| Cobaia, coello de Indias*Cavia porcellus* |
| --- |
|  |
| Estado de conservación |
| Domesticado |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animal |
| Subreino: | Eumetazoa |
| Filo: | Chordata |
| Subfilo: | Vertebrata |
| Infrafilo: | Gnathostomata |
| Superclase: | Tetrapoda |
| Clase: | Mammalia |
| Orde: | Rodentia |
| Suborde: | Hystricomorpha |
| Infraorde: | Hystricognathi |
| Familia: | Caviidae |
| Subfamilia: | Caviinae |
| Xénero: | *Cavia* |
| Especie: | ***C. porcellus*** |

 |
| Nome binomial |
| ''***Cavia porcellus''***(Linnaeus, 1758) |

Dous exemplares de pelo curto.
Un exemplar de raza Sheltie, de pelo longo.
Dous exemplares de raza abisinia, con rosetas no pelo.
As cobaias precisan de espazo e de compañeiras para manterse en bo estado de saúde.
Asando unha cobaia en Quito, Ecuador.
A **cobaia**, ou **coello de Indias**, ***Cavia porcellus*** (Linnaeus, 1758), é unha especie híbrida doméstica de roedor histricomorfo da familia dos cavíidos, resultado do cruzamento de varias especies do xénero *Cavia* realizados na rexión andina de América do Sur, con rexistros arqueolóxicos encontrados desde Colombia e Ecuador até Perú e Bolivia.

Alcanza un peso de até 1 kg. Vive entre cinco e oito anos.

A especie foi descrita por primeira vez polo naturalista suízo Conrad von Gesner en 1554.

O seu nome científico débese á descrición de Erxleben en 1777, e é unha mestura da designación do xénero de Pallas (1766) e o nome específico dado por Linneo (1758).

Taxonomía
---------

A especie foi descrita por primeira vez en 1777 polo naturalista alemán Johann Christian Erxleben, baixo o nome de *Mus porcellus*.

Posteriormente foi adscrita ao xénero *Cavia*.

### Sinónimos

Ao longo do tempo foi coñecida polos seguintes sinónimos:

* *Cavia anolaimae* J. A. Allen, 1916
* *Cavia cobaya* Pallas, 1766
* *Cavia cutleri* Bennett, 1836
* *Cavia leucopyga* Cabanis, 1848
* *Cavia longipilis* Fitzinger, 1879

Relación co home
----------------

### Domesticación e consumo

A domesticación deste roedor, para consumo humano deuse hai 7000 anos nos Andes Centrais, especificamente no actual departamento de Junín, Perú, na mesma rexión onde se produciu a domesticación da alpaca. Ao longo do tempo, o home andino criou cobaias para consumir a súa carne e incluso, nalgunhas zonas, para facer roupa coa súa pel. Nos países andinos existe unha poboación estábel de máis ou menos 35 millóns de cobaias, sendo o Perú onde maior poboación hai, e onde máis se consome este animal, máis de 65 millóns, producidos por unha poboación máis ou menos estábel de 22 millóes de animais criados basicamente con sistemas de produción familiar. A poboación estimada de autoconsumo en Ecuador é de 15 millóns de cabezas de cobaias, bastante inferior á produción comercial, que se estima en 50 millóns.

### Utilización como mascota

Outra das razóns para a crianza deste roedor é para comercializalo como animal de compañía. Na actualidade críase cada vez máis para telo como mascota, ao poder convivir con nenos pequenos. Como tales prefíense os denominados *cuy de tipo 3*, é dicir, as cobaias de pelo longo e lacio chamadas "cobaias de Angora".

### Uso en investigación

A cobaia é un animal moi común para a experimentación en investigación biomédica, de aí que a expresión *cobaia* ou *coello de Indias* se utilice popularmente como sinónimo de obxecto de experimentación.

### Alimentación

As cobaias son animais herbívoros, polo que a achega de fibra no alimento é indispensábel. Por outro lado, a achega de vitamina C é altamente necesaria, pois as cobaias, os primates e os morcegos son as únicas especies que non sintetizan esta vitamina.

Para previr deficiencias hai que procurar á mascota unha dieta variada. O feo serve para cubrir as súas necesidades de hidratos de carbono e de fibra. A alfalfa outórgalles calcio para os seus ósos e é fundamental. A froita e a verdura axudan a satisfacer as súas necesidades en vitaminas e gran parte do líquido necesario. Para a comida convén utilizar recipientes de barro cerámico pesados, que resistan a inclinación e a conseguiente caída do alimento. Os seus lados deben ser o bastante altos para manter o material de cama e as feces lonxe da comida. Por outro lado, é moi importante que toda a comida fresca que lle deamos ás nosas cobaias estea a temperatura ambiente; nunca pode estar recentemente sacada do refrixerador.

Gran parte das súas necesidades de líquidos quedan cubertas pola inxestión de alimentos frescos. Porén, deben de ter sempre á súa diposición un bebedeiro con auga limpa e fresca.

