**Էրվե Բազե** (ֆր.՝ Hervé Bazin, ապրիլի 17, 1911(1911-04-17)[…], Անժե - փետրվարի 17, 1996(1996-02-17), Անժե), ֆրանսիացի գրող, Դիմադրության շարժման մասնակից, 1973 թվականից՝ Գոնկուրյան ակադեմիայի նախագահ։

Կենսագրություն
--------------

Էրվե Բազենը /Ժան Պյեր Էրվե- Բազենը/ ծնվել է 1911 թվականի ապրիլի 17-ին Անժում, բուրժուական աստվածավախ ընտանիքում։ Նրա մանկությունն անցել է Մեն և Լուարա դեպարտամենտներում։ Պատանեկության տարիներին իշխանատենչ մոր հետ հաճախակի կոնֆլիկտների պատճառով մի քանի անգամ փախել է տնից։ Քսան տարեկանում վերջնականապես լքել է հայրենի օջախը։ Բայց, չնայած ծնողներին պատկանող դաստակերտի հետ կապված տանջալից հիշողություններին, նա իր ողջ կյանքի ընթացքում կապված մնաց հայրենի վայրերին. հենց այդտեղ են ծավալվում նրա վեպերի մեծ մասի գործողությունները։

Պանսիոնն ավարտելով՝ Բազենն ընդունվել է Սորբոնի համալսարանի գրականության ֆակուլտետը։ Ապրուստի միջոցներ հայթայթելու համար ձեռք է զարկել ամեն տեսակ աշխատանքի՝ փոխելով բազմաթիվ մասնագիտություններ։ Գրական գործունեությունն սկսել է իբրև բանաստեղծ, սկզբնական շրջանում՝ ոչ հաջողակ։

1946 թվականին հիմնադրել է բանաստեղծական «Խեցի» ամսագիրը, լույս ընծայել ընդամենը ութ համար։ 1948 թվականին պոեմների իր առաջին՝ «Օր» ժողովածուի համար արժանացել է Ապոլիների մրցանակի։ Այնուամենայնիվ, Պոլ Վալերիի խորհրդով, թողել է պոեզիան և իրեն նվիրել արձակին։ Մոր հետ ունեցած կոնֆլիկտային հարաբերությունները նրան մղել են գրելու «Իժը բռի մեջ» վեպը, որտեղ պատմվում է Ռեզո ընտանիքի անդամների միջև ատելությամբ լցված հարաբերությունների մասին։ Ընդ որում՝ կիզակետում հենց ընտանիքի մոր կերպարն է, որն աչքի է ընկնում առանձնակի դաժանությամբ, իր իսկ երեխաներին նեղելու, տանջելու նորանոր եղանակների փնտրտուքով։ Վեպը հսկայական հաջողություն ունեցավ, ճիշտ և ճիշտ հետպատերազմյան շրջանի այն ստեղծագործությունների նման, որոնցում նատուրալիստական եղանակով նկարագրվում էին դարաշրջանի բարքերը և ստեղծվում հոգեբանորեն հավաստի կերպարներ։ «Իժը բռի մեջ» վեպի հերոսները հանդես են գալիս Բազենի նաև այլ գործերում, մասնավորապես՝ «Ձիուկի վախճանը» և «Բվի կռինչը» վեպերում։

Էրվե Բազենը համարվում է «ընտանեկան վիպասան»։ Ընտանիքը կենտրոնական տեղ է զբաղեցնում նրա ստեղծագործություններում։ Վեպերից զատ՝ նա գրել է նորավեպեր, էսսեներ, որոնց մի մասը հրատարակվել է «Ամենը, ինչին հավատում եմ» ժողովածուում։

1960 թվականին դարձել է Գոնկուրյան ակադեմիայի անդամ, 1973 թվականին՝ այդ ակադեմիայի նախագահ։ 1980 թվականին արժանացել է միջազգային լենինյան մրցանակի՝ «Ժողովուրդների միջև խաղաղությունն ամրապնդելու համար»։

Մահացել է 1996 թվականի փետրվարի 17-ին իր հայրենի Անժ քաղաքում։

Գլխավոր ստեղծագործություններ
----------------------------

«Իժը բռի մեջ» /1948/

«Գլխով՝ պատին» /1949/

«Ձիուկի վախճանը» /1950/

«Վեր կաց ու գնա» /1951/

«Հանուն որդու» /1960/

«Յուղ՝ կրակի վրա» /1965/

«Ամուսնական կյանք» /1966/

«Վհատության կղզու երջանիկները» /1970/

«Բվի կռինչը» /1971/

«Մի ամուսնալուծության անատոմիան» /1974/

«Կրակը կրակ է լափում» /1987/

«Կանաչ տաճարը» /1981/

Հայերեն լույս է տեսել «Վեր կաց ու գնա» վեպը։

Կետադրության նոր նշաններ
------------------------

Էրվե Բազենը 1966 թվականին գրած մի էսսեում առաջարկել է գործածել կետադրական հետևյալ նոր նշանները.

* հեգնանքհեգնանք
* կասկածկասկած
* վստահությունվստահություն
* համաձայնությունհամաձայնություն
* հեղինակությունհեղինակություն
* սերսեր

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7  Fichier des personnes décédées mirror
2. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
3. 1 2  Internet Speculative Fiction Database — 1995.
4. 1 2  filmportal.de — 2005.
5. 1 2  Կերպարվեստի արխիվ — 2003.
6. ↑  LIBRIS — 2012.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Эрве Базен на Peoples.ru
* Hervé Bazin at the library of the University of Angers

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | ČSFD · Discogs · Filmportal · Internet Movie Database · Internet Speculative Fiction Database · Rodovid |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (օնլայն) · Բրոքհաուս · Մեծ կատալոնական · Մեծ նորվեգական · Մեծ ռուսական · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BAV: ADV12190958 · BIBSYS: 90058915 · BNC: a11752804 · BNE: XX850372 · BNF: 120425035 · CiNii: DA01967722 · CONOR: 45233251 · GND: 118657712 · ICCU: RAVV018917 · ISNI: 0000 0001 2103 7900 · LCCN: n50037347 · LNB: 000000976 · NDL: 00519880 · NKC: jn19990000538 · NLA: 36102028 · NSK: 000016277 · NTA: 069369488 · NUKAT: n01023152 · PTBNP: 14100 · LIBRIS: 250475 · SUDOC: 027394751 · VIAF: 109378479 · WorldCat VIAF: 109378479 |

 |

 |