**Ռիչարդ Բեյսհարթ** (անգլ.՝ Richard Basehart, օգոստոսի 31, 1914(1914-08-31), Զանեսվիլլ, Օհայո, ԱՄՆ - սեպտեմբերի 17, 1984(1984-09-17), Լոս Անջելես, ԱՄՆ), թատրոնի, ֆիլմի և հեռուստատեսության ամերիկացի դերասան։

Երիտասարդություն
----------------

Ռիչարդ Բեյսհարթը ծնվել էր լրագրողների բազմազավակ ընտանիքում (ունեցել է մեկ քույր և երեք եղբայր, որոնցից Ռոբերտը մահացել է ինը ամսականում)։ Մայրը մահացել էր ծննդաբերության ժամանակ, այդ պատճառով նրա հայրը, չկարողանալով միաժամանակ զբաղվել երեխաների դաստիարակությամբ և աշխատանքով, ստիպված է եղել նրանց մանկատուն հանձնել։ Տասներկու տարեկանում Ռիչարդը որոշել է շարունակել հոր գործը, որն աշխատում էր *THE ZANESVILLE OHIO TIMES SIGNAL* շաբաթաթերթում, և դարձել է թերթի թղթակից և ռադիոյի հաղորդավար։ Ավագ եղբոր հետ աշխատել է ջրահեռացման ընկերությունում։ Դրանից բացի նա մասնակցել է հորեղբոր՝ քաղաքապետի նախընտրական քարոզարշավին, որն արդյունքում հաղթել է ընտրություններում։ Միջին դպրոցն ավարտելուց հետո աշխատել է թերթում, բացահայտել է քաղաքային վարչությունում կատարվող խարդախությունները, որի արդյունքում սկսվել է մեծ սկանդալ, և հենց դա էլ եղել է նրա աշխատանքից հեռացման պատճառը (նա հարվածել էր հետաքննությունն կատարող խուզարկուին)։

Գործունեություն
---------------

1938 թվականին Ռիչարդ Բեյսհարթն ընդգրկվել է ֆիլադելֆիական *Hedgerow Theatre* թատրոնի թատերախմբում, որտեղ ելույթ է ունեցել մինչև 1942 թվականը։ Հետո հայտնվե է Բրոդվեյում։ Մի շարք ներկայացումներից հետո հրավիրվել է «Տաք սիրտ» պիեսում կատարելու իսկական շոտլանդացու դեր։ Նրա խաղը բարձր գնահատականի է արժանացել Նյու Յորքի թատերական քննադատների կողմից, որոնք նրան շնորհել են մրցանակ լավագույն սկսնակ դերասանի համար 1945 թվականին։ Կինոյում Բեյսհարթի առաջնախաղը տեղի է ունեցել «Կեղծ ահազանգ» (1947) ֆիլմում, որից կարճ ժամանակ անց պայմանագիր է կնքել 20th Century Fox-ի հետ։ Նկարահանվել է Հաթֆիլդների և Մակկոյների թշնամանքի մասին պատմող «Ռոզաննա Մակկոյ», «Լարվածություն» (երկուսն էլ 1949 թվական), «Տասնչորս ժամ» (ԱՄՆ-ի Ազգային քննադատների խորհրդի կողմից ստացել է մրցանակ տղամարդու լավագույն դերակատարման համար), «Որոշում լուսաբացից առաջ» և «Հեռագրային բլուրի վրայի տունը» (երեքն էլ 1951 թվականին) ֆիլմերում։ Վերջինիս նկարահանումների ժամանակ ծանոթացել է իտալացի դերասանուհի Վալենտինա Կորտեզեի հետ, որի հետ և նույն թվականին ամուսնացել է։ Ինը տարի անց նրանք բաժանվել են։ Ամուսնության ընթացքում ծնվել է նրանց որդին՝ դերասան Ջեքի Բեյսհարթը։

Ռիչարդ Բեյսհարթի ամենահայտնի դերը համարվում է Մատոն Ֆեդերիկո Ֆելինիի «Ճանապարհ» ֆիլմում։ Ռեժիսորը Ռիչարդի այն հարցին, թե ինչու է հենց ինքն ընտրվել այդ դերի համար, պատասխանել է. «Եթե դուք արել եք այն, ինչ «Տասնչորս ժամ» ֆիլմում, ապա Դուք կարող եք ամեն ինչ»։ Բեյսհարթը խաղացել է նաև Ֆելինիի «Խաբեբաները» (1955 թվական) ֆիլմում։

Բեյսհարթը հաջողություն է ունեցել նաև սերիալներում։ Խաղացել է ադմիրալ Նելսոնի դերը «Ճանապարհորդություն դեպի օվկիանոսի հատակը» և Ուիլթոն Նայթի դերը «Ճանապարհների ասպետ» ֆիլմերում։ Նա մասնակցել է նաև «Ծուխ հրացանափողից», «Մթնշաղային գոտի», «Հավայի 5-O», «Բենե Քեյսի» ֆիլմերում և այլն։ «Կոլոմբոյի» «Արվեստի հանդեպ սիրուց»էպիզոդում Հոնոր Բլեքմանի հետ մարմնավորում են թատրոնի երկու դերասաններ, որ սպանել են ներկայացման ռեժիսորին։ Նկարահանվել է մի շարք հեռուստաֆիլմերում։ Բացի դրանից իր խոր և ուժեղ ձայնի շնորհիվ հաճախ կինո- և հեռուստանախագծերում հանդես է եկել որպես պատմող։ 1984 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ եղել է հաղորդավար։ Ռիչարդ Բեյսհարթը մահացել է մի քանի անգամ ինսուլտ տանելուց հետո Լոս Անջելեսում 70 տարեկանում։

Անձնական կյանք
--------------

Բեյսհարթն ամուսնացած է եղել երեք անգամ։ Առաջին կնոջ՝ Ստեֆանի Քլյայնի մահից հետո ամուսնացել է իտալացի դերասանուհի Վալենտինա Կորտեզեի հետ։ 1960 թվականին նրանից բաժանվելուց հետո ամուսնացել է Դայանա Լոթերիի հետ, որի հետ 1971 թվականին կազմակերպել է կենդանիների պաշտպանության *Actors and Others for Animals* բարեգործական հիմնադրամը։ Երրորդ ամուսնության ընթացքում դերասանն ունեցել է երկու դուստր՝ Ջենան և Գեյլան։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4  Internet Broadway Database — 2000.
2. 1 2 3 4  Discogs — 2000.
3. 1 2 3 4  filmportal.de — 2005.
4. 1 2 3 4  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #129320277 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
5. 1 2 3 4 5 6  Richard Basehart’s Biography
6. 1 2 3  Irwin Allen News Network
7. ↑  Bio for Jackie Basehart
8. ↑  Biography for Richard Basehart

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ռիչարդ Բեյսհարթ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | AllMovie · AlloCiné · ČSFD · Դանիական ազգային ֆիլմագրություն · Discogs · Filmportal · Internet Broadway Database · Internet Movie Database · ԿինոՊոիսկ · MusicBrainz · Rotten Tomatoes · Find A Grave · WikiTree |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Notable Names Database |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BIBSYS: 99071296 · BNE: XX1295540 · BNF: 146596327 · CiNii: DA13228067 · CONOR: 96260963 · GND: 129320277 · ISNI: 0000000120331438 · LCCN: n85085845 · NKC: xx0137640 · NTA: 073566160 · NUKAT: n2010149540 · SUDOC: 067246346 · VIAF: 117434617 · WorldCat VIAF: 117434617 |

 |

 |