**Մաշու** (ճապ.՝ 摩周湖 *Մաշուկո*), էնդորային, հրաբխային խառնարանային լիճ, որն առաջացել է ակտիվ հրաբխի կալդերայում։ Գտնվում է Ճապոնիայի Հոկայդո կղզու Ական Մաշու ազգային պարկում։ Մաշուն համարվում է աշխարհի ամենազուլալ լիճը։

Ջրագրություն
------------

Տեսարան թիվ 1 դիտակետից (2008 թվական, հուլիս)
լճի Լանդսատ պատկերը (1999 թվական)
Հոկայդոյի քարտեզը որտեղ նշված է Մաշու լճի դիրքը Կամուի լեռան խառնարանում
Մաշու լիճը շրջապատված է խառնարանի 200 մետր բարձրությամբ ուղղաձիգ պատերով։ Այն չունի էական մուտքային և ելքային հոսքեր։ Լիճը աշխարհի ամենապարզ և Ճապոնիայի ամենախորը լճերից մեկն է։ 
1931 թվականի օգոստոսի 1-ին լճի ջրի պարզությունը եղել է 41․6 մետր։ Գրեթե նույն ժամանակ Բայկալ լճի պարզությունը եղել է 40․5 մետր։ Սա հիմք է հանդիսացել, որ Մաշուն համարեն աշխարհի ամենապարզ լիճը։
Սկսած 1950-ականներից լճի թափանցիկությունը հակված է տատանվել20-ից 30 մետրի միջև։ 
Թափանցիկության կորուստը, հավանաբար, պայմանավորված է լիճ սաղմոնի և ծիածանափայլ իշխանի ներմուծմամբ և սողանքներով։ Միևնույն ժամանակ Բայկալի թափանցիկությունը չի չափվել։
Ամռանը Մաշու լճի մակերեսը հաճախ ծածկվում է մառախուղով։ Սովորաբար լճի շուրջը տարվա ընթացքում մոտ 100 օր մառախուղ է։ Սա լճին առեղծվածային համբավ է տվել։ Տեղական լեգենդն ասում է, որ եթե կարողանաք տեսնել լճի մակերեսը, ապա ձեր բախտը կբերի։

Անվան ծագումը
-------------

Մաշու լիճը Աինու ժողովուրդն անվանել է «Սատանայի լիճ»։ Դա ճապոնացիները արտասանել են Մաշին լիճ (ճապ.՝ 魔神湖 *Մաշին կո*)։ Այնուամենայնիվ, ժամանակի ընթացքում ճապոնացիները սկսեցին լճի անունն արտասանել ճապոնական արտասանությամբ՝ հարևան լեռնագագաթի անունով՝ Մաշու լեռ (ճապ.՝ 摩周岳 *Մաշու դակե*)։
Այս լեռնագագաթը Աինու ժողովուրդն անվանում է Կամույնուպուրի, կամ «աստվածների լեռ»։ Լճի անունը նույնպես, Աինու ժողովուրդը կապում է լեռան անվան հետ՝ Կամույտու կամ «աստվածների լիճ»։

Հրաբխային խառնարան
------------------

Կուշարո (ձախից) և Մաշու (աջից) լճերի կալդերաների ռելիեֆային քարտեզը
Մաշուն ձևավորվել է 32000 տարի առաջ։ Կալդերան՝ խառնարանը, ստրատոհրաբխի ավելի մեծ՝ Կուշարո լճի խառնարանից տրոհված մասն է։ Ներկայիս կալդերան ձևավորած ժայթքումը տեղի է ունեցել շուրջ 7000 տարի առաջ։ Վերջին պլինինյան ժայթքումը եղել է մոտ 2000 տարի առաջ, որն էլ ամբողջ տարածաշրջանը լցրել է պեմզայով։
Հրաբուխների ժայթքման ինդեքսում Մաշու հրաբխի ցուցանիշը 6 է՝ խոշոր հրաբուխների մեջ երրորդ ամենաբարձրը։
Մաշու կալդերայից երկու հրաբուխ է ժայթքել։ Կամույշու կղզին, լավայի գմբեթը, որը բարձրանում է լճի կենտրոնից, մեկն է։ Մյուսը Կամուի լեռն է՝ լավային գմբեթով ստրատոհրաբուխ, որը կազմում է արևելյան ափի ամենաբարձր կետը։ Երրորդ հրաբուխը Կամույնուպուրի լեռան կողքին է՝ Նիշիբեցու լեռն է։ Նիշիբեցու լեռը, հավանաբար, նախորդել է կալդերային։ 
Հրաբուխների հիմնական ապարային տեսակներն են անդեզիտը և դացիտը։ Ժայռերը ոչ ալկալային պիրոկլաստիկ հոսքի կամ մաֆիկական ապարներ են, որը թվագրվում է ուշ պլեյստոցենից մինչև հոլոցեն։ Մաշու խառնարանի և Նիշիբեցու լեռան շուրջ որոշ ժայռեր նույնիսկ ավելի հին են, որոնք թվագրվում են միջին պլեյստոցենին։

