recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Vista panorámica do interior dun invernadoiro nos *Kew Gardens*, Londres
Un **invernadoiro** é unha construción acristalada na cal se cultivan plantas, a maior temperatura ca no exterior. Aproveita o efecto producido pola radiación solar que, ó atravesar un vidro, quenta os obxectos que hai detrás; estes, á súa vez, emiten radiación cunha lonxitude de onda maior cá da (radiación infravermella) solar que ten dificultade para saír a través dos cristais. Por outro lado os peches do recinto, paredes e fiestras, encerran o aire quente impedindo a súa saída e intercambio por aire máis frío do exterior.

Características
---------------

En ausencia dun recubrimento por cristais a calor absorbida eliminaríase por correntes convectivas e pola emisión de radiación infravermella de lonxitude de onda superior á visible. A presenza dos cristais impide o transporte da calor acumulada cara ó exterior por convección mentres que apenas obstrúe a saída de radiación infravermella. O efecto neto é o de acumulación da calor e aumento de temperaturas do recinto.

Contrariamente á crenza popular, a radiación infravermella escapa en gran medida a través dos cristais. O efecto de aumento de temperatura é debido case exclusivamente ó confinamento do aire quente que producen as paredes e teitos do invernadoiro. En contraposición, o mal chamado efecto invernadoiro meteorolóxico está ocasionado pola maior opacidade da atmosfera á radiación infravermella.

Ocorre que as perdas de calor por transmisión a través dun vidro son moi grandes (o vidro ten un factor de transmisión K = 6,4 W/m2K, aínda maior se está en posición inclinada respecto á vertical). O resultado é que, a maior temperatura, menor será o efecto de retención da calor, é dicir que ó aumentar a temperatura aumentarán as perdas diminuíndo o rendemento do sistema.

Este efecto pode aproveitarse para aumentar doadamente a temperatura das habitacións en inverno, pero debe evitarse en verán.

Un exemplo deste efecto é o aumento de temperatura que toma o interior dos coches cando están ó sol. Basta unha chapa metálica (os espazos habituais dos estacionamentos, sen ningún tipo de illamento térmico) que dea sombra, impedindo o paso do sol polo vidro, para que non se quente tanto.

Dende antigo aproveitouse este efecto na construción, non só en xardinería. As fiestras das casas en países fríos son máis grandes cás dos cálidos para que a espesura do muro non produza sombra. Os miradoiros acristalados son outro medio de axudar ó quentamento dos locais.

Na xardinería antiga española, os invernadoiros coñecíanse como **estufas frías**.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *The physics of atmospheres*, J. Houghton, Cambridge University Press, 2002, ISBN 0-521-80456-6, presenta unha explicación clara do efecto invernadoiro en invernadoiros e na atmosfera terrestre.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q165044
* AAT: 300004938
* BNCF: 12200
* BNE: XX527379
* BNF: 119410498
* EBID: ID
* FAST: 947749
* GEC: 0114742
* GND: 4020816-3
* JSTOR: greenhouses
* LCCN: sh85057244
* MAG: 32198211
* NDL: 00568898
* PSH: 13484

 |
Exemplo de manspreading nun autobús de Corea do Sur.
O ***manspreading***, en galego *espraiamento*, é un anglicismo co que se adoita referir á práctica masculina de sentar en lugares públicos (asentos de medios de transpote, paradas de autobús, bancos públicos) espallando as pernas, abranguendo máis espazo que o que ocuparía un asento estándar. A dita práctica estaría a prexudicar as persoas sentadas ao carón ao teren menos espazo persoal. Foi cuestión de debate nas redes sociais e é unha reivindicación que acotío denuncian grupos e organizacións feministas. En agosto de 2015 foi recollido polo dicionario Oxford English Dictionary, e posteriormente por organizacións españolas coma a Fundeu BBVA. Porén, a Real Academia Galega da lingua non a recolle.

Etimoloxía
----------

A orixe do termo *mansnpreading* provén da unión das palabras inglesas *man* e *spreading*. O prefixo *man* ("home") e o sufixo *spreading* ("espallándose" ou "espraiándose"). O termo adoita empregarse coma substantivo, aínda que non ten tradución á lingua galega.

Galería de imaxes
-----------------

* Cartel no metro de Madrid que insta aos homes a evitaren o manspreading.Cartel no metro de Madrid que insta aos homes a evitaren o manspreading.
* Manspreading no metro de Estocolmo.Manspreading no metro de Estocolmo.
* A inocencia no omnibus (Innocence in an Omnibus). Pé de foto: "Oh, if you please, sir, you're treading on my toes." ("Señor, faga o favor, está a pisar os meus nocellos").*A inocencia no omnibus (Innocence in an Omnibus)*. Pé de foto: *"Oh, if you please, sir, you're treading on my toes." ("Señor, faga o favor, está a pisar os meus nocellos")*.
* Transporte público en Columbia.Transporte público en Columbia.

Notas
-----

1. ↑  "Entrada de *manspreading* no Oxford English Dictionary". Arquivado dende o orixinal o 04 de agosto de 2016. Consultado o 21 de agosto de 2017.
2. ↑  Facer que [algo] abranga moito espazo; aumentar de volume abranguendo máis espazo. Definición de *"espraiarse"* no dicionario da Real Academia Galega.
3. ↑  Fitzsimmons, Emma G. "A Scourge Is Spreading. M.T.A.’s Cure? Dude, Close Your Legs.". *The New York Times*. Consultado o 21 de agosto de 2017.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Feminismo
* *Shebagging*
* Machismo
* Mansplaining

### Ligazóns externas

* Despatarrados. Artigo de opinión de Francisco Ríos sobre o fenómeno de manspreading. *La Voz de Galicia*.
* Autobuses contra o 'manspreading': o costume dos homes de sentaren coas pernas abertas. Nova do Atlántico Diario.
**José Antonio Ouro Arias-Somoza**, nado en Palas de Rei e finado en Leilón (Palas de Rei) o 26 de marzo de 1955, foi un notario e político galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Manuel Ouro Besteiro, foi o herdeiro do pazo de Leilón. Notario de Palas de Rei. Promoveu campaña agrarista de 1923. Na República militou en Izquierda Republicana como o seu fillo, o deputado Roberto Ouro Vázquez. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi nomeado xuíz municipal de Palas de Rey en outubro, pero pouco despois foi separado do servizo e expedientado por responsabilidades civís e políticas, sendo desterrado e multado con máis de 250.000 ptas. En decembro de 1940 foi nomeado xuíz municipal de Palas de Rei.

Vida persoal
------------

Casou con Carmen Vázquez Ouro e foi pai de Roberto, Luz, Luciano, Dorinda, Arsenio, Jaime, Luís e María Ouro Vázquez.

