A biblia de Xenebra. Unha das primeiras biblias publicada por protestantes, en francés, editada en 1669 en Ámsterdam. A edición recupera a tradución de d'Olivétan de 1535, baseada no texto hebreo e grego.
O **calvinismo** (ás veces chamado *tradición reformada*, a *fe reformada* ou **teoloxía reformada**) é un sistema teolóxico protestante e un enfoque da vida cristiá que pon a énfase na autoridade de Deus sobre todas as cousas. Esta vertente do cristianismo protestante é así nomeada en relación ao reformador relixioso francés do século XVI Jean Calvin, quen sistematizou moitas das máis coñecidas doutrinas que forman parte da teoloxía reformada.

A **tradición reformada** foi desenvolvida por teólogos como Martin Bucer, Heinrich Bullinger, Pietro Martire Vermigli, Ulrich Zwingli, Teodoro de Beza e Guillaume Farel e influíu en reformadores británicos como Thomas Cranmer e John Knox. Con todo, debido á grande influencia e ao papel de Jean Calvin nos debates confesionais e eclesiásticos do século XVII, a tradición chegou a coñecerse co nome de calvinismo. Hoxe en día, o termo designa tamén as doutrinas e prácticas das igrexas reformadas.

No século XXI, o conxunto das Igrexas de inspiración calvinista reúne a uns 75 millóns de persoas.

Contexto histórico
------------------

Calvino influíu notablemente no desenvolvemento das doutrinas da Reforma protestante. Aos 25 anos, en 1534, empezou a primeira edición da súa obra *Institución da Relixión Cristiá*, que se publicou en 1536. Esta obra, que foi revisada en diversas ocasións durante a súa vida, ademais da numerosa colección de cartas pastorais e comentarios bíblicos, constitúen a fonte da repercusión que ha ter sobre todas as denominacións do Protestantismo ao longo da súa historia.

O crecemento das igrexas reformadas ou calvinistas pertence á segunda fase da Reforma protestante. Trala excomuñón de Martiño Lutero pola Igrexa católica, Calvino refuxiouse en Xenebra. Asinara a confesión de Augsburgo en 1540, pero a súa repercusión foi máis notable na reforma suíza, a cal non era luterana, senón que se baseaba nos ensinos de Ulrico Zuinglio. O ensino e a doutrina protestantes estaban evolucionando de xeito independente a Martín Lutero, baixo a influencia de moitos escritores e reformadores, entre os que destacaba Calvino.

No século XVI, o calvinismo estendeuse polos Países Baixos e algunhas rexións limítrofes de Alemaña, por Francia, Inglaterra, Hungría, Lituania e Polonia. A emigración a norteamérica levou o calvinismo a rexión do Atlántico Medio dos Estados Unidos e a Nova Inglaterra, onde a maior parte dos colonos foron calvinistas. Incluían aos puritanos ingleses, os hugonotes franceses, os colonos holandeses da Nova Ámsterdan e aos escoceses presbiterianos dos montes Apalaches. Os colonos neerlandeses calvinistas foron os primeiros europeos que colonizaron Suráfrica. Foron coñecidos posteriormente como bóeres ou africáners.

Descrición xeral
----------------

Numerosos teólogos non necesariamente relacionados coas igrexas reformadas contribuíron a desenvolver a cosmovisión calvinista como se coñecen hoxe en día. Entre eles cóntanse o teólogo holandés de orixe flamenga Francisco Gomarus; John Knox, o fundador da igrexa presbiteriana; John Bunyan, un predicador bautista, autor do best-séller cristián *The Pilgrim's Progress* (*O Progreso do Peregrino*), e o teólogo norteamericano Jonathan Edwards, un dos principais protagonistas durante o rexurdimento espiritual denominado *Primeiro Grande Avivamento* nos Estados Unidos a mediados do século XVIII.

Notas
-----

1. ↑  Jean-Daniel Benoit, *Calvin, directeur d'âmes: Contribution à l'histoire de la piété réformée*, Strasbourg, Oberlin, 1947, p. 68
2. ↑  Olivier Fatio, *Le calvinisme*, in *Dictionnaire Historique de la Suisse*, Berna, Suíza  Arquivado 20 de abril de 2010 en Wayback Machine. Consultado o 12 de xaneiro de 2011.
3. ↑  (en inglés) John Patrick Donnelly, *Calvinism and Scholasticism in Vermigli's doctrine of man and grace*, Tomo 18 de *Studies in medieval and Reformation thought*, Brill Archive, 1976, págs. 1-2, ISBN 978-90-04-04482-1  Consultado el 12 de xaneiro de 2011.
4. ↑  Huldrych Zwingli, André Gounelle, *La foi réformée*, Tomo 15 de la *Petite bibliothèque protestante*, Éditions Olivetan, 2000, páxs. 5-6 ISBN 978-2-85304-157-7  Consultado o 12 de xaneiro de 2011.
5. ↑  (en inglés) Benjamin B. Warfield, Calvinism: The Meaning and Uses of the Term, *The Works of Benjamin B. Warfield*, MI: Baker Book House, Grand Rapids, 1991, páxs. 353-366, Consultado o 16 de xaneiro de 2016.
6. ↑  Major Branches of Religions Ranked by Number of Adherents Arquivado 15 de marzo de 2015 en Wayback Machine. en Adherents.com, Consultado o 7 de febreiro do 2016.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* PIRENNE, H: *Les villes du Moyen Âge, essai d’histoire économique et sociale* (As cidades do medioevo, ensaio dunha historia económica e social), Bruxelas, Lamertin, 1927.

### Ligazóns externas

* Biblioteca desde a que se pode descargar a obra *Institución de la religión cristiana* de Jean Calvin. *(en castelán)*
* Asociación Ministerial Reformada de España

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q101849
* AAT: 300264397
* BNCF: 29814
* BNF: 11960572b
* BRE: 2037142
* EBID: ID
* GEC: 0165939
* GND: 4136802-2
* HDS: 011419
* JSTOR: calvinism
* LCCN: sh85019050
* MAG: 2781335502
* NDL: 00561171
* NKC: ph121400
* Orthodox Encyclopedia: 1320175
* Treccani: calvinismo

 |