recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***Encrucillada, Revista galega de pensamento cristián***, é unha revista bimestral, editada pola Asociación Encrucillada, que apareceu en 1977 (daquela editada por SEPT). O seu primeiro director foi o teólogo e académico Andrés Torres Queiruga. Nunha etapa intermedia, a Asociación Irimia (que edita outra revista, *Irimia*) foi a responsable da edición, permanecendo estable a liña editorial. Actualmente é dirixida por Pedro Castelao, teólogo e profesor da Universidade Comillas, mentres que Torres Queiruga preside a Asociación Encrucillada que publica actualmente a revista.

*Encrucillada* defínese como "revista galega de pensamento cristián", e aínda que está especializada na temática teolóxica e relixiosa, publica tamén artigos relacionados coa realidade cultural, política e sociolóxica galega. Así, á parte dos artigos específicos en torno a estes temas, cada número inclúe tres crónicas de actualidade: política, cultural e relixiosa. Tamén publica recensións de libros.

Notas
-----

1. ↑  ""Encrucillada", a revista galega de pensamento cristián, fai trinta anos cun relevo xeracional". *Cultura Galega*. 19 de marzo de 2007.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* "Encrucillada". *Enciclopedia Galega Universal*. Ir Indo. 1999-2002. ISBN 84-7680-288-9.
* García Cendán, Bernardo (2005). "Encrucillada". *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada* (DVD). El Progreso. ISBN 84-87804-88-8.
* Lorenzana, Salvador (abril - maio - xuño, 1988). "Breve historia da prensa periódica en Galicia". *Grial*: 210–222. ISSN 0017-4181.
* Vilavedra, Dolores, ed. (1997). *Diccionario da literatura galega. Publicacións Periódicas* **II**. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 84-8288-137-X.

### Outros artigos

* *Logos*
* Lista de publicacións impresas galegas

### Ligazóns externas

* Sitio web de *Encrucillada*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q26234481
* Dialnet: 6136
* ISSN: 1131-6519

 |
*Acción gallega, órgano de la Federación de Sociedades Gallegas de Buenos Aires*, n.ª 59. 14/12/1930.

Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Acción Gallega (homónimos).
***Acción Gallega***, *Órgano de la Federación de Sociedades Gallegas de Buenos Aires*, foi un periódico editado en Buenos Aires entre 1926 e 1944.

Historia e características
--------------------------

Órgano do grupo Acción Gallega de Buenos Aires, apareceu en 1926. De periodicidade quincenal e posteriormente mensual, tiña entre catro e seis páxinas. A partir do número 37 (25 de outubro de 1929) converteuse no "Organo de la Federación de Sociedades Gallegas de Buenos Aires", logo da ruptura da Federación de Sociedades Gallegas Agrarias y Culturales, quedando como voceiro do sector socialista, enfrontado ao nacionalista que continuou a publicación do seu voceiro *El Despertar Gallego*. A maior parte da publicación está dedicada á sección Notas y Comunicados de las Sociedades e a información propia da Federación. O administrador era Ángel Sánchez, e entre os colaboradores figuraron E. López, Salvador Rueda, Serafín García, A. Rodríguez López, Almafuerte, V. Paz Infante, Alonso Aboy Castro, José Cobelo, B. Botana, J. Pérez, A. Reino Caamaño, Ramón Ortiz, A. Onier, Marcelino Martín del Arca, Miguel Navas, A. Baltar, C. Otero, A. Martínez Castro, Marcelino Domingo, Largo Caballero, Manuel Azaña e Indalecio Prieto.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Díaz, Hernán M. (2007). *Historia de la Federación de Sociedades Gallegas*. Buenos Aires: Fundación Sotelo Blanco-Biblos. ISBN 978-950-786-574-9.
* Peña Saavedra, Vicente (dir.) (1998). *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela: CCG. ISBN 84-87172-30-X.

### Ligazóns externas

* Repertorio da prensa da emigración galega Consello da Cultura Galega.
* Ficha e exemplares de *Acción gallega: órgano de la Federación de Sociedades Gallegas de Buenos Aires* en Galiciana.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12382407
* Galiciana: 3803

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: El Ideal Gallego.

***El Ideal Gallego*** foi un semanario que se publicou na Habana en 1909.

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Revista semanal. Órgano de las sociedades de instrucción. Defensor de los intereses de las mismas y de la colonia*, apareceu o 3 de xullo de 1909, Estaba dirixido por Casimiro Fernández. Entre os seus colaboradores figurou Jesús Peynó Piñeiro. Publicou algúns textos en galego. O último número coñecido é o 5, aparecido o 31 de xullo dese ano.

Reapareceu no verán de 1910, publicándose polo menos dous números.

Notas
-----

1. ↑  *Galicia*, 16-7-1910, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* "Ideal Gallego, El". *Enciclopedia Galega Universal*. Ir Indo. 1999-2002. ISBN 84-7680-288-9.
* Peña Saavedra, Vicente (dir.) (1998). *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela: Consello da Cultura Galega. p. 216. ISBN 84-87172-30-X.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q111753008
* Galiciana: 577344

 |
García Barbón en *Galicia. Revista quincenal ilustrada*.
***Galicia*** foi unha publicación editada en Madrid entre 1906 e 1909.

Historia e características
--------------------------

Subtitulada primeiro ***Revista quincenal ilustrada*** e despois ***Revista ilustrada***, xurdiu como iniciativa da colonia galega no seo do Centro Gallego de Madrid e comezou a súa andaina o 25 de xullo de 1906. Foi fundada e dirixida por Augusto de Santiago Gadea, que asina como "Abate Lepe" curiosas noticias baixo a epígrafe "Tijereteos". Pasou a finais de 1907 a mans de Javier Vales Faílde, Manuel Vidal Rodríguez e Basilio Álvarez, e Manuel Vidal pasou a ser director, sendo substituído a partir do número 21 por Basilio Álvarez. Entre os seus colaboradores figuraron Ramón María del Valle-Inclán, Prudencio Canitrot, Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, Javier Valcarce García, Benigno López Sanmartín e o mesmo Augusto C. de Santiago.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Galicia Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Santos Gayoso, Enrique (1990). *Historia de la Prensa Gallega 1800-1986*. Sada: Ediciós do Castro. ISBN 84-7492-489-8.

