recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Elena Candia López**, nada en Mondoñedo o 3 de febreiro de 1978, é unha avogada e política galega do PPdeG. Actualmente é Vicepresidenta primeira do Parlamento de Galicia e concelleira no Concello de Lugo.

Traxectoria
-----------

Licenciada en Dereito. Traballou en seguros. Nas eleccións municipais de 2003 foi elixida concelleira de Mondoñedo. Foi deputada provincial. Nas municipais de 2015 encabezou a candidatura do PPdeG á alcaldía de Mondoñedo e foi elixida alcaldesa de Mondoñedo como candidata do partido máis votado.

### Presidenta da Deputación

Así mesmo foi elixida presidenta da Deputación Provincial de Lugo, logo dunha sesión de investidura na que Manuel Martínez, alcalde de Becerreá (do PSdeG-PSOE) rebelouse contra Darío Campos, alcalde da Pontenova e candidato imposto polo PSdeG-PSOE tras ser el vetado a petición do BNG por estar imputado, rompendo a disciplina do partido votándose a si mesmo en vez de a Darío Campos. En outubro, unha moción de censura de PSdeG e BNG apartouna do cargo.

### Outros cargos

En xullo de 2020 foi elixida parlamentaria no Parlamento de Galicia como cabeza de lista por Lugo. Dende o 24 de maio de 2022, foi a vicepresidenta primeiro da cámara galega. A nivel orgánico é a presidenta do PPdeG na provincia de Lugo dende marzo do 2016. Nas eleccións municipais de 2023 o seu partido elixiuna como a candidata á alcaldía de Lugo, sendo elixida concelleira de Lugo.

Nunha homenaxe a Álvaro Cunqueiro en 2024
Nas eleccións ao Parlamento galego de 2024, saiu elixida deputada por Lugo.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Orlando González Cruz** | **Alcaldesa de Mondoñedo**2015 - 2020 | Sucesor:**Manuel Ángel Otero Legide** |
| Predecesor:**Xosé Ramón Gómez Besteiro** | **Presidenta da Deputación Provincial de Lugo**Entre xuño e outubro de 2015 | Sucesor:**Darío Campos Conde** |

Notas
-----

1. ↑  Ficha na Deputación de Lugo
2. ↑  Sande, Miguel (2015-06-14). "Quien lo disfrutó y vivió con emoción fue Elena Candia en Mondoñedo". *La Voz de Galicia* (en castelán). Consultado o 2024-01-24.
3. ↑  Sueiro, Marcos (2015-06-24). "La popular Elena Candia, nueva presidenta de la Diputación de Lugo gracias a un alcalde socialista". *Diario ABC* (en castelán). Consultado o 2024-01-24.
4. ↑  Lombao, David (2015-10-08). "Martínez cumpre á segunda e permite que PSdeG e BNG recuperen a Deputación de Lugo". *Praza Pública*. Consultado o 2024-01-24.
5. ↑  "A candidata para a alcaldía de Lugo polo PP, Elena Candia, promete unha Concellaría de Maiores e unha administración "máis accesible". *Lugo Xornal*. 4 de xaneiro de 2023.
6. ↑  Cedrón, María; García Calvo, Lorena (19 de febreiro de 2024). "Este es el nuevo Parlamento de Galicia, diputado a diputado". *lavozdegalicia.es* (en castelán). Consultado o 21 de febreiro de 2024.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Elena Candia Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Mondoñedo

* Eleccións municipais en Lugo
**Paulo Ríos Santomé**, coñecido como **Kai**, nado en Moaña en 1993, é un político galego do BNG.

Traxectoria
-----------

Papeleta do BNG para o Parlamento galego, eleccións xullo 2020.Papeleta do BNG para o Parlamento galego, eleccións xullo 2020.
Estudou o Grao de Ciencias Sociais na Universidade Aberta de Cataluña. Militou en Galiza Nova dende 2015, foi membro da Dirección Nacional de Galiza Nova dende ese ano e membro da Executiva Nacional do BNG. Foi secretario xeral da Unión da Mocidade Galega, posto que abandonou en 2020. Concelleiro de Mocidade en Moaña dende 2017. Na Asemblea Nacional Extraordinaria de outubro de 2019, foi elixido secretario xeral de Galiza Nova.. Nas autonómicas de 2020 foi o número 6 da candidatura do BNG pola provincia de Pontevedra e foi elixido deputado do Parlamento de Galicia.

Nas eleccións ao Parlamento galego de 2024, saíu elixido deputado por Pontevedra.

Notas
-----

1. 1 2  "Concello de Moaña". Consultado o 2020-03-04.
2. ↑  Dimite el edil de Deportes de Moaña, Abel Pérez,y entra Pablo Ríos que llevará Mocidade
3. ↑  "Crónica da Asemblea Nacional Extraordinaria de Galiza Nova". *Sitio web de Galiza Nova*. 2019-10-25. Consultado o 2020-03-04.
4. ↑  Cedrón, María; García Calvo, Lorena (19 de febreiro de 2024). "Este es el nuevo Parlamento de Galicia, diputado a diputado". *lavozdegalicia.es* (en castelán). Consultado o 21 de febreiro de 2024.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha na UMG
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Prudencio Landín.
**Prudencio Landín Carrasco**, nado en Pontevedra o 12 de decembro de 1912 e finado na mesma vila o 30 de xuño de 1988, foi un avogado e político galego.

Traxectoria
-----------

Lápida no Cemiterio de Santo Amaro de Pontevedra.
Fillo de Prudencio Landín Tobío. Era licenciado en Dereito e profesor mercantil. Durante a guerra civil española combateu como voluntario no bando nacional, acadando o grao de tenente provisional de artillaría. Rematado o conflito bélico retomou o seu labor como avogado. Foi nomeado xefe provincial da policía municipal, traballou na delegación provincial de xustiza e dereito, e foi secretario do Tribunal tutelar de menores en Pontevedra.

En 1957 foi nomeado alcalde de Pontevedra, e en xullo de 1959 presidente da Deputación e procurador en Cortes. En 1963 foi nomeado Gobernador civil de Guadalaxara, e o 15 de febreiro de 1964 de Córdoba. O 8 de xuño de 1968 foi nomeado Gobernador civil da Coruña, cargo que ocupou até 1972.

