recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Երևանի Էռնստ Թելմանի անվան թիվ 13 դպրոց**, հանրակրթական դպրոց Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանում։

Պատմություն
-----------

Դպրոցը կառուցվել է 1932 թվականին Երևանի «Նոր թաղ» կոչվող թաղամասում։ 1933 թվականին անվանակոչվել է Գերմանիայի կոմունիստական կուսակցության առաջնորդ Էռնստ Թելմանի անունով։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին որպես հոսպիտալ ընդունել է հազարավոր վիրավորների։ 1986 թվականին Կոմունիստական Կուսակցության շրջանային կոմիտեի որոշմամբ դպրոցի հին շենքը քանդվել է` տեղը նորը կառուցելու նպատակով, իսկ դպրոցն իր 450 աշակերտներով զբաղեցրել է Վլադիմիր Մայակովսկու անվան դպրոցի մի մասնաշենքը։ Դպրոցի կառուցումը ձգձգվել է և 1992 թվականի հոկտեմբերի 5-ին դպրոցի նորակառույց շենքը դարձել է անկախ Հայաստանի առաջին դպրոցական կառույցը (ճարտարապետ՝ Լևոն Ղալումյան, Միջազգային ճարտարապետական ակադեմիայի մրցանակ)։

Հուշարձան՝ նվիրված Կարո Քահքեջյանին Երևանի Էռնստ Թելմանի անվան թիվ 13 դպրոցի բակում
Դպրոցում գործում է «Հայ Ասպետ» կրթադաստիարակչական բարեգործական հիմանդրամը։ 2013 թվականի հունիսի 26-ին դպրոցի բակում «Հայ ասպետ» հիմնադրամը Կարո Քահքեջյանի մարտական ընկերների հետ բացել է հերոսի հուշակոթող-աղբյուրը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայության դպրոցներ
2. ↑  "Schools of Yerevan | ognirdprocid.am". *www.ognirdprocid.am*. Retrieved 2016 թ․ օգոստոսի 13.(չաշխատող հղում)
3. ↑  "«ՀԱՅ ԱՍՊԵՏ»". *hayaspet.am*. Արխիվացված է the original 2016 թ․ հոկտեմբերի 13-ին. Retrieved 2016 թ․ օգոստոսի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  "Իմ կուսակցությունն իմ հայրենիքն է. բացվեց Սպիտակ Արջի հուշակոթողը | Ռազմ.info". Retrieved 2016 թ․ օգոստոսի 13.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայքը Archived 2017-03-02 at the Wayback Machine.
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Էդուարդ Աղայան (այլ կիրառումներ)

**Էդուարդ Մակարի Աղայան** (հոկտեմբերի 19, 1936(1936-10-19), Վոլգոգրադ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - 1993, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան), հայ քանդակագործ։

Կենսագրություն
--------------

Էդուարդ Աղայանը ծնվել է Ստալինգրադում 1936 թվականին։ 1946 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Հայաստան։ 11 տարեկանից զբաղվել է քանդակագործությամբ։ 1953-1957 թվականներին սովորել է Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարանում։ 1957-1964 թվականներին Լենինգրադի Իլյա Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտում (1964 թվականին ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ Անուշկինի արվեստանոցում), 1967 թվականին՝ ԽՍՀՄ նկարիչների ակադեմիայի ստեղծագործական արվեստանոցում (ասպիրանտուրա) ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ Նիկոլայ Տոմսկու ղեկավարությամբ։ 1967 թվականից եղել է Ռուսաստանի նկարիչների միության անդամ։

Աշխատանքները գտնվում են Ռուսաստանի թանգարաններում (մասնավորապես, Սանկտ Պետերբուրգի քաղաքային քանդակագործության և Ռուսական թանգարաններում) ինչպես նաև արտերկրում։  

Մահացել է 1993 թվականին։ Թաղված է Սմոլենսկի հայկական գերեզմանոցում։

Ցուցահանդեսներ
--------------

1956 թվականից մասնակցել է հանրապետական, միութենական, միջազգային ցուցահանդեսներին (Ֆրանսիա, Գերմանիա, Բելգիա, Կուբա, Հունգարիա, Բուլղարիա). 1978 թվականին Լենինգրադում բացվել է Աղայանի առաջին ցուցահանդեսը (Ամառային այգի, Ռուսաստանի տաղավար)։

Ստեղծագործություններ
--------------------

Ստեղծագործել է մոնումենտալ, դեկորատիվ քանդակագործության, ինչպես նաև դիմաքանդակի բնագավառում։ Տեղադրված աշխատանքներ ունի Օմսկում, Սևերոդվինսկում (Ռուսաստան), Երևանում (Հայաստան), Ռիբնիցայում (Մոլդովա), Սալավատում (Բաշկորոստան)։  

Գործերից են՝

* «Քոչարի»
* «Մեսրոպ Մաշտոց»
* «Սայաթ-Նովա»
* «Մարտիրոս Սարյան»
* «Համագործակցություն»
* «Մարդկային կյանք»
* «Վիսոցկու հիշատակին»
* «Սխրանք» գյուղ Մարտիշկինո, 1984 թ.
* «Հարձակում», Գոստիլիցյան մայրուղում, 1969 թ.
* «Մանկության հեքիաթներ» Կոլոլևա փողոցում
* «Երազ» 1969 թ.
* Սերգեյ Պրոկոֆևի հուշատախտակը Իզմայլովյան 1 պողոտայում
* «Ռուսական նավատորմի ստեղծողներին» արձանախումբը «Մերձբալթիկա» հյուրանոցի առջև դարձել է ծովային նավատորի խորհրդանիշը Սանկտ Պետերբուրգում
* «Հայաստան» 1976 թ.
* «Օրփեոս»
* «Պրոմեթևս»
* «Օլգա Բերգոլց»

Դիմաքանդակներ՝

* «Տիեզերագնաց Ա. Գ. Նիկոլաևի դիմաքանդակը»
* «Ալեքսանդր Պուշկին»
* «Պյոտր Չայկովսկու դիմաքանդակը»
* «Հնագետ Կոմովոյի դիմաքանդակը»

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Էդուարդ Մակարի Աղայան". Արխիվացված է the original 2012 թ․ մարտի 27-ին. Retrieved 2014 թ․ հոկտեմբերի 24. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
2. ↑  "Էդուարդ Աղայանի ստեղծագործական գործունեությունը". Արխիվացված է the original 2015 թ․ հունիսի 29-ին. Retrieved 2015 թ․ մարտի 16. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
**Պոսկայու** (ռուս.՝ Поскаю), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Կիպիևայու գետի ձախ ափին՝ 17 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 32 կմ։ Գետաբերանից 11 կմ հեռավորության վրա, աջ ափին թափվում է գետ՝ Դզյոդզեգյոլ։ Գետաբերանից 18 կմ հեռավորության վրա, ձախ ափին թափվում է գետ՝ Վեսկիդ Վոժ։ Գետաբերանից 7 կմ հեռավորության վրա, աջ ափին թափվում է գետ՝ Իդժիդ Շոր։

Ջրագրության տվյալներ
--------------------

Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050300112103000075045
* Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103007504
* Ավազանի կոդը — 03.05.03.001
* Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
* Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  "Պետական ջրային տվյալների գրանցում ըստ Ռուսաստանի Դաշնության:Պոսկայու". Արխիվացված from the original on 2012 թ․ օգոստոսի 10. Retrieved 2015 թ․ հուլիսի 30.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames · ГВР |

 |
**Զդենեկ Կեպակ** (չեխ․՝ Zdeněk Kepák, դեկտեմբերի 24, 1937(1937-12-24), Բռնո, Չեխոսլովակիա - հուլիսի 28, 2022(2022-07-28)), չեխոսլովակ հոկեյիստ, կենտրոնական հարձակվող, Չեխոսլովակիայի հնգակի չեմպիոն, Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի եռակի հաղթող, աշխարհի առաջնության կրկնակի արծաթե մեդալակիր։

Կենսագրություն
--------------

Զդենեկ Կեպակն իր խաղային կարիերան սկսել է 1955 թվականին «Սպարտակ Կռալովո պոլե» ակումբում։ «ԶԿԼ Բռնո» ակումբում տաս տարի խաղալուց հետո նա հայտնիություն է ձեռք բերել։ Այդ ընթացքում նա դարձել է Չեխոսլովակիայի հնգակի չեմպիոն, Չեխոսլովակիայի լիգայի եռակի արծաթե և կրկնակի բրոնզե մեդալակիր, ինչպես նաև երեք անգամ նվաճել է Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթը։ Հոկեիստն իր կարիերան ավարտել է 1972 թվականին, վերջին մրցաշրջանը խաղացել է «Զլին» ակումբում։

