Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Fletán.

| *Hippoglossus hippoglossus*Fletán branco, halibut, hipogloso,hipogloso do Atlántico |
| --- |
|  |
| Estado de conservación |
| En perigoEn perigo |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Subfilo: | Vertebrata |
| Clase: | Actinopterygii |
| Subclase: | Neopterygii |
| Infraclase: | Teleostei |
| Superorde: | Acanthopterygii |
| Orde: | Pleuronectiformes |
| Suborde: | Pleuronectoidei |
| Familia: | Pleuronectidae |
| Subfamilia: | Pleuronectinaeou *Hippoglossinae*, segundo os autores |
| Xénero: | *Hippoglossus* |
| Especie: | ***H. hippoglossus*** |

 |
| Nome binomial |
| *Hippoglossus hippoglossus*(Linnaeus, 1758) |

***Hippoglossus hippoglossus*** (Linnaeus, 1758) é un peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, familia dos pleuronéctidos e subfamilia dos pleuronectinos ou dos hipoglosinos, segundo os autores, unha das dúas que integran o xénero *Hippoglossus*.

É un peixe plano moi grande, o maior de todos eles, chegando a medir 3 ou 4 m de lonxitude e pesar até os 300 kg, aínda os que se ven nas lonxas adoitan seren bastante menores.

Habita no océano Atlántico norte, desde o golfo de Biscaia até o sur de Groenlandia, Terra Nova (Canadá) e o norte dos Estados Unidos (a outra especie do xénero, *H. stenolepis*, é propia do Pacífico).

O seu crecemento é moi lento e, xunto á elevada idade á que alcanza a madurez sexual, a súa pesca excesiva está poñéndoo en perigo de extinción.

Taxonomía
---------

A especie foi descrita en 1758 por Linneo na 10ª edición do seu *Systema Naturae*, baixo o nome de *Pleuronectes hippoglossus*.

Ao longo da historia coñeceuse cos seguintes sinónimos:

* *Pleuronectes hippoglossus* Linnaeus, 1758 (nome orixinal)
* *Hippoglossus vulgaris* Fleming, 1828
* *Hippoglossus gigas* Swainson, 1839
* *Hippoglossus americanus* Gill, 1864
* *Hippoglossus linnei* Malm, 1877
* *Hippoglossus maximus* Gottsche, 1965

### Nomes galegos

*Hippoglossus hippoglossus* coñécese en galego polos nomes de
**halibut**, **hipogloso**, **hipogloso do Atlántico**, e **fletán branco** (para distinguilo do seu parente, máis pequeno e máis famoso na actualidade, o **fletán negro**, ou **fletán** propiamente dito.

Características
---------------

Halibut visto pola cara pigmentada.
### Morfoloxía

As principais características do halibut son:

* O seu corpo é esvelto, e grande, de até os 3 ou 4 m de lonxitude e os 300 kg de peso (aínda que na actualidade as capturas de femias de 2 m e de machos de 1,5 m son pouco frecuentes).
* Os dous ollos están situados, como nos demais membros da familia, no lado dereito.
* A súa gran boca termina debaixo do ollo inferior.
* A mandíbula inferior e protáctil.

Halibuts vistos pola cara cega.
* A aleta dorsal comeza xusto sobre o ollo superior.
* A liña lateral presenta unha marcada curva sobre a aleta pectoral.
* As escamas son lisas (escamas cicloides).

### Coloración

A súa coloración, na cara pigmentada, é parda escura uniforme, pero tamén pode ser verde oliva ou gris lousa, e nalgúns individuos pode chegar a ser case negra. A cara cega é abrancazada.

Os individuos xuvenís son máis claros, e adoitan teren unha coloración máis apincarada.

Hábitat, distribución e bioloxía
--------------------------------

### Hábitat

O fletán branco é un peixe bentónico, errante, que vive entre os 50 e os 3.000 m de profundidade, onde a auga ten unha temperatura de entre os 3 e os 8 °C, aínda que ocasionalmente soben máis cerca da superficie.

