**Edwin Chota Valera**, nado en 1962 e finado o 8 de setembro de 2014, foi un activista ambiental peruano, líder asháninka e presidente da comunidade Nativa Alto Tamaya – Saweto na rexión de Ucayali no Perú. Loitou polo recoñecemento legal do territorio da súa comunidade e contra a talla ilegal nos bosques amazónicos. Foi asasinado o 1 de setembro de 2014 xunto a outros 3 membros da súa comunidade por traficantes de madeira.

Traxectoria
-----------

Chota naceu en Pucallpa na Amazonía peruana en 1962. O seu pai foi Alberto Chota Tenazoa. Foi o maior dos seus cinco irmáns. En 1999, logo de traballar como electricista na súa cidade natal, migrou á comunidade asháninka de Saweto.

O ano 2003 a súa comunidade, Saweto, foi recoñecida como comunidade nativa Alto Tamaya e Edwin Chota elixido xefe da comunidade e o seu representante legal.

En 2009, Chota foi elixido vicepresidente da Organización Regional Aidesep Ucayali (ORAU) nun congreso realizado polos representantes das federacións indíxenas da rexión Ucayali.

Cando foi asasinado, a súa muller Julia Pérez atopábase con 7 meses de xestación. Con Edwin Chota tivo tres fillos.

Loita contra a talla ilegal
---------------------------

En xaneiro de 2002, durante o goberno de Alejandro Toledo, o estado do Perú a través da Resolución Ministerial n. 026-2002-AG demarcou catro millóns de hectáreas de bosques tropicais da Amazonía baixa en Ucayali para o aproveitamento de empresas madeireiras. Dentro desta demarcación territorial realizada polo goberno peruano, atopábanse as terras da comunidade nativa asháninka de Saweto no alto Tamaya, na fronteira co Brasil.

A resolución do 2002 propiciou un conflito socioambiental entre a comunidade de Saweto, os madeireiros formais e os ilegais. Edwin Chota foi un dos líderes indíxenas que buscou a titulación do territorio comunal na oficina da Dirección Rexional de Agricultura de Ucayali.

Desde o 2008, Edwin Chota e outros líderes comunais, denunciaron ás mafias da madeira na fronteira do Perú e o Brasil ante o Poder Xudicial e Goberno Rexional de Ucayali pero ningún organismo público ordenou unha intervención fiscal na zona.

Nun vídeo de 2013, Chota anunciou que a súa vida se atopaba ameazada por traficantes de madeira ilegal. O 21 de maio de 2013, nunha entrevista para National Geographic, Chota declarou:
 
Cinco meses despois, Chota foi asasinado xunto a outros tres membros da súa comunidade.

Asasinato
---------

O 1 de setembro de 2014 Chota e outros tres dirixentes comunais —Jorge Ríos, Leoncio Quinticima, e Francisco Pinedo— foron asasinados a disparos por traficantes de madeira mentres protestaban pola extracción ilegal de caoba dentro dos límites xeográficos da súa comunidade.

Nos 800 km² de terra da comunidade asháninka desenvólvese aproximadamente o 80 % da talla ilegal no Perú. Durante 13 anos, Chota loitara para que o goberno peruano recoñeza as reclamacións de terra da súa comunidade e acabar por fin coa talla ilegal.

En resposta ao asasinato, a Asociación Interétnica de Desenvolvemento da Selva Peruana (AIDESEP) expresou o seu malestar á policía e ao poder xudicial por non facer nada en absoluto para protexer os homes, a pesar de recibir queixas e informes de ameazas de morte na súa contra. AIDESEP tamén fixo unha chamada ao goberno peruano para facer máis para protexer aos pobos indíxenas das organizacións criminais.

O 30 de xaneiro de 2015, o goberno rexional de Ucayali e o goberno do Perú concederon a titulación de terras ao Saweto comunitario confirmando a súa propiedade da terra.

Notas
-----

1. ↑  Staff, Reuters (2014-09-09). "Peru investigates the apparent murder of four environmental activists". *Reuters* (en inglés). Consultado o 2020-10-24.
2. ↑  Villegas Kau, Diego (2014-11-05). "Recordando a Edwin Chota" (en castelán). Arquivado dende o orixinal o 01 de novembro de 2020. Consultado o 2020-10-24.
3. ↑  "Cinco años después: asesinato de cuatro líderes indígenas de Saweto sigue impune" (en castelán). 6 de febreiro de 2020. Consultado o 2020-10-24.
4. ↑  PERÚ, NOTICIAS EL COMERCIO (2018-12-06). "Edwin Chota y su lucha contra la tala ilegal en la comunidad amazónica de Saweto, por Joseph Zárate | SOMOS" (en castelán). Consultado o 2020-10-24.
5. ↑  "The Man Who Chose the Forest, and Died For It". 27 de febreiro de 2015. Consultado o 2020-10-31.
6. ↑  Osorio (2018): 150.
7. ↑  "Alto Tamaya - Saweto | BDPI". Consultado o 2020-10-24.
8. ↑  Osorio, Mario L. (2018): 163.
9. ↑  "Perú: miedo y olvido en Saweto" (en castelán). 2019-04-23. Consultado o 2020-10-24.
10. ↑  Osorio (2018): 157.
11. ↑  Osorio (2018): 158.
12. ↑  "Cinco años después: asesinato de cuatro líderes indígenas de Saweto sigue impune" (en castelán). 6 de febreiro de 2020. Consultado o 2020-10-24.
13. ↑  Luna, Nelly (2020-02-03). "Saweto: La violencia de la impunidad en la Amazonía" (en castelán). Consultado o 2020-10-24.
14. ↑  Mirada, Otra (2014-09-18). "La muerte anunciada y el Estado sordo". Consultado o 2020-10-24.
15. ↑  "Quadruple Homicide in Peruvian Amazon Puts Criminal Logging in Spotlight" (en inglés). 2014-09-12. Consultado o 2020-10-24.
16. 1 2  "The Man Who Chose the Forest, and Died For It". Consultado o 2020-10-24.
17. 1 2  "Critic of illegal logging in Peru slain". 9 de setembro de 2014. Consultado o 2020-10-24.
18. ↑  "Illegal loggers blamed for murder of Peru forest campaigner" (en inglés). 2014-09-09. Consultado o 2020-10-24.
19. ↑  EC, Redacción (2015-01-29). "Comunidad de Saweto tendrá título de propiedad luego de 12 años" (en castelán). Consultado o 2018-10-31.
20. ↑  Ojeda, Hillary (2015-01-29). "Saweto community of late Edwin Chota to win land rights" (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 14 de abril de 2019. Consultado o 2020-10-24.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Acordo de Escazú
* Paul McAuley

### Bibliografía

* Osorio, Mario L. (2018-12-01). "Viviendo bien, muriendo mal: Los Ashéninka del Alto Tamaya en la frontera de la Amazonía peruana con Brasil" (en castelán) (II): 141–171. ISSN 0102-4302. doi:10.4000/aa.3223.