recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Jean-Marie Straub** (nado en Metz o 8 de xaneiro de 1933 e finado o 20 de novembro de 2022) e **Danièle Huillet** (nada en París o 1 de maio de 1936 e finada en Cholet o 9 de outubro de 2006), formaron unha parella cinematográfica, dirixindo máis de vinte filmes entre 1963 e 2006.

Traxectoria
-----------

**Jean-Marie Straub** e **Danièle Huillet** coñecéronse en 1954 e casaron en 1959, manténdose xuntos até a morte de Danièle, mais sen teren descendencia. Malia seren franceses, traballaron especialmente en Alemaña e Italia, e o seu cinema destaca polo seu estilo rigoroso e de estimulación intelectual. As súas películas adoitan ter fontes de inspiración literarias.

Straub estivo relacionado coa cinefilia parisiense da época, e foi amigo de François Truffaut. Entre 1954 e 1958 traballou como asistente de directores como Robert Bresson, Abel Gance, Jean Renoir ou Jacques Rivette.

Straub e Huillet fixeron en 1963 o seu primeiro filme, unha curtametraxe de 18 minutos sobre un texto de Heinrich Böll, *Machorka-Muff*. O seguinte foi *Nicht versöhnt*, de 55 minutos, baseado tamén nunha novela de Heinrich Böll, cunha mirada moi crítica sobre a sociedade, posición que mantiveron de por vida. En 1968 fixeron *Chronik der Anna Magdalena Bach*, baseada no escrito da muller de Johann Sebastian Bach e con música deste autor. Adaptaron dúas óperas de Arnold Schoenberg, así como a primeira novela de Franz Kafka, *Amerika*.

Filmografía
-----------

* *Machorka-Muff* (1963)
* *Nicht versöhnt oder Es hilft nur Gewalt wo Gewalt herrscht* (1965)
* *Chronik der Anna Magdalena Bach* (1968)
* *Der Bräutigam, die Komödiantin und der Zuhälter* (1968)
* *Les Yeux ne veulent pas en tout temps se fermer, ou Peut-être qu'un jour Rome se permettra de choisir à son tour* (1970)
* *Geschichtsunterricht* (1972)
* *Einleitung zu Arnold Schoenbergs Begleitmusik zu einer Lichtspielscene* (1973)
* *Moses und Aron* (1975)
* *Fortini/Cani* (1976)
* *Toute révolution est un coup de dés* (1977)
* *Dalla nube alla resistenza* (1979)
* *En rachâchant* (1982)
* *Trop tot, trop tard* (1982)
* *Klassenverhältnisse* (1984), sobre *América* de Kafka.
* *Der Tod des Empedokles* (1987)
* *Schwarze Sünde* (1989)
* *Paul Cézanne im Gespräch mit Joachim Gasquet* (1989)
* *Die Antigone des Sophokles nach der Hölderlinschen Übertragung für die Bühne bearbeitet von Brecht* 1948 (Suhrkamp Verlag, 1992).
* *Lothringen!* (1994)
* *Von heute auf morgen* (1997)
* *Sicilia!* (1999)
* *Operai, contadini* (2001)
* *Il Ritorno del figlio prodigo - Umiliati* (2003)
* *Une visite au Louvre* (2004)
* *Quei loro incontri* (2006)
* *Dialogue d'ombres* (2013)

Notas
-----

1. ↑  "Le cinéaste Jean-Marie Straub est mort" (en francés). Le Monde. 20 de novembro de 2022. Consultado o 20 de novembro de 2022.

{{Barra portal|Cine|Francia]]
**Robert George Kardashian**, nado nos Ánxeles o 22 de febreiro de 1944 e finado na mesma cidade o 30 de setembro de 2003, foi un avogado estadounidense, coñecido como un dos avogados e amigo de O. J. Simpson, durante o xuízo no que o ex xogador foi acusado de dous homicidios en 1995. É pai de Kourtney Mary Kardashian, Kimberly Noel Kardashian, Khloé Alexandra Kardashian e Robert Arthur Kardashian, produto do seu matrimonio con Kris Houghton.

Traxectoria
-----------

Robert era de ascendencia armenio-estadounidense. Proviña dunha familia de clase alta dos Ánxeles, (California), dedicada aos sectores cárnico e lácteo. Kardashian obtivo o seu Juris Doutor da Universidade de San Diego e practicou durante unha década; despois diso, entrou nos negocios. Cando presentou o caso de O. J. Simpson en 1995, pasaran máis de 20 anos desde que Kardashian comezara a exercer a avogacía.

Caso O. J. Simpson
------------------

Kardashian e Simpson coñecéronse a comezos de 1970 e fixéronse amigos próximos. Kardashian deixou que a súa licenza para exercer a avogacía estivese inactiva durante tres anos antes do caso Simpson. Reactivou a súa licenza no seu equipo legal. Sentou xunto a Simpson ao longo do xuízo.

Simpson quedou na casa de Kardashian durante os días seguintes ao asasinato de Nicole Brown Simpson e Ronald Goldman. Kardashian foi visto levando a bolsa de pezas de vestir que Simpson levou postas desde Chicago. Os fiscais especularon que a bolsa podía conter a roupa con sangue de Simpson ou a arma do crime. Simpson entregouse ás 11 da mañá o 17 de xuño de 1994, e Kardashian leu unha carta escrita por Simpson para os medios, interpretada por moitos como unha carta de suicidio.

Morte
-----

Kardashian morreu o 30 de setembro de 2003, debido a un cancro de esófago. Tiña 59 anos de idade no momento da súa morte. Ademais da súa esposa, ex-esposa, e fillos, sobrevívenlle a súa nai e irmáns.

Notas
-----

1. ↑  "Obituary: Robert Kardashian".
2. ↑  "From the couch: O.J.'s legacy continues". Fox Sports. Arquivado dende o orixinal o 15 de xullo de 2010. Consultado o 10 de xuño de 2018.
3. ↑  "Former O.J. Simpson lawyer, Kardashian, dies". CNN.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1816737
* WorldCat
* VIAF: 2198158369760801460002
* Discogs: 5705555
* GND: 1205696598
* IMDb: nm1507976
* NNDB: 000025148
* TMDb: 1519144
* TVcom: robert-kardashian-i
* WikiTree: Kardashian-2

 |
**Stewart Springer**, nado o 5 de xuño de 1906 e finado o 23 de agosto de 1991, foi biólogo, herpetólogo e ictiólogo estadounidense.

