recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Esther Pedrosa Carrete**, nada en Santiago de Compostela o 19 de maio de 1961, é unha atleta, adestradora e política galega.

Traxectoria
-----------

Como atleta dedicouse sobre todo ao gran fondo (distancias superiores aos 5km). Foi un nome importante no atletismo galego na década de 1980, se ben prolongou a súa carreira deportiva e obtivo os títulos máis importantes como atleta veterá. Compite tanto en pista como en circuítos de cross.

Na década de 1980 foi a dominadora das distancias longas no atletismo galego. A partir do seu primeiro título galego de cross, en 1983, empezou a sumar títulos autonómicos en 3000m, 5000m e 10000m, tanto en cross, como en pista (aire libre e cuberta). Como adoita ser habitual, cos anos foi frecuentando máis as probas de distancias longas.

Gañou 19 títulos galegos en categoría absoluta ao longo de dúas décadas: 4 de cross (1983, 1985, 1987 e 1997), 9 de 3000m (1986 en aire libre e pista cuberta, 1987 al. e pc. 1988 al. e pc. 1989 pc. 1991 pc. e 1994 pc.), un de 5000 (1996) e cinco de 10000m (1989, 1990, 1993, 1994 e 1996).

Mentres en Galicia competía nas distancias máis longas dos campionatos, en España participaba en probas aínda máis longas en estrada: a mediados dos oitenta conseguiu a medalla de prata (1985) e a de ouro (1986) nos campionatos de España de 20 km. Tamén obtivo a medalla de prata nos 10 000m nos campionatos de España de 1986 e 1987, así como nos campionatos de España de 3000m en pista cuberta en 1989 e 1990. Recuncou no subcampionato de 10000 en 1995. Internacionalmente competiu en probas de 10 km, 15 km, medio maratón (23,1 km) e maratón (42,2 km), e foi seleccionada española nos campionatos do mundo de 15 km en estrada en dúas ocasións (1986 e 1991).

A finais dos anos 90 empezou a participar con éxito en maratóns e medios maratóns, e foi segunda nos maratóns de Donostia (1997 e 1998) e Valencia (1999). 

Xa como atleta veterá proclamouse campioa do mundo de cross, e subcampioa mundial de 1500m, de cross, e de 3000m en pista cuberta nas súas correspondentes categorías de idade.

### Fóra das pistas

Como política, foi elixida concelleira en Santiago de Compostela polo PSdeG-PSOE nos comicios municipais de 2019. Como o cabeza da súa lista, Sánchez Bugallo, chegou á alcaldía, pasou a ocupar responsabilidades de goberno (concellería de Deportes e Benestar animal).

Ademais, traballou como técnica do servizo de Deportes da Universidade de Santiago de Compostela, departamento dirixido polo que é ao mesmo tempo o seu adestrador persoal, Mariano García-Verdugo.

Notas
-----

1. ↑  "Currículum de Esther Pedrosa" (PDF). *Federación Galega de Atletismo*. Consultado o 9/11/2022.
2. ↑  "Esther Pedrosa". *worldathletics.org*. Consultado o 2022-11-09.
3. ↑  "La concejala Esther Pedrosa, mejor fondista europea del año en los Best Masters Awards". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2021-12-09. Consultado o 2022-11-09.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q61993793
* Dialnet: 2600855

 |
O **Athlitikos Syllogos Trikala 2000 KAE** ou simplemente **AS Trikala 2000 BC** (en grego Α.Σ. Τρίκαλα 2000), foi un equipo profesional de baloncesto grego da cidade de Trikala, Grecia. O Trikala chegou a competir na máxima categoría do baloncesto grego. Non se debe confundir o club co Trikala Aries, equipo da mesma cidade.

Historia
--------

A Asociación Atlética de Trikala 2000 foi fundada o 13 de setembro de 1999 da fusión dos dous equipos locais de Trikala, o Danaos e o Sporting. Dende a súa creación, o club ascendeu rapidamente nas ligas gregas. No 2002, tres anos despois da súa fundación, o Trikala acadou o ascenso á liga B do baloncesto grego. En 2006, acadou un novo ascenso á A2 Ethniki. Dous anos despois completaron o seu percorrido ascensor ao gañar a A2 Ethniki na tempada 2007-08 e ascender á máxima categoría do baloncesto grego, a A1 Ethniki. O club superou o récord de vitórias nunha tempada (acadou 24), ao bater o récord anterior, en posesión do Makedonikos BC.

A súa primeira tempada na máxima competición grega tivo un relativo éxito, ao acadar a permanencia nun último partido de liga dramático o 22 de abril de 2009.

Palmarés
--------

* **A2 Ethniki**: 1 (2008)

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Perfil en Eurobasket.com
**Yuri Farneti**, nado en Angera o 3 de xaneiro de 1996, é un xogador profesional de squash italiano. En outubro de 2020, acadou o posto 120 do mundo no circuíto internacional, a súa mellor clasificación. Foi campión de Italia oito veces consecutivas entre 2015 e 2022.

Traxectoria
-----------

Yuri Farneti comezou a xogar ao squash con 12 anos, iniciado polo seu pai e entrou no PSA World Tour en 2014. Participou en varios campionatos de Europa por equipos coa selección italiana, e acadou os oitavos de final en 2016, 2017 e 2018. Tamén representou a Italia nos Xogos Mundiais de 2017. Líder indiscutible do squash masculino italiano foi campión de Italia oito veces consecutivas entre 2015 e 2022.

Notas
-----

1. ↑  "Il ghemmese Yuri Farneti campione dello squash: sei titoli nazionali". *Notizia Oggi*. 4 de febreiro de 2021.
2. ↑  "Campionato Italiano Assoluto individuale 2022". *Federazione Italiana Giuoco Squash*. 27 de novembro de 2022.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Partido entre Yuri Farneti e o galego Borja Golán
A **Medicines and Healthcare products Regulatory Agency** (**MHRA**, traducible como "Axencia Reguladora de Medicamentos e Produtos Sanitarios") é unha axencia executiva do Department of Health and Social Care (Departamento de Saúde e Asistencia Social) do Reino Unido que se encarga de garantir que medicamentos e dispositivos médicos funcionan e son aceptábeis.

