recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Manuel del Río Mandayo**, nado nos Ánxeles (Oroso) e asasinado en Santiago de Compostela o 5 de outubro de 1936, foi un político e sindicalista galego.

Traxectoria
-----------

De profesión ebanista, tamén foi gaiteiro. Foi xulgado en consello de guerra en 1929 por insulto á forza armada. Na II República foi membro das Xuventudes Socialistas e despois pasou a militar no PSOE do que foi secretario xeral de Ordes. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido por un falanxista e conducido ao cárcere de Ordes onde foi torturado polo garda civil José Pérez Pérez. Foi paseado no cemiterio de Boisaca na madrugada do 5 de outubro de 1936. A pesar diso, foi posto en busca e captura polas autoridades franquista a finais de outubro de 1936.

Vida persoal
------------

Casou con Pilar Naveira Golán e tivo catro fillos.

Notas
-----

1. ↑  *El Orzán*, 1-11-1929, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Pazos Gómez, Manuel (2011). *A guerra silenciada. Mortes violentas na comarca de Ordes 1936-1952*. Ordes: Asociación Cultural Obradoiro de Historia. pp. 39–40. ISBN 978-84-614-8181-1.

### Ligazóns externas

* Manuel del Río Mandayo na páxina web *Nomes e Voces*.
***Bomb City*** é un filme americano de 2017 dirixido por Jameson Brooks e co-escrito por Jameson Brooks e Sheldon R. Chick. O filme está baseado na morte de Brian Deneke, un homicidio que revelou o enfrontamento cultural existente entre os estadounidense locais e a comunidade punk de Amarillo, Texas, e o resultado do subseguinte xuízo que expón un debate sobre a xustiza no sistema xudicial americano. O título do filme fai referencia a un dos alcumes da cidade de Amarillo, polas súas instalacións de armas nucleares.

Sinopse
-------

Brian é un adolescente de Amarillo, Texas, seguidor da música punk. Na cidade, sendo conservadora, alberga moitos mozos que asisten a concertos de punk, enfrontándose habitualmente cos mozos dun equipo de fútbol do instituto local: *The Tascosa rebels*. Os dous grupos acaban leando nun aparcadoiro unha noite, acabando na morte de Brian Deneke atropelado por un coche. Mentres tanto vaise vendo o xuízo, e mostrando o veredicto final de non culpábel.

Elenco
------

* Dave Davis como Brian
* Glenn Morshower como Cameron Wilson
* Logan Huffman como Ricky
* Lorelei Linklater como Rome
* Maemae Renfrow como Jade
* Dominic Ryan Gabriel como Jason
* Henry Knotts como King
* Eddie Hassell como Oles
* Luke Shelton como Cody Cates

Produción
---------

O filme era o primeiro filme dirixido por Jameson Brooks. Brooks escribiu o guión cun amigo oriundo de Amarillo, Sheldon Chick, e Chick produciu o filme con Major Dodge. As escenas para o filme foron rodadas en Dallas, Amarillo, Rockwall e Denton, Texas. A fotografía foi dirixida por Jake Wilganowski.

Estrea
------

*Bomb City* foi vista por primeira vez no Festival de Cine Internacional de Dallas a pincipios de 2017. O filme foi visto de novo o 23 de xaneiro de 2018 no Centro Globe-News de Artes de Amarillo. Despois de exposión, o filme entón expúxose en 17 cidades.

O filme foi lanzado dixitalmente o 9 de febreiro de 2018. O DVD e Blu-Ray é do 12 de abril de 2018.

Recepción
---------

Na páxina de Rotten Tomatoes, o filme tiña un índice de aprobación do 75% baseado en doce opinións, cunha nota media de 6.1/10. En Metacritic, o filme tiña unha puntuación media de 65 sobre 100, baseada en cinco críticas, describindo "xeralmente opinións favorábeis".

Notas
-----

1. ↑  "Bomb City". *Box Office Mojo*. Consultado o 13 de febreiro de 2018.
2. ↑  "Bomb City (2018) - Box Office Mojo".
3. 1 2 3 4 5  "Anarchy in Amarillo: 'Bomb City' revisits the punks vs. jocks feud". 1 de febreiro de 2018.
4. 1 2  "Bomb City". 9 de febreiro de 2018.
5. ↑  "Film Review: 'Bomb City'". o de febreiro de 2018.
6. ↑  "What the Killing of a Punk in Texas Says About America". 13 de decembro de 2017.
7. ↑  "'Bomb City': Film Review". 8 de febreiro de 2018.
8. 1 2  "Bomb City Retells the Tensions Behind the Killing of a Texas Punk". 9 de febreiro de 2018.
9. ↑  "BOMB CITY".
10. ↑  "Bomb City".

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* *Bomb City* na IMDb *(en inglés)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q48671944
* Box Office Mojo: bombcity
* FilmAffinity: 714641
* IMDb: tt4351548
* LUMIERE: 87702
* Rotten Tomatoes: bomb\_city
* TMDb: 396774

 |
**José Ramón Gómez Osorio**, nado en Vilar (Pousada, Baleira) o 14 de xaneiro de 1882 e finado en Madrid o 24 de febreiro de 1940, foi un político e dirixente socialista galego.

Traxectoria
-----------

Traballou como ebanista en Madrid. Veu a Vigo como ferroviario da Compañía do Ferrocarril de Medina a Zamora e de Ourense a Vigo, fundou o sindicato e en 1916 presidiu o Sindicato Metalúrxico de Vigo. Foi secretario do Sindicato de Ferroviarios da UGT de Galicia. Despois da folga xeral de 1917 pasou a Portugal. En 1918 foi vivir a Cangas e en 1919 foi secretario da Alianza Mariñeira. En 1919 e 1920 foi candidato a deputado a Cortes polo PSOE. Durante a ditadura de Primo de Rivera foi representante de Galicia no pleno do PSOE (1924) e foi xulgado por inxurias ao exército e condenado no sanatorio de Taboada onde coincidiu con Julián Besteiro en 1927. En 1928 regresou a Vigo.

Nas eleccións a Cortes Constituíntes de 1931 foi elixido deputado pola provincia de Pontevedra polo PSOE. Foi concelleiro en Salamanca. Foi preso en 1934 por protestar contra a destitución do alcalde de Vigo. Gómez Osorio pertencía á corrente besteirista do socialismo. Durante a Guerra Civil Española foi gobernador civil de Madrid dende o 17 de abril de 1938 e último presidente da Comisión Executiva Nacional do PSOE no interior (elixida poucos días antes do final da Guerra, o 20 e 21 de marzo de 1939, coa pretensión de converterse na dirección do partido no exilio; a subseguinte represión franquista acabou con case a metade dela).

