recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Էմանուել Ապեա Կրտսեր** (անգլ.՝ **Emmanuel Apea, Jr.**, ), գանացի հեռուստատեսային և կինոռեժիսոր, ով 2008 թվականին աֆրիկյան կինոակադեմիայի մրցանակի է արժանացել «*Լավագույն ռեժիսոր*» անվանակարգում։

Կենսագրություն
--------------

Էմանուելի հայրը՝ պատվելի Էմանուել Ապեա Ավագը, Միավորված ազգերի կազմակերպության նախկին դեսպան է, Արևմտյան Աֆրիկայի տարածաշրջանային և արևմտաաֆրիկյան պետությունների տնտեսական ընկերակցության (*Economic Community of West African States* - ECOWAS-ի) աշխատանքների համակարգող։ Էմանուել Կրտսերը սովորել է Գանայի Աչիմոտա քաղաքի դպրոցում, ապա՝ Միացյալ Թագավորության մայրաքաղաք Լոնդոնի համալսարանում, այնուհետև՝ կանադական *Նիագարա* քոլեջում։ Ստեղծագործական իր կարիերայի սկզբում նա նկարահանել է դրամատիկ գրական երկերի վրա հիմնված հեռուստատեսային սերիալներ։ Եղել է «Տաքսիստը» (*Taxi Driver*) հեուստասերիալի առաջին՝ 1998 թվականի եթերաշրջանի ռեժիսորը, «Տուն, քաղցրիկ տուն» (*Home Sweet Home*) հեռուստասերիալի պրոդյուսերը։ Նրա հաջողված ու սիրված աշխատանքներից է նաև *Hotel St. James* սերիալը, որն սկսել է հեռարձակվել 2005 թվականից։

2006 թվականին Ապեայի նկարահանած «Փախի՛ր, տղա՛, փախի՛ր» (*Run Baby Run* կինոնկարը աֆրիկյան կինոակադեմիայի 2008 թվականի մրցանակաբաշխությունում նվաճել է միանգամից չորս մրցանակ, այդ թվում՝ «*Լավագույն ռեժիսոր*» անվանակարգում A 2010 movie, *Elmina*, attracted critical attention.:

Հատընտիր ֆիլմագրություն
-----------------------

* *Run Baby Run*, 2006
* *Elmina*, 2010

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Home Sweet Home...The show you can't get enough of»։ *The Statesman* (Accra, Ghana)։ Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հուլիսի 17-ին։ Վերցված է 2011 թ․ փետրվարի 21  `|url-status=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
2. ↑  Francis Doku, 'Another Apea success series', *Graphic Showbiz*, Issue 538 (January 20–26, 2005), p.3
3. ↑  Revele Films Is Back With A New Project ‘Elmina’ & On Board Are Akorfa Asiedu, Ama K Abebrese, John Apea & Others Archived 2018-10-25 at the Wayback Machine. *ghanacelebrities.com*, 6 July 2010.
4. ↑  Michael Ralph & Lauren Coyle, 'Resource Curse?: a review of Elmina (2010), directed by Emmanuel Apea, Jr.', *Transition: An International Review*, Vol. 107, No. 1, January 2012, pp.150-59.
5. ↑  Jane Bryce, 'Elmina: Obroni Art of Popular Melodrama?', *Black Camera*, Vol. 5, No. 2 (Spring 2014), pp.134-150
**Գենադի Իվանովիչ Գոնչարենկո** (ռուս.՝ Геннадий Иванович Гончаренко, օգոստոսի 17, 1921(1921-08-17), Դոնի Ռոստով, Դոնի մարզ, ՌԽՖՍՀ - հունիսի 11, 1988(1988-06-11), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), խորհրդային գրող։

Կենսագրություն
--------------

Գենադի Գոնչարենկոն ծնվել է 1921 թվականին։ Մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի (*«Հայրենական մեծ պատերազմ»*, 1941-1945) գործողություններին։ Մարտերին մասնակցել է Հարավային Բուգի սահմանին, որպես գնդացրային դասակի հրամանատար։ Հետո նաև որպես վաշտի, գումարտակի հրամանատար է ծառայել։ Եղել է հրաձգային գնդի հրամանատարի տեղակալ (Հարավարևմտյան ճակատ), 54-րդ գվարդիական հրաձգային դիվիզիայի հրամանատար։ Մասնակցել է Մոսկվայի, Վոլգայի, Ստալինգրադի ճակատամարտերին։ Ծանր վիրավորվել և կոնտուզիայի է ենթարկվել Ելնյայի գործողության ժամանակ (1941): Երկրորդ անգամ ծանր վիրավորվել է 1944 թվականին։ Պատերազմն ավարտել է մայորի կոչմամբ։

Մարտական գործողություններին մասնակցելու համար պարգևատրվել է շքանշաններով ու մեդալներով։

Պատերազմից հետո ավարտել է Մ. Վ. Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիան (1948) և Վ. Ի. Լենինի անվան ռազմաքաղաքական ակադեմիան (1952):

ԽՍՀՄ Գրողների միության անդամ է եղել (1958):

Հատընտիր ստեղծագործություններ
-----------------------------

Գենադի Գոնչարենկոն գրել է տասներկու վեպ, ինչպես նաև մի շարք պատմվածքներ մարտական պատմությունից։ Ստեղծագործությունների հիմնական թեման «խորհրդային մարդկանց խիզախությունն է Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին»։

* Ինքնաթիռը չվերադարձավ (1958)
* Փորձության տարիներ։ Վեպ երեք հատորով՝ Պատիվ (1957), Ճեղքում (1960), Ջախջախում (1969)
* Սխրագործության ծնունդը (1967)
* Ստալինգրադի մարտիկները
* Վոլգա՝ ռուսական գետ (1970)
* Մոսկվան մեր հետ է (1973)
* Վոլգայի ափերին (1974)
* Ճակատամարտ Վոլգայում. Ստալինգրադի պաշտպանության վավերագրական ակնարկներ (1976)
* Կոչում (1979)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Гончаренко Геннадий Иванович | Ридли | Книги скачать, читать бесплатно»։ *readli.net*։ Վերցված է 2019-09-05
2. ↑  Гончаренко Геннадий Иванович (1961)։ *Годы испытаний: роман в 2 книгах. Честь. Книга 1* (ռուսերեն)։ Молодая Гвардия

Գրականություն
-------------

* Писатели Москвы — участники Великой Отечественной войны. М. 1997

Արտաքին հղումներ
----------------

* Газета «Советская Россия». РУССКИЕ СТОЯТ, КАК КАМЕННЫЕ ГЛЫБЫ. 22.11.2007.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: n88601993 · VIAF: 305089975 · WorldCat VIAF: 305089975 |

 |
**Իգոր Վլադիմիրովիչ Կլիմենկո** (ուկրաիներեն՝ Ігор Володимирович Клименко, հոկտեմբերի 25, 1972(1972-10-25), Կիև, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), Ուկրաինայի պետական գործիչ, Ուկրաինայի ներքին գործերի նախարար 2023 թվականի փետրվարի 7-ից (պարտականությունները կատարել է հունվարի 18-ից փետրվարի 7-ը), 2019 թվականից մինչև 2023 թվականը՝ Ուկրաինայի Ազգային ոստիկանության ղեկավար։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1972 թվականի հոկտեմբերի 25-ին Կիևում։ Ավարտել է Խարկովի ռազմական համալսարանը (1994), հեռակա Օդեսայի համալսարանը՝ Հոգեբանություն մասնագիտությամբ, Դնեպրոպետրովսկի ներքին գործերի համալսարանի մագիստրատուրան։ 2013 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն հոգեբանության ոլորտում, 2019 թվականին՝ դոկտորական։

1994-1997 թվականներին Կլիմենկոն ծառայել է բանակում, 1998 թվականից ծառայում է ներքին գործերի մարմիններում։ 2001 թվականի դեկտեմբերից մինչև 2002 թվականի մարտ նա Ուկրաինայի ՆԳՆ-ին առընթեր հատուկ խաղաղապահ կենտրոնի հատուկ աշխատակից էր, 2002 թվականի մարտ-հունիս ամիսներին ծառայության է անցել Հարավսլավիայում հատուկ խաղաղապահ ստորաբաժանման օպերատիվ դասակի կազմում։

2011 թվականին զբաղեցրել Է Ուկրաինայի ՆԳՆ Օգտակար հանածոների պաշարների պետական հանձնաժողովի անձնակազմի տեսչության պետի տեղակալի, ապա նաև վարչության պետի պաշտոնը։ 2011 թվականի դեկտեմբերից մինչև 2014 թվականի մարտ՝ ՆԳՆ քաղաքացիական ծառայության մասնագիտական պատրաստության և կրթության վարչության պետ։

2015 թվականին գլխավորել է Ազգային ոստիկանության կադրային ապահովման վարչությունը, 2017 թվականին նշանակվել է այդ գերատեսչության ղեկավարի տեղակալ, 2019 թվականին՝ Ազգային ոստիկանության ղեկավար։