### Ligazóns externas

* Ficha e exemplares de *Galicia* en Galiciana. Unicamente do ano 1907.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12389874
* Galiciana: 7267

 |
***Heraldo Ortigueirés*** foi un periódico editado na Habana entre 1941 e 1959.

Historia e características
--------------------------

Subtitulada *Órgano oficial de la Asociación de Beneficencia "Naturales de Ortigueira"*, apareceu o 1 de febreiro de 1941. De periodicidade trimestral, estivo dirixido por José Abella Teijeiro, Enrique Abesú, Vicente Pérez Balteiro, Gumersindo Cao e Ramón R. Cornide Peláez (1948). O xefe de redacción era Antonio Couzo García, que tamén foi subdirector. Entre os seus colaboradores figuraron Gerardo Álvarez Gallego, Rafael Armada, Víctor Manuel Heras, Antonio Gómez, Pablo R. Fresno e Bonifacio Roiz. Cesou a súa publicación o 1 de xuño de 1959.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Neira Vilas, Xosé (1985). *A prensa galega de Cuba*. Sada: Ediciós do Castro. p. 65. ISBN 84-7492-264-X.
* Neira Vilas, Xosé (2011). *A prensa galega de Cuba*. Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades. ISBN 978-84-453-5020-1. Arquivado dende o orixinal o 22 de abril de 2018. Consultado o 21 de abril de 2018.
* Peña Saavedra, Vicente (dir.) (1998). *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela: CCG. p. 214. ISBN 84-87172-30-X.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Galicia (homónimos).

***Galicia en Cataluña*** foi unha publicación do Centro Galego de Barcelona editada de 1929 a 1931.

Historia e características
--------------------------

Subtitulada *Órgano del Centro Gallego de Barcelona y portavoz de la Colonia Gallega de Cataluña*, apareceu en xaneiro de 1929. Estaba dirixida por Luís Suárez Delgado. Tiña unha saída mensual e proporcionaba cobertura á vida asociativa e aos sucesos contemporáneos vinculados a Galiza, como por exemplo a Semana Galega da Exposición Internacional de Barcelona.

Desde o punto de vista literario, Curros Enríquez, Lamas Carvajal, Ramón Cabanillas ou Salvador Golpe enchían a sección de poesía coas súas creacións e, esporadicamente, Labarta Pose, Núñez de Arce e Portela Pérez achegaban os seus contos.

Notas
-----

1. ↑  *La Vanguardia*, 25-1-1929, p. 15.
2. ↑  Igrexas, Manuel: "Luís Suárez, o galeguista de Barcelona" (30/8/2012) en *Historias de Deza*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Peña Saavedra, V. (dir.) (1998). *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela: CCG. p. 52. ISBN 84-87172-30-X.
* Vilavedra, Dolores, ed. (1997). *Diccionario da literatura galega. Publicacións Periódicas* **II**. Vigo: Editorial Galaxia. p. 225. ISBN 84-8288-137-X.
***Eufonía*** foi unha revista que se publicou en Buenos Aires entre 1958 e 1959.

Historia e características
--------------------------

Subtitulada *Pubricación periódica de circulación intercontinental antre os galegos* (na cuberta aparece como subtítulo *Rimas y glosas de la poesía gallega*), apareceu o 1 de setembro de 1958. De periodicidade anual, fundada e dirixida por Alfonso Gayoso Frías, era unha publicación literaria que pretendía ser o "pregón e glosario da nosa poesía" e tiña como lema "Que a eufonía distas rimas renda beizós para Galicia". Só conseguiu publicar dous números, o primeiro á memoria de Manuel Curros Enríquez e o segundo ofrendado a Rosalía. Entre os seus colaboradores figuraron Avelino Díaz, Pura Vázquez, José Conde, Florencio Delgado Gurriarán, Xosé Neira Vilas, Antonio Fernández Pérez, Emilio Pita, Ramón Rey Baltar, Xervasio Paz Lestón, Xesús Calviño de Castro, Perfeuto López Romero, Elsa Fernández González, Ricardo Carballo Calero, Celso Emilio Ferreiro, Victoriano Taibo, Manuel Fabeiro, Uxío Novoneyra, Eduardo Moreiras, Manuel María, Dora Vázquez, Xosé Ramón Fernández-Oxea, Xosé Fernández Ferreiro, Bernardino Graña, Reimundo Patiño e Ramón Lorenzo. Tamén inseriu algúns traballos en prosa asinados por Anisia Miranda, Enrique Azcoaga, Emilio González López, Andrés Rodríguez Barbeito, Gerardo Álvarez Gallego e Xulio Fernández.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Peña Saavedra, Vicente (dir.) (1998). Consello da Cultura Galega, ed. *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela. p. 140. ISBN 84-87172-30-X.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: La Voz de Galicia (homónimos).
***La Voz de Galicia*** foi un semanario que se editou na Habana en 1892.

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Semanario Regionalista y de noticias*, apareceu o 13 de marzo de 1892. Dirixido por Juan González Montenegro, entre os seus colaboradores figuraron Juan J. Mirabet, M. L. Barosela e Perenzuelas. Abordou a problemática do Centro Galego e da Sociedade de Beneficencia de Naturais de Galica; tamén recolleu noticias de Galicia e unha sección de galegos ilustres.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Neira Vilas, Xosé (2011). *A prensa galega de Cuba*. Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades. ISBN 978-84-453-5020-1. Arquivado dende o orixinal o 22 de abril de 2018. Consultado o 21 de abril de 2018.
* Peña Saavedra, Vicente (dir.) (1998). *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela: CCG. p. 229. ISBN 84-87172-30-X.
***Lar Galicián*** foi un periódico editado en Corrientes entre 1926 e 1927.

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Folla Galeguista*, apareceu o 1 de decembro de 1926. Era o órgano de expresión da sociedade homónima, estaba dirixido por Valvanera Iglesias e tiña unha periodicidade quincenal. Escrita maioritariamente en galego, tiña como finalidade informar aos galegos de Corrientes e do norte da Arxentina sobre as actividades de Lar Galicián e animalos a facerse socios. Tamén incluíu artigos sobre Galicia e achegas literarias de colaboradores como Castelao, Wenceslao Fernández Flórez e Ricardo Barros Pintos xunto con poemas de Rosalía de Castro. O último número coñecido é o 4, que apareceu na primeira quincena de febreiro de 1927.