Notas
-----

1. ↑  Necolóxica en *El Progreso*, 22-3-1956, p. 5.
2. ↑  *La Provincia*, 22-7-1923, p. 2.
3. ↑  *El Progreso*, 31-10-1936, p. 1.
4. ↑  *La Voz de Galicia*, 26-1-1937, p. 3.
5. ↑  *El Compostelano*, 4-12-1940, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* José Ouro Arias na páxina web *Nomes e Voces*.
**José Niebla García**, nado en Ferrol cara a 1902 e finado en Vigo o 11 de abril de 1937, foi un fogueiro asasinado durante a Guerra Civil Española.

NA MEMORIA  
DOS HOMES E MULLERES  
DE TEIS ASASINADOS E  
REPRESALIADOS DURANTE  
A DITADURA FASCISTA  
(1936-1975) POLA  
DEFENSA DA DEMOCRACIA E DOS  
INTERESES POPULARES  
  
NESTE LUGAR FORON ASASINADOS  
ÁNGELA IGLESIAS REBOLLAR E  
JOSÉ NIEBLA GARCÍA   11-04-1937  
  
TEIS, 25 DE DECEMBRO DE 2008

Traxectoria
-----------

Fogueiro, traballaba nunha draga no porto de Vigo. Veciño de Toural-Teis. Casado con Ángela Iglesias Rebollar, con quen tiña dous fillos, José e Eliseo. Evanxélicos e acusados de dar refuxio aos fuxidos do réxime, o 11 de abril de 1937 asaltaron e saquearon a súa casa do Toural, Teis, queimando os seus bens e incautando unha máquina de coser. Os fillos foron separados do matrimonio, que foi *paseado* ata o cumio do monte da Guía, onde os executaron a tiros.

Notas
-----

1. ↑  Ángela Iglesias Rebollar e José Niebla García

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Vítimas da Guerra Civil en Galicia

### Ligazóns externas

* 

* José Niebla García na páxina web *Nomes e Voces*.
**José María Ortega Cano**, nado en Cartagena o 27 de decembro de 1953, é un toureiro español retirado

Traxectoria
-----------

Está considerado un toureiro de corte clásica. Tomou a alternativa en Zaragoza en 1974 e converteuse nunha das principais figuras da tauromaquia durante os anos 1980 e primeiros anos 1990. Obtivo importantes triunfos en Las Ventas de Madrid, de onde saíu ao carricho en catro ocasións e onde en 1982 lidou a Velador, o único touro indultado nesta praza. Viviu tamén a cara amarga do toureo, sufrindo diversas collidas de enorme gravidade.

Foi fortemente criticado [] por algunhas das súas actuacións durante os seus últimos anos como matador, nos que adquiriu gran popularidade mercé ao seu matrimonio coa cantante Rocío Jurado.

Vida persoal
------------

Casou o 17 de febreiro de 1995 coa cantante Rocío Jurado, en Castilblanco de los Arroyos.​ En decembro de 1999 adoptaron dous nenos, José Fernando (1993) e Gloria Camila (1996), que naceran en Colombia.​​ Enviuvou ao finar Rocío Jurado en 2006 por cousa dun cancro de páncreas; casou de segundas en 2018 con Ana María Aldón, coa que levaba varios anos de noivado, e tiveron un fillo, José María (2013). 

En 2011, mentres guiaba o seu coche, borracho e a máis velocidade da permitida, matou un home que ía noutro automóbil. Como consecuencia, foi xulgado e condenado a dous anos, seis meses e un día de prisión por homicidio imprudente e condución temeraria. Logo dun ano e un mes no cárcere de Zaragoza, concedéronlle o grao de semiliberdade.​

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha *(en castelán)*
* Tribunal Supremo *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3127997
* WorldCat
* VIAF: 26419155
* FAST: 470590
* LCCN: n2001153587

 |


1. ↑  del Campo, Eduardo (2016-05-23). "Cuando Carlos Parra se cruzó con José Ortega Cano: así era El Belga". *El Mundo* (en castelán). Consultado o 2022-10-10.
Logo
Edificio Sede do Inegi en Aguascalientes.

O **Instituto Nacional de Estadística y Geografía** (**INEGI**) é un organismo autónomo do goberno mexicano, dedicado á coordinación do Sistema Nacional de Información Estatística e Xeográfica do país. Foi creado o 25 de xaneiro de 1983 baixo decreto presidencial.

É a institución encargada de realizar os censos de poboación cada dez anos, así como os censos económicos cada catro anos e os censos agropecuarios do país. O traballo de recollida de información estatística por parte do Instituto inclúe produto nacional mensual, enquisas de confianza dos consumidores e mostras de proporción de comercios; estatísticas de ocupación e emprego, educación, de violencia intrafamiliar e de parella; así como moitos traballos máis que dan fundamento aos estudos e proxectos de diversas institucións gobernamentais.

A sede do Instituto atópase na cidade de Aguascalientes, no Estado de Aguascalientes.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina oficial do Instituto Nacional de Estadística y Geografía (Inegi)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q795074
* WorldCat
* VIAF: 149645197
* BNF: 121295802
* GND: 16008941-4
* GRID: grid.462567.4
* ISNI: 0000 0001 2289 6168
* LCCN: n83230484
* MAG: 1299422453
* SUDOC: 059875526

 |
**José Novás Soto**, nado en Mañón cara a 1907 e finado no mesmo concello o 27 de agosto de 1936, foi un mestre e político galego.

Traxectoria
-----------

Estudou Maxisterio na Escola Normal de Santiago de Compostela, rematando a carreira en 1927. Foi nomeado mestre interino das Pontes de García Rodríguez en 1927, da escola de Mañón en 1929, e da de Santaballa (Ortigueira) en 1932. Militante da UGT. En 1936 era mestre de San Claudio (Ortigueira). Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Foi destituído como mestre en agosto. Foi asasinado polos franquistas o 27 de agosto de 1936 e a súa morte foi rexistrada a mans da "Fuerza Pública".

Notas
-----

1. ↑  *El Compostelano*, 30-5-1927, p. 2.
2. ↑  *El Eco de Santiago*, 3-9-1927, p. 2.
3. ↑  *El Ideal Gallego*, 24-4-1929, p. 8.
4. ↑  *El Ideal Gallego*, 10-4-1932, p. 5.
5. ↑  *Boletín oficial de la Provincia de La Coruña*, 21-8-1936, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* José Novás Soto na páxina web *Nomes e Voces*.
Coordenadas: 59°20′24″N 18°06′12″L﻿ / ﻿59.34000, -18.10333

Entrada ao edificio do Instituto Sueco do Cine en Östermalm, Estocolmo
Os 140 metros de longo do edificio
O **Instituto Sueco do Cine** (en sueco ***Svenska Filminstitutet***) foi fundado en 1963 co fin de apoiar e expandir a industria sueca de cine. O Instituto ten a súa sede no edificio **Filmhuset** localizado en Gärdet, un lugar de Östermalm, en Estocolmo. O edificio, acabado en 1970, foi deseñado polo arquitecto Peter Celsing.