2023 թվականի հունվարի 18-ին՝ ուղղաթիռի վթարի հետևանքով Դենիս Մոնաստիրսկու մահից հետո, Կլիմենկոն նշանակվել է ներքին գործերի նախարարի տեղակալ և նախարարի պաշտոնակատար։ Նույն թվականի փետրվարի 7-ին նա դարձավ ներքին գործերի նախարար։

2023 թվականի մայիսի 11-ին սկանդալի մեջ է հայտնվել իր խորհրդական Ռուսլան Բիրյուկովի՝ կոռուպցիոն սկանդալի ֆիգուրանտ նշանակվելուց հետո։

Կոչումներ
---------

* Ոստիկանության 3-րդ աստիճանի գեներալ (2017)
* Ոստիկանության 2-րդ աստիճանի գեներալ (2020)
* Ոստիկանության 1-ին աստիճանի գեներալ (2021)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4
2. 1 2  «Клименко Ігор Володимирович»։ *LB.ua*։ Վերցված է 2023 թ․ փետրվարի 7
3. ↑  «Замість Клименка. Призначено тимчасового главу Нацполіції»։ *РБК-Украина* (ուկրաիներեն)։ Վերցված է 2023 թ․ փետրվարի 7
4. ↑  «Ігор Клименко став новим міністром МВС: коротка біографія»։ *24 Канал* (ուկրաիներեն)։ Վերցված է 2023 թ․ փետրվարի 7
5. ↑  Клименко стал новым министром внутренних дел Украины
6. ↑  «Руслан Бирюков»։ *Zrada* (ռուսերեն)
7. ↑  «полицейский миллионер Руслан Бирюков на костях - ОРД» (ru-RU)։ 2023 թ․ մայիսի 11։ Վերցված է 2023 թ․ մայիսի 12
8. ↑  Указ президента Украины от 14 жовтня 2017 года № 327/2017 «Про присвоєння спеціального звання
9. ↑  Указ президента Украины от 23 серпня 2020 года № 350/2020 «Про присвоєння спеціальних звань
10. ↑  Указ президента Украины от 24 серпня 2021 года № 431/2021 «Про присвоєння спеціальних звань

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Տելեգրամ |

 |
**Գորիսի Սերո Խանզադյանի անվան թիվ 6 հիմնական դպրոց**, հանրակրթական դպրոց ՀՀ Սյունիքի մարզի Գորիս քաղաքում։

Դպրոցի պատմությունը
-------------------

Դպրոցը հիմնադրվել է 1921 թվականի սեպտեմբերի 19-ին` որպես քաղաքի երկրորդ յոթնամյա կրթօջախ։ Նախնական ընթացքում դպրոցը գտնվել է ներկայիս «Գորիս» հյուրանոցից ձախ գտնվող երկհարկանի շենքում։ 1962 թվականի դպրոցը տեղափոխվել է Գորիսի պետական դրամատիկական թատրոնի նախկին շենքը` զբաղեցնելով առաջին երկու հարկերը, որ գտնվում էր այժմյան «Գորիս» հյուրանոցի տեղում։ 1968 թվականի երկրաշարժից փլուզված շենքից դպրոցը կրկին փոխադրվեց, այս անգամ` գյուղտեխնիկումի հին շենքը։

Միայն 1980 թվականի դեկտեմբերի 10-ին դպրոցը ստացավ իր նոր, հարմարավետ, տիպային շենքը։ 1961 թվականին կրթօջախում բացվել է ռուսական բաժին և 1972 թվականին տվել առաջին շրջանավարտները։ Դպրոցի առաջին վարիչը եղել է Մուշեղ Մկրտչյանը։ Առաջին ուսուցիչներն էին Աստղիկ Մելիք-Բաղդասարյանը, Նինա Տեր-Գրիգորյանը, Հեղինե Տեր–Մինասյանը, Վարդանուշ Միրաքյանը։

2004 թվականին դպրոցի բակում տեղադրվել է Սերո Խանզադյանի կիսանդրին (քանդակագործ` Գետիկ Բաղդասարյան), որն ընդգրկված է Գորիսի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։

Տնօրեններ
---------

* Արամ Մինասյան (1927-1934)
* Անտոն Հովհաննիսյան (1934–1938)
* Գուրգեն Մկրտչյանը (1938–1942)
* Լևոն Մարտիրոսյան (1942–1945)
* Աշոտ Օհանյան (1945–1952)
* Ռուբեն Պետրոսյան (1952–1956)
* Կոլյա Ղազարյան (1956–1974)
* Զավեն Ստեփանյան (1974–1991)
* Սամվել Հարությունյան (1991-1992)
* Արամայիս Փարսյան (1992- )
* Աշոտ Գևորգյան

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  LLC Helix Consulting։ «Սյունիքի մարզպետարան»։ *syunik.mtad.am* (անգլերեն)։ Վերցված է 2018-10-10

Աղբյուրներ
----------

* Կարեն Սահակյան «Ուրվագիծ Գորիսի կրթական համակարգի պատմության»
**Էմիլի Լուիզ Օրր Էլիոթ** (անգլ.՝ Emily Louise Orr Elliott, հուլիսի 22, 1867(1867-07-22), Մոնրեալ - փետրվարի 27, 1952(1952-02-27)), կանադացի նկարչուհի և նորաոճ պատկերազարդող։

Կենսագրություն
--------------

Էմիլի Լուիզ Օրրը ծնվել է Մոնրեալում և սովորել է Տորոնտոյում՝ Օնտարիոյի գեղարվեստի քոլեջում, Նյու Յորքի ուսանող նկարիչների լիգայում և Նյու Յորքի դիզայնի դպրոցում։ Բացի իր յուղաներկով կտավներից, բնապատկերներից և ծաղիկներից, նա նաև էսքիզներ է տրամադրել Իթոնի և Սիմպսոնի կատալոգների համար և նկարազարդել նորաոճ նմուշներ թերթերի և ամսագրերի համար։ Էլիոթը նաև սյունակ է գրել նավերի և նավակների մասին *Toronto Star*-ի համար, երգեր է հորինել և դասախոսություններ է կարդացել արվեստի մասին։

Նրա աշխատանքները ցուցադրվել են Կանադայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում, Օնտարիոյի նկարիչների միությունում, Կանադայի կանանց արվեստի ասոցիացիայում և Կանադական ազգային ցուցահանդեսում։ Նա Կանադայի ազգային ցուցահանդեսի կանանց կոմիտեի հիմնադիր նախագահն է եղել։ Այժմ նրա աշխատանքները ցուցադրվում են Վիկտորիա քոլեջում, Էմմանուել քոլեջում, Սուրբ Հիլդայի քոլեջում, Էլիզաբեթ թագուհու հիվանդանոցում և Տորոնտոյի կանանց մամուլի ակումբում։

1893 թվականին նա ամուսնացել է Ջոն Էֆրեմ Էլիոթի հետ։ Զույգն ունեցել է մեկ որդի։

Էմիլի Լուիզ Օրր Էլիոթը մահացել է Տորոնտոյում 84 տարեկան հասակում։

Նրա աշխատանքները պահվում են Տորոնտո քաղաքի շուկայական պատկերասրահի և Տորոնտոյի հանրային գրադարանի հավաքածուներում։

Էմիլի Լուիզ Օրր Էլիոթի արվեստի հավաքածուն, որը հրատարակվել է այլ նկարազարդողների կողմից, նվիրաբերվել է Օնտարիոյի գեղարվեստի պատկերասրահին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Emily Louise Orr Elliott»։ Roberts Gallery։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-03-14-ին։ Վերցված է 2017-03-13  `|url-status=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
2. 1 2  «Elliott, Emily Louise Orr»։ *Canadian Women Artists History Initiative*։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-03-14-ին։ Վերցված է 2017-03-13  `|url-status=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
3. 1 2  «Emily Elliott Collection»։ Art Gallery of Ontario։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-06-21-ին։ Վերցված է 2017-03-13  `|url-status=` պարամետրը գոյություն չունի (օգնություն)
Իշխան **Գեորգի Բագրատիոն** (վրաց.՝ გიორგი დავითის ძე ბაგრატიონი, սեպտեմբերի 27, 2011(2011-09-27), Մադրիդ, Իսպանիա), Մուխրանիների իշխան, Բագրատիոնների տան ավագ ժառանգորդ։

Կենսագրություն
--------------

Իշխանը ծնվել է 2011 թվականի սեպտեմբերի 27-ին, Մադրիդում և համարվում է վրացական Բագրատիոնների արքայատոհմի երկու ճյուղերի միությունից ծնված միակ զավակը։ Նրա հայրն է Բագրատիոն-Մուխրանիների արքայատոհմի գլուխ Դավիթ Բագրատիոնը (Բագրատիոն-Մուխրանիներ), իսկ մայրը՝ իշխանուհի Աննա Բագրատիոն-Գրուզինսկայան (Գրուզինսկայա արքայատոհմ, որը արքայատոհմի անվանումն է և չի թարգմանվում վրացական), որոնք ամուսնացել էին 2009 թվականի փետրվարին Թբիլիսիի Սուրբ Երրորդության մայր տաճարում։

