recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Քութբ Մինար**, ամենաբարձր քարե մինարեն աշխարհում։ Գտնվում է Հնդկաստանի մայրաքաղաք Դելիի հարավարևմտյան շրջանում։ Կառուցվել է Դելիի սուլթանության կառավարիչների մի քանի սերունդների կողմից։ Ներառված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում։

Նկարագրություն
--------------

Կառուցվել է 1200 թվականին։ Քութբ Մինարը կարմիր քարից, բազմաթիվ փորագրություններով, հինգ հարկանի վիթխարի աշտարակ է։ Բարձրությունը 72,6 մ է, տրամագիծը հիմքում հավասար է 14,74 մ, իսկ գագաթին՝ 3,05 մ։ Նրա գագաթը կարելի է բարձրանալ ներսի սանդուղքներով, որն ունի 379 աստիճան։

Քութբ Մինարը հնդկական մյուս աշտարակներից տարբերվում է նրանով, որ վրան կենդանի էակներ չեն քանդակված, այլ արաբական տառերով փորագրություններ են, որոնք մեջբերումներ են իսլամական կրոնական բարոյախոսությունից։ Այս զարդաքանդակները հիշեցնում են Սամարղանդի աշտարակները։ Այսպիսի աշտարակները հատուկ են նաև Միջին Ասիային, Իրանին, հենց այստեղից էլ այն անցել է հյուսիսային Հնդկաստան։

Պատմություն
-----------

Քութբ Մինարի պատմությունը կապված է Մեծ մողոլների տիրապետության ժամանակաշրջանի հետ։ Պատմությունից հայտնի է, որ Ֆերգանայի իշխող Բաբուրին 16-րդ դարում հաջողվեց նվաճել Հնդկաստանը և հաստատել Մեծ մողոլների դինաստիան, որը տիրեց (հատկապես հյուսիսում) մինչև 19-րդ դար (1859թ․), երբ Հնդկաստանը նվաճեցին անգլիացիները։

Մեծ մողոլների տիրապետության շրջանից մնացել են ճարտարապետական հմայիչ կոթողներ, բերդեր, պալատներ, տաճարներ, դամբարաններ և աշտարակներ։ Վերջիններից ամենանշանավորը է Քութբ Մինարն է։

Չնայած աշտարակը կերտված է իրանական ոճով, բայց հնդիկ վարպետները՝ նրա կառուցողները, այստեղ շատ բան են ներդրել։ Ազգայինը վառ է արտահայտված նրա քարե ժանյականման օղակներում։

Պատկերասրահ
-----------

* 
* Կուտբ Մինար Կուտբ Մինար
* 
* Պատշգամբի հատված Պատշգամբի հատված

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Singh (2010).Longman History & Civics ICSE 7. Pearson Education India. p. 42. ISBN 978-81-317-2887-1. Retrieved 27 October 2011.
2. ↑  «WHC list». whc.unesco.org. 2009. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 27-ին.
3. ↑  «Qutb Minar Height». qutubminardelhi.com. Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ հունիսի 29-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 15-ին.
4. ↑  Qutub Minar

Արտաքին հղումներ
----------------

* Qutub Minar
* Archaeological Survey of India | Qutb Minar and its Monuments, Delhi

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Քութբ Մինար» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh92004977 |

 |
|  |
| --- |
| **Կատարավոր խխունջ** |
| Կատարավոր խխունջԿատարավոր խխունջ |
|
| **Դասակարգում** |
| **Թագավորություն** | *Կենդանիներ* |
| **Տիպ/Բաժին** | Փափկամարմիններ (Mollusca) |
| **Ենթատիպ** | *Conchifera* |
| **Դաս** | Փորոտանիներ (Gastropoda) |
| **Վերնաընտանիք** | *Lymnaeoidea* |
| **Ընտանիք** | *Տափակխխունջներ* |
| **Ցեղ** | **Planorbis** |
| **Տեսակ** | **Կատարավոր խխունջ** *(P. Կատարավոր)* |
|
| **Միջազգային անվանում** |
| ***Planorbis Կատարավոր խխունջ***Müller, 1774 |

**Կատարավոր խխունջ** (լատին․՝ Planorbis carinatus), տափակ խխունջների ընտանիքին պատկանող փափկամորթ կենդանի, որը գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

3 մմ բարձրությամբ և 18 մմ լայնությամբ սկավառակաձև խեցին բավական խոշոր է, արագ աճող պտույտներով, որոնց թիվը հասնում է հինգի, վերջին պտույտի ծայրամասում՝ բարձրության մեջտեղում, ունի լավ արտահայտված սուր կատար։

Տարածվածություն
---------------

Տարածված է Հայաստանում, Եվրոպայում, Արևմտյան Սիբիրում և Անդրկովկասում։ Սևանա լճի ավազանում։ Այս կենդանին նախկինում ապրում էր հենց լճում (հայտնի էր լճի հյուսիսարևելյան ափամերձ տարածքից` Ծափաթաղ և Արեգունի գյուղերի միջև ընկած հատվածում), բայց ջրի մակարդակի իջնելուց հետո, հավաքներում չի հանդիպել։ Լճից դուրս հանդիպման միակ վայրն Արգիճիի գետահովիտն է` Վաղաշեն գյուղի քոչավայրերից վեր։

Էկոլոգիա
--------

Ապրում է ափամերձ բուսատափակ հատվածներում, ներկայումս լեռնահովիտով թույլ թեքությամբ հոսող գետերի մոտ, հանդիպում է բույսերի սորջրյա մասերի վրա։

Պահպանություն
-------------

Կրճատվող թվաքանակով հազվագյուտ, սառցային շրջանի ռելիկտ տեսակ է, որը բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։

Վտանգման հիմնական գործոններն են՝ Արգիճի գետի հիդրոլոգիական ռեժիմի փոփոխությունը և աղտոտումը և Սևանա լճի մակարդակի իջեցմամբ պայմանավորված տեսակի ապրելավայրերի չորացումը։

Պահպանության միջոցառումներ չեն իրականացվում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*. Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն. 2010. ISBN 978-99941-2-420-6.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կատարավոր խխունջ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | EOL · GBIF · iNaturalist · NCBI · IRMNG · WoRMS |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 2778034814 |

 |
| **՞**Խճաքարային խխունջ |
| --- |
|  |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Բաժին | Փափկամարմիններ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ընտանիք | Օրկուլիդներ |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | Խճաքարային խխունջ |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Orculella ruderalis

 |
| 

| [{{fullurl:wikispecies:{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} ԴասակարգումըՎիքիցեղերում] | uselang=hy}}[{{fullurl:commons:Special:Search/{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} Պատկերների որոնումՎիքիպահեստում] | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Խճաքարային խխունջ** (լատին․՝ Orculella ruderalis), օրկուլիդների ընտանիքին պատկանող փափկամարմին կենդանի։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

6 մմ բարձրությամբ, 2,25-2,5 մմ լայնությամբ, 8-9 գրեթե տափակ պտույտներով, ելանցքի մոտ երկու (մեկական վերին և ստորին կողմերում գտնվող) ատամիկներով խեցին փոքր է։

Տարածվածություն
---------------

Հայաստանի էնդեմիկ տեսակ է։ Հանդիպում է Գնիշիկ գյուղի շրջակայքում (Վայոց ձորի մարզ)։

Էկոլոգիա
--------

Ապրում է ծովի մակարդակից 1600-1800 մ բարձրությունների վրա, լեռնատափաստանային գոտու չորային արոտավայրերում, հանդիպում են քարերի, խճաքարերի, բարձրաձև փշոտ կիսաթփերի տակ, նաև լեռնային ապարների ճեղքերում։

Կենսաբանական առանձնահատկությունները հայտնի չեն։

Պահպանություն
-------------

Ծայրահեղ սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է, որը Բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով ներկայումս գնահատվում է որպես կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ։

Թվաքանակը, որի փոփոխության միտումները բարձր չեն, տարածման տիպիկ վայրերում բավականին բարձր է։

