As **Fortificacións de Vauban** son un Patrimonio da Humanidade da UNESCO composto por 12 grupos de edificios fortificados e sitios ao longo das fronteiras de Francia. Foron deseñados polo recoñecido arquitecto militar Sébastien Le Prestre de Vauban (1633–1707) durante o reinado do rei Lois XIV. Estes sitios inclúen unha variedade de fortificacións, que van desde cidadelas, ata baterías de montaña e fortificacións marítimas, ata murallas e torres de bastións. Ademais, o sitio inclúe cidades construídas desde cero por Vauban e torres de comunicación. Estes sitios foron elixidos porque exemplifican o traballo de Vauban, testemuñando a influencia dos seus deseños sobre enxeñería militar e civil a escala global desde o século XVII ata o século XX.

A rede dos principais sitios de Vauban é unha asociación de cidades creada o 30 de marzo de 2005 por iniciativa da cidade de Besançon. Inclúe os doce sitios que mellor representan o sistema de fortificacións erixido por Vauban. O ficheiro de solicitude foi seleccionado o 5 de xaneiro de 2007 polo Ministerio de Cultura para representar a Francia. O 7 de xullo de 2008, doce dos catorce sitios da rede engadíronse á lista na reunión anual da UNESCO na cidade do Quebec.

Historia da candidatura á UNESCO
--------------------------------

Villefranche-de-Conflent: muralla de fortificación da cidade, con Tour du Diable (a Torre do Diaño).
En 2003, a cidade de Besançon investigou a posibilidade de ser nomeada Patrimonio da Humanidade pola UNESCO. Despois de seguir o consello de especialistas, decidiron montar unha aplicación en forma de rede que representase a todo o xenio do arquitecto Sébastien Le Prestre de Vauban, para cumprir mellor os criterios emitidos pola UNESCO. En 2005 formouse unha selección inicial de oito sitios, seguida dunha lista final de catorce sitios, das 150 fortificacións que deixou Vauban. As seleccións foron finalmente validadas por un consello científico o 31 de marzo de 2006. (En competencia coa posible candidatura á UNESCO como Patrimonio da Humanidade, consistente nos traballos de Le Corbusier, cada país só podía presentar un expediente cada ano).

A rede Vauban foi finalmente seleccionada o 5 de xaneiro de 2007 polo Ministerio de Cultura, cando comezaban as celebracións polo tricentenario da morte do arquitecto.

O 7 de xullo de 2008, doce dos catorce sitios da rede están admitíronse na Lista definitiva do Patrimonio Mundial. Os sitios do Castelo de Bazoches na Nièvre e o forte transformado nunha cidadela do Palacio de Belle-Île-en-Mer en Morbihan foron excluídos do rexistro.< ref name=":0" /> A cidadela de Belle-Île-en-Mer foi rexeitada pola UNESCO pola súa "falta de autenticidade", especialmente debido a un proxecto hoteleiro no seu interior. Aínda que isto suscitaba dúbidas, o feito de que estes dous sitios fosen propiedades privadas non tería participado nesta decisión.