O Instituto Sueco do Cine apoia a filmación de películas suecas e asigna subvencións para a produción, distribución e exhibición pública de películas suecas en Suecia, así como tamén se encarga de promocionar o cine sueco internacionalmente. Ademais, o Instituto organiza anualmente os Premios Guldbagge.

Directores xerais
-----------------

* 1963–1970 Harry Schein *(1924–2006)*
* 1970–1972 Bo Jonsson *(n. 1938)*
* 1972–1978 Harry Schein *(1924–2006)*
* 1978–1982 Jörn Donner *(n. 1933)*
* 1982–1989 Klas Olofsson
* 1989–1994 Ingrid Edström *(n. 1931)*
* 1994–1998 Lars Engqvist *(n. 1945)*
* 1998–1999 Hans Ottosson
* 1999–2006 Åse Kleveland *(n. 1949)*
* 2006- Cissi Elwin *(n. 1965)*

Presidentes do consello de administración
-----------------------------------------

* 1963-1967 Krister Wickman *(1924-93)*
* 1967-1970 Roland Pålsson
* 1970-1978 Harry Schein *(1924-2006)*
* 1978-1981 Per Ahlmark *(n. 1939)*
* 1981-1984 Bert Levin
* 1984-1992 Hans Löwbeer *(1923-2004)*
* 1992-1999 Åke Ahrsjö *(n. 1929)*
* 1999-2005 Lisa Söderberg
* 2005- Håkan Tidlund

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Svenska Filminstitutet

* Portal:Suecia

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1146587
* WorldCat
* VIAF: 152586062
* BNF: 11883760v
* EUFP: 949579561
* GRID: grid.458372.f
* IMDb: co0070177
* ISNI: 0000 0004 0469 0002
* LCCN: n80034398
* NKC: xx0094689
* SUDOC: 026626594

 |
**José Ignacio Nogués Jarne**, nado o 24 de xullo de 1997 en Barcelona, Cataluña, é un xogador profesional de baloncesto español. Formado na canteira do Club Joventut de Badalona, cunha altura de 2,04 m xoga na posición de ala. Actualmente xoga para o Leite Río Breogán.

Traxectoria
-----------

Nado en Barcelona, José Nogués comezou a xogar a baloncesto nas cateogrías inferiores da Secció Esportiva Santa Eulàlia (SESE), pasando a facer parte do cadete do Club Joventut de Badalona no ano 2010. Cos cadetes xogou unha temporada na que se proclamou vencedor do Campionato de España. Posteriormente, no júnior, cos que estará dúas temporadas, gaña de novo nos dous anos o Campionato de España asó como o Torneo de L'Hospitalet e o Nike International Junior Tournament. Após finalizar a súa formación, asina co CB Prat, equipo filial do Joventut. No seu primeiro ano compite na Liga LEB Prata, onde consegue co seu equipo ser campión e acadar o ascenso á LEB Ouro. Na súa terceira temporada no Prat, a 2015−16, vai alternar a súa presenza no filial e no primeiro equipo da Liga ACB, onde vai participar en trece xogos. O seu debut na máxima categoría foi o 18 de outubro de 2015 no Pavelló Font de Sant Lluís ante o Valencia, onde conseguiu seis puntos (con dúas triplas) en trece minutos.

No verán de 2016 pasa formar parte oficialmente do primeiro equipo, ampliando o seu contrato co club verdinegro tres temporadas máis. Porén, na súa primeira temporada non vai participar en ningún xogo oficial debido a problemas de lumbalxia que o acaban por levar ao quirófano en xullo de 2017. Na seguinte temporada, Nogués volve ao terreo de xogo, renovando ademais o seu contrato até 2020. Con todo, debido á falta de minutos de xogo, en 2019 chega a un acordo co club para rescindir o seu contrato e asinar polo Leite Río Breogán da Liga LEB o 2 de agosto.

### Clubs

* España CB Prat (LEB, 2013−2016)
* España BC Oostende (ACB, 2015–2019)
* Galicia CB Breogán (LEB, 2019− )

Palmarés
--------

* **Liga LEB Prata** (1): 2014
* **Europeo Sub-18**. Letonia 2013. Medalla de bronce.
* **Europeo Sub-20**. Grecia 2014. Medalla de prata.
* **Europeo Sub-20**. Italia 2015. Medalla de prata.

Notas
-----

1. ↑  "Valencia Basket Club 76 - 69 FIATC Joventut". *ACB*. Arquivado dende o orixinal o 01 de xuño de 2020. Consultado o 02 de agosto de 2019.
2. ↑  "Nogués amplia su contrato con el Divina Seguros Joventut hasta 2019" [Nogués prolongo o seu contrato co Divina Seguros Joventut até 2019]. *ACB*. 19 de agosto de 2016. Arquivado dende o orixinal o 01 de xuño de 2020. Consultado o 02 de agosto de 2019.
3. ↑  "O Leite Río Breogán incorpora ao aleiro José Nogués". *breogan.gal*. 2 de agosto de 2019.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Perfil en acb.com *(en castelán)*
* Perfil en feb.es *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q27786547
* ACB: 20210092
* FIBA: 93555

 |
O **Instituto Social da Mariña** (***Instituto Social de la Marina***) é unha entidade xestora con personalidade xurídica propia, de ámbito estatal, adscrita á Secretaria de Estado da Seguridade Social dependente do Ministerio de Emprego e Seguridade Social de España, que ten como tarefa a xestión, administración e recoñecemento do dereito ás prestacións do Réxime Especial da Seguridade Social dos traballadores do mar, así como a inscrición de empresas, altas e baixas dos traballadores acollidos a dito réxime especial e demais competencias recoñecidas nas normas reguladoras deste.

Buque Hospital "Juan de la Cosa".
Realiza funcións recadatorias das achegas do sector marítimo-pesqueiro, en colaboración coa Tesourería Xeral da Seguridade Social. Presta asistencia sanitaria e hospitalaria aos traballadores do mar e os seus beneficiarios dentro do territorio español nos establecementos propios do mesmo Instituto. A asistencia sanitaria dos traballadores do mar mantense a bordo e no estranxeiro, utilizando os seus propios medios, tales como Centro Radio-Médico, Banco de datos, Centros no estranxeiro, buques sanitarios e outros que poidan implantarse, ou acordando a evacuación e repatriación dos traballadores enfermos ou accidentados.

