recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Vitsentzos Kornaros** (en grego Βιτσέντζος Κορνάρος), nado en Trapezonda, Creta, en 1553 e finado en Candia, Creta, en 1613/1614, foi un poeta grego. Escribiu o poema épico-amoroso *Erotókritos*, obra mestra do Renacemento grego, e quizais o maior logro da literatura grega moderna. Consta de 10.012 versos escritos no dialecto cretense. Tamén compuxo o poema *O sacrificio de Abraham* (*Η Θυσία του Αβραάμ).*

Traxectoria
-----------

Existen poucas fontes biográficas escritas por el, fóra dos últimos versos do *Erotókritos*. Crese que naceu no seo dunha familia acomodada de Trapezonda, nas inmediaciones de Sitia, no leste de Creta, e viviu alí ata cumprir ao redor de corenta anos. Logo foi vivir a Candia (hoxe Heraclión), onde contraeu nupcias con Marietta Zeno. Tiveron dúas fillas, ás que chamaron Helena e Catalina.

En 1591 recibe o posto de administrador, e durante a praga de dous anos iniciada en 1591, traballou como supervisor de Sanidade. O seu interese pola literatura levouno a se converter en membro da *Accademia degli Stravaganti*, fundada polo seu irmán e colega nas letras Andreas Kornaros. Morreu en Candia sen que se puidese esclarecer a causa, e foi enterrado na igrexa de San Francisco.

Foi unha fonte de inspiración para Dionisos Solomos (quen entre outras cousas escribiu o himno nacional grego), e exerceu influencia sobre a obra de Kostis Palamas, Kostas Krystallis e Giorgos Seferis, quen foi galardoado co Premio Nobel.

Foi bautizado co seu nome o transbordador que conecta as Illas Xónicas de Citerea e Anticiterea

Monumento
---------

Monumento dedicado ao poeta de Sitia Vitsentzos Kornaros
Monumento dedicado ao poeta de Sitia Vitsentzos Kornaros, obra do escultor Thomas Thomopoulos.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* D. Holton, *Λογοτεχνία και κοινωνία στην Κρήτη της Αναγέννησης* "Literatura e Sociedade na Creta do Renacemento", p. 369
* L. Politis, *Ιστορία της Νεοελληνικής λογοτεχνίας* "Historia da literatura grega moderna", ed. Μ.Ι.Ε.Τ. (Fundación Cultural do Banco Nacional de Grecia), Atenas 1978, p. 78
* K. Th. Dimaras, *Ιστορία της νεοελληνικής λογοτεχνίας* "Historia da literatura grega moderna", ed. Ίκαρος, Atenas 1975 (6η έκδοση), p. 81
* St. Alexiou, «Εισαγωγή» *Introdución* de *Βιτσέντζος Κορνάρος, Ερωτόκριτος* "Vitsentzos Kornaros, Erotokritos", ed. Ερμής, Atenas 1995, p. ιστ΄-ιζ΄

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q381135
* WorldCat
* VIAF: 66524269
* BNE: XX1377867
* BNF: 12261227v
* CERL: cnp00548657
* CiNii: DA06458726
* DBI: ID
* Discogs: 2045351
* Europeana: ID
* FAST: 1829239
* GEC: 0035907
* GND: 119154692
* ISNI: 0000000121373250
* LCCN: n85001818
* NLA: 35258940
* NLG: 21402
* NTA: 071959904
* SELIBR: 68118
* SNAC: w6z39mmg
* SUDOC: 105630063

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: As Mariñas.

***Las Mariñas*** foi un semanario editado en Bergondo entre 1886 e 1893.

Traxectoria
-----------

Subtitulado *Periódico de intereses generales*, apareceu o 21 de maio de 1886. Semanario de tendencia católica e tradicionalista. Estaba dirixido por Hipólito Codesido Sánchez. Entre os seus redactores e colaboradores figuraron José María Montes, Juan Gómez Navaza, A.B. Llano, A. Campos, José García Acuña e "P.T. Nera". Incluíu noticias relixiosas e organizou dous certames literarios en 1886 e 1887. Cesou a súa edición en 1888.

### Segunda etapa

Deixou de editarse durante algúns anos, iniciando unha segunda etapa o 2 de outubro de 1892 co subtítulo *Periódico independiente de intereses generales* con Juan Gómez Navaza como director. Cesou a súa edición o 5 de novembro de 1893.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Santos Gayoso, Enrique (1990). *Historia de la Prensa Gallega 1800-1986*. Sada: Do Castro. ISBN 84-7492-489-8.
* Torres Regueiro, Xesús (1983). "A prensa betanceira (I): de "El Censor" a "Por la Patria", 1883-1898" (PDF). *Anuario Brigantino* **6**: 69–84. Consultado o 19 de agosto de 2012.

### Ligazóns externas

* Las Mariñas na Hemeroteca Virtual de Betanzos Arquivado 26 de maio de 2012 en Wayback Machine.
Depósito de xurro.
O **zurro**, **xurro** ou **zudre** (evítese *purín*) é un produto líquido constituído por unha mestura de dexeccións sólidas e líquidas e de produtos de alimentación animal, en cantidades variables, xeralmente cun contido de auga superior ó 85% en peso.

A almacenaxe de zurro en depósitos non axeitados, o seu uso como fertilizante en épocas inadecuadas, dadas as características físico-químicas do solo en cada estación, ou a vertedura directa ós cursos fluviais e á rede pública poden provocar accidentes ou a contaminación das augas superficiais e subterráneas.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *zurro*.
2. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *xurro*.
3. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *zudre*.
4. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *purín*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q905313
* GEC: 0135822
* GND: 4017625-3
* JSTOR: liquid-manure
* MAG: 2778912549
* NKC: ph121556

 |
**Río Inxerto** é un pequeno río do concello de Narón que fai de límite natural co concello de Ferrol. É un río urbano encaixado entre edificios e canalizado no seu tramo final.

Estación de bombeo do Inxerto, na Gandara.
Dende a década de 1980 a construción do Polígono industrial da Gándara e a urbanización da Gándara fixeron que o río fose canalizado, e o aumento da poboación provocou que terminase sendo parte do servizo de saneamento do concello vertendo augas sen tratamento á ría de Ferrol. En inverno a canalización insuficiente facía que desbordase. Estas novas canalizacións fixeron que fose trocado o trazado orixinal do río. En 2010 aprobouse un proxecto de saneamento. En 2016 iniciáronse as obras para rematar coas verteduras ao río facendo un colector paralelo que levaría as augas residuais á EDAR de Cabo Prioriño. As obras rematarían a finais do 2018 deixando o río xa vertidos. Estes traballos de canalización foran denunciados por ADEGA.

