**Վարշավային երկաթուղային թանգարան**, (լեհ.՝ Muzeum Kolejnictwa w Warszawie) երկաթուղային թանգարան, որը գտնվում է Լեհաստանի մայրաքաղաք Վարշավայում։ Երկաթուղային կայարանը կառուցվել է նախկին Վարշավային երկաթուղային կայարանի վրա։

Գոյություն ունեն հիմնական և փոփոխվող ցուցաննմուշներ։ Թանգարանի գնացքները վերցված են տարբեր երկրների արտադրություններից, սակայն հիմնականում դրանք այն գնացքներն, որոնք գնացել են Լեհաստանի տարածքով։

Թանգարանի գնացքների մի մասը պահվել են երկրորդ աշխարհամարտից։ Դրանք հիմնականում ստեղծվել են գերմանական, խորհրդային և լեհական ընկերությունների կողմից՝ երկրորդ աշխարհամարտում կիրառվելու համար։

Պատմություն
-----------

Թանգարանի կառուցման առաջին նախաձեռնությունը Լեհաստանում կատարվեց անմիջապես հետո, երբ Լեհաստանը ստացավ իր անկախությունը Գերմանիայից` 1918 թվականին։ Թանգարանը զգալի դեր խաղաց Լեհաստանի մշակութային կյանքում։ 1927 թվականին Լեհաստանը կարողացավ գնել նմուշներ, որոնք պահպանվել էին դեռևս առաջին աշխարհամարտից և ներկայացնել թանգարանում։

1928 թվականի փետրվարի 18-ին քանի որ արդեն կային թանգարանի ցուցահանդեսի նմուշներ, Լեհաստանի տրանսպորտի և կապի նախարար Փոլ Ռոմոտսկին կատարեց Վարշավայի երկաթուղային թանգարանի ժամանակավոր բացումը։ 1928 թվականի մայիսի 21-ին Չարտեն Ալպոնս Կուենը պաշտոնապես ընդունեց թանգարանի գործունեությունը և հավանություն տվեց թանգարանի բացմանը։

1931 թվականին երկաթուղային թանգարանի նմուշները տեղափոխվեցին թանգարանի նոր շենք, որը գտնվում էր Վարշավային Նովի Զիազդ փողոցում։ Թանգարանի շենքի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 900 քառակուսի մետր։

1938 թվականին թանգարանը վերածվում է կապի և հեռահաղորդակցության թանգարանի։ Բացի գնացքներից, թանգարանում պահվում են նաև այլ նմուշների շուրջ 400 մոդելներ, 250 սեղաններ, 550 լուսանկարներ և մոտ 8000 գրքեր։

Չնայած սրան, խնդիրներ կան տարածքի հետ կապված։ Ըստ երևույթի Վարշավային երկաթուղային կայարանի նմուշները կարող են տեղափոխվել ազգային մարզադաշտի հարակից տարածքում։

Երկրորդ աշխարհամարտի տարիներին թանգարանը դադարել է գոյություն ունենեալ և նրա ամբողջ հավաքածուն թալանվել ու ոչնչացվել է Առանցիկ ուժերի կողմից։ Երկրորդ աշխարհամարտի ավարտի զինադադարից հետո, տրանսպորտի և մշակույթի նախարարությունը փորձել է նոր նյութեր հավաքել թանգարանում ներկայացնելու համար։ Մի փոքր հավաքածու պահվել էր միայն Ռադոմ քաղաքում։ 1956-ից 1957 թվականներին թանգարանի գործունեությունը կանգ է առել։