Historia
--------

A **MHRA** formouse en 2003 pola fusión da Medicines Control Agency (**MCA**) e a Medical Devices Agency (MDA). En abril de 2013, fusionouse co National Institute for Biological Standards and Control (Instituto Nacional de Estándares e Control Biolóxicos, NIBSC) e cambiou a súa denominación, coa identidade MHRA utilizada unicamente para o centro regulador do grupo. A axencia emprega máis de 1200 persoas en Londres, York e South Mimms, Hertfordshire.

Notas
-----

1. ↑  "About us". *GOV.UK* (en inglés). Consultado o 2023-08-29.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Medicines and Healthcare products Regulatory Agency*** |

* Brexit
* Axencia Europea do Medicamento

* Portal:Reino Unido

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1916302
* ISNI: 0000 0001 2229 1978
* WorldCat
* LCCN: nr2003030694
* MAG: 1319512315
* SUDOC: 17431275X

 |
Sección da Lonxa de Palma.
Castel Nuovo de Nápoles e pórtico occidental de Francesco Laurana.
**Guillem Sagrera**, nado en Felanitx cara a 1380 e finado en Nápoles en 1456, foi un arquitecto e escultor mallorquín dos períodos gótico e gótico internacional.

Obra
----

### En Perpiñán

As primeiras obras importantes de Sagrera aparecen en Perpiñán, no Rosellón, que fora capital do Reino de Mallorca. Alí aparece traballando en 1416 na catedral de San Xoán Bautista, cuxa construción estaba paralizada desde había décadas. Nesa data o administrador Galcerán Albert impulsa a súa prosecución. Sagrera está aquí, como mestre de obras, até 1422, cargo no que continuará despois dese ano, aínda tendo regresado á illa de Mallorca. De feito cando en 1436, Galcerán Albert convértese en bispo da diocese, reimpulsa as obras que seguen as trazas de Sagrera. A sé de Perpiñán transfórmase nunha igrexa de planta de salón, moi típica nas terras mediterráneas.

### En Palma

A partir do 1420, Guillem Sagrera é nomeado mestre maior da catedral de Palma, onde dirixe diversas obras. Entre todas destaca a *Porta do Mirador*, da que non só dá as trazas, senón que efectúa labor escultórico, no que salientan as estatuas de San Pedro e San Paulo (a virxe da mesma está hoxe no Museo de Palma, mentres que no lugar hai unha réplica).

En 1426 acomete unha das súas obras máis completas: a Lonxa ou *Llotja* en catalán, encargada polo gremio de mercadores da cidade. Sagrera traballa na dirección do edificio até arredor de 1447. As obras non sería terminadas até o 1452 polo seu continuador, Guillem Vilasclar. Na Lonxa, Sagrera creou un espazo abovedado sostido sobre delgadas columnas estriadas, que confiren ao salón unha elevado sensación de levedade. Segundo Pérez Sánchez, Sagrera debeuse inspirar na igrexa dos dominicos da mesma cidade de Palma, hoxe desaparecida. O arquitecto volveu traballar como escultor, destacando segundo os críticos polo o anxo da fachada, de factura máis lixeira que as imaxes da Sé. A lonxa de Sagrera converteuse nunha obra cimeira do gótico civil ibérico, tan escaso de exemplos, pero case todos erguidos nos reinos orientais hispánicos. Entre as edificacións que a imitan destaca a Lonxa de Valencia.

### En Italia

Afonso o Magnánimo reclamou a Sagrera para Nápoles. Alí, xunto co escultor catalán Pere Joan, acometeu a reforma do Castel Nuovo. Ao arquitecto débense a concepción xeral e as torres circulares. Sagrera trazou tamén no mesmo edificio a igrexa de San Giorgio, templo no que segue os principios construtivos empregados na Lonxa de Palma.

A cargo das obras napolitanas, Sagrera faleceu en 1456.

Véxase tamén
------------

* Gótico internacional
* Perpiñán
* Catedral de Palma
* Castel Nuovo de Nápoles

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1392893
* WorldCat
* VIAF: 56140449
* BNE: XX1168214
* CERL: cnp01102683
* DBE: guillem-sagrera
* DeutscheBio: 133224511
* Europeana: ID
* FAST: 1685363
* GEC: 0057770
* GND: 133224511
* ISNI: 0000 0000 8851 2772
* LCCN: nb2007021141
* RKD: 130808
* SUDOC: 153092416
* ULAN: 500089474

 |
**Francisco Guillermo Flores Pérez**, nado en Santa Ana o 17 de outubro de 1959 e finado en San Salvador o 30 de xaneiro de 2016, foi un político que foi o presidente do Salvador entre 1999 e 2004.

Traxectoria
-----------

Nado no seo dunha acomodada familia mestiza conservadora. Estudou Filosofía no Amsherst College en Massachusetts, Estados Unidos, e ciencias políticas nas universidades británica de Oxford e estadounidense de Harvard. Ademais de estudos de filosofía oriental na India co pensamento propio do hinduísmo, malia isto non deixou a relixión católica.

Ingresou no mundo político despois do asasinato do seu sogro Antonio Rodríguez Porth, o Secretario privado da presidencia no Goberno de Alfredo Cristiani a mans da guerrilla salvadoreña.

Comezou con éxito a súa carreira política no partido ARENA como Ministro de Planificación. Despois como Viceministro da Presidencia, con funcións como Asesor do Xefe de Estado, e dirixiu o Plan de Acción Gobernamental para acordar os Tratados de Paz de xaneiro de 1992 que acabaron coa loita armada entre a Frente Farabundo Martí para a Liberación Nacional (FMLN) e Alianza Republicana Nacionalista do Salvador (ARENA).

Nas eleccións do 20 de marzo de 1994, Flores foi elixido Deputado para a Asemblea LeXislativa e o Presidente dese entón Armando Calderón Sol, elixiuno Secretario de Información para a Presidencia.

### Presidencia

O 29 de marzo de 1999 seu partido, a Alianza Republicana Nacionalista (ARENA) anunciou que Flores sería seu demandante para as eleccións de 1999. Con 39 anos de idade (o xefe de Estado máis mozo do Salvador xunto a seu sucesor Elías Antonio Saca González), Flores converteuse en presidente o 1 de xullo de 1999, sendo o terceiro do partido ARENA que conseguiu o cargo de forma consecutiva, sucedendo a súa correlixionário Calderón Sol.

Na súa política económica destacou pola súa fidelidade na aplicación do modelo neoliberal, mudou a moeda de curso legal do país, o colón salvadoreño, polo dólar estadounidense o 2 de xaneiro de 2001, por medio da Lei de Integración Monetaria (promovida polo seu goberno e aprobada pola Asemblea Lexislativa en novembro de 2000), que implicaba o proceso de dolarización de todas as transaccións económicas e financeiras nun prazo de seis meses.