Durante o golpe de Estado do coronel Casado foi apresado por tropas do PCE en El Pardo no seu intento de afogar o golpe, sendo liberado logo da capitulación comunista. Ao rematar a guerra foi detido polas tropas franquistas no porto de Alacant, internado no campo de Albatera e levado posteriormente á prisión de Porlier. O 24 de febreiro de 1940 foi fusilado xunto a Ricardo Zabalza, secretario xeral da Federación de Trabajadores de la Tierra de la UGT, o avogado e concelleiro de Madrid José Serrano Batanero e un mozo anarquista.

Vida persoal
------------

Casou con Elvira Pérez e tivo dous fillos, Bienvenido e Sócrates. Este último, promotor durante a Guerra da nova federación socialista xuvenil, non relacionada coas JSU, permaneceu encarcerado ata 1945, na mesma cadea que o seu pai, e posteriormente colaborou na reconstrución do PSOE na clandestinidade.

Notas
-----

1. ↑  (Graham, 301)
2. ↑  Gaceta de la República: Decreto nombrando para el cargo de Gobernador Civil de la Provincia de Madrid a D. José Gómez Osorio.
3. ↑  (Graham, 300)
4. ↑  (Graham, 298)
5. 1 2  Fusilamento de Gómez Osorio

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Graham, Helen Eve (2005). *El PSOE en la guerra civil. Poder, crisis y derrota (1936-1939)*. Barcelona: Debate. ISBN 84-8306-609-2.

### Ligazóns externas

* Ficha en Quienes eran las víctimas de la represión franquista en Madrid
* José Gómez Osorio na páxina web *Nomes e Voces*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3390687
* DSBE: 8931\_gomez-osorio-jose-ramon
* Arquivo Histórico de Deputados (1810-1977): 48680

 |
**Xosé Porto Matalobos**, nado na Estrada o 7 de xuño de 1927 e finado no mesmo concello o 13 de maio de 2009, foi un escritor, músico, xornalista e dinamizador cultural galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Perfecto Porto Fraiz. Naceu nunha casa da rúa Fernando Conde, o seu pai chegou a ser concelleiro durante a Segunda República.

Poeta e narrador. Dedicado vocacionalmente á música galega, en especial á tradicional e popular, foi cronista da Estrada, e dinamizador de múltiples iniciativas na súa vila natal. Colaborou en *La Noche* e foi vogal do Pedrón de Ouro e membro da Asociación de Escritores en Lingua Galega, así como da Real Academia Galega. Exerceu tamén o xornalismo en radio e televisión. Foi un dos fundadores de Radio Estrada a finais da década de 1950, e foi correspondente da Cadena SER na zona baixo os pseudónimos de **Pedro da Laxe** e **Pepe da Rocha**. Finou na Estada o 13 de maio de 2009.

Vida persoal
------------

Casou en Sabrexo con Socorro Taboada Ruza en 1956, e foi pai de José Andrés Porto Taboada.

Notas
-----

1. ↑  "A Estrada despide hoxe a Xosé Porto Matalobos, galeguista, académico e cronista radiofónico", artigo en *La Voz de Galicia*, 14 de maio de 2009.
2. ↑  *La Noche*, 4-6-1956, p. 5.
3. ↑  *La Noche*, 22-4-1957, p. 4.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12402874
* AELG: 67

 |
Tenaces.
As **tenaces** son unha ferramenta moi antiga que se emprega para extraer cravos, cortar arame ou para castrar animais. É unha ferramenta indispensable en carpintaría. Á parte do seu uso clásico para quitar os cravos tamén se empregan para outros propósitos no campo do procesamiento do ferro e en carpintaría.

As tenaces empréganse principalmente para retirar os obxectos dun material no que se aplicou anteriormente. As tenaces, a miúdo a lume vivo, utilizáronse como un instrumento de tortura dende a Antiga Roma ou mesmo máis temperán.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *tenaces*. Tamén, como forma menos recomendable, a Academia admite o termo **tenazas**.
2. ↑  James E. Duffy; Robert Scharff. *Auto Body Repair Technology, 4e*. Cengage Learning. ISBN 978-0-7668-6272-2.
3. ↑  Ejemplo del uso de pinzas para la tortura en la Italia medieval

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Alicate

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q840979
* AAT: 300024743
* BRE: 2624205
* EBID: ID
* GEC: 0213096

 |
**Manuel Blanco Mariño**, coñecido como **o poeta obreiro**, nado en Iria Flavia (Padrón) o 1 de decembro de 1929 e finado na mesma parroquia o 20 de setembro de 2021, foi un escritor galego.

Traxectoria
-----------

Poema de Manuel Blanco Mariño na escultura a Pantera Rodríguez.
En 1960 asentouse en Vilagarcía de Arousa, onde traballou como carpinteiro nos obradoiros de Renfe. Sindicalista, foi un poeta autodidacta. Borobó publicou en *La Noche* parte do seu poemario. Poeta social, Méndez Ferrín intégrao na chamada Promoción de enlace. Gañou o certame poético Rexurdimento.

Obras
-----

* *Sentimentos da Alma Galega*, 2000.

Vida persoal
------------

Casou con Rosa Rey Angueira e foi pai de Rosa, Manolo, Luis, Isabel, Camilo, Carmen e Jose Blanco Rey.

Notas
-----

1. ↑  "Esquela de Manuel Blanco Mariño". *inmemoryd.com*. Consultado o 2022-03-23.
2. ↑  "Falece Manuel Blanco, o poeta carpinteiro". *La Voz de Galicia*. 2021-09-24. Consultado o 2022-03-23.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Vilagarcía: Homenaxe ao poeta Manuel Blanco Mariño
**Federico Brandariz Calvete**, nado na Coruña cara a 1908 e finado na mesma cidade o 1 de xuño de 1939, foi un carpinteiro e sindicalista galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Federico Brandariz Coira e Dolores Calvete Losada. Carpinteiro, foi vogal e despois presidente do sindicato de carpinteiros La Emancipación da Coruña afecto á CNT. En xullo de 1934 participou nunha asemblea do Ramo da Construción da Coruña polo tema dos subsidios de enfermidade e retiro obreiro. Logo da folga xeral revolucionaria de 1934 foi detido xunto co secretario do sindicato Manuel Fuentes Fuentes ao ter atopado a policía dúas bombas nun rexistro ao local do sindicato o 20 de setembro. Xulgados polo tribunal de urxencia o 1 de decembro, foron absoltos. Era socio do Centro de Estudios Sociales Germinal. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Finou o 1 de xuño de 1939 aos trinta anos, sen que se coñezan as causas da morte.