Notas
-----

1. ↑  A muller de Benito Malvárez.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Peña Saavedra, Vicente (dir.) (1998). *Repertorio da prensa galega da emigración*. Santiago de Compostela: Consello da Cultura Galega. ISBN 84-87172-30-X.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20548198
* Galiciana: 577346

 |
**Annie Au Wing Chi**, nada en Hong Kong o 9 de febreiro de 1989 e coñecida como **Annie Au**, é unha antiga xogadora profesional de squash que representou a Hong Kong.

Traxectoria
-----------

Annie é unha xogadora manicha que causou unha grande impresión xa como júnior. Non só gañou títulos do British Junior Open senón que chegou á final do Asian Junior e foi membro do equipo de Hong Kong que gañou o mundial júnior. Comezou a xogar ao squash na escola con trece anos, so a influencia do seu irmán máis novo Leo Au, a través do esquema de promoción e entrou no Instituto de Deportes de Hong Kong. A partir de 2001 adestrouna o seleccionador nacional Faheem Khan. En 2011 graduouse na Escola de Administración de Empresas da Universidade Politécnica de Hong Kong. Foi oito veces campioa de Hong Kong nos anos 2009, 2011, 2012, 2015, 2016, 2017, 2018 e 2019.

Nos Xogos Asiáticos de 2010 logrou a medalla de prata individual, logo de perder con Nicol David como por equipos, tamén tras bater Malaisia a Hong Kong. Na edición 2014 fíxose coa medalla de bronce, tanto en individual como por equipos, e en 2018 foi unha das integrantes do equipo de Hong Kong que logrou a medalla de ouro tras derrotar á India.

En maio de 2012 Au acadou o posto 6º do mundo . En 2016 formou parte do equipo de Hong Kong que gañou a medalla de bronce no Campionato do Mundo Feminino de Squash por equipos de 2016 en Francia. En 2017 derrotou á gran favorita, Nicol David, na segunda rolda do US Open logo de 23 enfrontamentos entre elas. En 2018 volveu formar parte do equipo de Hong Kong que gañou a medalla de bronce no Campionato Mundial de Squash por Equipos Feminino. Au retirouse en 2020 e entrou a formar parte do corpo da policía .

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Encontro entre Au e Nicol no US Open de 2017

Notas
-----

1. ↑  "歐詠芝盼為港壁球延續輝煌". *Wen Wei Po*. 23 de novembro de 2008. Arquivado dende o orixinal o 17 de decembro de 2009. Consultado o 07 de xaneiro de 2023.
2. ↑  "Annie Au (Hong Kong)". *Squash Info*.
3. ↑  "警隊吸納多名精英運動員 歐詠芝胞弟亦將成為新紮師兄". *Headline Daily*. 22 de outubro de 2020.
4. ↑  "Hong Kong Champions". *Hong Kong Squash*.
5. ↑  WISPA Player Profile
6. ↑  Player Profile at SquashInfo
7. ↑  "WSF Women's World Team Champs 2016". *Squash site*. 3 de decembro de 2016.
8. ↑  "(Squash ) World No 9 Annie Au sends powerhouse Nicol packing at US Open". *New Straits Times*. 10 de outubro de 2017.
9. ↑  "France & Hong Kong gatecrash World Team Semis in Dalian". *World Squash*. 20 de outubro de 2021.
10. ↑  "Squash queen Annie Au joins the police as Hong Kong sport loses one of its few world-class stars". *South China Morning Post*. 17 de outubro de 2020.
Coordenadas: 34°23′33″N 132°29′02″L﻿ / ﻿34.3925, 132.484

O **Mazda Zoom-Zoom Stadium Hiroshima** (MAZDA Zoom-Zoom スタジアム広島, *Matsuda Zūmu-Zūmu Sutajiamu Hiroshima*?), oficialmente **Estadio Municipal de Hiroshima** (広島市民球場, *Hiroshima Shimin Kyūjō*?), é un parque de béisbol situado no barrio de Minami-ku de Hiroshima, Xapón. O estadio, inaugurado o 10 de abril de 2009, albergar principalmente os partidos como local dos Hiroshima Toyo Carp, equipo da Liga Central da Nippon Professional Baseball (NPB). O estadio, con capacidade para 32.000 espectadores, substituíu ao antigo Primeiro Estadio Municipal de Hiroshima (初代広島市民球場, *Shodai Hiroshima Shimin Kyūjō*?). A arquitectura do estadio está considerada como de parque de béisbol "retro".

Notas
-----

1. ↑  "Mazda Zoom-Zoom Stadium Hiroshima". Arquivado dende o orixinal o 31 de xullo de 2012. Consultado o 25 de abril de 2019.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Hiroshima Toyo Carp

### Ligazóns externas

* Información xeral sobre o estadio *(en xaponés)*
**Rafael Quiroga Daviña**, nado en Sirgueiros (O Incio) cara a 1886, foi un sindicalista e político galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Rafael Quiroga Riomol e Mercedes Daviña Durricart. Veciño de San Clodio. Foi secretario do xulgado municipal de Peñamellera Alta dende 1928. Despois foi secretario do xulgado municipal de Ribas de Sil. Foi promotor e presidente da Sociedad Cultural Recreativa Artesana de Ribas de Sil (1933). Directivo da UGT e membro da Agrupación Socialista de Ribas de Sil. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 1 de outubro e internado no Cárcere de Lugo. Foi xulgado en Lugo por rebelión militar en consello de guerra celebrado en 1937 e condenado a pena de morte. Pasou ao Hospital de onde fuxiu, abríronlle expediente por responsabilidades políticas en setembro de 1937. Permaneceu agochado até 1940, cando se entregou. Foille conmutada a pena por cadea perpetua e despois por 30 anos de reclusión maior.

Vida persoal
------------

Casou con Josefa Palomil Montoto.