Foille concedida a encomenda de Cisneros, a Gran Cruz do Mérito Civil e do Mérito Agrícola, e outras de carácter militar como a Laureada Colectiva.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Juan Argenti Navajas** |  **Alcalde de Pontevedra** 1957 - 1959 | Sucesor:**Xosé Filgueira Valverde** |
| Predecesor:**Luis Suárez-Llanos Menacho** |  **Presidente da Deputación de Pontevedra** 1959 - 1963 | Sucesor:**Enrique Lorenzo Docampo** |

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha no Congreso dos DeputadosArquivado 02 de febreiro de 2017 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12398279
* Arquivo Histórico de Deputados (1810-1977): 59100

 |
**Antonio Martín Ramón Campos Romay**, nado en Poio o 15 de maio de 1946, é un funcionario e político galego.

Traxectoria
-----------

Titulado Mercantil e en Ciencias da Enfermería. Foi funcionario dos Servizos de Inspección Sanitaria da Consellería de Sanidade. Foi elixido concelleiro da Coruña polo PSdeG nas primeiras eleccións democráticas, foi tenente de alcalde e volveu ser elixido e nas municipais de 1983. Foi deputado provincial e portavoz do grupo provincial socialista. Foi elixido parlamentario pola provincia da Coruña nas eleccións autonómicas de 1985 polo PSdeG.

No verán de 1982, durante a mobilización contra as verteduras radioactivas, participou na expedición do Arosa I como representante do goberno municipal coruñés, asistindo despois como observador á VII Reunión Consultiva da Convención Marítima Internacional para prevención da contaminación mariña celebrada en Londres.

Foi colaborador habitual de *Xornal de Galicia*.

Obras
-----

* *Desde la fosa de la muerte*, 1983 (con María García Añón e Fernando González Laxe).
* *A ollada melancólica*, 2009.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha en galegos.info

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12383052
* BNE: XX874681

 |
**José Santiago Seijo**, nado en Viveiro en 1877 e finado na mesma vila o 25 de abril de 1945, foi un avogado, xornalista e político galego.

Traxectoria
-----------

Avogado en Viveiro. Integrado no maurismo, en 1912 organizou a Juventud Conservadora de Viveiro. Concelleiro de Viveiro, en novembro de 1913 foi nomeado alcalde por Real Orde, posto no que permaneceu até agosto do ano seguinte. Foi director do semanario *El Vivariense* en 1914, e foi detido e procesado. Ao ano seguinte dirixiu *Verdad y Justicia*. Secretario do concello de Mondoñedo, foi nomeado secretario do concello de Viveiro en novembro de 1923. Volveu ser nomeado alcalde de Viveiro ao rematar a ditadura de Primo de Rivera e tomou posesión o 14 de abril de 1930.

Foi elixido concelleiro o 12 de abril de 1931. Coa proclamación da Segunda República integrouse na ORGA facéndose co control da organización ao desprazar e marxinalizar ao sector de Ramón Villar Ponte. Presidiu o Partido Republicano Independiente de Viveiro, constituido en marzo de 1933, que editou ese ano o semanario *Vox Pópuli*. Foi nomeado alcalde en abril de 1934 e permaneceu no cargo até setembro de 1935, cando foi destituído polo gobernador civil, sendo substituído no cargo polo primeiro tenente de alcalde Eugenio Pérez Abadín. Foi reposto no cargo en xaneiro de 1936. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 15 de agosto e xulgado por rebelión, co resultado de sobresemento provisional. Saíu en liberdade o 14 de decembro de 1936, a disposición da autoridade gobernativa.

Notas
-----

1. ↑  *El Progreso*, 2-5-1946, p. 3.
2. ↑  *El Norte de Galicia*, 25-11-1913, p. 3.
3. ↑  *La Voz de Galicia*, 4-11-1923
4. ↑  *El Pueblo Gallego*, 9-3-1933, p. 9.
5. ↑  *El Progreso*, 18-9-1935, p. 2.
6. ↑  *Alborada*, 19-1-1936, p. 1.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Nuevo Cal, Carlos (2005). *A Segunda República en Viveiro in A represión franquista en Galicia. Congreso da Memoria*. Asociación Cultural Memoria Histórica Democrática.
* Nuevo Cal, Carlos (2003). *A represión fascista nas terras de Viveiro in A represión franquista en Galicia. Actas dos traballos presentados ao Congreso da Memoria. Narón, 4 a 7 de decembro de 2003* (PDF). Asociación Cultural Memoria Histórica Democrática. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 09 de marzo de 2014. Consultado o 9 de marzo de 2014.

### Ligazóns externas

* José Santiago Seijo na páxina web *Nomes e Voces*.
* Ficha en represión franquista en Lugo

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**José Marqués González** |  **Alcalde de Viveiro** 1913 - 1914 | Sucesor:**José Marqués González** |
| Predecesor:**Luís Carnicero García** |  **Alcalde de Viveiro** 1930 - 1931 | Sucesor:**Ramón Villar Ponte** |
| Predecesor:**Eugenio Pérez Abadín** |  **Alcalde de Viveiro** 1934 - 1935 | Sucesor:**Eugenio Pérez Abadín** |
| Predecesor:**Eugenio Pérez Abadín** |  **Alcalde de Viveiro** 1936 | Sucesor:**Balbino Cerdeiras Rey** |
Rabino ensinando a nenos no 2004.
**Rabino** ou **rabí** (en arameo: רִבִּי, *ribí*; hebreo: *רַבִּי*, *rabí*) dentro do xudaísmo significa "profesor", "mestre" ou literalmente "grande". A palabra "Rabbi" ("Meu Mestre") deriva da raíz hebraica *Rav*, que no hebraico bíblico significa "grande" ou "distinto" (en coñecemento).

No xudaísmo, Rabino é un título empregado para distinguir aquel que ensina, aquel que ten a autoridade dos doutores da Torá, ou aquel apuntado polos líderes relixiosos da comunidade. Hoxe os rabinos son os responsables do ensino e aplicación dos ensinos do xudaísmo. Ao contrario doutras relixións, o rabino non é un sacerdote, non sendo estritamente preciso para a realización da maioría dos actos do ciclo de vida xudaico, como o casamento, bar-mitzvá, sepulturas, etc. Os únicos actos que esixen a participación dun rabino son o xet (divorcio) e litixios que esixan a decisión dun tribunal rabínico.

Porén, nos nosos días, en gran parte pola laicización da comunidade xudía, os rabinos asumiron o papel de condutores da maior parte das cerimonias relixiosas. Aínda así, no xudaísmo non existe a figura do "representante de Deus" ou dunha persoa cun contacto especial coa divindade, pois cada individuo é considerado como dotado dunha ligazón directa con Deus.

Notas
-----

1. ↑  Schlesinger 1987, p. 207.
2. ↑  Schlesinger 1987, p. 99.
3. ↑  Falbel 2008, p. 284.

