recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Países onde se acepta a poligamia.
**Poligamia**, literalmente do grego *πολυγαμία* para *moitos matrimonios*.

No mundo animal, a poligamia é a relación onde os animais manteñen máis dun vínculo sexual durante o período de reprodución e crianza. Nos humanos, a poligamia é un tipo de relación amorosa e sexual entre máis de dúas persoas, por un período significativo de tempo, ou por toda a vida. A diferenza, a monogamia é un tipo de relación exclusiva entre dúas persoas. Baixo certas relixións ou tradicións, algunhas formas de poligamia teñen un estatuto matrimonial, pero fóra disto e na actualidade, beséanse en unión libre. Moi poucos estados recoñecen legalmente algunha forma de poligamia.

Non se considera que haxa poligamia cando na relación non hai un vínculo establecido, senón relacións sexuais casuais, orxías anónimas, pernoctas, amoríos, prostitución, intercambio de parella etc.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *poligamia*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q170585
* BNCF: 39179
* BNE: XX525754
* BNF: 11978002x
* BRE: 3153045
* EBID: ID
* GND: 4175193-0
* JSTOR: polygamy
* LCCN: sh85104627
* NDL: 00575837
* NKC: ph685865
* PSH: 69
* Treccani: poligamia

 |
O **proído** ou **proício** é unha sensación peculiar ou irritación incómoda da pel que leva un desexo de rañar a parte en cuestión. Tamén é coñecido comunmente como **coceira**, **rañeira**, **comichón** ou **comechón**. O termo médico é **prurito**.

Clasificación
-------------

O proído pode presentarse ben diseminado en diversas áreas do corpo (proído xeneralizado) ou nunha zona específica (proído localizado).

Etioloxía
---------

Aínda que antigamente se pensaba que o proído era un tipo de dor de baixa intensidade, sábese que é unha sensación distinta á dor; que ten a súa propia liña de conexión co cerebro.

O proído, xa sexa o localizado ou o xeneralizado, pode deberse a unha irritación química (por tocar unha determinada planta), causas ambientais (insolación de certa zona cutánea), urticaria, caspa, infeccións fungosas como o pé de atleta e a dentadas ou picaduras de parasitos na pel, no cabelo ou no pube (mosquitos, arañas, pulgas, piollos, carrachas, etc.).

O proído xeneralizado pode deberse a doenzas infecciosas, reaccións alérxicas, sarna, doenzas renais ou hepáticas con ictericia así como por reaccións a medicamentos.

Respecto ó mecanismo fisiolóxico polo cal se produce o proído, descubriuse que unha molécula denominada BNP (péptido natriurético B) e que se libera na medula espiñal transmite a sensación de proído ó cerebro. En experimentos con ratos, observouse que eliminando a molécula BNP ou a célula nerviosa receptora desta, os ratos deixaban de rascarse.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *proído*.
2. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *proício*.
3. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *coceira*.
4. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *rañeira*.
5. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *comichón*.
6. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *comechón*.
7. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *prurito*.
8. ↑  S. K. Mishra, M. A. Hoon.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q199602
* BNCF: 27270
* BNF: 12153926j
* BRE: 1996843
* EBID: ID
* GND: 4263618-8
* JSTOR: pruritus
* LCCN: sh85108048
* NDL: 001096654
* NKC: ph124694

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* DiseasesDB: 25363
* eMedicine: 1098029
* GPnotebook: 168165389
* HPO: HP:0000989
* ICD-9: 698
* ICD-10: L29
* MedlinePlus: 003217
* MeSH: D011537
* MeSH: C17.800.685
* NCIt: C3344
* Patientplus: itching-pro
* UMLS: C0033774

 |
O **Piráti Chomutov** é un equipo profesional de hóckey sobre xeo da cidade de Chomutov, República Checa. O club foi fundado en 1945 e dende a tempada 2012-13 compite na Extraliga Checa, a máxima categoría do hóckey sobre xeo checo. Xoga os seus partidos como local no ČEZ Arena, un pavillón con capacidade para 5.250 espectadores.

Historia
--------

O club foi fundado en 1945. Na tempada 1950-51, o Piráti Chomutov ascendeu á máxima categoría do hóckey sobre xeo de Checoslovaquia, onde permaneceu ata a tempada 1963-64. En 1967 ascendeu novamente á máxima categoría, mais descendeu outra vez ese mesmo ano. En 1984 o club descendeu á terceira categoría. En 1997 comprou a licenza para competir na 1. národní hokejová liga (segunda categoría) ao HC Slovan Ústečtí Lvi.

Tras gañar a 1. národní hokejová liga na tempada 2011-12, o Piráti Chomutov volveu á máxima categoría, a Extraliga Checa.

### Denominacións

* 1945 - ČSK Chomutov
* 1949 - ZJS spojené ocelárny
* 1951 - Sokol Hutě
* 1953 - TJ Baník Chomutov ZJF
* 1958 - Baník VTŽ Chomutov
* 1960 - VTŽ Chomutov
* 1991 - Klub ledního hokeje VT VTJ Chomutov
* 1996 - KLH Chomutov
* 2011 - Piráti Chomutov

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Hóckey sobre xeo*** |

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial *(en checo)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1270259
* LEI: 315700S1R775RBW73R89
* OpenCorporates: 25404695

 |
**Policleto de Argos**, (en grego antigo Πολύκλειτος / *Polýkleitos*), tamén chamado **Policleto, o vello** para diferencialo de Policleto, o novo, nado no século V a.C. en Argos ou Sición, foi un dos máximos escultores gregos do período clásico, contemporáneo de Fidias e Mirón, moi recoñecido polos seus traballos en bronce.

Traxectoria
-----------

Foi autor dun tratado, coñecido como *Canon*, no cal teorizou sobre as proporcións e as relacións numéricas ideais do corpo humano. O tratado perdeuse así como as súas obras esculpidas, mais a súa teoría e as realizacións artísticas sonnos coñecidas a través das copias romanas das súas estatuas, que testemuñan aínda a fama e a fortuna que tiveran entre os antigos.

Entre as estatuas de bronce executadas por Policleto as máis famosas son o Diadumeno (circa 430 a.C.), a *Amazona ferida* (circa 435 a.C.), a estatua crisoelefantina de Hera (circa 420 a.C.), e sobre todo o Doríforo (circa 450 a.C.). Nesta obra e claramente apreciábel o canon que inventou, en canto a altura da cabeza do suxeito é 1/7 da altura total do corpo.