Notas
-----

1. ↑  [4=loadDetailSerie&idCuadro=1002&idTipo=1580 Archivo Municipal de Peñamellera Alta]
2. ↑  Construción e destrución da cidadanía societaria: Dinámica soial e política da provincia de Lugo na Segunda República e nos primeiros anos do franquismo (1930-1950) / Antonio Somoza Cayado. Tese de doutoramento USC.
3. ↑  Requisitoria en *El Progreso*, 18-4-1937, p. 3.
4. ↑  *BOE*, 9-10-1937, p.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha en Represión franquista en Lugo
* Rafael Quiroga Daviña na páxina web *Nomes e Voces*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q80781819
* DSBE: 15051\_quiroga-davina-rafael

 |
O **Bell 412** é un helicóptero utilitario da familia Huey fabricado por Bell Helicopter. Desenvolveuse a partir do Bell 212 e a súa principal diferenza é un rotor principal con catro pas de materiais compostos.

Deseño e desenvolvemento
------------------------

O seu desenvolvemento comezou a finais dos anos 70 con dous Bell 212 convertidos en prototipos do 412. Un avanzado rotor principal de menor diámetro con catro pas substituíu ao de dúas pas do 212. O primeiro prototipo fixo o seu voo de estrea en agosto de 1979 e o modelo inicial foi certificado en xaneiro de 1981, emprezando as entregas ese mesmo mes. O modelo 412 model foi seguido pola versión **412SP** (Special Performance), que contaba con máis capacidade de combustible, un maior peso máximo de engalaxe, e configuracións opcionais de asentos. En 1991 chegou o **412HP** (High Performance), cunha transmisión mellorada, que substituíu a versión SP na produción. A seguinte variante foi o **412EP** (Enhanced Performance), equipada cun sistema automático de control dixital dual. En 2013 Bell introducíu o **412EPI** cun control electrónico para o motor mellorado PT6T-9, e un sistema de visualización de cristal na cabina semellante ao do Bell 429. Tamén conta cun sistema de navegación Garmin con pantalla táctil, e coas melloras BLR Strake e Fast Fin para aumentar o rendemento do aparello mentres permanece inmóbil.

Notas
-----

1. 1 2  "Bell 412". *Airliners.net*. Consultado o 2020-12-04.
2. ↑  "Bell 412". *Bell Flight* (en castelán). Consultado o 2020-12-04.
A **guerra dos agraviados** ou dos *malcontents* foi unha sublevación armada de carácter absolutista radical que se desenvolveu en 1827 en Cataluña, e en menor medida na Comunidade Valenciana, Aragón, País Vasco e Andalucía contra o que consideraban medidas desacertadas do goberno de Fernando VII como o non restablecemento da Inquisición.

Nun primeiro momento, en marzo e abril de 1827, apareceron algunhas partidas en varias zonas de Cataluña, pero resultou un fracaso e acabáronse acollendo en abril dese ano a un indulto real. En xullo apareceron máis partidas e en setembro tiñan baixo o seu control gran parte da Cataluña central e unha parte da setentrional. Tiñan un total de 30.000 homes armados e estableceron a capital en Manresa, onde o 29 de agosto estableceron unha Xunta Superior do Goberno do Principado, que editou *El Catalán Realista* e que tiña como lema *Viva o rei e morra o mal goberno!*. O 28 de setembro de 1827 Fernando VII chegou a Tarragona desactivando a revolta, tras o que unha maioría dos xefes da revolta foron axustizados ou marcharon ao exilio en Francia.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3398213
* GEC: 0039436

 |
A **Terceira Guerra Mitridática** (-75--65) foi unha das tres Guerras Mitridáticas que enfrontaron a Mitrídates VI, rei do Ponto, coa república de Roma. Os romanos gañaron a guerra e Mitrídates suicidouse, finalizando dese modo a ameaza do Ponto e sometendo ao Reino de Armenia.

Mitrídates VI foi durante moito tempo unha espiña cravada no costado de Roma, provocando dúas guerras contra a República ao longo do século -I. Como consecuencia do caos que se apoderou de Roma tras o terror provocado polas ditaduras de Mario e Sila, a República estaba nunha completa desorde.

Ao lanzar un ataque ao mesmo tempo que se estendíase por Hispania a revolta de Sertorio, Mitrídates non atopou inicialmente ningunha resistencia. O Senado finalmente reaccionou enviando ao cónsul Lucio Licinio Lúculo a facer fronte á ameaza do exército do Ponto. O outro xeneral de que dispuña Roma, Pompeio, atopábase na Galia, marchando cara a Hispania para axudar a esmagar a rebelión dirixida polo xeneral Sertorio.

Ao chegar ao seu destino, Lúculo reuniuse con diversas lexións que estiveran combatendo por Asia Menor, e marchou contra Mitrídates movéndose cara a oriente e penetrando en Armenia, reino aliado do Ponto, chegando a someter a capital tras a Batalla de Tigranocerta. As veteranas lexións romanas demostraron ser moi superiores en combate ao exército que dirixía Mitrídates, composto na súa maior parte de armamento desfasado como os carros, que eran incapaces de penetrar nas liñas romanas. Avanzando profundamente en Armenia, Lúculo perseguiu a Mitrídates e o seu aliado Tigranes o Grande implacablemente, deixándose levar polos acontecementos. Pero no -69, mentres arrasaba o Cáucaso, comezaron a crearse exércitos inimigos novos e frescos detrás do seu avance ao mesmo tempo que os seus soldados, moitos deles servindo nas lexións bastantes máis dos vinte anos de servizo obrigatorio, comezaron a amotinarse como consecuencia das duras condicións de marcha ás que eran sometidos.

En Roma, o Senado decidiu substituír a Lúculo polo vitorioso Pompeio, coa esperanza de que este lograse concluír a guerra de xeito decisivo e permanente. Pompeio chegou ao pouco tempo ao leste coas súas propias lexións de veteranos e penetrou en Armenia derrotando a débil resistencia que atopou ao seu paso.

O exército de Mitrídates xa non existía máis aló do seu nome, mentres os seus aliados armenios estaban completamente desorganizados. Finalmente, Pompeio conquistou a capital de Armenia e Mitrídates fuxiu ao Cáucaso coa esperanza de reorganizar un exército novo e seguir a guerra contra Roma, pero pasados dous anos asumiu a súa completa derrota e suicidouse, pondo fin dese modo á terceira e última das Guerras Mitridáticas.


---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre historia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
***Brazo y Cerebro*** foi un periódico editado na Coruña entre 1935 e 1936.

