| SapoRango fósil: Paleoceno tardío – actualidade |
| --- |
| *Bufo viridis*
Canto territorial do macho de *Atelopus franciscus* |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Amphibia |
| Orde: | Anura |
| Suborde: | Neobatrachia |
| Familia: | **Bufonidae**Gray, 1825 |

 |
| Distribución dos sapos (en negro)Distribución dos sapos (en negro)Distribución dos sapos (en negro) |
| Xénero |
| Máis de 35, *véxase o texto* |

Canción do sapo común.
Os verdadeiros **sapos**, e os máis coñecidos polo común da xente, son os membros da familia dos **bufónidos** (*Bufonidae*) da clase dos anfibios, orde dos anuros (*Anura*), de distribución cosmopolita, con dúas especies ibéricas presentes en Galicia, e caracterizadas por teren o corpo repoludo, a pel moi verrugosa, a pupila horizontal e grandes glándulas parótides.

Así e todo, un número de especies pertencentes a outras familias tamén son comunmente denominados sapos. Isto é así porque as características que popularmente se utilizan para distinguir as ras dos sapos non son as mesmas que se utilizan na clasificación científica.

En realidade, son varias as familias de sapos que habitan en Galicia (e algunhas máis que viven noutras partes do mundo). Á parte da familia dos bufónidos, dos que temos dous representantes, o sapo común (*Bufo bufo*) e o sapo corredor ou corriqueiro (*Bufo calamita*), hai en Galicia outros dous representantes da familia dos discoglósidos (*Discoglossidae*), o sapo raxado ou pinto (*Dioscoglossus galganoi*) e o sapo parteiro (*Alytes ostetricans*), un da dos pelobátidos (*Pelobatidae*), o sapo de esporóns (*Pelobates cultripes*) e outro da dos pelodítidos (*Pelodytidae*), o sapiño patilongo ou de patas longas (*Pelodytes punctatus*).

Características
---------------

A maioría deles vive dentro ou próximos a unha fonte de auga, aínda que existen sapos que viven en ambientes húmidos mais que non son considerados ambientes acuáticos. A necesidade de auga é mais urxente para os ovos e as crías do sapo, a pesar de que algunhas especies utilicen pozas temporalmente e auga recollida nos ramos de plantas. Os anfibios dependen da auga para a posta de ovos —pois estes non teñen casca— e para manter a pel húmida que resulta necesaria para a realización da respiración cutánea, onde o intercambio de gases faise na pel. A respiración cutánea élles necesaria pois a respiración pulmonar non é completamente eficiente.

Desenvolvemento e metamorfose
-----------------------------

Os sapos producen unha transformación na súa etapa de desenvolvemento. Comezan a súa vida como cágados co corpo semellante a un peixe, sen patas, con aletas e respirando a través das branquias.  
Durante a metamorfose, as aletas transfórmanse en patas, desaparecerá a cola e a respiración pasará a ser pulmonar.

Distribución
------------

Existen no mundo cerca de 4.800 especies de sapos.

Son capaces de habitaren en multitude de biótopos e atópanse en calquera parte do mundo, excepto nas rexións árticas como gran parte de Siberia, norte do Canadá e Groenlandia e nas zonas desérticas máis áridas coma o deserto do Sáhara; tampouco se atopan en Australia, Nova Zelandia, Madagascar, e parte do Océano Índico.

Diferenza entre os sapos e as ras
---------------------------------

Os sapos distínguense das ras polo porte: son de maior tamaño, mais voluminosos e repoludos, coas patas posteriores máis ben curtas, movementos torpes e cores discretas e a pel seca, áspera e verrugosa; xeralmente viven en ambientes máis secos e teñen as membranas interdixitais pouco desenvolvidas. As ras, pola contra, son máis esveltas, teñen a pel máis lisa, as patas traseiras máis longas, polo que poden dar grandes saltos, e as membranas interdixitais máis desenvolvidas, o que indica os seus hábitos máis acuáticos.

