային ծառայությունում (2021 թվականի հոկտեմբերի դրությամբ)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Тамби Масаев: фото, биография, фильмография, новости - Вокруг ТВ». *Вокруг ТВ* (անգլերեն). Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 9-ին.
2. ↑  «Тамби Масаев: биография, личная жизнь, жена и дети комика». *stories-of-success.ru*. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 9-ին.
3. ↑  «Тамби Масаев - Биография, творчество и личная жизнь». *HypeStar* (անգլերեն). 2020 թ․ օգոստոսի 2. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 9-ին.
4. ↑  «Тамби Масаев - инсайдеры HiPO». *behipo.com* (ռուսերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ հոկտեմբերի 9-ին. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 9-ին.
5. ↑  «PREMIER». *premier.one*. Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 9-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Ռեպտիլոդը և Տամբին պարերի և կարաոկեյի մասին «Что было дальше» շոուի ժամանակ / the-flow.ru
**Նյասա լճի ազգային պարկ** (անգլ.՝ *Lake Malawi National Park*), ազգային պարկ, որը գտնվում է Մալավիում` երկրի հարավ-արևելյան մասում գտնվող Նյասա լճի հարավային վերջնամասում։ Նրա ջրային տարածքն զբաղեցնում է լճի ընդհանուր մակերեսի ընդամենը 0,3 %-ը (և, համապատասխանաբար, լճի միայն այդ տարածքն է պահպանվող)։

Պատմություն
-----------

1934 թվականին լճի մի քանի կղզիներ հայտարարվել են անտառային արգելոցներ և թռչունների որսարգելավայրեր։ 1972 թվականին պահպանվող տարածքների մակերեսն ընդլայնվել է. այնտեղ ընդգրկել են Մակլիր հրվանդանը և մի շարք այլ տարածքներ։ 1980 թվականի նոյեմբերի 24-ին այդ տարածքում ստեղծվել է ազգային պարկ։ 1984 թվականին պարկը ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում՝ դառնալով առաջին քաղցրահամ լիճը, որն ընդգրկված է այդ ցուցակում։ Մոնկի Բեյ ծոցում լճի վրա է գտնվում Մալավիի ձկնային տնտեսության նախարարության գիտահետազոտական կայանը։

Աշխարհագրություն
----------------

Սա Մալավիի միակ ազգային պարկն է, որը ստեղծվել է ձկների և ջրային միջավայրի պահպանության նպատակով։ Չնայած դրան՝ Նյասա լճի ազգային պարկը ներառում է բավականին մեծ ցամաքային տարածք, այդ թվում՝ մի քանի փոքր կղզիներ։ Այն նաև բնակավայր է այնպիսի կենդանիների համար, ինչպիսիք են բաբուինները։ Ավելի քան 800 տարեկան կարծվող խոշոր բաոբաբը, ինչպես ասում են, շոտլանդացի բժիշկ, ճանապարհորդ Դավիդ Լիվինգսթոնի սիրելի ծառն էր. նա ծառի մոտ քարոզներ է կարդացել և շփվել այլ միսիոներների հետ։ Առաջին հինգ միսիոներների գերեզմանները նույնպես գտնվում են պարկում։

Լիվինգսթոնի ցիխլիդ (Nimbochromis livingstonii)
Ձկների շատ էնդեմիկ տեսակներ լիճը դարձնում են մասնագիտացված էվոլյուցիայի բնորոշ օրինակ, և էնդեմիկ տեսակների մեծ քանակի համար այն երբեմն անվանում են «գալապագոսյան». այստեղ առկա է ձկների մոտ 1000 տեսակ, և դրանց շուրջ 90%-ը «տեղական» են։ Լիճը հատկապես հայտնի է ցիխլիդների ընտանիքի ձկների քանակով, հատկապես մբունաներով. այստեղ կա մոտ 400 տեսակ կամ այդ ընտանիքի հայտնի ներկայացուցիչների 30%-ը, որոնցից շատերը, հավանաբար, դեռ նկարագրված չեն և որոնցից 5-ը էնդեմիկ են։