Historia e características
--------------------------

Quincenario anarquista, apareceu o 1 de maio de 1935. Foi o voceiro das Juventudes Libertarias e dos grupos da Federación Anarquista Ibérica da Coruña. Tiraba entre 2.000 e 3.000 exemplares que se distribuían en Galicia e tamén entre os emigrantes galegos en América simpatizantes das ideas libertarias. Sobreviviu coa axuda dos sindicatos coruñeses. Careceu de director porque foi alentado por un Grupo Editor no que figuraron Idelfonso González Gil, José González, Arturo Meirás e Antonio Fournerakis. Antonio Varela Miguélez foi o administrador. O seu obxectivo era a formación dos anarquistas máis novos nun amplo abano de temas: economía, sexualidade, antimilitarismo, ética anarquista etc. O seu contido transcendeu a temática sindical para centrarse na difusión ideolóxica. Entre os seus colaboradores destacan Diego Abad de Santillán, o teórico anarquista francés Sebastián Faure, o escritor arxentino Rodolfo González Pacheco e o oftalmólogo ourensán José Pardo Babarro. Cesou a súa publicación o 18 de xullo de 1936.

Notas
-----

1. ↑  *La Voz de Galicia*, 15-6-1935, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Fernández, Eliseo; Pereira, Dionisio (2004). *O anarquismo na Galiza*. Santiago de Compostela: Positivas. p. 45. ISBN 84-87783-79-1.
* Pereira, Dionisio (1984). Universidade de Haute Bretagne, ed. *"Prensa y Anarquismo en Galicia. Análisis de una experiencia: 'Brazo y Cerebro' (1935-1936)" en Actes du Colloque "Typologie de la Presse Hispanique"*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20544851
* WorldCat
* VIAF: 143336891

 |
Rebento dun cogombro.
Chámase **rebento** ou **gromo** aos novos crecementos das plantas, que poden incluír talos, xemas e follas. O gromo de xerminación da semente que medra cara a arriba é un rebento que ha desenvolver follas. Na primavera, os rebentos de plantas perennes son o novo crecemento, dende o chan nas plantas herbáceas, ou o novo crecemento de flores ou talos / caules nas plantas lígneas. O galego permite tamén os termos **gomo**, **gromo, xermolo, xoromelo,** **abrocho** e **brote**.

Cómpre non confundir os gromos cos talos, xa que estes fornecen o eixo para o crecemento das xemas, froitos e follas.

Logo dunha árbore se tallar ou queimar, o coto ou o toro dalgunhas especies coma os carballos (carballo común, sobreira etc) ou os eucaliptos botan novos fillos tamén chamados rebentos.

Moitos animais aliméntanse dos abrochos por mor a que as fibras do novo crecemento aínda non completaron o desenvolvemento total da parede celular secundaria, e polo tanto, son máis tenros e doados de mastigar e dixeriren. Cando os gromos medran e envellecen, as células completan o desenvolvemento das paredes celulares que teñen unha estrutura dura e resistente. Algunhas plantas (por exemplo, os fentos) producen toxinas que fan que os seus rebentos sexan menos apetecíbeis aos herbívoros.

Os rebentos de moitas plantas (soia, alfalfa etc) son un alimento habitual en moitas culturas. En Galiza o consumo está a medrar, especialmente en ensaladas e pratos orientais.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *rebento*.
2. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *gromo*.
3. ↑  Termos preferidos en galego en *Termos esenciais de botánica*. Santiago de Compostela, Universidade, 2004, VV. AA. e *Vocabulario forestal*. Santiago de Compostela, Universidade, 2012, Deputación de Lugo

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Gomo
* Talo
* Xema

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q220869
* BNCF: 33786
* GEC: 0086286
* JSTOR: shoots
* MAG: 21410773

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D018520
* MeSH: A18.024.875
* UMLS: C0242729

 |
A serra de Buçaco
A **batalla do Buçaco** (ou **Bussaco**, de acordo á grafía antiga), foi un encontro bélico acontecido durante as guerras napoleónicas, nun lugar próximo do Luso, na Mealhada, Portugal, o 27 de setembro de 1810.

Historia
--------

### Enfrontamento

Combateran, por unha banda, forzas aliadas portuguesas e británicas (uns 50 000 homes), baixo o mando de Arthur Wellesley, e, por outra banda, forzas francesas (arredor de 65 000 soldados) dirixidas polos mariscais André Masséna e Michel Ney. O encontro, que resultou vitorioso para as forzas anglo-portuguesas, foi decisivo na evolución positiva desa alianza no enfrontamento contra os exércitos napoleónicos.

Wellington saíu desde os arredores de Lisboa, a fin de cortar o avance das tropas de Masséna, que recentemente entrara en Portugal proveniente de España. Deste xeito buscaba previr a presión futura que puideran exercer os franceses sobre ás Liñas de Torres Vedras, un círculo defensivo montado nas proximidades da capital portuguesa pola alianza luso-británica. No seu avance as tropas anglo-portuguesas ocuparon as cristas montañosas próximas a Buçaco. Á vista do inimigo, Masséna ordenou asaltos sucesivos sobre as posicións contrarias, das que non lograron desaloxalo. O balance foi que os franceses perderon uns 4 500 dos seus homes, fronte aproximadamente 1 500 británicos e portugueses.

Nos días seguintes, Masséna ordenou ataques de flanco contra as posicións inimigas, sen éxito tampouco. O 10 de outubro, Wellington dispuxo a retirada para as posicións anteriores tras as Liñas de Torres Vedras. As defensas destas, demasiado poderosas para tentar un ataque en regra, e cun exército esgotado, levaron á retirada das tropas francesas.

### Consecuencias

Falto de víveres, con parte das súas tropas enfermas, e fustrigado por ataques dos anglo-portugueses no camiño de volta, Masséna regresa para España a comezos de 1811. En total perdeu uns 25 000 homes nas distintas fases de combates. Este novo intento francés por controlar Portugal e botar dese país os británicos fracasou. Pola súa parte, Wellesley renunciou a liberar totalmente Portugal do resto de tropas francesas, esperando unha ocasión máis propicia. Porén, Masséna volveu fracasar en maio do 1811 en Fuentes de Oñoro, de novo fronte os anglo-portugueses de Wellesley, o que significou o seu retiro do mando de calquera clase de tropas napoleónicas.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Guerra Peninsular
* Guerra da Independencia española

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q389349
* LCCN: sh85018342

 |
Un ***județ*** /ʒu'deʦ/ é unha división administrativa de Romanía, que se pode traducir como **rexión**, **distrito**, **departamento**, **concello** ou **condado**.