O seu discípulo máis famoso foi Lisipo.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Policleto Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q193422
* WorldCat
* VIAF: 98125802
* BIBSYS: 90216288
* BNF: 12181794m
* BRE: 3153315
* CANTIC: a11718341
* CERL: cnp00587101
* CiNii: DA07222270
* DeutscheBio: 118741438
* EBID: ID
* FAST: 1841827
* GEC: 0051777
* GND: 118741438
* ISNI: 0000 0001 0219 154X
* KulturNav: ID
* LCCN: nr91007900
* PTBNP: 1572946
* SELIBR: 298512
* SUDOC: 030395046
* Treccani: policleto
* ULAN: 500014683

 |
Peterhof.
Peterhof: a fonte de Samson de San Petersburgo e a canle do mar.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa letras cirílicas. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Peterhof** (en ruso: *Петерго́ф* *Petergof*), orixinalmente *Peterhof*, que en alemán significa "Pazo/Xardín de Pedro), tamén coñecido como "Versailles Ruso", é un conxunto de pazos e xardíns, mandados construír por Pedro o Grande. Atópase nas proximidades dunha cidade de 82.000 habitantes co mesmo nome, a uns trinta quilómetros da antiga capital rusa, San Petersburgo (20 km ao oeste e 6 km a sur), con vistas ao Golfo de Finlandia, un brazo do Mar Báltico. Así como o centro histórico de San Petersburgo, o Palacio do Peterhof forma parte do Patrimonio Mundial da UNESCO. No centro do complexo atópase o Gran Palacio, edificado no terrazo marítimo, de estilo barroco, con amplos xardíns e fontes.

Notas
-----

1. ↑  "Historic Centre of Saint Petersburg and Related Groups of Monuments" (en inglés). UNESCO Culture Sector. Consultado o 7 de maio de 2017.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1258473
* WorldCat
* VIAF: 156622683
* EBID: ID
* GND: 7556135-9
* ISNI: 0000 0001 2231 1481
* LCCN: n92058026
* WHC: 540-018

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* |

---
O **pistoleirismo** foi un fenómeno que tivo lugar en España durante a crise da restauración de Afonso XIII, entre 1919 e 1923. Consistía na contratación de asasinos a soldo por parte da patronal para facer fronte ós sindicalistas e traballadores máis activos. Á súa vez, os traballadores responderon cos seus propios *pistoleiros*.

No pistoleirismo houbo máis de 200 mortos por parte da clase obreira e 20 pola parte dos patróns.

Deuse sobre todo polo proletariado urbano e industrial, que se mobilizou e promoveu bastantes folgas, impulsado pola Confederación Nacional do Traballo en Barcelona ó contar con maior número de afiliados. Ante a súa influencia e poder, a Federación patronal reacciona violentamente, radicalizándose o enfrontamento patróns-obreiros que dexenera no **pistoleirismo branco** (terrorismo branco patronal) contestado, á súa vez polo terrorismo anarcosindicalista. Empresarios, autoridades políticas, autoridades eclesiásticas, forzas da orde por un lado, e líderes sindicais ou avogados por outro, foron obxectivos deste terrorismo que asolou Barcelona, aínda que tamén actuou noutras cidades.

Os empresarios responden co peche de empresas enviando ó paro e á fame a miles de traballadores, e co fomento de sindicatos amarelos ("libres") como o Sindicat Lliure. Por outro lado, premeron ó goberno para que frease como fora o auxe do anarcosindicalismo, despois do espectacular aumento de afiliación á CNT en 1918 e 1919. O Goberno nomeou ó xeneral Martínez Anido como Gobernador Civil de Barcelona. Este protexeu as actividades terroristas empresariais e reprimiu duramente ós sindicalistas aplicando a "lei de fugas". Ademais, contaban coa axuda do Conde de Salvatierra e do xefe superior de Policía, Miguel Arlegui.

Os pistoleiros brancos asasinaron, entre moitos outros, a sindicalistas como Pau Sabater en 1919, Evelino Boal en 1921, Salvador Seguí *El Noi del Sucre* e Francesc Comes en 1923, e avogados como Francesc Layret en 1920.

Como resposta, o terrorismo anarquista matou en 1919 a Bravo Portillo, en 1929 ó Conde de Salvatierra e en 1921 ó presidente do goberno Eduardo Dato. O grupo "Los Solidarios", formado para facer fronte a estes asasinatos, matou en 1923 ó cardenal zaragozano Juan Soldevila y Romero.

Na Segunda República aínda houbo algunha repunta do pistoleirismo dos Sindicatos Libres, como no caso da banda de Francisco Blasco en Badalona.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3322306
* GEC: 0132239

 |
**Phil Harvey**, nado **Philip Christopher Hammond Harvey** o 29 de agosto de 1976, é o ex-representante de Coldplay, convertido en director creativo e considerado o quinto membro da banda.

Estudou na Sherborne School con Chris Martin de 1990 a 1995, onde foi o segundo da súa quinta, estudou despois Clásicas no Trinity College, Universidade de Oxford.

Asociación con Coldplay
-----------------------

Cando, en 1998, Chris Martin se queixou a Phil da atracción enfermiza que tiña pola banda un dos promotores de Camden, el suxeriu que fixeran seu propio evento no Dingwalls en Camden. Foi aquí que lograron vender as primeiras cincuenta copias do EP Safety, que Phil axudara a custear co seu pai Christopher e o compañeiro de cuarto en Oxford. Considérase que é a partir deste momento que el se fai representante da banda.

Tendo finalmente deixado os estudos para se dedicar á banda, levou a cabo o seu traballo máis ou menos só ata primeiros de 2001, cando o estrés de facer un rol que normalmente requiriría dun equipo o forzou a tomar un descanso largo. El declarou que o Brit Awards de 2001 foi o seu momento máis baixo: 'Estaba sentíndome morto cando debería estar na cima do mundo. A banda recolleu os premios de Mellor Banda Británica e Mellor Álbum e eu só podía pensar canto quería estar na cama durmindo. Dous días máis tarde a miña doutora chamou para dicir que estaba preocupada de eu estar a piques de caer en coma.

