***Cidadán Kane*** (EUA, 1941, *Citizen Kane* no seu orixinal inglés) é o primeiro filme realizado directamente para cinema, de Orson Welles, quen o dirixe e o interpreta, e é considerado por gran parte dos espectadores e da crítica especializada como unha das obras mestras da historia do cinema e posibelmente o máis influente na historia do cinema. Welles dirixiu dúas curtametraxes antes de *Cidadán Kane*, pero para seren utilizadas en montaxes teatrais.

Pénsase que *Cidadán Kane* está baseada nas vidas do magnate xornalístico William Randolph Hearst, do aeronauta e magnate do cinema Howard Hughes, e do magnate das finanzas Samuel Insull. Welles mantivo que a personaxe principal do filme, Charles Foster Kane, é resultado da mestura dun feixe de historias individuais. O filme estreouse o 1 de maio de 1941.

Sinopse
-------

O magnate da prensa Charles Foster Kane (Orson Welles) morre só na súa grande e opulenta mansión Xanadú, dicindo unha única palabra: "Rosebud". Coa intención de procurar o significado desa palabra, un xornalista, Jerry Thompson, investiga as persoas que viviron e traballaron con Kane. Cada unha delas explícalle os seus recordos, que resultan moi informativos sobre Kane, pero que non aclaran o misterio da palabra pronunciada no derradeiro intre da súa vida, que si se descobre nunha das últimas escenas do filme.

Así, o xornalista mergúllase na vida dun home solitario, que dende a súa infancia, cando é mercado á súa familia e posto baixo tutela dun banco, é obrigado a seguir a vontade allea. Charles Foster Kane, a sabendas de que se non fora mercado sería unha mellor persoa, trata de conseguir o éxito en todo o que fai e de estendelo ó seu arredor; porén, o que consegue é ir quedando só. Kane trata de procurar a través da adquisición de bens e persoas a infancia perdida.

Nos flashbacks da vida de Kane véselle cando era neno no primeiro deles, seguido pola súa entrada no negocio do xornal *Inquirer*, o cal é convertido en "prensa amarela"; o seu ascenso ó poder; o seu primeiro casamento, coa sobriña do Presidente dos Estados Unidos; a súa carreira para gobernador, e o escándalo amoroso argallado polo seu contrincante que remata con esa carreira; o seu segundo casamento cunha muller que el converte en cantante de ópera; e a súa actitude ditatorial que leva á destrución do seu círculo de amizades, da súa parella e de el mesmo. Ó final, Thompson conclúe que "rosebud" é unha peza perdida do crebacabezas da súa vida, e non unha palabra que describa a vida dun home. Na conclusión do filme revélase o significado de "rosebud", que é o nome da zorra que tiña cando era neno, e que simboliza a inocencia perdida na infancia. A zorra é tirada ó lume para ser queimada, xa que foi encontrada coma un traste inútil polos que a lanzaron.

Innovacións fílmicas
--------------------

*Cidadán Kane* foi a primeira longametraxe de Orson Welles, rapaz prodixio que gañara fama coas súas pezas de teatro e narracións radiofónicas. No entanto, o filme tivo unha forte oposición por parte de William Randolph Hearst que xulgaba que o filme deformaba e prexudicaba a súa imaxe, tanto que prohibiu realizar análises ou mesmo mencionar o filme no seu conglomerado de medios de comunicación. Isto afectou o éxito do filme. Mesmo dirixindo outros filmes após *Cidadán Kane*, Orson Welles nunca máis conseguiu restabelecer a súa fama ata ser contratado novamente por un grande estudio de Hollywood.

*Cidadán Kane* marcou a súa época debido ás innovacións técnicas narrativas e ós encadramentos cinematográficos. Empregou tódolos recursos existentes ata entón de maneira maxistral: emprego da profundidade de campo (seguramente influenciado polo realismo poético de franceses como Jean Renoir), fotografías en claroscuro e xogos de iluminación (herdanza do expresionismo alemán de comezos de século) e notábel emprego dos movementos de cámara e de guindastres. Pero tamén engadiu algo absolutamente novo: a mirada persoal do autor, o director como un narrador omnisciente que pretende contar a historia á súa maneira, axudándose para isto de ferramentas coma o picado e o contrapicado. Tamén desarmou a cronoloxía da maioría das historias que eran proxectadas na pantalla grande, comezando a narración polo final, in extrema res.

Premios
-------

Na 14ª edición dos Premios Óscar, *Cidadán Kane* gañou o premio ó mellor guión orixinal para Welles e Herman J. Mankiewicz e estivo entre as candidatas nestoutras oito categorías:

* Mellor filme - **Cidadán Kane**
* Mellor actor principal - Orson Welles
* Mellor Dirección Artística - Perry Ferguson, A. Roland Fields, Van Nest Polglase e Darrell Silvera
* Mellor fotografía - Gregg Toland
* Mellor director - Orson Welles
* Mellor montaxe - Robert Wise
* Mellor música - Bernard Herrmann
* Mellor son - John Aalberg

Notas
-----

1. ↑  "Programación". *CRTVG*. 19 de setembro de 2015.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* *Cidadán Kane* na IMDb *(en inglés)*.
* The American Film Institute's "100 Greatest Movies" list Arquivado 03 de abril de 2007 en Wayback Machine. *(en inglés)*
* Original Trailer *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q24815
* WorldCat
* VIAF: 316753485
* AFI: 27624
* Allmovie: v9737
* AlloCiné: 857
* BIBSYS: 90684861
* BNE: XX3821686
* BNF: 121560708
* Box Office Mojo: citizenkane
* CANTIC: a12092447
* CineRessources: 45143
* EBID: ID
* FilmAffinity: 615891
* GND: 4208625-5
* IMDb: tt0033467
* LCCN: n50051145
* LUMIERE: 1337
* Metacritic: citizen-kane
* NKC: unn2010570254
* OFDb: 2500
* OMDB: 15
* Rotten Tomatoes: citizen\_kane
* SUDOC: 085793779
* Synchronkartei: 563
* TheNumbers: Citizen-Kane
* TMDb: 15
* TVcom: citizen-kane
* TVGuide: 110934

 |