***Rapunzel*** (tamén coñecida en galego coma ***Raponcio***) é un conto de fadas da colección dos Irmáns Grimm.

Na colección de contos dos Irmáns Grimm, *Rapunzel* é o n.º 12. Corresponde ao tipo 310 da clasificación de Aarne-Thompson: *A doncela da torre*.

Enredo
------

Unha parella que arelaba un fillo, moraban á beira dun xardín arrodeado de paredes que pertencía a unha feiticeira. A dona finalmente grávida, ve uns raponcios plantados no xardín, e cobízaas até a morte. O seu home decide ir apañar algúns para ela e remata enfrontándose coa meiga, a **Dama Gothel**, que o acusa do roubo. El prégalle piedade, entón a feiticeira dálle algúns raponcios para que os leve para a casa coa condición de que o fillo que está a esperar a súa dona lle sexa entregado no intre do seu nacemento. El concorda. Nado o meniño, a meiga aparece, dálle o nome de Rapunzel e lévaa. Cando cumpre doce anos e se converte nunha mociña, a feiticeira encérraa nunha torre no medio da fraga. A Dama Gothel ía visitala todos os días e pedíalle que deixase caer os seus longos cabelos dourados, para despois gabear até a torre. («Rapunzel, Rapunzel, deixa o teu pelo caer, así podo rubir a escada dourada»).

Un día, o fillo do Rei ouve a Rapunzel cantando na torre, procura unha porta mais non atopa ningún xeito de entrar; despois de escoitala cantar outras veces, decide agardar. Un día olla á feiticeira visitando a Rapunzel, e deste xeito aprende como chegar até a rapariga. Pediulle que deixase caer os seus cabelos e rubiu onda ela. Daquela comezou a frecuentala, namorouse e propúxolle matrimonio. Ela aceptou.

Xuntos planean un xeito de sacala da torre: el acudirá todas as noites, evitando á meiga que vai polo día, e levaralle seda, coa que Rapunzel ha tecer até formar unha escada. A feiticeira descobre que o fillo do rei está a visitar a moza, polo que lle corta o pelo e déixaa no medio dun campo ermo.

Á noite seguinte, cando o fillo do Rei chega á torre, a meiga deixa caer as súas trincas até o chan. Logo de gabear até o alto da torre e se decatar que era a meiga a dona das trincas, esta promételle que endexamais volverá a ver a Rapunzel. El, desesperado, cae da torre sobre duns espiños que había abaixo, quedando cego e resignándose a non ver máis á moza. Rapunzel, que quedara grávida do Príncipe, dá á luz un fillo soa no deserto. Ao pouco tempo, vagando o Príncipe cego polo deserto, atopa a Rapunzel e seu fillo, que ao encontralo en tal estado decide levarlo á súa casa.
Rapunzel chora de dor pola situación, canendo as bágoas nos ollos do garrido príncipe que, de súpeto, recupera a vista. Despois marchan ao reino cos seus dous fillos e son felices para sempre.

Versións
--------

Das innumerábeis versións literarias e cinematográficas quizais a máis sonada sexa o filme da Disney de 2010: *Tangled* (en Galicia estreada en castelán coma *Enredados*), unha versión soamente inspirada no conto orixinal.

Notas
-----

1. ↑  En alemán, «*Rapunzel*» significa «raponcio». O raponcio ou rapuncio (*Campanula rapunculus*) é unha planta silvestre cuxa raíz, con forma de nabo, é comestíbel.

	* Nomenclatura vernácula da flora vascular galega. Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1991
2. ↑  Grimm, KHM 012.

	* **KHM** é o acrónimo empregado no catálogo dos contos dos Irmáns Grimm: KHM es *Kinder- und Hausmärchen* (*Contos da nenez e do fogar*).
3. ↑  AT 0310: *The Maiden in the Tower*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Rapunzel Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Texto bilingüe castelá - alemán.
* Textos alemáns en Wikisource.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q273585
* WorldCat
* VIAF: 183074549
* BiTraGa: 123456
* GND: 4125450-8
* LCCN: sh91004673
* MusicBrainz: ID

 |