**«Բանալիների հանձնումը Պետրոս առաքյալին»**, Պետրո Պերուջինոյի ստեղծած որմնանկարը, որը նա նկարել է շուրջ 1482 թվականին։ Գտնվում է Վատիկանի Սիքստինյան կապելլայում։

Պատմություն
-----------

1480 թվականին Պերուջինոն զբաղվել է Հռոմում Սուրբ Պետրոսի հին բազիլիկի որմնանկարով։ Հռոմի Պապ Սիքստոս IV-ը գոհ էր նրա աշխատանքից և որոշել է նրան ներգրավել Վատիկանի պալատում նոր կապելլայի որմնանկարի ստեղծման աշխատանքում։ Աշխատանքի մեծ ծավալների պատճառով հետագայում Պերուջինոյին են միացել մի խումբ նկարիչներ Ֆլորենցիայից, այդ թվում՝ Սանդրո Բոտիչելլին, Դոմենիկո Գիրլանդայոն և այլք։

Նկարագրություն
--------------

Որմնանկարը Կապելլայի հյուսիսային պատի «Հիսուսի պատմությունների» մի մասն է և պատկերում է հատված Մաթևոսի ավետարանի 16-րդ գլխից, որտեղ Հիսուսը Սուրբ Պետրոսին է հանձնում երկնքի բանալիները, որոնք խորհրդանշում են մեղքերը թողնելու և դրախտ մտնելու իշխանությունը։ Ֆիգուրները առաջին պլանում բաժանված են երկու խմբի, որոնք կանգնած են խիտ շարքով այնպես, որ ձևավորվում են եզրազարդի նմանություն։ Հիմնական խումբը բաղկացած է առաքյալներից (Հուդա Իսկարիովտացին, որը Հիսուսից հետո հինգերորդն է ձախ կողմում), որոնք շրջապատում են Քրիստոսին, որը ոսկե և արծաթե բանալիները հանձնում է ծնկաչոք Պետրոսին։ Երկրորդ խումբը բաղկացած է հեղինակի ժամանակակիցներից (ներառյալ հենց նկարիչը՝ աջ եզրից 5-րդը)։

Հետին պլանում պատկերված են Հիսուսի կյանքից ևս երկու տեսարաններ՝ *Կեսարինը կեսարին* ձախ կողմում, և *Քրիստոսին քարերով հարվածելը* աջ կողմում։

Կենտրոնական շինությունը
Ֆիգուրների պատկերման ձևը ոգեշնչված է Անդրեա դել Վերոկկիոյից։ Առաքյալների, հատկապես Հովհաննես Աստվածաբանի ֆիգուրները, որոնք պատկերված են բարդ զգեստապատկերներով, երկար բաց թողնված մազերով, նրբագեղ դիրքով հիշեցնում են Թովմաս առաքյալին, որին նկարել է Վերոկկիոն Օրսանմիկելե եկեղեցում։։

Սողոմոնի տաճարը, որը պատկերված է սյունասրահներով ութանկյուն ռոտոնդայի տեսքով, գերիշխում է որմնանկարի կենտրոնում և ծառայում է որպես ֆոն ընթացիկ գործողությունների համար։ Նմանատիպ շենքը օգտագործվեկ է Պինտուրիկիոն (Պերուջինոյի աշակերտը) Բուֆալինի կապելլայի որմնանկարներում Սանտա Մարիա ին Արաչելիի բազիլիկում և Պերուջինոն «Մարիամի պսակադրությանը» որմնանկարում։

Հատված որմնանկարից
Հեղինակը մեծ ուշադրություն է դարձրել բնապատկերի մշակմանը՝ փորձելով հանդիսատեսի մոտ ստեղծել աշխարհի անսահմանության զգացողություն։ Ամպամած երկնքի և կապտամոխրագույն բլուրների ֆոնին փետրաձև ծառերով հնարքը հետագայում ընդունել են նաև այլ նկարիչներ, հատկապես Ռաֆայելը։

Լեգենդ
------

Գոյություն ունի նախանշան, որը կապված է որմնանկարի և պապական կոնկլավների հետ․ այն կարդինալը, որին վիճակահանությամբ տեղ կստանա որմնանկարի ներքևում, կընտրվի Հռոմի պապ։ Գրառումները ցույց են տալիս, որ դա արդարացի է առնվազն երեք պապերի՝ Կղեմես VII-ի, Հուլիոս II-ի և Պողոս III-ի վերաբերյալ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Make Lists, Not War — 2013.
2. ↑  Make Lists, Not War — 2013.
3. ↑  *Arnold V. Coonin* The Interaction of Painting and Sculpture in the Art of Perugino // *Artibus et Historiae*. — IRSA s.c. 2003. — В. 47. — Т. 24. — С. 103-104. — ISSN 0391-9064. — doi:10.2307/1483762
4. ↑  *D. S. Chambers* Papal Conclaves and Prophetic Mystery in the Sistine Chapel(անգլ.) // *Journal of the Warburg and Courtauld Institutes*. — 1978. — Т. 41. — С. 322-326. — doi:10.2307/750878

Գրականություն
-------------

* *Vittoria Garibaldi* Perugino // Pittori del Rinascimento. — Florence: Scala, 2004.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (օնլայն) |

 |