1961-1965 թվականներին հանդես է եկել Չեխոսլովակիայի ազգային հավաքականում, որտեղ 1961 և 1965 թվականներին դարձել է աշխարհի առաջնության արծաթե մեդալակիր։

Իր խաղային կարիերայի ավարտից հետո զբաղվել է մարզչական աշխատանքավ․ 1972-1993 թվականներին նա մարզել է «Մորավիա Օլոմոուց», «ՏԵ Գոթվալդով», «Զեթոր Բռնո», «Գոդոնին» ակումբները։

Նվաճումներ
----------

1961 և 1965 թվականների աշխարհի առաջնությունների արծաթե մեդալակիր

 1961 թվականի Եվրոպայի չեմպիոն

 1965 թվականի Եվրոպայի առաջնության արծաթե մեդալակիր

 1966—1968 թվականների Չեխոսլովակիայի լիգայի եռակի արծաթե մեդալակիր

 1968, 1969 և 1971 թվականների Չեխոսլովակիայի առաջնությունների եռաակի արծաթե մեդալակիր

 1967 և 1970 թվականների Չեխոսլովակիայի առաջնության կրկնակի բրոնզե մեդալակիր

Վիճակագրություն
---------------

* Չեխոսլովակիայի առաջնություն՝ 464 խաղ, 321 միավոր (188 գոլ + 133 գոլային փոխանցում)
* Չեխոսլովակիայի հավաքական՝ 25 խաղ, 6 գոլ
* Ընդհանուր կարիերա՝ 489 խաղ, 194 գոլ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  Evidence zájmových osob StB
2. 1 2  Zemřel Zdeněk Kepák (†84). Člen úderné řady získal v Brně pět titulů (չեխերեն) — 2022.
3. ↑  "Starty hráčů: Reprezentace | Hokej.cz - web českého hokeje". Hokej.cz. Արխիվացված է the original 2019 թ․ հունվարի 8-ին. Retrieved 2019 թ․ հունվարի 5. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Кубок Европейских Чемпионов по хоккею с шайбой (мужчины)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Elite Prospects (խաղացող) |

 |
**Էլման Սիրաջ օկլի Ռուսթամով** (ադրբ.՝ Elman Sirac oğlu Rüstəmov, հունիսի 29, 1952(1952-06-29), Ջեբրաիլի շրջան (Ադրբեջանական ԽՍՀ), Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), Ադրբեջանի Հանրապետության Կենտրոնական բանկի նախկին նախագահ, Ադրբեջանի շախմատի ֆեդերացիայի նախագահ։

Կենսագրություն
--------------

Էլման Ռուսթամովը ծնվել է 1952 թվականին Ջաբրայիլի շրջանում։ 1973 թվականին ավարտել է Դ. Բունյադզադեի անվան Ադրբեջանի ազգային տնտեսության ինստիտուտը։

1973 թվականին նա սկսել է աշխատել որպես տնտեսագետ ՝ Ադրբեջանական ԽՍՀ Պետպլանավորման կոմիտեին կից Տնտեսագիտության հետազոտական ինստիտուտում։

1974-1975 թվականներին նա ծառայել է բանակում։

1975-1978 թվականներին սովորել է ասպիրանտուրայում։

1978-1980 թվականներին աշխատել է որպես Ադրբեջանի ԽՍՀ արդյունաբերության նախարարության Բաքվի տնտեսական բաժնի վարիչ։

1980-1990 թվականներին աշխատել է որպես ավագ տնտեսագետ, բաժնի վարիչ, Տնտեսագիտության գիտահետազոտական ինստիտուտում։

1986 թվականից տնտեսական գիտությունների թեկնածու է։

1991-1992 թվականներին աշխատել է ԱՀ նախագահի աշխատակազմում որպես ավագ խորհրդական։

1992 թվականի դեկտեմբերին նշանակվել է ԱՀ Ազգային բանկի նախագահի առաջին տեղակալ։

1993 թվականին ստացել է տնտեսական գիտությունների դոկտորի կոչում։ Նա բազմաթիվ գիտական հոդվածների և հրապարակումների հեղինակ է։

1995 թվականի հունվարին ԱՀ նախագահի հրամանով նշանակվել է ԱՀ Ազգային բանկի խորհրդի նախագահ։ 2022 թվականի ապրիլին ազատվել է այդ պաշտոնից։ Նրան փոխարինել է Թալեհ Քյազիմովը։

Ամուսնացած է. Ունի 3 երեխա։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Dr. Elman Sirac oğlu RÜSTƏMOV
2. ↑  Էլման Ռուսթամով
3. ↑  "Elman Rüstəmov - Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankının sədri". Արխիվացված է the original 2020 թ․ հոկտեմբերի 17-ին. Retrieved 2020 թ․ հոկտեմբերի 14. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
**Պլագիարիուս** (Plagiarius) կամ **Ոսկե քթով սև թզուկ** նվաստացուցիչ, ամենամյա մրցանակ դիզայնի լավագույն գրագողության համար, իր տեսակում «գրագողության Օսկար»։ Հիմնել է գերմանացի դիզայներ Ռիդո Բուսսեն 1978 թվականին։

Պատմություն
-----------

Արտադրության զարգացման ներկա տեմպերը խթան են հանդիսացել արտադրական գրագողությանը։ Ֆրանկֆուրտյան տոնավաճառում գերմանացի դիզայներ պրոֆեսոր Ռիդո Բուսսեն հայտնաբերել է իր Զյոնե (գերմ.՝ Soehnle) ընկերության համար ստեղծած խոհանոցային կշեռքի Հոնկոնգում արտադրված լիակատար նմանությամբ տարբերակը, որի արժեքը իրական կշեռքի ընդամենը 16%-ն էր կազմում։ Հաղթելով դատական գործընթացը` Բուսսեն հայտնաբերում է, որ այժմ ուրիշներն են գողացել կշեռքի դիզայնը։ Ազդվելով այս ամենից` նա որոշել է պայքարել ցանկացած գրագողության դեմ և սկսել է հավաքել նմանակություններ։ 1977 թվականից Բուսսեի առաջարկով գրագողերին հանձնվում է Պլագիարիուս մրցանակը՝ Ոսկե քթով սև թզուկը։

Պլագիարուս թանգարան
-------------------

Պլագիարուս թանգարան
Պլագիարուսի մրցանակը տալուց հետո՝ 2007 թվականից սկսած, գրագողության արդյունքն ու բնօրինակը ցուցադրվում են թանգարանում։ Թանգարանը Գերմանիայի Զոլինգեն քաղաքում է, բացվել է 2007 թվականի մարտի 26-ին։ Քաղաքի ընտրությունը իզուր չէ, քանի որ տեղական արտադրության դանակները, մկրատները և այլ կտրող-ծակող գործիքները ամենաշատ կեղծված արտադրանքներից մեկն են աշխարհում։ Պլագիարուսի թանգարանում։ Ցուցադրվում են ոչ միայն «մրցանակակիր» նմուշները։ Ցուցանմուշները սովորաբար ցուցադրվում են զույգ՝ ձախից բնօրինակը, աջից կեղծ տարբերակը։ Ցուցանմուշների լայն տեսականի կա՝ 350 զույգ, սկսած կահույքից և վերջացրած մանկական խաղալիքներով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Александр Меламед. "Чёрный гном отправляется в Китай". Журнал: Тайны 20-го века. Retrieved 2016 թ․ սեպտեմբերի 19.(չաշխատող հղում)
2. ↑  "Die Preisträger". Արխիվացված է the original 2013 թ․ հոկտեմբերի 11-ին. Retrieved 2016 թ․ սեպտեմբերի 19.
3. ↑  "Plagiarius или черный гном с золотым носом". livemaster.ru. Retrieved 2016 թ․ սեպտեմբերի 20.
4. ↑  "plagiarius.de: Aktionstag geistiges Eigentum" (PDF). Արխիվացված է the original (PDF) 2013 թ․ ապրիլի 12-ին. Retrieved 2016 թ․ սեպտեմբերի 20.
5. ↑  "Plagiarius: Counterfeiters profit at the cost of innovative companies". tabletopjournal.com. Retrieved 2016 թ․ սեպտեմբերի 20.
6. ↑  Caroline Helmenstein: "Das Museum Plagiarius in Solingen" Archived 2009-06-08 at the Wayback Machine. in: archimaera (Heft 2/2009).
**Պիրոտի հունական զինվորական գերեզմանոց** (հուն․՝ Ελληνικό στρατιωτικό κοιμητήριο του Πίροτ), զինվորական գերեզմանատուն, որը գտնվում է Սերբիայի Պիրոտ փոքրիկ քաղաքում՝ Բուլղարիայի հետ սահմանից մի փոքր հեռավորության վրա։