Véxase tamén
------------

### Bibiliografía

* Falbel, Nachman (2008). *Judeus no Brasil: estudos e notas* (en portugués). São Paulo: Humanitas.
* Schlesinger, Hugo (1987). *Pequeno vocabulário do judaísmo* (en portugués). São Paulo: Edições Paulinas.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q133485
* AAT: 300025776
* BNCF: 47095
* BNF: 11948214v
* BRE: 3488162
* EBID: ID
* GND: 4176751-2
* JSTOR: rabbis
* LCCN: sh85110190
* NKC: ph124961

 |
O **macizo Vinson** é un gran macizo montañoso da Antártida, de 21 km de longo e 13 km de largo. Está situado a uns 1200 km do polo Sur. Foi descuberto en xaneiro de 1958 por unha nave da mariña estadounidense. En 1961, o Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) deulle o seu nome en honra de Carl G. Vinson, congresista estadounidense polo estado de Xeorxia, polo seu apoio á exploración antártica. O 1 de novembro de 2006, a US-ACAN declarou que o monte Vinson e o macizo Vinson eran entidades separadas.

O **monte Vinson** é o pico máis alto da Antártida, con 4892 m. Está localizado na parte setentrional da planicie do macizo Vinson. Foi escalado por primeira vez en 1966 por un equipo estaodunidense liderado por Nicholas Clinch. Unha expedición de 2001 foi a primeira en escalalo pola ruta leste e tomou medidas por GPS da altura do cumio.

Xeografía
---------

O macizo Vinson esténdese entre Goodge Col e glaciar Branscomb ao noroeste, o glaciar Nimitz e o glaciar Gildea ao sueste e ao sur, e o glaciar Dater e o seu tributario o glaciar Hinkley ao leste. A parte suroriental do macizo acaba en Hammer Col, que o une ao macizo Craddock, do que o punto máis alto é o monte Rutford (4477 m). O macizo comprende a alta parte cenral do Vinson Plateau con varios picos que acadan os 4700 metros e varias cristas laterais sobre todo cara ao suroeste e ao nordés.

A altura de 4892 metros do monte Vinson foi medida mediante GPS nun estudo dirixido por un equipo da Omega Foundation en 2004 no que participaron o australiano Damien Gildea e os chilenos Rodrigo Fica e Camilo Rada. Dende 1998 ata 2007, a fundación colocou receptrores de GPS durante períodos axeitados para recibir lecturas precisas dos satélites.

Notas
-----

1. ↑  "Vinson Massif". Geographic Names Information System. United States Geological Survey". Arquivado dende o orixinal o 16 de xuño de 2020. Consultado o 14 de xuño de 2020.
2. 1 2  Stewart, J. (2011) *Antarctic An Encyclopedia* McFarland & Company Inc, Nova York. 1776 pp. ISBN 9780786435906.
3. ↑  *Antarctica. In The Kingfisher Children’s Encyclopedia*. Nova York: Kingfisher. 2012. p. 16.
4. ↑  NOVA. "Mountain of Ice". WGBH. Consultado o 2004-12-28.
5. 1 2  Gildea, Damien; Splettstoesser, John (2007-08-27). "Craddock Massif and Vinson Massif remeasured". *10th International Symposium on Antarctic Earth Sciences (ISAES), 2007*. Arquivado dende o orixinal o 03 de marzo de 2016. Consultado o 2008-09-20.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* The Vinson Massif. Explorers Dream

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q163758
* WorldCat
* VIAF: 49148570651724311357
* BRE: 1915463
* EBID: ID
* FAST: 1303772
* GeoNames: 6627584
* GND: 4560008-9
* LCCN: sh2004002189
* SUDOC: 183349989
* SummitPost: 830860
* TGN: 1106916

 |
Os **macronutrientes** son os nutrientes necesarios en grandes cantidades para que o organismo leve a cabo as súas funcións vitais. Á súa vez divídense en dous grupos: elementos primarios, principais ou maiores (nitróxeno, fósforo e potasio) e elementos secundarios ou menores (calcio, magnesio e xofre).

Na nutrición vexetal os elementos nutritivos primarios xeralmente son os que primeiro expresan a súa baixa concentración no solo polos seus altos niveis de extracción por parte das plantas, mentres que os secundarios son requiridos en pequenas cantidades e a súa deficiencia non é tan evidente pero si moi importante.

Un factor decisivo que afecta á dispoñibilidade de nutrientes é o pH.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina do Departamento de Edafoloxía e Química vexetal da Universidade de Granada *(en castelán)*
* Páxina do Departamento de Bioloxía e Produción Vexetal da Universidade de Extremadura Arquivado 24 de marzo de 2010 en Wayback Machine. *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9026596
* EBID: ID
* GEC: 0276157

 |


1. ↑  "macronutriente". *TERGAL*. Consultado o 20/05/2019.
| Nervios craniais |
| --- |
| CN I - Olfactorio |
| CN II - Óptico |
| CN III - Oculomotor |
| CN IV - Troclear |
| CN V - Trixémino |
| CN VI - Abducente |
| CN VII - Facial |
| CN VIII - Vestíbulococlear |
| CN IX - Glosofarínxeo |
| CN X - Vago |
| CN XI - Accesorio |
| CN XII - Hipogloso |
| Esta caixa: * ver
* conversa
* editar
 |

O **nervio óptico** é o segundo dos doce pares craniais. Leva información visual da retina a outras partes do sistema nervioso central.

Características
---------------

Puramente sensitivo, este nervio fórmase a partir dos axóns das células nerviosas da retina. A continuación diríxese cara ao fondo da órbita. Atravésaa servíndose das canles ópticas do esfenoide. Ata este punto, cada nervio óptico porta dous conxuntos de febras. Cada conxunto está formado por unhas febras nasais (procedentes da parte medial do ollo) e por unhas febras temporais (da parte lateral do ollo). O nervio continúa cara a atrás ata chegar ó quiasma óptico, onde as febras nasais de cada nervio cambian de lado. A información recollida polo nervio óptico chegará a diversas estruturas:

* Córtex occipital, a ambos lados da cisura calcarina.
* Corpos xeniculados laterais
* Tálamo e glándula pineal

Tamén hai conexións con outras áreas do sistema nervioso central.