Traxectoria
-----------

Stewart Springer foi un naturalista de campo, inicialmente autodidacta. En 1964, 35 anos despois de abandonar a Unbiversidade Butle, obtivo unha licenciatura na Universidade George Washington despois de haber logrado o éxito no campo da ictioloxía. 

Moitos colegas e estudantes dirixíanse a el como doutor, supoñendo, erroneamente, que debía ter un doutoramento en bioloxía ou nun campo afín, dado o seu status na comunidade mundial de ictiólogos.

Springer foi un experto de renome mundial no comportamento, taxonomía e na distribución das poboacións dos condrictios. 

Máis de 35 especies de tiburóns, raias e outros animais foron clasificadas por el, ou nomeadas na súa honra.

Abreviatura
-----------

A abreviatura **Springer** emprégase para recoñecer a Stewart Springer como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3499355
* WorldCat
* VIAF: 92641641
* FAST: 294709
* LCCN: nr91040348
* SUDOC: 158564847
* TePapa: 37984

 |
Abducted Freeze
O **videoarte** é a utilización de medios electrónicos (analóxicos ou dixitais) cun fin artístico, moitas veces mediante videoinstalacións.

Traxectoria
-----------

Entre os seus iniciadores están Nam June Paik ou Wolf Vostell. Xurdiu ao fío da consolidación dos medios de comunicación de masas. Pretendía explorar as aplicacións alternativas e artísticas deses medios. Utilízase información de vídeo ou son, utilizado como un soporte. A arte está en narrar e facer propostas que esperten as emocións do espectador. Unha das diferenzas[] entre o videoarte e o cine é que o videoarte non necesariamente cumpre coas convencións do cine, xa que pode non empregar actores ou diálogos, carecer dunha narrativa ou guión, ou outras convencións que xeralmente definen as películas como entretemento[].

O videoarte constitúe ademais unha alternativa máis económica á produción tradicional da arte[]. É unha proposta máis enfocada a persoas que rompen cos parámetros comerciais e buscan un medio máis económico pero non por este motivo con menos valor que as formas tradicionais de produción[].

Susténtase no formato e na posibilidade de establecer unha dinámica visual e conceptual a través da narración. É eminentemente conceptual, desta premisa emerxe este estilo de relato visual ou audiovisual[].

Notas
-----

1. ↑  Definición de videoarte no *Dicionario de Galego* de Ir Indo e a Xunta de Galicia.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Videoarte*** |

### Ligazóns externas

* Videoarte - Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofía *(en castelán)*.
* Metrópolis: Espazo televisivo dedicado ao Videoarte e á Arte Audiovisual *(en castelán)*.
* MADATAC (Mostra Aberta de Arte Audiovisual Contemporáneo)
* Buenos Aires, Mostra Internacional de Cine Experimental e Videoarte Arquivado 29 de agosto de 2017 en Wayback Machine. *(en castelán)*.
* VideoArtWorld: imagery planet *(en inglés)*.
* Demolden Video Project, videogalería *(en inglés)*.
* Información sobre videoarte *(en alemán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q682010
* BNCF: 5980
* BNE: XX539782
* EBID: ID
* GEC: 0150645
* GND: 4188229-5
* LCCN: sh85143195
* MAG: 115359074
* NKC: ph249651

 |
**Robert Hutchings Goddard**, nado o 5 de outubro de 1882 en Worcester, Massachusetts e finado o 10 de agosto de 1945 en Baltimore, Maryland, foi un enxeñeiro, físico, profesor e inventor dos Estados Unidos pioneiro no campo da foguetería, chegando a construír o primeiro foguete de propelente líquido.

Traxectoria
-----------

A Goddard, xunto co ruso Konstantin Tsiolkovskii e o alemá Hermann Oberth, se lle considera un dos pioneiros do voo espacial, facendo importantes contribucións teóricas e técnicas e lanzando o primeiro foguete de propelente líquido en 1926.

Goddard doutorouse en física pola Universidade Clark en 1911, chegando a ser director dos seus laboratorios. Comezou os seus traballos sobre foguetes en 1909, rexistrando dúas patentes en 1914, unha delas relativa ao uso de propelentes líquidos en foguetes e a outra sobre o uso de dúas ou tres etapas en foguetes de propelente sólido, adiantándose ao seu tempo. En xaneiro de 1920 publicou no número 2540 da revista *Smithsonian Miscellaneous Publication* o seu artigo *A Method of Reaching Extreme Altitudes.* (Un método para chegar a altitudes extremas), onde detalla métodos para levar instrumentación científica a maiores alturas das que poden achegar os globos meteorolóxicos usando foguetes, para o cal desenvolve toda unha serie de teorías matemáticas da propulsión a reacción. Cara finais de 1920 Goddard indica a posibilidade de enviar un foguete á Lúa. Os periódicos recolleron a proposta, levantando gran controversia e en último termo ridiculizando a Goddard, que recelou da prensa o resto da súa vida.

Os traballos posteriores de Goddard desenvolveron as ideas do control xiroscópico dos foguetes, o control de dirección mediante aletas no foguete, o movemento das tobeiras mediante cardáns e bombas de propelente accionadas mediante motores. O lanzamento dun foguete de probas en 1929 foi o primeiro no que se enviaron instrumentos científicos a bordo, un barómetro e unha cámara. As súas ideas acabaron chegando á Sociedade de Foguetes Alemá, sociedade civil creada en 1927, co exército dese país comezando o seu programa de foguetes en 1931, culminando no mísil V-2.

As ideas de Goddard axudaron a dar inicio á era espacial, aínda que apenas foi recoñecido en vida. Goddard finou o 10 de agosto de 1945. Un dos principais laboratorios da NASA foi nomedado no seu honor, o Centro Goddard de Voos Espaciais.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5  Mark Wade (2023). "Goddard, Robert H" (en inglés). Consultado o 1 de maio de 2023.
2. 1 2 3 4 5  Brian Dunbar (3 de outubro de 2022). "Dr. Robert H. Goddard, American Rocketry Pioneer" (en inglés). Consultado o 1 de maio de 2023.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Konstantin Tsiolkovskii
* Hermann Oberth

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q182546
* WorldCat
* VIAF: 37805238
* BNB: ID
* BNF: 128055879
* BRE: 2366106
* EBID: ID
* FAST: 11340
* GEC: 0030304
* GND: 122645936
* ISNI: 0000 0000 8117 2971
* LCCN: n50033619
* MGP: 84656
* NKC: xx0218440
* NNDB: 000094086
* OL: OL1488526A
* SNAC: w6dz0dm7
* SUDOC: 112699626
* WikiTree: Goddard-1213

 |
Coordenadas: 45°55′6″N 6°52′11″L﻿ / ﻿45.91833, -6.86972

L'Aiguille du Midi e a chegada do teleférico
O **teleférico de l'Aiguille du Midi** é un teleférico situado en Chamonix (Haute-Savoie, Francia) que permite alcanzar o cume da Aiguille du Midi (3.842 metros) nun tempo aproximado de vinte minutos. Está formado por dous tramos separados por un punto intermedio localizado no Plan-de-l'Aiguille, a 2.317 metros de altitud, e arrodeado polas Aiguilles de Chamonix. As cabinas funcionan durante doce horas, ascendendo entre 4.500 e 5.500 persoas diariamente.

