recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| Herba salgueira |
| --- |
| herba salgueira (*Lonicera periclymenum*) |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Plantae |
| División: | Magnoliophyta |
| Clase: | Magnoliopsida |
| Orde: | Dipsacales |
| Familia: | Caprifoliaceae |
| Xénero: | *Lonicera* |
| Especie: | ***L. periclymenum*** |

 |
| Nome binomial |
| '**Lonicera periclymenum'**L. |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vexa a entrada do Galizionario acerca de  ***Herba salgueira*** |

A **herba salgueira** ou **chuchamel** (***Lonicera periclymenum***) é unha especie de rubideira pertencente á familia das caprifoliáceas que gabea e sobe polos salgueiros e outras árbores (de aí o nome vulgar galego). É común en toda Galiza.

Descrición
----------

É unha planta rubideira que chega aos 6 m de altura. Ten follas ovais, de 3 a 7 cm, máis ou menos oblongas ou elípticas, e son máis claras pola cara posterior.

As flores están dispostas en grupos. Son tubulares, duns 4 ou 5 cm de longo, de cor branca ou amarela e ás veces están lixeiramente tinxidas de vermello. Os froitos son bagas vermellas con varias sementes e son tóxicos.

Florea de maio a agosto e na mesma planta poden verse flores e froitos maduros ao mesmo tempo.

Etimoloxía
----------

O termo *Lonicera* foi empregado por primeira vez por Linneo no 1753 adaptando ao latín o apelido "Lonitzer", en honor do botánico Adam Lonitzer (1528-1586), médico que exerceu en Frankfurt.

En galego recibe outros nomes vulgares coma: madreselva (var. *madresilva*), chuchamel (var. zugamel, zugameles, zugos), *bigorda*, cabrifollo. O nome de **chuchamel** (nome co que tamén se coñece a planta en inglés) vénlle de que os rapaces arríncanlle a corola e chuchan o seu néctar de sabor a mel, con todo outras especies vexetais reciben este mesmo nome en galego. Non confundir, por exemplo, con *Lamium maculatum*.

Hábitat e distribución
----------------------

É orixinaria de Europa, espallándose polo norte dende o sur de Noruega e Suecia. Atópase con bastante frecuencia en bosques e fragas. 

Flores do chuchamel

Usos
----

A *Lonicera periclymenum* emprégase coma remedio homeopático non moi corrente, usado para a irritabilidade con violencia.
Cultívase tamén como planta ornamental.

Subespecies
-----------

Existen dúas subespecies. A *Lonicera periclymenum* subsp. *periclymenun*, con follas case sen peluxe; e a *Lonicera periclymenum* subsp. *hispanica*, máis abundante e con follas con peluxes evidentes na face anversa.

Notas
-----

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lonicera

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q161584
* AAT: 300375565
* EBID: ID
* MAG: 2776367788

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* APDB: 133347
* APNI: 95817
* BioLib: 40451
* Dyntaxa: 221037
* EOL: 488725
* EPPO: LONPE
* EUNIS: 165385
* GBIF: 5334277
* iNaturalist: 55885
* IPNI: 149006-1
* IRMNG: 10205248
* ITIS: 35301
* NBN: NBNSYS0000004333
* NCBI: 213829
* PlantList: kew-2357110
* POWO: ID
* Soortenregister: 120333
* TAXREF: 106581
* Tela Botanica: 39905
* Tropicos: 6000016
* PLANTS: LOPE4
* VASCAN: 4222

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UNII: 9C953U46QW

 |
Fotografía de dous punks.
A **cultura underground**, ou simplemente **underground** ("subterráneo", en inglés), é un termo para describir varias culturas alternativas que se consideran diferentes da corrente principal da sociedade e da cultura, ou son consideradas así por outros. A palabra "underground" utilízase porque existe unha historia de movementos de resistencia baixo réximes duros onde se empregou o termo underground para referirse ao necesario segredismo da resistencia.

Por exemplo, o ferrocarril subterráneo era unha rede de rutas clandestinas polas que os escravos africanos dos Estados Unidos do século XIX tentaban escapar á liberdade. A frase "underground railroad" resucitou e aplicouse na década de 1960 á extensa rede de grupos para axudar aos que escapaban do reclutamento obrigatorio durante a época de Vietnam a escapar a Canadá, e tamén se aplicou na década de 1970 ao movemento clandestino de persoas e bens polo American Indian Movement dentro e fóra das reservas dos nativos americanos.

A cineasta Rosa von Praunheim documentou a lendaria escena underground neoiorquina dos anos 70 arredor de Andy Warhol nalgunhas das súas películas, por exemplo en *Underground and Emigrants* (1976) e *Tally Brown, New York* (1979).

Desde entón, o termo pasou a designar varias subculturas como a cultura mod, a cultura hippie, a cultura punk, a música techno/cultura rave e o hip hop underground.

Notas
-----

1. ↑  "1960s Draft Dodger Group -- Toronto Anti-Draft Programme". *radicalmiddle.com*. Consultado o 2005.
2. ↑  "AIM - American Indian Movement Store". *aimovement.org*. Arquivado dende o orixinal o 2019. Consultado o 2005.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Contracultura

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q26392
* BRE: 1822202
* GND: 4997921-8
* NKC: ph467676

 |
O **Douglas DC-2** é un avión bimotor de pasaxeiros de 14 prazas producido pola compañía estadounidense Douglas Aircraft Corporation a partir do ano 1934. Este modelo competía co Boeing 247. En 1935 comezou a fabricar unha versión máis grande chamada DC-3, que se convertería nun dos máis famosos avións de todos os tempos.

Deseño
------

A comezos dos anos 30 os temores sobre a seguridade das estruturas de madeira dos avións (responsable do accidente dun Fokker Trimotor) obrigaron á industria estadounidense a desenvolver aparellos totalmente metálicos. A United Aircraft and Transport Corporation tiña o monopolio sobre o Boeing 247; o súa rival Transcontinental and Western Air emitiu unha especificación para un trimotor metálico.

A resposta de Douglas foi máis radical. Cando esta voou o 1 de xullo de 1933, o prototipo DC-1 tiña unha robusta á cónica, unha tren de aterraxe retráctil e dous motores radiais Wright con hélices de paso variable. O modelo podía levar 12 pasaxeiros.

