**Diego García de Moguer** (Moguer, 1484 (ou 1496) - Océano Índico, 1544), mariño e descubridor español, que tamén estaba ao servizo dos portugueses, fontes portuguesas din que naceu en Lisboa.

Biografía
---------

Na súa primeira expedición, en 1515, estivo con Juan Díaz de Solís na procura dun paso oceánico que levase ao Extremo Oriente, regresando a España despois da morte de Díaz de Solís na conca do Río da Prata en 1516. Participou na expedición de Fernando de Magalláns e Elcano entre 1519 e 1522.

García recibiu a aprobación para unha nova viaxe  Segundo as súas propias contas, Diego García partiu o 15 de xaneiro de 1526, pero os historiadores dubidan da exactitude desta data e están máis inclinados a aceptar o 15 de agosto de 1527 (suxerido polo cronista  Herrera) como data de saída real.

Diego García partiu da Coruña, como capitán xeneral da armada, comandando unha expedición de tres buques, financiada por comerciantes, para buscar a ruta das especias, destinada a seguir a ruta de  Elcano, pasando polo estreito de Magalláns. Despois de cruzar o océano Atlántico, García chegou á costa sur do Brasil.  En febreiro de 1528, explorou a zona ao redor do Río da Prata, unha exploración documentada en "Los viajes de Diego García de Moguer" por José Toribio Medina, polo que se lle atribúe o seu descubrimento. 

Mentres navegaba polo río Paraná a principios de 1528, atopouse cun grupo de homes de Sebastián Caboto. Informárono de que Caboto estaba no forte de Sancti Spiritus situado na confluencia do río Paraná en Carcaña. Cun barco e un bergantín-goleta,  García navegou polo río Paraná chegando ao forte Sancti Spiritus. Quedou sorprendido e indignado de atopar alí a Caboto. Ordenou ao capitán Caro que abandonase o lugar xa que só el, García, fora autorizado por España para explorar a rexión. Non obstante, despois de que se explicase que Caboto tamén estaba ao servizo de España, uniron forzas.  García continuou río arriba entre o que agora son as cidades de  Goya e  Bella Vista onde coñeceu o piloto veneciano Caboto que lle prometeu cooperar na procura da lendaria "Serra da Prata".

Xuntos exploraron o río Pilcomayo e seguírono ata o estreito. García e Caboto continuaron os seus intentos de explorar o mítico reino do que oíran falar ao capitán Francisco Cesar, ao escoitar que o lugar era rico en ouro, prata e ovellas (llamas) coas que se fabricaban tecidos. Era o Imperio Inca da lendaria Cidade dos Césares en Chile.  As discusións entre García e Caboto acabaron con ambas as expedicións, os dous homes regresaron a España para resolveren as súas disputas a través de medidas legais. A disputa xurdiu cando García reclamou o control total da zona que explorara. No caso xudicial celebrado en España o veredicto foi a favor de García. A razón era que Caboto que foi designado para ir ás Illas das Especias nunca foi alí pero explorou a serra da Prata, o que supuxo unha violación. Como castigo, foi exiliado durante dous anos a Orán. 

Como resultado de todas as disputas entre García e Caboto, os españois descoidaron a defensa do forte de Sancti Spiritus, que foi atacado polos nativos en setembro de 1529 mentres Caboto e García estaban en San Salvador, preparando homes e barcos, e non souberon nada do que estaba a suceder en Sancti Spiritus, ata que viron chegar a Gregorio Caro cos sobreviventes, e a terrible noticia da destrución do forte.

Gaboto e García foron inmediatamente ao forte intentando rescatar os seus homes. Nos arredores de Sancti Spiritus atoparon algúns cadáveres completamente mutilados; os bergantíns desfondados e afundidos, os almacéns saqueados e queimados. As investigacións arqueolóxicas atoparon os restos da fortaleza na cidade de Puerto Gaboto. 

A finais de setembro ou principios de outubro de 1529, a carabela de García viaxou ao sur do Brasil, colleu a Francisco García (que pertencía á expedición de Caboto) e viaxou a España, chegando alí o 28 de xullo de 1530.