O ***Consiliu județean*** (Consello distrital) é a autoridade da administración pública local, coordinando a actividade dos consellos das comunas e cidades do *județ*. O Consello de *județ* está composto por conselleiros electos.

Subdivisións
------------

Os 41 *județe* romaneses subdivídense en:

* 2.686 comunas (*comune*) - en zonas rurais),
* 169 cidades (*orașe*) - en áreas urbanas) e
* 96 municipios (*municipii*) - en grandes áreas urbanas).

Na Romanía, o estatuto de municipio é dado só a grandes cidades.

Historia
--------

A división administrativa en *județe* existe desde o século XV nos designados Principados do Danubio (Valaquia e Moldavia), sendo cada *județ* gobernado por un *jude* (do latín *judicis*, "xuíz"), con poderes administrativos e xudiciais.

A división administrativa moderna foi inspirada no modelo francés dos departamentos, creados no século XIX, tendo cada *județ* un prefecto que representaba o goberno e un consello departamental.

Co comunismo, os *județe* deron lugar aos *raions*, inspirados no modelo ruso, mais foron reintroducidos en 1968.

Notas
-----

1. ↑  NUTS 3: como pequenas rexións para diagnósticos específicos *(en inglés)*
2. ↑  Dicţionar Portughez-Român/Român-Portughez de Angela Mocanu e Pavel Mocanu. Teora. ISBN 973-601-989-6
3. ↑  Dicionário de romeno-português coordenado por Victor Buescu. Dicionários Editora, Porto 1977
4. ↑  Condado é a fórmula usada na Galipedia.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Condados de Romanía
* Subdivisións de Romanía
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: A Lanzada.

**A Lanzada** é un lugar da parroquia de Noalla do concello de Sanxenxo (Pontevedra). Segundo o IGE, tiña 199 habitantes en 2016 (100 mulleres e 99 homes), mantendo practicamente a mesma poboación que tiña en 2009, cando eran 196 veciños, e un claro aumento respecto ó ano 2004, cando tiña 160 habitantes.

Historia
--------

O lugar da Lanzada deixa constancia a través do seu rico patrimonio da súa poboación humana desde tempos moi remotos coas ruínas do Castro da Lanzada e xa na idade media a Torre da Lanzada e a posterior ermida da Lanzada.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Noalla

| Lugares da parroquia de Noalla no concello de Sanxenxo (Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| Aios | O Casal | Os Caseiros | Codesal | Cova de Pazos | Fonte de Ons | A Igrexa | A Lanzada | Mourelos | O Pombal | Quintáns | A Revolta | Salgueiro do Mato | Soutullo | Telleiro | O Tombelo | Tramalleiro |

### Parroquias de Sanxenxo

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Sanxenxo |  |
| --- | --- |
| Adina (Santa María) | Arra (San Amaro) | Bordóns (San Pedro) | Dorrón (San Xoán) | Gondar (San Tomé) | Nantes (Santa Baia) | Noalla (Santo Estevo) | Padriñán (San Xenxo) | Vilalonga (San Pedro) |

Véxase tamén
------------

* Lugares de Sanxenxo
**Koili Devi Mathema**, nada como **Radha Basnet** en Chisapani Gadi ca. 1929 e finada en Kathmandú o 21 de decembro de 2007, foi unha cantante e compositora nepalí.

Traxectoria
-----------

Filla de Nilam e Rambahadur Basnet naceu nunha pequena localidade do distrito de Makwanpur. Quedou orfa de nai con só un ano de idade e con cinco foi vivir cunta tía paterna. Cando tiña once anos, coa axuda da súa tía, entrou no palacio do primeiro ministro Singh Sumsher como axudante. Sumsher deulle o sobrenome *koili* despois de escoitar a súa voz melodiosa, e ela adoptou o nome .

Adoitaba cantar e bailar no palacio de Singha Durbar pero tras a revolución de 1951 que derrocou á dinastía Rana como primeiros ministros hereditarios comezou unha carreira como cantante pola súa conta, foi a primeira muller en entrar na industria musical nepalí e fíxose coñecida como cantante, e a primeira compositora, de Radio Nepal, que emitiu a súa primeira canción, "Sansarko jhamela lagdacha kya yo mela", e onde traballou durante 44 anos. Compuxo e cantou máis de 4.000 temas, incluíndo cancións modernas e patrióticas. Gravou o seu primeiro álbum *Chitta Nirantar* con 71 anos e o segundo, *Hajurali*, con 74.

Recibiu numerosos premios nacionais, como o premio á mellor cantante de Radio Nepal, o Subha Rayabhisek Padak, o Gorkha Dakshin Bahu V ou o Chinnalata. Entre as súas cancións máis populares están "Jahi ra juhi phul mala gansi duwaile launla" e "Jindagi bhari nachuttine gari saino jodaunla" .

Notas
-----

1. 1 2 3  "Koili Devi, singer with the cuckoo voice". *Boss Nepal*. Arquivado dende o orixinal o 06 de decembro de 2018. Consultado o 26 de outubro de 2020.
2. ↑  Subhash Ram Prajapati (2018). *Traditional, Folk, Fusion, and conFusion: Music and Change in the Newar Communities of Nepal*. A dissertation submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of Doctor of Philosophy. University of Washington. p. 49.
3. 1 2  "Singing Legend Koili Devi Dies ata 78". *The Himalanyan Times*. 22 de decembro de 2007.
Vista da Ría de Pontevedra desde o miradoiro da Granxa.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: A Granxa.

**A Granxa** é un lugar da parroquia de Dorrón do concello de Sanxenxo (Pontevedra). Segundo o IGE, tiña 259 habitantes en 2016 (141 mulleres e 118 homes), o que representa un descenso respecto ó ano 2009, cando eran 297 veciños, para alcanzar a poboación que tiña en 2004, cando eran 254 habitantes.

