**Luis del Sol Cascajares**, nado en Arcos de Jalón o 6 de abril de 1935 e finado en Sevilla o 20 de xuño de 2021, foi un futbolista e adestrador de fútbol español. Xogaba como centrocampista e comezou a súa carreira no Betis, no que militou durante sete tempadas. Xogou dous anos no Real Madrid, co que gañou dúas ligas, unha Copa do Xeneralísimo, unha Copa de Europa e unha Copa Intercontinental, e a continuación pasou unha década no fútbol italiano. Foi o primeiro español en xogar na Juventus, na que militou oito anos, e posteriormente xogou dous anos na Roma, club do que foi capitán.

Foi internacional coa selección española, coa que disputou dúas Copas do Mundo (1962 e 1966) e coa que se proclamou campión da Eurocopa de 1964.

Traxectoria
-----------

### Betis e Real Madrid

Naceu en Arcos de Jalón, na provincia de Soria, trasladándose coa súa familia a Andalucía aos dous meses de idade. Tras xogar en varios equipos infantís, aos 16 anos ingresou no equipo xuvenil no Real Betis. Xogou unha tempada cedido no Utrera, e na tempada 1954/55 debutou co primeiro equipo na Segunda División. Titular indiscutible no club branco e verde durante as seguintes seis tempadas, logrou o ascenso á Primeira División na 1957/58. Debutou na máxima categoría nun partido ante o Granada, e completou o seu paso polo Betis con 190 partidos oficiais e 45 goles.

En abril de 1960 foi traspasado ao Real Madrid por 6 millóns de pesetas. Estreouse co equipo branco nas semifinais da Copa de Europa ante o FC Barcelona, e foi titular tamén na final de Hampden Park, onde o seu equipo se proclamou campión goleando ao Eintracht Frankfurt por 7-3. Ademais marcou catro goles na Copa do Xeneralísimo, alcanzando a final, onde o Real Madrid perdeu ante o Atlético de Madrid.

Na seguinte campaña conquistou a primeira edición da Copa Intercontinental, sendo titular nos dous partidos ante Peñarol. A continuación debutou co club branco na liga, marcando 17 goles que contribuíron a que o equipo de Miguel Muñoz lograse o título por diante do Atlético.

### Italia

No verán de 1962, con 27 anos, trasladouse a Italia para fichar pola Juventus FC, converténdose no primeiro futbolista español na historia do club e no terceiro español na Serie A, despois de Luis Suárez e Santisteban. Militou no club piemontés durante oito tempadas e vestiu o número 10 dende a marcha de Omar Sívori ao Napoli en 1965. Disputou un total de 292 partidos oficiais durante a súa etapa en Turín, marcando 29 goles e gañando unha liga e unha Copa de Italia.

En 1970 fichou pola Roma, onde sucedeu ao seu paisano Joaquín Peiró como capitán do equipo. Militou alí durante dous anos, disputando 57 partidos e marcando catro goles.

### Últimos anos

Despois dunha década en Italia, regresou ao Betis para a campaña 1972–73. Xogou 17 partidos no equipo adestrado polo húngaro Ferenc Szusza, que acabou descendendo á Segunda División, momento no que Del Sol decidiu colgar as botas aos 38 anos de idade.

### Selección española

 Del Sol e Luis Suárez coa selección española en 1962
Foi 16 veces internacional coa selección española, coa que marcou tres goles. Debutou o 15 de maio de 1960 no estadio Santiago Bernabéu, xogando a segunda metade nun amigable contra Inglaterra que rematou con vitoria por 3-0.

Participou en dúas Copas do Mundo, en 1962 e 1966 (xogando catro partidos en total), e formou parte do equipo gañador da Eurocopa de 1964, aínda que non chegou a xogar ningún minuto na fase final.

### Trala retirada

Despois da súa retirada dos terreos de xogo fíxose adestrador e traballou durante anos na canteira do Betis. Dirixiu tamén o filial, o Betis Deportivo, e en 1986 colleu as rendas do primeiro equipo na Primeira División, experiencia que repetiu no 2001. Dirixiu un total de 77 partidos oficiais do primeiro equipo do Betis e pasou brevemente por outros conxuntos como o Jerez Industrial ou o Recreativo de Huelva. 

Morreu o 20 de xuño de 2021 en Sevilla, aos 86 anos.

Estilo de xogo
--------------

Centrocampista completo, Del Sol foi considerado un dos mellores xogadores do mundo na súa posición durante a década de 1960. Fisicamente forte, dinámico, intelixente e tecnicamente hábil, era coñecido principalmente polo seu ritmo e a súa tenacidade e resistencia, e destacou tamén pola súa habilidade para perseguir os rivais, romper os movementos dos contrarios e seguidamente comezar xogadas de ataque, grazas ao seu movemento e distribución do balón. Ademais das súas habilidades técnicas, tamén era coñecido polo seu forte carácter, liderado, temperamento e dedicación no campo.

Pola súa habilidade para repartir balóns, o seu compañeiro Alfredo Di Stéfano púxolle o alcume de "carteiro".