Գերեզմանատանը հանգչում են Առաջին համաշխարհային պատերազմում կռվող հունական 3-րդ հետևակային դիվիզիայի 358 զինվորների աճյուններ։ Հույն զինվորները մահացել են գերմանացիների և բուլղարացիների դեմ մղվող մարտերի ժամանակ, որոնց նպատակն էր պահպանել Սերբիայի տարածքային ամբողջականությունը։ Պիրոտի գերեզմանոցին կից գործում է նաև սերբական գերեզմանոց, որտեղ թաղված են 7610 սերբ զինվորներ։

Գերեզմանատանը կանգնեցված է հույն-սերբական բարեկամությունը խորհրդանշող հուշակոթող։

Պատմություն
-----------

Հունական 3-րդ հետևակային դիվիզիայի սպաներն ու զինվորները զոհվել են Պիրոտի ճակատամարտում։ Նրանց մի հասն էլ մահացել է 1918-1919 թվականներին Եվրոպայում տարածված իսպանական գրիպից։ Նրանց աճյունները թաղված են տարածաշրջանի մի շարք գերեզմանատներում, այդ թվում և Պիրոտի ռազմական գերեզմանոցում։ 1923 թվականին Կատերինա Լևանտեն ամուսնանալով սերբ Պետար Ստանկովիչի հետ ձեռնամուխ է եղել դիակների մի տեղում հավաքման աշխատանքների իրագործմանը։

Լևանտեն իր այս գործի մասին հետագայում գրեց.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Այն բանից հետո, երբ իմացա, որ մեր երեխաները կարող են թաղված լինել այստեղ կորցրեցի հանգիստս։ Տեղացի բնակիչների օգնությամբ մենք գտանք մնացորդները և դրանք հավաքեցինք մեկ տեղում- Կատերինա Լևանտե |  |

Հունական զինվորական գերեզմանոցի բացման պաշտոնական արարողությունը տեղի է ունեցել 1924 թվականին։ Նույն տարում Պիրոտի քաղաքապետարանը երախտագիտության խոսք հայտնեց հույն ժողովրդին և այն պաշտոնապես հայտարարեց Հունաստանի Հանրապետության տարածք։ Այստեղ տեղադրվել է հույն քանդակագործ Անտոնիոս Սոխոսի հեղինակային աշխատանք հանդիսացող 12 մետրանոց մարմարե սյուն՝ ի նշան սերբ և հույն ժողովրդների դարավոր բարեկամության։

1945 թվականին Հարավսլավիայի կառավարությունը հրաժարվել է ճանաչել գերեզմանոցը, որպես Հունաստանի անկլավային տարածք։ Ամեն տարի բազմաթիվ մարդիկ այցելում են գերեզմանատուն և հարգանքի տուրք մատուցում հանուն Հունաստանի և Սերբիայի անկախության համար կռվող նահատակներին։ 2004 թվականին նորանկախ Սերբիայի կառավարությունը վերահաստատել է գերեզմանատունը, որպես Հունաստանի տարածք Սերբիայում։ Ամեն տարի սեպտեմբեր ամսին այստեղ կատարվում է պաշտոնական արարողություն, որին ներկա են գտնվում բարձրաստիճան սպաներ և հոգևորականներ Սերբիայից և Հունաստանից։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, *Ιστορικόν λεξικόν των Πατρών*, Εκ του τυπογραφείου Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, λήμμα Πιρότ
2. ↑  "Πίροτ, Σερβία: Τελετή μνήμης για τους Έλληνες στρατιώτες που σκοτώθηκαν στον Α' Π.Π. | DefenceNet.gr". Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 23-ին. Retrieved 2017 թ․ մարտի 7. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  "Σερβία: Το ελληνικό στρατιωτικό νεκροταφείο του Πίροτ". Արխիվացված է the original 2014 թ․ մայիսի 13-ին. Retrieved 2017 թ․ մարտի 7. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  Επίσκεψη Κωσταράκου στο ελληνικό στρατιωτικό νεκροταφείο στη Σερβία
**Պիրենեյան լեռնային շուն** (ֆր.՝ Chien de montagne des Pyrénées), այս շների ցեղատեսակը կոչվում է **մեծ պիրենեյ**։

Ծագումը
-------

«Պիրենեյան լեռնային շուն» ցեղատեսակը ստացվել է բերվել Ֆրանսիայում։ Նրա նախնիները եղել են մեծ շներ, որոնք ապրել են Ասիայում։ Այս ցեղատեսակը գոյություն ունի արդեն երկար դարեր և ճշգրիտ սահմանել, թե երբ է նա առաջացել, չի հաջողվել, սակայն հայտնի է, որ դեռևս հին ժամանակներում այս ցեղատեսակի ներկայացուցիչները պահպանում էին մեծ հոտեր, իսկ ավելի ուշ ֆրանսիական արիստոկրատիան սկսեց այդ ցեղատեսակն օգտագործել որպես պալատների պահապաններ։ Ներկա պահին ցեղատեսակը բավականին հայտնի է Եվրոպայում, Ամերիկայում և Ճապոնիայում։ Ռուսաստանում այդ շները դեռևս հազվադեպ հանդիպող են։

Պիրենեյան լեռնային շներ

Արտաքին տեսքը
-------------

Պիրենեյան լեռնային շները հանդիսանում են իրենց ցեղատեսակի խոշոր ներկայացուցիչներ. նրանց հասակը էգերի մոտ հասնում է 75 սմ-ի, իսկ արուների մոտ` 80 սմ-ի։ Միջինում մարմնի քաշը կազմում է 55 կգ։ Նա մեծ և ներդաշնակորեն բարդ և պնդակազմ շուն է։ Արտաքնապես թողնում է հզոր և միաժամանակ էներգիայով լի տպավորություն։ Բուրդը երկար է ու հաստ, գույնը մաքուր սպիտակ է կամ սպիտակ` մոխրագույնի երանգով կամ դեղնավուն։ Գլուխը հեզաճկուն է, սեպաձև առանց կոպիտ հատկությունների և խոնավության։ Աչքերը մուգ-շագանակագույն են, նշաձև, հատուկ-փափուկ, խելացի և խոհուն արտահայտությամբ (այսպես կոչված «Պիրենեյան հայացք»)։

Բնութագիրը
----------

Պիրենեյան լեռնային շները տարբերվում են խելքով և խելամտությամբ, գերազանց վարժեցվում են, բայց պահանջում են որոշակի հաստատակամություն դաստիարակության ժամանակ։ Բանն այն է, սրանք մտածող, նախաձեռնող շներ են, որոնք նախատեսված են եղել ինքնուրույն աշխատանքի և ինքնուրույն որոշում կայացնելու համար։ Պիրենեյան լեռնային շներին հարկավոր է ուշադրություն, քաղաքում նրանց ապրելը ցանկալի չէ։ Այս ցեղատեսակի ներկայացուցիչները բարյացակամ են վերաբերվում երեխաներին և ընտանի կենդանիներին, նվիրված են ընտանիքին, որի հետ ապրում են, ունեն սեփական տարածքի սուր զգացողություն և շատ լավ զարգացած պահակային հատկանիշներ։ Սրանք խիստ, բայց ոչ չար շներ են։ Ավելորդ ագրեսիվությունը համարվում է արատ։

Գրականություն
-------------

* *Воронцова Е.* Пиренейская горная собака // *Друг* : журнал. — 1996. — № 7 (40). — С. 28—31. — ISSN 0868-6246.

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Пиренейская горная собака, или большой пиреней (фр. Chien de montagne des Pyrenees). Энциклопедия. Материал для реферата". *animalworld.com.ua*. Retrieved 2020 թ․ հուլիսի 25.
2. ↑  masterok (2017 թ․ հուլիսի 13). "Пиренейская горная собака". *Мастерок.жж.рф*. Retrieved 2020 թ․ հուլիսի 25.
3. ↑  "Пиренейская горная собака, или большой пиреней (фр. chien de montagne des pyrenees)". *Лабуда* (in ռուսերեն). Արխիվացված է the original 2020 թ․ հուլիսի 26-ին. Retrieved 2020 թ․ հուլիսի 25.