A liña actual inaugurouse en 1955, pero un primeiro teleférico, tamén coñecido como Aiguille du Midi, funcionou desde 1924 até 1950 sen chegar ao cume.

Características
---------------

Saída da estación de Chamonix
**Primeiro tramo**

* Lonxitude: 2.553 metros
* Altitude de saída: 1.038 metros, en Chamonix
* Altitude de chegada: 2.317 metros, no Plan-de-l'Aiguille
* Desnivel: 1.279 metros
* Capacidade: 5.040 kg (72 pasaxeiros)
* Velocidade: 10 m/s

**Segundo tramo**

* Lonxitude: 2.867 metros
* Altitude de saída: 2.317 metros, no Plan-de-l'Aiguille
* Altitude de chegada: 3.776 metros, en l'Aiguille du Midi
* Desnivel: 1.470 metros
* Capacidade: 4.620 kg (66 pasaxeiros)
* Velocidade: 12,5 m/s

A partir do punto de chegada do teleférico, pódese ascender ata a punta de L'Aiguille du Midi por medio dun ascensor escavado na rocha.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina da Compagnie du Mont Blanc *(en francés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3088020
* OSM: 5596619

 |
| *Sula nebouxii* |
| --- |
|  |
| Estado de conservación |
| Pouco preocupante |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Aves |
| Orde: | Suliformes |
| Familia: | Sulidae |
| Xénero: | *Sula* |
| Especie: | ***S. nebouxii***Milne-Edwards, 1882 |

 |
|  |

***Sula nebouxii*** é unha especie de ave suliforme da familia Sulidae propia do Pacífico americano. Habita as costas entre o Perú e o golfo de California, ademais das illas Galápagos, onde convive co seu parente, o *Sula sula*. Nas Galápagos foi un dos animais meticulosamente estudados por Charles Darwin nos seus traballos sobre a evolución das especies.

Os adultos miden 81 cm de alto de media; e até 1 e 90 cm de envergadura.

A característica cor azul intensa das súas patas procede dos pigmentos carotenoides da súa dieta, xa que estas aves non son quen de sintetizar os carotenoides e teñen que asimilalos a través da alimentación. As patas azuis que dan nome a esta variedade de mascato teñen un importante papel no apareamento, xa que os machos exhiben as súas extremidades inferiores ás femias, nun baile de cortexo. Para alimentarse poden mergullarse até un metro no mar.

Reprodución
-----------

Nidifican en calquera época do ano. A posta é xeralmente dun único ovo ou, ás veces, 2 ou 3, que incuban durante 44 días. Malia iso, o número de ovos postos condiciona o desenvolvemento das crías: cando a femia pon máis dun ovo non é estraño ver como un deles eclosiona antes que o outro. Deste xeito, cunha marxe de diferenza de 3 ou 4 días, e como norma xeral, a cría maior tenderá a atacar, instigar e expulsar do niño á cría menor. Esta, moito máis indefensa dado o seu menor tempo de adaptación, morrerá por depredación ou deshidratación. Todo iso sucederá ante os ollos da indiferente nai.

Galería de imaxes
-----------------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* *Sula nebouxii* - MHNT

Notas
-----

1. ↑  BirdLife International. "{{{taxon}}}". *Lista Vermella de especies ameazadas.* (en inglés). Unión Internacional para a Conservación da Natureza.
2. ↑  "Piquero camanay (Sula nebouxii) Milne-Edwards, A, 1882". *avibase*. Consultado o 21 de outubro de 2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q457267
* EBID: ID
* LCCN: sh85015061

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Sula\_nebouxii
* Avibase: 649F85B5CED953D5
* BirdLife: 22696683
* eBird: bfoboo
* GBIF: 2480978
* GNAB: blue-footed-booby
* iNaturalist: 3786
* IRMNG: 10190428
* ITIS: 174702
* IUCN: 22696683
* NCBI: 37087
* SeaLifeBase: 73590
* TAXREF: 933298
* WoRMS: 343959
* Xeno-canto: Sula-nebouxii

 |
Stephen Savage (2º á dereita da ringleira do fondo) no Consello Insular de Rarotonga (ca. 1923-1925)
**Stephen Savage**, nado o 7 de xullo de 1875 en Thames e finado o 24 de xuño de 1941 en Rarotonga, foi un lexicógrafo neozelandés que traballou na lingua maorí das Illas Cook

Traxectoria
-----------

Savage naceu de pai mestizo maorí e nai de orixe europea, chegou por vez primeira ás Illas Cook o 14 de xuño de 1894. En 1899 casou con Ada Henrietta Pari-a-Katea, filla de Emile Piltz e Raoariki o Arera. O seu coñecemento do maorí de Nova Zelandia fixo que se interesase pola lingua e as tradicións locais. En 1903 recibiu o nomeamento de intérprete oficial do Tribunal de Terras Nativas e máis tarde traballou rexistrador, o que lle deu acceso a gran número de documentos na lingua do país, que en parte publicou, xunto con artigos sobre tradicións propias de Rarotonga no "Journal of The Polynesian Society". Durante gran parte da súa vida recompilou papeletas para a elaboración dun dicionario do rarotongano, manuscrito que se publicou postumamente co título de *A Dictionary of the Maori Language of Rarotonga* en 1962.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3498644
* WorldCat
* VIAF: 7445627
* BNF: 12242290f
* CiNii: DA08579878
* ISNI: 0000 0000 8086 3658
* LCCN: n87150412
* NLA: 35042929
* NTA: 073521973
* OL: OL693126A
* SUDOC: 031151787

 |
**Niccolò Vittorio Alfieri**, nado en Asti o 16 de xaneiro de 1749 e finado en Florencia o 8 de outubro de 1803, foi un poeta e dramaturgo italiano fortemente influenciado pola cultura clásica e o espírito romántico.

