*Pietra di Bismantova*, nos Apeninos, Italia.
Un **cerro testemuña**[] ou **inselberg** é un cumio ou pequena montaña illada, polo xeral rochosa, núa e como desgastada, que emerxe dun xeito abrupto dunha planicie, máis baixa e erosionada. Son formas características de rexións áridas ou semiáridas, como os desertos de África e Arabia.

O termo alemán *inselberg*, "monte illa", foi introducido polo xeólogo Wilhelm Bornhardt en 1900 para caracterizar as montañas precámbricas, xeralmente monolíticas, de gneis e granito, que emerxen abruptamente do terreo plano que as rodea.

Trátase dun relevo residual esculpido pola erosión. É unha testemuña da evolución e retroceso dun relevo dunha plataforma continental, onde hai capas de rochas duras e brandas dispostas horizontalmente, nas que a erosión esculpiu paisaxes tamén horizontais.

Ao aumentar a erosión producida polos ríos nas capas brandas van formándose outeiros, e se a altiplanicie é atacada pola erosión por todos os lados aparecen os cerros testemuña cos cumes planos. Son pois, as "testemuñas" da plataforma que existiu nese lugar hai millóns de anos.

Tipos
-----

Algúns exemplos deste tipo de formacións xeolóxicas son: a Montaña Pilot, en Carolina do Norte (Estados Unidos de América); a meseta de Dori, en Burkina Faso e o cerro La Teta, na península de La Guajira (no mar Caribe, entre Colombia e Venezuela), e os "cerros" da Güiana Venezolana.

Son bastante comúns nas concas sedimentarias da Meseta Central da Península Ibérica, na depresión do Ebro e nos relevos tabulares. Na Comunidade de Madrid (España) hai algúns exemplos: Cerro Buenavista, Cerro de los Ángeles, Cerro del Viso e Cerros de la Marañosa. Son abundantes tamén na provincia de Palencia, tanto é así que unha das súas comarcas meridionais recibe o nome de "El Cerrato".

* Cerro de los Ángeles, centro de España.Cerro de los Ángeles, centro de España.
* Cerros testemuña na provincia de Toledo.Cerros testemuña na provincia de Toledo.
* Montaña Pilot, Estados Unidos de América.Montaña Pilot, Estados Unidos de América.
* Meseta de Dori, Burkina Faso.Meseta de Dori, Burkina Faso.

No Brasil, son comúns inselbergs graníticos ou granitoides, tendo entón unha forma esferoidal e de alta inclinación (cerca dos 40º). É o caso do Pão de Açúcar, no Río de Xaneiro. Ademais deste, este relevo pode encontrarse na rexión do Sertão nordestino, denominado "polígono das secas". Este tipo de formación tamén é moi común na provincia de Nampula en Mozambique.

No sur e centro-sur de África, unha formación similar de granito coñécese como *koppie*, palabra afrikaans que significa "pequeno cabezo", derivada do termo neerlandés ***kopje***.

* Enseada de Botafogo, Río de Xaneiro, co Pão de Açúcar ao fondo.Enseada de Botafogo, Río de Xaneiro, co Pão de Açúcar ao fondo.
* Inselberg na provincia de Nampula, Mozambique.Inselberg na provincia de Nampula, Mozambique.
* Kopje no Parque Nacional de Serengueti, Tanzania.*Kopje* no Parque Nacional de Serengueti, Tanzania.
* Spitzkoppe (cerro testemuña) en Namibia.*Spitzkoppe* (cerro testemuña) en Namibia.

Actualmente, independentemente da orixe xeolóxica, e para fins ecolóxicos e florísticos, o termo designa formacións rochosas que sustentan unha vexetación específica, claramente diferenciada da das zonas planas circundantes.

A vexetación destes ecosistemas destaca das demais polas súas características florísticas, estruturais, fisionómicas e, principalmente, polo elevado endemismo. Os inselbergs son ecosistemas moi distintos e constitúen refuxios importantes para a investigación da biodiversidade, xa que presentan unha vexetación exclusiva e característica, asociada a condicións moi peculiares.

Estes ambientes encóntranse baixo condicións de estrés hídrico, altos niveis de radiación solar e presentan pouca dispoñibilidade de substrato. Estas condicións abióticas severas son factores determinantes na adaptación das especies que alí viven, actuando directamente na formación de ecotipos, razas locais e especies biolóxicas.

Notas
-----

1. 1 2  Duff, P. McL. D; Holmes, Arthur (1993). *Holmes' principles of physical geology*. London; New York: Chapman & Hall. Consultado o 2017-10-18.
2. ↑  Henrik Hargitai. Springer, eds. *Encyclopedia of Planetary Landforms*. Consultado o 2017-02-21.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cerro testemuña Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1139493
* BNF: 12340381f
* BRE: 2682268
* EBID: ID
* FAST: 974200
* GEC: 0116983
* GND: 4161853-1
* LCCN: sh85066707
* Treccani: inselberg

 |