Tamén desenvolve a formación e promoción profesional dos traballadores do mar axustándose ás directrices da Subsecretaría de Pesca e Dirección Xeral da Mariña Mercante.

Buques hospital
---------------

* Esperanza del Mar
* Juan de la Cosa

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Instituto Social de la Marina no Portal do Ministerio de Empleo y Seguridad Social que *autoriza a reprodución total ou parcial dos contidos do Portal, sempre que se cite expresamente a súa orixe pública*.
**Mansur Al-Hallaj**, nado no 858 e finado no 922, foi un escritor, místico e mestre sufí persa. A súa poesía está considerada, mesmo hoxe en día, como unha herexía por numerosos islamólogos, na súa procura do absoluto e pola súa linguaxe.

Traxectoria
-----------

Naceu na cidade de Tur. O avó puido ser un zoroastrista. O seu pai viviu unha vida tranquila, e esta forma de vida interesou grandemente o Hallaj mozo, que desde os seus anos máis novos memorizaba o Alcorán, insatisfeito co ensino tradicional do Alcorán retirouse a unha vida ascética, frecuentou a mestres do sufismo como Sahl at-Tustari, 'Amr ibn 'Uthman al-Makki e Abu al-Qasim al-Junayd.

Predicador en Irán, a India e nas fronteiras da China, cando chegou a Bagdad fíxose sospeitoso tanto entre os sunitas como entre os xiítas polas súas ideas místicas e a súa influencia entre as masas. Acusado de participar na rebelión de Zajn, foi condenado a morte e cruficicado o 26 de marzo do 922.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q172862
* WorldCat
* VIAF: 44299887
* BIBSYS: 90322014
* BNE: XX989041
* BNF: 119067398
* BRE: 4728498
* CANTIC: a11191909
* CERL: cnp00398443
* CiNii: DA06647977
* DeutscheBio: 118700987
* EBID: ID
* EGAXA: vtls001345124
* FAST: 1822531
* GEC: 0032035
* GND: 118700987
* ICCU: CFIV049395
* ISNI: 0000 0001 2100 9686
* LCCN: n84199035
* MusicBrainz: ID
* NKC: xx0004428
* NLA: 36506168
* NTA: 071685464
* openMLOL: 429275
* PTBNP: 1712540
* SELIBR: 34385
* SUDOC: 026912775
* Treccani: al-husain-ibn-mansur-al-hallag

 |
Les wriggles en Clermont-Ferrand o 29 de abril de 2009
**Les Wriggles** é un grupo musical francés nacido en 1995 formado por Christophe Gendreau, Stéphane Gourdon, Frédéric Volovitch, Antoine Réjasse e Franck Zerbib, deixando estes dous últimos o grupo en setembro de 2006.

Nas súas actuacións visten roupa vermella mentres tocan a guitarra, cantan sobre as trivialidades da existencia humana e realizan unhas coreografías.

As cancións máis populares de Le Wriggles en Francia son La petite olive, Poupine et Thierry, Monolithe e Les voisins.

Discografía
-----------

CD
* *Justice avec des saucisses* (1997)
* *Les Wriggles partent en live* (1999)
* *Ah bah ouais mais bon* (2002)
* *Moi d'abord* (2005)
* *Tant pis tant mieux* (2007)

DVD
* *Les Wriggles à la Cigale* (2003)
* *Les Wriggles : Acte V au Trianon* (2005)
* *Les Wriggles en TourNez* (2009)

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina oficial *(en francés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2889382
* WorldCat
* VIAF: 9070155105798276320008
* Discogs: 952140
* ISNI: 0000 0000 9559 2280
* MusicBrainz: ID
* Songkick: 109435

 |
A aromatase converte a testosterona en estradiol.
A aromatase converte a androstenediona en estrona.
Os **inhibidores da aromatase** (**IA**) son unha clase de medicamentos usados no tratamento de cancro de mama e cancro de ovario en mulleres posmenopáusicas. Os máis utilizados son letrozol e anastrozol.

Algúns cancros requiren estróxeno para medrar. A aromatase é unha enzima que sintetiza estróxenos. Os inhibidores de aromatase bloquean a síntese de estróxenos. Isto reduce os niveis de estróxeno, e frea o crecemento de cancros.

En mulleres premenopausicas, os estróxenos son producidos nos ovarios. Nas mulleres posmenopáusicas, os estróxenos son producidos nos tecidos adiposos e noutras partes do corpo. Os inhibidores de aromatase non poden deter ós ovarios de producir estróxenos, entón eles só poden bloquear a produción de estróxenos con eficacia en mulleres posmenopáusicas.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3040305
* JSTOR: aromatase-inhibitors
* MAG: 2778504769

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* ATC: L02BG
* ChEBI: 50790
* MeSH: D047072
* MeSH: D27.505.519.389.870.300

 |
**Manuel Sarille Lanceiro**, nado en Montecubeiro (Castroverde) o 8 de maio de 1923 e finado no mesmo lugar o 25 de maio de 2008, foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Ingresou nas Xuventudes Socialistas en setembro de 1935. O 14 de abril de 1936 participou nun mitin da República en Montecubeiro. Tralos sucesos de Montecubeiro en agosto de 1937 nos que foron asasinados 14 veciños (entre eles a súa irmá Carmen Sarille Lanceiro), figurou nas listas de persoas a fusilar. Estivo preso. En 1945 ingresou en Telégrafos por oposición. En 1976 afiliouse ao PSOE, do que foi membro da executiva galega e do comité federal. Financiou e dirixiu o monólito aos mortos de Montecubeiro de 1937, coa colaboración do concello de Castroverde, instalado en 2003. Colaborou en *El Progreso*. Foi secretario do Moto-Club Lucense (1952-1958).

Obras
-----

* *A Pascua de Montecubeiro*, sátira teatral en verso de tradición oral, publicada na revista *Ólisbos* nº 14.
* *Arximiro Rico, luz dos humildes: Vida e morte dun mestre republicano*, de Narciso de Gabriel e Xosé M. Sarille, 2002 (editor).
* *Polos fillos dos fillos*, 2003 (con Xosé Manuel Sarille Candeia).

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha en galegos.info
Imaxe satélite composta do continente antártico.
Tendencias de temperatura da superficie antártica entre 1981 e 2007, sobre a base de observacións termais infravermellas dunha serie de sensores de satélite NOAA. A temperatura de superficie non necesariamente reflicte a temperatura do aire.
A **cuberta de xeo** ou **inlandsis antártico** é parte dun dos dous casquetes polares (ou calotas polares) da Terra. Cobre preto do 98 % do continente antártico e é a masa singular de xeo máis grande da Terra, con arredor de 14 millóns de km² e contén 30 millóns de km³ de xeo. Supón máis do 90% do volume total de xeo glaciar da Terra, en comparación co 8% que representa o inlandsis de Groenlandia, no hemisferio norte. A súa antigüidade é de 33.6 millóns de anos.