Notas
-----

1. ↑  INFORME DE VIABILIDAD DEL "PROYECTO DE SANEAMIENTO Y RECUPERACIÓN AMBIENTAL DEL RÍO INXERTO Y SANEAMIENTO DEL RÍO TRONCO (T. M. FERROL). CLAVE: 01.490.198/2111 (según lo contemplado en la Ley 11/2005, de 22 de Junio, por la que se modifica la Ley 10/2001, de 5 de julio, del Plan Hidrológico Nacional)
2. ↑  "Acuaes inicia la construcción de los dos colectores del río Inxerto", artigo en *La Voz de Galicia*, 20 de agosto de 2015 *(en castelán)*.
3. ↑  ADEGA presenta denuncia diante polas actuacións nas obras do rio Inxerto (Ferrol), artigo na web de ADEGA
O **Basket Torino**, coñecido por motivos de patrocinio como **Reale Mutua Torino**, é un equipo de baloncesto profesional italiano da localidade de Turín, Piemonte. Foi fundado o 31 de maio de 2020 como sucesor do Auxilium Pallacanestro Torino. Desde a temporada 2019−20, o equipo compite na Serie A2 Basket, segunda categoría do baloncesto transalpino.

Historia
--------

A cidade de Turín contaba cun equipo profesional na Serie A, máxima categoría do baloncento italiano. Entre os logros deste equipo estaban o chegar á final da Copa Korać en 1976 e unha Copa de Italia en 2018. Con todo, despois de meses de dificultades financeiras, o equipo perdeu a categoría, declarouse en quebra e anunciou a súa disolución. Como resultado, foi fundado o Reale Mutua Basket Torino despois de que Stefano Sardara trasladase o seu club, Dinamo Academy Cagliari, desde Cagliari a Turín. O equipo debutou na tempada 2019−20 na Serie A2 Basket, a segunda división de Italia. O 5 de xullo de 2019, presentouse o logotipo do equipo cun touro de Turín.

No debut do club na tempada 2019−20, Torino foi o primeiro na División Oeste cun rexistro de 18−8 antes de que se cancelase a temporada debido á pandemia de COVID-19. En xullo de 2020, un grupo de investidores turcos liderado polo adestrador de baloncesto Ergin Ataman converteuse en propietario do club. Na seguinte temporada, o equipo competiu no Grupo Verde da Serie A2, unha campaña sen o apoio en vivo dos seareiros debido á situación sanitaria. O equipo acabou a temporada regular cunha marca de 18−7, ocupando así o primeiro lugar. Na segunda fase da liga o Torino acanda o segundo lugar cun rexistro de 6−4, o que lle outorgaba o factor cancha nas primeiras eliminatorias polo ascenso. Nos cuartos de final o equipo conseguiu vencer por 3−0 contra a Mantovana, en tamén venceu por 3−0 contra o Scaligera Verona, mais nas finais saíron derrotados por 2−3 contra o Derthona Basket, equipo que finalmente conseguiu o ascenso á Serie A.

### Patrocinadores

Ao longo dos anos, debido a motivos de patrocinio, o equipo foi coñecido como:

* **Reale Mutua Torino** (2020–presente)

Notas
-----

1. ↑  "Basket: decretato il fallimento dell’Auxilium Torino, ma la pallacanestro del capoluogo piemontese ha un futuro". *oasport.it* (en italiano). 28 de xuño de 2019. Consultado o 4 de agosto de 2019.
2. ↑  "Torino will have a new team in Serie A2 named Reale Mutua Torino. Sardara majority shareholder". *Sportando* (en inglés). 24 de maio de 2019. Arquivado dende o orixinal o 07 de xullo de 2019. Consultado o 4 de agosto de 2019.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Auxilium Pallacanestro Torino

### Ligazóns externas

* Páxina web oficial
**Juan Antonio Martínez González**, nado en 1953, é un político galego do PPdeG.

Traxectoria
-----------

Industrial. Concelleiro do PPdeG en Verea dende 1999. Nas municipais de 2003 encabezou a candidatura e conseguiu ser a forza máis votada, se ben non consigueu a alcaldía tras un pacto entre o PSdeG e o BNG. Trala ruptura do pacto entre socialistas e nacionalistas, en xullo de 2004 encabezou a moción de censura contra o alcalde socialista Félix Parada Martínez e foi elixido alcalde, todo grazas ao apoio dos dous edís do BNG. 

Nas eleccións municipais de 2007 encabezou novamente a candidatura do PPdeG e foi reelixido alcalde con maioría absoluta. Volveu ser elixido nas municipais de 2011 e 2015 tamén con maioría absoluta. No ano 2019 perdeu a maioría absoluta, polo que a alcaldía pasou a Xosé Antonio Pérez Valado, do BNG, co apoio do PSdeG. En marzo de 2022 renunciou como concelleiro.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Félix Parada Martínez** |  **Alcalde de Verea** 2004 - 2019 | Sucesor:**Xosé Antonio Pérez Valado** |

Notas
-----

1. ↑  O PP consegue a alcaldía de Verea tras unha moción de censura
2. ↑  "Pérez Valado será el nuevo alcalde del BNG en Verea". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2019-06-11. Consultado o 2022-07-22.
3. ↑  Dimite el exalcalde y un edil del Partido Popular de Verea

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Verea

### Ligazóns externas

* Noticia en *La Voz de Galicia*
**María Begoña Arrondo Iruín**, nada en Hernani en 1963, é unha política vasca de ideoloxía abertzale.

Traxectoria
-----------

Natural da localidade guipuscoana de Hernani. Traballou como axudante no arquivo fotográfico do diario abertzale Egin.

Foi detida o 20 de setembro de 1993 nunha operación contra unha rede de apoio do *Comando Donosti* de ETA. Estando encarcerada á espera de xuízo, Herri Batasuna incluíu a Begoña Arrondo en quinto lugar da súa candidatura por Guipúscoa durante as Eleccións ao Parlamento Vasco de 1994. De xeito análogo, outros militantes de Herri Batasuna en prisión preventiva ocuparon os lugares quintos das candidaturas por Biscaia e Álava, aínda que só Arrondo saíu elixida.HB presentou a Arrondo como portavoz da súa formación na sesión de investidura do lehendakari José Antonio Ardanza. En devandita sesión ocupou o escano situado xunto a Gregorio Ordoñez, parlamentario do PP que foi asasinado por ETA un par de meses máis tarde.