En política internacional o goberno de Flores destacou polo apoio á ocupación do Iraq por parte de Estados Unidos e o envío de tropas salvadoreñas, sendo o país latinoamericano que deu máis apoio político e militar ao goberno estadounidense, tamén foi dos poucos mandatarios que recoñeceu o efémero goberno golpista de Pedro Carmona na Venezuela. Outro membro de seu Partido, Elías Antonio Saca González, substituíulle na presidencia en 2004.

| Presidente do Salvador |
| --- |
| *Segue a:* Armando Calderón Sol | **Francisco Flores**(1999-2004) | *Precede a:* Antonio Saca |
| ARENA |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q381002
* WorldCat
* VIAF: 63658272
* EBID: ID
* FAST: 463058
* ISNI: 0000 0000 4185 0635
* LCCN: no2001039377
* Munzinger: 00000022998
* SUDOC: 07896136X

 |
Coordenadas: 43°19′06″N 8°22′18″O﻿ / ﻿43.318333333333, -8.3716666666667

O **CIFP Universidade Laboral** é un centro de ensino secundario non obrigatorio do concello de Culleredo, situado en Acea de Ama.

Historia
--------

Ten a súa orixe na construción en xullo de 1962 da Universidade Laboral para as profesións marítimo-pesqueiras, dentro do I Plan de Desenvolvemento Económico e Social 1964-1967. Unha gran praza de acceso dá entrada ás instalacións da Universidade Laboral, de 3500 m², nun extremo da cal se ergue un mastro de navío de 38 metros de altura.

O conxunto harmonízase dende unha idea de funcionalidade do espazo, o que se concreta nunha serie de edificacións intercomunicadas a través de galerías cubertas dando lugar a un Centro singular nunha contorna única. Foi proxectada polos arquitectos José López Zanón e Luís Laorga Gutiérrez e foi elixida polo Colexio de Arquitectos da Coruña, no día Mundial da Arquitectura (edición 2001) como exemplo da "recuperación da modernidade arquitectónica no noso país nos anos 60".

A andaina do centro iníciase en outubro de 1964 co nome de Universidade Laboral "Crucero Baleares", con dependencia do Ministerio de Traballo e subvencionado polas Mutualidades Laborais. A orientación profesional preferente era Marítimo-pesqueira, e a procedencia do alumnado, que abarcaba toda España, e a súa condición de bolseiros en réxime de internado, implicou a construción dun internado, ademais das aulas e talleres e dun importante complexo deportivo.

Cos anos seguintes viñeron sucesivas mudanzas que irán configurando a súa identidade: primeiro foi adscrito como Instituto Nacional de Ensinanzas Integradas (INEI) ao Ministerio de Sanidade; posteriormente como Centro de Ensinanzas Integradas (CEI) ó Ministerio de Educación e Ciencia, pasando a denominarse Instituto de Educación Secundaria e Profesional (IESP). Despois foi transferido á Consellería de Educación e Ordenación Universitaria da Xunta de Galicia coa denominación de IES Universidade Laboral. No curso 2021/22 foi incluído na categoría de Centros Integrados de Formación Profesional, pasando a ter o nome CIFP Universidade Laboral.

A superficie total reduciuse pola expropiación perimétrica por mor da construción da AP-9 e posteriormente pola subdivisión do recinto en cinco entidades de funcionamento autónomo: o Complexo Deportivo (dependente da Secretaría Xeral de Deportes e Xuventude), o CPI Sofía Casanova, o Centro Residencial Docente, o IES Eduardo Blanco Amor e o propio CIFP Universidade Laboral.

Oferta educativa
----------------

A orientación profesional de Marítimo-Pesqueira ampliouse a outras familias profesionais (Electricidade, Frío e Climatización, Electrónica de Comunicacións e Caldeirería), BUP, COU, estudos da UNED e ensinanza profesional de adultos. Andando os anos incorporouse ós novos proxectos educativos deseñados polo MEC (Bacharelatos, FP específica, Educación permanente de adultos (EPA) e Programas de Garantía Social). Despois, ao pasar a ser Centro Integrado de Formación Profesional, deixou de impartir o Bacharelato.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio web do instituto
* Educateca
Borges Carneiro, por Columbano
**Columbano Bordalo Pinheiro** (Lisboa, 21 de novembro de 1857 — Lisboa, 6 de novembro de 1929). Pintor naturalista e realista portugués. 

Fillo do pintor e escultor Manuel Maria Bordalo Pinheiro, iniciou a súa formación na Academia de Belas-Artes de Lisboa, onde foi alumno de Simões de Almeida, un afamado escultor do romanticismo portugués. 

Anos despois de completar a súa formación, mudouse a París, beneficiando dunha bolsa de estudo, custeada polo rei consorte D. Fernando II, xa viúvo da raíña D. Maria II. En París, recibiu a influencia de pintores como Manet e Edgar Degas, sendo esta notable na súa obra.

Na "cidade da luz", expuxo por primeira vez en 1882, no famoso "*Salon de Paris*". Nesta exposición presentou ao público, o cadro *Soirée chez Lui*, sendo este aclamado pola difícil crítica de artes parisiense. 

De volta a Portugal, xuntouse ao "Grupo de Leão", o cal tentaba renovar a estética das composicións da arte do país. Deste período destacan os retratos de Ramalho Ortigão, Teófilo Braga, Eça de Queirós e Antero de Quental, pintados por el. Alén disto, pintou os paneis que se atopaban na sala de recepcións do Palácio de São Bento, os *Painéis dos Passos Perdidos*.

En 1901, converteuse en profesor de pintura histórica na Academia de Belas-Artes de Lisboa, onde se formara na súa xuventude e, en 1914, foi nomeado polo novo réxime republicano, recentemente instaurado, para director do acabado de crear Museo Nacional de Arte Contemporánea (1911), sucedendo a Carlos Reis.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1112288
* WorldCat
* VIAF: 60700519
* BNF: 121144106
* Europeana: ID
* FAST: 266337
* GEC: 0011312
* GND: 118912496
* ISNI: 0000 0001 1654 1344
* LCCN: n90624101
* OL: OL6548366A
* PTBNP: 9878
* RKD: 129967
* SNAC: w6fw32wf
* SUDOC: 029538785
* ULAN: 500042445
* WikiTree: Bordalo\_Pinheiro-1

 |
**Virxilio Blanco Garrido**, nado en Guisande (San Miguel de Presqueiras, Forcarei) o 24 de novembro de 1896 e finado na mesma aldea o 25 de xuño de 1948, foi un pintor e ilustrador galego.

