**Friedrich Reinhold Dürrenmatt**, nado en Konolfingen o 5 de xaneiro de 1921 e finado en Neuchâtel o 14 de decembro de 1990, foi un escritor, dramaturgo e pintor suízo.

Traxectoria
-----------

Friedrich Dürrenmatt era fillo de Reinhold (1881-1965) e Hulda Dürrenmatt (1886-1975), Seu pai era un pastor reformado e seu avó Ulrich Dürrenmatt foi un político, xornalista e poeta. En outubro de 1935 a familia trasladouse a Berna, ao ser seu pai o novo sacerdote da casa diaconal. En 1941 rematou os estudos secundarios e logrou a *matura*. Durante uns meses do ano 1941 militou no grupo nazi Eidgenössische Sammlung.

*Das Versprechen*, exemplar da primeira edición (1958)
Xa en Konolfingen, empezou a pintar e debuxar, unha inclinación que mantería toda a súa vida. Ilustrou máis tarde, moitas das súas propias obras. As súas pinturas expuxéronse en Neuenburg en 1976 e 1985 e en 197, en Zürich. De feito pretendeu estudar pintura pero en 1941 matriculouse en filosofía, ciencias naturais e estudos alemás na Universidade de Berna, realizando o curso 1942/43 na Universidade de Zürich. En Berna viviu entre 1942 e 1946 no faiado da casa dos pais, pintando as paredes con murais, o cuarto descubriuse nos anos noventa restaurándose en 1994 

O 11 de outubro de 1946 casou coa actriz Lotti Geissler; mudáronse primeiro a Basilea, e a partir de 1948 viviron en Schernelz, no lago Biel. Alí escribiu a novela policial *Der Richter und sein Henker* publicada en 1950 e as súas paisaxes están presentes nas súas páxinas así as localidades veciñas como Lamboing.

Max Frisch e Friedrich Dürrenmatt no Kronenhalle de Zúric (1961)
Max Frisch fíxose co manuscrito da primeira peza teatral de Dürrenmatt grazas ao editor Kurt Reiss e decidiu poñela en escena, a estrea de *Es steht geschrieben* foi no Schauspielhaus Zürich en abril de 1947, era unha comedia grotesca sobre a rebelión de Münsterer a obra causou un escándalo, xa que o autor escribiu a obra como un remedo da actuación de Suíza na guerra, espectadora da traxedia á vez que se enriquecía oufanándose da súa actuación  O ano seguinte foi a estrea da súa segunda obra, xa en Basilea, o drama *Der Blinde*. A terceira peza foi a comedia *Romulus der Große*.

Os primeiros anos como un escritor estiveron cheos de dificultades económicas para o autor e a súa familia pero a súa situación financeira mellorou gradualmente, especialmente grazas ás súas pezas de teatro radiofónico. En 1950 publicou en Arche Verlag a novela policial *Der Richter und sein Henker* e ao ano seguinte *Der Verdacht*, as dúas eran continuación de historias que apareceran no *Schweizerischen Beobachter*. En 1952 estableceuse coa súa familia en Neuenburg.

A comedia *Die Ehe des Herrn Mississippi*, tivo a súa estrea en Múnic en 1952 e foi o seu primeiro grande éxito. A fama internacional chegoulle en 1956 coa traxicomedia *Der Besuch der alten Dame*. A comedia musical *Frank der Fünfte* (1959) foi un fracaso pero en 1962 tivo o seu segundo éxito internacional co drama satírico *Die Physiker*. En 1963 realizou a estrea dunha peza teatral baseada nunha peza de teatro radiofónico de 1954, *Herkules und der Stall des Augias*. *Der Meteor* (1966) foi a súa peza máis persoal, e o terceiro éxito internacional. Escribiu outras moitas pezas, como *O colaborador* (1972)

Escribiu o guión para o filme de Heinz-Rühmann *Es geschah am hellichten Tag* (1958), e tamén escribiu a novela policial *Das Versprechen (1958)* como posible fin do filme.

Notas
-----

1. ↑  Na tradición protestante reformada suíza as casas diaconais son entidades que actúan como unha obra social *Dictionnaire suisse de politique sociale* Arquivado 16 de agosto de 2017 en Wayback Machine.
2. ↑  A *matura* é un certificado que permite o acceso ao ensino universitario
3. ↑  Peter Rüedi (2011) *Dürrenmatt oder Die Ahnung vom Ganzen*. Diogenes, Zürich, p. 117
4. ↑  "Auch du, Friedrich? Dürrenmatts braune Jugendsünden" *Jüdische Allgemeine*, 12 de xullo de 2007
5. ↑  Peter Edwin Erismann und Ulrich Weber (Red.): Die Mansarde. Die Wandbilder aus der Berner Laubeggstraße (24 Abbildungen mit Texten von Friedrich Dürrenmatt und einem Essay von Ludmila Vachtova, hrsg. vom Schweizerischen Literaturarchiv), Zürich 1996, ISBN 325702052X
6. ↑  Eduardo Haro Tecglen "Muere Dürrenmatt, escritor del pesimismo", *El País*, 15 de decembro de 1990
7. ↑  Versión galega producida polo CDG en 2002

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Friedrich Dürrenmatt Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Fernández del Riego, Francisco (1974). *Letras do noso tempo*. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 978-84-7154-219-9.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q23481
* WorldCat
* VIAF: 64004790
* Allmovie: p309141
* AlloCiné: 76548
* BAV: ADV10234194
* BIBSYS: 90051922
* BLBNB: 000191268
* BNCHL: 000044361
* BNE: XX1719624
* BNF: 119006622
* BRE: 1973089
* BVMC: 42346
* CANTIC: a16326362
* CERL: cnp02033419
* CiNii: DA00410986
* DeutscheBio: 118527908
* Discogs: 1391487
* Dodis: P13527
* EBID: ID
* EGAXA: vtls001093179
* Europeana: ID
* FAST: 30175
* Filmportal: ID
* GEC: 0023282
* GND: 118527908
* HDS: 011759
* IBDB: 5708
* ICCU: CFIV010410
* IMDb: nm0246959
* ISNI: 0000 0001 2136 3191
* LCCN: n79006753
* LibraryThing: drrenmattfriedrich
* MusicBrainz: ID
* Munzinger: 00000008229
* NDL: 00438467
* NKC: jn19990001942
* NLA: 35051383
* NLG: 66777
* NTA: 068578261
* OL: OL4331255A
* PTBNP: 39588
* RKD: 239043
* SELIBR: 184220
* SIKART: 4004739
* SNAC: w6b98v3r
* SUDOC: 026837951
* Theatricalia: 39e
* TLS: Friedrich\_Dürrenmatt
* TMDb: 12734
* Treccani: friedrich-durrenmatt
* ULAN: 500079798
* WikiTree: Dürrenmatt-1

 |