**Apolonia Lizárraga y Ochoa de Zabalegui**, nada en Lezáun o 18 de abril de 1867 e finada en Barcelona o 8 de setembro de 1936, máis coñecida polo seu nome relixioso **Apolonia del Santísimo Sacramento**, foi unha relixiosa Carmelita da Caridade española, superiora xeral en cargo da súa congregación, cando estalou a Guerra Civil española, na que morreu mártir pola súa fe. Foi beatificada polo papa Bieito XVI o 28 de outubro de 2007.

Traxectoria
-----------

Apolonia Lizárraga naceu na poboación de Lezáun, que por entón pertencía ao municipio de Val de Yerri, en Navarra. Ingresou no noviciado das Carmelitas da Caridade de Vedruna en Vitoria, o 16 de xullo de 1886 e emitiu os seus primeiros votos o 17 de xullo de 1888, desde entón coñecéuselle co nome o de Apolonia del Santísimo Sacramento.

Exerceu diversos cargos na súa congregación, desde profesora nos colexios de Trujillo (Cáceres) e Villafranca de los Barros (Badaxoz), até superiora da comunidade de Sevilla e reitora do colexio de Vich. Finalmente foi elixida superiora xeral do instituto en 1925, cargo que ocupou até 1936, ano no que sufriu o martirio. Como superiora xeral preocupouse pola expansión do instituto, chegando a fundar as casas de Buenos Aires na Arxentina; Vigo, León, Murcia e Alcoi en España; e outras catro en Francia.

Cando comezou a guerra en 1936, Apolonia adicouse a buscar refuxio para as relixiosas da súa congregación, co fin de salvarlles a vida, especialmente ás novizas e ás enfermas. Ela mesma escondeuse en casas de diversas amigas. En setembro dese mesmo ano foi detida e encarcerada na checa de San Elías (Barcelona). A tarde do 8 de setembro a relixiosa, segundo algunhas testemuñas que estiveron con ela detidos na checa, foi serrada e descortizada e os seus restos foron botados como cebo para os porcos. Ao parecer ese era o destino de moitos dos detidos da checa de San Elías.

Culto
-----

Foi beatificada polo papa Bieito XVI o 28 de outubro de 2007, na cerimonia presidida por el mesmo, na praza de San Pedro da Cidade do Vaticano. En devandita celebración o pontífice subiu aos altares uns 498 mártires da Guerra Civil Española do século XX.

A actual checa de San Elías, hoxe é unha cripta da parroquia Santa Inés. Nela mantense o recordo dos mártires da Guerra que aí estiveron, entre eles Apolonia. A súa festa celébrase o 6 de novembro.

Notas
-----

1. ↑  López Teulón, José. "Tarde del 8 de septiembre, en la checa de San Elías de Barcelona". *Religión en libertad*. Consultado o 10 de marzo de 2016.
2. 1 2 3 4 5  González Rodríguez 2007, p. 42.
3. ↑  "8 de setembro de 1936" (PDF). *www.hispaniamartyr.org*. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 03 de marzo de 2016. Consultado o 13 de marzo de 2016.
4. ↑  Montero 1961, p. 161.
5. ↑  López, María Concepción. "Beata Apollonia del Santissimo Sacramento (Lizarraga Ochoa de Zabalegui) Vergine e martire". *Santi e beati* (en italiano). Consultado o 13 de marzo de 2016.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* González Rodríguez, María Encarnación (2007). *Beatificación de 498 mártires del siglo XX en España. Roma, 28 de octubre de 2007*. Madrid: Edice. ISBN 978-84-7141-635-3.
* Montero, Antonio (1961). *Historia de la persecución religiosa en España, 1936-1939*. Madrid: BAC.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9158587
* WorldCat
* VIAF: 87732082
* BNE: XX873531
* DBE: beata-apolonia-del-santisimo-sacramento
* GND: 114723213X

 |