Aínda que Dave Holmes o relevou como representante, Phil permanece moito envolvido co aspecto creativo da banda. El foi tamén citado como o quinto membro da banda no encarte de A Rush of Blood to the Head, Viva la Vida, Death and All His Friends e Prospekt's March. No Myspace e no Facebook de Coldplay el é descrito como 'O sabio, guapo e estarrecedor que nos di o que temos que facer' Harvey ten tamén feito cameos en tres vídeos musicais da banda: o primeiro en Life in Technicolor II como un dos homes levando a videocámara e a súa segunda aparición foi en Christmas Lights como un dos Elvises, en Paradise é un dos traballadores do zoo correndo atrás do elefante que se escapa.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2060318
* WorldCat
* VIAF: 308181481
* IMDb: nm5395892
* NKC: xx0183684

 |
Renfe Aldiriak
**Cercanías San Sebastián** ou **Donostiako Aldiriak** é unha das redes de Proximidades Renfe que dá servizo á cidade de Donostia, os municipios da súa área metropolitana leste e os municipios situados no val do río Oria e do río Deba ata Oñati.

Esta rede atópase na liña ferroviaria Madrid-Irún, polo que os trens de proximidade comparten vías con servizos rexionais e de longo percorrido. O trazado está electrificado e con dobre vía.

O núcleo ten unha única liña, C-1, que une Irún e Oñati pasando por Donostia.

O material móbil empregado son trens da serie 440 reformados e da serie 446.

Liñas
-----

| C-1 Proximidades Donostia |
| --- |
| **Irún** · Ventas de Irún · Lezo-Errenteria · Pasaia · Herrera · Ategorrieta · Gros · **Donostia** · Loiola · Martutene · Hernani · Hernani Centro · Urnieta · Andoain · Andoain Centro · Zizurkil · Anoeta · Tolosa Centro · Tolosa · Alegia · Ikaztegieta · Legorreta · Itsasondo · Ordizia · Beasain · Ormaiztegi · Zumarraga · Legazpi · **Brinkola** |

Véxase tamén
------------

* Proximidades Renfe
|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa escritos xaponeses. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Piccoro** (ピッコロ, *Pikkoro*?) é un personaxe de ficción da serie de manga e anime *Dragon Ball* creada por Akira Toriyama. Piccoro aparece por vez primeira como reencarnación do malvado Piccoro Daimaō no capítulo #161 do manga, titulado 孫悟空勝つ!! (Son Gokū Katsu!!?), publicado o 22 de febreiro de 1988. É un demo inimigo do protagonista Son Goku. Porén, máis tarde revélase que en realidade é membro dunha raza de alieníxenas chamados namekianos, que son os principais responsables da existencia das Bólas do Dragón. Despois de que Son Goku o derrotase, Piccoro únese a el e ós seus amigos para poder derrotar a outros inimigos poderosos. É o adestrador do primeiro fillo de Son Goku, Son Gohanda, co cal está moi unido.

Xurdiu tras separarse de Kamisama, e se un dos dous morre, o outro tamén. Odia ó seu alter ego, aínda que é moito máis forte e menos malvado que o seu pai, en parte debido ó seu adestramento con Son Gohanda. Ó final chega a converterse no Namekiano máis poderoso da historia, cun poder (en Dragon Ball GT) moi superior mesmo ó de Célula perfecto, e nun dos máis poderosos Guerreiros Z só por debaixo de Goku, Vexeta e de Oob aínda que no último capítulo pódese observar que aumentou o seu nivel a límites incribles dende a súa estancia no inferno, chegando a superar a moitos dos Guerreiros do espazo. É ademais o personaxe favorito do mesmo Toriyama.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lista de personaxes de Dragon Ball

| * v
* c
* e
Personaxes de Dragon Ball |
| --- |
| Guerreiros do espazo | Son Goku · Son Gohanda · Son Goten · Vexeta · Toranks · Pan · Bra · Raditz · Nappa · Barduck · Rei Vexeta · Turles · Brolin |
| Humanos | Bulma · Chichi · Mestre Mutenroi · Krilín · Yamcha · Yajirobe · Chaoz · Lunch · Ten Shin Han · Doutor Guero · Videl · Señor Satán · Oob |
| Namekianos | Piccoro · Kamisama · Piccoro Daimaō · Dende · Nail |
| Aliens | Freezer · Rei Cold · Máxico Boo · Babidi · Bebé |
| Androides | C-16 · C-17 · C-18 · C-19 · C-20 · Célula · Súper C-17 |
| Dragóns | Shenron · Polunga · Shenron vermello · Dragóns escuros |
| Outros | Señor Popo · Karín · Oolong · Puar · Pilaf |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q151659
* MyAnimeList: 914

 |
Escudo de armas do Príncipe de Xirona
O título de **Príncipe de Xirona** provén da Coroa de Aragón, concretamente do ano 1351, en que o rei Pedro IV de Aragón nomeou o seu herdeiro e outorgoulle o título de ***Duque de Xirona***, o cal abarcaba territorios dos condados de Xirona, Besalú, Empúries e Osona.

Actualmente o título de Princesa de Xirona é ostentado por Leonor de Borbón, tamén Princesa de Asturias e Viana, e herdeira á Coroa española.

Historia
--------

No volume I das *Constitucións e outros dereitos de Cataluña* (*Constitucions i Altres Drets de Catalunya*) dentro do apartado de xenealogía dos Reis de Aragón e Condes de Barcelona cítase que Xoán I de Aragón, fillo de Pedro IV de Aragón, tivo un fillo, Xaime, ao que concederon o título de ***Delfín de Xirona***.

O 19 de febreiro do 1416, o rei Fernando I de Antequera considerou que o título de duque era insuficiente, e enalteceuno erixindo o Principado de Xirona.

O primeiro Príncipe de Xirona foi o futuro Afonso V de Aragón, por ser o herdeiro da Coroa de Aragón, quedando o título ligado á condición de herdeiro da Coroa de Aragón, e logo, cos Austria, á de España. Afonso V foi o único que asumiu o título, nunha cerimonia oficial celebrada en Zaragoza.

O título seguiu ligado á condición de herdeiro da Coroa de Aragón primeiro, e logo á de España ata a Guerra de Sucesión, por mor da cal, e en aplicación dos decretos de Nova Planta, o título deixa de ser utilizado polo herdeiro da Coroa de España.