Վտանգման հիմնական գործոններն են՝ անասունների գերածեցումը և արոտավայերի հերկումը։

Պահպանության միջոցառումներ չեն իրականացվում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*. Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն. 2010. ISBN 978-99941-2-420-6.
| **՞**Սովորական երկթև |
| --- |
| Սովորական երկթև  |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
| Տիպ | Քորդավորներ |
|
|
|
|
|
| Դաս | Ճառագայթալողակ ձկներ |
|
|
|
| Կարգ | Սարգանակերպեր |
|
|
|
| Ընտանիք | Թռչող ձկներ |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | **Սովորական երկթև** |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Exocoetidae
Günther, 1866 |
|  Հատուկ պահպանություն |
| 
Քիչ մտահոգող տեսակIUCN 3.1 *Least Concern* : ??? |
| 

| ԴասակարգումըՎիքիցեղերում | ՊատկերներՎիքիպահեստում | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Սովորական երկթև** կամ **արևադարձային երկթև թռչող ձուկ** (լատին․՝ Exocoetus volitans), սարգանակերպերի կարգի թռչող ձկների ընտանիքի երկարաթև ձկների ցեղին պատկանող արևադարձային ձկնատեսակ։

Սովորական երկթևի միսը բավականին համեղ է, իսկ ձուկը ունի արդյունագործածական կարևոր նշանակություն։ Թռչող է։ Թռչում է 60-65 կմ/ժ արագությամբ՝ 200-400 մետր տարածություն։

Տարածվածություն
---------------

Տարածված է Համաշխարհային օվկիանոսի արևադարձային կլիմայական գոտու տաք ջրերում։ Տարածման արեալը բավականին մեծ է։

Ունի արդյունագործածական նշանակություն հատկապես Ճապոնիայում, Չինաստանում, Վիետնամում, Ինդոնեզիայում և Հնդկաստանում։

Նկարագրություն
--------------

Մարմնի երկարությունը կազմում է 20-24 սմ։ Կրծքային լողակները վերածվել են թռչելու օրգանների, որոնք նման են երկու զույգ թևերի։

Թռչելուն օգնում է նաև խոշոր լողափամփուշտը։ Սնվում է վերջրյա և ջրային փոքր կենդանիներով, բայց ինքն էլ զոհ է դառնում գիշատիչ թռչուններին և ձկներին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Հ․Ջ․ Գրիգորյան, *Ողնաշարավորներ*, Հայերեն կենդանաբանական տերմինաբանություն (վերլուծություն և սկզբունքներ) (խմբ. Հ․Գ․ Խաչատրյան), «ՀՀ ԳԱԱ Գիտություն հրատարակչություն», 2008, էջ 63 — 264 էջ. — 300 հատ, ISBN 978-5-8080-0723-9։

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սովորական երկթև» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | UNII |
|  |
| Տաքսոնոմիա | GBIF · iNaturalist · NCBI · IRMNG · ITIS TSN · WoRMS |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Կենդանիներ**
 |
**Խանզիր** (արաբ․՝ خنزير‎‎), արաբերեն բառ, որը նշանակում է ընտանի խոզ և որոշ փոփոխություններով օգտագործվում է նաև որոշ այլ լեզուներում։ Այն նաև անհատականացված անուն է, տրվել է Աֆղանստանի Քաբուլ քաղաքի կենդանաբանական այգում ցուցադրված հայտնի չինական խոզին։ Այս կենդանին հայտնի է որպես միայնակ խոզ Աֆղանստանում և գրեթե բոլոր իսլամական երկրներում, որտեղ խոզի մսի վաճառքը չի կիրառվում։ Աղֆանստանում այլևս խոզաբուծարաններ չկան։

2002 թվականին Չինաստանը Խանզիրին հանձնել է Քաբուլի կեդանաբանական այգուն։ Նա զույգ խոզերից մեկն էր, սակայն ուղեկիցը հետագայում մահանում է։

Խոզի՝ որպես «Աֆղանստանի միայնակ խոզ» կարգավիճակը միջազգային ուշադրության է արժանացել 2009 թվականի մայիսին, երբ կարանտինացվել է։ Այս քայլը ձեռնարկվել է ի պատասխան *H1N1 գրիպի համաճարակի* (*խոզի գրիպի*) համաշխարհային բռնկման ժամանակ այցելուների մտահոգությունների։ Քաբուլի կենդանաբանական այգու տնօրեն Ազիզ Գյուլ Սաքիբը բացատրել է, որ Խանզիրն իրականում «ուժեղ և առողջ» էր՝ նշելով, որ «միակ պատճառը, որ մենք նրան կարատինացրինք, այն էր, որ աֆղանցիները շատ բան չգիտեն խոզի գրիպի մասին, ուստի, երբ նրանք խոզ են տեսնում, անհանգստանում են և կարծում են, որ հիվանդանալու են»։ Երկու ամիս անց խոզը կարանտինից դուրս է եկել։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  «Quarantine for lonely Afghan pig». BBC News. 2009 թ․ մայիսի 7. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
2. ↑  Walker, Peter (2009 թ․ մայիսի 6). «Life goes from bad to worse for Kabul's only pig». *The Guardian*. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
3. ↑  «Afghanistan's lone pig quarantined over swine scare». Xinhua News. 2009 թ․ մայիսի 7. Արխիվացված է օրիգինալից 2009 թ․ մայիսի 10-ին. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
4. ↑  Hartley, Emma (2009 թ․ մայիսի 7). «Afghanistan only has one pig». *The Daily Telegraph*. Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ օգոստոսի 4-ին. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
5. ↑  Motevalli, Golnar (2009 թ․ մայիսի 5). «Afghanistan's only pig quarantined in flu fear». Reuters. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
6. ↑  «Lonely Afghan pig seeks similar». *The Irish Times*. 2009 թ․ մայիսի 5. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ հոկտեմբերի 14-ին. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
7. ↑  «Afghanistan says 14 H1N1 cases on U.S. military base». Reuters. 2009 թ․ հուլիսի 8. Վերցված է 2012 թ․ մայիսի 1-ին.
**Սուրբ Վարվառայի ամրոց** (վայն.՝ Castell de Santa Bàrbara, իսպ.՝ Castillo de Santa Bárbara), պաշտպանական կառույց Իսպանիայի Ալիկանտե քաղաքի կենտրոնում։ Տեղակայված է Բանականտիլ (Mount Benacantil) լեռան վրա՝ ծովի մակարդակից 166 մետր բարձրության վրա։
1961 թվականի հոկտեմբերի 13-ին հայտարարվել է Իսպանիայի պատմամշակութային հուշարձան և ստացել է RI-51-0001293 գրանցման համարը։

Պատմություն
-----------

Բենականտիլ լեռան լանջերին հայտնաբերվել են բրոնզի դարի նյութական մշակույթի առարկաներ, ինչպես նաև իբերներին ու հռոմեացիներին պատկանած իրեր։ Սակայն ամրոցի հիմնադրումը վերագրվում է 9-րդ դարին, երբ Պիրենեյան թերակղզին գտնվում էր արաբական տիրապետության տակ։ 1248 թվականի դեկտեմբերի 4-ին ամրոցը գրավվել է Ալֆոնսոյի զորքերի կողմից, ով հետագայում դարձել է Կաստիլիայի ու Լեոնի թագավոր։ Իր ներկայիս անունն ամրոցն ստացել է ի պատիվ Սուրբ Վարվառայի օրվա, քանի որ հենց այդ օրն է գրավվել միջնաբերդը։

1296 թվականին Սուրբ Վարվառայի ամրոցը գրավվել է Արագոնի թագավոր Խայմե II-ի կողմից, ում տիրապետության օրոք սկսվել է ամրոցի վերակառուցումը։ Պեդրո IV-ի, Կառլ V-ի և Ֆիլիպ II-ի օրոք ամրոցի վերակառուցումը շարունակվել է:1691 թվականին Սանտա Բարբարայի ամրոցը գնդակոծվել է ֆրանսիական էսկադրայի (նավատորմ) կողմից։ Իսպանական ժառանգության համար պատերազմի (1701-1714) ընթացքում ամրոցը երեք տարի եղել է անգլիացիների տիրապետության տակ։

1873 թվականին Սուրբ Վարվառայի ամրոցն Ալիկանտե քաղաքի հետ միասին «Նումանսիա» զրահակրից գնդակոծվել է իսպանացի ապստամբների կողմից։

18-րդ դարում Սուրբ Վարվառայի ամրոցն աստիճանաբար կորցնում է իր ռազմական նշանակությունը։ Ժամանակ առ ժամանակ այն օգտագործվում է որպես բանտ։ Ամրոցը կիսալքված վիճակում է գտնվել մինչև 1963 թվականը, երբ վերակառուցումից հետո բացվել է հասարակության համար։ Լեռան մեջ տեղակայված է վերելակ, որով այցելուները կարող են բարձրանալ ամրոց (վերելակով բարձրանալը վճարովի է)։ Ամրոց կարելի է այցելել անվճար։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Wiki Loves Monuments monuments database — 2017.
2. 1 2
3. ↑  History of the Castle Արխիվացված 2010-05-11 Wayback Machine Alicante Town Hall