Este manto de xeo da Antártida acada grosores superiores ós 4 km, situándose o leito de rocha nalgúns puntos a uns 2 km baixo o nivel do mar. En moitos puntos da costa antártica o manto de xeo continúase con grandes masas de xeo parcialmente flotante unidas a terra chamadas plataformas de xeo, a maior das cales é a plataforma de xeo de Ross, cunha superficie aproximada de 500.000 km² e uns 70 m de altitude media. Ditas plataformas representan fraccións do inlandsis empurradas ao mar. O manto de xeo antártico móvese cara ao exterior a unha taxa estimada de entre 25 e 50 metros por ano, podendo acadar os 1000 metros ao ano ou máis no caso das plataformas de xeo das costas.

Notas
-----

1. ↑  NASA. "Dos décadas de cambios de temperatura en Antártica". Earth Observatory Newsroom. Arquivado dende o orixinal o 20 de setembro de 2008. Consultado o 19 de marzo de 2018.  Imagen NASA de Robert Simmon, sobre la base de datos de Joey Comiso, GSFC.
2. ↑  Esos 30 millons de km³ equivalen a un cubo de 310.72 km de lado, o a 70 metros de altura de agua en todos los océanos del planeta.
3. 1 2  Strahler, Arthur N. (1992). "18". *Geología física* (en castelán). Barcelona: Omega. pp. 474–6. ISBN 84-282-0770-4.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Inlandsis da Antártida*** |

### Outros artigos

* Inlandsis
* Campos de xeo
* Plataforma de xeo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q571430
* EBID: ID
* MAG: 2780223605

 |
**Khamûl** é un personaxe ficticio que pertence ao legendarium creado polo escritor británico J. R. R. Tolkien e que aparece na súa novela *O Señor dos Aneis*. É un dos nove Nazgûl, o segundo en poder despois do Rei Bruxo e tras el, o que percibía a presenza do Anel Único de forma maior. Malia iso, era o Nazgûl que máis detestaba a luz do Sol e o seu poder diminuía con ela.

Tamén era chamado "O Oriental" e "A Sombra do Leste", o que parece indicar que nun principio era un Señor dos Homes do Leste.

Historia
--------

Sauron nomeou a Khamûl lugartenente de Dol Guldur trala súa volta a Mordor, e foi alí, xunto con outros dous Nazgûl, que traballou para el como mensaxeiro.

No ano 3018 da Terceira Idade, Khamûl reuniuse co resto dos Nazgûl no Campo de Celebrant para iniciar a procura do Anel Único. Polos seus espías, Khamûl pescudara que Gollum escapara da prisión dos Elfos de Thranduil e que a aldea Hobbit dos Vales do Anduin, onde Gollum vivira anteriormente, estaba baleira. Polo tanto, a única información que tiñan eran os nomes "a Comarca" e "Bulseiro", que Gollum mencionou cando os servos de Sauron o torturaron para que lles revelase onde se atopaba o Anel.

Tras moitos días de procura, Khamûl logrou atopar a Comarca e dirixiuse a Hobbiton en busca de "Bulseiro". Khamûl falou con Hamfast Gamllí, o pai de Sam Gamllí, que lle informou de que Frodo Bulseiro se mudara a Gamoedo. Tras saquear a casa que serviu de tapadeira para que Frodo e Sam marchasen sen espertar rumores na Comarca, Khamûl perseguiu aos hobbits e alcanzounos na Embarcadoiro de Gamoburgo. Pero os hobbits xa cruzaran o río Baranduin, e Khamûl non puido seguilos, pois temía a auga.

Khamûl e outros catro Nazgûl atoparon novamente os hobbits en Amon Sûl, o Cumio do Vento, pero Aragorn escorrentounos. Máis tarde levaríao por diante a corrente do río Bruinen, que Elrond levantou para que os Nazgûl non alcanzasen a Glorfindel e a Frodo.

Non se sabe se participou nos acontecementos da Guerra do Anel, aínda que poida que acudise cos exércitos de Dol Guldur aos distintos ataques que realizaron. O que é seguro é que foi destruído xunto ao resto dos Nazgûl o 25 de marzo do 3019 da Terceira Idade, cando o Anel Único foi destruído e Sauron derrotado.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Terra Media*** |

### Bibliografía

* J. R. R. Tolkien (1998). *O Señor dos Aneis*. Edicións Minotauro. ISBN 978-84-450-7179-3.

* J. R. R. Tolkien (1988). *Unfinished Tales of Númenor and Middle-earth*. Edicións Minotauro. ISBN 84-450-7291-9.

| * v
* c
* e
Os Ainur do *legendarium* de J. R. R. Tolkien |
| --- |
| 
* Ainulindalë
* Valaquenta

 |
| Señores dos Valar | 
* Aulë
* Irmo (Lórien)
* Manwë
* Námo (Mandos)
* Oromë
* Tulkas
* Ulmo

 |
| Raíñas dos Valar (Valier) | 
* Estë
* Nessa
* Nienna
* Vairë
* Vána
* Varda
* Yavanna

 |
| O Inimigo | 
* Melkor (Morgoth)

 |
| Maiar | 
* Alatar e Pallando
* Arien
* Balrog
* Eönwë
* Gandalf (Olórin)
* Gothmog
* Ilmarë
* Istari
* Melian
* Ossë
* Radagast (Aiwendil)
* Salmar
* Saruman (Curumo)
* Sauron
* Tilion
* Uinen

 |
**Leopoldo Rodríguez Rodríguez**, finado o 14 de agosto de 1950, foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Na ditadura de Primo de Rivera militou na Unión Patriótica e foi nomeado alcalde de Ribas de Sil. Na Segunda República pertenceu a Derecha Liberal Republicana, ORGA e CEDA. Coa sublevación do 18 de xullo de 1936 foi nomeado concelleiro, pero foi destituído polos informes do alcalde Jesús Rodríguez Zamuz en 1938, que o consideraban cacique e enfrontado co xefe local de FET y de las JONS Armando López Vila. A pesar diso foi nomeado alcalde a principios de 1939, aínda que deixou de selo o 23 de xuño dese ano. Morreu asasinado pola brigadilla da Garda civil de Ribas de Sil nun escuro episodio de "guerra sucia" o 14 de agosto de 1950.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**?** |  **Alcalde de Ribas de Sil** 1927 - 1931 | Sucesor:**Marcelino Fernández Prada** |
| Predecesor:**Jesús Rodríguez Zamuz** |  **Alcalde de Ribas de Sil** 1939 | Sucesor:**Manuel Rodríguez Zamuz** |

Vida persoal
------------

Casou con Joaquina Quevedo Casanova.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Souto Blanco, María Jesús (1999). Do Castro, ed. *Los apoyos al régimen franquista en la provincia de Lugo (1936-1940). La corrupción y la lucha por el poder*. Sada. pp. 131–133. ISBN 84-7492-944-X.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: María Loureiro García.

