**Մեսնա**, վաճառքային Մեսնաքս բրենդային անվանումով, դեղամիջոց՝ կիրառվող ցիկլոֆոսֆամիդ կամ իֆոսֆամիդ ստացող հիվանդների մոտ միզապարկից արյունահոսության ռիսկը նվազեցնելու համար։ Կիրառվում է ներքին ընդունման կամ ներերակային ներարկման ձևով։

Ընդհանուր կողմնակի ազդեցություններն են գլխացավ, փսխում, քնկոտություն, ախորժակի կորուստ, հազ, ցան և հոդացավ։ Լուրջ կողմնակի ազդեցություններից է ալերգիկ ռեակցիան։ Հղիության ընթացքում կիրառումը թվում է անվտանգ երեխայի համար, սակայն այս կիրառումը լավ ուսումնասիրված չէ։ Մեսնան օրգանական ծծմբային խառնուրդ է։ Այն փոփոխում է միզապարկի մեջ հայտնաբերված ցիկլոֆոսֆամիդի և իֆոսֆամիդի քայքայման արգասիքները դարձնելով դրանք նվազ թունավոր։

Մեսնան հաստատվել է բժշկական կիրառման համար ԱՄՆ–ում 1988 թվականին։ Դա ներառված է ԱՀԿ–ի հիմնական՝ առողջության պահպանման համար ամենաարդյունավետ և անվտանգ դեղամիջոցների ցանկում։ Զարգացող աշխարհում մեծածախ վաճառքի արժեքը մոտավորապես 3.50 ԱՄՆ դոլարի սահմաններում է 400 միլիգրամ սրվակի համար։ Միացյալ Թագավորությունում նրա արժեքն է 3.95 ֆունտ ստերլինգ։

Բժշկական կիրառություն
---------------------

### Հետվիրահատական քիմիոթերապիա

Մեսնան կիրառվում է արյունահոսական ցիստիտի և արյունամիզության դեպքերը նվազեցնելու համար այն հիվանդների մոտ, ովքեր ստանում են ցիկլոֆոսֆամիդ կամ իֆոսֆամիդ քաղցկեղի քիմիոթերապիայի համար։ Այս երկու հակաքաղցկեղային միջոցները, *in vivo*, կարող են փոխակերպվել ուրոտոքսիկ մետաբոլիտների, ինչպիսին է ակրոլեինը։

Մեսնան թունազրկում է այս մետաբոլիտներին իր սուլֆհիդրիլ խմբի միջոցով փոխազդեցության մեջ մտնելով ալֆա,բետա–չհագեցած կարբոնիլ –խումբ պարունակող խառնուրդների հետ, ինչպիսին է ակրոլեինը։ Այս փոխազդեցությունը հայտնի է որպես Մայքլի ռեակցիա։ Մեսնան նաև ավելացնում է ցիստեինի միզային արտազատումը։

Հյուսիսային Ամերիկայից դուրս, մեսնան նաև կիրառվում է որպես մուկոլիտիկ միջոց, ազդում է նույն ձև ինչպես ացետիլցիստեինը և վաճառվում է այս ցուցումով որպես Միստաբրոն և Միստաբրոնկո։

Ներմուծման եղանակ
-----------------

Դա ներմուծվում է ներերակային կամ ներքին ընդունմամբ (բերանացի)։ Մեսնան ներերակային ներմուծմամբ տրվում է ներերակային իֆոսֆամիդի հետ, իսկ ներքին ընդունմամբ մեսնան տրվում է ներքին ընդունման ցիկլոֆոսֆամիդի հետ։ Ներքին ընդունման դեպքում դեղաչափը պետք է լինի կրկնակի ներերակային տրվող մեսնայի դեղաչափից՝ կենսամատչելիության խնդիրների պատճառով։ Ի տարբերություն ներերակային ներմուծվող մեսնայի,որի դեպքում մնում են հիվանանոցում չորս կամ հինգ օր, ներքին ընդունման պատրաստուկների կիրառումը թույլ են տալիս հիվանդներին հիվանդանոցից շուտ դուրս գրվել։

