**«Խոհեմության այլաբանություն»** (իտալ.՝ Allegoria della Prudenza), նկար, որը վերագրվում է վենետիկցի նկարիչ Տիցիանին և նրա օգնականներին, նկարված է 1550-1565 թվականներին։ Նկարում պատկերված են երեք մարդկային գլուխներ, որոնք ուղղված են տարբեր ուղղություններով, նկարված են կենդանիների երեք գլուխների վրա՝ գայլի, առյուծի և շան։ Գտնվում է Լոնդոնի Ազգային պատկերասրահում։

Սյուժե և նկարագրություն
-----------------------

Սովորաբար նկարը մեկնաբանվում է մի քանի մակարդակներով։ Առաջին մակարդակում երեք մարդկային գլուխների տարբեր տարիքը խորհրդանշում է մարդու երեք տարիքները՝ ծերություն, հասունություն և երիտասարդություն առարկա, որը Տիցիանը պատկերել է 50 տարի առաջ իր «Մարդու երեք տարիքները» կինոնկարում (1512-1514)։ Նրանց նայած տարբեր ուղղությունները արտացոլում են ժամանակի երկրորդ, ավելի լայն հայեցակարգը` անցյալը, ներկան և ապագան։ Այս թեման կրկնվում է նաև կենդանիների գլուխներում. Երեք գլուխ ունեցող կենդանիներ (գայլ, առյուծ, շուն), որոնք խորհրդանշում են ժամանակի անցումը (անցյալ, ներկա, ապագա)։ Այս թեման կապված է Սերապիս աստծո հետ Մակրոբիուսի «Սատուրնալիա»-ում, և այն կրկնվում է, օրինակ, Ֆրանչեսկո Կոլոնայի «Պոլիֆիլոսի հիպներոտոմատիկա»-ում (1499), Պիերիո Վալերիանո Բոլցանիի «Հիերոգլիֆներ»-ում (1556) և Սեզարե Ռիպայի «Պատկերագրություն»-ում (1643)։ Երրորդ մակարդակը, որից նկարը ստացել է իր ներկայիս անվանումը, առաջարկվում է դիմանկարների վերևում հազիվ նկատելի գրությամբ.

> լատին․՝ EX PRÆTE / RITO // PRÆSENS PRVDEN / TER AGIT // NI FVTVRA / ACTIONĒ DE / TVRPET
> 
> 

Սա նշանակում է. «Հաշվի առնելով անցյալի սխալները ներկայում ՝ դուք չեք կարող վնասել ձեր ապագային»։

Ենթադրվում է, որ մարդկային դեմքերը տարեց Տիցիանի, նրա որդու՝ Օրացիոյի և նրա երիտասարդ եղբորորդու՝ Մարկո Վեչելլիոյի իրական դիմանկարներն են, ովքեր Օրացիոյի նման ապրել և աշխատել են Տիցիանի հետ։ Գերմանացի և ամերիկացի պատմաբան և արվեստի տեսաբան Էրվին Պանոֆսկին (1892-1968) ենթադրում է, որ կտավն անմիջականորեն կապված է բանակցությունների հետ, որոնք կապված են Տիցիանի ունեցվածքը երիտասարդ սերունդներին փոխանցելու հետ՝ նրա մոտալուտ մահվան լույսի ներքո։ Այսպիսով, կտավը ծառայում է որպես տեսողական խորհուրդ երեք սերունդներին՝ ժառանգության կառավարման գործում գործելու խոհեմությամբ։ Այնուամենայնիվ, Նիկոլաս Պենին շատ թերահավատորեն էր վերաբերվում այս ենթադրությանը և մատնանշում էր անհամապատասխանությունները մարդու գլուխների և մարդու արտաքին տեսքի այլ ապացույցների միջև։ Նա կասկածում էր, որ դա Տիցիանի ինչ-որ անձնական նախագիծ է, և կարծում էր, որ «ավելի հավանական է, որ նկարը պատվիրված է»։ Մյուսները նույնպես ունեն կարծիք, որ այս երեք գլուխները Տիցիանը և նրա ընտանիքը չեն։ Պատճառներից մեկն այն է, որ չկան Օրացիոյի կամ Մարկոյի դիմանկարները, ուստի դժվար է հաստատել, որ նրանք են։

Խոհեմության այլաբանության փոխարեն կտավի նշանակության հետագա բացատրությունը, ընդհակառակը, մեղքի և ապաշխարության այլաբանությունն էր։ Այս տեսանկյունից հավասարազոր կլիներ Տիցիանի խոստովանությունը, որ երիտասարդության և միջին տարիքում խելամիտ գործելու նրա անկարողությունը դատապարտում էր նրան տխուր ծերություն ղեկավարելուն։

Մյուս կողմից, նկարը բացատրվել է որպես պնդում, որ փորձը և ծերությունը բերող խոհեմությունը գեղարվեստական խտրականության և դատողության կարևոր կողմն է։ Այսպիսով, այս մեկնաբանության մեջ պատկերը հերքում է այն կարծիքը, որ ծերությունը գեղարվեստական նվաճումների թշնամին է։ Ավելի ընդհանուր մակարդակի վրա, Տիցիանի նկարը իր օգնականներ Օրազիոյի և Մարկոյի հետ նկարում նույնպես նախատեսված է պաշտպանել վենետիկյան արհեստանոցների ավանդույթների շարունակականության խոհեմությունը։

Պատմություն
-----------

Կտավը 1966 թվականին Լոնդոնի ազգային պատկերասրահին են նվիրել արվեստի դիլեր Դեյվիդ Կետսերը և նրա կինը՝ Բեթին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8
2. ↑
3. 1 2  «Описание картины «Аллегория благоразумия» Тициана». muzei.club. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 5-ին.(ռուս.)
4. 1 2  *An Allegory of Prudence*, National Gallery, Վերցված է 2019 թ․ մայիսի 28-ին
5. ↑  Penny, 2008, էջեր 236 to 242
6. ↑  Panofsky, 1955
7. ↑  Penny, 2008, էջ 241
8. ↑  Cohen, 2000, էջ 50
9. ↑  Cohen, 2000, էջ 46
10. ↑  Campbell, 2003, էջ 261

Գրականություն
-------------

* Campbell, Erin J. (2003), «Old Age and the Politics of Judgment in Titian's allegory of prudence», *Word and Image: A Journal of Verbal/Visual Poetry*, **19** (4)(չաշխատող հղում)
* Cohen, Simona (2000). «Titian's London "Allegory" and the three beasts of his "selva oscura"». *Renaissance Studies*. **14** (1) – via Jstor.
* Panofsky, Erwin; Saxl, Fritz (1926), «A Late-Antique Religious Symbol in Works by Holbein and Titian», *The Burlington Magazine*, vol. XLIX – via Jstor
* Panofsky, Erwin (1955). «Titian's *Allegory of Prudence*:a Postscript». *Meaning in the Visual Arts*. University Press.
* Penny, Nicholas (2008), *The Sixteenth-Century Italian Paintings*, National Gallery Catalogues (new series), vol. II, Venice 1540–1600, National Gallery Publications Ltd, ISBN 978-1-85709-913-3

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Խոհեմության այլաբանություն (նկար)» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | RKDimages |

 |