recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Telibinus**, rei dos hititas, sucedeu ao seu cuñado Huzziyas I tras dar un golpe de estado, e gobernou durante un período estimado de 25 anos (-1525- -1500 ou -1495).

Traxectoria
-----------

Ao contrario que os seus antecesores, ao asumir ao trono non ordenou asasinar ao seu inmediato predecesor, senón que se conformou co seu desterro. Telibinus parece ter crido firmemente que unha das razóns da decadencia do reino hitita era o continuo derramamento de sangue dentro da familia real e propúxose evitalo custase o que custar.

En canto tivo asegurado a orde interna, Telibinus intentou obrigar ás cidades rebeldes que xurdiran durante os conflitos dinásticos a volveren á obediencia hitita, logrando éxitos sinalados, entre os que destacan varias campañas militares contra o reino de Kizzuwatna, que se formou na fronteira con Siria durante os tempos de Ammunas; estas campañas obrigaron a Kizzuwatna a asinar unha alianza con Telibinus.

Tras estes éxitos en política exterior, e debido ao probábel asasinato da súa muller e un dos seus fillos, Ammunas (ao que non hai que confundir co rei do mesmo nome), Telibinus centrouse en establecer unhas normas claras de sucesión que evitasen o derramamento de sangue. Estas normas, contidas no documento coñecido como *Rescrito de Telibinus*, establecen a primacía dos fillos homes sobre os xenros do rei, aínda que deixa liberdade a este para escoller cal de todos os seus fillos había sucedelo. O *Rescrito* é tamén un documento importante, xa que inclúe unha 'xustificación' con abundante material histórico, que axudou a establecer os feitos de monarcas anteriores.

Telibinus morreu sen deixar descendentes homes, así que, segundo as normas do seu propio *Rescrito*, o herdeiro foi un dos seus xenros, Alluwamnas.

| Hititas |
| --- |
| *Segue a:* Huzziyas I | **Telibinus**(-1525--1500) | *Precede a:* Alluwamnas |
| - |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q357111
* WorldCat
* VIAF: 808037
* BRE: 4186238
* CERL: cnp00587656
* EBID: ID
* GEC: 0065444
* GND: 118756427

 |
**José Miguel Alonso Pumar**, nado en Cariño en 1976, é un político galego do PSG-PSOE, exalcalde de Cariño.

Traxectoria
-----------

Licenciado en Psicoloxía pola Universidade de Santiago de Compostela e Máster en Residencias e Atención ás Persoas Maiores pola Universidade da Coruña. Afiliado ao PSdeG-PSOE dende 2005, formou parte da candidatura socialista ás eleccións autonómicas 2012. Foi responsable de Medio Ambiente na Executiva Provincial Socialista da Coruña (2012-2014), Vicesecretario Xeral de Coordinación Institucional no mesmo órgano (2018-2022) e actualmente é membro da Executiva Nacional Galega do PSdeG obstentando responsabilidades dentro da Área de Política Municipal. Formou parte do Comité Nacional Galego do PSdeG-PSOE no período 2012-2020.

Nas eleccións municipais de 2015 encabezou por primeira vez a candidatura do PSdeG á alcaldía de Cariño, sendo a lista máis votada e foi elixido alcalde por maioría simple. Nas municipais de 2019 revalidou o cargo con maioría absoluta, desta volta acadando 7 concelleiros. dun total de 11, o que supón o mellor resultado histórico do PSdeG en Cariño. En novembro de 2019 foi proposto polo PSdeG-PSOE como membro da executiva da Federación Galega de Municipios e Provincias para o período 2019-2023, ocupando o cargo de voceiro.

Notas
-----

1. ↑  «O PSOE espera gobernar en Cariño, Ortigueira e Cerdido»
2. ↑  Press, Europa (2012-09-16). "21-O.- Caamaño (PSdeG) advierte de que Feijóo tiene "ideas peligrosas" para los gallegos y que suponen "ir para atrás"". *www.europapress.es*. Consultado o 2020-08-10.
3. ↑  "Alonso Pumar consigue la mayoría absoluta en Cariño". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2019-05-27. Consultado o 2020-08-10.
4. ↑  Concello de Cariño na FEGAMP
5. ↑  "Estrutura de representantes". *www.fegamp.gal*. Consultado o 2020-08-10.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Cariño

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Purificación Seixido Gómez** | **Alcalde de Cariño**2015 - 2023 | Sucesor:**Ana María López Fernández** |
*Oración no Cairo*, de Jean-Léon Gérôme (1865).
Un **imán** (en árabe, إمام) é a persoa que dirixe a oración colectiva no islam. O islam carece de clero, e un imán, en principio, pode ser calquera que coñeza ben os rituais da relixión. Sitúase fronte aos fieis nas mesquitas e serve de guía para realizar as oracións, aínda que non é obrigatorio seguilo.

Agás no clero xiíta, a elección dun imán recae, en principio, na comunidade que o vai seguir, aínda que existe xente que seguen estudos específicos para dedicarse a esta tarefa.

O imanato xiíta
---------------

Entre os xiítas, o termo imán, á parte de referirse ao guía dunha comunidade relixiosa, é o título que ostentaban os xefes supremos de toda a comunidade xiíta (o equivalente ao califa sunní), cargo hereditario cuxo último representante, Muhammad al Mahdi, segundo a tradición, desapareceu no ano 873 da Era Común e vive dende entón oculto (o mahdi ou *imán oculto*).

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *imán*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q125482
* AAT: 300146325
* BRE: 2005656
* EBID: ID
* FAST: 967648
* GEC: 0115433
* GND: 4296074-5
* JSTOR: imams
* LCCN: sh90005698
* NKC: ph121055
* Orthodox Encyclopedia: 389475

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre relixión é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
**Chester William Nimitz** nado o 24 de febreiro 1885 en Fredericksburg (Texas) e finado en Yerba Buena Island (California) o 20 de febreiro de 1966 foi un almirante estadounidense.

Traxectoria
-----------

Graduouse na Academia Naval. Durante a primeira guerra mundial serviu na frota submarina do Atlántico. Posteriormente foi nomeado comandante da I división de Acoirazados e xefe da Oficina de Navegación

### Segunda guerra mundial

Tras o ataque xaponés a Pearl Harbour en decembro de 1941, foi nomeado comandante en xefe da frota do Pacífico. Procurou manter a moral e a operatividade da armada americana ante os avances fulgurantes dos xaponeses en tódalas frontes. Para iso ordenou unha guerra submarina sen restricións e ofensivas con portaavións contra bases terrestres.