2013 թվականի նոյեմբերի 3-ին Մցխեթի Սվետիցխովելի եկեղեցում տեղի է ունեցել փոքրիկի մկրտության արարողությունը, որն իրականացրել է Վրաստանի կաթողիկոս-պատրիարք Իլյա II—ը՝ Վրաց ուղղափառ եկեղեցու Սուրբ Սինոդի մի քանի այլ սպասավորների հետ միասին։ Մկրտության կնքահայր են դարձել իշխաններ Իռակլի Գեորգիևիչը և Գուրամ Բագրատիոնը (Բագրատիոն-Մուխրանիներ), ինչպես նաև Միխայիլ Ախվլեդիանին և գործարար Լևան Վասաձեն։ Մկրտության արարողությանը մասնակցել են Վրաստանի պաշտպանության նախկին նախարար Իռակլի Ալասանիան, ֆինանսների նախարար Նոդար Խադուրին, մկրտյալի պապը՝ իշխան Նուգզար Բագրատիոն-Գրուզինսկին, վրացական ազնվականության ժողովի պատվիրակությունը՝ իշխանուհի Յեյ Բագրատիոն-Մուխրանին, ինչպես նաև բազմաթիվ հյուրեր Ռուսաստանից, Սերբիայից, Իսպանիայից, Պորտուգալիայից, Իտալիայից, ԱՄՆ-ից, Ռումինիայից և Վրաստանից։

2013 թվականին ծնողների բաժանումից հետո, բնակվում է մոր հետ՝ Թբիլիսիի իրենց բնակարանում։ Հայրը շարունակում է ակտիվորեն մասնակցել որդու դաստիարակությանը։ Իշխանը խոսում է վրացերեն և իսպաներեն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  *Lundy D. R.* The Peerage
2. ↑  «Патриарх Илия II: «Это исторический акт» В Грузии крестили потомка древнего царского рода Багратионов — царевича Георгия»։ Վերցված է 2017-11-03
3. ↑  «სვეტიცხოველში უფლისწული გიორგი მონათლეს» (վրացերեն)։ Վերցված է 2017-11-03
4. ↑  Тамара Кикачейшвили։ «Пятилетний грузинский князь готовится на царство»։ Վերցված է 2017-11-03

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | The Peerage |

 |
Գուան և Դոնալդը

**Գուա**, շիմպանզե, ում գիտնականներ Լուելա և Ուինթրոփ Քելոգները մեծացրել են իրենց նորածին որդու՝ Դոնալդի հետ մեկտեղ։ Գուան առաջին շիմպանզեն էր ԱՄՆ-ում, ում ընդգրկել են այսպես կոչված խաչաձև դաստիարակության ուսումնասիրություններում։

Գուան ծնվել է 1930 թվականի նոյեմբերի 15-ին Հավանայում։

Գուային հանձնել են Քելոգների ընտանիքին, երբ նա դեռ յոթ ամսական էր։ Իսկ այդ ժամանակ նրանց որդի Դոնալդը տասը ամսական էր։ Ինն ամիս շարունակ նրանք շիմպանզեին և երեխային մեծացնում են միասին որպես քույր և եղբայր։ Այս ողջ ընթացքում Քելոգները տեսանկարահանում են նրանց զարգացման գործընթացը։

Այս ուսումնասիրության նպատակն էր պարզել՝ արդյո՞ք կապիկը կդրսևորի մարդու պահվածք, և որ ամենակարևորն է, արդյո՞ք կկարողանա խոսել։ Փորձարկման նախնական շրջանում ամեն ինչ բարեհաջող էր անցնում։ Գուան սովորել էր երկու ոտքերի վրա քայլել, ինքնուրույն օգտագործել բաժակ և գդալ և որոշ հանձնարարություններ կատարել։ Շիմպանզեները մարդուց ավելի արագ և շուտ են զարգանում։ Արդյունքում Գուան ավելի արագ և հեշտությամբ էր նոր երևույթներ սովորում, քան Դոնալդը։ Կար մեկ ալլ ակնհայտ տարբերություն երեխայի և կապիկի միջև։ Գուան մարդկանց ճանաչում էր նրանց հոտից և հագուստից, իսկ Դոնալդը՝ դեմքերից։

Երբ Դոնալդը տասնվեց ամսական էր, նա արդեն կարողանում էր բառեր արտասանել։ Գուան այդ ժամանակ մեկ տարեկանից էլ ավել էր, սակայն այդպես էլ չէր սովորել խոսել։

Գիտափորձից ինն ամիս անց՝ 1932 թվականի մարտի 28-ին, Քելոգները պաշտոնապես դադարեցրին այն, քանի որ Դոնալդը սկսել էր նմանակել կապիկի ձայները։ Գուային վերադարձրին Ֆլորիդայի Օրինջ Պարկ, որտեղից էլ ժամանակին նրան որդեգրել էին։

1933 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Գուան մահացավ թոքաբորբից։ Չէր անցել անգամ մեկ տարի, որ նրան բաժանել էին իր «եղբորից»։ Գուայի երեք տարեկանը նոր էր լրացել։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Little 'Chimp' Proves Smarter Than Human Baby After 1 Year»։ *The Montreal Gazette*։ Reuters։ 1954 թ․ հուլիսի 27

Արտաքին հղումներ
----------------

* 10 Most Shocking Psychological Experiments. (անգլ.)
* Gua, the chimpanzee raised alongside a human infant, 1931. (անգլ.)
**Էյլաթի կորալյան ծովափ արգելոց և պահպանվող տարածք** (եբրայերեն՝ שמורת טבע חוף האלמוגים‎), բնության արգելոց և ազգային պարկ Կարմիր ծովում Իսրայելի Էյլաթ քաղաքի մոտակայքում։ Այն ընդգրկում է 1,2 կիլոմետր երկարությամբ ափ և հանդիսանում է աշխարհի ամենահյուսիսային ջրային ոչ խոր մարջանային խութը։ Այն հանրաճանաչ է սուզվելու և հետազոտության համար և հիմնադրվել է Իսրայելի բնության և պարկերի վարչության կողմից։ Բնության արգելոցի հարավային կետում գտնվում է մարջանային աշխարհի ստորջրյա աստղադիտարանը` Մերձավոր Արևելքի ամենամեծ հանրային ակվարիումը։ Այն Նյու Յորք Թայմսի կողմից թվարկվել է որպես 2019 թվականին այցելելու վայրերից մեկը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Red Sea Corals may be Resilient to Climate Change»։ *The Maritime Executive*։ Վերցված է 2019-09-01
2. ↑  «Hurry Up! Eilat's Coral Reef, One of NYT's Places to Go in 2019, Is Facing Destruction»։ *Haaretz*։ հունվարի 13, 2019։ Վերցված է 2019-09-01 – via Haaretz

Արտաքին հղումներ
----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Էյլաթի կորալյան ծովափ Վիքիպահեստում |

* Eilat Coral Beach Nature Reserve Archived 2018-02-16 at the Wayback Machine.
**Զահրա Լարի** (մարտի 3, 1995(1995-03-03), Աբու Դաբի, ԱՄԷ), գեղասահորդուհի Արաբական Միացյալ Էմիրություններից, ԱՄԷ-ի կրկնակի չեմպիոնուհի։ Նա համարվում է ԱՄԷ-ի առաջին գեղասահորդուհին, ով հանդես է եկել միջազգային մակարդակներում։ Զահրան դավանում է իսլամ, մրցումներին ելույթ է ունենում հիջաբով, սակայն սրանով հանդերձ նա դարձել է առաջին գեղասահորդուհին։ Նա հույս ունի, որ կդառնա ոգեշնչման աղբյուր շատ այլ երիտասարդ կանանց համար։

### Կենսագրություն

Զահրա Լարին ծնունդով Աբու Դաբիից է։ Նրա մայրիկը ծնունդով Հյուսիսային Կարոլինայից է և ընդունել է իսլամը նախքան Ատլանտայի համալսարանում հորը հանդիպելը։ Զահրան որոշել է գեղասահքով զբաղվել 11 տարեկանից՝ դիտելով «Սառույցի արքայադուստրը» ֆիլմը։ Այժմ նա սովորում է Աբու Դաբիի համալսարանում, որտեղ ուսումնասիրում է հիգիենա և շրջակա միջավայրի անվտանգություն, թեև հույս ունի շարունակել կարիերան գեղասահքում՝ դառնալով մարզիչ։ 2017 թվականին ընդգրկվել է Nike, Inc.-ի գովազդում՝ մուսուլման կանանց մասնակցությամբ։

### Կարիերա

#### Վաղ կարիերա

Լարին չմուշկների վրա առաջին անգամ կանգնել է 13 տարեկանում Զայեդ Սպորտ Սիթիում։ Թեև մայրը սկզբում աջակցում էր նրան, որոշ ժամանակ անցավ, մինչև հայրը թույլատրեց նրան մասնակցելու մրցույթներին, քանի որ նախընտրում էր, որ աղջիկը շարունակի սահել միայն որպես հոբբի։ Սակայն, երբ տեսավ, թե որքան է աղջիկը տարված սպորտով, նա տվեց իր համաձայնությունը։

