Մարֆա Կսենոֆոնտովնա Տիմչենկո (ուկրաիներեն՝ Ма́рфа Ксенофо́нтівна Ти́мченко, մարտի 25, 1922(1922-03-25), Պետրիկովկա (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա), Նովոմոսկովյան ուեզդ, Եկատերինոսլավի նահանգ, Ուկրաինական ԽՍՀ - մարտի 26, 2009(2009-03-26), Կիև, Ուկրաինա), ժողովրդական դեկորատիվ-կիրառական արվեստի ուկրաինացի, խորհրդային վարպետ, ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ, ՈւԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ (1977 թ.): Տարաս Շևչենկոյի (2000 թ.) և Եկատերինա Բիլոկուրի (1990 թ.) անվան Ուկրաինայի ազգային մրցանակների դափնեկիր։

Կենսագրություն
--------------

1936-1938 թվականներին սովորել է դեկորատիվ նկարչության Պետրիկովի դպրոցում Տատյանա Պատայի մոտ, 1938-1941 թվականներին, ժողովրդական ստեղծագործության վարպետների Կիևի դպրոցում (1940 թվականից Կիևի գեղարվեստա-արդյունաբերական ուսումնարան)։
1954 թվականից աշխատել է Կիևի փորձարարական կերամիկա-գեղարվեստական գործարանում որպես ավագ նկարիչ (նախկինում՝ Կիևի ճենապակու գործարան)։

Ստեղծագործություն
-----------------

Կանգնած է եղել ճենապակե արտադրանքի ուկրաինական ոճով նկարազարդման արվեստի ստեղծման ակունքներում։ Ստեղծագործական կյանքի ավելի քան 30 տարիներն անցկացրել է Ուկրաինայի ճենապակու գործարաններում, իր բազմաթիվ ստեղծագործություններում ցուցադրել է նյութի գերազանց զգացողությունը, նրա առանձնահատկությունները, դրսևորելով զարդաքանդակային գեղազարդման միջոցով արտադրանքի ձևը ընդգծելու հմտություններ։ Պետրիկովյան նկարազարդման վարպետ էր։ Զբաղվել է ճենապակու արտադրանքի ժողովրդական ավանդույթներով նկարազարդումներով կիրառելով ճենապակու վրա նախշազարդման ենթաջնարակման և հետջնարակման տեխնիկան։ Պլակատների, գրքային գծանկարչության, փայտի նկարազարդման աշխատանքների հեղինակ է։ Նրան են պատկանում նաև թղթի և ստվարաթղթի վրա կատարված նլարազարդումներ («У морі» (1963), «Сині птахи» (1966), «Курінь» (1970), «Ведмежа сім’я» (1972- 73), «Дощ у Седневі» (1975)):

Աշխատել է նաև մեծածավալ դեկորատիվ նկարազարդումների բնագավառում (Կիևի Կրասնոարմեյսկի փողոցի վրա գտնվող «Կազկա» խանութի գեղարվեստական ձևավորումը) (1979 թ.), ինչպես նաև Բելայա ցերկով քաղաքի կենտրոնական մանկական գրադարանի ձևավորումը (Լևանովսկու փող. 55) 1983 թվականին, Օ. Ի. Սկիցյուկի և Ի. Ս. Սկիցյուկի համահեղինակությամբ)։

Տիմչենկոյի ստեղծագործությունները ցուցադրվում էին հանրապետական, համամիութենական և միջազգային ցուցահանդեսներում։ Ստեղծագործությունները պահպանվում են Ուկրաինական դեկորատիվ արվեստի պետական թանգարան, Ուկրաինայի այլ թանգարաններում և արտասահմանյան մասնավոր հավաքածուներում։ Նկարչուհու աշխատանքներից են Մաո Ցզեդունի, Ռիչարդ Նիքսոնի, Իոսիպ Տիտոյի, Լեոնիդ Բրեժնևի, Ալեքսեյ Կոսիգինի և Վլադիմիր Շչերբիցկու համար նվեր սկահակների նկարազարդումները։

Ընտրյալ գործեր
--------------

* Սկահակներ
	+ «Հոբելյանական սկահակներ» (1962 թ.)
	+ «І вітряки на полі… І долом геть собі село» (1964 թ.)
	+ «Коло млину, коло броду» (1972 թ.)
* Դեկորատիվ սկուտեղ «Հարստություն» (1970 թ.)
* «Գորոբինա» (1987 թ.)
* «Ранок на селі» (1989- 1990 թթ.)
* «Գյուղ» (1989 թ.)

Պարգևներ
--------

* «Պատվո նշան» շքանշան
* ՈւԽՍՀ Ժողովրդական նկարիչ (1977 թ.)
* Եկատերինա Բիլոկուրի անվան մրցանակ, ավանդական ժողովրդական արվեստի բացառիկ ստեղծագործությունների համար (1990 թ.)
* Տարաս Շևչենկոյի անվան Ուկրաինայի ազգային մրցանակ (2000 թ.)

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  За росписи удостоена звания Народный художник УССР, в настоящее время варварски уничтожены

Արտաքին հղումներ
----------------

* Марфа Тимченко.
* Тимченко Марфа Ксенофонтівна.
* Марфа Тимченко. Альбом. 1974.