Արտաքին հղումներ
----------------

* Santa Barbara Castle at Alicante City Hall: brief history Արխիվացված 2009-06-12 Wayback Machine, detailed history Արխիվացված 2010-05-11 Wayback Machine, sketch map Արխիվացված 2010-05-11 Wayback Machine
* Catálogo del Patrimonio Cultural Valenciano (Իսպաներեն)
* Reportaje Documental sobre el Castillo de Santa Barbara (Իսպաներեն)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սուրբ Վարվառայի ամրոց» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | SUDOC: 114947120 · VIAF: 313194340 · WorldCat VIAF: 313194340 |

 |
|  |
| --- |
| **Զարդավոր չրխկան** |
|  |
|
| **Դասակարգում** |
| **Թագավորություն** | Կենդանիներ (Animalia) |
| **Տիպ/Բաժին** | Հոդվածոտանիներ (Arthropoda) |
| **Ենթատիպ** | Վեցոտանիներ (Hexapoda) |
| **Դաս** | Միջատներ (Insecta) |
| **Կարգ** | Բզեզներ (Coleoptera) |
| **Ընտանիք** | Չրխկաններ (Elateridae) |
| **Ցեղ** | **Aeoloides** |
| **Տեսակ** | **Զարդավոր չրխկան** *(A. figuratus)* |
|
| **Միջազգային անվանում** |
| ***Aeoloides figuratus*** |

**Զարդավոր չրխկան** (լատին․՝ Aeoloides figuratus), չրխկանների ընտանիքին պատկանող միջատ, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

4,5-5,5 մմ երկարությամբ փոքր բզեզ է։ Մարմինը մուգ դարչնագույն է, վերջույթները՝ բաց գորշավուն, ոչ ցայտուն արտահայտնված սև բծով առաջնամեջքը՝ կարմրագորշագույն, իսկ երկու դեղին գագաթնային և երկու վատ արտահայտված եզրերով հիմնային բծեր ունեցող վերնաթևերը՝ մուգ գորշագույն։

Տարածվածություն
---------------

Տարածված է Անդրկովկասում, Առաջավոր և Միջին Ասիայում, Իրանում, Աֆղանստանում, Իրաքում, Արաբական թերակղզում և Հայաստանում՝ Տավուշի (Իջևան և Բերդ քաղաքներ, Աճարկուտ և Բագրատաշեն գյուղեր), Արմավիրի (Փշատավան գյուղի շրջակայք) և Սյունիքի (Մեղրի գետի ափ՝ Մեղրի քաղաքի մոտ) մարզերում։

Էկոլոգիա
--------

Ապրում է հոսուն ջրերի լողափերում։

Կենսաբանական առանձնահատկությունները հայտնի չեն։ Բզեզները հանդիպում են խոնավ ավազում և մանր հղկված գետաքարերում՝ ջրի մոտ։

Պահպանություն
-------------

Սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է։ Բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակում գրանցված է որպես խոցելի տեսակ։

Հանդիպում է հազվադեպ, իսկ թվաքանակի փոփոխության միտումները բացահայտված չեն։ Հայտնի են եզակի հավաքներ։

Սպառնացող վտանգ է համարվում մելիորատիվ և հիդրոշինարարական գործունեության հետևանքով ջրային ռեժիմի խախտումը։

Պահպանվում է «Արևիկ» ազգային պարկում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*. Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն. 2010. ISBN 978-99941-2-420-6.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Տաքսոնոմիա | GBIF · iNaturalist · IRMNG |

 |
**Սամեդ Վուրղունի տուն-թանգարան** (ադրբ.՝ Səməd Vurğunun ev-muzeyi), տուն-թանգարան, որտեղ ապրել է ադրբեջանցի գրող, դրամատուրգ, գիտնական, հասարակական գործիչ, պետական մրցանակի կրկնակի դափնեկիր, ժողովրդական բանաստեղծ, ԱԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, ԱԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս Սամեդ Վուրղունը։ Սամեդ Վուրգունի տուն-թանգարանը Ադրբեջանում առաջին հիշատակի թանգարանն է։

Թանգարանի պատմություն
---------------------

Թանգարանը գտնվում է բնակելի շենքի 3-րդ հարկում գտնվող վեց սենյականոց բնակարանում։ Շենքը կառուցվել է 19-րդ դարում։ Սամադ Վուրղունն այս բնակարանում ապրել է վերջին երկու տարիների ընթացքում։ Տուն-թանգարանը Հանրապետական կառավարության որոշմամբ կազմակերպվել է 1974 թ։ Սակայն, թանգարանի հանդիսավոր բացումը տեղի ունեցավ 1975 թ. hոկտեմբերի 6-ին։ Վերին Սալահլի գյուղում գտնվող «Պոեզիայի տունը» թանգարանի մասնաճյուղն է։ 2004 թվականին Նախագահ Իլհամ Ալիևը հանձնարարել է «Պոեզիայի տան» վերանորոգման և վերակառուցման համար։ 2011 թ. փետրվարի 9-ին Գազախ քաղաքում տեղի ունեցավ Սամադ Վուրգինի «Պոեզիայի տան» բացումը։ 2011 թ. դեկտեմբերի 13-ին Նախագահ Իլհամ Ալիևը ստորագրել է հրամանագիր ժողովրդական բանաստեղծ Սամեդ Վուրգունի տուն-թանգարանում վերանորոգման մասին.

Գործունեություն
---------------

Հուշանվերներ, բնօրինակ լուսանկարներ, նկարներ, ձեռագրեր, հետազոտական աշխատանքներ, նվերներ, վերջին տարիների ամսագրեր և այլն նյութերը հարստացրել են թանգարանային ֆոնդը։ Այս ամենը պատկանում է Սամադ Վուրգունին։ Ներկայումս ցուցահանդեսների ընդհանուր քանակը գերազանցում է 16.000-ը։ Թանգարանի երեք սենյակները-բանաստեղծի աշխատասենյակ, հյուր և ննջասենյակները պահվում են ինչպես իր առողջության մեջ։ իսկ մյուս երեք սենյակներում ստեղծվել է ցուցահանդեսը։

Թանգարանների տնօրեններ
----------------------

1. Խավար Վաքիլովա (1975-2006)
2. Այպենիզ Վաքիլովա (2006-2009)
3. Այգուն Վաքիլովա (2009- 2015)
4. Նուշաբա Վաքիլովա (2016- )

Սամեդ Վուրղունի տուն-թանգարանի տեսարանները
------------------------------------------

* Սամեդ Վուրղունի տուն-թանգարան Սամեդ Վուրղունի տուն-թանգարան
* Սամեդ Վուրղունի աշխատասենյակ Սամեդ Վուրղունի աշխատասենյակ
* Սամեդ Վուրղունի աշխատանքային գրասեղան Սամեդ Վուրղունի աշխատանքային գրասեղան
* Սամեդ Վուրղունի անձնական ունեցվածքը Սամեդ Վուրղունի անձնական ունեցվածքը
* հյուրասենյակ հյուրասենյակ

Տես նաև
-------

* Ադրբեջանի պատմության թանգարան (Բաքու)
* Ադրբեջանի արվեստի ազգային թանգարան
* Բաքվի ժամանակակից արվեստի թանգարան
* Նիզամի Գյանջևիի անվան ադրբեջանական գրականության թանգարան
* Ջալիլ Մամեդկուլիզադեի տուն-թանգարան
* Սամեդ Վուրղուն

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Սամեդ Վուրղունի տուն-թանգարան
2. ↑  Տուն-թանգարանները Բաքվում
3. ↑  Սամեդ Վուրղուն
| **՞**Արենիական գնայուկ |
| --- |
|  |
|  |
| Գիտական դասակարգում |
| 

|
|  |
| Թագավորություն | Կենդանիներ |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Բաժին | Միջատներ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ընտանիք | Գնայուկ բզեզներ |
|
|
|
|
|
|
| Տեսակ | Արենիական գնայուկ |
|
|

 |
|  Լատիներեն անվանում |
| Pristonychus arenicus

 |
| 

| [{{fullurl:wikispecies:{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} ԴասակարգումըՎիքիցեղերում] | uselang=hy}}[{{fullurl:commons:Special:Search/{{{wikispecies}}}|uselang=hy}} Պատկերների որոնումՎիքիպահեստում] | 

 |
| --- | --- | --- |

 |


**Արենիական գնայուկ** (լատին․՝ Pristonychus arenicus), գնայուկ բզեզների ընտանիքին պատկանող միջատ։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն
--------------