Ազդեցության մեխանիզմ
--------------------

Մեսնան նվազեցնում է ուրոտոքսիկ միացությունների թունավոր ազդեցությունը, որը կարող է առաջանալ քիմիոթերապիայի կիրառումից հետո։ Մեսնան ջրալույծ, հակաօքսիդանտ միացություն է և տրվում է զուգահեռ քիմիոթերապևտիկ միացություններ ցիկլոֆոսֆամիդի և իֆոսֆամիդի հետ։ Մեսնան կենտրոնանում է միզապարկում, որտեղ ակրոլեինը կուտակվում է քիմիոթերապիայից հետո և Մայքլի ռեակցիայի միջոցով առաջացնում է կոնյուգատ ակրոլեինի հետ և այլ ուրոտոքսիկ մետաբոլիտների հետ։ Այս կոնյուգացիոն փոխազդեցությունը ապաակտիվացնում է ուրոտոքսիկ միացություններին վերածելով անվնաս մետաբոլիտների։ Մետաբոլիտները արտազատվում են մեզի միջոցով։

Անվանումները
------------

Այն վաճառվում է Բախտեր դեղագործական ընկերության կողմից, որպես Ուրոմիտեքսան և ՄԵսնաքս։ Նյութի անվանումը հապավում է՝ 2–**մ**երկապտոէթան **ս**ուլֆոնատ **Na** (*Na–ը* նատրիումի քիմիական նշանն է )։

Տես նաև
-------

* Կոենզիմ Մ– կոենզիմ է նույն կառուցվածքով, որը օգտագործվում է մեթանոգեն բակտերաների կողմից

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  mesna
2. 1 2 3 4 5 6  "Mesna". The American Society of Health-System Pharmacists. Արխիվացված from the original on 2017 թ․ մայիսի 11. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8.
3. ↑  "Mesna (Mesnex) Use During Pregnancy". *www.drugs.com*. Արխիվացված from the original on 2017 թ․ մայիսի 11. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 20.
4. ↑  Patwardhan, Bhushan; Chaguturu, Rathnam (2016). *Innovative Approaches in Drug Discovery: Ethnopharmacology, Systems Biology and Holistic Targeting* (in անգլերեն). Academic Press. p. 53. ISBN 9780128018224. Արխիվացված from the original on 2016 թ․ դեկտեմբերի 21.
5. ↑  "WHO Model List of Essential Medicines (19th List)" (PDF). *World Health Organization*. April 2015. Արխիվացված (PDF) from the original on 2016 թ․ դեկտեմբերի 13. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8.
6. ↑  "Mesna". *International Drug Price Indicator Guide*. Արխիվացված from the original on 2017 թ․ մայիսի 11. Retrieved 2016 թ․ դեկտեմբերի 8.
7. ↑  *British national formulary : BNF 69* (69 ed.). British Medical Association. 2015. p. 578. ISBN 9780857111562.
8. 1 2  Thurston DE (2007). *Chemistry and Pharmacology of Anticancer Drugs*. Boca Raton: CRC Press/Taylor & Francis. pp. 53–54. ISBN 978-1-4200-0890-6. Արխիվացված from the original on 2016 թ․ մայիսի 19.
9. ↑  "Mistabron Ampoules". South African Electronic Package Inserts. August 1973. Արխիվացված from the original on 2008 թ․ հոկտեմբերի 22. Retrieved 2008 թ․ օգոստոսի 12.
10. ↑  Mace JR, Keohan ML, Bernardy H, և այլք: (December 2003). "Crossover randomized comparison of intravenous versus intravenous/oral mesna in soft tissue sarcoma treated with high-dose ifosfamide". *Clin. Cancer Res*. **9** (16 Pt 1): 5829–34. PMID 14676103.
11. ↑  Shaw IC, Graham MI (1987). "Mesna—a short review". *Cancer Treat. Rev*. **14** (2): 67–86. doi:10.1016/0305-7372(87)90041-7. PMID 3119211.

Արտաքին հղումներ
----------------

* BC Cancer Agency Archived 2015-03-14 at the Wayback Machine.
* NIH/MedlinePlus patient information