Está situado sobre a estrada PO-308, xa no linde co veciño concello de Poio. Posúe un miradoiro desde o que se pode contemplar toda a costa sur da Ría de Pontevedra.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Dorrón

| Lugares da parroquia de Dorrón no concello de Sanxenxo (Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| Areas | Barreiro | Casal | O Castro | A Costa | Freixeiro | A Granxa | Magaláns | O Outeiro | Recarei | Reguengo | Rodeiras | A Torre |

### Parroquias de Sanxenxo

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Sanxenxo |  |
| --- | --- |
| Adina (Santa María) | Arra (San Amaro) | Bordóns (San Pedro) | Dorrón (San Xoán) | Gondar (San Tomé) | Nantes (Santa Baia) | Noalla (Santo Estevo) | Padriñán (San Xenxo) | Vilalonga (San Pedro) |

Véxase tamén
------------

* Lugares de Sanxenxo
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: O Fungueiro.

***O Fungueiro*** foi un periódico editado en Montevideo en 1918

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Periódico quincenal de actualidad gallega*, apareceu o 5 de xullo de 1918. Editado por Xosé María Barreiro. Repartíase gratuitamente. No seu primeiro número e co título "Nuestro programa", afirmaba:

> 
> 
> O FUNGUEIRO ha nacido entre un suspiro y una carcajada. Brotó de la nada en un acceso de aburrimiento, entre una sentencia filosófica y un chiste de buena ley. O FUNGUEIRO salió de un grupo de rapaces, de unos cuantos rapaces alegres e iconoclastas que, hijos de Galicia o amantes de ella y al ver que al amparo de su nombre se comercia y matutea en grande, tuvieron la humorada de sacar a luz ladrones y malandrines, para ejemplo de muchos y regocijo de todos.
> 
> 

O último número coñecido é o 4, aparecido o 5 de setembro de 1918.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Zubillaga, Carlos (1996). *A prensa galega de inmigración en Uruguai* (PDF). Santiago de Compostela: Consello da Cultura Galega. pp. 148–149. ISBN 84 -87 172-08-3.

### Ligazóns externas

* Ficha e exemplares en Publicaciones periódicas del Uruguay.
A Serbia de **Dervano**.
O Principado serbio baixo **Dervano**, como parte do Reino de Samo en 631.
**Dervano**, tamén coñecido como **Dervan**, (en serbocroata, *Drvan* ou дрван, en latín *Dervanus*) foi un príncipe dos sorabos (serbios de Lusacia ou serbios brancos) e dos serbios durante o século VII. Foi o primeiro gobernante da tribo do que se coñece o nome.

Traxectoria
-----------

Aparece citado na crónica de Fredegario como *dux gente Surbiorum que ex genere Sclavinorum* (gobernador do pobo dos sorabos, da nación dos *esclavinios* (eslavos); (en lingua soraba é *Serby*, e en lingua serbia *Srbi*).

Segundo Fredegario, estivera subordinado aos francos durante longo tempo. Pero despois da derrota do rei franco Dagoberto I polo rei eslavo Samo na Batalla de Wogastisburgo, en 631 ou 632, Dervano declarouse independente dos francos e formou unha alianza co rei Samo para loitar contra os ávaros e os francos facendo, con Samo, a unión de todas as tribos eslavas.

Dervano uniuse a Samo nas súas posteriores guerras contra os francos. Novos informes de Fredegario indican que Dervano e a súa xente vivían ao leste do saxón Saale.

A referencia a Dervano en 631/632 tamén é a primeira confirmación escrita da presenza dos eslavos ao norte de das Montañas Ore.

Dervano loitou contra os *Thuringii* (turinxios) en 631-634, e foi finalmente derrotado polo duque Randulf, gobernador de Turinxia, no 636.

Parece ser que foi o pai do *Arconte descoñecido*, mítico príncipe que liderou aos serbios na emigración para o sur en dirección aos Balcáns. Esta migración supostamente realizouse a petición do emperador bizantino Heraclio para axudalo na súa loita contra os ávaros.

Notas
-----

1. ↑  Making of the Slavs, páx. 331
2. ↑  Curta, páx. 109.
3. ↑  Curta, páx.331.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Curta, Florin (2001): *The Making of the Slavs: History and Archaeology of the Lower Danube Region, c. 500–700*. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-80202-4.

### Outros artigos

* Samo
* Serbia Branca
* Fredegario
**María Carolina Barco Isakson**, nada en Boston, Massachusetts, en 1951, é unha política e diplomática colombiana, filla do presidente Virgilio Barco (1986–1990). Foi Ministra de Relacións Exteriores e embaixadora ante os Estados Unidos.

Traxectoria
-----------

Carolina posúe un título profesional en Socioloxía e Economía do Wellesley College en Massachusetts. Durante o tempo que durou o seu bacharelato en Wellesley College estudou un ano a maneira de intercambio na Université Libre de Bruxelles en Bélxica. Adicionalmente, Carolina é graduada como máster en Plan de Cidades da Universidade Harvard. Ten un Graduate School of Design e un máster en Negocios do Instituto de Empresas de Madrid, España.

Traballou sempre no sector público, sendo desde finais da década de 1970 consultora en planeamento urbano ao servizo da alcaldía de Caracas (Venezuela), alcaldía de Bogotá e alcaldías de municipios contiguos á capital (Cajicá, Cogua, Subachoque e Zipaquirá). Na década de 1990 o seu prestixio como investigadora levouna a realizar estudos para o PNUD e os Ministerios de Desenvolvemento Económico, Medio Ambiente e Cultura; ata que en 1998 o Alcalde Maior de Bogotá Enrique Peñalosa designouna Directora Distrital de Planeación, cargo que exerceu até finalizar o mandato do alcalde en decembro de 2001.

En 2002 o presidente electo Álvaro Uribe Vélez designouna ministra de Relacións Exteriores de Colombia mantendo unha sólida relación principalmente cos Estados Unidos. En 2006, logo da renuncia do expresidente Andrés Pastrana á embaixada neste país, Barco foi nomeada na súa substitución, exercendo o cargo até 2009 que foi substituída como embaixadora por Gabriel Silva.

En 2010 incorporouse ao Banco Interamericano de Desenvolvemento como coordinadora da Plataforma de Cidades Emerxentes e Sustentables.

O 18 de outubro de 2018 Carolina Barco foi nomeada nova embaixadora de Colombia en España.

