**Ալբուս Փերսիվալ Վուլֆրիկ Բրայան Դամբլդոր** (անգլ.՝ Albus Percival Wulfric Brian Dumbledore), անգլացի գրող Ջոան Ռոուլինգի Հարրի Փոթեր վիպաշարի գլխավոր հերոսներից մեկը, կախարդությունների և մոգությունների դպրոցի՝ Հոգվարթսի տնօրեն, Վիզենգամոթի (մոգերի դատարան) գերագույն հրաշագործ, Մերլինա շքանշանի առաջին աստիճանի դափնեկիր, «Փյունիկի միաբանության» հիմնադիր, Մագերի Միջազգային Կոնֆեդերացիայի նախագահ։ Հայտնի է որպես իր ժամանակների ամենհզոր հրաշագործը և միակ մագը, ումից Վոլնդեմորը վախեցել է։

Դամբլդորի նկարով կոլեկցիոնային քարտում նրա մասին ասվում է հետևյալը.

> Ալբուս Դամբլդորը կախարդությունների և մոգությունների դպրոցի՝ «Հոգվարթսի» տնօրենն է։
> Համարվում է մեծագույն հրաշագործ և կախարադության բնագավառում հանճար։ Պրոֆեսորը հայտնի է 1945 թվականին չար հրաշագործ Գրինդևալդի դեմ տարած հաղթանակով, տասներկու եղանակ վիշապի արյունը կիրառելու և ալքիմիայում Նիկոլաս Ֆլամենի հետ միասին կատարած աշխատանքներով։ Հոբիներն են կամերային երաժշտությունը և կեգլի խաղը։
> 
> 

Դամբլդորի կերպարը շատ առումներով նման է Մերլինայի դասական կերպարին։ Նա հզորագույն բարի հրաշագործ է, որը, չնայած իր շքեղ տեսքի և պատկառելի տարիքի, ունի առողջ հումորի զգացում և արտակարգ խելք։ Սակայն, վիպաշարի վերջին գրքի լույս տեսնելուց հետո, որտեղ նկարագրվում է Դամբլդորի մութ անցյալը և բացահայտվում է իր որոշ արարքների իսկական շարժառիթը, ընթերցողների կարծիքները նրա վերաբերյալ փոխվեցին։

Մասնավորապես, բազմաթիվ ընթերցողներ մեղադրում եմ Դամբլդորին Հարրի Փոթերին և Սևերուս Սնեյփին խոհեմաբար և դաժաբար օգտագերծելու մեջ՝ Վոլնդեմորին հաղթելու համար։

Ըստ Ռոուլինգի բուն մտահաղացմամբ, Դամբլդորը համարվում է «բարության մարմնավորում» (անգլ.՝ the epitome of goodness), և, ինչպես բազմիցս խոստովանել է գրողը, եղել է նրա սիրելի հերոսներից մեկը։ Նա հայտարարել է, որ Դամբլդորը «խոսում է հենց իրենից», քանի որ գիտի գրեթե ամեն ինչ Հարրի Փոթերի աշխարհի մասին։ Դրա հետ մեկտեղ, հարցազրույցի ժամանակ, որը կայացել էր մինչև 7-րդ գրքի լույս տեսնելը, նա հերոսին բնութագրել է որպես «մաքիավելիական պատկեր», ընդգծելով նրա անորոշություն։

Անվան ստուգաբանություն
----------------------

Դամբլդորի անունը՝ **Ալբուսը**, լատիներեն թարգմանվում է որպես *սպիտակ*։ **Դամբլդոր** ազգանունը ձևավորվել է հին անգլիական բառից, որը նշանակում է *իշամեղու*։ Ռոուլինգը վերցրել է, որովհետև պատկերացրել է, թե ինչպես է Դամբլդորը «քայլում է քթի տակ երգելով»։ Նրա ամբողջական անունը Ալբուս Փերսիվալ Վուլֆրիկ Բրայան Դամբլդոր է։

