{{Տեղեկաքարտ Բնակավայր

```
| կարգավիճակ =քաղաք
| հայերեն անվանում =Վենտսպիլս 
| բնօրինակ անվանում = լատիշ․՝ Ventspils
```

| ենթարկում = քաղաքը հանրապետության ենթակայության տակ է

```
| երկիր = Լատվիա
| պատկեր = Ventspilis. Isplaukia krovininis laivas, 2006-09-22.jpg
| պատկերի նկարագրում = 
| զինանշան = LVA_Ventspils_COA.svg
| զինանշանի լայնություն = 
| զինանշանի նկարագրում = 
| դրոշ = Flag_of_Ventspils.svg
| դրոշի լայնություն = 
| դրոշի նկարագրում = 
```

|lat\_deg= 57 |lat\_min= 23 |lat\_sec=23

```
 |lon_deg= 21 |lon_min= 33 |lon_sec=52
 |CoordAddon = type:city(42509)_region:LV
 | CoordScale = 
| երկրի քարտեզի չափ =
| երկրամասի քարտեզի չափ = 
| շրջանի քարտեզի չափ = 
| երկրամասի տեսակ = Լատվիայի շրջաններ
| երկրամաս = Կուրզեմե
| երկրամասը աղյուսակում = 
| շրջանի տեսակ = 
| շրջան = 
| շրջանը աղյուսակում = 
| համայնքի տեսակ = 
| համայնք = 
| համայնքը աղյուսակում = 
| երկրի քարտեզ = 
| երկրամասի քարտեզ = 
| շրջանի քարտեզ = 
| ներքին բաժանում = 
| ղեկավարի պաշտոն = նախագահի ավագանի
| ղեկավար = Այվարս Լամբերգս
| հիմնադրման թվական = 1290 թվականի օգոստոսի 8
| տվյալ կարգավիճակում = 
| առաջին հիշատակում = 
| այլ անվանումներ = Վինդավա
| տարածք =55,4
| կենտրոնի բարձրություն = 
| կլիմա = 
| լեզու = 
| բնակչություն = 41998{{|29|10|2014}}
```

| մարդահամարի թվական = 2012

```
| խտություն =  758,1
| ագլոմերացիա = 
| ազգային կազմ = 
| կրոնական կազմ = 
| տեղաբնականուն = 
| ժամային գոտի = +2
| DST = Կա
| հեռախոսային կոդ = (+371) 636
| փոստային ինդեքս = LV-3601,  
LV-3602,  
LV-3605
| փոստային ինդեքսներ = 
| ավտոմոբիլային կոդ = 
| իդենտիֆիկատորի տեսակ = Istat
| թվային իդենտիֆիկատոր = 013029
| Վիքիպահեստում = Ventspils
```

}}

**Վենտսպիլս** (մինչև 1917 թվականը՝ Վինդավա, գերմ.՝ Windau), նավահանգստային քաղաք Լատվիայոււմ։ Գտնվում է Բալթիկ ծովի ափին՝ Վենտա գետի գետաբերանի մոտ, հյուսիսց Լիոպայի և հարավից Ռիգիի։ Բնակչությունն ըստ 2005 թվականի տվյալների կազմում է 44 հազար մարդ։

Պատմություն
-----------

Քաղաքը հիմնադրվել է 13-րդ դարում, տևտոնների կողմից։ Դեռ միջին դարերից Վենտսպիլսը, որպես առևտրական կենտրոն, կարևոր դերակատարություն ուներ։ Լիվոնյան կարգերի և Կուրլյանդական կոմսության կառավարման ժամանակ Վենտսպիլսյան կամ Վինդավյան պալատը քաղաքի ֆոկտի նստավայրն էր։ Քաղաքի զարգացումը սկսվեց կուրլյանդական դուքս Յակոբի (1642-1681) կառավարման ժամանակաշրջանում։ Այդ ժամանակ Վենտա գետի վրա կառուցվել էր մեծ նավաշինարան։ Քաղաքի շրջակայքում սկսեցին կառուցել զենքերի արհեստանոցներ, սելիտրայի և աղյուսի մանուֆակտուրաներ, սկսեց զարգանալ Արևմտյան Եվրոպայի, մեծ մասամբ Հոլանդիայի հետ առևտրական կապերի հաստատումը։ Դքսական քաղաքականությունը հիմնվում էր չարչիության գաղափարների վրա՝ գյուղատնտեսության արտադրանքի արտահանման շահույթը (ինչպիսին հացահատիկը և վուշը) ծախսվում էր մանուֆակտուրաների և գործարանների կառուցման համար։ Կուրլյանդական նավերը Վինդավայից գնում էին Աֆրիկա և Ամերիկա։

