recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Cantodorxo** é un lugar da parroquia do Grove no concello pontevedrés do Grove, na Comarca do Salnés. Tiña 174 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos cales 89 eran mulleres e 85 homes, o que representa un descenso en relación ó ano 2010, cando tiña 206 veciños, e con respecto ó ano 2004, cando eran 191.

En 2017, o Concello e maila Deputación levantaron un cruceiro nun con que se interna no mar cara ao norte, obra do escultor Francisco Pazos. Con este cruceiro sinálase o comezo da Ruta Xacobea do Mar de Arousa e Ulla, un dos Camiños de Santiago.

Castro de Cantodorxo
--------------------

En Cantodorxo descubríronse os restos dun pequeno castro, duns 300 m2, datado nos séculos IV a II a. C. no que se atoparon restos de cerámica, muíños de man e dúas sepulturas antropomorfas. Álvarez Limeses foi quen deu a primeira noticia do castro, en 1928, que hoxe está moi alterado tanto pola propia acción do mar como pola acción humana, especialmente trala construción dunha fábrica de conservas sobre a parte sur do espazo.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares da parroquia do Grove

| Lugares da parroquia do Grove no concello do Grove (provincia de Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| Ardia | Boibas | Borreiros | Campos | Cantodorxo | A Carballeira | O Con | Estonllo | A Graña | O Grove | Meloxo | Os Pardiños | O Porto de Meloxo | Terra de Porto | A Toxa | A Viña de Millán | Virxe das Mareas |

### Parroquias do Grove

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias do Grove |  |
| --- | --- |
| O Grove (San Martiño) | San Vicente do Grove (San Vicente) |

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* J. M. Rey, M.C. Ferré, Carlos Fernández Rodríguez, Carlos Rodríguez López. "Sondeos en el conchero del castro de Punta de Cantodorxo (O Grove, Pontevedra): análisis zooarqueologico", en *Gallaecia* nº 17, 1988 .
O **accidente do CV-990 de Spantax** ocorreu o día 5 de xaneiro de 1970 cando un Convair 990 Coronado operado pola aeroliña española Spantax esnafrouse pouco despois de engalar do aeroporto de Estocolmo-Arlanda, matando a cinco das dez persoas a bordo do avión.

Antecedentes
------------

O avión tiña que voar esa mesma tarde máis cedo a Mallorca con viaxeiros suecos, pero durante a engalaxe o motor número 4 tivo un problema. A engalaxe abortouse e os pasaxeiros puideron deixar o aparello. Posteriormente decidiuse realizar un voo ferri con tres motores a Zúric para realizar un cambio de motor. A bordo había tres tripulantes e sete pasaxeiros. Había fortes ventos e unha temperatura de -27 °C no aeroporto.

Accidente
---------

Ás 22:24 o avión comezou a súa carreira de engalaxe na pista 19. Durante a carreira o nariz guiñou cara a dereita. Este movemento corrixíuse baixando a potencia do motor número 1. O aparello rotou a 134 nós cos flaps a 27 graos. Mentres trepaba o avión inclinouse 4-6 graos cara a dereita e velocidade do aire baixou de súpeto ata 10 nós por debaixo da V2 (145 nós). A aeronave contactou con algunhas árbores, inclinouse 10-15 graos e esnafrouse a 1 800 metros do punto no que se levantou. O avión arou un longo camiño no bosque e rompeuse en varias pezas. A cabina de mando separouse do resto da fuselaxe e quedou encaixada entre os troncos de árbores e o duro chan conxelado inclinada uns 45 graos cara a esquerda.

O primeiro oficial Miguel Granado estaba sentado na dereita e quedou atrapado cando o asento enpuxouno cara adiante quedando as súas dúas pernas atrapadas contra o panel de instrumentos. A súa perna dereita estaba rota e angulada. O seu pé esquerdo estaba atrapado, así como a súa canela esquerda e o tendón de aquiles. Torcido baixo o piloto estaba un dos enxeñeiros de mantemento do avión, atrapado con varias costelas rotas. Granado mantivo, sen luvas, as súas mans nun dos tubos da fuselaxe e intentou manterse erguido para liberar a presión sobre o peito do seu compañeiro. As dúas mans tiveron conxelacións graves.

O capitán escapou con contusións leves e foi capaz de liberarse e saír. Consciente do risco de quedar quieto con esas temperaturas, camiñou e intentou manter o corpo quente e así fuxiu con conxelacións leves nas mans e nos pés. Buscaron na escuridade e na neve o transmisor de localización de emerxencia e cando o atoparon puideron pedir axuda. O que a tripulación non sabía é que había unha casa a uns poucos centros de metros.

Notas
-----

1. ↑  "Ett litet stycke flyghistoria saxat ur literatur". *Skavsta Airport*. Archived from the original on 21 de xaneiro de 2016. Consultado o 2019-1-7.
2. 1 2 3 4  Hierton, Tor (1992). "Mot alla odds flyger han igen" (PDF). *Ortopediskt magasin* (1): 6–9.
3. ↑  Ranter, Harro. "ASN Aircraft accident Convair CV-990-30A-5 Coronado EC-BNM Stockholm-Arlanda Airport (ARN)". *aviation-safety.net*. Consultado o 2019-01-08.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q10674369
* ASN: 19700105-1

 |
Turbidímetros utilizados nunha planta de purificación de auga para medir a calidade turbia da auga crúa e da auga clara despois da filtración.
A **turbidimetría** é o proceso de medir a perda de intensidade da luz transmitida debido ao efecto de dispersión de partículas suspendidas na mostra que atravesa. A luz pasa a través dun filtro creando unha luz de lonxitude de onda coñecida que pasa a través dunha cubeta que contén unha solución. Unha célula fotoeléctrica recolle a luz que pasa a través da cubeta. Obtense unha medida da cantidade de luz absorbida.

A turbidimetría pode utilizarse en bioloxía para coñecer o número de células nunha suspensión.
A turbidez é o aspecto óptico dunha suspensión causada pola radiación das lonxitudes de onda dispersadas e absorbidas. Un turbidímetro mide a cantidade de radiación que pasa a través dun fluído atravesándoo cara adiante, o que é análogo ao que fai un espectrómetro de absorción. Para realizar as medicións turbidimétricas utilízanse diversas solucións estándar.

Entre as aplicacións están: 

* Determinación de calidade da auga.
* Claridade de produtos farmacéuticos e bebidas.
* Inmunoensaios de laboratorio.

A turbidimetría ofrece poucas vantaxes sobre a nefelometría en medidas de sensibilidade en inmunoensaios con baixos niveis de antíxeno ou anticorpo.
As limitacións que se encontran son o exceso de antíxeno e os efectos da matriz.

