O **Gloster Sparrowhawk** foi un avión de combate dun só asento deseñado e producido durante a década de 1920 polo fabricante británico de avións Gloster.

Foi desenvolvido polo deseñador de avións Henry Folland, que recentemente unírase a Gloster despois da liquidación de Nieuport & General. Folland usou o anterior caza Nieuport Nighthawk como base do novo avión. O Sparrowhawk desenvolveuse como un caza e adestrador naval en resposta ás necesidades da Armada Imperial do Xapón, que pretendía desenvolver o seu brazo aéreo naval con asistencia británica a través da Misión Sempill. Gloster completou un total de 50 avións nos seis meses posteriores á realización do pedido, mentres que outros 40 foron montados localmente no Xapón no Arsenal Técnico Aéreo Naval de Yokosuka.

O Sparrowhawk foi operado pola Armada do Xapón entre 1921 e 1928. Inicialmente utilizouse a bordo de grandes buques capitais, pero foi rapidamente desprazado das tarefas a bordo tras a chegada de cazas embarcados máis capaces, como o Mitsubishi 1MF construído especialmente para este propósito. Cara aos seus últimos anos, o Sparrowhawk foi operado exclusivamente como un avión de adestramento en terra, antes de ser substituído tamén nesta función. Un único Sparrowhawk II foi construído por Gloster como demostrador civil, sendo usado para carreiras aéreas e máis tarde convertido no prototipo Gloster Grouse.

Desenvolvemento e deseño
------------------------

Tras o peche do fabricante aeronáutico británico Nieuport & General en 1920, os servizos do seus deseñador xefe, Henry Folland, foron contratados rapidamente por Gloster Aircraft Company. Esta firma tamén adquiriu os dereitos do caza Nieuport Nighthawk, un prometedor deseño que decepcionara polo seu uso do pouco fiable motor radial ABC Dragonfly. Folland usou o Nighthawk como base para unha serie de desenvolvementos, coñecidos como a serie Gloster Mars, producíndose tanto avións de carrreiras como cazas.

O capitán Sempill mostrando un Sparrowhawk ao almirante Togo Heihachiro
Durante numerosos anos despois do final da primeira guerra mundial, houbo unha aparente falta de apetito dentro do Ministerio do Aire para buscar ou adquirir novos avións militares, polo que os fabricantes de avións británicos buscaron outros clientes potenciais, incluídos os servizos aéreos doutros países. Durante o mes de xaneiro de 1921, o Reino Unido enviou a Misión Sempill a Xapón, onde asesorou aos xaponeses sobre o desenvolvemento dun brazo aéreo naval para a Armada Imperial Xaponesa. Determinouse que Gloster era capaz de cumprir os requisitos presentados pola armada xaponesa, que buscaba un caza capaz dun asento; este caza, chamado Sparrowhawk, baseouse en gran medida no anterior caza Nighthawk, presentando numerosas modificacións para navalizalo axeitadamente, entre outros atributos.

O Sparrowhawk compartía unha construción semellante ao Nighthawk, incluíndo unha fuselaxe reforzada internamente cunha estrutura de trabes de madeira. As longarinas principais estaban compostos de freixo, o uso limitado de metal fíxose para elementos como as placas de unión entre as ás e a fuselaxe. En lugar de parafusos convencionais, utilizáronse remaches tubulares. Entre as numerosas melloras realizadas estivo a substitución do motor Dragonfly orixinal polo motor rotativo Bentley BR2. Só o modelo Sparrowhawk III foi deseñado para operacións embarcadas, e como tal os avións estaban equipados con ganchos de retención unidos aos eixes do tren de aterraxe, así como hidrováns nos puntais do tren de aterraxe para reducir a probabilidade de envorcar a aeronave se era necesario para realizar unha aterraxe de emerxencia na auga; tamén se instalaron bolsas flotantes na fuselaxe para axudar con esta mesma eventualidade. Un mecanismo de liberación rápida unido ao tren de aterraxe permitía ao motor alcanzar as máximas RPM antes de calquera momento da aeronave, acurtando a engalaxe.

A construción do Sparrowhawk podía realizarse en gran parte usando as existencias de compoñentes almacenadas de Nighthawk, e este enfoque permitiu que o pedido do Xapón se cumprise nun espazo de seis meses. O pedido comprendía 50 avións construídos por Gloster e outros 40 en forma de compoñentes para a súa fabricación no Arsenal Técnico Aéreo Naval de Yokosuka. Dos 50 Sparrowhawks construídos por Gloster, 30 eran cazas terrestres Sparrowhawk I, dez adestradores avanzados de dúas prazas Sparrowhawk II e os dez restantes completáronse como cazas embarcados Sparrowhawk III. Os Sparrowhawk III, que eran semellantes aos 22 cazas Gloster Nightjar producidos para operar dende os portaavións da Royal Navy, estaban equipados co equipo axeitado para o seu papel. Os 40 avións ensamblados por Yokosuka foron completados como Sparrowhawk I.