Lesións do nervio óptico
------------------------

Unha lesión de todo o nervio dun lado por diante do quiasma produce a perda de visión total do ollo dese lado. Por detrás do quiasma, pérdese o campo nasal dun ollo e o campo temporal do outro.
Certos tumores cerebrais comprimen o nervio óptico e dificultan e/ou impiden a visión do ollo dese lado.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q186029
* BNCF: 44355
* BNF: 119468428
* BRE: 1996446
* EBID: ID
* GND: 4205981-1
* JSTOR: optic-nerve-injuries
* LCCN: sh85095130
* MAG: 2780837183
* NDL: 00571252
* NKC: ph301300

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* FMA: 50863
* MeSH: D009900
* MeSH: A08.800.800.120.680
* NCIt: C12761
* TA: A14.2.01.006
* Uberon: 0000941
* UMLS: C0029130

 |
**Ángel Bernárdez Rodríguez**, nado en Xixón o 8 de outubro de 1859 e finado en Vigo o 3 de abril de 1935, foi un xornalista galego

Traxectoria
-----------

De ascendencia paterna galega, aos oito anos trasladouse a Vigo onde viviu e traballou. Empezou a carreira xornalística en *La Propaganda*, foi redactor de *Diario de Vigo* e *La Coalición Republicana*, colaborou en *La Víbora*, foi director de *La Vanguardia* e *La Federación* e redactor xefe de *Faro de Vigo*. Dirixiu a sección de pesca e conservas de *El Financiero* de Madrid, e realizou unha intensa campaña en favor das industrias pesqueira e conserveira de Galicia na *Revista Nacional de Economía*. Foi correspondente en Galicia de *La Prensa* de Buenos Aires, do *Daily Mail* de Londres, e do *Berliner Lokalanzeiger* de Berlín. Escribiu o apartado "La pesca en Galicia" do libro *Generalidades de la geografía de Galicia*. Foi presidente da Asociación da Prensa de Vigo.

Vida persoal
------------

Casou con Lucila Losada Iglesias e foi pai de Ángel Bernárdez Losada.

Notas
-----

1. ↑  *El Pueblo Gallego*, 5-4-1935, p. 3.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Martín, Gerardo (2017). *Diccionario de vigueses (1875-1945). Retazos de historia local a través de la vida de más de 1700 personajes*. Pontevedra: Deputación Provincial. pp. 111–112. ISBN 978-84-8457-448-4.
Coordenadas: 8°16′S 158°29′L﻿ / ﻿-8.26, 158.48

Localización do estreito de Nova Xeorxia nas Illas Salomón.
Afundimentos de buques de guerra fronte á illa de Guadalcanal durante os enfrontamentos da segunda guerra mundial.
O **Estreito de Nova Xeorxia** é a canle de auga que pasa aproximadamente partindo lonxitudinalmente o arquipélago das Illas Salomón en dúas partes. O estreito está bordeado polas illas Choiseul, Santa Isabel e Florida polo norte e Vella Lavella, Kolombangara, Nova Xeorxia e as Illas Russell polo sur. As illas de Boungaiville e Guadalcanal definen o estreito polo oeste e leste respectivamente.

A volcánica Illa de Savo é o único accidente xeográfico digno de mención no estreito.

Durante a segunda guerra mundial o estreito foi coñecido polos aliados como ***the Slot***, *a rañura*, debido á súa forma xeográfica e ao elevado tráfico de buques de guerra. Os constantes envíos de tropas e material por parte do Xapón recibiu o nome de Tokio Espress. Entre 1942 e 1943 producíronse numerosas batallas marítimas no estreito entre a Armada dos Estados Unidos, a Real Armada Australiana e a Real Armada de Nova Zelandia, e a Armada Imperial Xaponesa.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1200932
* GeoNames: 2105189

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: El Independiente.

***El Independiente*** foi un periódico editado en Vigo entre 1885 e 1903.

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Diario de la mañana*, apareceu o 17 de setembro de 1885, para substituír a *Diario de Vigo*. En 1889 cambiou o subtítulo por *Diario de intereses materiales* e en 1895 por *Diario de intereses generales*. Propiedade de Ángel Varela Gómez, estaba dirixido por Pascual Ruiz Enríquez. Entre os seus colaboradores figuraron Emilio Castelar, Luis A. Mestre, Ramiro Vieira Durán, Ángel Bernárdez Rodríguez, Bartrina e Ignacio García Sánchez. En 1897 pasou a ser director o propietario Ángel Varela Gómez, redactor xefe José Campo Moreno e redactores Jaime Solá e Celestino Madrigal Estévez. A finais de 1901 pasou a ser o seu propietario Federico Barba. En abril de 1902 cesou o director Ángel Varela, sendo substituído por Jaime Solá. En 1903 foi adquirido por Jaime Solá, quen lle deu un novo rumbo e lle cambiou o nome polo de *Noticiero de Vigo*.

Notas
-----

1. ↑  *El Correo Gallego*, 2-4-1902, p. 1.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* "Independiente, El". *Enciclopedia Galega Universal*. Ir Indo. 1999-2002. ISBN 84-7680-288-9.
* Álvarez Blázquez, José Mª (1980). "La prensa periódica viguesa en el siglo XIX". *Vigo en su historia* (en castelán). Caja de Ahorros Municipal de Vigo. pp. 540–543. ISBN 84-7231-494-4.
* Santos Gayoso, Enrique (1990). *Historia de la Prensa Gallega 1800-1986*. Sada: Do Castro. ISBN 84-7492-489-8.
O canón de pau no escudo de Cotobade
O **canón de pau** foi unha arma tipicamente de guerrilla, usada principalmente durante a Guerra da Independencia española (1808-1814), guerra que enfrontou a españois contra os exércitos napoleónicos.

Características
---------------

A arma en si tratase dun canón realizado mediante a unión de cuñas alongadas de madeira dura, coma carballo ou castiñeiro, unidas entre elas con abrazadeiras, e furadas lonxitudinalmente, realizando un canón de artillaría de bastante potencia, pero moi efémero.

Normalmente, estes canóns usábanse en batidas rápidas e defensa de poboamentos onde non había posibilidade de usar artillaría típica, de bronce ou ferro, debido a falta de aparellos, ou por falta de espazo para manobrar.

Estes canóns enchíanse xeralmente de pólvora negra para realizar o disparo, e metralla coma cravos, pedras, anacos de ferro, madeira etc, a modo de proxectís. Contaban cun alcance medio de 20 metros, onde resultaban letais, e non tiñan un peso de carga típico, xa que eran totalmente artesanais.

Ao cabo duns poucos disparos podían acabar ardendo ou rebentando, polo que non eran moi fiables, nin moi duradeiros.

O escudo do Concello de Cotobade posúe un canón de pau, en honor a defensa do poboamento realizado mediante o uso desa arma de artillaría. Un caso documentado de uso destes canóns, foi na batalla de Ponte Sampaio, en xuño de 1809, onde se enfrontaron o exército napoleónico e o exército regular español, xunto ás milicias galegas.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Portela Pazos, S. (1976): *O cañón de pau*. Concello de Cotobade.
**Pserimos** (grego: Ψέριμος Δωδεκανήσου, turco: *Keçi Adasi*), é unha pequena illa grega no Dodecaneso, que se atopa entre as illas de Kalymnos e Kos fronte á costa de Turquía. É parte da municipalidade de Kalymnos, e tiña unha poboación de 80 habitantes no censo de 2011.

