**Juan Nepomuceno Carlos Pérez Rulfo Vizcaíno**, máis coñecido como **Juan Rulfo** (Juan Rulfo.ogg pronunciación (axuda ·  info)), nado en Xalisco o 16 de maio de 1917 e finado na Cidade de México o 7 de xaneiro de 1986 foi un escritor, guionista e fotógrafo mexicano, pertencente á xeración do 52. A reputación de Rulfo aséntase en dous pequenos libros, *El Llano en llamas*, composto de dezaseis relatos, e a novela *Pedro Páramo*.

Juan Rulfo foi un dos grandes escritores latinoamericanos do século XX. Nas súas obras combina realidade e fantasía en accións desenvolvidas en escenarios mexicanos. As súas personaxes representan e reflicten os estereotipos do lugar cos seus grandes problemas socioculturais entretecidos co mundo fantástico. A obra de Rulfo, e sobre todo *Pedro Páramo*, marca o fin da novela revolucionaria, o que permitiu as experimentacións narrativas como no caso da xeración do medio século en México ou os escritores pertencentes ao *boom latinoamericano*.

Traxectoria
-----------

Orfo de pai aos sete anos, catro anos despois finou a súa nai. En 1929 trasladouse a San Gabriel e viviu coa súa avoa e posteriormente no orfanato Luis Silva en Guadalaxara. En 1933 tentou ingresar na Universidade de Guadalaxara pero ao estar en folga, optou por trasladarse á Cidade de México e asistiu como ouvinte ao Colegio de San Ildefonso. En 1934 comezou a escribir os seus traballos literarios e a colaborar na revista *América*.

A partir de 1938 viaxou por algunhas rexións do país en comisións de servizo da Secretaría de Gobernación e comezou a publicar os seus contos máis relevantes en revistas literarias. Desde 1946 dedicouse tamén á fotografía, realizando composicións notables. Traballou para a compañía Goodrich-Euzkadi de 1946 a 1952 como axente viaxeiro.

En 1947 casou con Clara Angelina Aparicio Reyes, coa que tivo catro fillos (Claudia Berenice, Juan Francisco, Juan Pablo e Juan Carlos). De 1954 a 1957 foi colaborador da Comisión del Papaloapan e editor no Instituto Nacional Indigenista na Cidade de México.

Obra literaria
--------------

En 1930 participou na revista *México*. En 1945, publicou, para a revista *Pan* en Guadalaxara os contos *La vida no es muy seria en sus cosas*, *Nos han dado la tierra* e*Macario*. Establecido na Cidade de México en 1946 publicou o conto *Macario* na revista *América*. En 1948 publicou *La cuesta de las comadres* e en 1950 *Talpa* e *El Llano en llamas*. En 1951 a revista *América* publicou o conto *¡Diles que no me maten!* e en 1955 publicouse *Pedro Páramo*.

Entre 1956 e 1958 escribiu a súa segunda novela, *El gallo de oro*, que non foi publicada ata 1980.

Logo de concluír as súas dúas novelas, Rulfo abandonou a escritura de libros. En 1974, durante un diálogo con estudantes na Universidade Central de Venezuela, Rulfo xustificou ese abandono coa morte do seu tío Celerino, que "lle contaba todo". O tío Celerino realmente existiu e con el, Rulfo recorreu moitos lugares escoitando as súas historias, que eran consideradas como fantasiosas. O escritor Enrique Vila-Matas, no seu libro *Bartleby y compañía*, describe esta xustificación como unha das máis creativas que se coñecen. Para o escritor César Leante, Rulfo quixo evitar a repetición de evocar a crueldade e a dor expresadas en *El Llano en llamas* e *Pedro Páramo*.

Obras
-----

* *Un pedazo de noche*, fragmento da novela *El Hijo del desaliento*
* *La vida no es muy seria en sus cosas* (conto) (1945)
* *El Llano en llamas*, (1953).
* *Pedro Páramo*, (1955).
* *El gallo de oro* (1980)
* *Talpa* (conto)
* *Tríptico para Juan Rulfo: Poesía/Fotografía/Crítica* (Colección das súas fotografías, a súa poesía e artigo sobre estes temas, publicado postumamente)

Notas
-----

1. ↑  Universia (16 de maio de 2008). "El 16 de mayo de 1917 nació Juan Rulfo, escritor mexicano perteneciente a la generación del 52". Arquivado dende o orixinal o 03 de maio de 2015. Consultado o 24 de setembro de 2010.
2. ↑  Semblanzas de académicos (ed.). "Nuestros centenarios: humanistas mexicanos". Consultado o 14 de novembro de 2009.
3. ↑  "Juan Rulfo - Página oficial - El gallo de oro". *clubcultura.com*. Arquivado dende o orixinal o 09 de outubro de 2014. Consultado o 02 de agosto de 2014.
4. 1 2  Rulfo, Juan (1996). "Ensayos discursos conferencias y prólogos". En Editorial Universidad de Costa Rica. *Toda la obra*. p. 451. ISBN 9788489666160. Consultado o 18 de setembro de 2013.
5. ↑  Vila-Matas, Enrique (2000). *Bartleby y compañía*. Anagrama Editorial S. A. p. 17. ISBN 9788433924490. Consultado o 18 de setembro de 2013.
6. ↑  Noya, Mario (14 de agosto de 2006). LibertadDigital.com, ed. "Juan Rulfo: pocas pero bruscas obras juntas". Consultado o 18 de setembro de 2013.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Juan Rulfo Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Barrientos, Fernando, *Juan Rulfo. El regreso al paraíso*, México, Editorial Universitaria, 2007
* Estrada, Julio, *El sonido en Rulfo*, México, UNAM-IIE, 1990
* Fernández del Riego, Francisco (1974). *Letras do noso tempo*. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 978-84-7154-219-9.
* López Mena, Sergio, *Los caminos de la creación en Juan Rulfo*, México, UNAM, 1993
* López Mena, Sergio (Selec. y ed.) *Revisión crítica de la obra de Juan Rulfo*, México, Praxis, 1998
* Rulfo, Juan (1996) *Juan Rulfo: toda la obra*, edición por Claude Fell, ed. Universidad de Costa Rica, ISBN 978-84-89666-16-4.
* Vital Díaz, Alberto, *Noticias sobre Juan Rulfo*, 1784- 2003, México, FCE, 2004

### Ligazóns externas

* *¡Diles que no me maten!* na voz de Juan Rulfo.
* Páxina oficial
* Premio Príncipe de Asturias das Letras 1983.
* Fotografías

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q200661
* WorldCat
* VIAF: 9853151
* Allmovie: p314452
* BNA: 000050304
* BNE: XX1038762
* BNF: 119231170
* BRE: 3518671
* BVMC: 2966
* CANTIC: a11474671
* DeutscheBio: 118750348
* Discogs: 2342289
* EBID: ID
* Europeana: ID
* FAST: 7226
* GEC: 0057343
* GND: 118750348
* ICCU: CFIV097987
* IMDb: nm0750031
* ISNI: 0000 0001 2099 0118
* LCCN: n50022117
* Luminous-Lint: Juan\_\_Rulfo
* NDL: 00454951
* NKC: jn20000701545
* NLG: 75700
* NTA: 068700571
* OL: OL199285A
* PTBNP: 111540
* RKD: 384677
* SELIBR: 222758
* SNAC: w6bv83hj
* SUDOC: 027115380
* TMDb: 1174422
* ULAN: 500288263

 |