A **torre de Quitapesares** foi unha fortaleza construída na primeira metade do século XV polo Duque de Arjona, Fadrique Enríquez, nun lugar entre os ríos Sil e Miño, nun paso do Camiño Real entre Os Peares e Monforte de Lemos. Posteriormente foi abandonada.

Localización
------------

Existe controversia sobre a súa localización, dentro do concello de Pantón. Hai fontes que a sitúan na aldea do Cotillón, na parroquia de Acedre, xunto ao curso do río Cabe, debido a unha mala interpretación dun documento do 17 de febreiro de 1591, onde Rodrigo Enríquez de Castro, conde de Lemos, aforaba a Álvaro de Lornís, aforado este anteriormente polo mosteiro de San Vicenzo de Pombeiro; a frase da controversia foi "*la mi possa de Quitapesares, que yo tengo e está en el monte de Cotillón cerca de Pombeiro"*.

A asociación Segredos de Pantón, trala realización dunha investigación determinou finalmente que esta fortificación se atoparía na aldea da Torre de Vilamirón, na parroquia de Pombeiro .

*Carta xeométrica de Galicia*
Na toponimia gárdanse marcados lugares cun significado relacionado á torre. Así, o lugar denominado como "Suatorre" fai referencia a "debaixo da torre". O lugar denominado "Forca", clara alusión á construción para executar os condenados a morte e que está formada por dous paus verticais e outro horizontal colocados no extremo superior deste e do que colga unha corda cun lazo ademais de existir un prado chamado "Chaira da Forca". Outra proba é que ó pé da Torre de Vilamirón está a aldea de Vilamirón, lugar relacionado co lugar de Penamirón, onde se atopa un castro, e de aí a derivación do seu nome. Co paso dos anos, a proximidade da Torre de Quitapesares a Vilamirón deu como resultado a coñecida Torre de Vilamirón.

No Couto de Pombeiro antes da súa integración no de Santo Estevo de Ribas de Sil, non estaba comprendido o lugar de Cotillón. Sábese con certeza que a torre foi edificada na área de xurisprudencia do Couto, polo tanto a aldea estaba incluída.
Xeograficamente é un lugar por onde pasa o Camiño Real proveniente de Bazal e próximos ós ríos Miño e Sil como ditara no seu día o Duque de Arjona.

Na *Carta xeométrica de Galicia* de Domingo Fontán amósase no lugar da Torre de Vilamirón a Torre de Quitapesares.

Lenda
-----

Na aldea da Torre de Vilamirón ao redor da Torre de Quitapesares existe a lenda, que explica desta forma o nome da torre medieval:

"A unha raíña de España desaparecéralle o seu fillo, buscándoo e buscándoo atopouno aquí e mandou construír unha torre chamándoa Torre de Quitapesares, ao quitarlle os seus males ao atopalo".[]

Lenda da Torre de Quitapesares.
Así a asociación cultural Segredos de Pantón, encargou unha banda deseñada sobre a devandita lenda. O cómic foi elaborado por El Fisgón histórico.

Planos
------

No Arquivo Histórico Provincial de Ourense consérvanse os planos da edificación.

Galería de imaxes
-----------------

O colectivo Segredos de Pantón levou a cabo recreacións en 3D da desaparecida Torre de Quitapesares, en base aos planos do Arquivo Histórico Provincial de Ourense.

Notas
-----

1. ↑  "A nova vida en 3D da Torre de Quitapesares". *GCiencia*. Arquivado dende o orixinal o 14 de xullo de 2018. Consultado o 14 de xullo de 2018.
2. ↑  "Mapa base Vectorial 2003". *Información Xeográfica de Galicia*. Consultado o 1 de xullo de 2018.
3. ↑  Lucas Álvarez e Lucas Domínguez, Manuel e Pedro (1996). *El priorato bendictino de San Vicenzo de Pombeiro y su colección diplomática en la Edad Media*. Dos Castros. ISBN 847492815X.
4. ↑  "Carta de Domingo Fontán". *Información Xeográfica de Galicia*. Consultado o 1 de xullo de 2018.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Fernández de Viana y Vieites, J. Ignacio. (1994-1995) "Colección diplomática del Monasterio de Santa María de Ferreira de Pantón". Deputación Provincial de Lugo, Servizo de Publicacións.
* Ferro Couselo, X. (1950-51): "La torre de Quitapesares y el duque de Arjona". *Boletín del Museo Arqueológico de Orense*, VI, pp. 101-21.
* Lucas Álvarez, L. e Lucas Domínguez P. (1996) "El priorato bendictino de San Vicenzo de Pombeiro y su colección diplomática en la Edad Media". Galicia Medieval: *Fontes*.