Traxectoria
-----------

En 1912 emigrou a Cuba e dende 1914 residiu na Habana. Alí compaxinou o traballo cos estudos de pintura na Academia e no Centro Galego da Habana, onde coñeceu a Laxeiro. En 1923 expuxo no Centro Galego, que lle concedeu unha bolsa de tres anos para estudar na Real Academia de Belas Artes de San Fernando, onde ingresou en 1924. En Madrid entrou en contacto con outros artistas galegos e participou na Exposición de Arte galego do Ateneo de Vigo de 1924 e na de Santiago de Compostela de 1926. Finalizados os estudos de Belas Artes o Centro Galego da Habana concedeulle unha nova bolsa para viaxar a París. Participou na mostra de arte galego do Heraldo de Madrid en 1928 e na exposición de arte galego dos centros galegos de Buenos Aires e Montevideo en 1929. Nese ano regresou de París e expuxo nas salas viguesas de Las Colonias e do Ateneo.

Alternou estancias en Vigo e Pontevedra, nas que participou nos faladoiros do Derby e o Savoy, con visitas a Santiago de Compostela. Relacionouse con Manuel Colmeiro e Arturo Souto, expuxo na sala das Oficinas de Turismo de Pontevedra en 1930. Ao ano seguinte desfrutou dunha bolsa para estudos de pintura da Deputación de Pontevedra e fundou en Forcarei a revista literaria *Alborear*, da que foi director artístico. En 1932 volveu expoñer en Vigo e recibiu unha bolsa da Deputación de Pontevedra para ir a Madrid, onde perfeccionou o seu estilo seguindo a vangarda figurativa. Regresou a Galicia en 1934 e expuxo no Ateneo de Vigo, onde volveu expoñer ao ano seguinte na Sociedad Liceo. En 1935 tamén expuxo na Asociación de Artistas da Coruña e participou no Salón de Primavera de Pontevedra. Instalouse en Vigo, onde expuxo no Faro de Vigo en 1939, e compartiu unha mostra co debuxante Ramón Peña en Pontevedra en 1941. En 1944 a Deputación de Pontevedra concedeulle unha bolsa de viaxe, pero debido á enfermidade que padecía, non puido desprazarse. Continuou pintando e en 1945 expuso no Casino de Vigo e en 1947 participou nunha exposición en Santiago de Compostela con Laxeiro. En 1948, o ano da súa morte, volveu expoñer en Compostela.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Dicionario biográfico de Galicia*. Ir Indo Edicións. 2010-2011.
* *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada* (DVD). El Progreso. 2005. ISBN 84-87804-88-8.
* Raposeiras Correa, José (2003). *Virxilio Blanco. Análise da súa vida e obra artística. Pedagoxía da emigración*. Pontevedra: Autor-editor. pp. 39–40. ISBN 84-607-7071-0.
* San Ildefonso Rodríguez, Beatriz de. *Diccionario Biográfico Electrónico* Real Academia de la Historia *(en castelán)*.

### Ligazóns externas

* Virxilio Blanco Garrido tabeirosmontes.com
* 

* Virxilio Blanco na Colección Afundación.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q55769543
* WorldCat
* VIAF: 77376407
* BNE: XX981709
* DBE: virgilio-blanco-garrido
* FAST: 481461
* GND: 128819847
* ISNI: 0000 0000 6639 826X
* LCCN: nr2002025847
* SUDOC: 232359075
* ULAN: 500035940

 |
A **síndrome de FG** (**FGS** polas siglas en inglés, tamén coñecida como **síndrome de Opitz-Kaveggia**) é unha síndrome xenética rara vinculada ao cromosoma X e que causa anomalías físicas e atrasos no desenvolvemento. Foi informado por primeira vez por Opitz e Kaveggia en 1974. As súas principais características clínicas inclúen atraso mental, comportamento hiperactivo, estrinximento grave, hipotonía (diminución do ton muscular) e un aspecto facial característico.

Características
---------------

Entre as principais características clínicas da síndrome de FG poden estar o atraso mental, xeralmente grave; comportamento hiperactivo, moitas veces cunha personalidade extravertida; estrinximento grave, con ou sen anomalías estruturais no ano, como atresia anal; macrocefalia; hipotonía severa; e un aspecto facial característico debido á hipotonía, é dicir, a cabeza inclinada, a expresión "boca aberta", o beizo superior fino e o beizo inferior grande. Aproximadamente un terzo dos casos morren na infancia, normalmente por unha infección respiratoria; despois da infancia é común a morte prematura.

Historia
--------

 Kim Peek (1951–2009) probabelmente padecía a **síndrome de FG**.
O nome da síndrome provén das iniciais dos apelidos de dúas irmás, que tiveron cinco fillos coa síndrome. O primeiro estudo sobre a síndrome, publicado en 1974, estableceu que estaba ligado á herdanza do cromosoma X.

Un estudo de 2008 concluíu que Kim Peek, o modelo do personaxe de Dustin Hoffman na película *Rain Man*, probabelmente padecía a síndrome de FG.

Notas
-----

1. ↑  Opitz, John M.; Kaveggia, Elisabeth G. (1974-03-01). "Studies of malformation syndromes of man XXXIII: The FG syndrome. An X-linked recessive syndrome of multiple congenital anomalies and mental retardation". *Zeitschrift für Kinderheilkunde* (en inglés e alemán) **117** (1): 1–18. ISSN 1432-1076. doi:10.1007/BF00439020.
2. ↑  Thompson, E.; Baraitser, M. (1987-03). "FG syndrome". *Journal of Medical Genetics* **24** (3): 139–143. ISSN 0022-2593. PMC 1049945. PMID 3572995. doi:10.1136/jmg.24.3.139.
3. ↑  Opitz, John M.; Smith, James F.; Santoro, Lucia (2008-09-01). "The FG Syndromes (Online Mendelian Inheritance in Man 305450): Perspective in 2008". *Advances in Pediatrics* (en English) **55** (1): 123–170. ISSN 0065-3101. PMID 19048730. doi:10.1016/j.yapd.2008.07.014.
4. ↑  Ileana Lotersztain. "Los "idiotas sabios"" (en castelán).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q530142
* MAG: 2777901717

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* DiseasesDB: 32162
* DOID: DOID:14711
* GARD: 2317
* GeneReviews: NBK1676
* KEGG: H00894
* MeSH: C537923
* NCIt: C171270
* OMIM: 305450
* UMLS: C0220769

 |
**Táboas de Vipasca** (Época romana; ano 117-138 d.C.), tamén coñecidas como ***Lex metalli Vipascensis*** son dúas placas de bronce atopadas no sitio arqueolóxico de Vipasca, antigo centro mineiro romano atopado preto de Aljustrel, distrito de Beja, Portugal. As táboas foron descubertas por primeira (Vipasca I) en 1876 nun vertedoiro de entullos, o segundo (Vipasca II) en 1906.

