O **Concilio Vaticano Segundo** ou **Segundo Concilio Ecuménico do Vaticano** foi un Concilio ecuménico da Igrexa católica, comezado baixo o papado de Xoán XXIII (1962) e finalizado con Paulo VI en 1965.

Paulo VI no Concilio.

Situación previa
----------------

A época previa á convocatoria do Concilio Vaticano II caracterizárase pola existencia de grandes cambios dentro do seo da Igrexa católica. Por un lado, xurdiran novas correntes teolóxicas; teólogos católicos como Karl Rahner, Joseph Ratzinger, Yves Congar ou Hans Urs von Balthasar abriran novos camiños ao pensamento cristián; por outro, os bispos tiñan que afrontar unha nova situación política, económica, social e técnica. Ademais, o inconcluso Concilio Vaticano Primeiro, case un século antes, deixara moitas cuestións dogmáticas sen fixar.

Paulo VI, papa que pechou o Concilio.
O Papa Xoán XXIII anunciou a súa vontade de convocar o concilio apenas tres meses após ter sucedido a Pío XII. O seu obxectivo facéndoo era, segundo el mesmo, "Abrir as fiestras da Igrexa para que poidamos mirar cara fóra e a xente poida mirar cara dentro". De feito, non só invitou a todos os bispos da Igrexa ao concilio, senón que tamén a representantes dos protestantes e ortodoxos.

Sesións
-------

### Primeira sesión (outono de 1962)

O Papa abriu o concilio o día 11 de outubro de 1962 nunha sesión pública na que figuraban representantes eclesiásticos e políticos. Despois dunha misa, o Papa leu un discurso titulado *Gaudet Mater Ecclesia* (A Madre Igrexa alégrase), no que cargou contra aqueles que vaticinaban a fin da Igrexa e salientou a súa dimensión pastoral.

Os temas tratados nesta primeira época do Concilio incluían a liturxia, a misa, as igrexas orientais que recoñecían o Papa e a natureza da revelación.

Estas conversacións remataron o 8 de decembro dese mesmo ano, e non puideron volver a comezar ata un ano máis tarde debido á morte do Papa Xoán XXIII o 3 de xuño de 1963.

### Segunda sesión (outono de 1963)

Tras ser elixido como Papa, Paulo VI continuou co labor conciliador do seu predecesor. O 29 de setembro facía público un documento no que estabelecía claramente os catro obxectivos do Concilio:

* Definir mellor a natureza da Igrexa e o papel do bispo.
* Renovar a Igrexa.
* Reunificar todas as confesións cristiás.
* Comezar a dialogar co mundo actual.

Neste segundo período, os bispos aprobaron a constitución *Sacrosantum Concilium* (relativa á liturxia) e o documento *Inter Mirifica* (referente á presenza da Igrexa nos medios de "comunicación social"). O 4 de decembro cerrouse a segunda sesión.

### Terceira sesión (outono de 1964)

Empezada o 14 de setembro de 1964, baseouse en numerosos asuntos da Igrexa. Aprobáronse tres documentos: *Unitatis Redintegratio* (sobre o ecumenismo ou reunificación dos cristiáns), *Orientalium Ecclesiarum* (sobre as Igrexas orientais) e *Lumen Gentium* (sobre a mesma Igrexa católica).

Tras numerosas controversias,[] a sesión rematou o 21 de novembro dese mesmo ano.

### Cuarta sesión (outono de 1965)

A cuarta e última sesión do concilio e a terceira presidida por Paulo VI abriuse o 14 de setembro de 1965. Aprobáronse catro documentos:

* *Dignitatis Humanae* (que foi aprobado malia o rexeitamento de 224 dos bispos), co que a Igrexa recoñecía a liberdade de relixión.
* *Gaudium et Spes*, que supuxo unha renovación do papel da Igrexa na sociedade actual.
* *Ad Gentes*, referido aos misioneiros.
* *Presbyterorum Ordinis*, que regulamentou o sacerdocio.

Outros documentos, que foran tratados en sesións anteriores, foron definitivamente aprobados neste período. Neste grupo inclúese *Christus Dominus* (sobre os bispos), *Perfectae Caritatis* (sobre as ordes relixiosas), *Optatam Totius* (sobre a educación dos sacerdotes), *Gravissimum Educationis* (sobre a educación cristiá) e *Apostolicam Actuositatem* (sobre o papel dos laicos).