Inmunoturbidimetría
-------------------

A **inmunoturbidimetría** é unha importante ferramenta no amplo campo dos diagnósticos e química clínica. Utilízase para determinar as proteínas séricas non detectables con métodos de química clínica clásica. A inmunoturbidimetría usa a clásica reacción antíxeno-anticorpo. Os complexos antíxeno-anticorpo agréganse formando partículas que poden ser detectados opticamente por un fotómetro.

Notas
-----

1. ↑  Mary C. Haven; Gregory A. Tetrault; Jerald R. Schenken (1994). *Laboratory Instrumentation*. John Wiley and Sons. ISBN 0471285722.
2. ↑  D. M. Vasudevan; DM Vasudevan; S Sreekumari; Vaidyanathan Kannan (2010). *Textbook of Biochemistry for Medical Students* (6th ed.). Jaypee Medical Publishers. ISBN 978-9350250167.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Colorimetría
* Nefelometría (medicina)
* Turbidez

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q782796
* EBID: ID
* MAG: 2780777798

 |


---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* |

---
**José Luis Trashorras Méndez**, nado en Meira en 1944 e finado en Ribadeo o 28 de decembro de 2008, foi un mestre con especialidade en lingua castelá e político galego.

Traxectoria
-----------

Logo de dar clase en diversas localidades, tivo como últimos destinos o CP Gregorio Sanz, do que saíu no 1987 para dirixir en Comisión de servizos o daquela acabado de crear Centro de Adultos, e o IES Porta da Auga. Xubilado no ano 2004, ese mesmo ano publicou *El Camino de Santiago*, obra en verso e en castelán sobre o tema dá título.

Foi alcalde de Ribadeo parte dun mandato (dende marzo do 1985 ata as eleccións do 1987). Á fronte da alcaldía promoveu o premio literario Diadema de Ribadeo, que leva homenaxeado a varias xeracións de estudantes e visto nacer e medrar o interese de estudantes pola literatura.

Foi pregoeiro do entroido de Ribadeo en 1998, así como das festas patronais do 2000. No 2001, e xa como fillo predilecto de Meira, foi o pregoeiro na súa parroquia.

Participou no Consello da Caixa Rural Provincial de Lugo, e nos últimos anos, foi Secretario da Caixa Rural Galega.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**José Ramón Cociña García** |  **alcalde de Ribadeo** 1985 - 1987 | Sucesor:**Eduardo Gutiérrez** |

Notas
-----

1. ↑  "José Luis Trashorras Méndez". *Ribadeando*. Necroclóxica. Consultado o 13/02/2018.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Ribadeo
**Bas** é un lugar da parroquia de Goiáns no concello coruñés de Carballo na Comarca de Bergantiños. Tiña 45 habitantes no ano 2019 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales eran 23 homes e 22 mulleres. Hoxe en día o número de habitantes de Bas esta decaendo ao mesmo tempo que envellece.

Bas é a aldea máis antiga e que máis preto se atopa de Carballo, isto nótase na forma antiga de construción das súas casas, polo que podemos atopar antigas casas de pedra nas que se gardan antigos instrumentos de labranza xa que Bas é unha aldea na que os seus habitantes sempre se adicaron á labranza e ao coidado dos animais.

En Bas, son coñecidos os veciños por alcumes coma os de Agosto, o do Reino, a Padula, os da Costa, os da Pedreira ou polo seu apelido como son os de Moreira.

Aínda que a maior parte do terreo de Bas é terreo rural e non se pode construír, actualmente estase a construír unha casa en Bas nunha zona edificable, polo que se pode lle asegurar unha xeración mais de vida a esta antiga aldea.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Goiáns

| Lugares da parroquia de Goiáns no concello de Carballo (A Coruña) |  |
| --- | --- |
| Bas | A Costenla | Goiáns de Arriba | Goiáns do Rego | A Igrexa | O Piñeiro | Vilanova | Xoane | Xoane da Estrada |

### Parroquias de Carballo

| Galicia | Provincia da Coruña | Parroquias de Carballo |  |
| --- | --- |
| Aldemunde (Santa María Madanela) | Ardaña (Santa María) | Artes (San Xurxo) | Berdillo (San Lourenzo) | Bértoa (Santa María) | Cances (San Martiño) | Carballo (San Xoán) | Entrecruces (San Xens) | Goiáns (Santo Estevo) | Lema (San Cristovo) | Noicela (Santa María) | Oza (San Breixo) | Razo (San Martiño) | Rebordelos (San Salvador) | Rus (Santa María) | Sísamo (Santiago) | Sofán (San Salvador) | Vilela (San Miguel) |
**Laura Novelle López**, máis coñecida como **Laura Novelle**, nada no Carballiño en 1978, é investigadora, documentalista, bibliotecaria e escritora galega.

Traxectoria
-----------

Licenciada en Historia e posgrao en Xestión de Documentos pola Universidade Xaime I, gozou de varias bolsas de investigación académica e participou durante 11 anos en proxectos de investigación financiados con fondos públicos por universidade. Posteriormente traballou como profesora nos distintos campus da Universidade de Vigo (UVIGO) e en tarefas técnicas nas bibliotecas públicas da Rede de bibliotecas públicas da Xunta de Galicia e en bibliotecas privadas. Tamén se dedicou á divulgación científica para estudantes de Humanidades a través do seu blog "Docendo Discitur". Neste sentido, publicou varios libros como *Sobrevivir al trabajo fin de grado en Humanidades y Ciencias Sociales. Todo lo que necesitas saber*, *39 escalones con vistas al mar* o *De la arcilla al ebook: Historia del libro y las bibliotecas*, que xa ten actualizada unha segunda edición.

Novelle padece o síndrome de Liddle, un tipo de encefalopatía que o acompaña dende o nacemento e reduce enormemente a súa mobilidade. Ela di no seu blog: "*Teño unha especie de parálise cerebral, pero non teño unha mente paralizad*a". É resistente a que a súa característica de persoa con incapacidade absorbe toda a súa identidade e agocha moitas outras habilidades.

Nas eleccións municipais de 2019 formou parte da candidatura do BNG da Pobra do Caramiñal, situada no terceiro lugar da lista.

Notas
-----

1. 1 2  Ulloa, Fina (12 de abril de 2018). "Laura Novelle: «El trabajo de fin de grado no es un examen, es una prueba de madurez». La vecina pobrense publica un libro para ayudar a los universitarios a terminar la carrera". *La Voz de Galicia*. Consultado o 27 de outubro de 2019.
2. 1 2 3  López, Silvia (3 de decembro de 2018). "Laura Novelle: "Teño un tipo de parálise cerebral, pero non teño a mente paralizada"". *Galicia Confidencial*. Consultado o 27 de outubro de 2019.
3. ↑  "El BNG de A Pobra da a conocer su candidatura a las municipales y las líneas maestras de su programa". *Diario de Arousa*. 31 de marzo de 2019. Consultado o 27 de outubro de 2019.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Bloc "Docendo Discitur"

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q68456580
* Dialnet: 774753

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: A Centinela.