Լճում որևէ տեսակի ցանցի միջոցով ձկնորսությունն արգելված է, սակայն ձկնորսական կարթերով ձկնորսությունն արգելված չէ, այդ թվում նավակներով։

Պատկերասրահ
-----------

**Նյասա լճի ազգային պարկ**

* Մակլիր հրվանդանըՄակլիր հրվանդանը
* Նյասա լիճՆյասա լիճ
* Տեսարան Նյասա լճի ափիցՏեսարան Նյասա լճի ափից
* Նավակները լճի ափինՆավակները լճի ափին
* Ծովարծիվը ձուկ որսալիսԾովարծիվը ձուկ որսալիս
* Ձկնորսը արևածագինՁկնորսը արևածագին

Տես նաև
-------

* Մալավիի ազգային պարկեր
* Նյասա լիճ

Նշումներ
--------

1. ↑  Աֆրիկայի ամենանշանավոր հետազոտողներից մեկը, որը հայտնաբերել է Վիկտորիա ջրվեժը և անվանել ի պատիվ Անգլիայի թագուհի Վիկտորյայի
2. ↑  Մալավի լճի աֆրիկյան ցիխլիդների մեծ խմբի ընդհանուր անունն է

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  UNESCO World Heritage Centre. «Lake Malawi National Park» (անգլերեն). whc.unesco.org. Վերցված է 2018 թ․ հունիսի 4-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* UNESCO Lake Malawi National Park
* Մալավիի ազգային պարկերը

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Նյասա լիճ (ազգային պարկ)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | VIAF: 315527740 · WorldCat VIAF: 315527740 |

 |
**Հոփֆիլդ** (աֆրիկաանս՝  և անգլ.՝ Hopefield), քաղաքը Հարավաֆրիկյան Հանրապետության հարավ-արևմուտքում՝ Արևմտյան Կապ նահանգի տարածքում։ Ընդգրկված է Ուեսթ Քոսթ շրջանի և Սալդանյա Բեյ մունիցիպալիտետի կազմում։

Պատմություն
-----------

Ժամանակակից քաղաքի տեղում բնակավայրը հիմնադրվել է 1852 թվականին Լանգեքյոյլ (Langekuil) ֆերմայի տարածքում։ 1914 թվականին Հոփֆիլդն ստացել է մունիցիպալիտետի կարգավիճակ։ Անունը կապված է քաղաքի երկու հիմնադիրների՝ մայոր Ուիլյամ Հոփի և Ֆիլդի ազգանունների հետ։

Աշխարհագրական դիրք
------------------

Քաղաքը գտնվում է նահանգի արևմտյան մասում՝ Բերխրիֆիր գետից հարավ, Սալդանյա Բեյ ծովածոցից արևելք, նահանգի վարչական կենտորն Քեյփթաունից դեպի հյուսիս-հյուսիս-արևմուտք (NNW)՝ մոտ 92 կմ հեռավորության վրա։ Ծովի մակարդակից բացարձակ բարձրությունը 56 մետր է։

Կլիմա
-----

Քաղաքի կլիման մերձարևադարձային-միջերկրածովյան է։ Միջին տարեկան տեղումների քանակը կազմում է 262 մմ։ Առավելագույն տեղումների քանակը լինում է ապրիլից հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում։ Միջին առավելագույն ջերմաստիճանը տատանվում է 17,1 °C-ից (հուլիսին) մինչև 28,3 °C (փետրվարին)։ Տարվա ամենացուրտ ամիսը հուլիսն է։ Միջին նվազագույն գիշերային ջերմաստիճանն այդ ամսում լինում է 7 °C։