Palmarés
--------

Betis
* **Segunda División (1):** 1957/58.

Real Madrid
* **Primeira División (2):** 1960/61, 1961/62.
* **Copa do Xeneralísimo (1):** 1961/62.
* **Copa de Europa (1):** 1959/60.
* **Copa Intercontinental (1):** 1960.

Juventus
* **Serie A (1):** 1966/67.
* **Copa de Italia (1):** 1964/65.

Roma
* **Copa Anglo-Italiana (1):** 1972.

Selección española
* **Eurocopa (1):** 1964.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6 7  "Del Sol". *Real Madrid Club de Fútbol* (en castelán). Consultado o 28 de abril de 2022.
2. ↑  "Del Sol, un andaluz nacido en tierras sorianas, firma un contrato fabuloso con el Real Madrid". *ABC* (en castelán). 9 de abril de 1960. p. 74. Consultado o 28 de abril de 2022.
3. ↑  Galasso, Vito (2019). *La storia della grande Inter in 501 domande e risposte p. 157. ISBN 978-88-227-3910-0.* (en italiano). Newton Compton Editori. p. 157. ISBN 978-88-227-3910-0. Consultado o 28 de abril de 2022.
4. ↑  "Da Ferrari a Bernardeschi: la Juve e l'importanza della maglia numero 10" (en italiano). 24 de xullo de 2017. Consultado o 28 de abril de 2022.
5. 1 2 3 4 5  Bedeschi, Stefano (6 de abril de 2017). "Gli eroi in bianconero: Luis DEL SOL" (en italiano). Consultado o 28 de abril de 2022.
6. ↑  "Players and coaches who unite Juve and Madrid". *UEFA* (en inglés). 5 de maio de 2015. Consultado o 28 de abril de 2022.
7. 1 2 3  "Eight Spanish stars who've played for Roma" (en inglés). 17 de febreiro de 2016. Consultado o 28 de abril de 2022.
8. 1 2  "From Del Sol to Totti: The last 10 Roma captains" (en inglés). 6 de abril de 2016. Consultado o 28 de abril de 2022.
9. ↑  "España, 3 - Inglaterra, 0". *Mundo Deportivo* (en castelán). 16 de maio de 1960. p. 3. Consultado o 28 de abril de 2022.
10. ↑  "Muere Luis del Sol, leyenda del Betis". *Marca* (en castelán). 20 de xuño de 2021. Consultado o 28 de abril de 2022.
11. ↑  Damascelli, Tony (4 de maio 2015). "Da Del Sol a Morata, un filo tra Juve e Real". *Il Giornale* (en italiano). Consultado o 28 de abril de 2022.
12. ↑  "Del Sol allo Juventus Museum". *Juventus F.C.* (en italiano). Arquivado dende o orixinal o 15 de xuño de 2014. Consultado o 28 de abril de 2022.

| * v
* c
* e
Selección de España - Mundial de Fútbol de 1962 |
| --- |
| 
* 1 Araquistáin
* 2 Sadurní
* 3 Carmelo
* 4 Collar (c)
* 5 Del Sol
* 6 Di Stéfano
* 7 Echeberría
* 8 Garay
* 9 Gento
* 10 Gràcia
* 11 Rivilla
* 12 Peiró
* 13 Pachín
* 14 Puskás
* 15 E. Martínez
* 16 Reija
* 17 Rodri
* 18 Adelardo
* 19 Santamaría
* 20 Segarra
* 21 Suárez
* 22 Vergés
* Adestrador: Herrera

 | España |

| * v
* c
* e
Selección de España - Campioa da Eurocopa de 1964 |
| --- |
| 
* PT Iribar
* PT Sadurní
* DF Calleja
* DF Gallego
* DF Olivella (c)
* DF Reija
* DF Rivilla
* MC Del Sol
* MC Fusté
* MC Paquito
* MC Pereda
* MC Zoco
* AT Amancio
* AT Lapetra
* AT Marcelino
* AT Suárez
* Villalonga (adestrador)

 | España (1945-1977) |

| * v
* c
* e
Selección de España - Mundial de Fútbol de 1966 |
| --- |
| 
* 1 Iribar
* 2 Sanchís
* 3 Eladio
* 4 Del Sol
* 5 Zoco (c)
* 6 Glaría
* 7 Ufarte
* 8 Amancio
* 9 Marcelino
* 10 Suárez
* 11 Gento
* 12 Betancort
* 13 Reina
* 14 Rivilla
* 15 Reija
* 16 Olivella
* 17 Gallego
* 18 Pirri
* 19 Fusté
* 20 Peiró
* 21 Adelardo
* 22 Lapetra
* Adestrador: Villalonga

 | España |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q162892
* BDFutbol: 5883
* EUfootballInfo: 4511
* FIFA: 174497
* FootballDatabase: 32308
* NFT: 18076
* Soccerway: 107464
* Thefinalball: 14879
* Transfermarkt: 237180
* UEFA: 38181
* Worldfootball: del-sol

 |