Don Juan de Borbón, conde de Barcelona e Xefe da Casa Real Española no exilio, decide que o seu fillo Xoán Carlos utilice o título de Príncipe de Xirona no seu pasaporte. En 1961, no comunicado da Casa Real do Compromiso de Xoán Carlos de Borbón con Sofía de Grecia, noméase ao entón príncipe como Príncipe de Asturias, Xirona e Viana, recuperando así Don Juan a tradición dos Austria.

Lista de Duques, Delfíns e Príncipes de Xirona
----------------------------------------------

### Casa de Aragón (1351 - 1410)

* Xoán: 1351 - 1387, *Duque de Xirona*
* Xaime: 1387 - 1388, *Delfín de Xirona*
* Pedro: 1394 - 1410, *Duque de Xirona*

### Casa de Trastámara (1412 - 1516)

* Afonso: 1412 - 1416
* Carlos: 1458 - 1461
* Fernando: 1461 - 1479
* Xoán: 1481 - 1497
* Xoana: 1503 - 1516

### Casa de Austria (1527 - 1665)

* Filipe: 1527 - 1556
* Carlos: 1556 - 1568
* Fernando: 1571 - 1578
* Diego: 1578 - 1582
* Filipe: 1582 - 1598
* Filipe: 1605 - 1621
* Baltasar Carlos: 1629 - 1646
* Filipe Próspero: 1657 - 1661
* Carlos: 1661 - 1665

### Casa de Borbón (1941 - )

* Xoán Carlos: 1941 - 1975
* Filipe: 1977 - 2014
* Leonor: 2014-

Véxase tamén
------------

* Príncipe de Asturias
* Príncipe de Viana

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q687246
* GEA: 4811

 |
A serpe *Nerodia sipedon* comendo un peixe
Un **piscívoro** ou **ictiófago** é un animal carnívoro que come principalmente peixes. Os peixes eran a dieta dos primeiros tetrápodos (anfibios); a dieta insectívora apareceu despois, e co tempo, os réptiles engadiron a dieta herbívora.

Algúns animais, como os leóns mariños e os aligátores, non son completamente piscívoros, e adoitan depredar invertebrados acuáticos ou animais terrestres ademais dos peixes, mentres que outras, como os morcegos pescadores Noctilionidae e o gavial, son máis estritamente dependentes do peixe para a súa alimentación. Os humanos poden vivir con dietas baseadas no peixe, como tamén os seus animais mascotas domesticados, como cans e gatos. Algúns animais, como os cnidarios, polbos, luras, tiburóns, cetáceos, osos grizzly, xaguares, serpes, tartarugas, e gaivotas e outras aves mariñas, poden ter os peixes como unha parte significativa ou nalgúns casos dominante das súas dietas.

Os efectos ecolóxicos dos piscívoros poden estenderse a outras cadeas tróficas. Nun estudo da troita *Oncorhynchus clarkii*, os investigadores encontraron que a adición deste piscívoro ao ecosistema pode ter efectos destacables sobre organismos non acuáticos, neste caso os morcegos que se alimentan de insectos que emerxen da auga pola presenza da troita.

Os piscívoros poden clasificarse en primarios e secundarios. Os primairos, tamén chamados "especialistas", pasan a este hábito alimenticio nos primeiros poucos meses das súas vidas. Os piscívoros secundarios pasan a comer principalmente peixes máis tarde nas súas vidas. Hipotetízase que a dieta dos piscívoros secundarios débese a unha adaptación para manter a eficiencia no uso da enerxía cando están medrando.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *piscívoro*.
2. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *ictiófago*.
3. ↑  Sahney, S. Benton, M. J. & Falcon-Lang, H. J. (2010). "Rainforest collapse triggered Pennsylvanian tetrapod diversification in Euramerica" (PDF). *Geology* **38** (12): 1079–1082. doi:10.1130/G31182.1.
4. ↑  Rudman, Seth M.; Heavyside, Julian; Rennison, Diana J.; Schluter, Dolph (2016-12-01). "Piscivore addition causes a trophic cascade within and across ecosystem boundaries". *Oikos* (en inglés) **125** (12): 1782–1789. ISSN 1600-0706. doi:10.1111/oik.03204.
5. ↑  Hart, Paul (2002). *Handbook of Fish Biology and Fisheries*. 350 Main Street, Malden, MA 02148: Blackwell Publishing. pp. 267–283. ISBN 0632054123.

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre zooloxía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1420208
* LCCN: sh88001495
* MAG: 2778044827

 |
Piscifactoría de rodaballo en Lira, Carnota.
Unha **piscifactoría** é un lugar onde se fan actividades económicas de produción (cría e engorde) de especies acuáticas, principalmente peixes, crustáceos e moluscos. Nestas granxas, cultívanse varias especies mariñas, tanto de peixes, como dalgúns invertebrados, como o polbo. A actividade das piscifactorías ten unha grande importancia económica. No caso de moitas especies, a produción de cultivo case substituíu por completo as capturas pesqueiras.

Algunhas das especies máis importantes criadas en piscifactoría son o rodaballo, a dourada, a robaliza ou o bacallau. Os cultivos doutras especies aínda están en desenvolvemento, como o polbo, o ollomol, ou o linguado, entre outras.

Piscifactorías de Galicia
-------------------------

Piscifactoría de rodaballo en cabo Vilán.
Piscifactoría no río Almofrei.
En Carnota hai dúas piscifactorías propiedade de Stolt Sea Farm, máis coñecida por **Prodemar**. Unha é a de Lira e a outra a de Quilmas, sendo de maiores dimensións a primeira. Nestas piscifactorías prodúcese rodaballo e en menor cantidade, linguado. A fase de comercialización e distribución coordínase dende as oficinas centrais de Lira (Carnota). A forma máis habitual de comercializar o peixe é en fresco, enteiro ou limpo de vísceras. O pescado sérvese normalmente en caixas de polietileno de 6, 10 ou 20 kg, envolto nun filme de plástico, e cuberto cunha capa de xeo. Esta empresa ten tamén outra factoría en Camariñas, no cabo Vilán.

