recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Coordenadas: 37°42′33″N 1°35′45″O﻿ / ﻿37.709033, -1.595967

Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: La Hoya.
**La Hoya** é unha pedanía do municipio de Lorca, na Rexión de Murcia, situada ao leste da cidade. Ten 3.544 habitantes (2010) e é a terceira pedanía máis poboada do concello, por detrás de Sutullena e Campillo.

Transporte
----------

La Hoya está comunicada por estrada co resto da Rexión de Murcia grazas á autovía do Mediterráneo (A-7) que cruza a pedanía polo norte. Cara ao oeste comunica con Lorca e Andalucía e en dirección leste diríxese cara á cidade de Murcia e a Comunidade Valenciana. Paralela á anterior e pasando polo centro da localidade atopamos a estrada nacional N-340.

Ademais, hai un apeadoiro ao sur da localidade con servizos da liña de Proximidades Murcia entre a capital murciana e Águilas.

Deporte
-------

O equipo de fútbol da pedanía, La Hoya Lorca Club de Fútbol, xoga actualmente na Segunda División B.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Información da pedanía na web do concello de LorcaArquivado 05 de marzo de 2016 en Wayback Machine. *(en castelán)*
Satélite Navstar GPS
**O Global Positioning System** ou **Sistema de Posicionamento Global** (máis coñecido coas siglas **GPS** aínda que o seu nome correcto é NAVSTAR-GPS1) é un sistema global de navegación por satélite (GNSS) o cal permite determinar en todo o mundo a posición dun obxecto, unha persoa, un vehículo ou unha nave, cunha precisión ata de centímetros usando GPS diferencial, aínda que o habitual son uns poucos metros. Aínda que a súa invención se lle atribúe aos gobernos francés e belga, o sistema foi desenvolvido e instalado, e actualmente operado, polo Departamento de Defensa dos Estados Unidos.

Funcionamento do sistema
------------------------

Tres receptores GPS
O **GPS** funciona mediante unha rede de 27 satélites (24 operativos e 3 de apoio) en órbita sobre o globo a 20 200 km con traxectorias sincronizadas para cubrir toda a superficie da Terra. Cando se desexa determinar a posición, o aparato que se utiliza para iso localízase automaticamente como mínimo tres satélites da rede, dos que recibe unhas sinais indicando a posición e o reloxo de cada un deles. Con base nestas sinais, o aparato sincroniza o reloxo do GPS e calcula o atraso dos sinais, é dicir, a distancia do satélite. Por "triangulación" calcula a posición no que este se atopa. A triangulación no caso do GPS, a diferenza do caso 2-D que consiste en detectar o ángulo respecto dos puntos coñecidos, se basea en determinar a distancia de cada satélite respecto o punto de medición. Coñecidas ditas distancias, determinase facilmente a propia posición relativa respecto os tres satélites. Coñecendo ademais as coordenadas a posición de cada un deles polo sinal que emiten, obtense a posición absoluta ou coordenadas reais do punto de medición. Tamén se consegue unha exactitude extrema no reloxo do GPS, similar a da os reloxos atómicos que levan a bordo cada un dos satélites.

No 2019 téñense resinado ataques contra o sistema, producindo diversas consecuencias indesexables, como a perda de barcos ou vidas humanas.

Notas
-----

1. ↑  Harris, Mark. "Ghost ships, crop circles, and soft gold: A GPS mystery in Shanghai". *MIT Technology Review* (en inglés). Consultado o 2019-11-20.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Sistema de posicionamento global*** |

### Outros artigos

* Gladys West
* Satélites
* Sistema Galileo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q18822
* AAT: 300263888
* BNCF: 21680
* BNF: 12294604n
* EBID: ID
* GEC: 0247595
* GND: 4216824-7
* JSTOR: global-positioning-systems
* LCCN: sh86003934
* MAG: 60229501
* PSH: 12407

 |
A **ciencioloxía** é un sistema de crenzas, ensinanzas e rituais, orixinariamente establecidas como unha filosofía secular en 1952 polo escritor de ciencia ficción L. Ron Hubbard, quen en 1953 reformulou a ciencioloxía nunha filosofía relixiosa aplicada.

Características
---------------

Está principalmente representada pola Igrexa da Ciencioloxía, aínda que existen grupos disidentes coñecidos como Zona Libre, e basease no libro de Hubbart, *Dianetics: The Modern Science of Mental Health* (1950), considerada relixión nalgúns países e seita noutros.

As crenzas centrais da ciencioloxía son que cada persoa é un ser espiritual inmortal que posúe unha mente e un corpo, e que as persoas son basicamente boas. Para acadar a salvación definitiva hai que levar unha vida de mellora espiritual.

Para a ciencioloxía hai tres compoñentes básicos interrelacionados, que son o fundamento do benestar: afinidade, realidade e comunicación, o que Hubbard chamou o triángulo ARC.

Notas
-----



|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q131036
* WorldCat
* VIAF: 167786200
* AAT: 300264371
* BNCF: 38167
* BNF: 11938350s
* BRE: 3528058
* EBID: ID
* GND: 4054027-3
* HDS: 028699
* JSTOR: scientology
* LCCN: sh85118706
* NDL: 00569980
* NKC: xx0022329
* PSH: 7975
* TESF: scientology
* Treccani: church-of-scientology

 |
Maqueta do ITER.
O **proxecto ITER** (acrónimo de **International Tokamak Experimental Reactor**) é un proxecto co que se pretende construír o primeiro reactor de fusión nuclear con fins comerciais.

Características
---------------

ITER creou un reactor no cal se vai producir a fusión de átomos de deuterio e tricio formándose un plasma moi quente, a 100 millóns de °C.

O reactor (tokamak) basease no confinamento magnético, dispón de electroimáns que producen enormes campos magnéticos que fan que o plasma flote e non entre en contacto coas paredes.

Este enorme proxecto está a ser construído en Cadarache (Francia). España optou a súa construción ofrecendo a localización de Vandellòs i l'Hospitalet de l'Infant.

O obxectivo é poder chegar a extraer a enerxía liberada e transformala en electricidade.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Artigo en energiasostenible.net, *La Fusión nuclear en cinco minutos* (CIEMAT) *(en castelán)*
* Institute de Recherche sur la Fusion Magnetique *(en francés)*
* A Small Sun on Earth, banda deseñada sobre a fusión, en varias linguas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q191788
* WorldCat
* VIAF: 157367687
* BNF: 160882991
* CiNii: DA05938883
* EBID: ID
* FAST: 1914400
* GEC: 0517948
* GND: 7578652-7
* GRID: grid.466859.0
* LCCN: nb2009014443
* NKC: kn20130807003
* SUDOC: 135710731

 |
**Jamie Salter**, nado na década de 1960 (en 1962 ou 1963), é un executivo empresarial canadense. É o fundador, presidente e CEO de Authentic Brands Group, empresa estadounidense de desenvolvemento de marcas e licenzas con sede na cidade de Nova York. Antes foi o CEO de Hilco Consumer Capital.