Unha vez que a industria de guerra estadounidense conseguiu recuperarse dos primeiros desastres provocados polas vitorias xaponesas, Nimitz asestou un golpe crucial no corazón do Pacífico na batalla de Midway (xuño de 1942). Seguidamente, pasou á contraofensiva mediante asaltos ás Illas Aleutinas, Gilbert, Marshall e Marianas. Uniuse ao avance americano no Pacífico Sudoccidental das tropas de Douglas MacArthur na colosal batalla do Golfo de Leyte, que acabou coa capacidade ofensiva nipoa e cortou o fornecemento dos xaponeses que ocupaban Indonesia e Indochina. Emprendéronse logo os desembarcos de Iwo Jima e Okinawa, dobregando con gran custo de homes e recursos a teimuda resistencia nipoa e minando os seus peiraos.

Finalmente, o 2 de setembro de 1945 asinou a acta de rendición xaponesa a bordo do Missouri.

### Últimos servizos

A súa defensa da guerra submarina sen restricións influíu para que o almirante alemán Karl Dönitz vise unha condena de só 10 anos nos xuízos de Nüremberg. A ONU nomeouno presidente da Comisión para dirimir os conflitos territoriais entre a India e Paquistán. Presidiu o Comité Federal de Seguridade Interior creado por Harry S. Truman. Foi reitor da Universidade de California.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q217645
* WorldCat
* VIAF: 85805357
* BNF: 11572666p
* BRE: 2663955
* CiNii: DA04300196
* Dodis: P13768
* EBID: ID
* FAST: 189164
* GEC: 0046113
* GND: 13811949X
* IMDb: nm0632359
* ISNI: 0000000109964453
* LCCN: n86125368
* Munzinger: 00000001498
* NDL: 00451374
* NKC: xx0077011
* NNDB: 000024900
* NTA: 070852308
* OL: OL2205229A
* SNAC: w6s866k3
* SUDOC: 073097810
* WikiTree: Nimitz-5

 |
**Tegua** é unha illa da cadea das Illas Torres na provincia de Torba en Vanuatu no Océano Pacífico. Está situada entre Metoma e Linua. No lado oriental do atol atópase a baía de Lateu, mentres que ao oeste está a baía Hayter. A illa ten unha lonxitude de 6´5 km e unha anchura de 7 quilómetros.

A única aldea do atol é Lateu, cunha poboación de 64 persoas. Preto de 100 residentes de Tegua foron evacuados polo goberno debido aos crecentes niveis do mar que están inundando a illa, considéranse as primeiras vítimas do quecemento global. A aldea construída na costa sofre, de feito, nos últimos anos continuas inundacións.

Tralo tsunami que azoutou a illa hai uns anos, os insulares decidiron trasladar o seu pobo ao interior (nun claro 300 metros terra dentro, no lado dun outeiro, non moi lonxe do seu antigo pobo, Lirak ) e a administración gobernamental outorgou financiamento (50.000 dólares proporcionados polo Canadá) para poñer en práctica este proxecto e a instalación dun sistema de radio por satélite a través do cal recibirá información do departamento de clima.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Tegua*** |

### Ligazóns externas

* 

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1974261
* GeoNames: 2134616
* OSM: 4676391

 |
**Activision** é unha compañía estadounidense que traballa en software para videoxogos de varias consolas.

Xogos
-----

Esta compañía ten xogos de temas moi variados desde sobre SpongeBob SquarePants a Call of Duty.

### Serie Call of Duty

*Artigo principal**:* Call of Duty (serie).
Logo da serie de videoxogos
Call of Duty é unha serie de videoxogos pertencente ao xénero FPS polas súas iniciais en inglés (First Person Shooter). Orixinalmente foi unha serie propia do PC, pero despois apareceu en diversas videoconsolas de quinta e sexta xeración. Ademais destas entregas principais, desde 2003, foron postas á venda diversas entregas para consolas portátiles e móbiles. A maior parte dos xogos están ambientados durante a segunda guerra mundial. Activision é o propietario da franquía e é a empresa que xestiona a creación e distribución das entregas. As versións para Mac son responsabilidade de Aspyr Media. A maioría dos xogos foron programados por Infinity Ward e Treyarch. Noutras versións colaboraron: Gray Matter Interactive, Spark Unlimited, Pi Studios, Amaze Entertainment, Rebellion Developments, e n-Space. En máis dunha ocasión, os estudos compartiron motores gráficos, como ocorre en Call of Duty 4: Modern Warfare e Call of Duty: World at War. Outras empresas adícanse á creación de xoguetes e bandas deseñadas relacionadas con Call of Duty. Cara ao 26 de marzo de 2015 as vendas globais ascendían a 175 millóns de unidades aproximadamente.

Notas
-----

1. 1 2  "Activision | Games". *www.activision.com*. Consultado o 2018-01-05.
2. ↑  "Activision bate récords de beneficios en 2016 en parte gracias a Blizzard". *Vandal* (en castelán). Consultado o 2018-01-04.
3. ↑  "List of Call of Duty developers". *Call of Duty Wiki* (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 05 de xaneiro de 2018. Consultado o 2018-01-05.
4. ↑  "175 millones de copias vendidas de Call of Duty". *3DJuegos*. Arquivado dende o orixinal o 05 de xaneiro de 2018. Consultado o 2018-01-05.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Call of Duty (serie)
* 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Activision*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q200491
* WorldCat
* VIAF: 145714075
* BNE: XX6061400
* BNF: 140365485
* EBID: ID
* GiantBomb: 3010-78
* GND: 16071222-1
* ISNI: 000000009833317X
* LCCN: no95010425
* LEI: 549300ZYJMOOHHE21I72
* MusicBrainz: ID
* NLA: 35699750
* SUDOC: 077444965
* VGMdb: 1385

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre informática é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
**Santa Mariña de Cambados** é unha parroquia que se localiza no centro do concello de Cambados na comarca do Salnés. Segundo o padrón municipal de 2013 tiña 6.708 habitantes (3.210 homes e 3.498 mulleres) distribuídos en 4 entidades de poboación, o que supón un aumento en relación ao ano 1999 cando tiña 6.005 habitantes.

