**Hillary Diane Rodham Clinton**, nada en Chicago (Illinois) o 26 de outubro do 1947, é unha política dos Estados Unidos.

Vida
----

### Infancia e adolescencia

Hillary Rodham naceu no *Edgewater Hospital* de Chicago. Foi criada no seo dunha familia da Igrexa unida metodista primeiro en Chicago, e máis tarde en Park Ridge, Illinois. O seu pai, Hugh Ellsworth Rodham, fillo de emigrantes galeses e ingleses levaba un pequeno pero exitoso negocio da industria téxtil. A súa nai, Dorothy Emma Howell, de orixe inglesa, escocesa, galesa, francocanadense e posiblemente de orixe nativa americana era ama de casa. Hillary ten dous irmáns, Hugh e Tony.

Sendo cativa, Hillary Rodham estaba envolta en moitas actividades na súa igrexa e na súa escola pública de Park Ridge, partipaba en moitos deportes, entre eles o tenis e nos movementos das *Brownie* e *Girl Scouts*, chegando a gañar varios premios. De rapaza foi á *Maine East High School*, onde participou no consello estudantil, no equipo de debate e na *National Honor Society*, organización norteamericana dedicada a recoñecer a aqueles estudantes destacados nos asuntos escolares. Ao rematar a escola, fixo os seus estudos secundarios na *Maine South High School*, onde se graduou en 1965 conseguindo unha bolsa para levar a cabo estudos universitarios.

Criada nunha familia politicamente conservadora, con trece anos axudou na campaña electoral das eleccións presidenciais de 1960 e durante as eleccións de 1964 colaborou en actividades de voluntariado na campaña electoral do candidato Republicano Barry Goldwater. Os seus ideais políticos víronse influídos fortemente polo seu profesor de historia da escola, quen como o seu pai era un fervente anticomunista e polo seu pastor metodista, quen lle fixo preocuparse por temas de xustiza social e a levou a coñecer ao líder dos dereitos civís, Martin Luther King, na cidade de Chicago en 1962.

### Universidade

En 1965, Rodham matriculouse no *Wellesley College*, onde estudou ciencias políticas. Durante o seu primeiro ano de estudante foi presidenta da *Wellesley Young Republicans organization*. Porén, debido ás súas novas ideas con respecto aos dereitos civís e á Guerra de Vietnam, deixou o seu cargo; Hillary referiuse a ela mesma como "De testa conservadora e corazón liberal". Na súa xuventude, Rodham foi sentiuse seriamente afectada pola morte de Martin Luther King, converténdose nunha seguidora da candidatura presidencial contraría á guerra do Partido Demócrata presidido por Eugene McCarthy. Rodham organizou unha folga estudantil de dous días e traballou cos estudantes negros do *Wellesley Collegue* na busca de cambios na facultade, como o recrutamento de máis estudantes negros. No mesmo ano foi elixida presidenta da *Wellesley College Government Association*.

En 1969, Rodham graduouse con honores en ciencias políticas. Atentendo ás demandas dos estudantes, Hillary converteuse na primeira estudante da historia do *Wellesley College* en dar o discurso da graduación. Segundo informes da prensa, o seu discurso recibiu unha grande ovación de máis de sete minutos de duración, chegando a aparecer nun artigo publicado na revista *Life*, debido á resposta que lle fixo ao Senador Edward Brooke, quen falara antes dela, nunha parte do seu discurso no que o criticou; tamén apareceu no *talk show* de Irv Kupcinet así como nos xornais de Illinois e Nova Inglaterra.

Trala súa graduación, Rodham matriculouse na escola de dereito da Universidade Yale. Na primavera de 1971, comezou a saír con Bill Clinton, quen era compañeiro de estudos en Yale. En 1973 recibiu título de *Juris Doctor* de Yale. Trala súa graduación, Clinton pediulle matrimonio pero ela o rexeitou. Ao ano seguinte comezou os seus estudos de posgraduado relacionados coa medicina e os nenos no *Yale Child Study Center*. O seu primeiro estudo académico, "Children Under the Law" (¨Nenos baixo a lei¨) foi publicado no xornal educativo *Harvard Educational Review*.