Coa aprobación de *Nostra Aetate*, a Igrexa deixou claro que os xudeus de hoxe en día teñen tanta culpa sobre a morte de Cristo coma os propios cristiáns.

Un dos momentos máis salientábeis do período conciliar foi o encontro de Paulo VI e o Patriarca Atenágoras, ortodoxo, símbolo do achegamento das dúas igrexas.

O 8 de decembro de 1965, o Concilio quedou formalmente fechado.

Asuntos
-------

### A Igrexa

Se cadra, a constitución máis importante de todo o Concilio Vaticano II foi *Lumen Gentium*.

No seu primeiro capítulo, establécese claramente que "a única Igrexa de Cristo" é a Igrexa católica, fundada por Cristo na persoa de San Pedro. Malia todo, engade o documento, "moitos elementos de santificación e de verdade poden atoparse fóra dos seus límites".

No segundo capítulo, ensínase que o desexo de Deus é salvar á humanidade en conxunto. Por iso, tódolos pobos do mundo están invitados á Igrexa; e incluso aqueles que non pertencen a ela poden estar, dalgunha forma, "ligados a ela", co que se suxire que os protestantes, os ortodoxos e, incluso, os xudeus e musulmáns, poden atopa-la salvación dentro das súas propias crenzas.

O terceiro capítulo esténdese sobre a figura do Papa como líder da Igrexa e mailos seus cardeais e bispos. Nos seguintes capítulos, menciónanse numerosos aspectos da Igrexa, algúns deles moi controvertidos, como o referente á Virxe María.

### Liturxia

O efecto máis inmediato do Concilio Vaticano II foi o establecemento dunha liturxia máis achegada ó pobo, que incluía a substitución do latín polas linguas propias de cada lugar, para facilita-la comprensión dos fieis e que en Galicia foi liderada por Quiroga Palacios.[]

Algo semellante ocorreu cos textos sagrados (a Igrexa comprometeuse a traducilos ás linguas de cada lugar).

Documentos Conciliares
----------------------

* Constitucións:
	+ Sacrosanctum concilium: sobre a liturxia.
	+ Dei Verbum: sobre a Revelación de Deus.
	+ Lumen gentium: sobre a Igrexa.
	+ Gaudium et spes: sobre a Igrexa no mundo actual
* Decretos:
	+ Ad Gentes: sobre as misións.
	+ Apostolicam Actuositatem: sobre os leigos.
	+ Christus Dominus: sobre os bispos.
	+ Inter Mirifica: sobre os medios de comunicación social.
	+ Optatam Totius: sobre a formación dos sacerdotes.
	+ Orientalium Ecclesiarum: sobre as igrexas católicas orientais.
	+ Perfectae Caritatis: sobre os relixiosos.
	+ Presbyterorum Ordinis: sobre o sacerdocio.
	+ Unitatis Redintegratio: sobre o ecumenismo.
* Declaracións:
	+ Dignitatis Humanae: sobre a liberdade relixiosa.
	+ Gravissimum Educationis: sobre a educación cristiá.
	+ Nostra Aetate: sobre a relación coas relixións non cristiás.

Ademais dunha serie de mensaxes finais do Concilio.

Críticas
--------

Algúns católicos especialmente conservadores manteñen que o Concilio Vaticano II afastou á Igrexa dos seus principios.[] Defenden que:

* A Igrexa debería considerarse o único e excluínte camiño á salvación de Cristo.
* Non debería permitirse a liberdade de culto.
* Debería mencionarse o Xuízo trala morte e a existencia do Ceo e do Inferno.
* A crenza da infalibilidade da Biblia debería ter sido afirmada.
* O latín debería seguir sendo a lingua litúrxica.

Así e todo, estes grupos son moi reducidos e a Igrexa católica en xeral aceptou o contido do Concilio.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Concilio Vaticano Segundo***  |

### Bibliografía


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q169789
* WorldCat
* VIAF: 133636573
* BNE: XX40588
* BNF: 119494526
* BRE: 1902316
* EBID: ID
* GEA: 4088
* GEC: 0069721
* GND: 2024460-5
* ISNI: 0000 0001 2248 5238
* LCCN: n79084169
* NKC: kn20010710722
* NLA: 35984771
* Orthodox Encyclopedia: 149919
* PTBNP: 11709
* SUDOC: 026524198
* Treccani: concilio-vaticano-ii

 |