Exemplo da interacción da arte da natureza e a ourivaría muisca, na colección do Museo do Ouro en Bogotá.
Famosa balsa muisca evidencia das cerimonias sacras que deron orixe á lenda do Dourado.
Este artigo describe a **arte** producida polos **muiscas**. Os muiscas habitaban as terras altas dos Andes centrais de Colombia (no Altiplano Cundiboyacense e a parte suroeste da sabana de Bogotá), sendo unha das catro civilizacións máis importantes de América. As súas diversas formas de arte foron descritas en detalle e inclúen cerámica, téxtiles, arte corporal, xeroglíficos e arte rupestre. Aínda que a súa arquitectura era modesta en comparanza coas outras tres civilizacións americanas (os aztecas, os maias e os incas), os muiscas son coñecidos pola súa habelencia na ourivaría. O Museo do Ouro, en Bogotá, garda a maior colección de obxectos dourados do mundo procedentes de varias culturas colombianas, incluída a muisca.

As primeiras mostras de arte na cordilleira oriental dos Andes colombianos remóntase a varios milenios. Aínda que isto é anterior á civilización muisca, cuxo inicio adoita fixarse no 800 d.C. algúns destes estilos perseveráronse ao longo dos séculos.

Durante a era precerámica, a xente das terras altas produciu petrógrafos e petróglifos que representaban os seus deuses, así como a flora e a fauna da zona, motivos abstractos e elementos antropomorfos ou antropo-zoomorfos. A sociedade muisca era unha sociedade sedentario e agrícola que desenvolveu unha cultura baseada na cerámica e a extracción de sal no período Herrera, polo xeral definido entre os anos -800 a 800. Durante este temo, erixiuse a forma de arte construída máis antiga, o sitio Arqueoastronómico chamado posteriormente *El Infiernito* polos conquistadores españois. O período Herrera tamén marcou o uso de cerámica e téxtiles, e o comezo do cal sería o principal motivo da conquista española, o seu hábil traballo en ouro fino. A época dourada da metalurxia muisca está representada pola balsa muisca, considerada a obra mestra desta tecnoloxía e que representa o ritual de iniciación do novo *zipa* de Bacatá, na parte sur da confederación muisca. Esta cerimonia, realizada por *xeques* (sacerdotes) e *caciques* levando coroas douradas de plumas e acompañado de música e danza, tiña lugar nunha balsa na lagoa de Guatavita, na parte norte da sabana de Bogotá. Os relatos destas cerimonias crearon a lenda de *El Dorado* entre os españois, levándoos a unha procura deste mítico lugar que durou décadas.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Arte muisca Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Arte muisca Arquivado 16 de decembro de 2017 en Wayback Machine. - Museo do Ouro, Bogotá *(en castelán)*
* Arte muisca - Pobos Orixinarios *(en castelán)*

| * v
* c
* e
Pobo muisca |
| --- |
| Historia dos muiscas | 
* Período Herrera (-800 a 800)
* Confederación muisca (~1450 a 1540)
* Batalla de Pasca (~1470)
* Batalla de Chocontá (~1490)
* Batalla de Tocarema (1538)
* Conquista española
* Cabido Maior do Pobo Muisca (2002)

 |
| Temas | 
* Agricultura
* Arquitectura
* Arte
	+ Balsa
* Astronomía
* Calendario
* Economía
* Flora e fauna
* Gastronomía
	+ Chicha
* Lingua
	+ Duit
	+ Numeración
* Militarismo
	+ Güecha
* Momificación
* Música
* Mitoloxía
	+ El Dorado
* Relixión
	+ *Tunjo*
* Tejo
* As mulleres na sociedade muisca
	+ Zoratama

 |
| Mitoloxía | 
* Chiminigagua
* Bachué
* Chía
* Sué
* Bochica
* Huitaca
* Chibchacum
* Cuchavira
* Nencatacoa
* Chaquén
* Chibafruime
* Guahaioque

 |
| Lugares | 
* Templos
	+ Templo do Sol
	+ Templo da Lúa
	+ Coxíns do Zaque
* Auga
	+ Lagoa de Fúquene
	+ Lagoa de Guatavita
	+ Lagoa de Iguaque
	+ Lagoas de Siecha
	+ Lago de Tota
	+ Fervenza do Tequendama

 |
| Gobernantes do norte | 
* *Zaques* de Hunza
	+ Hunzahúa
	+ Michuá
	+ Quemuenchatocha
	+ Aquiminzaque
* *Iraca* de Sugamuxi
	+ Nompanim
	+ Sugamuxi
* *Tundama* de Tundama

 |
| Gobernantes do sur | 
* *Zipas* de Bacatá
	+ Meicuchuca
	+ Saguamanchica
	+ Nemequene
	+ Tisquesusa
	+ Zaquesazipa
* *Cacique* de Turmequé
	+ Diego de Torres y Moyachoque

 |
| Nos medios | 
* *Tundama* (filme de 2020)
* *NovaMundi: The Spear of Chaquén* (videoxogo de 2021)

 |

* Portal:Colombia
* Portal:Pobos indíxenas de América