O **Movemento Branco**, cuxo brazo militar é coñecido como **Exército Branco** (Белая Армия) ou **Garda Branca** (Белая Гвардия, белогвардейцы) e cuxos membros foron chamados **brancos** (Белые, ou despectivamente Беляки) ou **rusos brancos** (non confundir coa bebida alcohólica *ruso branco* nin cos bielorrusos, Белая Русь), abarcou ás forzas contrarrevolucionarias rusas tras a Revolución de Outubro que loitaron contra o Exército Vermello (ó igual que o nacionalista Exército Verde) durante a guerra civil rusa desde 1918 ata 1921.

O cualificativo *branco* tiña dous significados. Primeiro, en contraposición ós *vermellos* —o Exército Vermello que apoiaba ós soviéticos e comunistas. Segundo, a palabra «branco» tiña connotacións monárquicas: historicamente cada tsar era chamado solemnemente o *tsar branco* (por exemplo así titulou un poema Henry Wadsworth Longfellow) e o ideal monárquico durante a guerra civil era coñecido como *ideal branco*.

Organización
------------

En sentido estrito, non existía ningún «Exército Branco»; sen coordinación central, as forzas brancas nunca foron máis aló dunha feble confederación de grupos contrarrevolucionarios, os cales serviran no exército do tsar Nicolao II e buscaban o retorno da monarquía no Imperio Ruso. A maioría de oficiais que conformaban o núcleo do exército eran excombatentes da primeira guerra mundial de ideoloxía monárquica, pero outros grupos apoiaban a outras tendencias políticas: demócratas, social-revolucionarios, menxeviques e outros opositores da Revolución de Outubro. Noutros tempos e noutras circunstancias, os mesmos grupos apoiarían ó Exército Vermello. Tamén houbo outros grupos, como o Exército Verde e o Exército Negro, que operaban en Ucraína e que se opuñan tanto a vermellos como a brancos. As tropas de base do exército branco incluían tanto a inimigos declarados dos bolxeviques (moitos cosacos, por exemplo), defensores da monarquía e campesiños apolíticos recrutados obrigados a loitar. Ás veces, os aliados occidentais da Tripla Entente e forzas estranxeiras intervencionistas proporcionaron importante asistencia ás unidades do exército, xa que o Exército Branco non era máis que unha forza contrarrevolucionaria, sen apoio loxístico de parte do tsar, debido que el mesmo abdicara. Isto levaría a algúns a ver ó Exército Branco como representante dos intereses das potencias rivais.

### Guerra civil

A guerra civil rusa entre brancos e vermellos duraría ata 1921. O Exército Branco, en colaboración ocasional coas forzas intervencionistas estranxeiras (xaponesas, británicas, canadenses, francesas, estadounidenses,(…), que achegaron ó Movemento Branco: diñeiro, asesoramento militar, trens acoirazados, e artillaría pesada, ademais de recibir por exemplo entre marzo e abril de 1918 un corpo expedicionario aliado para intervir especificamente na Siberia oriental. Os *brancos* aguantaron bastante tempo nalgunhas zonas (especialmente no leste de Siberia, Ucraína e Crimea) baixo a dirección do autoproclamado Xeneral do Movemento contrarrevolucionario dos Brancos Ataman Semiónov e o barón Roman von Ungern-Sternberg, tendo considerables baixas humanas. Mais fracasou na unidade ou a cooperación efectiva entre seus corpos, mentres que o Exército Vermello paulatinamente conseguiu vantaxe.

Ideoloxía
---------

Cartel de propaganda do movemento branco; di: *Por unha Rusia unida*.
A ideoloxía do Movemento Branco estivo en permanente desenvolvemento durante a guerra civil. Os xenerais Kornilov e Denikin sostiveron certas formas de base ideolóxica pero ningunha era tan concreta ou coherente como a do xeneral Wrangel durante o chamado «experimento de Crimea» en 1920. Foi alí onde Wrangel expuxo brevemente o núcleo do «ideal branco», que facía énfase na liberación de Rusia dos bolxeviques e outras forzas «anárquicas», o establecemento dun goberno xusto e honrado, a protección dos fieis das persecucións relixiosas, os dereitos do granxeiro á propiedade da terra e a oportunidade de todos os rusos de elixir un «líder».

Tras a fin da guerra civil, os conceptos de Wrangel foron plasmados nunha ideoloxía concreta por pensadores rusos como Ivan Ilyin, baseada principalmente nas ideas dos eslavófilos.

### Nacionalismo centralista

Defensores do nacionalismo ruso centralista, dificultou o entendemento con outras forzas antisoviéticas nacionalistas *periféricas* e foi unha das principais debilidades do movemento. Incapaces de aceptar as ambicións doutros nacionalismos eslávicos ou do que consideraban espazo ruso, fixeron deles enimigos. En cambio os bolxeviques combinaban a loita de clases que aspiraba á ausencia do Estado-nación co recoñecemento entre tanto ao dereito de autodeterminación dos pobos.