No concello de Cerdedo-Cotobade hai unha piscifactoría no río Almofrei, en Carballedo, onde se crían troitas. Hai outra no río Lor.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Acuicultura
* Ostricultura

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12366139
* AAT: 300000228
* BNE: XX526333
* EBID: ID
* JSTOR: fish-hatcheries
* LCCN: sh85048633
* MAG: 113516966

 |
Frasco de porcelana de Kawana, cunha decoración de mulleres con vestidos occidentais, con impresión de *transfer-printting* en azul baixo un esmalte transparente. Período Edo, mediados do século XIX
 Vaso de porcelana, con decoración impreso en azul baixo un esmalte transparente. Período Edo, mediados do século XIX
A **porcelana de Kwana**, **Kawana ware (川名焼, *Kawana-yaki*?)** refírese a un tipo de porcelana xaponesa producida dentro e arredor da área de Kawana (川 名), hoxe Kawanayama-chō (川 名山 町) en Shōwa-ku, Nagoya, no Xapón central. É do tipo de cerámica branca e azul de *sometsuke* (染 付) pero destaca polo uso da técnica inglesa de impresión por transferencia (*transfer-printting*) .

Historia
--------

No Xapón tentouse imprimir por placa de cobre ao final do período Edo. Esta técnica empregouse nas pezas Risen de Mino (里 泉 焼) de Mizunami, Gifu e nos utensilios Kawana de Owari de Nagoia. No templo budista enKōjaku (香積院) composto na vila Kawana, un forno foi aberto no medio da era Kaei (1848-1854) por Kato Shinshichi (加藤新七), que era un discípulo da terceira xeración Kawamoto Jihyoe (三代 川 本 治兵) de Seto. Inicialmente producíronse produtos *sometsuke* regulares, pero os artesáns de Seto protestaron contra ela. Como reacción, Kato Shinshichi probou unha nova dirección producindo elementos con impresión por transferencia de placas de cobre. En Europa a técnica de impresión por transferencia de cerámica foi desenvolvida no século XVIII. Esta técnica permite a produción de patróns de calidade consistente. O tamaño do forno e o volume de produción resultante en Kōjaku-in eran pequenos e as vendas estaban limitadas comercialmente. O forno funcionou até 1888. No Xapón só a partir de Meiji 20 (1887) comezou a produción industrial a grande escala en Hizen.

 Cuncas de porcelana, con decoración impresa en azul baixo un esmalte transparente. Período Edo, mediados do século XIX
O Museo de Cidade de Nagoia posúe unha colección de porcelana de Kawana.

Características
---------------

Producíronse artigos de pequeno tamaño como vasos e botellas, pero tamén existen algúns artigos máis grandes. Os patróns estaban en branco e azul de *sometsuke*, que representaban señoras ao estilo europeo, veleiros ao estilo occidental, soldados e similares, mediante unha técnica de impresión por transferencia de placas de cobre. Na parte inferior atoparíase o selo *"Dainihon O (wari) -shū Kawanayama sei* "(大 日本 張 州 川 名山 製).

Véxase tamén
------------

Outra olaría de Nagoia e a súa rexión:

* Ofuke ware
* Hōraku ware
* Sasashima ware
* Inuyama ware
* Tokoname ware

Notas
-----

1. 1 2  "Aichi Prefectural Ceramic Museum - コラム".
2. ↑  "里泉焼　risen-yaki". Arquivado dende o orixinal o 27 de outubro de 2020. Consultado o 13 de maio de 2021.
3. ↑  "city.seto.aichi.jp". Arquivado dende o orixinal o 13 de maio de 2021. Consultado o 13 de maio de 2021.
4. ↑  "Aichi Prefectural Ceramic Museum". 24 de novembro de 2017.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* https://aucview.aucfan.com/ *(en xaponés)*
* Kawana Arquivado 27 de outubro de 2020 en Wayback Machine. *(en xaponés)*
Os **Pisistrátidas** (en grego antigo Πεισιστρατίδαι / **Peisistratídai**), son os descendentes de Pisístrato, tirano de Atenas.

Literalmente, o termo designa aos seus dous fillos: Hipias e Hiparco, que herdaron e gobernaron conxuntamente en Atenas, tras o falecemento do seu pai no -527.

**Hiparco** (-527 - -514), mecenas e protector dos poetas Simónides de Ceos e Anacreonte, e promotor dunha gran biblioteca en Atenas, non ostentou, máis que de forma simbólica, o poder. Foi asasinado, no -514, polos tiranicidas Harmodio e Aristoxitón.

**Hipias**, que saíu indemne do atentado no que morreu o seu irmán, detentou durante máis tempo o poder, recruando a súa tiranía até límites insustentábeis.

No -510, os Alcmeónidas, que foran exiliados por Pisístrato, rebeláronse contra Hipias, e chamaron no seu auxilio a Esparta que se uniu a eles no ataque. A intervención, promovida por Cleómenes I, obrigou a Hipias a se refuxiar na Acrópole, os espartanos raptaron aos seus fillos forzando, para salvalos, o desterro do tirano, que abandonou Grecia e se refuxiou en Sixeo. Este foi o fin do dominio dos Pisistrátidas.

| * v
* c
* e
Democracia ateniense |
| --- |
| Nove arcontes | Arconte epónimo · Arconte rei · Arconte polemarco · Arcontes tesmótetas (6) |  |
| Outros cargos | Estratego · Prítane · Epístata |
| Organismos e procedementos | Areópago · Bulé · Ecclesía · Ostracismo |
| Tribunais e xuíces | Heliea · Dietetas · Loxistas · Paredros · Tamías |
| Períodos non democráticos | Tiranía dos Pisistrátidas (-561 a -555 e -549 a -510) · Bulé dos Catrocentos (-411) · Trinta tiranos (-404 a -403) |
| Reformadores | Solón · Clístenes · Efialtes · Pericles · Teramenes |
| Reformas | Reforma de Solón · Reforma de Clístenes |
| Subdivisións administrativas | Tribo · Demos (Demarcos) |
| Política exterior | Liga delio-ática (Helenotamías) · Segunda liga delio-ática |
| Outro | Cidadanía na Grecia antiga |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2382657
* GEC: 0132217

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Pendente. *\* Para o elemento estrutural véxase **Cuncha (estrutura)**.*

Capela do Pilar da catedral de Compostela: cruz de Santiago nunha das pendentes
Unha **pendente**, tamén chamada **cuncha**, é en arquitectura cada un dos elementos construtivos triangulares que resolve o encontro entre a base circular dunha cúpula e un espazo inferior cadrado. Ten unha superficie esférica triangular limitada por tres arcos de circunferencia.

