recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Un músico ibo tocando un **arco musical**.
O **arco musical** é un instrumento musical formado por unha corda estirada entre as extremidades dun arco, normalmente de madeira.

O arco tradicional pódese utilizar como instrumento musical ou como arma, descoñecéndose o seu primeiro uso. As pinturas rupestres no sur da actual Francia, de arredor de 15 000 a. C. mostran un ritual onde xa se utilizaba o arco como instrumento musical.

Uso
---

Normalmente tócase só, aínda que ás veces tamén se emprega como parte dun conxunto de música apala. Para producir o son do arco frégase a corda, como un instrumento de cordas friccionada, pero tamén se pode bater na corda, como un Instrumento de cordas pulsada.

A diferenza dos instrumentos de corda que se usan na música sinfónica, non ten unha caixa de resonancia malia poder ter resoadores externos. O tipo máis común de resoador consiste nunha cabaza que se ata á man do portador. O arco tamén pode resoar nunha cavidade ou mesmo pode utilizarse a boca. Este último método permite conseguir unha melodía moito máis rica, variando o tamaño do resoador.

Os arcos musicais utilízanse en numerosas culturas de diferentes rexións do mundo. O berimbau pola súa asociación coa capoeira é un instrumento común no Brasil. Son comúns en toda África onde reciben diferentes nomes. Entre os siddis, indios de orixe africana, o malunga é un arco musical feito de bambú, cordas de catgut e un coco como resoador. O **belembaotuyan** é un arco de Guam. Os maorís empregan o ku.

Notas
-----

1. ↑  Best, Elston (2005). *Games and Pastimes of the Maori*. pp. 313–4.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1630744
* AAT: 300042248
* BRE: 2236903
* EBID: ID
* GEC: 0160255
* GND: 1108584470
* MIMO: 3538
* MusicBrainz: ID

 |
**Antônio José da Silva Gouveia**, máis coñecido como **Zezé**, nado en Muriaé, Minas Xerais, o 30 de xuño de 1957 e finado en Recreio, Minas Xerais, o 30 de decembro de 2008, foi un futbolista brasileiro. Destacou no Fluminense e foi internacional coa selección brasileira, coa que participou na Copa América de 1979.

Traxectoria
-----------

Naceu na municipio mineiro de Muriaé, sendo fillo de José Gouvêa Leite e Nilza da Silva Gouvêa. Comezou a xogar ao fútbol no Ideal Esporte Clube, ingresando posteriormente na canteira do Fluminense. Tras xogar co equipo xuvenil subiu en novembro de 1977 ao primeiro equipo do club tricolor, no que viviu os seus mellores anos como futbolista. En 1980 gañou o Campionato Carioca, despois de derrotar na final ao Vasco da Gama no Maracanã.

En 1982 foi traspasado ao Guarani de Campinas, onde formou unha destacada liña de ataque xunto a Lúcio, Jorge Mendonça, Careca e Ernani Banana. O equipo acadou as semifinais do Campionato Brasileiro de 1982, sendo eliminado polo Flamengo. A continuación o xogador quedou sen sitio no equipo e foi cedido ao Flamengo, co que xogou 11 partidos, marcando un gol.

Nos seguintes anos xogou en equipos de menor categoría e vestiu as camisetas do Ceará, o América, o XV de Piracicaba, o Santo André, o Blumenau, o Ribeiro Junqueira, o Barra Mansa e o Paduano.

Trala súa retirada traballou como vendedor de automóbiles e adestrador, ata que faleceu o 30 de novembro de 2008, vítima dun infarto.

### Selección brasileira

En 1979 foi convocado por Cláudio Coutinho para a selección brasileira, coa que debutou nunha goleada por 6-0 sobre Paraguai. Foi parte do equipo brasileiro na Copa América dese ano, onde xogou media hora nun partido, de novo fronte a Paraguai, despois de substituír na segunda parte a Tita.

Notas
-----

1. ↑  "Zezé". *worldfootball.net* (en inglés). Consultado o 24 de outubro de 2022.
2. 1 2  "Copa América 1979". *rsssf.org* (en inglés). Consultado o 24 de outubro de 2022.
3. 1 2 3 4 5  "Zezé… jogar futebol, um recreio para poucos". *Tardes de Pacaembu* (en portugués). 25 de xullo de 2017. Consultado o 24 de outubro de 2022.
4. ↑  "Fluminense celebra 40 anos da conquista do Campeonato Carioca de 1980" (en portugués). 30 de novembro de 2020. Consultado o 24 de outubro de 2022.
5. 1 2  Napoleão, Antonio Carlos; Assaf, Roberto. "Zezé. Que fim levou?" (en portugués). Consultado o 24 de outubro de 2022.
6. ↑  "Brasil - Paraguai 1979". *worldfootball.net* (en inglés). Consultado o 24 de outubro de 2022.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q780031
* NFT: 964

 |
***Barfly*** é un filme de 1987, un dos dous filmes escritos polo escritor e poeta estadounidense Charles Bukowski. Esta película, ao igual que a moi posterior *Factótum*, é un retrato semi-autobiográfico da vida do autor, e as súas eternas borracheiras e pelexas en sórdidos antros e escenarios. Bukowski narra tamén a súa experiencia durante a rodaxe desta película na súa novela de 1989 *Hollywood*, unha visión dramatizada e sarcástica do mundo do celuloide.