### Traballo e familia

Despois de rematar os seus estudos na Universidade Yale, Hillary converteuse nunha avogada de éxito, asesorando á fundación *Children's Defense Fund* en Cambridge, Massachusetts e posteiormente uníndose ao equipo de avogados que traballaba no Comité Xudicial (*Judiciary Committee*) no proceso de acusación do Presidente Richard Nixon no caso Watergate. En agosto de 1974 Hillary mudouse a Arcansas para apoiar a Bill Clinton quen comezara a súa carreira política en Little Rock. O 11 de outubro de 1975 casou con Bill Clinton nunha cerimonia metodista no seu cuarto de estar, e en 1980 tiveron á súa primeira e única filla, Chelsea Clinton. Hillary converteuse en profesora na Facultade de Dereito da Universidade de Arcansas en 1975, e fíxose membro do buffete de avogados *Rose Law Firm* en 1976. Tralas eleccións de novembro de 1978 o seu marido converteuse en gobernador de Arcansas, converténdose ela na Primeira Dama de Arcansas en xaneiro de 1979, título que conservaría durante doce anos (1979-1981, 1983-1992). Nese mesmo ano, Clinton nomeouna presidenta da Comisión Consultiva da Saúde Rural, onde obtivo con éxito fondos federais para amplialos servizos médicos nas zonas de Arcansas máis pobres, sen afectar aos salarios dos médicos.

Primeira Dama dos Estados Unidos
--------------------------------

A familia Clinton
Cando o seu marido foi elixido para a Casa Branca en 1992, Hillary converteuse en Primeira Dama dos Estados Unidos, quizais, unha das máis involucradas na política federal. A parella Clinton foi tamén a primeira parella presidencial pertencente á xeración do *baby boom* americano. Durante os dous primeiros anos de presidencia, Hillary foi chamada por Bill Clinton para que se unise ao grupo que estaba levando a cabo a reforma do sistema sanitario americano. O grupo elaborou unha complicada reforma que nunca chegou a ser aprobada, sendo abandonada no mes de setembro de 1994.

Como o seu marido, Hillary foi obxecto de investigacións penais, aínda que as investigacións non puideron atopar nada contra ela. A pesar diso, foi criticada pola súa obstrución na investigación da morte de Vince Foster, asesor presidencial. Outro caso que atormentaría a súa carreira política foi o caso Whitewater, onde Hillary foi acusada de haberes empregado información obtida no seu bufete de avogados de Little Rock para enriquecerse persoalmente través de amigos pola compra de terras nas ribeiras do río Whitewater en Arcansas. Hillary tivo que prestar declaración baixo xuramento ante o tribunal o 26 de xaneiro de 1996.

Durante a polémica do caso Lewinsky, Hillary Clinton apoiou firmemente ao seu marido. Nun principio sostívose na súa negación, que falaba dunha "vasta conspiración da dereita". Trala confirmación dos feitos extra-maritais nos que se demostrou que Bill Clinton mentira, Hillary seguiu estando do lado do seu marido, loitando pola solidez do seu matrimonio.

Para moitos republicanos, o seu nome pronúnciase co mesmo desprezo co dun Ted Kennedy: a dun infame liberal, de esquerda, progresista, educado nas principais universidades da Ivy League. Eles acúsana de estar fóra do seu papel de primeira dama, chegando a influír nas cuestións políticas e, especialmente, na reforma do sistema de saúde. Algúns ata afirman que o seu matrimonio non é máis cunha alianza política entre dúas persoas brillantes e ambiciosos selado nas profundidades do departamento "xurídico" da biblioteca de Yale.

