Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Մեծամոր (այլ կիրառումներ)

**Մեծամոր** (նախկին անվանումը՝ *Ղամարլու*), գյուղ Հայաստանի Արմավիրի մարզի Վաղարշապատի տարածաշրջանում, Վաղարշապատ (Էջմիածին) քաղաքից մոտ 8 կմ հարավ։

Աշխարհագրություն
----------------

Հեռավորությունը Վաղարշապատից՝ 8 կմ, մարզկենտրոնից 38 կմ հեռավորության վրա։ Նախկինում ունեցել է Հեզլու Ղամարլու, Ղամարլու անվանումները։ Մեծամոր է վերանվանվել 1946 թ-ին։ 
Գյուղը տեղադրված է Միջինարաքսյան հարթավայրում, Մեծամոր գետի ձախ ափին՝ ծովի մակարդակից 830 մ բարձրության վրա։

Կլիման չոր խիստ ցամաքային է։ Ձմեռները սկսվում են դեկտեմբերի կեսերին, հունվարյան միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3-ից -5 °C։ Ամառը տևական է՝ մայիսից մինչև հոկտեմբեր, օդի միջին ամսական ջերմությունը հասնում է 24-ից 26 °C, իսկ առավելագույնը՝ 42 °C։ Հաճախ լինում են խորշակներ, որոնք զգալի վնաս են հասցնում գյուղատնտեսությանը։ Մթնոլորտային տարեկան տեղումների քանակը 250-300 մմ է։ Բնական լանդշաֆտները կիսանապատներ են, որոնք ոռոգման ընթացքում վեր են ածվել կուլտուր-ոռոգելի լանդշաֆտի։ Ագրոկլիմայական տեսակետից համայնքն ընկած է բացարձակ ոռոգման գոտում։

Բնակչություն
------------

Ըստ Հայաստանի 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների՝ Մեծամորի գյուղի մշտական բնակչությունը կազմել է 1322, առկա բնակչությունը՝ 1283 մարդ։ Մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը եղել է ադրբեջանաբնակ, 1920-ական թվականներից՝ հիմնականում հայաբնակ։ Ներկայիս բնակիչների նախնիների մի մասը 1918-1920 թթ տեղափոխվել է Սուրմալուից, Բիթլիսից և Վանից։

Մեծամորի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում՝ ստորև.



| Տարի | Բնակչություն |
| --- | --- |
| 1831 | 127 մարդ |  |
| 1897 | 408 մարդ |  |
| 1926 | 288 մարդ |  |
| 1939 | 386 մարդ |  |
| 1959 | 533 մարդ |  |
| 1979 | 724 մարդ |  |
| 1989 | 1026 մարդ |  |
| 2001 | 1123 մարդ |  |
| 2011 | 1322 մարդ |  |

Ըստ ազգային վիճակագրական ծառայության տվյալների 2005 թ-ին համայնքն ունեցել է 1136 առկա բնակիչ, որից տղամարդիկ կազմում են 49%, կանայք՝ 51%։ Ըստ տարիքային կազմի բնակչությունը բաշխված է հետևյալ կերպ. մինչաշխատունակներ՝ 30%, աշխատունակներ՝ 57%, հետաշխատունակներ՝ 13%։ Գյուղն ունի 345 առկա տնտեսություն։ Ունի դպրոց, գրադարան, բուժկետ, կապի հանգույց։

Տնտեսություն
------------

Գյուղատնտեսական հողահանդակները ոռոգվում են Մեծամոր գետի ջրերով։ Գյուղատնտեսական հողահանդակներում մեծ բաժին ունեն վարելահողերը (133 հա), բազմամյա տնկարկներ (14 հա)։ Պետական հողերը գլխավորապես օգտագործվում են որպես վարելահողեր՝ 53 հա։ Զբաղվում են այգեգործությամբ, պտղաբուծությամբ, բանջարաբոստանային կուլտուրաների մշակությամբ, անասնապահությամբ։

Համայնքի հիմանխնդիրներ
----------------------

Համայնքի հիմնախնդիրների մեջ գլխավորը ոռոգման ջրի հարցն է և ոռոգման, խմելու ջրի ջրագծերի, գյուղամիջյան ճանապարհների վերանորոգումը, դպրոցաշինության հարցը։ Կարևորվում է նաև գյուղտտնտեսական մթերքների իրացումը։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  Հայաստանի 2011 թ. մարդահամարի արդյունքները (հայ.)
2. ↑  Հայաստանի մարզերի կոդեր
3. ↑  Code database of Armenia, Արմավիր
4. ↑  2011 թ Հայաստանի մարդահամարի արդյունքները
5. ↑  Զավեն Կորկոտյան, «Խորհրդային Հայաստանի բնակչությունը վերջին հարյուրամյակում (1831-1931)»
6. 1 2 3 4 5 6 7  Հայաստանի Հանրապետության բնակավայրերի բառարան (հայ.) — Երևան: 2008. — 184 p.
7. ↑  Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան (հայ.) — Երևանի պետական համալսարան, 1986. — հատոր 5. — էջ 771.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Էջը Արմավիրի մարզպետարանի կայքում(չաշխատող հղում)
* Համայնքի ղեկավարի Էջը Արմավիրի մարզպետարանի կայքում(չաշխատող հղում)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Արմավիրի մարզ |
| --- |
|  |
| Քաղաքներ | Արմավիր • Մեծամոր • Վաղարշապատ |  |
|  |
| Արմավիրի շրջան | Ալաշկերտ • Ամասիա • Այգեշատ • Այգեվան • Արազափ • Արաքս • Արգավանդ • Արմավիր • Արտաշար • Արևիկ • Բամբակաշատ • Բերքաշատ • Գետաշեն • Եղեգնուտ • Երասխահուն • Զարթոնք • Լենուղի • Լուկաշին • Խանջյան • Հայկավան • Հացիկ • Մայիսյան • Մարգարա • Մրգաշատ • Նալբանդյան • Նոր Արմավիր • Նոր Արտագերս • Նոր Կեսարիա • Նորապատ • Նորավան • Շենավան • Ջանֆիդա • Ջրաշեն • Սարդարապատ • Վարդանաշեն • Տանձուտ • Փշատավան |
|  |
| Վաղարշապատի շրջան | Ակնալիճ • Ակնաշեն • Աղավնատուն • Ամբերդ • Այգեկ • Այգեշատ • Ապագա • Առատաշեն • Արագած • Արաքս • Արշալույս • Արտիմետ • Արևաշատ • Բաղրամյան • Գեղակերտ • Գայ • Գրիբոյեդով • Դաշտ • Դողս • Թաիրով • Լեռնամերձ • Լուսագյուղ • Խորոնք • Ծաղկալանջ • Ծաղկունք • Ծիածան • Հայթաղ • Հայկաշեն • Հովտամեջ • Մեծամոր • Մերձավան • Մրգաստան • Մուսալեռ • Նորակերտ •  Շահումյան • Շահումյանի թ/ֆ • Ոսկեհատ • Պտղունք • Ջրարբի • Ջրառատ • Տարոնիկ • Փարաքար • Ֆերիկ |
|  |
| Բաղրամյանի շրջան | Արգինա • Արտամետ • Արևադաշտ • Բագարան • Բաղրամյան • Դալարիկ • Երվանդաշատ • Լեռնագոգ • Կողբավան • Հուշակերտ • Մյասնիկյան • Շենիկ • Վանանդ • Տալվորիկ • Քարակերտ |
|  |
| Ավերակ և լքյալ գյուղեր | Թեզխարաբ |
|  |
| Պորտալ:Արմավիրի մարզ |

 |