Os actores principais foron Mickey Rourke e Faye Dunaway e foi dirixido por Barbet Schroeder, incluíndo un silencioso cameo do propio Bukowski.

Argumento
---------

Henry Chinaski é un poeta que vive nos barrios baixos da súa cidade. A súa existencia, marcada por unha tendencia ao alcoholismo, xira arredor de borracheiras en bares e pelexas nocturnas nas rúas, buscando traballiños para subsistir durante o día. Só nos seus escritos Henry verte un anaco da súa personalidade que non coñece ninguén, o máis profundo e sensible.

Unha noite coñece a Wanda Wilcox, unha muller alcohólica e habitual de bares como Henry, e comezan unha relación. Ambos os dous viven cos cartos xustos, intentan mudar e manterse sobrios. Ao pouco as cousas complícanse por mor das personalidades de cada un e a aparición dunha editora de clase alta, que recibe algúns poemas de Henry e desexa publicar a súa obra a grande escala.

Elenco
------

* Mickey Rourke - Henry Chinaski
* Faye Dunaway - Wanda Wilcox
* Alice Krige - Tully Sorenson
* Jack Nance - Detective
* J.C. Quinn - Jim
* Frank Stallone - Eddie
* Sandy Martin - Janice
* Roberta Bassin - Lilly
* Gloria LeRoy - Grandma Moses
* Joe Unger - Ben
* Harry Cohn - Rick
* Pruitt Taylor Vince - Joe
* Fritz Feld - Bum

Notas
-----

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* *Barfly* en YouTube, subtitulada en castelán.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q195303
* AFI: 57547
* Allmovie: v3946
* AlloCiné: 2641
* Box Office Mojo: barfly
* EBID: ID
* FilmAffinity: 139861
* IMDb: tt0092618
* LUMIERE: 39426
* OFDb: 10072
* OMDB: 10937
* Rotten Tomatoes: barfly
* Synchronkartei: 8348
* TheNumbers: Barfly
* TMDb: 10937
* TVcom: barfly

 |
O **Klub Koszykówki Włocławek**, coñecido por motivos de patrocinio como **Anwil Włocławek**, é un club profesional de baloncesto son sede na cidade polaca de Włocławek, Cuiavia-Pomerania. Fundado no ano 1991, actualmente compite na Polska Liga Koszykówki, a máxima competición do baloncesto de Polonia. O club xoga os seus partidos como local no Hala Mistrzów, pavillón con capacidade para 4.200 espectadores.

Historia
--------

O club foi fundado no ano 1991 co nome de *Provide Włocławek*, comezando a xogar desde a segunda división polaca. Xa na súa primeira temporada o club logra o ascenso á Primeira División. Xa na Polska Liga Koszykówki, e coa denominación de *Nobiles Włocławek*, na súa primeira temporada na elite conseguen acabar na segunda posición final, despois de teren sido primeiros na temporada regular. O seu único campionato de Liga chega en 2003, cando derrotan na final ao Asseco Prokom Gdynia por 4-2.

### Nomes

Ao longo dos anos, debido a motivos de patrocinio, o equipo foi coñecido como:

* Provide Włocławek (1991−1992)
* Nobiles Włocławek (1992−1998)
* Anwil Włocławek (1998−presente)

Palmarés
--------

### Competicións domésticas

**Liga de Polonia**

* **Campións (2):** 2003, 2018
* Subcampións (8): 1993, 1994, 1999, 2000, 2001, 2005, 2006, 2010
* Terceiro posto (2): 1995, 2009
* Semifinais (5): 1996, 2002, 2004, 2007, 2013

**Copa de Polonia**

* **Campións (3):** 1995, 1996, 2007
* Subcampións (1): 2004

**Supercopa de Polonia**

* **Campións (2):** 2007, 2017

### Competicións europeas

**Copa Saporta**

* Semifinais (1): 2002
* Cuartos de final (1): 2001

Notas
-----

1. ↑  "KK Włocławek Historia Klubu. Sezon 1991/1992 - 1992/1993". *KK Włocławek* (en polaco). Arquivado dende o orixinal o 05 de outubro de 2015. Consultado o 2 de outubro de 2015.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial *(en polaco)*
***Apocalipse Z. A ira dos xustos*** é unha novela de literatura fantástica en lingua castelá de Manel Loureiro, publicada en 2010 por Planeta. Foi traducida ao galego por Tomás González Ahola, e publicada en 2015 por Urco Editora. É a terceira parte da triloxía *Apocalipsis Z*.

