| Pradairos (xénero *Acer*) |
| --- |
| Follas de *Acer platanoides* |
| Estado de conservación |
| Non está ameazada
 |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Plantae |
| Filo: | Magnoliophyta |
| Clase: | Magnoliopsida |
| Orde: | Sapindales |
| Familia: | Sapindaceae |
| Xénero: | ***Acer***L. 1753 |

 |
|  |
| Sinonimia |
| *Acer* L.
*Argentacer* Small
*Rufacer* Small
*Rulac* Adans.
*Saccharodendron* (Raf.) Nieuwl. |

Os **pradairos** son árbores e arbustos pertencentes ao **xénero** ***Acer***, da familia das sapindáceas. Moitas especies son ornamentais e salientan pola beleza da súa follaxe outoniza. En Galicia dáse principalmente o pradairo común (*Acer pseudoplatanus*), chamado moitas veces simplemente pradairo. Nas provincias interiores tamén aparece o pradairo campestre (*Acer campestre*).

Descrición
----------

Os pradairos distínguense doadamente polas súas follas opostas, normalmente palmato lobuladas, aínda que tamén se dan as palmato compostas, pinnadas compostas, pinnadas avetadas e sen lóbulos. As flores son regulares, pentámeras, e xorden en acios, corimbos ou umbelas. Os seus distintivos froitos nacen en parellas unidas, chamados sámaras, que, ao se desprender, van virando movidos polo vento espallando as sementes a considerábel distancia, polo que acostuman coñecerse coma «árbores de helicópteros».

As follas da meirande parte das especies son palmadas, veadas e lobuladas, con 3 a 9 veas cada unha orientada cara a un lóbulo, un dos cales é o central. Varias especies son trifoliadas: *Acer griseum*, *Acer mandshuricum*, *Acer maximowiczianum* e *Acer triflorum*. *Acer negundo* ten follas pinnadas compostas, que poden ser simplemente trifoliadas ou con 5 a 7 (raramente 9) folliñs. *Acer carpinifolium* ten follas simples pinnadas e venosas que lembran aos dos carpes.

Os pradairos florecen a finais do inverno ou principios da primavera, na maioría das especies ao mesmo tempo de apareceren as follas ou xusto despois, nalgunhas incluso antes destas. As flores son pequenas e inconspícuas, posúen cinco sépalos, cinco pétalos de entre 1 a 6 mm de largo, doce estames de entre 6 a 10 mm dispostos en dous aneis de seis cada un e dous pistilos ou un pistilo e dous estilos. O ovario é súpero e con dous carpelos, cuxas asas prolongan as flores, facilitando o recoñecemento das femininas. Logo de entre unhas semanas a seis meses de floración, as árbores producen un gran número de sementes.

Os espécimes deste xénero son unha importante fonte de pole e néctar a principios de primavera para as abellas, en particular as abellas melíferas e un recurso alimentario para as larvas de varias especies de lepidópteros.

Etimoloxía
----------

A procedencia do nome do xénero *Acer* é incerta. Unha das teorías é que procede do latín *acer, -is* (afiado), referido ás puntas características das follas ou á dureza da madeira que, supostamente, se utilizaría para fabricar lanzas. O primeiro en aplicalo ao xénero foi o botánico francés Joseph Pitton de Tournefort en 1700.

O nome galego **pradairo** (*bordo* en portugués) vén quizais polo seu parecido co plátano (xénero *Platanus*), por iso tamén recibe o nome de **plátano bastardo** ou **falso plátano**. Tamén é designado ás veces co galicismo **sicómoro**, mais este nome pode levar á confusión coa especie homónima (*Ficus sycomorus*), unha árbore común no leste da rexión mediterránea e citada na Biblia, coa cal non ten moito parentesco mais apenas unha vaga semellanza na forma das follas.

Usos e simbolismo
-----------------

Os pradairos son moi cultivados coma ornamentais, para elaborar xaropes e como madeira de construción. Algunhas especies presentan unha fermosa cor outoniza, especialmente as especies xaponesas e norteamericanas.

O pradairo azucreiro (*Acer saccharum*) é utilizado para a extracción da saiba, que logo de ser fervida produce o (xarope de pradairo), co que se fan doces. Quebec é o maior produtor de produtos obtidos do zume ou saiba dos pradairos.