Carreira
--------

Salter é natural de Toronto, Canadá e comezou a súa carreira na comercialización de artigos deportivos na década de 1980. En 1992, cofundou o fabricante de táboas de *snowboard* Ride Inc. que cotizou en bolsa no Nasdaq en 1994. Dimitiu como CEO da compañía en 1996. Traballou con outras empresas deportivas antes de se unir a Hilco Consumer Capital, unidade de capital privado de Hilco Trading LLC, que cofundou en decembro de 2006.

Deixou Hilco en 2010 para crear a empresa Authentic Brands Group. A compañía adquire dereitos de marcas e posúe os dereitos de iconas culturais como Marilyn Monroe, Michael Jackson, Muhammad Ali e Elvis Presley e do deporte como Julius Erving ou Sports Illustrated. En seis anos, converteuse nunha empresa de 1.500 millóns de dólares e gañou reputación como experta en marcas. O 12 de agosto de 2021, anunciouse que Authentic Brands Group adquiriría a marca Reebok de Adidas por polo menos 2.500 millóns de dólares, nun acordo que se espera que se peche no primeiro trimestre de 2022, por iniciativa de Shaquille O'Neil.

En 2018 foi galardoado pola ONG Delivery Goods pola súa axuda á infancia en familias desfavorecidas.

Notas
-----

1. ↑  "Jamie Salter Net Worth: Bio, ABG, Age, Height, Wife, Sons and Cottage". *Wiki Project* (en inglés). 2021-08-01. Arquivado dende o orixinal o 05 de febreiro de 2022. Consultado o 2022-02-05.
2. ↑  News, Bloomberg (2020-08-14). "Jamie Salter Builds $15 Billion Empire From Washed-Up Retailers - BNN Bloomberg". *BNN*. Consultado o 2022-02-05.
3. ↑  "Hilco CEO heads for the hills". 16 de xaneiro de 2010.
4. 1 2  "Toronto native J. Salter rebrands Marilyn Monroe". 26 Abril de 2012. Consultado o 5-2-2022.
5. ↑  "HCC CEO resigning". 15 de xaneiro de 2010. Consultado o 5-2-2022.
6. 1 2  "Meet the man making millions off dead people". 28 de novembro de 2016. Consultado o 5-1-2022.
7. ↑  Thomasson, Emma (2021-08-12). "Adidas ends Reebok era with $2.5 bln sale to Authentic Brands". *Reuters* (en inglés). Consultado o 2022-02-05.
8. ↑  Ciment, Shoshy; Ciment, Shoshy (2021-08-12). "How Shaquille O’Neal Pushed Authentic Brands Group to Buy Reebok". *Footwear News* (en inglés). Consultado o 2022-02-05.
9. ↑  Alahmad, Dalia. "2018 Annual Gala Honorees: Jamie Salter and Nick Woodhouse – Delivering Good" (en inglés). Consultado o 2022-02-05.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Jamie Salter*** |

### Outros artigos

* Authentic Brands Group

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q48836481
* LinkedIn: jamie-salter-04a08933

 |
Igrexa de Santa Coloma d'Andorra.
**Santa Coloma d'Andorra**, oficialmente **Santa Coloma**, é un núcleo de poboación do Principado de Andorra situado na parroquia de Andorra la Vella. En 2009 tiña 2.994 habitantes.

Igual que do resto da parroquia, os datos históricos conservados son moi xerales. No século X foi cambiasa por Borrell II por outros territorios na Cerdanya e o Alt Urgell, posesións do bispo de Urgell. Foi a primitiva parroquia de Andorra, como aparece na acta de consagración de La Seu d'Urgell (1007) na que se cita *Andorra cum Sancta Columba*.

A localidade é moi coñecida pola súa igrexa parroquial prerrománica de Santa Coloma, xa citada no 839, co campanario cilíndrico que constitúe a súa característica máis destacada. O conxunto histórico de Santa Coloma, coas súas igrexas de Santa Coloma e Sant Vicenç d'Enclar, foi proposto como Patrimonio da Humanidade en 1999 na categoría de patrimonio cultural.

Santa Coloma d'Andorra é a sede do arciprestado de Andorra. Nela atópase a sede social de varias institucións da igrexa andorrana, como por exemplo Càrites.

Notas
-----

1. ↑  Servei de Política Lingüística (Govern d'Andorra), ed. (20 de outubro de 2010). "Aprobado o Nomenclátor de Andorra". Arquivado dende o orixinal o 29 de xuño de 2012. Consultado o 30 de novembro de 2010.
2. ↑  Departament d’Estadística d'Andorra (ed.). "Població per poble". Arquivado dende o orixinal o 14 de novembro de 2016. Consultado o 30 de novembro de 2010.
3. ↑  UNESCO World Heritage Centre, ed. (22/02/1999). "Ensemble historique de Santa Coloma". Consultado o 3 de novembro de 2011.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q24597
* GEC: 0058939
* GeoNames: 3039181

 |
| Folosa real |
| --- |
| Folosa real en Francia.
Son da folosa real. |
| Estado de conservación |
| Pouco preocupante (LC)Pouco preocupante |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Aves |
| Orde: | Passeriformes |
| Superfamilia: | Sylvioidea |
| Familia: | Acrocephalidae |
| Xénero: | *Acrocephalus* |
| Especie: | ***A. melanopogon*** |

 |
| Nome binomial |
| '**Acrocephalus melanopogon'**(Temminck, 1823) |

A **folosa real** *(Acrocephalus melanopogon)* é un paxaro da familia das folosas *(Sylviidae))* de costumes parcialmente migratorios.

Descrición
----------

É unha folosa mediana (entre 12 e 13,5 cm de lonxitude), algo meirande cá fulepa das xunqueiras *(Acrocephalus schoenobaenus)*, á que semella moito. Os adultos teñen o lombo acastañado cun estriado fino e a parte inferior branca, tamén estriada. A fronte é patela e teñen unha marca superciliar ("cella") abrancazada. As cobertoiras das zona do oído son grises e o bico forte e apuntado.
Os dous sexos teñen plumaxes semellantes, como é común nas máis das especies emparentadas, pero os individuos novos teñen máis manchas, e marcas no peito.