Notas
-----

1. ↑  *La Voz de Galicia*, 2-12-1934, p. 2.
2. ↑  *La Voz de Galicia*, 2-6-1939, p. 2, 5.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Apuntes para unha enciclopedia histórica do anarquismo galego (B)
**Francisco Otero Juncal**, finado en Pontevedra en maio de 1981, foi un sindicalista e político galego.

Traxectoria
-----------

Carpinteiro. Vicepresidente da Sociedade de ebanistas de Pontevedra. Presentouse ás eleccións municipais de 1917 e 1920, pero non foi elixido; volveu presentarse en febreiro de 1922 e foi elixido concelleiro. Dirixiu o periódico *Nueva Aurora*. Durante a ditadura de Primo de Rivera foi nomeado concelleiro corporativo de Pontevedra en abril de 1924 pero rexeitou o cargo. Acusado de militancia comunista, foi detido o 14 de abril de 1924 con Ramiro Paz Carbajal, Amando Guiance Pampín e Valeriano Barros. Pertenceu ao Centro Republicano de Pontevedra do que chegou a formar parte da directiva como vocal 2º, militou no Partido Radical Socialista e despois integrouse en Unión Republicana. Foi mestre de taller de ebanistería e carpintería da Escola de Traballo de Pontevedra (1934-1936). Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi separado do seu posto e condenado polo Tribunal de Responsabilidades Políticas en agosto de 1940 a cinco anos de inhabilitación e 100 pesetas de multa. Finou en Pontevedra aos 90 anos.

Notas
-----

1. ↑  *Galicia*, 16-3-1924, p. 1.
2. ↑  *BOE*, 6-10-1940, p. 4665.
3. ↑  *La Voz de Galicia*, 19-5-1981, p. 23.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Pereira Martínez, Carlos (2004). "A Familia Poza: Un exemplo de republicanismo e librepensamento en Pontevedra" (PDF). *Anuario Brigantino* (27): 265–312. Consultado o 6 de agosto de 2013.
**Julius Benedict,** nado o 27 de novembro de 1804 e finado o 5 de xuño de 1885, foi un compositor e director de orquestra nado en Alemaña e residente en Inglaterra a maior parte da súa vida.

Traxectoria
-----------

Benedict naceu en Stuttgart, fillo dun banqueiro xudeu, aprendeu a compoñer con Johann Nepomuk Hummel en Weimar e Carl Maria von Weber en Dresde; foi Weber quen lle presentou en Viena a Beethoven o 5 de outubro de 1823. Nese ano foi nomeado *Kapellmeister* do teatro Kärnthnerthor de Viena, e dous anos máis tarde, en 1825 *Kapellmeister* do teatro San Carlo en Nápoles.

En 1829 estreou a súa primeira ópera, *Giacinta ed Ernesto*, e en 1830 *I Portoghesi in Goa*, ningunha das dúas tivo éxito. En 1834 marchou a París e por consello de Maria Malibran marchou a Londres en 1835, onde conseguiu traballo na driección dunha empresa operística no Lyceum Theatre a opereta *Un anno ed un giorno* que xa estreara Benedict en Nápoles en 1836.

En 1838 converteuse en director da ópera inglesa no Theatre Royal Drury Lane, estreou aquí as óperas *The Gipsy's Warning* (1838), *The Bride of Venice* (1843) e *The Crusaders* (1846). En 1848 dirixiu o oratorio *Elias* de Felix Mendelssohn no Exeter Hall. En 1850 acompañou a Jenny Lind na súa xira por América. Á súa volta en 1852 converteuse no director musical do Her Majesty's Theatre e da Harmonic Union. Benedict escribiu a letra para a produción en 1860 dunha versión en italiano do *Oberon* de Weber, seguindo a tradición inglesa de representar as óperas alemás en italiano. Nese mesmo ano produciu a súa cantata *Undine* no Festival de Norwich.

A súa ópera máis coñecida, *The Lily of Killarney*, escrita baseada en *The Colleen Bawn* de Dion Boucicault segundo o libretto de John Oxenford e produciuno polo Covent Garden, estreouse o 10 de febreiro de 1862. En 1864 representouse a súa opereta *The Bride of Song*, o oratorio *St Cecilia* en 1868, *St Peter* en 1870, a cantata *Graziella* en 1882, convertida en ópera en 1883. Tamén elaborou unha sinfonía en 1873.

Benedict foi o director de todos os Festivais de Norwich Festival desde 1845 a 1878 e dos concertos da Liverpool Philharmonic Society entre 1876 e 1880. Tamén actuou como director dos máis dos concertos populares dos luns en Londres desde o seu comezo. En 1871 a raíña nomeouno cabaleiro.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q510435
* WorldCat
* VIAF: 34642565
* BAV: ADV10067321
* BMT: 19187
* BNE: XX1496676
* BNF: 138913404
* CERL: cnp00385160
* CiNii: DA12312678
* DeutscheBio: 116119985
* Discogs: 1127576
* Europeana: ID
* FAST: 1735571
* GND: 116119985
* IMDb: nm0070787
* IMSLP: ID
* ISNI: 0000 0001 1757 6258
* LCCN: n81055096
* LOC-Jukebox: 1565
* MusicBrainz: ID
* NKC: mzk2010575384
* NLA: 35969038
* NLG: 212379
* NPG: mp82649
* NTA: 072621249
* ODNB: 2086
* OL: OL6953905A
* openMLOL: 52607
* PTBNP: 94744
* SNAC: w6w959sx
* SUDOC: 080493718

 |
**Severino Pérez Vázquez**, nado no Concello de Cotobade en 1840 e finado en 1915, foi un músico experto en acústica, inventor, xornalista e político galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Manuel Pérez e irmán de Avelina Pérez Vázquez. Licenciado en Filosofía e Letras pola Universidade de Santiago de Compostela. Marchou a Madrid onde se dedicou ao ensino e ao xornalismo na *Gaceta de Madrid*. Regresou a Pontevedra en 1891, onde foi redactor de *La Unión Republicana*, dirixiu *La Unidad Democrática* (1893) e *La Redención del Obrero* (1895) e colaborou en *El Combate*, que tamén chegou a dirixir durante un tempo, e *La Unión Nacional*. Promoveu a creación de asociacións agrarias como a Alianza agrícola de Poio (1898) que presidiu. Volveu marchar a Madrid en 1901. Colaborou en *El Mundo de los Niños* e *El Grito del Pueblo*. En 1912 participou na Asemblea do Partido Republicano Federal, do que foi vocal da Xunta Directiva de Madrid en 1914.

