**José Calixto Serrano Simeón**, coñecido simplemente como **José Serrano**, nado o 14 de outubro de 1873 en Sueca e finado o 8 de marzo de 1941 en Madrid, foi un compositor español, coñecido polas súas máis de cincuenta zarzuelas. Autor, entre outras, das famosas zarzuelas *La reina mora*, *La canción del olvido*, *La dolorosa* e *Los claveles*, é considerado o herediero musical de Federico Chueca. As obras de Serrano tenden cara a un teatro popular, simple mais cargado de emoción dramática. A influencia de Giacomo Puccini e o *verismo* italiano é evidente en moitas das súas obras. Compuxo o himno da Exposición Rexional Valenciana de 1909, que foi adoptado oficialmente como Himno da Comunidade Valenciana.

Traxectoria
-----------

Placa na súa casa natal en Sueca.
José Serrano naceu en Sueca (Valencia) o 14 de outubro de 1873. Seu pai, José Serrano Marí, era director da banda municipal de música da súa vila natal e introduciuno no mundo da música, dándolle as súas primeiras leccións, se ben tentou afastar ao neno do mundo da música.

Casa Natal.
En 1889, tasladouse a Valencia para proseguir cos seus estudos musicais no Conservatorio con Salvador Giner, realizando estudos de solfexo, harmonía e composición. Comezou a estudar piano, aínda que o abandonou axiña, e proseguiu os seus estudos de violín e composición. En 1892, trasladuose a Madrid coa intención de obter unha bolsa de estudos coa que continuar a súa formación, conseguindo unha do Ministerio de Fomento grazas á recomendación de Emilio Serrano, e que duraría un ano. En Madrid, durante esta época e para poder sobrevivir, compón cancións, a 25 pesetas cada unha, que servían para promocionar a artistas menores. Durante esta época topouse con serias dificultades para triunfar na capital pola dificultade de atopar libretistas e teatros onde estrear. Prestou axuda a Manuel Fernández Caballero, que padecía unha cegueira progresiva, na composición da súa zarzuela *Gigantes y cabezudos*, o que lle valeu para darse a coñecer no mundo teatral. Deste xeito os irmáns Álvarez Quintero, nun intento de darlle unha oportunidade, ofrecéronlle o libreto de *El motete*. Estreada con éxito o 24 de abril de 1900, foi a primeira composición de Serrano e coa que se deu a coñecer. Máis tarde bautizaría a unha das súas fillas como María del Motete, apadriñada polo seu amigo o científico Bernardino Landete Aragó. En 1909 compuxo o *Himne de l'Exposició*, peza estreada na Exposición Rexional Valenciana dese ano, e que sería elixida en 1925 como himno rexional. En 1923, a Deputación de Valencia encargoulle un himno conmemorativo da Coroación da Virxe dos Desamparados, patrona de Valencia. A estrea desta obra tivo lugar o 24 de maio de 1923 ante unhas 30 000 persoas, constituíndo un clamoroso éxito.

A súa figura vaise ensalzando e se ve consolidada polo labor levado a cabo. Compuxo obras tanto para o xénero chico como para zarzuela. Entre elas cómpre salientar: *La Reina mora* (1903) con texto dos Hirmáns Álvarez Quintero, *Moros y cristianos* (1905); *El Perro chico* (1905), *El pollo Tejada* (1906) e *El Príncipe Carnaval* (1919) en colaboración con Quinito Valverde; *Alma de Dios* (1907), *El amigo Melquíades* (1914) —tamén en colaboración con Quinito Valverde—, *La canción del olvido* (1916) —con textos de Federico Romero Sarachaga e Guillermo Fernández-Shaw—, *Los de Aragón* (1927), *Los claveles* (1929) e *La Dolorosa* (1930).

Monumento a José Serrano en Valencia, obra de Octavio Vicent.
Os últimos anos da súa vida pasounos na localidade valenciana de El Perelló, onde se adicou exclusivamente á pesca. Logo de detectárselle un cancro de esófago, trasladuse en 1940 a Madrid para ser tratado, falecendo nesta cidade en 1941.

Notas
-----

1. 1 2  "José Calixto Serrano Simeón" (en castelán). Real Academia de la Historia. Consultado o 30 de maio de 2021.
2. ↑  "José Serrano Simeón "El maestre Serrano"" (en castelán). llenguavalencianasi.com. Arquivado dende o orixinal o 03 de febreiro de 2009. Consultado o 30 de maio de 2021.
3. ↑  Ahulló Hermano 2017, p. 24.
4. ↑  Sanz & Solera.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***José Serrano Simeón*** |

### Bibliografía

* Sanz, Javier; Solera, María José (2012). *Bernardino Landete: vida y obra* (en castelán). Canet d'En Berenguer: Valencia Studio Puig. ISBN 9788469538302. OCLC 828307061.
* Ahulló Hermano, Ramón (2017). *José Serrano (1873-1941): del músico popular al compositor desconocido* (en castelán). Valencia: Institució Alfons el Magnànim. ISBN 9788478227150. OCLC 1000083502.

* Portal:Ópera
* Portal:Música clásica

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2762665
* WorldCat
* VIAF: 42026639
* BNA: 000047144
* BNE: XX1100634
* BNF: 13899675j
* BVMC: 14623
* CANTIC: a10780129
* CiNii: DA0905568X
* DBE: jose-calixto-serrano-simeon
* Discogs: 2134823
* Europeana: ID
* FAST: 51991
* GEC: 0062141
* GND: 123917085
* ISNI: 0000 0001 1556 7008
* LCCN: n80034062
* MusicBrainz: ID
* NKC: jo2002157515
* NLG: 229161
* OL: OL4277867A
* openMLOL: 118697
* PTBNP: 1585342
* SNAC: w605868n
* Songkick: 2073475
* SUDOC: 080733581

 |