recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
A **ambigüidade** na pragmática existe cando unha forma ten dous ou máis significados.

Ambigüidade léxica
------------------

Ambigüidade en forma de morfema ou palabra. Dáse cando nun lexicón unha entrada permita máis dunha interpretación para unha soa palabra, é dicir, dáse cando unha mesma palabra admite dous ou máis significados distintos. Ofrece problemas de comprensión ó receptor, a única solución é recorrer ó contexto ou á situación.

### Homonimia

As palabras soan igual pero os seus significados son diferentes. Hai unha coincidencia gráfica de dúas ou máis palabras que teñen significados distintos. Prodúcense por coincidencia dos significantes de diversos signos.

* *Banco* .-Establecemento público de creto, constituído en sociedade por accións.
* *Banco* .-Establecemento médico onde se conservan e almacenan órganos, tecidos ou líquidos fisiolóxicos humanos para cubrir necesidades cirúrxicas, de investigación etc.
* *Banco* .-Conxunto de peixes que van xuntos en gran número.

#### Homofonía

Palabras que se pronuncian igual pero a súa escrita e os seus significados son diferentes.

* Vaca - baca

#### Homografía

Palabras cuxa escrita e pronunciación son idénticas, aínda que os seus significados sexan distintos.

*acha* (anaco de madeira), *acha* (verbo).

Ambigüidade estrutural
----------------------

Dáse nunha oración ou frase cando ten dous ou máis significados debido á estrutura, xa sexa polo agrupamento ou a distinta función gramatical:

### Ambigüidade de agrupamento

Oración que ten dúas estruturas posibles, por exemplo, o seguinte letreiro: *Alúgase vivenda con garaxe / para mozas / con calefacción* (¿as mozas teñen que ter calefacción?) ou a secuencia *Véndense zapatos de pel de señora*.

### Ambigüidade funcional

Dáse cando unha palabra ou frase completa dous ou máis relacións gramaticais, os morfemas e grupos son iguais para ambos significados: *Pasarei só este verán aquí*.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre lingüística é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1140419
* AAT: 300262506
* BNCF: 52241
* BNF: 11945280x
* EBID: ID
* GND: 4138525-1
* JSTOR: ambiguity
* LCCN: sh85004148
* MAG: 2780522230

 |
O **río Panches** é un dos ríos do departamento de Cundinamarca, no centro de Colombia. É o principal eixo fluvial da subconca río Panches. Non é navegable. Desemboca no río Sumapaz, que á súa vez desemboca no Magdalena.

Ten unha lonxitude aproximada de 53.5 km. Nace sobre os 3610 metros e desemboca no río Sumapaz sobre os 445 metros nos concellos de Tibacuy e Fusagasugá.

Características
---------------

O río Panches ten unha lonxitude aproximada de 53,5 km. Nace sobre os 3610 m s. n. m. e desemboca no río Sumapaz sobre os 445 m s. n. m. nos concellos de Tibacuy e Fusagasugá. Está conformado polos ríos Barro Blanco e Subia. O río Barro Blanco nace no concello de Pasca co nome de crebada Honda. O río Panches posúe altas pendentes ao longo do seu percorrido, en especial entre os 2800 e 2100 metros, no treito en que o río Barro Blanco se forma pola unión das crebadas Honda, El Chuscal e La Laguna.

### Caudal

O río Panches presenta un caudal medio de 10.53 m³/seg, e ten dous períodos de augas altas, intercalados por dous de augas baixas. O primeiro período húmido de marzo a maio e o segundo de outubro a novembro. En outubro e novembro alcanza caudais máximos, con valores superiores aos 16,8 m³/s. As épocas de verán preséntanse durante os meses de xaneiro a febreiro e de xuño a mediados de setembro, os valores mínimos de caudais preséntanse durante o mes de agosto, no segundo período seco, con valores de 4,49 m³/s.

Subconca río Panches
--------------------

A subconca río Panches abrangue os concellos de Fusagasugá, Silvania, Pasca, Granada e Tibacuy. Limita ao norte coa subconca do río Bogotá, ao sur coa subconca río Cuja, ao leste con Sibaté e ao oeste con Nilo e Viotá. Posúe unha gran desprotección nas marxes dos ríos e os seus afluentes o que orixinou a súa deterioración gradual.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Descripcion del Reyno de Galizia.
Portada.
***Descrición do Reino de Galicia*** é unha obra en lingua castelá de Bartolomé Sagrario de Molina redactada en 1549 e publicada en Mondoñedo en 1550 co título orixinal de ***Descripcion del Reyno de Galizia y de las cosas notables del***. Trátase dunha descrición do Reino de Galiza redactada polo devandito *licenciado Molina*, un dos primeiros licenciados en dereito pola Universidade de Santiago de Compostela e malagueño de orixe. A obra foi traducida ao galego e publicada en 2003 por Editorial Toxosoutos.

Temática
--------

Trátase dunha descrición exhaustiva do reino, redactada en castelán, onde se fala dos corpos de santos ou reliquias, ríos, poboacións, portos e monumentos que atesoura o reino. Tamén fala das orixes e feitos de armas máis destacados das liñaxes galegas imperantes na época.

É considerado o primeiro libro galego moderno, tanto pola súa temática, unha reivindicación de Galicia levantada nun momento de auxe da galegofobia; como por ser iniciativa dun editor non relixioso, Agustín de Paz, nun tempo en que só a igrexa promovía libros.

Estrutura e estilo
------------------

Colofón.
Está estruturada en cinco partes e presentada en verso e en cadansúa páxina un comentario en prosa que amplía o texto versificado. É importante pola súa antigüidade e por ser un dos primeiros textos en que nesta época se reivindica a defensa e dignidade de Galiza fronte ao desprezo e o proceso de periferización en que se ía inserindo.