Դամբլդորի կենսագրությունը
-------------------------

### Մինչ Հարրիի ծնվելը

Դամբլդորի մասին հետևյալ ամբողջ տեղեկությունները ընթերցողին հայտնի է դառնում միայն յոթերորդ գրքի ցիկլում («Հարրի Փոթերը և Մահվան պարգևները»)։

### Դամբլդորի ընտանիքը

Ալբուս Դամբլդորը ծնվել է 1881 թվականի ամռանը Փերսիվալ և Կենդրի Դամբլդորների ընտանիքում։ Երեք տարի անց ծնվել է նրա եղվայ Աբերֆորտ, որից հետո քույրը՝ Արիանան։ Երբ Արիանան վեց տարեկան էր, նրա վրա հարձակվում են դեռահաս-մագլներ, որոնք տեսել էին նրան կախարդելուց։ Այդ հարձակումի արդյունքում աղջիկը դառնում է հոգեկան հիվանդ, չվերահսկելով իր կախարդական հատկությունները։ Ալբուսի հայրը՝ Փերսիվալը, այդ ժամանակ վրեժ է լուծում նրանցից և ցմահ դատապարտվում է Ազկաբանում։ Նա դատարանին չէր պատմել իր այդ արարքի դրդապատճառները, որպեսզի Արիաննային չտանեին Սուրբ Մունգոյի հիվանդանոց։ Սրանից հետո ընտանիքը տեղափողվում է Գոդրիկի հովիտ։ Կենդրան խնամքով թաքցրել էր դստերը հարցասեր աչքերից, ինչի պատճառով հարևաններ-մոգեր եզրակացրել են, որ Արիանան՝ սքվիբ է (սքվիբները մարդիկ են, որոնց ծնողներից գոնե մեկը հրաշագործ է, սակայն իրենք կախարդել չգիտեն։ Սքվիբ է Հոգվարթի պահակ Արգուստ Ֆիլչը)։

Շուտով Դամբլդորը ընդունվում է Հոգվարթսի Գրիֆինդոր ֆակուլտետը և դառնում է ամբողջ դպրոցի պատմության մեջ ամենափայլուն աշակերտը։ Նա ստացել է բոլոր պատվավոր մրցանակները, նամակագրական կապերի մեջ է մտել այդ ժամանակների այնպիսի հայտնի հրաշագործների հետ, ինչպիսիք են ալքիմիկոս Նիկոլայ Ֆլամելը, հայտնի պատմաբան Բատիլդա Բեյշոթը և մագիայի տեսաբան Ադալբերտա Ուոֆլինգը։ Նրա հոդվածներից որոշները նույնիսկ տպագրվել են այնպիսի գիտական ամսագրերի կողմից, ինչպիսիք են «Այսօրվա կերպարանափոխում»-ը, «Challenges in Charming»-ը և «Բույսերի եփման պրակտիկա»-ն։

Դպրոցն ավարտելուց հետո Դամբլդորը պլանավորում էր իր ընկերոջ՝ Էլֆիաս Դոժի հետ գնալ ավանդական ճանապարհորդության, միայն թե դրան խանգարեց Կենդրայի մահը, ում պատահաբար սպանել էր Արիանան խելագարության նոպայի ժամանակ։

Դամբլդորի անձը
--------------

### Արտաքին

Ալբուս Դամբլդորը հայտնվում է Հարրի Փոթերի վիպաշարի հենց առաջին գրքում («Հարրի Փոթերը և Փիլիսոփայական քարը»)։ Գրքում նկարագրվում է այսպես. «Նա բարձրահասակ էր, նիհար և շատ ծեր՝ դատելով արծաթափայլ մազերից ու մորուքից, որոնք այնքան երկար էին, որ հասնում էին մինչև գոտկատեղը և մտնում գոտու տակ։ Նրա հագին երկար, լայնափեշ ու լայնաթև պարեգոտ էր, ուսերին՝ մինչև կոճերը հասնող ու գետինն ավլող վառ մորեգույն թիկնոց, իսկ ոտքերին ՝ ճարմանդներով երկարաճիտ, բարձրակրունկ կոշիկներ։ Նրա կապույտ աչքերը պարզ էին ու վառվռուն և շողշողում էին կիսալուսնաձև ապակիներով ակնոցի տակից, իսկ քիթը երկար էր, արծվակտուց և ասես ժամանակին ամենաքիչը երկու տեղից ջարդված լիներ»։