Os doce sitios
--------------

| Código | Nome | Localización | Extensión | coordenadas |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **1283-001** | Cidadela | Arrás, Paso de Calais | Zona de protección: 47 ha.Zona de respecto: 232 ha. | 50°16′57″N 2°45′32″L﻿ / ﻿50.28250, -2.75889﻿ (Fortalezas de Vauban, Cidadela de Arras) |
| **1283-002** | Cidadela, recinto amurallado e Forte Griffon | Besançon, Doubs | Zona de protección: 195 ha.Zona de respecto: 716 ha. | 47°14′10″N 6°1′37″L﻿ / ﻿47.23611, -6.02694﻿ (Fortalezas de Vauban, Cidadela de Besançon) |
| **1283-003** | Cidadela de Blaye, Forte Paté e Forte Médoc. | Blaye - Cussac-Fort-Médoc, Xironda | Zona de protección: 161 ha.Zona de respecto: 604 ha. | 45°7′18″N 00°40′24″O﻿ / ﻿45.12167, -0.67333﻿ (Vauban's Fortifications, Blaye Citadel) |
| **1283-004** | Zona urbana amurallada, Fort des Salettes, Fort des Trois-Têtes, Fort du Randouillet, elementos de comunicación e ponte de Asfeld. | Briançon, Altos Alpes | Zona de protección: 126 ha.Zona de respecto: 604 ha. | 44°53′47″N 06°38′55″L﻿ / ﻿44.89639, -6.64861﻿ (Fortalezas de Vauban, Fort des Salettes) |
| **1283-005** | *Tour dorée* (lit. *Torre dourada*) coñecida como Torre Vauban | Camaret-sur-Mer, Finistère | Zona de protección: 0,16 ha.Zona de respecto: 187 ha. | 48°16′48″N 04°35′30″O﻿ / ﻿48.28000, -4.59167﻿ (Vauban's Fortifications, Tour dorée) |
| **1283-006** | Fortaleza | Longwy, Meurthe e Mosela | Zona de protección: 30 ha.Zona de respecto: 188 ha. | 49°31′25″N 05°45′54″L﻿ / ﻿49.52361, -5.76500﻿ (Fortalezas de Vauban, Cidadela de Longwy) |
| **1283-007** | Praza da Fortaleza | Mont-Dauphin, Altos Alpes | Zona de protección: 0,6 ha.Zona de respecto: 7,09 ha. | 44°40′7″N 06°37′30″L﻿ / ﻿44.66861, -6.62500﻿ (Fortalezas de Vauban, Cidadela de Mont-Dauphin) |
| **1283-008** | Recinto amurallado e cidadela | Mont-Louis, Pireneos Orientais | Zona de protección: 146 ha.Zona de respecto: 1216,51 ha. | 42°30′36″N 2°7′11″L﻿ / ﻿42.51000, -2.11972﻿ (Vauban Fortifications, Mont-Louis) |
| **1283-009** | cadrado forte | Neuf-Brisach, Alto Rin | Zona de protección: 136 ha.Zona de respecto: 240 ha. | 48°1′3″N 7°31′39″L﻿ / ﻿48.01750, -7.52750﻿ (Vauban Fortifications, Neuf-Brisach) |
| **1283-010** | Zona amurallada urbana e cidadela | Saint-Martin-de-Ré, Charente-Maritime | Zona de protección: 132 ha.Zona de respecto: 319 ha. | 46°12′10″N 01°21′55″O﻿ / ﻿46.20278, -1.36528﻿ (Fortalezas de Vauban, Saint-Martin-de-Ré) |
| **1283-011** | atalaias | Saint-Vaast-la-Hougue e Tatihou, Mancha | Zona de protección: 223 ha.Zona de respecto: 996 ha. | 49°34′52″N 01°15′28″O﻿ / ﻿49.58111, -1.25778﻿ (Fortificacións de Vauban, Saint-Vaast-la-Hougue e Tatihou) |
| **1283-012** | Recinto amurallado, Forte Libéria e Cova Bastera. | Villefranche-de-Conflent, Pireneos Orientais | Zona de protección: 6 ha.Zona de respecto: 165 ha. | 42°35′17″N 02°21′58″L﻿ / ﻿42.58806, -2.36611﻿ (Fortalezas Vauban, Fort Libéria e Cova Bastera) |

Dous lugares considerados orixinalmente foron eliminados da lista definitiva:

* Bazoches, Nièvre: Castelo
* Le Palais, Morbihan: cidadela de Belle-Île-en-Mer e murallas.