  


**A Centinela** é un barrio da parroquia de Goián, no concello de Tomiño. En 2014 tiña 283 habitantes.

Xeografía e historia
--------------------

Situado ó norte da parroquia, está preto do antigo forte das Chagas no leste, e polo oeste fronte o forte dos Medos ou do Carrillo, en Estás.

O nome procede do sentinela que vixiaba os movementos das tropas entre os dous fortes na época da independencia de Portugal. O forte das Chagas era ocupado polos portugueses, e o dos Medos polas forzas do Arcebispo de Santiago.

Nun documento do século XVII, na visita que fixo o delegado da mariña de guerra á devesa boial da parroquia, convocou a varios veciños, entre eles un carpinteiro, á acompañalo para o reconto do arboredo (carballo), marcando os que se podían cortar para leña por inservibles. Tamén fixo unha visita ós viveiros no lugar da Gargantada recomendando sementar o carballo albar (*quercus robur*).

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Goián

| Lugares da parroquia de Goián no concello de Tomiño (Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| A Avenida do Brasil | 
A Avenida de Ordóñez | 
O Barrio Novo | 
A Calle | 
A Centinela | 
O Couto | 
Fontela | 
A Gándara | 
San Lourenzo |
Soutelo | 
Tollo |

### Parroquias de Tomiño

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Tomiño |  |
| --- | --- |
| Amorín (San Xoán) | Barrantes (San Vicente) | Currás (San Martiño) | Estás (Santiago) | Figueiró (San Martiño e San Campio) | Forcadela (San Pedro) | Goián (San Cristovo) | Piñeiro (San Salvador) | Pinzás (Santa María) | San Salvador de Tebra (San Salvador) | Santa María de Tebra (Santa María) | Sobrada (San Salvador) | Taborda (San Miguel) | Tomiño (Santa María) | Vilameán (San Bieito) |
O **Hamburg Freezers** é un equipo profesional de hóckey sobre xeo da cidade de Hamburgo (Alemaña). O equipo compite na máxima categoría do hóckey sobre xeo alemán, a Deutsche Eishockey Liga (DEL), e xoga os seus partidos como local no Barclaycard Arena, un pavillón con capacidade para 13.000 espectadores.

Historia
--------

O equipo foi fundado na cidade de Múnic en 1999 baixo o nome de München Barons, mais o propietario da franquía bávara e tamén propietaro do Eisbären Berlin, Philip Anschutz, deciciu trasladala a Hamburgo o 3 de xuño de 2002 por problemas economómicos.

En 2004 chegou o maior éxito da franquía, cando chegou ás semifinais da DEL, nas que caeu fronte aos Frankfurt Lions por 3 partidos a 2. En 2014, logo de ter finalizado a liga regular en primeira posición, chegou ás semifinais dos *play-offs* polo título, mais perdeu fronte ao ERC Ingolstadt por 4 a 2.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Hóckey sobre xeo*** |

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial *(en alemán)*
**Guntimil** é un lugar da parroquia de Guntimil, no concello ourensán de Xinzo de Limia, na Comarca da Limia. No ano 2022 tiña 41 habitantes, dos cales 23 eran homes e 18 mulleres.

Situación
---------

Antigo forno de Guntimil.
Pazo de Guntimil.
A aldea atópase ao pé do monte do Castelo e a uns cinco quilómetros da vila de Xinzo de Limia. Ó seu arredor están as aldeas de Gudes, Mosteiro e Lamas.

Patrimonio
----------

En Guntimil pódese observar como principal monumento a igrexa de San Xoán, unha das 9 igrexas que se conservan no concello de Xinzo de Limia e son un referente de arte románica da Limia. Grazas a unha inscrición situada a carón da porta lateral, coñécese a súa data de modificación e ampliación da nave que é en 1617.

Tamén conta cun pazo tradicional, que a día de hoxe están restaurando para alugar como casa rural para turistas e co antigo forno que xa non se lle da uso pero que se conserva como monumento antigo.

Economía
--------

A economía da poboación baséase principalmente na gandaría xa que hai diversas granxas de ovellas e porcos, máis unha industria do sector da maquinaria e a metalurxia. Tamén unha pequena parte da poboación son serradores.

Festas
------

As festas parroquiais celébranse na fin de semana máis próxima ao 24 de xuño, día de san Xoán. O sábado faise unha sardiñada no campo da festa, acompañada de música, e o domingo hai unha procesión levando os santos dende a igrexa, dando volta pola aldea do lado e ó regresar celébrase unha misa.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Guntimil

| Lugares da parroquia de Guntimil no concello de Xinzo de Limia (Ourense) |  |
| --- | --- |
| Gudes | Guntimil |

### Parroquias de Xinzo de Limia

| Galicia | Provincia de Ourense | Parroquias de Xinzo de Limia |  |
| --- | --- |
| Boado (San Pedro) | Cima de Ribeira (San Miguel) | Damil (San Salvador) | Faramontaos (San Salvador) | Ganade (San Bartolomeu) | Gudín (San Miguel) | Guntimil (San Xoán) | Lamas (Santa María) | Laroá (Santa María) | Moreiras (San Tomé) | Morgade (San Tomé) | Mosteiro de Ribeira (Santa María) | Novás (San Nicolao) | Parada de Ribeira (San Salvador) | A Pena (San Pedro) | Piñeira Seca (Santo André) | San Pedro de Laroá (San Pedro) | 
Seoane de Oleiros (San Xoán) | Solbeira de Limia (San Pedro) | Xinzo de Limia (Santa Mariña) |

Notas
-----

1. ↑  IGE (ed.). "IGE - Nomenclátor estatístico de Galicia" (en galego). Consultado o 20 de febreiro de 2023.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugares de Xinzo de Limia
A descontinuidade de Mohorovicic está marcada coa letra "**A**".
A **descontinuidade de Mohorovičić**, ás veces chamada **descontinuidade M** ou simplemente **moho**, é unha zona de transición entre a codia e o manto terrestres. Sitúase a unha profundidade media duns 35 km, podendo encontrarse até 70 km de profundidade baixo os continentes ou a tan só 10 km baixo os océanos. Ponse de relevo cando as ondas sísmicas P e S aumentan bruscamente a súa velocidade. Constitúe a superficie de separación entre os materiais rochosos menos densos da codia, formada fundamentalmente por silicatos de aluminio, calcio, sodio e potasio, e os materiais rochosos máis densos do manto, constituído por silicatos de ferro e magnesio.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Andrija Mohorovičić
* Descontinuidade de Conrad
* Descontinuidade de Gutenberg
* Descontinuidade de Lehmann
* Discordancia (xeoloxía)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q194259
* BRE: 2235112
* GEC: 0043064
* JSTOR: mohorovicic-discontinuity
* MAG: 2779854723

 |
–Coordenadas: 40°34′04″N 4°16′59″O﻿ / ﻿40.5679, -4.28298

O **apeadoiro de El Pimpollar** é unha pequena instalación ferroviaria situada en El Pimpollar, unha das entidades de poboación do concello de Santa María de la Alameda, na Comunidade de Madrid. Conta unicamente con servizo de media distancia.