Բնակչություն
------------

2001 թվականի պաշտոնական մարդահամարի տվյալներով՝ բնակչությունը կազմում էր 1836 մարդ, որոնցից տղամարդիկ կազմում էին 46,13 տոկոս, կանայք՝ համապատասխանաբար 53,87 տոկոս։ Ռասայական առումով, գունամորթները եղել են քաղաքի բնակչության 77,45 %-ը, սպիտակամորթները՝ 22,55 %։ Քաղաքացիների շրջանում ամենատարածված լեզուներն էին աֆրիկաանսը (96,73 %) և անգլերենը (3,27 %)։

2011 թվականի պաշտոնական մարդահամարի ընթացքում ստացված տվյալների համաձայն՝ Հոփֆիլդում բնակվում էր 6460 մարդ, որոնցից տղամարդիկ կազմում էին 48,87 տոկոս, կանայք՝ համապատասխանաբար 51,13 տոկոս։ Ռասայական առումով, գունամորթները եղել են քաղաքի բնակչության 81,52 %-ը, սպիտակամորթները՝ 14,4 %, նեգրոիդները՝ 2,63 %, ասիացիները (այդ թվում՝ հնդիկներ)՝ 0,46 %, այլ ցեղերի ներկայացուցիչներ՝ 0,99 %: Քաղաքի բնակիչների շրջանում ամենատարածված լեզուներն են եղել աֆրիկաանսը (94,21 %) և անգլերենը (3,46 %)։

Տրանսպորտ
---------

Քաղաքով անցնում է R45 տարածաշրջանային խճուղին։ Գործում է երկաթուղային կայարան։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  South African Post Office
2. 1 2
3. ↑  Южно-Африканская Республика. Справочная карта (масштаб 1:2 500 000). — ГУКГ, 1980.
4. ↑  *Raper, R.E.* Dictionary of Southern African Place Names. — HSRC.
5. ↑  «Hopefield, South Africa Page» (անգլերեն). Fallingrain Global Gazetteer. Վերցված է 2017 թ․ մայիսի 22-ին.
6. ↑  «Hopefield climate» (անգլերեն). South Africa Explorer. Վերցված է 2017 թ․ մայիսի 22-ին.
7. ↑  «Hopefield» (անգլերեն). Census 2001. Վերցված է 2017 թ․ մայիսի 22-ին.
8. ↑  «Hopefield» (անգլերեն). Census 2011. Վերցված է 2017 թ․ մայիսի 22-ին.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Հոփֆիլդ (ՀԱՀ)» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2001100981 · VIAF: 127001792 · WorldCat VIAF: 127001792 |

 |
"Վիքիպեդիացի ցուցարարը"
**ԷքսՔեյՍիԴի** (անգլերեն՝ *xkcd*), ցանցային ծաղրանկարների նախագիծ, որի հեղինակն է ստեղծել ՆԱՍԱ-ի նախկին աշխատող Ռանդալ Մանրոյը։ Մանրոն ինքը իր նախագիծը նկարագրում է որպես «ռոմանսի, սարկազմի, մաթեմատիկայի և լեզվի ցանցային ծաղրանկար»։ Xkcd-ն լայնորեն տարածված է համացանցում (կայքը 2007 թ.-ի հոկտեմբերին 60-ից 70 միլիոն էջադիտում է ունեցել) և հիմնական հոսքի լրատվամիջոցների ինչպես *The Guardian*-ի և պարբերաբար տպագրվում է Նյու Յորք Թայմսում։