Trama
-----

Na segunda novela, o avogado, a súa moza Lucía e mais o piloto de helicópteros ucraíno Viktor marcharon nun iate das illas Canarias.

No medio dunha forte treboada dan cun petroleiro que vai cara á illa de Bioko para coller petróleo. O barco vén desde os Estados Unidos, e logo de cargar en Luba, regresan cara a Gulfport, no estado de Mississippi. De camiño, o capitán do barco explícalles que descubriron unha menciña que permite aos infectados polo virus manterse con vida, e que nesa vila se estableceu un refuxio coñecido como a Armada de Cristo. Unha elite de WASP (brancos, anglosaxóns e protestantes) dirixe a vila, e mantén nun gueto á poboación doutras razas, que utiliza como man de obra (ilotas).

Doutra banda, en Corea do Norte mantiveron as fronteiras pechadas e o réxime comunista de Kim Il Sung segue vixente. A través de emisoras de radio descobren a poboación de Gulfport, e dirixen cara a alá un comando para saber de onde toman o petróleo. O comando norcoreano aterra en California e cruza os Estados Unidos cara a Gulfport.

Vila de Gulfport en 2005, logo do paso do furacán *Katrina*.
O avogado comeza a traballar para o concello, mais Lucía enfádase ao ver as condicións en que os brancos tratan os ilotas, e decide marchar ao gueto. O avogado rebélase, e é apresado polo reverendo Greene e por Malachy Grapes, que lidera un grupo que se fai chamar Nación Aria. Víktor vai rescatar a Lucía, quen promove unha rebelión no gueto. O reverendo provoca un novo exterminio de ilotas e infecta ao avogado co virus, e envíao xunto cun bo número de ilotas ao deserto nun convoi ferroviario. O avogado, que dispón duns poucos litros de menciña para sobrevivir, é abandonado en Texas mais logra regresar cara a Gulfport. Víktor sae da vila xunto cun dos líderes do gueto e cun grupo de xente dos que viven na vila que se pon do lado dos ilotas, que se fan chamar os Xustos. Atopan ao avogado e diríxense de volta cara á vila con armas e menciñas.

No gueto iniciouse ao tempo a rebelión e o exterminio, con violentos enfrontamentos. Ao tempo, os norcoreanos entran na vila e aumentan o caos. O grupo do avogado entra tamén na vila, armándose un combate a catro bandas.

Finalmente Víktor morre asasinado polo reverendo Greene. O avogado e Lucía logran sobrevivir, e logo de seis anos regresan a Pontevedra cunha cepa para crear a menciña. Teñen un fillo, ao que chamaron Víktor, que non é portador do virus, e Lucía está de novo embarazada.

Narración
---------

A obra alterna a primeira persoa que usara na primeira novela -desde o punto de vista do protagonista- co narrador omnisciente en terceira persoa. Altérnase o punto de vista da acción, e inclúense varias analepses e prolepses.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha na web da editorial.
**Artatama II** ("o máis recto") foi rei de Mitanni.

Traxectoria
-----------

Era seguramente fillo de Artashumara e, despois do asasinato do seu pai, conseguiu a axuda da parte oriental do reino, onde unha revolta o había acabar proclamando rei.

Foi imposto como único rei por un exército hitita sobre o -1340, cando xa era moi vello e asociara ao goberno ao seu fillo Shuttarna III. O seu título no tratado cos hititas foi o de "rei dos hurritas" (os antecesores serían "reis de Mitanni", 'título reservado seguramente aos reis da parte occidental). A rexión de Washukanni foille entregada polos hititas.

Neste momento o país foi invadido polos asirios, aliados co reino de Alshe, pero o seu fillo Shuttarna III fixo un tratado con Asiria devolvendo os trofeos e aceptando pagar imposto.

O poder de Artatama non se debilitou coa retirada dos hititas ao cabo da campaña e vai plantar cara a Tushratta e aos seus fillos, que tiñan a axuda da parte occidental do reino. Tushratta morreu, o seu fillo máis vello de nome descoñecido foi derrotado, e o segundo fillo, o futuro Mattiwaza, tivo que fuxir a territorio babilonio e despois hitita, de onde volveu coa axuda hitita (e casado cunha filla de Suppiluliumas I e conquistou o poder (ver Mattiwaza). Artatama II crese que foi respectado ata a súa morte, que debeu ser pouco despois, seguramente en Taite, con 80 anos ou máis, debido a que era un antigo aliado hitita.

| * v
* c
* e
Reis de Mitanni |
| --- |
| 
* Kirta
* Shuttarna I
* Parsatatar
* Sausatatar
* Artatama I
* Shuttarna II
* Artashumara
* Tushratta
* Artatama II
* Shuttarna III
* Shattiwaza
* Shattuara I
* Wasashatta
* Shattuara II

 |
**Barbara Joyce West Dainton**, nada o 24 de maio de 1911 en Bournemouth (Dorset) e finada o 16 de outubro de 2007 en Camborne, foi unha das dúas últimas superviventes do naufraxio do *RMS Titanic*.