Patrimonio
----------

A parroquia de Santa Mariña toma nome da Igrexa de Santa Mariña Dozo, construción románica tardía do século XII, parcialmente derruída tras un incendio no século XIX, da que se conservan os impoñentes arcos de pedra e a torre almeada. Esta igrexa está ó pé do Monte da Pastora, que alberga unha pequena ermida e un miradoiro con vistas sobre a ría de Arousa e o casco urbano de Cambados.

Perfectamente visible dende o miradoiro atópase a torre de San Sadurniño, construción pertencente ó complexo defensivo de Compostela xunto coa torre da Lanzada e as torres de Oeste (Catoira). Esta torre está edificada nun illote ó pé do barrio de San Tomé e atópase parcialmente derruída, mantendo en pé dous dos muros perimetrais que configuran unha esquina. O illote é accesible a pé mediante unha ponte de recente construción.

No mesmo barrio de San Tomé, e mesmo en fronte ó porto homónimo, atópase o pazo de Montesacro e a súa escalinata imperial. Hoxe en día o pazo é propiedade da Igrexa e realiza labores de asilo dos anciáns.

Saíndo do barrio de San Tomé camiño do centro urbano, podemos percorre-la rúa do Hospital, con construcións típicas e varios pazos. Neste percorrido atópanse dúas capelas.

Xa no centro urbano, hai diversas prazas, pazos e casas señoriais, ademais da Igrexa parroquial de San Francisco e a reitoral contigua.

Avanzando cara ao barrio de Fefiñáns atopámonos co conxunto do pazo de Fefiñáns. Trátase dun enorme patio de armas de planta sensiblemente cadrada, delimitado no sur e leste polo pazo de Fefiñáns e ó norte pola igrexa de San Bieito, as dúas construcións renacentistas dos séculos XV e XVI.

Galería de imaxes
-----------------

*Artigo principal**:* Galería de imaxes de Cambados, Cambados.
* Interior da Igrexa de Santa Mariña de Cambados.Interior da Igrexa de Santa Mariña de Cambados.
* Torre de San Sadurniño.Torre de San Sadurniño.
* Pazo de Montesacro.Pazo de Montesacro.
* Igrexa de Santa MariñaIgrexa de Santa Mariña

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Cambados

| Lugares da parroquia de Cambados no concello de Cambados (Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| Cambados |  Fefiñáns |  San Tomé do Mar |  Santa Mariña Dozo |

### Parroquias de Cambados

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Cambados |  |
| --- | --- |
| Cambados (Santa Mariña) | Castrelo (Santa Cruz) | Corvillón (San Amedio) | Oubiña (San Vicenzo) | Vilariño (Santo Adrián) |

Notas
-----

1. ↑  Cambados, Santa Mariña Dozo de, EGU.
2. 1 2  Decreto 219/1998, do 2 de xullo, polo que se aproba o nomenclátor correspondente ás entidades de poboación da provincia de Pontevedra.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugares de Cambados

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11022178
* código INE: 36006010000

 |
A **Illa Gran Malvina** (Inglés: *West Falkland*) é a segunda máis extensa do arquipélago das illas Malvinas no sur do océano Atlántico, cunha superficie de aproximadamente 4,532 km², o 37% da superficie total das illas (5,413 km² incluíndo as pequenas illas adxacentes). O perímetro das súa liña costeira de 1258´7 km. É unha illa que presenta un terreo montañoso, separada da Illa Soidade por medio do Estreito de San Carlos.

Historia e características
--------------------------

A illa xeralmente posúe unha poboación que rolda os 200 habitantes, esparexidos nas áreas costeiras. O poboado máis importante é *Port Howard*, coñecido tamén como Porto Mitre na costa leste, que habitualmente ten uns 15 residentes e conta coa súa propia pista de aterraxe. Outros sitios poboados son Albermarle, Chatres, Dunnose Head, Fox Bay, Fox Bay West, Hill Cove, Porto Stephens e Roy Cove, a maioría destes unidos por camiños, algúns posúen pistas de aterraxe e peiraos.

Na illa Gran Malvina non houbo accións de importancia durante a Guerra das Malvinas en 1982, posteriormente á guerra foron instalados dous postos da Royal Air Force: *Mount Alice* e *Mount Byron*. A economía baséase nas granxas de ovellas e no turismo; a illa é coñecida polas súas pingüíns e colonias de corvos mariños. A pesca é tamén popular nos dous ríos principais, o Warrah e o Chartres.

O punto máis austral da Gran Malvina é o Cabo Belgrano. No sur existen altos cantils onde abundan as aves mariñas e no oeste hai areosas praias con augas limpas e dunas onduladas con pastos altos. As praias son un lugar preferido polos elefantes mariños.

A illa atópase, como o resto do arquipélago, administrada polo Reino Unido como parte do territorio de ultramar das Illas Malvinas. Para a Arxentina, que a reclama, forma parte do Departamento Illas do Atlántico Sur dentro da provincia de Terra do Fogo, Antártida e Illas do Atlántico Sur.

Notas
-----

1. 1 2  Pichon, Hervé; Rolland, Nicolas; Orlova, Nadège; Lombardo, Stéphane (2002). "D2.1.1 Inventory Report". *European Coastal Erosion database*. European Commission. p. 122. Consultado o 6 de outubro de 2012.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Illa Gran Malvina Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Guerra das Malvinas

### Ligazóns externas

* "Carta H-410, Isla Gran Malvina (esc. 1:200.000 - 76 cm x 110 cm)" (Mapa con toponimia arxentina). *Depositado na Organización das Nacións Unidas* (Buenos Aires: Servicio de Hidrografía Naval). 1969, reimpresión xullo de 1990.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q733338
* BNA: 000042190
* EBID: ID
* GeoNames: 3426638
* OSM: 3182529

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Setúbal.

  

O **distrito de Setúbal** é un distrito portugués, dividido entre as provincias tradicionais da Estremadura e do Baixo Alentexo. Limita ao norte co Distrito de Lisboa e co Distrito de Santarém, ao leste co Distrito de Évora e o Distrito de Beja, ao sur co Distrito de Beja e ao oeste co Océano Atlántico. Abrangue unha área de 5064 km², que o converte no 8º maior distrito portugués. A súa poboación total son 815.858 habitantes (2006) e a súa capital é a cidade de Setúbal. Actualmente, é o distrito con maior crecemento e desenvolvemento nas áreas de saúde, traballo, economía, turismo, demografía e educación, grazas á súa proximidade ao mar, rede de escolas e facilidade de captación de investimentos.