Ցուցադրություն
--------------

| Մակնիշ | Ակերի համար | Արտադրող | Թողարկման թվական | Լուսանկար |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| EP02 | Bo’Bo' | Լեհաստան Լեհաստան | 1953—1957 |  |
| ET21 | Co’Co' | Լեհաստան Լեհաստան | 1957—1971 |  |
| EU20 | Co’Co' | LEW Գերմանիայի դեմոկրատական հանրապետություն Գերմանիայի դեմոկրատական հանրապետություն | 1955—1957 |  |
| ТГМЗ | B’B' | Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն ԽՍՀՄ | 1963—1966 |  |
| SM25 | C | Լեհաստան Լեհաստան | 1961—1963 |  |
| SM41 | Bo’Bo' | Հունգարիա Հունգարիա | 1961—1969 |  |
| ST44 | Co’Co' | Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն ԽՍՀՄ  Ուկրաինա Ուկրաինա  Ռուսաստան Ռուսաստան | 1965—1988 |  |
| SD80 | (1A)'(A1)' | Իտալիա Իտալիա | 1949 |  |
| Oi1 | 1’C | Գերմանիա Գերմանիա | 1902—1916 |  |
| Գնացք Tk | 1A1 | Friedrich Krupp AG Գերմանիա Գերմանիա | 1931—1933 |  |
| OKi1 | - | - | - |  |
| OKl27 | 1’C'1 | Լեհաստան Լեհաստան | 1928—1933 |  |
| OKo1 | 2’C2' | Գերմանիա Գերմանիա | 1916—1924 |  |
| Ol49 | 1’C1' | Լեհաստան Լեհաստան | 1951—1954 |  |
| Os24 | 2’D' | Լեհաստան Լեհաստան | 1925—1927 |  |
| Pm2 | 2’C1' | {{{2}}} Նացիստական Գերմանիա | 1930—1937 |  |
| Pm3 | 2’C1' | {{{2}}} Նացիստական Գերմանիա | 1931—1941 |  |
| Pt47 | 1’D1' | Լեհաստան Լեհաստան | 1947—1951 | | |
| Pu29 | 2’D1' | Լեհաստան Լեհաստան | 1931 |  |
| TKb | B | Գերմանիա Գերմանիա | 1880 |  |
| 1U | B | Գերմանիա Գերմանիա | 1912—1930 |  |
| TKc100 | 1B | Գերմանիա Գերմանիա | 1893 |  |
| TKh | C | Գերմանիա Գերմանիա | 1920 |  |
| TKi3 | 1’C | Գերմանիա Գերմանիա | 1901—1914 |  |
| TKl100 (TKi100) | 1’C1' | Գերմանիա Գերմանիա | 1934 |  |
| TKp | D | Բելգիա Բելգիա  Նիդերլանդներ Նիդերլանդներ  Ֆրանսիա Ֆրանսիա | 1942 |  |
| TKt48 | 1’D1' | Լեհաստան Լեհաստան | 1950—1957 |  |
| TKz | 1’E1' | Գերմանիա Գերմանիա | 1938 |  |
| Tr6 | 1’D | Գերմանիա Գերմանիա | 1919—1927 |  |
| Tr203 | 1’D | Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ | 1942—1945 |  |
| Паровоз ТЭ | 1’E | {{{2}}} Նացիստական Գերմանիա | 1942—1945 |  |
| Ty43 | 1’E | {{{2}}} Նացիստական Գերմանիա | 1943—1945 |  |
| Ty51 | 1’E | Լեհաստան Լեհաստան | 1953—1958 |  |
| PzTrWg16 | 4’D'4' |  |  |  |
| T49 | B (Bn2t) | Լեհաստան Լեհաստան | 1946—1948 |  |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Լեհաստանի երկաթուղային թանգարանի նախապատմություն և ցուցնմուշներ
2. ↑  Վարշավայի թանգարանի վերականգնվելը

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վարշավայի երկաթուղային թանգարանի պաշտոնական կայքը
* Նկարներ թանգարանի էքսպոզիցիաներից(չաշխատող հղում)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Վարշավայի երկաթուղային թանգարան» հոդվածին։ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | GND: 2153235-7 · LCCN: n2014030819 · NUKAT: n2007050147 · VIAF: 248706276 · WorldCat VIAF: 248706276 |

 |