Inventor
--------

Gravado do Tecnefón, incluído na obra *El Tecnefón: memoria presentada al Excmo. Ministro de Fomento en virtud de la Real Orden*, memoria editada en Madrid en 1865 polo propio Severino Pérez Vázquez.
Creou o **malvis**, un piano harmónico, que presentou á Exposición Agrícola Industrial y Artística de Galicia de Santiago de Compostela de 1858. Inventou o **tecnefón** (1860), a única máquina falante deseñada en España, consistente nunha caixa de madeira de 130 cm de alto por 70 cm de ancho, similar a un piano de parede. Tamén ideou outro instrumento musical, a **vocalina**, que presentou publicamente no Teatro de Pontevedra o 16 de agosto de 1899 e que posteriormente deu a coñecer en Madrid.

Notas
-----

1. ↑  Varela de Vega, Juan Bautista (2005). "Pérez Vázquez, Severino". *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada* (DVD)`|format=` require `|url=` (Axuda). El Progreso. ISBN 84-87804-88-8.
2. ↑  Pérez publicou en 1867 un libriño co título *El Tecnefón. Memoria presentada al Excmo. Ministro de Fomento en virtud de Real Orden*, que contén o único gravado que existe da máquina. En 1868 publicou o libro titulado *El Tecnefón y los medios representativos de la palabra*, que reproduce e amplía a Memoria.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Battaner Moro, Elena (2006). Universidad de Murcia, ed. *Un caso de heterodoxia lingüística en la España del XIX: El tecnefón, una máquina parlante in Caminos actuales de la historiografía lingüística: Actas del V Congreso Internacional de la Sociedad Española de Historiografía Lingüística. Murcia, 7-11 noviembre de 2005*. ISBN 84-8371-636-4.

### Ligazóns externas

* A vocalina: un raro instrumento musical no Museo Museo de Pontevedra
* Uma "zampoña" na Exposición Agricola Industrial y Artística de Galicia
* "O galego que inventou o Tecnefón: a máquina que falaba", artigo de Eduardo Rolland en GCiencia, 2 de novembro de 2017.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20534541
* BNE: XX1395961

 |
Coordenadas: 37°58′20″N 1°12′34″O﻿ / ﻿37.972222222222, -1.2094444444444

A Roda de Alcantarilla co Museo etnolóxico ao fondo.
**Alcantarilla** é un municipio español da Rexión de Murcia, situado na comarca da Huerta de Murcia. O seu termo municipal ten unha extensión de 16,24 km² e a súa poboación é de 41.326 habitantes (2010), cunha densidade de 2529,8 hab/km², sendo a máis alta da Rexión. A altura sobre o nivel do mar no centro urbano varía entre os 55 e os 95 metros.

As festas son en maio e a patroa de Alcantarilla é a Nosa Señora da Saúde.

Ten tamén grande arraigamento a súa Semana Santa, onde procesionan 11 Irmandades e Confrarías agrupadas na Xunta de Irmandades Pasionarias de Alcantarilla. Entre elas, a Real Irmandade do noso Pai Xesús Nazareno e Cristo do Calvario.

Nas proximidades do seu termo municipal aséntase a Base Aérea de Alcantarilla, base do EZAPAC (Escuadrón de Zapadores Paracaidistas do Exército do Aire) e da Escola Militar de Paracaidismo Méndez Parada.

O nome vén do árabe *Al-qantara*, *ponte*; co diminutivo castelán, quere dicir *pontiña* (aínda que realmente e ao estar pouco estendido pouca xente sabe isto). Denominárona *Qantara-Asqabach*, ou *Ascayata*, traducido como *a ponte máis próxima*, á que alude Al-Idrisi, entre Murcia e Librilla, no camiño de Almería no século XII.

| * v
* c
* e
Murcia Rexión de Murcia  ·  Concellos da Rexión de Murcia |
| --- |
| 
* Abanilla
* Abarán
* Águilas
* Albudeite
* Alcantarilla
* Aledo
* Alguazas
* Alhama de Murcia
* Archena
* Beniel
* Blanca
* Bullas
* Calasparra
* Campos del Río
* Caravaca de la Cruz
* Cartaxena
* Cehegín
* Ceutí
* Cieza
* Fortuna
* Fuente Álamo de Murcia
* Jumilla
* La Unión
* Las Torres de Cotillas
* Librilla
* Lorca
* Lorquí
* Los Alcázares
* Mazarrón
* Molina de Segura
* Moratalla
* Mula
* Murcia
* Ojós
* Pliego
* Puerto Lumbreras
* Ricote
* San Javier
* San Pedro del Pinatar
* Santomera
* Torre-Pacheco
* Totana
* Ulea
* Villanueva del Río Segura
* Yecla

 |  |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q954542
* WorldCat
* VIAF: 152616922
* BVPB: 97587
* código INE: 30005
* GEC: 0001981
* GeoNames: 6359510
* LCCN: n97057978
* OSM: 345087

 |
*Para **nadadores**, taxon obsoleto de crustáceos, véxase Nadadores. Para os individuos que practican a **natación**, véxase Natación*,
**Nadadores** é unha poboación do estado mexicano de Coahuila. É a cabeceira do municipio do mesmo nome, e está situada na rexión centro de Coahuila, a uns 30 km ao noroeste da cidade de Monclova.

Historia
--------

Nadadores foi fundada no ano 1674 polos relixiosos franciscanos Francisco Peñasco e Juan Barrera, que lle deron o nome de **Misión de Santa Rosa de Viterbo de los Nadadores**, este último nome se lle deu en honor do entón vicerrei da Nueva España, Juan de Acuña, marqués de Casa Fuerte de los Nadadores.

A misión foi poboada inicialmente por membros das tribos cotzales e *manos prietas*, porén, tras varias sublevacións quedou despoboada durante varios anos. Foi repoboada o 6 de xaneiro de 1733 por indíxenas tlaxcaltecas procedentes de Saltillo e Parras de la Fuente, co nome de **Nuestra Señora de la Victoria Casa Fuerte de los Nadadores**, cuxa poboación finalmente se consolidou.

O 1 de febreiro de 1866 déuselle a categoría de *vila* e, en 1875, cambióuselle o nome polo de Coronel Fuente, aínda que este nunca arraigou e seis anos despois restituíselle o nome de Nadadores. En 1896 o ferrocarril que une Monclova con Cuatrociénegas construíuse a través de Nadadores.

En 1879 naceu en Nadadores o xeneral revolucionario Lucio Blanco.

Localización e poboación
------------------------

Nadadores está localizada nas coordenadas 27°01′45″N 101°35′30″O﻿ / ﻿27.02917, -101.59167 e a unha altitude de 520 m sobre o nivel do mar. Encóntrase na rexión central de Coahuila, moi cerca da cidade de Monclova, a uns 30 km ao sueste, comunicándose con ela mediante a *Carretera Federal 30*, que é o principal medio de comunicación da localidade; cara ao leste comunícaa ademais con San Buenaventura, e cara ao oeste con Sacramento, Cuatrociénegas de Carranza e San Pedro de las Colonias.