### Cidadela Vauban, Arras

A Cidadela de Vauban, situada en Arras, Pas-de-Calais, construíuna Vauban entre 1667 e 1672. A Cidadela alcumouse *La belle inutile* (a fermosa inútil) polos veciños xa que nunca estivo directamente implicada en duros combates, e finalmente non conseguiu impedir que os alemáns ocupasen a cidade en ningunha das dúas guerras mundiais. Dentro da cidadela do lado de *La Place de Manœuvre* construíuse unha pequena capela de estilo barroco. No exterior, *Le Mur des Fusillés* (o muro dos fusilados) rende homenaxe aos 218 membros da Resistencia Francesa fusilados na cuneta da cidadela durante a segunda guerra mundial.

### Cidadela de Besançon

A Cidadela de Besançon, en Besançon, Doubs, está considerada unha das mellores obras de arquitectura militar de Vauban. A Cidadela ocupa 11 hectáreas no monte Saint-Etienne, un dos sete outeiros que protexen Besançon, a capital de Franche-Comté. O monte Saint-Etienne ocupa o colo dun meandro formado polo río Doubs, dándolle ao lugar unha importancia estratéxica que Xulio César recoñeceu xa no 58 a.C. A Cidadela, construída entre 1668 e 1683, ten vistas á zona antiga da cidade e ao meandro. A Cidadela construíuse sobre un gran sinclinal sobre un campo rectangular atravesado no seu ancho por tres bastións sucesivos (recintos ou fachadas) tras os cales se estenden tres prazas. Toda a cidade está rodeada de murallas coroadas por camiños circulares e marcadas por atalaias e postos de garda. Os muros teñen unha altura de ata 15 a 20 metros cun grosor entre 5 e 6 metros. Neste sitio tamén se inclúe Fort Griffon, construído entre 1680 e 1684.

### Sitios en Blaye-Cussac-Fort-Médoc

A cidadela de Blaye, as murallas da cidade, Forte Paté e Forte Médoc atópanse en Blaye-Cussac-Fort-Médoc, Xironda. A cidadela de Blaye construíuse entre 1686 e 1689, e os veciños Fort Paté e Fort Médoc construíronse entre 1689 e 1700. A xustaposición destes tres sitios ao longo da ría da Xironda axudou a protexer Bordeaux en caso dunha posible invasión marítima.

### Briançon, Altos Alpes

Este sitio, situado en Briançon, Hautes-Alpes, contén unha muralla, catro fortes (incluíndo o Fort des Trois-Têtes e Fort du Randouillet), a Redoute des Salettes, o *ouvrage de la communication Y*, así como a ponte de Asfeld. A muralla medieval da cidade foi reconstruída por Vauban entre 1692 e 1700, os fortes construíronse segundo as súas especificacións entre 1709 e 1732, a torre de comunicacións entre 1724 e 1734 e a ponte de Asfeld entre 1729 e 1731.

### Tour Vauban

A *Tour Vauban,* tamén coñecida como *Tour dorée* (que significa "Torre dourada") está en Camaret-sur-Mer, Finistère. É unha torre defensiva poligonal de 18 m de altura construída entre 1693 e 1695 segundo un plano de Vauban no Sillon en Camaret-sur-Mer, como parte das fortificacións do goulet de Brest. Ten tres niveis e está flanqueado por muros, unha caseta de garda e unha batería de armas que pode albergar 11 canóns, así como unha fundición de balas de canón engadida no período da Revolución Francesa.<ref name = "icomos"/ >

### Ville neuve, Longwy

A *ville neuve* (que significa cidade nova) está situada en Longwy, Meurthe-et-Moselle. Toda a cidade nova deseñouna e construíuna Vauban a partir de 1679. Ten forma hexagonal cun trazado regular que rodea un patio de armas cadrado e flanqueado por bastións. Aínda que a cidade foi maioritariamente destruída debido a repetidos asedios, aínda quedan moitos elementos da arquitectura militar.

