| Litostomatea |
| --- |
| *Balantidium coli* (Vestibulifera) |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Dominio: | Eukaryota |
| Reino: | Chromalveolata |
| (sen clasif.) | Alveolata |
| Filo: | Ciliophora |
| Clase: | **Litostomatea**Small & Lynn 1981 |

 |
| Ordes típicos |
| Subclase Haptoria
    Haptorida
    Pleurostomatida
Subclase Trichostomatia
    Vestibulifera
    Entodiniomorphida |

Os **Litostomatea** son unha clase de protistas ciliados. Ata tempos bastante recentes, a clase Litostomatea fora dividida en dous grupos, os Haptoria e os Trichostomatia. Porén, a nova información xenética obtida tivo como resultado a resurrección dunha terceira subclase, Rhynchostomatia, que fora proposta por A. W. Jankowski en 1980. Os Haptoria inclúen principalmente a formas carnívoras, por exemplo *Didinium*, unha especie que depreda principalmente no ciliado *Paramecium*. Os Trichostomatia (tricostomos) son principalmente endosimbiontes no tracto dixestivo de vertebrados. Entre eles está a especie *Balantidium coli*, que é o único ciliado que parasita aos humanos. Os Rhynchostomatia inclúen dous xéneros de vida libre, que previamente formaban parte dos Haptoria, pero agora descubriuse que son xeneticamente distintos deles, os Dileptida e os Tracheliida.

Os cilios corporais orixínanse en monocinetias, que teñen unha disposición estrutural característica do grupo. A zona oral é apical ou subapical. Nos tricostomos sitúase nunha depresión ou vestíbulo, que contén cilios somáticos modificados. Nunha orde, os Entodiniomorphida, os cilios están dispostos en penachos ou bandas, e poden estar unidos formando sincilios, que semellan as membranelas e os cirros de espirotricos (entre os cales estaban clasificados orixinariamente) e outros ciliados. Porén, non aparecen verdadeiros cilios compostos.

Nos Haptoria a boca está tipicamente rodeada por un anel de cilios coronais, que brotan de dicinetias derivadas da parte anterior das cinetias do corpo, e un anel de extrusomas característicos chamados *toxicistos*. Estes descargan en contacto coa presa, penetrándoa e inmobilizándoa, e empezando a súa dixestión. Nalgunhas formas a boca fórmase só durante a alimentación, e evaxínase para axudar á captura do alimento. A citofarinxe ten forma de tubo estreito, sostido por unha especie de bastonciños chamados *nematodesmos*, que se dilatan moito durante a inxestión. Esta estrutura denomínase *rhabdos*, e é funcional e estruturalmente distinta do *cyrtos* que presentan outras clases.

Notas
-----

1. ↑  Gao S, Song W, Ma H; et al. (2008). "Phylogeny of six genera of the subclass Haptoria (Ciliophora, Litostomatea) inferred from sequences of the gene coding for small subunit ribosomal RNA". *J. Eukaryot. Microbiol.* **55** (6): 562–6. PMID 19120803. doi:10.1111/j.1550-7408.2008.00360.x.
2. ↑  Vd'ačný, Peter; et al. (May 2011). "Phylogeny and Classification of the Litostomatea (Protista, Ciliophora), with Emphasis on Free-Living Taxa and the 18S rRNA Gene". *Mol Phylogenet Evol.* **59** (2): 510–22. PMID 21333743. doi:10.1016/j.ympev.2011.02.016.
3. ↑  Vďačný, Peter; et al. (8 Jun 2011 (ahead of print)). "Morphological and molecular phylogeny of dileptid and tracheliid ciliates: Resolution at the base of the class Litostomatea (Ciliophora, Rhynchostomatia)". *European Journal of Protistology* **47** (4): 295–313. PMC 3234341. PMID 21641780. doi:10.1016/j.ejop.2011.04.006.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q7663959
* MAG: 2776737126

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* AlgaeBase: 144002
* Dyntaxa: 4000249
* EOL: 2909161
* GBIF: 6144055
* iNaturalist: 152065
* IRMNG: 1405
* NCBI: 5988
* WoRMS: 292892

 |