A principal industria é o turismo, con turistas europeos gregos e outros atraídos pola súa localización remota. Hai varias praias e varias tabernas, algunhas das cales ofrecen aloxamento.

Pserimos é atendido por un ferri diario desde Pothia, na illa de Kalymnos, e é un destino no itinerario dunha serie de buques de cruceiro.

Situación
---------

Pserimos é a illa veciña máis grande da illa municipio de Kálimnos. A illa está situada no leste do mar Exeo a uns 3´5 km ao norte de Cos e 5 km ao oeste de Kálimnos. Ao nordés, a distancia máis curta a Asia Menor, a península de Bodrum (*Bodrum Yarimadasi*) está a 8 km. Na costa hai algúns illotes rochosos. Preto, a un quilómetro ao oeste atópase a illa deshabitada de *Platy*. O único pobo e porto é *Avlakia* (Aυλάκια) na *Baía de Pserimos* (Όρμος Ψερίμου) na costa sur.

A paisaxe desta illa árida está dominado principalmente pola vexetación arbustiva baixa. Pserimos é montañosa alcanzando 268 metros a elevación máis alta no nordés.

Historia
--------

No Catálogo das naves de Homero Pserimos formaba parte do grupo das illas *Kalydna*. Despois a única referencia á illa será no século III a.E baixo o control de Cos.

Pserimos desde a illa de Cos
Desde a antigüidade Pserimos foi coñecida polas súas alcaparras. Hoxe o municipio promove o cultivo de oliveiras, preto de 6.000 árbores foron plantados ao nordés do pobo. Os 80 habitantes viven principalmente da pesca e o turismo. Na gran baía oriental practícase a piscicultura.

Ademais das árbores hai algunhas tabernas ao longo dos 170 m de fermosa praia de area e situada no extremo norte do pobo está a igrexa consagrada *Kimisis tis Panagia* (Kοίμησης της Παναγίας, Asunción da Virxe). Preto de 1´5 km ao noroeste do pobo nunha longa baía está a igrexa de *Panagia Grafiotissa* (Παναγία Γραφιώτισσα). Non hai outros puntos de interese para os excursionistas que visitan a illa durante un día.

### Relixión

As dúas únicas parroquias na illa e pertencentes á Igrexa Ortodoxa do Patriarcado Ecuménico de Constantinopla están adscritas á Metrópole de Leros, Kálimnos e Astipalea.

Notas
-----

1. ↑  Κάλυμνος Οικισμοί (Βαθύς, Ψέριμος)  Arquivado 18 de decembro de 2015 en Wayback Machine. griego

Véxase tamén
------------

* Lista de illas de Grecia

### Ligazóns externas

* Páxina Web Oficial do Municipio de Kálimnos *(en inglés)* e *(en grego)*
* Información xeral sobre Pserimos[*Ligazón morta*], *(en grego)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q644254
* WorldCat
* VIAF: 315139695
* DARE: 41152
* GeoNames: 254512
* LCCN: sh00001546
* OSM: 532297
* Pleiades: 599910

 |
**Vicente Martínez de la Riva Andrés**, nado en Santiago de Compostela en 1808 e finado na mesma cidade o 13 de xuño de 1889, foi un médico, profesor, escritor e político galego.

Traxectoria
-----------

Filo de Ángel Martínez de la Riva que procedía de Ortigosa de Cameros e emigrou a Compostela, onde exercía como "comerciante mayorista con giro". Vicente estudou medicina e foi catedrático de anatomía da Universidade de Santiago de Compostela e decano da facultade de Medicina da USC. Foi director do Hospital de San Roque. Foi un dos socios máis destacados da Real Sociedade Económica de Amigos do País de Santiago na que desempeñou os cargos de vicesecretario (1844-1850), secretario (1850-1861), vicedirector (1865-1867), director (1867 e 1871-1873) e dende 1873 censor da Xunta de Oficiais. Foi fundador e primeiro presidente do Museo Histórico-Arqueolóxico da Sociedade de Amigos do País. Foi concelleiro e alcalde de Santiago de Compostela en 1870,

En 1864, no Congreso Agrícola convocado pola Sociedade Económica de Amígos do País sobre o sistema foral, xunto con Luís Rodríguez Seoane, Paz Novoa e Montero Ríos promoveu unha moción para que as deputacións galegas financiasen a elaboración da *Historia de Galicia* de Manuel Murguía. Foi promotor da Exposición Rexional celebrada en Santiago de Compostela no ano santo de 1875. Colaborou en *Gaceta de Galicia* e *Galicia Diplomática*.

Obras
-----

* *Discurso leído en la Universidad de Santiago en la solemne inauguración del curso acadèmico de 1869 a 1870*, 1869.

Vida persoal
------------

Casou con Leocadia Vilar Calderón e foi pai de Ángel Martínez de la Riva Vilar.

Notas
-----

1. ↑  *El Correo Gallego*, 15-6-1889, p. 1.
2. ↑  *Revista de la Sociedad Económica de Amigos del País de Santiago*, 30-9-1889, p. 3-4.
3. ↑  *Galicia Diplomática*, 16-6-1889, p. 8.
4. ↑  Barreiro, Xosé Ramón (2012). *Murguía*. Vigo: Galaxia. ISBN 978-84-9865-425-7.
5. ↑  *Discurso* en Galiciana

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Caballero Wangüemert, Félix (2018). "Los cameranos que fundaron la banca compostelana" (PDF). *Belezos* (36): 16–23.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q96482923
* BNE: XX1359061
* Galiciana: 4606

 |
O **HMS *Tiger*** foi un cruceiro de batalla da Royal Navy e o décimo primeiro barco en levar ese nome. Foi construído pola John Brown and Company de Clydebank, Escocia, e botado en 1913. O *Tiger* era o cruceiro de batalla máis fortemente armado da Royal Navy ao principio do conflito, pero non estaba aínda preparado para o servizo cando comezou. O buque foi asignado ao 1º escuadrón de cruceiros de batalla durante toda a guerra, e participou na batalla do banco Dogger a principios de 1915, aínda que non estaba preparado e o seu comportamento non foi bo. Posteriormente estaría na batalla de Xutlandia en 1916, onde só foi lixeiramente danado a pesar de recibir varios impactos alemáns. Ademais de proporcionar cobertura durante a segunda batalla de Helgoland en 1917, pasou o resto da guerra realizando patrullas sen incidentes no mar do Norte.