Traxectoria
-----------

Perde a seu pai na súa infancia e continúa a residir coa súa nai e o seu novo marido ata que en 1758 entra na Academia militar de Turín, onde os nobres piemonteses eran tradicionalmente instruídos, no ano 1766 deixa a academia e principia unha longa viaxe por Europa, durante case dez anos viaxa por toda Italia, Francia, Inglaterra, Países Baixos, Suíza, Austria, Dinamarca e Rusia. Durante este período dedicouse tamén á lectura de autores como Dante Alighieri, Petrarca, Boccaccio, Maquiavelo, Ariosto e Tasso. Fascinado coa forma de se organizar da natureza e reticente con calquera forma de organización social.

En 1774 escribe a súa primeira traxedia *Cleopatra*, que se representou ao ano seguinte en Turín, con grande éxito. Entre 1776 e 1777 estrea dúas traxedias *Filippo* e *Polinice* e escribe *Antigone* (1776). En 1778 renuncia ao seu título nobiliario, deixa as súas propiedades á súa irmá e marcha a vivir á Toscana, illándose da sociedade contemporánea. Entre 1781 e 1783 reside en Roma, alí escribe *Saul* (1783) e *Agamennone* (1783) e pouco despois escribe *Mirra* (1784-1786).

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Obras de Alfieri *(en italiano)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q296244
* WorldCat
* VIAF: 39389587
* BAV: ADV10224668
* BIBSYS: 90390020
* BLBNB: 000583977
* BMT: 120050
* BNA: 000026982
* BNCHL: 000142608
* BNE: XX894101
* BNF: 120192998
* BRE: 1816628
* BVMC: 1562
* CANTIC: a10460287
* CERL: cnp01468189
* CiNii: DA02917435
* DBI: ID
* DeutscheBio: 11864808X
* E-Enlightment: alfievitto003462
* EBID: ID
* EGAXA: vtls001898882
* FAST: 39999
* GEC: 0002438
* GND: 11864808X
* Gutenberg: 24785
* ICCU: CFIV000280
* IMDb: nm2598341
* IMSLP: ID
* ISNI: 0000 0001 2128 8064
* LCCN: n79084259
* LibriVox: 1125
* MusicBrainz: ID
* NDL: 00848556
* NKC: jn20000700032
* NLA: 35003127
* NLG: 62643
* NPG: mp64206
* NTA: 068935404
* OL: OL126243A
* openMLOL: 11
* PTBNP: 739
* SELIBR: 221040
* SNAC: w6ng4sjr
* SUDOC: 028336690
* Treccani: vittorio-alfieri

 |
**Vittorio Sentimenti**, coñecido como **Sentimenti III**, nado en Bomporto o 18 de agosto de 1918 e finado en Turín o 27 de setembro de 2004, foi un futbolista e adestrador italiano, que xogaba como centrocampista.

Era chamado Sentimenti III por ser o terceiro de cinco irmáns varóns, todos futbolistas, sendo os demais Ennio (I), Arnaldo (II), Lucidio (IV) e Primo (V). Tamén era coñecido co alcume de *Ciccio*.

Traxectoria
-----------

Comezou a súa carreira cos equipos xuvenís do Modena a comezos da década de 1930, sendo convocado ocasionalmente para algúns partidos do primeiro equipo da Serie B entre 1933 e 1936. Pasou definitivamente ao primeiro equipo para a tempada 1936/37, permanecendo nas súas filas durante cinco anos, tres deles na Serie B e dous na Serie A. Na tempada 1940/41 coroouse como o máximo goleador da Serie B (con 24 goles, empatado co xogador do Brescia Renato Gei). 

En 1941 fichou polo Juventus, na que militou oito anos. Na súa primeira campaña proclamouse campión da Copa Italia, marcando un dos goles da final contra o Milan. Xogou un total de 218 partidos oficias co club piemontés, nos que anotou 69 goles.

En 1949 foi traspasado á Lazio, onde xogou tres tempadas, flanqueado polos seus irmáns Lucidio e Primo.

Na tempada 1952/53 fichou polo Torino, no que xogou catro anos, antes de regresar ao Modena no verán de 1956. Rematou a súa carreira no Aosta, na liga de afeccionados, como xogador-adestrador en 1959, e dirixiu o club ata 1962.

No momento da súa retirada era un dos futbolistas con máis partidos na historia do fútbol italiano, con 421 partidos na máxima categoría, nos que marcou 94 goles, así como 88 encontros na Serie B con 44 goles.

Palmarés
--------

Modena
* **Serie B (1):** 1937/38.

Juventus
* **Copa Italia (1):** 1941/42.

Notas
-----

1. 1 2  "Gli eroi in bianconero: Vittorio SENTIMENTI III" (en italiano). 18 de agosto de 2013. Consultado o 23 de agosto de 2022.
2. ↑  "Le magnifiche 12" (en italiano). 8 de maio de 2018. Consultado o 23 de agosto de 2022.
3. ↑  "Sentimenti III (Vittorio), il bersagliere della Lazio" (en italiano). 27 de setembro de 2016. Consultado o 23 de agosto de 2022.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Caminiti, Vladimiro (1977). *Juventus Juventus. Dizionario storico romantico dei bianconeri* (en italiano). Milán: Edizioni Elle. p. 208.

### Ligazóns externas

* Datos do xogador coa Juventus *(en italiano)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2262189
* Transfermarkt: 430414

 |
**Susana Rodríguez García**, nada en Ourense en 1970, é unha política galega do BNG.

Traxectoria
-----------

Estudou filoloxía hispánica e galego-portuguesa na Universidade de Santiago de Compostela e foi bolseira no Centro Ramón Piñeiro entre os anos 1997 e 2000, participando no desenvolvemento de BILEGA: Bibliografía Informatizada da Lingua Galega. Foi concelleira polo BNG en Barbadás de 2003 a 2007 e responsable da Mesa pola Normalización Lingüística en Ourense de finais de 2008 a 2011. Concelleira en Ourense logo das eleccións de 2011, foi tamén a número dous da lista ao Congreso dos Deputados polo BNG nas eleccións xerais de 2011 e a candidata pola devandita formación á alcaldía de Ourense nas eleccións municipais de 2015.