As cobaias son animais que realizan cecotrofia, forma de coprofaxia específica a certos roedores; é dicir, comen as feces directamente do ano, antes de que cheguen ao solo. Esta é unha boa forma de aproveitar todos aqueles nutrientes que pasaron directamente polo tracto gastrointestinal sen seren absorbidos, como algunhas vitaminas, por exemplo.

#### Saúde e hixiene

Para ter as cobaias sans e evitar enfermidades débese:

* Alimentalas ben.
* Manter limpas as gaiolas.
* Evitar a presenza de alimento en mal estado.
* Poñer en corentena durante catro días os animais novos que se adquiran, para observar o seu comportamento antes de xuntalos cos que xa se teñen.

### Gastronomía

En Bolivia, no suroeste de Colombia, en Ecuador e no Perú, críanse razas de carne deste roedor para o consumo popular, utilizadas en diversas preparacións culinarias nestes países. Gastrónomos famosos considérano un manxar.

Crese que posúe niveis elevados de omega 3. Ademais a súa carne posúe un alto valor nutritivo: pouca graxa (só 7,6 %) e moita proteína (20,3 %).

Notas
-----

1. ↑
2. 1 2  **cobaia** no dicionario da RAG.
3. 1 2  **coello de Indias** no dicionario da RAG.
4. 1 2 3  *Cavia porcellus* en *MSW*
5. ↑  Gmelig-Nijboer, C. A. (1977). *Conrad Gessner's "Historia Animalum": An Inventory of Renaissance Zoology*. Krips Repro B.V. pp. 69–70.
6. ↑  Weir, Barbara J. (1974): "Notes on the Origin of the Domestic Guinea-Pig" en Rowlands, I. W. & Weir, Barbara J. *The Biology of Hystricomorph Rodents*. Waltham, Massachusetts, EE. UU.: Academic Press, ISBN 0-12-6133334-4, pp. 437–446.
7. ↑  "El cuy fue domesticado hace 7 000 años en Junín en Conocer Ciencia. 8 de setembro de 2015.
8. ↑  "Produccion de cuyes (*Cavia porcellus*) FAO.
9. ↑  "Importancia de la cuyicultura en Ecuador Arquivado 23 de novembro de 2015 en Wayback Machine.".
10. ↑  "Un poco de la gastronomía de la sierra ecuatoriana". Arquivado dende o orixinal o 06 de xuño de 2012. Consultado o 8 de setembro de 2015.
11. ↑  El cuy en la gastronomía peruana. 8 de setembro de 2015.
12. ↑  Movimiento Manuela Ramos: *El cuy. Encuentro de culturas y sabores*. Lima (Perú): Movimiento Manuela Ramos, primera edición, 2008. ISBN 978-9972-763-49-6.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cobaia Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikispecies posúe unha páxina sobre:  ***Cobaia*** |

### Bibliografía

* Ballard, B. & R. Cheek (2003): *Exotic animal medicine for the veterinary technician*. Ames, Iowa, USA: Blackwell Publishing Professional.
* Behrend, Katrin (2000): *Cochon d'Inde, bien le comprendre et bien le soigner*. París: Hachette, coll. Petits Pratiques - Animaux.
* McKenna, Malcolm C. & Bell, Susan K. (1997): *Classification of Mammals Above the Species Level*. Nova York: Columbia University Press. ISBN 0-231-11013-8.
* Ngoupayou, J. D. Ngou *et al*. (1995): "Possibilités de développement de l'élevage du cobaye en Afrique subsaharienne: le cas du Cameroun" en World Animal Review, nº 83.
* Rowe, D. L. & R. L. Honeycutt (2002): "Phylogenetic relationships, ecological correlates, and molecular evolution within the Cavioidea (Mammalia, Rodentia)". *Molecular Biology and Evolution* **19**: 263-277.
* Woods, C. A. & Kilpatrick, C. W. (2005): "Infraorder Hystricognathi". En Wilson, D. E.; Reeder, D. M. *Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference* 3rd ed. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-0, pp. 1552–1555.

### Outros artigos

* Roedores
* Histricomorfos
* Cavíidos
* Caviinos

### Ligazóns externas

* *Cavia porcellus* na ADW. Con abundantísima información, imaxes e bibliografía *(en inglés)*
* *Cavia porcellus* na EOL. Informacións, imaxes e mapas de distribbuición *(en inglés)*
* Cobaia - comida *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q79803
* BNCF: 44596
* BNE: XX528438
* BNF: 13178214c
* EBID: ID
* GEC: 0171134
* JSTOR: guinea-pigs
* LCCN: sh85057793
* MAG: 2778815084
* NDL: 00942111
* NKC: ph122990

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Cavia\_porcellus
* EOL: 326924
* EPPO: CAVIPO
* Fossilworks: 233628
* GBIF: 5219702
* GlobalSpecies: 925837
* iNaturalist: 119405
* IRMNG: 10223339
* ISC: 89562
* ITIS: 584713
* MSW: 13400181
* NCBI: 10141
* uBio: 106437

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D006168
* MeSH: B01.050.150.900.649.313.992.550
* UMLS: C0085979
* UNII: XJI597GH9P

 |