**María Loureiro García**, nada en Viveiro en 1981, é unha política galega do PSdeG-PSOE, que dende o 2013 é alcaldesa de Viveiro.

Traxectoria
-----------

Licenciada en Dereito pola Universidade de Vigo. Foi elixida concelleira e nomeada primeira tenente de Alcalde de Viveiro nas eleccións municipais de 2011. O 20 de decembro do 2013 accedeu á alcaldía logo do falecemento do seu antecesor, Melchor Roel Rivas, converténdose na primeira alcaldesa de Viveiro. Por primeira vez foi cabeza de lista do PSdeG nas eleccións municipais de 2015 e resultou elixida alcaldesa, revalidando de novo o cargo en 2019. É deputada provincial dende 2019.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Melchor Roel Rivas** |  **Alcaldesa de Viveiro** 2013 - actualidade | Sucesor:**no cargo** |

Notas
-----

1. ↑  *La Voz de Galicia*, A Mariña, 24-11-2009, p. l6
2. ↑  Evaristo Amado (15 de febreiro de 2012). "El juez imputa a otros tres ediles del PSOE por el urbanismo ilegal de Viveiro". *ABC* (en castelán).
3. ↑  "María Loureiro, primeira alcaldesa da historia de Viveiro". *El Progreso*.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Viveiro
Dous khachkars tipo Julfa do século XVI, retirados do cemiterio de Julfa antes da súa destrución por Acerbaixán
Un **Khachkar** ou **Khatchkar** ("Խաչքար" en armenio, "cruz de pedra", pronunciado como AFI: [χɑtʃkɑɹ]) é unha pedra conmemorativa tallada tradicional de Armenia.

Ten un crucifixo ou unha cruz, cunha roseta ou círculo solar debaixo. Outras partes pódense encher con patróns de follas, uvas ou nós. Ás veces ten unha repisa na parte superior con santos ou personaxes da Biblia.

A maior parte das veces un khachkar é colocado por motivos relixiosos para a salvación da alma dunha persoa viva ou morta. Tamén teñen sido colocados por outros motivos, como para mostrar unha vitoria militar, a construción dunha nova igrexa ou como protección contra desastres naturais.

A maioría dos Khachkars están nos cemiterios, pero as lápidas armenias adoptan moitas outras formas, e só unha pequena parte son khatchkars.

Galería
-------

* Khachkar armenio
* Khachkar armenio

Notas
-----

1. ↑  "High-Resolution Satellite Imagery and the Destruction of Cultural Artifacts in Nakhchivan, Azerbaijan". *www.aaas.org* (en inglés). Consultado o 2022-04-11.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Khachkar***  |

### Ligazóns externas

* Khachkar.am
* Colección Khatchkar en Armenica.org

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q654476
* BNF: 131823899
* GND: 4569934-3

 |
**José Luís Pécker**, nado en Madrid o 30 de agosto de 1927 e finado o 20 de decembro de 2007, foi un xornalista español. Foi pai da tamén xornalista Beatriz Pécker.

Traxectoria
-----------

Comezou a súa carreira como locutor de radio, e ó longo dos anos 50 a súa voz fíxose popular desde as ondas da Cadena SER, onde colaboraba, entre outros moitos espazos, no concurso *Un millón con casa y coche* ou en *Cabalgata de fin de semana* o programa de Bobby Deglané, ó que logo substituíu á fronte do programa.

Pouco despois de que Televisión Española iniciase as súas emisións, incorporouse tamén ó Ente Público, no que, ó longo dos anos, dedicouse á presentación, sobre todo, de concursos como *De 500 a 500.000*, con Carmina Alonso e Isabel Bauzá, *Las diez de últimas* (1969), *Cambie su suerte* (1974) ou sobre todo *Un millón para el mejor*, á fronte do cal relevou, en 1969, a Joaquín Prat.

En 1969 colaborou con Andrés Pajares no lanzamento da canción humorística *Un sillón para el peor*.

Foi Premio Ondas en 1955 (Nacionais de Radio - Mellor locutor polo seu labor en Radio Madrid) e en 1958 (Nacionais de Radio - Mellor locutor polo seu labor na Cadena SER).

Faleceu o día 20 de decembro de 2007 ós 90 anos de idade

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina web dedicada a José Luís Pécker[*Ligazón morta*] *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3394350
* WorldCat
* VIAF: 169629125
* BNE: XX4578719

 |
**María Mazás Lata**, nada na Coruña o 9 de agosto de 1960 e finada o 5 de outubro de 2017, foi unha artista plástica, pintora, escultora, poeta, deseñadora de chapeus e bailarina galega.

Traxectoria
-----------

Creadora e artista, María Mazás provén do mundo da danza clásica contemporánea. Empezou a súa carreira profesional sendo bailarina, pero en 1987 cambiou o seu rumbo creativo e empezou a dedicarse á sombrerería. María Mazás foi unha artista autodidacta que se definiu a partir dunha constante investigación. Tras pasar tres anos en Alemaña, investigando sobre a súa nova profesión, instalouse en Barcelona en 1991, aínda que sempre desenvolveu o seu traballo dacabalo entre ámbolos dous lugares. Traballou para o mundo da moda e o estilismo en pasarelas internacionais, así como tamén participou en diversas montaxes teatrais e en máis de trinta exposicións en cidades como Friburgo, Roma, Venecia e París. No seu traballo como deseñadora de chapeus salientou a orixinal utilización de materiais.

Logo de 17 anos de dedicación á sombrerería como arte, María Mazás retomou a súa carreira como pintora, inspirada na tradición xaponesa da caligrafía e a pintura sumi-e, que combinou co seu interese pola pintura expresionista para desenvolver unha obra de profunda espiritualidade. Traballou tamén collages e escultura.

Notas
-----

1. ↑  "Pensar los sueños: Sombreros de creación/ Dreams made reality: Original hats, entrevista a María Mazás".
2. ↑  "María Mazás, gran artista y gran mujer".
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Varela.

**José Varela y Ulloa**, nado en Vilareda (Palas de Rei) o 7 de xullo de 1739 e finado na Habana (Cuba) o 23 de xullo de 1794, foi un mariño e cartógrafo galego. O seu papel máis importante foi a fixación das novas posesións españolas no golfo da Guinea e no Uruguai.

