Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Asirio.

**Asiria** foi un país da antigüidade situado no suroeste asiático na antiga Mesopotamia, no val do río Tigris cuxos límites foron: ó norte das montañas de Armenia, ó sur Caldea (Babilonia), ó leste a Media e ó oeste Mesopotamia.

A cidade máis importante achábase ás beiras do Tigris, ó lado do templo da súa principal divindade Assur; a cidade tamén se chamaba Assur ou El-Assur e o país tomou o mesmo nome denominándose Asiria. Outras cidades importantes foron Nínive, Harran, Nimrud, Dur-Sarrukîn (actualmente chamada Khorsabad). A civilización asiria é moi antiga. Así o confirman os achados arqueolóxicos que apareceron entre as dunas de Nimrud e Khorsabad.

Historia
--------

Sometidos ó principio á dominación de Sumer, e despois á de Acad, os asirios fan a súa aparición na Historia no transcurso da primeira metade do terceiro milenio a. C. (fundación de Assur). No século XVIII a. C. construíron o primeiro Imperio (reino de Samši-Adad I) pero o seu desenvolvemento foi roto por Babilonia (conquista de Hammurabi). A potencia asiria manifestouse novamente no século XII a. C. con Teglatfalasar I (1112-1074 a. C.), vencedor dos arameos e grazas á súa organización militar impúxose plenamente baixo o reinado de Teglatfalasar III (746-727 a. C.), que anexionou Siria e exerceu o seu control sobre Babilonia. Baixo a dinastía dos Sargónidas, comezada por Sargón II (721-705 a. C.), Asiria coñeceu unha prosperidade sen precedentes, estendeuse por toda Asia occidental desde Persia ata o Mediterráneo, e chegou ata Tebas e Exipto, sometido por Assurbanipal (669-631 a. C.). As súas grandes cidades son Assur, Nínive, Nimrod e Dũr-Sarrukîn (na actualidade, Korsabad, cidade de Iraq), nova capital dos Sargónidas. Pero a inmensidade deste imperio fíxoo vulnerable: afundiuse definitivamente no 614-612 a. C. (caída de Nínive), incapaz de resisti-los ataques dos exércitos medos e dos babilonios.

Arte
----

Mapa do Imperio Neoasirio, entre os séculos XIX a. C. e VIII a. C..
A arte asiria caracterízase polas súas enormes construcións de ladrillo (ruínas mal conservadas de palacios, de templos, de elevados cigurats polícromos) pola súa escultura maciza (moi pocas estatuas exentas e numerosos baixorrelevos de alabastro nos que figuran grandes escenas de caza), polas súas decoracións de ladrillo esmaltado e polas súas xemas gravadas en oco. Glorifica a guerra e a caza.

O Imperio mesopotámico estableceuse dende o século XVIII ó VII a. C.

|  |
| --- |
| **Mesopotamia** |
| Río Éufrates – Tigris |
| **Cidades / Imperios** |
| **Sumeria**: Uruk – Ur – Eridu |
| Kish – Lagash – Nippur |
| **Imperio acadio**: Agadé |
| Babilonia – Isín – Larsa – Susa |
| **Asiria**: Asur – Nínive |
| Nuzi – Nimrud |
| **Imperio Babilónico** – **Caldea** – |
| **Elam** – **Amorreos** |
| **Mitanni** – **Casitas** |
| **Cronoloxía** |
| Reis sumerios |
| Reis de Asiria |
| Reis de Babilonia |
| **Lingua** |
| **Escrita cuneiforme** |
| Lingua sumeria – Acadio |
| Elamita |
| **Mitoloxía** |
| Gilgamesh – Marduk |

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Asiria*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q41137
* WorldCat
* VIAF: 259954912
* BRE: 1835115
* GEC: 0005757
* GND: 4003285-1
* LCCN: sh85008835
* MAG: 541850076
* NDL: 00560391
* NKC: ge131491
* TGN: 7016606
* Treccani: assiria

 |