**Սունիտա Քրիշնան** (անգլ.՝ Sunitha Krishnan, մայիսի 23, 1972(1972-05-23), Բանդալոր, Հնդկաստան), հնդիկ հասարակական գործիչ և «Փրաջվալա» հասարակական կազմակերպության համահիմնադիրը, որը պայքարում է սեռական բռնության և կանանց թրաֆիքիգի դեմ՝ փրկելով ավելի քան 18,500 կանանց և երեխաների։ **«Ավրորա»** մարդասիրական մրցանակի 2018 թվականի հերոսներից մեկը։

Քրիշնան աշխատում է մարդկանց թրաֆիքինգի և սոցիալական քաղաքականության ոլորտում։ Նա սկսել է աշխատել ոստիկանության հետ և փրկվածների համար հիմնել է երեք տարբեր ապաստարաններ․ առաջինը՝ իբրև շտապօգնությունը, երկրորդը՝ չափահաս տուժածների համար, իսկ երրորդը՝ երեխաների՝ երբեմն երեք տարեկան։ Նրա կազմակերպությունը՝ «Փրաջվալան», ապաստարաններ է տրամադրում, որի շնորհիվ փրկվել են բազմաթիվ կանայք և երեխաներ, որի արդյունքում էլ այն ստեղծել է երկրում ամենամեծ վերականգնողական տներից մեկը։ Այն թույլ է տալիս ՀԿ-ներին համատեղ պայքարել կանանց և երեխաների համար, որոնք ենթարկվել են սեռական շահագործման։ 2016 թվականին արժանացել է Հնդկաստանի մեծությամբ չորրորդ պետական քաղաքացիական պարգին՝ Պադմա Շրիին։

Վաղ կյանք
---------

Քրիշնան ծնվել է Բանդալորում՝ Ռաջու Քրիշնանի և Նալինի Քրիշնանի ընտանիքում։ Հայրը ամբողջ երկրի համար քարտեզներ էր կազմում, իսկ Սունիտան այս ժամանակահատվածում ճամփորդել է հոր հետ՝ դեռևս վաղ տարիքում տեսնելով երկրի մեծ մասը։

Լինելով ստորին վերջույթների արատով ծնված երեխա՝ Սունիտան մանկության գրեթե բոլոր տարիներն անցկացրել է ուղղիչ գիպսակապի մեջ։ Վերջինս մանկության մասին խոսելիս իրեն նկարագրում է որպես «ֆիզիկապես մեկուսի», բայց նպատակասլաց երեխա, որը մեծ կարեկցանքով փորձում էր օգնության ձեռք մեկնել իրենից ավելի անբարենպաստ պայմաններում գտնվողներին։

Քրիշնան սովորել է Բութանի և Բանգալորի կենտրոնական կառավարության դպրոցներում։ Բանգալորի Սուրբ Ջոզեֆի քոլեջի բնապահպանական գիտությունների բակալավրի աստիճան ստանալուց հետո Կրիշնանը ավարտել է Ռոշնի Նիլայա դպրոցի բժշկություն և հոգեբուժություն բաժինները

Քրիշնանի ձգտումը դեպի սոցիալական աշխատանք ի հայտ է եկել ութ տարեկանում՝ երբ Սունիտայի գիպսակապերը վերջապես հեռացվեցին, նա ինքնուրույն սովորեց պարել և սկսեց պարել սովորեցնել մտավոր խնդիրներ ունեցող երեխաներին։ Նա նույնիսկ նախաձեռնեց երեխաների համար փոքրիկ ուսումնական կենտրոն/դպրոց մերձակա փոքրիկ թաղամասում։ 15 տարեկան հասակում խմբակային բռնաբարության է ենթարկվել՝ ութ տղամարդու կողմից միաժամանակ սեռական ոտնձգության ենթարկվելով։ Հենց այս հանգամանքը դարձավ իր հետագա գործունեության շարժառիթը։ Այս առիթով հարցազրույցներից մեկի ժամանակ ասել է․

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Մեկ գիշերում ամբողջ կյանքս տակնուվրա եղավ- Overnight, my entire world changed |  |

Բռնաբարության հաջորդեցին համայնքի կողմից մերժվածությունը և ծնողների կողմից պարբերաբար նսեմացմանը․

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | «Շրջապատող աշխարհը սիրում է զոհի մեջ զոհի տեսնել։ Ուզում է, որ զոհն իրեն զոհ զգա՝ լացուկոծ անի, ծածկի դեմքը։ Իսկ ես դրա հակապատկերն եմ»,– ասում է նա։ «Ես արագ հասկացա, որ չունեմ ոչ ոքի կարիքը։ Ինքս բավականին ուժեղ եմ և կարող եմ ինձ նեցուկ դառնալ»։- Սունիտա Քրիշնանը «Ավրորա» մարդասիրական նախաձեռնության ժամանակ |  |

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4
2. 1 2  MAK (польск.)
3. ↑
4. ↑
5. ↑  «Gang-rape survivor makes a film on her trauma, runs home for those exploited». IBN Live. Վերցված է 2013 թ․ մարտի 7-ին.
6. ↑  Հայտնի են «Ավրորա» մարդասիրական մրցանակի 2018 թվականի հերոսները
7. 1 2  «Sunitha Krishnan». Ashoka India. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 4-ին. Վերցված է 2002-ին.
8. ↑  «Laxma Goud gets long-overdue Padma». Deccan Chronicle. 2016 թ․ հունվարի 26. Վերցված է 2016 թ․ հունվարի 26-ին.
9. ↑  «Keeping hope alive Real-life hero». 2009 թ․ հուլիսի 30. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հունիսի 13-ին. Վերցված է 2016 թ․ հուլիսի 10-ին.
10. 1 2 3  ՑԱՎԸ՝ ԶՈՐՈՒԹՅԱՆ ԱՂԲՅՈՒՐ, Սունիտա Քրիշնան
11. 1 2  «Woman of Steel». The Herald of India. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 10-ին. Վերցված է 2018 թ․ հունիսի 10-ին.
12. ↑  Jain, Sonam (2011 թ․ հուլիսի 30). «She sets the bonded free». Վերցված է 2016 թ․ հուլիսի 10-ին.
13. ↑  «The Ugly Truth: Has A Disha (Hope)». Houston South Asian Lifestyle Society News. Վերցված է 2011 թ․ ապրիլի 8-ին.