A TWA aceptou o deseño básico e pediu vinte DC-2 con motores máis potentes e un pouco máis logo, con capacidade para levar 14 pasaxeiros. O deseño impresionou a aeroliñas estadounidenses e europeas e seguíronlle máis pedidos. Aínda que Fokker mercara unha licenza de fabricación a Douglas por 100.000 dólares non se fabricaron avións nos Países Baixos. Os exemplares para os clientes europeos (KLM, LOT, Swissair, CLS e LAPE, mercados a través de Fokker foron fabricados por Douglas nos Estados Unidos e enviados por mar a Europa coas ás e os motores desmontado, e posteriormente montados pola compañía neerlandesa en aeródromos preto dos portos de chegada. Airspeed Ltd. mercou unha licenza semellante para os DC-2 entregados no Reino Unido asignándolles ao avión o nome Airspeed AS.23, e aínda que se reservou o rexistro dun exemplar nonchegou a fabricar ningún. Nakajima Aircraft Company mercou outra licenza no Xapón; a diferenza de Fokker e Airspeed, Nakajima fabricaría cinco unidades ademais de montar polo menos un avión fabricado por Douglas. Construiríanse un total de 130 DC-2 civís e outros 62 para as forzas armadas estadounidenses.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q142591
* EBID: ID
* LCCN: sh2012000977
* NKC: ph254493

 |
**Dióxenes de Enoanda** foi un filósofo grego do século II que divulgou a filosofía de Epicuro como representante do epicureísmo moral.

Traxectoria
-----------

É coñecido porque, ao redor do ano 120, mandou gravar as máximas epicúreas sobre un muro, de oitenta metros de longo por case catro de alto, cun total de máis de 200 pezas da antiga cidade de Enoanda en Licia, suroeste da actual Turquía. O muro destruíuse cun terremoto. Dise que o muro estaba cerca do mercado da cidade e era unha alerta para que os cidadáns que comprasen nas tendas de Enoanda non esperasen atopar a felicidade comprando.

Os fragmentos, atopados no ano 1884, forman unha importante fonte da filosofía epicúrea, no referente á física, a epistemoloxía e a ética. Tal epigrama, ademais, incluía a doutrina epicúrea do *clinamen* (desviación), unicamente coñecida até ese momento por escritos de Lucrecio e Cicerón. A inscrición foi mandada tallar por Dióxenes de Enoanda de modo que todos os cidadáns aprendesen o ideal de coñecemento humano do epicureísmo. A partir da información descuberta non se ten constancia doutras doutrinas en referencia ao epicureísmo, aínda que axuda a aclarar algunhas cuestións desta doutrina. Estímase que contería unhas 25.000 palabras e non se recuperou máis dun terzo do total.

Notas
-----

1. ↑  Smith, M. *Lucretius, On the Nature of Things*. Hackett. (2001). En inglés.

Ligazóns externas
-----------------

* Tradución ao inglés da Inscrición epicúrea.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q59137
* WorldCat
* VIAF: 56642867
* BIBSYS: 90768535
* BNE: XX1251711
* BNF: 12124618q
* BRE: 1957081
* CANTIC: a10074090
* CERL: cnp00584697
* CiNii: DA01434312
* DeutscheBio: 118679635
* EBID: ID
* FAST: 19729
* GND: 118679635
* ISNI: 0000 0000 9824 9744
* LCCN: n50082073
* NKC: jn20031111010
* NLA: 35037214
* NLG: 17957
* NTA: 069906203
* OL: OL481206A
* SELIBR: 183850
* SUDOC: 029671817
* Treccani: diogene-di-enoanda
* UNZ: DiogenesOenoanda

 |
**Giovanna Casotto**, nada en Desio, Monza e Brianza, Italia, o 2 de agosto de 1968, é unha autora de banda deseñada e ilustracións italiana.

Traxectoria
-----------

Viviu no campo cos avós, estudou historia na universidade. En 1994 durante unha *meeting foot-fetish* atópase con Franco Saudelli (coñecido caricaturista) e comeza a pousar para el, converteuse na protagonista da tira cómica *A loura*. O encontro leva a unirse á escola de banda deseñada de Milán a que asistiu durante tres anos, durante o cal publica algúns contos curtos para *L´Intrepido*, coopera co mesmo Saudelli e, a continuación, coa revista de cultura erótica e cómic Selen Edicións, ao peche desta revista pasa a publicación análoga mensual Blue de Coniglio Editore, e a produción de ilustracións privadas por encargo.

Giovanna Casotto básase nun erotismo ao estilo do dos anos cincuenta, con ironía e malicia inxenua. A peculiaridade é que o modelo das súas principais historias eróticas é ela mesma. Tema recorrente dos seus numerosos cómics é a masturbación. Colabora activamente coa modelo Gisy Scerman.

Publicacións
------------

* *La carne e lo Spirito*
* *Storie brevi*
* *Cattive attitudini*
* *Fetish photos*
* *Pigiama party*
* *Femmine folli*
* *Mia moglie è una santa*

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio oficial *(en italiano)*
* Páxina de autora *(en italiano)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1137097
* WorldCat
* VIAF: 66602575
* BNE: XX1319495
* BNF: 13086072j
* IMDb: nm10116833
* ISNI: 0000 0000 0053 6754

 |
Invitación ao acto da investidura de María Wonenburger como Doutora Honoris Causa da UDC.
**Doutor ou doutora honoris causa** é un título honorífico que concede unha universidade a persoas eminentes. Esta designación outórgase principalmente a personaxes que se destacaron en certos ámbitos profesionais que non son licenciados nunha carreira, é como un recoñecemento a alguén non oficial nun ámbito científico.

Etimoloxía e uso
----------------

*Honoris causa* (h.c.) é unha locución latina cuxo significado é *por causa de honra*, unha calidade que conduce a un ao cumprimento dos seus deberes, respecto aos seus semellantes e a si mesmo, é a boa reputación que segue á virtude, ao mérito ou ás accións de servizo, as cales transcenden ás familias, persoas, institucións e as accións mesmas que se recoñecen. É unha alta honra para persoas de testemuño social, recoñecido e irreprochable. Na maioría dos casos, esta locución é antecedida polo termo *mestre* ou *doutor*.

No haber de todo centro de ensino superior que se prece existe unha selecta lista composta por científicos, investigadores, pensadores ou artistas de prestixio distinguidos co Doutoramento "Honoris Causa", algo que constitúe, probablemente, un dos mellores escaparates do seu potencial académico e de investigación.