Algo menos dun ano máis tarde, en setembro de 1995, Arrondo foi condenada polo Tribunal Superior do País Vasco a unha pena de 6 anos e 1 día de cárcere por colaborar con ETA. A pena carrexou a suspensión de cargo público polo que tivo que dimitir do seu cargo, que pasou a ocupar o seguinte na lista de HB, Arnaldo Otegi, quen entrou por primeira vez no parlamento vasco deste xeito.

Tras cumprir a súa condena, Arrondo non volveu á primeira liña da política.

Notas
-----

1. ↑  "HB quiere nombrar portavoz a una presa acusada de colaborar con ETA". *hemeroteca.sevilla.abc.es*. Consultado o 2019-07-25.
2. ↑  "Ordóñez será enterrado este mediodía en San Sebastián". *hemeroteca.abc.es*. Consultado o 2019-06-20.
3. ↑  "Otro de los diputados que presenta HB es condenado por colaboración con ETA". *hemeroteca.sevilla.abc.es*. Consultado o 2019-06-20.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***País Vasco*** |

### Ligazóns externas

* Ficha de Begoña Arrondo como parlamentaria vasca Arquivado 03 de febreiro de 2019 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5724878
* Auñamendi: 20220

 |
**Binter Canarias** é unha aeroliña española de carácter rexional con base nas Illas Canarias. Pertenceu a Iberia LAE ata 2002, data na que a vendeu a *Hesperia Inversiones Aéreas*, empresa creada co único propósito de comprar Binter Canarias. En 2003 Binter Canarias S.A.U. foi absorbida por Hesperia Inversiones Aéreas, S.A. que pasou a adoptar o nome de Binter Canarias, S.A.

Opera unha frota de 9 ATR 72 da serie 500 (8 deles en propiedade e un alugado a Cimber Air). Ten a súa sede social no Aeroporto de Gran Canaria, no municipio de Telde, illa de Gran Canaria. Voa a todos aos oito aeroportos canarios, xa sexa en explotación directa ou ben con operacións indirectas con outras compañías aéreas. Antigamente Naysa só realizaba os de baixa densidade, como a La Gomera e El Hierro) con 2 Beechcraft 1900D. Pero, a data de hoxe, Binter foi cedendo cada vez máis liñas a Naysa, que realiza estes voos. Tamén voa á illa de Madeira, á capital Funchal. Con Europa cancelou os seus regulares coas cidades de Bérgamo e París, xa que resultaron proxectos infrutuosos. Con África voa a Marrakech en Marrocos, O Aaiún en Sáhara Occidental e a Nuakchot en Mauritania.

Frota
-----

En maio de 2018 a frota de Binter Canarias estaba composta polos seguintes avións:


**Frota de Binter Canarias**| Avión | En servizo | Pedidos | Pasaxeiros | Notas |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ATR 72-500 | 7 | — | 68 |  |
| ATR 72-600 | 11 | 1 | 72 |  |
| Bombardier CRJ1000 | 3 | — | 100 | 2 alugados a Air Nostrum e 1 a Medavia |
| Embraer E195-E2 | — | 3 | 132 | Van ser entregados a finais de 2019 |

Notas
-----

1. ↑  "Binter Canarias Fleet Details and History". *www.planespotters.net* (en inglés). Consultado o 2018-12-01.
2. ↑  "Binter announces repeat order for additional six 72-600s". *ATR*. Arquivado dende o orixinal o 02 de decembro de 2018. Consultado o 2018-12-01.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Binter Canarias*** |

* Páxina de Binter Arquivado 08 de setembro de 2008 en Wayback Machine. *(en castelán)*
**Jacobo J. Rey Porto**, nado en Caldas de Reis en 1907 e finado na Coruña o 21 de abril de 1975, foi un avogado, escritor e político galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de José Rey González. Estudou Dereito na Universidade de Santiago de Compostela e foi secretario da Federación Gallega de Estudiantes Católicos. Colaborou en *El Pueblo Gallego*. Foi xuíz e Xefe local de Falange Española de las JONS (1936-1937) de Caldas de Reis (1939). Colaborou en *Acción*, *Spes*, *Litoral*, *La Noche*, *El Correo Gallego* e *ABC*. No franquismo foi nomeado alcalde de Caldas de Reis. Foi profesor de Literatura. En 1974 gañou o I concurso literario Villa del Corpus de Ponteareas co traballo *Puenteareas, villa del Corpus*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Tomás Cancela Martínez** |  **Alcalde de Caldas de Reis** 1942 | Sucesor:**Hipólito de Sa Bravo** |

Vida persoal
------------

Casou con Esclavitud Goldar Hermo.

Notas
-----

1. ↑  Necrolóxica en *La Voz de Galicia*, 22-4-1975, p. 53.
2. ↑  *El Pueblo Gallego*, 12-2-1937, p. 4.
3. ↑  *La Voz de Galicia*, 27-7-1974, p. 8.
Coordenadas: 42°20′56″N 71°06′01″O﻿ / ﻿42.348888888889, -71.100277777778

A **Universidade de Boston** (en inglés *Boston University*, abreviadamente ***BU***) é unha universidade privada localizada en Boston, Massachusetts, Estados Unidos.

Características
---------------

A universidae conta cun claustro de máis de 3 000 docentes, e aproximadamente con 30 000 estudantes. 

A Universidad de Boston é a cuarta universidade privada máis grande dos Estados Unidos, e o cuarto establecemento que dá máis empregos en todo o país.

Ofrece títulos de grao, máster e dutorado a través de 18 Escolas universitarias e Facultades situadas en dous campus urbanos separados. O campus principal está situado na beira do río Charles, no barrio Fenway-Kenmore de Boston, mentres que o campus médico universitario de Boston encóntrase no barrio de South End.

Historia
--------

Aínda que foi oficialmente establecida en Boston no ano 1869, fundouse como *Instituto Bíblico de Newbury* en Vermont, en 1839, pola Igrexa metodista unida.

O 24 de abril de 1839 un grupo de ministros e laicos metodistas da *Old Bromfield Street Church* en Boston decidiron establecer unha escola teolóxica metodista. Foi creada en Newbury, Vermont e, por iso, déuselle o nome de *Newbury Biblical Institute*.

Entre seus antigos alumnos a universidade conta con 8 Premios Nobel e 23 Premios Pulitzer.

En 1876, o daquela profesor Alexander Graham Bell inventou o teléfono nos laboratorios da Universidade de Boston.

