2021 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Մինսկում՝ Յակուբովսկու փողոցի թիվ 29 տանը, փոխհրաձգություն է տեղի ունեցել, որի հետանքով զոհվել են պետական անվտանգության կոմիտեի 31-ամյա աշխատակից Դմիտրի Ֆեդոսյուկը և «EPAM Systems»-ի 32-ամյա աշխատակից Անդրեյ Զելցերը։

Նախապես պարզվել է, որ սեպտեմբերի 28-ին պետական անվտանգության մարմինների աշխատակիցները խուզարկություններ եւ ձերբակալություններ են իրականացրել հանրապետության բնակիչների նկատմամբ։ Բնակարաններից մեկի բնակիչը հրաժարվել է բացել դուռը և կնոջ հետ փակվել են ներսում։ Միաժամանակ իրականացվել են տեսանկարահանումներ։ Աշխատակիցների բնակարան ներխուժելուց հետո տղամարդը որսորդական հրացանից կրակ է բացել իրավապահների ուղղությամբ։ Արդյունքում նրանցից մեկին մարմնական վնասվածքներ են պատճառվել, որից նա մահացել է հիվանդանոցում։ Պատասխան կրակից տղամարդը սպանվել է։ Նրա կինը ձերբակալվել է ՊԱԿ աշխատակցի սպանությանը համատեղ մասնակցելու կասկածանքով։ Սեպտեմբերի 29-ին Քննչական կոմիտեի գլխավոր վարչությունում հարուցվել է քրեական գործ՝ Բելառուսի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 139-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով։

Հաջորդ օրերին, ըստ բելառուսական իրավապաշտպանների, 369-րդ հոդվածի (իշխանության ներկայացուցչին վիրավորելը) և 130-րդ հոդվածի (սոցիալական թշնամանքի հրահրում) շրջանակներում ՊԱԿ-ի աշխատակիցները ձերբակալել են մոտ 50 մարդու։ Հոկտեմբերի 1-ին Ալեքսանդր Լուկաշենկոն ուշադրություն է դարձրել Բելառուսի ուժայինների հասցեին բացասական գնահատականների վրա ՊԱԿ աշխատակցի զոհվելուց հետո, որոնք սկսեցին հայտնվել ԶԼՄ-ներում, այդ թվում՝ ռուսական, և նշել է, որ նման գնահատականներն իրեն վրդովեցնում են։ Սեպտեմբերի 29-ի առավոտյան սահմանափակվել է «Բելառուսի ԿՊ» թերթի կայքի հասանելիությունը, որտեղ նախորդ գիշեր հրատարակության կայքում հրապարակվել է ծրագրավորողի համադասարանցի Անդրեյ Զելցերի մեկնաբանությամբ հոդված, որն անմիջապես վրդովմունքի և վիրավորանքների ալիք է առաջացրել իշխանամետ հեռագրերում։ Բելառուսի Հանրապետության տեղեկատվության նախարարությունը պարզաբանել է, որ կայքի հասանելիությունը սահմանափակ է, քանի որ դրա վրա զետեղվել է հրապարակում, որում «տեղեկություններ են պարունակվում, որոնք նպաստում են ազգային անվտանգության սպառնալիքների աղբյուրների ձևավորմանը, որոնք կնքվում են հասարակության և պետության միջև լարվածության արհեստական սրման և հասարակության դիմակայության մեջ»։ Հոկտեմբերի 1-ին Ռուսաստանի նախագահի մամուլի քարտուղար Դմիտրի Պեսկովը հայտարարել է․

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Մենք կտրականապես համաձայն չենք։ Մենք կարծում ենք, որ դա խախտում է ԶԼՄ-ների ազատության սկզբունքը։ |  |

Հոկտեմբերի 1-ին Մինսկում Ֆ. Ձերժինսկու անվան ակումբում տեղի է ունեցել ՊԱԿ-ի զոհված աշխատակցի՝ Դմիտրի Ֆեդոսյուկի, հրաժեշտի արարողությունը։ Արարողության ժամանակ Ներկայացուցիչների պալատի պատգամավոր գեներալ-մայոր Օլեգ Բելոկոնևը լրագրողներին հայտնել է․

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Որ ընտանիքներում են դաստիարակվել այդ մարդիկ։ Ես կարծում եմ, որ մենք շատ մեղմ ենք վարվում նրանց և նրանց նմանների հետ ։ Չգիտես ինչու նրանք գործում են օրենքի շրջանակներից դուրս, իսկ մենք աշխատում ենք ամեն ինչ անել օրենքով։ Օրենքով նրանց հետ զրուցել, օրենքով համոզել, օրենքով նրանց համոզել։ Ինչպես Պուտինն է ասել, պետք է բոլորին թրջել պետքարանում՝ մեկի համար 20, 100... Որպեսզի ոչ ոքի համար դա խրախուսելի չլինի։ Գուցե կոպիտ է հնչում, բայց անկեղծ։ |  |

Հոկտեմբերի 1-ի լույս 2-ի գիշերը ձերբակալվել է «Բելառուս ԿՊ» պարբերականի լրագրող Գենադի Մոժեյկոն, զոհված Անդրեյ Զելցերի մասին հոդված գրողը։

Հոկտեմբերի 6-ին Անդրեյ Զելցերին հուղարկավորել են Մինսկի Շաբանայի միկրոշրջանի Անտառային գերեզմանատանը։ Այդ օրը Քննչական կոմիտեն հայտարարել է, որ քրեական գործում, որը հարուցվել է նրանց վրա, ովքեր գնահատման մեկնաբանություններ են թողել համացանցում ՊԱԿ աշխատակից Դմիտրի Ֆեդոսյուկի մահվանից հետո, առկա է 136 կասկածյալ, և նրանք բոլորը գտնվում են կալանքի տակ։ Քրեական գործը հարուցվել է 130-րդ (դիտավորյալ գործողություններ՝ սոցիալական պատկանելության հիմքով թշնամություն առաջացնելու համար) և 369-րդ (իշխանության ներկայացուցչին և նրա մերձավորներին վիրավորելը՝ նրա ծառայողական պարտականությունները կատարելու կապակցությամբ, որը կատարվել է Բելառուսի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի գլոբալ համակարգչային ցանցում զետեղված տեղեկատվությունում) հոդվածներով։ 2021 թվականի նոյեմբերի 3-ի դրությամբ Զելցերի գործով կալանավորվածները մեկ ամսից ավելի է, ինչ փաստաբանների հետ կապ չունեն, ինչպես նաև նրանց չի թույլատրվում հանձնել առաջին անհրաժեշտության իրերը։։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Nashaniva.com
2. ↑  novayagazeta.ru
3. ↑  blr.belta.by
4. ↑  spring96.org
5. ↑  blr.belta.by
6. ↑  Пяскоў: Крэмль катэгарычна не згодны з рашэннем Мінска абмежаваць доступ да сайта kp.by
7. ↑  Генерал Белаконеў прапанаваў «мачыць у сарціры» 20 ці 100 чалавек за кожнага сілавіка
8. ↑  tass.ru
9. ↑  "Радыё Свабода". Արխիվացված է the original 2021 թ․ հոկտեմբերի 6-ին. Retrieved 2021 թ․ նոյեմբերի 14.
10. ↑  Nashaniva.com
11. ↑  Nashaniva.com
12. ↑  "Интерпол отказался разыскивать Светлану Тихановскую; Путин и Лукашенко утвердили союзные программы. Главное в Беларуси за неделю" (in ռուսերեն). BBC. 2021 թ․ նոյեմբերի 3. Retrieved 2021 թ․ նոյեմբերի 5.