A primeira, denominada Vipasca I, ten nove capítulos gravados en letra latina que recompilan a organización e os dereitos dos inquilinos dos distintos servizos, refiriéndose a unha lei xeral, *lex metallis dicta*, a partir da cal descende. A segunda consta de 46 liñas dunha *lex metallis dicta* que di respecto á lexislación que regula a exploración no territorio mineiro (*Metallum Vipascense*), con indicacións moi precisas en relación ás obrigacións fiscais, aos deberes do propietario e as sancións a aplicar a todos os escravos e homes libres que ousassem infrinxir as regras establecidas na provincia da Lusitania. Constitúen, polo tanto, un testemuño excepcional sobre a exploración mineira baixo o Imperio Romano e representan unha das fontes máis importantes para o coñecemento do dereito romano na Península Ibérica.

As dúas táboas aparentemente datan do reinado de Hadriano. A segunda placa presenta cinco buratos para fixación e encóntrase parcialmente dobrada. Os textos están redactados formalmente en forma de carta enderezada a Úpio Eliano, procurador do distrito mineiro de Vipasca. Ten 55 cm de largo, 76,5 cm de longo e 1,2 cm de groso.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| *Pola lectura desta lei sábese que as riquezas do subsolo pertencían ao Estado e que a explotación deses recursos tamén era feita so concesión. Sábese aínda como funcionaba a povoação xunto ás minas, o que dicía o contrato de arrendamento das termas, que prezos se debían practicar e que funcións tiña o mestre-escola. Naquela época, – século II – a fiscalidade non durmía.* | "|
|   | — Carlos Fabião, Museo Nacional de Arte Romano de Mérida |

Notas
-----

1. ↑  Inscription *CIL* II, 05181
2. ↑  Inscription *AE* 1906, 00151
3. 1 2 3  Lucinda Canelas (31 de Xanero de 2016). Público, ed. "Lusitânia: Uma terra no fim do mundo". Consultado o 2 de xuño de 2017.
4. ↑  Museu Nacional de Arqueologia (ed.). "Tábua de Vipasca II". Arquivado dende o orixinal o 19 de setembro de 2019. Consultado o 2 de xuño de 2017.

### Bibliografía

* Claude Domergue, *La Mine antique d'Aljustrel (Portugal) et les tables de bronze de Vipasca*, Bordeaux, 1983.
* Sergio Lazzarini, Lex metallis dicta. *Studi sulla tavola di Vipasca*, Roma, 2001 (só di respecto á táboa 2).
Esquina do *pub* *Eagle and Child*, onde os *Inklings* se xuntaban.
Os ***Inklings*** eran un cenáculo de académicos e escritores ingleses vencellados á Universidade de Oxford, a maior parte deles cristiáns, que se reuniu en Oxford entre os anos trinta e os sensenta, aínda que a súa época máis intensa durou só até 1949. Os *Inklings* eran entusiastas da literatura, que ponderaban o valor da narrativa en ficción, e que impulsaban a escrita de fantasía.

Membros e reunións
------------------

O *pub* The Eagle and Child de Oxford onde se xuntaban os xoves á mañá.
Os membros máis regulares, moitos deles académicos na Universidade, foron C. S. "Jack" Lewis, J. R. R. "Tollers" Tolkien, Owen Barfield, Charles Williams, o fillo de Tolkien Christopher, o irmán máis vello de Lewis "Warnie", Roger Lancelyn Green, Adam Fox, Hugo Dyson, R. A. "Humphrey" Havard, J. A. W. Bennett, Lord David Cecil e Nevill Coghill. Outros asistentes menos frecuentes foron Percy Bates, Enid Blyton, Charles Leslie Wrenn, Colin Hardie, James Dundas-Grant, John David Arnett e Jon Fromke, John Wain, R. B. McCallum, Gervase Mathew, e C. E. Stevens. Outros convidados foron E. R. Eddison e o poeta surafricano Roy Campbell. Como era común naquel momento e lugar, todos os *Inklings* eran homes. Dorothy L. Sayers, ás veces considerada unha deles, era amiga de Lewis e de Williams, mais nunca asistiu ás súas xuntanzas.

O debate sobre literatura e teoloxía, e a lectura e crítica dos traballos sen finalizar dos membros eran as principais actividades. *O Señor dos Aneis* de Tolkien, *Out of the Silent Planet* de Lewis e *All Hallows' Eve* de Williams son algunhas das novelas que foron lidas por vez primeira aos *Inklings*. As reunións non eran totalmente serias, senón que transcorrían nun ambiente informal e de camaradaría.

Até 1949 as reunións dos *Inklings* celebrábanse polo xeral as noites dos xoves, nas habitacións de C. S. Lewis no Magdalen College. A miúdo xuntábanse tamén os xoves a mediodía no *pub* *The Eagle and Child*. Anos despois cambiaron de lugar, pasando ao *The Lamb and Flag*.

Notas e referencias
-------------------

1. ↑  KILBY, Clyde S. e MEAD, Marjorie Lamp (1982). *Brothers and Friends: the diaries of Major Warren Hamilton Lewis*. *San Francisco: Harper and Row*. ISBN 9780345346650.
2. ↑  "The Inklings". *The Journal of Inklings-Studies* (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 17 de marzo de 2012. Consultado o 15 de marzo de 2012.
3. ↑  "Eagle & Child pub". Arquivado dende o orixinal o 29 de maio de 2012. Consultado o 15 de marzo de 2012.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* CARPENTER, Humphrey (2008). *Los Inklings*. *Madrid: Homo Legens* (en castelán). ISBN 9788493643331.