Արտաքին հղումներ
----------------

* 
* 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh85057003 · NDL: 01212491 |

 |
**Զուլֆիկար** (արաբ. ذو الفقار), Մուհամմադ մարգարեի թուրը. իսլամի հիմնադրի մահից հետո այն անցել է բարեպաշտ խալիֆ Ալիին։ 

Զուլֆիկարի խորհրդանշական պատկերը

Թրի պատմությունը
----------------

Մինչև Մուհամմադի մոտ հայտնվելը թուրը պատկանել է մեքքացի Մունաբիհ իբն Հաջաջին։ Մարգարեն այն վերցրել է Բադրի ճակատամարտից հետո ավարի բաժանման ժամանակ։ Ավելի ուշ, թուրն անցել է չորրորդ բարեպաշտ խալիֆ Ալիին, իսկ նրա մահից հետո իր որդիներին՝ Հասանին և Հուսեյնին, իսկ վերջինիս մահից հետո էլ նրա որդուն՝ Ալի իբն Հուսեյն Զեյն ալ Աբիդինին։

Իսլամի երկու հիմնական ուղղություններում թրի հետագայի մասին կարծիքները տարբեր են։ Շիաները կարծում են, որ այն անցել է Ալիի ժառանգներին և հիմա էլ վերջին ժառանգի՝ թաքնված իմամ ալ Մահդիի մոտ է։

Ըստ սուննիական մոտեցման՝ Զուլֆիկարը բաժին է հասել օսմանցի սուլթաններին և այժմ պահվում է Ստամբուլում (Թոփքափը)։

Լեգենդը
-------

Զուլֆիկարի տեսքի վերաբերյալ կարծիքները տարբեր են. հաճախ այն ներկայացվում է երկատված սայրով։

Մեկ այլ վարկածի համաձայն՝ երկատված սայրի մասին հիշատակումներն ի հայտ են եկել ոչ ճշգրիտ նկարագրության հետևանքով։

Լեգենդներում Զուլֆիկարը հաճախ մոգական ուժով և կախարդական հատկանիշներովէ օժտված։ Միջինասիական ժողովրդական հեքիաթներում, երբ Ալին չէր պատերազմում, նա Զուլֆիկարը թողում էր օդում կախված վիճակում, իսկ անհրաժեշտ պահին այն հրաշքով հայտնվում էր իր ձեռքում։ Համարվում էր, որ կախարդական Զուլֆիկարը թշնամիներից պաշտպանում է մուսուլմանական աշխարհի սահմանները։ Իրանական արտադրության տանկերից մեկը անվանումը ստացել է այս թրի պատվին։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Кто унаследовал Зульфикар — меч Посланника Аллаха?". Արխիվացված է the original 2023 թ․ հունիսի 17-ին. Retrieved 2023 թ․ հունիսի 17.

Գրականություն
-------------

* *E. M. Mittwoch*. Dhu-l-Fakar // The Encyclopaedia of Islam. New ed. Leiden-London. — (2/233) (անգլ..)
* *F. W. Schwarzlose*. Die Waffen der alten Araber aus ihren Dichtern dargestellt. Lpz. 1886. — (152) (գերմ.)
* *M. Gaudefroy Demombynes*. Mahomet. P. 1969. — (123, 527) (ֆր.)
**Զուրաբ Զվիադաուրի** (վրաց.՝ ზურაბ ზვიადაური, հուլիսի 2, 1981(1981-07-02), Ախմետա, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի ձյուդոիստ, 2004 թվականի օլիմպիական չեմպիոն մինչև 90 կգ քաշային կարգում, 2001 և 2003 թվականների աշխարհի առաջնությունների արծաթե մեդալակիր, 2002 թվականի Եվրոպայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր։

2004 թվականին Աթենքում անցկացվող Ամառային օլիմիպիական խաղերի ժամանակ Զուրաբ Զվիադաուրին դարձավ անկախ Վրաստանի առաջին օլիմպիական չեմպիոնը։ Նույն օլիմպիադայում՝ Զուրաբ Զվիադաուրիից երեք օր անց, երկրորդ ոսկե մեդալը վաստակեց ծանրամարտիկ Գեորգի Ասանիձեն։

Զուրաբ Զվիադաուրիի զարմիկը՝ Ժարջի Զվիադաուրին (ծնվել է 1986 թվականին), ով Հունաստան տեղափոխվելուց հետո հանդես է գալիս Իլիաս Իլիադիս անվամբ, նույնպես Աթենքում դարձել է ձյուդոյի օլիմպիական չեմպիոն մինչև 81 կգ քաշային կարգում, ընդ որում, այդ ժամանակ նա պաշտոնապես ընդամենը 17 տարեկան էր։

Զուրաբ Զվիադաուրին մասնակցել է ընդհանուր մենամարտերի՝ պայմանագիր կնքելով ճապոնական *World Victory Road* կազմակերպության հետ։

2013 թվականից Վրաստանի խորհրդարանի 5-րդ նստաշրջանի պատգամավոր է «Դեմոկրատական Վրաստան» («Վրացական երազանք») կուսակցության կողմից, շրջակա միջավայրի ու բնական պաշարների պահպանման հանձնաժողովի նախագահն է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Sports reference profile". Արխիվացված է the original 2020 թ․ ապրիլի 18-ին. Retrieved 2015 թ․ հոկտեմբերի 3.
2. ↑  Athens 2004 judo
3. ↑  Zurab Zviadauri from Judo Inside
4. ↑  Sengoku Signs Another Top-Notch Judoka (անգլ.)
5. ↑  "Парламент избрал председателей 15 комитетов". Արխիվացված է the original 2015 թ․ սեպտեմբերի 23-ին. Retrieved 2015 թ․ հոկտեմբերի 3.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | IFJ · JudoInside |

 |
**Պիստո** (իսպ․՝ *pisto*), իսպանական (մասնավորապես բասկական) ուտեստ տոմատից, սոխից, սմբուկից կամ դդմիկից, կանաչ և կարմիր պղպեղներից և ձիթայուղից։ Այն նման է ռատատույի և սովորաբար մատուցվում է տաք, ձվածեղով և հացով։ Ինչպես նաև այն օգտագործվում է որպես կարկանդակի միջուկ։

Այս ուտեստը հաճախ անվանում են *Պիստո մանչեգո*, ըստ իր ծագման վայրի, քանի որ այն եկել է Իսպանիայի պատմական Լա-Մանչա շրջանից։

*Pisto a la Bilbaína-ն*, որն ստեղծված է Բիլբաոյում, ներառում է դդմիկներ և կանաչ պղպեղ, տոմատային սոուսում, երբեմն մի փոքր խառնված ձվի հետ։

Այլ նշանակություններ
--------------------

* Մեքսիկայում և ԱՄՆ-ի հյուսիս-արևելքում «Պիստոն» գարեջրի ժարգոնային անվանումն է։
* Հոնդուրասում, Գվատամալեյում և Սալվադորում «Պիստոն» գումարի ժարգոնային անվանումն է։

Տես նաև
-------

* Շակշուկա
* Ռատատույ
* Լեչո

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Писто манчего (испанское овощное рагу)". *"RussianFood.com"* (in ռուսերեն). 2018 թ․ հուլիսի 4. Արխիվացված from the original on 2021 թ․ փետրվարի 5. Retrieved 2021 թ․ փետրվարի 1.
**«Պիոների ջութակը»** (ռուս.՝ «Скрипка пионера»), խորհրդային նկարված մուլտֆիլմ, որ ստեղծվել է ռեժիսոր Բորիս Սպետանցևի կողմից 1971 թվականին։

Սյուժե
------

Մուլտֆիլմը նվիրված է Հայրենական մեծ պատերազմի իրադարձություններին։ Այն պատմում է պատանի պիոների սխրանքի մասին, որը կյանքը տալիս է հանուն հայրենիքի։

Գերմանացի նվաճողների հարձակումն ուղեկցվում է Գերմանիայում մեծ ժողովրդականություն վայելող «Ա՜խ, իմ սիրելի Ավգուստին» երգի լեյտմոտիվով, որը շրթհարմոնով կատարում է նրանցից մեկը՝ գերմանացի գնդացրորդը տանկի վրա։ Նա փորձում է պատանի հայրենասերին ստիպել նվագակցել իրեն ջութակով։ Դրան ի պատասխան պատանին սկսում է նվագել «Ինտերնացիոնալը» և զոհվում՝ խոցվելով ֆաշիստի գնդացրի համազարկով։ Ֆիլմի վերջում խորհրդային պիոներները խոնարհում են իրենց գլուխներն ի հիշատակ պատանի հերոսի։

Նախատիպ
-------

Թեև պաշտոնապես հաստատված չէ, բայց մուլտֆիլմը հավանաբար ոգեշնչվել է հերոս պիոներ Մուսյա Պինկենզոնի մահից, որն իր ընտանիքի հետ գնդակահարվել է գերմանացիների կողմից 1942 թվականի նոյեմբերին․ մահապատժից առաջ 11-ամյա Պինկենզոնն իր ջութակով նվագել է «Ինտերնացիոնալը», ինչի համար անմիջապես տեղում սպանվել է։

Վերաթողարկում
-------------

2000-ական թվականներին VHS-ով թողարկվել է «Պիոներիա երկիր» հավաքածուում նույն ստուդիայի կողմից՝ «Կարմիր փողկապների արկածները», «Сказка о Мальчише-Кибальчише», «Արծվի ձագը», «Երգ պատանի թմբկահարի մասին» և «Ավրորա» մուլտֆիլմերի հետ միասին։