Situación ferroviaria
---------------------

Este apeadoiro áchase no punto quilométrico 73,009 da liña férrea de anchura convencional que une Madrid con Hendaia, a 1.086,06 metros de altitude,​ entre as estacións ferroviarias de Las Navas del Marqués (Ávila) e Santa María de la Alameda-Peguerinos (Madrid). O tramo é de vía dobre e está electrificado.

Historia
--------

Apeadoiro de El Pimpollar
O 1 de xullo de 1863 abriu o tramo Ávila - El Escorial do trazado da liña radial Madrid-Hendaia, posto en marcha pola Compañía dos Camiños de Ferro do Norte de España. No entanto, ​El Pimpollar non contaba daquela con infraestruturas que permitisen a detención dos trens, e a apertura do apeadoiro non se produciu ata os principios dos anos setenta do século XX.

Instalacións e servizos
-----------------------

El Pimpollar é un apeadoiro sinxelo. As súas infraestruturas limítanse a un reducido refuxio e unhas zonas de asento. Conta con dúas vías e dúas plataformas laterais.

Renfe presta servizos de media distancia usando trens rexionais a razón de dúas relacións diarias en ambos os sentidos, cadenciados cos servizos que presta *Cercanías Madrid*.


| Liñas | Trens | Orixe/Destino | Destino/Orixe |
| --- | --- | --- | --- |
| **16** | **MD** | *Madrid Príncipe Pío* | VitoriaIrún |
| **13** | **MD** | *Madrid Príncipe Pío* | SalamancaLa Alamedilla |
| **16** | **MD** | *Madrid Príncipe Pío* | León |
| **51** | **MD** | *Madrid-Atocha Cercanías* | Ávila |

Notas
-----

1. ↑  "El Pimpollar". *Adif.es*
2. ↑  "El Pimpollar (Apd.)". *Euroferroviarios.net*
3. ↑  "Caminos de Hierro del Norte de España". Ferrocarriles de España (*Spanishrailway.com*). 20 de febreiro de 2012.
4. ↑  "Puente Recondo". *Turismolasnavas.es*
5. ↑  "Estación de tren de El Pimpollar". *Thetrainline.com*
O **Gibson EB-2** é un modelo de baixo eléctrico da Gibson Guitar Corporation fabricado de 1958 a 1972, cunha interrupción entre 1962 e 1963. Cando a produción rematou en 1972 fabricáranse un total de 8 017 instrumentos, dos cales 2 102 eran EB-2D. Willie Moseley, da revista *Vintage Guitar*, referiuse ao modelo como posiblemente "o mellor baixo de Gibson", aínda que non tivo un grande éxito comercial, e a versión Epiphone Rivoli do modelo vendeu máis copias que o propio modelo Gibson.

Descrición
----------

Introducido en 1958, o EB-2 foi o equivalente en baixo da popular guitarra Gibson ES-335. Contaba cun corpo semi-oco do estilo da 335, un mastro de escala curta de 30,5 polgadas e unha gran pastilla humbucker "Sidewinder" na posición do mastro. As electrónicas estaban formadas por un mando sinxelo de volume e ton.O EB-2N tiña un acabado natural, o EB-2 acabado sunburst. No ano seguinte engadíuse un "interruptor de barítono", que enfacizaba ou cortaba as frecuencias graves, e posteriormente engadíuse un muteador de cordas na ponte.

En 1961 os afinadores orixinais como os dun banjo, coas caravillas apuntando cara a atrás, substituíronse por unhas normais, e en 1965 introducíuse a cor cereixa.

En 1966 apareceu o EB-2D, que tiña unha pastilla mini-humbucker na posición da ponte (ao igual que o EB-3). Tiña tamén controis separados de volume e ton e un interruptor de tres posicións para seleccionar as pastillas, ademais do interruptor de "barítone".

Notas
-----

1. 1 2 3  Moseley, Willie G. (xaneiro de 2012). "The Gibson EB-2: Kalamazoo Biggest Bass Innovation?". *Vintage Guitar*. p. 60.
2. ↑  "Vintage Vault: 1967 Gibson EB-2 With 1967 Sunn 200s". *Premier Guitar* (en inglés). 2011-02-15. Consultado o 2022-01-21.
O **Dornier Do J *Wal*** ("balea") era un hidroavión alemán bimotor dos anos 20 deseñado por Dornier Flugzeugwerke. O Do J foi designado **Do 16** polo Ministerio do Aire do Reich (RLM) segundo o seu sistema de designación de avións de 1933.

Deseño e desenvolvemento
------------------------

O Do J tiña unha á alta de parasol con puntais con dous motores de pistón montados en tándem nunha góndola central sobre a á; os motores tiñan unha configuración *push-pull*, apuntando unha hélice cara a diante e a outra cara atrás. O casco facía uso dos contrafeitos patentados por Claudius Dornier nos seus lateriais, usados por primeira vez no anterior hidroavión deseñado por Dornier Zeppelin-Lindau Rs.IV do final da primeira guerra mundial. O Do J realizou o seu primeiro voo o 6 de novembro de 1922. O voo, ademais da meirande parte da produción ata 1932, tivo lugar en Italia debido ás restricións da aviación alemá tras a primeira guerra mundial segundo os termos do Tratado de Versalles. Dornier comezou a fabricar o *Wal* en Alemaña en 1931, e aprodución rematou en 1936.

Na versión militar (*Militärwal*) unha tripulación de dous a catro viaxaba nunha cabina aberta preto do morro do casco. Tiña unha metralladora na proa fronta a cabina, e unha ou dúas no medio do casco. Comezando por España, as versións militares entregáronse a Arxentina, Chile e os Países Baixos para ser usados nas súas colonias; tamén enviáronse exemplares a Iugoslavia, a Unión Soviética e, ao final da súa fabricación, a Italia e Alemaña. Os principais usuarios militares, España e os Países Baixos, fabricaron as súas propias versións baixo licenza. Varios países, destacando Italia, Noruega, Portugal, Uruguai e Alemaña, empregaron o *Wal* para tarefas militares.