### Ligazóns externas

* The Journal of Inklings Studies *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q81984
* EBID: ID
* TESF: inklings\_the

 |
**Manuel Barreiro Cabanelas**, o Conde Cabanelas, nado en Laxedo (Covelo, A Lama) o 11 de xullo de 1867 e finado en Río de Xaneiro o 22 ou o 23 de agosto de 1950, foi un empresario e filántropo galego.

Traxectoria
-----------

Fillo dun canteiro, emigrou con 16 anos a Río de Xaneiro. Conseguiu progresar nos negocios, especialmente coa lotería, e amasou unha fortuna, con negocios de hostalería, construción e roupa feminina. Sufragou numerosas obras na súa parroquia natal, subministración de auga, a construción de fontes, bebedoiros e vivendas que doou a quen quixo quedar na aldea. Ademais creou en 1915 un grupo escolar en Laxedo e en 1942 dooulle ao estado español o edificio da súa propiedade "con la condición *sine qua non* de ser destinado con carácter permanente para Colonias escolares". Financiou dúas salas do Hospital Provincial de Pontevedra. Un dos seus últimos proxectos foi a urbanización de Covelo, cuxo deseño deixou por escrito, pero que non viu rematado. Morreu en Río de Xaneiro. A raíña María Cristina tramitou para el o título nobiliario de conde.

Galería de imaxes
-----------------

* Estatua de Manuel Barreiro Cabanelas en Covelo.Estatua de Manuel Barreiro Cabanelas en Covelo.

Notas
-----

1. 1 2  Bará, M. (7 de outubro de 2018). "Barreiro Cabanelas, "nai, non me espere, viaxo á emigración"". *Diario de Pontevedra*. Consultado o 21 de agosto de 2019.
2. ↑  Necrolóxica en *El Pueblo Gallego*, 24 de agosto de 1950, p. 4.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Covelo, dioses y seres mitológicos en una aldea *(en castelán)*
* Escola de Covelo
* "Alembraivos de nós" Artigo de Xurxo Ayán en *Galicia Confidencial*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12392669
* BNE: XX5536396

 |
A **Casa da Viúva** é un edificio histórico situado na vila da Gudiña, no casco urbano e ao pé da estrada N-525. De cronoloxía indeterminada, con probabilidade foi construído no século XIX. O casal é de estilo popular, con perpiaños de granito e planta rectangular. Ten unhas dimensións de 1200 metros cadrados que se dividen en tres andares.

Historia
--------

A principios do século XX, a Casa da Viúva era un despacho de comestibles, café, estanco e surtidor de gasolina rexentado por Florinda Ortega Pérez, nai do alcalde gudiñés da Fronte Popular, Felicísimo Pérez Ortega, e lugar de residencia de ambas. Tralo golpe de Estado de 1936, a Casa da Viúva foi asaltada e Florinda Ortega foi levada presa á cadea de mulleres de Bande. O seu fillo Felicísimo foi quen de fuxir para evitar a execución.
En 1993 a Xunta de Galiza adquiriu a Casa da Viúva por 35 millóns de pesetas. A finalidade do edificio era a de centro de divulgación cultural, polo que foi adecuada con espazos para exposicións, conferencias e sala de audiovisuais. A construción, que fai parte da memoria histórica gudiñesa, atópase nun excelente estado de conservación, e ata o ano 2020 acolleu diversos actos culturais, tanto institucionais como provenientes do colectivismo ou de iniciativas particulares.
En xuño do ano 2020 transcendeu á prensa que o edificio ía ser convertido en albergue de peregrinos. As obras comezaron en agosto dese ano, e inaugurouse como albergue en xullo de 2021.

Notas
-----

1. ↑  Niquelarte (2015-04-05). "A Gudiña [Galiza]". *BIComún*. Arquivado dende o orixinal o 04 de marzo de 2021. Consultado o 2020-12-29.
2. ↑  Pereira, D. (29 de decembro de 2020). "1936: a caza do home na bisbarra ourensá das Frieiras". *Nós Diario*. Consultado o 2020-12-29.
3. ↑  "La Xunta adquiere la Casa da Viúva, en A Gudiña". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2016-02-21. Consultado o 2020-12-29.
4. ↑  "La Casa da Viúva de A Gudiña será albergue para peregrinos". *La Región* (en castelán). 2020-06-04. Consultado o 2020-12-29.
5. ↑  "Abre as súas portas o novo albergue "Casa da Viúva" da Gudiña, na Vía da Prata". *O Sil*. 27 de xullo de 2021.
Gráfico que amosa a viaxe do heroe.
O **monomito** ou **mito único**, tamén coñecido como **viaxe do heroe**, é un termo acuñado polo antropólogo e mitólogo estadounidense Joseph Campbell para definir o modelo básico de moitos relatos épicos de todo o mundo. Este patrón tan amplamente distribuído está descrito por Campbell na súa coñecida obra *The Hero with a Thousand Faces* (1949). Grande admirador do novelista James Joyce, Campbell tomou prestado o termo "**monomito**" da novela de Joyce *Finnegans Wake*.

Campbell sostén que os heroes de numerosos mitos de tempos e rexións dispares comparten estruturas e desenvolvementos fundamentais, que aparecen resumidos en *The Hero with a Thousand Faces*.

Campbell e outros estudosos, tales como Erich Neumann, describen as historias de Gautama Buda, Moisés e Cristo en termos de "monomito", e Campbell sostén que moitos mitos clásicos de gran variedade de culturas seguen este patrón básico.

Notas
-----

1. ↑  Monomyth Website, ORIAS, UC Berkeley Consultado o 03/10/2013
2. ↑  Joseph Campbell Foundation - Works: *Skeleton Key to Finnegans Wake*, A and Joseph Campbell, *The Hero with a Thousand Faces*. Princeton: Princeton University Press, 1949. p. 30, n35. Campbell cita a James Joyce, *Finnegans Wake*. NY: Viking, 1939, p. 581

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Monomito Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Campbell, Joseph (1949). Princeton University Press, ed. *The Hero with a Thousand Faces* (1st ed.). Princeton, NJ.  (2nd ed. 1968, 3rd ed. 2008).
* MacKey-Kallis, Susan (2001). University of Pennsylvania Press, ed. *The Hero and the Perennial Journey Home in American Film*. ISBN 0-8122-1768-3.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1542815
* GiantBomb: 3015-4860
* JSTOR: monomyth
* MAG: 169402225

 |
**Justus Hollatz**, nado o 21 de abril de 2001 en Hamburgo, é un xogador de baloncesto profesional alemán. Actualmente xoga para o Cedevita Olimpija da ABA Liga, onde se desempeña na posición de base cunha altura de 1,91 m. Foi nomeado mellor xogador novo da Basketball Bundesliga nas temporadas 2020−21 e 2021−22 e no Mellor quinteto revelación da ACB en 2022−23

Traxectoria
-----------

Hollatz medrou no distrito de Langenbek de Hamburgo. Chegou ao baloncesto por medio dun do equipo de baloncesto da súa escola primaria de Marmstorf. Posteriormente xogou cos seus irmáns máis vellos, Joshua e Jacob, na canteira do BG Harburg Hittfeld. Alén do baloncesto, tamén xogou ao fútbol, chegando ter a oportunidade de unirse ao FC St. Pauli como xuvenil.