14,5-15,5 մմ մարմնի երկարությամբ, բարեկազմ, չափավոր ուռուցիկ, թույլ փայլ ունեցող մարմնով ոչ մեծ բզեզ է։ Մարմնի գունավորումը բացից մինչև մուգ կարմրադարչնագույն է։

Տարածվածություն
---------------

Համարվում է Հայաստանի էնդեմիկ, հայտնի է միայն Արենի գյուղի մոտակայքում գտնվող «Մագիլի» քարանձավից (Վայոց ձորի մարզ)։

Էկոլոգիա
--------

Արենիական գնայուկն ապրում է կարստային քարանձավում։

Քարանձավասեր (տրոգլոֆիլ) տեսակ է և հանդիպում է ամբողջ տարվա ընթացքում։

Պահպանություն
-------------

Ծայրահեղ սահմանափակ արեալով տեսակ է։ Բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ։

Թվաքանակը և դրա փոփոխության միտումները կայուն են, չափավոր բարձր։

Վտանգման հիմնական գործոննները պայմանավորված են քարանձավի` որպես զանգվածային տուրիզմի օբյեկտ, հավանական օգտագործում։

Պահպանության միջոցառումներ չեն իրականացվում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  *Հայաստանի Կարմիր գիրք*. Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն. 2010. ISBN 978-99941-2-420-6.
**Սֆորցա ամրոցի պատկերասրահ** (իտալ.՝ Pinacoteca del Castello Sforzesco), արվեստի պատկերասրահ Իտալիայի Միլան քաղաքի Սֆորցա ամրոցի թանգարանային համալիրի կազմում։

Պատմություն
-----------

Պատկերասրահը բացվել է 1878 թվականին։ Այստեղ ներկայացված են արվեստի 230 գործեր, այդ թվում Տիցիանի, Անդրեա Մանտենյայի, Ջովաննի Անտոնիո Կանալետտոյի, Անտոնելլո դա Մեսինայի, Պիզանելլոյի, Վինչեցո Ֆոպպայի, Ջովաննի Բելլինիի, Կորեջիոյի, Բերնարդինո Լուինիի, Լորենցո Լոտտոյի, Տինտորետտոյի գլուխգործոցները։ Թանգարանի ամբողջական հավաքածուն համալրվել է հայտնի քաղաքացիների և հավաքորդների նվիրատվությունների հաշվին՝ հասնելով 1500 արվեստի գործերի։

Պատկերասրահի առաջին սենյակները նվիրված են 15-րդ և 16-րդ դարերի կրոնական թեմաներով արվեստի գործերին՝ ներառելով Վինչենցո Ֆոպպայի, Ամբորջո Բերգոնոնեի, Բրամանտինոյի, Կառլ Կրիվելլիի, Բերնարդինո Լուինիի և Լոմբարդիա շրջանի և Իտալական վերածննդի նկարիչների աշխատանքները։ Պատկերասրահի այս հատվածում է ներկայացված Անդրեա Մանտենյայի «Trivulzio Madonna» կտավը (թվագրվում է 1497 թվական), թանգարանում է գտնվում նաև Ֆրա Ֆիլիպպո Լիպպիի «Trivulzio Madonna» կտավը։

Ցուցասրահի երկրորդ հատվածում ներկայացված են 16-րդ, 17-րդ և 18-րդ դարերի արվեստի գործեր, որոնք ներառում են և՛ աշխարհիկ, և՛ կրոնական կտավներ, ինչպիսիք են Կանալետտոյի, Ջովաննի Բատիստա Տիեպոլոյի, Բերնարդո Բելոտոյի, Տիցիանի և Տինտորետոյի աշխատանքները։

Պատկերասրահում ներկայացված են նաև Սֆորցա ընտանիքի անդամների դիմանկարները։

Պատկերասրահ
-----------

* Կորեջիոյի «Տղամարդու դիմանկար», 60 x 42,5 սմ, 1522Կորեջիոյի «Տղամարդու դիմանկար», 60 x 42,5 սմ, 1522
* Անտոնելլո դա Մեսինայի «Սուրբ Բենեդիկտոս», 1470-1475Անտոնելլո դա Մեսինայի «Սուրբ Բենեդիկտոս», 1470-1475
* Լորենցցո Լոտտոյի «Գրքով երիտասարդը», 1526Լորենցցո Լոտտոյի «Գրքով երիտասարդը», 1526
* Անդրեա Մանտենյայի «Trivulzio Madonna», 287 x 214 սմ, 1497Անդրեա Մանտենյայի «Trivulzio Madonna», 287 x 214 սմ, 1497
* Ջովաննի Բելլինիի «Մադոնան և մանուկ Քրիստոսը», 1460-1465Ջովաննի Բելլինիի «Մադոնան և մանուկ Քրիստոսը», 1460-1465
* Տինտորետտոյի «Դատախազ Ջակոպո Սորանցոյի դիմանկարը», 1550Տինտորետտոյի «Դատախազ Ջակոպո Սորանցոյի դիմանկարը», 1550
* Բրամանտինոյի «Ողբ», 214 x 104 սմ, 1515-1520Բրամանտինոյի «Ողբ», 214 x 104 սմ, 1515-1520
* Տիցիանի «Գաբրիել դը Լուց դ՛Արամոնտի դիմանկարը», 1541-1542Տիցիանի «Գաբրիել դը Լուց դ՛Արամոնտի դիմանկարը», 1541-1542
* Կորեջիոյի «Bolognini Madonna», 1517Կորեջիոյի «Bolognini Madonna», 1517

Տես նաև
-------

* Սֆորցա ամրոց

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  պաշտոնական կայք

Աղբյուրներ
----------

* Le città d'arte: Milano. Skira. 2008..
* Milano e provincia, Touring Club Italiano ed.2003, autori vari.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք Արխիվացված 2012-04-22 Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սֆորցա ամրոցի պատկերասրահ» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4759760-4 · ISNI: 0000000106739023 · LCCN: n86130022 · NKC: kn20090925003 · VIAF: 154857370 · WorldCat VIAF: 154857370 |

 |
**Բորիս Պայճաձեի անվան «Դինամո» մարզադաշտ** (վրաց.՝ ბორის პაიჭაძის სახელობის ეროვნული სტადიონი), ֆուտբոլային մարզադաշտ Վրաստանի Թբիլիսի քաղաքում։ Թբիլիսիի «Դինամո» ֆուտբոլային ակումբի տնային մարզադաշտն է։

Կառուցվել է 1936 թվականին վրացի ճարտարապետ Գիա Կուրդիանիի նախագծով։ Նորաստեղծ մարզադաշտը կարող էր տեղավորել 35 հազար հանդիսականի։ Այս մարզադաշտը խորհրդային տարիներին կրել է Լավրենտի Բերիայի, ապա Լենինի, իսկ 1995 թվականից ի վեր Վրաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի ֆուտբոլիստ Բորիս Պայճաձեի անունը։

Առաջին պաշտոնական հանդիպումը, որը անցկացվել է մարզադաշտում վերանորոգումից հետո դա եղել է ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի 1/32 եզրափակչի «Դինամո» (Թբիլիսի) - «Սիթի» (Ուելս) հանդիպումը, որտեղ վրացիները հաղթել են 3-0 հաշվով։

«Դինամո» մարզադաշտում Վրաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը նշել է մի շարք խոշոր հաշվով հաղթանակներ։ Հաղթել է օրինակ՝ Ուելսին (5-0), Հայաստանին (7-0) և Լեհաստանին (3-0)։

Այս մարզադաշտը 2015 թվականի օգոստոսի 11-ին հյուրընկալել է Եվրոպայի սուպերգավաթի «Բարսելոնա» - «Սևիլյա» հանդիպումը (5-4)։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Բորիս Պայճաձեի անվան «Դինամո» մարզադաշտի պաշտոնական կայքը
* «Դինամո» մարզադաշտի մասին

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Բորիս Պաիճաձեի անվան «Դինամո» մարզադաշտ» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | StadiumDB |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Վրաստան**   **Ֆուտբոլ**
 |
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ալբերտ Սարգսյան (այլ կիրառումներ)

**Ալբերտ Գուրգենի Սարգսյան** (ապրիլի 5, 1939(1939-04-05), Պեմզաշեն, Արթիկի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1982), ՀՀ ԳԱԱ Գիտակրթական միջազգային կենտրոնի գիտական ղեկավար։

