recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
A música ***skiffle*** é un tipo de música folk influenciada por xéneros como o *jazz* e o *blues*. Utilizan instrumentos como guitarra acústica e banjo, aínda que utilizan tamén instrumentos improvisados ou caseros como peites, un kazoo, un folio, unha táboa de lavar, papeles etc. O *skiffle* e os *jug bands* están estreitamente relacionados.

Historia
--------

O *skiffle* empezou a facerse popular nos Estados Unidos a principios do século XX, comezando por Nova Orleáns. O dicionario inglés Oxford, sinala ao termo *rent party* (festas nas cales contratábase un grupo e logo pasábase un chapeu para que os asistentes axudasen a pagar o grupo a quen montaran a festa) como sinónimo de *skiffle*.

Ao principio, as bandas de *skiffle* eran chamadas *spasm bands*. Nos anos '20 e '30 tocábase un tipo de *skiffle* en Memphis e Louisville. As bases do *skiffle* sitúanse nos grupos de *jazz* dos '40 e '50.

A primeira vez que se usou o nome en gravacións, foi en 1925 por Jimmy O'Bryant and his Chicago Skifflers. En 1948 Dan Burley and His Skiffle Boys, banda liderada polo pianista e xornalista Burley, levou a Nova Orleáns ao baixista Pops Foster e aos guitarristas Brownie e Sticks McGhee.

O *skiffle* fíxose extremadamente popular no Reino Unido a finais dos '50. Lonnie Donegan deuse a coñecer internacionalmente coa canción "Rock Island Line". Outros grupos coñecidos do Reino Unido son The Gin Mill Skiffle Group e The Quarrymen, os que máis tarde se converterían en The Beatles, quen usaban un contrabaixo skiffle, que nada máis que era unha vara dunha vasoira prendido a unha caixa de té. (tea chest bass).

Mick Jagger foi membro de The Barber-Coyler Skyffle Band, pero asegura que realmente non lle gusta o *skiffle*. A popularidade da sinxela música *skiffle* abriu os ollos aos mozos británicos que se deron conta de que podían tocar música e ter éxitos de vendas. O resultado, anos máis tarde, foi a explosión musical chamada a Invasión Británica.

Notas
-----

1. ↑  J. Roberts, *The Beatles* (Lerner Publications, 2001), p. 13.
2. ↑  Cosac Naify Edições, ed. (2001). *The Beatles - Antologia*. p. 20. 8575030701, 9788575030707.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q606089
* EBID: ID
* JSTOR: skiffle
* LCCN: sh99012468

 |
Europa despois do Tratado de Aquisgrán
O **Tratado de Aquisgrán de 1748**, tamén chamado **Tratado de Aquisgrán** ou **Tratado de Aachen** ou de **Aix-La Chapelle** foi asinado en Aquisgrán o 18 de outubro de 1748, ao remate das negociacións que comezaron o 24 de abril do mesmo ano, e que puxo fin á Guerra de sucesión austríaca.

A guerra de sucesión de Austria
-------------------------------

A guerra de sucesión austríaca estivo motivada por unha complexa situación sucesoria: o emperador xermánico Carlos VI de Habsburgo, que non tiña fillos varóns, coa Pragmática Sanción de 1713 regulou a sucesión imperial en beneficio da súa filla María Teresa. A pesar da aprobación previa das potencias europeas, á morte de Carlos VI, o 19 de outubro de 1740, naceu un conflito europeo, desencadeado polos proxectos de anexión de Federico II de Prusia, Reino de España, o Reino de Sardeña e as aspiracións á coroa imperial do electorado de Baviera, Carlos VII e Augusto III de Saxonia; o conflito tamén implicou a Francia e as colonias españolas, atacadas por Gran Bretaña.

O tratado de paz
----------------

En base ao Tratado de Aquisgrán, que puxo fin ao conflito, confirmouse a Pragmática Sanción de 1713 e recoñeceuse a parella imperial formada por María Teresa e Francesco Stefano di Lorena. Francia devolveu os Países Baixos do Sur (é dicir, a actual Bélxica) a Austria e aceptou o restablecemento do *status quo* nos territorios de ultramar (intercambio de Madrás coa Fortaleza de Louisbourg; extensión por catro anos do asiento a favor da Gran Bretaña). O estado que obtivo maior vantaxe foi Prusia, que se anexionou definitivamente a rica rexión de Silesia, arrincada de Austria. O tratado tamén atribuía:

* o Ducado de Parma, Piacenza e Guastalla a Filipe de Parma, fillo de Filipe V de España e Isabel de Farnesio;
* os condados de Angera, Vigevano, Voghera e Bobbio, antigamente parte do Ducado de Milán, ao rei Carlo Emanuel III de Sardeña.

Notas
-----

1. ↑  "Tratado de Aquisgrán - EcuRed". *www.ecured.cu*. Consultado o 2022-04-30.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Tratato de Aquisgrán***  |

### Bibliografía

* Alatri, Paolo (1989). *L'Europa delle successioni, 1731-1748* (en italiano). Palermo: Sellerio. ISBN 9788838905414. OL 2269079M.

### Outros artigos

* Paz
* Guerra
* Guerra de sucesión española
* Guerra de sucesión austríaca
* Guerra de sucesión polaca
* Guerra da orella de Jenkins
* Guerra anglo-española
* Asiento
* Asiento de negros
* Compañía dos Mares do Sur
* Tratado de Worms

### Ligazóns externas

* *"Traité de paix entre le Roi, le Roi de la Grande Bretagne, et les Etats genéraux des Provinces-unies des Pays-Bas, conclu à Aix-la-Chapelle le 18 octobre 1748; avec les accessions du Roi Catholique de la Reine de Hongrie et de Bohême, impératrice, du Roi de Sardaigne, du Duc de Modène et de la République de Gênes"*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q156086
* WorldCat
* VIAF: 219967087
* BNF: 33705660q
* BRE: 1842361
* EBID: ID
* GEC: 0004610
* GND: 4538495-2
* LAC: 0067J0970
* LCCN: no90024158
* SUDOC: 027872955

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Son Gohanda.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa escritos xaponeses. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Son Gohanda** (孫 悟飯?) é un personaxe da serie anime e do manga *Dragon Ball*. É o avó adoptivo de Son Goku, e na súa xuventude foi o alumno número un do Mestre Mutenroi xunto a Gyūmaō. Son Goku, na súa honra, púxolle de nome ó seu primeiro fillo Son Gohanda.