Դամբլդորի խոսքերով՝ իր ձախ ծնկան վրա սպիի տեսքով նկարված է Լոնդոնի մետրոպոլիտենի ճշգրիտ քարտեզը։

1999 թվականի հարցրազրույցների մեկի ժամանակ, Ռոուլինգը Դամբլդորի արտաքինը համեմատել է Ջոն Գիլգուդի արտաքինի հետ։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «J.K. Rowling Interview», CBCNewsWorld: Hot Type, 13 July 2000
2. ↑  Barnes and Noble & Yahoo! chat with J.K. Rowling, barnesandnoble.com, 20 October 2000
3. ↑  *Lizo Mzimba.* Chamber of Secrets DVD interview with Steve Kloves and J.K. Rowling
4. ↑  Dumbledore is "Machiavellian, "and Snape «Vindictive» Says J.K. Rowling — The Leaky Cauldron
5. ↑  «Barnes and Noble interview, 19 March 1999»
6. ↑  Christopher Lydon (1999 թ․ հոկտեմբերի 12)։ «J.K. Rowling interview transcript»։ *The Hogwarts Library* (անգլերեն)։ The Connection (WBUR Radio)։ Վերցված է 2016 թ․ նոյեմբերի 21

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: no2017030656 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| * դ
* ք
* խ
Հարրի Փոթերի աշխարհը |
| --- |
|  |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| *Փիլիսոփայական քարը*ՖիլմԵրաժշտությունԽաղ | *Գաղտնի սենյակը*ՖիլմԵրաժշտությունԽաղ | *Ազկաբանի կալանավորը*ՖիլմԵրաժշտությունԽաղ | *Հրե գավաթը*ՖիլմԵրաժշտությունԽաղ | *Փյունիկի միաբանությունը*ՖիլմԵրաժշտությունԽաղ | *Խառնածին արքայազնը*ՖիլմԵրաժշտությունԽաղ | *Մահվան պարգևները*Ֆիլմ 1 •  Ֆիլմ 2Երաժշտություն 1 • Երաժշտություն 2Խաղ 1 • Խաղ 2 | *Անիծված երեխան* |

 |
|  |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Հարրի Փոթերի հերոսների ցանկ | Հարրի Փոթեր • Ռոն Ուիզլի • Հերմայոնի Գրեյնջեր • Վոլան դե Մորտ • Ալբուս Դամբլդոր • Սևերուս Սնեյփ • Ռուբեուս Հագրիդ • Դրակո Մալֆոյ • Նևիլ Լոնգբոթոմ • Բելլատրիսա Լեսթրեյնջ • Միսիս Նորիս • Սեդրիկ Դիգորի • Հոգվարթսի աշխատակազմ • Փյունիկի միաբանություն • Դամբլդորի ջոկատ • Մահաբերների ջոկատ |
|  |
| Հարրի Փոթերի տիեզերք | Հոգվարթս • Ազքաբան • Մոգության Նախարարություն • Կախարդական կենդանիներ • Մագլ • Հոգվարթսի վայրերը • Քվիդիչ |
|  |
| Առնչվող | *Ֆանտաստիկ գազաններ ու որտեղ գտնել դրանց* • *Քվիդիչը դարերի միջով* • *Բարդ Բիդլի հեքիաթները* • Հարրի Փոթերի նախապատմությունը |
|  |
| Խաղեր | *Քվիդիչի աշխարհի առաջնություն* • *Հարրի Փոթեր ԼԵԳՈ* • *Lego Creator Harry Potter* • *Lego Harry Potter: Years 1–4*, *Years 5–7* • Action figures • Trading Card Game • *Hogwarts Mystery* |

 |
|  |
| Wikipedia book **Գիրք** • Category **Կատեգորիա** • Portal **Պորտալ** |

 |