Cerimonial
----------

Investidura dun doutor honoris causa na Universidade de Valladolid.
A concesión, no cerimonioso ritual de investidura, de distintos obxectos relacionados coa universidade clásica encerra toda unha exaltación da docencia e a sabedoría. Como a un cabaleiro do ensino, ao doutorando impónselle, de modo sucesivo:

* O **birrete** -"... para que non só cegues á xente, senón que ademais, como co helmo de Minerva, esteas preparado para a loita"-
* O **anel** -"A Sabedoría con este anel ofrecese voluntariamente como esposa en perpetua alianza; procura mostrarche esposo digno de tal esposa"-
* As **luvas** -"Estas luvas brancas, símbolo da pureza que deben conservar as túas mans no teu traballo e na túa escritura, sexan distintivo tamén da túa singular honra e valía"-
* O **libro** -"Velaquí o libro aberto para que descubras os segredos da Ciencia (...) helo aquí pechado para que devanditos segredos, segundo conveña, gárdelos no profundo do corazón"-

Tras a cerimonia, e coa concesión ao novo doutor das facultades de ler, comprender e interpretar, indícaselle: "Toma asento na cátedra da Sabedoría, e desde ela, descollando pola túa ciencia, ensiña, orienta, xulga e mostra a túa magnificencia na universidade, no foro e na sociedade", comprometéndose este a gardar as leis e a honra da universidade e prestarlle favor, auxilio e consello.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Doutor, doutora honoris causa***  |

### Outros artigos

* Doutoramento
* Camilo José Cela
* Cum laude

### Ligazóns externas

* Protocolo e etiqueta da investidura Doutor Honoris Causa*(en castelán)*
* Recompilación de usos na prensa escritaArquivado 09 de novembro de 2013 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11415564
* GND: 4201589-3

 |
Parella de portugueses do século XIX coas roupas típicas da provincia de Minho
A **cultura de Portugal** ten as súas raíces na cultura latina da Roma Antiga con influencias celtas.

Lingua
------

*Artigo principal**:* Lingua portuguesa.
O idioma oficial de Portugal é o portugués, un dos primeiros idiomas cultos da Europa medieval á vez có provenzal, sendo a súa escritura influenciada por esta última. Existen un municipio onde algunhas persoas das aldeas falan un idioma derivado do idioma do antigo Reino de León, chamado mirandés. (*Lhéngua Mirandesa* en Mirandés). Este idioma ten menos de 15.000 falantes (a maioría como segunda lingua) e é apenas falada en aldeas, sendo a aldea de Picote (*Picuote* en Mirandés) a única practicamente 100% monolingüe, o cal resulta curioso nun país lingüisticamente homoxeneizado como Portugal.

### Arquitectura

*Artigo principal**:* Arquitectura de Portugal.
Torre de Belén
A arquitectura portuguesa seguiu sempre as tendencias do resto de Europa, a pesar de facelo con algún atraso. Foi só co Manuelino que se conseguiu unha altura considerable, na vangarda artística da época. Este estilo fai de transición suave entre o gótico e o renacemento. Actualmente a produción arquitectónica portuguesa está a par do que pasa no medio artístico internacional, onde destacan os arquitectos contemporáneos:

* Álvaro Siza Vieira
* João Luís Carrilho da Graça
* Eduardo Souto de Moura
* Fernando Távora
* Nuno Teotónio Pereira
* Filipe Oliveira Dias
* Manuel Salgado
* Gonçalo Byrne
* Vitor Figueiredo

### Pintura

*Artigo principal**:* Pintura de Portugal.
Cadro de S. Vicente
A pintura portuguesa, do mesmo xeito cá arquitectura, seguiu as tendencias internacionais. A comezos do século XX apareceu unha nova onda de artistas futuristas que podían facer importantes revolucións na arte senón fóra polas súas mortes precoces. Algúns deses pintores e outros de diferentes épocas son:

* Amadeo de Souza-Cardoso
* Angelo de Sousa
* Armando Alves
* Guilherme de Santa-Rita
* José de Guimarães
* José Rodrigues
* Júlio Pomar
* Júlio Resende
* Paula Rego
* Sobral Centeno
* Maria Helena Vieira da Silva

### Cine

*Artigo principal**:* Cine de Portugal.
Cineastas:

* Manoel de Oliveira
* António Pedro Vasconcelos
* Joaquim Leitão

Actores:

* Joaquim de Almeida
* Maria de Medeiros
**José Ángel Vidal Douglas**, coñecido como **Douglas Vidal**, nado en Ciudad Bolívar o 15 de xaneiro de 1928, é un exfutbolista venezolano. Xogaba de centrocampista e foi internacional coa selección venezolana.

É o pai do exfutbolista e empresario Juan José "Cheché" Vidal.

Traxectoria
-----------

Comezou a xogar ao fútbol no colexio salesiano da súa cidade natal, Ciudad Bolívar. Na década de 1940 trasladouse a Caracas, onde militou no equipo do Liceo Fermín Toro. Alí viuno xogar o italiano Vittorio Godigna, técnico do Dos Caminos Sport Club, que o levou para o seu club. Xogou un só partido co equipo que militaba en Terceira, anotando tres goles, e subiu inmediatamente ao primeiro equipo, co que se proclamou campión da Primeira División en 1945 e 1949.

En 1950 fichou polo Loyola, co que acadou tres subcampionatos de liga. Máis tarde pasou polo Deportivo Vasco, Estudiantes e o Deportivo Celta, reconvertido logo en Deportivo Galicia, onde coincidiu cos seus cuñados Luís e Rodolfo Noya.

Despois de retirarse do fútbol foi directivo do Valencia FC, que presidía o seu cuñado Rodolfo, presidente da Liga Maior, e vicepresidente e finalmente presidente da Federación Venezolana de Fútbol.

### Selección nacional

Coa selección venezolana participou en dúas edicións dos Xogos Bolivarianos en 1951 e 1961, nos Xogos Centroamericanos e do Caribe de 1958 e nos Xogos Panamericanos de 1955.

Foi o primeiro futbolista en marcar un gol no Estadio Olímpico da Universidade Central de Venezuela. Foi o 5 de decembro de 1951, na vitoria por 4-1 contra Panamá.