### Place forte, Mont-Dauphin

O sitio de *place forte* está situado en Mont-Dauphin, Hautes-Alpes. Construído en 1692 por Vauban na cabeceira dunha meseta, segue unha planta ortogonal e contén varios edificios militares que datan dos séculos XVI ao XVIII.

### Cidadela e murallas, Mount-Louis

A cidadela e as murallas da cidade de Mont-Louis atópanse en Mont-Louis, Pyrénées-Orientais. Construíronse en 1679 co fin de facilitar os cruces transfronteirizos con España, e conteñen unha cidadela cadrada e un muro fortificado con 25 postos de garda.

### Ville neuve, Neuf-Brisach

A *ville neuve* en Neuf-Brisach, Haut-Rhin está situada preto da fronteira alemá con Francia. Construído dende cero entre 1698 e 1703, é unha das últimas obras de Vauban, destinada a gardar a fronteira con Alemaña (daquela o Sacro Imperio Romano Xermánico). É o único exemplo do "terceiro sistema fortificado" de Vauban, cunha dobre muralla.

### Cidadela e murallas, Saint-Martin-de-Ré

Unha Cidadela e murallas deseñadas por Vauban entre 1681 e 1685 atópanse en Saint-Martin-de-Ré, Charente-Maritime. A cidadela, rodeada por seis baluartes e un foso seco, construíuse en só 40 días.

### Atalaias, Saint-Vaast-la-Hougue

Dúas torres de vixía deseñadas por Vauban e o seu alumno están situadas na comuna de Saint-Vaast-la-Hougue, Manche. Enfróntanse a través da baía de Saint-Vaast, coa torre de vixía máis alta de dous pisos situada na illa de Tatihou. Construídas en 1694, as torres de vixía teñen forma tronco-cónica e están rodeadas por un bastión que alberga capelas, cuarteis e polvoreiras.

### Lugares en Villefranche-de-Conflent

O forte Libéria, a Cova Bastera e as murallas da cidade de Villefranche-de-Conflent, Pyrénées-Orientais tamén forman parte do patrimonio mundial. As alteracións de Vauban na muralla comezaron en 1669, o forte Libéria construíuse en 1679 e a Cova Bastera instalouse despois da morte de Vauban, en 1707.

Dous sitios considerados inicialmente foron eliminados da lista final: un castelo en Bazoches, Nièvre, e a cidadela e as murallas que rodean Le Palais en Belle-Île-en-Mer , Morbihan.

Galería
-------

* A Porte des Campani Saint-Martin-de-Ré - Illa de Ré.A *Porte des Campani* Saint-Martin-de-Ré - Illa de Ré.
* a porte d'Embrun e as murallas de Briançon.a *porte d'Embrun* e as murallas de Briançon.
* A Tour-Dorée de Camaret-sur-Mer.A *Tour-Dorée* de Camaret-sur-Mer.
* Mont-Louis.Mont-Louis.
* Praza forte de Mont-Dauphin.Praza forte de Mont-Dauphin.
* Praza forte de Longwy.Praza forte de Longwy.
* Cidadela de Besanzón.Cidadela de Besanzón.
* Recinto amurallado de Neuf-Brisach.Recinto amurallado de Neuf-Brisach.
* Cidadela de Blaye.Cidadela de Blaye.
* O forte de l'île de Tatihou.O forte de l'île de Tatihou.

Notas
-----

Referencias

1. 1 2  "Fortifications of Vauban". *UNESCO World Heritage Centre*. United Nations Educational, Scientific, and Cultural Organization. Consultado o 14 de novembro de 2021.
2. ↑  Article du journal *Le Monde* du 6 janvier 2007 [archive].
3. ↑  *Douze fortifications de Vauban au patrimoine mondial de l'Unesco* [archive] dans *Le Monde* du 7 juillet 2008.
4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  The work of Vauban (France): C 1283 (Informe). ICOMOS. 24 de xaneiro de 2007. Consultado o 14 de novembro de 2021.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Fortificacións de Vauban Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* *(en francés)*