recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Stephanie Louise Gilmore**, nada en Murwillumbah (Nova Gales do Sur) o 29 de xaneiro de 1988, é unha surfista profesional australiana, seis veces campioa do mundo femenina do ASP World Tour (2007, 2008, 2009, 2010, 2012 e 2014). Actualmente reside en Tweed Heads, Nova Gales do Sur.

Traxectoria
-----------

Iniciouse coma surfista aos 10 anos, cando practicaba bodyboard. Con 17 anos comezou a participar en eventos do tour mundial como convidada, obtendo unha vitoria no Roxy Pro Gold Coast 2005.

Na tempada seguinte gañou outro evento, o Havaianas Beachley Classic 2006. O éxito de Gilmore no WQS (World Qualifying Series) tour clasificouna para disputar no 2007 o ASP World Tour feminino e non decepcionou, gañou catro dos oito eventos nos que participou e conseguiu o Título Mundial ese mesmo ano. Repetiu éxito nos anos 2008, 2009, 2010, 2012 e 2014.

Gilmore tamén gañou a primeira edición da Swatch Girls Pro France no 2010. Ese mesmo ano foi incluída no Salón da Fama do Surf e gañou o Premio Laureus á Mellor deportista de deportes alternativos do ano.

Apareceu espida no ESPN's 2011 *Body Issue*.

Gilmore tamén está na xunta de asesores (the Ocean Advocacy Advisory Board) da organización de conservación mariña Sea Shepherd Conservation Society.

Título Mundial 2007
-------------------

Aínda que a tempada de 2007 foi o ano de debut de Gilmore, acadou o Título Mundial Foster's ASP feminino. Gañou tres eventos ese ano entrando no evento final, o *Billabong Pro Maui*, gañandoo tamén.

O título fíxoa chegar ó evento final da tempada, o *Billabong Pro Maui*. Ela gañou tres eventos no 2007 para entrar no Billabong Pro Maui, e incluso ocupou o primeiro posto na final, por diante da ex-campioa do mundo Sofia Mulanovich e Silvana Lima.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q435974
* IMDb: nm2964817
* MusicBrainz: ID
* Munzinger: 01000008491

 |
**Xoán Manuel Pereira de Castro**, nado en Reboreda (Redondela) o 24 de maio de 1820 e finado en Ourense o 15 de abril de 1896, foi un fidalgo, diplomático e político galego. Ramón Otero Pedrayo relatou a súa vida na novela *O señorito da Reboraina*.

Traxectoria
-----------

Pazo de Reboreda, casa natal de Xoán Manuel Pereira.
Foi fillo de Ignacio Manuel Pereira, señor da casa de Reboreda, en cuxo pazo naceu e medrou. Foi deputado en Cortes por Ponteareas (1846), Pontevedra (1854) e Zamora (1869), ademais de senador por Pontevedra e Ourense. De ideoloxía progresista e repúblicana, foi acusado de conspiración contra o réxime tras manter unha xuntanza co xeneral Prim en Londres, motivo polo cal foi ingresado na cadea da Illa de Santo Antón, na Coruña. Na devandita xuntanza preparaban a Revolución de 1868. Co triunfo de Prim e a instauración do Sexenio Democrático, Pereira de Castro foi liberado e pasou a presidir a Xunta Revolucionaria da Coruña. Nas eleccións de 1871 conseguiu a acta de deputado por Redondela nas Cortes Xerais, que volveu conseguir en 1873, deixando posteriormente o posto ao ser nomeado embaixador na China, Siam e Annam. A raíz das experiencias vividas no seu periplo oriental escribiu o libro *Los países del Extremo Oriente*.

O goberno revolucionario concedeulle a Cruz de Carlos III, que, porén, rexeitou. Coa Restauración borbónica de 1875 retirouse da vida política, fixando a súa residencia en Ourense, onde faleceu 21 anos despois.

Obras
-----

* *Los países del Extremo Oriente*, 1883.

Recoñecementos
--------------

En 1868 o concello de Ourense púxolle o nome de rúa Pereira á antiga rúa del Concejo na súa honra.

Notas
-----

1. ↑  Rúa Pereira, viaje por el tiempo

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Otero Pedrayo, Ramón (2011). *O señorito da Reboraina*. Galaxia.

### Ligazóns externas

* Biografía de Xoán Manuel PereiraArquivado 04 de xaneiro de 2014 en Wayback Machine. en *Anecdotario Redondelán*.
* Ficha no Congreso dos Deputados

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20533998
* WorldCat
* VIAF: 102341551
* BNE: XX1394876
* BVMC: 36071
* Senadores de España (1834-1923): 2192

 |
|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  **UConn Huskies** |  |

 |
| **División** | División I da NCAA |
| **Subdivisión en fútbol americano** | Football Bowl Subdivision (FBS) |
| **Conferencias** | Big East Conference, Atlantic Hockey e Hockey East |
| **Alcume** | *Huskies* |
| **Mascota** | *Jonathan* |
| **Estadio de fútbol americano** | Rentschler Field (40.000 espectadores) |
| **Pavillón de baloncesto** | Gampel Pavilion (10.167 espectadores)Hartford Civic Center (16.294 espectadores) |
|  |

Os **UConn Huskies** son o equipo deportivo da Universidade de Connecticut. Os equipos dos Huskies participan nas competicións universitarias organizadas pola NCAA, e forman parte da Big East Conference, excepto en hóckey sobre xeo masculino, que compite na conferencia Atlantic Hockey, e en hóckey sobre xeo feminino, que compite na conferencia Hockey East.

O equipo de baloncesto cobrou importancia a finais dos anos 90, gañando o título en 1999 e en 2004. Talvez o programa de baloncesto sexa o máis importante da universidade, xa que deu talentos coma Richard Hamilton, Emeka Okafor, Ray Allen, Ben Gordon, Charlie Villanueva, Rudy Gay, Clifford Robinson,Corny Thompson, Caron Butler ou Donyell Marshall.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* UConnHuskies.com *(en inglés)*
* UConn Marching Band Web *(en inglés)*
|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa escritos xaponeses. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

***Tokyo Ghoul*** (東京喰種, *Tōkyō Gūru*?) é unha serie manga xaponesa de fantasía negra e terror escrita e ilustrada por Sui Ishida. Foi serializada na revista seinen de Shueisha *Weekly Young Jump* entre setembro de 2011 e setembro de 2014, e foi recollido en catorce volumes *tankōbon* en agosto de 2014. Unha secuela, titulada *Tokyo Ghoul:re*, foi serializada na mesma revista entre outubro de 2014 e xullo de 2018, e foi recollido en dezaseis volumes *tankōbon*. Un título precuela, *Tokyo Ghoul [Jack]*, estreouse en liña en *Jump Live*.