O canto, semellante ó da fulepa das xunqueiras, inclúe imitacións do doutros paxaros e os asubíos finais típicos das aves do xénero Acrocephalus, por ben que é máis doce e melodioso có destas incluíndo frases que lembran o canto do rousinol. A diferenza da fulepa das xunqueiras non cantan voando.

Distribución e hábitat
----------------------

Crían no sur de Europa, nas zonas de clima temperado do sur de Asia e, en menos cantidade, no noroeste de África. As poboacións do suroeste de Europa son sedentarias, as do sueste pasan o inverno na área do Mediterráneo e as asiáticas emigran á península Arábiga e á India.
Na zona máis setentrional da súa área de cría son raras, pero apareceron como divagantes tan ó norte coma en Polonia e Dinamarca.

Viven entre vexetación acuática erguida, coma xuncos e canas.

Bioloxía
--------

Son aves insectívoras que comen tamén pequenos moluscos acuáticos.

Adoitan formar parellas monógamas (Leisler & Wink 2000). Fan o niño sobre da auga, entre canas ou xungos, ou entre os mato. Poñen entre tres e seis ovos a partir de mediados de abril, que chocan catorce ou quince días.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Arquivado 07 de decembro de 2007 en Wayback Machine. A folosa real na lista vermella de especies ameazadas da IUCN

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Acrocephalus\_melanopogon
* Avibase: E1559C49B1A6C31F
* BioLib: 8898
* BirdLife: 22714693
* Dyntaxa: 266872
* eBird: mouwar1
* EUNIS: 843
* FE: 97312
* FE-New: ID
* GBIF: 2493124
* iNaturalist: 116799
* IRMNG: 11204717
* ITIS: 558420
* IUCN: 22714693
* NBN: NHMSYS0000530126
* NCBI: 68470
* Soortenregister: 177370
* TAXREF: 4180
* Xeno-canto: Acrocephalus-melanopogon

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UMLS: C1026977

 |

1. ↑  BirdLife International (2012). "*Acrocephalus melanopogon*". *Lista Vermella de especies ameazadas. Versión 2013.2* (en inglés). Unión Internacional para a Conservación da Natureza. Consultado o 26 November 2013.
Igrexa de Gwenezan
**Bégard** (en bretón **Bear**) é un concello bretón localizado no noroeste do departamento de Côtes-d'Armor. A súa superficie é de 36,41 km2 e a poboación de 4808 habitantes.

Historia
--------

O concello naceu logo da Revolución como consecuencia da nacionalización de bens da abadía de Bégard.
A rexión estivo habitada no neolítico como testemuñan os numerosos monumentos megalíticos da zona. A primeiros do século XIX contaba con tres menhires, o de Paskiou, o de Sant-Norvez e mais o de Kergezhenneg, este último o único que aínda se conserva[1]. En 1130 fundouse a abadía de Bégard, pertencente á orde do Císter e na Revolución as cinco parroquias de Bodlezan, Gwenezhan, Lanneven, Sant-Norvez e Trezelan convertéronse en concellos. En 1792 fusionáronse nunha soa parroquia e no ano seguinte converteuse nun único concello so o nome de Bégard. O 26 de outubro de 2004 o concello municipal subscribiu a campaña de promoción do bretón Ya d'ar brezhoneg. No inicio do curso 2019 un total de 165 [2]alumnos recibían clases bilingües, o que supuña o 18,4% do alumnado do concello.

Notas
-----

1. ↑  Loïc Langouët (2006) *Les mégalithes de l'arrondissement de Guingamp*, Institut Culturel de Bretagne, p. 15
2. ↑  Ofis Publik ar Brezhoneg
**María Rozas Pérez**, nada en Santiago de Compostela en 1981, é unha política galega.

Traxectoria
-----------

Licenciouse en Ciencias Políticas e da Administración na Universidade de Santiago de Compostela, con mestrado de Estratexias, Axentes e Políticas de Cooperación ao Desenvolvemento polo Instituto HEGOA da Universidade do País Vasco, e traballou como consultora de xestión económica e patrimonial para o sector público nunha empresa de TIC.

Foi voluntaria en varias ONGD e participante no movemento feminista. Militante de Esquerda Unida, en febreiro de 2015 gañou as primarias locais para elixir o candidato desa formación á alcaldía de Santiago, mais nas eleccións municipais dese ano, seguindo un acordo da súa formación, presentouse na candidatura de Compostela Aberta e logrou acta de concelleira. Asumiu a concellería de economía, facenda e administración ata 2019 e foi responsable dos orzamentos participativos. Ocupou tamén o posto de tenente de alcalde, e exerceu a alcaldía en xuño de 2018 durante a baixa de paternidade de Martiño Noriega. Nas eleccións municipais de 2019 non saíu elixida ao ir no posto 6 e lograr a súa formación cinco concelleiros; así e todo, volveu ao concello en 2020. En xullo de 2021 formou parte da candidatura alternativa, considerada afín a Yolanda Díaz, á dirección de Esquerda Unida de Eva Solla. Compostela Aberta elixiuna como candidata á alcaldía de Santiago de Compostela para as eleccións municipais de 2023.

Notas
-----

1. ↑  "María Rozas triunfa en las primarias de Esquerda Unida". *La Voz de Galicia*. 15 de febreiro de 2015.
2. ↑  "María Rozas asume a alcaldía ante la baja por paternidad de Martiño Noriega". *La Voz de Galicia*. 1 de xuño de 2018.
3. ↑  "Esquerda Unida: A lista de Eva Solla imponse ao sector de Yolanda Díaz". *Nós Diario*. 8 de xullo de 2021.
4. ↑  "María Rozas será a candidata de Compostela Aberta nas eleccións municipais de 2023". *Nós Diario*. 3 de outubro de 2022.
**Manuel Santos Ruiz Rivas**, nado en Ribeira o 4 de novembro de 1957, é un político galego do PPdeG.

Traxectoria
-----------

É licenciado en Dereito. Exerceu a avogacía como procurador dos Tribunais e foi xestor de actividades deportivas. Foi cabeza de lista do CDS en Ribeira nas eleccións municipais de 1987 e foi elixido concelleiro, pactando un goberno con AP e a CPG que fixo alcalde ao aliancista Ricardo Pérez Queiruga e sendo tenente de alcalde. Dende as municipais de 1991 foi o número 2 da candidatura do PPdeG encabezado por José Luis Torres Colomer, sendo primeiro tenente de alcalde e portavoz do grupo municipal ata a súa renuncia como edil en agosto de 2006. Desta forma pasou a centrarse no posto de deputado no Parlamento de Galicia que exercía dende 1993, chegando a ser o seu portavoz a partir de 2009. 