Caboto abandonou unha expedición planeada ás illas da especias. Pola contra, o 21 de maio de 1534, Diego García de Moguer viaxou de novo coa súa carabela *Concepción* a Río da Prata. pasou pola  illa de Santiago de Cabo Verde, logo ata Brasil, onde ascendeu o  Esteiro da Prata dos  ríos Uruguai e  Paraná  e converteuse nun dos primeiros residentes no asentamento orixinal de  Santa María del Buen Aire (a actual cidade de Bos Aires) fundada por Pedro de Mendoza, e despois volveu a España.

Nunha exploración portuguesa posterior en 1544, descubriu (ou redescubriu) o arquipélago de Chagos. A máis grande das illas, Diego García, puido recibir o seu nome, aínda que tamén pode derivar dunha transliteración europea e británica, xa que nos mapas antigos tamén se chamaba illa de *Don Gracia* (o *Don García de Noronha*) e Deo Gracias. Morreu na viaxe de volta no medio do océano Índico, nas costas de Suráfrica.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6  "Moguer Garcia, Diego (ca. 1495-ca. 1535)." (en Spanish). Mcnbiographicas.com. Consultado o 24 de xuño de 2013.
2. 1 2  Parry, John Horace (1979). *The discovery of South America*. Taplinger Pub. Co. p. 249. ISBN 978-0-8008-2233-0.
3. ↑  *El Descubrimiento y la fundación de los reinos ultramarinos: hasta fines del siglo XVI* (en castelán). Rialp. 1982. ISBN 978-84-321-2102-9.
4. ↑  *El Descubrimiento y la fundación de los reinos ultramarinos: hasta fines del siglo XVI* (en castelán). Rialp. 1982. ISBN 978-84-321-2102-9.
5. ↑  J.T. Medina (1908) *Los viajes de Diego García de Moguer al Rio de la Plata*, p.87, p.94 reviews the date controversy, and concludes in favor of August 15, 1527.
6. 1 2  Pohl, José Álvarez de Luna y (1919). *Expedicion de Diego García al Rio de la Plata en 1526* (en Spanish). Sevilla. p. 6.
7. ↑  Gollán, Agustín Zapata (1942). *Caminos de la Colonia* (en Spanish). Universidad Nac. del Litoral. p. 12. ISBN 978-950-9840-17-1.
8. ↑  Thomas, Hugh (23 de agosto de 2011). *The Golden Empire: Spain, Charles V, and the Creation of America*. Random House Publishing Group. pp. 417–. ISBN 978-1-58836-904-8.
9. ↑  Marley, David (2008). *Wars of the Americas: A Chronology of Armed Conflict in the Western Hemisphere, 1492 to the Present*. ABC-CLIO. p. 42. ISBN 978-1-59884-100-8.
10. ↑  Robertson, James Alexander (1946). *The Hispanic American Historical Review*. Board of Editors of the Hispanic American Review. p. 463.
11. ↑  Medina, José Toribio (1908). *Los viajes de Diego García de Moguer al Rio de la Plata: estudio histórico*. Impr. Elzeviriana. p. 159.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* ROPERO REGIDOR, Diego. *Los lugares colombinos y su entorno*. Fundación Ramón Areces, Madrid, 1992.
* *Moguer y América en la era de los descubrimientos*. Col. "Biblioteca Nueva Urium", nº 2. Archivo Histórico Municipal; Fundación Municipal Cultura, Moguer, 2003. (ISBN 84-607-8932-2)
* FERNÁNDEZ VIAL, Ignacio, *Los marinos descubridores onubenses*. Deputación Provincial de Huelva, Huelva, 2004. (ISBN 84-8163-352-6)
* ROPERO REGIDOR, Diego. *Diego García de Moguer, descubridor del Río de la Plata*. Col. "Montemayor". Archivo Histórico Municipal; Fundación Municipal Cultura, Moguer, 2005.

### Outros artigos

* Atol Diego García
* Arquipélago Chagos
* Provincia de Formosa

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q8470940
* WorldCat
* VIAF: 173034181
* DBE: diego-garcia-de-moguer
* ISNI: 000000012330729X
* LCCN: no2011116087
* NTA: 144276844

 |