Մանրոն նշում է՝ թե անվանումը ոչ մի հատուկ նշանակություն չունի, պարզապես չորս տառանոց բառ է առանց որևէ հնչյունական արտասանության, մի բան, որ ինքը նկարագրում է որպես «բարձր գնահատված և զգուշորեն պահպանված կետ չորս-տիպարանոց շարանների տիեզերքում»։ Ծաղրանկարի թեմաները բազմազան են։ Դրանց մի մասը վերաբերում են կյանքին և սիրոն (որոշ սիրո նախագծերը հասարկապես արվեստ են բանաստեղծության հետ), մյուսները մաթեմատիկական կամ գիտական շրջանի կատակներ են։ Որոշ նախագծեր բնութագրվում են հասարակ հումորով կամ հանրամատչելի մշակույթի մեջբերումներով։ Դրանով հանդերձ, որ ծաղրանկարը գծեր անձնավորություններ ունի դերերում, երբեմն ունենում է բնապատկերներ, խճճված մաթեմատիկական նախշանկարներ ինչպես ֆրակտալներ (օրինակ, նախագիծ #17 "Ինչ կլիներ եթե"-ն ցույց է տալիս մի Ապոլոնեական gasket, կամ #543 "Սիերպինսկի Վալենտինը" և #95 "Սիերպինսկի Արնանդամը" մի Սիերպինսկի եռանկյունի փոխարեն), կամ ուրիշ կարտունիստնետի ոճի ընդօրինակումները (ինչպես "ծաղրերգության շաբաթվա" ժամանակ)։

Ծաղրանկարները թողարկվում են Creative Commons Վերագրման Ոչ-առևտրային 2.5 արտոնագրով տակ։ Նոր ծաղրանկարներ կայքում ավելանում են շաբաթը երեք անգամ՝ ամեն երկուշաբթի, չորեքշաբթի և ուրբաթ Արևելյան Ժամանակով (Eastern Time) կես գիշերին, դրանով հանդերձ, որ չորս պարագայում շաբաթն ամեն օր են նորոցվել՝ ծաղրերգության շաբաթ, «Ընտրություններ» սերիան, «1337» սերիան, և «Քարտուղար» սերիան։

Աղբյուրներ
----------

1. ↑  Քոհեն, Նոամ (2008 թ․ մայիսի 26). «Սա խնդալի է միայն եթե Unix գիտեք (անգլերեն)». *NYTimes.com*. «... Րանդալ Մանրոն, *xkcd-ի*, մի շատ հանրաճանաչ ցանցային ծաղրանկարի, ստեղծողը (գոնե համակարցչային ծրագրավորողների մեջ)...»
2. 1 2  Գուզման, Մոնիկա (2007 թ․ մայիսի 11). «Ինչ կա ցանցի վրա (անգլերեն)». *Seattle Post-Intelligencer*. էջ D7.
3. 1 2  Fernandez, Rebecca (2006 թ․ նոյեմբերի 25). «xkcd՝ Մի ծաղրանկարի շարան համակարգչամոլի համար (անգլերեն)». *Red Hat Magazine*.
4. ↑  The Times (Հունիս 6, 2007) *xkcd.com; Կտտոցը; Չորեքշաբթի* Մաս՝ Features; Էջ 2.
5. 1 2  «xkcd-ի մասին (անգլերեն)». *xkcd*.
6. ↑  Սո, Ադրինեն (2007 թ․ նոյեմբերի 3). «Իսկական համակարգչամոլի սիրտ է տրոփում Xkcd-ի գծե անձնավորություններում (անգլերեն)». Wired. `{{cite web}}`: External link in ``|publisher=`` (օգնություն)
7. ↑  100 բարձր կայքերը գալիք տարվա համար (անգլերեն) *The Guardian* (18 Դեկտեմբեր 2008)։
8. ↑  Երբ պիկսելները նոր կյանք են գտնում իսկական թղթի վրա (անգլերեն) *The New York Times* (19 Ապրիլ 2009)։
9. ↑  Kalamazoo Gazette (Օգոստոս 17, 2006) *Ad lib.* մաս՝ Տոմս։
10. ↑  «Ինչ կլիներ եթե (#17)». *xkcd*.
11. ↑  «Լիցենզիա». *xkcd*.
12. ↑  xkcd » Բլոգի Արխիվ » Հոգի

Արտաքին հղումներ
----------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Xkcd***էջը Վիքիպահեստում |

* Պաշտոնական կայք
* RSS-սնուցում