**Բոլոնիայի ազգային պատկերասրահ** (իտալ.՝ Pinacoteca Nazionale di Bologna), թանգարան Իտալիայի Բոլոնիա քաղաքում` Բոլոնիայի համալսարանական թաղամասում։ Բոլոնիայի գեղարվեստի ակադեմիայի հետ գտնվում է նույն շենքում։ Թանգարանում ներկայացված է XIII-XVIII դարերի Իտալիայի Էմիլիա շրջանի կտավների հավաքածուն, ինչպես նաև քաղաքին առնչվող արվեստագետների ստեղծագործություններից։

Պատմություն
-----------

### Կլեմենտինա ակադեմիա

Ըստ XVIII դարի իտալացի պատմիչ Լուիջի Կրեսպիի՝ կարդինալ Պրոսպերո Լամբերտինին, ով հետագայում դարձել է Հռոմի Բենեդիկտ XIV պապը, քաղաքի եկեղեցիների խորանների համար նախատեսել է ունենալ պատկերասրահ։

«Սուրբ Գևորգն ու վիշապը», նկարիչ՝ Վիտաե դա Բոլոնյա
Պատկերասրահի առաջին հավաքածուն 1762 թվականին ձեռք է բերել Ֆրանչեսկո Ձանբեկարին. XV դարի խորանի համար նախատեսված կտավներ, որոնք պահպանվել էին Սուրբ Մարիամ Մագդաղենացի եկեղեցու քանդվելուց հետո։

Կտավները գնվել են Բոլոնյայի գիտությունների ակադեմիայի ինստիտուտի համար, որոնք պետք է պահվեին ինստիտուտի գեղարվեստական հատվածում՝ Կլեմենտինա ակադեմիայում։ 1776 թվականին ակադեմիայի համար գնվել են 13-րդ դարի խորանի տասնյակ կտավներ և բյուզանդական սրբապատկերներ։

Կտավների պահպանման մյուս վայրը Պալացո Պուբիկոյի Appartamento del Gonfaloniere-ն էր, որտեղ XVI դարից ի վեր եղել են այնպիսի նկարիչների կտավներ, ինչպիսիք են՝ Վիտլե դե Բոլոնյան, Ռաֆայելը, Լորենցո Կոստան, Չիմա դե Կոնելյանոն, Ֆրանչեսկո Ֆրանչան, Պիետրո Պերուջինոն և Անիբալե Կարրաչչին։

### Գեղարվեստի ակադեմիայի պատկերասրահ

1796 թվականին, պայմանավորված պապական ռեժիմի անկմամբ և նոր հանրապետական օրենքներով, որոնք ճնշում էին գործադրում բազմաթիվ մենաստանների և գիլդիաների վրա, փակում էին հին վարչակարգի գլխավոր գրասենյակները, Բոլոնիայի Սենատը որոշել է միավորել ճնշված եկեղեցիների և մենաստանների նկարներն ու Գիտությունների ակադեմիայի հավաքածուն մեկ հավաքածուի ներքո՝ հավաքելով շուրջ հազար աշխատանք, որոնք ցուցադրվել են Սուրբ Վիտալիսի մենաստանում, այնուհետև՝ 1802 թվականին, նախկին Jesuit novitiate of Saint Ignatius-ում, որն այժմ կոչվում է via delle Belle Arti 56: 1726 թվականին կառուցել է Ալֆոնսո Տոռեջանին՝ տեղավորելու Գեղարվեստի ազգային ակադեմիայի նոր հավաքածուն։

### 19-20-րդ դարեր

1815 թվականին նապոլեոնյան կայսրության անկումից հետո ֆրանսիացիների բռնազավթած բազմաթիվ աշխատանքներ Լուվրի թանգարանից վերադարձվեցին քաղաք։ Հավաքածուի առաջին ընդլայնումն իրականացրել է Լեանդրո Մարկոն։ 1826 թվականին Գաետանո Ջորդանին կազմել է հավաքածուի առաջին կատալոգը։ Հավաքածուն կրկին ընդլայնվել է 1844 թվականին, երբ թանգարանին ավելացավ մենաստանի մատուռը, որն ուներ առաստաղների որմնանկարներ, որոնք պատկերում էին «Սուրբ Իգնատիուսի փառաբանումը»։ 1867-1868 թվականներին թանգարանը համալրվել է նոր նկարներով։ 1875 թվականին պատկերասրահը բացվել է հանրության համար, 1882 թվականին ստացել է ինքնուրույն պատկերասրահի կարգավիճակ, 1884 թվականին պատկերասրահը ձեռք է բերել Ձանբեկարիի հավաքածուն։

XX դարի սկզբում Էդոարդո Կոլամարինի ղեկավարությամբ կառուցվել է թանգարանի նոր թևը։ 1960-ական թվականների վերջում Ցեզարե Գնուդիի ղեկավարությամբ և Լեոնե Պանսալդիի նախագծով ստեղծվել է «Salone del Rinascimento», որտեղ տեղավորվել են Sant'Apollonia di Mezzaratta եկեղեցուց գնված որմնանկարները։ 1997 թվականին պատկերասրահը լիովին վերանորոգվել է՝ համապատասխան եվրոպական չափանիշներին։ Պատկերասրահը համարվում է իտալական ամենահայտնի պատկերասրահներից մեկը, միջազգայնորեն հայտնի է և գնահատվում է իր ժամանակավոր ցուցահանդեսների և կրթական գործունեության համար։

Պատկերասրահ
-----------

* «Սուրբ Սեսիլյայի զմայլանքը», 1518, Ռաֆայել«Սուրբ Սեսիլյայի զմայլանքը», 1518, Ռաֆայել
* «Խորհրդավոր ընթրիք», 1568, Էլ Գրեկո«Խորհրդավոր ընթրիք», 1568, Էլ Գրեկո
* «Մադոննա դի Սանտա Մարգերիտա», 1520-1530, Ֆրանչեսկո Պարմիջանինո«Մադոննա դի Սանտա Մարգերիտա», 1520-1530, Ֆրանչեսկո Պարմիջանինո
* «Այցելություն», 1549, Տինտորետտո«Այցելություն», 1549, Տինտորետտո
* «Քրիստոսն ու զղջացող գողը», 1566, Տիցիան«Քրիստոսն ու զղջացող գողը», 1566, Տիցիան
* «Bologna Polyptych», 1330, Ջոտտո դի Բոնդոնե«Bologna Polyptych», 1330, Ջոտտո դի Բոնդոնե

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3  dati.beniculturali.it — 2014.
2. 1 2 3 4  Indagine sui musei e le istituzioni similari — 2022.
3. ↑  Tourer.it
4. ↑
5. ↑  *Italian National Institute of Statistics* Indagine sui musei e le istituzioni similari — 2021.
6. 1 2  Indagine sui musei e le istituzioni similari — 2020.
7. ↑  Indagine sui musei e le istituzioni similari — 2023.
8. ↑  *Italian National Institute of Statistics*  — 2017.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Պաշտոնական կայք Archived 2013-03-05 at the Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  ⛭  | 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 12075090w · CiNii: DA01968441 · GND: 1094003-0 · ISNI: 0000000123243847 · LCCN: n50052590 · NKC: ko2007396878, ko2007396879 · NLA: 35111798 · SUDOC: 029041767 · VIAF: 141530565 · ULAN: 500125188 · WorldCat VIAF: 141530565 |

 |

 |