Traxectoria
-----------

Contaba con 10 meses e 22 días de vida cando o Titanic chocou contra un iceberg o 15 de abril de 1912 no seu traxecto de Southampton a Nova York.

Era a segunda filla de Edwy Arthur West e Ada Mary Worth. A súa irmá máis vella era Constance Mirium. A familia West abordou o RMS Titanic en Southampton (na área de segunda clase). Barbara, a súa nai e a súa irmá Constance, escaparon no bote número 10. O pai de Barbara non sobreviviu. Unha vez en Nova York abordaron o Celtic e regresaron a Inglaerra, onde Ada tivo unha terceira filla.

Casou en 1952 con William Ernest B. Dainton. Faleceu o 16 de outubro nunha residencia para anciáns en Camborne, Inglaterra. O funeral foi o 5 de novembro de 2007 na Catedral de Truro.

A outra supervivente do desastre foi Millvina Dean, nacida en Hampshire (Inglaterra), morreu no 2009.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q237024
* WorldCat
* VIAF: 67664059
* GND: 133724727
* WikiTree: West-5064

 |
Google Android.
Unha **aplicación móbil** (**app**) é unha aplicación informática deseñada para ser empregada en tabletas táctiles, teléfonos intelixentes e outros dispositivos móbiles. Pódense adquirir a través de plataformas de distribución de aplicacións. Algunhas aplicacións son de balde, mentres que outras deben ser mercadas. Adoitan ser descargadas da plataforma de distribución a un dispositivo de destino móbil como un iPhone, unha Blackberry ou un teléfono de Android, mais ás veces poden ser descargadas directamente nos computadores, tanto portátiles como de mesa.

As aplicacións móbiles foron orixinalmente ofrecidas para mellorar a produtividade xeral e a recuperación de documentos, incluíndo funcións básicas como correo electrónico, calendario, contactos ou información meteorolóxica. Porén, a demanda pública e a dispoñibilidade de ferramentas de desenvolvemento levou á súa rápida extensión noutras categorías como xogos, GPS, compra de entradas para acontecementos, consulta de contas de aforros, etc. A popularidade das aplicacións móbiles seguiu a medrar por mor de que o seu uso se fixo cada vez máis adoito entre os usuarios de teléfonos móbiles.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *aplicación*.
2. ↑  Ludwig, Sean (5 de decembro de 2012). VentureBeat, ed. "Study: Mobile app usage grows 35%, TV & web not so much" (en inglés).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q620615
* GND: 7705206-7
* JSTOR: mobile-applications
* NKC: ph602134
* PSH: 14154

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D063731
* MeSH: L01.224.900.685

 |
**Austvågøe** ou **Austvågøxa** é a máis ao nordés das illas máis grandes do arquipélago de Lofoten no condado de Nordland, Noruega, e sede da capital do arquipélago, Svolvær.

Atópase entre Vestfjorden e o Mar de Noruega. A illa de Vestvågøxa atópase ao suroeste e a grande illa de Hinnøxa ao nordés.

A maior parte da illa é parte do municipio de Vågan, mentres que a parte nororiental pertence ao municipio de Hadsel. A cidade principal na illa é Svolvær. Austvågøxa é popular entre os alpinistas. O famoso Trollfjord atópase na parte oriental da illa. Austvågøe está conectado pola estrada Ruta europea E10 á illa veciña de Hinnøxa no leste usando a Ponte de Raftsund e á illa de Gimsøxa no oeste usando a Ponte Gimsøystraumen.

Xeografía
---------

A illa ten 526,7 km², ten 40 km de longo en dirección leste para oeste e 30 km delargo de norte a sur. As illas que rodean Austvågøxa inclúen Gimsøxa e Vestvågøxa ao oeste, Skrova, Litlmolla e Stormolla ao sur, Hinnøxa ao leste, e Hadseløxa ao norte.

Austvågøxa é en gran parte un macizo montañoso, con terras baixas case exclusivamente nas praias costeiras, o bordo das terras baixas ao redor da costa. A montaña máis alta da illa (e de todo Lofoten) é con 1146 m de altura Higravstinden, situada na parte oriental da illa. *Svartsundtindan* (1050 m), *Trolltindan* (1045 m), e *Olsanestind* (1000 m.) tamén están na parte leste, mentres que o famoso Vågakallen (942 m) se cierne sobre Henningsvær na parte suroeste

Nome
----

A forma nórdica antiga do nome era *Vágøe*. O primeiro elemento é o nome do antigo sitio da igrexa en Vågan onde se atopa a Igrexa de Vågan hoxe. O último elemento é *øe* que significa "illa". A palabra *aust* (que significa "leste") engadiuse máis tarde ao nome para diferencialo coa illa veciña de Vestvågøxa.