Os xenerais «brancos» centraron o seu escaso programa político no patriotismo ruso, presente en todas as súas declaracións públicas, mentres deixaban de lado as cuestións sociais. Os chamamentos patrióticos, porén, resultaron inútiles fronte á indiferenza dos labregos.

### Supremacismo e antisemitismo

O antisemitismo xeneralizado do Imperio Ruso estendeuse entre os oficiais, transformándose a principios do século XX de relixioso a racial. Os xudeus non podían ascender a oficiais, aínda que serviron no exército. Considerados *malos soldados e alborotadores que espallan ideas subversivas*, os militares raramente interviñan en atentados contra a poboación xudía.

Os oficiais "brancos" fixeron da súa obsesión co "axitador xudeu", heraldo das novas ideas que "contaminaron" a pureza rusa, unha peza esencial da súa ideoloxía. Con odio patolóxico, os militares acusaron aos xudeus de calquera mal feito, asociando aos xudeus en conxunto co réxime bolxevique. O uso dos xudeus. como chivos expiatorios do que consideraban os males de Rusia tamén evitaron ter que analizar as demandas e os problemas reais do país.

A pesar do rexeitamento formal dos pogroms, que mataron unhas 100.000 persoas en Ucraína, os xenerais brancos non os detiveron.

O movemento tería máis tarde unha forte influencia nos exilados rusos que influenciaran o anticomunismo occidental, e influencia o supremacismo branco até o século XXI.

### A cuestión agraria

Formado principalmente pola burguesía e centrado en gañar militarmente o enfrontamento cos soviéticos, o movemento non foi quen de aceptar a revolución no campo como necesaria para conseguir o apoio campesiño Os poucos plans de reforma agraria, baseados esencialmente no programa mínimo dos *Cadetess* de 1917, non foron implementados, pero non terían sido populares, defendendo os intereses dos propietarios. Cos plans das comisións creadas baixo o goberno de Antón Denikin, os labregos terían que devolver as tres cuartas partes das terras obtidas desde 1917, gañando así a súa hostilidade. A administración de Denikin optou por atrasar a decisión á reunión da Asemblea Constituínte, con resultados políticos desastrosos.

A devolución da terra aos seus antigos propietarios nos territorios baixo control "branco" e a entrega da administración local, onde non había terror nin mando militar, aos terratenentes locais e tsaristas. a policía indicou a intención do movemento de retomar o desacreditado sistema imperial de xestión local.

O "experimento de Crimea" de Wrangel, que antes se opuxera ás tépedas reformas de Denikin como moitos outros conservadores,, que comezou no verán de 1920, era demasiado tarde para excitar a grandes masas da poboación, xa que se produciu nunha fase da guerra na que os bolxeviques xa lograran a vantaxe militar, mentres que os brancos perderon o apoio de franceses e británicos. Os plans de Wrangel, complicados de implementar, non puideron chegar a bo porto, distribuíndose pouca terra durante a execución. En calquera caso, os seus plans de reforma agraria favoreceron os campesiños ricos, non os pobres, seguindo os pasos das reformas de Piotr Stolypin.

A pesar da impopularidade de moitas medidas soviéticas, o campesiñado finalmente preferiu o goberno de Lenin ao regreso do antigo réxime que prometía na práctica a vitoria do movemento.

Así mesmo, o carácter exclusivista e elitista que caracterizou aos oficiais brancos durante o tsarismo non desaparecera por completo, o que dificultaba moito o apoio das masas populares, o que xerou graves problemas cando os dirixentes brancos tentaban recrutar tropas. leais á súa causa. Nas últimas etapas da guerra os batallóns do Exército Branco tiñan unha proporción excesiva de oficiais en comparación cos soldados recrutados.

Após a derrota
--------------

As tendencias monárquicas foron moi fortes entre os veteráns brancos; o republicanismo era máis raro. En agosto de 1922, dous meses despois da súa derrota, o exército branco do afastado Leste do xeneral Mikhail Ditterix chegaría tan lonxe como pactar a *Zemskiy Sobor de Preamursk* e elixir (sen a súa participación) ó Gran Duque Nicolai Nicolaievich Romanov tsar de todas as Rusias.

Logo que foi vencida a Garda Branca, oficialmente mediante un decreto de 1921 da Comisión Central Executiva de Rusia e do Soviet de Comisarios do Pobo, entre dous e tres millóns de persoas (entre os cales se atopaban antigos rusos brancos ou opositores á Revolución de Outubro) pasaron a ser apátridas, motivo polo que houbo unha forte emigración de rusos antisoviéticos, agrupándose en Berlín, París, Harbin e Shanghai, establecendo redes culturais que durarían ata a época da Segunda guerra mundial.A partir deste momento, as súas actividades atoparían acollida en Estados Unidos.

A actividade branca concentraríase posteriormente en círculos de exiliados. Houbo grupos de combatentes brancos que apoiaron a Hitler e a Franco nas sucesivas guerras.