A poboación de Nadadores en 2005 segundo o Censo de Poboación realizado ese ano polo Instituto Nacional de Estadística y Geografía era de 4 086 habitantes, dos cales eran homes 2 045 e mulleres 2 041.

Notas
-----

1. ↑  Instituto Nacional de Estadística y Geografía (2010). "Principales resultados por localidad 2010 (ITER)".

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1999532
* WorldCat
* VIAF: 153956080
* GeoNames: 3995154
* LCCN: no2004031373

 |
| Juneau |
| --- |
|  |
|  |  |
| Situación xeográfica |
|  |
| País: |  Estados Unidos |
| Estado: | Alasca |
| Condado: |  |
| Incorporada: |  |
| Alcalde: | Bruce Botelho |
| Xeografía |
| Altitude: | 17 m msnm |
| Superficie: | 8430.4 km² |
| Poboación |
| Poboación total: | 30,987 (2005) |
| Densidade de poboación: | 4.4/km² |
| Información |
| Sitio na web: |  |

A cidade de **Juneau** é a capital do estado de Alasca, nos Estados Unidos. No ano 2005, a cidade contaba con 30.987 habitantes, polo que se sitúa como a Terceira cidade do estado en termos de poboación, precedida por Fairbanks e por Anchorage. A cidade atópase localizada na Canle Gastineau, no Arquipélago Alexander.

Características Xerais
----------------------

### Xeografía

**Juneau** é unha das dúas capitais de estado estadounidense as que non se pode chegar por estrada, a outra é Honolulú, o único medio para chegar a ela é por avión ou por barco. 
Atópase a nivel do mar, aínda que ten moitas montañas próximas.
Localízase a unha latitude de 58º 18' 06" cara o Norte a unha lonxitude 134º 25' 10" ao Oeste, a carón do territorio do Canadá (á súa beira oeste), canda outras moitas illas.

### Clima

Juneau, apesares de estar no sueste do Alasca, ten unha temperatura moi baixa, cunha temperatura anual inferior a 5 °C. No verán a temperatura é duns 20 °C, usualmente anubrado e con precipitacións, principalmente en agosto e setembro. No inverno a temperatura é menor de 0 °C, chovendo máis do que chovía no verán.
A temperatura máxima rexistrada na historia de Juneau foi 32 °C, no xullo de 1975, e a mínima foi en xaneiro do 1972, con -30 °C.

### Antropoloxía

A poboación nativa é de orixe tlingit, un pobo de ricas tradicións artísticas, con dominio do tecido, a escultura (tótems), a danza e o canto.

### Historia

Despois de que o ouro fose descuberto, un grupo de buscadores instalouse na localidade, sendo a cidade propiamente fundada en 1881, bautizada en honra ao mineiro Joseph Juneau. Logo da época dos buscadores de ouro, grandes minas subterráneas foron cavadas a principios do século XX, as cales seguirían sendo explotadas ata comezos da segunda guerra mundial.

Arquipélago Alexander, Alasca

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q29445
* WorldCat
* VIAF: 131951354
* BRE: 1953501
* EBID: ID
* GEC: 0035073
* GeoNames: 5554072
* GND: 4198801-2
* GNIS: 1404263
* Google Maps: 459070683325526801
* ISNI: 0000 0004 0497 307X
* LCCN: n81059867
* MusicBrainz: ID
* NLA: 36525796
* OSM: 2605281
* TGN: 7016116

 |

| * v
* c
* e
 Cidades con máis de 30.000 habitantes en Alasca  |
| --- |
| **Anchorage** • **Fairbanks** • **Juneau** | Selo de Alasca |
Coordenadas: 38°02′27″N 1°21′06″O﻿ / ﻿38.040833333333, -1.3516666666667

Situación de Campos del Río na Rexión de Murcia.
**Campos del Río** é un concello español da Rexión de Murcia, situado na comarca do Río Mula. Tiña unha poboación de 2.100 habitantes en 2014.

Campos del Río independizouse do municipio de Mula cara ao 1845. Ata a década de 1910, o municipio chamábase oficialmente *Campos*.

Limita ao norte con Ricote, ao leste con Ojós, Villanueva del Segura, Alguazas e Las Torres de Cotillas, ao oeste con Albudeite e Mula e ao sur con Murcia.

A súa economía está baseada principalmente na industria conserveira. Hai que destacar tamén a gandería caprina, sector actualmente en auxe. Campos del Río é sede dun novo centro penitenciario, o segundo en activo da Rexión de Murcia.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Campos del Río Modificar a ligazón no Wikidata*** |

* Sitio web do concello *(en castelán)*

| * v
* c
* e
Murcia Rexión de Murcia  ·  Concellos da Rexión de Murcia |
| --- |
| 
* Abanilla
* Abarán
* Águilas
* Albudeite
* Alcantarilla
* Aledo
* Alguazas
* Alhama de Murcia
* Archena
* Beniel
* Blanca
* Bullas
* Calasparra
* Campos del Río
* Caravaca de la Cruz
* Cartaxena
* Cehegín
* Ceutí
* Cieza
* Fortuna
* Fuente Álamo de Murcia
* Jumilla
* La Unión
* Las Torres de Cotillas
* Librilla
* Lorca
* Lorquí
* Los Alcázares
* Mazarrón
* Molina de Segura
* Moratalla
* Mula
* Murcia
* Ojós
* Pliego
* Puerto Lumbreras
* Ricote
* San Javier
* San Pedro del Pinatar
* Santomera
* Torre-Pacheco
* Totana
* Ulea
* Villanueva del Río Segura
* Yecla

 |  |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1989395
* WorldCat
* VIAF: 316734291
* código INE: 30014
* GEC: 0264486
* GeoNames: 6359519
* OSM: 344227

 |
O Couto Mixto no mapa de José de Castro López sobre A Raia (1863). Apréciase a «estrada neutral» ou camiño privilexiado.
++++ Límites do Couto Mixto
++++ Fronteira pretendida polos españois
++++ Fronteira pretendida polos portugueses
++++ Fronteira non-cuestionada
A **Academia das Ciencias Sociais do Couto Mixto** (ACSCM) é unha sociedade plural e creativa integrada por cualificadas personalidades para un mellor coñecemento desa xeografía común do territorio a ambos lados da raia galego-portuguesa, e foi impulsada pola Asociación de Amigos do Couto Mixto. 

A súa función será aglutinar a personalidades relevantes de aquén e alén da raia en todas as disciplinas da investigación. Tamén é unha academia dedicada ás ciencias sociais co obxectivo de estudar e investigar o Couto Mixto, recuperando documentación histórica relacionada con este microestado independente entre 1147–1868.