Notas
-----

1. ↑  "BILEGA". Arquivado dende o orixinal o 17 de abril de 2015. Consultado o 21 de marzo de 2015.
2. ↑  "Perfil de Susana Rodríguez no BNG de Ourense". Arquivado dende o orixinal o 02 de abril de 2015. Consultado o 21 de marzo de 2015.
3. ↑  ""El BNG renueva su lista en Barbadás con un 50% de mujeres y la aportación de juventud", *La Voz de Galicia*, 15 de abril de 2003". Arquivado dende o orixinal o 02 de abril de 2015. Consultado o 21 de marzo de 2015.
4. ↑  Entrevista a Susana García, *La Voz de Galicia*, 20 de marzo de 2010
5. ↑  Entrevista a Susana García, *La Región*, 9 de novembro de 2011
**Salvador** foi un futbolista galego de comezos do século XX que xogaba na demarcación de dianteiro.

Traxectoria
-----------

Xa militaba no Real Club Fortuna de Vigo antes da fusión deste co Real Vigo Sporting Club en agosto de 1923 para dar lugar ao nacemento do Celta de Vigo, pasando a formar parte do extenso equipo de máis de sesenta xogadores deste. A causa da gran competencia na dianteira de xogadores como Polo, Chicha ou Casal nunca tería moitas oportunidades no equipo celtista por parte do adestrador Francis Cuggy

Finalmente deixou o club en 1925 despois de gañar dúas veces o Campionato galego.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Txema Ereaga (2 de marzo de 2013). "Salvador: Escasa participación en un recién nacido Celta". *Fame Celeste* (en castelán).

| * v
* c
* e
Celta de Vigo – 1923 (primeira convocatoria de xogadores) |
| --- |
| 
* Isidro
* Lilo
* Rubido
* Otero
* Pasarín
* Juanito
* Daniel
* Caito
* Torres
* Balbino
* Queralt
* Hermida
* Pombo
* Cruces
* Córdoba
* Bienvenido
* Nolasco

 |
| 
* Máximo Costas
* Reigosa
* Chiarroni
* Posada
* Polo
* Correa
* Gerardito
* Ramón González
* Caride
* Pedro Pinilla
* Salvador
* Miguelito
* Casal

 |
***Speculum Humanae Salvationis*** é o título dunha obra anónima do século XIV onde se desenvolve a chamada tipoloxía bíblica, é dicir, a lectura do Antigo Testamento como prefiguración do Novo Testamento e onde os personaxes do primeiro son vistos como tipos ou espellos do segundo, sobre todo episodios da vida de Xesús.

O éxito da obra, escrita en latín, levou a que se conservasen numerosas copias manuscritas (350) e estampas como incunables (polo menos 16). Está considerado un dos libros máis populares da época no campo da teoloxía popular. Foi traducido ao francés, inglés, alemán, castelán, checo e holandés.

 Exemplo de paralelismo tipolóxico entre a tentación de Cristo e Daniel nunha das páxinas do libro.

Estrutura
---------

O libro comeza cun prólogo seguido de 42 capítulos de 100 liñas en verso cada un. Relatan un episodio relacionado con Cristo e tres historias anteriores que o prefiguran, con abundantes ilustracións dos catro relatos. Nalgunhas versións manuscritas, engadíronse tres capítulos adicionais: as etapas da Paixón de Xesús, as sete tristezas e as sete alegrías da Virxe, estas sen precedentes. Os capítulos inclúen oracións e pódense utilizar de forma autónoma para sermóns da misa. Cada páxina contén dúas columnas de texto con vinte e cinco liñas escritas por columna, con ilustracións ao comezo dalgunhas liñas e na parte superior do folio.

 Páxina de texto coa estrutura habitual

Autoría
-------

Na tradición medieval de obras colectivas e de non presumir dos propios obxectivos, o autor permanece voluntariamente no anonimato, como afirma no prefacio. Das alusións, porén, pódese deducir que se trata dun frade dominico e que se lle atribúe a dúas figuras. O primeiro é o de Ludolf de Saxonia, que escribiu unha vida comentada de Xesús na mesma liña que os episodios aquí escollidos. A outra opción é a de Vicent de Beauvais, autor do *Speculum Maius*, unha enciclopedia medieval, obra coa que comparte algunhas fontes de referencia e a quen un dos primeiros tradutores do texto ao francés, Jean Miélot, cita como autor.

Legado
------

As correspondencias entre tipos ou figuras da obra apareceron en numerosas obras posteriores, debido á enorme popularidade do libro. A parte iconográfica tamén tivo unha forte influencia. Aínda que cada exemplar tiña as súas propias variacións en canto a ilustracións (e gran variedade no coidado dos detalles ou materiais empregados segundo o prezo final que se fixará no libro), existe unha forte unidade de estilo entre os distintos debuxos. Estes foron influenciados por autores posteriores, como Rogier van der Weyden.

Notas
-----

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Speculum Humanae Salvationis***  |

1. ↑  Paul Perdrizet, *Étude sur le "Speculum humanae salvationis"*, París, Champion, 1908
2. ↑  Wilson, Adrian, and Joyce Lancaster Wilson (1984). A Medieval Mirror. Berkeley: University of California Press
**Salvador Etcheverría Brañas**, nado en Ferrol o 22 de maio de 1894 e finado en París o 23 de setembro de 1957, foi un avogado e diplomático galego.

Traxectoria
-----------

Único fillo de Germán Etcheverría Vila e Rosa Brañas García. Aínda que nado en Ferrol, a súa casa familiar estaba no lugar da Peneda (Abegondo). Estudou nos xesuítas de Pontevedra e nos escolapios de Lugo. Licenciado en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela (1917). En 1924 comezou a súa intervención política, coa oposición á ditadura de Primo de Rivera. Traballou pola República ata comezos de 1930, fundando a Organización Republicana Gallega Autónoma e incorporándose despois ao Partido Radical-Socialista, fundando os comités municipal de Abegondo, provinciais e rexional de Galicia do partido. Durante 1932 e 1933 foi gobernador civil da provincia de León. Ao escindirse o Partido Radical-Socialista, foi fundador da Unión Republicana.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido polos falanxistas na Coruña o 24 de agosto, permanecendo no cárcere até o día 29 que pasou a arresto domiciliario. Transcorrido un tempo, foille imposta unha multa de 5 000 pesetas. O 11 de decembro foi novamente detido polas Milicias Armadas Cabaleiros da Coruña, que o retiveron nos calabozos de Falanxe e posteriormente foi ingresado na Prisión provincial. Neses días comisaron documentos na súa casa e espoliaron a súa biblioteca. Un influente amigo xesuíta da familia conseguiu un permiso de excarceración e o 31 de decembro, que Salvador aproveitou para saír por Portugal o 1 de xaneiro de 1937 con destino a Cuba.