Կենսագրություն
--------------

Ալբերտ Սարգսյանը ծնվել է Արթիկի շրջանի Պեմզաշեն ավանում։

1963 թվականին աշխատել է Երևանի պետական համալսարանի կիսահաղորդչային նյութերի և սարքերի ֆիզիկայի պրոբլեմային լաբորատորիայում, 1966-1968 թվականներին եղել է Մոսկվայի ԽՍՀՄ ԳԱ նոր քիմիական պրոբլեմների ինստիտուտի ստաժոր-հետազոտող, 1971 թվականին՝ Երևանի պետական համալսարանի կիսահաղորդչային նյութերի և սարքերի ֆիզիկայի պրոբլեմային լաբորատորիայի կրտսեր գիտաշխատող, 1976-1979 թվականներին ղեկավարել է ԵՊՀ կիսահաղորդչային նյութերի և սարքերի ֆիզիկայի պրոբլեմային լաբորատորիայի խումբը, 1979-1981 թվականներին՝ ԵՊՀ կիսահաղորդչային նյութերի և սարքերի ֆիզիկայի պրոբլեմային լաբորատորիայի սեկտորի վարիչ, 1981-1994 թվականներին՝ ՀՀ կրթության և գիտության նախարարությունում գիտության վարչության պետ, 1994-1999 թվականներին՝ ՀՀ ԳԱԱ Նախագահությունում գիտատեխնիկական քաղաքականության վարչության պետ։ 2002 - 2020 թվականներին ղեկավարել է ՀՀ ԳԱԱ գիտակրթական միջազգային կենտրոնը։ 2020 թվականից հանդիսանում է ՀՀ ԳԱԱ գիտակրթական միջազգային կենտրոնի գիտական ղեկավարը։ Հեղինակ է 158 գիտական աշխատության, 9 գյուտի։

Պարգևներ
--------

* Մովսես Խորենացու մեդալ (2013)։
* ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության գիտության պետական կոմիտեի ոսկե մեդալ, 2015
* ՀՀ ԳԱԱ ոսկե մեդալ, 2019

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «ՀՀ ԳԱԱ ԳԿՄԿ գիտական ղեկավար - ISEC». *www.isec.am*. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 8-ին.
2. ↑  «Ալբերտ Սարգսյանը միաձայն վերընտրվեց ՀՀ ԳԱԱ Գիտակրթական միջազգային կենտրոնի տնօրենի պաշտոնում». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է 2015 թ․ դեկտեմբերի 11-ին.
3. ↑  Հայաստանի Հանրապետության շքանշանով և մեդալներով պարգևատրելու մասին

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Գիտնականը կորցրել է իր հեղինակությունը», Ալբերտ Սարգսյան Արխիվացված 2016-03-05 Wayback Machine
**Էնդրյու Մայքլ Ռուրկ** (անգլ.՝ Andrew Michael Rourke, հունվարի 17, 1964(1964-01-17), Մանչեսթեր, Մեծ Մանչեսթեր, Միացյալ Թագավորություն - մայիսի 19, 2023(2023-05-19), Նյու Յորք, Նյու Յորք), բրիտանացի երաժիշտ, անգլիական «The Smiths» ռոք խմբի նախկին բաս կիթառահար։

Կենսագրություն
--------------

Ռուրկը ծնվել է Մանչեսթերում, 1964 թվականի հունվարի 17-ին։ Նրա հայրը եղել է իռլանդացի, իսկ մայրը՝ անգլիացի։ Յոթ տարեկանում նա ծնողներից ստացել է ակուստիկ կիթառ։ 11 տարեկանում նա ընկերացավ երիտասարդ Ջոն Մահերի հետ, որի հետ նա այցելել է Շարստոնի Սուրբ Օգոստինոսի քերականական դպրոց։ Երբ Մարն ու Ռուրկը ստեղծեցին խումբ, Ռուրկը սկսեց նվագել բաս կիթառ և շարունակեց այն նվագել մինչև իր կարիերայի ավարտը։

15 տարեկանում Ռուրկը թողել է դպրոցը և զբաղվել երաժշտությամբ։

Մորիսիի, Ջոնի Մարի և Մայք Ջոյսի հետ 1982 թվականին նա դարձել է «The Smiths» ռոք խմբի հիմնադիրը և մնացել խմբում մինչև 1986 թվականը։

«The Smiths» խմբի փլուզումից հետո նա համագործակցել է այդ խմբի վոկալիստ Մորիսիի, Շինեյդ Օ'Քոնորի, Killing Joke-ի և այլ կատարողների հետ։ Նա «Freebass» սուպերխմբի երեք հիմնադիրներից մեկն էր, 2010 թվականի օգոստոսին նա լքել է այդ խումբը։

2006-2008 թվականներին կազմակերպել է մի շարք համերգներ «ընդդեմ քաղցկեղի» (անգլ.՝ «Manchester v Cancer»)։ 2009 թվականին նա տեղափոխվել է Նյու Յորք, որտեղ դիջեյ Օլե Կորեցկու հետ հիմնել է «Jetlag» երաժշտական խումբը, որը հետագայում վերանվանվել է «D.A.R.K»։ 2016 թվականին խումբը թողարկել իր դեբյուտային «Science Agrees» ալբոմը։

Էնդրյու Ռուրկը մահացել է 2023 թվականի մայիսի 19-ին, 59 տարեկան հասակում, ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Internet Movie Database — 1990.
2. 1 2  Manchester Evening News — 1868. — ISSN 0962-2276
3. 1 2
4. ↑  Simpson, Dave (2023 թ․ մայիսի 19). «Andy Rourke obituary». *The Guardian*. Վերցված է 2023 թ․ մայիսի 19-ին.
5. ↑  «Telegraph Obituaries – Andy Rourke, musician whose melodious bass-playing was a crucial component of the Smiths' sound». *www.telegraph.co.uk*. 2023 թ․ մայիսի 19. Վերցված է 2023 թ․ մայիսի 19-ին.
6. ↑  "Andy Rourke Interview", *YouTube*. Retrieved 1 September 2011.
7. ↑  «Catching Up With Andy Rourke of The Smiths». *HuffPost*. 2011 թ․ փետրվարի 8.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Official website
* All Music
* Andy Rourke
* Էնդրյու Ռուրկ Internet Movie Database կայքում
* *Versus Cancer*
* *Forever Ill*
* Andy Rourke

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Deezer · Ինստագրամ · Last.fm · Spotify |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz · Rate Your Music · WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 5099040 · BNF: 14051711k · GND: 134621018 · ISNI: 0000000055166842 · NKC: xx0199844 · VIAF: 24804113 · WorldCat VIAF: 24804113 |

 |

 |
**Վլադիմեր Խինչեգաշվիլի** (վրաց.՝ ვლადიმერ ხინჩეგაშვილი, ապրիլի 18, 1991(1991-04-18), Գորի, Վրաստան), վրացի ազատ ոճի ըմբշամարտիկ, աշխարհի և Եվրոպայի չեմպիոն։ 2012 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր՝ 55 կգ քաշային կարգում։

2016 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերում դարձել է չեմպիոն՝ 57 կգ քաշային կարգում։

Կենսագրություն
--------------

Վլադիմեր Խինչեգաշվիլին ծնվել է 1991 թվականի ապրիլի 18-ին Գորիում։ Ներկայումս հանդես է գալիս «Դինամո» սպորտային ակումբում։

Վրացի ըմբիշի առաջին խոշոր մրցանակը միջազգային ասպարեզում եղել է Դորտմունդում ընթացող 2011 թվականի ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնության արծաթե մեդալը։ Եզրափակիչ գոտեմարտում այդ ժամանակ նա պարտվել է Ռուսաստանի Դաշնությունը ներկայացնող Ջամալ Օտարսուլթանովին։

2012 թվականին Լոնդոնում տեղի ունեցող ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ Վլադիմերը հաղթել է եգիպտացի Ֆարին, բուլղարացի Վելիկովին, հնդիկ Կումարին և ճապոնացի Յումոտին։ Այս անգամ ևս Վլադիմերը եզրափակչում պարտվել է Օտարսուլթանովին։

Մեկ տարի անց մինչև 60 կգ քաշային կարգում մասնակցել է հայրենի Թբիլիսիում անցկացվող Եվրոպայի առաջնությանը։ Այս օլիմպիադայի ժամանակ վրացի մարզիկը մասավ մինչև կիսաեզրափակիչ, որից հետո պարտվեց ազգությամբ ռուս մարզիկ Օպան Սատուին՝ նվաճելով բրոնզե մեդալ։