Notas
-----

1. ↑  "Carolina Barco". 3 de agosto de 2016. Arquivado dende o orixinal o 20 de setembro de 2016. Consultado o 29 de agosto de 2016.
2. ↑  "ICMP Ambassador Carolina Barco becomes new ICMP Commissioner". Consultado o 29 de agosto de 2016.
3. ↑  "Coordinadores ICES - Banco Interamericano de Desarrollo". Arquivado dende o orixinal o 24 de setembro de 2016. Consultado o 29 de agosto de 2016.
4. ↑  "Carolina Barco, nueva embajadora de Colombia en España" (en castelán). 18 de outubro de 2018. Consultado o 11 de abril de 2019.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Carolina Barco*** |

### Ligazóns externas

* Biografía de Carolina Barco Arquivado 23 de setembro de 2015 en Wayback Machine.
*Para o grupo musical galego, véxase Tregua (grupo musical)*
Chámase **tregua** ao cesamento de hostilidades por determinado tempo entre os inimigos que teñen rota ou pendente a guerra sen que por iso quede esta terminada.

A duración dunha tregua pode variar desde algúns días até moitos anos. Polo común é *xeral*, é dicir, que alcanza a todos os países sometidos ás potencias belixerantes.

Se queda restrinxida nada máis que a algúns lugares en particular chámase *armisticio*.

Se só ten por obxecto realizar o cumprimento dalgunhas medidas indispensábeis, como enterramento dos mortos, chámase **suspensión de armas**.

Recibe o nome de **tregua mercantil** é tregua durante a cal se permite o comercio entre dous ou máis estados en guerra.

Expresións relacionadas
-----------------------

* *Non dar tregua*: non deixar de fustrigar ou perseguir a unha persoa, grupo de persoas ou calquera obxectivo.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Diccionario Enciclopédico Popular Ilustrado Salvat*, dos anos 1906 a 1914, no dominio público.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2891405
* EBID: ID

 |
| Pukapuka |
| --- |
|  |
| Foto aérea de Pukapuka |
| Datos |
| País | Illas Cook |
| Illa principal | Pukapuka |
| Linguas |  |
| Poboación (2006) | 507 hab. |
| Superficie | 3 km² |
| Superficie lagoa | 5 km² |
| Nº de illas | >30 |
| Coordenadas | 10°53′S 165°40′O﻿ / ﻿-10.883, -165.667 |
| Maior Altura |  |
| Localización |
| Localización do atol |
|

Foto desde Satelite de Pukapuka
**Pukapuka** é un dos atois de coral das Illas Cook. De todas as illas habitadas do arquipélago (664 habitantes segundo o censo de 2001) é a máis illada. Outro nome para PukaPuka é **Illas do Perigo**, que non debe ser confundida coa Illa Perigo do Arquipélago Chagos no Océano Índico.

Aínda que as infraestruturas están ben mantidas, os voos cara a Pukapuka son raros pois a illa está moito máis preto de Samoa que do resto das Illas Cook. Robert Dean Frisbie inmortalizou a illa na súa obra *Illa do Desexo* escrita nos anos 30. En febreiro de 2005 Pukapuka e a súa veciña Nassau foron golpeadas polo ciclón Percy que ocasionou graves danos ás propiedades e infraestruturas das illas. A poboación local fala Pukapukano, máis próximo ao samoano có maorí.

Mapa de Pukapuka

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1130629
* GEC: 0511396
* GeoNames: 4035563
* LCCN: sh85108978

 |
Mapamundi de Oroncio Fineo (1536). A *Terra Australis* é o gran continente que figura na parte meridional.
***Terra Australis*** (de forma completa en latín ***Terra Australis Incognita***, "[a] Terra Descoñecida do Sur") foi un continente imaxinario con orixes na grecia clásica que adoitaba aparecer nos mapas europeos a partir do século XV e ata o século XVIII.

O concepto foi introducido por Aristóteles e Eratóstenes en base a prexuízos relacionados coa simetría xeométrica. As súas ideas foron posteriormente estendidas por Tolomeo, un cartógrafo grego do século I, que cría que o océano Índico estaba pechado por unha masa de terra ao sur. Cando, durante o Renacemento Tolomeo converteuse na principal fonte de información para os cartógrafos europeos, este continente empezou a aparecer nos seus mapas.

Mapamundi de Abraham Ortelius (1570). Segue aparecendo a *Terra Australis Incognita*.
Aínda que as viaxes de exploración foron facendo que se reducise a masa de terra do alegado continente, os cartógrafos continuaron pintándoo nos seus mapas e os científicos defenderon esta opción cos usuais argumentos aristotélicos tales como que debería haber unha gran masa de terra no hemisferio sur que fixese de contrapeso á masa coñecida no hemisferio norte.

Planisferio de Rumold Mercator (1587). Volve figurar o continente imaxinario.
Era frecuente que este continente debuxásese ao redor do Polo Sur pero cunha superficie moito maior que a actual Antártida e estendéndose moito máis ao norte. Por exemplo, Fernão de Magalhães en 1520 creu que a Illa Grande de Terra do Fogo era parte desta '*Terra Australis Incognita*. Nova Zelandia, descuberta por Abel Tasman en 1642, así como Australia, tamén foron consideradas como parte desta mítica masa terrestre.

Mapa do mundo da *Tabulae Rudolphinae* de Johannes Kepler (1627). Empeza a dubidarse da existencia da *Terra Australis* baixo o extremo meridional de América.
Mapamundi de América onde aparece Terra Australis.
A inicios do século XVI mariños españois como Francisco de Hoces (quen descubriu a pasaxe logo chamada "de Drake") e Gabriel de Castela, situaron concretamente as costas da aínda entón chamada *Terra Australis Incognita* nas latitudes reais. 
O concepto desta mítica terra meridional foi finalmente corrixido por James Cook. Na súa primeira viaxe circunnavegou Nova Zelandia mostrando que non era parte dun continente maior. Na súa segunda viaxe circunnavegou o globo a unha elevada latitude sur (nalgúns lugares ata cruzando o círculo polar antártico) co que mostrou que se houbese un continente no hemisferio sur este debería estar confinado en zonas polares e non en rexións de clima amornado como se pensou.

En tempos modernos usouse en ocasións o termo *"Terra Australis"* como sinónimo do continente australiano.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q323750
* EBID: ID

 |