Traxectoria
-----------

Varela y Ulloa ingresou na Escola de Gardas-mariñas de Cádiz. Obtida a graduación de tenente de navío, embarcou en 1773, so mando do tamén galego, Juan de Lángara. O 1 de xaneiro do 1774 o navío parti para determinar as coordenadas da illa de Trinidad, no mar das Antillas. No seguinte ano, ascendido a capitán de fragata, so mando do francés La-Borda, determinou diversos puntos da costa occidental africana, auxiliando ademais a La-Borda na medición do pico do Teide e cartografando as Illas Canarias.

Conforme ao Tratado de San Ildefonso (1777), España conserva a Colonia do Sacramento, no actual Uruguai, e recibe de Portugal, no golfo da Guinea, as illas de Fernando Poo e Annobón. Varela y Ulloa acudiu a tomar posesión das illas africanas, so mando xeral do Conde de Argelejo, en expedición que partiu desde Buenos Aires. A toma de posesión foi difícil, falecendo o comandante da expedición.

En 1781 Varela y Ulloa foi comisionado como xefe da expedición que delimitaría os lindes entre as posesións españolas e portuguesas na Colonia de Sacramento. O grupo non arribou a Montevideo ata 1785.

Obras
-----

* *Descripción de la Isla de Fernando Poo* (1780)
* *Derrotero y descripción de Canarias*

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* "José Varela Ulloa". *Álbum da Ciencia* do Consello da Cultura Galega.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12391182
* WorldCat
* VIAF: 39677801
* BNE: XX1661466
* BNF: 15153267m
* DBE: jose-varela-y-ulloa
* ISNI: 0000 0000 0528 5018
* NTA: 277941865
* openMLOL: 322654

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: José Luis Rodríguez (homónimos).
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: José Luis Moreno (homónimos).

**José Luis Rodríguez Moreno**, coñecido como **José Luis Moreno**, nado o 16 de abril de 1947 en Madrid, é o propietario da produtora Miramón Mendi, que foi creada no ano 1988.

Traxectoria
-----------

Dende os seus comezos dedicouse ao mundo do espectáculo e da produción televisiva. Ao longo dos anos organizou galas, espectáculos puntuais ou series en distintas cadeas españolas coma TVE, Antena 3 ou Telecinco, ademais de en diversas canles autonómicas, como foi o programa *Entre amigos* e algunhas internacionais, como a RAI.

Ata o de agora, o seu maior éxito foi "Aquí no hay quien viva" (2003, emitindo a primeira tempada os domingos ás 22:00h, as seguintes os mércores ás 21:45h e a última os xoves ás 22:00h. Cedeu os dereitos desta serie a canles televisivas francesas e italianas para a retransmisión dunha versión desta serie neses países. Outras series que ten producido Miramón Mendi para Antena 3 foron "La sopa boba" (2004) e "A tortas con la vida" (2005-2006). En TVE dirixiu o programa de variedades "Tu Gran Noche" durante dous anos e "Noche de Fiesta" durante outros cinco anos máis. Dende o ano 2000 ata o 2004 dirixiu tódolos programas especiais de fin de ano de TVE-1. No ano 2005 dirixiu o de Antena 3. Durante o verán de 2002 dirixiu en Antena 3 o programa "Verano Noche"

José Luís Moreno tamén traballou no filme de Santiago Segura "Torrente 2: Misión en Marbella", na que interpretou a Spinelli, un terrorista disposto a facer estoupar Marbella cuns mísiles. No filme compartía cabeceira con Santiago Segura, Gabino Diego, Tony Leblanc e Inés Sastre. José Luis Moreno traballou tamén no teatro, dirixindo e producindo tanto óperas coma zarzuelas. Durante o ano 2005 produciu obras de teatro na sala *La Latina*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1984116
* WorldCat
* VIAF: 87023057
* BIBSYS: 14019693
* BNE: XX1259808
* CANTIC: a10808504
* Discogs: 2437430
* IMDb: nm0604037
* ISNI: 0000 0000 7208 3504
* LCCN: n80069608
* MusicBrainz: ID
* TMDb: 23216

 |
**James Currant Baxter**, nado o 29 de setembro de 1939 e finado o 14 de abril de 2001 por mor dun cancro, foi un xogador escocés de fútbol.

Traxectoria
-----------

Nado no lugar de Hill O'Beath, na rexión de Fife comezou a súa carreira coma xogador no equipo do Raith Rovers F.C. para despois cumprir coa etapa de máis importancia na súa carreira ó fichar polo Rangers no 1960 coa idade de 20 anos e cun récord daquela de 17.500 £ pagadas polos seus servizos. No 1965 fichou polo Sunderland A.F.C. no 1967 polo Nottingham Forest F.C. e no 1969 volveu ó Rangers para retirarse na tempada seguinte con tan só 30 anos.

Acadou 34 internacionalidades pola Selección escocesa de fútbol lembrándose especialmente aquela na que tivo unha actuación ben salientable fronte a Inglaterra no 1967 no mítico estadio de Wembley, onde os escoceses foron quen de vencer por 2-3 e o que provocou que se proclamasen a si mesmos campións do mundo por se-la primeira selección en gañalos dende que quedaran campións da Copa do Mundo un ano antes.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q795276
* WorldCat
* VIAF: 14175520
* BNB: ID
* FAST: 1943188
* LCCN: n2005028967
* ODNB: 75657
* SNAC: w6h42fzj
* EUfootballInfo: 1439
* NFT: 18038
* Transfermarkt: 181881

 |
**José Veloso Mayo**, coñecido como **Trotsky**, nado en Muros cara a 1886, foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Veciño de Esteiro e carpinteiro. Militante de Izquierda Republicana. Logo do triunfo do Frente Popular en febreiro de 1936, foi nomeado concelleiro de Muros e cando se produciu o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 era o alcalde interino de Muros. Logrou fuxir a Bilbao nos bous Santa Eulalia e Santa Rosa. Combateu no exército republicano. Foi detido en Santander. Prisioneiro de guerra, foi enviado ao Batallón de Traballadores número 26. Xulgado na Coruña por rebelión, fora declarado en rebeldía, e ao ser detido retómase o seu procesamento, sendo condenado a pena de morte, que foi conmutada por cadea perpetua, que finalmente quedou reducida a 12 anos de reclusión menor. Cumpriu condena nos Talleres Penitenciarios de Alcalá de Henares onde lle foi concedida a liberdade provisional sen a liberación do desterro en 1943.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Manuel Tobío Romaní** |  **Alcalde de Muros** 1936 | Sucesor:**Adolfo del Sel Portillo** |