Notas
-----

1. ↑  Páxina web da Editorial Toxosoutos
2. ↑  "Agustín de Paz". *Real Academia de la Historia*. Consultado o 2022-08-30.
3. ↑  Barro, Pepe (2018). *Máis que ver. Cen historias do deseño na Galiza*. Xerais. p. 55-56.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Descrición do Reino de Galicia Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Artigo Arquivado 24 de abril de 2012 en Wayback Machine. da Real Academia Galega sobre esta obra e a edición dela que figura no seu arquivo.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa letras cirílicas. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

Un **soviet** (en ruso: *совет*) é un consello ou asemblea. Os primeiros soviets apareceron a raíz da Revolución Rusa de 1905 e orixinalmente o termo facía referencia ás asembleas de obreiros, soldados e campesiños que foron fundamentais para o triunfo da Revolución de Outubro de 1917, así como a base para a formación da República Socialista Federativa Soviética de Rusia primeiro e da Unión de Repúblicas Socialistas Soviéticas en 1922. A Constitución soviética de 1918, cos bolxeviques xa no poder, organizou a administración política do Estado nun sistema inversamente xerárquico e democrático (é dicir, de abaixo arriba) de consellos de obreiros, campesiños e soldados.

A estrutura xerárquica do Estado, que ía de abaixo cara a arriba e de arriba cara a abaixo -un dos principios do centralismo democrático leninista- estaba conformada por sucesivos consellos ata chegar á máxima autoridade, o Soviet Supremo. Nun nivel medio entre os gobernos locais e o poder federal, cada República Socialista Soviética tiña o seu propio Soviet Supremo. Aínda que, coa institucionalización do país cara a 1924, e a paulatina burocratización do Estado obreiro, os soviets comezaron a perder unha gran parte do seu poder real e capacidade de decisión a nivel local ou de base, converténdose á súa vez, en niveis superiores, en órganos de goberno ao estilo dos parlamentos doutros estados. Así, a Unión Soviética, pronto adquiriu un sistema político de tipo parlamentario, no que o xefe de Estado ou Presidente do Presídium do Soviet Supremo, era elixido polo poder lexislativo (este último). O poder executivo exercíao o Consello de Ministros, cuxo nome orixinal en ruso era *Soviet de Comisarios do Pobo*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q211201
* EBID: ID
* LCCN: sh85125874
* NKC: ph125884
* Treccani: soviet

 |
***Les Confessions*** (en galego *As confesións*) é unha obra de Jean-Jacques Rousseau escrita entre 1766 e 1770, cando o seu autor contaba entre 54 e 58 anos.

Contexto da obra
----------------

Coa publicación de *Emilio ou Da educación* e o *Contrato social* empezaron as súas desgrazas: as dúas obras foron condenadas polo Parlamento de París que ditou orde de prisión contra o autor, aínda que se permitiu que escapase. Viviu un tempo en Suíza, logo en Inglaterra e finalmente recalou en París en 1770. ***Les Confessions*** foton escritas no exilio, e son unha potente autoxustificación dun ancián que xa estaba afectado pola paranoia e a teima persecutoria. A paranoia tiña o seu fundamento, a condena do *Emilio* e do *Contrato* era esaxerada e consecuencia dunha persecución real na que interviñeron varios enciclopedistas como Jean Le Rond D'Alembert, Denis Diderot e o Barón de Holbach.

Contido
-------

Jean-Jacques Rousseau puxo nas Confesións os cimentos da moderna autobiografía. As confesións van máis aló dunhas simples memorias xa que Rousseau converte ao lector en «xuíz» dos feitos da súa vida. Expón o seu testemuño sobre os elementos biográficos dun home que quere descubrir a súa vida e existencia até tal punto que está seguro de que non terá nunca imitadores. Rousseau vive e revive a súa etapa de ilusións infantís e a súa adolescencia ambulante, na que o amor dunha muller acende no mozo un lume cuxa paixón alenta aínda na vellez. Con todo, non é o rexistro intimista ou sentimental o único que ten cabida nesta amenísima obra. Empregando como trama a loita que sostivo contra o destino, ao aceptar as acusacións vertidas contra o seu ser por consideralas outras tantas virtudes que habían de conducirlle á gloria e volverse contra os seus acusadores. As confesións constitúen un vívido retrato dunha sociedade que non só atafegou ao neno inocente da primeira parte, senón que seguiu facendo o propio co home maduro da segunda. Un home que foi perseguido de forma infatigable por todos, incluídos os seus propios amigos de mocidade, como Diderot, Grimm ou Voltaire, que non aforraron encarnizamientos contra a súa persoa.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Huisman, Denis (2005). Tecnos, ed. *Diccionario de las mil obras clave del pensamiento*. Madrid. ISBN 84-309-4531-8.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1207595
* BNF: 12011871m
* EBID: ID
* ISBN: 978-0-14-044033-1
* LibraryThing: 29443
* NKC: aun2018976750
* OCLC: 14003975
* OL: OL15369804W

 |
**Xosé María Cao Luaces**, nado en Cervo o 13 de decembro de 1862 e finado en Lanus o 27 de xaneiro de 1918, foi un caricaturista e xornalista galego.

Traxectoria
-----------

Fillo dun funcionario de Facenda, residiu de novo en varios lugares, até que o seu pai conseguiu un emprego na fábrica de Sargadelos. Despois marchou a Xixón, onde traballou como pintor decorador na fábrica de louza La Asturiana e foi alumno de José María López Rodríguez. Emigrou a Buenos Aires en 1886. Ao ano seguinte foi contratado por Eduardo Sojo, director da revista *Don Quijote*. Traballou en *Caras y Caretas*.

Fundou o Orfeón Gallego en 1890. En 1892 creou e dirixiu o periódico *El Eco de Galicia*, desde o que impulsou a refundación do Centro Galego de Buenos Aires, pechado un ano antes. En 1894 fundou a revista *El Cid Campeador*, que se fusionou con *La Bomba* en 1895. Ilustrou almanaques da época, como El Criollo en 1893.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Xosé María Cao Luaces*** |

### Bibliografía

* *Dicionario biográfico de Galicia* **1**. Ir Indo Edicións. 2010-2011.