#### 2011-2012 մրցաշրջան

Միջազգային դեբյուտը պատանեկան մակարդակում տեղի ունեցել 2011-2012 մրցաշրջանում՝ Կանացեիում՝ Եվրոպայի գավաթի առաջնությանը։ Նա հիջաբի վարձակալության պատճառով տուգանք ստացավ, քանի որ այն հագուստի մաս չէր կազմում, ինչպես պահանջում էր Չմշկասահորդների միջազգային միությունը։ Սակայն քննարկելով հարցը Չմշկասահորդների միջազգային միության հետ՝ նրանք փոխեցին կարգը՝ թույլ տալով մրցույթներում հանդես գալ գլխաշորերով։

#### Ազդեցություն

Վավերագրական ֆիլմը Լարիի և Սառցե արքայադստեր մասին, որը Լարիի կարիերայի վերաբերյալ է և Ուոլթ Դիսնեյի ազդեցությունը նրա վրա, ինչպես նաև հարցազրույցները շատերի հետ, ովքեր մասնակցել են ֆիլմի ստեղծմանը, ներկա պահին գտնվում են նկարահանումների նախապատրաստման փուլում՝ Størmerlige Productions-ում՝ #DreamBigPrincess և Լարիի ընկերության արդյունքում՝ օգնելու կանանց և սպորտաձևերին Միջին Արևելքում և նրա սահմաններից դուրս։

### Ձմեռային ունիվերսիադա-2019

Լարին մասնակցել է Ռուսաստանի Կրասնոյարսկ քաղաքում կայացած Ձմեռային ունիվերսիադա-2019-ին և և դարձել ԱՄԷ-ից առաջին գեղասահորդուհին, ով մասնակցել է Ձմեռային ունիվերսիադային։ Կարճ ծրագրում նա վաստակել է 24,90 միավոր, ինչի արդյունքում էլ հնարավորություն չի ունեցել հայտնվելու եզրափակչում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Ильченко Надежда. (2019-03-07)։ ««Принцесса льда в хиджабе» Захра Лари: история 12-летней девочки, перевернувшей мир» (ռուսերեն)։ Сайт «Комсомольской правды»։ Վերցված է 2019-03-08
2. ↑  New Documentary to Focus on Skater’s Life, Disney Film
3. ↑  «Skater Lari waves the UAE flag at Winter Universiade»։ *Gulf News*։ մարտի 1, 2019։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-05-ին։ Վերցված է մարտի 3, 2019
4. ↑  «Фигуристка из ОАЭ оценила своё выступление в Красноярске» (ռուսերեն)։ NEWS.ru։ Վերցված է 2019-03-08
**Իզակիաս Կեյրոս դուս Սանտուս** (բրազ.-պորտ.՝ Isaquias Queiroz dos Santos, հունվարի 3, 1994(1994-01-03), Ուբաիտաբա, Իտամարաժու, Բրազիլիա), կանոեի բրազիլացի թիավար, 2020 թվականի օլիմպիական չեմպիոն և 2016 թվականի Օլիմպիական խաղերի եռակի մեդալակիր, աշխարհի բազմակի չեմպիոն, 2015 թվականի Պանամերիկյան խաղերի կրկնակի չեմպիոն։

Կարիերա
-------

Կանոե Քեյրոսը թիավարել սկսել է 11 տարեկանում՝ իր հայրենի քաղաքում թիավարության զարգացման հատուկ ծրագրի շնորհիվ։

2011 թվականին նշել է նորամուտը միջազգային մակարդակում, հանդես է եկել աշխարհի գավաթի էտապներում, ինչպես նաև առաջին անգամ մասնակցել է Սեգեդում ընթացող աշխարհի առաջնությանը, որտեղ 5000 մետր ստայերական մրցատարածությունում դուրս է եկել եզրափակիչ և այնտեղ գրավել է 6-րդ տեղը։

Երկու տարի անց Գերմանիայի Դույսբուրգ քաղաքում կայացած աշխարհի առաջնությունում մեկ կիլոմետրանոց մրցատարածությունում նվաճել է բրոնզե մեդալ՝ դառնալով աշխարհի առաջնության մեդալակիր առաջին բրազիլացին պատմության մեջ։ Մեկ օր անց նվաճել է ոսկե մեդալ երկու անգամ կարճ մրցատարածությունում՝ դառնալով աշխարհի չեմպիոն տասնինը տարեկան հասակում։

Մոսկվայում անցկացված աշխարհի առաջնությունում պաշտպանել է չենպիոնի տիտղոսը կեսկիլոմետրանոց մրցատարածությունում, ինչպես նաև Էռլոն Սիլվայի հետ նվաճել է բրանզե մեդալ 200 մետր մրցատարածությունում։ 2015 թվականին Միլանում նվաճել է ոսկե և բրոնզե մեդալներ։ 2015 թվականի արդյունքներով ճանաչվել է տարվա մարզիկ Բրազիլիայում։

2016 թվականի Օլիմպիական խաղերում արժանացել է երկու արծաթե և մեկ բրոնզե մեդալներ՝ դառնալով առաջին բրազիլացին, որը նվաճել է երեք մեդալ նույն Օլիմպիական խաղերում, ինչպես նաև առաջին կանոեիստը, որ հասել է նման արդյունքի Օլիմպիական խաղերի պատմության մեջ։

2020 թվականի Օլիմպիական խաղերում արժանացել է ոսկե մեդալի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  Isaquias Queiroz Archived 6 August 2016 at the Wayback Machine. at the Rio 2016 official website
3. ↑  Gabriel Fricke (14 August 2016)։ «"Sem rim", vaidoso, fã de arrocha, arteiro: 10 fatos sobre Isaquias Queiroz»։ *Globosesporte.com* (պորտուգալերեն)։ Վերցված է 18 August 2016
4. ↑  «Isaquias fatura o bronze no Mundial e Brasil faz história na canoagem»։ *Globosesporte.com* (պորտուգալերեն)։ 31 August 2013։ Վերցված է 19 September 2015
5. ↑  ISAQUIAS QUEIROZ DOS SANTOS at the ICF official site
6. ↑  «Isaquias Queiroz e Erlon de Souza levam Brasil a ouro inédito no Mundial de Canoagem»։ *Mais Esporte* (պորտուգալերեն)։ 23 August 2015։ Վերցված է 2 September 2015
7. ↑  «Ao lado de Erlon, Isaquias leva a prata e se consagra nas águas da Lagoa»։ *Globo* (պորտուգալերեն)։ 20 August 2016։ Վերցված է 26 August 2016

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ICF · Բրազիլիայի օլիմպիական կոմիտե |

 |
**Իլդար Աբուզյարով** (թաթ.՝ Илдар Әнвәр улы Әбүзаров, հունիսի 5, 1975(1975-06-05), Նիժնի Նովգորոդ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուսաստանցի թաթար գրող։

Կենսագրություն
--------------

1998 թվականին առաջին անգամ սկսել է հրապարակել իր պատմվածքները «Նիժնի Նովգորոդ» ամսագրում։ Որպես սպորտային մեկնաբան համագործակցել է նովգորոդյան թերթերի հետ։ Դասավանդել է նովգորոդյան «Մախինուր» մեդրեսեում։ 2000 թվականին ավարտել է Նիժնի Նովգորոդի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը։ Զուգահեռաբար սովորել է Մոսկվայի իսլամական քոլեջում։ Աշխատել է որպես պահակ, բեռնակիր, լրագրող, պատուհանների բլոկների արտադրության պետ, «Օկտյաբր» թերթի առևտրային գծով տնօրեն։

Ստեղծագործություն
-----------------

Արձակ ստեղծագործությունները տպագրվել են «Զնամյա», «Վավիլոն», «Օկտյաբր», «Ուրալ», «Նովի միր», «Նևա», «Դրուժբա նարոդով», «Յունոստ» թերթերում և ալմանախներում։ «Ջիների աշունը», «Կուրբան Սիրարկած», «Քուշ», «Գողապտում աղբանական», «Մուտաբոր» գրքերի հեղինակն է։ «Փոստ» և «Մավր» պատմվածքները ընդգրկվել են Յուրի Կազակովի անվան մրցանակաբաշխության շորթ-լիսթում։ «Քուշ» վեպը ընդգրկվել է «Ազգային բեսթսելլեր» և «Մեծ գիրք» մրցանակաբաշխությունների լոնգ-լիսթում, իսկ «Մուտաբոր» վեպն ընգրկվել է «Ազգային բեսթսելլեր» մրցանակաբաշխության շորթ-լիսթում։ Ստեղծագործությունները թարգմանվել են գերմաներեն, չեխերեն, շվեդերեն։ «Հարավ գնացող տրոլեյբուսը» պատմվածքը հրատարակվել է շվեդական ամենահին «Ord & Bild» ամսագրում, իսկ «Բերբեր» պատմվածքը գերմանական ամենահին «Sinn und Form» երկամսագրում։ «Օկտյաբր» ամսագրում հրատարակված «Կուրբան Սիրարկած» պատմվածքն ընկել է ռեժիսոր Սալավաթ Յուզեևի համանուն գեղարվեստական ֆիլմի հիմքում։ Մասնակցել է «Գրականության էքսպրես»-ին` Լիպկիում երիտասարդ գրողների սեմինարին, ինչպես նաև` Լայպցիգում, Փարիզում, Ֆրանկֆուրտում, Կահիրեում, Լոնդոնում կազմակերպված գրքի միջազգային տոնավաճառներին։

