Երկրի բևեռային շրջանները
**Բևեռային շրջաններ**, Երկրի բևեռային շրջաններ են համարվում այն տարածքները, որոնք ընկած են հարավային բևեռային շրջագծից հարավ (Անտարկտիդայի համար) և հյուսիսային բևեռային շրջագծից հյուսիս (Արկտիկայի համար)։ 
Այս գոտիների կենտրոնները հյուսիսային և հարավային բևեռներն են, որոնք համապատասխանաբար տեղադրված են արկտիկական բևեռային գլխարկի և Անտարկտիդայի սառցադաշտային շրջաններում։

Բնորոշում
---------

Հյուսիսային բևեռային շրջանների հավերժական ձյան գոտին
Հյուսիսային բևեռային շրջանը հաճախ սհամանվում է որպպես Արկտիկա, քանի որ ընդգրկում է հյուսիսային լայնության 66 ° 33 ' 44 "-ից հյուսիս ընկած շրջանները,որոնք համապատասխանում են Արկտիկայի տարածման շրջաններին։
Հարավային բևեռային շրջանը սովորաբար սահմանվում է որպես Անտարկտիկա, քանի որ տարածվում է հարավային լայնության 60°-ից հարավ՝ ընդգրկելով Անտարկտիկա աշխարհամասը։
Այս երկու բևեռային շրջանները տարբերվում են կլիմայական և կենսաշխարհագրական բնութագրիչներով, չնայած, որ երկուսն էլ գտնվում են ցուրտ ջերմային գոտում։

Կլիման
------

Երկրի հյուսիսային և հարավային բևեռային տարածքները ծածկող սառույցի և ձյան տարածումը
Ցուրտ ջերմային գոտում գտնվելու պատճառով, բևեռային շրջանները ստանում են ավելի քիչ լույս և ջերմություն, քանի որ Արեգակի ճառագայթների անկման անկյումը փոքր է՝ 23,5° - 0°: Արեգակի առավելագույն դիրքը՝ 23,5°, դիտվում է կարճատև ամռան ընթացքում և միայն բևեռային շրտագծերի շրջանում։ Բացի այդ, ճառագայթման շատ քիչ մասն է կլանվում մակերևույթի կողմից, քանի որ գերակշիռ մասը ցրվում կամ անդրադարձվում է սառցի սպիտակ գույնի անդրադարձնող հատկության պատճառով։ Արդյունքում, այստեղ ավելի ցուրտ է, քան երկրագնդի բարեխառն ջերմային գոտում սահմաններում։ 
Այս շրջաններին բնորոշ են ցածր ջերմաստիճանը, բարձր ճնշումը, ծածկույթային սառցադաշտերը, 6 ամիս պարբերականությամբ իրար հերթափոխող բևեռային ցերեկներն ու բևեռային գիշերները, տեղումները սակավ են և հիմնականում ձյան տեսքով։

Վերջին տասնամյակում, կլիմայի գլոբալ տաքացման հետևանքով, բևեռային շրջանների սառցադաշտերն սկսել են արագ հալվել՝ հանգեցնելով էկոհամակարգի հավասարակշռության խախտմանը և կլիմայական մի շարք փոփոխությունների։ WWF-ի կողմից իրականացվող մշտադիտարկումները ցույց տվեցին, որ կլիմայական փոփոխությունները զարգանում են շատ արագ՝ հանգեցնելով բևեռային շրջաններում կուտակված քաղցրահամ ջրի պաշարների արագ կրճատմանը։ Այժմ բևեռային շրջանների կլիմայական փոփոխությունները կանխելը ՄԱԿ-իԿայուն Զարգացման նպատակներից է, և պահանջում է բոլոր երկրների ջանքերն ու ուշադրությունը։ 
Այս խնդիրը կարևորելու և համայն մարդկության ուշադրությունը գրավելու նպատակով, 2007-2008 թվականները ՄԱԿ-ը հայտարարել էր Միջազգային բևեռային տարի, որի շրջանակներում իրականցվել են տարբեր ուսումնական, կրթական և տեղեկատվակամ միջոցառումներ՝ աշխարհի բոլոր երկրներում։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  «Polar region». *Encyclopedia Britannica* (անգլերեն). Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 12-ին. `{{cite web}}`: Text "geography" ignored (օգնություն)
2. ↑  «Полярные районы». *www.unepcom.ru*. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 12-ին.
3. ↑  Կայուն զարգացման նպատակներ
4. ↑  «Международный Полярный Год, 2007-2008». *www.wdcb.ru*. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 12-ին.

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 410)։*  |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Բևեռային շրջաններ» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրիտանիկա · Կրուգոսվետ · Կրուգոսվետ · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| BNF: 120496541 · GND: 4076200-2 · LCCN: sh85104136 · Microsoft: 2779652270 · NDL: 00567240 · NKC: ge138748 · SUDOC: 028717112 · VIAF: 316430241 · WorldCat VIAF: 316430241 |

 |

 |