Durante la temporada 2017−18, Hollatz debutó en el SC Rist Wedel da ProB, a terceira categoría do baloncesto xermano. Ao mesmo tempo xogou no equipo sub-19 dos Hamburg Towers. Na temporada 2018−19 pasou formar parte do elenco dos Towers, debutando na primeira xornada da ProA, a segunda categoría do país. Ese mesmo ano o club conseguiu o ascenso á máxima categoría, a Basketball Bundesliga (BBL), sendo Hollatz fundamental nas eliminatorias polo ascenso. Os seus momentos máis destacados na fase de ascenso foron os seus 16 puntos nas semifinais, xusto despois de cumprir 18 anos, e a súa tripla a falta de nove segundos para o final do partido no partido decisivo. Nunha votación realizada pola 2. Bundesliga, Hollatz recibiu el premio ao mellor xogador novo do ano da ProA. Na temporada 2021−22 da Eurocup fixo unha media de 8,2 puntos, 2,1 rebotes e 4,2 asistencias por partido. Após finalizar o seu contrato co equipo alemán, o 28 de maio anunciouse a súa fichaxe polo Río Breogán da Liga ACB.

### Equipos

Rašid Mahalbašić xogou nos seguintes equipos ao longo da súa carreira profesional.

* Alemaña SC Rist Wedel (ProB, 2017–2021)
* Alemaña Hamburg Towers (BBL, 2018−2022)
* Galicia Río Breogán (ACB, 2022−2023)
* Eslovenia Cedevita Olimpija (ABA Liga, 2023−presente)

Notas
-----

1. ↑  Bronner, Maximilian (21 de setembro de 2018). "Justus Hollatz - der Jüngste bei den Großen". *Hamburger Abendblatt* (en alemán).
2. ↑  "Justus Hollatz, calidade na dirección do Río Breogán". *cbbreogan.com*. 28 de maio de 2022.
3. ↑  "Rašid Mahalbašić player profile". *Asia Basket*. 22 de xullo de 2021.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Perfil en proballers.com *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q56696558
* ACB: 30001955
* Euroleague: 009513

 |
Dragón tallado en granito (século XIV). Museo de Santo Antón (A Coruña, Galicia).
A coca polas rúas de Redondela na Festa da coca de Redondela.
O **dragón europeo** é unha criatura lendaria presente no folclore e na mitoloxía de moitas das culturas de Europa.

No presente, o dragón europeo é representado como unha criatura semellante a un lagarto, de gran talle, escamoso, con cornos e que bota lume pola boca. A criatura tamén ten unhas ás de coiro semellantes ás dun morcego, catro patas e unha longa e prénsil cola. Algunhas representacións amosan ós dragóns con ás emplumadas, cristas, gadoupas ardentes, pugas de marfil que percorren o seu lombo e outros engadidos exóticos. Outras representacións non teñen patas ou presentan múltiples testas.

Nos contos populares, o sangue dun dragón a miúdo contén propiedades máxicas. Por exemplo, na ópera *Siegfried*, o sangue permítelle a Sigurd entender a lingua dos paxaros do bosque. O típico dragón protexe unha caverna ou castelo cheos de ouro e tesouros e, adoita estar asociado cun grande heroe que trata de matalo.

Malia ser unha criatura con ás, o dragón atópase polo xeral nun agocho subterráneo, unha cova que o sinala como unha antiga criatura da terra. É probable que os dragóns da mitoloxía europea ede Medio Oriente proveñan do culto ás cobras presente en moitas relixións en todo o mundo.

Terminoloxía
------------

Mosaico do século III en Kaulonia (Magna Grecia, no sur de Italia).
O termo "dragón" provén da palabra latina *draco*, que tamén dá nome á constelación Draco, e que provén directamente do grego antigo *δράκων*, (drákōn).

Notas
-----

1. ↑  Ernest Ingersoll; et al. (2013). *The Illustrated Book of Dragons and Dragon Lore*. Cognoscenti Books.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Dragón europeo Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Dragón chinés
* Coca
* Dragóns na mitoloxía grega
* Grifón
A zona dos brigantes
Os **brigantes** eran unha tribo celta que controlaba a maior parte do norte e gran parte do centro de Inglaterra antes da época romana. O pobo foi sometido polos romanos entre os anos 48 e 79 d.C.

Segundo algúns estudosos, os romanos construíron a muralla de Adriano, entre outras cousas, para separar a zona dos brigantes e Caledonia.

Os brigantes foron o único pobo celta que controlou o territorio tanto en Inglaterra como en Irlanda. A rexión de Yorkshire foi o centro da súa esfera de influencia en Inglaterra. En Irlanda, pódense atopar nas rexións arredor de Wexford, Kilkenny e Waterford, entre outras.

Topónimos
---------

Debido a que hai varios asentamentos históricos chamados "Brigantium" en Europa, os científicos suxeriron que as persoas estaban relacionadas con outras tribos. Por exemplo, nos Alpes había dous asentamentos *Brigantii* con ese nome, hoxe coñecidos como Bregenz en Austria, Briançon en Francia, ou os brigantes e ártabros brigantinos nas actuais Coruña e Betanzos na Gallaecia prerromana.; tamén se vincula o topónimo ás vilas de Berganzo no País Vasco, Braga en Portugal, e outros (Burgundia, Berezaiti etc.) aínda que nalgúns casos é confluencia e non mesma orixe toponímica.