Թեմատիկ ցուցադրություններ
-------------------------

* 2008 — ցուցադրվել է «КИНОТЕАТР.DOC» նախագծում՝ «Արխիվ։ 1960-1980-ական թվականների խորհրդային մուլտֆիլմերը Հայրենական մեծ պատերազմի մասին» սեանսում»,
* 2015 — Մայիսի կինոցուցադրություն «Нагорная» պատկերասրահում, ցուցադրության թեման՝ *Մուլտիպլիկացիան և պատերազմը, հերոս պիոներներ*, հանդիսատեսը՝ մանկապարտեզի նախապատրաստական խումբ և կրտսեր դպրոցականներ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Советские мультфильмы 1960-80-х годов о Великой Отечественной войне.16.05.2008
2. ↑  "Кинопоказы мая в галерее «Нагорная»". Արխիվացված է the original 2016 թ․ դեկտեմբերի 22-ին. Retrieved 2019 թ․ ապրիլի 17. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումններ
-----------------

* Պիոների ջութակը մուլտֆիլմը «Անիմատոր.ռու» կայքում
* Պիոների ջութակը Archived 2019-04-17 at the Wayback Machine.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Internet Movie Database · Animator.ru |

 |
**Զաուր Կուչովիչ Աջբա** (ռուս.՝ Заур Кучович Аджба, սեպտեմբերի 19, 1956(1956-09-19), Գուդաութա - սեպտեմբերի 27, 1993(1993-09-27)), աբխազ նկարիչ, Աբխազիայի նկարիչների միության անդամ (1979)։

Կենսագրություն
--------------

Ծնվել է 1956 թվականի սեպտեմբերի 19-ին, Աբխազիայի ԽՍՀ-ի Գուդաութա քաղաքում։
1973-1976 թվականներին սովորել է Սուխումիի Ա․ Կ․ Չաչբայի անվան գեղարվեստի ուսումնարանում։ 1979 թվականին դարձել է Աբխազիայի նկարիչների միության երիտասարդական միավորման անդամ, իսկ 1987 թվականին դարձել է ԽՍՀՄ նկարիչների միության և Աբխազիայի նկարիչների միության անդամ։
Մահացել է 1993 թվականին, վրաց-աբխազական պատերազմի ժամանակ։

Ստեղծագործություն
-----------------

1973 թվականին առաջին անգամ կայացել է նկարչի անհատական ցուցահանդեսը Գուդուաթա քաղաքում։ 1985 թվականին մասնակցել է «ԳԴՀ-ում Աբխազիայի մշակույթի օրերին» նվիրված ցուցահանդեսին։ 1990 թվականին ստեղծագործական ուղևորություն է կատարել դեպի Ավստրիա, որտեղ մասնակցել է Վան Գոգի մահվան 100-ամյակին նվիրված ցուցահանդեսին։ 2013 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Աբխազիայի Հանրապետության նկարիչների միության կենտրոնական ցուցասրահում տեղի է ունեցել նկարչի անհատական ցուցահանդեսը։
Աշխատանքները գտնվում են Աբխազիայի Հանրապետության Պետական ազգային պատկերասրահում, Ավստրիայում, Գերմանիայում, Հոլանդիայում, Իսրայելում, Ֆրանսիայում, Իտալիայում և ԱՄՆ-ում պահվող մասնավոր հավաքածուներում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Персональная выставка Заура Аджба". Արխիվացված է the original 2014 թ․ մարտի 3-ին. Retrieved 2018 թ․ հուլիսի 24. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Аджба Заур Кучович (1956—1993) — живописец Archived 2014-03-03 at the Wayback Machine. կենսագրությունը Աբխազիայի Հանրապետության մշակույթի նախարարության կայքում
* Абхазский Ван Гог.
**Պինկել** (գերմ.՝ Pinkel), ավանդական է Հյուսիս-Արևմտյան Գերմանիայում (Օլդենբուրգ, Բրեմեն, Ֆրիսլանդիա) ապխտած, մեծ հատիկավոր նրբերշիկ՝ գրյուցվուրստ, սեղանին մատուցվում է որպես առանձին ուտեստ՝ կալե կաղամբի (գրյունկոլ) խավարտի հետ միասին։ Հարավ-գերմանական շրջաններում պինկելը գրեթե անհայտ է։

Պատրաստում
----------

Երշիկի այս տեսակը բաղկացած է հիմականում խոզի ճարպից, ինչպես նաև տավարի ճարպից, վարսակի կամ գարու ձավարից, սոխից, աղից, սև պղպեղից և այլ համեմունքներից։ Պատրաստման ստույգ բաղադրատոմսերը տեղացի երշիկագործները գաղտնի է են պահվում, այդ իսկ պատճառով՝ տարբեր շրջաններում տարբերվում են միմյանցից։ Մսի մեծ բաղադրություն ունեցող պինկելը կոչվում է «մսային պինկել» կամ «օրդենբուրգյան պինկել» (Fleisch-Pinkel, Oldenburger Pinkel)։ Երշիկի խճողակը ավանդաբար լցվում է խոզի, և հազվադեպ՝ տավարի աղիքների մեջ։

Ավանդույթ
---------

Այսպես կոչված «կաղամբ-պինկել-տուրեր»-ը (Kohl-und-Pinkel-Touren)՝ ձմեռային ուղևորությունների ճաշի ժամանակ գյուղական հյուրատներում ավանդական են Գերմանիայի հյուսիսային տարածաշրջանների համար․ դրանց մասնակցել են ամբողջ ընտանիքներով, ընկերախմբերով և հետաքրքրություններիհիման վրա կազմված ակումբներով։ Հատկապես այս սովորույթը տարածված է Օլդենդուրգի մոտակայքում։ Քայլելուց հետո բոլորը նստում են կանաչ կաղամբով (գրյունկոլ) պինկելով սեղանի մոտ։ Այս ուտեստը շատ բարձր կալորիականությամբ և հագեցնող է, որը վերականգնում է ուժը, ցրտին երկարատև ճամփորդությունից հետո։ Պրինկելին, երբեմն, որպես հավելում մատուցում են նաև խաշած երշիկներ, կասսելեր, կտրատած ճարպ և (երբեմն) ապխտած կրծքամիս։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Ваннер И. "Колбасная география Германии". Deutsche Welle. Արխիվացված է the original 2013 թ․ հունիսի 17-ին. Retrieved 2013 թ․ հունիսի 17. `{{cite web}}`: Cite has empty unknown parameter: `|description=` (help); Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

Գրականություն
-------------

* *Westphal M.* Kohl- und Pinkelfahrten: Geschichte und Kultur einer Festzeit in Norddeutschland. — Waxmann Verlag, 1998. — 212 с. — ISBN 9783830955443

Արտաքին հղումներ
----------------

* Գերմանական հոդված պինկելի մասին Archived 2013-02-18 at the Wayback Machine.
**Էլ-Բուտնան** (արաբ․՝ البطنان‎‎‎), առաջին մակարդակի վարչատարածքային միավոր՝ շրջան Լիբիայի հարավում։

Վարչական կենտրոնը Տոբրուկ քաղաքն է, որը նաև Լիբիայի խոշորագույն քաղաքն է։ Զբաղեցնում է 84 996 կմ² տարածք։

Աշխարհագրություն
----------------

Էլ-Բուտնանը գտնվում է Լիբիա պետության հարավ-արևելքում։ Ափերը հյուսիսից ողողում են Միջերկրական ծովի ջրերը։ Արևելքում սահմանակցում է Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետությանը։

Սահման ունի նաև Լիբիայի Դերնա և Էլ-Վահատ շրջանների հետ։ Խոշորագույն քաղաքը Տոբրուկն է։ Մյուս խոշոր քաղաքներն են Բարդիան և Ջաղբուբը։

Բնակչություն
------------

Ըստ 2006 թվականի Լիբիայի ազգային վիճակագրական ծառայության կողմից անցկացված մարդահամարի տվյալների՝ վարչատարածքային միավորի բնակչությունը կազմում է 159 536 մարդ։

Հիմնական բնակիչները իսլամադավան արաբներն են, որոնք օգտագործում են արաբական այբուբենը։

Տես նաև
-------

* Լիբիայի վարչական բաժանում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Լիբիայի շրջաններ". statoids.com. Արխիվացված է the original 2012 թ․ մայիսի 5-ին. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |

 |
**Էմեթ Չափման** (անգլ.՝ Emmett Chapman սեպտեմբերի 28, 1936(1936-09-28), Սանտա Բարբարա, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ - նոյեմբերի 1, 2021(2021-11-01), Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ, ջազ երաժիշտ, որը հայտնի է որպես Չափմանի փայտիկի գյուտարար։