A madeira emprégase na fabricación dos bates de béisbol aprobados pola MLB e diversas ligas de béisbol arredor do mundo. Tamén se emprega para a fabricación de instrumentos musicais como a gaita; a súa alta densidade e propiedades sonoras fana favorita para dito uso.

A folla do pradairo é un destacado símbolo nacional no Canadá e está representada na súa bandeira.

En Galicia a madeira do pradairo bravo empregábase para fabricar zocas e gaitas.

Especies representativas
------------------------

*Acer palmatum* var *amoenum* cv 'Sanguineum'.
Detalle dunha póla de *Acer monspessulanum* con sementes.
*Acer Ukurunduense*.
* *Acer barbatum* Michx. – Pradairo de Florida ou pradairo do sur azucrado
* *Acer buergerianum* Miq. – Pradairo tridente
* *Acer cappadocicum* Gled. - Pradairo da Capadocia
* *Acer campestre* L. - Pradairo campestre
* *Acer circinatum* Pursh
* *Acer ginnala* Maxim. - Pradairo de Manchuria
* *Acer griseum* Franch. Pax- Pradairo de papel
* *Acer heldreichii* Orph. ex Boiss. – Pradairo de Heldreich
* *Acer japonicum* Thunb.- Pradairo "lúa chea"
	+ *Acer japonicum aureum* - Pradairo dourado do Xapón.
* *Acer macrophyllum* Pursh- Pradairo de folla grande.
* *Acer micranthum* Siebold & Zucc.
* *Acer monspessulanum* L. - Pradairo de Montpellier
* *Acer negundo* L.- Pradairo negundo, Negundo
* *Acer opalus* Miller
* *Acer palmatum* Raf.- Pradairo xaponés, pradairo palmado xaponés
	+ *var. atropurpureum* - follaxe púrpura/escarlata no verán.
	+ *var. dissectum* - arbustivo, aspecto de fento.
	+ *var. dissectum atropurpureum* - follaxe púrpura (semellante ao anterior)
	+ *var. heptalobum* - crecemento horizontal
	+ *var. senkaki* - follaxe de cor coral
* *Acer platanoides* L. - Pradairo real, Pradairo noruegués.
* *Acer pseudoplatanus* L. - Pradairo común, pradairo bravo.
* *Acer rubrum* L. - Pradairo vermello.
	+ *var. variegatum* - follas con manchas brancas.
	+ *var. auratum* - tons dourados.
	+ *var. violaceum* - casca verde azulada.
	+ *var. crispum* - follas ensortilladas.
* *Acer saccharinum* L. - Pradairo prateado.
* *Acer saccharum* Marshall - Pradairo azucreiro, Pradairo do azucre.
* *Acer tataricum* L.

Notas
-----

1. ↑  Whether this or *A. floridanum* is the proper name of this taxon is subject to contention, as Michaux's original material was a mix of *A. barbatum* & *A. rubrum*. It is often treated as a subspecies of *A. saccharum*: *A. s*. subsp. *barbatum* (Michx.) Desmarais.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikispecies posúe unha páxina sobre:  ***Acer*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Acer*** |

* 
* Site oficial
* Botánica sistemática
* 

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q42292
* AAT: 300375033
* BNCF: 50718
* BNF: 122677448
* BRE: 2623833
* EBID: ID
* GEA: 1205
* GND: 4141664-8
* JSTOR: maple-trees
* LCCN: sh85080843
* MAG: 2780414537
* NKC: ph211264

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* APDB: 187690
* APNI: 72752
* Dyntaxa: 1006280
* EOL: 37290
* EPPO: 1ACRG
* FloraBase: 40760
* FoC: 100167
* Fossilworks: 54688
* GBIF: 3189834
* iNaturalist: 47727
* IPNI: 36261-1
* IRMNG: 1070412
* ITIS: 28727
* NBN: NHMSYS0000455549
* NCBI: 4022
* Plazi: ID
* POWO: ID
* Soortenregister: 121394
* Tela Botanica: 83587
* Tropicos: 40030257
* PLANTS: ACER
* VASCAN: 769
* VicFlora: ID

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D031002
* UMLS: C0330996

 |