Galería
-------

* TrollfjordTrollfjord
* Estreito Raftsundet entre Austvågøy e Hinnøya, pintura de EckenbrecherEstreito Raftsundet entre Austvågøy e Hinnøya, pintura de Eckenbrecher
* Vågakallen, con 942 metros de alturaVågakallen, con 942 metros de altura

Notas
-----

1. ↑  "Earth from Space: Lofoten, Norway". *www.esa.int* (en inglés). Consultado o 2022-03-12.
2. ↑  Store norske leksikon. "Austvågøy" (en Norwegian). Consultado o 2012-07-11.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Austvågøy Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

### Ligazóns externas

* DNT - Trollfjordhytta DNT cabana preto de Trollfjord

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q784020
* GEC: 0472352
* GeoNames: 3162264
* OSM: 4148161

 |
*Os favoritos do Emperador Honorio* (división definitiva do Imperio Romano entre Oriente e Occidente). Pintura histórica de John William Waterhouse (1883)
A **Antigüidade tardía** é o período de transición entre a Idade Antiga e maila Idade Media; as dúas primeiras divisións da periodización tradicional do tempo histórico que se adoitan aplicar á Historia da civilización occidental. Cronoloxicamente abranguería o período que vai dende a crise do século III, que marca o comezo da descomposición da Antigüidade clásica, até a expansión musulmá e a constitución do Imperio Carolinxio (finais do século VIII), procesos que representaron o asentamento definitivo do mundo medieval.

Henri Pirenne (*Mahoma e Carlomagno*) pode considerarse o creador do concepto, ao pór de manifesto o esencial que para a caracterización definitiva de *o medieval* significaron dous grandes acontecementos: o Imperio de Carlomagno e a chegada do islam a Europa; e os procesos que carrexaron: a ruptura da unidade da conca do Mediterráneo (no económico e no ideolóxico, unha verdadeira fronteira de civilizacións) e o peche en si mesma da Europa Occidental ou Cristiandade latina (previamente separada da Cristiandade oriental do Imperio Bizantino), onde levarán á súa culminación as formas económicas, sociais, políticas e ideolóxicas do que se veu en chamar feudalismo e que se viña desenvolvendo dende o comezo deste período, cincocentos anos antes.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Materia *Antigüedad Tardía* na Universidade de Sevilla, con bibliografía.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q217050
* AAT: 300020666
* EBID: ID
* GND: 4124227-0
* JSTOR: late-antiquity
* LCCN: sh85018484
* MAG: 11294208
* Treccani: tardoantico

 |
Despois de que na Europa medieval se considerase a Deus como o centro do mundo, dende o Renacemento o centro foi o home, e esta idea non incluía as mulleres.
O **androcentrismo** é o punto de vista, segundo o cal o home varón é o centro e a medida do mundo. Está relacionado co universalismo masculino. Enmarca as capacidades do ser masculino como motor individual e universal do devir da humanidade. Por iso, coida o momento ou configuración da mente masculina clásica como referente universal en oposición ó inmóbil, ó inmutable e ó estático. O androcentrismo silencia e invisibiliza o pensamento, a experiencia e as representacións feitas polas mulleres. A muller existe soamente en relación con algún home ou como un obxecto para eles. Un exemplo de visión androcéntrica do mundo é a síndrome de Pitufina.

O termo comezou a ser empregado no debate científico por Charlotte Perkins Gilman que fixo unha descrición das prácticas androcéntricas, así como dos problemas que xurdían delas, en *The Man-Made World or, Our Androcentric Culture*, publicado en 1911. Así, o androcentrismo enténdese como unha práctica social onde os axentes compoñentes asumen roles funcionais universalizados. Segundo Perkins Gilman, tanto os modelos vitais masculinos como as actitudes masculinas afírmanse como universais, mentres que as das mulleres son consideradas complementarias. A propia visión androcéntrica do mundo mestura "androcentrismo" con "antropocentrismo", e "home" con "humano".

Etimoloxía
----------

A palabra "androcentrismo" provén do grego antigo ανδρο, *andro-*, "home, macho", e χεντρον, *kentron*, "centro".