En Cuba dedicouse á diplomacia ao servizo da República: foi secretario de Embaixada na Habana en maio de 1937, secretario de Embaixada en México en agosto de 1937, cónsul de Veracruz ata agosto de 1938 (onde desempeñou un importante papel no envío de armas á República), encargado de negocios na República Dominicana. Rematada a guerra civil foi nomeado Embaixador en Guatemala ata 1947. En 1953 foi Embaixador na República de México. En 1955 trasladouse a París como Ministro de Información, Propaganda e Arquivos do goberno que presidía Félix Gordón Ordás. Aquí tivo como secretario particular a Javier Alvajar López.

Morreu en París o 23 de setembro de 1957, cando se estaban realizando os preparativos para o encontro coa súa familia residente en España.

Vida persoal
------------

Casou con María del Carmen Vázquez de Hermida e foi pai de Carmen, Salvador, Margarita, Lourdes, Germán, Esther, Encarna, María Josefa, Carlos e Marisa Etcheverría Vázquez.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Gómez Rivas, Isabel (1995). "Os apuntes inéditos redactados por Salvador Etcheverría Brañas para a continuación das súas memorias políticas" (PDF). *Anuario Brigantino* **18**: 175–192. Consultado o 7 de abril de 2013.

### Ligazóns externas

* Salvador Etcheverría Brañas en Memoria do cárcere A Coruña.

* Ilustres de Abegondo
* Ficha en galegos.info

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12399502
* WorldCat
* VIAF: 74654295
* FAST: 325602
* GND: 119030535
* ISNI: 0000 0000 3212 405X
* LCCN: n93072240
* OL: OL796596A

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Cidrás.
**Salvador Cidrás Robles**, nado en Vigo en 1968, é un pintor e escultor galego.

Traxectoria
-----------

Pouco despois de superar os vinte anos conseguiu unha bolsa de estudos de creación da Asociación de Artistas Plásticos de Pontevedra. Inmediatamente destacou en diversos certames, como Arte Nova Galego, e duodécima edición da Bienal de Pontevedra, para saltar ao taller de Colonia, en Alemaña, e a Irlanda cunha bolsa de estudos Erasmus. Foi primeiro premio no certame Malvar de Compostela, en 1995, no do concello en Cambre e no de Artes Plásticas Díaz Pardo, auspiciado pola Deputación coruñesa.

Comezou a expor colectivamente en 1991 e participou con éxito en varias edicións da Mostra Unión Fenosa. A súa obra exhibiuse en varias cidades de España, foi adquirida para prestixiosas coleccións, entre elas a de Coca-Cola, cunha mostra itinerante que percorreu varias cidades.

Aínda que fundamentalmente se adicou á expresión en dúas dimensións, tamén cultiva a escultura, nun mundo sorprendente de suxestións que ten a súa raíz no surrealismo.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* González Alegre, Alberto: As naturezas distanciadas de Salvador Cidrás. Ourense, Galería Marisa Marimón, 1966.
* III e IV Mostras Unión Fenosa. A Coruña, 1993 e 1995.

### Ligazóns externas

* Salvador Cidrás na Colección Afundación.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20533128
* WorldCat
* VIAF: 5859015
* BNE: XX1572973
* FAST: 1634043
* ISNI: 0000 0000 7824 3070
* LCCN: no2006012350
* RKD: 236406
* SUDOC: 13919889X

 |
**Salvador Albert i Pey**, nado en Palamós en 1868 e finado en Cerdanyola del Vallès en 1944, foi un político e escritor catalán.

Traxectoria
-----------

Estudou dereito, pero non acabou a carreira. De mozo militou no republicanismo posibilista, representado primeiro pola Unión Federal Nacionalista Republicana e despois polo Partit Republicà Català. Nas eleccións xerais de 1910 e 1914 foi elixido deputado polo distrito electoral da Bisbal, facéndose coñecido en todo o país ó superar a quen, en principio, era o gran favorito, Francesc Cambó. Grazas ós electores de San Feliu de Guíxols, que o votaron masivamente, foi revalidando a acta de deputado nas eleccións de 1916, 1918, 1919, 1920 e 1923. Nestas contendas a miúdo participaba con coalicións republicanas, de esquerdas e catalanistas. Xunto con Joaquim Salvatella formaba parte do chamado "baluarte empordanés" pola fidelidade que lles amosaban os seus electores.

Proclamada a Segunda República, foi elixido deputado nas eleccións xerais de 1931 por Esquerra Republicana de Catalunya (ERC), sendo o candidato con máis votos de toda a provincia de Xirona. Xusto despois foi nomeado embaixador español en Bélxica (1931-1934). Despois da Guerra Civil foi detido e permaneceu encarcerado en Xirona, na mesma cela que Carles Rahola i Llorens, sendo liberado pouco antes de morrer.

Obras
-----

Poesía
* *Florida de tardor*, (1918)
* *Confins*, (1921)
* *Òpals*, (1924),
* *El Cuatre fulls del meu poema*, (presentado nos Xogos Florais de Barcelona de 1924)

Novela
* *Ideal*, (1898)

Teatro
* *El despertar d'un cor*, (1896)

Ensaio
* *Amiel*, (1919)
* *El tesoro dramático de Henrik Ibsen*, (1920)

Notas
-----

1. 1 2 3  *Diccionario de Historia de Cataluña. Ed. 62, Barcelona, 1998. ISBN 84-297-3521-6. pp. 20.*
2. ↑  Archivo Histórico de la Ciudad de Barcelona Arquivado 23 de abril de 2011 en Wayback Machine. Fondos 6B-Jocs Florals, SerieIII-Plicas (1924) documento 219

* Portal:Cataluña

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9072993
* WorldCat
* VIAF: 16102239
* BNE: XX824160
* FAST: 83460
* GEC: 0001811
* ISNI: 0000 0000 2431 7097
* LCCN: n81141707
* PTBNP: 173823
* SUDOC: 196220424
* Arquivo Histórico de Deputados (1810-1977): 2310

 |
Raqueta e bola de **Squash**
O **squash** é un deporte de raqueta que se practica en interiores con 2 ou 4 xogadores e unha pelota de goma que pode ter distintos graos de velocidade ou rebote.

