**Alcoutim** é unha vila arraiana portuguesa pertencente ao distrito de Faro, na rexión do Algarve, que conta con cerca de 1 100 habitantes.

Até a división administrativa de 1832 pertencía á provincia do Alentejo.

Xeografía
---------

A vila é a capital do municipio homónimo, o cal ocupa unha superficie de 576,57 km². O municipio tiña no ano 2011 unha poboación de 2 917 habitantes, o que facía unha densidade de 5,1 hab./km².

O xentilicio dos seus hbitantes é *Alcoutenejo*.

O municipio limita ao norte con Mértola, ao leste con España (municipios andaluces de El Granado, Sanlúcar de Guadiana e San Silvestre de Guzmán), ao sueste con Castro Marim, ao suroeste con Tavira e ao oeste con Loulé.

Freguesías de Alcoutim  
(antes da fusión Alcoutim-Pereiro).
O concello está subdividido en 4 freguesías:

* Alcoutim e Pereiro
* Giões
* Martim Longo
* Vaqueiros

División do Algarve en concellos, de Barlovento e de Sotavento. Co nº **14**, Alcoutim.

| Evolución da poboación do concello de Alcoutim (1864 – 2011) |
| --- |
| 1864 | 1878 | 1890 | 1900 | 1911 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 |
| 8 063 | 8 736 | 8 912 | 9 306 | 9 204 | 8 747 | 9 124 | 10 620 | 10 808 | 9 288 | 6 727 | 5 262 | 4 571 | 3 770 | 2 917 |

En 2014 só naceron catro nenos en Alcoutim, o que situou ao concello no último lugar do *ranking* da natalidade no europeo.

En 2015 naceron 13 nenos.

En 2014, máis do 60 % da poboación do municipio tiña unha idade superior a 65 anos.

| Saldo vexetativo do concello de Alcoutim (2005 – 2009) |
| --- |
|
| Ano | Nados vivos | Finados |
| 2005 | 13 | 74 |
| 2006 | 19 | 87 |
| 2007 | 5 | 85 |
| 2008 | 14 | 87 |
| 2009 | 10 | 74 |

### Comunicacións con España

Existe unha balsa de pasaxeiros para Sanlúcar de Guadiana, pero non transporta vehículos.

Por estrada a distancia é de 70 km.

Historia
--------

As investigacións arqueolóxicas, efectuadas no interior do recinto do actual castelo, indican que a ocupación humana desta zona remóntase á prehistoria (neolítico e calcolítico). Segundo os vestixios encontrados, existiría na zona un castro lusitano. A finais do século X a.C. os fenicios estabeleceron unha factoría no Guadiana, baixo a vixilancia do castro lusitano. Mediado o século XVII a.C. os gregos crearon unha colonia na zona, que se fundiu coa poboación lusitana. A pricipios do século II a.C, no curso da invasión romana da Península Ibérica, os romanos conquistaron Alcoutim cando este era xa un centro rico, cun porto fluvial moi frecuentado; a antiga fortaleza transformouse nun forte militar, base da ocupación e importante centro político, denominado *Alcoutinium*. Durante as invasións bárbaras da península, no ano 415 a vila foi tomada polos alanos, e a praza entrou en franca decadencia debido á paralización das exportacións minerais. En 715, durante a invasión musulmá da Península Ibérica, a vila foi conquistada polos mouros, que lle cambiaron o nome polo de *al-Quṭamî*. Durante o período musulmán a vila non conseguiu recuperar a súa antiga importancia política e comercial. A súa defensa concentrouse non no treito do Guadiana onde estaba a antiga fortaleza, senón noutro, cerca dun quilómetro cara ao norte da actual poboación, coñecido como *Castelo Vello de Alcoutim*, abandonado nalgún momento entre os séculos XI e XII.

Castelo de Alcoutim: vista sobre o róo Guadiana.
Na época da reconquista cristiá, a rexión foi conquistada polas forzas de Sancho II de Portugal en 1240. Co fin de incrementar o poboamento e a defensa destes dominios, o soberano privilexiou o sitio da actual vila, para cuxa defensa erixiuse un novo castelo, prolongándose os traballos da súa construción durante toda a segunda metade do século XIII.

