Élisée Reclus, foto de Nadar.
**Elisée Reclus**, nado en Sainte-Foy-la-Grande (Xironda) o 15 de marzo de 1830 e finado en Thourout (Bélxica) o 4 de xullo de 1905, foi un xeógrafo e anarquista francés, membro da Primeira Internacional.

Traxectoria
-----------

Segundo dunha familia de catorce fillos dun pastor protestante, sendo a súa nai descendente en liña directa de Henrique I de Inglaterra. Os irmáns de Elisée alcanzaron tamén gran notoriedade: Elíe, o maior, xornalista, Paul Reclus, mitólogo e etnólogo, profesor de relixións comparadas na Universidade Nova de Bruxelas; Onésime, xeógrafo experto en África; Paul, notable cirurxián, profesor da Escola de Medicina de París; Armand, oficial da Mariña francesa, explorador da zona do Darién e un dos pais do proxecto do Canle de Panamá.

En 1842, aos doce anos, abandonou a casa paterna co seu irmán máis vello Elías para gañar o pan e coñecer o mundo, e van para a Alemaña. En 1847 regresa a Francia e matricúlase na Facultade de Teoloxía de Montauban. En 1848, data da revolución en París, cambia a orientación intelectual de Elisée, que ás súas lecturas habituais engade agora as de Saint-Simon, Charles Fourier, Augusto Comte e Lamennais. Elisée cambia as Escrituras polas clases de Kari Ritter, catedrático de xeografía da Universidade de Berlín, autor de "A xeografía nas súas relacións coa natureza e a historia do home", obra inconclusa en dez tomos, publicada entre 1822 e 1859, un dos traballos fundamentais da xeografía comparada que, dalgún xeito, sería complementado máis tarde pola "Xeografía universal" de 'Elisee Reclus, ao incluír estudos de Europa, América e Oceanía.

En 1851 Elisée e Elías volven a Francia, a Orthez, á casa paterna. O 2 de decembro dese ano prodúcese o golpe de Estado de Luís Napoleón, presidente da República, quen ocupa o trono imperial como Napoleón III. A morte da nova República suscita ondas de protesta e un levantamento armado na capital e nas provincias. Mentres Victor Hugo encabeza a insurrección en París, en Orthez, Elías e Elisée Reclus fracasan no seu intento de tomar o concello. O goberno ordena a deportación dos insurrectos. O 1 de xaneiro de 1852, os dous abandonan Francia. Instálanse en Londres, onde aspiran a establecerse como mestres. Non o conseguen, e marchan a Irlanda onde subsisten como peóns agrícolas.

As ideas de Élisée Reclus
-------------------------

O desterro político de Élisée Reclus polas súas ideas anarquistas foi certamente a razón do esquecemento relativo no cal vese hoxe. O que é con todo notable, é que, aínda que Élisée Reclus sempre se negou a ser tomado por un "mestre", a miúdo preséntaselle como o fundador de certos movementos, o que xamais aceptaría. Escribiu moito, particularmente artigos, nos cales desenvolvía as súas ideas; en ningún momento impuxo estas. Minoritario, prefería retirarse do debate ; podemos así citar polo menos tres exemplos desta actitude. En primeiro lugar deixando a masonería onde non se sentía a gusto. Logo no congreso da Liga da Paz en Berna en 1868.

### O esperanto

Na limiar do libro que saíu despois de morto (*O Home e a Terra*), desenvolve as súas ideas sobre as linguas e cita o esperanto como unha das máis desembocadas. O internacionalista convencido que era só podía aplaudir á emerxencia de ferramentas para facilitar os intercambios entre humanos.

### O naturismo

Élisée Recluído pensaba que a nudez era un dos medios de desenvolver a socialización entre individuos, encomiaba os beneficios hixiénicos tanto moralmente como fisioloxicamente, e poñíao en perspectiva en vistas vastas englobantes sobre a historia e a xeografía das culturas. Algúns considérano como o fundador do naturismo.

### O vexetarianismo

Moi cedo repelido pola carne, Élisée Reclus foi un vexetariano convencido. Compartía esta concepción co seu irmán Elie.

Obras
-----

* *Guide du voyageur à Londres et aux environs* (1860)
* *Voyage à la Sierra Nevada de Sainte Marthe. Paysages de la nature tropicale* (1861)
* *Les Villes d’hiver de la Méditerranée et les Alpes maritimes*(1864)
* *La terre, description des phénomènes de la vie du globe* (1867-1868)
* *Histoire d'un ruisseau* (1869)
* *Géographie Universelle* (1875-1894)
* *La Peine de mort* Xinebra, 1879
* *Histoire d’une montagne*, (1880)
* *Évolution et révolution*, (1880)
* *Unions libres* (Chamerot, París)
* *L'Évolution, la révolution et l'idéal anarchique* (1897)
* *L'Enseignement de la géographie. Globes, disques globulaires et reliefs* (1901)
* *L'Homme et la Terre* (1905-1908)

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

Jean-Didier, Vincent (2010). Éditions Robert Lafont S.A. Paris, ed. *Élisée Reclus - Géographe, anarchiste, écologiste*. ISBN 978-2-221-10648-8.  *(en francés)*

### Outros artigos

* *A conquista do pan*

### Ligazóns externas

* Web sobre Élisée Reclus (*proposta en varios idiomas*, o máis completo é en francés)
* Sitio Web do instituto "*Élisée Reclus*" en Sainte-Foy-la-Grande (Francia) adicado a Élisée Reclus *(en francés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20951
* WorldCat
* VIAF: 71396743
* Auñamendi: 124983
* BAV: ADV10139616
* BIBSYS: 90123949
* BLBNB: 000329705
* BNA: 000030332
* BNB: ID
* BNCHL: 000041279
* BNE: XX919290
* BNF: 11921346n
* BRE: 3504612
* CANTIC: a10454548
* CERL: cnp00563585
* CiNii: DA04165170
* DeutscheBio: 118598848
* EBID: ID
* FAST: 68054
* GEC: 0054594
* GND: 118598848
* Gutenberg: 4044
* HDS: 028424
* ICCU: CFIV040869
* ISNI: 0000 0004 5879 1351
* LCCN: n81018103
* LibraryThing: recluselise
* NDL: 00453822
* NKC: jn20000604589
* NLA: 35924810
* NLG: 118785
* NTA: 069013950
* OL: OL607101A
* openMLOL: 904
* Persée: 287574
* PTBNP: 56439
* SNAC: w6mm92g4
* SUDOC: 027092321
* Treccani: jean-jacques-elisee-reclus
* ULAN: 500091772

 |