*Son Gohanda* vese como un vello con bigote branco, viste unha camisa de estilo chinés de cor laranxa con círculos amarelos e mangas negras, ademais leva un chapeu de cor verde cunha esfera branca na punta. Cando volve á Terra grazas a Uranai Baba, emprega unha máscara de kitsune branca para non ser recoñecido.

Encontrou a Son Goku nunha cápsula espacial cando este chegou á Terra. Tratou de coidalo e educalo, pero ó comezo Goku era malvado, aínda así non abandonou, ata o día en que Goku caeu e golpeou a cachola. Dende ese intre cambioulle a actitude agresiva, e Son Gohanda converteuse no seu avó. Unha noite, e tras saír a lúa chea, Goku transformouse en *Ōzaru*, un xigantesco simio, e Son Gohanda morre. Na saga de *Uranai Baba*, Goku debe enfrontarse a el para que ela lle revele a localización da última das Bólas do Dragón. Ó final do anime *Dragon Ball* aparece cando Goku e Chichi van ó *Hakkero* para salvar o castelo de *Gyūmaō*. Son Gohanda axudaba a protexer ese recinto sagrado.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lista de personaxes de Dragon Ball
*Otelo e Desdémona*, inspirados no *Otelo* de Shakespeare
 *Romeo e Xulieta*, pintura de Ford Madox Brown
O **teatro isabelino** é o período do renacemento do teatro profesional secular en Inglaterra, que comeza coa apertura do primeiro teatro comercial, *The Theatre*, en Londres, e remata co primeiro incendio no teatro de Shakespeare, *The Globe*. 

Desta época son grandes nomes da dramaturxia inglesa, como o xa mencionado William Shakespeare, Christopher Marlowe, Thomas Kyd ou Ben Jonson. 

Gran parte deste tempo Isabel I reinou en Inglaterra. Foi unha época politicamente conflitiva, internamente con tensións entre anglicanos e católicos, con fortes censuras aos bardos do eisteddfod galés, externamente co desenvolvemento da guerra anglo-española coa dinastía filipina, e socialmente influenciada polo humanismo europeo. 

Asóciase tradicionalmente coa figura de William Shakespeare (1564 - 1616). Outros autores destacados foron Francis Beaumont, Thomas Kyd e Christopher Marlowe.

Características
---------------

Os autores ingleses interesáronse pola produción de Italia e a través dela accederon á cultura clásica, que dinamizou o teatro recuperando os modelos grecolatinos de traxedia e comedia e achegando novas temáticas ás obras da época, con regusto mitolóxico.

A innovación inglesa foi darlle máis realismo aos personaxes, o que os achegou ao pobo, xa que o teatro era un espectáculo de masas e interclasista.

Tratábase dun teatro aberto e autoirónico. Os actores tiñan que falar "entre liñas" como público, dándolle a volta ao personaxe que interpretaban e creando unha distancia irónica que se utilizará despois no teatro de Bertolt Brecht. Os dramaturgos isabelinos crearon o concepto de "teatro dentro do teatro", como se aprecia na obra *Hamlet*, en que o personaxe principal contrata actores para volver a representar o asasinato do seu país diante do presunto asasino que acaba confesando a súa culpa. Foi un recurso paralelo ao da "novela dentro da novela" que aparece no *Quixote* e precursor do "cine dentro do cine" e do "teatro dentro do cine".

O éxito do teatro isabelino débese ao número de obras representadas e ás relacións sociais establecidas durante as funcións, onde o texto teatral primaba sobre o vestiario ou o decorado.

Notas
-----

1. ↑  Pollen, John Hungerford (1908). *Unpublished Documents Relating to the English Martyrs* (en inglés). Privately printed for the Society by J. Whitehead & Son, Leeds.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Teatro isabelino Modificar a ligazón no Wikidata*** |

* Época isabelina

### Ligazóns externas

* Replicación de ligazóns pola Universidade de Turín Arquivado 12 de agosto de 2011 en Wayback Machine. Arquivado
* Teatro isabelino Arquivado na Enciclopedia GER.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1134718
* BNCF: 29695
* NKC: ph499664

 |
**Tec-Mec**|  |
| Nome completo | Italia Studio Tecnica Meccanica |
| Bandeira | Italia Italia |
| Baseada en | Italia |
| Tempadas en activo | 1 1959 |
| Número de pilotos |  |
| Debut | Gran Premio dos Estados Unidos de 1959 |
| Carreiras | 1 |
| Campionatos de Construtores | 0 |
| Campionatos de Pilotos | 0 |
| Vitorias | 0 |
| Pole positions | 0 |
| Voltas Rápidas | 0 |
| Puntos totais | 0 |
| Derradeiro GP | Gran Premio dos Estados Unidos de 1959 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Fórmula 1*** |

**Tec-Mec** (nome completo **Studio Tecnica Meccanica**) foi un construtor italiano de Fórmula 1. Fundada polo ex-deseñador de Maserati Valerio Colotti en 1958, participaron nun só Gran Premio, e non anotaronr ningún punto do Campionato do Mundo.

Tec-Mec utilizou unha versión mellorada, alixeirada do Maserati 250F, denominado F415. O coche foi actualizado polo deseñador do 250F, Colotti, e financiado por Lloyd Casner de Camoradi Internacional. O equipo fixo a súa única saída no Gran Premio dos Estados Unidos de 1959, pero o coche, pilotadodo por Fritz d'Orey durou seis voltas antes de retirarse.

Colotti vendeu o estudio de deseño a finais de ano, e a compañía continuou producindo coches para a serie Fórmula Júnior.

### Resultados completos na Fórmula Un

(Lenda) As carreiras en letra grosa indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

| Ano | Chasis | Motor | Pneu. | Piloto | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | Puntos | Pos |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1959 | Tec-Mec F415 | Maserati L6 | **D** |  | MON | 500 | NED | FRA | RU | ALE | POR | ITA | USA | 0 | - |
| Fritz d'Orey |  |  |  |  |  |  |  |  | Ret |

Notas
-----

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Tec-Mec*** |

### Ligazóns externas

* Profile at Grand Prix Encyclopaedia
* Results from Formula1.com
A música **Techno** (ou *tecno*) é un estilo de música electrónica bailábel, creado a mediados dos anos 80 na cidade estadounidense de Detroit. Houbo influencias tanto desde o Electro como desde a música House.

Caracterízase por un ritmo monótono, pero bailábel, en 4/4, e a consecuente utilización de instrumentos electrónicos, como sintetizadores e samplers. A diferenza dos estilos do Electro Pop, o Techno non utiliza a estrutura dunha *canción*, senón que está estruturado de maneira repetitiva, para maximizar o efecto bailábel da música.