Creouse o día 22 de xullo de 2022, coincidindo coa entrega dos nomeamentos como Xuíz Honorario correspondentes a ese ano.

Presidente
----------

* Luís García Mañá

Director
--------

* Xosé Manuel Cid

Académicos
----------

| # | Ano | Nome | Disciplina | Discurso |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2023 | Paula Godinho | Antropoloxía | Memoria do Couto Mixto e condiçao cosmopolita |
|

Notas
-----

1. ↑  "El regreso de la república olvidada entre Galicia y Portugal". 02/07/2022. Consultado o 21/04/2023.
2. ↑  "EL TRAPEZIO entrevista Xosé Manuel Cid: "É preciso entender a mudança das fronteiras, ainda que haja algumas mentais"". 17/07/2022. Consultado o 21/04/2023.
3. ↑  "A antropóloga Paula Godinho ingresa na Academia das Ciencias Sociais do Couto Mixto". 21/04/2023. Consultado o 21/04/2023.
**Carlos Baliñas Pérez**, nado en León o 8 de marzo de 1961, é un escritor e historiador galego.

Traxectoria
-----------

Criouse en Vigo, Santiago de Compostela, Barcelona, Madrid e novamente Santiago de Compostela, seguindo a traxectoria profesional do seu pai Carlos Baliñas Fernández. Estudou na Universidade de Santiago de Compostela, onde se licenciou en Historia Medieval en 1984 e se doutorou en 1990.

Foi bolseiro do Consello da Cultura Galega (1986-87) e bolseiro de investigación da Xunta de Galicia (1987-88). No 1992 exerceu como profesor -bolseiro visitante da *British Academy*. En 1988 comezou a traballar como docente e investigador no campus de Lugo da USC, como profesor axudante de Historia Medieval (1988-93), converténdose en Profesor Asociado (1996-99) e dende 1999 en Profesor Titular. Foi secretario e vicedecano da Facultade de Humanidades de Lugo (2000-2003).

Socio numerario da Sociedad Española de Estudios Medievales e Vocal da Comisión Territorial de Patrimonio de Lugo da Xunta de Galicia.

Casado con Carmen Martí, ten dous fillos.

Obra
----

* *Defensores e traditores: un modelo de relación entre poder monárquico e oligarquía nobiliar na Galicia altomedieval (718-1037)*, Santiago de Compostela, 1988.
* AA.VV. (1991). *Historia de Galicia* (en castelán). *Faro de Vigo*. ISBN 84-404-9520-X.
* *Do mito á realidade: a definición social e territorial de Galicia da alta Idade Media*, Santiago de Compostela, 1992.
* *Gallegos del año mil*, A Coruña, 1998.

Amais destes libros, ten publicados diversos traballos de investigación sobre a historia social de Galicia (700-1100 d.C.) e sobre a sociedade urbana do Lugo medieval.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Barrera, Feliciano, ed. (2002). "Baliñas Pérez, Carlos". *Gallegos. Quién es quien en la Galicia del siglo XXI* (en castelán). Santiago de Compostela: *El Correo Gallego*. p. 50-51. ISBN 84-8064-113-4.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20534238
* WorldCat
* VIAF: 1225831
* BNE: XX1016856
* BNF: 165272951
* Dialnet: 28744
* GND: 134276183
* ISNI: 0000 0001 0837 1621
* LCCN: n95020243
* PTBNP: 1380254

 |
A **Candidatura Democrática Galega** foi presentada de xeito conxunto nas eleccións xerais de 1977, celebradas o 15 de xuño, para o Senado de España. Estaba formada polo MCG, o PPG, o PCG, o PSOE e máis o PSG.

Características
---------------

Agrupaba diversas personalidades do centro-esquerda galeguista e recibía o apoio do PSOE, que só se presentou en solitario en Lugo, onde non houbo candidatura de CDG. Resultaron elixidos tres senadores: Manuel Iglesias Corral (provincia da Coruña), Valentín Paz-Andrade (provincia de Pontevedra) e Celso Montero (provincia de Ourense). Celso Montero integrouse no grupo parlamentario do PSOE, en tanto que Paz-Andrade e Iglesias pasaron ao grupo Mixto (Manuel Iglesias integrouse no grupo parlamentario de Unión de Centro Democrático en agosto de 1978).

A coalición mantívose nas eleccións de 1979, pero só Paz-Andrade se mantivo nela, mentres que Montero e Iglesias foron reelixidos respectivamente polo PSOE e UCD. CDG presentou candidatura en Pontevedra, sendo elixido Paz-Andrade o candidato máis votado da coalición pero sen conseguir saír elixido. Os outros candidatos foron Nicanor Ocampo e Maximino Sanmartín.

Notas
-----

1. ↑  Manuel Iglesias Corral na web do Senado de España.
2. ↑  Valentín Paz Andrade na web do Senado de España.
3. ↑  Celso Montero na web do Senado de España.
4. ↑  Resultados de las elecciones de 1979 al Senado en 1979 Arquivado 02 de decembro de 2011 en Wayback Machine..

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Candidatura Democrática Galega*, EGU.

### Ligazóns externas

* "Especial Eleccións 2004. Que pasou no Senado?". *Vieiros*. 16 de maio de 2008. Archived from the original on 16 de maio de 2008. Consultado o 04 de outubro de 2021.
**Greenpeace** (do inglés *green*: verde, e *peace*: paz) é unha organización ecoloxista fundada no Canadá en 1971, de ámbito internacional, independente económica e politicamente, que non acepta doazóns nin presións de gobernos, partidos políticos ou empresas, e que se autofinancia polas achegas dos socios e doadores (95% dos seus fondos[]), así como a través da venda de produtos co nome de *Greenpeace*.

Historia
--------

Segundo cifras de Greenpeace, o número dos seus socios en todo o mundo en 2005 era de tres millóns. No mesmo ano, en España eran 85.000.

Acción de Greenpeace contra a multinacional petroleira Esso, dona nesa altura do Exxon Valdez, naufragado nas costas de Alasca.
O obxectivo da organización é protexer e defender o medio ambiente, intervindo en diferentes puntos do planeta onde se cometen atentados contra a natureza. Greenpeace leva a cabo campañas para deter o cambio climático, protexer a biodiversidade, en contra dos transxénicos, contra a contaminación, para acabar co uso da enerxía nuclear e das armas e fomentar a paz.

Cunha oficina principal en Ámsterdan, traballa en estreita colaboración coas 44 seccións nacionais, ademais de cos diferentes barcos que ten posuído, o máis coñecido deles quizais o Rainbow Warrior, afundido en 1985 polos servizos de intelixencia franceses. A toma de decisións faise tendo en conta a maioría de sectores que conforman a súa estrutura interna, intentado que ninguén poida tomar decisións unilaterais non acordes coa maioría dos membros representativos.