2014 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում դարձել է չեմպիոն՝ մինչև 57 կգ քաշային կարգում։ Մարզիկը կրկնել է իր հաջողությունները նաև 2016 թվականի օլիմպիադայի ժամանակ։

Աղբյուրներ
----------

* Վլադիմեր Խինչեգաշվիլի Արխիվացված 2016-09-24 Wayback Machine — օլիմպիական վիճակագրությունը անգլալեզու *Sports-Reference.com* կայքում

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Վլադիմեր Խինչեգաշվիլի» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Olympic Channel · TheSports.org · Միասնական պայքարի աշխարհ · ՄՕԿ |

 |

|  |
| --- |
| 
  **Կենսագրություն**   **Վրաստան**   **Եվրոպա**
 |
**Google Assistant**, Google-ի կոմից թողարկված առցանց անձնական օգնական, որը ընկերությունը ներկայացրեց 2016 թվականի մայիսի 18-ին Google I/O-ի շնորհանդեսի ժամանակ։ Այն համարվում է ավելի հին Google Now-ի նոր տարբերակը, սակայն այստեղ արդեն գոյություն ունի երկկողմանի զրույցի հնարավորություն։ Օգնականը կարող է ներառված լինել սմարթֆոններում, ինպես նաև այն ունի Google Allo ծրագիրը ակնթարթորեն հաղորդագրությունների փոփոխման համար, Google Home-ը խելացի ձայնարկիչ Wi-Fi մոդուլով, որը կարող է ղեկավարել ձեր տունը և Android Wear՝ խելացի ժամեր Google ընկերության կողմից։

Սկզբնական շրջանում հայտարարվեց, որ Google Assistant-ը հասանելի կլինի միայն Google Pixel սմարթֆոնների համար, սակայն այն դարձավ հասանելի նաև Android Marshmallow, Nougat և ավելի նոր օպերացիոն համակարգերով աշխատող սմարթֆոնների համար։ Օգտնականը եկավ փոխարինելու Google Now-ին և այն ակտիվանում է կամ երկար սեղմելով «Տուն» կոճակը, կամ voice match-ի միջոցով։

2018 թվականի հունվարին հայտարվեց, որ սկսվել է Google Assistant-ը ռուսերերնով փորձարկումները։ 2018 թվականի հուլիսի 28-ին Google Assistant-ը ստացավ ռուսերենի ապահովում։

Յուրահատկություններ
-------------------

Google Assistant-ը միանում է Google Now-ին և կարող է այնտեղի հանել տեղեկություննեը, այն ավելի գրավիչ ներակացնելով օգտատիրոջը, ստուգել եղանակը և այլն։ Սակայն, ի տարբերություն իր անալոգնների, այն կարող է երկկողմանի խոսակցության մեջ մտնել, օգտագործելով հատուկ ալգորիթմ մշակված Google-ի կողմից։

2017 թվականի նոյեմբերից Google Assistant-ը կարող է հասկանալ երգ, որը երգվում է կողքին։ Դրա համար միայն անհրաժեշտ է ասել «Ի՞նչ երգ է սա» կամ «Ի՞նչ երգ է հիմա երգվում»։

Օգտատիրոջ հետևումը
------------------

Google Allo-ի կազմում օգնականը զբաղվում է գաղտնալմամբ, օգտատիրոջ խոսակցությունների համակարգումը և պահպանումը, բանալի բառերի փնտրման նպատակով։ Մի շարք հաղորդագրություններում օգնականը կարող է ինքնին առաջարկել տարբերակ ապրանքի կամ ձառայության ստացման համար։

Հայտնի է միայն այն, որ Google-ը ներկայացրել է հարցումների անանունացման օպերացիոն ռեժիմ, որի շնորհիվ օգտատերը չի կարող տեսել իր հաշվի հարցումների պատմությունը։

Տես նաև
-------

* Siri
* Amazon Alexa
* Ալիսա

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Google Assistant будет доступен на Android Marshmallow и Nougat» (ռուսերեն). androidlime.ru. Վերցված է 2017 թ․ մարտի 8-ին.
2. ↑  Google allegedly testing Russian support for Assistant
3. ↑  Google Ассистент наконец-то заговорил по-русски
4. ↑  «Google Assistant научили угадывать мелодии». runews24.ru. Վերցված է 08.11.2017-ին.
5. ↑  Will Google's Allo chat app spy on you? (+video) - CSMonitor.com
6. ↑  Google Allo Download for iPhone and Android: Privacy explained | BGR
7. ↑  Google Home Incognito Mode Addresses Privacy Concerns | BGR
**Շեյխ Սանան** (ադրբ.՝ Şeyx Sənan), հինգ գործողությունից բաղկացած ադրբեջանական օպերա; Օպերայի հեղինակը Ուզեիր Հաջիբեկովն է, ով գրեց լիբրետտոն ՝ժողովրդական հեքիաթների հիման վրա։

Հաջիբեկովը «Լեյլի և Մեջնուն» օպերայով սկզբնավորվել է մուղամային օպերայի ժանրը։ Գրել է ևս 5 մուղամային օպերա՝ «Շեյխ Սանան» (1909), «Ոուստամ և Զոհրաբ» (1910), «Շահ Աբբաս և Գուրշիդ բանու» (1912), «Ասլի և Քյարամ» (1912), «Գարուն և Լեյլա» (1915)։ «Շեյխ Սենանը» Հաջիբեյովի երկրորդ օպերան է։ Օպերան Շեյխ Սանանի և վրացուհի Խումարի ողբերգական սիրո մասին է։

Ներկայացման պատմություն
-----------------------

Օպերան գրվել է 1909 թվականին։ Առաջին անգամ ներկայացվել է 1909 թվականի նոյեմբերի 30-ին «Նիկիտին եղբայրներ» կրկեսում Բաքվում։ Օպերայի առաջին ներկայացումը ղեկավարել է Հ. Շերիֆով։ Դիրիժորը Ուզեյիր բեկ Հաջիբեյովն էր։ Հիմնական դերերը խաղացել են Հուսեյն Արաբլինսկին (Շեյխ Սանան), Լեյլա խանում (Խումար), Հ. Թերեկուլովը (Խումարի հայր) և այլ դերեսանները։ Բայց օպերայի բեմական ճակատագիրը ձախողվեց և այն երբեք չի խաղացել։

Տես նաև
-------

* Ասլի և Քյարամ (օպերա)
* Ուզեիր Հաջիբեկով
* Լեյլի և Մեջնուն (օպերա)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Ուզեիր Հաջիբեկովի օպերա
2. ↑  «Шейх Санан» Электронная энциклопедия Узеира Гаджибекова.
3. ↑  ŞEYX SƏNAN (premyerası – 30 noyabr 1909)

Աղբյուրներ
----------

* А. Г. Сарабский. / Возникновение и развитие азербайджанского музыкального театра (до 1917 г.). — Баку: Издательство АН Азербайджанской ССР, 1968. — Т. 2. — С. 77. — 273 с.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Շեյխ Սանան
* Ադրբեջանի օպերան
* Շեյխ Սենանի թեման գրականության մեջ
Տեսարան Միուրա թերակղզուց:
Սագամի ծովածոցը գտնվում է 100x100ումLocation**Սագամի ծովածոց** (ճապ․ 相模湾, *Sagami-wan*, որը հայտնի է նաև որպես **Սագամի ծոց** կամ **Սագամի ծով**), գտնվում է Հոնսյուում, Կենտրոնական Ճապոնիայում գտնվող Կանագավա պերֆեկտուրայից հարավ, ընդգրկված է Միուրա թերակղզու տիրույթում, Կանագավայում, արևելքում, Իձու թերակղզում, Շիզուոկի պերֆեկտուրայում, արևելքում և Շինան առափնյա գիծը հյուսիսում, իսկ Իձու Օշիմա կղզին նշում է ծովածոցի հարավային հատվածը։ Այն գտնվում է երկրի մայրաքաղաք Տոկիոյից մոտ 40 կիլոմետր (25 մղոն) հարավ-արևմուտք։ Ծոցի ափին գտնվող քաղաքներն են Օդավարուն, Չիգասակին, Ֆուջիսավան, Հիրացուկուն, Իտոն և Կամակուրան։