Vida persoal
------------

Casou en Caracas coa galega Violeta Noya Domínguez, filla do futbolista, sindicalista e xornalista da Guarda Xoán Noya. Coñeceuna nun partido do Loyola, onde Douglas era compañeiro do irmán dela, Rodolfo Naya. O seu fillo Cheché Vidal foi tamén futbolista e internacional coa selección venezolana.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  "Jose Angel Vidal Douglas , la gacela guayanesa" (en castelán). 16 de novembro de 2018. Consultado o 14 de abril de 2021.
2. ↑  "Chao, nuevo entrenador del Lar Gallego de Caracas". *La Voz de Galicia* (en castelán). 7 de outubro de 1959. p. 5.
3. ↑  Douglas Vidal anotó el primer gol vinotinto - futbolvision.com.ve
4. ↑  "Enlace Noya Domínguez-Vidal Douglas en Venezuela". *La Noche* (en castelán). 29 de xuño de 1956. p. 7. Consultado o 14 de abril de 2021.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Perfil en Transfermarkt *(en castelán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q96624719
* Transfermarkt: 635106

 |
O Strokkur Geysir, en Islandia.
Outro géyser.
Un **géyser,**, ou **geyser**, pronunciado [ˈɡajzə] ou [ˈɡajse̝ɾ], é unha nacente termal que entra en erupción periodicamente, lanzando unha columna de auga quente e vapor para o ar. O nome *géyser* provén de Geysir, o nome dunha nacente eruptiva en Haukadalur, na Islandia; este nome deriva pola súa vez do verbo *gjósa*, "chorrear".[]

A formación de géyseres require unha hidroxeoloxía favorábel, o que existe só en poucos lugares na Terra; logo, son fenómenos razoabelmente raros. Existen cerca de mil en todo o mundo, e a metade destes no Parque Nacional de Yellowstone nos Estados Unidos. Tamén son coñecidos os géyseres de Nova Zelandia e o Strokkur Geysir de Islandia.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *géyser*.
2. ↑  *Gran Dicionario Xerais da Lingua*, VV.AA. 2009. Edicións Xerais, Vigo
3. 1 2  "Dicionario de pronuncia da lingua galega". *ilg.usc.es*. Consultado o 2018-03-29.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q83471
* AAT: 300380167
* BNCF: 12112
* BNE: XX5043034
* BNF: 119805884
* BRE: 2348093
* EBID: ID
* FAST: 942308
* GEC: 0113231
* GND: 4157308-0
* JSTOR: geysers
* LCCN: sh85054747
* PSH: 4534
* Treccani: geyser

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre xeoloxía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
**Giovanna Trillini**, nada en Jesi o 17 de maio de 1970, é unha tiradora de esgrima italiana, gañadora de oito medallas olímpicas.

Traxectoria
-----------

Participou, aos 22 anos, nos Xogos Olímpicos de 1992 celebrados en Barcelona, gañando a medalla de ouro nas probas individual e por equipos da modalidade de florete. Nos Xogos Olímpicos de 1996 celebrados en Atlanta revalidou a súa medalla de ouro na proba por equipos, gañando a medalla de bronce en individual, metais que repetiu nos Xogos Olímpicos de 2000 de Sidney. Nos Xogos Olímpicos de 2004 de Atenas gañou a medalla de prata na proba individual (non houbo nesta ocasión competición por equipos na modalidade de florete) ao perden na final coa súa compatriota Valentina Vezzali. Nos Xogos Olímpicos de 2008 de Pequín gañou a medalla de bronce na proba per equipos e rematou cuarta na individual, conseguindo así un diploma olímpico.

Ao longo da súa carreira gañou dezanove medallas no Campionato do Mundo de Esgrima, entre elas nove de ouro; e seis medallas no Campionato de Europa da especialidade, dúas delas de ouro.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Giovanna Trillini*** |

* Web persoal *(en italiano)*
* www.olympic.org - Giovanna Trillini *(en inglés)*
* www.sports-reference.com - Giovanna Trillini *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q155109
* BRE: 4203784
* FIE: 4716
* OCID: giovanna-trillini
* Sports Reference: giovanna-trillini-1

 |
Graffiti en Nova York, exemplo de cultura urbana.
**Cultura urbana**, ás veces tamén denominada en plural como **culturas urbanas**, fai referencia ao conxunto de prácticas culturais, artísticas e deportivas levadas a cabo nun espazo urbano, é dicir, nas cidades e vilas. É común a catalogación da chamada cultura urbana como unha subcultura ou, en ocasións, unha rama da contracultura.

Tribo urbana
------------

Dentro das culturas urbanas encádranse as tribos urbanas, é dicir, un grupo de persoas que se comporta de acordo ás ideoloxías dunha subcultura, que se orixina e se desenvolve no ambiente dunha cidade. Caracterízanse pola homoxeneidade lingüística e cultural, a conciencia colectiva e o sentimento de pertenza común, así como polo lugar de residencia en común ou a emigración. Para a tribo son esenciais os símbolos comúns e as tradicións estábeis.

Para unha parte dos analistas, o fenómeno das tribos urbanas vén dado pola procura identitaria dos mozos. Así, a identidade de cada unha destas tribos variará segundo a súa ideoloxía e segundo a persoa mesma; por exemplo, mentres que os skinheads son de tendencias violentas, os hippys non rivalizan contra ningún grupo, pois son pacifistas e non hai grupo algún que lles sexa integramente oposto.

Disciplinas
-----------

As disciplinas da cultura urbana van dende a danza, á música, o graffiti ou a fotografía. Estas son algunhas:

### Artes urbanas

* Graffiti
* Rap
* Slam
* Cultura hip hop
* Beatbox
* breakdance
* Fotografía urbana
* Videocreación

### Deportes urbanos

* Parkour
* Xadrez urbano
* Patinaxe
* Skateboard
* Baloncesto
* Fútbol
* Capoeira
* Freestyle

Festival *Cultura urbana*
-------------------------

*Cultura Urbana* é tamén o nome dun festival de hip hop celebrado anualmente en Madrid dende o ano 2005, onde se reúnen MCs, DJs, breakers e graffiteiros de todo o Estado e do estranxeiro.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Contracultura

### Ligazóns externas

* Informe de culturas urbanas *(en francés)*
* *La metáfora de las tribus urbanas y tribus urbanas como metáforas*. Gamero Aliaga. *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q778407
* EBID: ID
* JSTOR: urban-culture
* LCCN: sh85026255
* MAG: 2778985780

 |
**Göran Therborn**, nado o 23 de setembro de 1941 en Kalmar (Suecia), é un sociólogo marxista.

Traxectoria
-----------

Formado na Universidade de Lund (Suecia), é profesor da Universidade de Cambridge, ten publicado varias obras sobre a dominación dunha clase sobre outra a través das estruturas estatais, así como diversos artigos na *New Left Review*.