Վենտսպիլսում է գտնվում Կապույտ դրոշի լողափը և մի քանի տուրիստական կենտրոններ՝ Լիվոնական դղյակը, 19- րդ դարի կեսերի լյուտերանական եկեղեցին և այլն։

Ազգային կազմը
-------------

Քաղաքի ազգային կազմի բնակչությունը 2011 թվականի տվյալներով՝

| Ազգ | մարդկանց թիվ (2011) |  % |
| --- | --- | --- |
| Լատիշներ | 22 045 | 56,89 % |
| Ռուսներ | 11 136 | 28,74 % |
| Բելառուսներ | 1673 | 4,32 % |
| Ուկրաինացիներ | 1693 | 4,37 % |
| Լիտվայի լեհեր | 396 | 1,02 % |
| Լիտվացիներ | 319 | 0,82 % |
| Այլ | 1488 | 3,84 % |

Կլիմա
-----

Վենտսպիլսում ծովային կլիմա է՝ մեղմ ձմեռ և հով ամառ։


|  **Ջերմաստիճանի և տեղումների տարեկան միջին ցուցանիշները Վենտսպիլս (1977-1991)** |
| --- |
| Ամիս | հունվ | փետ | մարտ | ապր | մայ | հուն | հուլ | օգոս | սեպ | հոկ | նոյ | դեկ | տարին |
| բացարձակ առավելագույնը (°C) | 6,9 | 13,2 | 12,5 | 23,8 | 28,9 | 30,9 | 30,4 | 37,8 | 27,8 | 22,0 | 11,0 | 8,6 | 37,8 |
| միջին առավելագույնը (°C) | 0,1 | 1,3 | 3,6 | 9,3 | 15,1 | 18,3 | 20,1 | 20,2 | 16,7 | 12,4 | −5,9 | 2,2 | 10,5 |
| միջին ջերմաստիճանը (°C) | −2,6 | −3,3 | 0,1 | 3,6 | 9,8 | 13,4 | 16,1 | 16,2 | 12,4 | 8,6 | 3,9 | −0,3 | 6,5 |
| միջին նվազագույնը (°C) | −7,8 | −9,1 | −3,7 | 1,8 | 7,3 | 11,0 | 14,3 | 14,0 | 9,6 | 4,9 | 0,2 | −6,4 | 3,0 |
| բացարձակ նվազագույնը (°C) | −23,4 | −26,4 | −15,2 | −3,6 | 0,1 | 3,6 | 8,7 | 7,4 | 1,3 | −6,3 | 10,8 | −24,7 | −26,4 |
| տեղումների քանակը (մմ) | 19 | 14 | 18 | 27 | 33 | 39 | 60 | 48 | 27 | 24 | 23 | 21 | 353 |

Տնտեսություն
------------

### Տրանսպորտ

Սկզբում երկաթոգծով կապված էր Ռիգա քաղաքի հետ։ Վենտսպիլսը նաև երկաթգիծ ուներ Լիեպայա քաղաքի հետ։

Ուղևորների կայարաններ

* Վենտսպիլս։ Ռիգա-Վենտսպիլս ուղղությամբ կայան
* Վենտսպիլս-2
* Հարավային Վենտսպիլս։ Վենտսպիլս-Լիեպայա ուղղությամբ կայան

Բեռնատարային կայարաններ

* Վենտսպիլս Նաֆտա
* Յուրաս պարկ
* Աուստրումի

2010 թվականի օգոստոսի 4-ին վերակառուցվեց երկաթգիծ՝ 600 մմ լայնությամբ և 2,6 կմ երկարությամբ։

Նավահանգիստ
-----------

Վենտսպիլսի նավահանգիստը հանդիսանում էր կարևոր հանգույց ռուսական նավթի և քարածխի Բալթիկ ծովով արտահանելու համար։ 2001 թվականի վերջում ՌԴ միջկառավարական հանձնաժողովի որոշմամբ նավթը և քարածուխը տեղափոխվեց Պրիմորսկ, որը հանդիսանում էր Բալթիկ ծովի խողովակաշար համակարգի վերջին կետը։