Մրցանակներ
----------

* Նոր Պուշկինյան մրցանակի դափնեկիր՝ հայրենական մշակութային ավանդույթների նորարական զարգացման համար։
* Վալենտին Կատաևի անվան մրցանակի դափնեկիր։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Абузяров Ильдар Анвярович
2. ↑  *Калмыков В.*. [ 50 самых ярких дебютов в прозе начала третьего тысячелетия Archived 2013-09-20 at the Wayback Machine. // Литературная Россия. 25 марта 2005.
3. ↑  Ильдар Анвярович Абузяров, известный российский прозаик.
4. 1 2  «Ильдар Абузяров: «На Болотной площади не нашлось Жанны Д’Арк»»։ kazan.mk.ru։ 9 мая 2013։ Վերցված է 2016 թ․ մարտի 21
5. ↑  Новая Пушкинская премия
6. ↑  «Юность» наградила Ильдара Абузярова за роман о революции Archived 2012-04-01 at the Wayback Machine. «Новая газета в Нижнем Новгороде», 17 марта 2012 г.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Новая литературная карта России

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000115158060 · LCCN: nr2001004431 · NKC: xx0064572 · SUDOC: 243833741 · VIAF: 167871770 · WorldCat VIAF: 167871770 |

 |
**Գրական քննադատների ազգային մրցանակ**, ամերիկական գրական մրցանակ, որը անցկացվում է *National Book Critics Circle*-ի (NBCC) կողմից՝ օժանդակելու համար անգլերենով հրատարակված լավագույն գրքերն ու գրախոսությունները։ *NBCC* առաջին մրցանակաբաշխությունը անցկացվել է 1976 թվականի հունվարի 16-ին։

Մրցանակաբշխության ընթացքում տրվում է վեց մրցանակ՝ տարբեր անվանակարգերում՝ գեղարվեստական գրականություն, ոչ գեղարվեստական գրականություն, պոեզիա, ինքնակենսագրություն, կենսագրություն և քննադատություն։ 2014 թվականից սկսած *NBCC*-ն տալիս է նաև հատուկ «առաջին գիրք» մրցանակը բոլոր վեց անվանակարգերի համար, որը կոչվում է *John Leonard Award՝* ի պատիվ գրականագետ և NBCC-ի հիմադիր Ջոն Լեոնարդի, որը մահացել է 2008 թվականին։

Մրցանակաբաշխությանը չեն կարող ներկայացվել նախկինում անգլերենով հրատարակված գրքերը, օրինակ՝ վերաթողարկված և թղթե տպագրությամբ հրատարակումները, նաև խոհարարական, ինքնազարգացման գրականության, տեղեկատու, պատկերազարդ կամ մանկական գրերը, սակայն կարելի է ներկայացնել թարգմանական գրականություն, կարճ պատմություններ և էսսեներ, ինքնահրատարակված գրքեր և անվանակարգերին համապատասխանող գրքեր։

Հաղթողներին ընտրում են *NBCC*-ի 24 տնօրեննեը։

Մրցանակաբաշխությունը կայանում է ամեն տարի մարտին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  
"About: Supporting Book Criticism and Literary Culture Since 1974", NBCC. Retrieved February 2, 2012.
2. ↑  *The National Book Critics Circle Journal* 2:1, Spring 1976. Archived May 19, 2011, at the Wayback Machine. NBCC. Retrieved February 2, 2012.
3. ↑  "NBCC to Add John Leonard Award to Honor First Books; Named After Founding Member". Archived December 22, 2013, at the Wayback Machine.. May 2013. National Book Critics Circle.
4. ↑  "Frequently Asked Questions" (no date), NBCC. Retrieved April 13, 2020.
5. ↑  "Board of Directors" (no date), NBCC. Retrieved February 2, 2012.
6. ↑  
"Membership" (no date), NBCC. Retrieved February 2, 2012.
7. ↑  «National Book Critics Circle: FAQs»։ *bookcritics.org*։ Վերցված է 2015 թ․ սեպտեմբերի 23

Արտաքին հղումներ
----------------

* Official website
* «Complete list of NBCC winners and finalists»։ National Book Critics Circle։ Վերցված է 2020 թ․ ապրիլի 13
**Էոարքեյ** (հուն․՝ Ηωαρχαιος), արքեյան էոնի առաջին երկրաբանական դարաշրջանը։ Ընդգրկում է 4-3,6 միլիարդ տարի առաջ ընկած ժամանակաշրջանը։ Տևել է 400 միլիոն տարի։ Գտնվում է կատարքեյի և պալեոարքեյի ժամանակաշրջանների միջև։

Երկրաբանություն
---------------

Էոարքեյի դարաշրջանում Երկրի վրա առաջին անգամ ձևավորվեց կոշտ երկրակեղևը։ Սակայն նրա ձևավորումը չէր ավարտվել, բազմաթիվ տեղերում լավան դեռ դուրս էր գալիս մակերևույթ։ Էոարքեյի սկզբում շարունակվում էր երկնաքարերի հաճախակի անկումը Երկրի վրա, այն, այսպես կոչված՝ ուշ ծանր ռմբակոծության ավարտվելու ժամանակաշրջանն էր։

Պահպանված հնագույն լեռնային ապարները Էոարխեյի դարաշրջանին են պատկանում։ Այդպիսի մեծ կազմավորումներից է Իսուայի կազմավորումը, որը գտնվում է Գրենլանդիայի հարավ–արևմտյան ափերին, որը 3,8 միլիարդ տարեկան է։

Էոարխեյի ժամանակ է ձևավորվել Երկրի ջրոլորտը, սակայն Երկրի վրա ջրի քանակությունը քիչ էր և համաշխարհային ընդհանուր օվկիանոս դեռ գոյություն չուներ, ջրային ավազանները միմյանցից անկախ էին, ընդ որում՝ ջրի ջերմաստիճանը նրանցում հասնում էր մինչև 90 °C:

Մթնոլորտը զգալի կերպով տարբերվում է ներկայիս մթնոլորտից, և բնորոշվել է CO2–ի պարունակության բարձր քանակությամբ, և ազոտ ցածր քանակությամբ։ Այդ մթնոլորտում թթվածինը գրեթե բացակայում էր, խտությունը և ճնշումը նույնպես շատ բարձր էին։

Էոարքեյի վերջում սկսեց ձևավորվել առաջին գերմայրցամաքը՝ Վալբարան։

### Կենսաբանություն

Էոարխեյի դարաշրջանին են պատկանում հնագույն ստրոմատոլիտները, որոնք ցիանոբակտերիական համայնքների գործունեության արդյունքների բրածոներ են։

2016 թվականին գիտնականները Գրենլանդիայում հայտնաբերել են 3,7 միլիարդ տարեկան հնագույն բրածոներ (ստրոմատոլիտներ)։ Քարակցուկների վրա երևում են բակտերիաների հնագույն համայնքների նստվածքները, որոնք 1-4 սանտիմետր երկարություն ունեն։ Նրանցից որոշները գմբեթաձև են, իսկ որոշները նման են շնաձկան ատամի։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  International Commission on Stratigraphy: *International Stratigraphic Chart* (версия за октябрь 2014)
2. ↑  «Ученые обнаружили в Гренландии древнейшие ископаемые возрастом 3,7 млрд лет»։ *ТАСС*։ 2016 թ․ սեպտեմբերի 1։ Վերցված է 2016 թ․ սեպտեմբերի 2

Արտաքին հղումներ
----------------

* Географический информационный проект

Գրականություն
-------------

* *Иорданский Н. Н.* Развитие жизни на земле. — М.: Просвещение, 1981.
* *Короновский Н.В. Хаин В.Е. Ясаманов Н.А.* Историческая геология : Учебник. — М.: Академия, 2006.
* *Ушаков С.А. Ясаманов Н.А.* Дрейф материков и климаты Земли. — М.: Мысль, 1984.
* *Ясаманов Н.А.* Древние климаты Земли. — Л.: Гидрометеоиздат, 1985.
* *Ясаманов Н.А.* Популярная палеогеография. — М.: Мысль, 1985.
**Գերմանիայի օրհներգ** (գերմ.՝ Das Lied der Deutschen), Գերմանիայի օրհներգն իրենից ներկայացնում է Յոզեֆ Հայդնի երաժշտությունը՝ Հենրիխ Հոֆման ֆոն Ֆալերսլեբենի բանաստեղծությունների համադրությամբ։ Հայդնի երաժշտությունը՝ ստեղծված դեռևս 1797 թվականին, ի սկզբանե կոչվում էր «Կայզերի երգ» (Kaiserlied) և նվիրված էր Ավստրիայի կայսր Ֆրանց Երկրորդին։ 1841 թվականին Հոֆմանը գրում է «Գերմանիան վեր ամենից» բանաստեղծությունը։