Cómpre sinalar que "techno" é tamén usado a miúdo de forma menos rigurosa para referirse á música electrónica ou á música electrónica de baile en xeral.

Historia
--------

Precursores importantes do son Techno foron os músicos alemáns do grupo Kraftwerk, que desde mediados dos setenta crearon mesturas entre o pop e a música electrónica, pero tamén temas moi monótonos e bailábeis como *Heimcomputer* (1981). O estilo de Kraftwerk foi copiado nos Estados Unidos por músicos como Afrika Bambaataa, dándolle a este estilo o nome de Electro.

A principios dos anos 80, algúns músicos da cidade estadounidense de Detroit, os pioneiros Derrick May, Kevin Saunderson e Juan Atkins, mesturaron a música electro coa música house, creando unha variante propia da música electrónica bailábel, que se caracterizaba por un son moito máis sintético que o house, pero os ritmos de funk que caracterizaban o electro foron substituídos por un ritmo simple en 4/4.

A finais dos anos 80, este estilo comezou a facerse popular tamén en Europa, que se convertería a partir destes anos no centro da movida. Mentres que en Alemaña se inventou o Trance, un estilo máis melodioso e tranquilo, nos Países Baixos desenvolvéronse o Techno Hardcore e o Gabba, formas moito máis rápidas e agresivas.

Desde principios dos anos 90, o Techno volveuse moi exitoso en practicamente todo o mundo e xerou unha subcultura propia, caracterizada polas fiestas rave -festas multitudinarias que adoitan durar dúas ou tres noites seguidas- , un estilo de moda propio, e polo menos nos principios, unha forma de pensar liberal que tiña como meta a paz e a tolerancia no mundo. A cara negativa foi a proliferación de drogas euforizantes como o éxtase e o Speed.

Subxéneros
----------

* Dub Techno
* Electro tek
* Hardtek
* Industrial Techno
* Minimal Techno
* Techstep
* Techno Hardcore
* Goa

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q170611
* BNCF: 46226
* BNF: 12525027z
* EBID: ID
* GND: 4373273-2
* JSTOR: techno
* LCCN: sh98001102
* NKC: ph224479

 |
|  |
| --- |
| **Unión Europea** |
| 
Este artigo forma parte da serie:
**Política e gobernoda Unión Europea** |
| 

---

 |
| Tratados |
| Bruxelas ·  Roma ·  Maastricht · Acta Única Europea  Ámsterdan ·  Niza ·  Lisboa |
| Institucións |
| **Comisión**
Presidente da Comisión Europea

---

 |
| **Parlamento**
Presidente do Parlamento Europeo

---

 |
| **Consello**
Presidente do Consello da Unión Europea

---

 |
| **Outras**
Tribunal de Xustiza da Unión Europea Banco Central Europeo ·  Consello Europeo  |
| **Outros** |
| Membros ·  Alongamento ·  Lei ·  EuroRelacións internacionais ·  Corpos ·  Axencias |
|  |

O **Tratado de Ámsterdan** é un tratado básico da lexislación da Unión Europea, que estivo vixente a partir de 1999.

Foi aprobado polo Consello da Unión Europea de Ámsterdan os días 16 e 17 de xuño de 1997 e asinado o 2 de outubro de 1997 polos ministros de Asuntos Exteriores dos daquela quince estados membros da Unión Europea. O seu propósito era revisar o Tratado de Maastricht. Entrou en vigor o 1 de maio de 1999 tras ter sido ratificado por todos os Estados membros.

O Tratado xiraba en torno a varios aspectos fundamentais: emprego, libre circulación de cidadáns, xustiza, política exterior e de seguridade común, e reforma institucional para afrontar o ingreso de novos membros. Estes asuntos quedaran pendentes en Maastricht.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Texto completo en español e en portugués.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q193739
* EBID: ID
* GEC: 0245059
* GND: 4486970-8
* MAG: 2776627592

 |
A **teoría do calórico** foi un modelo co cal se explicou, durante un tempo bastante prolongado, as características e comportamentos físicos da calor. A teoría explica a calor como un fluído hipotético sen peso, o **calórico**, que impregnaría a materia e sería responsable da súa calor.

Para Lavoisier, as moléculas de todos os corpos da natureza están nun estado de equilibrio, entre a atracción que tende a aproximalas, e a acción do calórico, que tende a separalas. Segundo a súa maior ou menor cantidade de calórico, os corpos son gas, líquido ou sólido.

O calórico difúndese entre os corpos, pasando dun a outro por contacto, incluso entre os seres vivos. As queimaduras producidas por conxelación explicábanse porque o calórico causaría os mesmos danos na pel, tanto ao entrar no corpo como ao saír.

O calórico sería visible no lume, que estaría formado na súa maior parte por dito calórico desprendéndose dos corpos. As distintas substancias presentarían distintas solubilidades para o calórico, o que explicaría a súa distinta calor específica.

A teoría do calórico foi amplamente aceptada, xa que incluso explicaba os experimentos de Joule sobre a equivalencia entre calor e enerxía, interpretando que ao fregar un corpo, romperían as vesículas microscópicas que conteñen o calórico, liberando calor. Mais a teoría foi perdendo adeptos, ao non poder explicar diversos problemas, como a masa nula do calórico, polo que foi abandonada a mediados do século XIX.

Actualmente a calor é considerada como enerxía en tránsito, que cumpre as leis da termodinámica.

Notas
-----

1. ↑  *Tratado Elemental de Química.1789*

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Calor.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q845261
* EBID: ID
* MAG: 190362976

 |
Antes do comezo do teatro independente en Galicia, durante os anos de 1950 e o primeiro lustro da década de 1960, os espectadores de teatro en Galiza contaban con dúas opcións perfectamente compatíbeis, as cales consistían en asistir ás representacións das compañías de repertorio chegadas desde Madrid ou en ir ás postas en escena dos grupos de **Teatro de Cámara**. Isto era debido a que os grupos desde tipo de dramática, dado o seu carácter elitista e a súa ausencia de reivindicación social, non supoñían ningún tipo de perigo para o réxime ditatorial do xeneral Francisco Franco, polo que non só non eran prohibidos senón que incluso contaban un certo fomento por parte das institucións públicas. A isto habería que engadirlle a cuestión lingüística, posto as obras que poñían sobre o taboado estaban escritas en lingua española.

