O ***Fayan*** ou ***Ditos exemplares*** (chinés tradicional e simplificado: 法言; *pinyin*: *Fǎyán*; Wade-Giles: *Fa3-yen2*) é un texto chinés clásico do poeta Yang Xiong. Foi redactado arredor do ano 9, durante a dinastía Han. Está composto por unha colección de diálogos e aforismos sobre filosofía, política, literatura, ética e outros temas académicos.

Datación
--------

O *Fayan* inclúe ao remate unha referencia a Wang Mang como duque de Han. O nobre tivo este título durante apenas unha década, entre os anos 1 e 9 d.C. Ademais, na obra indícase que a dinastía Han levaba 210 anos reinando, polo que o texto debe ser necesariamente posterior ao ano 8. En consecuencia, a datación do *Fayan* é bastante segura, arredor do ano 9 d.C.

Estilo
------

O estilo da obra está deliberadamente inspirado no *Lunyu* ("Analectas") de Confucio, considerado polo autor como o máis grande dos comentarios. Neste sentido, preséntase na forma de diálogos entre Yang Xiong e un interlocutor anónimo que lle fai preguntas, ás que Yang responde de maneira breve e con autoridade, empregando unha linguaxe arcaizante. Destaca o uso do enxeño e os xogos de palabras sobre a argumentación ou demostración lóxica.

Contidos
--------

O *Fayan* está dividido en trece capítulos. Yang intentaba refutar as visións do confucianismo que el consideraba heterodoxas, e contrarias ás ensinanzas dos sabios antigos. Entre os seus temas principais, destacan a cultivación do espírito, as virtudes humanas, a importancia da amizade e da aprendizaxe, e o exercicio dos ritos e a música. Así, a vida social destaca sobre as preocupacións soteriolóxicas, espirituais ou supersticiosas, en liña coa visión de Confucio.

Por outra banda, Yang Xiong fai referencia ao debate sobre o *xing* 性 ou natureza humana. Yang Xiong disentía tanto da filosofía de Mencio, quen coidaba que a natureza humana era inherentemente boa, como da de Xunzi, que consideraba que era en esencia mala. A súa opinión estaba a cabalo entre ambas, dado que pensaba que a educación exercía un papel fundamental na transformación das persoas en individuos virtuosos ou corrompidos. En palabras do autor:

> 
> 
> A natureza humana é unha mestura de tendencias boas e malas. Cultivar o as primeiras fai que unha persoa sexa boa. Cultivar as segundas fai que unha persoa sexa depravada. Esta forza, non é acaso coma un cabalo que nos conduce cara o bo ou cara o malo?
> 
> 

No referente á política, o texto defende unha visión reformista, propugnando a frugalidade do goberno e a preocupación polos desamparados. Así, opónse aos reformistas que, seguindo o exemplo da antiga filosofía legalista, procuraban o aumento do poder e a riqueza do goberno e os poderosos.

Notas
-----

1. 1 2 3  Knechtges, David R. (2010). *Ancient and Early Medieval Chinese Literature: A Reference Guide, Part One* (en inglés). Brill. ISBN 978-90-04-19127-3.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14  "Yang Xiong (Yang Hsiung) - Internet Encyclopedia of Philosophy" (en inglés). Consultado o 2023-12-17.
3. ↑  Knechtges, David R. (1993). *Early Chinese Texts: A Bibliographical Guide* (en inglés). Institute of East Asian Studies (University of California Berkeley). ISBN 1-55729-043-1.
4. ↑  "Yangzi Fayan : Cultivating the Self - Chinese Text Project". *ctext.org* (en chinés). Consultado o 2023-12-17.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 法言 (Chinese Text Project)