2011 թվականի աշնան տվյալներով Վենտսպիլսի նավահանգիստում աշխատել են երեք լաստանավային գծեր։

* Վենտսպիլս-Նյունեսհամն (Շվեդիա), շաբաթական 5 անգամ
* Վենտսպիլս-Տրավեմյունդե (Գերմանիա), շաբաթական 2 անգամ
* Լյուբեկ(Գերմանիա)-Վենտսպիլս-Սանկտ Պետերբուրգ (Ռուսաստան), շաբաթական 2 անգամ

Իշխանությունը
-------------

Օրդենյան պալատ Վինդաու, որը վերակառուցվեց ղեկավարության կողմից և դարձավ բանտ
Լյուտենյան Սբ. Նիկոլայ եկեղեցի
Վենտսպիլսյան քաղաքային դումայի կազմում կա 13 պատգամավոր։ Քաղաքապետ Այվարս Լեմբերգսը, 1990 թվականից ղեկավարում է քաղաքային իշխանությունը։

ԶԼՄ
---

Քաղաքում լույս են տեսնում «Վենտաս Բալլս» (հայերեն՝ Վենտասի Ձայնը) և անվճար տրամադրվող «Վենտսպիլս Ավիզե» (հայերեն՝ Վենտսպիլյան թերթ) թերթերը։ Քաղաքացիները կարող են նաև դիտել վենտսպիլսյան հեռուստահաղորդումները։

Կրթություն
----------

Վենտսպիլսում գործում է ինը կրթական ցերեկային դպրոց, ինչպես նաև մեկ գիշերային միջնակարգ դպրոց։ Բարձրագույն կրթություն կարող են ստանալ Վենտսպիլսյան Ավագ դպրոցն ավարտելուց հետո։ Բարձրագույն կրթություն նաև կարող են ստանալ ինժեներա-տնտեսագիտական ֆակուլտետում, Ռիգայի տեխնիկական համալսարանի Վենտսպիլսյան մասնաճյուղի ինժեներական գիտությունների ֆակուլտետում, Բալթիկ Միջազգային Ակադեմիայի իրավաբանական և տնտեսագիտական ֆակուլտետներում։

Սպորտ
-----

«Վենտսպիլս» ֆուտբոլային ակումբ՝

* Լատվիայի չեմպիոն-2006, 2007, 2008
* Լատվիայի մրցարշավի արծաթե դափնեկիր-2000, 2001, 2002
* Լատվիայի մրցարշավի բրոնզե դափնեկիր-1998, 1999, 2003, 2004, 2005

«Վենտսպիլս» բասկետբոլային ակումբ

* Լատվիայի չեմպիոն— 1999/00, 2000/01, 2001/02, 2002/03, 2003/04, 2004/05, 2005/06
* Լատվիայի մրցարշավի արծաթե դափնեկիր-1997/98, 1998/99, 2006/07
* Լատվիայի մրցարշավի բրոնզե դափնեկիր-1995/96, 2007/08
* Բալթիի մրցարշավի բրոնզե դափնեկիր-2006/07

Դրամական միավոր՝ վենտ
---------------------

2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ին քաղաքապետի որոշմամբ Վենտսպիլսում արտադրվել է սեփական դրամական միավոր՝ վենտ։ 100 վենտը համապատասխանում է 1 լատի։ 2011 թվականի նոյեմբերի սկզբին արդեն 22 կետերում թույլատրվում էր վճարում կատարել վենտով(հիմնականում տուրիստական և սպորտային կենտրոններում)։ Վենտսպիսի վարչակազմը ցանկանում էր, որ վենտը տարածվի նաև այլ քաղաքներում։

Զատլերսի Բարեփոխումներ Կուսակցությունը պնդում էր, որ վենտի կիրառումը հակասահմանադրական բնույթ ունի.։