Nas eleccións municipais de 2011 regresou á política municipal como novo candidato á alcaldía de Ribeira en substitución de Torres Colomer, sendo elixido alcalde ao lograr a maioría absoluta, polo que tivo que renunciar ao seu posto de deputado. Nas municipais de 2015 perdeu a maioría absoluta e foi reelixido alcalde como candidato da forza máis votada, contando coa abstención dos concelleiros de Cidadáns,. Nas eleccións municipais de 2019 acadou de novo a alcaldía como cabeza de lista máis votado ó non chegar as demais forzas a un acordo. Nas municipais de 2023 encabezou de novo a candidatura do PPdeG e subiu ata os 10 concelleiros, mais non conservou a alcaldía dado que os demais grupos pactaron un goberno alternativo que fixo alcalde ó nacionalista Luís Pérez Barral. Foi candidato popular ao Senado nas eleccións xerais de España de 2023 e resultou elixido senador.

Notas
-----

1. ↑  Manuel Ruiz presentará su dimisión como concejal de Ribeira
2. ↑  "Manuel Ruiz, elegido alcalde de Ribeira"
3. ↑  Concello de Ribeira na FEGAMP

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Ribeira
* Lista de senadores galegos desde a Transición

### Ligazóns externas

* Ficha no Parlamento de Galicia Arquivado 18 de setembro de 2010 en Wayback Machine.
* Entrevista Arquivado 04 de marzo de 2016 en Wayback Machine. en El Correo Gallego

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**José Luis Torres Colomer** |  **Alcalde de Ribeira** 2011 - 2023 | Sucesor:**Luís Pérez Barral** |
Fachada do Santuario das Ermidas.
O **Santuario de Nosa Señora das Ermidas** é un templo relixioso de arquitectura barroca situado na parroquia das Ermidas (O Bolo) e pertence eclesiasticamente á diocese de Astorga. Está declarado Ben de Interese Cultural.

A súa arquitectura resalta ao asentarse no reborde dunha rochosa e empinada montaña. Atópase nunha profunda garganta do río Bibei, nunha localización privilexiada pola beleza da súa paisaxe.

Arquitectura
------------

A fachada do Santuario foi edificada entre 1713 e 1726 por Juan Martínez Pita; pouco posterior a ela é o Vía Crucis construído en 1730 e composto por 14 capelas que contiñan 62 estatuas. O exterior dos fornelos preséntase moi sinxelo, pola contra o interior está decorado con esculturas que representan a Paixón de Cristo, seguindo o modelo do Bom Jesus do Monte de Braga edificado en 1723. E como para o Sacro Monte portugués algunhas capelas foron asociadas a unhas fontes.

Trátase de obras figurativas únicas no seu xénero, non só en Galicia, porque a idea de reproducir "de verdade" as estacións da Paixón de Cristo expresouse en España maiormente nos grupos de estatuas que se sacan en procesión con ocasión da Semana Santa.

Galería de imaxes
-----------------

* Altaro do santuario.Altaro do santuario.
* Detalle do interior do santuario.Detalle do interior do santuario.
* Vista das Ermidas.Vista das Ermidas.
* Cruceiro no Santuario.Cruceiro no Santuario.
* Detalle do cruceiro.Detalle do cruceiro.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Santuario As Ermitas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9074414
* WorldCat
* VIAF: 126993510
* LCCN: no99058529

 |
**Valence** (**Valença** en occitano), tamén chamada **Valence-sur-Rhône**, é unha cidade do sueste de Francia, capital do departamento de Drôme (26), na beira esquerda do río Ródano. A poboación do concello (commune) era de 66.568 habitantes en 2007.

Valence vista desde o río

Xeografía
---------

A cidade desenvolveuse, historicamente, sobre catro terrazas fluviais do Ródano, aínda que a máxima altura é de apenas 109 m sobre o nivel do mar. As dúas terrazas máis achegadas ao río corresponden ao núcleo máis antigo e as outras dúas ao casco urbano máis moderno.

Economía
--------

É unha cidade industrial e, sobre todo, de servizos. Segundo datos de 2005, o 76,5 % da poboación activa traballaba no sector servizos; o 22,6 % no sector industrial e a construción e só un 0,9 % estaba inscrita no sector agrario. As industrias principais de Valence son agroalimentarias, téxtiles, metalúrxicas, de construcións mecánicas e electrónicas.

Monumentos
----------

Valence é unha cidade monumental da que se poden destacar varios pazos e mansións, entre outros:

* + a *Maison du Drapier* (Casa do Paneiro), do século XII, restaurada no XIX;
	+ a *Maison de la Pra*, do século XV;
	+ a *Maison des Têtes* (Casa das Cabezas), mansión de 1528-32;
	+ o *Hôtel Dupré la Tour*, século XVI.

Entre os edificios relixiosos sobresaen:

* + a *catedral de Saint-Apolinaire*, século XI, románica;
	+ a *igrexa de Saint-Jean-Baptiste*, dos séculos XI e XII, con torre-pórtico neorrománica do século XIX.
	+ O *Pendentif*, datado en ca. 1548, é un monumento funerario en honra ao cóengo Nicolas Mistral.

Outra serie de monumentos son máis recentes, como:

* + o Teatro, edificio á italiana, erguido en 1837, con recentes restauracións;
	+ o *Quiosco Peyret*, un palco de música que data de 1860.

O *Museo de Belas Artes* foi creado en 1850 e instalado no antigo pazo bispal en 1911.

Ademais a cidade conta cun total de 40 km de canles, algúns orixinarios da Idade Media, dos cales 8 km poden ser usados como rutas de paseo.

Nativos famosos
---------------

* Paul Ricœur (1913), filósofo.
* Jacques Tardi (1946), debuxante de bandas deseñadas.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre xeografía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q8848
* WorldCat
* VIAF: 11146030574635861686
* BNF: 15253222t
* DARE: 191
* EBID: ID
* GEC: 0068895
* GeoNames: 2971053
* GND: 4119350-7
* LCCN: n81101041
* MusicBrainz: ID
* OSM: 37586
* SUDOC: 030599709

 |
**María Nava Castro Domínguez**, nada en Ponteareas o 6 de marzo de 1969, é unha política galega do PPdeG. Foi alcaldesa de Ponteareas entre o 2000 e 2003. Dende o 2013 é a directora de Turismo de Galicia.

