**Իրինա Օնիֆրիևնա Կալինեց** (մինչ ամուսնությունը՝ Ստասիվ, ուկրաիներեն՝ Ірина Онуфріївна Стасів-Калинець, դեկտեմբերի 6, 1940(1940-12-06), Լվով, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հուլիսի 31, 2012(2012-07-31), Լվով, Ուկրաինա), ուկրաինացի բանաստեղծուհի, այլադավանական շարժման ակտիվիստ, ուկրաինական ազգայնական և իրավապաշտպանական շարժման ակտիվիստ, բանասեր։

Կենսագրություն
--------------

Իրինա Կալինեցը ծնվել է Ուկրաինայի հունական կաթոլիկ եկեղեցու հավատացյալների ընտանիքում։ Ավարտել է Լվովի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի սլավոնական բաժինը՝ մասնագիտանալով դասավանդման ոլորտում։ Կալինեցն աշխատել է որպես մեթոդիստ տարածաշրջանային Ժողովրդական արվեստի տանը, ուսուցիչ, գրադարանավար, ուկրաինական լեզվի և գրականության ուսուցիչ Լվովի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում (այժմ՝ «Львовская политехника» ազգային համալսարան)։

1990 թվականին Կալինեցն ընտրվել է Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի պատգամավոր։ 1990 թվականի մայիսից եղել է Լվովի մարզային կրթության վարչության պետ։ Նա իրականացրել է դպրոցական համակարգի բարեփոխում դպրոցական համակարգի ուկրաինացման ուղղությամբ, մասնավորապես, նրա նախաձեռնությամբ չեղյալ է հայտարարվել ռուսաց լեզվի ուսուցումը տարրական դպրոցում, ռուսական դպրոցների և դասարանների թիվը Լվովում և տարածաշրջանում կրճատվել է, համապատասխան փոփոխություններ են կատարվել ուսումնական ծրագրերում և այլն։

Իրինա Կալինեցը մահացել է երկարատև հիվանդությունից հետո՝ 2012 թվականին։

Այլախոհական գործունեություն
---------------------------

1970 թվականին ուկրաինացի մշակութային գործիչներին պաշտպանելու համար հալածանքների է ենթարկվել և հեռացվել աշխատանքից։ Աշխատել է որպես ջուլհակ։ Դպրոցում դասավանդել է լեզու և գրականություն։ 1970 թվականի հուլիսին ստորագրել է Լվովի 9 քաղաքացիների բողոքը ուկրաինացի այլախոհ Վալենտին Մորոզի ձերբակալության դեմ։ Նույն թվականի աշնանը ամուսնու հետ միջնորդություն է ուղարկել ԽՍՀՄ դատախազություն՝ խնդրելով իրեն թույլ տալ ներկա գտնվել Վալենտին Մորոզի դատավարությանը։ Նա նամակ է գրել ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդի նախագահ Ալեքսեյ Կոսիգինին Վալենտին Մորոզի հարազատների և ընկերների անունից, նամակ Ուկրաինական ԽՍՀ Գերագույն խորհրդին՝ բողոքելով դատավարության ընթացքում խախտումների դեմ։ 1971 թվականի դեկտեմբերին ստորագրել է այլախոհ Նինա Ստրոկատայի պաշտպանության հասարակական հանձնաժողով ստեղծելու մասին դեկլարացիան։ 1972 թվականի հունվարին ձերբակալվել է, նույն թվականի հուլիսին «հակախորհրդային ագիտացիայի և քարոզչության» համար դատապարտվել է 6 տարվա ազատազրկման խիստ ռեժիմի ճամբարում և 3 տարի աքսորում։ Վեց ամիս անց նրա ամուսինը՝ բանաստեղծ Իգոր Կալինեցը, դատապարտվել է նույն մեղադրանքով և պատիժը կրել է Չիտայի մարզում։ Ազատ է արձակվել 1981 թվականին։

1980-ականների կեսերից Իրինա Կալինեցը հանդես է եկել որպես Արևմտյան Ուկրաինայի և Լվովի հասարակական և մշակութային կյանքի ակտիվիստ, մասնակցել Մեմորիալ և Ուկրաինայի Ժողովրդական Ռուխ կազմակերպությունների ստեղծմանը։

Ստեղծագործություն
-----------------

Իրինա Կալինեցը հեղինակ է «Поезії», «Шлюб з полином» ժողովածուների, «Лелека і Чорна Хмара», «Казки іграшкового телефону»(2001), «Пімбо-Бімбо» (2000) մանկական գրքերի, «Вбивство тисячолітньої давнини» (2002) պատմական դեդեկտիվի, «Студії над „Словом о полку Ігоревім"», «Загадки хрещення України-Руси» մենագրությունների, «Тарас Шевченко і святий Августин» գիտական հետազոտության, բազմաթիվ հրապարակախոսական հոդվածների, էսսեների և այլն։

Պարգևներ
--------

1998 թվականին հասարակական գործունեության համար ճանաչվել է «Աշխարհի հերոս» (ԱՄՆ, Ռոչեսթեր), 2000 թվականին պարգևատրվել է Արքայադուստր Օլգայի III աստիճանի շքանշանով։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Померла поетеса-дисидентка Ірина Калинець
2. ↑  **(not translated to en)** Вітер в долонях — Lviv: 2017. — P. 46. — 416 p.
3. ↑  "Association of Ukrainians in Great Britain -". *www.augb.co.uk*. Արխիվացված է the original 2020 թ․ օգոստոսի 4-ին. Retrieved 2020 թ․ նոյեմբերի 16.

Արտաքին հղումներ
----------------

* «Щоб не назвав нас ніхто пришельцями на рідній землі…» Газета «День».№ 225, 8.12.2010
* У Львові померла поетеса-дисидентка Ірина Калинець(չաշխատող հղում)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Find A Grave |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Ժամանակակից Ուկրաինայի |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 130657964 · ISNI: 0000000078731787 · LCCN: no96023782 · NKC: js2012715754 · VIAF: 20797583 · WorldCat VIAF: 20797583 |

 |