| Oceanodroma castro |
| --- |
|  |
| Estado de conservación |
| Pouco preocupante (LC)Pouco preocupante |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Aves |
| Orde: | Procellariiformes |
| Familia: | Hydrobatidae |
| Xénero: | *Oceanodroma* |
| Especie: | ***O. castro*** |

 |
| Nome binomial |
| *Oceanodroma castro*(Harcourt, 1851) |

O **paíño de Madeira** ou **paíño chuchagraxas** (***Oceanodroma castro***), é unha especie de ave mariña procelariforme da familia Hydrobatidae propia das zonas cálidas e temperadas dos océanos Atlántico e Pacífico.

Descrición
----------

O paíño de Madeira mide de 19 a 21 cm e ten unha envergadura alar de 43 a 46 cm. Pesa entre 44 e 49 g. A súa coloración xeral é escura e ten unha banda branca na rabadilla e a súa cola está lixeiramente bifurcada. É similar ao paíño de rabo gallado, pero este ten a cola máis bifurcada e a súa mancha branca é de distinta forma e esténdese máis cara aos lados.

Taxonomía
---------

Clasifícase no xénero *Oceanodroma*, o de máis especies da familia dos paíños, Hydrobatidae. Os paíños son os membros máis pequenos da orde Procellariiformes, e intregran unha das súas catro familias principais, xunto a Diomedeidae (albatros), Procellariidae (pardelas) e Pelecanoididae. Os procelariformes son aves mariñas que se caracterizan por ter bicos con tubos nasais sobresaíntes e ás longas e estreitas, que lles permiten voar planeando sobre o mar longas distancias.

O paíño de Madeira foi descrito polo naturalista inglés Edward Vernon Harcourt en 1851, co nome de *Thalassidroma castro*. Posteriormente foi trasladado ao xénero *Oceanodroma*, creado por Ludwig Reichenbach en 1853. Non se recoñecen subespecies diferenciadas do paíño de Madeira.
O nome do xénero é a combinación dos termos gregos Ώκεανός (*ōkeanós*) 'océano' e δρόμος (*dromos*) 'corredor', facendo referencia ao costume de peneirar sobre a superficie do mar tocando a auga coas patas de modo que parece camiñar. O seu nome específico procede do termo usado na illa de Madeira «*roque de castro*» para referirse a esta ave.

Reprodución
-----------

Ovo desta ave.
Cría unicamente nas illas das zonas temperadas dos océanos Atlántico e Pacífico, o que comprende os Azores e Madeira no Atlántico e as Galápagos no Pacífico. Aniña en colonias preto do mar no interior de ocos e gretas das rochas. Poñen soamente un ovo branco.

Aínda que se reproducen durante todo o ano en recentes investigacións descubriuse que existen dúas poboacións que usan os mesmos sitios de nidación en diferentes estacións, con picos de nidación en primavera e outono. Ademis as dúas poboacións presentan diferenzas nas súas vocalizaciones e épocas de muda da plumaxe.

Comportamento e alimentación
----------------------------

Fóra da tempada de cría permanece en mar aberto. Aliméntase peteirando a superficie da auga para atrapar as súas presas, que son invertebrados, pequenos vertebrados e algunhas veces prea. Ocasionalmente mergúllase a pouca profundidade, a uns 40 a 120 cm por debaixo da superficie. Rexistrouse unha profundidade máxima de 170 cm pero podería estar errada por defectos no equipo de medición.

Este paíño achégase ao seu lugar de nidación unicamente pola noite para evitar os ataques predatorios das gaivotas e papamerdas, evitando achegarse a terra mesmo en noites claras de lúa chea. Como a maioría dos paíños e afíns, a súa capacidade de camiñar cando está en terra é limitada e restrínxese a desprazarse torpemente ao seu tobo.

Notas
-----

1. ↑  BirdLife International (2013). "*Oceanodroma castro*". *Lista Vermella de especies ameazadas. Versión 2013.2* (en inglés). Unión Internacional para a Conservación da Natureza. Consultado o 3 de abril de 2016.
2. 1 2  Frank Gill e David Donsker. *Loons, penguins, petrels*. IOC World Bird List versión 5.4.
3. ↑  Hoyo, Josep del; Elliott, Andrew; Sargatal, Jordi; Christie, David A; de Juana, Eduardo (eds.) (2013). "Procellariidae: Petrels, Shearwaters". *Handbook of the Birds of the World Alive*. Barcelona: Lynx Edicions. Consultado o 14 de decembro de 2014.
4. ↑  Peterson, A. P. Zoonomen. Zoological Nomenclature Resource - Procellariiformes
5. ↑  Harcourt (1851), A sketch of Madeira, p.123
6. ↑  Jobling, James A. (2010) *Helm Dictionary of Scientific Bird Names*, 2ª ed. Christopher Helm, Londres. p. 93 y 279
7. ↑  Bried, Joël (2005): Diving Ability of the Madeiran Storm Petrel. *Waterbirds* **28**(2): 162-166. DOI:10.1675/1524-4695(2005)028[0162:DAOTMS]2.0.CO;2 HTML abstract

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Paíño de Madeira en Aves de Madeira (en inglés).
* UMCP Galápagos 2004 Arquivado 30 de abril de 2021 en Wayback Machine. - fotos das aves no mar.