Para a moeda homónima de billón véxase: Hardhead.

| *Lion* de Roberto III (1390-1406) |
| --- |
|  |
| ROBERTVS : DEI : GRACIA : REX : SCOTTORVM; armas reais. | XPC : REGNAT : XPC : VINCIT : XPC : IMPERAT, Santo André crucificado, con dúas flores de lis. |
| *Lion*. (= 5 xilins). AU. 27 mm. 4 g. |

O ***lion*** (voz inglesa; en galego: "león") coñecido tamén como **coroa escocesa**, era unha moeda escocesa de ouro introducida por Roberto III (1390-1406), inicialmente co valor de 5 xilins ou 1/4 da libra escocesa.

O seu nome provén da representación do león heráldico do seu anverso, que forma parte do escudo de armas de Escocia e é un dos seus símbolos nacionais.

A moeda de medio *lion* recibe a denominación de *demy*.

Historia
--------

### Roberto III a Xacobe IV

A primeira moeda con este nome foi cuñada por Roberto III (1390-1406), co valor de 5 xilins.

Nunha primeira emisión, no período 1390-1403, a moeda tiña un diámetro de 27 mm e un peso de arredor de 60 grans (ca. 4 gramos), cunha lei de 22 quilates, en tanto que na segunda etapa o peso se reduciu a 38 grans (2,452 gramos) e o diámetro a 14 mm, mantendo a mesma lei. Esta redución de peso foi paralela a outra equivalente da moeda de prata.

O motivo principal do anverso é o escudo escocés coroado, co habitual león rampante, que lle deu nome á moeda. Esta tipoloxía imitaba a do *écu á la couronne*, cuñado en 1385 por Carlos VI de Francia. A lenda do anverso é ROBERTVS DEI GRACIA REX SCOTTORVM ("Roberto, pola graza de Deus, rei dos escoceses").

No reverso está representado o protector de Escocia, Santo André, crucificado e flanqueado por dúas flores de lis, motivo polo que, en ocasións, estas moedas son coñecidas tamén como *Saint Andrew*. A lenda da primeira emisión era a mesma que a da moeda francesa, XPC REGNAT XPC VINCIT XPC IMPA ("Cristo reina, Cristo conquista, Cristo manda"), en tanto que na segunda emisión foi cambiada por DNS : P:TECTOR MS LIBERAT MS ("Deus é o meu protector e o meu redentor").

A mesma moeda foi retomada por Xacobe II (1437-1460), cun peso de 3,5 gramos e agora dotada dun valor de 10 xilins ou media libra escocesa, coa mesma tipoloxía e as mesmas lendas que o *lion* da primeira emisión do seu antecesor.

Tamén Xacobe IV (1488-1513) cuñou o *lion* de ouro, nesta ocasión cun valor de trece xilins e catro peniques.

### María Estuardo (1542-1567)

| ½ *Lion* de María Estuardo (1542-1567) |
| --- |
|  |
| MARIA · D · G · R · SCOTORVM; escudo coroado. | DILIGETE IVSTICIAM 1553, monograma REGINA MARIA. |
| ½ *lion*. (= 22 xilins). AU. 21 mm. 4 g. |

O *lion* emitido a nome de María I (1542-1567) achega cambios substanciais na súa tipoloxía. A moeda, agora cun peso 78,52 de grans (ca. 5,01 gramos) e unha lei de 22 quilates, pasou a valer 44 xilins.

Este novo *lion* foi cuñado en 1553 no marco da primeira serie de emisións de María, con anterioridade ao seu matrimonio co Delfín de Francia, Francisco II. No seu anverso amosa o escudo de Escocia coroado, flanqueado polas letras I e G, correspondentes a *Iacobus Gubernator* (James Hamilton, duque de Châtellerault e segundo conde de Arran), o rexente durante os primeiros anos da raíña María. A lenda é MARIA · DEI · GRA · R · SCOTORVM ("María, pola graza de Deus, raíña dos escoceses"). O motivo principal do reverso é un monograma coroado formado polas letras de REGINA MARIA, rodeado pola lenda DILIGIT · IVSTICIAM · ("Amade a xustiza"), e a data de 1553.

Xunto co *lion*, María I cuñou tamén na mesma data o medio *lion*, de 22 xilins, con idéntica tipoloxía e coa metade de peso. 

### Xacobe VI

*Artigo principal**:* Noble (moeda escocesa).
Outra moeda de ouro co nome de *lion* foi o coñecido como *lion noble* (ou *angel* escocés), introducido en 1584 por Xacobe VI (1567-1625) durante a súa cuarta serie de emisións (1582-1588). O anverso desta nova moeda está caracterizado pola figura dun gran león coroado en posición sedente, cunha espada e un cetro en senllas gadoupas dianteiras, rodeado pola lenda POST 5 & 100 PROA' INVICTA MANENT HEC. No reverso reprodúcese unha cruz cuxos brazos están formados polo monograma I R (*Iacobus rex*) e un S no centro, coa lenda DEVS IVDICIVM TVVM REGI DA e o ano de emisión.

O valor desta moeda era de tres libras escocesas e 15 xilins (ou 75 xilins escoceses). Medía 31,8 mm de diámetro e tiña un peso de 78,5 grans (ca. 5 gramos).