Este recurso arquitectónico comezou a utilizarse en Bizancio no século VI. Un dos edificios máis destacados que utiliza este tipo de soporte para a súa cúpula é a igrexa de Santa Sofía en Constantinopla.

Notas
-----

1. ↑  ""Pendente", no Dicionario da Real Academia Galega". Consultado o 15/02/2018.
2. ↑  *Dicionario visual da construción*, Santiago de Compostela, Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia, 2004

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Pendente Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Bóveda de vela
* Imposta
* Trompa

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q734605
* AAT: 300001319
* EBID: ID
* LCCN: sh2020005425
* MAG: 145478657
* Treccani: pennacchio

 |
Estatuas de san Isidoro e Afonso X o Sabio, de José Alcoverro; *pendant* na entrada da Biblioteca Nacional de España. 
***Pendant*** é un termo empregado na bibliografía da arte, especialmente na expresión *"forma pendant"*, para designar un par de pezas (de pinturas, esculturas ou mesmo de obras de arte decorativas, como reloxos ou candelabros) que están feitas expresamente para se mostraren xuntas nun espazo axeitado (por exemplo, flanqueando unha porta ou formando simetría nun cuarto ou sobre un aparador). Adoitan ter iguais dimensións e proporcións e referirse ao mesmo tema artístico.

Non se debe confundir o *pendant* co termo *pinxante* (traducible en inglés e francés como *colgante* ou *pendente* ).

En ocasións, se lles pide aos pintores como un encargo especial. Por exemplo, en 1887 M Knoedler & Co, da cidade de Nova York, encargou ao artista Jules Breton que pintara dúas obras: *Le Matin* e *Le Soir.* Neste caso concreto, pedíraselle a Breton que desenvolvera máis o personaxe principal que aparecía en *A travers champs*, obra exposta no Salon de 1887

Etimoloxía
----------

O significado da palabra francesa *pendant* é tanto "pendurado"como "semellante" ou "igual"; mentres que a expresión *être le pendant* vén sendo "se-lo compañeiro de" ou "ser comparable con"; e a expresión *faire pendant á* significa "facer parella con".

Exemplos
--------

* *Vista do xardín de Villa Medici en Roma* en Roma, de Diego Velázquez
* O mesmo título, *pendent* do anterior
* *Descansa no voo a*, de Poussin
* *Regresa ao voo a Exipto*, *pendent* co anterior, de Poussin
* *Adam e Eva*, táboa de Durero. Os dous paneis amósanse como *pendent* no Museo do Prado ( Madrid )

Retratos *pendants*
-------------------

Os retratos emparellados (ou *pendants*) estiveron de moda a mediados do século XVIII en Rusia, mentres que en Europa occidental apareceran moito antes. Normalmente, representaban unha parella casada. Aínda que se podían facer antes da voda, os noivos adoitábanse retratar cando chegaban a unha idade madura. Os retratos na vellez eran menos comúns. En xeral, pintábaos o mesmo artista mais, ás veces, o segundo retrato era pintado por outro artista anos máis tarde.

Os retratos *pendants* eran do mesmo tamaño e coincidían nas cores, no modelo, nas cores, fondo e outras características. Os modelos adoitan enfrontarse e os dous retratos colgaban xuntos. 

* Retrato de Samuila Greyga de Carl Ludwig Christinec
* Retrato de Sarah Greig, a súa muller, de Carl Ludwig Christinec, á espera do anterior
* Pieter de Graeff e a súa muller Jacoba Bicker, pintadas en 1663 por Caspar Netscher, Rijksmuseum Amsterdam

Notas
-----

1. ↑  "Pendant". *nationalgallery.org.uk* (en inglés). Consultado o 23-2-2020.
2. ↑  Bourrut Lacouture, Annette. "Jules Breton". *schillerandbodo.com* (en inglés). Consultado o 23-2-2020.
3. ↑  Almeida, Manuel; Dorta, Josefa, eds. (1997). *Contribuciones al estudio de la lingüística hispánica: Homenaje al profesor Ramón Trujillo* (en castelán). Barcelona: Montesinos / Cabildo de Tenerife. p. 43. ISBN 84-89354-39-1.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q591644
* AAT: 300179422

 |
Participación de Ramón no festival de Eurovisión 2004**Ramón del Castillo Palop**, nado nas Palmas de Gran Canaria o 3 de maio de 1985, é un cantante español.

Traxectoria
-----------

Con 18 anos entrou na academia de Operación Triunfo e quedou clasificado en segunda posición. En 2004 foi seleccionado polos telespectadores do programa para representar a España no Festival de Eurovisión que se celebrou en Istambul (Turquía) co tema *Para llenarme de ti*, composto por Kike Santander. Foi o primeiro en actuar e quedou clasificado en 10ª posición de 36 participantes con 87 puntos recibindo as máximas puntuacións de Andorra (12), Portugal (12), Francia (8) e Israel (8). O seu primeiro álbum *Es así* lanzouse en 2004 con Vale Music, producido polos irmáns Toni e Xasqui Ten e masterizado por Claudio Giussani nos estudos Nautilus de Milán. O álbum debutou no número seis na lista de vendas.

En outubro de 2006 publica *Cambio de sentido* esta vez con Multitrack Records, o seu novo traballo no que seis dos seus temas son escritos por el mesmo. En 2007 grava unha canción dedicada a un dos seus equipos, o Real Betis pola celebración do centenario do equipo verdibranco. Colaborou como xurado no programa *¡Quiero ser como Pepe!* de Tv Canaria. En agosto de 2009 o cantante gravou o himno do equipo de fútbol Unión Deportiva Las Palmas.

