**Sônia Bone de Souza Silva Santos**, nada o 6 de marzo de 1974, máis coñecida como **Sônia Guajajara**, é unha activista, ecoloxista e política indíxena brasileira. Como membro do Partido Socialismo e Liberdade (PSOL), foi candidata á presidencia do Brasil nas eleccións xerais do Brasil de 2018, antes de ser elixida como fórmula vicepresidencial do candidato Guilherme Boulos. Isto converteuna na primeira persoa indíxena en postularse para un cargo executivo federal no Brasil. En 2022, Guajajara foi nomeada unha das 100 persoas máis influentes segundo a revista *Time*.

Traxectoria
-----------

Sônia Guajajara naceu no seo da comunidade guajajara na Terra Indíxena Araribóia, que se atopa na selva amazónica do estado de Maranhão, no nordeste do país. Con 15 anos, deixou o seu fogar por invitación da FUNAI e trasladouse a Minas Gerais, onde completou a súa educación básica nunha escola internado agrícola.

Guajajara interesouse pola política desde moi nova, e afirmou: "Nacín como activista. Levo toda a vida loitando contra o anonimato, contra a invisibilidade dos indíxenas. Sempre quixen buscar un camiño, unha forma de traer a historia e o modo de vida dos pobos indíxenas á luz para o conxunto da sociedade".

Guajajara asistiu á Universidade Federal de Maranhão, na capital do estado, São Luís. Guajajara fixo un máster en cultura e sociedade polo Instituto de Humanidades, Artes e Cultura da Universidade Federal da Bahia. Despois da graduación, Guajajara traballou en varias profesións, incluíndo profesora e enfermeira.

### Activismo e honras

Guajajara coa presidenta Dilma Rousseff en 2015.
Guajajara é a líder de *Articulação dos Povos Indígenas do Brasil* ("APIB"), unha organización que representa arredor de 300 grupos indíxenas do Brasil.

Como activista, estivo en desacordo cos ruralistas no Congreso Nacional, un grupo de lexisladores conservadores aliados cos intereses agroindustriais que favorecen un maior desenvolvemento en terreos públicos.

Guajajara oponse rotundamente aos esforzos por contactar con pobos non contactados da selva amazónica. Guajajara describiu ao presidente Jair Bolsonaro como "unha ameaza para o planeta" polas súas políticas de deforestación. En 2020, fixo un chamado a tomar medidas ambientais urxentes no medio da pandemia de COVID-19.

Durante o seu tempo como activista, organizou unha serie de manifestacións en apoio dos dereitos indíxenas no Brasil e facilitou unha reunión de líderes indíxenas coa daquela presidenta Dilma Rousseff en 2013. En 2015, foi galardoada coa Ordem do Mérito Cultural. Tamén foi galardoada cunha medalla polo estado de Maranhão.

En marzo de 2022 estivo entre as 151 feministas internacionais que asinaron *Resistencia feminista contra a guerra: un manifesto*, en solidariedade coa resistencia feminista contra a guerra iniciada polas feministas rusas trala invasión rusa de Ucraína.

Notas
-----

1. ↑  "Conheça Sônia Guajajara, primeira indígena em uma pré-candidatura presidencial" (en portugués). Partido Socialismo e Liberdade. 2018-03-14.
2. 1 2 3  "Sônia Guajajara". Green Cross International. Arquivado dende o orixinal o 29 de setembro de 2018. Consultado o 10 de outubro de 2023.
3. ↑  "Time elege Guajajara e cientista Tulio de Oliveira entre 100 mais influentes" (en portugués). Folha de S.Paulo. 2022-05-23.
4. ↑  Borders, No (2020-06-16). "Sônia Guajajara: Indigenous women in Brazil leading in the fight for justice (part 1)". *No Borders* (en inglés). Consultado o 2021-02-26.
5. ↑  "Coordenadora da APIB, indígena Sonia Guajajara é cotada como vice de Boulos". *Combate Racismo Ambiental* (en portugués).
6. ↑  "Sonia Guajajara". *Global Shakers* (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 22 de abril de 2021. Consultado o 2021-02-26.
7. ↑  "Profiles: Sônia Guajajara, A Powerful Voice for Brazil's Indigenous Peoples". *Amazon Watch* (en inglés). 11 de marzo de 2014. Consultado o 2021-02-26.
8. ↑  International, Survival. "Renowned indigenous leaders call for end to uncontacted 'genocide'". *www.survivalinternational.org* (en inglés). Consultado o 2021-02-26.
9. ↑  "Sônia Guajajara: "Bolsonaro é uma ameaça para o planeta"". *www.uol.com.br* (en portugués). Consultado o 2021-02-26.
10. ↑  "For Brazil's indigenous people, COVID-19 is only the latest battle". *Huck Magazine* (en inglés). 2020-04-28. Consultado o 2020-06-27.
11. ↑  "Sônia Guajajara" (en francés). Association québécoise des organismes de coopération internationale. decembro de 2016.
12. ↑  "Feminist Resistance Against War: A Manifesto". *Specter Journal*. 17 de marzo de 2022. Consultado o 31 de marzo de 2022.

* Portal:Muller
* Portal:Pobos indíxenas de América
* Portal:Feminismo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q23904989
* WorldCat
* VIAF: 4398153184549627100008
* IMDb: nm9423388
* LCCN: no2018090454
* SUDOC: 267891253

 |