De todos os xeitos, o valor do Teatro de Cámara para a dramática galega non pode ser nunca negado. Alén de ofrecerlle ao espectador galego un tipo de dramática diferente, valeu este tipo de teatro de resorte e/ou período formativo para moitas das personalidades da escena galega. As orixes teatrais de nomes como Agustín Magán, Euloxio R. Ruibal ou Dorotea Bárcena residen precisamente no Teatro de Cámara.

Dos moitos grupos de cámara que coñeceu Galiza, destacan (entre outros) o compostelán Ditea e os vigueses Teatro Popular (de Maximino Queizán) e Esperpento (de Xulio Lago e Dorotea Bárcena) ou o ourensán Valle Inclán.
Bandeira nacional da India
O monte Kriváň, símbolo non oficial de Eslovaquia
Un **símbolo nacional** é un símbolo dunha entidade que se considera e se manifesta ante o mundo como unha comunidade nacional: estados soberanos mais tamén nacións e países en estado de dependencia colonial ou doutro tipo, integración federal ou mesmo comunidades etnoculturais consideradas "nacionalidade" aínda que non teñan autonomía política.

Os símbolos nacionais pretenden unir o pobo creando representacións visuais, verbais ou icónicas do pobo, dos valores, dos obxectivos ou da historia nacionais. Estes símbolos adoitan reunirse como parte de celebracións de patriotismo ou nacionalismo e están deseñados para ser inclusivos e representativos de todas as persoas da comunidade nacional.

Símbolos nacionais oficiais
---------------------------

Os símbolos oficiais máis habituais son:

* A bandeira ou o estandarte
* O escudo do país ou da dinastía reinante
* O selo do país ou da dinastía reinante
* O Xefe de Estado, sobre todo nas monarquías
* O lema
* As cores nacionais
* O himno nacional; xunto a este adoitan recoñecerse os valores como símbolo nacional de cancións moi populares

Símbolos non oficiais
---------------------

En moitos sentidos, os lugares coñecidos dun país tamén poden verse como símbolos nacionais, así como os artigos tradicionais de artesanía, os traxes populares, os monumentos naturais, as epopeas e os mitos nacionais, así como símbolos utilizados polas seleccións deportivas nacionais e os seus seareiros.

Notas
-----

1. ↑  "England's National Symbols". england.org.za. Arquivado dende o orixinal o 24 de outubro de 2012. Consultado o 18 de setembro de 2012. National symbols are defined as the symbols or icons of a national community (such as England), used to represent that community in a way that unites its people.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1128637
* NKC: ph136798

 |
Portada das *Sete Partidas*. Exemplar de 1555, glosado por Gregorio López
As ***Sete Partidas*** (ou simplemente ***Partidas***) son un corpo normativo redactado en lingua castelá, durante o reinado de Afonso X (1252-1284), co obxecto de conseguir unha certa uniformidade xurídica do Reino. O seu nome orixinal era *Libro das Leis* e, cara ao século XIV recibiu a súa actual denominación, polas seccións en que está dividida.

Segundo a teoría tradicional, compartida por Francisco Martínez Mariña e Antonio Solalinde, as *Sete Partidas* foron redactadas por unha comisión de xuristas (ou pola chancelaría real), e a intervención do rei Afonso X limitouse a indicar a finalidade do texto e as materias a tratar, ademais de encargarse de revisar e emendar persoalmente o traballo da comisión. Integrarían esta comisión: o Mestre Jacobo, o das leis; Juan Afonso, un notario leonés; o Mestre Roldán; e Fernando Martínez de Zamora (un dos primeiros xuristas casteláns).

Fontes
------

As *Sete Partidas* caracterízanse por ser un texto de dereito común (baseado no dereito romano xustiniano, canónico e feudal).

Diversas foron as súas fontes, entre as principais, atópase o *Corpus Iuris Civilis*; as obras de glosadores e de comentaristas (romanistas), como Acursio e Azzo; textos de dereito canónico como as Decretais de Gregorio IX e a obra de san Raimundo de Peñafort; e algúns foros e costumes casteláns.

Ás anteriores engadíronse obras filosóficas de Aristóteles, Séneca e Boecio; a Biblia e textos da Patrística; obras de Isidoro de Sevilla e Tomé de Aquino; o *Libri Feudorum* (compilación de dereito feudal lombardo); os *Roles D´Olerons* (colección de dereito mercantil); a *Doctrinal dos xuízos* e as *Flores do Dereito* do Mestre Jacobo, o das Leis; e a *Margarita dos pleytos* de Fernando Martínez de Zamora.

Estrutura e contido
-------------------

*Código das Sete Partidas*, en "Os Códigos Españois Concordados e Anotados" (1872)
As Partidas abarcan todo o saber xurídico da época dentro dunha visión unitaria, por iso se considera unha *summa de dereito*. Trata, entre outras materias, de dereito constitucional, civil, mercantil, penal e procesual, tanto civil como penal.

Véxase tamén
------------

* Fuero Juzgo.
* Fuero Real.

### Ligazóns externas

* *Las Siete Partidas del Rey Don Alfonso X El Sabio*, edición de 1807. Tomo IArquivado 10 de agosto de 2007 en Wayback Machine. IIArquivado 10 de agosto de 2007 en Wayback Machine. e IIIArquivado 12 de agosto de 2013 en Wayback Machine. (edición facsimilar en PDF).
* Monografía sobre As Sete Partidas de Alfonso X o Sabio (en inglés)
* *Obras lexislativas de Alfonso X, o Sabio* (en inglés)
* *De nuevo sobre la fecha del Setenario* (en PDF)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q168021
* WorldCat
* VIAF: 293082871
* BIBSYS: 90723158
* BNCHL: 000581625
* BNE: XX3563127
* BNF: 12267955g
* CANTIC: a16472172
* GEC: 0062652
* GND: 4236883-2
* LCCN: n83121262
* SUDOC: 031469531

 |
Diferentes formas dun *tubo de ensaio*:   
**A**: forma común;   
**B**: para precipitacións, na centrifugadora;   
**C**: graduado.
Un **tubo de ensaio** consiste nun pequeno tubo de vidro (frecuentemente pyrex) ou de plástico (frecuentemente polipropileno), cun extremo aberto (que pode ter unha tapa ou un tapón) e o outro pechado e arredondado, que se utiliza nos laboratorios para conter pequenas mostras líquidas e para realizar reaccións a pequena escala, entre outras cousas.