As larvas son peláxicas, relativamente desvalidas, e andan á deriva até que alcanzan uns 4 cm de lonxitude, cando migran ás partes profundas. Os espécimes xuvenís, entre as idades dos dous e os catro anos, viven cerca da beira do mar, movéndose cara a augas máis profundas a medida que van medrando.

### Distribución

  

O fletán branco distribúese:

* polo océano Ártico, desde Nova Zembla até no norte da península do Labrador, pasando polo norte de Noruega, as illas Svalbard, Islandia, e Groenlandia,
* e polas rexións máis setentrionais do Atlántico Norte, en Europa, polas costas de Noruega, sur de Suecia, Dinamarca, Alemaña, Países Baixos, Bélxica, illas Británicas, e Francia, até o golfo de Biscaia e, en América, polas provincias de Terra Nova e Labrador, Quebec (costa oriental), Nova Escocia, Illa do Príncipe Eduardo e Novo Brunswick (Canadá) e polas costas de Maine, Nova Hampshire, Massachusetts, Rhode Island, Connecticut, Nova York, Nova Jersey, Delaware, Maryland e Virxinia, nos Estados Unidos.

### Bioloxía

Reprodución e desenvolvemento
Os fletáns brancos alcanzan a madurez sexual entre os 7 e os 18 anos, cando os machos miden case 110 cm e pesan uns 18 kg, e as femias case 150 cm, cun peso duns 35 kg. A desova prodúcese nos fiordes profundos e ao longo dos taludes continentais. As principais áreas de desova son a costa norueguesa ao norte de Ålesund, ao longo do bordo meridional do arrecife de Escocia-Groenlandia, ao sur do estreito de Davis (entre a costa occidental de Groenlandia e a oriental da illa de Baffin), e en Terra Nova. Cada femia pon de 1,3 a 1,5 millóns de ovos, de case 4 mm de diámetro, que vagan en augas bastante profundas durante de 9 a 16 días, até que eclosionan as larvas, que miden entre 6 e 7 mm. As larvas aliméntanse de plancto e, cando alcanzan case 35 mm de lonxitude, sofren a metamorfose cara a forma de peixes planos que teñen de adultos. Cando os xuvenís acadan de 5 a 7 cm de lonxitude, descenden ao fondo, a 30–100 m de profundidade. Pasan o seu primeiro anos en augas relativamente pouco profundas, e van desprazándose gradualmente, a medida que van medrando, a maiores profundidades.

Nutrición
Os halibuts xuvenís aliméntanse de pequenos invertebrados bentónicos; os medianos, de camaróns, cangrexos e outros crustáceos, así mesmo bentónicos, e de pequenos peixes, e os adultos son depredadores moi voraces que se alimentan de peixes, principalmente de bacallaus, fogueiros e *Sebastes marinus* (unha cabra de altura nórdica).

Lonxevidade
A vida destes peixes pode alcanzar os 50 anos.

Pesca e usos
------------

Pesca
Os fletáns brancos captúranse sobre todo con anzol e liña, pero tamén aparecen en redes de arrastre; en Noruega empréganse redes especiais para apañalos en augas profundas. Debido á súa lenta taxa de crecemento, e á elevada idade á que adquiren a madureza sexual, as súas poboacións pódense ver afectadas seriamente pola sobreexplotación pesqueira e, de feito, xa diminuíu drasticamente en todas as súas áreas de dispersión. Por iso a Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais cualificou a situación desta especie como *EN* (ameazada de extinción).

Usos
A carne do fletán branco é moi olorosa e apreciada gastronomicamente. O peixe comercialízase fresco, salgado ou afumado. Os individuos de gran tamaño córtanse en tiras que, en Islandia se secan e comercializan como *rackling*.

Ademais de ser obxecto de consumo fresco, salgado ou afumado, utilizouse antigamente para extraer do seu fígado o aceite de fígado de halibut, ou de hipopgloso, rico en vitaminas A e D, usado do mesmo xeito que o aceite de fígado de bacallau.