Unha serie anime de 12 episodios foi adaptada polo estudio Pierrot e estreouse a través de Tokyo MX entre o 4 de xullo de 2014 e o 19 de setembro de 2014. Unha segunda tempada de 12 episodios, *Tokyo Ghoul √A* (pronunciado *Tokyo Ghoul Root A*), que segue unha historia orixinal, estreouse o 9 de xaneiro de 2015 e concluíu o 27 de marzo de 2015.

Un filme de acción en vivo baseado no manga foi estreado no Xapón o 29 de xullo de 2017. Unha adaptación anime baseada no manga secuela *Tokyo Ghoul:re* comezou a emitirse o 3 de abril de 2018 e concluíu o 25 de decembro de 2018, estando dividida a serie en dúas tempadas.

Notas
-----

1. ↑  "Oscar Nominee Morita Helms *Tokyo Ghoul* Anime at Pierrot". *Anime News Network*. 22 de febreiro de 2014. Arquivado dende o orixinal o 28 de febreiro de 2014. Consultado o 22 de febreiro de 2014.
2. ↑  Viz Media (ed.). "The Official Website for Tokyo Ghoul". Arquivado dende o orixinal o 20 de xullo de 2017. Consultado o 27 de outubro de 2017.

* Portal:Xapón

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11102941
* MusicBrainz: ID
* MyAnimeList: 33327

 |
**Xaquín Chaves López**, nado en Vilaxoán (Vilagarcía de Arousa) o 16 de xaneiro de 1959, é un pintor, escultor, debuxante e poeta galego. A súa obra ten un temperamento intimista, eminentemente lírico, cunha sensibilidade extrema na súa aparencia física.

Traxectoria
-----------

A súa primeira aparición data de 1987, en mostras colectivas en Vilagarcía de Arousa. Desde entón a súa presenza en exposicións galegas é constante, desde *Novos Valores*, da Bienal de Pontevedra, ata os certames de Unión Fenosa, tan selectivos. A primeira exposición individual realízaa en Marín e levou a cabo outras, non moitas, en diferentes cidades de Galiza.

Nun principio hai na súa pintura referencias formais aínda que moi decantadas. Logo, derivou ao informalismo puro, cunha das paletas máis ricas e expresivas da pintura galega contemporánea. Ás veces, achégase aos compoñentes do grupo *El Paso* e ata cabe emparentalo coa época "numista" de Benjamín Palencia, que inflúe en artistas que conseguen as expresións máis puras da abstracción. De calquera forma, os nomes que constituirán os mellores antecedentes de Chaves son Guerrero e un momento concreto de Guinovart.

Todas as gamas son posibles na súa paleta, desde os rosas e ocres, a verdes e azuis, con amarelos e brancos. É unhas pura sinfonía cromática de trazos, xeometrías insinuadas, formas que se adiviñan invitando á reflexión. Os títulos dos cadros de Chaves son, en series que alcanzan decenas, sinxelamente "Capricho", e nas que se atopan desde unha critalografía soñada ata unha paisaxe que cremos poder identificar, e, con todo, é imposible. O mar é unha referencia constante, aínda que tan contemplado coa mirada da alma como polos ollos do rostro, porque para Chaves como aseguraba Leonardo da Vinci, "a pintura é cousa mental".

*Galicianos* (2011). Paseo marítimo de Catoira.

Obra Pública
------------

* *Rosa do mar* (2008) Punta do peirao de Ferrazo, Vilagarcía de Arousa.
* *Galicianos* (2011) Paseo marítimo, Catoira.
* *Contrapunto* (2011) Parque da Fonte Gaiteira, Catoira.

Notas
-----

1. ↑  Ficha do artista na web da BNE.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Xaquín Chaves Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Castro, X. A.: *Xaquín Chaves*. Compostela, Xunta de Galicia, 1992.
* Pereiro Alonso, Román: *Chaves*. Vigo, Galería Severo Pardo, 1994.

### Ligazóns externas

* 

* Xaquín Chaves na Colección Afundación.
* Bibliografía en *PintoresGallegos.com* *(en castelán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12402564
* WorldCat
* VIAF: 18033437
* BNE: XX1532258
* FAST: 367565
* GND: 11951074X
* ISNI: 0000 0001 1601 9310
* LCCN: n96002372

 |
**Xaquín das Herbas**, finado en 1958, foi un ermitán galego que viviu entre os anos 1936 e 1958 no concello das Pontes de García Rodríguez. Segundo a tradición oral vivía nun carballo oco ao carón do río Eume, de forma autosuficiente, fabricándose el mesmo a roupa con peles e alimentándose a base de insectos, herbas e raíces.

A súa orixe é descoñecida, pero sospeitábase que procedía dalgún lugar das provincias de Pontevedra ou Lugo, e que era un canteiro anarquista que fuxira do seu fogar por mor da Guerra Civil. Trala súa morte fíxose unha colecta popular no concello para o pago do seu enterro, e posteriormente nomeouse unha rúa na súa memoria, a Rúa Xaquín das Herbas.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  "La historia del habitante más misterioso de As Fragas pontesas". *La Voz de Galicia* (en castelán). 31 de xaneiro de 2014. Consultado o 29 de xullo de 2015.
2. ↑  "El refugio". *Árboles Patrimonio Vivo* (en castelán). Consultado o 29 de xullo de 2015.
3. ↑  OpenStreetMap contributors. *Way: Rúa Xaquín das Herbas* (Mapa) (en inglés). OpenStreetMap. Consultado o 29 de xullo de 2015.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Mancebo, Marta (13 de marzo de 2017). "El enigmático personaje pontés". *El Progreso* (en castelán).
| Esteva |
| --- |
|  |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Plantae |
| Subreino: | Tracheobionta |
| División: | Magnoliophyta |
| Clase: | Magnoliopsida |
| Subclase: | Dilleniidae |
| Orde: | Malvales |
| Familia: | Cistaceae |
| Xénero: | *Cistus* |
| Especie: | *Cistus ladanifer* |

 |
| Nome binomial |
| *Cistus ladanifer*L. |

*Cistus ladanifer*
A **xara**, **estepa** ou **carpaza do ládano** (***Cistus ladanifer*** ou ***ladaniferus***) é unha especie de planta con flor da familia das Cistaceae. É nativa do Occidente da Rexión Mediterránea, onde crece brava desde o sur de Francia a Portugal e no noroeste de África.