Os xogadores golpean a pelota coas súas raquetas facendo que rebote na parede frontal da cancha. A pelota pode rebotar en todas as paredes cantas veces sexa necesario e en calquera orde, sempre que golpee na parede frontal ou frontis, pero só pode rebotar no chan unha vez antes de que se considere un punto para o contrincante.

Cada xogador ten unha oportunidade para servir antes de que se considere un mal saque. Debe facer o servizo do lado dereito se a súa puntuación é par, e para o do lado esquerdo se a súa puntuación é impar. Para facer un punto é necesario ter a vez ou servizo; en caso contrario, farase un cambio e o xogador contrincante obterá a oportunidade do saque. Xógase a 9 puntos e, de estar empatados a 8, alárgase ata os 10 puntos. Tamén se pode xogar a 15 puntos contando todos os puntos e os cambios, pero é pouco común.

O saque debe facerse por arriba da liña da metade e por debaixo da liña superior marcadas na parede frontal ou frontis e a pelota deberá cruzar o cadrado do lado no que se encontra o contrincante para ser válido.

Tratase dun dos deportes máis rápidos e extenuantes, polo que algunhas compañías aseguradoras o consideran "deporte de alto risco".

As raquetas de squash son un pouco máis pequenas que as de tenis, pero máis resistentes e con cordas máis tensas que as de bádminton.

Este deporte tivo as súas orixes en Inglaterra, segundo algúns comezou a se xogar nos cárceres con pelotas picadas ou desinfladas que tiñan pouco rebote. Actualmente está captando máis adeptos, xa que é un dos deportes que move máis músculos do corpo, xunto coa natación, e tamén é dos que queima, segundo algunhas investigacións, máis calorías.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Squash Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Tenis
* Bádminton

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q133201
* AAT: 300240114
* BNCF: 4864
* BNF: 11978282z
* EBID: ID
* GEC: 0105940
* GND: 4056608-0
* JSTOR: squash-rackets
* LCCN: sh85127097
* MAG: 190114075
* NDL: 00575652
* NKC: ph125987
* PSH: 9954

 |
Estatua de James Joyce en Dublín.
**Stephen Dedalus** é o nome dun personaxe de ficción, *álter ego* do escritor irlandés James Joyce en varias das súas novelas.

O nome do personaxe mestura dúas facetas da cultura occidental -o elemento clásico e o cristián- moi presentes en toda a obra de James Joyce. **Stephen** é o nome de Estevo, o primeiro mártir do cristianismo. Doutra banda, na mitoloxía grega, Dédalo era un arquitecto e artesán famoso pola súa habilidade, e construtor do labirinto de Creta.

Aparicións de Stephen Dedalus
-----------------------------

O personaxe de Stephen Dedalus fixo a súa aparición por primeira vez na novela *Stephen the Hero*, un primeiro esbozo que máis tarde se convertería en *Retrato do artista cando novo*, primeira novela extensa de Joyce. Nela mostra o camiño de Stephen cara á madurez persoal, moral, sexual e literaria, de maneira que esta novela pode encadrarse no xénero do *bildungsroman*. Nesta obra Stephen preséntase como un ser tímido, débil e introvertido, soñador pero incapaz de relacionarse co mundo con normalidade.

O personaxe de Stephen foi retomado anos máis tarde por Joyce na súa obra mestra, o *Ulises*, na que comparte protagonismo con Leopold Bloom. Ambos os dous personaxes parecen ser trasuntos do autor, un durante a súa etapa xuvenil (Stephen) e outro na madurez (Leopold). A novela narra as longas camiñadas dos dous personaxes pola cidade de Dublín durante 24 horas, ata que ambos os dous se atopan e volven durmir a casa de Leopold. Nesta obra o personaxe de Stephen relaciónase co de Telémaco, dentro do esquema de paralelismos que Joyce establece coa *Odisea* de Homero. Tamén se adoitou relacionar a súa figura coa de Hamlet, personaxe sobre o que se debate durante a propia novela.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* ***Dedalus en Compostela***

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q543671
* EBID: ID
* NKC: jo2016908849

 |
**Simon Alexander Neil** (nado o 31 de agosto de 1979 en Irvine, North Ayrshire) é un guitarrista e vocalista escocés coñecido polo seu traballo nas bandas Biffy Clyro e Marmaduke Duke.

Traxectoria
-----------

Simon Neil formou Biffy Clyro en 1995 aos 15 anos de idade recrutando a Ben Johnston e a un batería chamado Barry, facéndose chamar Screwfish. Barry foi substituído ao pouco tempo por James Johnston, o irmán xemelgo de Ben, completándose a formación actual de Biffy Clyro. En 1996, o trío trasladouse a Glasgow, onde Neil estudaba electrónica musical na universidade. Tamén estudou cine e televisión durante un ano antes de adicarse enteiramente á música. No ano 2000, foi vista no escenario de bandas sen selo do festival *T in the Park* por un representante de Beggars Banquet, e pouco despois acabarían asinando un contrato co selo.

Biffy Clyro leva editados dende entón cinco álbums, asinou cunha grande discográfica, e xirou sen descanso. Neil afirmou que as letras de Biffy Clyro adoitan a saír de frases que escribe nun caderno que ten na súa cama.

Neil tamén toca con JP Reid da banda de Ayrshire Sucioperro en Marmaduke Duke, baixo o seudónimo "The Atmosphere", editando o seu primeiro álbum, *The Magnificent Duke*, no ano 2005.

O 11 de maio do ano 2009 o dúo editou o seu segundo álbum de estudio, *Duke Pandemonium*, e na actualidade están traballando na súa continuación (que tamén será o final dunha triloxía), chamado *The Death of the Duke*.

| * v
* c
* e
Biffy Clyro |
| --- |
| 
* **Simon Neil**
* **James Johnston**
* **Ben Johnston**

 |
| Álbums de estudio | 
* *Blackened Sky*
* *The Vertigo of Bliss*
* *Infinity Land*
* *Puzzle*
* *Only Revolutions*
* *Opposites*
* *Ellipsis*
* *Balance, Not Symmetry*
* *A Celebration of Endings*
* *The Myth of the Happily Ever After*

 |
| EPs | 
* *Thekidswhopoptodaywillrocktomorrow*

 |
| Recompilatorios | 
* *Singles 2001–2005*
* *Missing Pieces - The Puzzle B-Sides*
* *Lonely Revolutions*

 |
| Sinxelos | 
* «Iname»
* «27»
* «Justboy»
* «57»
* «Joy.Discovery.Invention»
* «Toys, Toys, Toys, Choke, Toys, Toys, Toys»
* «The Ideal Height»
* «Questions and Answers»
* «Eradicate the Doubt»
* «There's No Such Thing as a Jaggy Snake»
* «Glitter and Trauma»
* «My Recovery Injection»
* «Only One Word Comes to Mind»
* «Semi-Mental»
* «Saturday Superhouse»
* «Living Is a Problem Because Everything Dies»
* «Folding Stars»
* «Machines»
* «Who's Got a Match?»
* «Mountains»
* «That Golden Rule»
* «The Captain»
* «Many of Horror»
* «Bubbles»
* «God & Satan»
* «Black Chandelier»
* «Biblical»
* «Opposite»
* «Victory Over the Sun»
* «Wolves of Winter»
* «Animal Style»
* «Re-Arrange»