Notas
-----

1. ↑  Androcentrisme Arquivado 06 de xullo de 2017 en Wayback Machine. Tallers per la igualtat, Centre Dolors Piera d'Igualtat d'Oportunitats i Promoció de les Dones, Universidade de Lleida *(en catalán)*

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Cultura da violación

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q514337
* EBID: ID
* GEC: 0078276
* JSTOR: androcentrism
* MAG: 2778117818

 |
**Austur-Húnavatnssýsla**| 

|  |
| --- |
|  |
|  |

 |
| Mapa |
|  |
| Información |
| País |  Islandia |
| Rexión | Norðurland Vestra |
| Subdivisións | 4 municipios |
| Superficie | 4.920 km2 |
| Poboación | 1.937 |

**Austur-Húnavatnssýsla** é un dos vinte e tres condados de Islandia. Atópase no norte do país, na rexión e Norðurland Vestra, entre os condados de Vestur-Húnavatnssýsla e Skagafjarðarsýsla. A súa principal poboación é Blönduós.

Xeografía
---------

Este condado está situado na zona boreal de Islandia. O seu clíma é frío, ao igual que o resto do país, e a súa altitude media é de 122 metros.

Demografía
----------

Austur-Húnavatnssýsla conta cun total de 1.937 persoas para unha superficie de 4.920 quilómetros cadrados, polo que a súa densidade de poboación e de 0,39 habitantes por quilómetro cadrado.

### Municipios

Austur-Húnavatnssýsla comprende os seguintes municipios:

* Blönduós
* Húnavatnshreppur
* Skagabyggð
* Skagaströnd

### Localidades

Austur-Húnavatnssýsla comprende as seguintes comunidades:

| Localidade | Altitude (msnm) | Poboación (2004) |
| --- | --- | --- |
| Auðkúla | 246,8 | 5 |
| Bergsstaðir | 305,7 | 15 |
| Blönduós | 15,8 | 373 |
| Bólstaðarhlíð | 323,6 | 5 |
| Hof | 24,9 | 21 |
| Höfðakaupstaður | 11,8 | 18 |
| Hólanes | 2,7 | 18 |
| Holtastaðir | 71,9 | 17 |
| Hoskuldsstaðhir | 60,7 | 37 |
| Spákonufell | 24,9 | 21 |
| Svínavatn | 138,9 | 5 |
| Þingeyrar | 13,7 | 28 |
| Undirfell | 137,7 | 9 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q783960
* WorldCat
* VIAF: 125520537

 |
Os **anticorpos primarios e secundarios** son dous grupos de anticorpos que se clasifican segundo se unan directamente a *antíxenos ou proteínas* ou ben teñan como diana outro anticorpo (primario), que, á súa vez, está unido a un antíxeno ou proteína.

Primario
--------

Un anticorpo primario pode ser moi útil para a detección de biomarcadores para enfermidades como o cancro, diabetes, párkinson e alzhéimer e utilízanse para o estudo da absorción, distribución, metabolismo e excreción (ADME) e resistencia a multidrogas (MDR) dos axentes terapéuticos.

O anticorpo primario únese a un antíxeno (en vermello). Un anticorpo secundario etiquetado (en verde), únese despois ao anticorpo primario. A etiqueta únese despois para detectar indirectamente o antíxeno.

Secundario
----------

Os anticorpos secundarios proporcionan detección e amplificación de sinal e estenden a utilidade dun anticorpo por medio da súa conxugación a proteínas.. Os anticorpos secundarios son especialmente eficientes en inmunoetiquetaxe. Os anticorpos secundarios únense aos anticorpos primarios, que están directamente unidos aos antíxenos diana. En inmunoetiquetaxe, o dominio Fab dos anticorpos primarios únese a un antíxeno e expón o seu dominio Fc a un anticorpo secundario. Despois, o dominio Fab do anticorpo secundario únese a un dominio Fc dun anticorpo primario. Como o dominio Fc é constante dentro dunha mesma clase animal, só cómpre un tipo de anticorpo secundario para unirse a moitos tipos de anticorpos primarios. Isto reduce o custo de etiquetar un só tipo de anticorpo secundario, en vez de etiquetar varios tipos de anticorpos primarios. Os anticorpos secundarios axudan a incrementar a sensibilidade e amplificación de sinal debido á unión de múltiples anticorpos secundarios a un anticorpo primario.

### Aplicacións

Os anticorpos secundarios poden ser conxugados a encimas como a peroxidase do ravo picante (HRP) ou a fosfatase alcalina (AP); ou a tinguiduras fluorescentes como a fluoresceína isotiocianato (FITC), derivados da rodamina, tinguiduras Alexa Fluor; ou outras moléculas para ser utilizada en varias aplicacións. Os anticorpos secundarios son usados en moitos ensaios bioquímicos como os seguintes:

* ELISA, includíndo moitas probas para o VIH
* Western blot
* Inmunotinguidura
* Inmunohistoquímica
* Inmunocitoquímica

