O **neorrealismo italiano** (italiano: *Neorealismo*) foi un movemento cinematográfico caracterizado polas historias ambientadas entre as clases pobres e traballadoras, filmadas na rúa, en ocasións empregando actores non profesionais. Os filmes neorrealistas a miúdo loitan contras as dificultades económicas e as condicións morais da posguerra italiana, representando os cambios da mente italiana e das condicións sociais.

Historia
--------

O neorrealismo apareceu cando acababa a segunda guerra mundial e caera o goberno de Benito Mussolini, causando a perda do centro da industria italiana. O neorrealismo foi un sinal de cambio cultural e progreso social en Italia. Os filmes presentaban historias e ideas contemporáneas, rodadas habitualmente nas rúas porque os estudios de Cinecittà foran moi danados durante a guerra.

O estilo neorrealista foi desenvolvido por un grupo de críticos arredor da revista *Cinema*, entre os que estaban Luchino Visconti, Gianni Puccini, Cesare Zavattini, Giuseppe De Santis e Pietro Ingrao. Amplamente advertidos de non escribir sobre política (o editor xefe da revista era Vittorio Mussolini, fillo de Benito Mussolini), os críticos atacaban os filmes de *telefono branco* ("teléfono branco") que dominaban a industria desa época. Como ataque contra eses filmes sentían que o cinema italiano debía camiñar cara ao realismo.

Antonioni e Visconti traballaran con Jean Renoir. Ademais, moitos dos cineastas implicados no neorrealismo melloraron a súa destreza en filmes caligrafistas (a pesar de que este efémero movemento era completamente distinto do neorrealismo). Elementos neorrealistas atópanse tamén nos filmes de Alessandro Blasetti e no estilo documental de Francesco De Robertis. Dous dos máis relevantes precursores do movemento son *Toni* (Jean Renoir, 1935) e *1860* (Alessandro Blasetti, 1934). Na primavera de 1945 Mussolini foi executado e Italia foi liberada da ocupación alemá. Este período, coñecido como a "primavera italiana", supuxo unha ruptura das vellas formas e o comezo dunha aproximación máis realista na realización de filmes. O cinema italiano pasou de empregar elaborados escenarios en estudios a rodar en localizacións no campo e nas rúas das cidades de xeito realista.

Consídearase *Ossessione* de Luchino Visconti (1943) como o primeiro filme neorrealista. O movemento fíxose coñecido internacionalmente en 1946 con *Roma, cidade aberta* de Roberto Rossellini que gañou o Gran Premio no Festival de Cannes.

O neorrealismo italiano decaeu a principios da década de 1950. Os partidos liberal e socialista tiñan dificultades para presentar as súas mensaxes. Os niveis de ingresos crecían gradualmente e os primeiros efectos positivos do milagre económico italiano comezaban a aparecer. Como consecuencia, moitos italianos preferían o optimismo amosado nas comedias estadounidenses deses anos. A visión da pobreza e a desesperación que presentaban os filmes neorrealistas era desmoralizadora para un país degoirado pola prosperidade e o cambio. Os puntos de vista dos gobernos italianos da posguerra tamén eran máis que positivos, e a frase de Giulio Andreotti, viceministro do goberno de Alcide De Gasperi definiu a opinión oficial sobre o movemento: O neorrealismo é "unha lavandaría sucia que non debería ser limpada e tendida ao aire libre."

O cambio de Italia desde a preocupación polo individuo do neorrealismto ata a tráxica fraxilidade da condición humana pode ver nos traballos de Federico Fellini. Obras temperás como *Almas sen conciencia* e *La strada* son filmes de transición. As grandes preocupacións sociais deron lugar á exploración dos individuos. As súas necesidades, a súa alienación da sociedade e o seu tráxico destino comezaron a ser o principal foco nos filmes italianos a partir dos anos sesenta.

Características
---------------

Os filmes neorrealistas estaban filmados xeralmente con actores non profesionais, se ben en ocasións os papeis principais estaban interpretados por actores famosos fronte a un fondo formado por xente da localidade e non por extras. As rodaxes teñen lugar case exclusivamente en localizacións, tanto en rúas como en áreas rurais.

O tema principal é a vida dos pobres e a clase baixa traballadora. O punto central é a orde social e a supervivencia na vida cotiá. As actuacións están construídas a partir de escenas de xente nas súas actividades mundanas, carente da autoconciencia de actor, como implica a interpretación de afeccionados. En ocasións teñen nenos en papeis importantes, aínda que noutros casos limítanse a ser observadores.

*Roma, città aperta* estableceu varios dos principios do neorrealismo, amosando claramente a capacidade da xente normal de vivir cada día en condicións complicadas durante a ocupación alemá de Roma, facendo conscientemente o que podían para resistir a ocupación. Os nenos teñen un papel clave no futuro. O filme de 1948 *Ladrón de bicicletas*, de De Sica, tamén resulta representativo, con actores non profesionais e unha historia que detalla os sufrimentos da clase obreira trala guerra.

No último período, moitos cineastas afastáronse do movemento. Algúns exploraron a fantasía alegórica, como De Sica en *Miracolo a Milano*, ou o espectáculo histórico, como Visconti en *Senso*. Neste momento xurdiu un neorrealismo máis optimista, que produciu obras que mesturaban as personaxes de clase obreira coa comedia populista estilo anos trinta, como *Umberto D*, de De Sica.

En 1948 Visconti adaptou a novela *I Malavoglia*, de Giovanni Verga, escrita durante o movemento realista do século XIX, traendo a historia á época contemporánea. O resultado foi o filme *La terra trema*, interpretada exclusivamente por actores non profesionais e rodade en Aci Trezza, vila na que está ambientada a novela.

Impacto
-------

O período entre 1943 e 1950 na historia do cinema italiano está dominado polo impacto do neorrealismo, que foi máis un momento ou unha tendencia que un grupo real ou unha escola teórica. Porén, o seu impacto foi enorme, non só en Italia, senón que tamén na Nouvelle Vague francesa, na Escola Polaca de Cinema e en filmes de todo o mundo, como no indio *Do Bigha Zameen* de Bimal Roy (1953).

Notas
-----

1. ↑  Thompson, Kristin; Bordwel, David (2010). McGraw Hill, ed. *Film History: An Introduction, Third Edition*. pp. 330-331.
2. ↑  Bordwell, David; Thompson, Kristin. *Film History: An Introduction. Postwar European Cinema: Neorealism and Its Context, 1945-1959*. p. 333.
3. ↑  Anwar Huda (2004). Atlantic Publishers & Dist, ed. *The Art and science of Cinema*. p. 100. ISBN 81-269-0348-1.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Fernández del Riego, Francisco (1974). *Letras do noso tempo*. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 978-84-7154-219-9.
* Verdone, Mario (1977). *Il Cinema Neorealista, da Rossellini a Pasolini*. Celebes Editore.

### Outros artigos

* Cinema de Italia
* Nouvelle Vague

### Ligazóns externas

* GreenCine
* Entrevista con Suso Cecchi d'Amico

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q167776
* AAT: 300375135
* BNF: 119604722
* EBID: ID
* LCCN: sh85111771
* MAG: 27117715
* NKC: ph670220
* SUDOC: 027599353

 |