### Ligazóns externas

* "Xosé María Cao Luaces". *Álbum da Emigración* do Consello da Cultura Galega.
* Xosé María Cao: "Pai da caricatura arxentina" arquivado dende o orixinal o 24 de setembro de 2015.
* José María Cao Luaces: "The Best Galician Cartoonist of all Time" ( Inglés)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9014376
* WorldCat
* VIAF: 57532921
* BNE: XX1201025
* DBE: xose-maria-cao-luaces
* GND: 123921732
* ISNI: 0000 0000 5931 809X

 |
A **xustaposición** é, xunto coa coordinación e a subordinación, un dos tres procedementos para combinar sentenzas ou frases e pór de relevo unha relación sintáctica entre elas. Así mesmo, a xustaposición é unha das formas de creacións de palabras xunto coa sinapsia, a disxunción, a contraposición e a derivación. Algúns exemplos son *menosprezar, malfeitor ou pasatempo*.

Ao respecto de xustaposición como sistema combinatorio de oracións, a diferenza dos outros procedementos, non precisa de nexos, senón de pausas ou signos gráficos de puntuación na lingua escrita para relacionar dúas proposicións. Se cadra, isto outórgalle un certo carácter de ambigüidade e se presta a posíbeis malas interpretacións por parte do ouvinte. Un exemplo de frase xustaposta é: *Chovía a cachón* + *Non saímos dar o paseo* = *Chovía a cachón; non saímos dar o paseo*.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *Xustaposición*.
O retorno de Rip Van Winkle.
"**Rip van Winkle**" é un conto curto de Washington Irving, que forma parte dunha colección de contos titulado *The Sketch Book of Geoffrey Crayon* (1819). Recibe o título do protagonista do mesmo. O conto foi escrito mentres Irving vivía coa súa irmá Sarah e o seu cuñado Henry van Wart en Birmingham (Inglaterra), e está ambientado nos días anteriores da Guerra de Independencia dos Estados Unidos.

Argumento
---------

Un aldeán de ascendencia neerlandesa escapa da súa dona, quen o rifaba seguido, e marcha para o bosque. Despois de varias aventuras, senta baixo a sombra dunha árbore e queda durmido. Esperta 20 anos despois e regresa á súa aldea. De inmediato métese en problemas cando gaba ao rei Xurxo III, sen saber que acontecera a Revolución estadounidense e que xa non era un súbdito dos británicos.

Outros
------

Á parte deste conto, "Rip van Winkle" pódese referir a alguén que dorme por un longo período, ou alguén que sen explicación ningunha non está ao tanto do que sucedeu.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1129589
* WorldCat
* VIAF: 184322581
* BiTraGa: 4560
* BNF: 12538078s
* GND: 4540577-3
* Gutenberg: 60976
* ISFDB: 91841
* LCCN: n86141680
* SUDOC: 034646981

 |
**Thomas James Howard Jr.**, nado o 11 de setembro de 1894 e finado o 8 de outubro de 1961 foi un fotógrafo estadounidense que traballou na oficina de P. & A. Photographs de Washington durante a década de 1920. A súa fotografía da execución de Ruth Snyder na cadeira eléctrica na prisión de Sing Sing, o 12 de xaneiro de 1928, foi chamada "a foto de xornal máis famosa da década".

A foto da execución
-------------------

Os reporteiros gráficos non están autorizados fotografar execucións nos EUA, polo que o *New York Daily News*, decidido a conseguir unha fotografía, recorreu ao subterfuxio. Trouxeron a Howard, que non era coñecido polos vixiantes nin polos xornalistas da zona de Nova York. Chegou cedo e, facéndose pasar por escritor, tomou fotos cunha cámara en miniatura que levaba atada ao nocello. A cámara tiña unha única placa fotográfica, unida por cable ao disparador oculto na súa chaqueta. Cando o corpo de Snyder tremeu pola sacudida, Howard premeu o disparador, deixando ao descuberto a placa. 

Photo of Ruth Snyder's execution, taken by Tom Howard. A foto de Tom Howard da execución de Ruth Snyder, o 12 de xaneiro de 1928, foi publicada ao día seguinte na primeira páxina do *New York Daily News*.
A foto publicouse ao día seguinte na primeira páxina do xornal baixo o título "*DEAD!*"; Howard gañou popularidade da noite para a mañá, e foi pagado moi ben pola imaxe. Despois traballou en xornais en Washington e Chicago, retirándose como fotógrafo xefe do *Chicago Sun-Times* en 1961, o ano da súa morte. Levaba semixubilado desde 1951 após un infarto.

A cámara que Howard utilizou para captar a toma forma parte da colección do Museo Nacional de Historia Americana do Instituto Smithsoniano.

O Estado tentou procesar a Howard e o xornal, pero nunca se materializou. Durante moitos anos despois, as testemuñas das execucións foron rexistradas e pedíuselles que levantasen as mans para que non puidesen utilizar cámaras ocultas.

Vida persoal
------------

Un neto de Howard é o actor George Wendt e un seu bisneto é o actor e comediante Jason Sudeikis. A súa muller, Helen, morreu en 1958.

Notas
-----

1. ↑  Serena, Katie (2018-05-23). "The Shocking Story Behind The First Photo Of Death By Electric Chair". *All That's Interesting* (en inglés). Consultado o 2023-10-21.
2. ↑  "Howard ankle camera". *National Museum of American History* (en inglés). Consultado o 2023-10-21.
3. ↑  McRady, Rachel (2014-02-24). "Jason Sudeikis Hangs Out With Uncle, Cheers Star George Wendt: Picture". *Us Weekly* (en inglés). Consultado o 2023-10-21.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q7816240
* RKD: 393116

 |
*Aires da miña terra*.
***A Virxe do Cristal*** é un poema de máis de mil versos escrito por Manuel Curros Enríquez que relata unha historia de base popular. En 1877 gañou un certame poético en Ourense con este poema xunto coas obras "Unha boda en Einibó" e "O Gaiteiro de Penalta". Debe o seu nome ao Santuario da Virxe do Cristal, en Vilanova dos Infantes.

Contido
-------

A historia d´*A Virxe do Cristal* transcorre en 1630. Os protagonistas son a parella de namorados Rosa e Martiño. Ambos traballan para o señor do castelo de Vilanova, que vive na Corte e non vén máis que para cobrar a renda e o foro. Outro personaxe é Xan de Ventrances (rival de Martiño no amor a Rosa, pero a quen ela rexeitou), que lle comenta a Martiño calumnias sobre a virtude da súa moza. Martiño dá creto ás palabras de Xan e rompe a relación coa rapaza.