Salvando as baleas
------------------

Quizais as accións e imaxes máis coñecidas e recoñecidas de Greenpeace dende a súa fundación foron aquelas nas que se vían os activistas de Greenpeace interpoñer as súas lanchas, e as súas vidas, entre os arpóns dos barcos baleeiros e os cetáceos que estes querían capturar. Tras 14 anos de moratoria na caza de baleas, en setembro de 2003 o Rainbow Warrior II actuou de novo en augas de Islandia para impedir e denunciar a pretensión por parte do goberno deste país de continuar coa industria baleeira.

A finais do 2005 dous barcos da frota de Greenpeace, o MV Artic Sunrise e o MV Esperanza, comezaron a sucar os océanos da Terra durante un ano, denunciando os perigos que os axexan. A súa primeira acción foi interceptar a frota baleeira xaponesa e esixirlles que abandonasen inmediatamente o Santuario Baleeiro da Antártida.

Notas
-----

1. ↑  (en inglés) «The campaign group: Greenpeace» BBC News. Consultado el 1 de marzo de 2015.

Véxase tamén
------------

Ecoloxía

### Ligazóns externas

* Páxina oficial España
* Un ano na vida dos océanos
* Bios Iguana

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q81307
* WorldCat
* VIAF: 123227460
* BNE: XX164135
* BNF: 124362013
* CiNii: DA02006278
* EBID: ID
* GEC: 0031060
* GND: 2070367-3
* HDS: 015292
* ISNI: 0000 0001 1086 8215
* LCCN: n85273073
* MAG: 1330623860
* MusicBrainz: ID
* MusicBrainz: ID
* NKC: kn20061128022
* NLA: 35097650
* OpenCorporates: 955354206
* SUDOC: 028123212
* TePapa: 12467
* ULAN: 500352356

 |
As ***Normas ortográficas e morfolóxicas do idioma galego*** (NOMIG) son o documento en que se plasmou o acordo entre a Real Academia Galega e o Instituto da Lingua Galega en materia de unificación ortográfica e morfolóxica.

A elaboración das normas fíxose atendendo aos seguintes principios:

* A proximidade entre a lingua escrita e a lingua oral popular ha de ser máxima, para ser continuadora da lingua viva, pero tamén ten que depurar as interferencias producidas pola presión do español.
* O galego normativo ten que servir para a expresión de todas as persoas en todos os usos comunicativos e, xa que logo, ha de ser supradialectal e representativo da diversidade dos falantes.
* A lingua moderna debe enraizar coa tradición escrita antiga e recente e debe dar preferencia ás formas tradicionais en detrimento das innovadoras.
* As escollas normativas deben ser harmónicas coas das outras linguas, especialmente coas romances en xeral e coa portuguesa en particular, que é considerado recurso fundamental para o léxico culto.

Evolución
---------

A primeira edición das *Normas* foi aprobada o 3 de xullo de 1982, en sesión conxunta da Real Academia Galega e o Instituto da Lingua Galega.

En 1995 publicouse unha reedición das *Normas* que introduciu pequenas modificacións puntuais e cubría algunhas das lagoas que se detectaran na edición de 1982. Esta modificación foi aprobada polo Instituto da Lingua Galega o 11 de novembro de 1994 e pola Real Academia Galega o 25 de febreiro de 1995.

Finalmente, en 2003 publicouse unha terceira versión que modificaba en profundidade as *Normas* anteriores. Con esta reforma buscábase un acordo entre as diferentes tendencias normativas existentes nese momento, máis ou menos confrontadas. Con este obxectivo de concordia, introducíronse propostas doutras normativas e incluíronse solucións dobres. Para a redacción destas novas *Normas*, a Academia creou unha Comisión na que estaban representados os departamentos de Filoloxía Galega das tres Universidades de Galicia, ademais do Instituto da Lingua e a propia Academia. O texto final foi aprobado pola Real Academia en sesión plenaria celebrada o 12 de xullo de 2003 e publicado en decembro dese mesmo ano, malia que Edicións do Cumio xa as publicara o 17 de novembro, baixo o título de *As normas ortográficas e morfolóxicas da lingua galega. Actualizacións, complementos e desviacións*. A Real Academia esixiulle que retirase a publicación por non dispor de ningunha propiedade sobre o texto nin autorización para facelo, pero Cumio fixo caso omiso.

Notas
-----

1. ↑  "A Academia demandará a Do Cumio se non retira o libro coa normativa galega" Arquivado 13/03/2016, en Wayback Machine. artigo en *La Voz de Galicia*, 12 de decembro de 2003 (consultado o 13 de maio de 2010).

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Normativa oficial do galego
* Normativa oficial do galego - Cambios morfolóxicos
* Vocabulario ortográfico da lingua galega

### Ligazóns externas

* *Normas ortográficas e morfolóxicas do idioma galego* (23ª edición, marzo de 2012)
**Australis**, coñecido tamén como **OSCAR 5** (*Orbiting Satellite Carrying Amateur Radio 5*) foi un satélite artificial australiano lanzado o 23 de xaneiro de 1970 mediante un foguete Delta 4M desde a base Vandenberg da Forza Aérea.

Características
---------------

Australis foi o primeiro satélite radioafeccionado construído en Australia. Foi manufacturado por estudantes da Universidade de Melbourne e tiña forma de prisma rectangular cunhas dimensións de 43 x 30 x 15 cm. Cunha masa de 15,8 kg, alimentábase mediante baterías e na súa superficie levaba tiras reflectantes para o control térmico do satélite. Dos seus lados sobresaían catro antenas monopolo, levando a bordo dous transmisores e un sensor de horizonte para determinar a súa velocidade de rotación. Estabilizábase mediante dous imáns pasivos para aliñar o satélite co campo magnético terrestre. Usábase un sistema de comandos para activar o transmisor do satélite, funcionando a unha frecuencia de 29,450 MHz só os fins de semana. O satélite era capaz de transmitir datos sobre o estado da batería, a súa temperatura e o sensor de horizonte usando un sistema de telemetría de sete canais mediante a modulación das sinais do transmisor. Durante a súa vida útil a universidade de Melbourne recibiu informes de máis de 200 estacións de observación de 27 países distintos

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5  "OSCAR 5" (en inglés). 2022. Consultado o 29 de agosto de 2022.
2. 1 2 3 4 5 6  NASA (27 de abril de 2022). "OSCAR 5" (en inglés). Consultado o 29 de agosto de 2022.
3. ↑  "Letter dated 26 August 1970 from the Permanent Representative of the United States of America addressed to the Secretary-General" (PDF). *COMMITTEE ON THE PEACEFUL USES OF OUTER SPACE* (70-19445): 2. 8 de setembro de 1970. Consultado o 29 de agosto de 2022.
4. 1 2 3  Mark Wade (2022). "Australis" (en inglés). Consultado o 29 de agosto de 2022.
5. 1 2 3 4 5  Gunter Dirk Krebs (2022). Gunter's Space Page, ed. "Australis (Australis-OSCAR 5, AO 5, A-O-A)" (en inglés). Consultado o 29 de agosto de 2022.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Delta N6

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q4825338
* NSSDC ID: 1970-008B
* SCN: 04321

 |
O **Partido Proverista** foi un partido político creado en España durante a transición democrática.