A versión civil (*Kabinenwal* ou *Verkehrswal*)  tiña unha cabina de pasaxe no morro con espazo para 12 pasaxeiros, mentres que a cabina aberta de mando moveuse cara atrás. Os principais usuarios desta versión foron Alemaña, Italia, Brasil e Colombia.

O Do J estivo nun principio impulsado por dous motores Rolls-Royce Eagle IX de 355 cabalos. Versións posteriores usaron case cada motor dispoñible no mercado de fabricantes como Hispano-Suiza, Napier & Son, Lorraine-Dietrich, BMW, e incluso o motor estadounidense Liberty V-12. O *10 to-Wal* usado por *Deutsche Lufthansa* para o seu servizo de correo no Atlántico Sur de 1934 ata 1938 tiña un alcance de 3 600 km e un teito de servizo de 3 500 m.

Máis de 250 *Wals* foron construídos por CMASA e Piaggio en Italia, CASA en España, Kawasaki no Xapón, Aviolanda nos Países Baixos e Dornier en Alemaña.

Notas
-----

1. ↑  "The (German) Dornier "Giant Flying-Boat"" *Flight Global*. 18 de setembro de 1919.
2. ↑  "Some Dornier "Milestones" - The Do. Rs. IV, 1917-18". *Flight Global*. 23 de decembro de 1920.
3. 1 2  *Zeppelins Flieger das Flugzeug im Zeppelin-Konzern und seinen Nachfolgebetrieben ; [anlässlich der Ausstellung "Zeppelins Flieger - das Flugzeug im Zeppelin-Konzern und Seinen Nachfolgebetrieben", die vom 30. Juni bis zum 1. Oktober 2006 im Zeppelin-Museum Friedrichshafen gezeigt wird]*. Tübingen. 2006. ISBN 3-8030-3316-0. OCLC 180901895.
**O Campo das Bestas** é un lugar da parroquia de Mañufe, no concello pontevedrés de Gondomar, bisbarra histórica e natural do Val Miñor, que actualmente forma parte administrativamente da comarca de Vigo. Segundo o INE en 2019 tiña 48 habitantes (22 homes e 26 mulleres), dous menos ca en 2010.

Campos de cultivos nas Ribeiras de San Bieito, Campo das Bestas, Mañufe, Gondomar

Descrición
----------

Dista 1,2 km do centro da vila de Gondomar, e atópase a 18 metros de altitude sobre o nivel do mar. Sitúase entre os barrios da Moreira e Pousada. Está constituída por un pequeno conxunto de casas sobre terras de cultivo na ribeira sur do río Miñor. A franxa de leiras recostada ao Miñor tamén é coñecida como As Ribeiras de San Benito. O lugar é atravesado polo camiño Campo das Bestas, que nace na Vía da Cova (actualmente corresponde a un tramo da estrada provincial PO-2035, tamén baixo o nome de Avenida Rogelio de la Granja) e remata na Avenida Curros Enríquez tras pasar o barrio de Pousada.

Toponimia
---------

O microtopónimo **Ribeiras de San Bieito** está vinculado á advocación de San Bieito na próxima vila de Gondomar. É zona inundable pola enchentes do Miñor. Segundo a tradición agraria local, "para que sexa bo ano de colleitas o río ha de saír do leito sete veces".

Patrimonio
----------

**Fonte do Outeiral**: Situada nas terras do Igrexiario, abaixo da igrexa parroquial de Mañufe, con acceso dende o camiño medieval da Nosa Señora do Norte ao paso polo Campo das Bestas. É unha fonte de cano cun nicho pétreo "totalmente embutido no muro que dá amparo ao socalco posterior formado polo Igrexario. Cando aínda as augas non se comercializaban en botella, o seu caudal era moi apreciado" segundo o arquitecto Antonio Soliño Troncoso.

Notas
-----

1. ↑  "Lugares da parroquia de Mañufe". *Concello de Gondomar*. Consultado o 07/05/2020.
2. 1 2 3  "Toponimia do Concello de Gondomar". *Concello de Gondomar*. Arquivado dende o orixinal o 26/05/2020. Consultado o 07/05/2020.
3. 1 2  "Rutas do Concello de Gondomar". *Wikiloc*. Consultado o 07/05/2020.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Mañufe

| Lugares da parroquia de Mañufe no concello de Gondomar (Pontevedra) |  |
| --- | --- |
| O Barco | O Campo das Bestas | A Costa | Cristillón | A Cruz | Fontán | Galisteo | A Goldra | O Lameiro | A Moreira | Nande | Penalba | Piquetes | A Ponte | A Portavedra | Pousada | O Rapadouro | San Brais | San Sebastián | Santo André | Seidóns | A Sequiña | A Texosa | O Verdeal |

### Parroquias de Gondomar

| Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Gondomar |  |
| --- | --- |
| Borreiros (San Martiño) | Chaín (Santa María) | Couso (San Cristovo) | Donas (Santa Baia) | Gondomar (San Bieito) | Mañufe (San Vicente) | Morgadáns (Santiago) | Peitieiros (San Miguel) | Vilaza (Santa María) | Vincios (Santa Mariña) |
Folla **sésil**, na que o limbo se asenta directamente no caule.
O termo **sésil**, adoita utilizarse en **botánica** para expresar a falta dun órgano (ou parte orgánica) que serva de pé ou soporte.

Así, unha folla é sésil se carece de pecíolo; no caso duna flor, se carece de pedúnculo, e no caso da antera dise que é sésil se non ten filamento ou este é moi curto, case imperceptíbel.

Os corais e as tridacnas son exemplos de animais **sésiles**.
O termo deriva do latín *sessĭlis, -e*, 'apto para sentarse'. Por iso moitas veces ás follas ou as flores *sésiles* tamén se denominan **sentadas**.

Así mesmo, o termo sésil úsase tamén en **zooloxía** para referirse a un organismo acuático que crece adherido, agarrado ou arraigado no seu substrato, do que non se separa e sobre o que non se despraza.

Moitos organismos do bentos son sésiles, como por exemplo as esponxas, os corais, algúns moluscos bivalvos, como as ostras ou os mexillóns (pero non as ameixas ou os berberechos), os briozoos ou os braquiópodos.

Entre os crustáceos, os da orde cirrípedes, como os percebes e os balanos, tamén o son.