### Subdivisións

O distrito de Setúbal integra trece concellos:

* Alcácer do Sal
* Alcochete
* Almada
* Barreiro
* Grândola
* Moita
* Montijo
* Palmela
* Santiago do Cacém
* Seixal
* Sesimbra
* Setúbal
* Sines

### Relevo e hidrografía

O relevo do distrito de Setúbal é maioritariamente chan. As principais serras do distrito son a serra da Arrábida e a serra de Grândola, ambas de moi pouca elevación.

O distrito de Setúbal está atravesado polo río Sado e os seus afluentes. O estuario do río Sado ofrece paisaxes de grande beleza na súa beira sur.

### Creación

O distrito de Setúbal é o máis recente de Portugal. Inicialmente non foi creado pola reforma de Mouzinho da Silveira (1835). Daquela o seu territorio incluíuse no distrito de Lisboa.

O goberno da Ditadura Militar outorgoulle a autonomía ao distrito de Setúbal o 22 de decembro de 1926, en virtude do seu gran crecemento económico.

Patrimonio
----------

* Castelo de Alcácer do Sal
* Praias e rexión turística da Costa da Caparica
* Castelo e zona vella de Palmela
* Cidade romana de Miróbriga en Santiago do Cacém
* Castelo e Forte de Santiago en Sesimbra
* Castelo-forte de São Filipe e arquitectura antiga de Setúbal
* Castelo de Sines

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Goberno Civil de Setúbal (en portugués)
* Mapa do distrito de Setúbal

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q274109
* WorldCat
* VIAF: 129002836
* BNF: 13577496j
* GEC: 0062327
* GeoNames: 2262961
* GND: 4491399-0
* LCCN: n80070834
* MusicBrainz: ID
* OSM: 5143590
* SUDOC: 139435204
* TGN: 1000929

 |
O **río Potomac** visto dende Mount Vernon
O **río Potomac** flúe ata a Baía de Chesapeake, e atópase na costa Atlántica dos Estados Unidos. O río mide aproximadamente 665 km. cunha zona de influencia de preto duns 38.000 km². O Potomac é o 4º río da costa Atlántica estadounidense en termos de área irrigada, e ocupa o posto 21 na clasificación do país. Máis de 5 millóns de persoas viven nas ribeiras do río Potomac, onde as precipitacións subministran mais de 8 m³ (8000 litros) de auga por persoa cada ano.

Xeografía
---------

O río forma parte da fronteira entre Maryland e Washington, D.C. na ribeira esquerda e Virxinia Occidental e Virxinia na ribeira dereita. A rama baixa do río Potomac está considerado como parte de Maryland, cá excepción dunha pequena porción que se atopa no Distrito de Columbia. Exceptuando unha pequena porción das súas augas iniciais en Virxinia Occidental, a rama norte do río Potomac se considera parte de Maryland ata a parte máis baixa do nivel da auga na ribeira oposta. Na rama sur do río Potomac, este cruza o estado de Virxinia Occidental exceptuando o seu inicio que está en Virxinia.

O río Potomac recorre 616 Km. (383 millas) dende Fairfax Stone en Virxinia Occidental hata Point Lookout en Maryland e rega uns 38018 km⊃2. O caudal medio é de 306.600 litros por segundo. O maior caudal rexistrado no Potomac pasando por Washington foi en marzo de 1936, cando este chegou ata os 12.000.000 litros/segundo. O caudal mais baixo rexistrado foi no mesmo lugar con 17.000 litros por segundo en setembro de 1966.

O río ten 2 fontes. A fonte para a rama norte atópase en Fairfax Stone, na fronteira dos condados de Grant, Tucker e Preston de Virxinia Occidental. A fonte da rama sur atópase preto de Hightown ó norte do condado de Highland, Virxinia. As dúas ramas do río conflúen ó leste de Green Spring no condado de Hampshire (Virxinia Occidental) para formar o Potomac.

Unha vez que o Potomac cae dende o Piedmont cara a planicie preto da costa, as mareas teñen maior forza. Nótase dende Washington, D.C. en diante. A salinidade no estuario do río crece cá proximidade á desembocadura. O estuario faise mais amplo, alcanzando os 17 km na boca do río, entre Point Lookout (Maryland) e Smith Point (Virxinia) antes de desembocar na Baía de Chesapeake.

Ligazóns externas
-----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Río Potomac*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q179444
* WorldCat
* VIAF: 315129144
* BNF: 16245457f
* BRE: 3163400
* EBID: ID
* FAST: 1245982
* GEC: 0052416
* GeoNames: 4366037
* GND: 4233436-6
* GNIS: 597915
* Google Maps: 13648903251657604818
* LCCN: sh85105689
* NKC: ge134438
* OSM: 2637001
* SUDOC: 087413183
* TGN: 2595792
* Treccani: potomac

 |
O **Arquipélago das illas Salomón** é un arquipélago de Oceanía localizado no oeste do océano Pacífico, ao leste da illa de Nova Guinea. Está situado na subrexión continental da Melanesia, dentro da rexión bioxeográfica de Oceanía Próxima. As illas máis occidentais constitúen a Rexión Autónoma de Bougainville e pertencen a Papúa Nova Guinea, o resto das illas pertencen ao estado homónimo das Illas Salomón. O arquipélago, situado dentro dun rectángulo de preto de 1 100 quilómetros de longura e 600 quilómetros de largura, ten unha superficie total duns 40 000 km².

Xeografía
---------

Arquipélago das illas Salomón (en amarelo as pertencentes ás Illas Salomón e en marrón as de Papúa Nova Guinea).
A illa de maior extensión é Bougainville, pertencente a Papúa Nova Guinea. O resto do arquipélago pertencente a este país son illotes, agás a illa de Buka, situada ao noroeste de Bouganville e separada desta por un estreito e profundo canal de só 200 metros de largo.

As outras illas principais e unha infinidade de illotes de corais tornáronse independentes o 7 de xullo de 1978 co nome de Illas Salomón, cuxa capital é Honiara, localizada na illa de Guadalcanal, a maior do país e a segunda do arquipélago. Outras illas son Choiseul, Nova Xeorxia, Santa Isabel, Malaita e Makira (antes San Cristóbal).