Metodoloxía de uso para quentar mostras
---------------------------------------

Para quentar durante intervalos curtos de tempo á chama directa pode sosterse o tubo coa man, suxeitándoo pola parte superior. Se se desexa expoñer máis intensamente á calor é necesaria a utilización de pinzas. En ambos os casos debe terse a precaución de non apuntar coa boca do tubo cara a algunha persoa (para evitar proxeccións da mostra). Os tubos de ensaio non se deben encher máis alá do primeiro terzo.

Simbolismo cultural
-------------------

Os tubos de ensaio foron utilizados nos procedementos químicos e biolóxicos e, xunto cos matraces de Erlenmeyer, as probetas e os vasos de precipitados, vense xeralmente como símbolos da ciencia e da experimentación científica.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Tubo de ensaio*** |

### Outros artigos

* Laboratorio químico.
* Probeta.

### Ligazóns externas

* Imaxes de tubos de ensaio de polipropileno Arquivado 26 de abril de 2012 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q88399897
* AAT: 300237664
* GEC: 0215962
* MAG: 170053440

 |
Unha **síncope**, **esvaemento** ou **desmaio** é a perda da consciencia dende o punto de vista médico, normalmente por unha baixada repentina da tensión sanguínea. As súas causas poden ser tanto fisiolóxicas (por choque anafiláctico nunha alerxia, por exemplo) como somáticas (impresión forte ou trauma). A urxencia no seu tratamento non se debe orientar só á perda de coñecemento en si mesma (pois en realidade é un mecanismo de defensa corporal para diminuír as funcións vitais), senón tamén á causa que provocou o esvaemento.

Síncope vaso-vagal
------------------

O sincope vaso-vagal prodúcese nalgúns individuos cando sofren un grande impacto emocional. Este impacto produce a activación de áreas encefálicas relacionadas coa conduta. Viuse grande actividade por exemplo da cortiza parietal. Tras a activación destas áreas (índa non está totalmente claro que áreas están ligadas ao síncope vasovagal), prodúcese unha gran descarga parasimpática. O parasimpático libera nas súas terminacións acetilcolina. As terminacións cardíacas causarán acusada bradicardia e hipotensión. Un nivel de presión arterial baixo ocasiona a diminución do fluxo sanguíneo cerebral. Isto provoca un desmaio.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Síncope Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q180007
* AAT: 300265768
* BNCF: 34820
* BNF: 121658933
* EBID: ID
* GEC: 0210973
* GND: 4253925-0
* JSTOR: syncope
* LCCN: sh85131622

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* DiseasesDB: 27303
* eMedicine: 811669
* HPO: HP:0001279
* ICD-9: 780.2
* ICD-10: R55
* MedlinePlus: 003092
* MeSH: D013575
* MeSH: C10.597.606.358.800.600
* NCIt: C35053
* UMLS: C0039070

 |
**Antonio de la Torre Muñoz**, nado en Marín o 4 de xullo de 1939 e finado na mesma vila o 18 de setembro de 2017, foi un futbolista galego, que xogaba como centrocampista, coñecido como **Tucho de la Torre**.

Traxectoria
-----------

Comezou a xogar na categoría infantil no campo da Escola Naval Militar de Marín. Con 13 anos emigrou coa súa familia a Venezuela, onde xogou nos equipos Colonia Canaria e Banco Obrero. Nesa etapa foi disputou un torneo en Haití. Na súa mocidade practicou tamén boxeo, natación e esgrima.

Con 17 anos regresou a Galicia, e na campaña 1957-58 fichou polo Celta de Vigo, se ben foi cedido ao Racing de Ferrol. Na tempada seguinte debutou co equipo vigués, se ben descenderon a segunda división. Na tempada 1959-60 o equipo rematou segundo na liga regular, e antes dos partidos da promoción de ascenso anunciouse o seu traspaso ao Sevilla FC xunto con Juan Manuel, por un pago dun millón e medio de pesetas polos dous xogadores. Xogou en primeira división co Sevilla e logo pasou ao equipo filial. Despois fichou polo Real Zaragoza, Deportivo da Coruña, CD Badajoz e Cádiz CF.

Retirada e recoñecemento
------------------------

Despois de deixar o fútbol dedicouse á hostalaría. En 1970 abriu na súa vila natal a cafetería Xeitosa, na que traballou até a súa xubilación en febreiro de 2006. En 2015 o concello de Marín concedeulle un dos seus premios aos mellores deportistas locais en recoñecemento á súa traxectoria e ao seu apoio ao deporte base. Desde este ano a Escola de Fútbol Vila de Marín organiza un torneo de fútbol-8 prebenxamín e benxamín que leva o seu nome.

Equipos
-------

* Racing de Ferrol (1957-58; 2ª División; cedido polo Celta)
* Celta de Vigo (1958-60)
* Sevilla FC (1960-61; primeira división)
* Sevilla Atlético (1961-62; 3ª división)
* Real Zaragoza (1962-63; 1ª división)
* Deportivo da Coruña (1963-64; 2ª división)
* Racing de Ferrol (1964-65; 3ª división)
* CD Badajoz (1965-66; 2ª división)
* Cádiz CF (1966-70; 2ª e 3ª división)

Notas
-----

1. ↑  "Loito no deporte marinense polo falecemento do ex-futbolista Tucho de la Torre", artigo en *Pontevedra Viva*, 19 de setembro de 2017.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Tucho de la Torre, ficha en *Yo jugué en el Celta* *(en castelán)*.
* Tucho de la Torre, ficha en *BDFútbol* *(en castelán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q27078125
* BDFutbol: 8099
* Transfermarkt: 347310

 |
***Suicide*** é o álbum de estudio da banda estadounidense de protopunk Suicide, publicado en decembro de 1977 a través do selo Red Star Records. O disco foi producido por Craig Leon e Marty Thau e gravado en catro días nos Ultima Sound Studios en Nova York. O álbum conta coa electrónica minimalista de Martin Rev e ritmos duros e repetitivos combinados coas voces de Alan Vega inspiradas no rock and roll e representacións da vida urbana.

Tras o seu lanzamento inicial *Suicide* foi recibido positivamente pola prensa británica, pero tivo críticas dispares nos Estados Unidos, onde non chegou a entrar nas listas. Porén, ao pouco tempo o disco sería considerado como un fito na música electrónico e no rock. En 2013 Pitchfork nomeouno un dos mellores álbums dos anos 70 e *Rolling Stone* colocouno no númer 441 da súa lista dos 500 mellores álbums de todos os tempos. O disco aparece no libro *1001 Albums You Must Hear Before You Die*. O álbum tamén influenciou a artistas de varios xéneros como Bruce Springsteen, The Fleshtones, Spacemen 3, e Peaches.