Traxectoria
-----------

Filla de José Castro Álvarez, alcalde de Ponteareas entre 1968 e 2000. Licenciada en Filoloxía Hispánica pola Universidade Complutense de Madrid. Foi tenente de alcalde do concello de Ponteareas, Concelleira de Economía e Facenda e de Servizos Sociais. En setembro de 1998 entrou no Parlamento de Galicia substituíndo a Pablo Crespo, pero remataría renunciando aos poucos meses trala condena do seu pai José Castro Álvarez por corrupción (falsidade documental e prevaricación) en solidariedade pola actitude de abandono por parte do partido.

Nas eleccións municipais de 1999 seu pai concorreu con Unión Condado-Paradanta (UPCA) con ela de número 3, mantendo a alcaldía. Trala denegación do indulto por parte do Goberno de Aznar á condena do seu pai substituíno como alcaldesa de Ponteareas en setembro de 2000. Concorreu como candidata de UCPA nas eleccións municipais de 2003 e perdeu a alcaldía, xa que o candidato do PSdeG Francisco Candeira recibiu o apoio dos concelleiros do BNG e do PPdeG. En maio de 2004 apoiou unha moción de censura que lle deu a alcladía ao candidato popular Salvador González Solla. Nas municipais de 2007 encabezou de novo a UPCA, pero nesta ocasión foi superada tanto polo BNG como polo seu socio de goberno do PPdeG, co cal volveu a pactar para evitalo acceso dos nacionalistas á alcaldía. En 2008 o partido disolveuse e integrouse no Partido Popular.

Nas eleccións xerais de 2008 foi elixida deputada polo Partido Popular pola provincia de Pontevedra. Renunciou en maio de 2009. Foi Directora xeral de Comercio da Consellería de Economía e Industria e, dende o 17 de xaneiro de 2013, secretaria xeral de Turismo da Xunta, posto que posteriormente se renomeou como directora.

Notas
-----

1. ↑  Tres años de cárcel para el alcalde de Ponteareas (29-5-1997). *El País*. Consultado el 10-3-2013.
2. ↑  "José Castro Álvarez perpetúa su dinastía al traspasar la alcaldía a una de sus hijas, Nava Castro Domínguez". Arquivado dende o orixinal o 10 de marzo de 2014. Consultado o 05 de marzo de 2014.
3. ↑  UCPA se disuelve y se integra en el Partido Popular para que Nava Castro sea diputada en Madrid
4. ↑  Nava Castro releva a Pardo como secretaria xeral de Turismo
5. ↑  Estrutura da Presidencia da Xunta
6. ↑  "MDiego Gago y Nava Castro apuntan a la lista con Pastor". *Atlántico Diario* (en castellano). Consultado o 20 de marzo de 2019.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Nava Castro Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Ponteareas

### Ligazóns externas

* Ficha no Congreso dos Deputados

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**José Castro Álvarez** |  **Alcaldesa de Ponteareas** 2000 - 2003 | Sucesor:**Francisco Candeira** |
| Predecesor:**Cristina Fernández Davila** |  **Alcaldesa de Ponteareas** 2023 - actualidade | Sucesor:**no cargo** |
Ermida de El Rocío.
**El Rocío** é unha aldea do municipio de Almonte, na provincia de Huelva. Nela celébrase unha importante peregrinación mariana, a Romaría de El Rocío. O pobo conta con 1.635 habitantes (INE 2008), aínda que durante a romaría de Pentecoste o número de visitantes chegou a alcanzar a cifra de aproximadamente un millón de persoas. A romaría está declarada actualmente de interese turístico internacional.

A primeira referencia a unha ermida con culto mariano nesta zona data da primeira metade do século XIV e atópase no *Libro de montería* de Afonso XI, en que se menciona unha «ermita de Sancta María de las Rocinas». En 1587 Baltasar Tercero Ruiz funda na ermida unha capelanía, e a mediados do século XVII cambia o nome de Santa María de las Rocinas a Virxe de El Rocío, fúndanse as primeiras irmandades e Almonte proclama á virxe patroa desta localidade.

Notas
-----

1. ↑  José Andrés Gallego, Antón M. Pazos, *La Iglesia en la España contemporánea*, Encuentro, 1999, vol. 2, páx. 264. ISBN 9788474905205
2. ↑  María Teresa Pérez Cano, Eduardo Mosquera Adell, *La protección del patrimonio edificado: catálogo de bienes inmuebles del Municipio de Almonte*, Universidad de Sevilla, 2006, páx. 57. ISBN 9788447207183

Véxase tamén
------------

* Ermida de El Rocío
* Romaría de El Rocío

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3277375
* WorldCat
* VIAF: 145418498
* GeoNames: 2518157

 |
Escudo de Lugo vixente dende 2012.
Detalle dun mapa cartográfico feito por Ioannes Baptista Vrints, séc. XVII, coa lenda *Hoc mysterium firmiter profitemur*.
IN HOC MISTERIVM FIDEI FIRMITER PROFITEMVR
***Hoc hic mysterium fidei firmiter profitemur*** é o lema latino que aparece no escudo da cidade de Lugo. Tivo orixe no escudo do reino de Galicia.

Características
---------------

A súa tradución literal é "Aquí confesamos firmemente este misterio da fe", e alude ao feito de estar o Santo Sacramento exposto ininterrompidamente no altar da catedral lucense, feito excepcional ademais de privilexiado que posúe xa dende a Idade Media ata a actualidade e que lle valeu a Lugo o sobrenome da Cidade do Sacramento.

O propio lema foi trasladado dende o escudo do reino de Galicia, onde aparece en representacións gráficas a partir do século XVII.

Notas
-----

1. ↑  Lugo (concello). Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada. Edición en DVD. 2005.
2. ↑  "A Festa do Corpus". Arquivado dende o orixinal o 29 de novembro de 2010. Consultado o 21 de febreiro de 2020.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugo
* Escudo de Lugo
* Reino de Galicia
A **Torre Turkmenistán** (en turcomán: «Türkmenistan» teleradio merkezi) é unha torre de comunicacións e de observación en Achkhabad, Turkmenistán. Foi completada en 2011. Con 211 metros, é a torre e edificio máis alto de Turkmenistán.

Historia
--------

A construción comezou en 2008 pola compañía turca Polimeks.

Foi completada o 17 de outubro de 211 coa participación do Presidente de Turkmenistán Gurbanguly Berdimuhamedov, inaugurando a cerimonia inaugural oficial.