Clasificación
-------------

A familia dos bufónidos foi creada por John Edward Gray (1800-1875) en 1825.  
Segundo *Amphibian Species of the World (ASW)* os seus xéneros son os seguintes:

### Lista de xéneros

* *Adenomus* Cope, 1861.
* *Altiphrynoides* Dubois, 1987.
* *Andinophryne* Hoogmoed, 1985.
* *Ansonia* Stoliczka, 1870.
* *Atelophryniscus* McCranie, Wilson et Williams, 1989.
* *Atelopus* Duméril et Bibron, 1841.
* *Bufo* Laurenti, 1768.
* *Bufoides* Pillai et Yazdani, 1973.
* *Capensibufo* Grandison, 1980.
* *Churamiti* Channing et Stanley, 2002.
* *Crepidophryne* Cope, 1889.
* *Dendrophryniscus* Jiménez de la Espada, 1871.
* *Didynamipus* Andersson, 1903.
* *Frostius* Cannatella, 1986.
* *Laurentophryne* Tihen, 1960.
* *Leptophryne* Fitzinger, 1843.
* *Melanophryniscus* Gallardo, 1961.
* *Mertensophryne* Tihen, 1960.
* *Metaphryniscus* Señaris, Ayarzagüena et Gorzula, 1994.
* *Nectophryne* Buchholz et Peters In Peters, 1875.
* *Nectophrynoides* Noble, 1926.
* *Nimbaphrynoides* Dubois, 1987.
* *Oreophrynella* Boulenger, 1895.
* *Osornophryne* Ruiz-Carranza et Hernández-Camacho, 1976.
* *Parapelophryne* Fei, Ye et Jiang, 2003.
* *Pedostibes* Günther, 1876.
* *Pelophryne* Barbour, 1938.
* *Pseudobufo* Tschudi, 1838.
* *Rhamphophryne* Trueb, 1971.
* *Schismaderma* Smith, 1849.
* *Spinophrynoides* Dubois, 1987.
* *Stephopaedes* Channing, 1979.
* *Truebella* Graybeal et Cannatella, 1995.
* *Werneria* Poche, 1903.
* *Wolterstorffina* Mertens, 1939.

Galería de imaxes
-----------------

* Bufo bufo*Bufo bufo*
* Sapo cunqueiroSapo cunqueiro
* Sapo en Barraña, Boiro, GaliciaSapo en Barraña, Boiro, Galicia
* Sapos no camiño para desovarSapos no camiño para desovar

Notas
-----

1. ↑  Zweifel, Richard G. (1998). Cogger, H.G. & Zweifel, R.G. ed. *Encyclopedia of Reptiles and Amphibians*. San Diego: Academic Press. pp. 91–92. ISBN 0-12-178560-2.
2. ↑  Galán Regalado, Pedro e Gustavo Fernández Arias (1993): *Anfibios e réptiles de Galicia*. Vigo: Xerais, p. 142.
3. ↑  Galán Regalado, Pedro e Gustavo Fernández Arias (1993): *Anfibios e réptiles de Galicia*. Vigo: Xerais, p. 141-142.
4. ↑  Galán Regalado, Pedro e Gustavo Fernández Arias (1993): *Anfibios e réptiles de Galicia*. Vigo: Xerais, pp. 141 e 177.
5. ↑  ASW

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Sapo*** |

### Bibliografía

* Andrada, Javier (1980): Guía de campo de los anfibios y reptiles de la península Ibérica. Barcelona: Omega. ISBN 84-282-0589-2.
* Arnold. E. N. e J. A. Burton (1878): Guía de campo de los reptiles y anfibios de España y Europa. Barcelona: Omega. ISBN 84-282-0488-8.
* Galán Regalado, Pedro e Gustavo Fernández Arias (1993): Anfibios e réptiles de Galicia. Vigo: Xerais. ISBN 84-7507-772-6.
* Zweifel, R. G. (1998), in Cogger, H. G. & Zweifel, R. G.: *Encyclopedia of Reptiles and Amphibians*. San Diego: Academic Press. ISBN 0-12-178560-2.

### Outros artigos

* Anfibios
* Anuros
* Ra

### Ligazóns externas

* Frost, Darrel R. (2008): *Amphibian Species of the World: an Online Reference*. Version 5.2 (15 de xullo de 2008). American Museum of Natural History, Nova York, USA.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q55372
* BNCF: 50344
* BNF: 122483607
* BRE: 1979267
* EBID: ID
* GND: 4165797-4
* LCCN: sh85017662
* MAG: 2778117156
* NDL: 01134541
* NKC: ph116061

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Bufonidae
* Dyntaxa: 2002126
* EOL: 1556
* EPPO: 1BUFOF
* FE: 15545
* FE-New: ID
* Fossilworks: 37464
* GBIF: 6727
* iNaturalist: 21359
* IRMNG: 104692
* ITIS: 173471
* NBN: NHMSYS0000375309
* NCBI: 8382
* Plazi: ID
* Soortenregister: 139974
* Tree of Life: 16941
* WoRMS: 1350160

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D002025
* UMLS: C0006358

 |