Moeda española de 2 escudos, orixe da denominación **pistola**
**Pistola** foi orixinariamente unha denominación dada en Francia (*pistole*) e en Italia (*pistola*) á moeda española de ouro con valor de dous escudos e peso de ca. 6,77 gramos cuñada a partir do século XVI. Posteriormente, esta denominación estendeuse a outras moitas moedas europeas de ouro de métrica e valor semellantes, como o luís de ouro (*louis d'or*) francés, diversas moedas suízas, e dos reinos da Península Itálica, dos estados xermánicos, etc.

Para algúns autores o seu nome deriva do diminutivo da denominación italiana de *piastra* (*piastola*). Para outros, o termo faría referencia ao menor tamaño da moeda española con respecto ás súas correspondentes francesas, do mesmo xeito que a pistola é de menor tamaño que o arcabuz, co que mesmo se lle atribuiría unha intención despectiva.

Algunhas pistolas europeas
--------------------------

Ponderal monetario francés de cobre co peso da **pistola** (época de Lois XIV).
**Pistola** prusiana ou *friedrich d'or* de 1774
Unha das moedas europeas máis salientables á que se lle aplicou esta denominación foi o *louis d'or francés*, introducido por Lois XIII en 1640.

Tamén en Irlanda se cuñou en 1646 unha pequena cantidade de pistolas (de 13 xilins) e dobres pistolas (de 26 xilins), no marco das guerras confederadas irlandesas, durante o reinado de Carlos I (1625-1649). James Butler, primeiro duque de Ormond, autorizou esta emisión en previsión de que se producisen desercións entre as tropas.

Do mesmo xeito, no Reino de Escocia, a pistola escocesa foi unha moeda de ouro cuñada en 1701 durante o reinado de Guillerme III (1694-1702), co valor de 12 libras escocesas.

No Reino de Prusia cuñouse no século XVIII unha moeda de ouro denominada *friedrich d'or* ("frederico de ouro"), con valor de 5? táleros prusianos a nome de Frederico II (1746-1786), que tomou como referencia o dobre escudo español e o luís de ouro francés, motivo polo que tamén se coñeceu como pistola. Tamén no Reino de Baviera cuñou a pistola o príncipe Carlos Alberte (1726-1745), como imitación do luís de ouro francés; valía 10 floríns e tamén se emitiu no Palatinado baixo o príncipe elector Carlos Filipe (1716-1742). Noutros estados alemáns emitíronse diversas pistolas co valor de cinco táleros.

En Italia, a denominación de pistola atribuíuselle, entre outras, a unha moeda de ouro xenovesa con valor de 50 liras. Cuñáronse tamén moedas con este nome en Parma e en Roma.

En Suíza, a partir de 1562 cuñáronse en Xenebra moedas co valor dun ducado dobre, que se coñeceron, así mesmo, como pistolas. Outros estados helvéticos que cuñaron esta moeda foron Uri, Schwyz e Unterwalden.

En Dinamarca denominouse pistola a moeda cuñada entre 1771 e 1870 como imitación do luís de ouro francés.

En Malta, a pistola foi cuñada baixo o gran mestre Manuel Pinto de Fonseca (1741-1773), co valor de 10 escudos, caracterizada pola representación de San Xoán Bautista no anverso e a cruz de Malta no reverso.

Notas
-----

1. ↑  "Pistole1". Frey, A. R. (1916). Páxina 183.
2. 1 2  "Pistola". En Alfaro Asins, C. et al. (2009). Páxina 147
3. ↑  "Pistole". *Centre National de Ressources Textuelles et Lexicales*.
4. ↑  "[
 [wikisource:1911\_Encyclopædia\_Britannica/Pistole|Pistole]]". En *Encyclopædia Britannica*. 1911.
5. 1 2 3 4 5  "Pistole". En *Münzen Lexikon.* Reppa.de.
6. ↑  Bodet, P. E. (2014).
7. ↑  Shaw, W. A. (1895). Páxinas 87, 131, 167, 203-204, 227, 381-382, 388.
8. ↑  "Pistola". En Martinori, E. (1915). Páxina 393.
9. 1 2 3 4  Klütz, K. (2004).
10. ↑  "Pistole". *Online Etymology Dictionary*.
11. ↑  "Coin weight. Unique ID: CAM-D32390". *Portable Antiquities Scheme*.
12. ↑  Shaw, W. A. (1895). Páxina 167.
13. ↑  Burton Hobson (1971). Páxina 61.
14. ↑  Pond, S. (1940). "The Louis d'Or". En *Bulletin of the Business Historical Society*. Vol. 14. Nº 5. ^Páxinas 77-80.
15. ↑  "Gold pistole of Charles I of Ireland (Charles I of England)". *American Numismatic Society*.
16. ↑  "1 Pistole Ormond money". *Numista*.
17. ↑  "O’Brien Rare Coin Review: The Ormonde Gold ‘Pistole’ of 1646". *OldCurrencyExchange.com*
18. ↑  Lindsay, J. (1845).Lindsay, J. (1845). *A view of the coinage of Scotland*. Cork. Páxinas 155-156.
19. ↑  "Pistole2". Frey, A. R. (1916). Páxina 183.
20. ↑  Shaw, W. A. (1895). Páxinas 382 e 388.
21. ↑  "1 Pistole - Adolf Friedrich IV". *Numista*.
22. ↑  "Pistola di Genova". En Martinori, E. (1915). Páxina 393.
23. ↑  "Pistola di Lucca", "Pistola di Modena", "Pistola di Parma", "Pistola di Roma o papale". En Martinori, E. (1915). Páxina 394.
24. ↑  "1 pistole. City of Geneva". *Numista*.
25. ↑  "Pistola di Ginevra o svizzera". En Martinori, E. (1915). Páxina 393.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Pistola (moeda escocesa)
* Luís (moeda)

### Bibliografía

* Alfaro Asins, C. et al. (2009). *Diccionario de numismática*. Ministerio de Cultura. Madrid. ISBN 978-84-8181-405-7
* Bodet, P. E. (2014). "La Pistole : l'Euro avant la lettre ?". En *Academia.edu*
* Burton Hobson (1971). *Historic Gold Coins of the World*. Littlehampton. ISBN 978-0713705447
* Frey, A. R. (1916). *A dictionary of numismatic names; their official and popular designations*. *American Journal of Numismatics*. Vol 50.
* Klütz, K. (2004). *Münznamen und ihre Herkunft.* Viena. Moneytrend Verlag. ISBN 3-9501620-3-8
* Martinori, E. (1915). *La moneta. Vocabolario generale*. Roma. Istituto italiano di numismatica.
* Shaw, W. A. (1895). *The History of Currency, 1252 to 1896.* Londres. Wilson and Milnes.