Entón a Virxe aparecéselle en soños a Rosa para a reconfortar e ao día seguinte cae do ceo, xunto cun raio, un cristal coa imaxe da Virxe dentro. Martiño encontra o cristal pero non cre que sexa unha proba que demostre a pureza da súa moza. Ao día seguinte, Rosa topa co cristal e a Virxe dille a Rosa que a enviou Deus para demostrar a súa pureza, á vez que manifesta o seu desexo de que lle constrúan unha capela naquel val. O pobo celebra o milagre e Rosa entra nun convento. Martiño víngase de Xan arrincándolle a lingua. A narración acaba coa morte de Martiño en Allariz, conxelado nunha noite nevada, ao pé do convento de Rosa.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Carballo Calero, R. (1975) [1963]. *Historia da literatura galega contemporánea*. Galaxia. ISBN 84-7154-227-7.
* Paz Gago, X. M. (1992). "Métrica e narración en "A Virxe do cristal" de Manuel Curros Enríquez". *Boletín Galego de Literatura* (7): 53–59. ISSN 0214-9117.

### Outros artigos

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galifontes posúe textos orixinais acerca de:  ***A Virxe do Cristal*** |

* *Aires da miña terra*
* *O divino sainete*

### Ligazóns externas

* Santuario da Virxe do Cristal
Portada dunha edición de 1897.
***Quo Vadis?*** é unha novela histórica do autor polaco Henryk Sienkiewicz, escrita entre os anos 1895 e 1896, na que se narran as vivencias de varios personaxes moi diferentes na época do emperador romano Nerón. A obra foise publicando por episodios no xornal *Gazeta Polska* de Varsovia, pero máis adiante foi publicada como libro en Cracovia, en 1896.

Tense relacionado moitas veces esta novela co feito de que Henryk Sienkiewicz recibise o premio Nobel de literatura en 1905. Con todo, trátase dun erro xa que o autor foi recoñecido con ese prestixioso premio pola súa obra de narración épica. De feito, un dos xurados do premio dixo que era "un xenio único na súa especie que se meteu na pel do espírito da nación."

O título do libro está escrito en latín, e pódese traducir como "cara onde vas?". A expresión alude ás palabras "Quo Vadis, Domine?" que, segundo a lenda, foron ditas polo apóstolo San Pedro cando fuxía de Roma para protexerse da persecución ós cristiáns por parte de Nerón.

Argumento
---------

A acción transcorre principalmente en Roma, unha cidade cunha poboación caracterizada, daquela, por unha gran variedade de nacionalidades e clases sociais, durante os últimos anos de goberno do emperador Nerón. O argumento da novela céntrase na historia de amor entre Vinicio e Ligia, dúas persoas que pertencen a mundos diferentes. Vinicio é un patricio romano, mentres Ligia, descendente dun antigo pobo bárbaro, é unha refén cristiá. A historia de amor, de ficción na súa totalidade, influencia fortemente o desenvolvemento da acción, na que destacan a fuxida de Ligia, a busca da súa amada por parte de Vinicio, o intento de rapto, conversión e bautismo de Vinicio, e a salvación de Ligia no circo. Outro argumento da novela, este de natureza histórica, céntrase no personaxe de Nerón e na súa persecución ós cristiáns, unha comunidade crecente en Roma.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Información sobre o libro en Bibliotheka.org Arquivado 15 de setembro de 2019 en Wayback Machine. *(en castelán)*
* Información sobre a súa adaptación ó cine de 1951 en IMDb.com *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q335315
* WorldCat
* VIAF: 176319711
* BNF: 124043614
* EBID: ID
* GND: 4262106-9
* Gutenberg: 2853
* LCCN: n98040176
* NKC: aun2008481625
* SUDOC: 033147353
* Treccani: quo-vadis

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Rosalía (homónimos).
Sinatura de Rosalía de Castro.
**Rosalía**, cuxos apocorísticos son **Rosa** e **Chelía**, é un nome feminino galego, que se documenta dende o século IX.

Etimoloxía
----------

A súa etimoloxía é discutida. Porén, a hipótese máis recorrida explícao como un nome de orixe xermánica, composto de *hraustr* ‘valente’ ou *rausn* ‘gloria, fama’ xunto cunha forma *-lîn.* Segundo Tagliavini, esta hipótese refórzase pola natureza xermánica de santa Rosalía de Palermo, nada no século XII.

Uso
---

Segundo o IGE, o 1 de xullo de 2021, había en Galicia 1.756 mulleres chamadas **Rosalía,** cunha maior porcentaxe nas provincias da Coruña e Pontevedra.

O seu uso en cativos galegos durante o século XX e XXI débese, en boa medida, á figura de Rosalía de Castro.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6 7  "Guía de nomes galegos". *Real Academia Galega*. Consultado o 2023-09-20.
2. 1 2  "IGE - Nomes e apelidos da poboación". *www.ige.gal*. Consultado o 2023-09-20.
3. ↑  Boullón Agrelo, Ana Isabel (2016). "Os nomes galegos no século XXI". *Lingua, pobo e terra. Estudos en homenaxe a Xesús Ferro Ruibal*. pp. 191–212. ISBN 978-84-453-5236-6.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Rosalía de Castro
* Rosalía de Palermo
* Lista de nomes femininos en galego
Escena de *R.U.R.* amosando tres robots
***R.U.R.***, subtitulada *Rossumovi univerzální roboti*, é unha obra de teatro de ciencia ficción escrita polo autor checo Karel Čapek. A súa estrea foi en 1920 en Praga, é famosa por utilizar por vez primeira o termo "robot".

Desenvolvemento
---------------

A peza comeza nunha fábrica onde se fabrica xente artificial, chamada robots, que son máis semellantes á idea moderna de androide ou clons, xa que poden ser confundidos por humanos. Primeiro traballan felices para os humanos mais iso muda cando se produce unha revolta dos robots que acaba coa desaparición da raza humana.