Discografía
-----------

* 2004: *Es así*
* 2006: *Cambio de sentido*

Notas
-----

1. ↑  "Ramón, representante español en Eurovisión". *los40.com*. Arquivado dende o orixinal o 29 de xuño de 2012. Consultado o 16 de decembro de 2009.
2. ↑  "Ramón queda décimo nun Festival de Eurovisión ganado por Ucraína". *los40.com*. Arquivado dende o orixinal o 29 de xuño de 2012. Consultado o 16 de decembro de 2009.
3. ↑  "Ramón, primeiro 'triunfito' de 'OT3' en gravar un disco". Arquivado dende o orixinal o 08 de abril de 2010. Consultado o 16 de decembro de 2009.
4. ↑  "Ramón, a entrada máis forte na lista de AFYVE, dominada unha vez máis por Camela". Arquivado dende o orixinal o 29 de xuño de 2012. Consultado o 16 de decembro de 2009.
5. ↑  "Ramón graba un himno deportivo". Arquivado dende o orixinal o 19 de decembro de 2009. Consultado o 16 de decembro de 2009.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:***"Dime"*Beth** | **España no Festival de Eurovisión**2004 | Sucesor:***"Brujería"*Son de sol** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1377309
* Discogs: 2042361
* Europeana: ID
* ISNI: 0000 0004 6210 2248
* MusicBrainz: ID

 |
Un **policía da axencia india** foi unha figura de autoridade nos Estados Unidos asignada a unha tribo nativa americana. Era un policía contratado polos axentes indios dos Estados Unidos durante finais do século XIX e comezos do XX. O policía da axencia india tiña o deber de aplicar as leis federais, as leis do estado onde a súa reserva estaba localizada, e os termos dos tratados federais coa súa autoridade tribal.

Moitas tribos non tiveron gobernos recoñecíbeis e polo tanto ningunha lei tribal. Nas reservas destas tribos, o axente indio contratou membros tribais para efectuar a lei de acordo coas normas federais, da axencia e dos tratados.

Algunhas tribos, coma os cherokees, tiveron sistemas ben desenvolvidos de leis tribais e tribunais tribais; a policía de axencia tamén aplicou estas leis, e testemuñaron o seu mantemento nos tribunais tribais. Xa que a policía de axencia eran axentes federais, os delitos contra eles tiveron que ser tentados nun tribunal de Distrito dos Estados Unidos.

Varios policías da axencia india foron responsábeis da morte do líder lakota Touro Sentado. Durante unha loita posterior entre os seguidores de Touro Sentado e a policía da axencia, Touro Sentado recibiu un disparo no costado e na cabeza polos policías de Standing Rock, o tenente Bull Head (*Tatankapah*, lakota: *Tȟatȟáŋka Pȟá*) e Red Tomahawk (*Marcelus Chankpidutah*, lakota: *Čhaŋȟpí Dúta*), despois de que os partidarios de Touro Sentado dispararan contra a policía.

Notas
-----

1. ↑  Kehoe, Alice (2006). *The Ghost Dance*. Long Grove, IL: Waveland Press, Inc. ISBN 1577664531.
2. ↑  Nichols, Roger L.; University of Oklahoma (2003). "American Indians in U.S. History". Norman Press. p. 160.
3. ↑  Utley, Robert M. (2004). "The Last Days of the Sioux Nation, 2nd Edition". Yale University Press. p. 160.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Pobos indíxenas de América*** |

### Bibliografía

* Bureau of Indian Affairs. *Indian Law Enforcement History*. Republished at Tribal Court Clearinghouse from original published by Bureau of Indian Affairs and archived at Archive.org
* Ellis, Mark R. "Indian Police", *Encyclopedia of the Great Plains*. University of Nebraska–Lincoln, 2011.
* Remington, Frederic, *"On the Indian Reservations"*. *The Century*, Vol. 38, Issue 4, August 1889, pp 536–545.
* Indian Affairs: Laws and Treaties. Vol. I, Laws (Compiled to December 1, 1902).
**Rasha** é unha cantante e percusionista sudanesa nada en Ondurmán, preto de Khartún, en 1971.

Traxectoria
-----------

Pertence a unha numerosísima familia na que a maior parte dos seus membros son artistas: músicos, pintores, actores... Unha das súas irmás é unha das poucas mulleres que tocan o laúde no Sudán. A súa casa familiar é un auténtico centro cultural onde acoden os artistas e intelectuais do país.

Rasha traballou no Sudán na radio, na televisión e no teatro, pero sempre con carácter semiprofesional. Fuxindo da guerra civil instalouse en España, e a partir de xuño de 1991 comeza a facer traballos como profesional con diferentes grupos e co seu irmán Wafir, integrante de Radio Tarifa, gravando en solitario o seu disco *Sudaniyat*. Con este álbum obtivo un grande éxito de crítica e foi valorado como un dos dez mellores títulos anuais no seu estilo.

En 1997 participa na gravación de *La sal de la vida*, un disco coa participación de María Salgado, Uxía Senlle e Xesús Pimentel.

En 1998 tocou para as Nacións Unidas durante a celebración do Día da muller.

No 2000 colaborou no álbum de Mastretta *Luna de miel*.

Discografía
-----------

* 1997: *La sal de la vida*, a canda María Salgado, Uxía e Xesús Pimentel.
* 1997: *Sudaniyat*
* 1996: *Salamat Khartoum*, co grupo Kambala.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q18706501
* Discogs: 304749
* MusicBrainz: ID

 |


1. ↑  "La sal de la vida". *www.mariasalgado.com*. Consultado o 2019-05-24.
A **polidextrosa** **E 1200** é un substituto do volume de azucre pero non do seu sabor doce utilizado en varias aplicacións alimentarias como alimentos e bebidas dietéticas, suplementos dietéticos, chocolates, caramelos, petiscos, doces, marmeladas, lambetadas, xeados artesáns e industriais, galletiñas, tortas, repostería, iogures, bombóns de froita.

A polidextrosa actúa como axente de masa, espesante, estabilizante, humectante e axente de firmeza. É un carbohidrato especial cun 90 % de fibra. Achega 1 kcal/gr. É un substituto da graxa, permitindo mellorar a sensación dos alimentos na boca, a padalabilidade dos mesmos.

