**10 Hygiea** é un asteroide do cinto de asteroides. Con diámetros ovalados de 350–500 km, e unha masa que se estima que sexa o 2,9% da masa total do cinto de asteroides, é o cuarto obxecto máis notable do cinto de asteroides, tanto por tamaño coma por masa. E o asteroide máis grande dentro do asteroides do tipo-C cunha superficie carbonícea.

Aínda que é o corpo máis grande na súa área, aparece moi difuso dende a Terra, debido á súa superficie escura. Por esta razón moitos asteroides moito máis pequenos foron descubertos moito antes de que Annibale de Gasparis descubrira Hygiea o 12 de abril do ano 1849. Na maior parte das oposicións, Hygiea ten unha magnitude aparente de catros ordes máis pequena cá de Vesta, e a súa observación require dun telescopio de polo menos 100 mm (4-polgadas), cando está en oposición pero dentro do seu perihelio, pode que sexa observable cuns binoculares de 10x50.

A UAI listou no 2006 a Hygiea coma candidato a planeta anano

Descubrimento e nome
--------------------

Hygiea foi descuberta por Annibale de Gasparis o 12 de abril do ano 1849, en Nápoles, Italia. Foi o primeiro dos seus nove descubrimentos de asteroides. O director do observatorio de Nápoles, Ernesto Capocci, deulle nome ó asteroide. Escolleu *Igea Borbonica* ("Casa dos Borbóns") en honra á familia real do reino das dúas Sicilias, ó cal pertencía naquela época Nápoles.

En 1852, John Russell Hind escribiu "é universalmente coñecido coma *Hygeia*, o apéndice innecesario de 'Borbonica' cae obsoleto." O nome quedou coma Hygieia, que procede da mitoloxía grega, onde era deusa da saúde, Filla de Asclepio (Esculapio para os romanos). O nome foi a miúdo escrito coma Hygeia ó longo de século XIX, por ex. no *Monthly Notices of the Royal Astronomical Society*.

Características físicas
-----------------------

Tamaños dos primeiros 10 asteroides descubertos en comparación coa nosa Lúa. Hygiea é o que está á dereita de todo.
A superficie de Hygiea está composta de materiais carboníceos primitivos semellantes ós das condritas. Produtos debidos as alteracións creadas pola presenza de auga foron detectados na súa superficie, o que indicaría a presenza de xeo de auga no pasado, o cal foi quentado o suficiente para estar fundido. A composición tan antiga da superficie posiblemente é indicativa de que o fundido deste xeo debeu ocorrer nos primeiros tempos da formación do Sistema Solar, en contraste con outros grandes planetesimais coma 4 Vesta.

É o membro principal da familia de Hygiea e contén case toda a masa da familia (por riba do 90%). É o asteroide máis grande do escuro de tipo-C de asteroides cunha superficie carbonícea, que é o tipo dominante na parte máis externa do cinto de asteroides—parte que está máis aló da descontinuidade de Kirkwood, a 2,82 UAs. Hygiea aparece notablemente ovalado, cun diámetro medio de 444 ± 35 km e unha taxa do eixo semi-maior de 1,11. Isto é moitisimo maior que no caso dos outros tres grandes obxectos do cinto de asteroides (de entre os 'catro grandes', nos que está incluído Hygiea), o planeta anano Ceres e os asteroides 2 Pallas e 4 Vesta. Ademais de se-lo máis pequeno dos catro, outra diferenza importante cos outros tres, é que Hygiea é relativamente pouco denso, comparable coas lúas de xeo de Xúpiter ou Saturno e a diferenza en comparación cos planetas terrestres e os asteroides rochosos.