Galería
-------

* Logo da UniversidadeLogo da Universidade
* Marsh Chapel, da Universidade de BostonMarsh Chapel, da Universidade de Boston
* Martin Luther King doutorouse na Universidade de Boston en 1955Martin Luther King doutorouse na Universidade de Boston en 1955
* Alexander Graham Bell inventou o teléfono na Universidade de Boston en 1875.Alexander Graham Bell inventou o teléfono na Universidade de Boston en 1875.
* School of Education da Universidade de Boson*School of Education* da Universidade de Boson

Notas
-----

1. ↑  Kilgore, Kathleen (1991): *Transformations: A History of Boston University*. Boston: Boston University Press.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Universidade de Boston*** |

### Ligazóns externas

* Web da universidade *(en inglés)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q49110
* WorldCat
* VIAF: 140052600
* BIBSYS: 1050151
* BNE: XX93338
* BNF: 11871442d
* BRE: 3918735
* CiNii: DA07661587
* Dialnet: 3873122
* EBID: ID
* FAST: 533261
* GeoNames: 4931016
* GND: 6142-6
* Google Maps: 3113234192467738312
* GRID: grid.189504.1
* ISNI: 0000000419367558
* LAC: 0006E3288
* LCCN: n79059649
* LEI: 549300M1CR2B2GU2ZU17
* LibraryThing: bostonuniversity
* MAG: 111088046
* MusicBrainz: ID
* NKC: ko2002148990
* NLA: 35020535
* PTBNP: 775446
* QS: ID
* SNAC: w6fr3sdg
* SUDOC: 026472104
* THE: ID
* ULAN: 500312920
* U-Multirank: ID

 |
***Luotuo Xiangzi*** (chinés tradicional: 駱駝祥子; chinés simplificado: 骆驼祥子; pinyin: *Luòtuo Xiángzi*; Wade-Giles: *Lo4-t'o Hsiang2-tzu*) é a máis coñecida das obras do escritor chinés do século XX Lao She.

Características
---------------

A obra foi publicada en 1936 e describe os dramas cotiáns dun rapaz que emigra do campo para a cidade, onde vive de guiar unha 'carriña', medio de transporte tradicional do extremo oriente que consiste nunha pequena cabina de pasaxeiros levada por un ser humano a correr diante, como se fose un cabalo. A obra, como moitas desta época de Lao She, está ambientada no Beixín dos anos vinte.

Como declarara Lao She no seu día, este non é un libro sobre camelos, e si sobre Xiangzi, que é o nome do rapaz, e que significa 'afortunado'. Xiangzi ten por todo obxectivo posuír unha carriña de seu. Porén, malia a boa vontade e a laboriosidade do mozo, a guerra e unha sociedade onde o diñeiro é rei acabarán por arrastralo.

*Luotuo Xiangzi* considérase fito fundamental na literatura chinesa do século XX. Interpretada como unha acusación do antigo réxime, foi incluída nos manuais escolares e na listaxe de lecturas obrigatorias de distintas rexións chinesas para a boa educación das masas proletarias.

Traducións
----------

En galego nunca foi traducido, nin total nin parcialmente.

A primeira versión en inglés foi publicada en 1945 e incorpora algunhas mudanzas importantes non autorizadas polo propio Lao She. Entre estas modificacións destaca o final, que coa tradución acabou sendo feliz. O libro, que xa fora un éxito na China, acadou a categoría de bestseller nos Estados Unidos e no Reino Unido nesta tradución libre.

* En alemán: *Rikscha-Kuli* (1989)
* En inglés: *Rickshaw Boy* (1945) e *Camel Xiangzi* (2000).
* En francés: *Le Pousse-pousse* (1998)

Filmes
------

* *Luotuo Xiangzi* ("O camelo Xiangzi", 1982), dirixida por Zifeng Ling.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3140506
* OL: OL51427W

 |
{´sen referencias}}

Sede do partido en León.
**Izquierda Republicana** (IR) é un partido político español republicano de esquerdas formado o 3 de abril de 1934 pola unión da Acción Republicana, Acción Socialista, o sector esquerdista do Partido Republicano Radical Socialista e a Organización Republicana Gallega Autónoma.

Historia e características
--------------------------

Entre os seus dirixentes encontrábanse José Giral, Álvaro de Albornoz, Victoria Kent, Luis Bello, Santiago Casares Quiroga, Marcelino Domingo e Manuel Azaña, quen foi o presidente do primeiro Consello Nacional do partido. En Cataluña a organización denominouse Partit Republicà d'Esquerra. 

Nas eleccións do 16 de febreiro de 1936 conseguiu 87 deputados dentro da Fronte Popular, e formou parte de todos os gobernos ata o final da Guerra civil e despois no goberno da República no exilio. Azaña foi presidente da República entre 1936 e 1939. No exilio mantivo a súa infraestrutura e foi o principal apoio ó goberno da República no exilio ata a súa disolución en 1977 tras a fin da ditadura franquista. 

Foi legalizado o 10 de novembro de 1977 e participou na creación de Izquierda Unida. No ano 2002, saíu da coalición, aínda que se presentou coaligado con ela nas eleccións europeas de 2004.

En Galicia a organización denomínase Esquerda Republicana Galega.

Eleccións
---------

* Xerais 1979: 55.545 votos (0.31%)
* Xerais 1982: 610 votos (0.00%)
* Xerais 2000: 1.541 votos (0.01%)
* Xerais 2004: 16.993 votos (0.07%).

Izquierda Republicana en Galicia
--------------------------------

**Izquierda Republicana** estaba constituído en Galicia ao se formar en abril de 1934 basicamente polos militantes procedentes do Partido Republicano Gallego, xa que o Partido Republicano Radical Socialista Independiente estaba formado polo sector minoritario do antigo Partido Republicano Radical Socialista e a Acción Republicana apenas tiña representación no país fóra de Pontevedra ao se pasar a AR a maior parte da agrupación local do PRG en 1933.

Ao longo do ano 1934 realizouse unha campaña de afiliación que conduciu ao establecemento de numerosas agrupacións locais en contraposición ao resto dos partidos republicanos que eran partidos de notables e non de masas. En 1935 IR e o Partido Galeguista asinaron unha serie de acordos de colaboración, IR foi partido máis favorable o Estatuto de Autonomía despois do propio PG, que aumentaron ao establecerse a Fronte Popular, no cal IR constituíu a principal forza en Galicia, conseguindo 11 escanos nas eleccións de 1936.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Izquierda Republicana Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2351459
* WorldCat
* VIAF: 213218589
* Auñamendi: 118000
* BNE: XX123314
* GEC: 0034199
* PARES: 52042
* SUDOC: 11452484X

 |
***Agnes Grey*** (inglés: *Agnes Grey: A Novel*) é a primeira novela da escritora inglesa Anne Brontë, baixo o pseudónimo de Acton Bell. Foi publicada en decembro do 1847.