Listaxe de cancións
-------------------

Tódolos temas escritos e compostos por Alan Vega e Martin Rev. 

| Cara A |
| --- |
| N.º | Título | Duración |
| 1. | "Ghost Rider"   | 2:34 |
| 2. | "Rocket U.S.A."   | 4:16 |
| 3. | "Cheree"   | 3:42 |
| 4. | "Johnny"   | 2:11 |
| 5. | "Girl"   | 4:05 |

| Cara A |
| --- |
| N.º | Título | Duración |
| 1. | "Frankie Teardrop"   | 10:26 |
| 2. | "Che"   | 4:53 |

Notas
-----

1. ↑  Stone, Rolling; Stone, Rolling (2012-05-31). "500 Greatest Albums of All Time". *Rolling Stone* (en inglés). Consultado o 2020-01-20.
2. ↑  Robert Dimery; Michael Lydon (23 March 2010). *1001 Albums You Must Hear Before You Die: Revised and Updated Edition*. Universe. p. 58. ISBN 978-0-7893-2074-2
3. ↑  *Conflict*, número 48, verán de 1988

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q574758
* AllMusic: mw0000690243
* Discogs: 22168
* MusicBrainz: ID

 |
**Timation** foi unha serie de dous satélites do Laboratorio de Investigación Naval dos Estados Unidos.

Características
---------------

O programa Timation (contracción de *Time/Navigation*) comezou en 1964, culminando co lanzamento de Timation 1 en 1967 e Timation 2 en 1969. O obxectivo era demostrar que se podían usar satélites emitindo sinais e con reloxos de alta precisión a bordo como método de navegación na superficie terrestre. Os dous satélites foron lanzados con éxito e axudaron na creación do que máis tarde sería coñecido como GPS.

Historial de lanzamentos
------------------------

| Misión | Data de lanzamento | Foguete lanzador | Notas |
| --- | --- | --- | --- |
| Timation 1 | 31 de maio de 1967 | Thor Agena D | Éxito |
| Timation 2 | 31 de setembro de 1969 | Thor Agena D | Éxito |

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6  Mark Wade (2022). "Timation" (en inglés). Consultado o 13 de febreiro de 2022.
2. 1 2 3 4 5 6  Gunter Dirk Krebs (2022). Gunter's Space Page, ed. "Timation 1, 2" (en inglés). Consultado o 13 de febreiro de 2022.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Thor Agena D

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q591183
* MAG: 2777183427

 |
***Time Out of Mind*** é o trixésimo álbum de estudio do músico estadounidense Bob Dylan, publicado o 30 de setembro de 1997 a través do selo Columbia Records. Foi o seu primeiro disco de estudio dobre (en vinilo) dende *Self Portrait*, editado en 1970. O disco tamén foi lanzado como un único CD.

Para moitos fans e críticos, o álbum marcou o regreso artístico de Dylan despois de que pareceu unha loita coa súa identidade musical ao longo dos anos 80; non editara ningún material orixinal en sete anos, dende o *Under the Red Sky* de 1990. *Time Out of Mind* é aclamado como un dos mellores álbums de Dylan, e gañou tres premios Grammy, incluído o de álbum do ano, en 1998. Tamén ocupou o posto número 410 na lista da *Rolling Stone* dos 500 mellores álbums de todos os tempos en 2012.

O álbum ten un son atmosférico grazas ao traballo innovador do produtor Daniel Lanois, que colocou os micrófonos coidadosamente e realizou unha estratéxica mestura detallada por Dylan nas súas memorias, *Chronicles: Volume One*. Aínda que Dylan falou positivamente do estilo de produción de Lanois, non quedou satisfeito co son de *Time Out of Mind*.

Listaxe de cancións
-------------------

Tódolos temas escritos e compostos por Bob Dylan. 

| N.º | Título | Duración |
| --- | --- | --- |
| 1. | "Love Sick"   | 5:21 |
| 2. | "Dirt Road Blues"   | 3:36 |
| 3. | "Standing in the Doorway"   | 7:43 |
| 4. | "Million Miles"   | 5:52 |
| 5. | "Tryin' to Get to Heaven"   | 5:21 |
| 6. | "'Til I Fell in Love with You"   | 5:17 |
| 7. | "Not Dark Yet"   | 6:29 |
| 8. | "Cold Irons Bound"   | 7:15 |
| 9. | "Make You Feel My Love"   | 3:32 |
| 10. | "Can't Wait"   | 5:47 |
| 11. | "Highlands"   | 16:31 |
| 72:50 |

Notas
-----

1. ↑  Stone, Rolling; Stone, Rolling (2012-05-31). "500 Greatest Albums of All Time". *Rolling Stone* (en inglés). Consultado o 2020-02-16.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q657325
* AllMusic: mw0000026150
* Discogs: 28277
* EBID: ID
* MusicBrainz: ID

 |
Sección transversal a través do pulso e dedos. O nervio mediano é o punto amarelo cerca do centro. Non se indica o túnel carpiano, pero pódese observar a estrutura circular que rodea ao nervio.
O **signo de Phalen** é unha proba clínica, diagnóstica da síndrome do túnel carpiano, descuberta polo ortopedista estadounidense George S. Phalen.

Técnica
-------

Solicítase ao paciente que realice unha flexión forzada do pulso afecto durante aproximadamente 60 segundos. A medida que o pulso se flexiona, o flexor común profundo dos dedos contráese en dirección proximal, arrastrando os lumbricais consigo. Nalgúns individuos, os lumbricais poden ser "arrastrados" cara ao túnel carpiano, aumentando así a presión no devandito nivel debido ao efecto masa provocado. Así, a manobra de Phalen pode provocar un pinzamiento\* do nervio mediano entre o bordo do ligamento transverso do carpo e o bordo distal do radio. Ao comprimi-lo nervio, provócanse os síntomas característicos do túnel carpiano (como sensación de ardor, formigueo ou adormecemento dos dedos polgar, índice e anular). A provocación de devanditos síntomas mediante esta manobra é moi suxestiva de que o doente padeza unha síndrome do túnel carpiano.

Que o Phalen sexa negativo non descarta o diagnóstico, xa que non en tódolos individuos afectados se producirá o efecto masa descrito.

Fiabilidade
-----------

En estudos de fiabilidade diagnóstica, a sensibilidade do signo de Phalen varía entre un 51 e un 91%, mentres que a súa especificidade varía entre un 33 e un 88%.

