**Վալերի Վիկտորովիչ Բորչին** (ռուս.՝ Вале́рий Ви́кторович Бо́рчин, սեպտեմբերի 11, 1986(1986-09-11), Povodimovo, Դուբենսկի շրջան, Մորդովական Ինքնավար Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), ռուսաստանցի մարզիկ, մարզական քայլքի) մորդովական դպրոցի ներկայացուցիչ։ Ազգությամ էրզյա է։ Ռուսաստանի եռակի չեմպիոն (2006, 2008, 2009), 2008 թվականի Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն 20 կմ մրցատարածությունում։ Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ։

Կենսագրություն
--------------

Վալերի Բորչինը ծնվել է Սարանսկի մոտ գտնվող Պովադիմովո գյուղում, որը ներկայում գտնվում է Մորդովիայի Հանրապետությունում։ Վաղ տարիքում փորձելով իր ուժերը ծանրամարտում և երկար տարածությունների վազքում՝ 17 տարեկանում սկսել է զբաղվել մարզական քայլքով ծնկի վնասվածքի պատճառով։ Նա ծանոթացել է Վիկտոր Չոգինի հետ, որը տարածաշրջանում հայտնի օլիմպիական մակարդակի մարզիչ է, և 2004 թվականից սկսել է մարզվել նրա խմբում։ Մեկ տարի հետո նա զբաղեցրել է երկրորդ տեղը երկրի պատանեկան առաջնության 10 կմ մրցատարածությունում։ Մրցաշարից հետո նա ստացել է մեկ տարով որակազրկում, որը տևել է 2005 թվականի հուլիսից մինչև 2006 թվականը․ պատճառը եղել է խթանիչների թեստի դրական արդյունքը էֆեդրինի համար։

Վերսկսելով մասնակցությունը մրցումներին՝ Վալերի Բորչինն արժանացել է երկրի չեմպիոնի կոչման և 2006 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում նվաճել արծաթե մեդալ 20 կմ մրցատարածությունում։ Ռուսաստանի հավաքականի կազմում Բորչինը 2007 թվականի Եվրոպայի մինչև 23 տարեկանների առաջնությունում նվաճել է ոսկե մեդալ և մասնակցել աշխարհի առաջնությանը նույն թվականին, սակայն չի կարողացել ավարտել մրցավազքը։ Նա զբաղեցրել է 2-րդ տեղը Ֆրանսիսկո Խավիեր Ֆերնանդեսից հետո 2008 թվականի աշխարհի գավաթի խաղարկությունում, որն անցկացվել է Չեբոքսարիում մայիսին և օգնել է հաղթել Ռուսաստանի թիմին։

2008 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերից առաջ Վիտալի Բորչինի մարզիչ Վիկտոր Չեգինը հայտարարել է, որ Բորչինը և ռուս մարզիկ Վլադիմիր Կանայկինը տապալել են նույն թվականի ապրիլին կատարված թեստը, որը դրական արդյունք է ունեցել արյան մեջ էրիթրոպոետին նյութի առկայության համար։ Սակայն Բորչինը հերքել է լուրերը՝ ասելով, որ իր թեստը դրական չի եղել, և ինքը չի մարզվել կամ չի խոսել մարզական քայլքի մրցումներին մասնակցող այլ ռուս մարզիկների հետ։ Բորչինը թույլտվություն է ստացել մասնակցել Օլիմպիական խաղերին և նվաճել ոսկե մեդալ 20 կմ քայլքում։ Չի բացատրվել, թե ինչու է Բորչինին թուլատրվել մասնակցել մրցմանը՝ հակառակ թեստի դրական արդյուքին, նա չի որակազրկվել, չի կորցրել մեդալը և շարունակել է մասնակցել մրցումներին։

Վիտալի Բորչինն առաջին անգամ աշխարհի չեմպիոնի կոչմանն արժանացել է հաջորդ տարի՝ հաղթելով 2009 թվականի աշխարհի առաջնությունում։ Բորչինը բաց է թողել 2010 թվականի մրցաշրջանը, երբ խոշոր մրցաշարեր տեղի չեն անցկացվել, և վերադարձել հաջորդ տարի։ Նա 2011 թվականի մրցաշրջանն սկսել է 20 կմ տարածությունում տարած հաղթանակով Մարզական քայլքի միջազգային գրան պրիում, որն անցակցվել է Ռիու Մայորում ապրիլին։

### 2012 թվականի Օլիմպիական խաղեր

2012 թվականին Լոնդոնում անցկացված Ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ Բորչինը 20 կմ մրցատարածությունում ուժասպառ է եղել, երբ եզրագծին մնում էր 2 կմ։ Արդյուքում հաղթել է Չինաստանը ներկայացնող Չեն Դինը։