1952 թվականին «Գերմանացիների երգի» (կատարվում էր առանց բառերի) 3-րդ տունն ընդունվում է որպես Գերմանիայի ֆեդերատիվ հանրապետության պետական օրհներգ։ Զուգահեռ ձևավորված Գերմանիայի դեմոկրատական հանրապետության օրհներգը դարձավ Հանս Այսլերի «Ավերակներից վերածնված» երգի երաժշտությունը՝ Յոհան Բեխերի բանաստեղծության հետ միասին։

Գերմանական պետությունների միավորումից հետո «Գերմանացիների երգի» 3-րդ տունը դարձել է միավորված Գերմանիայի պաշտոնական օրհներգը։

Տեքստ
-----

### Օրհներգը բնօրինակ լեզվով

Հատված օրհներգի մեղեդուց
1957 թվականի ԳՖՀ-ի նամականիշ` օրհներգի առաջին տողի բառերով
Einigkeit und Recht und Freiheit   

für das deutsche Vaterland!  

Danach lasst uns alle streben  

brüderlich mit Herz und Hand!  

Einigkeit und Recht und Freiheit  

sind des Glückes Unterpfand!  

Blüh im Glanze dieses Glückes,  

blühe, deutsches Vaterland!  

Blüh im Glanze dieses Glückes,  

blühe, deutsches Vaterland!

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Welle (www.dw.com) Deutsche։ «Немецкий гимн папаши Гайдна | DW | 01.06.2009»։ *DW.COM* (ru-RU)։ Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 17

Արտաքին հղումներ
----------------

* Գերմանիայի օրհներգի տեքստը, նոտաներն ու ձայնային ֆայլերը(գերմ.)
* Հիմնի երաժշտությունը (առանց բառերի)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | MusicBrainz |

 |
**Գրիգոր Եվգենիի Արեշյան** (մայիսի 13, 1949(1949-05-13), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - օգոստոսի 2, 2020(2020-08-02), Երևան, Հայաստան), հայ հնագետ և պատմաբան։ Հայաստանի ամերիկյան համալսարանի դասախոս, 2014 թվականից Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ։ Արեշյանը եղել է հնագետների միջազգային թիմի համանախագահը, որը Բորիս Գասպարյանի գլխավորությամբ հայտնաբերեց Արենիում գտնված 5,500 տարվա վաղեմության կոշիկը և ամենահին գինեգործարանը, որի մասին Արեշյանը ասել է. 

> «Առաջին անգամ մենք ունենք գինու արտադրության ամբողջական հնագիտական պատկեր, որը 6100 տարեկան է»։
> 
> 
> 

Գրեգորի Արեշյանը դասավանդել է ԱՄՆ 14 համալսարաններում և քոլեջներում, այդ թվում՝ Լոս Անջելեսի կալիֆոռնյան համալսարան, Իրվինի Կալիֆոռնիայի համալսարան, Չիկագոյի համալսարան, Պլատվիլի Վիսկոնսինի համալսարան, և Ամերշթ քոլեջ։ Ավելի քան 150 գիտական աշխատությունների հեղինակ, որոնք հրատարկվել են 5 լեզուներով 12 երկրներում։ Աշխատությունները նվիրված են հումանիտար և սոցիալական գիտություններում միջառարկայական ուսումնասիրություններին՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով լայն պատմական համատեքստում Միջին Արևելքին և Հայաստանին։

Մահացել է 2020 թվականի օգոստոսի 1-ին կորոնավիրուսի հետ կապված բարդությունների պատճառով։

Կրթություն
----------

Գրեգորի Արեշյանը բակալավրի և մագիստրոսի կոչում է ստացել Երևանի պետական համալսարանում, որտեղ սովորել է 1966-1973 թվականներին։ 1973 թվականից մինչև 1975 թվականը Գրեգորի Արեշյանը իր դոկտորանտուրան շարունակել է Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանում, ղեկավարը՝ Բորիս Պիոտրովսկի։ Գիտական թեզը՝ «Երկաթը Հին Արևմտյան Ասիայում»։

Գրիգոր Արեշյանը տիրապետել է անգլերեն, ռուսերեն, հայերեն, գերմաներեն, ֆրանսերեն, լատիներեն, թուրքերեն, գրաբար լեզուներին և ուրարտական սեպագրերին։

Ֆեստշրիֆտ
---------

2017 թվականին Արեշյանի պատվին լույս է տեսել ֆեստշրիֆտ «*Bridging Times and Spaces: Papers in Ancient Near Eastern, Mediterranean and Armenian Studies*» վերնագրով։ Հատորի խմբագիրներն էին Արեշյանի նախկին ուսանող Պողոս Ավետիսյանը և Երվանդ Գրեկյանը։

Տես նաև
-------

* Արենի -1 կոշիկ
* Արենի -1 գինեգործությունը

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2
2. ↑  «ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիա»։ *www.sci.am*։ Վերցված է 2020-08-03
3. ↑  «Ancient Shoe Steps up Archaeological Insight -- Sott.net»։ *Sott.net*։ Վերցված է 9 April 2018
4. ↑  Squires Nick (9 April 2018)։ «World's earliest known winery discovered in Armenia»։ Վերցված է 9 April 2018
5. ↑  «Կորոնավիրուսից մահացել է հայտնի հնագետ Գրիգոր Արեշյանը»։ *Sputnik Armenian*։ Վերցված է 2020-08-03
6. ↑  «In Memoriam: Dr. Gregory Areshian -- evnreport.com»։ *evnreport.com*։ Վերցված է 22 August 2020
7. ↑  «Archaeopress: Publishers of Academic Archaeology»։ *www.archaeopress.com*։ Վերցված է 9 April 2018

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ՀՀ ԳԱԱ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Արմենիապեդիա |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1050807626 · LCCN: n2010006735 · VIAF: 308216687 · WorldCat VIAF: 308216687 |

 |
գերմանական բացիկ1888 թ. գերմանական բացիկ
**«Իմ կինն ու զոքանչը»** (անգլ.՝ My Wife and My Mother-in-Law), հայտնի կրկնակի պատկեր, որտեղ կարելի է տեսնել և՛ աղջկա, և՛ ծեր կնոջ (համապատասխանաբար կնոջ և զոքանչի)։

Պատմություն
-----------

Բրիտանացի ծաղրանկարիչ Վիլյամ Հիլլը (1887—1962) 1915 թվականի նոյեմբերի 6-ին ամերիկական երգիծական ամսագրում հրապարակել է «Իմ կինն ու զոքանչը» վերնագրով կրկնակի պատկերը։ Պատկերի վրա մակագրված էր. «Նրանք երկուսն էլ այս նկարում են. գտե՛ք»։ Այնուամենայնիվ, այսպիսի պատկերի ամենահին օրինակն է 1888 թվականին լույս տեսած գերմանական մի բացիկ։

1930 թվականին Էդվին Բորինգը պատկերը ներկայացրել է հոգեբաններին՝ «Նոր երկիմաստ պատկեր» (անգլ.՝ A new ambiguous figure) վերնագրով։ Դրանից հետո պատկերը հայտնվել է դասագրքերում և փորձարարական ուսումնասիրություններում։

Նկարի ընկալումն ըստ դիտողի տարիքի
---------------------------------

Ավստրալիայի Ֆլինդերսի համալսարանի հետազոտողների թիմը բացատրել է, թե ինչու են մարդիկ տարբեր պատկերներ տեսնում «Իմ կինն ու զոքանչը» նկարում։ Նրանք հարցում են անցկացրել 18 տարեկանից բարձր 22 երկրներից 666 մարդկանց շրջանում, սակայն հետագայում ընտրանքում մնացել են միայն 33 տարի միջին տարիքով և 18-ից 68 տարեկան ԱՄՆ-ի 393 քաղաքացիների արդյունքները (242 տղամարդ և 141 կին)։ Նրանց կես վայրկյան ցույց են տվել նկարը և հարցրել, թե ինչ տարիքի մարդ է պատկերված։

Մասնագետները պարզել են, որ նկարի ընկալումը կախված է հարցվողի տարիքից. մինչև 30 տարեկան մարդիկ վստահ են եղել, որ նկարում պատկերված է երիտասարդ աղջիկ, իսկ մյուսները պատասխանել են, որ տեսել են տարեց տիկնոջ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «My wife and my mother-in-law. They are both in this picture – find them»։ *Prints & Photographs Online Catalog*։ Library of Congress։ Վերցված է հոկտեմբերի 9, 2011
2. ↑  Weisstein Eric W.։ «Young Girl-Old Woman Illusion»։ *MathWorld*։ Վերցված է հոկտեմբերի 9, 2011
3. ↑  Botwinick Jack (June 1961)։ «Husband and Father-in-Law—A Reversible Figure»։ *The American Journal of Psychology* **74** (2)
4. 1 2  «Раскрыта загадка известнейшей оптической иллюзии»