Hygiea é o obxecto máis grande da rexión, debido á súa superficie escura e á gran distancia a que está respecto do Sol, vese moi difuso cando é observado dende a Terra. De feito, é en brillo o antepenúltimo asteroide dos primeiros 23 asteroides descubertos, só 13 Egeria e 17 Thetis teñen menores magnitudes en oposición. Na meirande parte das oposicións, Hygiea ten unha magnitude aparente de +10.2, o cal é 4 magnitudes menos de brillo en comparación con Vesta, e a súa observación require dun telescopio de polo menos 100 mm (4-polgadas). Cando está en oposición pero dentro do seu perihelio, Hygiea acada unha magnitude de +9,1 e pode chegar a ser observable cuns binoculares de 10x50, de xeito contrario ós seguintes dous asteroides en tamaño do cinto de asteroides, 704 Interamnia e 511 Davida, o cales están máis ala das posibilidades duns binoculares.

Polo menos foron observadas 5 ocultacións de estrelas por parte de Hygiea dende observatorios terrestres, pero todas proporcionaron poucos datos e medicións, co cal non se sabe moito de como é a súa forma. O Telescopio Espacial Hubble foi capaz de ve-lo asteroide, e descarta-la posibilidade da presenza de lúas orbitando Hygiea que tivesen máis de 16 kms. de diámetro.

Órbita e rotación
-----------------

Trazado da orbita de Hygeia, respecto de Xúpiter (amarelo).
Xeralmente as características de Hygiea son as menos coñecidas dos "catros grandes obxectos" do cinto de asteroides. A súa órbita está máis próxima ó plano da eclíptica cás de Ceres, Pallas ou Interamnia, pero é menos circular cás de Ceres ou Vesta, cunha excentricidade do redor do 12%. O seu perihelio é semellante en lonxitude ós de Vesta e Ceres, aínda que o seu nodo ascendente e descente son opostos ós correspondentes tanto para Vesta coma para Ceres. Subliñar que o seu perihelio é case igual á distancia media de Ceres e Pallas, unha colisión entre Hygiea e os seus compañeiros de maior tamaño é imposible, xa están sempre en lados opostos da eclíptica. Aínda que no ano 2056, Hygiea pasará a 0,025 UAs respecto de Ceres, e no 2063, Hygiea pasará a 0,020 UAs respecto de Pallas. O afelio de Hygiea chega ata o bordo do cinto de asteroides, onde está o perihelio da familia de Hilda, a cal está nunha resonancia orbital de 3:2 con Xúpiter.