Funcións
--------

A principal función da torre é o servizo de TV e antenas de radiocomunicación, malia iso, a torre tamén conta cun grande atractivo turístico. O radio do sinal da antena é de 100 quilómetros. Polo momento, a torre emite TV analóxica, TV dixital e radio. Os clientes da torre son:: Altyn Asyr, Yashlyk, Miras, Turkmenistan, Turkmen owazy, Ashgabat e Turkmen Sport.

Cunha altura de 145 metros (planta 29), localízase un restaurante cunha combinacio´n de elementos nacionais e novas tendencias. Dende o que podes ollar as vistas de Achkhabad cunha vista panorámica da cidade. Na planta 28 hai unha VIP room.

A decorativa octagonal "Estrela de Oguzkhan" é recoñecida como a imaxe arquitectónica dunha estrela maior do mundo polo Libro Guinness dos Récords.

Notas
-----

1. ↑  "Turkmenistan TV Tower. A star is born" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 02 de xullo de 2016. Consultado o 24 de agosto de 2016.
2. ↑  LARGEST ARCHITECTURAL STAR RECORD SET IN TURKMENISTAN
En bioloxía, a **desmielinización** é a perda da vaíña de mielina que illa os nervios. As neuronas, células do sistema nervioso, están arrodeadas por unha substancia chamada mielina, que favorece a condución eléctrica. No sistema nervioso central, a mielina fórmase a expensas da membrana plasmática dos oligodendrocitos, mentres que no sistema nervioso periférico depende das células de Schwann. Cando a mielina é destruída, a condución dos sinais eléctricos ao longo dos nervios vese seriamente afectada, e en consecuencia os nervios perden a súa funcionalidade co paso do tempo. A desmielinización comporta ademais unha perda da velocidade de condución do impulso e da resposta, perda de propiedades de condución, consumo enerxético pouco eficiente e desorganización do sistema nervioso.

Doenzas que cursan con desmielinización
---------------------------------------

*Artigo principal: **Doenza desmielinizante***

A desmielinización e é o sinal de certas doenzas neurodexenerativas autoimmunes, como a esclerose múltiple, a encefalomielite diseminada aguda, a mielite transversa, a polirradiculoneuropatía desmielinizante inflamatoria crónica, a síndrome de Guillain-Barré, a mielinose da ponte de Varolio central, e enfermidades desmielinizadoras herdadas como a leucodistrofia, e a enfermidade de Charcot-Marie-Tooth. Os pacientes de anemia perniciosa poden tamén sufrir danos neurais se a súa doenza non se diagnostica axiña. A dexeneración combinada subaguda da medula espiñal, que é un efecto secundario da anemia perniciosa, pode orixinar desde lixeiros danos nos nervios periféricos a danos graves no sistema nervioso central, que afectan á fala, equilibrio e consciencia cognitiva. Cando se degrada a mielina, a condución das sinais ao longo do nervio pode deteriorarse ou perderse e o nervio pode chegar a dexenerar.

Outros artigos
--------------

* Mielina
* Doenza desmielinizante

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D003711
* NCIt: C117277

 |
Unha **sala de control** (en inglés **Control Room**) e o lugar onde se rexistra e se edita un sinal de son. Estas salas, atopadas normalmente dentro de estudios de gravacións, necesitan dunhas características especiais segundo o seu tipo, pero xeralmente son habitacións insonorizadas onde non pode entrar ningún tipo de son do exterior e que ademais favorecen acusticamente o traballo que se realiza nela.

Sala Rettinger
--------------

Sala Rettinger
En 1977 Michael Rettinger comezou a darlle grande importancia a sala de control, e estableceu unhas características que para el eran fundamentais. Presentaba unha sala de como mínimo uns 150 metros cúbicos aproximadamente (e ser un 20 % do estudo de gravación), que non debe ser rectangular, senón mais ben forma de trapecio ou semitrapecio, polo que as paredes laterais deberán ter unha certa inclinación, deste modo evitase que os modos propios da habitación afecten a acústica desexada.

En canto os materiais a empregar, Rettinger instalaba superficies reflectintes en paredes laterais e teito, mentres que a parede traseira acondicionase de maneira que sexa moi absorbente e non poida chegar ningunha reflexión de primeiro orde o técnico.

Sala Non-Environment
--------------------

Tom Hidley elaborou no ano 1983 este novo modelo co obxectivo de conseguir unha monitorización que se asemellara o máis posible a escoita en campo libre. Basease principalmente en situar os altofalantes nunha parede reflectinte, o igual que o solo, mentres que as demais estarán cheas de material absorbente, deste modo se consegue unha resposta mais uniforme.

Como contra, a instalación deste sistema ten un custo moi elevado, xa que necesita moitos materiais para absorber todas as frecuencias, coa construción por exemplo de labirintos acústicos, que son moi eficientes para os graves.

Sala Lede
---------

No 1980, Don Davis foi un dos pioneiros en introducir un novo modelo de salas de control. Este novo modelo dividía a sala en dúas prtes, a parte dianteira, que e totalmente absorbente (sala morta) e a parte traseira, que estará recuberta de material reflectinte (sala viva). Deste modo, se conseguen evitar fortes reflexións que poidan producir un efecto de cancelación.

Xeometricamente, Davis evita as paredes paralelas para que non se acumule ningún tipo de onda estacionaria.

Sala Jensen
-----------

Tipo de sala de control creada por Wolfan Jensen a mediados dos anos 70. Usa materiais absorbentes en forma de dentes de serra, apuntando cara aos altofalantes e así evitar que as reflexións se dirixan cara ao técnico.

Polas súas características este tipo de sala tamén pode ser utilizado como sala de gravación.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Foley

### Ligazóns externas

* Acústica de salas de control
**Jordi Cruz Mas**, nado en Manresa, Barcelona, o 29 de xuño de 1978, é un cociñeiro español. Dende o ano 2010 é o chef titular do restaurante ABaC de Barcelona, e dende 2017 conta con 3 Estrelas Michelin.

Traxectoria
-----------

ABaC Restaurant i Hotel, na Avenida Tibidabo, 1.
Realizou estudos de cociña na Escola Superior de Hostalaría de Manresa. Ós 14 anos empezou a traballar no restaurante Estany Clar de Cercs (Barcelona), establecemento onde recibiu a súa primeira estrela Michelin en novembro de 2004, converténdose ós seus 26 anos no chef máis novo de España, e no segundo do mundo, en recibir esta distinción. Rexenta o restaurante ABaC de Barcelona.

En 2014 e 2016 participou nas Badaladas de Noitevella na 1 (parte de Televisión Española) xunto a Pepe Rodríguez e Anne Igartiburu. En 2014 propúxose baixar de peso para ter unha mellor saúde movido polo reto proposto por Men's Health, baseándose en deporte e unha boa dieta. Baixou entre dez e vinte quilos e apareceu na portada da revista Men's Health.

