**Cleopatra I Sira** (grego: Κλεοπάτρα ἡ Σύρα; c. 204 – 176 BC) foi unha princesa do Imperio Seléucida, raíña do Antigo Exipto polo seu matrimonio con Ptolomeo V e regente do Antigo Exipto durante a minoría de idade do seu fillo, Ptolomeo VI, desde a morte do seu marido no 180 a.C. até a súa morte no 176 a.C.

Formou parte da Dinastía Ptolemaica, da cal descendería Cleopatra VII un século despois.

Vida
----

Cleopatra era a filla de Antíoco III o Grande, rei do Imperio Seléucida, e da raíña Laodice III.

### Raíña

No 197 a.C, Antíoco III capturou varias cidades en Asia Menor, anteriormente baixo o control do Reino Ptolemaico de Exipto. Os romanos apoiaron os intereses exipcios, cando negociaron co rei Seléucda en Lysimachia no196 a.C. En resposta, Antíoco III indicou a súa disposición para facer a paz con Ptolomeo V e para casar a súa filla Cleopatra con Ptolomeo V. Comprometéronse no 195 a.C, tendo lugar o matrimonio no 193 a.C. en Raphia. Naquel tempo Ptolomeo V tiña preto dos 16 anos e Cleopatra aproximadamente 10 anos. Máis tarde, os reis ptolemaicos argumentaron que Cleopatra recibira as zonas de Coele-Siria como dote e que, por tanto, ese territorio pertencía a Exipto. Con todo, na práctica, Coele-Siria ficou en posesión seléucida despois da Batalla de Panium no 198 a.C.

En Alexandría, Cleopatra era referido coma *a siria*. Como parte do culto Ptolemaic foi honrada co seu marido coma *Theoi Epiphaneis*. En liña coa tradición exipcia antiga de matrimonio entre irmáns, ela mesma era a irmá (grego antigo: ἀδελφή:, *adelphḗ*) de Ptolomeo V. Un sínodo de sacerdotes celebrado en Memphis no 185 a.C. concedeu a Cleopatra todas as honras que eran dadas a Ptolomeo V no 196 a.C. (inscrito no bilingüe grego-Rosetta exipcia pedra).

### Raíña Regent

Ptolomeo V morreu inesperadamente en setembro do 180 a.C. con tan só 30 anos de idade. O fillo de Cleopatra I, Ptolomeo VI, quen tiña só seis anos, foi coroado inmediatamente, con Cleopatra como co-rexente. Ela foi a primeira a reíña ptolemaica en gobernar sen o seu marido. En documentos deste período, Cleopatra é nomeada *Thea Epiphanes* e o seu nome aparece antes do de Ptolomeo. As moedas eran acuñadas baixo a autoridade conxunta dela e o seu fillo.

Xusto antes a súa morte, Ptolomeo V comezara a planear unha nova guerra contra o reino seléucida, mais Cleopatra inmediatamente acabou coas preparacións de guerra e perseguiu unha política pacífica, debido ás súas raíces seléucidas e porque unha guerra ameazaría o seu control do poder. Cleopatra probablemente morreu a finais do 178 ou a principios do 177 a.C. aínda que algúns eruditos colocan a súa morte a fins do 176 a.C.

No seu leito de morte, Cleopatra nomeou a Eulaeus e Lenaeus, dous dos seus máis íntimos asociados, coma rexentes. Eulaeus, un eunuco, era o tutor de Ptolomeo. Lenaeus era un escravo sirio que probabelmente vira a Exipto como parte do séquito de Cleopatra tas ela casar. O par non foi capaz ou careceu da vontade para evitar a deterioración de relacións co reino seléucida que culminaron na desastrosa Sexta Guerra siria.

Cleopatra e Ptolomeo V tiveron tres fillos:

| Nome | Imaxe | Nacemento | Morte | Notas |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Ptolomeo VI Philometor |  | Maio/Xuño 186 a.C. | 145 a.C. | Ascendeu ao trono como Rei baixo a rexencia da súa nai no ano 180 a.C. co-rexente e esposo de Cleopatra II desde o 170 ata o 164 a.C. e de novo dende o 163 ata o 145 a.C. |
| Cleopatra II |  | 186-184 a.C. | 6 abril 115 a.C. | Co-rexente e muller de Ptolomeo VI desde 170 ata 145 a.C. co-rexente e cónxuxe de Ptolomeo VIII desde 145 ata 132 a.C. proclamouse gobernante única desde 132 ata 127 a.C. co-rexente e esposa de Ptolomeo VIII outra vez desde 124 ata 115 a.C. co-rexente con Cleopatra III e Ptolomeo IX desde 116 ata 115 a.C. |
| Ptolomeo VIII |  | c. 184 BC | 26 xuño 116 BC | Co-rexente con Ptolomeo VI e Cleopatra II desde 169 ata 164 a.C. expulsou a Ptolomeo VI en 164 a.C. foi expulsado á súa vez en 163 a.C. Rei de Cirenaica desde 163 ata 145 a.C. co-rexente con Cleopatra II e Cleopatra III desde 145 ata 132 a.C. e outra vez desde 124 ata 116 a.C. |

Notas
-----

1. ↑  Polybius 18.51.10 and 28.20.9; Livy 33.40.3 and 35.13.4; Appian, *Syriaca* 3.13 and 5.18
2. ↑  Polybius 28.1.2-3 and 28.20.6-10; Josephus, *Antiquities of the Jews* 12.154-155; Appian, *Syriaca* 5.18
3. ↑  Appian, *Syriaca* 5.18
4. ↑   .  Falta o `|title=` (Axuda)
5. ↑  Hölbl 2001, p. 143
6. ↑  Grainger 2010, p. 281–2
7. 1 2   .  Falta o `|title=` (Axuda)
8. ↑  Morkholm 1961, p. 32–43
9. ↑  Aidan Dodson, Dyan Hilton, The Complete Royal Families of Ancient Egypt, 2004

### Traballos

* Grainger, John D. (2010). *The Syrian Wars*. pp. 281–328. ISBN 9789004180505.
* Hölbl, Günther (2001). *A History of the Ptolemaic Empire*. London & New York: Routledge. pp. 143–152 & 181–194. ISBN 0415201454.
* Morkholm, Otto (1961). "Eulaios and Lenaios". *Classica et Medievalia* **22**: 32–43.

Referencias
-----------

* Stähelin, Kleopatra 14). En: *Realencyclopädie der Classischen Altertumswissenschaft*, vol. XI 1, 1921, col. 738–740.
* Werner Huß, *Ägypten en hellenistischer Zeit* (*Exipto no Hellenistic Período*). Múnic 2001, p. 499; 514f.; 535; 537–540.
* Günther Hölbl, *Geschichte des Ptolemäerreichs* (*Historia do Ptolemaic Imperio*). Darmstadt 1994, p. 125; 127f.; 147f.; 153.