Notas
-----

1. ↑   Secondary antibody selection guide
2. ↑  "Secondary Antibodies as Probes". *www.thermofisher.com* (en inglés). Consultado o 2017-05-31.
3. ↑  "Secondary antibody review based on formal publications". *secondary-antibody.com*. Arquivado dende o orixinal o 17 de abril de 2008. Consultado o 2008-04-16.
| Andoriña dáurica |
| --- |
|  |
| Estado de conservación |
| Pouco preocupante |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Aves |
| Orde: | Passeriformes |
| Familia: | Hirundinidae |
| Xénero: | ***Cecropis*** |
| Especie: | ***C. daurica*** |

 |
| Nome binomial |
| ***Cecropis daurica***(Laxmann, 1769) |
| Sinonimia |
| *Hirundo daurica* |

A **andoriña dáurica** (*Hirundo daurica*, para outros autores *Cecropis daurica*) é un pequeno paxaro da familia das andoriñas. Habita nos países de clima temperado do sur de Europa e Asia, desde a Península Ibérica no oeste ata Xapón no leste, chegando á África tropical polo sur. Os exemplares indios e africanos son residentes, pero as andoriñas europeas e doutras partes de Asia son migratorios, invernando en África e na India.

Características
---------------

*Cecropis daurica*.
As andoriñas dáuricas son similares en costumes e aparencia a outras especies da orde dos Apodiformes. As partes superiores da cabeza, dorso e ás son dunha cor azul moi escura. O peito e ventre, castaño arrubiado con pequenas e numerosas pencas escuras. As ás son anchas e puntiagudas. Son rápidas voadoras e aliméntanse de insectos.

Parécese ás andoriñas comúns, pero son máis escuras e a mancha vermella na gorxa é máis clara e esténdese pola caluga, presentando tamén outra zona rubia no nacemento do rabo. Ademais, as gallas do rabo son claramente máis anchas.

As andoriñas dáuricas constrúen niños con forma de media esfera con lama que recollen cos seus peteiros, e chocan entre 3-6 ovos en cada posta, de maio a xuño. Normalmente aniñan entre os penedos altos, pero adáptanse con facilidade ás construcións humanas (pontes ou edificios). O niño lembra ó da andoriña de cu branco na forma e material, pero conta cunha entrada tubular da que carece o niño desta última.

Normalmente esta especie non forma grandes colonias de cría, pero son bastante gregarias fóra da estación de apareamento. As bandadas máis numerosas pódense observar nas extensas chairas da India.

En Galicia é estival de marzo a setembro. É escasa pero en expansión, máis abundante na metade sur.

Notas
-----

1. ↑  "Red-rumped Swallow *Hirundo daurica* BirdLife species factsheet" (en inglés). BirdLife International. Consultado o 3 de xaneiro de 2010.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q27075446
* GEC: 0197973

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Cecropis\_daurica
* Avibase: 3690F067BD62C40E
* BirdLife: 103812643
* Dyntaxa: 205748
* eBird: rerswa1
* EUNIS: 952
* Fossilworks: 369545
* GBIF: 6095119
* iNaturalist: 144792
* ITIS: 916675
* IUCN: 103812643
* NBN: NHMSYS0001688291
* NCBI: 317158
* Soortenregister: 139576
* TAXREF: 3701
* WoRMS: 567869
* Xeno-canto: Cecropis-daurica

 |
**Mónica Andrea Echeverri Arias**, nada en Bogotá o 13 de setembro de 1965, máis coñecida como **Andrea Echeverri**, é unha cantante de rock e ceramista colombiana. Foi gañadora de premios Grammy, MTV, Lo Nuestro, entre outros. Foi postulada ao Latin Grammy en varias ocasións, xa sexa con Aterciopelados ou polos seus traballos como solista; a máis recente en 2013 na categoría "Best Singer-Songwriter Album" co seu disco *Ruiseñora.* É vocalista líder e guitarrista segunda do grupo colombiano Aterciopelados xunto con Héctor Buitrago, aínda que desenvolveu en paralelo a súa carreira musical como solista, sendo recoñecida pola súa habilidade en composición e interpretación de diversos instrumentos como a gaita, percusión, entre outros. É gañadora dun Premio MTV como solista e de dous Grammy coa banda, entre moitos outros recoñecementos.

Discografía en solitario
------------------------

* *Andrea Echeverri* (2005)
* *Dos* (2010)
* *Ruiseñora* (2012)

Notas
-----

1. ↑  "Copia arquivada". Arquivado dende o orixinal o 20 de novembro de 2007. Consultado o 20 de novembro de 2007.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Andrea Echeverri Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Páxina oficial *(en castelán)*

* Portal:Muller
* Portal:Colombia
* Portal:Feminismo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q493832
* WorldCat
* VIAF: 54381917
* AllMusic: mn0000032337
* BNF: 14521629m
* Discogs: 1048948
* Europeana: ID
* IMDb: nm5245451
* ISNI: 0000 0003 7238 5504
* LCCN: no2008118517
* MusicBrainz: ID
* Songkick: 123950

 |
A illa **Axel Heiberg** sitúase nas Illas da Raíña Isabel, en Nunavut, Canadá. A parte máis alta da illa cóbrea un glaciar. Atópase entre as coordenadas 78º e 81º N e só a habita o persoal dunha pequena estación científica.

