**Samuel Crompton**, nado en Bolton (Lancashire) o 3 de decembro de 1753 e finado na mesma cidade o 26 de xuño de 1827 foi un inventor inglés, pioneiro da industria téxtil. Traballando cos inventos de James Hargreaves e Richard Arkwright creou a *spinning mule*, unha máquina que revolucionou a industria mundial.

Traxectoria
-----------

### Primeiros anos

Samuel Crompton naceu no 10 Firwood Fold, Bolton, Lancashire, fillo de George e Betty Crompton (de nacemento Elizabeth Holt of Turton). O seu pai era porteiro do próximo Hall i' th' Wood. Samuel tiña dúas irmás máis novas. Cando era novo perdeu o seu pai e tivo que contribuír nos recursos da súa familia fiando, o que aprendeu empregando a *spinning jenny* de James Hargreaves. As deficiencias desta máquina impulsárono a tratar de mellorar o aparello, traballando en segredo durante cinco ou seis anos.

O 16 de febreiro de 1780 na igrexa parroquial de Bolton, Crompton casou con Mary Pimlott (ou Pimbley). Tiveron oito fillos, incluído George Crompton (nado o 8 de xaneiro de 1781), que continuou co negocio familiar.

### *Spinning mule*

Único exemplo sobrevivente dunha *spinning mule* construída por Crompton no Bolton Museum.
Arredor de 1779, Samuel Crompton tivo éxito producindo unha *mule-jenny*, máquina que lograba fíos axeitados para o uso na fabricación de muselina. Coñeceuse como *muslin wheel* (roda de muslina) ou a *Hall i' th' Woodwheel*, polo nome da casa en que vivían el e a súa familia. A *mule-jenny* converteuse máis adiante na *spinning mule*. Había unha forte demanda para o fío que Crompton estaba a fabricar en Hall i' th' Wood pero faltáronlle os medios para obter unha patente. A espionaxe nos seus métodos forzaron a Crompton a escoller entre destruír a máquina ou facela pública. Decidiuse por esta última alternativa despois de recibir promesas de numerosos fabricantes de pagarlle por usar a súa máquinal. Porén, todo o que recibiu foron unhas 60 libras.

A *mule-jenny* xiraba as fibras empregando rolos como no marco de Arkwright, mentres que o fuso se movía adiante e atrás 54 polgadas para estricar o fío, e entón recollíao nos fusos como na máquina de Hargreaves.  A importancia da *mule* era que podía xirar o fío mellor que se se fixese a man, o que levaba a obter fibras aínda máis finas. Os fíos grosos (40s) vendíanse por 14 xilins por libra, mentres que o fiado na súa máquina (80s) se vendía a 42 xilins por libra.

*"Esta vista de The Hall ith' Wood preto de Bolton. (onde Samuel Crompton inventou a primeira* Spinning Mule*) ...dedicada con respecto aos fiadores de algodón de Lancashire."* Litografía de F. Jones (Day & Son, litógrafos da Raíña), a partir de Selim Rothwell.
Como a *mule* non foi patentado outros axiña a fabricaron. A máquina foi construída en ferro e aplicouse potencia para axudar ao motor interior en 1790 e contra 1834 estaba totalmente automatizada. Unha enquisa de 1812 amosou que había entre catro e cinco millóns de fusos en uso. Crompton non recibiu compensación económica (royalties) polo seu invento.

En 1800, conseguiuse unha suma de 500 libras para o seu beneficio mediante subscrición e cando en 1809 Edmund Cartwright, inventor do tear mecánico, obtivo 10 000 libras do parlamento, Crompton decidiuse a solicitar unha subvención. En 1811, fixo unha nos distritos produtores de Lancashire e Escocia para recoller probas que amosasen o extensivo uso da súa máquina e en 1812 o parlamento outorgoulle 5000 libras. Con esta axuda monetaria, Crompton comezou un negocio como branqueador e mercador e fiador de algodón, mais sen éxito. En 1824, algúns amigos como Isaac e Benjamin Dobson, Benjamin Hick, John Kennedy e Peter Rothwell, do Bolton's Black Horse "prosecution" Club, conseguíronlle unha anualidade de 63 libras sen o seu coñecemento.

Crompton faleceu na súa casa de King Street, Bolton o 26 de xuño de 1827, e foi enterrado na igrexa parroquial de St Peter's.

Notas
-----

1. ↑  "Samuel Crompton, the inventor of the spinning mule : a brief survey of his life and work, with which is incorporated a short history of Messrs. Dobson & Barlow in SearchWorks". Consultado o 30 de xaneiro de 2017.
2. ↑  Timmins 1996, pp. 21,24.
3. ↑  Jackson, Tim (4 de maio de 2006). "The Fashion Handbook". Routledge. Consultado o 30 de xaneiro de 2017 – vía Amazon.
4. ↑  Baines 1835, p. 159.
5. ↑  "Is There a Tweaker Driving Innovation On Your Team?". Consultado o 30 de xaneiro de 2017.
6. 1 2  Baines 1835, p. 199.
7. ↑  Baines 1835, p. 202.
8. ↑  "Samuel Crompton 1753 - 1827". Consultado o 21 de abril de 2008.
9. ↑  Baines 1836, p. 199.
10. ↑  Baines 1835, p. 198.
11. ↑  Baines 1835, p. 201.
12. ↑  Baines 1835, p. 207.
13. ↑  Bolton Museum and Arquive Service. "No Financial Reward". *www.boltonmuseums.org.uk* (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 11 de abril de 2010. Consultado o 14 de maio de 2015.
14. 1 2  Baines 1835, p. 203.
15. ↑  "Crompton, Samuel". Encyclopædia Britannica (11th ed.). Cambridge University Press
16. ↑  Collingwood. "Black Horse Hotel, Blackhorse Street". *Lost Pubs of Bolton*. Blogger. Consultado o 10 de marzo de 2015.
17. ↑  "Manchester Engineers and Inventors". Arquivado dende o orixinal o 03 de agosto de 2010. Consultado o 2008-04-21.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Samuel Crompton Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Reino Unido*** |

### Bibliografía

* French, Gilbert J. (1859). *The Life and Times of Samuel Crompton, Inventor of the Spinning Machine Called the Mule*. Londres: Simpkin, Marshall, and Company.
* Daniels, George William (1929). *The Early English Cotton Industry: With Some Unpublished Letters of Samuel Crompton*. Londres: Longmans, Green, and Company. - contains a photograph of a statue of Crompton
* Baines, Edward (1835). *History of the cotton manufacture in Great Britain;*. Londres: H. Fisher, R. Fisher, and P. Jackson.
* Timmins, Geoffrey (1996). *Four Centuries of Lancashire Cotton*. Preston: Lancashire County Books. pp. 92. ISBN 1-871236-41-X.

### Ligazóns externas

* Essay on Crompton and the spinning mule *(en inglés)*
* Essay on Samuel Crompton *(en inglés)*
* The life of Samuel Crompton 1753 – 1827 no Bolton Museum *(en inglés)*
* The Crompton Trail *(en inglés)*
* Samuel Crompton en *bolton.org.uk* *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q140692
* WorldCat
* VIAF: 13114356
* BMT: 135214
* BNB: ID
* Bridgeman: 19558
* CERL: cnp00405120
* DeutscheBio: 11927180X
* EBID: ID
* FAST: 224347
* GEC: 0020759
* GND: 11927180X
* ISNI: 0000 0000 8199 8896
* LCCN: n88142759
* NNDB: 000095903
* NPG: mp01114
* ODNB: 6760
* SUDOC: 118216945
* ULAN: 500060769
* WikiTree: Crompton-491

 |