O *Tiger* foi o cruceiro de batalla máis antigo conservado pola Royal Navy despois dos límites de tonelaxe ditados polo Tratado Naval de Washington en 1922. Converteríase nun barco de adestramento de artillaría en 1924 e posteriormente uniuse ao escuadrón de cruceiros de batalla en 1929 cando o seu buque insignia, o *Hood*, someteuse a unha longa reforma. Tras o regreso do *Hood* en 1931, o *Tiger* foi decomisionado e vendido para o despedazamento en 1932.
**Panzer II** é o nome común usado para unha familia de carros de combate alemáns empregados na segunda guerra mundial. A designación oficial alemá era ***Panzerkampfwagen* II** (abreviado como PzKpfw II).

Aínda que o vehículo foi orixinalmente deseñado como un recurso provisional mentres se desenvolvían carros máis grandes e avanzados, while larger, este pasou a xogar un importante papel nos primeiros anos da guerra, durante as campañas de Polonia e Francia. O Panzer II foi o carro máis numeroso nas divisións Panzer e foi tamén usado tanto no norte de África contra os británicos, como na fronte leste contra a Unión Soviética.

O Panzer II foi complementado polos Panzer III e IV cara 1940/1941. A partir de entón, empregouse con grande éxito como carro de recoñecemento. Cara finais de 1942 foi retirado en gran parte da liña de fronte e usouse para o adestramento e en frontes secundarios. A fabricación do Panzer II rematou en 1943, pero o seu chasis seguiu sendo usado como base para varios vehículos blindados, principalmente para artillaría autopropulsada e cazacarros como o Wespe e o Marder II.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Panzer II Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q151068
* EBID: ID
* LCCN: sh2006004153
* NKC: ph913960

 |
O **Exército de Terra de Acerbaixán** (en azarí: *Azərbaycan Silahlı Qüvvələri Quru Qoşunları*) e a rama terrestre das Forzas Armadas de República de Acerbaixán. Conxuntamente coa Armada e o Exército do Aire, o exército serve, principalmente, como forza de autodefensa para protexer a integridade territorial do país e fornecer tanto asistencia humanitaria como seguranza no territorio estatal e no estranxeiro. Actualmente[*cando?*] o Exército de Terra de Acerbaixán conta con aproximadamente 57.000 efectivos, así como 15.000 reservistas.[] O exército está equipado con armas de fogo, artillaría, artillaría antiaérea, morteiros, carros, vehículos blindados de combate (Transportes blindados de persoal (APC) e Vehículos de combate de infantaría (IFV)) e outros equipos. Este exército foi creado en 1918, pero a súa formación actual só foi creado en 1992. O exército foi creado por primeira vez en 1918, cando a República Democrática de Acerbaixán conseguiu a súa independencia do Imperio Ruso durante a Revolución e a seguinte guerra civil. O exército durou ata 1920, ano en que o país foi anexionado pola Unión Soviética. O exército foi restablecido cando o Acerbaixán tornouse independente trala disolución da Unión Soviética.

Notas
-----

1. ↑  Azərbaycan Quru Qoşunları yaradıld *(en azarí)*
2. ↑  В Азербайджане созданы сухопутные войска  *(en ruso)*
3. ↑  IISS (2012). *The Military Balance 2012*. London: Routledge for the IISS. pp. 92–93.  *(en inglés)*
4. ↑  How South Caucasus Was Armed Arquivado 24 de outubro de 2007 en Wayback Machine. *(en inglés)*

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Exército de Terra de Acerbaixán Modificar a ligazón no Wikidata*** |
O **río Willamette** (*Willamette River*) é un afluente do río Columbia, de 301 km de lonxitude, no noroeste de Oregón, nos Estados Unidos.

Flúe cara ao norte encaixado entre os contrafortes do Coastal Range e Cascade Range. O río e os seus tributarios forman a conca hidrográfica denominada Willamette Valley, que contén o 70% da poboación de Oregón,, incluíndo a maior cidade do estado, Portland, que se acha nas beiras do río antes de se xuntar co Columbia.

Posúe un val moi produtivo, formando unha das rexións agrícolas máis fértiles de Norteamérica, sendo un destino soñado para os emigrantes da ruta de Oregón. O río foi unha ruta de transporte moi importante durante gran parte da historia temperá do estado, sendo o medio de transporte do gran volume de madeira e dos recursos agrícolas do estado ao mundo exterior.

Partes da ribeira do río (Willamette Floodplain) foi estabelecida como un National Natural Landmark en 1987; dez anos máis tarde o río foi nomeado como un dos dez American Heritage Rivers a nivel nacional.

Notas
-----

1. ↑  "Willamette Basin Alternative Futures Analysis" (PDF) (en inglés). U.S. Environmental Protection Agency. Agosto, 2002.

Véxase tamén
------------

* Territorio de Oregón

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Río Willamette*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q131071
* WorldCat
* VIAF: 315127421
* EBID: ID
* GNIS: 1158060
* LCCN: sh85146781

 |
A Quinta Avenida cara ao sur dende a rúa 38.
A **Quinta Avenida** (en inglés *Fifth Avenue* ou *5th Avenue*) é unha das principais arterias do centro de Manhattan, na cidade de Nova York, nos Estados Unidos. Repleta de apartamentos de luxo e de mansións históricas, a Quinta Avenida é un símbolo da bonanza económica de Nova York. 

É tamén unha das zonas de compras máis exclusivas do mundo xunto a Oxford Street en Londres, os Campos Elisios en París e a Vía Montenapoleone en Milán. Durante varios anos dende os anos 90, a sección entre as rúas 49 e 57 foi catalogada como a segunda máis cara por metro cadrado de superficie de venda, só por detrás da Sloane Street de Londres.

Fluxo de tráfico
----------------

A Quinta Avenida só tén tráfico nun sentido ao sur entre as rúas 135 e Washington Square Park, dende que se eliminou o tráfico nos dous sentidos o 14 de xaneiro de 1966, momento no que a Madison Avenue cambiouse a un sentido saíndo da cidade (cara ao norte).​ Só ao norte da rúa 135 admitese tráfico en ambas direccións. Entre as rúas 120 e 124, a Quinta Avenida está cortada polo Marcus Garvey Park, desviando o tráfico en dirección sur por Mount Morris Park West.

### Ruta para ciclistas

Ir en bicicleta pola Quinta Avenida é moi dispar, vai entre o seguro dun carril bici ao sur da rúa 23, para contemplar o Central Park, ata o perigoso do Midtown cun tráfico moi denso nas horas punta.

