**«Փիլիսոփայություն․ ո՞ւմ է այն պետք»** (անգլ.՝ Philosophy: Who Needs It), Այն Ռանդի էսսեների ժողովածու է, որը հրատարակվել է հետմահու 1982 թվականին։ Այն վերջին գիրքն էր, որի վրա Ռանդն աշխատել է իր ողջ կյանքի ընթացքում։

Ամփոփում
--------

Առաջին Էսսեն 1974 թվականի մարտի 6-ին Միացյալ Նահանգների Ռազմական ակադեմիայի 1974 թվականի մարտի 6-ի ավարտական դասարանին տրված ուղերձ է, որտեղ Ռանդը պնդում է, որ փիլիսոփայությունը կենտրոնական դեր է խաղում մարդկային բոլոր գործունեության մեջ, որ յուրաքանչյուր գործողություն կամ միտք հիմնված է որոշակի ենթադրությունների վրա, և որ մարդիկ պետք է ուսումնասիրեն այդ ենթադրությունները՝ լիարժեք, իմաստալից կյանքով ապրելու համար։ Իր ելույթներից է նաև «Հավատ և ուժ. ժամանակակից աշխարհի կործանիչները», որը հնչել է քոլեջի ելույթների ժամանակ, 1960 թվականին։
Մյուս հատվածները 1970-ականներին տպագրված Ռանդի հոդվածների վերահրատարակություններն են, որոնք հիմնականում ներառված են նրա «Այն Ռանդ Նամակ» պարբերականում։ Այս վերահրատարակությունները ներառում են «Կանտն ընդդեմ Սալիվանի»-ն, որը ներկայացնում է, թե ինչպես է Ուիլյամ Գիբսոնի «Հրաշագործը» պիեսը ընդգծում լեզվի և հայեցակարգային ուսուցման կարևորությունը, «Բաց նամակ Բորիս Սպասկուն»՝ ուղղված սովետական շախմատի գրոսմայստեր Բորիս Սպասկուն և հոգեբան Բ.-ի « The Stimulus and the Response»-ը։

Հրատարակման պատմություն
-----------------------

Ռանդը սկսել էր աշխատել հավաքածուի վրա մինչև իր մահը, սակայն վերջնական խմբագրումն իրականացրեց նրա ժառանգորդ ԼեոնարդՊեյկոֆը։ Էսսեների մեծ մասն ի սկզբանե հայտնվել է «Այն Ռանդ նամակում»։ Բոբս-Մերիլը տպագրեց այն կոշտ կազմով հրատարակությունը 1982 թվականի սեպտեմբերին, որին հաջորդեց առևտրային թղթե տպագրությամբ հրատարակությունը 1984 թվականի սեպտեմբերին։ Ամերիկյան New Library-ն հրատարակեց այն որպես զանգվածային շուկայի բարակ կազմով գիրք 1984թ. նոյեմբերին։ Նոր Ամերիկյան գրադարանի հրատարակությունը տարածվեց որպես Պեյկոֆի խմբագրած «Այն Ռանդ գրադարանի» շարքի առաջին հատոր։

Արձագանքներ
-----------

Հրատարակման ընթացքում գիրքը հիմնականում բացասական արձագանքներ է ստացել։ Գրելով Reason ազատագրական ամսագրում, փիլիսոփա Դուգլաս Դեն Ույլը գրքին տալիս է «խառը գնահատական»՝ ասելով, որ շարադրություններից մի քանիսն արժե կարդալ, բայց գիրքն ամբողջությամբ «առանձնապես օրիգինալ կամ առարկայական չէ»՝ իր նախորդ աշխատանքների հետ համեմատած։ Դեն Ույլը նման եզրակացության է հասնում Դուգլաս Բ. Ռասմուսենի հետ համագործակցելով՝ գրելով «Այն Ռանդի փիլիսոփայական միտքը» գրքում, որ գիրքը «չի պարունակում էական փիլիսոփայություն, որն արտացոլվում է նրա նախկին աշխատություններում»։

Հետագայում այլ գիտնականներ նույնպես քննադատել են գիրքը, ինչպես նաև նրա որոշ էսսեներ։ Պատմաբան Ջեյմս Բեյքերը գրում է, որ հատորը «ուժ չունի որևէ նշանակալից նախագիծ սկսելու համար»։ Փիլիսոփա Ֆրեդ Սեդոնն ասում է, որ Ռանդի բացատրությունը Էմանուել Կանտի էթիկական հայացքների վերաբերյալ «Պատճառականությունն ընդդեմ պարտքի» էսսեում թուլյ և անհիմն է ։ Ջորջ Հ. Սմիթը համարում է, որ «Պատճառականությունն ընդդեմ պարտքի» էսսեն կարևոր է, որը նկարագրում է Ռանդի տեսակետները բարոյականության վերաբերյալ, բայց քննադատում է նրան մեկ այլ էսսեի համար, որտեղ Ռանդը քննադատել է փիլիսոփա Ջոն Ռոուլսի արտահայտած տեսակետները իր «Արդարության տեսություն» գրքում՝ առանց այդ գիրքը կարդալու։

Տես նաև
-------

* Օբյեկտիվիզմ

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Gladstein, Mimi Reisel (2010). *Ayn Rand*. Major conservative and libertarian thinkers. New York: Continuum. ISBN 978-0-8264-4513-1.
2. ↑  Baker, James Thomas (1987). *Ayn Rand*. Twayne's United States authors series. Boston: Twayne. ISBN 978-0-8057-7497-9.
3. ↑  Perinn, Vincent L. (1990). *Ayn Rand: first descriptive bibliography* (1. ed ed.). Rockville: Quill & Brush. ISBN 978-0-9610494-8-5. `{{cite book}}`: `|edition=` has extra text (օգնություն)
4. ↑  Perinn,, Vincent L. (1990). *Ayn Rand: first descriptive bibliography* (1. ed ed.). Rockville: Quill & Brush. էջ 92. ISBN 978-0-9610494-8-5. `{{cite book}}`: `|edition=` has extra text (օգնություն)CS1 սպաս․ հավելյալ կետադրություն (link)
5. ↑  Berliner, Michael S. (2000). «"Ayn Rand in Review", The Newsletter of the Ayn Rand Archives». *Archives Annual*.
6. ↑  Douglas, Den Uyl (1983). *"Rand's Last Words". Reason*. էջ 72.
7. ↑  Den Uyl, Douglas J.; Rasmussen, Douglas B. (1984). *The Philosophic thought of Ayn Rand*. Urbana: University of Illinois press. ISBN 978-0-252-01033-0.
8. ↑  *Ayn Rand*. Boston, Massachusetts:: Twayne Publishers. 1987. էջ 92. ISBN 0-8057-7497-1.. `{{cite book}}`: `|first=` missing `|last=` (օգնություն); Check `|isbn=` value: invalid character (օգնություն)CS1 սպաս․ հավելյալ կետադրություն (link)
9. ↑  Seddon, Fred (2003). *Ayn Rand, objectivists, and the history of philosophy*. Lanham (Md.): University press of America. ISBN 978-0-7618-2308-7.
10. ↑  Smith, George H. (1991). *Atheism, Ayn Rand, and other heresies* (1. publ ed.). Buffalo, NY: Prometheus. ISBN 978-0-87975-577-5.