**Մառախուղային հաշվարկներ** (անգլ․՝ Fog computing) տերմինը նշանակում է այն մոդելը, որտեղ տվյալները, դրանց մշակումը և հավելվածները գտնվում են ոչ թե ամպի (the cloud) մեջ, այլ ցանցի սահմանի հաշվողական կենտրոններում (սարքին առավելագույնս մոտ), ինչը մառախուղային հաշվարկները դարձնում է ինտերնետի համար օպտիմալ իրեր և ծրագրեր, որոնք փոխգործակցում են իրական ժամանակում։

Պատմություն
-----------

2010-ին անհրաժեշտություն առաջացավ ընդլայնել ամպային հաշվարկները մշուշոտ հաշվարկներով, որպեսզի զբաղվեն IoT սարքերով և մեծ քանակությամբ տվյալների իրական ժամանակի ցածր ուշացումով հավելվածների համար։

"Մառախուղային հաշվարկներ" տերմինը սկիզբ է առնում պրոֆեսոր Ջոնաթան Բար-Մագենոմ Նումհաուզերի թեկնածուական ատենախոսությունից, որը հրատարակվել է 2011 թվականին։ Այդ տերմինը կապված է Cisco-ի հետ, որը գրանցել է "Cisco Fog Computing" անունով, որն օգտագործվել է ամպային հաշվարկների համար, քանի որ ամպերը երկնքում են, իսկ մառախուղը վերաբերում է երկրի մոտ գտնվող ամպերին։

Նկարագրություն
--------------

Մառախլապատ հաշվարկները ապակենտրոնացված հաշվողական ենթակառուցվածք են, որտեղ տվյալները, հաշվարկները, պահեստները և ծրագրերը գտնվում են տվյալների աղբյուրի և ամպի միջև։ Ինչպես Եզրային Հաշվարկը, այդպես էլ Մառախուղային հաշվարկը մոտեցնում է ամպի առավելություններն ու հզորությունը այն վայրին, որտեղ տվյալները ստեղծվում և գործում են։ Շատ մարդիկ օգտագործում են "Մառախուղային հաշվարկ" և "Եզրային հաշվարկ" տերմինները փոխադարձաբար, որովհետև երկուսն էլ ենթադրում են հետախուզության եւ մշակման մոտեցում տվյալների ստեղծման վայրին։ Սա հաճախ արվում է բարելավել արդյունավետությունը, թեև դա կարող է նաև կատարվել անվտանգության և համապատասխանության նկատառումներով։

Մառախուղային հաշվարկների օգտագործում
------------------------------------

Մշուշոտ հաշվարկների օգտագործումը դեռեևս նորություն է, սակայն կան բազմաթիվ դեպքեր, երբ դրանցից հնարավոր չե խուսափել։

### Ավտոմեքենաների հետ կապը

Ինքնավար ավտոմեքենաների առաջացումը միայն կբարձրացնի ստեղծումը մեծ թվով տվյալների. Անօդաչու սարքերի առկայությունը պահանջում է իրական ժամանակի որոշակի տվյալների տեղական վերլուծություն, ինչպիսիք են շրջակա միջավայրը, վարորդական պայմանները և շարժման ուղղությունը։ Որոշ տվյալներ պետք է ուղարկվեն արտադրողին, որպեսզի օգնի բարելավել տրանսպորտային միջոցների պահպանումը կամ հետևել ավտոմեքենաների օգտագործմանը։ Մառախուղային աշվարկները թույլ կտան ապահովել տվյալների բոլոր աղբյուրների կապը ՝ և ավտոմեքենայի, և արտադրողի։

### Խելացի քաղաքներ և ցանցեր

Ինքնավար մեքենաների նման, կոմունալ համակարգերը ավելի ու ավելի հաճախ օգտագործում են իրական ժամանակի տվյալները , ավելի արդյունավետ աշխատելու համար։ Երբեմն այդ տվյալները գտնվում են հեռավոր վայրերում, ուստի նման տվյալների համար մառախուղային հաշվարկները իդեալական լուծում են։

### Վերլուծություն իրական ժամանակում

Տարբեր օգտագործման տատանումները պահանջում են իրական ժամանակի վերլուծություն 'արտադրական համակարգերից, որոնք պետք է արձագանքեն իրադարձություններին, մինչեւ ֆինանսական հաստատությունները, որոնք օգտագործում են իրական ժամանակի տվյալները' առևտրային որոշումների մասին տեղեկացնելու կամ խարդախության մոնիտորինգի համար։ Մառախուղային հաշվարկների տեղակայումը թույլ կտա պարզեցնել տվյալների փոխանցումը դրանց ստեղծման վայրի և վերջնական կետի միջև։

Ծանոթագրություն
---------------

1. ↑  «Что такое туманные вычисления и почему это будущее Сети»։ *internetua.com*։ Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 25
2. ↑  «What is Fog Computing? - Definition from IoTAgenda»։ *IoT Agenda* (անգլերեն)։ Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 25
3. ↑  «What is Fog Computing? Definition and FAQs | OmniSci»։ *www.omnisci.com*։ Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 25
4. ↑  DeMuro Jonas P. (2019 թ․ դեկտեմբերի 18)։ «What is fog computing?»։ *TechRadar* (անգլերեն)։ Վերցված է 2021 թ․ հոկտեմբերի 25

Գրականություն
-------------

* , Survey on fog computing\_ architecture, key technologies, applications and open issues։
* Utilizing technologies of fog computing in educational IoT systems: privacy, security, and agility perspective
* , Fog\_Computing\_A\_Platform\_for\_Internet\_Of\_Things and Analytics։
* , Volley: Automated Data Placement for Geo-Distributed Cloud Services։

Արտաքին հղումներ
----------------

* Fog computing along the Cloud-to-Thing continuum
* Fog Computing term
* Video short Introduction to fog computing
* Облачные туманные вычисления
* What is the cloud?
* The Foundation for a New IoT Economy

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | BNF: 18107575d |

 |