Կենսագրություն
--------------

Չափմանը որպես կիթառահար սկսել է ձայնագրվել 1960-ական թվականների վերջին։ Նա նվագել է տարբեր հանրաճանաչ արվեստագետների, այդ թվում` ջազ կիթառահար Բարնի Քեսելի և սիրված երգիչ ու երգահան Թիմ Բաքլիի հետ։ Չափմանի այս ժամանակահատվածի երաժշտության վրա ազդել է Ջոն Քոլթրեյնի ստեղծագործությունը։

Աստիճանաբար Չափմանի ոճը փոփոխվել է։ Երաժիշտը փորձեր է կատարել կիթառի կառուցվածքի հետ` փորձելով հասնել ստեղնաշարի հետ համեմատելի ձայնային հնարավորությունների, մասնավորապես ավելացնելով նոր լարեր, բայց ի վերջո նրա հետաքրքրությունը գրավել է կատարման քիչ հայտնի ոճը, որը հայտնի է թեփփինգ անունով։ Եզրակացնելով, որ դասական կիթառի դիզայնը այդ ոճին այնքան էլ համապատասխան չէ, Չափմանն ստեղծել է նոր գործիք, որը կիթառի երկար ու լայն պարանոց է 8, 10 կամ 12 լարերով։ Նա իր համար ստեղծել է առաջին փայտիկը 70-ական թվականների սկզբին։ Հետագայում Չափմանն ստացել է 14 արտոնագիր տարբեր տեսակի ձողերի համար։ 1970-ական թվականներին Չափմանը շրջագայել է` խթանելու իր երաժշտությունն ու գործիքները, որոնցից ստեղծել է մոտ 5000 հատ հաջորդ 30 տարիների ընթացքում։ 21-րդ դարի սկզբին ամբողջ աշխարհում հազարավոր երաժիշտներ էին նվագում Չափմանի փայտիկով, նոր գործիքի ամենահայտնի վարպետներից մեկը King Crimson-ի բաս կիթառահար Թոնի Լևինն է։

1985 թվականին Չափմանը թողարկել է «Parallel Galaxy» վերնագրով անհատական ալբոմը։ Ըստ Չափմանի, իր երաժշտական ոճը ջազ կիթառահար Ջոն Մաքլաֆլինի ազդեցության արդյունքն է։ Ձայնասկավառակի երգերից մեկը` «Back Yard»-ը, օգտագործվել է «Dune» կինոնկարում։ Չափմանի` ոսկեգույն ներկված փայտիկը` ներքևի հատվածում սոսնձված դդումով, օգտագործվել է որպես ինը լարանի երաժշտական գործիք` բալիսետ, որը նկարագրված է համանուն վեպում։

1987 թվականին Չափմանը թողարկել է ուսուցողական տեսանյութ, որը կոչվում էր «Hands Across The Board»:

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Emmett Chapman, musician and inventor of the Chapman Stick, dies at 85
2. 1 2 3  Aaron Steinberg (2005-04). "Emmett Chapman: Stick Ball" (in անգլերեն). JazzTimes. Արխիվացված է the original 2011 թ․ սեպտեմբերի 10-ին. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 7. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadlink=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  Айрин Орлеански (2006 թ․ մայիսի 25). "Введение в Чэпмен Стик: стандартный и гранд-стик". MusicBox №38. Retrieved 2011 թ․ մայիսի 7.(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Էմեթ Չափմանի կենսագրության կայք

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Discogs · MusicBrainz |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2001049797 · VIAF: 11955930 · WorldCat VIAF: 11955930 |

 |
Մարդը համբուրում է պերճախոսության քարը
**Պերճախոսության քար** (իռլանդերեն՝ Cloch na Blarnan, անգլ.՝ Blarney Stone), Բլարնի ամրոցի (Իռլանդիայի Կորկ կոմսություն) պատի մեջ տեղադրված քար, ըստ լեգենդի Սկունսկյան քարի մի մասն է, որը համբուրողին տալիս է պերճախոսության շնորհք։

1314 թվականին Դերմոտ Մակկարտիի նախնին` Կորմակը, Բլարնի ամրոցի շինարարը, Մանստերից իր մի քանի հարյուր ենթականերին օգնության ուղարկեց Շոտլանդիայի թագավոր Ռոբերտ Բրյուսին Բենոկբյորնի ճակատամարտում, որտեղ նա պայքարում էր Անգլիայի թագավոր Էդուարդ Երկրորդի դեմ։ Բրյուսը հաղթանակ տարավ և որպես շնորհակալության նշան Կորմակին ուղարկեց Սկունսկյան քարի մի մասը, որի վրա հին ժամանակներում թագադրում էին Շոտլանդիայի թագավորներին։

Արարողակարգի համաձայն, միայն համբույրը բավական չէ. անհրաժեշտ է հատուկ կերպով ասիստենտի օգնությամբ կախվել ճաղաշարից։ Այդ ձևով համբույրը իրական վտանգ է հանդիսանում կյանքի և առողջության համար։ Չնայած դրան, շատ մարդիկ իրականացնում են այդ արարողակարգը։

1888 թվականին Ուիլյամ Հենրի Հյորբելտը (անգլ.՝ William Henry Hurlbert) գրել էր, որ այդ ավանդույթը հարաբերականորեն նոր է երևում, մոտավորապես վերաբերում է 18-րդ դարի վերջին։ Քարի մասին լեգենդը գրված է «*A classical dictionary of the vulgar tongue*», աշխատության մեջ, որը հրատարակվել է 1785 թվականին։

2009 թվականին Tripadvisor.com-ը «Պերճախոսության քարը» ճանաչեց Եվրոպայի ամենատեսարժան վայրը։

Տեխասի տեխնոլոգիական համալսարանի ավանդույթների համաձայն` սկսած 1939 թվականից իրենց մոտ պահվող քարերից մեկը ներկայացնում են որպես «Պերճախոսության քարի» բեկոր, ինչպես է այդպես պատահել` անհայտ է։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "MacCarthy, Lords of Muskry" (in անգլերեն). Արխիվացված from the original on 2011 թ․ փետրվարի 18. Retrieved 2011 թ․ հունվարի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|description=` ignored (help)
2. 1 2  "The Blarney Stone" (in անգլերեն). Արխիվացված է the original 2011 թ․ փետրվարի 18-ին. Retrieved 2011 թ․ հունվարի 8. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|description=` ignored (help)
3. ↑  Dunton, Larkin (1896). *The World and Its People*. Silver, Burdett. p. 84.
4. ↑  Hurlbert, William Henry (1888). *Ireland Under Coercion: The Diary of an American* (2nd ed.). Houghton Mifflin. p. 232.
5. ↑   Grose, Francis, "A classical dictionary of the vulgar tongue, "S. Hooper, London, 1785. Retrieved December 23, 2010
6. ↑  "Blarney Stone named world's most unhygienic attraction" (in անգլերեն). 17 июня 2009 года. Արխիվացված from the original on 2011 թ․ փետրվարի 18. Retrieved 2011 թ․ հունվարի 8.
7. ↑  Martin, Cindy (March/April 1987). "The Blarney Stone...at Texas Tech?" (pdf). *Texas Techsan*. Lubbock, Texas: Texas Tech Alumni Association. p. 25.
8. ↑  "Blarney Stone". *Texas Tech University*. Արխիվացված է the original 2011 թ․ փետրվարի 18-ին. Retrieved 2008 թ․ հուլիսի 10.
9. ↑   «*This is Texas Tech*» (pdf)։ Texas Tech Alumni Association։
*Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Գևորգյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին։*

**Պերճ Երեմի Գևորգյան** (նոյեմբերի 7, 1913(1913-11-07), Երևան, Կովկասի փոխարքայություն, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 31, 1977(1977-12-31), Մոսկվա, ԽՍՀՄ, թաղված է Երևանում), հայ դերասան։ ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1967)։

Կենսագրություն
--------------

Պերճ Գևորգյանը ծնվել է հին Երևանի Սուլթանսկի պերեուլոկ կոչվող նեղլիկ փողոցի (հետագայում Եկմալյան) N 8 տանը, 1913 թվականի նոյեմբերի 7-ին։ Երեմ Գևորգյանի բազմանդամ ընտանիքի վերջին՝ վեցերորդ զավակն էր։
1922-1929 թվականներին սովորել է Երևանի N 5 յոթնամյա դպրոցում։ 1928 թվականի ձմռան կեսերին վեցերորդ դասարանցի 14-ամյա Պերճը մորաքրոջ տղայի հետ առաջին անգամ թատրոն գնաց։ Իսկական թատրոնի մասին դեռ գաղափար չուներ։ Թեև դպրոցում աշակերտական ներկայացումներ տեսել էր, երբեմն նաև մասնակցել ուսուցիչների ղեկավարությամբ կազմակերպված թատերախաղերին։ Այդ օրը թատրոնում Ավետ Ավետիսյանը, Գուրգեն Ջանիբեկյանը, Սյուզան Գարագաշին, Բագրատ Մուրադյանը և այլ հայտնի դերասաններ խաղում էին «Խաթաբալա» ներկայացումը։ Այս ներկայացումը Պերճ Գևորգյանի համար եղավ ճակատագրական։ Այդ օրվանից տարվեց թատրոնով։ Դրանից հետո շատ էր տեսել թատրոններ, սակայն առաջինը՝ «Խաթաբալան» նրա համար ուրիշ էր։

