**Իզաբելլա Հաբսբուրգ (Իզաբելլա Ավստրիացի)** (գերմ.՝ Isabella von Österreich, դան․՝ Isabella af Østrig) — Ավստրիայի դքսուհի, Իսպանիայի Ինֆանտա և Բուրգունդիայի թագուհի, Դանիայի, նորվեգիայի և Շվեդիայի թագուհի։

Կենսագրություն
--------------

Սրբազան Հռոմեական կայսրության կայսր Կառլոս V-ի քրոջ Խուանա I-ի և Ֆիլիպ I-ի դուստրը։ Հայտնի է նաև որպես Իզաբելլա Բուրգունդացի, Իզաբելլա Ավստրիացի և Իզաբելլա Կաստիլիացի։

1514 թվականի հուլիսի 11-ին հաստատվեց ամուսնություն՝ վստահված անձանց մասնակցությամբ։ Փեսացուի՝ Կրիստիան II Դանիացու փոխարեն ներկայացավ Իզաբելլայի պապը՝ կայսր Մաքսիմիլիան I-ը։ Մեկ տարի անց ժամանեց Նորվեգիայի արքեպիսկոպոսը և նրան ուղեկցեց Կոպենհագեն, որտեղ 1515 թվականի օգոստոսին տեղի ունեցավ նրանց ամուսնության պաշտոնական արարողակարգը։

Իզաբելլային թագադրեցին և նա ստացավ Ելիզավետա անունը (դան․՝ Elisabet)։ Ամուսնության առաջին տարիներին Իզաբելլայի ընտանիքի անդամների և թագավորի միջև սառն էին։ Թագավորը սիրուհի ուներ Դիվիկե անունով ( լեհ բուրժուայի դուստր դան․՝ Dyveke Sigbritsdatter), որին չէր պատրաստվում լքել անչափահաս կնոջ պատճառով։

Զայրացած կայսրը սկսեց դիվանագիտական պայքար մղել Կրիստիան II-ի դեմ, բայցը հարցը լուծվեց անսպասելի, երբ 1517 թվականին մահացավ Դիվիկեն (կասկածներ եղան, որ նրան թունավորել էին)։ Դրան հաջորդող տարիներին Իզաբելլայի և նրա ամուսնու հարաբերությունները կարգավորվեցին։

Իզաբելլայի միջնորդությամբ Դիլինգյան բանտից ազատ է արձակվում Յոհան-Կասպեր Ակվիլան, ով Մարտին Լյութերի մոտ դաշնակիցն էր։ 1523 թվականին, երբ ժողովուրդը ոտքի կանգնեց Կրիստիան II-ի դեմ, իշխանությունն անցավ նրա հորեղբորը՝ Դանիայի թագավոր Ֆրեդերիկ I-ին, ով ցանկացավ լավ հարաբերություններ հաստատել Իզաբելլայի ընտանիքի հետ։ Նա նամակ ուղարկեց Գերմանիա, որպես այրի թագուհի նրան առաջարկելով նպաստ և թույլ տվեց մնալ Դանիայում՝ իր պաշտպանության ներքո։ Այդ ժամանակ Կրիստիան II-ը ապաստան էր գտել Նիդերլանդներում։

Իզաբելլան նրան պատասխան նամակ ուղարկեց, որը սկսվում էր հետևյալ բառերով․*«ubi rex meus, ibi regna mea»* (լատ․ «որտեղ իմ թագավորը՝ այնտեղ և իմ թագավորությունը»)։ Նա ամուսնու և երեխաների հետ լքեց Դանիան։ Իզաբելլան մահացել է 24 տարեկան հասակում։ Հուղարկավորվել է Օդենսե քաղաքի եկեղեցու բակում, որտեղ և գտնվում էր նրա ամուսինը։ XIX դարում նրանց աճյունները վերահուղարկավորվել են Սուրբ Կնուդի տաճարում։

Երեխաներ
--------

Իզաբելլան ունեցել է վեց երեխա

* Հանս (21 փետրվար 1518 — մոտ․ 1532)
* Մաքսիմիլիան (4 հուլիս 1519 — մոտ․ 1519)
* Ֆիլիպ (4 հուլիս 1519 — մոտ․ 1520)
* Դորոթեա Դանիացի (10 նոյեմբեր 1520 — 31 մայիս 1580), ամուսնացել է կուրֆյուրստ Ֆրիդրիխ II-ի հետ
* Քրիստինա Դանիացի (նոյեմբեր 1521 — 10 դեկտեմբեր 1590), Միլանի դուքս, հայտնի է դարձել Հանս Հոլբայն Կրտսերի նկարած՝ իր դիմանկարով, երբ անգլիական թագավոր Հենրի VIII-ը իր համար հարսնացու էր փնտրում
* Որդի (ծնվ․ 1523)

  

* Արքայազն՝ Հանս ԴանիացինԱրքայազն՝ Հանս Դանիացին
* Դորոթեա ԴանիացինԴորոթեա Դանիացին
* Քրիստինա ԴանիացինՔրիստինա Դանիացին

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2 3 4 5  *Lundy D. R.* The Peerage
2. ↑  Dansk Biografisk Lexikon (դան.)
3. ↑  Diccionario biográfico español (իսպ.) — Real Academia de la Historia, 2011.
4. ↑
5. ↑  *Pas L. v.* Genealogics — 2003.
6. ↑  ЭСБЕ/Аквила, Иоанн Каспар
7. ↑  «Isabella Erzherzogin von Österreich» (անգլերեն). thepeerage.com. Վերցված է 2016 թ․ հունիսի 23-ին. `{{cite web}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (օգնություն)

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | The Peerage · Find A Grave · gravsted.dk · WikiTree · WeRelate · Rodovid |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Մեծ նորվեգական · Universalis |
|  |
| 

|  Չափորոշչային վերահսկողություն |
| --- |
|  |
| GND: 137068956 · ISNI: 0000000386820765 · LCCN: no2006016741 · NKC: jo20191055705 · NTA: 183034368 · LIBRIS: 274985 · SUDOC: 110296419 · VIAF: 266221196 · WorldCat VIAF: 266221196 |

 |

 |