Baixo o reinado de Dinís de Portugal (1279-1325), a poboación recibiu a súa carta foral (1304). Data deste período a ampla cintura de murallas, na que se abren tres portas no castelo: a do Guadiana, a de Tavira e a de Mértola, dispostas segundo a orientación xeográfica correspondente.

Nas dependencias deste castelo foi asinado o tratado de Alcoutim, tratado de paz que se concertou o 31 de marzo de 1371 entre os reis Fernando I de Portugal e Henrique II de Castela, que poñía fin á primeira das guerras fernandinas, e estipulabase o casamento do rei portugués con Leonor de Trastámara filla do rei castelán.

Etimoloxía
----------

Segundo Adalberto Alves, no seu *Dicionário de Arabismos da Língua Portuguesa*, a orixe do topónimo Alcoutim é a expresión árabe *al-Quṭamî*, "o falcón real". Porén, segundo outros autores, o nome derivaría do latino *Alcontinium*.

Irmandamento
------------

O concello de Alcoutim está irmandado con:

* Blain, Loira Atlántico, Francia, desde o 25 de abril de 2004.

Galería de imaxes
-----------------

* Bandeira de AlcoutimBandeira de Alcoutim
* Vista da vila desde o casteloVista da vila desde o castelo
* Unha rúa de AlcoutimUnha rúa de Alcoutim
* Vista da vila desde EspañaVista da vila desde España
* Ermida da Nossa Senhora da ConceiçãoErmida da Nossa Senhora da Conceição

Notas
-----

1. ↑  Instituto Geográfico Português (2013). "Áreas das freguesias, municípios e distritos/ilhas da CAOP 2013". *Carta Administrativa Oficial de Portugal (CAOP), versão 2013*. Direção-Geral do Território. Arquivado dende o orixinal (XLS-ZIP) o 09-12-2013. Consultado o 20/10/2017.
2. ↑  INE (2012). *Censos 2011 Resultados Definitivos – Região Algarve* (PDF). Lisboa: Instituto Nacional de Estatística. p. 95. ISBN 978-989-25-0183-3. ISSN 0872-6493. Consultado o 20/10/2017.
3. ↑  INE (2012). "Quadros de apuramento por freguesia" (XLSX-ZIP). *Instituto Nacional de Estatística*. Consultado o 20/10/2017.
4. ↑  Lei n.º 11-A/2013, de 28 de janeiro: Reorganização administrativa do território das freguesias. Anexo I. *Diário da República*, 1.ª Série, n.º 19, Suplemento, de 28/01/2013.
5. ↑  Resultado da fusión das antigas freguesias de Alcountim e de Oereiro.
6. ↑  Instituto Nacional de Estatística (Recenseamentos Gerais da População).
7. ↑  "Câmara dá cinco mil euros por cada bebé". Arquivado dende o orixinal o 28 de xullo de 2014. Consultado o 20-102017.
8. 1 2  Fortaleza de Alcoutim Arquivado 27 de setembro de 2017 en Wayback Machine. *(en portugués)*.
9. 1 2 3  de Oliveira Marques, A. H. R. (1977): *História de Portugal. Volume I*. Queluz de Baixo, Oeiras: Editorial Presença. ISBN 978-97-2232-189-1.
10. ↑  Olivera Serrano, César (2005): *Beatriz de Portugal. La pugna dinástica Avís-Trastámara*. Santiago de Compostela: CSIC. ISBN 84-0008-343-1.
11. ↑  Alves, Adalberto (2013): *Dicionário de Arabismos da Língua Portuguesa*. Lisboa: Imprensa Nacional-Casa da Moeda, S. A. ISBN 978-97-2272-163-9.
12. ↑  "Geminações de Cidades e Vilas. Alcoutim". Arquivado dende o orixinal o 30 de xaneiro de 2016. Consultado o 20 de outubro de 2017.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Alcoutim Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Câmara Municipal
* Postal do Algarve

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1000041
* WorldCat
* VIAF: 149359843
* GeoNames: 8010513
* GND: 1029886792
* LCCN: nr89011139
* OSM: 5404218
* SUDOC: 170725324

 |