Adaptacións
-----------

O 11 de febreiro de 1938, a BBC emitiu unha adaptación de 35 minutos para a televisión dunha parte da peza, foi a súa primeira produción de ciencia ficción. En 1941 BBC radio realizou unha versión para a radio e en 1948 realizou outra adaptación para a televisión, desta volta de toda a peza cunha duración de noventa minutos. Non se conserva ningunha desas adaptcións. O compositor checo Zdeněk Blažek realizou unha ópera en 1977 baseada na obra, e a BBC Radio 3 realizou unha nova dramatización en 1989.

Notas
-----

1. ↑  John R. Cook, Peter Wright *British science fiction television: a hitchhiker's guide*, p. 5

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1164094
* WorldCat
* VIAF: 312332449
* EBID: ID
* GND: 4572771-5
* Gutenberg: 13083
* IBDB: 7335
* ISFDB: 1349
* LCCN: no2014165645
* NKC: aun2007415079
* Theatricalia: 6w4

 |
**Xosé Antón Bao Abelleira,** nado en Lugo o 29 de marzo de 1964, é un político galego, ex-tenente de alcalde do concello de Lugo. Foi un dos homes fortes do Bloque Nacionalista Galego na provincia de Lugo. Durante un tempo, foi presidente do Club Baloncesto Breogán, aínda que de xeito provisional, por ser a Deputación o principal accionista do club.

Traxectoria
-----------

Pasou a infancia na casa familiar de Cruzul, ata que se instalou en Lugo en 1991. Licenciado en Filoloxía Galego-Portuguesa pola Universidade de Santiago, é profesor de Lingua galega e Literatura de Secundaria. O seu primeiro destino foi Becerreá, localidade na que saíu elixido concelleiro polo BNG en 1995.

No ano 2004, encabezou a candidatura do BNG para o Congreso dos Deputados, nas eleccións xerais de marzo. Non saíu elixido. No ano 2005, accedeu á Deputación Provincial de Lugo, en substitución de Fernando Blanco Álvarez, nomeado daquela conselleiro de Industria. Nas eleccións municipais de 2007, conseguiu acta de concelleiro en Lugo e foi elixido deputado provincial. A alianza entre o PSOE e o BNG permitiulle acceder á vicepresidencia primeira da Deputación até 2011 para centrarse nas tarefas do concello.

Foi membro do consello nacional do BNG dende 2007. Dende 2009, tamén foi o responsable do partido na comarca de Lugo-Centro. En 2013, renunciou á acta de concelleiro de Lugo por motivos persoais, e retornou á súa praza como profesor de ensino medio.

Membro da CIG-Ensino e da Asociación Socio Pedagóxica Galega, ten realizado investigacións sobre Fuco Gómez, persoeiro clave na cultura galega na Habana durante os anos 20 e 30 do século XX.

Notas
-----

1. ↑  Pena, Silvia. "Anton Bao". *elmundo.es*. Consultado o 11-02-2019.
2. ↑  Basanta, Paco (10-06-2010). "Antón Bao presidirá el Breogán de forma provisional". *elprogreso.es*. Consultado o 11-02-2019.
3. ↑  Europa Press/redacción (8 de xuño de 2011). "Antón Bao (BNG) renuncia a su puesto en la Diputación para centrarse en el Ayuntamiento de Lugo". *20minutos.es* (en castelán). Consultado o 12 de outubro de 2022.
4. ↑  "Un Consello para a nación galega". *BE-NE-GÁ* (21): 5. febreiro 2007.
5. ↑  "El nacionalista Antón Bao confirma su renuncia como concejal en Lugo". *lavozdegalicia.es*. Consultado o 11-02-2019.
6. ↑  Vidal, Xoán C. (21-12-2013). "Antón Bao deja la política por *motivos persoais* tras 15 años en cargos públicos". *elprogreso.es*. Consultado o 11-02-2019.
7. ↑  A. D. (20-12-2013). "Antón Bao presenta a súa demisión como concelleiro do BNG de Lugo". *sermosgaliza.gal*. Arquivado dende o orixinal o 12-02-2019. Consultado o 11-02-2019.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12402762
* Dialnet: 2345117

 |
A **física clásica** trátase da parte física construída antes das revolucións científicas de cambio de séculos XIX a XX, polo tanto, a única que existiu antes do século XX e que agora se considera como a física da escala humana, vivindo unha época na que é considerada como aproximación manexable e observable da física moderna. A súa base está na Mecánica newtoniana, aínda que tamén abrangue outros apartados como a óptica ou a electricidade. Normalmente, hoxe esténdese a súa definición a todo o que non sexa mecánica cuántica, aínda que moitas veces se considera asemade a Teoría da Relatividade excluída dela.

Definición
----------

Denomínase física clásica á física baseada nos principios previos á aparición da física cuántica, incluíndo a Teoría Especial da Relatividade. Non hai restricións da aplicación da física clásica e os seus principios pero, na práctica, a escala de dita física é a dos átomos illados, moléculas e cara arriba, incluíndo o mundo macroscópico e a astronomía. Dentro do átomo e entre os átomos dunha molécula, as leis da física clásica non poden ser aplicadas correctamente. Ata a teoría clásica da radiación electromagnética é, dalgún xeito, limitada na súa capacidade de prover descricións correctas, dado que a luz é inherentemente un fenómeno cuántico. Ao contrario que a física cuántica, a clásica caracterízase, en xeral, por un principio de completo determinismo.

Dentro a categoría da física clásica inclúense:

* Mecánica clásica.
	+ Leis do movemento de Newton.
	+ Os formalismos clásicos Lagranxianos e Hamiltonianos.
* Electrodinámica clásica (ecuacións de Maxwell).
* Termodinámica clásica.
* Teoría Xeral e Especial da Relatividade.
* Teoría do Caos clásica e dinámica non lineal.

Matematicamente, a física clásica é aquela en cuxas ecuacións non aparece a constante de Planck.

