**Tomás Barros Pardo**, nado en Toledo o 3 de febreiro de 1922 e finado na Coruña o 3 de setembro de 1986, foi un pintor e escritor galego.

Pintor, poeta, ensaísta, autor teatral, novelista, articulista, catedrático, e membro correspondente da Real Academia Galega, Tomás Barros é un dos intelectuais galegos máis prolíficos do *extrañamento interior*, grupo de intelectuais antifranquistas que non optaron polo exilio pero cos que compartiron inquedanzas e colaboracións, tal como sucedeu no caso de Barros con Luís Seoane, Rafael Dieste, Vicente Aleixandre, Celso Emilio Ferreiro ou seu primo Isaac Díaz Pardo.

Traxectoria
-----------

Nado accidentalmente en Toledo en 1922, a familia retorna en 1929 á cidade orixinaria dos seus pais, Ferrol, onde residirá o resto da súa infancia e adolescencia. Tras estudar Maxisterio en Santiago de Compostela, marcha a Madrid en pos da licenciatura en Belas Artes da academia de San Fernando. Durante máis de trinta anos exercerá a Cátedra de Debuxo e Expresión Plástica na escola de Maxisterio da Coruña, compaxinando a docencia coa creación artística ata o final dos seus días.

A súa actividade literaria desprégase dende os inicios da década dos 50, coa publicación da súa primeira obra poética en 1950 baixo o título de *Gárgolas*, e a fundación en 1952 da revista de poesía e crítica literaria *Aturuxo*, xunto ós ferroláns Mario Couceiro e Miguel Carlos Vidal. O longo da década Barros publica sucesivas obras poéticas e teatrais, así como unha crecente produción ensaística en periódicos e revistas. En 1975 funda a revista de poesía *Nordés* xunto a Luz Pozo Garza, e en 1973 acada o Premio Internacional de Poesía do *Círculo de Escritores y Poetas Iberoamericanos* de Nova York. 

En 1980 foi escollido membro correspondente da Real Academia Galega por unanimidade. Nesa década a produción literaria de Barros inclúe varias pezas dramáticas e abundantes artigos xornalísticos e de ensaio. En 1986 foi proposto por Xosé Leyra como membro da Real Academia Galegas de Belas Artes, aínda que non ingresou polo seu pasamento.

Discípulo de Bello Piñeiro e admirador de autores como Vincent van Gogh e Georges Rouault, a súa produción pictórica evolucionou do realismo cara ao expresionismo. Nunha primeira etapa, foi influído por movementos de vangarda como o postimpresionismo, o expresionismo e o fauvismo. Cadros como *El aparecido* e *El testigo* responden a modelos desta última corrente. Posteriormente, nunha segunda fase, expresionista, amosa unha crecente tendencia abstractiva a partir da década dos 60, caracterízase por unha preocupación polo ritmo, a forma e a cor manifesta polo propio artista en varios dos seus ensaios. A súa obra tamén presenta a influencia de movementos relixiosos orientais, que influíron sobre o seu pensamento.

Participou en diferentes exposicións tanto en Galicia como no estranxeiro, salientando a de Ansdell Gallery de Londres. 

O 27 de outubro de 2017 os fillos de Sara Cao e Tomás Barros doaron á Real Academia Galega todo o arquivo do autor (escritos, manuscritos, correspondencia, recortes de prensa, borradores, gravacións, orixinais de libros etc.) co fin de garantir a súa divulgación entre os investigadores e na sociedade en xeral. A institución comprométese a conservar toda a documentación, a preservar a súa unidade e a facilitar a súa consulta e difusión.

Dá nome a un centro educativo privado de formación profesional do barrio coruñés da Agra do Orzán aberto en 2000.

Obra escrita en galego
----------------------

Retrato de Ricardo Carballo Calero, obra de Tomás Barros, nunha exposición, na rúa, co gallo do Día das Letras Galegas de 2021.
### Poesía

* *Berro diante da morte*, 1963, Galaxia.
* *Abraio*, 1978, Ediciós do Castro.
* *Vieiro de señardade*, 1987, Ediciós do Castro.

### Teatro

* *Tres pezas de teatro*, 1981, Ediciós do Castro.
* *A casa abandoada*, 1985.
* *Fausto, Margarida e Aqueloutro*, 1993, Ediciós do Castro.

### Obras colectivas

* *Antoloxía da poesía galega actual. Nordés*, 1978, Ediciós do Castro (edición bilingüe galego-castelá).

Obra escrita en castelán
------------------------

### Poesía

* *Gárgolas*, 1950, Benito Soto.
* *El helecho en el tejado*, 1957.
* *La estrella y el cocodrilo*, 1960, Ferrol.
* *Los ojos de la colina*, 1963, Bilbao.
* *A imagen y semejanza*, 1973, CLA, Bilbao.

### Teatro

* *Panteón familiar*, 1956.

### Narrativa

* *El rastro invisible*, 1990, Ediciós do Castro.

### Ensaio

* *Los procesos abstractivos del arte contemporáneo*, 1965, Ediciós do Castro.
* *Sobre el origen de la corteza en los astros*, 1973.

Notas
-----

1. ↑  Coruña, Redacción A. (2008-04-04). "Santiago muestra la obra universal del artista coruñés Tomás Barros". *La Opinión de A Coruña* (en castelán). Consultado o 2022-02-04.
2. 1 2  *La Noche*, 13-9-1952, p. 3.
3. 1 2  Muruais, Perfecto Conde (1980-03-25). "Tomás Barros, académico de la Lengua Gallega". *El País* (en castelán). ISSN 1134-6582. Consultado o 2022-02-04.
4. ↑  "Tomás Barros". *Enciclopedia Galega Universal de Ir Indo*. 2013-04-12. Archived from the original on 12 de abril de 2013. Consultado o 2022-02-05.
5. ↑  "TOMÁS BARROS - Afundación". *www.afundacion.org*. Consultado o 2022-02-04.
6. ↑  EFE (2017-10-27). "La Real Academia Galega recibe en donación el archivo personal del académico Tomás Barros". *La Opinión de A Coruña* (en castelán). Consultado o 2022-02-04.
7. ↑  Barros, Centro Tomás. "Sobre el Centro Tomás Barros· Formación Profesional". *Centro Tomás Barros · Formación Profesional* (en castelán). Consultado o 2022-02-04.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* IRIZARRY, Estelle e POZO GARZA, Luz: *Estudios sobre la obra de Tomás Barros*, Universidade da Coruña, 1992.
* LOPEZ GARCÍA, Antía: *Tomás Barros. Tal vez unha sede de luz*, Biblioteca Ferrolterra, 2001.
* McDERMID, Paul: "Tomás Barros and his Faust: Love, Mystery and Synchronicity", en *Galicia 21*, 2011

### Ligazóns externas

* 

* Tomás Barros na Colección Afundación.
* Entrada na Biblioteca Virtual Galega da Universidade da Coruña
* Entrada na *Enciclopedia Galega Universal*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11704547
* WorldCat
* VIAF: 87754148
* BiTraGa: 623
* BNE: XX881382
* CANTIC: a12360582
* FAST: 43387
* GND: 131588206
* ISNI: 0000 0001 1682 5902
* LCCN: n79112308
* SUDOC: 08316233X

 |