**Pablo Estenio Fajardo Mendoza** é un activista e avogado ecuatoriano.

Traxectoria
-----------

Nacido na cidade da Carmen (Manabí), Fajardo estudou secundaria en Shushufindi (Sucumbíos), polas noites. Xunto a outros amigos, maioritariamente campesiños e indíxenas fundou o Comité de Dereitos Humanos de Shushufindi, onde con tan só 16 anos, foi o seu presidente. Foi despedido do traballo na empresa palmicultora. Posteriormente traballou na empresa petroleira, lugar onde realizou diversas actividades. Grazas ao apoio dos sacerdotes capuchinos, de mozos, campesiños e indíxenas, puido estudar a Universidade Técnica Particular de Loja por correspondencia. No ano 2004 graduouse como avogado en Ecuador.

No ano 2005, foi designado como o avogado principal no xuízo que 48 indíxenas e campesiños, organizados na Unión de Afectados por Texaco, UDAPT, seguen en contra da petroleira Chevron, antes Texaco, a quen acusaron de contaminación na Amazonía ecuatoriana.

Fajardo e o seu equipo usaron como parte das probas, o estudo en saúde do médico investigador Miguel San Sebastián, quen realizou o informe Yanacuri. Con todo, dito estudo non se escapa da polémica. De acordo cunha análise publicada na edición de xullo de 2007 de *Medicina Ocupacional y Ambiental*, as conclusións ás que chega Miguel San Sebastián sobre os índices de cancro en San Carlos (provincia de Orellana) están viciadas. A análise sinala que o doutor San Sebastián parte dun cálculo equivocado sobre a poboación total; en realidade para os seus cálculos baséase no artificio de considerar o 50% da poboación total de San Carlos, o que deu como resultado que se sobreestimaran os índices de cancro na rexión.

Mediante un xuízo, en 2011 unha corte local en Sucumbídevos sentenciou a Chevron a pagar máis de 9.500 millóns de dólares polo dano ambiental, social e cultural causado na Amazonía ecuatoriana. A sentenza baseouse na abundante proba de dano ambiental existente na Amazonia, onde os mesmos expertos de Chevron, así o confirmaron. A sentenza que atopou a Chevron culpable e condenouna a pagar o custo de reparación, logo foi ratificada pola Corte provincial de Xustiza de Sucumbídevos A Corte Nacional de Ecuador e finalmente no último recurso legal en Ecuador, a Corte Constitucional ratificouna no ano 2018. Co que se consumou a vitoria definitiva da UDAPT en contra de Chevron nas Cortes de Ecuador. 

Chevron négase a cumprir coa orde xudicial, polo que o dano persiste até a actualidade. Hoxe a UDAPT traballa en alianza con outros colectivos de Ecuador e o mundo para atopar resposta ao dano existente.

Controversias
-------------

Con todo, Fajardo viuse involucrado en diversas controversias. 

O 4 de marzo de 2014, un xuíz federal dos Estados Unidos determinou que o avogado Steven Donziger e os seus asociados (entre eles Pablo Fajardo), falsificaron evidencias, subornaron e chantaxearon a xuíces, e confabularon co Goberno de Ecuador para conseguir a sentenza contra Chevron. O diario estadounidense *The Wall Street Journal*, nun editorial, cualificou á sentenza ecuatoriana e a actuación dos avogados demandantes como "a fraude legal do século." Ademais, un recente artigo do medio arxentino, *Gaceta Mercantil*, apuntou unha serie de accións que implican a Fajardo en actividades de fraude, suborno e corrupción.

Embargo a Chevron
-----------------

O 16 de outubro de 2012 de Conjuez Wilfrido Erazo, da Corte de Xustiza de Sucumbídevos emitiu a orde para embargar os bens que en Ecuador mantén Chevron Corporation, sexa directamente ou a través das súas subsidiarias. Con esta disposición os afectados amazónicos poderán dispor das compañías, accións e contas que mantén a compañía para cubrir o monto da sentenza que existe na súa contra. Esta sentenza á data é de aproximadamente 19.041'414.529,00 de dólares. Actualmente este caso atópase na Corte Constitucional de Ecuador. 

Chevron non admitiu a posesión de bens que poidan cubrir o monto da condena imposta e ratificada nos tribunais ecuatorianos, a pesar de que a existencia e manexo de bens e investimentos a través de subsidiarias e compañías afiliadas cara estes ten sido suficientemente comprobada directa ou indirectamente, segundo consta no Formulario K10 (requisito entregado para o exercicio fiscal ante a Comisión da Bolsa e Valores dos Estados Unidos) declarado pola propia Chevron Corporation.
O 31 de outubro dese mesmo ano, presentáronse accións de embargo na Arxentina a cargo do bufete de avogados Bruchou, Fernández Madero, Lombardi & Mitrani en Buenos Aires. O embargo foi disposto de acordo á Convención Interamericana sobre Cumprimento de Medidas Cautelares Ditadas no Estranxeiro. 
Baixo as normas do Tratado, o xuíz de Ecuador solicitou mediante exhorto a intervención da Xustiza Arxentina para o cumprimento das medidas de embargo xa dispostas.

Recoñecementos
--------------

No 2007, Fajardo recibiu o "Hero's award" da CNN (heroe da CNN, na categoría de "xente común e heroes extraordinarios") e en 2008 o Premio Goldman para o medio ambiente.

Notas
-----

1. ↑  "Pablo ha arrinconado a la gran petrolera del Amazonas", *elmundo.es*, 1 de xuño de 2008
2. ↑  "El falso "David de la Amazonia", implicado en fraude, soborno y corrupción". Consultado o 20 de setembro de 2019.
3. ↑  "Pablo Fajardo Wins CNN Hero Award" Arquivado 14 de decembro de 2007 en Wayback Machine. Reuters, 7 dic. 2007
4. ↑  Chris Kraul (13 de abril de 2008). "Amazon Activists win Goldman Environmental Prize". Los Angeles Times.
5. ↑  "Pablo Fajardo Mendoza & Luis Yanza" (en inglés). Consultado o 28 de marzo de 2019.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Campos petroleiros de Lago Agrio
* Crudo (documental)