En Galiza é unha planta que cobre amplas áreas nas zonas de influencia climática mediterránea, como o val de Quiroga, a comarca de Valdeorras ou Viana do Bolo.

É unha mata que medra de 1 a 2,5 m de alto e ancho. As follas son perennes, lanceoladas, de 3 a 10 cm de longo e 1 a 2 cm de largo, de cor verde escura no envés e verde pálida no revés. As flores acadan entre 5 e 8 cm de diámetro, con 5 pétalas brancas con aspecto de papel, correntemente teñen unha mancha, entre vermella e castaña, na base, arrodeando o estame amarelo e os pistilos. Toda a planta está cuberta dunha exsudación pegañenta e aromática resina.

O froito é tipo cápsula, con moitas sementes, sendo estas con endosperma fariñoso ou semicartilaginoso.

### Usos

É unha popular planta ornamental en Gran Bretaña e os Estados Unidos de América, cultivada pola súa recendente resina e follaxe e fermosas flores. As follas producen unha fragrante oleoresina coñecida como ládano, usada en perfumes, especialmente como fixante.

Especies relacionadas
---------------------

Outras especies próximas de cistáceas, son tamén *xaras*, como o portugués *esteva* que engloba o *Cistus ladaniferus*, o *Cistus hirsutus* e o *Cistus psilosepalus*.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *estepa*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q789800
* EBID: ID
* MAG: 2780947851

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* APDB: 134977
* APNI: 199285
* EOL: 488251
* EPPO: CSTLA
* EUNIS: 168755
* FNA: 250101212
* GBIF: 6437976
* iNaturalist: 76362
* IPNI: 168325-1
* ITIS: 834832
* NBN: NBNSYS0200003566
* NCBI: 335173
* PlantList: kew-2723459
* POWO: ID
* TAXREF: 91680
* Tela Botanica: 75055
* Tropicos: 7600228
* PLANTS: CILA10

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UNII: 3Q78QJ6QP2

 |
**Sótades de Maronea** (en latín *Sotades*, grego antigo Σωτάδης) foi un poeta grego nado en Maronea en Tracia (segundo algunhas referencias era natural de Creta, pero xeralmente chámase Μαρωνείτης).

Traxectoria
-----------

Floreceu en Alexandría ao redor do -280 Escribiu poemas lascivos chamados φλύακες ou κίναιδοι (*Flyakes* ou *Kinaidoi*), en dialecto xónico ou tamén Ἰωνικοὶ λόγοι (*Ionikoí logoi* "versos xónicos") ou Σωτάδεια ᾁσματα (*Sotádeia asmata* "Cancións de Sotades")

Atacou a Tolomeo II Filadelfo cando casou coa súa irmá Arsinoe, e o rei encarcerouno durante moito tempo. Escapou, pero foi feito prisioneiro en Caunus polo xeneral exipcio Patroclo, e guindouno ao mar nunha caixa de chumbo.

Quedan pequenos fragmentos das súas obras e os seguintes títulos mencionados por Hefestión e a *Suídas*:

* Ἄδωνις (*Adonis*).
* Ἀμαζών (*Amazona*).
* εἰς ᾁδου κατάβασις (*Eis adou katábasis*).
* εἰς Βελεστίχην (*Eis belestichen*).
* Ἰλίας (*Ilías*).
* Πρίηπος (*Príepos*).

O metro poético que usaba con máis frecuencia era coñecido como metro sotadeano. Ateneo de Naucratis fai algúns comentarios sobre este poeta, que parece que tivo varios imitadores, entre eles o seu fillo Apolonio e Caristio, e que os poetas latinos Ennio e Accio copiaron o seu estilo, mesmo entre os eclesiásticos gregos, xa que san Atanasio de Alexandría acusou a Ario de escribir nun estilo que se aproximaba aos "poemas sotadeos".

Notas
-----

1. ↑  Smith (1813-1893), *Sotades*, p.888

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Smith, William, ed. (813-1893). *A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology*. Colección: Making of America Books (en inglés).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q965086
* WorldCat
* VIAF: 12149106003168490478
* BIBSYS: 10014853
* BNE: XX4900066
* CERL: cnp00285849
* DeutscheBio: 102406472
* FAST: 174059
* GEC: 0063773
* GND: 102406472
* ISNI: 0000 0000 2885 1860
* LCCN: n85354953
* NTA: 145821838
* Treccani: sotade

 |
| *Terceiro óso metacarpiano* |
| --- |
|  |
| Terceiro metacarpiano |
|  |
| Os cinco ósos metacarpianos |
|
| Latín | *ossa metacarpalia III* |
|
| Gray's | *pág.228* |
|
|
|
|
|
|
|
|

O **terceiro óso metacarpiano** é un dos cinco ósos do metacarpo. É un metacarpiano máis curto que o segundo.

A súa base artéllase co carpo, posuíndo unha superficie articular para o óso grande, de forma cóncava. Xunto a esta superficie existe unha pequena apófise estiloide, semellante na forma á apófise estiloide do radio. Por enriba da superficie e da apófise áchase unha zona rugosa, que presta inserción ao músculo extensor radial curto do carpo. No lado externo presenta unha superficie articular para o segundo óso metacarpiano e no lado interno unha para o cuarto.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Gray. Anatomy of the human body* *(en inglés)*. Edición de 1918 de dominio público.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q836581
* MAG: 2780586116

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* Uberon: 0003647

 |
**Sócrates Gómez Pérez**, nado en Vigo o 27 de xullo de 1914 e finado en Madrid o 18 de xaneiro de 1989, foi un xornalista e político galego, histórico militante do PSOE, activo en Madrid.

Traxectoria
-----------

Fillo do histórico dirixente socialista José Gómez Osorio, a súa vida política comeza nas Juventudes Socialistas aos 14 anos. En 1930 entrou no PSOE e na UGT. En 1931 formou parte da redacción de *El Socialista*. Dirixiu máis tarde *La Correspondencia* de Valencia e *La Voz del Combatiente*, órgano do Exército Republicano, do que foi oficial. Foi membro do Comité Nacional do PSOE e Presidente da Federación Nacional das JJSS. Foi secretario do Ministerio de la Gobernación entre setembro do 1936 a xaneiro de 1937 e concelleiro en Madrid (1938). Foi procesado varias veces durante e despois da Guerra Civil española. Entre 1962 e 1971 viviu en Londres.

