O **Ferrocarril rético** (alemán: *Rhätische Bahn*, italiano: *Ferrovia Retica*, romanche: *Viafier Retica*), abreviado como **RhB**, é unha empresa de transporte suíza que posúe a maior rede de todos os operadores ferroviarios privados en Suíza. O RhB opera todas as liñas de ferrocarril do cantón suízo de Grisóns, excepto a liña de Sargans ata a capital cantonal, Chur, que é operadas polos Swiss Federal Railways (SBB CFF FFS), así como a liña de Disentis/Mustér ata o Paso de Oberalp e máis adiante ata Andermatt, Uri, que é operado polo Matterhorn Gotthard Bahn (MGB). Inaugurada en 1888 e ampliada a partir de 1896 en varias seccións, a rede RhB está situada case na súa totalidade dentro dos Grisóns, cunha estación ao outro lado da fronteira con Italia en Tirano.

O Ferrocarril Rético serve a varios destinos turísticos importantes, como San Moritz e Davos. Unha das liñas RhB, o Bernina Railway, cruza o paso de Bernina a 2253 m. sobre o nivel do mar e baixa ata Tirano, Lombardía en Italia.

En 2008, o tramo RhB da área de Albula/Bernina (a parte de Thusis a Tirano, incluíndo Sankt Moritz) engadiuse á lista da UNESCO do Patrimonio da Humanidade. A liña Albula-Bernina é a primeira liña ferroviaria do mundo fotografiada e posta en Google Street View. A compañía tamén opera varios trens históricos na rede.

Historia
--------

O establecemento do Ferrocarril Rético remóntase ao Holandés Willem Jan Holsboer, quen propuxo unha liña de ferrocarril desde Landquart ata Davos en 1888. Holsboer fundou o Lanquart- Davos AG para comezar a construción dunha liña de ancho estándar, pero o terreo montañoso carecía de espazo suficiente. O 29 de xuño de 1888 tivo lugar a cerimonia de inauguración dun ferrocarril de vía estreita.

En 1895, Holsboer cambiou o nome da súa empresa a Rhaetian Railway (Rhätische Bahn) para reflectir os seus plans de expansión da rede. En 1897, celebrouse un referendo para o Ferrocarril Rético para ofertar as operacións dos Ferrocarrís Estatal de Grisóns/Grisóns.

Durante os anos 1907 a 1910, o Ferrocarril Rético, en colaboración cos gobernos federal e cantonal, acometeu unha ampliación a grande escala da súa rede. En 1896, abriuse a liña Chur-Thusis, a esta seguiu a liña Albula en 1903 e a serie de proxectos de ampliación que se desenvolveron ata 1922.

Todas as liñas RhB teñen Modelo:RailGauge de ancho e están electrificadas:

* 61 km (37,9 mi) (o ferrocarril de Bernina de St Moritz a Tirano) está electrificado a 1000 V DC.
* 321 km (199,5 mi) está electrificado a 11 kV 16,7 Hz (incluíndo dende 1997 Chur-Arosa e o novo túnel da Vereina).

A rede contén 84 túneles (o máis longo é o Túnel da Vereina de 19´042, inaugurado o 19 de novembro de 1999, e o Túnel da Albula de 5´864 km.) e 383 pontes. A pendente máxima é do 7% no ferrocarril de Bernina, 6% na liña Chur–Arosa e 4,5% na liña Landquart–Davos.

Trazado do ferrocarril rético

Notas
-----

Referencias

1. ↑  "Street View hits the stunning Swiss Alps railways". Google Official Blog. 20 de outubro de 2011. Consultado o 23 de xaneiro de 2013.
2. ↑  Steam - & Nostalgic rides, Rhaetian Railway
3. ↑  "The Rhaetian Railway - Bernina Railroad". *www.ebepe.com*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Ferrocarril Rético Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Camenisch, Carl (1904). *Die Rhätische Bahn: mit besonderer Berücksichtigung der Albula-Route* [*The Rhaetian Railway with particular attention to the Albula route*]. Zürich: Orell Füssli Verlag. Consultado o 17 December 2012.
* Hill, Ken and Pattison, Tony (eds) (2000). *Jane's World Railways*. London: Jane's Information Group. ISBN 0-7106-2034-9.
* Marshall, John (1974). *Metre Gauge Railways in South and East Switzerland*. Newton Abbot: David & Charles. ISBN 0-7153-6408-1.

### Outros artigos

### Ligazóns externas

* RhB official website Arquivado 03 de xullo de 2014 en Wayback Machine. (English)
* The Rhaetian Network Image presentations of famous Rhaetian lines
* Rail-info.ch description
* Railfaneurope.net, RhB photos