Hillary Clinton gañou moitos apoios coa súa incensante defensa dos dereitos das mulleres en todo o mundo. Ela segue defendendo a súa proposta de sistema sanitario, e as vacinacións obrigatorias para os nenos. Tamén está traballando noutros programas menos coñecidos como o Programa de seguros de vida para os nenos (*Children's Health Insurance Program* ou *Health Insurance Program for Children*), e a campaña das revisións para evitar o cancro de peito.

Carreira
--------

É senadora polo estado de Nova York, posto que ocupa dende o 3 de xaneiro de 2001. Foi reelixida nas eleccións lexislativas de novembro de 2006. Dende 1993 ao 2001 foi a primeira dama dos Estados Unidos, como a esposa do presidente Bill Clinton. É membro do Partido Demócrata.

En xaneiro de 2007 anunciou que competiría nas primarias do Partido Demócrata pola candidatura do seu partido á presidencia dos EUA nas eleccións do 2008. Finalmente perdeu ante Barack Obama.

No primeiro goberno de Barack Obama, desempeña o posto de Secretaria de Estado.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Hillary Clinton Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galicitas posúe citas sobre:  ***Hillary Clinton*** |

### Ligazóns externas

* Páxina oficial *(en inglés)*

| * v
* c
* e
Primeiras Damas dos Estados Unidos de América |
| --- |
| 
* Martha Washington
* Abigail Adams
* Martha Jefferson Randolph
* Dolley Madison
* Elizabeth Monroe
* Louisa Adams
* Emily Donelson
* Sarah Jackson
* Angelica Van Buren
* Anna Harrison
* Jane Harrison
* Letitia Tyler
* Priscilla Tyler
* Julia Tyler
* Sarah Polk
* Margaret Taylor
* Abigail Fillmore
* Jane Pierce
* Harriet Lane
* Mary Todd Lincoln
* Eliza Johnson
* Julia Grant
* Lucy Hayes
* Lucretia Garfield
* Mary McElroy
* Rose Cleveland
* Frances Cleveland
* Caroline Harrison
* Mary Harrison
* Frances Cleveland
* Ida McKinley
* Edith Roosevelt
* Helen Taft
* Ellen Wilson
* Margaret Wilson
* Edith Wilson
* Florence Harding
* Grace Coolidge
* Lou Hoover
* Eleanor Roosevelt
* Bess Truman
* Mamie Eisenhower
* Jacqueline Kennedy
* Lady Bird Johnson
* Pat Nixon
* Betty Ford
* Rosalynn Carter
* Nancy Reagan
* Barbara Bush
* Hillary Clinton
* Laura Bush
* Michelle Obama
* Melania Trump

 |  |

* Portal:Muller
* Portal:Estados Unidos de América

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6294
* WorldCat
* VIAF: 54950123
* Allmovie: p13701
* AlloCiné: 38141
* BIBSYS: 90706337
* BLBNB: 000565199
* BNCHL: 000326132
* BNE: XX1725857
* BNF: 12543158f
* BNR: 000048070
* BRE: 2073927
* CANTIC: a11695705
* CiNii: DA0855129X
* DeutscheBio: 119082101
* Discogs: 4116771
* EBID: ID
* EGAXA: vtls003919144
* FAST: 316468
* FemBio: 6048
* GEC: 0242945
* GiantBomb: 3005-8405
* GND: 119082101
* ICCU: UBOV804461
* IMDb: nm0166921
* ISNI: 0000 0001 2280 2598
* LAC: 1015G5841
* LCCN: n93010903
* LibraryThing: clintonhillaryrodham
* LinkedIn: hillaryclinton
* MusicBrainz: ID
* Munzinger: 00000020509
* NDL: 00552567
* NKC: jn20000700317
* NLA: 35472475
* NLG: 76748
* NNDB: 000025944
* NTA: 105188999
* OL: OL81996A
* PTBNP: 1187267
* Rotten Tomatoes: hillary\_clinton
* SELIBR: 286177
* SNAC: w6jd4vrn
* SUDOC: 034705171
* TMDb: 216674
* TVcom: hillary-rodham-clinton
* ULAN: 500237450
* USCongress: C001041
* WikiTree: Rodham-1

 |