Notas
-----

1. ↑  "Ruso Blanco (bebida) - EcuRed". *www.ecured.cu*. Consultado o 2022-03-09.
2. ↑  Section, Great Britain Foreign Office Historical (1920). *Russian Poland, Lithuania and White Russia* (en inglés). H.M. Stationery Office.
3. ↑  *The White Czar* (en inglés).
4. ↑  Figes (1998), p. 570
5. 1 2  Figes (1998), p. 571
6. ↑  Kenez (1980), p. 76
7. ↑  "Lenin (1914): El derecho de las naciones a la autodeterminación.". *www.marxists.org*. Consultado o 2022-03-10.
8. 1 2  Kenez (1980), p. 74
9. ↑  [[Bibliografía|Kenez (1980)]], p. 63
10. 1 2 3  Kenez (1980), p. 79
11. ↑  Kenez (1980), p. 80
12. ↑  Minas, Estado de; Minas, Estado de (2020-04-06). "EUA incluem grupo supremacista branco russo em lista terrorista". *Estado de Minas* (en portugués). Consultado o 2022-03-10.
13. ↑  nin propoñer un programa político que reciba o favor do pobo.<ref name="figes572">Figes (1998), p. 572
14. 1 2  Kenez (1980), p. 72
15. 1 2 3  [ [#Bibliography|Kenez ( 1980)]], páx. 73
16. ↑  Muñoz, Antonio J.; Romanko, Oleg V. (2003). *Hitler's White Russians: Collaboration, Extermination and Anti-partisan Warfare in Byelorussia, 1941-1944* (en inglés). Europa Books. ISBN 978-1-891227-42-4.
17. ↑  Othen, Christopher (2008). *Franco's International Brigades: Foreign Volunteers and Fascist Dictators in the Spanish Civil War* (en inglés). Reportage Press. ISBN 978-0-9558302-6-6.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Movemento Branco Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Rusia*** |

### Outros artigos

* Bolxeviques
* Exército de Voluntarios
* Exército Ruso de Liberación
* Comité para a Liberación dos Pobos de Rusia
* Operación Keelhaul
* Revolución de Outubro

| * v
* c
* e
Revolución Rusa de 1917 e guerra civil |
| --- |
| Eventos | 

|  |  |
| --- | --- |
| Revolución | 
* Revolución de Febreiro
* Crise de abril (1917)
* Ofensiva de Kerenskii
* Xornadas de Xullo
* Golpe de Kornilov
* Revolución de Outubro
* Levantamento Kerenskii-Krasnov
* Motín junker
* Negociacións Vikzhel

 |
| Guerra Civil | 
* Guerra civil rusa
* Execución da familia Romanov
* Guerra de Independencia Ucraína (Guerra ucraíno-soviética
* Levantamento bolxevique en Kiev
* Guerra polaco-ucraína)
* Guerra civil finlandesa
* Heimosodat
* Guerra polaco-soviética
* Guerra de Independencia de Estonia
* Guerra de Independencia de Letonia
* Guerra de Independencia de Lituania
* Invasión de Xeorxia polo Exército Vermello
* Guerra armenio–azerí
* Alzamento socialrevolucionario
* Intervención aliada na guerra civil rusa
* Intervención en Siberia
* Directorio de Omsk

 |

 |
| Principais grupos | 
* Comité Provisional da Duma Estatal
* Goberno provisional ruso
* Soviet de Petrogrado
* Consello de Comisarios do Pobo
* Comité Militar Revolucionario
* Consello da República (Rusia)
* Asemblea Constituínte de Rusia
	+ eleccións
* Garda Vermella
* Movemento Branco
* Rada Central de Ucraína e República Popular de Ucraína
* República Democrática Federativa de Rusia
* República Soviética Federativa Socialista de Rusia

 |
| Partidos políticos | 
* Kadetes
* Partido Obreiro Socialdemócrata Ruso
	+ bolxeviques e menxeviques
* Partido Social-Revolucionario
	+ PRS de Esquerda
* Outubristas

 |
| Principais figuras | 

|  |  |
| --- | --- |
| Monárquicos | 
* Nicolao II de Rusia
* Miguel Romanov

 |
| Goberno provisional | 
* Georgii Lvov
* Pavel Milyukov
* Aleksandr Guchkov

 |
| Movemento branco | 
* Piotr Nikolaevich Wrangel
* Aleksandr Kolchak
* Anton Denikin
* Piotr Krasnov
* Nikolai Yudenich

 |
| Bolxeviques | 
* Vladimir Lenin
* Lev Kamenev
* Grigori Zinoviev
* Lev Trotski
* Mikhail Frunze
* Iosif Stalin
* Semyon Budyonny

 |
| SRs de Dereita | 
* Aleksandr Kerenskii
* Lavr Kornilov
* Stepan Petrichenko
* Boris Savinkov

 |

 |
| Impacto internacional | 
* Revolución Alemá
* República Soviética de Baviera
* República Soviética Húngara
* Revolucións de 1917-1923

 |
| 

| * v
* c
* e
Período interrevolucionario |
| --- |
| 

 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q104309
* BRE: 1854426
* NKC: ph1192959

 |