### Որակազրկում

2015 թվականի հունվարի 20-ին Բորչինը որակազրկվել է 8 տարով սկսած 2012 թվականի հոկտեմբերի 15-ից և չեղարկվել են նրա բոլոր արդյունքները 2009 թվականի հուլիսի 14-ից մինչև 2009 թվականի սեպտեմբերի 15-ը, 2011 թվականի հունիսի 16-ից մինչև 2011 թվականի սեպտեմբերի 27-ը, ինչպես նաև 2012 թվականի ապրիլի 11-ից մինչև 2012 թվականի սեպտեմբերի 3-ը (ներառյալ աշխարհի առաջնություններում նվաճված 2 ոսկե մեդալները)։ 2015 թվականի մարտի 25-ին Ատլետիկայի միջազգային ֆեդերացիան հայց է ներկայացրել Լոզանի (Շվեյցարիա) արբիտրաժային դատարան 6 ատլետների, այդ թվում նաև Բորչինին որոշակի ժամկետներով որակազրկման հարցը ։ 2015 թվականի մարտի 24-ին դատարանի որոշմամբ 2009 թվականի օգոստոսի 14-ից մինչև 2012 թվականի հոկտեմբերի 15-ը նրա ցուցաբերած արդյունքները նույպես չեղարկվել էին։

2013 թվականի նոյեմբերի 8-ին Ռուսաստանի թեթև ատլետիկայի հավաքականի գլխավոր մարզիչ Վալենտին Մասլակովը հայտարարել է, որ Վալերի Բորչինն ավարտել է իր մարզական կարիերան։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. 1 2  World Athletics Database
2. ↑  Российские надежды в Лондоне-2012: Валерий Борчин
3. ↑  Valeriy Borchin Archived 2020-04-17 at the Wayback Machine.. Sports-Reference. Retrieved 2011-04-10.
4. ↑  Maryanchik, Natalia (2009-07-19). Focus on Athletes - Valeriy Borchin Archived 2012-10-23 at the Wayback Machine.. IAAF. Retrieved 2011-04-10.
5. ↑  Athletes Sanctioned for a Doping Offence Committed During 2005 Archived 2012-07-07 at the Wayback Machine.. IAAF (2005). Retrieved 2011-04-10.
6. ↑  2007 World Championships - Men's 20km Walk results Archived 2007-09-13 at the Wayback Machine.. IAAF. Retrieved 2011-04-10.
7. ↑  2008 RW Cup Official Team Results 20 Kilometres Race Walk - M. IAAF (2008-05-10). Retrieved 2011-04-10.
8. ↑  Russia athletes banned over drugs. BBC Sport (2008-08-07). Retrieved 2011-04-10.
9. ↑  Pye, John (2008-07-16). Olympics – Men’s 20km walk: Borchin wins, then walks into inquisition Archived 2012-03-15 at the Wayback Machine.. AP/Malta Independent. Retrieved 2011-04-10.
10. ↑  Koranyi, Balazs (2008-08-16). Champ Borchin brushes off drug links Archived 2013-02-01 at Archive.is. Reuters. Retrieved 2011-04-10.
11. ↑  Borchin's tainted gold makes mockery of long march. *Irish Independent* (2008-08-17). Retrieved 2011-04-10.
12. ↑  Fernandes, António Manuel (2011-04-09).Borchin and Kaniskina on cruise control in Rio Maior – IAAF Race Walking Challenge. IAAF. Retrieved 2011-04-10.
13. ↑  Spits, Scott (2012 թ․ օգոստոսի 5). «Olympic champion collapses during walk». *Brisbane Times*. AFP. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 5-ին.
14. ↑  «Информация о дисквалификации: легкая атлетика» (Russian). Russian Anti-Doping Agency. 2015 թ․ հունվարի 20. Արխիվացված է օրիգինալից 2015 թ․ հունվարի 20-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունվարի 20-ին.`{{cite news}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
15. ↑
16. ↑  «Archived copy». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ հունիսի 25-ին. Վերցված է 2016 թ․ հունիսի 17-ին.`{{cite web}}`: CS1 սպաս․ արխիվը պատճենվել է որպես վերնագիր (link)
17. ↑  Ольга Каниськина, Валерий Борчин и Денис Нижегородов завершили спортивную карьеру

Արտաքին հղումներ
----------------

* Վալերի Բորչինի էջը IAAF կայքում (անգլ.)
* Օլիմպիական վիճակագրությունը sports-reference.com կայքում Archived 2009-01-06 at the Wayback Machine.
* Վալերի Բորչինի էջը RusAthletics կայքում

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | Olympic Channel · Tilastopaja · Track and Field Statistics · World Athletics · ՄՕԿ |
|  |
| Բառարաններ և հանրագիտարաններ | Munzinger |

 |