Galería de imáxes
-----------------

* Ilustración da Quinta Avenida en 1878.Ilustración da Quinta Avenida en 1878.
* A Quinta Avenida nunha fotografía de 1893.A Quinta Avenida nunha fotografía de 1893.
* Museo Guggenheim de Nova York na rúa 89.Museo Guggenheim de Nova York na rúa 89.
* Catedral de San Patricio.Catedral de San Patricio.
* Entrada da Apple Store.Entrada da Apple Store.
* Museo Metropolitano de Arte.Museo Metropolitano de Arte.

Edificios destacados
--------------------

* Catedral de S. Patricio
* Empire State Building
* Rockefeller Center
* Biblioteca Pública de Nova York
* Museo Guggenheim de Nova York
* Museo Metropolitano de Arte (*Metropolitan Museum of Art*)

Notas
-----

1. ↑  "Survey Reaffirms 5th Ave. at Top of the Retail Rent Heap". *The New York Times* (en inglés).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q109858
* WorldCat
* VIAF: 315146665
* FAST: 1318877
* GeoNames: 7778688
* GND: 4526283-4
* Google Maps: 6218903436772079434
* LCCN: sh90003720
* OSM: 9767375

 |
Strada statale 80 del Gran Sasso d'Italia (SS 80)
A **Strada statale 80 del Gran Sasso d'Italia (SS 80)**, que une L'Aquila con Téramo, ou *Strada regionale 80 del Gran Sasso d'Italia (SR 80)*, de Téramo a Giulianova, é unha importante strada statale e rexional italiana. Une a capital da rexión coa costa.

No tramo central a estrada foi destinada a fin turístico e denominada Strada maestra del Parco.

Percorrido
----------

Ten a súa orixe en L'Aquila, por Viale Corrado IV, e diríxese cara ao norte, onde toca os *comuni* de San Vittorino, Cermone e Arischia. De aí a estrada pasa a ser típicamente de montaña e comeza a súa subida cara ao Gran Sasso d'Italia; a 1.299 msnm atravésase o paso fronteirizo de Capannelle e penetra no val do Vomano, onde se pasa pola localidade de Ortolano. Continuando cara ao leste a estrada atravesa Fano Adriano, Montorio al Vomano, Villa Tordinia e, descendendo cara á chaira, chégase a Téramo. Despois da cidade o trazado faise chairo e fluído e, superado San Nicolò a Tordino (última *frazione* da cidade de Téramo), pásase pola estación de Bellante (na *frazione* de Bellante Stazione, en Bellante), crúzase coa Autostrada A14, pola cal se chega a Giulianova, onde a ruta segue o camiño pola strada statale 16 Adriatica.
1ª fila dende a esquerda: Frédéric Chopin, Niccolò Paganini, Franz Liszt, Luigi Boccherini.  
2ª fila dende a esquerda: Arthur Rubinstein, Serguéi Rakhmáninov, Yo-Yo Ma, Itzhak Perlman.
O **virtuosismo** (do latín *virtus*, que significa: virtude, habilidade, excelencia) é a habilidade fóra do común dunha persoa á hora de empregar un instrumento musical. Durante a época da música barroca, moitos, se non todos os compositores, eran tamén *virtuosos* nos seus respectivos instrumentos.

Historia
--------

O termo ten a súa orixe na Italia dos séculos XVI e XVII, unha honra reservada ás persoas distinguidas nalgún área intelectual ou artística, que foi outorgada a un gran número de músicos. O termo evolucionou co tempo, alargando e simultaneamente estreitando as interpretacións que tiveron máis ou menos uso. Orixinalmente un músico era honrado coa distinción sendo compositor, teórico ou un famoso director de orquestra, e o máis importante de todo, sendo un artista de grandes cualidades.

Sebastien de Brossard no seu *Dictionaire de Musique* aborda a palabra virtuoso pola súa orixe latina *virtu*, enfatizando a formación excepcional, especialmente a parte teórica. Esta posición foi tamén defendida por Johann Gottfried Walther en *Musicalisches Lexicon* (1732), dando máis valor ao teórico que ao intérprete. En *Der brauchbare Virtuoso* (1720) Johan Matthenson mantén o respecto polo tradicional *"theoretische Virtuosen"* (virtuoso teórico), mais tamén presta tributo ao *"virtuosi prattici"* (virtuoso práctico). Mais a énfase ao virtuoso teórico tamén foi defendida por Johann Kuhnau no seu libro *Der musikalische Quack-Salber* (1700), onde define *"músico altamente dotado"* ou *"virtuoso práctico"* como nada máis que unha persoa con gran práctica.

Máis tarde, no século XVIII, o termo comezou a ser empregado para describir o músico, instrumentista ou vocalista que tiña unha carreira como solista.

Notas
-----

1. ↑  Definición de virtuoso Arquivado 22 de xullo de 2013 en Wayback Machine..
2. ↑  Grove Music Online (14 de marzo de 2006). "Grove Music Online".
3. ↑  Sebastien, de Brossard (1703). Christophe Ballard, ed. *Dictionaire de Musique* (PDF) (2ª Edición ed.). París. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 13 de abril de 2018. Consultado o 13 de abril de 2018.
4. ↑  Mattheson, Johann (1720). *Der brauchbare Virtuoso* (en alemán). Hamburgo. p. 2.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q214970
* BNF: 16949658h
* EBID: ID
* GEC: 0217863
* GND: 4272862-9
* JSTOR: virtuosos

 |
O **bispo auxiliar**, do mesmo xeito que o bispo diocesano, é o sacerdote que recibe polo sacramento da orde o grao do episcopado (do grego επισκοπος epískopos, 'vixiante'). A diferenza radica en que o bispo auxiliar colabora co bispo diocesano dalgunha diocese existente. 

Cando se ordena a un Bispo sen darlle o goberno dunha diocese, a Santa Sé outórgalle a titularidade dalgunha diocese xa extinta. No caso do Bispo auxiliar dunha diocese existente é ao mesmo tempo Bispo titular doutra diocese inexistente.

Esta tradición orixinouse cando as cidades sedes de dioceses católicas eran atacadas, logo do cal o bispo diocesano emigraba a unha cidade onde podía estar seguro. Ao chegar a aquela diocese, presentábase ao bispo diocesano e auxiliábao en todo o que este necesitase, mentres non puidese volver á súa diocese orixinal.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Bispo auxiliar Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* "Auxiliary Bishop" Catholic Encyclopedia *(en inglés)*.
**Juan de Loriga y Reguera** nado en Sigrás (Cambre) en 1788 e finado en Santiago de Cuba o 9 de agosto de 1829, foi un militar galego que combateu nos exércitos de Chile e o Perú. Foi ademais gobernador do departamento oriental de Cuba.