As principais illas que compoñen o arquipélago das illas Salomón son as seguintes:

* Papúa Nova Guinea Papúa Nova Guinea:
	+ Bougainville
	+ Buka

* Illas Salomón Illas Salomón:
	+ Choiseul
	+ Guadalcanal, onde está a capital do país, Honiara
	+ Santa Isabel
	+ Makira
	+ Malaita
	+ Rennell
	+ Bellona
	+ Illas Florida
	+ Illas Russell
	+ Illas Nova Xeorxia

Véxase tamén
------------

* Illas Salomón do Norte

Notas
-----

1. 1 2  "Biggest Islands In The Solomon Islands Archipelago". *WorldAtlas* (en inglés). Consultado o 15 de setembro de 2021.
**Calidonia** é un correxemento do distrito de Panamá, situado no centro urbano da Cidade de Panamá. Foi fundado o 29 de abril de 1915, data na que a cidade foi dividida en catro sectores. O seu extremo oriental forma parte da liña costeira da baía de Panamá. Limita cos correxementos de Curundú, Bella Vista e Santa Ana; ao oeste, norte e sur, respectivamente.

Toponimia
---------

Entre 1698 e 1699, William Patterson dirixiu unha colonia escocesa que se asentou na actual Calidonia. Este bautizou a lugar como Baía de Caledonia, en honra ao nome latino de Escocia. O español Francisco Silvestre, nos seus escritos escribe o nome da área onde se asentaron os escoceses como "Calidonia" e non "Caledonia", sendo esta unha latinización do nome.

Historia
--------

Os primeiros habitantes establecéronse nas sabanas do actual barrio de San Miguel, onde había máis de 40 bohíos habitados por mestizos e negros.

Durante a unión a Colombia, rexistráronse numerosos choques entre liberais e conservadores, na batalla da Ponte de Calidonia. A Ponte de Calidonia foi o que hoxe é o Museo Afroantillano e o Museo Antropolóxico Reina Torres de Araúz.

Xeografía
---------

### Localización


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Noroeste:* Curundú | *Norte:* Bella Vista | *Nordeste:* Bella Vista |
| *Oeste:* Curundú |  | *Leste:* Océano Pacífico |
| *Suroeste:* Ancón | *Sur:* Santa Ana | *Sueste:* Océano Pacífico |

### Barrios

Na actualidade, o correxemento está conformado por cinco barrios: Calidonia, Marañón, San Miguel, La Exposición e Perejil.

Educación
---------

No correxemento están situadas numerosas escolas primarias, secundarias e técnicas, tanto oficiais como privadas. Entre elas poden mencionarse a Escola Pedro J. Sosa, Federativa do Brasil, República de Chile, República de Venezuela, Escola Don Bosco, Instituto Comercial Bolívar, entre outras.

Notas
-----

1. ↑  "¿Caledonia o Calidonia?". Consultado o 5 de novembro de 2005.
2. 1 2  "Calidonia se queda en el olvido". Consultado o 22 de xullo de 2007.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Corregimiento de Calidonia - Municipio de Panamá

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5740154
* OSM: 11381614

 |
Coordenadas: 43°27′32″N 8°20′23″O﻿ / ﻿43.458941, -8.33981

O **faro de cabo Prioriño** é un faro situado no cabo Prioriño, na parroquia de Doniños, no concello de Ferrol. Está xestionado pola Autoridade Portuaria de Ferrol-San Cibrao.

Historia
--------

Trátase dunha torre hexagonal, con farol e galería, construída en 1854 fronte a unha portería de cachotería dunha planta. A torre é de pedra sen pintar e a casa está pintada de branco con pedra vista sen pintar. A cúpula da lanterna está pintada de branco. Este faro eríxese ao final da península a 15 km ao suroeste de Ferrol, marcando a entrada á ría de Ferrol e o achegamento ao porto de Ferrol.

O faro resultou moi danado por actos vandálicos en 1990 e quedou fóra de servizo durante varios meses. En 1995 o sistema óptico substituíuse por unha lente de Fresnel acrílica e a súa fonte de enerxía converteuse de novo en enerxía eléctrica.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* M.A. Sanchez Terry: *Faros do Océano*; MOPU.

### Outros artigos

* Lista de faros de Galicia

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q33247542
* ARLHS: SPA039

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Portela.

**Santa Eulalia de Portela** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Cuntis, na comarca de Caldas. Segundo o IGE en 2011 tiña 210 habitantes (117 mulleres e 93 homes), 101 menos ca en 1986. En 1836 tiña unha poboación de feito de 327 persoas.

Situación
---------

A parroquia sitúase preto da portela que separa os vales do Vea (afluente do Ulla) e do Gallo (afluente do Umia), na parte alta deste último e na súa ribeira dereita xunto cos lugares da Casa da Cruz, Ferreiros, Piñeiro, A Casiña e A Anllada (pertencentes a Arcos de Furcos) e a parroquia toda de Couselo.

De leste para oeste sitúanse Loureiro de Arriba (na parte esquerda do collado mirando cara ao val do Gallo), Loureiro de Abaixo, Novás (estes dous xa na parte central) e Portela (na parte esquerda e nas abas de Pedra Lobeira, na serra de Xesteiras). O rego Carbáns (afluente do Gallo) ten o seu nacemento nas proximidades da pista asfaltada que une Portela con Novás, xunto á escola infantil. Dito rego xunto cos seus regatos tributarios desemboca, xunto ó rego Sequeiros que ven de Couselo, no río Gallo nunha paraxe preto do lugar da Anllada (Arcos de Furcos).

A N-640 pasa polo medio do núcleo de Novás e nel conéctase coa estrada que baixa polas curvas da Bragada en dirección ó Souto de Vea (A Estrada) e Santiago de Compostela.

Patrimonio
----------

Preto de Loureiro de Arriba e da veciña aldea do Piñeiro (parroquia de Arcos de Furcos) atópanse os castros de Castroloureiro e da Aurela, no medio dun eucaliptal e aínda soterrados baixo terra, o primeiro na marxe dereita do val do rego Freixiño (xunto con Loureiro de Riba) e o segundo na esquerda (xunto co Piñeiro).

Destaca-la **capela da Nosa Señora de Loreto**, situada en Loureiro de Abaixo, e a **igrexa parroquial de Santa Eulalia**, situada no lugar de Portela. Tamén o conxunto de 7 muíños fariñeiros no regato que discorre polo medio do lugar de Portela, aínda que en mal estado de conservación.