Notas
-----

1. ↑  **sésil**1 no dicionario da RAG.
2. 1 2 3 4  Font Quer, P. (1993): *Diccionario de botánica*. 2 vols. Barcelona: Editorial Labor, S. A. ISBN 84-335-0078-3.
3. ↑  *sésil* no DRAE.
4. ↑  **sésil**2 no dicionario da RAG.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3480592
* EBID: ID
* MAG: 166032521

 |
Un colchón moderno
O **colchón** é unha peza almofadada e flexíbel que se coloca sobre a cama e se emprega para deitar o corpo e durmir. O colchón recheo de la chegou a Europa despois das Cruzadas, cando os europeos adoptaron o costume árabe de durmir sobre coxíns. Antigamente, os colchóns, denominados na época almadraques ou xergóns, constaban dunha funda rechea de materiais orgánicos como palla, la, follas etcétera, que eran o niño ideal para pequenos insectos, polo que cumpría ventilalos e airealos decote. Os xergóns de la foron populares en Europa ata ben entrado o século XX. Adoitaba existir a figura do colchoeiro que se encargaba de construír, airear, encher e restaurar os colchóns de la.

En Galicia eran comúns os almadraques recheos de follato do millo.

Notas
-----

1. ↑  Pódese empregar tamén **almadraque** para o colchón feito de follas, herba seca... pero é unha voz anticuada. Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *almadraque*.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Cama

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q171495
* AAT: 300040450
* BNCF: 21045
* BNF: 12218496w
* GEC: 0122208
* GND: 4284690-0
* LCCN: sh85082267

 |
**NetBSD** é un sistema operativo tipo Unix, libre (baixo a licenza BSD), seguro e dispoñíbel para multitude de plataformas, actualmente na versión 3.0. O seu bo deseño e as súas características avanzadas fano ideal para multitude de aplicacións. NetBSD xurdiu como resultado do esforzo dun gran número de persoas que teñen como meta producir un sistema operativo tipo Unix accesíbel e libremente distribuíbel.

NetBSD baséase nunha gran variedade de software libre que inclúe entre outros, a 4.4BSD Lite da Universidade de California-Berkeley, a Net/2 (Berkeley Networking Release 2) o sistema de ventás X do MIT e software GNU.

Cota de mercado dos S.O. BSD
Actualmente NetBSD céntrase en ofrecer un sistema operativo estábel, multiplataforma e orientado á investigación. Está deseñado tendo como prioridade escribir código de calidade ben organizado, e tendo moi en conta tamén o cumprimento de padróns ou estándares (POSIX, X/Open e outros máis relevantes): proba deste bo deseño é a súa ampla portabilidade, actualmente a 56 plataformas.

Trátase dun sistema operativo maduro, produto de anos de desenvolvemento (as orixes de BSD están sobre o ano 1977), e partindo do sistema UNIX sexta edición.

Algunhas vantaxes sobre outros sistemas operativos:

* A mellor calidade de código (portado a 56 arquitecturas).
* A miúdo é pioneiro en aplicar novas tecnoloxías (por exemplo IPv6).
* Alta seguridade e estabilidade: foi usado na NASA.
* Sistema de ficheiros BSD FFS (Fast File System), rápido e fiábel.
* Seguridade: soporte de IPsec.
* XEN: soporte nativo de máquina virtual XEN en versión 3.0.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* BSD
* FreeBSD
* OpenBSD

### Ligazóns externas

* Web do Proxecto NetBSD *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q34225
* DistroWatch: netbsd

 |
**San Mamede de Berreo** é unha parroquia que se localiza no leste do concello de Trazo. Segundo o IGE en 2018 tiña 257 habitantes (128 mulleres e 129 homes) distribuídos en 10 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 317 habitantes.

Historia
--------

No ano 1181 o conde Gómez González da Casa de Traba tivo que mediar nun preito entre o arcebispo de Santiago Pedro Suárez, e os fillos do conde Bermudo Pérez de Traba. Antes a igrexa compostelá empeñara ao conde Bermudo varias terras en Touro e Vila de Cruces, despois de que o conde vestise o hábito monacal en Sobrado a igrexa compostelá volveu posuír as terras sen que ninguén reclamase mais ao pouco tempo os fillos do conde Bermudo alegaron unha obriga que fixera a igrexa en virtude do empréstito. Debido a que o arcebispo non recoñeceu esa obriga os fillos do conde Bermudo recorreron á violencia mallando nun cóengo sobriño do mitrado, este emprazou aos atacantes que viñeran onda el a dar satisfacción do crime e o conde Gómez González de Traba impuxo a súa mediación reuníndose nesta igrexa de Berreo cos seus respectivos cortes de baróns e xentilhomes e os culpables a tras unha longa discusión chegouse ao acordo de que os fillos do conde Bermudo renunciasen ao dereito á obriga do arcebispo i este renunciou a castigalos pola malleira ao seu sobriño.

Galería de imaxes
-----------------

* Presa de Breixo.Presa de Breixo.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Berreo

| Lugares da parroquia de Berreo no concello de Trazo (A Coruña) |  |
| --- | --- |
| A Aldeavella | A Barca | Breixo | Carabelos | A Igrexa | Nogalláns | O Outeiro | As Vendas do Lengüelle | O Vilar | Vilasuso |

### Parroquias de Trazo

| Galicia | Provincia da Coruña | Parroquias de Trazo |  |
| --- | --- |
| Benza (San Pedro) | Berreo (San Mamede) | Campo (San Xoán) | Castelo (Santa María) | Chaián (Santa María) | Monzo (San Martiño) | Morlán (Santa María) | Restande (Santa María) | Trazo (Santa María) | Vilouchada (San Vicenzo) | Xavestre (San Cristovo) |

Notas
-----

1. 1 2 3  DECRETO 189/2003, do 6 de febreiro, polo que se aproba o nomenclátor correspondente ás entidades de poboación da provincia da Coruña.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugares de Trazo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11015638
* código INE: 15086020000

 |
O **Boulton Paul Defiant** era un interceptor británico que operou coa Royal Air Force (RAF) durante a segunda guerra mundial. O Defiant foi deseñado e fabricado por Boulton Paul Aircraft como un "caza de torreta", sen ningún canón fixo que disparase cara adiante, unha configuración que tamén usaba o Blackburn Roc da Royal Navy.

En combate o Defiant foi efectivo destruíndo bombardeiros, o rol para o que fora deseñado, pero era vulnerabe ao máis manobrable caza Messerschmitt Bf 109 da *Luftwaffe*. O Defiant deseñárase para destruír bombardeiros sen escolta a través de ataques ventrais e polo tanto carecía de armamento que disparase cara adiante, o que demostrou ser unha gran debilidade en combates diúrnos contra cazas. Porén, tivo éxito cando se converteu nun caza nocturno. Finalmete equipou a trece escuadróns nese rol, en comparación con só dous escuadróns como caza diúrno, aínda que en parte isto debeuse á lenta produción inicial. A mediados de 1942 foi substituído por mellores cazas nocturnos, o Bristol Beaufighter e o de Havilland Mosquito.