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2888368
* WorldCat
* VIAF: 59147094981125080297
* AllMusic: mn0000728743
* Discogs: 366661
* Europeana: ID
* GND: 1109894295
* ICCU: DDSV182068
* MusicBrainz: ID

 |
**Stephen Kern Robinson**, nado en Sacramento, California, o 26 de outubro de 1955, é un astronauta estadounidense retirado que formou parte das misións STS-85, STS-95, STS-114 e STS-130.

Traxectoria
-----------

Robinson graduouse en enxeñaría mecánica e enxeñaría aeronáutica pola Universidade de California en Davis en 1978 e é máster en enxeñaría mecánica pola Universidade Stanford en 1985. Ten un doutoramento en enxeñaría mecánica pola Universidade Stanford en 1990.

Foi seleccionado como astronauta pola NASA en decembro de 1994, participando nas misións STS-85, STS-95, STS-114 e STS-130 e pasando un total de 48,41 días no espazo.

Notas
-----

1. 1 2 3  Mark Wade (2021). "Robinson, Stephen Kern" (en inglés). Consultado o 27 de xaneiro de 2021.
2. 1 2 3  NASA, ed. (xullo de 2012). "STEPHEN K. ROBINSON (PH.D.)NASA ASTRONAUT (FORMER)" (PDF) (en inglés). Consultado o 27 de xaneiro de 2021.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Stephen Robinson***  |

### Outros artigos

* STS-85
* STS-95
* STS-114
* STS-130

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q557585
* NASA: robinson

 |
***Voyage au bout de la nuit*** é a primeira novela do autor francés Louis-Ferdinand Céline, publicada en 1932.

Características
---------------

Está considerada unha obra cumio da literatura universal contemporánea. A aparición de *Voyage au bout de la nuit* foi unha innovación literaria sen igual. A linguaxe oral, groseira e moi xergal escandalizou aos contemporáneos e foi moito máis lonxe que escritores que intentaran antes que el escribir usando este rexistro, como Émile Zola. A súa prosa, como a forma de abordar os temas, e os temas en si mesmos, é extremadamente violenta, amarga e quebradiza. O seu ritmo é salvaxe e acelerado, e nel repousa gran parte do mérito literario do autor. A linguaxe é viva, libre de todo tipo de formalidades, para escribir do modo máis expresivo posible.

Argumento
---------

O libro é unha narración de trazos autobiográficos. O seu protagonista, Ferdinand Bardamu, alistado nun momento de estupidez no exército francés, e aborrecido nas trincheiras da primeira guerra mundial, decide desertar facéndose pasar por tolo, describindo toda sorte de personaxes pintorescos e o absurdo e a brutalidade da guerra. Tralo conflito e tras un noivado cunha estadounidense, Lola, vai parar nun barco no que o resto dos pasaxeiros o queren linchar, rumbo a unha colonia francesa en África; a descrición do sistema colonial francés é hilarante e sumamente crítica, vindo a dicir que o colonialismo francés ampara a pederastia e que todo se funda na explotación dos negros (recordando a *Corazón da escuridade*, de Joseph Conrad). Unhas febres acaban con esa aventura e chega nun estado próximo á escravitude aos Estados Unidos. Escapa en Nova York, onde vive por un tempo e reencóntrase con Lola, á que extorsiona. Volve viaxar a Detroit, onde fai amizade cunha prostituta norteamericana, pero volve a París e exerce a medicina a pesar do noxo que lle dá a súa clientela.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q774233
* WorldCat
* VIAF: 212216422
* BNF: 120137051
* EBID: ID
* GND: 4266523-1
* LibraryThing: 16424
* SUDOC: 028265645

 |
**Stephanie Turco Williams** é unha diplomática estadounidense. Desempeñou as súas funcións diplomáticas nas Embaixadas dos Estados Unidos en Bahrein, Xordania, Iraq e Libia.

A partir de xullo de 2018, exerceu o cargo de Xefa Adxunta da UNSMIL, a Misión de Nacións Unidas en Libia. Posto que o cargo de Xefe da Misión e Representante Especial do Secretario Xeral da ONU quedou vacante desde o 3 de marzo de 2020 trala dimisión de Ghassan Salamé, Williams exerceu na práctica como a máxima coordinadora da Misión da ONU para Libia durante os meses seguintes.

Williams é responsable de coordinar un alto o fogo e o chamado *Foro para a Paz Libia*, un dos avances máis significativos no conflito tras anos de guerra. Grazas ás negociacións coordinadas por Williams, en febreiro de 2021, este Foro para a Paz puido alcanzar o consenso para seleccionar un novo Consello Presidencial de tres membros e un novo Primeiro Ministro, que en marzo de 2021 estaban pendentes de obter a ratificación da Cámara de Representantes de Libia.

En xaneiro de 2021, o Secretario Xeral de Nacións Unidas designou como o seu novo Representante Especial para Libia ao diplomático e exministro eslovaco Ián Kubis, que tomou posesión do seu cargo e desprazouse a Libia en febreiro do mesmo ano.

Notas
-----

1. ↑  Najjair, Houssam (2018-06-28). "Top US diplomat in Libya calls for withdrawal of armed groups from oil crescent". *The Libya Observer*. Arquivado dende o orixinal o 2020-01-17. Consultado o 2020-01-17.
2. ↑  "Ghassan Salamé, le médiateur de l’ONU pour la Libye, démissionne". *Le Monde.fr* (en francés). 2 de marzo de 2020. Consultado o 3 de marzo de 2020.
3. ↑  "UNSMIL Statement on the resumption of intra-Libyan political and military talks". 2020-10-10. Arquivado dende o orixinal o 18 de outubro de 2020. Consultado o 2020-10-18.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q82822778
* LinkedIn: stephanie-turco-williams-266a6a30

 |