Contidos
--------

A obra conta a historia de Agnes Grey, unha institutriz que traballa para unha familia nobreza inglesa. A literatura académica, seguindo os comentarios da irmá, Charlotte Brontë, suxire que está baseada na experiencia vital da autora. Neste sentido, seméllase á novela *Jane Eyre*, de Charlotte Brontë, na que se analiza a precaria posición das institutrices na Inglaterra da época.


1. 1 2  Womersley, David (1990). "Review of The Eighteenth Century: A Current Bibliography. N. S. 9--For 1983". *The Review of English Studies* **41** (163): 441–441. ISSN 0034-6551.
2. 1 2  Ellis, Samantha (2017-01-06). "Anne Brontë: the sister who got there first". *The Guardian* (en inglés). ISSN 0261-3077. Consultado o 2024-02-26.
3. ↑  "Agnes Grey - Victorian, Governess, Autobiographical - Britannica". *www.britannica.com* (en inglés). Consultado o 2024-02-26.
*Os gansos salvaxes* (xaponés: *gan* 雁) é unha novela clásica de Mori Ōgai, publicada orixinalmente de forma serializada entre o 1911 e o 1913. Conta a historia dun amor non correspondido no Toquio do 1880, en plena occidentalización do Xapón. A obra contén comentarios sobre os cambios sociais acontecidos entre os períodos Edo e Meiji, incluíndo os dilemas e frustracións das mulleres.

Sinopse
-------

Suezo, un prestamista canso da súa esposa, decide buscar unha amante. Otama, a única filla dun comerciante viúvo, convértese na amante de Suezo para axudar economicamente ao pai. Cando Otama descubre que está casado, síntese traizoada. Entón, coñece a Okada, un estudante de medicina do que se namora.

Adaptacións
-----------

A novela foi adaptada nunha película homónima do 1953 dirixida por Shirō Toyoda, na que actuou Hideko Takamine.

Notas
-----

1. 1 2  Murphy, Bruce (1987). *Benét's Reader's Encyclopedia* (en inglés). Harper & Row. ISBN 978-0-06-181088-6.
2. ↑  Toyoda, Shirô (1959-02-02). "Gan". Consultado o 2024-02-26.
A **lingua fula** (tamén chamada **peul**, **fulani**, **pulaar**, **fulbe**, **fulfulde**) é unha lingua de África Occidental, especialmente da África subsahariana máis próxima ao Sahel, falada pola etnia fula, que abrangue dende Senegal até o Camerún e o Sudán. É falada por unhas 10-16 millóns de persoas e ten un status de lingua oficial en Mauritania, Senegal, Malí, Guinea, Burkina Faso, Níxer, Nixeria e mais no Camerún.

Fonoloxía
---------

O inventario de consoantes do fula é o seguinte:

|  | Labial | Alveolar | Palatal | Velar | Glotal |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| oclusiva | p, b | t, d |  | k, g | ʔ |
| implosiva | ɓ | ɗ | ʄ |  |  |
| fricativa | f | s | ʝ | x |  |
| nasal | m | n | ɲ | ŋ |  |
| aproximante |  | r, l | y | w |  |

Nalgúns dialectos do fula non existe a serie de implosivas. Polo demais o inventario anterior é moi semellante á da lingua wolof, coa excepción de que nesa outra lingua atlántica non existe nin serie de implosivas nin a oclusiva glotal.

Xeitos de escritura
-------------------

### alfabeto latino

Cando se escribe úsase o alfabeto latino, con algúns caracteres adicionais para representais fonemas ou sons específicos Ɓ/ɓ, Ɗ/ɗ, Ŋ/ŋ, Ñ/ñ, Ƴ/ƴ (ex. *implosiva B, implosiva D, velar N [sons coma o grafo "nh" galego en "unha" por exemplo], palatal N, exectiva Y*). O apóstrofo (ʼ) úsase coma unha pausa glotal. En Nixeria ʼy substitúe ƴ, e no Senegal ñ úsase no canto de ɲ.

#### Alfabeto fula

**a, aa, b, mb, ɓ, c, d, nd, ɗ, e, ee, f, g, ng, h, i, ii, j, nj, k, l, m, n, ŋ, ny** (ou **ñ** ou **ɲ**)**, o, oo, p, r, s, t, u, uu, w, y, ƴ**

As letras **q, x, z** só se empregan nalgúns casos en estranxeirismos. No pular da Guinea atopamos unha letra adicional: **ɠ**.

### Escritura árabe

O fula tamén se escribiu no pasado con caracteres árabes ou *Ajami* pero foi antes da colonización. Nalgunhas zonas da Guinea aínda os usan.

Notas
-----

1. ↑  Moseley, Christopher e Nicolas, Alexandre. "Atlas of the world's languages in danger". *unesdoc.unesco.org*. Consultado o 11 de xullo de 2022.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Existe unha versión da Wikipedia en  ***Lingua fula*** |

### Outros artigos

* Wikipedia en fula

### Bibliografía

* M. Orozco e F. Roca (2006): *El Fula i el Wòlof:Estudi comparatiu entre les gramàtiques del Fula i el Wòlof*, Barcelona, ISBN 84-393-7034-2.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q33454
* AAT: 300388311
* BNF: 119406459
* BRE: 4725239
* EBID: ID
* FAST: 935987
* Glottolog: fula1264
* GND: 4120185-1
* LCCN: sh85052274
* SUDOC: 027344142

 |
**Trieste** (en esloveno **Tržaška**) é unha provincia da rexión do Friúl-Venecia Xulia, en Italia. A súa capital é a cidade de Trieste.

Ten unha área de 212 km2, (a máis pequena das provincias de Italia) e unha poboación total de 240.000 habitantes (2001). Hai 6 municipios na provincia.

Historia
--------

O territorio corresponde a un hínterland de Trieste, que formou parte do Imperio austrohúngaro e despois da primeira guerra mundial, foi posta baixo administración italiana. Foi capital do Estado libre de Trieste, creado polo tratado de paz de París de 1947, e que abranguía a cidade e unha pequena zona desde Duino até Cittanova (Novigrad), e foi dividido en dúas zonas: a zona A, no Norte, administrada polo Reino Unido, Francia e os EUA, na cal estaba incluída a cidade de Trieste, e a zona B, no Sur, administrada por Iugoslavia. O tratado de Londres de 1954 puxo fin ao estado de Trieste: a zona A pasou a formar parte de Italia, e a zona B, de Iugoslavia. En 1975 Italia e Iugoslavia asinaron preto de Osimo un tratado que pechou a cuestión fronteiriza de Trieste.