O Defiant continuou operando como adestrador de artilleiros, remolcador de brancos, contramendidas electrónicas, e rescate no mar. Entre os pilotos da RAF era alcumado "Daffy".

Notas
-----

1. ↑  Verkaik (2020). *Defiant Forgotten heroes of the Battle of Britain*. Robinson. p. 334
2. ↑  Verkaik (2020). *Defiant Forgotten heroes of the Battle of Britain*. Robinson. p. 334
3. ↑  Verkaik (2020). *Defiant Forgotten heroes of the Battle of Britain*. Robinson. p. 145
4. ↑  Wheeler 1992, p. 48.
5. 1 2  Cagill 2005, p. 44
6. ↑  Cagill 2005, p. 41
7. ↑  Verkaik (2020). *Defiant Forgotten heroes of the Battle of Britain*. Robinson. p. 309
8. ↑  "Boulton Paul Defiant". *Tangmere Museum* (en inglés). 2009-08-01. Arquivado dende o orixinal o 20 de outubro de 2021. Consultado o 2022-04-02.

Bibliografía
------------

* Caygill, Peter. *Flying to the Limit: Testing WW II Single-engined Fighters*. Casemate Publishers, 2005. ISBN 978-1-84415-226-1

* Wheeler, Barry C. *The Hamlyn Guide to Military Aircraft Markings.* London: Chancellor Press, 1992. ISBN 1-85152-582-3.
**Sergio Benito Crujera**, nado en Madrid o 23 de marzo de 1999, é un futbolista español que xoga como dianteiro no Fuenlabrada, da Primeira División RFEF.

Traxectoria
-----------

Formouse nas canteiras do Rayo Vallecano e do Real Madrid e debutou co Rayo Vallecano B na Terceira División durante a tempada 2017/18, nun partido ante o Trival Valderas.

  

Para a tempada 2018/19 foi cedido ao Barakaldo da Segunda División B, onde disputou 31 partidos, anotando 8 goles. Na seguinte campaña saíu cedido de novo, desta vez á Cultural Leonesa.

Coa Cultural disputou 27 partidos, anotando 7 goles, un deles o tanto da vitoria contra o Atlético de Madrid na Copa do Rei, que serviu para eliminar ao equipo de Simeone. Disputou a promoción de ascenso a Segunda e acadou a final ante o Sabadell, onde errou o lanzamento decisivo na quenda de penaltis, que foi detido polo gardameta galego Ian Mackay.

En outubro de 2020 asinou un contrato de tres anos co Real Valladolid, sendo destinado ao equipo filial de Segunda B.

O 15 de decembro de 2020 debutou co primeiro equipo nun partido da Copa do Rei e un mes despois disputou os seus primeiros minutos na Primeira División, substituíndo a Óscar Plano na segunda parte dun partido contra o Elche.

Na tempada 2021/22 xogou cedido no Badajoz da Primeira División RFEF.

Tras pasar polo Córdoba, en xaneiro de 2023 marchou a Polonia, onde militou no Wisła Kraków, xunto aos tamén españois Ángel Rodado, Miki Villar, Tachi, David Juncà, Luis Fernández e Álex Mula. Disputou 10 partidos de liga antes de rescindir o seu contrato o 15 de xuño.

Notas
-----

1. ↑   .  Falta o `|title=` (Axuda)
2. ↑  [Know... Mario Hernández and Sergio Benito] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
3. ↑  [Report: Trival Valderas 2–1 Rayo B] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
4. ↑  [Loan of player Sergio Benito (Rayo Vallecano)] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
5. ↑  [Agreement for the loan of Sergio Benito] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
6. ↑  [Atlético is back to the past] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
7. ↑  ['SuperMackay' extends Sabadell's dream towards *Segunda*] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
8. ↑  [Sergio Benito bolsters the forward lines of Promesas] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
9. ↑  [Joaquín saves Valladolid in extremis and shadows Josan's performance] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
10. ↑  [Sergio Benito, to Badajoz] `|title-trad=` require `|title=` (Axuda) (en castelán).
11. ↑   (en polaco) .  Falta o `|title=` (Axuda)
12. ↑   (en polaco) .  Falta o `|title=` (Axuda)

Ligazóns externas
-----------------

* Datos do xogador en LaPreferente.com (in Spanish)
**Carles Capdevila i Plandiura**, nado en Els Hostalets de Balenyà o 13 de agosto de 1965 e finado o 1 de xuño de 2017, foi un xornalista catalán que tamén traballou como guionista e presentador de televisión e radio. Foi o fundador e primeiro director do xornal Diari Ara, escrito en lingua catalá.

Traxectoria
-----------

Entre os anos 1992 e 1994 viviu en Nova York como correspondente de prensa, experiencia da cal xurdiu o libro *Nova York a la catalana*, que retrata todo tipo de vinculacións catalás coa cidade nos últimos cincuenta anos.

Formou parte do equipo de guionistas do programa de radio *El món s’acaba*, que dirixía Xavier Graset. Neste espazo, Capdevila levaba unha sección sobre televisión chamada *El Rei del mando* (1997-1999). Deste espazo, foi fichado por Toni Soler como subdirector e guionista do programa de televisión *Malats de tele* (xaneiro 1998-xuño 2000). Posteriormente foi director e condutor do programa de Catalunya Ràdio *Eduqueu les criatures* e, dende finais de xaneiro de 2008, é presentador e guionista do programa de TV3 *Oui els va parir*.

Ademais, Carles Capdevila tamén foi director da sección *Alguna pregunta més*, no programa de Antoni Bassas, *El matí de Catalunya Ràdio* na emisora Catalunya Ràdio, e colaborou con programas de TV3 como *Sense titol* (xaneiro-xullo de 1998), Set de Noticies ou Algunha pregunta més.

É autor de diversos libros, entre eles Criatura i compañía (Premio Pere Quart d’humor i sátira 1999) e, co pseudónimo colectivo Germans Miranda, *El Barça o la vida* e *Tocats d’amor*. Tamén escribiu textos para outros libros *As tres xemelgas* ilustrado por Roser Capdevila. Tamén escribiu nos diario Avui (na sección *Pel darrere*), El 9 nou e El periódico de Catalunya.