Pensamento
----------

O Estado expresa un determinado conxunto de relacións de clase tanto na súa organización administrativa como na súa forma de representación gobernamental. O Estado manifesta as relacións sociais e contribúe a súa reprodución. A mecánica da reprodución está constituída por mecanismos económicos, políticos e ideolóxicos, como poden ser a coacción económica, a violencia e a excomuñón ideolóxica. Existen ademais nesa dirección formatos de representación como as institucións e os partidos e procesos de mediación que non se reducen á represión e entre os que cabe mencionar a cooptación, a través da lexitimación ideolóxica ou a configuración de obxectivos atractivos como o pleno emprego e o desenvolvemento económico.

Therborn afástase de Lenin pois non comparte que o Estado socialista sexa a sociedade comunista sen clases. Na sociedade socialista o proletariado segue subordinado aos coñecementos burocráticos e tecnolóxicos que son necesarios para a defensa contra o inimigo burgués do interior e do exterior. Isto esixe unha organización de cadros no Estado e na economía que pode chegar a bloquear a chegada do comunismo e da igualdade e a democracia reais. Así reprodúcese a distinción entre cadros e traballadores, entre vangarda e masas. Esta é a causa do avellentamento dos países socialistas que están avocados ao desxeo ou ao estoupido. De todos maneiras, para Therborn a superación do capitalismo era irreversible.

Obras
-----

* *The Ideology of Power e the Power of Ideology*
* *From Marxim to Postmarxim*
* *What does the ruling class do when it rules*
* *The Killing Fields of Inequality* (2013)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q455767
* WorldCat
* VIAF: 54208544
* BNE: XX1017127
* BNF: 122799497
* CANTIC: a10163402
* CiNii: DA00436720
* Dialnet: 32984
* FAST: 68814
* GND: 121967417
* ISNI: 0000 0001 2133 5334
* LCCN: n81023296
* NKC: jx20061214012
* NLG: 86864
* NTA: 068393563
* ORCID: 0000-0003-4652-4371
* Scopus: 6701414436
* SELIBR: 208293
* SUDOC: 031619126

 |
Mapa batimétrico do dorsal Central do Índico.
A **dorsal Central do Índico** é unha dorsal central océanica localizada de norte a sur na parte occidental do océano Índico.

Límites
-------

A dorsal Central do Índico considérase tradicionalmente que separa a placa africana da placa indoaustraliana. Do mesmo xeito, a zona de fractura de Owen no fin norte da dorsal dise que separa a placa indoaustraliana da placa arábiga. Con todo, os movementos na zona de fractura de Owen son insignificantes, e Arabia e a India móvense como unha única placa.

Historia tectónica
------------------

A dorsal Central do Índico abriuse durante a separación da Mascarene Plateau e a dorsal de Chagos-Laccadive en 38 Ma, ambos produto do punto quente da Reunión, único punto quente coñecido que interactuou coa dorsal Central do Índico. Agora situado a 1100 km da dorsal, o punto quente cruzou a dorsal preto dos paralelos 18-20°S, dende a placa india á africana, en 47 Ma. O punto quente da Reunión inclúe a dorsal de Chagos-Laccadive sobre a placa india que leva ata a costa india occidental onde o novo punto quente produciu as Deccan Traps en 66 Ma.

A única estrutura por riba da auga preto da dorsal Central do Índico é a illa Rodrigues, cumio da enigmática dorsal de Rodrigues entre Mauricio e a dorsal. A dorsal de Rodrigues alcanza a dorsal en 19°S a través dunha serie de cordais coñecidos como os tres Reis Magos.

Notas
-----

1. 1 2  Hellebrand et al. 2002, Geological setting, pp. 2306-2308
2. 1 2  Murton et al. 2005, Geological setting, pp. 2–4

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Hellebrand, E.; Snow, J. E.; Hoppe, P.; Hofmann, A. W. (2002). "Garnet-field melting and late-stage refertilization in 'residual'abyssal peridotites from the Central Indian Ridge". *Journal of Petrology* **43** (12): 2305–2338. doi:10.1093/petrology/43.12.2305. Consultado o 18 de setembro de 2016.
* Murton, B. J.; Tindle, A. G.; Milton, J. A.; Sauter, D. (2005). "Heterogeneity in southern Central Indian Ridge MORB: implications for ridge–hot spot interaction". *Geochemistry, Geophysics, Geosystems* **6** (3): n/a. doi:10.1029/2004GC000798. Consultado o 18 de setembro de 2016.
* Wiens, D. A.; DeMets, C.; Gordon, R. G.; Stein, S.; Argus, D.; Engeln, J. F. (1985). "A diffuse plate boundary model for Indian Ocean tectonics". *Geophysical Research Letters* **12** (7): 429–432. doi:10.1029/GL012i007p00429. Consultado o 30 de xullo de 2016.
* TAIGA Concept (2015). "Part II Central Indian Ridge". En Ishibashi, J.; Okino, K.; Sunamura, M. *Subseafloor Biosphere Linked to Hydrothermal Systems*. Springer. pp. 133–214. ISBN 978-4-431-54865-2. doi:10.1007/978-4-431-54865-2.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q190604
* WorldCat
* VIAF: 237011700
* EBID: ID

 |
*Ginkgo biloba*, un exemplo de vexetal dioico.
Un organismo **dioico**, **diclino** ou gonocórico, é aquel en que as gónadas e, con elas, os gametos masculinos e femininos, son portados por individuos distintos da mesma especie.
Este fenómeno coñécese como **dioecia**, ou **diclinia**.

Etimoloxía
----------

*Physalia physalis* é un animal colonial dioico.
O termo *dioico* deriva de *dioecia*. A palabra *dioecia* está formada polos elementos *di-* e *-oecia*, tirados do grego antigo δι- *di-*, de δίς *dís*, "dúas veces", e da palabra οἰκία *oikía*, "casa". Literalmente: "de dúas casas".

En canto a *diclino* , é un termo formado polos elementos *di-* e *-clino*, este último derivado do grego antigo κλίνη *klínē*, "tálamo", "leito conxugal". Literalmente: "de dous leitos". *Diclinia* deriva de *diclino*.

Nos vexetais
------------

Nas plantas, esta característica aparece en especies primitivas como o gingko (*Ginkgo biloba*) e a cica (*Cycas revoluta*), mais tamén nalgunhas máis evolucionadas como o pistacho ou alfóncigo (*Pistacia vera*).

Nos animais
-----------

En animais, dáse o fenómeno inverso, xa que os grupos de maior complexidade como os artrópodos entre os protóstomos e vertebrados entre os deuteróstomos son practicamente na súa totalidade dioicos.