Բուսական և կենդանական աշխարհ
----------------------------

Լիճը բնակեցված է ֆիտոպլանկտոններով և զոոպլանկտոններով։ Լճի ջրերում ապրում են ջրալվեր։ Լիճ են ներմուծվել սաղմոն և ծիածանափայլ իշխան։ Լճի շրջակայքում և վերևի լանջերին աճում է մշտադալար ծառատեսակներ՝ մուգ կեղևով եղևնի, սախալինյան եղևնի, սովորական և Էրմանի կեչի։

Տնտեսություն
------------

Մաշու լիճը ձմռանը
Մաշու դեյկ արշավային ուղին արահետ է, որն անցնում է խառնարանի եզրով և հասնում մինչև Մաշու լեռան գագաթը։ Արահետը ձգվում է անտառների և խոտհարքների միջով մոտ յոթ կիլոմետր, իսկ մեկ ուղղությամբ քայլելու համար տևում է մոտ 2,5-ից 3 ժամ։ Լճի ափերին բնակավայրեր չկան։ Մուտքը դեպի լճի ափ արգելված է Ճապոնիայի շրջակա միջավայրի նախարարության կողմից։ Այցելուները կարող են դիտել լիճը միայն նշանակված դիտաշտարակներից։

Մշակույթում
-----------

«Պոկեմոնի ադամանդ և մարգարիտ» և «Պոկեմոնի պլատին» խաղերի Սենդոֆի գարուն հատվածում Սիննո աշխարհը Հոկայդո կղզու Մաշու լճի գեղարվեստական տարբերակն է։

Տես նաև
-------

* Զբոսաշրջությունը Ճապոնիայում

Ծանոթագրություններ
------------------

1. ↑   — Geospatial Information Authority of Japan. — P. 78.
2. 1 2 3  «MASHU-KO (LAKE MASHU)». *World Lakes Database*. International Lake Environment Committee. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ փետրվարի 29-ին. Վերցված է 2008 թ․ հոկտեմբերի 15-ին.
3. 1 2  Bisignani, J. D. (1993 թ․ դեկտեմբեր). «Doto~Eastern Hokkaido». In Taran March (ed.). *Japan Handbook* (Second ed.). Chico, California: Moon Publications, Inc. էջեր 805–807. ISBN 0-918373-70-0.
4. ↑  «GEMS/Water 摩周湖モニタリングデータブック» (PDF). *Cger's Supercomputer Monograph Report* (Japanese). Center for Global Environmental Research. 2004 թ․ սեպտեմբեր. ISSN 1341-4356.`{{cite journal}}`: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
5. ↑  NHK World HD Channel
6. 1 2  «Lake Mashu». *Highlights: Eastern Hokkaido*. Akan Tourism Association & Community Development Promotion Organization. Վերցված է 2008 թ․ հոկտեմբերի 15-ին.
7. 1 2 3  Hunt, Paul (1988). «32. Climbing an Active Volcano: Meakan-dake». *Hiking in Japan: An Adventurer's Guide to the Mountain Trails* (First ed.). New York and Tokyo: Kodansha International. էջեր 195–200. ISBN 0-87011-893-5.
8. ↑  Akagi Sanpei (ճապ.՝ 赤木 三兵), Journey of Hokkaidō Place Names—Notes on Ainu Language Place Names (ճապ.՝ 北海道 地名の旅—アイヌ語地名解  *Hokkaidō Chimei no Tabi — Ainugo Chimei Kai*), page 128, (in Japanese).
9. ↑  «Large Volcano Explocivity Index». Վերցված է 2011 թ․ մարտի 8-ին.
10. ↑  «Hokkaido». *Seamless Digital Geological Map of Japan*. Geological Survey of Japan, AIST. 2007. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 6-ին. Վերցված է 2010 թ․ սեպտեմբերի 28-ին.

Արտաքին հղումներ
----------------

* Մաշու Ճապոնիայի օթերևութաբանության գործակալություն (ja)
* «Mashu: National catalogue of the active volcanoes in Japan» (PDF). - Ճապոնիայի օթերևութաբանության գործակալություն
* Մաշու Ճապոնիայի երկրաբանական հետազոտություն
* Մաշու․ գլոբալ հրաբխային նախագիծ Սմիթսոնյան ինստիտուտ
* Տեշիկագա նավի Տեշիկագա քաղաքը

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մաշու (լիճ)» հոդվածին։ |

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  ⛭   Թեմատիկ կայքեր | GeoNames |
|  |
| Չափորոշչային վերահսկողություն | LCCN: sh85081813 · NDL: 00647063 · VIAF: 255150044 · WorldCat VIAF: 255150044 |

 |