Phalen inverso
--------------

A manobra de Phalen inversa realízase solicitándolle ao doente unha extensión forzada dos pulsos, habitualmente xuntando as palmas en "actitude orante". É positiva cando os síntomas descritos previamente aparecen no primeiros trinta segundos do test.

Notas
-----

1. ↑  Sawaya RA, Sakr C (abril de 2009). "When is the Phalen's test of diagnostic value: an electrophysiologic analysis?" **26** (2): 132–3. PMID 19279501. doi:10.1097/WNP.0b013e31819d8046.
2. ↑  Urbano, F. (2000). Tinel's sign and Phalen's maneuver: Physical signs of carpal tunnel syndrome. *Hospital Physician*, Jul, 39-44. (Retrieved 19:15:10 UTC Monday, December 15, 2008 Arquivado 20 de setembro de 2018 en Wayback Machine.
3. ↑  Werner R, Bir C, Armstrong T (1994). "Reverse Phalen's maneuver as an aid in diagnosing carpal tunnel syndrome" **75** (7): 783–6. PMID 8024425. doi:10.1016/0003-9993(94)90010-8.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q778868
* MAG: 2779646989

 |
**Shipping News** é unha banda estadounidense de post-rock/post-hardcore procedente de Louisville, Kentucky. O grupo formouse no outono de 1996 cando Jason Noble e Jeff Mueller, que estaban en Rodan, colaboraron para crear música para o programa *This American Life* da National Public Radio. Kyle Crabtree foi posteriormente recrutado como batería para completar a formación orixinal. En 2014 Todd Cook, antigo membro de Parlour, The For Carnation, e da reunida Slint, foi recrutado como baixista.

Shipping News apareceu na serie de DVDs *Burn to Shine*, producida polo batería de Fugazi Brendan Canty e o cineasta Christoph Green. Foi filmado en novembro de 2005 e estreado en maio de 2010. O DVD editouse a finais dese ano. O baixista de Shipping News, Todd Cook, tamén aparece coa súa outra banda, Dead Child.

Shipping News colle o seu nome da novela de 1993 *The Shipping News*, de E. Annie Proulx.

En 2009 a Noble diagnosticáronlle un sarcoma sinovial, morrendo en 2012 aos 40 anos de idade.

Discografía
-----------

### Álbums

| Álbum | Ano | Selo |
| --- | --- | --- |
| *Save Everything* | 1997 | Quarterstick Records |
| *Metroschifter and Shipping News* | 1998 | Initial Records |
| *Very Soon, and in Pleasant Company* | 2001 | Quarterstick Records |
| *Flies the Fields* | 2005 | Quarterstick Records |
| *One Less Heartless To Fear* | 2010 | Ruminance, Noise Pollution Records |

Notas
-----

1. ↑  "Shipping News". *Discogs* (en inglés). Consultado o 2019-11-23.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3482325
* WorldCat
* VIAF: 150459789
* AllMusic: mn0000751467
* Discogs: 103200
* ISNI: 0000 0001 0109 1491
* LCCN: no2005107643
* MusicBrainz: ID
* Songkick: 86106

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Soro.

|  |  |
| --- | --- |
| Aviso médicoAviso médico | **Advertencia: A Wikipedia non dá consellos médicos.***Se cre que pode requirir tratamento, por favor, consúltello ao médico.* |

Soro fisiolóxico para infusión intravenosa.
O **soro fisiolóxico** é unha solución acuosa de electrólitos e, ás veces, outras substancias como, por exemplo, glicosa.

O cualificativo de fisiolóxico débese a que está formado por substancias compatíbeis cos organismos vivos, e ás súas características de osmoticidade, pH e forza iónica.

É unha fonte de carbono e enerxía para o organismo, e para a síntese dalgúns polisacáridos.

Emprégase como substituto, en certo modo, do sangue, cando diminúe drasticamente a volemia, e como vía de aplicación de diversas substancias por vía parenteral.

Tamén está indicado na curación de perforacións da pel, en vómitos constantes (por vía oral) e para resolver as obstrucións nasais, especialmente en nenos pequenos (bebés).

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Soro sanguíneo
* Plasma sanguíneo

### Ligazóns externas

* Que é o soro fisiolóxico? Arquivado 29 de decembro de 2011 en Wayback Machine. *(en castelán)*.
**Turismundo** (? – 453) foi rei dos visigodos entre os anos 451 e 453. O seu nome gótico orixinal era Þaurismoþs [thôrismoths], "coraxe de Thor".

Traxectoria
-----------

Era fillo de Teodorico I e neto do gran Alarico I, vencedor de Roma. Gozou de popularidade entre os seus pola súa enorme forza física. Foi elixido rei polos soldados godos na batalla dos Campos Cataláunicos, tamén chamada de Châlons-sur-Marne, ante o mesmo cadáver aínda quente do seu pai, morto polos hunos e a quen se estaban dando as honras fúnebres co rito xermánico de bater as armas.

Instalou o seu corte en Tolosa e someteu en Orleáns aos alanos; probablemente foi o primeiro rei visigodo en ter unha visión do reino visigodo como independente de Roma e tratou aos romanos de igual a igual; esta política secesionista levou ao xeneral romano Aecio, antigo vencedor xunto ao seu pai de Atila nos Campos Cataláunicos, a conspirar para asasinalo xunto a un grupo de nobres visigodos revoltosos entre os cales se atopaban os propios e celosos irmáns de Turismundo: Teodorico II e Frederico. Como contan Diego Saavedra Fajardo na súa *Coroa gótica* e o pai Juan de Mariana na súa *Historia xeral de España*, estes fixeron que un privado seu chamado Ascalerno estranguláseo no seu leito, cando estaba nel prostrado por unha enfermidade, tras o cal os conspiradores nomearon a Teodorico II o seu sucesor.