Notas
-----

1. ↑  **dioico, dioica** no *dicionario da RAG*.
2. ↑  **dioico, ca** no *Diccionario de botánica. Tomo I*, de Pío Font Quer, Barcelona, 1993, Editorial Labor, S. A. ISBN 84-3350-076-7.
3. ↑  **diclino, na** no *Diccionario de botánica. Tomo I*, de Pío Font Quer, Barcelona, 1993, Editorial Labor, S. A. ISBN 84-3350-076-7.
4. ↑  **gonocorismo** no *Diccionario de botánica. Tomo I*, de Pío Font Quer, Barcelona, 1993, Editorial Labor, S. A. ISBN 84-3350-076-7.
5. 1 2  **dioecica** no *Diccionario de botánica. Tomo I*, de Pío Font Quer, Barcelona, 1993, Editorial Labor, S. A. ISBN 84-3350-076-7.
6. ↑  K. S. Bawa (1980). "Evolution of Dioecy in Flowering Plants". *Annual Review of Ecology and Systematics* (en inglés) **11**: 15–39.
7. 1 2 3  **diclinia** no *Diccionario de botánica. Tomo I*, de Pío Font Quer, Barcelona, 1993, Editorial Labor, S. A. ISBN 84-3350-076-7.
8. ↑  *Physalia physalis* na ADW.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Monoecia
* Reprodución sexual

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q148681
* BRE: 1943002
* GEC: 0099167
* JSTOR: dioecy
* MAG: 2776869454

 |
**Greg Egan**, nado o 20 de agosto de 1961 en Perth, é un escritor australiano de ficción científica.

Traxectoria
-----------

Egan publicou o seu primeiro traballo en 1983. Está especializado en historias de ciencia ficción dura con temas matemáticos e de ontoloxía cuántica, incluíndo a natureza da consciencia. Outros temas son a xenética, a realidade simulada, o post-humanismo, a transferencia da mente, a sexualidade, a intelixencia artificial, e a superioridade do naturalismo racional sobre a relixión. É coñecido pola súa tendencia a tratar con materias tecnicamente complexas, como conceptos innovadores en física ou o problema da epistemoloxía, dun xeito directo e desinhibido. É gañador dun premio Hugo (e finalista dos Hugo con outros oito traballos), e tamén gañou un premio John W. Campbell Memorial á mellor novela. Os seus primeiros relatos contiñan profusión de elementos de terror.

Os relatos curtos de Egan teñen sido publicados en varias revistas do xénero, incluíndo publicacións regulares en *Interzone* e en *Asimov's Science Fiction*.

Egan é licenciado en matemáticas pola Universidade de Australia Occidental, e actualmente vive en Perth. Recentemente participou en campañas contra a práctica habitual, e sancionada pola lei, da detención automática dos solicitantes de asilo político nas aduanas de Australia. Egan é vexetariano.

Egan nunca asiste ás convencións de ficción científica, non asina libros, e a súa imaxe non aparece en Internet, aínda que en páxinas web adicadas á ficción científica ou no buscador Google  se teñan publicado fotos de xente co mesmo nome etiquetadas erroneamente como fotos de Greg Egan.

Egan achega ocasionalmente mensaxes en varios grupos de Usenet, sobre todo científicos e técnicos, usando o seu propio nome. De decembro de 1994 a setembro de 1999 contribuíu regularmente no grupo **rec.arts.sf.written**, entrando en diálogo cos seus lectores acerca das súas obras e da ficción científica en xeral.

Notas
-----

1. ↑  "Bibliography". Gregegan.net. 7 August 2014. Consultado o 23 August 2014.
2. ↑  Modelo:Sfadb
3. ↑  Egan, Greg (17 February 2005). "Letters from the forgotten - Opinion". www.theage.com.au. Consultado o 23 August 2014.
4. ↑  Egan, Greg (19 October 2008). "Iran Trip Diary: Part 2, Esfahan". Gregegan.net. Consultado o 23 August 2014.
5. ↑  Farr, Russell (September 1997). "Interviews". Gregegan.net. Consultado o 23 August 2014.
6. ↑  "Photos of Greg Egan, science fiction writer". Gregegan.net. Consultado o 23 August 2014.
7. ↑  Egan, Greg (24 August 2012). "Google, the Stupidity Amplifier". Gregegan.net. Consultado o 23 August 2014.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q316785
* WorldCat
* VIAF: 116627865
* BIBSYS: 9031275
* BNE: XX1414321
* BNF: 13772878v
* CiNii: DA12153188
* Europeana: ID
* FAST: 147553
* GND: 11365491X
* IMDb: nm8533748
* ISNI: 0000 0001 2148 6087
* LCCN: n85010566
* LibraryThing: egangreg
* MusicBrainz: ID
* NDL: 00753077
* NKC: xx0001235
* NLA: 36233678
* NLG: 192283
* NTA: 15379948X
* OL: OL19038A
* SUDOC: 070505705
* TESF: egan\_greg
* UNZ: EganGreg

 |
Unha disciplina académica é un campo de estudo máis amplo. A disciplina pode mesmo ser subdividida en subdisciplinas, ás veces con polémicas ou discrepancias.
Unha **disciplina académica** ou **campo de estudo** é o desenvolvemento do coñecemento sobre un tema específico, pensado ou investigado nunha escola superior, un centro de estudos ou investigacións, unha universidade ou un laboratorio. As disciplinas están en parte definidas e recoñecidas por publicacións científicas ou académicas, onde se expoñen resultados de procesos investigativos, e polos círculos académicos ou científicos aos que pertencen os investigadores.

Os campos de estudo teñen polo xeral numerosas ramas ou subdisciplinas e as liñas que as distinguen adoitan ser difusas, ambiguas e mesmo por veces arbitrarias.

Historia
--------

Na Europa da Escolástica existían só catro facultades nunha universidade: Teoloxía, Medicina, Xurisprudencia e Arte. As disciplinas universitarias contemporáneas pertencen aos procesos de secularización comezados cara a mediados do século XIX cando o currículo tradicional medieval foi substituído polas linguas vernáculas e a súa literatura, a ciencia e as disciplinas tecnolóxicas como a física, a química, a bioloxía e a enxeñaría, que se agregaron ás catro facultades tradicionais.