Nota sobre os nomes dos fletáns
-------------------------------

O nome fletán empezou a coñecerse e usarse en Galicia hai pouco tempo, alá pola primavera de 1995, cando todos os medios de comunicación falaban da guerra do fletán (aínda que esta *guerra* foi polo fletán negro). Até ese momento, os galegos (e todos os españois) coñeciamos tan só a un seu parente, do que se ocupa este artigo, *Hippoglossus hippoglossus*, que ás veces chegaba aos portos galegos, coñeciámolo polo seu nome inglés, *halibut*, ou ben polo cultismo *hippogloso*, derivado do seu nome científico. Os mariñeiros galegos levaban anos pescando no gran banco de Terra Nova a especie que os canadenses de fala francesa chamaban *flétan noir*, para distinguilo do auténtico *flétan*, o *Hippoglossus hipoglosssus*, xa que, ademais do tamaño, distínguese por ter a cara pigmentada máis escura. Os mariñeiros galegos adoptaron o nome francés como **fletán** e, como consecuencia do conflito con Canadá e a súa repercusión nos medios de comunicación, o termo comezou a usarse en toda Galicia e en toda España. Hai que sinalar que, na bibliografía en francés, a especie que nos ocupa tamén ten varios sinónimos: *flétan de l'Atlantique* e *flétan blanc*.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  *Hippoglossus hippoglossus* (Linnaeus, 1758) no WoRMS.
2. 1 2  Rodríguez Solórzano *et al.* (1983), p. 201.
3. 1 2 3 4 5 6  Muust *et al.* (1998), pp. 258-259.
4. 1 2  **halibut** no *Gran dicionario Xerais da lingua*. Vigo: Xerais, 2009.
5. ↑  Lahuerta e Váquez (2000), p. 81.
6. ↑  Daviña (1999).
7. 1 2 3 4 5  Froese, Ranier & Daniel Pauly, eds. (2009): *Hippoglossus hippoglossus* (Linnaeus, 1758) en FishBase.
8. 1 2 3  Atlantic halibut *Hippoglossus hippoglossus* (Linnaeus) 1758.
9. ↑  *Hippoglossus hippoglossus* na *Lista vermella de especies ameazdas* da UICN.
10. 1 2  Daviña Facal, Luís (1999): "¿Que peixes son os fletáns?" en *Lingua e ciencia*. Vigo: Edicións Xerais de Galicia. ISBN 84-8302-355-5, pp. 133-134.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Lahuerta Mouriño, F. e Vázquez Álvarez, F. X. (2000): *Vocabulario multilingüe de organismos acuáticos*. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia. ISBN 84-453-2913-8, p. 190.
* Muus, Bent J.; Jørgen G. Nielsen; Preben Dahlstrøm e Bente O. Nyström (1998): *Peces de mar del Atlántico y del Mediterráneo*. Barcelona: Ediciones Omega. ISBN 84-282-1161-2.
* Nelson, Joseph S. (2006): *Fishes of the World*. John Wiley & Sons, Inc. ISBN 0-471-25031-7.
* Rodríguez Solórzano, Manuel; Sergio Devesa Regueiro e Lidia Soutullo Garrido (1983): *Guía dos peixes de Galicia*. Vigo: Galaxia. ISBN 84-7154-433-4.

### Outros artigos

* Pleuronectiformes
* Pleuronéctidos
* Pleuronectinos
* Hipoglosinos

### Ligazóns externas

* *Hippoglossus hippoglossus* (Linnaeus, 1758) en FishBase.
* *Hippoglossus hippoglossus* no SIIT.
* *Hippoglossus hippoglossus* na EOL.
* *Hippoglossus hippoglossus* na ADW.
* *Hippoglossus hippoglossus* na *lista* da UICN.
* Atlantic halibut (*Hippoglossus hippoglossus*) en ARKive *(en inglés)*.
* Le flétan atlantique en Pêches et Océans. Canadá *(en francés)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1143520
* EBID: ID

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Hippoglossus\_hippoglossus
* Dyntaxa: 102145
* EPPO: HIOGHI
* EUNIS: 124252
* FishBase: 1371
* GBIF: 2409218
* iNaturalist: 82349
* IRMNG: 10832857
* ITIS: 172933
* IUCN: 10097
* NBN: NBNSYS0000182842
* NCBI: 8267
* Soortenregister: 138513
* TAXREF: 70539
* WoRMS: 127138

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UNII: 5816I22JAZ

 |