Linguas
-------

O italiano, lingua oficial do estado italiano, fálase por toda a provincia. Na cidade de Trieste moita xente fala o triestino, un dialecto veneciano, en Trieste e en Muggia falouse o tergestino, un dialecto arcaico do friulano pero desapareceu completamente a mediados do século XIX. Estímase que 21% da poboación da provincia fala o esloveno  que está recoñecido pola lexislación italiana nos seis concellos da provincia, aínda que non se aplica nos sinais bilingües no centro da cidade de Trieste nin na vila de Muggia. Nas escolas ensínase o esloveno estándar aínda que na provincia tradicionalmente se falan tres dialectos diferentes, o dialecto *cársico* nos concellos de Duino-Aurisina e Sgonico e nas localidades de Barcola, Prosecco e Contovello que pertencen ao concello de Trieste; o dialecto de Carniola Interior fálase no concello de Monrupino e nas localidades de Opicina, Trebiciano, Padriciano e Basovizza do concello de Trieste, por último o dialecto istriano fálase no concello de San Dorligo della Valle na zona rural de Muggia e no sueste do concello de Trieste, especialmente en Servola.

Notas
-----

1. ↑  "Slovenian in Italy". Arquivado dende o orixinal o 08 de xullo de 2006. Consultado o 08 de xullo de 2006.
2. ↑  "Decreto del Presidente della Repubblica 12 settembre 2007" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 22 de xullo de 2016. Consultado o 17 de marzo de 2013.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Provincia di Trieste

Mapa da provincia de Trieste

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q16293
* WorldCat
* VIAF: 124322638
* GEC: 0067619
* GeoNames: 3165184
* GND: 4471020-3
* LCCN: n79072700
* MusicBrainz: ID
* OSM: 179292
* TGN: 1003505

 |
Microgmetocito de *Plasmodium ovale* en preparación sanguínea tinguida con Giemsa, no que se sinalan os gránulos/puntos de Schüffner e o pigmento hemozoína.
Trofozoítos de *P. ovale* nun frotis sanguíneo. Poden verse gránulos de Schüffner.
Os **gránulos de Schüffner** son gránulos irregulares que se encontran en eritrocitos de preparacións hematolóxicas en casos de malaria, exclusivamente en infeccións causadas polos protozoos das especies *Plasmodium ovale* ou *Plasmodium vivax*.

*Plasmodium vivax* induce alteracións morfolóxicas nos eritrocitos infectados do hóspede, que son visibles con microscopio óptico en frotis de sangue con tinguidura Romanowsky como múltiples puntos de cor vermella ladrillo. Estes cambios morfolóxicos, denominados gránulos ou puntos de Schüffner, son importantes na identificación desta especie de parasitos da malaria e foron asociados por microscopia electrónica con complexos de caveolavesiculas no plasmalema do eritrocito.

Reciben o seu nome en honra de Wilhelm Schüffner, que os describiu en 1904.

Notas
-----

1. ↑  "Royal Perth Hospital - Malaria Diagnosis". Arquivado dende o orixinal o 06 de setembro de 2018. Consultado o 15 de febreiro de 2024.
2. ↑  "Microscopy of Plasmodium species".
3. ↑  Udagama, P. V.; Atkinson, C. T.; Peiris, J. S.; David, P. H.; Mendis, K. N.; Aikawa, M. (1988). "Immunoelectron microscopy of Schüffner's dots in Plasmodium vivax-infected human erythrocytes". *The American Journal of Pathology* **131** (1): 48–52. PMC 1880566. PMID 3281470.
4. ↑  DPDx 
Laboratory identification of Parasites of Public Health Concern Laboratory diagnosis of malaria - Plasmodium vivax
5. ↑  "Schuffner's+dots - Definition from Merriam-Webster's Medical Dictionary". Arquivado dende o orixinal o 22 de setembro de 2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q7433358
* MAG: 2779491511

 |

  


---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre bioloxía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
Coordenadas: 41°53′20″N 8°52′16″O﻿ / ﻿41.88893056, -8.87098611

O monte de Santa Trega dende a praia de Camarido, Portugal
O **monte de Santa Trega**, de 341 metros de altitude, está situado no extremo máis suroccidental de Galicia, no concello da Guarda, nun lugar desde o que domina a desembocadura do río Miño.

O monte ten unhas pendentes moi pronunciadas e o dominio visual do contorno fixo que fose un lugar estratéxico habitado desde moito antes do levantamento do castro de Santa Trega, como testemuñan os petróglifos alí atopados de máis de 2000 anos de antigüidade.

Nel, áchase a ermida de Santa Trega e próximo á porta do templo unha lápida de pedra cunha morea de marcas de cantaría, colocada con ocasión do festival de 1979 en honor aos poveiros de Póvoa de Varzim, en Portugal. Ao parecer, trátase dunha reprodución en pedra da porta de madeira orixinal da ermida, que contiña esas marcas/siglas; é salientábel a súa similitude coas existentes en igrexas, mosteiros, etc. na Europa medieval.

Siglas poveiras
---------------

En conmemoración dos poveiros portugueses, festival de 1979.Catálogo de tipos de siglas poveiras/marcas de cantaría identificadas na ermida do monte de Santa Trega.Identificáronse un total de 80 marcas/siglas de 40 tipos diferentes.


Distribución de marcas| Zona | Tramo | Marcas | Tipos | Graffiti | Inscrición |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  80 |  39 | 1 |  |

Notas
-----

1. ↑  Torres, Mónica: «Ni Tecla ni Tegra: Trega. La Xunta reconoce un «lapsus» en su nomenclátor, ya que no coincide el topónimo con el aprobado oficialmente tras un recurso vecinal» Arquivado 16/10/2013, en Wayback Machine. *La Voz de Galicia*, 6/12/2011 *(en castelán)*.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Festa do Monte

Galería de imaxes
-----------------

* A desembocadura do Miño desde o monteA desembocadura do Miño desde o monte
* Vista da vila da GuardaVista da vila da Guarda
* Panorámica da costa portuguesa e o forte da Ínsua á dereitaPanorámica da costa portuguesa e o forte da Ínsua á dereita
* 

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre xeografía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3946633
* GeoNames: 2734646

 |
Coordenadas: 43°31′50″N 7°02′50″O﻿ / ﻿43.530645716306, -7.0473374772428

Tumba de Leopoldo Calvo Sotelo no cemiterio de RibadeoTumba de Leopoldo Calvo Sotelo no cemiterio de Ribadeo
Escultura e altar na capelaEscultura e altar na capela

O **cemiterio de Ribadeo** é o camposanto público da vila mariñá, construído en 1932. Sitúase sobre a ría de Ribadeo, e parte dunha doazón dos irmáns Moreno. Ten unha extensión de 1,92 ha e dispón dunha capela modernista con vidreiras de época. Ten un osario e un antigo edificio de autopsias, hoxe en desuso. A portada de acceso garda unha certa semellanza coa do cemiterio Colón da Habana.