O ideólogo do proverismo foi o avogado Manuel Maysounave, andaluz establecido en Vitoria en 1958, cidade desde a que dirixiu o seu movemento político.

Os proverismo basease na verdade, corresponsabilidade, mérito e misión. De feito o termo proverismo procede de estar a favor da verdade, considerado un partido conservador, proximo en certos aspectos ao carlismo.

Durante o franquismo Maysounave tivo problemas coas autoridades franquistas que lle chegaron a retirar a súa licenza como avogado. En 1976 Maysounave publicou un libro chamado *Partido Proverista* no cal expoñía o seu pensamento político.

O Partido Proverista foi legalizado o 17 de febreiro de 1977. A súa sede estaba na cidade de Vitoria (País Vasco), aínda que se trataba dun partido de ámbito estatal. O partido tiña estrutura federal e o seu presidente era o propio Maysounave.

O Partido Proverista era partidario da creación dunha rexión autónoma que incluíse o País Vasco, Navarra e A Rioxa.

O Partido Proverista presentouse ás eleccións xerais de 1977 e 1979, con escaso éxito, apenas uns miles de votos en toda España e acabou disolvéndose en 1989.
Prensa para litografía.
Pedra empregada para litografía.
A **litografía** é un procedemento de impresión, hoxe case en desuso salvo para a obtención e duplicación de obras artísticas. O seu creador foi Aloys Senefelder, de orixe alemá. Etimoloxicamente a palabra litografía vén dos termos gregos *lithos* pedra e *graphe* debuxo.

Definición
----------

A técnica litográfica basease no desvío recíproco entre substancias lipóficas e hidrófilas, isto quere dicir que a auga rexeita as tintas graxas; as zonas que imprime e as que non imprime se encontran no mesmo nivel, por iso as matrices litográficas chámanse tamén planográficas.

Características
---------------

Para este tipo de impresión utilízase unha pedra calcaria puída sobre a que se debuxa a imaxe a imprimir cunha materia graxa, ben sexa mediante lapis ou pincel. Este proceso basease na incompatibilidade da graxa e a auga. Unha vez a pedra está húmida, a tinta de impresión só queda retida nas zonas debuxadas previamente.

Para cada cor debe usarse unha pedra distinta e, evidentemente, o papel terá que pasar pola prensa de imprimir tantas veces como tintas se empregue. Nos carteis impresos mediante o sistema litográfico, tan frecuentes na segunda metade do século XIX e primeiras décadas do século XX, utilizábanse quince, vinte ou máis tintas.

O inventor deste sistema de impresión foi o tipógrafo alemán Alois Senefelder (1771-1834). 

* Moulin Rouge - A GoulueMoulin Rouge - A Goulue
* A troupe de Mlle EglantineA troupe de Mlle Eglantine
* Aristide BruantAristide Bruant
* Jane AvrilJane Avril

Así mesmo, reciben o nome de *litografía*, ademais do sistema de impresión, cada un dos exemplares obtidos por este procedemento así como o taller onde se realiza este tipo de traballos.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Gravado
* Fotocromo

### Ligazóns externas

* Técnicas gráficas, un libro en formato PDF de M. Riat

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q133036
* AAT: 300053271
* BNCF: 9391
* BNF: 11949559w
* EBID: ID
* Galiciana: 18752
* GND: 4036042-8
* JSTOR: lithography
* LCCN: sh85077598
* MAG: 204223013
* NDL: 00570557
* NKC: ph122414
* PSH: 11791

 |
Un **dogma** é unha doutrina sostida por unha relixión ou outra organización de autoridade e que non admite réplica, é dicir, é unha crenza individual ou colectiva non suxeita a proba de veracidade, cuxo contido pode ser relixioso, filosófico, social, sexual etc. impulsado por unha utilidade práctica. O ensino dun dogma ou de doutrinas, principios ou crenzas de carácter dogmático coñécese como *adoutrinamento*.

Historia e características
--------------------------

Na súa orixe o termo podía significar tamén unha norma ou decreto emitido por unha autoridade, ou unha opinión característica dunha escola filosófica. Co crecemento da autoridade da Igrexa, a palabra adquiriu o que agora é o seu significado principal, dogma teolóxico, do que derivan, por analoxía, o resto dos usos habituais. Serían así dogmas non só as chamadas verdades da relixión católica, senón as de calquera outra relixión, ou calquera outra crenza que é proclamada verdade indiscutíbel.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Dogma, N.T. Greek Lexicon. *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q620749
* BNCF: 19867
* BNF: 11979817d
* BRE: 1962901
* EBID: ID
* GEC: 0228639
* GND: 4012622-5
* JSTOR: dogmatism
* LCCN: sh85038781
* Orthodox Encyclopedia: 178707

 |
**Alveredos** (Albaredos oficialmente e en castelán) é unha entidade do concello leonés de Barxas. Segundo o INE no 2010 vivían en Alveredos 9 persoas (5 homes e 4 mulleres). Isto supón unha diminución do 25 % respecto ao 2000, cando tiña 12 habitantes.

Situación
---------

Alveredos linda con Folgoso do Courel (Lugo), concretamente coas parroquias de Visuña e Hórreos. Dista 13 km da capital do concello e está a case 1200 m de altitude.

Poboación
---------

Os 9 habitantes de Alveredos repártense en dúas aldeas: Alveredos (6 persoas) e Cruces (3 persoas).

Evolución da poboación das aldeas dende 2000 a 2010:

| Lugar | 2000 | 2002 | 2004 | 2006 | 2008 | 2010 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Alveredos | 9 | 8 | 7 | 6 | 6 | 6 |
| Cruces | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 |
| **Alveredos (parroquia)** | **12** | **11** | **10** | **9** | **9** | **9** |

| León | Parroquias de Barxas |  |
| --- | --- |
| Alveredos | Barxas | Barrosas | Busmaior | Campo da Lebre | Corporais | Currais | Ermide | Güimil-Serviz | Moldes | Mosteiros | Penacaira | Quintela | Veigas do Seo |