| Cefalaspidomorfos |
| --- |
| Reconstrución de *Cephalaspis lyellii* |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Subfilo: | Vertebrata |
| Superclase: | Agnatha |
| (sen clasif.): | **Cephalaspidomorphi** |

 |
| Grupos |
| * Osteostraci †
* Galeaspida †
* Pituriaspida †
* Anaspida †
* Hyperoartia (discutido)
 |

Fósil de *Cephalaspis lyelli*.
Os **cefalaspidomorfos** (**Cephalaspidomorphi**) son un grupo de peixes sen mandíbulas (ágnatos). A maioría dos seus membros están extintos; porén, as lampreas actuais son ás veces consideradas cefalaspidomorfos, co que o seu rango cronolóxico se estendería desde o Silúrico e o Devoniano até os nosos días.

Clasificación
-------------

En 1927, Stensiö  recoñeceu por primeira vez aos cefalaspidomorfos, nos que incluíu os osteostráceos, os anáspidos e as lampreas, xa que todos estes grupos compartían a presenza dun só orificio nasal dorsal, coñecido como *abertura nasohipofisaria*.

Desde entón, as opinións sobre os *vertebrados sen mandíbulas* cambiaron.

Os ágnatos son probabelmente un grupo parafilético do cal xurdiron os gnatóstomos (peixes con mandíbulas) cuxa orixe podería estar entre os cefalaspidomorfos polo feito de compartiren a presenza de aletas pares.

Algúns zoólogos non usan o nome *Cephalaspidomorphi*, xa que as relacións entre osteostráceos e anáspidos non están claras, e as afinidades das lampreas tamén son dubidosas.

Outros restrinxiron o grupo dos cefalaspidomorfos para incluír nel só os grupos claramente relacionados cos osteostráceos, como *Galeaspida* e *Pituriaspida*, que eran practicamente descoñecidos nos anos 1920.

### Situación sistemática das lampreas

Moitos autores consideran aínda os cefalaspidomorfos como unha clase cun só grupo actual, as lampreas (petromizontiformes). Algunhas obras de referencia e bases de datos consideran *Cephalaspidomorphi* como unha clase linneana cuxos únicos representantes viventes son as lampreas.

Pero as evidencias suxiren que as lampreas adquiriron os caracteres que comparten cos cefaláspidos por evolución converxente.

Por iso, moitas obras máis recentes sobre os peixes clasifican as lampreas nun grupo separado, os *Petromyzontida* ou Hiperoartios.

Notas
-----

1. ↑  Stensiö, E. A. (1927): The Devonian and Downtonian vertebrates of Spitsbergen. 1. Family Cephalaspidae. *Skrifter om Svalbard og Ishavet*, 12, 1-391.
2. ↑  Janvier, P. (1998): *Early Vertebrates*. Oxfordf/NewYork: Oxford University Press. ISBN 0-19-854047-7
3. ↑  
Nelson, Joseph S. (1994). *Fishes of the World* (Third ed.). John Wiley and Sons. ISBN 0-471-54713-1.
4. ↑  
Forey, Peter, & Janvier, Philippe (2000). "Agnathans and the origin of jawed vertebrates". En Gee, Henry. *Shaking the tree: readings from Nature in the history of life*. USA: University of Chicago Press; Nature/Macmillan Magazines. pp. 251–266. ISBN 978-0-226-28497-2.
5. ↑  
Janvier, Philippe (2008). "Early Jawless Vertebrates and Cyclostome Origins". *Zoological Science* **25** (10): 1045–1056. PMID 19267641. doi:10.2108/zsj.25.1045.
6. ↑  
Nelson, J. S. (2006). *Fishes of the World* (4th ed.). New York: John Wiley and Sons, Inc. pp. 601 pp. ISBN 0-471-25031-7.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Ágnatos
* Hiperoartios
* Lamprea

### Ligazóns externas

* The Tree of Life Arquivado 22 de abril de 2021 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q857497
* BNCF: 53334
* BNF: 12390249q
* EBID: ID
* LCCN: sh2003004801
* MAG: 2779487028

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Cephalaspidomorphi
* FE: 12000
* FE-New: ID
* Fossiilid: 272
* Fossilworks: 34112
* GBIF: 239
* iNaturalist: 49231
* IRMNG: 1371
* ITIS: 159694
* Soortenregister: 139157
* uBio: 113872
* WoRMS: 10190

 |