Notas
-----

1. 1 2 3  Cebrián, Juan Antonio (2002). *La aventura de los Godos*. La esfera de los libros.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Turismundo Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Reino visigodo
* Lista dos reis visigodos
* Moeda visigoda

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Teodorico I** | **Rei dos visigodos**451 – 453 | Sucesor:**Teodorico II** |

| * v
* c
* e
Reis visigodos |
| --- |
| Migracións | 
* Atanarico
* Alarico I

 |
| Reino visigodo de Tolosa | 
* Ataúlfo
* Sixerico
* Valia
* Teodorico I
* Turismundo
* Teodorico II
* Eurico
* Alarico II

 |
| Reino visigodo de Toledo | 

|  |  |
| --- | --- |
| Reis arianos | 
* Xesaleico
* Amalarico
* Teudis
* Teudiselo
* Akhila I
* Atanaxildo
* Liuva I
* Leovixildo

 |
| Reis católicos | 
* Recaredo (No ano 587 abxurou do arianismo)
* Liuva II
* Viterico
* Gundemaro
* Sisebuto
* Recaredo II
* Suintila
* Sisenando
* Chintila
* Tulga
* Chindasvinto
* Recesvinto
* Vamba
* Ervixio
* Éxica
* Vitiza
* Rodrigo

 |

 |
| Fin do reino | 
* Akhila II
* Ardón

 |
| Usurpadores | 
* Iudila
* Paulo
* Suniefredo

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q313079
* WorldCat
* VIAF: 166708687
* BNE: XX1528611
* CERL: cnp01279253
* DBE: turismundo
* DeutscheBio: 143183494
* GND: 143183494
* Treccani: torrismondo-re-dei-visigoti
* WikiTree: Visigoths-85

 |
O ananás é un froito tipo **sorose**. Na imaxe pode ollarse un ananás en vista superficial e en corte lonxitudinal.
Inflorescencia do ananás *Ananas comosus*, cada unha das flores desenvolverá unha baga, as que, soldadas entre si e dispostas sobre o eixo carnoso da inflorescencia, formará a **sorose**.
En botánica, **sorose** (do grego "*sorós*", fato) é un froito composto, carnoso, derivado dunha inflorescencia, como a amora da moreira ou o ananás.

Neste tipo de froito todas as flores da inflorescencia participan no desenvolvemento dunha estrutura que semella un só froito mais que en realidade está formada por moitos froitiños. En ocasións participan no seu desenvolvemento outras partes da flor ou incluso o mesmo eixo da inflorescencia.

Nas moreiras *(Morus*) todas as flores da inflorescencia contribúen ao froito, porén a parte carnosa corresponde ás pezas do periantio que se tornan carnosas, constituíndo o conxunto unha unidade ou infrutescencia chamado vulgarmente amora, mais tecnicamente denominado sorose. No caso do ananás *(Ananas*) fórmase unha estrutura que resulta da concrescencia ou soldadura de todas as bagas que producen as flores da inflorescencia. A parte central da mesma é o eixo da inflorescencia que se volve carnoso, e a parte que se come leva os pistilos desenvolvidos e as bases fusionadas das flores.

Notas
-----

1. ↑  Nome vulgar en galego en *Vocabulario de ciencias naturais*. Santiago de Compostela, Xunta, 1991
2. ↑  García Breijo, F.J. Frutos compuestos. Botánica. Universidad Politécnica de Valencia. Consultado o 10 de xaneiro de 2010
3. ↑  González, A.M. "Frutos colectivos y politalámicos". *Morfología de Plantas Vasculares*. Argentina: Universidad Nacional del Nordeste. Arquivado dende o orixinal o 18 de febreiro de 2010. Consultado o 10 de febreiro de 2010.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q747463
* AAT: 300375412
* Treccani: sorosio

 |
***The Dozens***, en galego: **As Ducias**, é un xogo que se xoga entre dous participantes, no que se insultan ata que un deles se rende. Común nas comunidades afroamericanas, o *Dozens* xógase case exclusivamente diante dun público, que anima aos participantes a responder con insultos cada vez máis severos para aumentar a tensión e, en consecuencia, facer o concurso máis interesante de ver.

Os comentarios do xogo poden centrarse na intelixencia, aparencia, competencia, estado social e situación financeira do xogador contrario. Os comentarios despectivos sobre os membros da familia do outro xogador son comúns, especialmente sobre as súas nais. Os comentarios adoitan estar relacionados con temas sexuais, esta versión do xogo denomínase "*Dirty Dozens*".

Segundo o sociólogo Harry Lefever e o xornalista John Leland, o xogo é xogado case na súa totalidade por afroamericanos; outros grupos étnicos adoitan non entender como xogar e poden tomarse en serio as observacións dos que xogan. A súa popularidade é maior entre as comunidades urbanas e de baixos ingresos, pero tamén se atopa en ambientes rurais e de clase media. Participan tanto homes coma mulleres, pero o xogo é máis común entre homes.

Notas
-----

1. ↑  Un psicólogo negro escribiu en 1970 que as descricións da aparente hostilidade nas Ducias por parte dos psicólogos brancos non teñen sentido xa que os psicólogos brancos toman os insultos literalmente (Lefever). John Leland usa o exemplo do boxeador Muhammad Ali, quen adoitaba usar o formato das Ducias en bromas cos xornalistas, confundíndoos ou enfadándoos cando o facía. (Leland, páx. 182)

1. ↑  Leland, John (2005). *Hip: The History*. HarperCollins. ISBN 978-0-06-052818-8.
2. ↑  Jeffries, Stuart (2006). "The mother of all insults". *The Guardian*.
3. ↑  Chimezie, Amuzie (1976). "The Dozens: An African-Heritage Theory". *Journal of Black Studies* **6** (4): 401–420.
4. ↑  Lefever, Harry (1981). ""Playing the Dozens": A Mechanism for Social Control". *Phylon* **42** (1): 73–85.

Véxase tamén
------------

* Regueifa – Galicia.
* *Sanankuya* – África occidental, especialmente en mande, pobo Mandinga.
* *Extempo* – Trinidad e Tobago.
* *Flyting* – Céltico e anglosaxón na Inglaterra medieval.
* *Ta mère* – Francia.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Sorpasso.

En política, un ***sorpasso***[1] é o adiantamento nos resultados electorais ou intención de voto dunha forza política con respecto a outra. A orixe do termo aplicado á política está probabelmente na década dos anos 80, cando o político de Esquerda Unida, Julio Anguita, teorizou sobre o potencial adiantamento do seu partido, que por aquel entón posuía o 10% dos votos, sobre o Partido Socialista Obrero Español.[2] Finalmente tal *sorpasso* non se chegou a producir.

Notas
-----

1. ↑  *Sorpasso* é un italianismo que significa, literalmente, "adiantamento"
2. ↑  "Anguita pide a Aznar que hable con IU si gobierna/noticia 3/23.febrero.1996". *www.elmundo.es*. Consultado o 2019-12-18.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Sorpasso (economía)

### Ligazóns externas

* El «sorpasso» Artigo en La Voz de Galicia. *(en castelán)*

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre política é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---