Un paradigma actual principal da física é que as leis fundamentais da natureza son as leis da física cuántica e a teoría clásica é a aplicación das leis cuánticas ao mundo macroscópico. Aínda que na actualidade esta teoría é máis asumida que probada, un dos campos de investigación máis activos é a correspondencia clásica-cuántica. Este campo da investigación céntrase en descubrir como as leis da física cuántica producen física clásica no límite do mundo macroscópico.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q81745
* GND: 4711777-1
* MAG: 111806380

 |
A gruta onde apareceu Nosa Señora de Lourdes.
**Nosa Señora de Lourdes**, coñecida comunmente como **Virxe de Lourdes**, é unha advocación da Virxe María.

Historia
--------

A advocación de Nosa Señora de Lourdes fai referencia ás dezaoito aparicións da Virxe María que Bernadette Soubirous (1844 -1879) afirmou ter presenciado na gruta de Massabielle, a beiras do río Gave de Pau, nos arredores da cidade francesa de Lourdes.

Xa en vida de Bernadette, multitude de católicos creron nas aparicións da Virxe María como vehículo da graza de Deus, e o papa Pío IX autorizou o bispo local para que permitise a veneración da Virxe María en Lourdes en 1862,[] uns dezasete anos antes da morte de Bernadette.

Bernadette Soubirous foi proclamada santa por Pío XI o 8 de decembro de 1933.[] Dende entón, a advocación da Virxe María como Nosa Señora de Lourdes foi motivo de gran veneración, e o seu santuario é un dos máis visitados do mundo: uns 8 000 000 de persoas peregrinan alí cada ano.[]

A Igrexa Católica invoca á Nosa Señora de Lourdes como patroa dos enfermos.[]

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Nosa Señora de Lourdes Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Aparición mariana
* Nosa Señora de Fátima

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q21532387
* LCCN: sh96009987

 |
A **electronegatividade** é unha medida da forza de atracción que exerce un átomo sobre os electróns que comparte con outro átomo co que está enlazado. Os diferentes valores de electronegatividade clasifícanse segundo diferentes escalas, entre elas a escala de Pauling e a escala de Mulliken.

En xeral, os diferentes valores de electronegatividade dos átomos determinan o tipo de enlace que se formará na molécula que os combina. Así, segundo a diferenza entre as electronegatividades destes pódese determinar (convencionalmente) se o enlace será, segundo a escala de Linus Pauling:

* *Iónico* (diferenza superior ou igual a 1.7)
* *Covalente polar* (diferenza entre 1.7 e 0.4)
* *Covalente non polar* (diferenza inferior a 0.4)

A electronegatividade é unha propiedade periódica. Vai aumentado cara arriba e cara á dereita na táboa periódica. Canto máis pequeno é o raio atómico, maior é a enerxía de ionización e maior a electronegatividade e viceversa.

Segundo Linus Pauling, introdutor do concepto, a electronegatividade é a capacidade dun átomo para atraer cara a si os electróns. Nin as definicións cuantitativas nin as escalas de electronegatividade baséanse na distribución electrónica, senón en propiedades que se supón reflicten a electronegatividade.

Ligazóns externas
-----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Electronegatividade*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q78974
* EBID: ID
* GEC: 0100679
* GND: 4192165-3
* LCCN: sh85042246
* MAG: 177293861
* PSH: 5464

 |

1. ↑  Chemistry, International Union of Pure and Applied. "IUPAC Gold Book - electronegativity". *goldbook.iupac.org* (en inglés). doi:10.1351/goldbook.E01990. Consultado o 2018-04-05.
***Martes de Carnaval*** é unha triloxía teatral escrita por Valle Inclán e publicada en 1930. Componse de *As galas do defunto*, *A filla do capitán* e *Os cornos de Don Friolera.* Polo contido descritivo das súas anotacións e o emprego da linguaxe nos diálogos e accións está triloxía considerouse como unha das pezas de pleno desenvolvemento do modo do esperpento.

Cronoloxía
----------

Aínda que as obras apareceron baixo este título en 1930 todas elas foran publicadas con anterioridade. Os cornos de don Friolera en 1921, A filla do capitán en 1927 e As galas do defunto en 1926. A unidade do conxunto reside nas referencias ao estamento militar e ao concepto da honra.

Estilo
------

O esperpento utilizado por Valle Inclán, máis que un xénero literario, é unha nova forma de ver o mundo, xa que deforma e distorce sistematicamente a realidade, para presentarnos a imaxe real que se oculta tras ela. Para iso utiliza:

* A parodia, humaniza obxectos e animais, reifica humanos.
* As personaxes carecen de humanidade e preséntanse como marionetas.
* As obras de Martes de Entroido ofrecen unha visión da sociedade que se atopaba no caos político, coa intención sempre de criticala.
* A linguaxe é coloquial, son personaxes do mundo corrente. É un constante movemento no tempo e o espazo cotián.
* O aspecto xenérico deriva tamén da tradición popular: en *As Galas do defunto* hai unha tradición do entremés e folletín. En *Os cornos de don Friolera* hai unha tradición da farsa. E en *A filla do capitán* atopamos referencias do sainete e folletín.
* Valle crea obras cuxo aspecto estético-formal nace do choque da visión tráxica do mundo e da estética que nacen das formas populares que provocan a risa.

Título
------

**Martes de Carnaval** non fai referencia á data segundo a cal se calcula o momento do Entroido, un martes, senón máis ben ao plural do deus da guerra Marte. Segundo o código do esperpento o deus queda degradado a un simple disfrace cómico. Así, *Martes de Carnaval* fai referencia a varios disfraces de Marte, ou varios Marte celebrando o entroido. Dende o título queda claro o espírito esperpéntico da obra e a crítica á honra en sentido calderoniano.

Representacións
---------------

Xunto ás distintas interpretacións individuais, as tres obras que compoñen a triloxía interpretáronse por primeira vez xuntas en 1995 no Teatro María Guerrero de Madrid, con dirección de Mario Gas e un elenco que incluía a Dorotea Bárcena, Mercé Pons, Walter Vidarte, Pilar Bardem, Marc Martínez, Pepón Nieto, Alfonso del Real e José María Escuer.

En 2008 representouse para Televisión Española, con Juan Luis Galiardo como *don Friolera*, Juan Diego como *Pachequín*, Adriana Ozores, Magüi Mira, Paco Tous, Pilar Bardem, Jesús Franco, Luis Pérezagua, Antonio Gamero e Pepón Nieto.

