**Կալիումի օքսիդ** (K2O), կալիումի և թթվածնի իոնային միացություն, որն ունի հիմնային բնույթ։ Կալիումի ամենապարզ օքսիդն է, որը դեղինավուն երանգ ունեցող պինդ նյութ է։ Ռեակտիվ միացություն է և հազվադեպ է հանդիպում։ Որոշ արդյունաբերական նյութեր, ինչպիսիք են պարարտանյութերը և ցեմենտները, գնահատվում են՝ ելնենով այն հանգամանքից թե դրանում K2O-ի տոկոսային բաղադրությունը որքան է կազմում։

Արտադրություն
-------------

Կալիումի օքսիդն առաջանում է թթվածնի և կալիումի փոխազդեցությունից, այս ռեակցիայի արդյունքում առաջացնում է կալիումի պերօքսիդ՝ K2O2: Հետագայում պերօքսիդի մշակումը կալիումով առաջացնում է օքսիդ

{\displaystyle {\ce {K2O2 + 2 K -> 2 K2O}}}
Որպես այլընտրանքային և առավել կիրառելի սինթեզի եղանակ է՝ մետաղական կալիումով կալիումի նիտրատի տաքացումը, որի արդյունքում սինթեզվում է K2O-ն։

{\displaystyle {\ce {2KNO3 + 10K -> 6K2O + N2 (^)}}}
Սինթոզի մեկ այլ եղանակ է համարվում կալիումի պերօքսիդի տաքացումը 500 °C ջերմաստիճանում, որն էլ քայքայվում է այդ ջերմաստիճանում՝ առաջացնելով մաքուր կալիումի օքսիդ և թթվածին։

{\displaystyle {\ce {2K2O2 -> 2K2O + O2 (^)}}}
Կալիումի հիդրօքսիդը չի կարող հետագայում դեհիդրատացվել և վերածվել օքսիդի, սակայն այն կարող է փոխազդել հալված կալիումի հետ, որպես կողմնակի արտադրանք անջատելով ջրածին։

{\displaystyle {\ce {2KOH + 2K <=> 2K2O + H2 (^)}}}

Հատկություններ և ռեակցիաներ
---------------------------

K2O-ն ունի հակաֆտորիտ բյուրեղյա վանդակ։ Այստեղ անիոնների և կատիոնների դիրքերը հակադարձված են CaF2-ում իրենց դիրքերի համեմատ՝ կալիումի իոնները կոորդինացված են 4 օքսիդի իոնների, իսկ օքսիդի իոնները՝ 8 կալիումի հետ։ K2O-ը հիմնական օքսիդ է և խիստ ակտիվ փոխազդում է ջրի հետ՝ առաջացնելով կալիումի հիդրօքսիդ։ Այն քաղցրահամ է և կարող է անգամ մթնոլորտից ջուր կլանելու հետևանքով առաջացնել այս բուռն ռեակցիան։

Տերմինի օգտագործումը արդյունաբերության մեջ
------------------------------------------

Քիմիական K2O բանաձևը (կամ պարզապես «K») օգտագործվում է մի քանի արդյունաբերական համատեքստերում. N-P-K `պարարտանյութերի համար, ցեմենտի և ապակեգործության ֆորմուլաներում։ Հաճախ կալիումի օքսիդը անմիջականորեն չի օգտագործվում այս արտադրատեսակների մեջ, սակայն կալիումի քանակությունը տրվում է K2O համարժեքի ձևով որն օգտագործվել է ցանկացած տեսակի պոտաշի համար,, օրինակ՝ կալիումի կարբոնատի։ Օրինակ, կալիումի օքսիդում կալիում ըստ քաշի կազմում է մոտ 83%, մինչդեռ կալիումի քլորիդում կազմում է ընդամենը 52%։ Հավասար քանակություն դեպքում կալիումի քլորիդն ի տարբերություն կալիումի օքսիդի ապահովում է ավելի քիչ քանակով կալիում։ Այսպիսով, եթե պարարտանյութը պարունակում է ըստ քաշի 30% կալիումի քլորիդ, ապա կալիումի ցուցանիշը, հիմնված կալիումի օքսիդի վրա, կլինի ընդամենը 18,8%։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Dipotassium oxide
2. ↑  Holleman, A. F.; Wiberg, E. "Inorganic Chemistry" Academic Press: San Diego, 2001. 0-12-352651-5.
3. ↑  Zintl Eduard, Harder A. Dauth B. (1934)։ «Gitterstruktur der oxyde, sulfide, selenide und telluride des lithiums, natriums und kaliums»։ *Zeitschrift für Elektrochemie und Angewandte Physikalische Chemie* **40**: 588–93
4. ↑  Wells, A.F. (1984) Structural Inorganic Chemistry, Oxford: Clarendon Press. 0-19-855370-6


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | UNII |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | Microsoft: 2778125368 |

 |