Colabora no programa MasterChef España, do que é xurado xunto con Samanta Vallejo-Nágera e Pepe Rodríguez e tamén na versión infantil, MasterChef Junior España.

Televisión
----------

* *MasterChef*, (2013-presente) en La 1.
* *Campanadas Fin de Año*, (2013-2014) en La 1.
* *MasterChef Junior*, (2013-presente) en La 1.
* *El hormiguero 3.0*, (2015) en Antena 3.
* *Mi casa es la tuya*, (2015) en La 1.
* *Campanadas Fin de Año*, (2016-2017) en La 1.
* *MasterChef Celebrity*, (2016-presente) en La 1.
* *Chester in love*, (2017) en Cuatro.

Notas
-----

1. ↑  ABaC Restaurant Hotel. "Chef Jordi Cruz".
2. ↑  EFE Verde; EFE (23 de maio de 2013). "Jordi Cruz traslada en junio su restaurante Angle al hotel Cram de Barcelona". *eleconomista.es* (en castelán). Consultado o 30 de setembro de 2020.
3. ↑  Ferrandis, Tatiana (17 de maio de 2013). "Jordi Cruz, en su punto". *larazon.es* (en castelán). Consultado o 30 de setembro de 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q16298586
* WorldCat
* VIAF: 1075150382196213500002
* IMDb: nm5949499
* LCCN: no2017110025
* TMDb: 1624879

 |
| Circuíto Internacional Tanaka |
| --- |
|  |
| Plano do Circuíto |
|  |
| Datos |
| Carreiras |  |
| Localización |  Mimasaka, Prefectura de Okayama, Xapón |
| Lonxitude | 3,703 km |
| Curvas | 13 |
| Volta rápida (1994) | 1:14.023 |
| Piloto récord | Alemaña Michael Schumacher |
| Escudería récord | Benetton |
| Coordenadas | Coordenadas: 34°54′54″N 134°13′16″L﻿ / ﻿34.915, 134.22111111111 |
|  |
| Vista do Circuíto |
|  |
|

O **Circuíto Internacional Tanaka** (tamén: *Okayama International Circuit* ou *TI Circuit Aida*) é un circuíto privado situado preto de Aida, Okayama, Xapón. *TI* é o acrónimo de "**T**anaka **I**nternational", holding propietario do circuíto.

Historia
--------

O circuíto construíuse en 1992 como un trazado privado. Nas temporadas 1994 e 1995 o circuíto aloxou as probas correspondentes ó Gran Premio do Pacífico de Fórmula 1, coa vitoria de Michael Schumacher as dúas veces. Pero a súa localización nunha remota zona do Xapón levou á supresión deste gran premio da F1.

En marzo do 2003 Tanaka International Company vendeu o circuíto a Unimat, e o circuíto renomeouse como Okayama International Circuit o 1 de maio do 2004.

No ano 2008 no circuíto disputouse unha carreira do Campionato do Mundo de Turismos.

### Gañadores de Fórmula 1 no Circuíto Internacional Tanaka

| Ano | Piloto | Auto | Duración | Lonxitude | Voltas | Velocidade media | Data | GP de |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1994 | Alemaña Michael Schumacher | Benetton-Ford | 1:46:01,693 h | 3,703 km | 83 | 173,925 km/h | 17 de abril | ‎ Pacífico |
| 1995 | Alemaña Michael Schumacher | Benetton-Renault | 1:48:49,972 h | 3,703 km | 83 | 169,443 km/h | 22 outubro |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q173185
* GeoNames: 8394026
* MusicBrainz: ID

 |
**San Martiño de Cornoces** é unha parroquia do concello de Amoeiro, na comarca de Ourense, provincia de Ourense. Segundo o IGE en 2011 tiña 253 habitantes, dos cales 137 eran homes e 116 mulleres, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 265 habitantes.

Patrimonio
----------

A igrexa de San Martiño de Cornoces foi consagrada no ano 1200, segundo unha inscrición na fachada sur. Foi construída sobre un primitivo poboado castrexo. Na fachada ten un tímpano historiado con figuras, probablemente de San Martiño. A porta sur é sinxela e estreita. Sobre a cornixa da nave principal e da ábsida hai canzorros simples. Sobre o testeiro da ábsida álzase unha cruz antefixa coa respresentación de Cristo crucificado. A espadana, barroca, ten dous arcos de medio punto.  

Xunto á igrexa está a casa reitoral, de planta rectangular e dúas alturas con muros de cachotaría de granito. O cemiterio esténdese arredor do templo. A igrexa aparece citada na novela *Os camiños da vida*, de Ramón Otero Pedrayo.

A capela de Santo Estevo ou capela das Candelas, antiga igrexa parroquial, é unha construción da Baixa Idade Media. O seu adro era o antigo camposanto. Ten planta rectangular con peche de cachotaría, e un pórtico con cuberta na entrada apoiada sobre dúas columnas de pedra de labra ruda. A porta é alintelada e a cuberta a tres augas, de tella curva e cunha cruz de pedra no cumio. Ten pequenas xanelas na fronte e nos laterais. No interior garda as figuras de Santo Estevo e das Candelas. Esta última, de pedra en estilo románico, está asentada nun camarín dunha peza co Neno Xesús no colo e coa lenda ERA CLII.

* Pazo de Cornoces

Galería de imaxes
-----------------

*Artigo principal**:* Galería de imaxes de Cornoces, Amoeiro.
* Portada occidental da igrexa de San Martiño de Cornoces.Portada occidental da igrexa de San Martiño de Cornoces.
* Pazo de Cornoces.Pazo de Cornoces.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Cornoces

| Lugares da parroquia de Cornoces no concello de Amoeiro (Ourense) |  |
| --- | --- |
| Bubeiras | Codeseda | Cornoces | Os Garabatos | Sabariz | Santa Baia |

### Parroquias de Amoeiro

| Galicia | Provincia de Ourense | Parroquias de Amoeiro |  |
| --- | --- |
| Abruciños (San Xoán) | Amoeiro (Santa María) | Bóveda de Amoeiro (San Paio) | Cornoces (San Martiño) | Fontefría (Santa Mariña) | Parada de Amoeiro (Santiago) | Rouzós (San Cibrao) | Trasalba (San Pedro) |

Notas
-----

1. 1 2  Decreto 332/1996, do 26 de xullo, polo que se aproba o nomenclátor correspondente ás entidades de poboación da Provincia de Orense.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugares de Amoeiro

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12386512
* código INE: 32002040000

 |
Coordenadas: 38°26′35.7″N 1°5′25.7″O﻿ / ﻿38.443250, -1.090472

Igrexa de Raspay
**Raspay** (en valenciano: *Raspai*), tamén coñecido como **El Carxe**, é unha pedanía do concello de Yecla, na Rexión de Murcia. Situada na fronteira coa provincia de Alacant, forma parte da rexión do Carche, de fala valenciana.