Յոթնամյա դպրոցն ավարտելուց հետո նա արդեն սովորում էր Մյասնիկյանի անվան միջնակարգ դպրոցում, որն այդ տարիներին գտնվում էր Ամիրյան փողոցի վրա։ Լավ էր սովորում։ Սիրում էր պատմությունը, բնագիտությունը, մաթեմատիկան․․․ բայց ամենից շատ նրան հրապուրում էին մայրենի լեզուն ու գրականությունը։

1933 թվականից եղել է Երևանի Պատանի հանդիսատեսի թատրոնի դերասան, 1941-1944 թվականներին՝ Նոր Բայազետի, Վաղարշապատի թատրոնների դերասան, 1944 թվականից կրկին աշխատել է ԵՊՀԹ-ում։

Դերեր
-----

Խաղացել է դրամատիկական և բնութագրական դերեր։ 

* Օթարյան՝ Ալեքսանդր Շիրվանզադեի «Պատվի համար»
* Սարգիս՝ Գաբրիել Սունդուկյանի «Էլի մեկ զոհ»
* Օրգոն՝ Մոլիերի «Տարտյուֆ»
* Թիզբե՝ Ուիլյամ Շեքսպիրի «Ամառային գիշերվա երազը»

Ֆիլմեր
------

* «Նվագախմբի տղաները», 1960
* «Ում է ժպտում կյանքը», 1957

Գրականություն
-------------

Ստամբոլցյան Գ. Պերճ Գևորգյան, Ե. 1976:

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  *Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005*.
2. ↑  "Պերճ Գևորգյանի կենսագրությունը avproduction.am կայքում". Արխիվացված է the original 2016 թ․ մարտի 5-ին. Retrieved 2018 թ․ փետրվարի 20. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  Геворкян Перч Еремович
**Զատկի գառ**, Հին Կտակարանում Զատկի տոնին զոհաբերվող կենդանի։

Հին Կտակարանի Զատիկը
--------------------

Որպես Զատկի գառ ընտրել են մեկ տարեկան «անարատ» գառ կամ այծ։ Զատկի ընթրիքի համար օգտագործել են արական սեռի կենդանիներ, որոնց «զոհաբերել են առաջին ամսվա 14-րդ օրվա ավարտին (ավիվա)։ Զոհաբերված գառան արյամբ օծում էին տան դռների բարավորներն ու լայնադիր գերանները, որտեղ տեղի էր ունենում հացկերույթը։ Ի սկզբնե սպանդը տեղի էր ունենում տանը, բայց Երուսաղեմի տաճարի կառուցումից հետո սպանդը արդեն տեղի էր ունենում դրա դիմաց, այսպիսով դռների շրջանակներին այլևս չէին քսում զոհաբերական արյունը։ «այժմ դրանով ցողում էին զոհասեղանը».

Կենդանուն պատրաստում էին «ամբողջությամբ, առանց ոսկորների մասնատման, բաց կրակի վրա և մինչև լուսաբաց այն ուտում էին «շտապողականությամբ» (Ելք 12:11) առանց մնացորդների, թարմ հացով և դառը դեղաբույսերով։ Զատկի գառը կարելի էր ճաշակել միայն ընտանիքի հետ՝ պարտադիր հրավիրելով միայնակ և առանց ընտանիքի մարդկանց»։

Երեկոյան ընթրիքին մասնակցում են «ընտանիքի բոլոր անդամները, ինչպես նաև ծառաները, ստրուկները, հարևանները, անծանոթներն ու ճանապարհորդները։ Ընդ որում, նրանք պետք է հագնվեին ճանապարհային հագուստով, ամրացրած լինեն գոտիներով կամ որևէ այլ բանով»։ Այլազգի մարդիկ չէին կարող մասնակցել այս հացկերույթին՝ չանցնելով թլպատում։ Թլպատության ընդունումը նրանց թույլ է տվել «մասնակցել հավասարապես բոլորի հետ»։ Զատկի ընթրիքի համտեսումը հանդես է եկել որպես «Հին Կտակարանի ողջ պատմության գլխավոր իրադարձության վկայություն»՝ Եգիպտոսից հրեաների ելքի մասին։ Զատկի գառի մնացորդներն անհրաժեշտ էր այրել մինչև արևածագը։

Հիսուս Քրիստոսը «ավետարանիչների վկայությամբ, մի քանի անգամ իր աշակերտների հետ» Զատկի գառ է ճաշակել, այդ թվում` Խորհրդավոր ընթրիքի ժամանակ։

Զատկի գառը քրիստոնեության մեջ
-----------------------------

«Սուրբ հայրերի միահամուռ դատաստանով … Զատկի գառան կերպարով Հին Կտակարանի մարգարեները տեսան ապագա տառապյալ Փրկչին»։ Այլ կերպ ասած՝ Զատկի գառը Հիսուս Քրիստոսի զոհաբերության նախատիպն է։

Զատկի գառը հուդայականության մեջ
-------------------------------

Հուդայականության Զատկի գառան զոհաբերության ծեսը դադարել է այն բանից հետո, երբ Երուսաղեմի տաճարը հռոմեացիների կողմից 70 թվականին ոչնչացվել է։ «Հուդայականության Զատկի կատարման ժամանակակից ծիսակարգում … առկա են ելքի մասին ընթերցումներ, աղոթքներ և պատմվածքներ այդ իրադարձության մասին, իսկ ընթրիքի ժամանակ Զատկի գառան հիշատակին կարգադրված է ուտել մի փոքր կտոր խորոված միս»։

Զատկի գառ բերելը և զոհաբերելը շարունակում է գործել Իսրայելում սամարացիների մի փոքր (մոտ 1000 մարդ) աղանդում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Կաղապար:Библия
2. 1 2 3 4 5 6 7  *Гриц, И. Я.* Агнец пасхальный // Православная энциклопедия, т. 1, с. 257—258.
3. ↑  Ветхозаветное богослужение // Православная энциклопедия, т. 8, с. 59-66.
4. ↑  "Песах" (in ռուսերեն). Электронная еврейская энциклопедия. Retrieved 2013 թ․ ապրիլի 29.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ url-status (link)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Աստվածաշնչյան · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Բրոքհաուսի և Եփրոնի փոքր · Հրեական Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Ուղղափառ · Ուղղափառ աստվածաբանական · Universalis |

 |
**Պոլոնեզ** - բելառուսական արտադրության համազարկային կրակի ռեակտիվ համակարգ։ Համակարգը նախատեսված է բաց և փակ կենդանի ուժի, ոչ զրահապատ և զրահապատ ռազմական տեխնիկայի և այլ օբյեկտների գերճշգրիտ ոչնչացման համար։ Կրակի հեռավորությունն ի սկզբանե կազմել է 200 կմ, իսկ 2017 թ․ նոր հրթիռների օգտագործմամբ հասցվել է մինչև 300 կմ-ի։

Բնութագիր
---------

Պոլոնեզ համակարգը ներառում է մարտական կառավարման մեքենան, լիցքավորող տրանսպորտային մեքենան և տարբեր նշանակության հրթիռները տրանսպորտային մեկնարկային կոնտեյներում։

Համազարկային կրակի ռեակտիվ համակարգը ներկայացնում է մեկնարկային կայանք՝ նախատեսված 301 մմ տրամագծով չինական A200 տեսակի 8 հրթիռների համար, որոնք տեղակայված են МЗКТ-7930 անվավոր շարժաթևի վրա։

Մարտական կառավարման մեքենայում տեղադրված սարքավորումներն ապահովում են կապ մինչև 10 կմ հեռավորության վրա շարժվող և մինչև 30 կմ հեռավորության վրա կանգնած մարտական, լիցքավորվող տրանսպորտային և հրամանատարական մեքենաների հետ։ 4 հոգուց բաղկացած մարտական հաշվարկը կարող է անընդհատ աշխատել մինչև 48 ժամ։

8 հրթիռներից կարող է միաժամանակ վարվել կրակ 8 տարբեր ուղղություններով 50 վայրկյանի ընթացքում, կրակահերթի պատրաստման տևողությունը կազմում է 8 րոպե։