Tumba irmáns Moreno na capela do cemiterio de RibadeoTumba irmáns Moreno na capela

Historia
--------

Con anterioridade o cemiterio de Ribadeo erguíase nos terreos que pasou a ocupar o parador de turismo da localidade. O novo camposanto inaugurouse en 1932 nun terreo doado polos irmáns Pedro e Juan Moreno, que aportaron ademais 500 000 pesetas para a súa construción, xunto co peche, a capela e unha estrada de acceso. O proxecto foi realizado por Manuel del Busto Entre as directrices marcadas polos irmáns Moreno estaba a idea de impedir ter grandes diferenzas entre ricos e pobres, evitando os grandes mausoleos.

No 2001 cumpriuse os desexos dos irmáns Moreno de que os seus restos repousasen en Ribadeo, despois de ser enterrados en Buenos Aires. Trala repatriación quedaron na capela, ós pés dunha figura de mármore de Carrara de Collaut Varela. Foron nomeados fillos predilectos de Ribadeo.

En novembro de 2010, por mor de obras na capela, as vidreiras sufriron unha destrución que foi reparada.

Os dous esqueletos exhumadosOs dous esqueletos exhumados no 2023.
O 4 e 5 de xullo de 2023 na zona común do cemiterio fixéronse os traballos de exhumación de dous corpos de mortos da guerra civil.

Notas
-----

1. ↑  "Visor SigPac". *sigpac.mapa.gob.es*. Consultado o 2023-07-12.
2. 1 2  "Nuestros nombres. Ayuntamiento de Ribadeo". *ribadeo.gal*. Consultado o 2023-07-13.
3. 1 2  Paloma (2017-11-13). "Cementerio de Ribadeo". *Entre piedras y cipreses* (en castelán). Consultado o 2023-07-13.
4. ↑  Agremon, Publicado por. "Un momento ... pero non había vidreiras aí?". Consultado o 2023-07-12.
5. ↑  Agremon, Publicado por. "Deuse un paso na memoria histórica de Ribadeo: exhumación de dous corpos". Consultado o 2023-07-12.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Persoas inhumadas no Cemiterio de Ribadeo segundo Wikidata.

* Caderno sobre as vidreiras do cemiterio.
O **emblema de Indonesia** foi adoptado o 11 de febreiro de 1950.

Descrición
----------

Consiste nunha aguia coas ás estendidas, de ouro, chamada "Garudá", unha figura que aparece en numerosos templos antigos do país, datando algúns deles do século VI. Esta figura tamén forma parte do escudo de Tailandia. A aguia é o símbolo da grandeza e a enerxía de Indonesia. Sobre o seu peito figura un brasón cuarteado e sostén nas súas garras unha cinta coa lema nacional: "Bhinneka Tunggal Ika" (do xavanés: *Unidade na diversidade*), que se remonta ao século XV e atribúese a Tantular, un santo do reino de Majapahit.

O escudo propiamente dito é acuartelado, no primeiro cuartel de goles, unha cabeza de sabre de Banteng, un touro salvaxe (*dos javanicus*), símbolo da democracia e a sabedoría dos representantes da nación. No segundo cuartel, de prata, unha figura da árbore banyan ou "Beringin", que representa a unidade do país. No terceiro cuartel, tamén de prata, dúas espigas de arroz e algodón, de prata e goles respectivamente, que aluden ao desexo de xustiza social para todo o pobo. No último cuartel, de goles, unha cadea con elos en forma de aros e cadrados que simbolizan as futuras xeracións humanas: os aros representan ás mulleres e os cadrados aos homes. Sobre o conxunto engádese, nun escusón negro, unha estrela dourada de cinco puntas, que simboliza a crenza nun deus supremo.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Indonesia
* Garudá
* Bandeira de Indonesia
Na teoría alxébrica de números, o **teorema de Albert–Brauer–Hasse–Noether** afirma que unha álxebra simple central sobre un corpo numérico alxébrico *K* que se separa (split) para todo completamento *K* *v* é unha álxebra matricial sobre *K*. O teorema é un exemplo do principio local-global na teoría alxébrica de números e conduce a unha descrición completa das álxebras de división de dimensións finitas sobre corpos numéricos alxébricos en termos das súas invariantes locais. Foi probado independentemente por Richard Brauer, Helmut Hasse e Emmy Noether e por Abraham Adrian Albert.

Enunciado do teorema
--------------------

Sexa *A* unha álxebra simple central de rango *d* sobre un corpo numérico alxébrico *K*. Supoña que para calquera valoración *v*, *A* sepárase no campo local correspondente *K* *v* :

{\displaystyle A\otimes \_{K}K\_{v}\simeq M\_{d}(K\_{v}).}
Daquela *A* é isomorfo á álxebra matricial *M* *d* ( *K* ).

Aplicacións
-----------

Usando a teoría do grupo de Brauer, móstrase que dúas álxebras simples centrais *A* e *B* sobre un corpo numérico alxébrico *K* son isomórficas sobre *K* se e só se os seus completamentos *A* *v* e *B* *v* son isomórficos sobre a completamento *K* *v* para cada *v*.

Xunto co teorema de Grunwald–Wang, o teorema de Albert–Brauer–Hasse–Noether implica que toda álxebra simple central sobre un corpo numérico alxébrico é *cíclica*, é dicir, pódese obter mediante unha construción explícita a partir dunha extensión de campo cíclico *L* / *K*.

Véxase tamén
------------

* Teoría de clases de corpos
* Teorema da norma de Hasse

Bibliografía
------------
Coordenadas: 35°43′28″N 76°41′47″L﻿ / ﻿35.724444444444, 76.696388888889

O Gasherbrum I.
O **Gasherbrum I** é unha montaña de 8068 m de altitude que se sitúa como décimo primeira cima máis alta do planeta. Ás veces é tamén denominado **K5** ou, mesmo, *Pico Oculto* (Hidden Peak). O Gasherbrum I forma parte do macizo do Gasherbrum, situado na cadea do Karakorum, un xigantesco ramal do Himalaia, na fronteira entre Paquistán e a China.