Despois da fin do réxime franquista foi deputado no Congreso dos Deputados (1977-1978), concelleiro en Coslada (1979-1983), deputado da Asemblea de Madrid (1983-1989) e senador por designación autonómica da Asemblea de Madrid (1983-1987).

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha no Congreso dos DeputadosArquivado 18 de setembro de 2019 en Wayback Machine.
* Ficha no Senado

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q512843
* DSBE: 8940\_gomez-perez-socrates

 |
Exemplo de sucesión secundaria
En ecoloxía chámase **sucesión ecolóxica** ao proceso de cambio na composición de especies, ou grupos taxonómicos, dunha comunidade ao longo do tempo. A escala temporal dos procesos de sucesión poden ser de décadas (como exemplo, tras un incendio) ou de millóns de anos (como exemplo, tras unha extinción en masa). A sucesión pode ser froito da dinámica natural do ecosistema ou por fenómenos antropoxénicos, como a agricultura.

A sucesión non é un proceso definido. A sucesión adoita conducir aos ecosistemas de estar formadas por especies xeralistas que ocupan o espazo a especies con outras estratexias vitais, nun proceso de maduración que leva a un estado chamado de clímax. Esta sucesión pode dividirse en diferentes etapas. As especies de cada etapa poden ser diferentes ou poden vivir en diferentes estratos na comunidade do clímax.
Existen dous tipos de sucesións:

* **Primarias** cando se dan nun hábitat sen ocupar, como un solo sen vexetación.
* **Secundarias** cando se a despois dunha deturpación importante no ecosistema, como por exemplo un incendio ou unha inundación.

Hai tres fases na sucesión:

* 1.**Comunidade pioneira**, na que predominan especies autótrofas e especies de fácil dispersión.
* 2.**Comunidades intermediarias**
* 3.**Comunidade clímax**

Nunha sucesión temos inicialmente as comunidades pioneiras (primeiros seres vivos que ocupan un substrato), seguido por comunidades intermediarias que presentan un nivel maior de diversificación e, finalmente a comunidade clímax, cando a comunidade chega ao seu máximo grao de desenvolvemento e equilibrio.

Notas
-----

1. ↑  Sahney, S.; Benton, M.J. (2008). "Recovery from the most profound mass extinction of all time" (PDF). *Proceedings of the Royal Society: Biological* **275** (1636): 759–65. PMC 2596898. PMID 18198148. doi:10.1098/rspb.2007.1370.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q188230
* BNF: 121215746
* EBID: ID
* GND: 4058542-6
* JSTOR: plant-succession
* LCCN: sh85040749
* MAG: 150117547

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre bioloxía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
O **Sónar** é un festival de música electrónica e experimental de Barcelona, creado no 1994 por Ricard Robles, Enric Palau e Sergi Caballero aínda que o nome orixinal era **Festival Internacional de Música Avanzada e Arte Multimedia de Barcelona**. Hoxe en día é organizado pola empresa Advanced Music.

Historia e características
--------------------------

Celébrase cada ano a mediados de xuño cunha duración de tres días e está considerado coma un dos festivais máis prestixiosos de Europa do seu xénero. As actividades desenvólvense en diferentes escenarios do barrio do Ravel, no centro de Barcelona. O Centro de Cultura Contemporánea de Barcelona (CCCB), o Museu d'Art Contemporani de Barcelona (MACBA) ou a Fira Gran Via M2 de L'Hospitalet de Llobregat, adoitan ser escenarios escollidos para o festival.

O Sónar non ofrece só actuacións musicais, senón que tamén organiza conferencias e exposicións de prestixiosos artistas internacionais que tratan as últimas tendencias en música electrónica, arte multimedia, vídeo e cinema.

No ano 2010 realizouse unha edición conxunta en Barcelona e na Coruña dentro do programa de actuacións do Xacobeo, celebrándose no recinto de ExpoCoruña.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio Oficial *(en castelán)*
* Comezo de Sónar Galicia en A Nosa Terra
* Suplemento especial en Galicia Hoxe Arquivado 18 de setembro de 2019 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1513769
* GEC: 0255605
* MusicBrainz: ID

 |
Wiener Schnitzel con patacas servido nun restaurante de Carintia, Austria.
Wiener Schnitzel con ensalada.
O **Wiener Schnitzel** ou **escalope ao estilo de Viena** é un dos pratos máis coñecidos da gastronomía austríaca. Está considerado como o prato nacional de Austria.

Preparación
-----------

O Schnitzel de Viena faise tradicionalmente cun corte fino de carne de vitela, que se amolece previamente coa axuda dun mazo. Logo a carne rebózase en fariña de trigo, ovo e pan relado antes de frixila en manteiga ou pingo de porco. As faragullas de pan ás veces mestúranse con pementa negra acabada de moer. Actualmente, é máis habitual facelo con escalopes de porco.

De acordo coa tradición, o Schnitzel preséntase con ensalada de pataca e anacos de limón. As patacas asadas ou fritidas, o arroz e o mollo de froitos silvestres son opcionais.

As variantes feitas con carne de porco e, máis recentemente, con pavo volvéronse moi populares. Como consecuencia, as autoridades alimentarias austríacas esixen que se indique a carne nos menús cos nomes *"Schnitzel vom Schwein"* (de porco) ou *"Schnitzel von der Pute"* (de pavo), nos casos nos que non se empregue a vitela. Outra alternativa é *"Schweinsschnitzel Wiener Art"* (escalope de porco ao estilo de Viena).

Notas
-----

1. ↑  "Wiener Schnitzel – Austria’s National Food". Arquivado dende o orixinal o 10 de xullo de 2017. Consultado o 23 de xaneiro de 2016.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Wiener Schnitzel***  |

### Ligazóns externas

* Receita de Wiener Schnitzel *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6497852
* EBID: ID

 |
**Terceira revolución industrial** (1945 ata hoxe en día)

A terceira revolución científico técnica (RCT) orixínase a mediados dos 1940 e unha segunda vaga de descubrimentos científicos e tecnolóxicos preséntase nas décadas de 1970 e 1980.

