**Ահաբեկչություն «Պարկ» հյուրանոցում («Park Hotel»)** (եբրայերեն՝ הפיגוע במלון פארק‎), ահաբեկչական գործողություն, «Համաս» կազմակերպության մահապարտ ահաբեկչի իրականացրած գործողությունը, պայթեցրել է իրեն 2002 թվականի մարտի 27-ին Նեթանիայի հյուրանոցի բանկետային դահլիճում։ Ահաբեկչության հետևանքով 30 մարդ Է զոհվել, 140-ը՝ վիրավորվել։

Հյուրանոցի մասին
----------------

«Պարկ» հյուրանոցը փոքր է (90 սենյակ), որը գտնվում է Նեթանիա քաղաքում։ Հյուրանոցի երկու բանկետների սենյակները հաճախ օգտագործվում են հատուկ առիթների համար։

Ահաբեկչություն
--------------

2002 թվականի մարտի 27-ին, ժամը 19:30-ին (տեղական ժամանակ), արաբական մահապարտ ահաբեկիչը Ալ Աքսա նահատակաց բրիգադ կազմակերպությունից, Աբդել-Բասսեթ Աուդան (25 տարեկան, Թուլքարմ քաղաքի բնակիչ, 10 կմ արևելք Նետանիայից), մտել է «Պարկ» հյուրանոցի նախասրահ։ Ահաբեկչի տրամադրության տակ եղել է պայթուցիկի հզոր լիցք, որը տեղադրված է եղել ճամպրուկի մեջ։

Նրա վրա եղել է թեթև կոստյում, գլխարկ և ակնոց։ Պահպանությունը հյուրանոցի ուշադրություն է նրա ուշադրության կենտրոնում, ակնհայտ է, ընդունելով համար սովորական զբոսաշրջիկ։ Ահաբեկիչը մտել է մոտակայքում գտնվող բանկետային սրահ, որտեղ այդ երեկո հավաքվել է շուրջ 250 մարդ, որպեսզի նշի Փեսախ տոնի սկիզբը։ Այս տոնը ընտանեկան է, դահլիճում տարբեր տարիքի մարդիկ են եղել՝ իննսունամյա նախապապերից մինչև երեք տարեկան ծոռներ։ Մահապարտը գործի է դրել պայթուցիկ սարքը։ Արդյունքում 30 մարդ զոհվել է, 140-ը՝ վիրավորվել։

Ահաբեկչության նախապատրաստման և անցկացման պատասխանատվությունը ստանձնել են երկու ահաբեկչական կազմակերպություններ՝ «Համաս»-ը և «Ալ Աքսայի նահատակների բրիգադները» (ՖԱԹՀ-ի ռազմականացված թևը)։

Տուժածները տարիներ անց
----------------------

Ուկրաինայի հայրենադարձ Աննա Վայշբեյնը, որը ահաբեկչության պահին հյուրանոցում մատուցողուհի էր և հաշմանդամ է դարձել, մրցանակային տեղեր է զբաղեցրել հաշմանդամների պարերի աշխարհի և Եվրոպայի առաջնություններում։

Մասնակիցների ձերբակալություններ և դատապարտում
---------------------------------------------

2006 թվականի հունվարի 10-ին Տուլ-Կարեմում Համաս ահաբեկչական կազմակերպության ռազմականացված խմբավորման պարագլուխ 39-ամյա Աբաս աս-Սաիդը Թել Ավիվի շրջանային դատարանի կողմից դատապարտվել էր 35 ցմահ ազատազրկման և ևս 50 տարվա ազատազրկման՝ «Պարկ» հյուրանոցում և Նեթանիայի «հա-Շարոն» առևտրի կենտրոնում ինքնասպանությունների կազմակերպման համար։ Մեղադրյալը հերքել է այն փաստը, որ ինքը գլխավորել Է Համասի մարտական թևը և մերժել է ահաբեկչություններին իր մասնակցությունը։ Հետաքննության տվյալներով՝ ինքնասպանությունների կազմակերպումից բացի, Աբաս աս-Սաիդը պլանավորում էր ահաբեկչություն իրականացնել ցիանիդի օգտագործմամբ։

2008 թվականի մարտի 26-ին սեփական տան մոտ ձերբակալվել է այդ հանցագործության ևս մեկ մասնակից՝ «Իզադին ալ Քասամի բրիգադի» (Համասի զինյալներ) ահաբեկչական կազմակերպության տուլար կարեմի բաժանմունքի առաջնորդ Ումար Աբու Ջաբերը։ Ահաբեկիչը փորձել է թաքնվել, սակայն ընկել է տան մատույցներում տեղադրված դղյակի մեջ։

2009 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Իսրայելի պաշտպանության բանակի հատուկ ստորաբաժանումները Կֆար Ցուրիֆ գյուղում՝ Բեթղեհեմի մերձակայքում, ձերբակալվել էին Մուհամեդ Հարուիշը, որը ծրագրել էր ահաբեկչություն «Պարկ» հյուրանոցում։ Նրա հետ ձերբակալվել է նրա օգնական Ադեն Սմարան, որը նույնպես մասնակից է եղել ահաբեկչության պլանավորմանը։