Պատմություն
-----------

Համակարգն առաջին անգամ ցուցադրվել է 2015 թ․ մայիսի 9-ին Մինսկում տեղի ունեցած ռազմական շքերթի ժամանակ։ Շքերթին մասնակցել են երկու ինքնագնաց մեկնարկային կայանքներ և նոր համազարկային կրակի ռեակտիվ համակարգով երկու տրանսպորտային լիցքավորվող մեքենաներ։

Առաջին փորձարկումները տեղի են ունեցել 2016 թ․ հունիսի 16-ին Գոմելի մարզում։ Փորձարկման ընթացքում իրական ժամանակում թիրախների վերաբերյալ տվյալների ստացման նպատակով մարտական մեքենաների վրա օգտագործվել են անօդաչու թռչող սարքեր (ԱԹՍ)։ 2016 թ․ օգոստոսին ՀԿՌՀ-ներն առաջին անգամ սկսել են օգտագործվել 336-երրորդ ռեակտիվ հրետանային բրիգադում։

2017 թ․ հոկտեմբերի 26-ին առաջին անգամ տեղի ունեցավ բարելավված Պոլոնեզ ՀԿՌՀ-ի առաջին մեքնարկը МЗКТ-7930 անվավոր շարժաթևի վրայից։ Հրթիռների հեռավորությունն ավելացվել էր մինչև 300 կմ։

2018 թ․ ՀԿՌԿ-ն սկսեց գործածվել Ադրբեջանի զինված ուժերում։ Նույն թվականի մայիսին Բելառուսն ու Ղազախստանը անցկացրին հրթիռային զորքերի և հրետանու միասնական հրամանատարաշտաբային զորավարժություններ, որոնց մասնակցում էին նաև մի քանի Պոլոնեզ համակարգեր։

Սպառազինություն
---------------

* Բելառուս Բելառուս
* Ադրբեջան Ադրբեջան

Տես նաև
-------

* Սմերչ (ՀԿՌՀ)
* LAR-160 (ՀԿՌԿ)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  Екатерина Томиленко. С «Полонезом» шутки плохи // «Красная звезда», 12 июля 2015
2. 1 2  Сергей Ручанов. Новое звучание «Полонеза» // газета «Во славу Родины», № 203 от 27 октября 2017
3. ↑  «Полонез» прозвучал над Полесьем // газета «Во славу Родины», № 111 от 17 июня 2016
4. ↑  ст. лейтенант Ян Горбанюк. «Полонезы» уже в строю! // газета «Во славу Родины», № 158 от 23 августа 2016
5. ↑  "На учениях в Казахстане белорусская реактивная система залпового огня «Полонез» отстрелялась на «отлично» (видео)". Արխիվացված է the original 2018 թ․ հուլիսի 12-ին. Retrieved 2020 թ․ հոկտեմբերի 5.
6. ↑  Белорусские РСЗО «Полонез» в Азербайджане: последствия для Закавказья // Евразия эксперт
**Երուսաղեմի նկարիչների տուն** (եբրայերեն՝ בית האמנים בירושלים‎), պատկերասրահ և ցուցասրահ Երուսաղեմում։ Այստեղ է տեղակայված եղել 1906 թվականին հիմնադրված Բեցալելի անվան արվեստի և դիզայնի ակադեմիան։ Երուսաղեմի Ռեհավիա թաղամասում գտնվող 19-րդ դարի պատմական շենքը եղել է Բորիս Շացի տունը, որն իր ընտանեկան կեցավարին կից բացել է արվեստի դպրոց և թանգարան։ Այս շենքում այժմ տեղակայված է Նկարիչների և քանդակագործների երուսաղեմյան ընկերակցությունը։

Պատմություն
-----------

Բեցալել արվեստի դպրոց, 1913 թ.
Շենքը կառուցվել է 1880-ական թվականներին հարուստ արաբի կողմից և դատարկ է եղել մինչև 1907 թվական, երբ այն ձեռք է բերել Հրեական ազգային հիմնադրամը Բորիս Դով Շացի համար, որը նախատեսում էր այնտեղ արվեստի դպրոց բացել։ Շենքը դարձել է երկրի առաջին հանրային թանգարանը։ Շացի հավաքածուն հենք է հանդիսացել 1965 թվականին հիմնադրված Իսրայելի թանգարանի համար։

Երուսաղեմի նկարիչների տունը կազմակերպում է իսրայելական արվեստի փոփոխվող ցուցահանդեսներ՝ ներկայացնելով ինչպես նոր, այնպես էլ կայացած արվեստագետների աշխատանքներ։ 2001 թվականից այնտեղ է անցկացվում Իսրայելի նկարչական բիենալեն։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Artistic flavor, Jerusalem Post
2. ↑  "Jerusalem Artists House". *art.org.il*. Jerusalem Artists House. Արխիվացված է the original 2018 թ․ դեկտեմբերի 25-ին. Retrieved 2015 թ․ մայիսի 14. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  The Biennale for Drawing in Israel Archived 2015-12-10 at the Wayback Machine.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Jerusalem Artists House - Home page Archived 2012-12-18 at Archive.is
* Artists' House Gallery

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Սոցիալական ցանցերում | Ֆեյսբուք |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | ISNI: 0000000110113517 · LCCN: nr2003007900 · VIAF: 298171912 · WorldCat VIAF: 298171912 |

 |
**Զիմբաբվեի դրամահատարան**, բացվել է 2001 թվականին Զիմբաբվեում՝ մետաղադրամներ հատելու նպատակով։ Դրամահատարանը տեղակայված է Մաթաբելելանդ շրջանի Բուլավայո քաղաքում։ Զիմբաբվեի դրամահատարանը գործում է Զիմբաբվեի *Fidelity Printers and Refinery* ընկերության հովանու ներքո։

Անկախության առաջին օրերից Զիմբաբվեն որոշում կայացրեց՝ ստեղծելու նպաստավոր մակրոտնտեսական միջավայր, որն անհրաժեշտ է արդյունաբերության զարգացման, առաջխաղացման և բարեկեցության ստեղծման համար։ Զիմբաբվեի պահուստային բանկը մասնակցել է այդ նպատակով ծախսերի կրճատման անհրաժեշտության ընդունման արդյունաբերական գործունեությանը, հնարավորության դեպքում` միևնույն ժամանակ իրագործելով իր մանդատը։

Զարգացման աշխատանքը շարունակվում է նաև հետագա տարիների ընթացքում տեխնոլոգիաների ձեռքբերման միջոցով՝ նոր արտադրանքների և արժեքների արտադրության համար ավելացնելով թանկարժեք մետաղների մատակարարումը և ստեղծելով մետաղադրամների հատման ձեռնարկություն։ Սա արդյունաբերության մեջ բանկի մասնակցության ևս մեկ օրինակ էր, որը հնարավորություն տվեց նրա պարտականությունները ավելի արդյունավետ դարձնել՝ կայուն արժեքով մետաղադրամների մատակարարմամբ։ Զիմբաբվեի դրամահատարանի գործարկումը, այսպիսով, Զիմբաբվեում տեղի ունեցած շատ այլ դրական զարգացումների օրինակ էր, որոնք, ցավոք, հակված էին թաղվել հասարակության բացասական վերաբերմունքի արգելքի տակ։

Համագործակցող գործընկերներն էին *Giesecke & Devrient*-ը՝ թղթադրամների համար, և Բավարիայի դրամահատարանը՝ մետաղադրամների համար։

Դրամահատարանն ունի վեց մամլիչ, որոնք կարող են տարեկան 240 միլիոն մետաղադրամ թողարկել, երբ երկրի տարեկան պահանջարկը վերջին ժամանակահատվածում կազմել է 160 միլիոն մետաղադրամ։

Դրամահատություն այլ երկրների համար
----------------------------------

Զիմբաբվեի կենտրոնական բանկը հրաժարվում է բացահայտել, թե արդյոք դրամահատարանը մետաղադրամ է հատում այլ երկրների համար՝ ընդամենը ասելով, որ «դրամահատարանը կշարունակի մրցակցել գործարարության համար աշխարհի տարբեր մասերում գտնվող այլ դրամահատարանների հետ։ Արժույթը անվտանգության հարց է և, հետևաբար, խոհեմություն չի լինի դրամահատարանի հաճախորդներից որևէ մեկի մասին տեղեկությունների հրապարակումը», սակայն չհաստատված հաղորդումների մեջ նշվում է, որ դրամահատարանը համագործակցում է աֆրիկյան և արտասահմանյան մի շարք երկրների հետ։

Տես նաև
-------

* Դրամահատարանների ցանկ
* Մետաղադրամ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  "Archived copy". Արխիվացված է the original 2015 թ․ հունվարի 20-ին. Retrieved 2015 թ․ հունվարի 20. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|deadurl=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)CS1 սպաս․ արխիվը պատճենվել է որպես վերնագիր (link)