Asentamentos en Britania
------------------------

O poboado principal da tribo era Isurium Brigantum (hoxe Aldborough). Tolomeo menciona nove asentamentos principais dos brigantes:

| Nome en latín | Actual | Condado |
| --- | --- | --- |
| Epiacum | Whitley Castle | Northumberland |
| Vinovium | Binchester | County Durham |
| Caturactonium | Catterick | North Yorkshire |
| Calatum | Burrow, Lonsdale | Lancashire |
| Isurium Brigantum | Aldborough | North Yorkshire |
| Rigodunum | Castleshaw | Gran Mánchester |
| Olicana | Elslack | North Yorkshire |
| Eboracum | York | York |
| Cambodunum | Slack | West Yorkshire |

Outros asentamentos coñecidos son Bremetenacum Veteranorum (Ribchester, Lancashire), Calcaria (Tadcaster, North Yorkshire), Luguvalium (Carlisle, Cumbria) e Coria (Corbridge, Northumberland).

Notas
-----

1. ↑  "Celtic Ireland in the Iron Age: the Celts". *www.wesleyjohnston.com* (en inglés). Consultado o 18 de febreiro de 2022.
2. ↑  "Roman Britain" (en inglés). Consultado o 18 de febreiro de 2022.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Brigantes en www.roman-britain.org Arquivado 31 de decembro de 2006 en Wayback Machine.

* Portal:Historia
* Portal:Reino Unido
* Portal:Celtas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q500393
* EBID: ID
* LCCN: sh89003953
* Trismegistos: 19573

 |
**David Hilliard**, nado o 15 de maio de 1942, foi un dos fundadores do Partido Pantera Negra, nos Estados Unidos.

Traxectoria
-----------

Ostentou cargos secundarios até a detención de Huey P. Newton en setembro de 1968, momento no que pasa a dirixir a organización. O propio Hilliard sería detido tamén en decembro de 1969 por ameazas contra o presidente Richard Nixon, tras declarar nunha reunión pública "mataremos a Nixon". O feito de serlle atopada unha arma valeulle unha pena de seis meses de prisión.

Máis tarde, en xullo de 1971 sería acusado e condenado a un ano de cárcere por dispararlle a un policía durante un enfrontamento armado dun grupo de membros dos Panteras Negras coas forzas da orde. Nese enfrontamento perdera a vida o pantera negra Bobby Hutton.

En 1993 creará a fundación Huey P. Newton, ao servizo dos intereses sociais da comunidade e coa finalidade de difundir a obra e legado do seu compañeiro. En 1994 publica *This side of glory*, a súa autobiografía.

Actualmente David Hilliard é profesor visitante da Universidade de Novo México.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3326567
* WorldCat
* VIAF: 76653389
* BNF: 159111751
* FAST: 307440
* ISNI: 0000 0000 3450 7337
* LCCN: n92075920
* OL: OL91207A
* SUDOC: 074707256

 |
**Q1 Tower** é un rañaceos situado en Gold Coast, Australia. Cos seus 323 metros e 80 plantas é o edificio residencial máis alto do mundo, superando o 21st Century Tower de Dubai e o segundo rañaceos máis alto de todo o Hemisferio Sur, por detrás de el, aínda en construción, Costa Center, en Santiago de Chile. Foi deseñado por Atelier e a súa forma estivo inspirada polo facho dos Xogos Olímpicos de Sydney 2000 e pola Sydney Opera House. O seu gran deseño levouno a gañar o Emporis Skyscraper Award en 2005, superando ao Turning Torso, en Suecia. Un observatorio na planta 77 convérteo no único rañaceos cun observatorio só cara á praia.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Q1 Tower Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Páxina web oficial
* Q1 en Emporis

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q125846
* CTBUH: 399
* Emporis: 101921
* Structurae: 20024120

 |
A **Torre Picasso** é un rañaceos situado en Madrid, España, na Praza de Pablo Ruiz Picasso, dentro do complexo empresarial e comercial AZCA, situado xunto ao Paseo da Castellana no corazón financeiro da capital española.

No seu momento, coas súas 47 plantas e 157 metros de altura, foi o rañaceos máis alto de Madrid e de España. Foi proxectada polo arquitecto estadounidense de orixe xaponesa Minoru Yamasaki quen tamén proxectou o desaparecido World Trade Center de Nova York, en colaboración co equipo español dirixido por Jordi Mir Valls e Rafael Coll Pujol. En decembro de 2011 foi adquirida por Pontegadea Inmobiliaria, do empresario galego Amancio Ortega, polo valor de 400 millóns de euros.

Historia
--------

Proxectada no ano 1974, a súa construción non se iniciou ata finais de 1982, e foi inaugurado en decembro de 1988. Desde entón, este foi o edificio máis alto de Madrid, superando á Torre de Madrid; pero deixouno de ser durante a construción das catro torres do Cuatro Torres Business Area. Foi así mesmo o máis alto de España ata que o excedeu o Gran Hotel Bali de Benidorm (Alacant).

Características
---------------

Unha característica notable da Torre Picasso é o seu amplo arco de entrada, que soporta toda a fachada por encima do mesmo, contando cunha estrutura subterránea de aceiro como reforzo. O oco baixo este arco está cuberto mediante un tipo especial de cristal de seguridade chamado STADIP, o mesmo usado na Torre Agbar de Barcelona.

A Torre Picasso é un calco da Rainier Tower, en Seattle (Estados Unidos), tamén deseñada por Minoru Yamasaki. No caso do edificio estadounidense este posúe un fuste sobre o que se eleva o resto do corpo da torre, que posúe as mesmas liñas esveltas e acabados brancos que a torre madrileña, construída 11 anos máis tarde.

Na actualidade, o inmoble é propiedade do fundador e presidente de Inditex, Amancio Ortega, quen pagou 400 millóns de euros ao seu anterior propietario, Fomento de Construcciones y Contratas, S.A.. Xestiónao e comercialízao PER Gestora Inmobiliaria, S.L. A compra formalizouse o 29 de decembro de 2011.

Galería de imaxes
-----------------

* Vista nocturnaVista nocturna
* EntradaEntrada
* Vista da torreVista da torre

Véxase tamén
------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Torre de Madrid** | **Edificio máis alto de Madrid**1988-2007 | Sucesor:**Torre Espacio** |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Torre de Madrid** | **Edificio máis alto de España**1988-2002 | Sucesor:**Gran Hotel Bali** |

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Torre Picasso*** |

* Sitio web oficial da Torre Picasso *(en castelán)*
* Urbanity.es - Torre Picasso Arquivado 08 de febreiro de 2013 en Wayback Machine. *(en castelán)*
* Torre Picasso, descrición e fotografías *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1364394
* CTBUH: 3543
* Emporis: 112028
* GeoNames: 6452871
* Structurae: 20003292

 |