A terceira RCT emerxe como resposta á crise económica que experimenta o capitalismo a nivel mundial.

Trátase dunha verdadeira "Revolución da Intelixencia". Na actualidade, o 85% de tódolos científicos que viviron ó longo de toda a historia están vivos e contan con ferramentas máis avanzadas e maior creatividade. Iso conduciu a que a taxa de cambio científico e tecnolóxico sexa máis rápida ca no pasado, actualmente o coñecemento científico duplícase aproximadamente cada 5 anos.

As áreas onde están ocorrendo as innovacións tecnolóxicas son: Enerxía nuclear, informática, robótica, biotecnoloxía, telecomunicacións e ciencias do espazo.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Revolución Industrial
* Segunda revolución industrial
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Xora.

**Xora** é unha aldea da parroquia de Treos no concello de Vimianzo, A Coruña, que dista 7,2 km da capital do municipio e pola que pasa o río Xora. Tiña 18 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 9 homes e 9 mulleres.

Noutrora marquesado, houbo un pazo do que hoxe en día só queda en pé a súa capela. Foi fundado por Martín de Antelo no século XVI e a capela é obra de José Antonio Caamaño e Bermúdez de Lobera. Nela pódese contemplar o escudo dos sucesivos donos do pazo, nos que se representan unha serea (referente ós Mariño), dous lobos (ós Lobeira) e un pino con diversas lanzas (ós Caamaño).

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares da parroquia de Treos

| Lugares da parroquia de Treos no concello de Vimianzo (A Coruña) |  |
| --- | --- |
| A Areosa | O Arxomil | Carnio | Colúns | Pedra Cuberta | Quintáns | O Refoxo | Sandrexo | Treos | Treviño | Xora |

### Parroquias de Vimianzo

| Galicia | Provincia da Coruña | Parroquias de Vimianzo |  |
| --- | --- |
| Baíñas (Santo Antoíño) | Bamiro (San Amedio) | Berdoias (San Pedro) | Calo (San Xoán) | Cambeda (San Xoán) | Carantoña (San Martiño) | Carnés (San Cristovo) | Castrelo (San Martiño) | Cereixo (Santiago) | Salto (Santa María) | Serramo (San Sebastián) | Tines (Santa Baia) | Treos (San Miguel) | Vimianzo (San Vicenzo) |
Coñécese como **Sucesos de Casas Viejas** un dos episodios máis tráxicos polos que pasou a Segunda República Española e foi o catalizador da caída do goberno de Manuel Azaña, aínda que posteriormente volvería á Presidencia da República en 1936.

Historia e características
--------------------------

O 11 de xaneiro de 1933 tivo lugar na localidade gaditana de Casas Viejas (hoxe coñecida como Benalup-Casas Viejas) unha revolta protagonizada por un grupo de anarquistas da CNT que decidiu facer a revolución pola súa propia conta e impor o comunismo libertario, destituíndo ao alcalde e intentando tomar o cuartel da Garda Civil onde se atopaban un sarxento e tres números. Feren de morte ao sarxento e a un dos números, pero non conseguen os seus propósitos.

Inmediatamente, decatado o goberno, enviou forzas da Garda Civil e da Garda de Asalto que entraron a tiros na vila, incendiaron a casa na que se refuxiaban algúns dirixentes da insurrección, entre eles o coñecido como "Seisdedos" (de nome real Francisco Cruz Gutiérrez, carboeiro de 72 anos), e logo procederon cunha serie de xuízos sumarísimos, fusilando a participantes e sospeitosos de participar nos feitos. O balance definitivo foi de dezanove homes, dúas mulleres e un neno, así como tres gardas mortos.

Coñecidos os feitos en toda España, produciuse un grande escándalo parlamentario e periodístico que produciu a caída do goberno de Azaña e favoreceu a chegada da dereita ao goberno.

O periódico da CNT describiu os feitos como:

> 
> 
> *Fue una razzia de mercenarios de la legión en un aduar rifeño*.
> 
>

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Sender, R. J. (2016): *Viaje a la aldea del crimen. Documental de Casas Viejas*. Libros del Asteroide. ISBN 978-84-16213-63-4

* Portal:Anarquismo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3328100
* GEC: 0015666
* LCCN: sh2012003292

 |
**The Membranes** é unha banda inglesa de post-punk formada en Blackpool, Lancashire, no ano 1977. A súa primeira formación estaba composta por John Robb (baixo), Mark Tilton (guitarra), Martyn Critchley (voces) e Martin Kelly (batería). Critchley deixou o grupo ao pouco tempo, encargándose Robb e Tilton das voces, e pasando Kelly moving aos teclados, incorporándose Coofy Sid para facerse cargo da batería.

O seu primeiro lanzamento foi o flexi-disc "Flexible Membrane" en 1980, e nos seguintes once anos a banda publicaría seis álbums de estudio. O seu primeiro sinxelo, "Muscles", foi sinxelo da semana na prensa musical británica e un grande éxito nos clubs de Nova York. Kelly deixou a banda despois de "Muscles", sendo substituído na guitarra por Steve Farmery para o seu seguinte traballo, o EP *Pin Stripe Hype*.

A banda foi pioneira na escena do noise de vangarda de Big Black e Sonic Youth durante varios anos co seu aclamado sinxelo "Spike Milligan's Tape Recorder", o EP *Death To Trad Rock* e o seu álbum *The Gift of Life*. Estaban destinados a ser a primeira banda en asinar co selo de Alan McGee Creation Records, pero o acordo cancelouse cando McGee non puido permitirse pagar a súa factura do estudio polo sinxelo "Spike Milligan's Tape Recorder". A banda mudouse a Manchester en 1983, e o sinxelo "Spike Milligan's Tape Recorder" foi editado a través do selo Criminal Damage, que tivo unha resposta positiva da crítica aínda que os problemas de distribución limitaron o seu impacto.

Tras The Membranes, Robb formaría Sensurround e posteriormente Goldblade.

En 2009 a banda reformouse despois de que My Bloody Valentine lles pedise participar no festival All Tomorrows Parties. The Membranes gravaron entón o aclamado álbum *Dark Matter/Dark Energy* e tocaron en festivais por toda Europa. A banda foi aclamada pola prensa musical por unha serie de concertos que realizaron con coros en Estonia e Portugal, e co coro do British and Irish Modern Music Institute no Reino Unido.