Galería de imaxes
-----------------

* Pía no adro de Portela.Pía no adro de Portela.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Portela

| Lugares da parroquia de Portela no concello de Cuntis (Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| Loureiro de Abaixo | Loureiro de Arriba | Novás | Portela |

### Parroquias de Cuntis

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Cuntis |  |
| --- | --- |
| Arcos (San Breixo) | Cequeril (Santa María) | Couselo (San Miguel) | Cuntis (Santa María) | Estacas (San Fiz) | Piñeiro (San Mamede) | Portela (Santa Eulalia) | Troáns (Santa María) |

Notas
-----

1. 1 2  Decreto 219/1998, do 2 de xullo, polo que se aproba o nomenclátor correspondente ás entidades de poboación da provincia de Pontevedra.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugares de Cuntis

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12954929
* código INE: 36015070000

 |
**Jorge Varela Rial**, coñecido como **Xorxe de Andregalla**, nado en Zas en 1901, foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Labrego. Co triunfo da Fronte Popular foi nomeado alcalde de Zas o 8 de xuño de 1936. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e internado na prisión de Compostela. Xulgado en Compostela por rebelión con José Ferreiro Pardiñas, Luís Cereijo Mosquera, Manuel Costa García, José Rodríguez Gómez e Manuel Díaz Mosquera o 19 de decembro, foi condenado a pena de morte. A sentenza foi conmutada por cadea perpetua. En xaneiro de 1938 foi xulgado na Audiencia Provincial da Coruña xunto con José Ferreiro Pardiñas, depositario do concello, acusados de apropiarse de 9.978,15 pesetas dos fondos municipais.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Manuel Romero Blanco** |  **Alcalde de Zas** 1936 | Sucesor:**Maximino Montero Barreiro** |

Notas
-----

1. ↑  *La Voz de Galicia*, 21-10-2001, p. L10.
2. ↑  *El Eco de Santiago*, 21-12-1936, p. 2.
3. ↑  *La Voz de Galicia*, 28-1-1938, p. 4.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Jorge Varela Rial na páxina web *Nomes e Voces*.
* O último alcalde republicano de Zas Arquivado 08 de marzo de 2017 en Wayback Machine.
Unha **familia reconstituída** é unha familia na cal un ou ambos os membros da actual parella ten un ou varios fillos de unións anteriores. Dentro desta categoría entran tanto as segundas parellas de viúvos como de divorciados e de nais solteiras. Cando comezaron as investigacións sobre o tema, despois da segunda guerra mundial, a maior parte destes casos conformábanos os viúvos de guerra. Na actualidade o groso das familias reconstituídas do mundo occidental constitúeno os divorciados con fillos que volven formar parella.

As estatísticas sobre a cantidade destas familias son variables, xa que moitos cómputos toman en conta só unións legais daqueles que teñen dous ou máis matrimonios. Estes números non contemplan nin os fillos de nais solteiras nin as segundas unións de feito que non foron legalizadas, o cal é frecuente polo menos en Latinoamérica. *Stepfathers of America*, unha organización que agrupa nos Estados Unidos de América segundas parellas con fillos, calcula que dentro de 10 anos esta será a forma máis común de organización familiar nos Estados Unidos.

En Europa a taxa media de divorcios é do 30% dos matrimonios (sendo máis alta nos países escandinavos e máis baixa en España e Francia) e nos Estados Unidos chega ao 50% do total deles. Tanto europeos como estadounidenses coinciden na porcentaxe de novas unións: o 75% das mulleres e o 80% dos homes téntano novamente.

O termo «**familia ensamblada**» foi creado na Arxentina tras a entrada en vigor da lei de divorcio (1987) xa que este grupo humano demograficamente, que é cada vez máis significativo, constituía con todo un caso concreto de cambio social non recoñecido no institucional en moitos países. Polo xeral, os sistemas legais mundiais non lograron ampliar o seu concepto de familia para incluír así as familias ensambladas, a pesar de que as investigacións de poboación sinalan a continuidade do incremento deste tipo de familias. Con todo, os dereitos e obrigacións legais con respecto á familia do primeiro matrimonio, aínda que sexa breve, non se estenden polo xeral á familia do segundo matrimonio, aínda que perdure por máis tempo e sexa estable.

Notas
-----

1. ↑  Agba, Asociación Gestálticade Buenos Aires. "Familias Ensambladas". Arquivado dende o orixinal o 07 de febreiro de 2011. Consultado o 18 de novembro de 2010.
2. ↑  Street, María Constanza. "Metodología para la identificación de las familias ensambladas. El caso de Argentina" (PDF). *CEPAL Notas de Población Nº 82*. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 05 de outubro de 2013. Consultado o 18 de novembro de 2010.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Familia
* Matrimonio
* Cónxuxe

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q927143
* GEC: 0517653
* GND: 4121727-5
* JSTOR: stepsisters
* LCCN: sh85127974
* MAG: 57159822
* NKC: ph139156

 |
**OFO** (acrónimo de *Orbiting Frog Otolith*) foi un experimento espacial levado a cabo con ras a bordo dunha cápsula da NASA lanzada o 9 de novembro de 1970 mediante un foguete Scout B desde Wallops Island.

Características
---------------

A misión de OFO foi estudar a resposta dos otólitos en períodos prolongados de ingravidez. Para iso usáronse dúas ras da especie Rana Calestiana en cuxos nervios vestibulares se implantaron microelectrodos. As ras viaxaron a bordo dunha cápsula que entrou en órbita. Durante o voo rexistrouse a actividade vestibular, tanto durante os momentos de ingravidez como en momentos de gravidade artificial producida polo xiro da centrífuga que acollía ás ras dentro da cápsula.

Os datos foron transmitidos a terra mediante telemetría. As ras viaxaron nun contedor especial cheo de auga e xunto coa electrónica e os sistemas necesarios para mantelas con vida durante o voo. Ao final do experimento a cápsula reentrou, destruíndose durante o descenso ao non terse previsto a recuperación da mesma.