Gloster construíu un único Sparrowhawk II adicional para o seu propio uso como demostrador civil. Esta aeronave, rexistrada G-EAYN, voou no Aerial Derby de 1922 ao redor de Londres, e posteriormente foi convertida para formar o prototipo Gloster Grouse.

Historial operativo
-------------------

Sparrowhawk engalando da plataforma da torreta B do acoirazado *Yamashiro*
O Sparrowhawk entrou en servizo coa armada xaponesa en 1921. Segundo o autor de aviación Derek Jackson, demostrou ser un avión bastante fiable no servizo xaponés, ademais de ser substancialmente máis avanzado que os predecesores de orixe francesa que foran pilotados por pilotos xaponeses antes da súa introdución. Para o seu uso a bordo dos buques capitais xaponeses, construíronse ramplas de madeira de 30 pés de longo sobre as torretas de varios buques de guerra; isto permitía que a rampla fose tanto elevada como xirada polo movemento dos canóns e, así, posicionarse para aproveitar favorablemente os ventos para lanzar o caza.

Inicialmente, os 10 Sparrowhawk III usáronse para operacións de adestramento de voo dende ramplas construídas nunha das torretas de canóns do acoirazado *Yamashiro*, xa que o portaavións *Hōshō* aínda non estaba listo. Aínda que chegaron a usarse para adestrar no *Yamashiro*, os Sparrowhawk nunca operaron dende o *Hōshō*, sendo substituídos para as operacións embarcadas polo caza Mitsubishi 1MF deseñado para ese propósito antes de que *Hōshō* entrase en servizo. O Sparrowhawk continuou en servizo desde as bases costeiras ata 1928, cando foi retirado do uso como adestrador.

Variantes
---------

Varios Sparrowhawk no aeródromo de Kasumigaura 
Sparrowhawk I
Tamén coñecido como **Mars II**. Caza monopraza baseado en terra. 30 construídos por Gloster, e outros 40 montados no Xapón no Arsenal Técnico Aéreo Naval de Yokosuka.
Sparrowhawk II
Tamén coñecido como **Mars III**. Adestrador de dúas prazas baseado enterra. 11 fabricados.
Sparrowhawk III
Tamén coñecido como **Mars IV**. Caza embarcado monopraza. 10 fabricados.

Operadores
----------

 Xapón
* Armada Imperial do Xapón

Especificacións
---------------

*Datos de* *The Complete Book of Fighters* *Gloster Aircraft since 1917*

### **Características xerais**

* **Tripulación:** 1
* **Lonxitude:** 5,99 m
* **Envergadura:** 8,51 m
* **Altura:** 3,20 m
* **Superficie alar:** 25 m2
* **Perfil alar:** RAF 15
* **Peso baleiro:** 839 kg
* **Gross weight:** 982 kg
* **Motor:** 1 motor de pistóns rotativo Bentley BR2 de nove cilindros refrixerado por aire de 230 cabalos
* **Hélice:** hélice de paso fixo de 2 pas

### **Rendemento**

* **Velocidade máxima:** 201 km/h ao nivel do mar
* **Autonomía:** 3 horas
* **Teito de servizo:** 5 200 m
* **Tempo á altitude:** 4 600 m en 25 minutos e 30 segundos
* **Carga alar:** 39,2 kg/m2
* **Potencia/masa:** 0,18 kW/kg

### **Armamento**

* **Metralladoras:** 2 canóns Vickers fixos de 7,7 mm

Notas
-----

1. ↑  Mason 1992, p. 152
2. 1 2 3  James 1971, p. 75
3. ↑  "A Brief History of Gloster Aircraft Company". *Brockworth Parish Council*. 2008-01-01. Archived from the original on 01 de xaneiro de 2008. Consultado o 2024-04-14.
4. 1 2 3  "Sparrowhawk". *j-aircraft.com*. Consultado o 2024-04-14.
5. ↑  James 1971, pp. 75-76
6. 1 2  James 1971, p. 76
7. ↑  James 1971, pp. 77-78
8. ↑  Green e Swanborough 1994, p. 241
9. ↑  Jackson 1973, p. 335
10. 1 2  James 1971, p. 78
11. ↑  James 1971, pp. 76-77
12. ↑  James 1971, p. 77
13. 1 2 3 4  James 1971, p. 79
14. ↑  James 1971, p. 90

Bibliografía
------------

* Green, W; Swanborough, G (1994). *The Complete Book of Fighters*. Nova York: Smithmark. ISBN 0-8317-3939-8. .
* Jackson, A.J. (1973). *British Civil Aircraft since 1919 Volume 2*. Londres: Putnam. ISBN 0-370-10010-7. .
* James, Derek N. (1971). *Gloster Aircraft since 1917* (First ed.). Londres: Putnam. ISBN 0-370-00084-6. .
* Mason, Francis K (1992). *The British Fighter since 1912*. Annapolis, Maryland: Naval Institute Press. ISBN 1-55750-082-7. .