Արտաքին հղումներ
----------------

* Perception of an ambiguous figure is affected by own-age social biases
Խանութ և լցակայան Գոմսյոյում
**Գիմսյոյ** , Նորվեգիայի վարչական միավորներից մեկն է, գյուղ Նուրլանում։ Գիմսյոյը հիմնականում համընկնում է Գիմսյոյ կղզու հետ որպես Աստվագոյա մեծ կղզու մի մաս։ Երկուսն էլ գտնվում են Լոֆոտենյան կղզեխմբում։

Գիմսյոյ գյուղը հայտնի է նաև Գիմսյոյսանդ անունով։ Համայնքը գտնվում է Գիմսյոյի հյուսիսարևելյան և Saupsted-ի և Vinje-ի հարավարևելյան մասում։ Գյուղում է գտնվում Գիմսյոյի եկեղեցին։ Եկեղեցին կառուցվել է փայտից։ Այն օծվել էր 1876 թվականի հոկտեմբերի 18-ին և ուներ 300 նստատեղ։ 1887 և 1906 թվականների փոթորկից հետո վերանորոգվել էր, նաև վերակառուցվել էր 1954-1955 թվականներին։

Պատմություն
-----------

Գիմսյոյի մունիցիպալիտետը հիմնադրվել է 1856 թվականին, երբ բաժանվել է Vagan-ից։ Նախապես Գիմսյոյը ունեցել է 987 բնակիչ։ 1964 թվականի հունվարի 1-ին այն ձուլվել է Սվոլվերի հետ։ Նախքան միավորվելը Գիմսյոյն ուներ 1.551 բնակիչ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Store norske leksikon։ «Gimsøy» (Norwegian)։ Վերցված է 2012-07-18
2. ↑  Jukvam Dag (1999)։ «Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen» (Norwegian)։ Statistisk sentralbyrå

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |
**Գրիգոր Չուբարյան փողոց**, փողոց Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանի Այգեստան թաղամասում։ Անվանումն ստացել է հայ իրավաբան, հասարակական, քաղաքական գործիչ, ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ Գրիգոր Չուբարյանի պատվին։

Տվյալներ
--------

Սկսվում է Շարա Տալյան փողոցից, ձգվում դեպի հարավ-արևմուտք՝ հասնելով Ֆիզկուլտուրնիկների փողոցի թիվ 40 և 38 շենքերի մոտ։ Գտնվում է Ալեք Մանուկյան փողոցի թիվ 7 շենքի բակում։

Նախկինում կոչվել է Այգեստանի 3-րդ փողոց։ Ներկայիս անվանումն ստացել է Երևանի ավագանու 2022 թվականի մարտի 15-ի որոշմամբ, որով Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական շրջանի Այգեստան թաղամասի մի շարք փողոցներ անվանակոչվել են մեծանուն համալսարանականների անուններով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Երևան քաղաքի հասցեների տեղեկատու, Երևան, 1983, էջ 373, Երևան քաղաքի փողոցների անվանումները
2. ↑  «Երևանի Այգեստանի 8 փողոցներ նոր անուններ կունենան՝ Մանուկ Աբեղյան, Նիկոլ Աղբալյան, Սերգեյ Մերգելյան, Գևորգ Ջահուկյան»։ *news.am* (հայերեն)։ Վերցված է 2022 թ․ դեկտեմբերի 29  CS1 սպաս․ հայերենը նշված է (link)
**Դորնոխ** (անգլ.՝ Dornoch, անգլա-շոտլ.՝ Dornach, գաել.՝ Dòrnach), քաղաք, Շոտլանդիայի հյուսիս։ Նախկինում եղել է Սատերլանդի կենտրոն։ Այժմ մտնում է Հայլենդ շրջանի մեջ։

Քաղաքի բնակչությունը 2016 թվականի հաշվով կազմում է 1260 մարդ։

Քաղաքում կա նաև խոտածածկ օդային գոտի, որը հարմար է փոքր ինքնաթիռների և ուղղաթիռների համար։

Դորնոխ անվանումը նշանակում է խճճված տեղ, այսինքն տարածքը պարունակում է բռունցքի չափ, որը կարող է օգտագործվել որպես զենք։ 2005 թվականի հունվարի 13-ին Դորնոխին շնորհվեց Ֆիրիտրա Թաուն քաղաքի կարգավիճակ։

Տաճար
-----

Դորնոխի տաճարը
Դորնոխյան ամրոցում կնքվել է Մադոննայի որդին, այն օրը երբ տեղի է ունեցել Մադոննայի ամուսնությունը մոտակա Սկիբո ամրոցում։ 2010 թվականի սեպտեմբերի 25-ին տաճարում տեղի է ունեցել բրիտանացի դերասանուհի Թալուլա Ռայլիի և ամերիկացի միլիարդատեր Իլոն Մասկի ամուսնությունը։

Դորնոխը հանրաճանաչ մշակույթում
------------------------------

Ռոսամանդ Պիլչերի վերջին վեպը՝ Ձմեռային արևադարձը հիմնականում Դորնոպխի մոտակայքում է գրված։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  The population of all council areas in Scotland.(չաշխատող հղում)
2. ↑  «St Trinians star Talulah Riley marries internet millionaire in fairytale Highland wedding»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-05-21-ին։ Վերցված է 2013-05-15
**Գիորգի Մազնիաշվիլի** (հայտնի է նաև որպես **Գիորգի Մազնիև**, վրաց.՝ გიორგი მაზნიაშვილი, ապրիլի 6, 1872(1872-04-06), Կասպիի մունիցիպալիտետ, Շիդա Քարթլիի մարզ, Վրացական ԽՍՀ - դեկտեմբերի 16, 1937(1937-12-16) կամ 1937, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի գեներալ, Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետության զորապետ։ Գիորգիևյան խաչի և Վրաստանի ազգային հերոսի շքաշանների դափնեկիր։

Ծառայել է ռուսական կայսերական բանակում։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1872 թվականին Ռուսական կայսրության Կասպիական մարզում (Ներկայիս Վրաստանի Շիդա Քարթլիի մարզ)։ Ստացել է ռազմական կրթություն Ռուսաստանում։ Մասնակցել է ռուս-ճապոնական պատերազմին, որտեղ վիրավորվել է։ Հիվանդանոցում նրա կարիքները հոգում է Ռուսաստանի կայսր Նիկոլայ II-ի դուստրը։ Հիվանդանոցում նրան այցելել է Նիկոլայ II-ը և տեղում հանձնել Գիորգիևյան խաչը։ Կայսրը նաև նրան հրավիրել է ռուսական արքունիքում պալատական աշխատանքի։ Այդ պատերազմում 1918 թվականի մարտի 3-ին կնքվում է Բրեստ-Լիտովսկի պայմանագիրը, ըստ որի Ռուսաստանը կորցրեց Մերձբալթիկան և Բելառուսի մի մասը, Կովկասում Թուրքիային անցավ Կարսը, Արդահանը, Բաթումը։ Գրավելով Բաթումը, թուրքական զորքերը մտան նաև Փոքի, որտեղ նրանց Գիորգի Մազնիաշվիլիի զորքերը դիմադրություն ցույց տվեցին նրանց։

1918 թվականի հունիսին նշանակվել է Աբխազիայի գեներալ-նահանգապետը։ Աբխազիայում Գիորգիա Մազնիաշվիլին մասնակցել է բոլշևիկների մղած կռիվներին։

Մասնակցել է հայ-վրացական պատերազմին։

Վրաստանի խորհրդայնացումից հետո պաշտոնաթող է եղել, և մշտապես պլանավորել է Վրաստանի անկախ պետության ստեղծման մասին պլան։

Վրաստանը մտածելով, որ Հայաստանի Առաջին Հանրապետությունը շուտով կնվաճվի Թուրքիայի կողմից, որոշում է տարածքային ձեռքբերումներ ունենալ։ Գիորգի Մազնիաշվիլին նշանակվում է վրացական զորքերի հրամանատար։ Մազնիաշվիլին Լոռին ռազմակալելու նպատակով վրացական 7000-անոց զորքերը մտցրեց Հայաստան։

Ռազմական գործողությունների հետևանքով ստեղծվեց Լոռու չեզոք գոտին։

1923 թվականին, որպես ժողովրդի թշնամի նա ձերբակալվել է խորհրդային իշխանությունների կողմից և «ռազմական կենտրոնի» մեղադրանքով դատապարտվել է մահվան։

Երկու տարի անց նա փախել է բանտից և տեղափոխվել Իրան։ Որոշ ժամանակ Իրանում ապրելուց հետո տեղափոխվում է Ֆրանսիա և ապրում Փարիզում։