Foi cofundador e o primeiro director do Diari Ara, que saíu por primeira vez á rúa o 28 de novembro de 2010, coincidindo coas eleccións ó Parlamento de Cataluña do ano 2010. Este xornal é propiedade da empresa Cultura 03 e entre os seus accionistas atópanse Antoni Bassas e Toni Soler.

Notas
-----

1. ↑  Gutiérrez, Àlex (2 de xuño de 2017). "Mor Carles Capdevila, periodista vital". *Ara* (en catalán).

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina web persoal *(en catalán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12385322
* WorldCat
* VIAF: 28801184
* BNE: XX834428
* CANTIC: a10288569
* GEC: 0522437
* GND: 171719921
* IMDb: nm1959504
* ISNI: 0000 0000 5942 4677
* LCCN: n96096558
* LinkedIn: carles-capdevila-2157399
* NTA: 239339444

 |
**Ilia Petrovich Кrivosheev** (publicou co pseudónimo literario de *Илька Морыця*), nado o 19 de xullo de 1898 no casal de Маya e finado o  11 de setembro de 1967 en Itsialo, foi un escritor mordoviano en lingua erzya .

Traxectoria
-----------

Naceu nunha granxa na entón provincia de Saratov e agora situada no óblast de Penza. Súa nai era Efimiya Petrovna, unha gran narradora oral. Estudou no Instituto Pedagóxico de Kazán e ao rematar entrou no exército en plena gran guerra. Tras o remate da contenda traballou como mestre, durante a guerra civil serviu no Exército Vermello e logo deu clases de erzya na súa localidade natal e entre 1929 e 1934 en Saransk.

### Actividade literaria

Comezou a escribir poesía xa nos anos de estudante en Kazán.  En 1923 publicou na revista *Якстере сокиця* os seus primeiros poemas orixinais en erzya «Пакшатненень» , «Большевикень вал» e mais «Лавсень моро». Ao longo da década de 1920 as súas poesías publicáronse en «Якстере теште» de Moscova e  «Од эрямо» de Novosibirsk. En 1929 publicouse en Moscova «Васень сяткт», unha escolma de poetas erzya con varios poemas de Krivosheev dedicados á vida rural, á natureza e á infancia.

En 1933 publicou o seu primeiro libro «Коммунань толт», unha colección da súa poesía publicada por «Молодая гвардия» издательствасо. E nese ano pareceu en Saransk o segundo  «Валскень зорява». Os dous constitúen unha afirmación do novo xeito de vida soviético. Ao longo da década de 1930 a súa poesía céntrase nas paisaxes e na vida infantil. Durante a guerra publicou en 1943 «Народонь вайгель», con poesía na que gaba a grandeza espiritual do pobo soviético, o heroísmo dos soldados na fronte e dos traballadores nas fábricas e campos.

Na posguerra continuou a publicar coleccións de poesías, ata totalizar vinte libros publicados *Монь ким* ( 1946), *Тундонь сад* (1952), *Монь Родинам* (1954), *Избранное* (en ruso, 1955), *Стихть ды поэмат* (1958), *Славан эрямонть* ( 1963), *Кеман эрямос* ( 1967), *Морамонь ким* ( 1968)

Notas:
------

1. ↑  Библиотека Мордовской литературы: Кривошеев Илья Петрович (Илька Морыця) Arquivado 30 de maio de 2020 en Wayback Machine.*(en ruso)*
2. ↑  ЛИТЕРАТУРНОЕ ТВОРЧЕСТВО ЗУБОВОПОЛЯНЦЕВ *(en ruso)*
3. ↑  Большая советская энциклопедия: Кривошеев Илья Петрович *(en ruso)*
4. ↑  МАЯК Лопатинского района Пензенской области Arquivado 07 de agosto de 2018 en Wayback Machine. *(en ruso)*
5. ↑  Городские рейтинги. Самые древние жилые дома Саранска *(en ruso)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q25687373
* WorldCat
* VIAF: 2017153895174802410008
* FAST: 1451646
* LCCN: n82021080

 |
**Vostok 4** foi o nome da cuarta misión tripulada da Historia, con Pavel Popovich a bordo. Foi lanzada pola Unión Soviética o 12 de agosto de 1962 mediante un foguete Vostok 8K72K desde o cosmódromo de Baikonur.

Características
---------------

A misión de Vostok 4 foi realizar a cuarta misión orbital tripulada da Historia e o primeiro voo en formación xunto coa Vostok 3. A Vostok 3 foi lanzada en primeiro lugar e a 4 un día máis tarde para atoparse en órbita e achegarse a tan só uns quilómetros unha da outra. Os obxectivos da misión foron estudar a capacidade do corpo humano para traballar en microgravedade, facer experimentos científicos e mellorar os sistemas das naves espaciais. O lanzamento da Vostok 4 foi tan preciso que no momento da inserción orbital as naves estaban a menos de 5 km de distancia. Os dous cosmonautas, Nikolayev na Vostok 3 e Popovich na 4, chegaron a contactar por radio, pero dado que as naves Vostok non tiñan capacidade de manobra, empezaron a alonxarse sen posibilidade de reunirse de novo. A cápsula de Popovich comezou a ter problemas no sistema de soporte vital, coa temperatura da cápsula baixando a 10 °C e a humidade ao 35%. Foi a primeira misión na que se transmitiron imaxes de televisión desde o espazo ao sistema de televisión terreste (da Unión Soviética). A nave regresou á Terra o 15 de agosto de 1962 ás 6:59 GMT na rexión de Karaganda.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Vostok 4*** |

### Outros artigos

* Vostok 1
* Vostok 2
* Vostok 3
* Vostok 5
* Vostok 6
* Vostok (nave espacial)

Notas
-----

1. 1 2  N2YO (2017). Real Time Satellite Tracking, ed. "VOSTOK 4" (en inglés). Consultado o 27 de marzo de 2018.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  NASA (21 de marzo de 2017). "Vostok 4" (en inglés). Consultado o 27 de marzo de 2018.
3. 1 2 3  "Letter dated 19 October 1962 from the Permanent Representative of the Union of Soviet Socialist Republics addressed to the Chairman of the Committee on the Peaceful Uses of Outer Space" (PDF) (63-13911). 20 de xuño de 1963: 2. Consultado o 27 de marzo de 2018.
4. 1 2  Claude Lafleur (2017). "Vostok 4" (en inglés). Consultado o 27 de marzo de 2018.
5. 1 2 3 4  Gunter Dirk Krebs (2017). Gunter's Space Page, ed. "Vostok-3K" (en inglés). Consultado o 27 de marzo de 2018.
6. 1 2 3 4 5  Mark Wade (2017). "Vostok 4" (en inglés). Consultado o 27 de marzo de 2018.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q568419
* NSSDC ID: 1962-037A
* SCN: 00365

 |