Քույր-քաղաքներ
--------------

* Շվեդիա Վեստերվիկ
* Գերմանիա Շտարլզունդ
* Ֆրանսիա Լորյան

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Книга почтовых индексов Латвии - апрель 2011 (լատիշերեն)
2. ↑  "Արխիվացված պատճենը". Արխիվացված է the original 2012 թ․ դեկտեմբերի 5-ին. Retrieved 2021 թ․ մարտի 6. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  "Ventspils šaursliežu dzelzceļš" (in լատվիերեն). Արխիվացված է the original 2012 թ․ փետրվարի 5-ին. Retrieved 05.06.2011. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
4. ↑  "Сегодня Вентспилс выпустил в обращение свои собственные деньги — венты". Ves точка lv. 2011 թ․ հոկտեմբերի 12. Արխիվացված է the original 2013 թ․ նոյեմբերի 3-ին. Retrieved 2013 թ․ նոյեմբերի 1. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
5. ↑  "Вентспилсские венты". Вентспилсская городская дума. Retrieved 2013 թ․ նոյեմբերի 1.
6. ↑  "У Вентспилса собственная валюта — венты". Вентспилсская городская дума. 2011 թ․ հոկտեմբերի 12. Retrieved 2013 թ․ նոյեմբերի 1.
7. ↑  "Вентспилсская «валюта» входит в широкий оборот". Телеграф.lv. 2011 թ․ նոյեմբերի 5. Արխիվացված է the original 2011 թ․ նոյեմբերի 6-ին. Retrieved 2013 թ․ նոյեմբերի 1. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
8. ↑  "Лембергс продолжает дразнить сообщениями по вентспилсской валюте". Gorod.lv. 2011 թ․ հոկտեմբերի 11. Retrieved 2013 թ․ նոյեմբերի 1.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Քաղաքի կայք Archived 2012-09-14 at Archive.is
* Կայք՝ վենտի մասին
* Վենտսպիլսի տուրիզմի մասին տեղեկություններ mesta.lv
* Վենտսպիլսի տեղանվանագիտական բազայի մասին տեղեկություններ
* «Վենտաս Բալս» —քաղաքի նորություններ
* «Վենտսպիլս Ավիզե» անվճար թերթ
* VITC — Ventspils Information Technology Center

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Բրոքհաուս · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Բրոքհաուսի և Եփրոնի փոքր · Հրեական Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Մեծ սովետական (1 հրտ.) · Մեծ սովետական (1 հրտ.) · Սիտինի ռազմական |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 5030736-8 · LCCN: n84020296 · LNB: 000040577 · NKC: ge1118968 · VIAF: 167610018 · WorldCat VIAF: 167610018 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Լատվիա Լատվիայի քաղաքներ |
| --- |
|  |
| Մայրաքաղաք՝ **Ռիգա** |
|  |
| 
* Այզկրաուկլե
* Այզպուտե
* Այնաժի
* Ակնիստե
* Ալոյա
* Ալուկսնե
* Ապե
* Աուցե
* Բալվի
* Բալդոնե
* Բալոժի
* Բաուսկա
* Բրոցենի
* Վալդեմարպիլս
* Վալկա
* Վալմիերա
* Վանգաժի
* Վարակլյանի
* Վենտսպիլս
* Վիեսիտե
* Վիլյակա
* Վիլյանի
* Գրոբինյա
* Գլուբենե
* Դագդա
* Դաուգավպիլս
* Դոբելե
* Դուրբե
* Եկաբպիլս
* Ելգավա
* Զիլուպե
* Իկշկիլե
* Իլուկստե
* Կանդավա
* Կարսավա
* Կեգումս
* Կրասլավա
* Կուլդիգա
* Լիվանի
* Լիգատնե
* Լիելվարդե
* Լիեպայա
* Լիմբաժի
* Լուբանա
* Լուդզա
* Մադոնա
* Մազսալացա
* Օգրե
* Օլայնե
* Պավիլոստա
* Պիլտենե
* Պլհավինյաս
* Պրեյլի
* Պրիեկուլե
* Ռեզեկնե
* **Ռիգա**
* Ռույիենա
* Սաբիլե
* Սալասպիլս
* Սալացգրիվա
* Սալդուս
* Սաուլկրաստի
* Սեդա
* Սիգուլդա
* Սկրունդա
* Սմիլտենե
* Ստայցելե
* Ստենդե
* Ստրենչի
* Սուբատե
* Տալսի
* Տուկումս
* Ցեսևայնե
* Ցեսիս
* Յուրմալա
* Յաունելգավա

 | Լատվիայի զինանշան |

 |