Traxectoria
-----------

Loriga naceu en Sigrás, fillo do coronel Domingo Antonio Loriga e de Josefa Reguera. Aos catorce anos enrolouse no exército con motivo da invasión francesa, servindo na artillaría a cabalo e acadando certo nome nos exércitos de Estremadura. Cóntase como anécdota para describir o seu celo que tras recibir a orde de requisar cabalos para o tiro dos canóns, o primeiro que ordenou foi confiscar o cabalo do seu pai e as eguas do coche dunhas tías del.

Acabou a guerra co grao de coronel e en 1818 formou parte da última expedición militar que partiu de España como reforzo dos realista de América. Xunto ao tenente coronel Fausto del Hoyo e algúns restos do segundo batallón de Cantabria desembarcou en Talcahuano, incorporándose ao exército realista acantonado en Valdivia. Aburrido polas pugnas internas dos xefes realistas de Chile separouse deste exército e pasou ao Perú, onde participou na incursión do xeneral José de Canterac sobre Lima en 1821 e na batalla de Ica en 1822. Ascendeu a brigadier e comandante xeneral de cabalería do exército do Norte en 1823.

A principios de 1824 foi enviado polo vicerrei La Serna a España para contar a situación do vicerreinado. As novas da batalla de Ayacucho sorprendérono na península, libérandoo dos compromisos políticos que recaeron sobre outros xefes realistas. En 1825 foi nomeado mariscal de campo e pasou a servir en Cuba, onde exerceu o cargo de gobernador departamental ata a súa morte, producida pola febre amarela.

Matrimonios
-----------

Casou en 1825 en Madrid coa dama limeña Juana de la Pezuela, filla do vicerrei Joaquín de la Pezuela, que faleceu pouco despois por unha complicación durante o parto. Durante a súa estadía en Cuba en 1829, pouco antes da súa morte, casou con Mariana Kindelan y Mozo de la Torre, filla dunha familia crioula aristocrática.

Notas
-----

1. ↑  Nalgunhas publicacións aparece o seu segundo apelido como Requena ou Mondragón
2. ↑  Establecimiento Tipogr. Militar, España 1850, "La revista militar: periódico de arte, ciencia y literatura militar", Volume 7, páx. 268
3. ↑  Angel Justiniano Carranza, "Campañas navales de la República Argentina: cuadros históricos", Volumes 2-4, páx. 142
4. ↑  Gabriel Guarda, "La sociedad en Chile austral", páx. 437
5. ↑  Mariano Torrente, "Historia de la Revolution Hispano-Americana", Tomo II, páx. 506
6. ↑  Jacobo de la Pezuela, "Diccionario geográfico, estadístico, histórico, de la isla de Cuba", Volume 3, páx. 527
7. ↑  Francisco Xavier de Santa Cruz y Mallén, "Historia de familias cubanas", Volume 1, páx. 194

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5950716
* WorldCat
* VIAF: 1957149368789685980007
* DBE: juan-loriga-y-reguera
* ISNI: 0000000498219157
* LCCN: no2017049847

 |
**José Antonio Castro López**, **Tucho**, nado en Barallobre (Fene) o 18 de xuño de 1928 e finado en Neda o 30 de agosto de 1951, foi un guerrilleiro antifranquista galego.

Traxectoria
-----------

Os seus pais foron perseguidos despois da vitoria franquista. Foi enlace da guerrilla. En 1947 fixo o servizo militar no rexemento de artillaría de Ferrol. Desertou en xullo con José Vilariño Fernández da gornición do Castelo da Palma, con catro fusís e munición, e ambos incorporáronse á guerrilla. A súa familia foi represaliada. Incorporado á IV Agrupación do Exército Guerrilleiro de Galicia, foi quen executou ao axente infiltrado Alejo Pablo Mora García. Foi abatido pola Garda Civil no Puntal (Neda) o 30 de agosto de 1951 con outros tres compañeiros, Antonio Veiga Mejuto, José Freire Barcia e José Sancho Riera.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Martínez, Lupe (2007). *Coa man armada. "Ejercito Guerrillero de Galicia" -IV Agrupación- 1946 - 1948*. Vigo: A Nosa Terra. p. 137. ISBN 978-84-8341-166-7.

### Ligazóns externas

* Ficha en Los de la Sierra*(en francés)*
**Nen@s da Revolta** (habitualmente pronunciado **Nenas da Revolta**), foron un grupo galego formado a comezos da década dos noventa na cidade de Vigo no contorno do Centro Social Ocupado Ruela. Nos seus comezos, con tres membros, o grupo seguiu un estilo vencellado ao hardcore, porén tras un parón de tres anos e coa incorporación de novos membros experimentaron unha evolución cara á música de mestizaxe, abríndose a múltiples influencias dende os sons latinos e caribeños á música popular galega ou o hip hop.

En 1998 publicaron o seu primeiro álbum *Raggaliza dissidente + A Revolta d@s Nen@s*. Xunto a nove temas marcados polas influencias caribeñas, aparecen outros seis da primeira etapa da banda. O traballo editouse baixo o selo Sons de Luita. Seguiuno *As vozes roubadas*, no ano 2000 baixo o selo Boa Music, cunha produción máis profesional. Ese mesmo ano un dos temas dese álbum ("Rebeliom na granja") foi escollido para o recompilatorio *Radical Mestizo Dos Punto Mil*, do selo Revelde Discos, xunto con outros artistas como Fermin Muguruza, Hechos contra el decoro, Manu Chao, Orichas ou Os Diplomáticos de Monte-Alto.

As letras dos dous álbums teñen un carácter político, tratando temas como a situación de Galiza baixo os gobernos de Manuel Fraga, a situación das persoas presas, a liberdade sexual, a liberación animal, ou a loita feminista. Ademais, o grupo presentou todos os seus títulos e letras en galego reintegrado.

O grupo disolveuse no ano 2001, aínda que o volveron a reunirse sobre un escenario en Vigo o 14 de marzo do 2008 na celebración do vinte aniversario de Radio Piratona, xunto a Tiro na Testa e a La Vaga Banda.

Algúns dos seus membros participaron en proxectos como A Matraca Perversa ou Galegoz.

Discografía
-----------

* *Raggaliza dissidente + A Revolta d@s Nen@s* (Sons de Luita, 1998). Reúne dous traballos nun único disco.
* *As vozes roubadas* (Boa Music, 2000).

Presenza en recompilatorios
---------------------------

* *Radical Mestizo Dos Punto Mil* (Revelde Discos, 2000)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12264770
* MusicBrainz: ID

 |