Իսրայելի բանտերում գտնվում են 2002-2009 թվականներին ձերբակալված վեց անձինք, որոնք պատասխանատու են հյուրանոցում տեղի ունեցած սպանդի համար։ Նրանք կրում են 35 ցմահ ազատազրկում՝ ի լրումն յուրաքանչյուր 150 տարվա ազատազրկման։

Պաղեստինյան MAAN գործակալությունը 2010 թվականի հուլիսի 20-ին հաղորդել էր իսրայելական ռազմական տրիբունալի որոշման մասին, որը պաղեստինցի գրոհայիններին պարտավորեցրել էր հյուրանոցին 18 մլն դոլար վճարել իրենց պատճառած վնասի համար։

Այս մասին հայտարարել է աս-Սաիդ բողոքարկել է դատավճիռը։ Նրա պնդմամբ՝ դատարանն ի գիտություն չի ընդունել քննության ժամանակ իրենից ստացված կարևոր տեղեկատվությունը։ 2011 թվականի սեպտեմբերին Իսրայելի Գերագույն դատարանը մերժել էր Աբաս աս-Սաիդի բողոքը։ «Դիմումատուն ոչնչի առաջ կանգ չի առել՝ իրականացնելով իր մտադրությունը։ Մենք բոլորս լսում ենք սարսափելի ահաբեկչության զոհերի բղավոցը, նրանց արյունը մեզ աղաղակում է երկրից»,- ասված է ահաբեկչի բողոքարկմանը դատավորի պատասխանում։

Պաղեստինյան ազգային վարչություն և ահաբեկչություն
------------------------------------------------

Ահաբեկչությունից հետո ՊԱՎ-ի անվտանգության ծառայությունների ներկայացուցիչները պնդում էին, որ ահաբեկչությունը կատարած Աբդել Բասսեթ-Օդեհը նրանց կողմից հետախուզում էր հայտարարվել դեռևս 1998 թվականին։

2011 թվականի ապրիլին Մահմուդ Աբբասի վարչակազմը պարգևատրել է Աբաս աս-Սայիդին, որին Իսրայելի իշխանությունները համարում են ահաբեկչության կազմակերպիչ, պաշտոնական տոնական նշան։ ԲՀԿ-ի վարչակազմից նա ամսական 12 000 շեկելի չափով «խղճահարություն» է ստանում (ավելի քան 3000 դոլար)։

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑  Israel Passover bomb suspect held
2. ↑  "Гостиница «Парк»". Արխիվացված է the original 2009 թ․ հունվարի 6-ին. Retrieved 2020 թ․ փետրվարի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
3. ↑  Названо имя боевика-смертника, совершившего теракт в Нетании(չաշխատող հղում)
4. ↑  "Пасхальный вечер в Израиле". Արխիվացված է the original 2014 թ․ հուլիսի 28-ին. Retrieved 2020 թ․ փետրվարի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
5. ↑  Террорист-камикадзе взорвал бомбу в отеле израильского города Нетания
6. ↑  Репатриантка победила смерть, террор и инвалидность, став чемпионкой, 10.10.2009
7. ↑  Организатор теракта в отеле «Парк» в Нетании получил 35 пожизненных сроков
8. ↑  Организатор теракта в отеле "Парк" в Нетании получил 35 пожизненных сроков
9. ↑  Арестован третий организатор теракта в отеле «Парк» в 2002 году
10. ↑  "Арестован террорист ХАМАСа, спланировавший взрыв в отеле «Парк»". Արխիվացված է the original 2009 թ․ սեպտեմբերի 16-ին. Retrieved 2020 թ․ փետրվարի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
11. ↑  Netanya bombers told to compensate hotel(չաշխատող հղում)
12. ↑  "Палестинских убийц обязали выплатить отелю Park 18 миллионов, 22.07.2010". Արխիվացված է the original 2020 թ․ փետրվարի 13-ին. Retrieved 2020 թ․ փետրվարի 13. `{{cite web}}`: Unknown parameter `|dead-url=` ignored (`|url-status=` suggested) (help)
13. ↑  «Хамас» взял на себя ответственность за теракт в Нетании
14. ↑  Махмуд Аббас наградил террориста, убившего 40 евреев, 10.04.2011 mignews
15. ↑  A Palestinian 'gift' for Passover - Official Palestinian promotion of terrorism, 8 Apr 2011 МИД Израиля
16. ↑  )Либерман надеется пресечь выплату «зарплат» арабским террористам(չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներ
----------------

* Passover suicide bombing at Park Hotel in Netanya. Сайт Министерства иностранных дел Израиля
* טבח ליל הסדר. פיגוע מלון «פארק» בנתניה
* Фото с места трагедии Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
* Фото с места трагедии
* «My mother was killed by a suicide bomber», Bernt Hermele Part1, Part2, Part3, Part4 youtube(անգլ.)