Խորհրդային իշխանությունների հետ երկար բանակցություններից հետո Գիորգի Մազնիաշվիլին վերադառնում է Կովկաս (Անդրկովկասյան Դեմոկրատական Ֆեդերատիվ Հանրապետություն)։

1937 թվականին հերթական անգամ բանտարկվել է և բանտում մահացել է։ Շիրիմի տեղը անհայտ է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Mikheil Saakashvili – Georgia will not kneel, or lick the conqueror’s boots»։ InterPressNews։ 2013 թ․ հոկտեմբերի 26։ Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 14
2. ↑  Ministry of Internal Affairs of Georgia (July 2008), *The Archival Bulletin *#2, pp. 10-15* Archived 2011-07-21 at the Wayback Machine.*
3. ↑  Soldiers Memories (In Georgian) (չաշխատող հղում)
**Ինգրես** (անգլ.՝ ingress — մուտք) բազմամասնակցային դերակատարման խաղ է, որը մշակել է Niantic Labs ընկերությունը Գուգլի համար և որը աշխատում է Անդրոիդ և iOS համակարգերում։

Պաշտոնապես թողարկվել է նոյեմբերի 16 2012 թվականին։ Վիրուսային գովազդը թողարկվել է նոյեմբերի 8-ին։ Որոշ տեղեկություններ խաղի մասին հայտնվել են դեռևս 2011 թվականի հուլիսի 12-ին San Diego Comic-Con International պարբերականում։ Google-ի աշխատողները այս խաղի թեստավորումն են անցկացրել առնվազն 6 ամիս։ Ներկա պահին բեթա-թեստավորումը ավարտված է և խաղը հասանելի Google Play-ում, իսկ գրանցումը բաց է բոլորի համար։. 2014 թվականի հուլիսի 14-ին AppStore-ում հասանելի դարձավ խաղի iOS տարբերակը։

2014 թվականին խաղը ընդգրկում էր 2 000 000 խաղացող ամբողջ աշխարհում։.

Խաղի ընթացքը
------------

Քայլելով իրական աշխարհում իրենց բջջային սարքերով, խաղի վիրտուալ աշխարհում խաղացողները պետք է գրավեն պորտալներ, որոնք իրական աշխարհում ինչ-որ տեսարժան վայրեր են։ Պորտալները ավելացվում են խաղացողների կողմից։ Որպեսզի գրավեն պորտալները և կատարեն խաղի մնացած գործողությունները օգտագործվում է այսպես կոչված ՛՛՛էկզոտիկ նյութ՛՛՛ (XM, eXotic Matter)։ Նյութը կուտակվում է պորտալներում և նաև հայտնվում է մարդկանց զանգվածների շուրջ բոլորը, օրինակ, ավտոբուսի կանգարներում։

Խմբեր (ֆրակցիաներ)
------------------

Խաղում կան երկու ֆրակցիաներ. «Enlightened» (Լուսավորիչներ), որոնց գույնը վառ կանաչն է և «Resistance» (Ընդիմադիրներ), որոնց գույնը խաղում կապույտն է։ Ֆրակցիաները չեն տարբերվում իրենց խաղի ոճով՝ միայն գաղափարով և իրենց դերով խաղի սյուժեի մեջ։

Խաղի քարտեզի վրա խացողը ներկայացված է 40 մետր շարավիղ ունեցող շրջանով։ Քարտեզի վրա պատկերված են տների և ճանապարհների ուրվագծերը, նյութի լուսավոր կետեր, պորտալներ, կապեր, դաշտեր և բանակիներ։ Պորտալները, կապերը և դաշտերը ունեն իրենց ֆրակցիայի գույնը։ Իր գործողությունների մեծ մասի համար խաղացողը ստանում է AP՝ Գործողության Միավորներ (Action Points)։ Նա հավաքում է միավորները և ավելացնում իր մակարդակը, ինչպես նաև ստանում է ավելի բարձր մակարդակի առարկաներ օգտագործելու հնարավորություն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Ingress
2. ↑  Google ARG Hints at Niantic Labs Conspiracy | Wired Magazine | Wired.com
3. ↑  Ingress — Android Apps auf Google Play
4. ↑  Dean Takahashi (9 февраля 2014)։ «Google Niantic’s Ingress aims to make gamers thinner and more social in the real world (interview)»։ VentureBeat։ Վերցված է 2014-02-13

Արտաքին հղումներ
----------------

* - ինչպես խաղալ (ռուս.)
**Ինգրիդա Շիմոնիտե** (լիտ.՝ Ingrida Šimonytė, նոյեմբերի 15, 1974(1974-11-15), Վիլնյուս, Լիտվական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), լիտվացի կին պետական, քաղաքական գործիչ, 2020 թվականի նոյեմբերի 24-ից երկրի վարչապետն է։ 2009-2012 թվականներին եղել է Լիտվայի ֆինանսների նախարարը, իսկ 2019 թվականի Լիտվայի նախագահական ընտրություններին՝ Պահպանողական կուսակցությունը ներկայացնող թեկնածու։

Կենսագրություն
--------------

Ինգրիդա Շիմոնիտեն ծնվել է 1974 թվականի նոյեմբերի 15-ին Վիլնյուսում։ Ավարտել է Վիլնյուսի համալսարանը՝ տնտեսագիտական ֆակուլտետի բիզնես կառավարման ոլորտում ստանալով բակալավրի աստիճան։ Բիզնես կառավարման մագիստրոսի աստիճան ստացել է Ստոկհոլմի տնտեսագիտական դպրոցում։

1997-2001 թվականներին աշխատել է Լիտվայի ֆինանսների նախարարության հարկային բաժնում։ 2004-2009 թվականներին ֆինանսների նախարարության քարտուղարն էր։ 2013 թվականին նշանակվել է Լիտվայի բանկի վարչության նախագահի տեղակալ։ Աշխատանքային պարտականությունների կատարմանը զուգահեռ տնտեսագիտություն է դասավանդել Միջազգային հարաբերությունների և քաղաքական գիտությունների ինստիտուտում, ինչպես նաև պետական ֆինանսներ՝ ISM մենեջմենթի և էկոնոմիկայի համալսարանում։ Հրաժարական է տվել 2016 թվականի հոկտեմբերի 31-ին՝ Վիլնյուսում Անտակալնիսի ընտրատարածքից Սեյմի պատգամավոր ընտրվելու կապակցությամբ։

2018 թվականի նոյեմբերի 4-ին 78.71 % արդյունքով հաղթել է փրայմերիզում (բաց նախնական ընտրություն) որպես 2019 թվականի Լիտվայի նախագահական ընտրություններում Հայրենիքի միություն-Լիտվայի քրիստոնյա դեմոկրատների թեկնածու՝ առաջ անցնելով իր մրցակցից՝ դիվանագետ Վիգաուդաս Ուշացկասից։

Համաձայն 2018 թվականի նոյեմբերի 9-26-ը *Baltijos tyrimai* ընկերության անցկացրած հարցման՝ Շիմոնիտեի նախագահական վարկանիշը կազմում է 18,7 % և ունի աճման միտում։ Սակայն նա դեռ երկրորդ տեղում է՝ հետ մնալով 23,2 % արդյունք ունեցող Գիտանաս Նաուսեդայից։

2020 թվականի հոկտեմբերի խորհրդարանական ընտրություններում տարած հաղթանակից հետո Հայրենիքի միություն-Լիտվայի քրիստոնյա դեմոկրատներ կուսակցությունը, որի ցուցակը գլխավորել է Շիմոնիտեն, 2020 թվականի նոյեմբերի 25-ին Լիտվայի նախագահ Գիտանաս Նաուսեդան իր դեկրետով (նույն օրը ուժի մեջ մտնող) Ինգրիդա Շիմոնիտեին նշանակել է վարչապետ։

Ամուսնացած չէ, երեխաներ չունի։ Բացի լիտվերենից ազատ տիրապետում է անգլերենին, ռուսերենին և լեհերենին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑
2. ↑  Ingrida Šimonytė - Members of the Seimas
3. 1 2
4. ↑  «Լիտվայի խորհրդարանը հաստատել է երկրի նոր վարչապետին՝ Ինգրիդա Շիմոնիտեին»։ *Լուրեր Հայաստանից | Shamshyan.com* (հայերեն)։ Վերցված է 2020-11-30  CS1 սպաս․ հայերենը նշված է (link)
5. ↑  Prezidentinių reitingų staigmenos: nejudinamas lyderis jau tuoj gali pasikeisti
6. ↑  «Президент Литвы назначил Шимоните премьер-министром»։ *ru.delfi.lt*։ Delfi։ 2020-11-25։ Վերցված է 2020-11-29

Արտաքին հղումներ
----------------

* Անձնական կայքէջ(լիտվ.)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք · Թվիթթեր |
|  |
| Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | Ինստագրամ · ՅուԹյուբ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 1185987762 · VIAF: 6739154260487024480003 · WorldCat VIAF: 6739154260487024480003 |

 |