Un **propulsor** ou **propelente**, é calquera gas, líquido ou sólido cuxa expansión se pode usar para impartir movemento a outra substancia ou obxecto. O termo ***propelente*** tamén é usado na industria alimentaria para referirse aos gases diferentes do aire expulsados dun recipiente.

Gases
-----

Os gases comprimidos como o óxido nitroso úsanse nos dispensadores de aerosois<math xmlns=""><semantics><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mstyle displaystyle="true" scriptlevel="0"><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {N2O}}}</mtext><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mn> {\displaystyle {\ce {N2O}}}</mn></mrow></msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {N2O}}}</mtext></mrow></mstyle></mrow><annotation encoding="application/x-tex"> </annotation></semantics></math>{\displaystyle {\ce {N2O}}}, dióxido de carbono<math xmlns=""><semantics><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mstyle displaystyle="true" scriptlevel="0"><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {CO2}}}</mtext><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mn> {\displaystyle {\ce {CO2}}}</mn></mrow></msubsup></mrow></mstyle></mrow></semantics></math>{\displaystyle {\ce {CO2}}}e moitos hidrocarburos haloxenados como propulsores. O propelente pode permanecer en forma gasosa (óxido de nitróxeno ou dióxido de carbono) ou pode licuarse a presión. Os produtos alimenticios, como a crema de leite artificial, son impulsados polo óxido de dinitróxeno ou o dióxido de carbono; Os produtos non alimentarios, como cosméticos, insecticidas, pinturas e produtos farmacéuticos, antes dispensábanse coa axuda de hidrofluorocarburos, pero debido aos seus efectos destrutivos na capa de ozono terrestre, foron prohibidos en moitos países, excepto para usos esenciais como algúns medicamentos, pesticidas, lubrificantes e produtos de limpeza para equipos eléctricos ou electrónicos. Estes foron substituídos por hidrocarburos non totalmente haloxenados, que non afectan á capa de ozono.

Os gases máis importantes utilizados na actualidade como propelentes son:

* Hidrocarburos: propano, metilpropano, butano, pentano, ciclopentano.
* Éter dimetílico.
* Hidrocarburos haloxenados: 1,1,1,2 tetrafluoroetano ou HFC134a, 1,1-difluoroetano ou HFC152a, 1,1,1,2,3,3,3-heptafluoropropano ou HFC227ea.
* Gases atmosféricos: dióxido de carbono, nitróxeno, óxido de dinitróxeno.

Líquidos
--------

Os propelentes sólidos e líquidos son substancias que sofren unha rápida combustión e producen produtos gasosos. Hai varios propulsores líquidos de foguetes espaciais: monopropulsantes, como o nitrometano<math xmlns=""><semantics><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mstyle displaystyle="true" scriptlevel="0"><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {CH3NO2}}}</mtext><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mn> {\displaystyle {\ce {CH3NO2}}}</mn></mrow></msubsup><msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {CH3NO2}}}</mtext><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mn> {\displaystyle {\ce {CH3NO2}}}</mn></mrow></msubsup></mrow></mstyle></mrow></semantics></math>{\displaystyle {\ce {CH3NO2}}}, que conteñen tanto comburente como combustible e que se inflaman por algún medio externo; os bipropulsantes, que consisten nun oxidante como o osíxeno líquido e un combustible como o hidróxeno líquido, que se inxectan nunha cámara de combustión desde recipientes separados; e multipropelentes, compostos por diversos oxidantes e combustibles.

Sólidos
-------

*Artigo principal**:* propelente sólido.

  

A pólvora negra utilizouse como propulsor en armas e foguetes até entrado o século XX, cando entrou en uso a pólvora dobre base (40 % de nitroglicerina, 60 % de nitrocelulosa). Outros propelentes sólidos modernos son o perclorato fundido (que usa perclorato de amonio como oxidante e varios aceites ou cauchos como combustible) e os propelentes compostos (que usan un aglutinante plástico con picrato de amonio, nitrato de potasio).<math xmlns=""><semantics><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mstyle displaystyle="true" scriptlevel="0"><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {KNO3}}}</mtext><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mn> {\displaystyle {\ce {KNO3}}}</mn></mrow></msubsup></mrow></mstyle></mrow></semantics></math>{\displaystyle {\ce {KNO3}}}ou nitrato de sodio<math xmlns=""><semantics><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mstyle displaystyle="true" scriptlevel="0"><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><msubsup><mtext> {\displaystyle {\ce {NaNO3}}}</mtext><mrow class="MJX-TeXAtom-ORD"><mn> {\displaystyle {\ce {NaNO3}}}</mn></mrow></msubsup></mrow></mstyle></mrow></semantics></math>{\displaystyle {\ce {NaNO3}}}).

Notas
-----

1. ↑  "propulsor". *Dicionario Real Academia Galega*. Consultado o 2023-10-08.
2. ↑  "bUSCatermos". *aplicacions.usc.es*. Consultado o 2023-10-08.
3. ↑  "Propellant ; Rocket Engines, Spacecraft & Fuel". *www.Britannica.com* (en inglés). Consultado o 2023-10-08.
4. ↑  "Propellants". *Linde Industrial Gases* (en inglés). Consultado o 2023-10-08.
5. 1 2  "Propellant ; Rocket Engines, Spacecraft & Fuel". *www.Britannica.com* (en inglés). Consultado o 2023-10-08.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Propelente Modificar a ligazón no Wikidata*** |

* Propelente hipergólico
* Propelente sólido