Պատմություն
-----------

1923 թվականին Կանտոյի մեծ երկրաշարժի էպիկենտրոնը գտնվում էր Սագամի ծոցում գտնվող Իձու Օշիմա կղզու խորքում։ Այն ավերեց Տոկիոն, Յոկոհամա նավահանգստային քաղաքը և հարակից Չիբա, Կանագավա և Սիձուոկա պրեֆեկտուրաները, ինչպես նաև զգալի վնաս հասցրեց Կանտոյի ամբողջ տարածաշրջանին։ 1923 թվականին Կանտոյի մեծ երկրաշարժի էպիկենտրոնը գտնվում էր Սագամի ծոցում գտնվող Իձու Օշիմա կղզու խորքում։ Ծոցից հյուսիս գտնվող ծովի հատակի մակերեսային բնույթը և ցունամիի և թայֆունի ալիքների էներգիայի ուղղորդված ազդեցությունը հանգեցրին նրան, որ Սենանի ափի որոշ հատվածներ զգալի վնասներ կրեցին, այդ թվում՝ Կոտոկու-ին տաճարի ոչնչացումը, որտեղ գտնվում էր մեծ Բուդդան կամ Դայբուցուն, 1498 թվականի հզոր ցունամիի ժամանակ։

Բնական միջավայր
---------------

Կուրոսիոյի տաք հոսանքի ճյուղավորումը տաքացնում է ծոցը՝ թույլ տալով նրան ընդունել ծովային օրգանիզմներ, որոնք բնորոշ են ավելի հարավային շրջաններին և մեղմ կլիմա հաղորդելով սահմանակից հողերին։ Սագամի ծոցի առավելագույն խորությունը մոտ 1500 մետր է։

Ենթառարկտային շրջանների օրգանիզմները ծովածոց են մտնում Օյաշիո հոսանքի արշավանքների արդյունքում, ինչը հանգեցնում է շատ բարձր կենսաբանական բազմազանության։ Սա Տոկիոյի համալսարանի (ORI) և Ճապոնիայի ծովային Երկրի գիտության և տեխնոլոգիայի գործակալության (JAMSTEC) հետազոտական ծրագրերի հիմնական ուսումնական վայրն է։

2004 թ.-ին Սագամի ծովածոցի հողի նմուշները հայտնաբերեցին ռադիոակտիվ աղտոտում Բիկինի Ատոլում միջուկային փորձարկումների արդյունքում, որոնք իրականացվել են 1946-ից 1958 թվականներին։

Հիկիջի, Սագամի և Սակաի գետերը թափվում են ծոց։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Hammer, Joshua (2006). *Yokohama Burning: the Deadly 1923 Earthquake and Fire that Helped Forge the Path to World War II*. Free Press. էջ 278. ISBN 978-0743264655.
2. ↑  Kamio, Kenji; Willson, Heather (2008). *An English Guide to Kamakura's Temples and Shrines*. էջեր 143, 144. ISBN 978-4-8461-0811-3.
3. ↑  CJO – Abstract – Biodiversity in midwater cnidarians and ctenophores: submersible-based results from deep-water bays in the Japan Sea and north-western Pacific
4. ↑  SEPA Արխիվացված 2004-08-05 Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սագամի ծովածոց» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | NDL: 00639858 · VIAF: 260258619, 867154015340609310000 · WorldCat VIAF: 260258619, 867154015340609310000 |

 |
**1917 թվականի 194 մմ-անոց մեծ հզորությամբ Ֆիյու հրանոթ** (ֆր.՝ Canon de 194 mle 1917 Grand Puissance Filloux (GPF)), առաջին ֆրանսիական ինքնագնաց թրթուրավոր հրանոթ։ Նախագծված է Առաջին համաշխարհային պատերազմի վերջին, դա նորարարական զենք էր բազմաթիվ ժամանակակից ֆունկցիաներով (գործառույթներով)։

Պատմություն
-----------

Ինքնագնաց հրետանային տեղադրումը նախագծվել է Կրյոզոյում գտնվող Շնեդերի գործարանում (Schneider's Le Creusot): Սկզբնապես պլանավորվել է այն զինել 155 մմ-անոց հրանոթով, բայց արդյունքում ընտրվել է 194 մմ-անոց տրամաչափ գործիքը։ Որոշ նմուշներ զինված են եղել 1914/15 թվականների 280-մմ Շնեդերայի հրասանդի մոդիֆիկացիոն պաշարումով, այս վարկածը հայտնի է «Թրթուրավոր М280» (*M 280 sur chenilles*) անվամբ։ Երկու գործիքներն էլ օգտագործել են նույն ամրաշրջանակը և օժտված էին Panhard SUK4 M2 շարժիչով՝ 120 ձիաուժ հզորությամբ (89 կ/Վտ)։ Տրամաչափի հրանոթը կարող էր կրակել րոպեում 2 արկ արագությամբ 22,5 կմ հեռավորության վրա, արկը կշռում էր 44,9 կգ։ Տրանսպորտա-լիցքավորման մեքենան հետևելով ինքնագնացությանը՝ ունեցել է 60 կրակոց։

Համեմատած բրիտանական САУ Gun Carrier|Gun Carrier Mark I, Canon de 194 GPF թրթուրավորի հետ՝ ավելի ղեկավարելի էր՝ այն ղեկավարում էր միայն մեկ մարդ, կային հիդրավլիկ արգելակներ, իսկ գործիքները ունեին հետահարման կարգավորիչ մեխանիզմներ և օդաճնշական ռեկուպերակտորներ։ (վերաստացիչ գործիքներ)

Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո բոլոր М280 ամրաշրջանակները վերասարքավորված էին 194 մմ-անոց հրանոթի տակ։ Մոտավորապես 50 САУ դեռևս օգտագործվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, որոշները կիրառվել են ֆրանսիական ռազմագործողությունների ժամանակ։ Մնացած կարգավորված մեքենաները ընդունվեցին Վերմախտ և նշանակված էին որպես գերմանական **19.4 cm Kanone 485 (f) auf Selbstfahrlafette** հաշվացուցակ։ Նրանցից մոտավորապես երեքը օգտագործվել են գերմանացիների կողմից՝ 1942 թվականին Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ, ծառայելով 84-րդ հրետանային գնդում։

Պահպանված նմուշներ
------------------

Միակ պահպանված նմուշը կարելի է գտնել Ֆորտ Սիլում՝ ԱՄՆ-ի հրետանային թանգարանում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  *Hogg I. V.* Twentieth-Century Artillery — Friedman/Fairfax Publishers, 2000. — P. 76. — ISBN 978-1-58663-299-1
2. 1 2  Claude Balmefrezol. «Heer et l'Héritage Francais I° partie les Blindés». Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հուլիսի 11-ին. Վերցված է 2019 թ․ հուլիսի 16-ին.

Գրականություն
-------------

* Ian Hogg: *Artillerie des 20. Jahrhunderts*, Gondrom Verlag, Bindlach 2001, ISBN 3-8112-1878-6
* Chant, Chris (2005), *Artillery*, Amber Books, 1-904687-41-5
* Hogg, Ian. Twentieth-Century Artillery. New York: Barnes & Noble Books, 2000. 0-7607-1994-2 Pg.76
* «La Heer et l’Héritage Francais I° partie les Blindés» (in French)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Interwar propaganda video
* САУ լուսանկար Աբերդինական հողատարածքում
* 
* Արխիվացված 2019-07-26 Wayback Machine
**«Վիլլա Պարկ»** (անգլ.՝ Villa Park), ֆուտբոլային մարզադաշտ Անգլիայի Բիրմինգհեմ քաղաքի Ասթոն թաղամասում։ 1897 թվականից «Աստոն Վիլլայի» տնային դաշտն է։ Ըստ ՈՒԵՖԱ-ի դասակարգման՝ մարզադաշտն ունի 4-րդ կարգ, այստեղ անց են կացվել Անգլիայի հավաքականի 16 միջազգային հանդիպում՝ բարձր մակարդակով։ Առաջին միջազգային հանդիպումը տեղի է ունեցել 1899 թվականին, վերջինը՝ 2005 թվականին։ Վիլլա Պարկը Անգլիայի առաջին մարզադաշտն է, որտեղ միջազգային հանդիպումներ են անց կացվել 3 դար շարունակ։ Վիլլա Պարկը 1999 թվականին հյուրընկալեց Գավաթների գավաթակրի եզրափակիչը, որտեղ հանդես էին գալիս Ռեալ Մայորկան և Լացիոն (1-2)։ Վիլլա Պարկը հյուրընկալել է Անգլիայի ֆուտբոլի գավաթի ավելի շատ կիսաեզրափակիչ, քան մեկ այլ մարզադաշտ՝ ընդհանուր առմամբ այստեղ անց է կացվել 55 հանդիպում։