Discografía
-----------

### Álbums

| Álbum | Ano | Selo |
| --- | --- | --- |
| *Crack House* | 1983 | Criminal Damage |
| *The Gift of Life* | 1985 | Creation Records |
| *Giant* | 1986 | Constrictor |
| *Songs of Love and Fury* | 1986 | In-tape |
| *Kiss Ass... Godhead!* | 1988 | Glass Records |
| *To Slay The Rock Pig* | 1989 | Vinyl Drip Records |
| *Dark Matter/Dark Energy* | 2015 | Cherry Red Records |
| *Inner Space / Outer Space* | 2016 | Louder Than War Records |
| *What Nature Gives / Nature Takes Away* | 2019 | Cherry Red Records |

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5  Larkin, Colin: *The Guinness Who's Who of Indie and New Wave Music*, 1992, Guinness Publishing, ISBN 0-85112-579-4
2. 1 2 3  Colin Larkin, ed. (1997). *The Virgin Encyclopedia of Popular Music* (Concise ed.). Virgin Books. p. 832. ISBN 1-85227-745-9

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina da banda

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1628005
* AllMusic: mn0000474213
* Discogs: 363425
* Europeana: ID
* MusicBrainz: ID
* Songkick: 366743

 |
O termómetro de mercurio utilízase para a medida da tempertatura ambiente.
A **temperatura ambiente** é a que está comprendida entre as temperaturas que a xente prefire para lugares pechados. Representa o rango no cal o aire non sente nin moi frío nin quente cando se usa roupa de entrecasa. Este rango está entre 15 °C (59 °F) e 30 °C (86 °F) e é o rango para regular a temperatura que ofrecen os dispositivos de control climático.

Uso científico
--------------

A temperatura normal do medio ambiente en lugares cálidos é usualmente tomada de 20 a 22 graos Celsius (293 ou 298 Kelvin, 68 ou 77 graos Fahrenheit). Por conveniencia numérica, 300 K (26.85 °C, 80.33 °F) é utilizado ocasionalmente, sen ser especificada como "temperatura ambiente". Con todo, a temperatura ambiente non é un termo científico uniformemente definido, a diferenza da Temperatura e Presión Estándar, ou TPE, que ten definicións lixeiramente diferentes.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Sensación térmica

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q111092
* BNCF: 41694
* GND: 4217137-4
* JSTOR: room-temperature
* MAG: 152461351

 |
A **xornada de reflexión**, en política, é aquela inmediatamente anterior ao día das eleccións na cal rexen unha serie de prohibicións legais vinculadas á propaganda política, que se aplican de maneira excepcional. Un dos propósitos das prohibicións pasaría por permitir que no período inmediatamente anterior á elección os seus participantes poidan reflexionar, teoricamente sen influencias, sobre o seu voto e é por iso que nalgúns países se constitúe esta xornada de silencio.

Outro obxectivo sería tender a evitar que durante o acto electoral ocorran posíbeis incidentes entre simpatizantes de diferentes partidos políticos. Poida que hoxe estas xornadas non teñan tanta relevancia e sexan mantidas, fundamentalmente, polo seu valor simbólico para realzar a importancia do voto popular.

Así mesmo, a lexislación varía para cada estado e mesmo nalgúns, por exemplo os Estados Unidos de América non existen estas regras.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Política
* Democracia

### Ligazóns externas

* *La jornada de reflexión ya no existe*, artigo do xornalista galego Juan Varela. *(en castelán)*
Arquipélago gaditano.
O **Templo de Hércules Gaditano** foi un santuario que existiu nas antigas Illas Gadeiras, nas augas próximas ó actual Illote de Sancti Petri (San Fernando, España).

As orixes do templo remóntanse ós tempos de asentamento fenicio, pobo que construíu un templo en honra a Melqart. Continuouse tributando culto a devandito deus durante a dominación cartaxinesa, pero durante a presenza romana tributouse culto a Hércules.

Historia
--------

No século I a. C. Estrabón refire na súa *Xeografía* que os tirios fundaron Gadeira, alzando un santuario a Melkart, figuración primitiva de Hércules, na parte oriental da illa e a cidade na parte occidental. Dicíase que o templo fora fundado en tempos da guerra de Troia a comezos do século XII a. C.

Vista do Illote de Sancti Petri.
O santuario probablemente sería un conxunto de edificacións onde habería un edificio principal e un patio ó que se accedía por unha porta franqueada por dúas grandes columnas. Segundo narra Silio Itálico no século I a. C. no frontispicio aparecían os doce traballos de Hércules labrados en bronce. Non existía ningunha imaxe do deus no interior do recinto. Así mesmo, fai referencia ó feito de que os sacrificios humanos estaban prohibidos e a que no seu altar ardía un lume perpetuo, coidado pola incesante vixilancia dos seus sacerdotes. Segundo Estrabón, nas columnas da entrada os navegantes facían os seus sacrificios. Abundaban no santuario os altares de bronce con escenas da vida de Hércules onde ardía o lume. Ademais eran famosos os dous pozos de auga doce que tiñan un réxime de crecidas inverso ó das mareas.

Notas
-----

1. ↑  El TSJA otorga el islote de Sancti Petri a San Fernando El País, 26 de diciembre de 2005
2. ↑  La Junta no recurrirá la sentencia sobre el islote de Sancti Petri La Voz de Cádiz, 18 de febrero de 2006
3. ↑  Leonor de Bock Cano. Fundación Vipren, ed. "El Templo de Hércules gaditano" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 04 de marzo de 2016. Consultado o 19 de xaneiro de 2018.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* De Bock, Leonor. *El templo de Hércules gaditano: realidad y leyenda*. Chiclana de la Frontera. 2005.
Broche de Tara, arte celta irlandés do ano 700, aproximadamente, no Museo Nacional de Irlanda.
A **xoiaría** é a arte e oficio de traballar materiais para crear xoias. É tamén o taller dun xoieiro ou a tenda onde venden os produtos. As xoias son ornamentais obxectos traídos por persoas físicas, normalmente feitos con pedras preciosas e metais preciosos. Porén, as xoias poden facerse de case calquera tipo de material. Por moitos séculos, o metal, combinado con xemas, foi o material máis empregado para a xoiaría, pero outros materiais como as cunchas e as plantas tamén foron usados. Crese que os artefactos arqueolóxicos con máis de 100 000 anos de antigüidade feitos de cunchas de *Nassarius* poderían ser as formas de xoiaría máis antigas da historia. Polo xeral, cando non inclúe moitos metais preciosos puros, xemas nobres ou outros materiais preciosos, o produto é chamado de bixutería e pode ser de alta calidade, pero a un prezo máis baixo.