Historia
--------

O poboamento permanente da zona remóntase a 1855, cando Antonio Ibáñez (nado na cidade albaceteña de Almansa o 9 de marzo de 1829) encargouse da reitoría da pedanía e converteuse no primeiro cura desas tierras. En 1855, data da súa entrada en Yecla, como reitor de Raspay e, moi pronto, como ecónomo da Asunción, o Concello está gobernado polo avogado Fortunato Díaz e Maza de Liñaza (1815-92), progresista partidario do xeneral Espartero.

Xeografía
---------

Atópase situada na Serra das Pansas, un dos contrafortes da Serra do Carche. Dispón de varias paraxes de interese, entre os que destacan a Cova da Zurriera, a de Jaime El Barbudo e a Font de les Panses.

O núcleo está formado por dous barrios separados por un torrente. O barrio máis oriental é Enfront e o outro Darrere. Preto de Raspay está o núcleo deshabitado de Quitapellejos.

Demografía
----------

Raspay ten unha poboación de 126 habitantes, 60 homes e 66 mulleres (INE 2007).

**Variación demográfica de Raspay** (INE)| 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 147 | 145 | 135 | 134 | 135 | 129 | 128 | 126 | 119 |

Festividades
------------

As festas patronais de Raspay celébranse a finais de xuño na honra do Sagrado Corazón de Xesús e do Doce Corazón de María. Ademais, tamén celebran San Isidoro o día 20 de maio para non coincidir coas festas de Yecla.

Véxase tamén
------------

* Yecla

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q4896499
* código INE: 30043000300
* GEC: 0015491

 |
Coordenadas: 42°26′27.76″N 19°15′46.17″L﻿ / ﻿42.4410444, -19.2628250

**Podgorica** (en alfabeto cirílico serbio Подгорица; IPA [ˈpɔdgɔˌriʦa]) a antiga **Titograd** e, antes, **Ribnica**) é a capital de Montenegro e a cabeza do concello homónimo. A súa poboación atinxe 139.500 habitantes. Antes da separación de Serbia e Montenegro era unha simple capital xudicial do país. En galego-portugués é, ás veces, transcrita **Podgóritsa**.

Xeografía
---------

Atópase situada a 44 msnm. A cidade érguese na confluencia dos ríos Ribnica e Morača, que se unen entre a fértil chaira de Zeta e o val de Bjelopavlići. A súa situación converteuna en meta de asentamentos turísticos, pois está a uns 60 km das estacións de esquí invernais e a unha distancia semellante das localidades marítimas da costa do mar Adriático (88 km até Kotor). A distancia ao lago Scutari, o maior lago dos Balcáns, é aínda menor.

Toponimia
---------

No Medioevo respondía ao nome de Ribnica. No século XIV tomou o de Podgorica. Entre 1945 e 1992 foi renomeada como **Titograd**, é dicir "cidade de Tito", en honra do ditador comunista Tito. Podgorica significa "baixo o Gorica", por estar ao pé do outeiro Gorica. En 1992 por medio dun referendo restabeleceuse o nome anterior.

Historia
--------

Pazo do Concello.
Entre 1466 e 1878 formou parte do Imperio Otomán, e máis tarde do novo reino de Montenegro. Acabada a primeira guerra mundial, en 1918 reuniuse aquí a Grande Asemblea Nacional Serbia que votou a favor da unión das repúblicas de Serbia e Montenegro, creada o 29 de novembro dese mesmo ano. O 1 de decembro esta federación uniuse ao Reino dos Serbios, Croatas e Eslovenos, acabado de crear.

En 1941, durante a segunda guerra mundial, Podgorica foi ocupada polas tropas italianas do réxime fascista, que foron logo substituídas polo exército nazi alemán. Os bombardeos efectuados polas tropas aliadas en 1944, produciron graves estragos en toda a cidade, matando gran parte da poboación e destruíndo a maior porción do seu patrimonio arquitectónico e cultural, do que pouca cousa ficou. A cidade pasou a ser reconstruída desde 1945 e foi nomeada capital da nova república federal de Montenegro, posto que tradicionalmente ostentara a próxima cidade de Cetinje, e tamén mudou seu nome.

Patrimonio
----------

* Igrexa de san Xurxo (século X)
* Torre do Reloxo
* Ponte Vella
* Cidadela

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Podgorica*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q23564
* WorldCat
* VIAF: 127589542
* BNE: XX6073658
* BNF: 15704603q
* BRE: 3149406
* EBID: ID
* FAST: 1696062
* GEC: 0051703
* GeoNames: 3193044
* GND: 4120067-6
* LCCN: no93014419
* MusicBrainz: ID
* NKC: ge214599
* SUDOC: 184504872
* TGN: 7015411

 |
**Elbasan** é unha cidade do centro de Albania, xunto ó río Shkumbin a 33 quilómetros ó sueste de Tirana, é a capital do distrito e do condado homónimos, cunha poboación de arredor de 100.000 habitantes é a terceira cidade do país, despois da capital e de Durrës. O concello esténdese por unha superficie de 1290 km².

Historia
--------

Restos do Castelo de Elbasan
### Idade Antiga

No lugar onde se alza Elbasan os romanos construíron unha fortaleza que se acabou por converter nun importante centro comercial ata que as invasións eslavas do século VI deixaron a cidade abandonada.

### Idade Moderna

No século XV os otománs construíron unha fortificación militar no mesmo lugar, converténdose nun importante centro otomán en Albania. A fins do século XVII habitaban na cidade unhas dúas mil persoas.

Notas
-----

1. ↑  "Mapa - Elbasani (Bashkia Elbasan) - MAP[N]ALL.COM". *174.127.109.64* (en portugués). Consultado o 2022-09-03.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Elbasan Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Condado de Elbasan
* Imperio Otomán
* Tirana
* Durrës
* Gjirokastër

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q114257
* WorldCat
* VIAF: 136319943
* EBID: ID
* GEC: 0023704
* GeoNames: 783263
* GND: 4234621-6
* LCCN: no90013802
* MusicBrainz: ID
* NKC: ge1118901
* SUDOC: 167716026
* WOEID: 469713

 |