1897 թվականին Աստոն Վիլլան տեղափոխվեց Aston Lower Grounds։ Իր պատմության ընթացքում մարզադաշտը բազմիցս վերակառուցվել է և նորացվել։ Ակումբը թույլտվություն ունի մեծացնել Վիլլա Պարկի տարողունակությունը 42 682-ից 50 000։

Նախքան 1914 թվականը հեծանվահրապարակ կար, որտեղ անց էին կացվում հեծանվավազքեր և ատլետիկայի մրցումներ։ Բացի ֆուտբոլային միջոցառումներից մարզադաշտում կազմակերպվում են նաև համերգներ, բոքսի և ռեգբիի մրցումներ։ 2012 թվականին Վիլլա Պարկը հյուրընկալեց Անգլիայի ֆուտբոլի սուպերգավաթի հանդիպումները, քանի որ Ուեմբլի մարզադաշտն այդ ժամանակ զբաղված էր՝ Ամառային օլիմպիական խաղերի շրջանակներում ֆուտբոլի առաջնության կազմակերպմամբ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  «Villa's plan to rebuild North Stand». *Express and Star*. 2010 թ․ մայիսի 14. Վերցված է 2010 թ․ նոյեմբերի 11-ին.
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑  «Вилла Парк на isocker». Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 7-ին. Վերցված է 2015 թ․ հոկտեմբերի 29-ին.
6. ↑  «Community Shield switched to Villa Park as Wembley hosts Olympics». *The Daily Telegraph*. London. 2012 թ․ մայիսի 18. Վերցված է 2012 թ․ հունիսի 1-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վիլլա Պարկի լուսանկարները Flickr կայքում
* Stadium Guide Article (անգլ.)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Վիլլա Պարկ» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · StadiumDB |

 |
Այր Parc des Buttes Chaumont, Փարիզ
Այր, Օնտարիո (նահանգ), Կանադա
**Այր** (ֆր.՝ grotte  իտալ.՝ grotta բառից)՝ ռելիեֆի մակերեսային ձև, հորիզոնական ոչ խոր քարանձավ՝ կամարաձև առաստաղով և լայն մուտքով։ Կամ քարանձավի մի մաս, լայնարձակ սրահ, որը սկսվում է նեղ անցքով։

Այրն որպես առանձին քարանձավ
---------------------------

Կարող է ունենալ ինչպես կարտսե այնպես էլ էրոզիոն ծագում։ Էրոզիոն այրերն առաջանում են վերգետնյա ջրերի հոսանքի հետևանքով։ Հանդիպում ենք գետերի կամ ծովերի ափերին, ընդ որում դրանց գոյացմանը նպաստում է ծովափնյա ալեծոփությունը։ Այդ դեպքում ապարի քայքայման հիմնական գործոնը մեխանիկական է։

Անապատային վայրերում նույնպես կարող են առաջանալ ոչ մեծ քարանձավներ և դրանց նույնպես ավանդաբար այր են անվանում։

Կարտսե այրերը հաճախ մնացուկային այրեր են, երբեմնի խոշոր քարանձավային համակարգերի փոքր հատվածներ։ Այդպիսի այրերը հաճախ կարելի է հանդիպել կրաքարի ժայռերում, գետահովիտների ափին։

Այրը որպես քարանձավի մաս
------------------------

Որպես կանոն այրերը քարանձավում առաջանում են քանդման հետևանքով։ Ջրի հետևանքով թուլացած ապարը սկսում է քանդվել։ Եվ այդ տեղանքում զգալի մեծության խոռոչներ են առաջնում։ Այդպես աշխարհի խոշորագույն այրը Սարավակը 700х400х70 մ խոր. է։

Լաստիվեր, Հայաստան

Այրը որպես պուրակային կառույց
-----------------------------

Այր են անվանում նաև պուրակային կամ ճարտարապետական կառույցը, որը բնական քարանձավի տեսք է ունենում։ Առաջին այրերը ստեղծվել էին Վերածննդի ժամանակաշրջանի իտալական այգե-պուրակային արվեստում։ Լայն տարածում գտան կլասիցիզմի և բարոկկոյի դարաշրջանում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Терминология карста, Д. А. Тимофеев, В. Н. Дублянский, Т. З. Кикнадзе, М. Наука, 1991, 259 с.
2. ↑  The Largest Underground Chambers Արխիվացված 2017-10-07 Wayback Machine, compiled by Bob Gulden.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Այր» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 4158326-7 · NKC: ph742900 |

 |
**Skillet** - Խումբը ձևավորվել է 1996 թվականին` Միացյալ Նահանգներում։ Անդամներն են` Ջոն Կուպեր (վոկալ, Բաս-կիթառ), Կորեյ Կուպեր (Ռիթմիկ կիթառ, Սինթեզ, վոկալ), Ջեն Լեդջեր Հարվածային գործիքներ (Հարվածային գործիքներ, վոկալ), Սեթ Մրիսոն (Կիթառ)։

Խումբը թողարկել է ութ ալբոմ՝

1. Skillet
2. Hey You, I Love Your Soul,
3. Invincible
4. Alien Youth
5. Ardent Records
6. Collide
7. Comatose
8. Awake,

«Skillet» խումբը երկու անգամ արժանացել է Գրեմմիի։

Ստեղծման օրից խումբը կրել է բազմաթիվ փոփոխություններ՝ թողնելեվ Ջոն Կուպերին՝ որպես մնացած խմբի միակ հին անդամ։
Խմբի վաճառված երաժշտական ալբոմների թիվը անցնում է երկու միլիոնը։

Սկզբնական շրջանում անդամները երկուսն էին՝ «Seraph» խմբի նախկին վոկալիստ Ջոն Կուպերը. և Քեն Սթեյրստը։ Շուտով նրանց միացավ նաև Թրեյ Մկքլիուրկինը՝ որպես ժամանակավոր թմբկահար։

Շուտով խումբը թողարկեց ալբոմ՝ «Skillet» անվամբ։ Ինչու հենց skillet. այդ շրջանում խումբը շրջագայում էր Միացյալ Նահանգներում, և նրանց պետք էր գրավիչ անվանում՝ ինչն էլ պատճառ դարձավ կոչելու «Skillet»: Խմբի անդամները իրենց անվանը լուրջ չէին վերաբերվում, իսկ հիմնադիր Ջոն Կուպերը ասել է, որ իրեն մինչև հիմա էլ դուր չի գալիս այդ անվանումը։

Խմբի երկրորդ ալբոմը՝ թողարկված 1998-ի ապրիլին` կոչվում էր Hey You, I Love Your Soul: Ալբոմի թողարկումից անմիջապես հետո, խմբին է միանում Ջոն Կուպերի կինը` Քորեյը։

Որոշ ժամանակ անց, Սկսում են ձայնագրել երրորդ ալբոմը, այդ ժամանակ Սթեյրսը անսպասելի լքում է խումբը, իսկ նրա փոխարեն խմբին է միանում Քևին Հոլանդը (կիթառահար)։

Չորրորդ՝ Invincible ալբոմից հետո լքեց Skillet-ին, և նրա տեղը զբաղեցրեց Լորյա Պետերսը։ 2000 թվականին լույս տեսավ խմբի չորրորդ ալբոմը՝ Alien Youth: Ալբոմի թողարկվելուց հետո Հոլանդը լքում է խումբը, իսկ Բեն Կասիկան զբաղեցնում նրա տեղը։ 2003 թվականին լույս է տեսնում խմբի Ardent Records ալբոմը։

2006 թվականի հոկտեմբերի 26֊-ին լույս տեսավ Skillet-ի Comatose ալբոմը։

2008 թվականի հունվարին խումբը հայտարարեց, որ իրենց թմբկահար Լորի Պետերսը հեռանում է խմբից, նրան հաջորդում է Ջեն Լեդջերը։

2008֊ հոկտեմբերին լույս տեսավ Awake, ալբոմը։

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Skillet» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | ՎԿ · Ֆեյսբուք · MySpace · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Apple Music · Deezer · Ինստագրամ · Last.fm · SoundCloud · Spotify · ՏիկՏոկ · Յանդեքս երաժշտություն · ՅուԹյուբ |
|  |
| Թեմատիկ կայքեր | Allmusic · Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz · Rate Your Music |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 15620103m · GND: 16050754-6 · ISNI: 0000000107256453 · LCCN: no2007036636 · VIAF: 146486152 · WorldCat VIAF: 146486152 |

 |