Algunhas culturas teñen o hábito de almacenar grandes cantidades de mercadorías en forma de xoias. A xoia pode tamén ser simbólica, como no caso dos cristiáns vestindo un crucifixo en forma dunha xoia, pode servir de amuleto, ou, no caso de moitas culturas occidentais, os casados levan un anel de voda.

As xoias en varias formas foron feitas e levadas por ambos os sexos en case todas (se non todos) as culturas da humanidade, en cada un dos continentes. Os ornamentos persoais parecen ser unha tendencia humana básica.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *xoiaría*.
2. ↑  Study reveals 'oldest jewellery', *BBC News*, 22 de xuño de 2006.
3. ↑  
Morris, Desmond. *Body Guards: Protective Amulets and Charms*. Element, 1999, ISBN 1-86204-572-0.
4. ↑  Kunz, PhD, DSc, George Frederick (1917). *Magic of Jewels and Charms*. John Lippincott Co.
5. ↑  Holland, J. 1999. The Kingfisher History Encyclopedia. *Kingfisher books*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Borel, F. 1994. The Splendor of Ethnic Jewelry: from the Colette and Jean-Pierre Ghysels Collection. *New York: H.N. Abrams* (ISBN 0-8109-2993-7).
* Evans, J. 1989. A History of Jewellery 1100–1870 (ISBN 0-486-26122-0).
* LaGamma, Alisa (1991). Metropolitan jewelry. Nova York: The Metropolitan Museum of Art. ISBN 0870996169.
* Nemet-Nejat, Karen Rhea 1998. Daily Life in Ancient Mesopotamia. *Westport, CT: Greenwood Press* (ISBN 0-313-29497-6).
* Tait, H. 1986. Seven Thousand Years of Jewellery. *London: British Museum Publications* (ISBN 0-7141-2034-0).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q161439
* BNF: 11966496h
* EBID: ID
* GEC: 0232020
* HDS: 026239
* JSTOR: jewelry
* LCCN: sh85070232
* NKC: ph127871
* PSH: 11826

 |
Comezo da Slag in de Rondte de 2007
**Slag in de Rondte** é un maratón de vela de cinco días de duración  que se celebra anualmente nos Países Baixos desde 1995 nas augas do mar de Wadden, organizado pola Fundación Wantij e na que participan navíos tradicionais, aak, tjalk e clíper.

Desenvolvemento
---------------

A competición ten lugar na primeira semana de novembro, e comeza e remata na cidade frisoa de Harns, os competidores poden gañar puntos nos seguintes portos: De Cocksdorp (na illa de Texel), Vlieland, Skylge, Ameland, Skiermûntseach e Noordpolderzijl, segundo canto máis difícil sexa chegar desde Harns máis puntos recibe o navío. A distancia total a percorrer é de aproximadamente 160 millas náuticas, os participantes intentan conseguir o maior número de puntos no menor tempo posible utilizando o vento e as mareas, como a competición acontece no outono as condicións climáticas poden ser difíciles, con fortes choivas, frío e vento.

Notas
-----

1. ↑  Para a edición de 2011 está previsto que sexan sete días segundo anuncia a páxina web da organización

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Bontekoerace
* Pieperrace
* Sintrale Kommisje Skûtsjesilen

### Ligazóns externas

* Web oficial *(en neerlandés)*
A **síndrome da muller branca desaparecida** (*Missing White Woman Syndrome*, *MWWS*, en inglés) é unha teoría sociolóxico-xornalística orixinada nos Estados Unidos de América que se refire á atención desproporcionada que se lles dá nos medios de comunicación (principalmente televisión, radio e xornais) aos casos de persoas desaparecidas cando estas son mulleres novas ou cativos, de clase media ou media-alta, e de raza branca, en comparación con casos de desaparicións de homes, así coma mulleres doutras clases sociais ou razas.

Segundo o Ministerio do Interior de España, entre 2007 e 2011 foron recibidas 72.018 denuncias na Policía Nacional por desaparición. Porén, só unha mínima porcentaxe destas recibe cobertura por parte dos medios. Segundo varios expertos, coma o xornalista Francisco Canals Carreras, á audiencia interésanlle máis os sucesos relacionados con mulleres de menos de 40 anos, atractivas, e de clase media-alta, e iso fai que os medios lle presten máis atención a estes casos, nun fenómeno que se coñece coma *Teoría da Agenda Setting*.

En Galicia, diversas desaparicións foron sometidas a unha gran cobertura dos medios de comunicación. Entre elas, destaca a desaparición e asasinato de Asunta Basterra, cuxo corpo sen vida foi encontrado nunha pista forestal no concello de Teo ao día seguinte de desaparecer, o 22 de setembro de 2013. Outro exemplo significativo deste fenómeno xornalístico é o caso da desaparición de 
Iván Durán Valverde, de 30 anos, ao que se lle perdeu a pista en Baiona o 25 de agosto de 2016. A dita desaparición pasou practicamente inadvertida nos medios, mentres que a desaparición de Diana Quer, que se producira só 5 días antes, recibira unha sobreatención por parte dos mesmos medios.

Notas
-----

1. ↑  "Por qué tanta atención al caso de Diana Quer: el Síndrome de la mujer blanca desaparecida.". *El Confidencial Digital*. Consultado o 24 de setembro de 2016.
2. ↑  Ortega, Rodrigo (21 de novembro de 2012). "34 personas desaparecen cada día en España". *La Razón*. Arquivado dende o orixinal o 27 de setembro de 2016. Consultado o 24 de setembro de 2016.
3. ↑  Canals Carreras, Francisco. "Síndrome de la Mujer Blanca Desaparecida.". Consultado o 24 de setembro de 2016.
4. ↑  EFE. "La familia del desaparecido de Baiona pide los mismos medios para su búsqueda que Diana Quer". *La Vanguardia*. Consultado o 24 de setembro de 2016.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Discriminación
* Xerarquía da morte

### Ligazóns externas

* Cleveland: ¿tienen más atención las víctimas blancas? BBC.
Winglet dun Boeing 737-800
Un **winglet**, tamén chamado dispositivo de punta alar (wingtip device), é un dispositivo usado para mellorar as condicións aerodinámicas dos avións reducindo a resistencia. O winglet é unha extensión vertical ou angulada situada na punta das ás. Existen varios tipos e, aínda que funcionan de distintos xeitos, o efecto desexado é sempre o de reducir a resistencia aerodinámica do avión alterando o fluxo de aire preto das puntas das ás. Estes dispositivos tamén melloran as características de manexo da aeronave e aumentan a seguridade para as aeronaves que van detrás. Ditos dispositivos incrementan o alorgamento alar efectivo dunha á sen incremento material da envergadura.

