**Cneo Pompeio Trogo** (en latín *Cnaeus Pompeius Trogus*) foi un historiador galo-romanizado do século -I, pertencente á tribo dos voconcios da Galia Narbonense. Trogo cobrou renome durante a época de Augusto e foi case contemporáneo de Tito Livio.

Traxectoria
-----------

*Epitome historiarum Trogi Pompeii*, edición de 1477
O seu avó serviu baixo as ordes de Cneo Pompeio Magno na guerra en Hispania contra Quinto Sertorio. O nome de Pompeio veulle ao ser adoptado por Pompeio como agradecemento aos seus servizos. O seu pai serviu ás ordes de Xulio César como secretario e intérprete.

Ao parecer Trogo posuía coñecementos enciclopédicos. Seguindo o exemplo de Aristóteles e Teofrasto escribiu libros acerca da natureza, dos animais e as plantas. Parte da grande obra de Plinio o Vello, *Naturalis Historia* baseouse nos apuntamentos de Trogo.

### *Historiae Philippicae*

A súa principal obra, chamada *Historiae Philippicae* (*Historias Filípicas*) está estruturada en corenta e catro libros, e chámase así en honra ao fundador do Imperio Macedonio, Filipo II, que é o tema central da narración. A obra fala das partes do mundo que foron conquistadas por Alexandre Magno e os seus sucesores. Trogo comeza o seu traballo falando do lendario Nino, fundador de Nínive e termina en 9. Xustino escribiu o *epítome* do traballo perdido de Trogo e unha serie de resumos dos seus libros. O último relato recolleito por Xustino fala da recuperación das aguias perdidas fronte aos partos (-20). A etnografía e xeografía características da obra do historiador, conferiron á mesma unha inxustificada reputación como obra universal, a pesar de que nunca foi tal a intención de Trogo. 

Trogo non menciona a historia de Roma ata que a República entrou en contacto con Antiga Grecia e Oriente. Os escritos do historiador están baseados nos traballos de diversos historiadores gregos da Antigüidade, como Teopompo, Éforo, Timeo ou Polibio. É probábel que Trogo non reunise a información procedente destes historiadores en por si, senón que xa esta fora compilada nun libro por algúns gregos (probabelmente Timáxenes de Alexandría).

A súa idea de como redactar a historia é máis pechada e menos retórica que a de Salustio e Livio, aos que acusa de pór en boca dos personaxes das súas historias discursos que eles mesmos escribiran. A súa grande obra perdeuse e só Xustino posuíu parte dela que cita na súa *epítome.* Parte da mesma foi citada por historiadores como Flavio Vopisco, Xerome de Estridón e Agostiño de Hipona. A pesar de estar na súa maioría perdida, a obra considérase como unha autoridade na historia antiga de Oriente.

Trogo tamén é autor dos chamados *Prólogos*, un sumario redactado con posterioridade ás *Historiae*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Justino/ Pompeyo Trogo (1995). *Epítome de las "historias filípicas" de Pompeyo Trogo/ Prólogos/ Fragmentos*. Colección: Biblioteca Clásica Gredos, nº 212 (en castelán). (tradución de José Castro Sánchez). Madrid: Editorial Gredos. ISBN 978-84-249-1788-3.
* Waldemar Heckel, J. C. Yardley (intrd. e trad.). *Epitome of the Philippic History of Pompeius Trogus, Vol. 1*. Clarendon Press.
* Ballesteros Pastor, Luís, Pompeio Trogo, Justino e Mitrídates. *Comentario ao* Epítome das Historias Filípicas (37,1,6 - 38,8,1) (*Spudasmata* 154), Hildesheim-Zürich-Nova York, Georg Olms Verlag, 2013, ISBN 978-3-487-15070-3.

### Ligazóns externas

* Justinus, Epitome[1] (texto completo en latín, inglés, e francés)
* Abreviación de Trogo por Xustino, en castelán, edición de 1542.
* Justinus, *Epitome* ("Prólogos") (en inglés) e Justinus, Epitome[2]: libros I a X.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q316119
* WorldCat
* VIAF: 54940886
* BAV: ADV10081736
* BIBSYS: 95002666
* BMT: 159687
* BNE: XX1144416
* BNF: 121721642
* BRE: 4204704
* BVMC: 20626
* CANTIC: a12378057
* CERL: cnp00396167
* CiNii: DA06678380
* DBE: pompeyo-trogo
* DeutscheBio: 118595644
* EBID: ID
* FAST: 89695
* GEC: 0067723
* GND: 118595644
* ICCU: RAVV047258
* ISNI: 0000 0001 0903 159X
* LCCN: n82043686
* NDL: 00671641
* NKC: jo2006325089
* NLA: 36526272
* NLG: 292636
* NTA: 070109591
* OL: OL4035426A
* PTBNP: 175340
* SELIBR: 84424
* SUDOC: 030269970
* Treccani: trogo-pompeo

 |