A principios do século XX nacen novas disciplinas como a educación, a socioloxía ou a psicoloxía. Nas décadas de 1970 e 1980 produciuse unha "explosión" de novas disciplinas enfocadas a estudos cada vez máis específicos. Algunhas disciplinas foron deseñadas como preparación para o exercicio de carreiras e profesións como a enfermaría e a administración hospitalaria, entre outras. Finalmente comézase a falar de estudos interdisciplinarios en campos científicos como derivados doutros (por exemplo, segundo que aspecto da bioloxía se estude aparecen a bioquímica, bioenxeñaría, bioinformática etc. Ver *Disciplinas da Bioloxía*).

Moitas "disciplinas" poden ser discutidas como tales e por esa razón hai grandes debates ao respecto.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Disciplinas académicas

### Ligazóns externas

* *Interactive Historical Atlas of the Disciplines*, University of Geneva

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11862829
* GND: 4151461-0
* LCCN: sh85141103
* MAG: 8795937
* NDL: 00562212

 |
**Guido IV de Spoleto** e I de Benevento, foi margrave de Camerino e duque de Spoleto como sucesor do seu tío Lamberto II de Spoleto (fillo de Guido III de Spoleto) o 889, quen lle cedeu o goberno, pero conservou algúns dereitos. Era fillo de Guido II de Spoleto.

Traxectoria
-----------

O 895 ocupou o ducado de Benevento e proclamouse duque. Ofreceu a rexencia ao seu aliado e cuñado Guaimaro I de Salerno, casado coa súa irmá Itta, pero Guaimaro foi capturado cando ía para Benevento por Adelfer, o gastaldo de Avellino. Guido tivo que cercar Avellino para conseguir a liberación do seu cuñado.

Despois de case dous anos de gobernar Benevento e de oito anos de gobernar Camerino e Spoleto, foi a Roma para entrevistarse co seu tío Lamberto II e cando estaba no Tíber foi asasinado por axentes de Alberico, un nobre romano emparentado coa familia dos condes de Tusculum, que se proclamou margrave e duque (Alberico I)

| Principado de Spoleto |
| --- |
| *Segue a:* Lamberto II de Spoleto | **Guido IV de Spoleto**(889-897) | *Precede a:* Alberico I de Spoleto |
| - |

| Principado de Benevento |
| --- |
| *Segue a:* León VI o Sabio | **Guido IV de Spoleto**(895-897) | *Precede a:* Radelchis II de Benevento |
| - |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q557708
* WikiTree: Spoleto-40

 |
| «Hush» |
| --- |
|  |
| Sinxelo de Billy Joe Royal |
| Lanzamento |  |
| Formato | {{{formato}}} |
| Gravada | 1967 |
| Xénero musical | Swamp rock |
| Lingua(s) | {{{lingua}}} |
| Duración | 2:30 |
| Discográfica | Columbia |
| Produtor(es) | Joe South |
| Escritor(es) | Joe South |
| Cronoloxía |
| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| «"These Are Not My People" (1967)» | «Hush» | «"Storybook Children" (1968)» |

 |
| Miscelanea | {{{miscelanea}}} |

**Hush** é unha canción escrita polo compositor estadounidense Joe South para o artista Billy Joe Royal, cuxo sinxelo acadou o número 52 na *Billboard* Hot 100 o 28 de outubro - 11 de novembro de 1967, e o 45 no Canadá. O propio South gravou a canción en 1968, e incluína no seu segundo álbum, *Games People Play*.

Deep Purple e Kula Shaker fixeron as súas propias versións da canción. O tema foi popularizada polo grupo Deep Purple en 1968. O sinxelo -primeiro da banda- contaba con «One More Rainy Day» na cara B, e chegou ó 4º posto do Hot 100 estadounidense, e ó 2º posto no Canadá, aínda que pasou desapercibido no Reino Unido.

A canción incluíuse no primeiro álbum do grupo, *Shades of Deep Purple*, e deu a coñecer á banda en Norteamérica, onde en principio gozaron de moito máis éxito que na súa Inglaterra natal, durante os seus primeiros anos, a finais da década de 1960, con Rod Evans na voz e Nick Simper no baixo.
O grupo volveu gravar o tema 20 anos despois, con Ian Gillan nas voces, para conmemorar o vixésimo aniversario da súa edición, e foi incluído como tema de estudo do dobre LP en directo *Nobody's Perfect*, de 1988.

*Hush* tamén foi interpretada por nomes como Johnny Hallyday (en francés), Kula Shaker, Funk Machine, ou a banda tributo a Deep Purple Funky Junction, con Phil Lynott.

Notas
-----

1. ThoughtCo (ed.). "What Is Swamp Rock?". Consultado o 28 de outubro de 2018.
2. ↑  ThoughtCo (ed.). "What Is Swamp Rock?". Consultado o 28 de outubro de 2018.
3. ↑  Billboard (ed.). "Billy Joe Royal – Chart history". Arquivado dende o orixinal o 05 de setembro de 2015. Consultado o 25 de xuño de 2014.
4. ↑
5. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2631389
* AllMusic: mt0009681989
* MetroLyrics: ID
* MusicBrainz: ID

 |
O bus **Dong Fang Hong 4** (abreviadamente **DFH-4**) é un tipo de bus para satélites fabricado en China.

Características
---------------

O bus DFH-4 está pensado para satélites de comunicacións de alta capacidade na órbita xeoestacionaria e estabilizados nos tres eixos. Desenvolvéronse dúas versións do bus: DFH-4E, unha versión de máis capacidade, e DFH-4S, específica para cargas máis modestas. O bus foi desenvolvido pola Chinese Aerospace Corporation (CASC) con colaboración europea. O bus pódese equipar cunha variedade de transpondedores en banda C, Ku e L, con sistemas multifeixe. O sistema de propulsión do bus é bipropelente.

Especificacións técnicas
------------------------

### DFH-4

* Dimensións: 2,360 m x 2,100 m x 3,600 m
* Carga útil: 600 kg
* Potencia eléctrica: 10.500 W
* Consumo máximo da carga útil: 8000 W
* Tempo de vida: 15 anos

### DFH-4E

* Masa: 2700 kg
* Carga útil: 800-1000 kg
* Potencia eléctrica: 13.500 W
* Consumo máximo da carga útil: 10.000 W
* Tempo de vida: 15 anos

### DFH-4S

* Masa: 1590 kg
* Carga útil: 450 kg
* Potencia eléctrica: 7800 W
* Consumo máximo da carga útil: 4000 W

Notas
-----

1. 1 2 3  Mark Wade (2019). "DFH-4" (en inglés). Consultado o 17 de outubro de 2019.
2. 1 2 3  Gunter Dirk Krebs (2019). Gunter's Space Page, ed. "DFH-4 Bus" (en inglés). Consultado o 17 de outubro de 2019.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Dong Fang Hong 3 (bus)
* Dong Fang Hong 5 (bus)
**Guido II** foi o fillo e sucesor do duque Lamberto I de Spoleto,

Traxectoria
-----------

Foi partidario de Carlos o Calvo, que o 876 retornou o ducado de Spoleto ao seu pai Lamberto, e nomeou margrave de Camerino ao irmán de Lamberto I, Guido de Camerino (o futuro Guido III de Spoleto). Guido sucedeu ao seu pai como duque de Spoleto á súa morte o 880.

