Empédocles
**Empédocles**, nado en Agrigento arredor de 483 a.C. e finado no Peloponeso arredor de 430 a.C. foi un filósofo presocrático, médico, lexislador, profesor e místico, alén de profeta. Defendeu a democracia e sustentou a idea de que o mundo está constituído por catro principios: auga, ar, lume e terra.

Todo sería unha determinada mestura deses catro elementos, en maior ou menor grao, e serían o que de inmutábel e indestrutíbel existiría no mundo. Regulando todo isto está a continua loita de dúas forzas: amor e odio.

Traxectoria
-----------

Non se coñecen as datas exactas do seu nacemento e da súa morte. É probable que nacese arredor do 490 a.C. e falecese cara ao 430 a.C. aproximadamente aos sesenta anos. Empédocles proviña dunha familia brillante e acomodada, polo que recibiu unha educación acorde a iso. O seu pai foi Metón, que interveu no derrocamento do tirano Trasideo, fillo de Terón no ano 470 a.C. O seu avó, tamén chamado Empédocles, foi criador de cabalos (segundo conta Dióxenes Laercio) e venceu nas carreiras de cabalos de Olimpia durante a LXXI Olimpíada.

Durante a infancia do filósofo, Agrigento, a súa cidade natal, gozaba do seu máximo poder e sona baixo o goberno do tirano Terón (488-472). Este foi recoñecido por ser un gobernante interesado polas artes e a relixión, encarnando así as preocupacións do pobo, que conformaron o medio espiritual do que se nutriu Empédocles. Logo da morte de Terón, a tiranía pasou a mans do seu fillo Trasideo. Posteriormente esta foi derrocada e estableceuse unha democracia en Agrigento. Nesta transformación política o filósofo desempeñou un importante papel, e a súa defensa da democracia instaurada levouno a disolver unha organización oligárquica coñecida como asemblea dos mil. Ademais, persuadiu os habitantes de Agrigento para abandonaren as loitas entre partidos e cultivar a igualdade política, e rexeitou calquera cargo que lle quixeron outorgar. Polos seus ideais democráticos e quizais pola súa extravagancia e os seus métodos, Empédocles fíxose moitos inimigos. Nunha das súas ausencias de Agrigento conspiraron contra el e impediron o seu regreso.

Foi un orador e médico excelente, quizais foi fundador da escola siciliana de medicina, aínda que outros atribúen este título ao seu amigo Acrón. Diversos autores falan do seu talento para curar doenzas e dan fe de fazañas incribles. Heráclides conta que chegou ao punto de resucitar unha muller que levaba trinta días sen respirar.

Hai varias lendas sobre a súa morte. Unha delas di que despois de celebrar un sacrificio nun campo de Pisianacte, todos os convidados, mesmo o seu discípulo Pausanias, se retiraron do lugar. Porén, Empédocles ficou aló. O día seguinte, o filósofo non se atopaba por ningures e algún servente dixo que escoitara unha voz que o chamaba e logo viu unha luz celestial. Despois diso, Pausanias determinou que era hora de louvalo como un deus. 

Outra versión di que se lanzou ao volcán Etna, buscando confirmar a súa unión divina coa natureza. Esta versión foi desmentida por moitos na antigüidade e considerada un engano (Hipóboto). Timeo é quen dá o dato máis probable sobre a súa morte, dicindo que Empédocles morreu no exilio no Peloponeso, xa que se lle impedira regresar a Agrigento.

Obra
----

Notas
-----

1. ↑  Guthrie 1998, p. 143.
2. ↑  Lan & Cordero 1985, p. 144.
3. ↑  Lan & Cordero 1985, pp. 142-143.
4. ↑  Lan & Cordero 1985, p. 142.
5. ↑  Horacio, p. 64
6. ↑  Lan & Cordero 1985, p. 150.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Empédocles Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galicitas posúe citas sobre:  ***Empédocles*** |

### Bibliografía

* Horacio (1805). *Arte poética* ou *Epístola a los Pisones*. Madrid: Imp. Real.
* Laercio, Dióxenes (1947). *Vida y doctrina de los grandes filósofos de la antigüedad* (en castelán). Buenos Aires: Claridad.
* Lan, Conrado Eggers; Cordero, Néstor Luis (1985). *Los filósofos presocráticos* (en castelán) **2**. España: Gredos. p. 426. ISBN 9788424935320.
* Guthrie, William Keith Chambers (1998). *Historia de la Filosofía Griega. Tomo II: La tradición presocrática desde Parménides a Demócrito* (en castelán). España: Gredos.
* Nietzsche, Friedrich Wilhelm (2003). *Los filósofos preplatónicos* (en castelán). Madrid: Celesa. ISBN 9788481645910.

### Outros artigos

* Presocráticos

| * v
* c
* e
Filósofos presocráticos |
| --- |
| Escola milesia | Tales de Mileto - Anaximandro - Anaxímenes |
| Escola pitagórica | Pitágoras - Alcmeón de Crotona - Filolau de Crotona - Arquitas de Tarento - Timeo de Tauromenio |
| Escola de Éfeso | Heráclito |
| Escola eleática | Xenófanes - Parménides de Elea - Zenón de Elea - Meliso de Samos |
| Escola pluralista | Anaxágoras - Empédocles |
| Escola atomista | Leucipo - Demócrito |
| Sofistas | Protágoras - Pródico de Ceos - Gorxias - Hipias de Élide - Critias - Trasímaco |
| Escola xónica | Dióxenes de Apolonia |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q83375
* WorldCat
* VIAF: 297576907
* BAV: ADV11351287
* BIBSYS: 90248468
* BLBNB: 000193293
* BMT: 185716
* BNE: XX1154313
* BNF: 11929776m
* BRE: 4935106
* CANTIC: a10077601
* CERL: cnp00930916
* CiNii: DA05811088
* DeutscheBio: 118530224
* EBID: ID
* Europeana: ID
* FAST: 46027
* GEC: 0023939
* GND: 118530224
* ICCU: CFIV070337
* ISNI: 0000 0003 8281 6072
* LCCN: n79134944
* LibriVox: 8591
* NDL: 00620630
* NKC: jn19981000978
* NLA: 35064362
* NLG: 18269
* NNDB: 000087571
* NTA: 068879369
* OBP: ID
* OL: OL136462A
* openMLOL: 82347
* PTBNP: 390016
* SELIBR: 185100
* SUDOC: 027205134
* Treccani: empedocle
* ULAN: 500212584
* UNZ: Empedocles
* zbMATH: empedocles.

 |