O experimento foi pensado inicialmente para ser usado como parte do Programa de Aplicacións Apolo, unha extensión científica e tecnolóxica do programa Apolo, pero ao cancelarse foi preparado para voar como experimento independente.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  N2YO (2011). Real Time Satellite Tracking, ed. "OFO 1" (en inglés). Consultado o 28 de novembro de 2015.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  NASA (26 de agosto de 2014). "OFO 1" (en inglés). Consultado o 27 de novembro de 2015.
3. ↑  "Letter dated 25 February 1971 from the Permanent Representative of the United States of America addressed to the Secretary-General" (PDF) (71-04648). 8 de marzo de 1971: 3. Consultado o 27 de novembro de 2015.
4. ↑  Claude Lafleur (2010). "OFO" (en inglés). Consultado o 27 de novembro de 2015.
5. 1 2 3 4 5 6  Gunter Dirk Krebs (2015). Gunter's Space Page, ed. "OFO 1" (en inglés). Consultado o 27 de novembro de 2015.
6. 1 2 3 4  Mark Wade (2011). "OFO" (en inglés). Consultado o 27 de novembro de 2015.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Orbiting Frog Otolith*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q7100107
* NSSDC ID: 1970-094A
* SCN: 04690

 |
O astronauta Aleksandr Kaleri ao lado dun traxe Chibi na Estación Espacial Internacional.
**Chibis** é un tipo de traxe ruso usado en voos espaciais para redistribuir os líquidos no corpo dos astronautas sometidos a ingravidez.

Características
---------------

Ao comezo da carreira espacial descubriuse que en ingravidez o sangue e resto de fluídos (linfa, auga) no corpo humano tende a acumularse na parte superior, a diferenza de na superficie terrestre, onde a gravidade tende a mantelos na parte inferior do corpo. Esta redistribución de líquidos causa que o corpo dos astronautas aumente de volume e soporte maior presión na parte do torso e da cabeza, producindo inchazón na face e potencias problemas cardiovasculares, así como problemas na visión. 

Para estudar e resolver o problema da redistribución de fluídos no corpo humano en ingravidez, a Unión Soviética desenvolveu o traxe Chibis. O traxe usouse por primeira vez na estación espacial Saliut 1 e síguese usando na Estación Espacial Internacional. O traxe está composto por unha parte na que o astronauta introduce as súas pernas e unhas cintas que se pasan polo hombreiro para suxetalo. As pernas do traxe van a unha bomba de baleiro que crea unha presión que produce que os fluídos se redistribúan cara a parte inferior do corpo como ocorrería na superficie terrestre, contrarrestrando os efectos da ingravidez e permitindo estudar os dos fluídos nunha e outra situación. O traxe úsas tamén como parte das actividades previas ao regreso dos astronautas á Terra tras voos de longa duración.

Notas
-----

1. 1 2 3  Alan Hargens (2 de xuño de 2015). NASA, ed. "Rubber Vacuum Pants that Suck" (en inglés). Consultado o 2 de xaneiro de 2023.
2. 1 2 3  Mark Wade (2023). "Chibis" (en inglés). Consultado o 2 de xaneiro de 2023.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Saliut 1
* Estación Espacial Internacional
**Begoña Riobó**, nada en Vigo en 1978, é unha violinista, arpista e compositora de folk galega.

Traxectoria
-----------

Licenciada en Historia da Arte pola Universidade de Santiago de Compostela é, a día de hoxe, unha das violinistas con máis proxección artística no relacionado coa música galega.

Adícase a achegar a música tradicional galega por medio do violín, así como é profesora na escola de música tradicional de Vigo E-trad, onde imparte clases de arpa céltica.

É cofundadora da orquestra SonDeSeu, coa cal editou numerosos discos dende o 2003. No ano 2011 publicou o seu primeiro disco co grupo Riobó, o cal recibe o mesmo nome e que a deu a coñecer como violinista solista. 

Viaxou polo mundo levando o violín en galego a países como Francia, Italia, Irlanda ou Finlandia. Colaborou tamén na gravación de discos infantís. 

Participa ademais no traballo pola integración social, coa axuda da música, dos refuxiados e é cofundadora do campamento de verán *Galicia Fiddle Camp* da asociación *Galicia Fiddle*, axudando a mozos e mozas a coñecer a música galega por medio do violín.

É cofundadora do grupo Irtio.

Discografía
-----------

### En solitario

* *Riobó* (2011)
* *Quiral* (2015)

### Con Sondeseu

* *Mar de Vigo* (2003)
* *Trastempo* (2007)
* *Barlovento* (2010)
* *Danzas Brancas* (2013)
* *Beiralúa* (2018)

Notas
-----

1. ↑  "Begoña Riobó: «Galicia non se pode limitar a gaitas e pandeiretas»". *amovida.gal*. Consultado o 3 de xullo de 2022.
2. ↑  "San Simón Fiddle: Profesorado". *www.galiciafiddle.com*. Arquivado dende o orixinal o 08 de maio de 2019. Consultado o 2019-04-27.
3. ↑  "Begoña Riobó". *www.begoriobo.com*. Consultado o 2019-04-27.
4. ↑  "(Páxina 41)" (PDF). *anosaterra.com*. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 17 de outubro de 2019. Consultado o 2019-04-27.
5. ↑  "San Simón Fiddle se abre a refugiados sirios en Vigo". *Atlántico* (en español). Consultado o 2019-04-27.
6. ↑  "San Simón Fiddle". *www.galiciafiddle.com*. Consultado o 2019-04-27.
7. ↑  "San Simón Fiddle: Profesorado". *www.galiciafiddle.com*. Arquivado dende o orixinal o 08 de maio de 2019. Consultado o 2019-04-27.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q65275071
* Discogs: 1149545

 |
**Blanca Jeannette Kawas Fernández**, nada en Tela (Honduras) o 16 de xaneiro de 1946 e finada na mesma cidade o 6 de febreiro de 1995, foi unha activista do medio ambiente hondureña, coñecida polo seu papel no rescate de máis de 400 especies de flora e fauna de Honduras durante os seus últimos anos até o seu asasinato. O Parque nacional Jeanette Kawas é nomeado na súa memoria.

Traxectoria
-----------

Jeannette Kawas naceu en Tela, Atlántida, estudou na escola "Miguel Paz Barahona" e conseguiu o seu título de Perito Mercantil e Contador Público en 1967, posteriormente comezou a traballar nalgunhas institucións financeiras durante a década de 1970.

Casou con Jim Watt, e entre 1977 e 1979 deu a luz a dous fillos.

A principios de 1980 emigrou cos seus fillos á cidade estadounidense de Nova Orleans, onde estudou computación e obtivo diversos certificados, premios e mencións polo seus logros e excelencia académica. A principios de 1990 comezou o seu papel de traballo na Asociación Hondureña de Ecología. As actividades de Jeannette Kawas e os progresos realizados para preservar 449 especies de plantas, a diversidade de flora e fauna, lagoas costeiras, afloramentos rochosos, pantanos, mangleiros, costas rochosas, praias de area e selva situadas nunha franxa costeira de 40 quilómetros, foron obstáculos para proxectos empresariais.