Orixe dos nomes alternativo
---------------------------

O Gasherbrum I foi denominado **K5** (significando que era o quinto pico do Karakoram) por T.G. Montgomery, en 1856, cando se fixo o primeiro recoñecemento do Karakorum. En 1892, William Martin Conway doulle outro nome, **Hidden Peak** (Pico Oculto ou Escondido), en referencia ao seu extremado afastamento.

Ascensións
----------

A primeira ascensión foi realizada por unha expedición norteamericana o 5 de xullo de 1958, so a dirección de Nich Clinch. Dous membros alcanzaron a cima: Pete Schoening e Andy Kauffman.

No ano 1983 houbo tres expedicións, suíza, polaca e española, que atinxiron o cume.

Abel Alonso, veciño pontevedrés faleceu xunto con Xebi Gómez e Álvaro Paredes, despois de ter feito cumio o 21 de xullo do 2013 ao perderse nunha tormenta no descenso

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Gasherbrum I Modificar a ligazón no Wikidata*** |

| * v
* c
* e
Os oitomiles |
| --- |
| 
* Everest
* K2
* Cancheniunga
* Lhotse
* Macalu
* Cho Oiu
* Daulaguiri
* Manaslu
* Nanga Parbat
* Annapurna I
* Gasherbrum I
* Broad Peak
* Gasherbrum II
* Xixapangma

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q187138
* WorldCat
* VIAF: 315522440
* EBID: ID
* GeoNames: 1114993
* GND: 4024831-8
* LCCN: sh85053411
* NKC: ge271688
* Peakbagger: 10527
* SummitPost: 152035
* TGN: 1104673

 |
Un **apocrisiario** (do grego ἀποκρισιάριος *apokrisiários*) era un alto cargo diplomático durante a Alta Idade Media. O seu equivalente moderno é embaixador ou nuncio.

O apocrisiario era un clérigo que actuaba como representante dun Patriarca ante o emperador de Bizancio, aínda que o título se utilizaba tamén para facer referencia ao representante dun arcebispo metropolitano na corte do seu correspondente Patriarca, en Constantinopla, Alexandría, Antioquía ou Xerusalén.

Os apocrisiarios máis soados foron os enviados desde 452 até 743 polo Papa, como Patriarca de Roma, a Constantinopla, a capital do Imperio Bizantino, ou Imperio Romano de Oriente. Este posto foi desempeñado por clérigos notábeis, como os futuros papas Gregorio I, Sabiniano, Bonifacio III e Martiño I. Tamén había un apocrisiario do Papa na corte do exarca de Rávena. En contrapartida, polo menos durante o papado de Gregorio I, o arcebispo de Rávena tivo un "responsalis" especial na corte papal.

Desde os tempos de Carlomagno na corte dos reis francos houbo apocrisiarios, pero eran só arquicapeláns reais, aínda que ostentasen o título dos antigos enviados papais.

Lista de apocrisiarios papais en Constantinopla (452-743):

* 579-585/6 : Gregorio (logo papa Gregorio I).
* 593-595/7 : Sabiniano (logo papa Sabiniano).
* 603-606/7 : Bonifacio (logo papa Bonifacio III).
* ??? - 649 : Martiño (logo papa Martiño I).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q618870
* Orthodox Encyclopedia: 75606

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Lois Tobío.

**Lois Tobío Campos**, nado en Lamiño (Brión) en 1861 e finado en Santiago de Compostela o 7 de abril de 1943, foi un mestre e escritor galego.

Traxectoria
-----------

Carta de Rosalía Castro de Murguía a Luis Tobío, 1883.
Era fillo de Ramón Tobío Martínez, labrego acomodado, e de Xoana Campos. Ramón Tobío era fillo de María Xosefa Martínez Vioxo, irmá do pai de Rosalía de Castro, coa que Lois Tobío pasou parte da súa infancia en Ortoño. Comezou a estudar co seu tío, Lois Tobío Martínez, mestre en Brión. Fixo Maxisterio na Escola Normal de Santiago de Compostela, titulándose en 1881. Estivo como interino en Ribeira e no Colexio de San Agustín de Vilagarcía de Arousa, incorporado ao Instituto de Segundo Ensino de Pontevedra.

En Vilagarcía comezou a publicar artigos e poesía na prensa local, ao tempo que sacaba o título de Bacharelato por libre, que acadou en 1885. Comezou os estudos de Farmacia na Universidade de Santiago de Compostela, sen chegar a rematar a carreira. En 1892 acadou a praza de Mestre na Escola de San Francisco de Viveiro, e ao ano seguinte marchou a Madrid para seguir os cursos da Escola Superior do Maxisterio e poder optar a un posto como docente nas Escolas Normais. A través de profesores como Bartolomé Cossio coñeceu a Institución Libre de Enseñanza, onde coincidiu con Francisco Giner de los Ríos.

De regreso a Viveiro participou na vida cultural da vila, con publicacións e conferencias co gallo do Centenario da publicación de *Don Quijote* ou polo aniversario do nacemento de Nicomedes Pastor Díaz. Amais de ocupar o seu posto na escola pública, deu clase nun centro privado. En 1915 pasou a dar clase na Escola Graduada anexa á Escola Normal de Santiago.

Foi nomeado académico correspondente da Real Academia Galega, e publicou diversos artigos no seu *Boletín*. Era tamén membro da Sociedade Astronómica de Barcelona. En 1898 recibiu a Cruz de Isabel a Católica.

Obra
----

* *Ecos y esbozos* (1912). Poesía bilingüe.
* *Rosiñas da Terra* (1917). Poesía.
* *Rimas galicianas* (1935). Poesía bilingüe.

Vida persoal
------------

Casou en 1905 con Mélida Fernández González, da familia fidalga dos Pardo-Vaamonde. Foi pai de Lois Tobío Fernández e María Tobío.

Notas
-----

1. ↑  "Membros correspondentes". *Real Academia Galega*.
2. ↑  "Artigos de Lois Tobío Campos no *Boletín*". *Real Academia Galega*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Couceiro Freijomil, A. (1954). "TOBÍO CAMPOS, Luís". *Diccionario bio-bibliográfico de escritores* (en castelán) **III**. Santiago de Compostela: Bibliófilos Gallegos. p. 408.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20535325
* WorldCat
* VIAF: 23779691
* BNE: XX884842
* GND: 140916482
* ISNI: 0000000077297966
* LCCN: n91065719
* PTBNP: 1523700

 |