Notas
-----

1. 1 2  "A TVG emite a partir deste domingo a triloxía "Martes de Carnaval"". 9 de febreiro de 2013. Consultado o 10 de agosto de 2018.
2. ↑  del Valle-Inclán, Ramón María (1992). *Martes de Carnaval* (en castelán). Espasa Calpé. Prólogo. ISBN 978-84-670-2198-1.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5390896
* NKC: aun2012688962

 |
***Memoria Pixelada*** foi unha web en galego de actualidade e análises sobre o mundo dos videoxogos. Comezou a súa andaina o 5 de abril de 2009 cun artigo dedicado ao *Beyond Good and Evil 2* e finalizou o 12 de xuño de 2015 cun artigo de despedida.

Traxectoria
-----------

Memoria Pixelada comezou como un proxecto persoal de Juan Salgado *(Skaltum)*. Porén, co tempo fóronse sumando ao proxecto máis e máis persoas, como *NetOverflow*, Jon Amil *(AmilGZ)* ou Agos Reigosa, até contar cun equipo definitivo de cinco redactores, sete colaboradores habituais e varios colaboradores puntuais.

A web contou cun total de 3 deseños. O primeiro deles tivo lugar durante a súa fase de probas no servizo de aloxamentos Blogger. O segundo deles coincidiu co paso a un novo hosting aloxado na nube da Dinahosting, que desde entón sería patrocinador dela. Posteriormente, pouco antes do cuarto aniversario, Memoria Pixelada sufriu o seu terceiro e maior redeseño, o cal se mantivo até o seu final.

Alén da web, o equipo de Memoria Pixelada ten colaborado eventualmente no programa Banda Ancha da Radio Galega.

Redes sociais e comunidade
--------------------------

Memoria Pixelada apostou firmemente polas redes sociais. Contaba con perfís activos no Facebook e Twitter, unha canle no Youtube onde publicaban *gameplays* e outra no Twitch para as emisións ao vivo. Tamén, desde 2011, viñan retransmitindo e comentando as principais conferencias do E3 cada ano a través do Twitter.

A web tamén ten apoiado activamente iniciativas como *Android en galego* (campaña para reivindicar unha versión en galego do sistema operativo Android) ou *21 días co galego* do IES da Pobra do Caramiñal.

Cada ano, como tradición e modo de apoiar a recuperación do día dos enganos, publicaban unha nova falsa no 1 de abril.

Notas
-----

1. ↑  Novo blogue en galego sobre videoxogos en *Código Cero*
2. ↑  Beyond Good & Evil 2: novos datos Arquivado 02 de abril de 2015 en Wayback Machine. en *Memoria Pixelada*
3. ↑  O blog sobre videoxogos Memoria Pixelada di adeus tras 6 anos en *Código Cero*
4. ↑  Adeus, Memoria Pixelada! Arquivado 14 de xuño de 2015 en Wayback Machine. en *Memoria Pixelada*
5. ↑  Memoria Pixelada, novo blogue en galego sobre o mundo dos videoxogos en *Marcus.gal*
6. ↑  Acerca de nós Arquivado 15 de febreiro de 2015 en Wayback Machine. en *Memoria Pixelada*
7. ↑  Memoria Pixelada cumpre catro anos renovando web en Crónica 3.com
8. ↑  Memoria Pixelada presenta o resultado do seu terceiro gran redeseño en *Código Cero*
9. ↑  Memoria Pixelada 3.0 Arquivado 02 de abril de 2015 en Wayback Machine. en *Memoria Pixelada*
10. ↑  Banda ancha do día: 13/07/2013 na Radio Galega
11. ↑  Retransmisión vía Twitter do #NintE3ndo no Facebook
12. ↑  Entidades que apoian Arquivado 02 de xaneiro de 2015 en Wayback Machine. a campaña *Android en galego*
13. ↑  Día 6 na campaña *21 días co galego*

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* memoriapixelada.com
***La llengua dels valencians*** (A lingua dos valencianos) é unha obra do filólogo valenciano Manuel Sanchis Guarner sobre a historia e o papel social da lingua catalá no País Valenciano. Foi publicada no 1933.

O libro é unha especie de introdución ao coñecemento do que é o valenciano, cal fora a súa historia e cales son as obrigas morais dos valencianos cara ao que é o signo máis característico da súa personalidade, desmontando os tópicos negativos sobre a lingua para aclarar a súa orixe e filiación. Desde o punto de vista filolóxico é unha obra moi importante e aínda vixente hoxe en día, porque é o primeiro libro científico feito desde os criterios da filoloxía románica, con moita erudición, moitos datos documentais, e que puxo as bases para estudos posteriores.

A obra foi encargada a Sanchis Guarner por Adolf Pizcueta, director da colección L'Estel. Pizcueta pediulle a redacción dun libro que tratase sobre aspectos básicos, pero esenciais, sobre a lingua dos valencianos desde o punto de vista máis obxectivo posible. Sanchis Guarner intentou manter unha posición ecléctica, sen tomar unha postura clara e definida sobre diversos aspectos da lingua como o nome, a orixe ou as relacións coas outras variedades da lingua catalá. Neste senso, o título da obra é bastante sintomático dos esforzos de Sanchis Guarner para se manter nesta posición e, ao longo de todo o libro, sempre utilizou a expresión valenciano ou lingua valenciana para se referir á variante falada no País Valenciano. Seguramente, detrás desta concepción achábase o espírito de consenso que permitiu chegar ao acordo ortográfico de Castelló uns meses antes e a necesidade existente de difundir esta doutrina ortográfica.

Notas
-----

1. ↑  Aliaga, Xavier. *Monument a l'autoestima. Es compleixen 75 anys de l'eixida a la llum de l'obra magna de Manuel Sanchis Guarner, La llengua dels valencians*, El País. Quadern (València), nº 468, 12 de marzo de 2009, p. 1-2
2. ↑  Climent, Josep Daniel. *Tres generacions amb La llengua dels valencians*, Levante-EMV (Valencia), 21 de novembro de 2008, p. 1
**Hugo Catrileo Tapia**, nado en Saavedra o 23 de xaneiro de 1997, é un atleta mapuche chileno que compite na disciplina do maratón. Foi gañador do Maratón de Santiago e obtivo medalla de prata nos Xogos Panamericanos de 2023.