Asasinato
---------

Kawas realizou actos en contra do goberno de Carlos Roberto Reina Idiáquez debido ao outorgamento de títulos de propiedade a campesiños e empresarios nas reservas de Punta Sal, hoxe chamado Parque nacional Jeanette Kawas.

Dous días despois da protesta, o 6 de febreiro de 1995, atopábase na súa casa, ás (19:45 horas) 7:45 p.m. Foi asasinada con arma de fogo por dous sospeitosos, non identificados na súa casa no barrio El Centro, na cidade de Tela, Atlántida. Entre os sospeitosos de asasinato atópanse o coronel Mario Amaya (coñecido como Tigre Amaya), quen se reuniu co sarxento Ismael Perdomo e Mario Pineda (tamén coñecido como Chapin) na xefatura de policía de Tela.

Feitos posteriores
------------------

Como non había interese nos operadores de xustiza de Honduras en aclarar as causas do asasinato, o 13 de xaneiro de 2003, o Equipo de Reflexión, Investigación y Comunicación (ERIC) da Compañía de Xesús e o Centro para la Justicia Internacional (CEJIL) enviaron tres solicitudes individuais á Comisión Interamericana de Dereitos Humanos, nas que responsabilizaba ao Estado de Honduras polos asasinatos de Kawas, Carlos Escaleras e Carlos Luna López.

Notas
-----

1. ↑  "Biografía - Janette kawas". Arquivado dende o orixinal o 11 de outubro de 2020. Consultado o 12 de setembro de 2019.
2. ↑  "Quien fue Jeannette Kawas". Arquivado dende o orixinal o 21 de setembro de 2013. Consultado o 19 de setembro de 2013.
3. ↑
4. ↑  "Buscador de Jurisprudencia". Arquivado dende o orixinal o 11 de marzo de 2023. Consultado o 12 de setembro de 2019.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Margarita Murillo
* Ecoloxía de Honduras
* Carlos Antonio Luna López
* Lesbia Urquía
* Berta Cáceres
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Revista Galaica.

***Revista Galaica*** foi unha revista quincenal editada en Ferrol entre 1874 e 1876.

Historia e características
--------------------------

Apareceu o 15 de maio de 1874. Dirixida por Benito Vicetto, a publicación tratou todo tipo de temas sobre Galicia: historia, economía, xeoloxía e tradicións. Incluíu traducións de obras de autores estranxeiros e composicións literarias. Cesou a súa publicación o 28 de febreiro de 1876.

En 1888 apareceu en Ferrol unha publicación coa mesma cabeceira, posiblemente unha reaparición.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Santos Gayoso, Enrique (1990). *Historia de la prensa gallega 1800-1986*. Cuadernos do Seminario de Sargadelos (en castelán) **52**. Sada: Ediciós do Castro. ISBN 84-7492-489-8.

### Ligazóns externas

* *Revista Galaica* Arquivado 15 de novembro de 2021 en Wayback Machine. na Hemeroteca Virtual da RAG.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1116049
* Galiciana: 7709

 |
Posta de sol en Colonia, Yap
As **Illas Carolinas** (en inglés *Caroline Islands*) son un arquipélago da Micronesia, ao oeste do océano Pacífico. Teñen unha extensión de 1.194 km² e 126.000 habitantes. Está formado por case un milleiro de atois e illas, algunhas de orixe volcánico, ao norte do ecuador.

As principais illas son Pohnpei, a máis extensa e elevada, Truk, Kosrae, Yap e Palau. As catro primeiras, as máis orientais, formaron os Estados Federados de Micronesia, en tanto que Palau, a máis occidental, constituíse en república.

As illas gozan de clima ecuatorial e existen explotacións de cocoteiros, mandioca e cana de azucre. Tamén existen xacementos de bauxita ou fosfatos.

Historia
--------

As illas Carolinas foron descubertas o 22 de agosto de 1526 polo explorador español Toribio Alonso de Salazar, avistando a illa de San Bartolomeu ou Taongui. O 1 de xaneiro de 1528 o descubridor Alonso de Saavedra tomou posesión en nome do rei de España das illas de Uluti, sendo visitado o arquipélago en 1542 (Illas Matelotes), 1543, 1545 e por Legazpi en 1565.

Co nome de *Illas das Irmás*, *Homes Pintados* e *Os Xardíns* eran coñecidas aínda que se perdeu as noticias delas ata que Francisco de Lezcano en 1686 chegou a Yap e chamoulles Carolinas en honra do rei de España Carlos II, facendo extensible o nome ás Palau, Marshall e Gilbert.

En 1787 cesaron as relacións coas Carolinas, aínda que despois renováronse adquirindo carácter comercial e con frecuentes altercados con ingleses e alemáns no século XIX. Un dos episodios máis graves produciuse en agosto de 1885, cando Alemaña provocou un conflito internacional ao esixir dereitos de soberanía nas Illas Carolinas, establecendo un posto na illa de Iac. A mediación do Papa León XIII resolveu o conflito, recoñecendo a soberanía española das illas.

Tras a derrota de España na guerra contra os Estados Unidos na que se perdeu a illa de Guam nas Marianas, o 12 de febreiro de 1899 o resto das Marianas, as Carolinas e Palau foron vendidas a Alemaña por 25 millóns de pesetas.

O Xapón ocupou as illas en 1914, recibindo en 1920 un mandato da Liga de Nacións sobre as illas. No transcurso da segunda guerra mundial, o arquipélago foi conquistado por tropas estadounidenses. Ao finalizar a guerra, quedou baixo o control das Nacións Unidas e, de 1947 a 1986, foi administrado polos Estsfos Unidos, data na que os Estados Federados de Micronesia se proclamaron independentes. A república de Palau decidiu non unirse á federación micronesia e independizarse, o que levou a cabo en 1994.

Mapa de Micronesia que reflicte as Illas CarolinasMapa de Micronesia que reflicte as Illas Carolinas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q118350
* WorldCat
* VIAF: 130784954
* BRE: 2048331
* EBID: ID
* GEC: 0015235
* GND: 4029739-1
* MAG: 2910542377
* NDL: 00628398
* NKC: ge1083599
* TGN: 7005669

 |