A polidextrosa e un similar da mesma, a maltodextrina, non aportan calorías porque o corpo non as pode dixerir. Resultan moi apropiadas para a preparación de produtos de pastelería, xa que dan ó alimento esponxosidade e textura, calidades que se perden ó substituír o azucre normal por outros edulcorantes. As súas claras vantaxes non implican que se poidan usar arbitrariamente, pois o seu exceso pode producir diarrea.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q424616
* MAG: 2778413174

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* CAS: 68424-04-4
* DrugBank: 14836
* DTXSID: DTXSID6040242
* E: E1200
* ECHA: 100.121.674
* MeSH: C033375
* UNII: VH2XOU12IE

 |
Sólidos platónicos
Un **poliedro regular** é un poliedro no que se cumpre que todas as súas caras e todas as súas figuras de vértices son polígonos regulares. Un poliedro regular identifícase polo seu símbolo de Schläfli da forma {*n*, *m*}, onde *n* é o número de arestas dunha cara e *m* o número de caras que concorren nun vértice.

Existen nove poliedros regulares, que se dividen en dous grupos: cinco deles son poliedros convexos, que corresponden á familia de sólidos de Platón e os outros catro son poliedros non convexos, que corresponden coa familia dos sólidos de Kepler-Poinsot.

Os cinco poliedros regulares convexos foron observados por Platón, quen marabillado polas súas propiedades, asociou cada un deles cun «elemento» primixenio da súa filosofía: aire, auga, terra e lume. O dodecaedro asociouno ao «quinto elemento» ou ente espiritual. Os poliedros regulares convexos son os únicos poliedros puramente regulares, xa que todos os seus ángulos son iguais, o que non ocorre nos poliedros regulares non convexos.

Poliedros de Kepler-Poinsot
Os catro poliedros regulares non convexos foron descoñecidos polos matemáticos antigos; o pequeno dodecaedro estrelado apareceu en 1430 nun mosaico de Paolo Uccello no chan da basílica de San Marcos, en Venecia. O gran dodecaedro estrelado foi publicado por Wenzel Jamnitzer en 1568. Kepler redescubriu estes dous poliedros e describiunos na súa obra *Harmonices mundi* en 1619. Os outros dous sólidos: o gran dodecaedro e o grande icosaedro foron posteriormente redescubertos por Louis Poinsot en 1809.

Notas
-----

1. 1 2 3  RegularPolyhedron
2. ↑  SchlaefliSymbol
3. 1 2  Kepler-PoinsotSolid

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Sólido arquimediano

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q735071
* MAG: 92515797

 |
Zeus acaba con Porfirión (Altar de Pérgamo, Berlín)
Reprodución hipotética
**Porfirión** (do grego antigo Πορφυρίων Porphyriôn, 'puxar', erguerse', 'brotar') foi un personaxe mitolóxico, un dos Xigantes que se rebelaron contra Zeus e os outros deuses olímpicos. Como o resto da súa raza, foi enxendrado por Xea (a Terra) a partir das pingas de sangue que caeron ó chan ó castrar Cronos a Urano (esposo de Xea e pai de Cronos). Para Hixino, era fillo de Éter e Nix (a Noite).

Con Alcioneo foi un dos principais protagonistas do enfrontamento coñecido como Xigantomaquia. Algún mitógrafo engade que a súa nai, Xea, prometéralle a man de Hebe, se loitaba contra os deuses, para destronar a Zeus.

Cando Porfirión atacou a Zeus, lanzando sobre el a illa de Delos, o deus inspiroulle un desexo lascivo por Hera e, cando o xigante estaba distraído intentando espir á deusa arrincándolle o peplo  para violala, Zeus lanzoulle o seu raio divino, á vez que Heracles o aseteaba, dándolle morte. 

> 
> 
> "*Superaban a todos Porfirio e Alcioneo... En canto a Porfirio, enfrontouse na batalla a Heracles e Hera. Pero Zeus fixolle concibir desexo por Hera, e ela, ó desgarrarlle Porfirio o peplo coa intención de violala, gritou pedindo axuda e, ó mesmo tempo que Zeus fulminábao co raio, Heracles deulle morte coas súas frechas*".
> (Pseudo-Apolodoro: *Biblioteca mitológica* I, 6, 1-2)
> 

Outras narracións do mito fano vítima das frechas de Apolo, xunto a Tifón.

Notas
-----

1. ↑  "*Vestidura sen mangas empregada polas mulleres gregas, formada por unha tea que se abrochaba nos ombros cunha fibela e se cinguía ao corpo cun cinto, e facía caídas en punta por diante*", (Dicionario en liña da Real Academia Galega [consultado o 17.12.2010]).

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* GRIMAL, Pierre: *Diccionario de mitología griega y romana*. Ed. Paidós, 1981.
* PSEUDO-APOLODORO: *Biblioteca mitológica*. Tradución e notas de Julia García Moreno. Alianza Editorial 3ªed. 2016 [a numeración segue a utilizada neste texto].
Logo
**Quinigol** é un xogo de azar español xestionado por Loterías y Apuestas del Estado. Baséase nunha serie de partidos xogados por diversos equipos de fútbol, tanto clubs coma seleccións internacionais, nos que hai que acertar, cantos goles marcará cada equipo.

Regras e premios
----------------

Cada semana no boleto figurarán seis partidos diferentes cos nomes dos equipos que xogan. Cada aposta ten un prezo dun euro, e débese elixir cantos goles marcará cada equipo entre catro opcións diferentes: 0, 1, 2 e M, significando esta última 3 ou máis goles. Unha vez xogados todos os partidos, e sobre a base de cantos partidos se acertou o resultado exacto de ambos os dous equipos, establécense as seguintes categorías de premios, que se reparten o 55% da recadación:

* 1ª Categoría: 6 partidos acertados, gañando o 10% da recadación máis posibles botes da semana ou semanas anteriores.
* 2ª Categoría: 5 partidos acertados, gañando o 9% da recadación.
* 3ª Categoría: 4 partidos acertados, gañando o 8% da recadación.
* 4ª Categoría: 3 partidos acertados, gañando o 7% da recadación.
* 5ª Categoría: 2 partidos acertados, gañando o 20% da recadación.

En caso de varios acertantes nunha mesma categoría, repartiranse a partes iguais o total da recadación que lles corresponda. En caso de non haber acertantes de primeira categoría, o premio acumularíase como bote para a seguinte xornada. Se non houbese acertantes de segunda, o seu premio engrosaria a terceira categoría. Se tampouco houbese de terceira, o premio acumularíase na cuarta, e se na cuarta tampouco, o premio pasaría á quinta. No caso de que tampouco houbese acertantes de quinta categoría, todo o montante de premios pasaría ao bote da xogada seguinte.

Véxase tamén
------------

* La Quiniela

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial