O **Estado de Guanajuato**, é un dos 31 estados do México, localizado no centro do país, e facendo fronteira cos estados mexicanos de Xalisco, San Luis Potosí, Zacatecas Durango, Querétaro e Michoacán. A súa área é de 30.589 km² e a súa poboación é de 4 656 760 habitantes. A capital do Estado é a cidade de Guanajuato. A súa principal fonte de renda é a minaría de prata (o Estado posúe unha das maiores reservas mundiais deste mineral), entre outros como estaño, ouro, cobre, chumbo e mercurio.

Ten unha extensión territorial de 30.491 km². Por esta extensión ocupa o vixésimo segundo lugar entre as entidades de México. É maior que Nayarit, Estado de México, Tabasco, Querétaro, Aguascalientes, Colima, Hidalgo, Morelos, Tlaxcala e o Distrito Federal. Se se compara a súa extensión coa doutras entidades, Guanajuato cabe oito veces en Chihuahua e é sete veces máis grande que Tlaxcala.

O estado de Guanajuato conta con 46 municipios e cada un deles ten unha localidade na que se acha a denominada *cabecera* municipal, onde se asenta o goberno do municipio.

### Etimoloxía

A verba *Guanajuato* remóntase ao século XIII ou XIV, cando os purépechas ou tarascos chegaron e ocuparon o que actualmente é o Estado de Michoacán e a parte sur do Estado de Guanajuato. O pobo purépecha acostumaba bautizar os lugares coas súas características físicas, coa abundancia dalgunha planta ou material en específico.

A palabra *Guanajuato* provén dos vocábulos *Kuanasï* e *Uato* da lingua purépecha. O nome significa *"Lugar montuoso de ras" ou "cerro de ras"*. Puxéronlle este nome debido a que os cerros que se encontran arredor da cidade de Guanajuato, aos antigos purépechas pareceulles que tiñan forma de ras.

Historia
--------

Zona arqueolóxica de Plazuelas, Pénjamo, lugar onde se desenvolveu a cultura chupitaro.
Os habitantes máis antigos do estado, segundo estudos recentes, puideron ser os chupícuaros; á chegada dos españois, os otomís e os chichimecas eran os grupos que habitaban a rexión.

O feito máis destacable da historia estatal (e tamén feito nacional importante) foi o acontecido na madrugada do 16 de setembro de 1810, nunha pequena localidade de Los Altos, chamada Dolores (actualmente Dolores Hidalgo). O cura Miguel Hidalgo, guanajuatense nado en Pénjamo, e os seus compañeiros independentistas levantáronse en armas contra o réxime virreinal, lanzando o famoso Grito de Dolores.

Xa consumada a independencia iniciada por Miguel Hidalgo, o territorio converteuse nun estado libre e soberano por decreto do 3 de febreiro de 1824.

| * v
* c
* e
Estados de México |
| --- |
| 
* Aguascalientes
* Baixa California
* Baixa California Sur
* Campeche
* Chiapas
* Chihuahua
* Cidade de México
* Coahuila
* Colima
* Durango
* Guanajuato
* Guerrero
* Hidalgo
* Iucatán
* México
* Michoacán
* Morelos
* Nayarit
* Nuevo León
* Oaxaca
* Puebla
* Querétaro
* Quintana Roo
* San Luis Potosí
* Sinaloa
* Sonora
* Tabasco
* Tamaulipas
* Tlaxcala
* Veracruz
* Xalisco
* Zacatecas

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q46475
* WorldCat
* VIAF: 148917741
* EBID: ID
* GEC: 0031337
* GeoNames: 4005267
* GND: 4239235-4
* LCCN: n80020394
* MusicBrainz: ID
* NKC: ge117753
* OSM: 2340909
* TGN: 7005584

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre xeografía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---