| Herba das brañas |
| --- |
| Herba das brañas (*Nardus stricta*) nun xardín |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Plantae |
| División: | Magnoliophyta |
| Clase: | Liliopsida |
| Orde: | Poales |
| Familia: | Poaceae |
| Subfamilia: | Pooideae |
| Tribo: | Nardeae |
| Xénero: | *Nardus* |
| Especie: | *N. stricta* |

 |
| Nome binomial |
| *Nardus stricta*L. |

A **herba das brañas** (***Nardus stricta***) é unha especie de planta gramínea herbácea, único membro do xénero *Nardus*.

Descrición
----------

*Nardus* é un xénero caracterizado por seren plantas perennes con inflorescencias moi magras, con espículas sentadas que nacen alternas das escotaduras do eixo. Ten espículas cunha flor. A gluma inferior é moi miúda e a superior está ausente. A lema ten tres nervios con dúas ou tres carenas arestadas.

A herba das brañas é unha planta vivaz, dura, forte e rexa, densamente crepitosa, de pequeno talle e porte erecto e de tres a oito centímetros de lonxitude. Ten a espícula cunha soa flor sentada e inserta no raque mais volta do mesmo lado. As flores son violáceas ou averdadas con estame de grandes anteras branco leitosas ben visíbeis na antera e sen glumas, unilaterais moi magras e erectas. As follas son longas, setosas e de case 0.5 mm de largura. Posúe numerosas follas basais finas, enroladas e algo punzantes, así como as espigas na súa madureza.

Distribución e hábitat
----------------------

Euroasiática. Hemicriptófito. Prados sobre solos acedos e zumegantes, enclaves esmagados e pastoreados con abundante humidade (brañas e lameiros).

Ecoloxía
--------

É planta invasora que suaviza os pastos deficientemente aproveitados do piso subalpino e que pode ser eliminada ou consumida polo pastoreo do gado maior. Responde mal a calquera tipo de fertilizante agás o fosfórico.
Así, os solos nos que se atopa a herba das brañas teñen a características edáficas a seguir:

* Hidromorfía temporal máis ou menos prolongada.
* Lenta humificación da materia orgánica, con formación de humus de tipo mor (relación C/N superior a 25), tendencia á turbificación e posíbel desenvolvemento de horizontes hísticos
* pH acedo ou moi acedo: entre 3.5 e 5
* Baixa taxa de saturación do complexo adsorbente: inferior ao 50 % o que dá solos con escasa fertilidade.

Tendo en conta estas características edáficas e seguindo a clasificación da FAO, os herbais das brañas poden ser encadrados dentro das categorías de luvisol e phaeozem.

Produción
---------

A produción destes pastos é bastante alta, con frecuencia de entre 2000 e 3500 kg de materia seca por hectárea e ano. A pesar disto, non están moi alindados, xa que tanto a súa palatabilidade coma a súa calidade nutritiva son baixas por mor da súa dureza, o seu elevado contido en materia seca e fibra e a súa baixa dixestibilidade.

Así só poderían fornecer coma máximo unhas 1000 ou 1800 U.F. e 90 ou 150 kg de PD por hectárea e ano.

Valor pastícola
---------------

Pasto de má calidade e pouco valor nutritivo, característico de solos acedos. O valor pastoral destes herbais é mediocre, pola súa escasa diversidade e pola baixa calidade individual das especies que o constitúen.

Aproveitamento
--------------

O aproveitamento realízase a dente, polo gando vacún ou cabalar e menos polo ovino.

Faise un pastoreo cedo e intenso para controlar a herba das brañas e as dexeccións dos animais favorecen o espallamento das especies de maior calidade. O despunte por mor do pastoreo temperán provoca o regromo da herba das brañas e reduce a súa dureza.

Unha volta mellorado poden ser interesantes outro tipo de melloras coma fertilizacións calcarias ou fosfóricas.

Gado consumidor
---------------

Non apetecido polo gado ovino mais o vacún atúrao ben comendo unicamente os gomos tenros. O cabalr, pouco esixente na calidade do pasto, consome ben a herba das brañas e contribúe á calidade do pasto aínda que pode considerar problemas de plastificado do solo. O ovino non é o máis indicado para aproveitar estes herbais, xa que, a humidade do solo favorece a aparición da paroniquia ou uñeiro (infección supurante localizada entre a uña do pezuño e a carne na ovella e na cabra, causada por Dichelobacter nodosus e algunha outra bacteria, e que provoca a coxeira do animal.
).

Observacións
------------

Esta especie pódese asociar con outras coma o trevo alpino (*Trifolium alpinum*), *Campanula herminii*, *Phleum alpinum*, a solda (*Potentilla erecta*), as chantaxes (*Plantago*) ou *Thalackeri* para formar os herbais, que son pastos dentro da clase Nardetea strictae.

Notas
-----

1. ↑  Nome vulgar galego en E. Losada, J. Castro e E. Niño, (1992): *Nomenclatura vernácula da flora vascular galega*, Xunta de Galicia e en *Termos esenciais de botánica*, Universidade de Santiago de Compostela, 2004
2. ↑  *Dicionario galego de termos médicos'* e *Diccionario científico y tecnológico*. Barcelona, Chambers - Omega, 1979

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikispecies posúe unha páxina sobre:  ***Herba das brañas*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Herba das brañas Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q159574
* MAG: 2780900284

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* APDB: 159166
* APNI: 63725
* BioLib: 42672
* Dyntaxa: 219861
* Ecocrop: 15464
* EOL: 1114063
* EPPO: NADST
* EUNIS: 193217
* GBIF: 2702717
* GrassBase: imp06577
* iNaturalist: 165653
* IPNI: 409307-1
* IRMNG: 11037203
* ITIS: 41952
* NBN: NBNSYS0000002676
* NCBI: 29687
* PlantList: kew-425445
* POWO: ID
* Soortenregister: 118697
* TAXREF: 109366
* Tela Botanica: 43774
* Tropicos: 25511276
* PLANTS: NAST3
* VASCAN: 7794
* WCSPF: 425445
* WoRMS: 993878

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UMLS: C1002774

 |