Aumentar a envergadura tamén podería reducir a resistencia inducida, pero incrementaría o arrastre parasitario que requiriría aumentar a resistencia e o peso da á. Chegado a certo punto non hai un beneficio neto se se continúa incrementando a envergadura. Ademais existen consideracións operacionais que limitan a lonxitude das ás, como por exemplo o ancho dispoñible nas portas de embarque dos aeroportos.

Os winglets incrementan a sustentación xerada na punta da á (suavizando o fluxo de aire a través da á superior preto da punta) e reducen a resistencia inducida causada polos vórtices da punta da á, mellorando a relación de planeo. Isto incrementa a eficiencia do combustible e avións con motores e incrementa a velocidade nos planadores, aumentando nos dous casos o alcance. Estudos da Forza Aérea dos Estados Unidos indican que unha certa mellora na eficiencia do combustible se relaciona directamente co incremento causal da relación de planeo.

Notas
-----

1. 1 2  Faye, Robert; Laprete, Robert; Winter, Michael (xaneiro de 2002). "Blended winglets for improved airplane performance" (PDF). *Aero magazine* (17).
2. ↑  National Research Council (2007). *Assessment of Wingtip Modifications to Increase the Fuel Efficiency of Air Force Aircraft* (en English). Washington, DC: The National Academies Press. ISBN 978-0-309-10497-5.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q691858
* JSTOR: winglets
* MAG: 4164206

 |
O **slapstick** é un xénero cinematográfico, comedia muda que basea a súa hilaridade na pantomima e nos gags visuais. Os grandes cómicos mudos carecían da palabra para provocar a risa así que recorreron á tradición do vodevil e do music-hall. Parece ser que debido á prohibición da lexislación inglesa, os cómicos de teatro non podían utilizar a palabra se facían pantomimas. Deste xeito víronse obrigados a crear unha nova comicidade baseada no xesto.

Características
---------------

O slapstick caracterízase pola mímica, pola acrobacia e por un ritmo frenético, case violento. É unha explosión da física e do ritmo. Os actores están continuamente a piques do accidente, do golpe, do tartazo. A persecución e a axitación son os seus estados naturais.

O slapstick acadou o seu esplendor no cinema mudo norteamericano. Como precursor sempre se cita a Max Linder, un hábil cómico francés. O canadense, residente nos Estados Unidos, Mack Sennett imitou as películas de Linder e fundou a Keystone Film Company, verdadeiro berce do slapstick. Especialmente na súa serie de "cops comedies" (comedias de policías), protagonizadas por un extravagante e dinámico fato de policías e ladróns, Sennett foi desenvolvendo o slapstick. Da Keystone sairían os mellores cómicos mudos, empezando por Charles Chaplin. Con todo, cada cómico foi desenvolvendo o seu propio slapstick. Outros grandes cómicos slapstick foron Buster Keaton, Harold Lloyd, Harry Langdon...

A chegada do cine sonoro puxo fin ó slapstick. Aínda que tería sido posible a súa continuidade o certo é que o público lles deu as costas ós cómicos mudos. Algúns sufriron traxicamente, como Keaton. Outros adaptáronse como puideron ó sonoro como Lloyd ou Laurel e Hardy. Uns poucos, como Chaplin intentaron resistir inutilmente.

Con todo, o slapstick sobreviviu. O francés Jacques Tati seguiu perfeccionando o slapstick na súa variante muda. Por outro lado, moitos cómicos posteriores beberon nas fontes do slapstick como Jerry Lee Lewis, Mel Brooks, Woody Allen ou Jim Carrey.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q624771
* AAT: 300386710
* EBID: ID
* MAG: 2779245085
* Treccani: slapstick

 |
Igrexa de Santa Cecilia de Trasancos.
**Terra de Trasancos** é o nome co que se designaba o territorio hoxe ocupado polos concellos de Ferrol, Narón, Valdoviño, San Sadurniño, Neda e Fene. O topónimo ten a súa orixe na época da cultura castrexa, e mantivo o seu nome até a desaparición do Antigo réxime a comezos do século XIX, coa división territorial de España en 1833, organizando o territorio en concellos. Dá nome ás actuais parroquias de Santa Cecilia de Trasancos (Ferrol) e Trasancos (Narón).

Historia
--------

REBE TRASANCI AVG[VST]E século I da era actual ou I antes da actual, Castro de Santa Comba, Ferrol.
Na Gallaecia previa á romanización as divisións territoriais adoitaban estar formadas por uns 50 poboados castrexos, nunha superficie duns 130 km². Este territorio político, ou *comissium*, deu pé ás bisbarras galegas. Na terra de Trasancos están contabilizados 56 castros, polo que nesa época suporía unha poboación de aproximadamente 2.240 habitantes, contando de media oito vivendas por castro e 5 habitantes por casa.

O 15 de outubro de 2001 André Pena Graña atopou no castro de Santa Comba unha lousiña circular datada no século I do tamaño e da forma dunha fusaiola duns 4 centímetros de diámetro, cunha inscrición adicada a Reva: REBE TRASANCI AVG[VST]E ("PARA REVA TRASANCIUCA", da «Terra de Trasancos»).

### Toponimia

O topónimo **Trasancos** procede do monte de Ancos, no concello de Neda, e designa tamén as parroquias de Trasancos (Narón) e de Santa Cecilia de Trasancos (Ferrol).

Notas
-----

1. ↑  Pena Graña, André (2010). *Narón un concello con historia de seu I (páxina 167)*. Concello de Narón. p. 535.
2. ↑  "Un excepcional achado epigráfico" Arquivado 14 de marzo de 2016 en Wayback Machine. artigo de André Pena Graña, 2001.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Mapa cos castros de Trasancos. Catálogo de Castros de Ferrolterra