A **terapia de ultrasón** é unha modalidade de tratamento non invasiva que se emprega en diversas disciplinas médicas. Refírese a varias prácticas de coidados de saúde que usan ultrasóns para tratar unha variedade de condicións, incluíndo traumas, litiases, varias formas de cancro, hemostase, trombólise e para a administración de fármacos transdérmicos ou localizados.

Hai pouca evidencia da eficacia da terapia de ultrasóns fronte ao tratamento con placebo no tratamento de persoas con dor ou unha variedade de lesións músculo esqueléticas, ou na promoción da cicatrización dos tecidos brandos.

Principio de funcionamento
--------------------------

Os ultrasóns son ondas de son acústicas con frecuencias superiores ás que o oído humano pode percibir, normalmente por riba de 20 kHz. Na terapia por ultrasóns, as ondas sonoras de alta frecuencia son transmitidas aos tecidos do corpo mediante un transdutor.

A capacidade dos ultrasóns para aumentar a temperatura local dos tecidos pode favorecer a circulación sanguínea, facilitando potencialmente a curación de lesións. Tamén se propuxo que os ultrasóns poden estimular a actividade celular e acelerar o proceso de curación.

Aplicacións clínicas
--------------------

 Estimulación das estruturas receptoras da man humana mediante pulsos de ultrasóns enfocados.
A terapia por ultrasóns foi proposta para o tratamento de diversas condicións, incluíndo trastornos musculoesqueléticos, úlceras cutáneas crónicas, e certas doenzas respiratorias. Tamén se utiliza na radioloxía intervencionista, onde se emprega para guiar agullas de biopsia ou catéteres.

### Fisioterapia

Os equipos de ultrasóns en fisioterapia usan a emisión de ondas ultrasónicas a través do efecto piezoeléctrico dun cristal de cuarzo. As ondas producidas teñen frecuencias entre 1 e 3 MHz (Megahercios ou millóns de ciclos por segundo), aínda que se utilizan frecuencias entre 700 e 33.000 Hertz, e a súa absorción máxima nos tecidos moles ocorre entre 2 e 5 cm de profundidade, diminuíndo a medida que penetran máis profundamente. Os ultrasóns son absorbidos sobre todo polo tecido conxuntivo como ligamentos, tendóns, fascia. Os beneficios do uso de ultrasóns en fisioterapia divídense en efectos térmicos, debidos ao calor producido pola absorción das ondas, e non térmicos, producidos por procesos como a microindución e a indución acústica, e a cavitación, que incrementa a permeabilidade celular, libera histamina e favorece a resposta inflamatoria necesaria para a reparación celular. 

  

Os ultrasóns son unha terapia mecánica, non electromagnética. É importante ter en conta a natureza deste tratamento, particularmente en pacientes con debilidade ósea, fracturas ou osteoporose, debido ao efecto de impacto que o son ten en superficies duras do corpo. Ademais, a concentración do ultrasón nun único punto pode xerar "puntos quentes", potencialmente perigosos.

### Absorción de fármacos

Os ultrasóns utilizáronse en varias terapias farmacolóxicas para mellorar a farmacodinámica en tecidos predeterminados, incluíndo a captación transdérmica (fonoforese), a concentración de quimioterapia no lugar do tumor ou a disposición de fármacos trombolíticos nun coágulo sanguíneo. Ademais aplicouse para facilitar a soldadura en fractura ósea.

Investigacións en Cornell mostran que os ultrasóns de 1,58 MHz melloran a absorción e transporte nos tecidos brandos, especialmente cando se usa un gradiente de presión. Os estudos realizados en parénquima cerebral equino e músculos aviares constatan isto, subliñando que os ultrasóns poden aumentar a penetración de materiais infundidos no parénquima cerebral.

### Tratamento da litiase

Na litiase, os ultrasóns utilizados na cirurxía endourolóxica para desintegrar grandes cálculos foron substituídos por métodos como onda pneumática, onda electrohidráulica ou láser pulsado. Estas alternativas evitan os efectos térmicos dos ultrasóns, que poden ser problemáticos debido á alta potencia requirida para a desintegración.

### Limpeza dental

O ultrasóns úsase en odontoloxía para a tartrectomía, é dicir, a eliminación do sarro depositado no esmalte. Este efecto conséguese mediante cavitación, que permite que a capa de sal sexa destruída en pequenos fragmentos.

### Estética

Na cirurxía estética, os ultrasóns axudan en procedementos como a mesoterapia e lipoescultura. Unha técnica específica, a hidrolipoclasia ultrasónica, usa estas ondas para descompoñer células adiposas en áreas problemáticas, facilitando a súa eliminación metabólica.

Os ultrasóns tamén se usan para reducir cicatrices de feridas ou cirurxía. 

### Cirurxía de ultrason focalizado guiada por RM

A cirurxía de ultrasóns enfocada de alta intensidade guiada por RM é un procedemento non invasivo e ambulatorio que utiliza ondas de ultrasóns enfocadas para destruír unha colección de células. Pódese usar en neurocirurxía para o tratamento do Parkinson e do tremor esencial. Tamén se usa no tratamento dos fibromas uterinos, permitindo a súa destrución sen afectar aos outros tecidos que rodean o fibroma.

Notas
-----

1. ↑  "Acoustical Society of America - Therapeutic Ultrasound: A Promising Future in Clinical Medicine". *web.archive.org*. 2007-10-12. Arquivado dende o orixinal o 12 de outubro de 2007. Consultado o 2023-07-16.
2. ↑  Robertson, V. J.; Baker, K. G. (2001). *A review of therapeutic ultrasound: effectiveness studies* (en inglés). Centre for Reviews and Dissemination (UK). PMID 11444997.
3. ↑  Watson, T. (2006). "Therapeutic Ultrasound". Copia arquivada en Wayback Machine (véase "Copia arquivada" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 12 de abril de 2007. Consultado o 27 de maio de 2007.  aquí] para versión PDF con información sobre o autor)
4. ↑  Wilkin, H. D. et al. (2004). Influence of Therapeutic Ultrasound on Skeletal Muscle Regeneration Following Blunt Contusion. *International Journal of Sports Medicine, 25,* 73-77.
5. ↑  Healing sound: the use of ultrasound in drug delivery and other therapeutic applications. -Mitragotri S.
6. ↑  *Therapeutic Ultrasound Enhancement of Drug Delivery to Soft Tissues- George Lewis Jr. et al.*
7. ↑  "MEDWAVE - Litiasis Urinaria". *web.archive.org*. 2009-05-13. Archived from the original on 13 de maio de 2009. Consultado o 2023-07-16.
8. ↑   El ultrasonido en terapéutica
9. ↑  "Medicina Estética - Ultrasonido de alta potencia". *web.archive.org*. 2009-07-01. Arquivado dende o orixinal o 01 de xullo de 2009. Consultado o 2023-07-16.
10. ↑  "Copia arquivada". *TED Talks*. Arquivado dende o orixinal o 14 de marzo de 2012. Consultado o 22 de febreiro de 2012.
11. ↑   (en inglés e castelán)

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sociedade Internacional de Ultrasóns Terapéuticos
* Amplia información sobre cavitación estética

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q564875
* BRE: 4698558
* MAG: 2779727089
* NKC: ph198726

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D014464
* MeSH: E02.565.280.945
* UMLS: C0041620

 |