Notas
-----

1. 1 2  "1 Lion - Robert III". *Numista*.
2. 1 2 3  "Lion2". En *Dictionary of the Scots Language*. 2004. Scottish Language Dictionaries Ltd.
3. 1 2 3 4  "Lion". En Frey, A. R. (1916). Páxina 135.
4. 1 2  Stewart, I. (1955).
5. ↑  Klütz, K. (2004).
6. ↑  "Demy". En *Dictionary of the Scots Language*. 2004. Scottish Language Dictionaries Ltd.
7. ↑  "Demy". En Frey, A. R. (1916). Páxina 63.
8. 1 2 3  Stewart, I. (1955). Páxinas 37-40.
9. 1 2  "1 Lion - Robert III (Heavy Coinage, 2nd Issue)". *Numista*.
10. 1 2  "1 Lion - Robert III Light Coinage, Type II". *Numista*.
11. ↑  "Coin (obverse), lion, from reign of Robert III". *National Museums Scotland*.
12. ↑  Belaubre, J. (1996).
13. ↑  "1 Lion - James II". *Numista*.
14. ↑  "Scottish Coins". Elks, K. *Coinage of Great Britain. Celtic to Decimalisation*. Part 12.
15. 1 2  "22 Shillings - Mary I 1st Period". *Numista*.
16. ↑  Stewart, I. (1955). Páxinas 80 e seguintes.
17. 1 2  "44 Shillings - Mary I 1st Period, 1st Issue". *Numista*.
18. ↑  Franklin, D. B. (1995). *The Scottish Regency of the Earl of Arran: A Study in the Failure of Anglo-Scottish Relations*. Edwin Mellen Press. ISBN 978-0773489714
19. ↑  Stewart, I. (1955). Páxinas 94 e 95.
20. ↑  "Fourth Coinage: Lion Nobles". E n Holmes, N. M. McQ. (2006). Láminas 54-55.
21. 1 2  "Modern coin - HCR41678: Lion Noble". *Ashmolean Museum. Oxford*.
22. ↑  Ficha da moeda Arquivado 31 de agosto de 2020 en Wayback Machine.". *National Museums Scotland*.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Libra escocesa
* Moeda escocesa

### Bibliografía

* Bateson, D, (1987). *Scottish Coins*. Shire Publications Ltd. ISBN 0-85263-847-7

* Belaubre, J. (1996). *Dictionaire de Numismatique médiévale occidentale.* París. Léopard d'Or. ISBN 2-86377-121-3
* Burns, E. (1887). *The Coinage of Scotland*. Volume I, volume II, volume III. Black, Edimburgo.

* De Cardonnel, A. (1786). *Numismata Scotiæ or a series of the scottish coinage, from the reign of William the Lion to the Union*. Edimburgo. G. Nicol.
* Frey, A. R. (1916). *A dictionary of numismatic names; their official and popular designations*. American Journal of Numismatics. Vol 50.
* Grueber, H. (1899). *Handbook of the Coins of Great Britain and Ireland in the British Museum*. Londres. [Reimpresión en 1970; ISBN 1-4021-1090-1]
* Holmes, N. (1998). *Scottish Coins.* Edimburgo. NMS Publishing. ISBN 1-901663-02-7
* Holmes, N. (2006). *Sylloge of Coins of the British Isles. 58. Scottish Coins in the National Museum of Scotland, Edinburg*. Part I. Oxford University Press. ISBN 0-19-726328-3
* Klütz, K. (2004). *Münznamen und ihre Herkunft.* Viena. Moneytrend Verlag. ISBN 3-9501620-3-8
* Lindsay, J. (1845). *A view of the coinage of Scotland*. Cork.
* Mackay, J.; Mussel, J. (2016). *Coin Price Guide to British Coins*. *Token Publishing Ltd*.
* Martinori, E. (1915). *La moneta. Vocabolario generale Arquivado 20 de setembro de 2020 en Wayback Machine.*. Roma. Istituto italiano di numismatica.
* Seaby, P.; Purvey, F. (1984). *Coins of Scotland Ireland and the Islands*. Sanford J. Durst. ISBN 978-0900652646
* Stewart, I. (1955). *The Scottish Coinage.* Londres. Spink & Son.

### Ligazóns externas

* Scottish Coins

| * v
* c
* e
Moedas do Reino de Escocia |
| --- |
| Moedas de ouro | 
* *Crown*
* *Demy*
* Ducado
* *Hatpiece*
* *Lion*
* *Noble*
* *Pistole*
* *Rider*
* *Ryal*
* *Sword & sceptre*
* *Unicorn*
* *Unit*

 |
| Moedas de prata | 
* Dólar
* *Farthing*
* *Groat*
* *Merk*
* *Noble*
* Penique
* *Ryal*
* Xilin
* Testoon

 |
| Moedas de billón e cobre | 
* *Bawbee*
* *Bodle*
* *Farthing*
* *Hardhead*
* Lion
* Penique
* *Plack*
* *Turner*

 |
| Véxase tamén | 
* Moeda escocesa

 |

* Portal:Historia
* Portal:Reino Unido