Ten unha infrecuente rotación pola lentitude da mesma, tarda 27 horas e 37 minutos en dar unha revolución completa, mentres que os obxectos grandes do cinto de asteroides usualmente teñen rotacións de entre 6 a 12 horas. A dirección de rotación aínda non foi precisada con claridade, debido a unha dobre ambigüidade nos datos da súa curva de luz, ambigüidade que por riba é exacerbada polo seu longo período de rotación, o cal fai que un telescopio terrestre só poida abarcar unha fracción dunha rotación completa nunha noite de observación, con todo pensase que é retrogrado. A análise da curva de luz indica que os polos de Hygiea apuntan ás coordenadas eclípticas (β, λ) = (30°, 115°) ou (30°, 300°) cun erro estimado duns 10°. Isto dálle unha oblicuidade da eclíptica de 60° para ambos casos.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  "JPL Small-Body Database Browser: 10 Hygiea". Consultado o 07-09-2008.
2. 1 2 3  Jim Baer (2008). Personal Website, ed. "Recent Asteroid Mass Determinations". Arquivado dende o orixinal o 08-07-2013. Consultado o 03-12-2008.
3. ↑  Baer, James; Chesley, Steven R. (2008). "Astrometric masses of 21 asteroids, and an integrated asteroid ephemeris" (PDF). *Celestial Mechanics and Dynamical Astronomy* (Springer Science+Business Media B.V. 2007) **100** (2008): 27–42. doi:10.1007/s10569-007-9103-8. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 24-02-2011. Consultado o 11-11-2008.
4. 1 2  M. Kaasalainen (2002). "Models of Twenty Asteroids from Photometric Data" (PDF). *Icarus* **159**: 369. doi:10.1006/icar.2002.6907. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 16-02-2008. Consultado o 23-06-2009.
5. ↑  Department of Mathematics, University of Pisa, Italy (ed.). "AstDys (10) Hygiea Ephemerides". Consultado o 26-06-2010.
6. 1 2  Minor Planet Center (ed.). "Bright Minor Planets 2000". Consultado o 21-05-2008. [*Ligazón morta*]
7. ↑  L.F. Lim; McConnochie, T.; Belliii, J.; Hayward, T. (2005). "Thermal infrared (8–13 µm) spectra of 29 asteroids: the Cornell Mid-Infrared Asteroid Spectroscopy (MIDAS) Survey". *Icarus* **173**: 385. doi:10.1016/j.icarus.2004.08.005.
8. ↑  "Masa de Hygiea" 0,445 / "Masa do cinto" Arquivado 31 de outubro de 2008 en Wayback Machine. 15 = 0,0296
9. ↑  O. Gingerich (2006). "The Path to Defining Planets" (PDF). *Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics and IAU EC Planet Definition Committee chair*. Consultado o 13-03-2007.
10. ↑  A. O. Leuschner (15-07-1922). National Academy of Sciences, ed. "Comparison of Theory with Observation for the Minor planets 10 Hygiea and 175 Andromache with Respect to Perturbations by Jupiter". *Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America* **8** (7): 170–173. PMC 1085085. PMID 16586868. doi:10.1073/pnas.8.7.170.
11. 1 2  John Russell Hind (1852). G. P. Putnam, ed. *The Solar System: Descriptive Treatise Upon the Sun, Moon, and Planets, Including an Account of All the Recent Discoveries*. p. 126.
12. 1 2 3 4 5 6  Barucci, M (2002). "10 Hygiea: ISO Infrared Observations". *Icarus* **156**: 202. doi:10.1006/icar.2001.6775.
13. ↑  Hartnup, J. (1850). "Observations of Hygeia". *Monthly Notices of the Royal Astronomical Society* **10**: 162.
14. 1 2  Moh'd Odeh. "The Brightest Asteroids". *The Jordanian Astronomical Society*. Arquivado dende o orixinal o 13-08-2007. Consultado o 21-05-2008.
15. ↑  Ballauer Observatory, ed. (2004). "What Can I See Through My Scope?". Arquivado dende o orixinal o 22-06-2013. Consultado o 20-07-2008.
16. ↑  James L. Hilton. Lunar and Planetar Institute, ed. "Asteroid Masses and Densities" (PDF). *U.S. Naval Observatory*. Consultado o 26-08-2008.
17. ↑  A. Storrs (1999). "Imaging Observations of Asteroids with Hubble Space Telescope". *Icarus* **137**: 260. doi:10.1006/icar.1999.6047.
18. ↑  "JPL Close-Approach Data: 10 Hygiea". 27-11-2009 últimas observacións. Consultado o 02-03-2010.
19. ↑  L’vov V.N. Smekhacheva R.I. Smirnov S.S. Tsekmejster S.D. Central (Pulkovo) Astronomical Observatory of Russian Academy of Sciences, ed. "Some Peculiarities in the Hildas' Motion" (PDF). Consultado o 06-05-2020.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***10 Hygiea*** |

### Outros artigos

* Candidatos a planeta anano
* Planeta anano
* Asteroide
* Cinto de asteroides

### Ligazóns externas

* Shape model deduced from lightcurve Arquivado 16 de febreiro de 2008 en Wayback Machine. *(en inglés)*
* A simulation of the orbit of Hygiea *(en inglés)*
* Detailed View—10 Hygiea *(en inglés)*
* Yeomans, Donald K. NASA JPL, ed. "Horizons system". Consultado o 20-03-2007.  — Horizons pode ser usado para obte-la actuais efemérides.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2640
* DAMIT: 215
* DOI: 978-3-540-29925-7\_11
* EBID: ID
* JPL: 20000010
* MPC: 10

 |