O Papa convidouno a un encontro o mesmo ano 880 pero Guido ignorouno e enviou os seus exércitos a invadir o dominio pontificio. O Papa Xoán VIII pediu axuda a Carlos o Groso, rei de Italia, ao que coroou emperador o 12 de febreiro do 881. Pero Carlos deulle pouca axuda contra Guido. Nunha carta do Papa a Carlos, mencionábase a Guido co adxectivo "rabbia" (rabia) que Guido colleu como alcume.

Carlos convocou unha dieta en Rávena (febreiro do 882) na que Guido II, o seu tío Guido de Camerino, o Papa, e o rei Carlos acordaron unha paz xeral e que os dous primeiros devolverían os territorios pontificios ocupados.

Guido II morreu subitamente, bastante mozo, o mesmo 882, e só deixou fillos nenos (o futuro Guido IV de Spoleto e I de Benevento, e Itta, que foi esposa de Guaimaro I de Salerno). O seu tío Guido de Camerino vai tomar as rédeas do poder e foi recoñecido duque baixo o nome de Guido III de Spoleto.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1284117
* DBI: ID

 |
Anuncio da primeira representación de *Die Jungfrau von Orleans*.
***Die Jungfrau von Orleans*** (literalmente *A doncela de Orleáns*) é unha traxedia de Friedrich Schiller estreada o 11 de setembro de 1801 en Leipzig

Argumento e significación
-------------------------

A peza é unha versión libre da vida de Xoana de Arco, conta cun prólogo presentando os personaxes máis importantes, seguido por cinco actos, cada un dramatiza un momento significativo na vida de Xoana, que se presenta idealizada ata o sublime. A obra reflicte o novo nacionalismo e militarismo que se vivía no século XIX, e tamén presenta a idea kantiana da necesidade de subxectar a emoción a un principio moral. Foi a obra de Schiller máis representada ata a primeira guerra mundial, pero logo da segunda guerra mundial o seu militarismo causou algunhas críticas pero pola súa forza dramática segue a ser unha obra amplamente representada nos países de lingua alemá, con doce producións na tempada 2004/2005, coincidindo co ano Schiller .

Adaptacións operísticas
-----------------------

* *Giovanna d'Arco* (1830) de Giovanni Pacini
* *Giovanna d'Arco* (1845) de Giuseppe Verdi
* *Orleanskaja deva* (1881) de Piotr Ilich Tchaikovski
* *Das Mädchen aus Domrémy* (1976) de Giselher Klebe

Notas
-----

1. ↑  Heimann, Nora M. (2005) *Joan of Arc in French Art And Culture (1700-1855): From Satire to Sanctity*
2. ↑  Albert Ludwig (1909) *Schiller und die deutsche Nachwelt*. Berlin. Weidmannsche Buchhandlung 1909, páx. 646.
3. ↑  "Werkstatistik 2004/05 des Deutschen Bühnenvereins". Arquivado dende o orixinal o 02 de xaneiro de 2014. Consultado o 02 de xaneiro de 2014.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1125010
* BNF: 14500882z
* EBID: ID

 |
O **Dongbei Dianying Zhipianchang** (en chinés simplificado 东北电影制片厂, literalmente *Estudio de Cinema do Nordeste*), tamén coñecido polo nome inglés ***Northeast Film Studio***, foi un dos primeiros estudos cinematográficos do nordeste de China. Ao mesmo tempo, considérase o primeiro estudo cinematográfico creado expresamente por un partido comunista.

Historia
--------

A rendición do Xapón e o final da Segunda guerra mundial levaron á disolución da *Manchuria Motion Picture Corporation* en 1946, con sede en Changchun. Células do Partido Comunista organizaron os sectores progresistas dos traballadores para garantir que non se perdese o material.  As partes que pasaron a mans comunistas integráronse no Yan'an Film Studio e no *Dongbei Dianying Zhipianchang*, que absorberían o Yan'an Studio o 1 de outubro de 1946, cando foi trasladado a a cidade de Hegang, que actualmente forma parte de Heilongjiang.

Considérase que *Dongbei Dianying Zhipianchang* é o predecesor do actual *Changchun Dianying Zhipianchang*, xa que o estudo sería trasladado de novo á cidade de Changchun en abril de 1949.

A partir dese momento, separaríanse as divisións de cine e animación. Os animadores, sobre todo o grupo que traballou en películas como *Huangdi Meng*, trasladaríanse a Shanghai. Alí os irmáns Wan, os talentos da Academia Central de Belas Artes, o Instituto de Arte de Suzhou e outros artistas de renome uniranse para crear o *Shanghai Meishu Dianying Zhipianchang*.

Notas
-----

1. ↑  Shuk-ting, Kinnia (2009-09-11). *Japanese and Hong Kong Film Industries: Understanding the Origins of East Asian Film Networks*. Routledge. ISBN 9781135219475.
2. ↑  Zhang 1998, p. 18-19.
3. 1 2 3 4  Semsel 1987, p. 18.
4. ↑  Hwee, Song (2017-09-16). *The Chinese Cinema Book*. Bloomsbury Publishing. ISBN 9781844575800.
5. ↑  Zhang 1998, p. 226.
6. ↑  A. John (2001). *Animation in Asia and the Pacific*. John Libbey. ISBN 9781864620368.
7. ↑  *Chinese Animation: A History and Filmography, 1922-2012*. McFarland. 2014-12-19. ISBN 9781476615523.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Cine*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***China*** |

* Manhua
* China
* Historia do cinema
* Historia da China

### Bibliografía

* *Encyclopedia of Chinese film*. Londres: Routledge. 1998. ISBN 9780203195550.
* Semsel, George Stephen (1987). *Chinese Film: The State of the Art in the People's Republic*. ABC-CLIO. ISBN 9780275926441.