Notas
-----

1. ↑  *BOE*, 16-8-1943, p. 7979.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* José Veloso Mayo na páxina web *Nomes e Voces*.
**José Varela Puentes**, finado en Vilamateo (Vilarmaior) o 26 de xullo de 1980, foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Militante do Partido Galeguista. Co triunfo do Frente Popular en febreiro de 1936 foi nomeado presidente da xestora de Vilarmaior que quedou constituída o 23 de maio de 1936. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu e permaneceu agochado até 1941. Nese ano conseguiu reintegrarse á vida normal. Despois foi enlace da IV Agrupación do Exército Guerrilleiro de Galicia, sendo o número tres da organización estruturada por Francisco Rey Balbís "Moncho", e dedicándose a conseguir armas a través de compañeiros empregados na Fábrica de Armas da Coruña. Foi detido en 1951, e saíu da cadea en 1967. Finou en Vilamateo con 88 anos.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**?** |  **Alcalde de Vilarmaior** 1936 | Sucesor:**?** |

Notas
-----

1. ↑  Necrolóxica en *La Voz de Galicia*, 27-7-1980, p. 40.
2. ↑  *El Pueblo Gallego*, 29-5-1936, p. 13.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Máiz, Bernardo (1988). *Galicia na II República e baixo o franquismo*. Vigo: Xerais. p. 184. ISBN 84-7507-320-4.
**Leticia Santos Paz**, nada en Moaña o 1 de marzo de 1985, é unha política galega do BNG.

Traxectoria
-----------

### Primeiros anos e formación

Viviu en Moaña ata os tres anos, cando se trasladou coa súa familia a Cacheiro (A Canicouva, Pontevedra). Estudou na EEI de Paredes, no CPI do Toural e no CEIP de Reibón, ao regresar en 1992 a Moaña. Despois estudou no IES As Barxas e avadou o grao en Administración e Dirección de Empresas pola Universidade de Vigo. A seguir, traballou varios anos na empresa privada.

### Deporte

Practicou taekwondo e, logo de gañar o campionato galego con 16 anos e quedar subcampioa de España, chegou a formar parte do equipo da Universidade de Vigo que se proclamou campión estatal universitario. No 2006 acadou a nivel individual o campionato estatal e participou no Campionato do Mundo Universitario de Valencia, chegando até cuartos de final.

### Carreira política

Entrou na política da man de Diego Riobó, concelleiro de Cultura en Moaña, quen a animou a ir na candidatura ás eleccións municipais de 2011, no posto número 12. Tras a morte de Diego en setembro de 2011 tivo un maior achegamento á formación política, na que milita desde o 2013. Nas municipais de 2015 encabezou a candidatura do BNG á alcaldía de Moaña, obtendo 6 concelleiros, e foi elixida alcaldesa co apoio dos 3 concelleiros do PSdeG-PSOE. Nas eleccións de 2023, conseguiu a maioría absoluta.

Notas
-----

1. ↑  Entrevista no *Faro de Vigo* o 27 de xaneiro de 2019.
2. ↑  Torres, M. (30 de maio de 2023). "Leticia Santos, tras lograr la mayoría absoluta en Moaña: «Queremos que a veciñanza de Moaña viva sen que lle falte de nada»". *lavozdegalicia.es* (en castelán). Consultado o 6 de xuño de 2023.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Moaña

### Ligazóns externas

* Municipales 24-maio-2015[*Ligazón morta*] en *Faro de Vigo*

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**José Fervenza Costas** |  **Alcaldesa de Moaña** 2015 - actualidade | Sucesor:**no cargo** |
**Kerstin Palm**, nada en Malmö o 5 de febreiro de 1946, é unha tiradora de esgrima sueca, que compite na modalidade de florete. Participou en todos os xogos olímpicos de 1964 a 1988  aínda que non logrou medalla, a súa mellor posición foi un quinto posto en 1968.

Traxectoria
-----------

Participou en case todos os campionatos de esgrima nas décadas de 1960, 70 e 80. Gañou o Campionato Munidal Júnior en 1966 e as Universíadas de 1967. Nos campionatos nacionais totalizou 23 títulos individuais e 19 por equipos entre 1962 e 2008. Foi elixida deportista do ano en Suecia en 1965  e en 1972 a súa figura apareceu nun selo do correo sueco

Notas
-----

1. ↑  Monica Frime/TT Spektra. "Kerstin Palm 'Blir jag bra i knät fortsätter jag att tävla' Arquivado 19 de agosto de 2012 en Wayback Machine.", *Helsingborgs dagblad, 5 februari 2006. Läst den 3 maj 2012.*
2. ↑  "Sports-reference.com". Arquivado dende o orixinal o 02 de outubro de 2010. Consultado o 27 de xullo de 2013.
3. ↑   Palm är tandläkare
4. ↑  Postmuseum

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* SOK - Kerstin Palm

* Portal:Suecia

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q402414
* FIE: 6242
* Sports Reference: kerstin-palm-1

 |
*Artigo principal**:* Semana Santa de Viveiro.
A **Irmandade das Sete Palabras** é unha das oito confrarías que existen na Semana Santa de Viveiro.

Procesións
----------

Durante a Semana Santa, a Irmandade das Sete Palabras encárgase de realizar as seguintes procesións e actos:

* Sermón das Sete Palabras (Venres Santo)
* Procesión da Paixón (Venres Santo)

Estandarte
----------

O estandarte da Irmandade das Sete Palabras foi confeccionado polas monxas Concepcionistas de Viveiro e data do ano 1951. O seu tecido é de veludo azul escuro, con grandes bordados en fío dourado. Uns sinxelos motivos ornamentais trazan os dous ángulos superiores a modo de cartela e prolónganse por ambos os lados en dirección á punta. A decoración, con motivos vexetais, debuxa unha gran cruz, en cuxo centro se colocan os elementos da Paixón de Cristo: a cruz latina, rodeada da coroa de espiñas e atravesadas por dúas lanzas en cruz. Todo o conxunto está decorado cunhas liñas, que simulan escintileos. No reverso do estandarte, aparece bordada igualmente en fío dourado a inscrición «Irmandade das Sete Palabras» así como a data de confección en números romanos.

| * v
* c
* e
  Confrarías e Irmandades da Semana Santa de Viveiro |
| --- |
| Venerable Orde Terceira Franciscana  ·  Confraría do Santísimo Rosario  ·  Confraría do Santísimo Cristo da Piedade  ·  Irmandade do Prendemento  ·  Irmandade das Sete Palabras  ·  Irmandade da Santa Cruz  ·  Confraría do Nazareno dos de Fóra  ·  Confraría da Misericordia |