Traxectoria
-----------

Catrileo é oriúndo de Saavedra, na Rexión de Araucanía. Fillo de pai agricultor e nai dona de casa, comezou a practicar atletismo dende o catorce anos, mentres estudaba no Liceo Luis González Vásquez de Nueva Imperial. Ao rematar os seus estudos secundarios, entrou a estudar na Universidade Católica de Temuco, onde se titulou como Técnico Universitario en Preparación Física.

### Carreira deportiva

Como atleta xuvenil, Catrileo comezou a salientar en probas de fondo. Logrou a medalla de bronce dos 3 mil metros no Suramericano de Menores de Cali de 2014, e representou a Chile nas principais competencias de xuvenís na categoría de 10 mil metros, incluíndo os Panamericanos de Toronto de 2015, e o Mundial Sub-20 de Bydgoszcz de 2016.

Xa a nivel adulto, Catrileo finalizou en cuarto lugar no Maratón de Buenos Aires de 2022, e ao ano seguinte obtivo a medalla de ouro nos 21K do Maratón de Santiago, marcando a marca do circuíto cun tempo de 1:04:10. Conseguiu a medalla de prata no maratón nos Xogos Panamericanos de 2023 en Santiago, cun tempo (e mellor marca persoal) de 2:12:07, onde só foi superado polo peruano Cristhian Pacheco.
O **grupo Atlántica** foi unha agrupación artística galega, creada en 1980 co propósito de reactivar as artes plásticas en Galiza. O grupo tivo unha curta vida no panorama artístico, realizaron cinco exposicións comisariadas polo colectivo entre 1980 (a primeira delas foi en Baiona) e 1983.

En 1981 recibiu o Premios da Crítica Galicia na categoría de Iniciativas culturais.

Membros
-------

O grupo estaba composto pola pintora Menchu Lamas (quizais a máis coñecida e mellor valorada pola crítica), os pintores Antón Lamazares Silva, Ánxel Huete, Antón Patiño, Monroy e o escultor Ignacio Basallo.

Tamén estiveron vinculados o pintor Manuel Moldes, Din Matamoro e Berta Álvarez Cáccamo.

Características
---------------

Atlántica tiña por obxectivo modernizar a plástica galega sen deixar de entroncala nuns sinais de identidade propios próximos a propostas políticas progresistas e galeguistas. Enmarcando a proposta dentro doutras de tipo internacionalista, os membros de Atlántica son en certo modo herdeiros dos seus coetáneos da transvangarda italiana. Recupéranse símbolos e signos de carácter mitolóxico, relacionados co mundo precristián, céltico e o contorno do océano Atlántico, do que toman a denominación. No caso da escultura prodúcese unha revalorizacion da pedra e a madeira como materiais escultóricos identitarios.

Estilisticamente o grupo comparte poucas sinais comúns, exceptuando quizais influencias do expresionismo abstracto americano ou a *action painting*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Catálogo: Imaxes nos oitenta*. Museo do Pobo Galego. Santiago de Compostela, 1984.
* CALVO SERRALLER, F.: *Del futuro al pasado, vanguardia y tradición el arte español contemporáneo*. Madrid, 1988.
* CASTRO, A.: *Expresión Atlántica*. Follas Novas. Santiago de Compostela, 1985.
* CASTRO, A.: *A cultura e a creatividade galegas cara ó ano 2000*. Ed. Escola e Sociedade. A Coruña, 1995.

### Outros artigos

* Os Artistiñas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q8965152
* BNE: XX261224

 |
Vista lateral do cranio. Na parte póstero-inferior pódese identificar o óso occipital articulado co temporal e o parietal.
O **óso occipital** é un óso impar do cranio que constitúe o límite posterior da cabeza e a metade da súa base. Nel pódense distinguir as seguintes porcións:

* Porción escamosa.
* Porción condilar lateral esquerda.
* Porción condilar lateral dereita.
* Porción basilar.

Estas partes dispóñense ó redor do *foramen magnum* ou burato occipital, onde atopamos a parte inferior do bulbo raquídeo, vasos e nervios.

Porción escamosa
----------------

Situada nos laterais do occipital, articulándose cos ósos parietais a través da sutura lambdoide, e coa apófise mastoide de cada óso temporal. Na súa zona media presenta a **protuberancia occipital**, da que parten sucos e cristas que dan lugar ás fosas: Dúas **fosas craniais** ou superiores, que aloxan os lóbulos occipitais do cerebro, e dúas **fosas cerebelosas** ou inferiores, que aloxan os hemisferios cerebelosos.

Porcións condilares
-------------------

Forman os bordos laterais do burato occipital. A súa parte anterior relaciónase co bordo posterior do **peñasco** do temporal. Lateralmente forman a zona posteromedial do burato rasgado posterior ou forame xugular. Na cara inferior das porcións condilares están os cóndilos occipitais que se articulan coas caras articulares superiores do atlas (primeira vértebra cervical).
Por diante de cada cóndilo hai un burato, denominado **burato condiloide anterior** por onde sae do endocranio o nervio hipogloso. Por detrás pode haber tamén un, o **burato condiloide posterior**, que de existir, dá paso a vasos emisarios. Este segundo orificio é por iso pouco importante.

Porción basilar
---------------

Situada por diante do burato occipital. Diríxese cara a arriba para unirse co esfenoide. Ata os vinte anos, máis ou menos, esta unión realízase mediante unha cartilaxe que vai osificándose coa idade. No adulto xa non encontramos solución de continuidade entre ambas estruturas. A unión entre a porción basilar do occipital e a lámina cuadrangular do esfenoide denomínase **clivus** ou canal basilar.

Galería de Imaxes
-----------------

* 
* 
*

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lista de ósos no esqueleto humano

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q16317
* EBID: ID
* JSTOR: occipital-bone
* MAG: 2779965645

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* FMA: 52735
* MeSH: D009777
* MeSH: A02.835.232.781.572
* TA: A02.1.04.001
* Uberon: 0001676
* UMLS: C0028784

 |