É unha illa recortada por grandes fiordes, cunha área total de 43.178 km². O punto máis alto é Outlook Peak, cunha altura de 2.211 m. O xeo e os glaciares cobren 14.733 km² da área total.

A illa foi descuberta por Otto Sverdrup en 1900, poñéndolle o nome do cónsul noruegués Axel Heiberg, que foi quen financiou a expedición. A exploración científica da illa comezou na década dos 50 do século XX.

Historia
--------

Habitouse no pasado polo pobo inuit, pero estaba deshabitada no momento en que foi nomeada por Otto Sverdrup, que a explorou ao redor de 1900, poñéndolle o nome do cónsul noruegués Axel Heiberg, que foi quen financiou a expedición.

A exploración científica da illa comezou na década dos 50 do século XX. En 1959, científicos da McGill University exploraron o fiorde Expedition no centro da illa de Axel Heiberg. Isto deu lugar á creación da Estación de Investigación do Ártico McGill, construída a 8 km ao interior de fiorde Expedition en 1960.

Un dos tres tocóns descubertos en illa Axel Heiberg.
Mapa da Illa Axel Heiberg.
Permanece deshabitada, salvo unha pequena estación científica. No entanto, aínda se conservan restos de poboados Inuit. Na illa descubriuse en 1985 un bosque petrificado do Eoceno, tres tocóns datados hai 40 millóns de anos, o que indica que esta parte norte do ártico era máis cálida e húmida que na actualidade.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Axel Heiberg Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Illas Árticas do Canadá

### Ligazóns externas

* Axel Heiberg Island in the Atlas of Canada - Toporama; Recursos naturais do Canadá
* Bosques do eoceno na illa de Axel Heiberg
* Desenterrando n bosque conxeladoArquivado 17 de outubro de 2019 en Wayback Machine.
* Arctic Redwood Fossils Are Clues to Ancient Climates

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q207666
* WorldCat
* VIAF: 244956764
* GEC: 0006331
* GeoNames: 5888650
* GND: 4004027-6
* LCCN: sh92002708
* NKC: ge1147597
* OSM: 1656484
* SUDOC: 142936715

 |
Na poesía galesa, un ***awdl*** (pronunciado /ˈau̯dl̩; plural ***awdlau***) é un poema longo en metro estrito (é dicir, *cynghanedd*). Orixinalmente, un *awdl* podería ser un poema relativamente breve unificado polo uso dunha única rima final (a palabra está relacionada con *odl*, "rima"), usando *cynghanedd*; os primeiros *awdlau* están asociados cos Cynfeirdd como Aneirin e Taliesin, tal como se atopan nas coleccións do *Libro de Taliesin*, o *Libro Negro de Carmarthen*, o *Manuscrito de Hendregadredd* ou *Libro Vermello de Hergest*. No século XIX, porén, chegou á súa definición moderna como un poema longo usando polo menos dúas das formas estritas "oficiais" recoñecidas (sen a única rima final).

Cada ano no National Eisteddfod outórgase a cadeira bárdica ao *awdl* xulgado máis digno; esta competición é a máis famosa e prestixiosa do Eisteddfod, e percíbese como a máis difícil.

Historia
--------

Os *awdlau* no período inicial hai que distinguilos dos *englynion*, que son estrofas curtas de tres ou catro liñas. Desde os inicios rexistrados, os *awdlau* eran altamente ornamentais, e as formas permitidas fixéronse cada vez máis estritas até a alta Idade Media. Entre os séculos XI e XIII, os poetas da corte reais (bardos dos príncipes) desenvolveron a arte a un nivel notable de habilidade e realización. Despois da extinción da realeza galesa coa morte de Llywelyn ap Gruffudd en 1282, a estandarización e codificación das regras da poesía profesional levou ao recoñecemento de 24 metros estritos, cada un dos cales debe usar *cynghanedd*. Neste período, os metros *englyn*, así como os metros *cywydd* foron incluídos nos 24, e o termo *awdl* *simpliciter* pasou a utilizarse para calquera poema longo composto en metros escollidos entre o rango permitido, mantendo a rima final constante dentro de seccións individuais do poema. Entre os coñecidos que usaron a forma a principios do século XVII estaba Dafydd Llwyd Mathau en 1611.

Prestixio
---------

Estes poemas son xulgados como un dos mellores traballos que un poeta pode pretender producir. Nos *eisteddfodau* outórganse premios ao mellor *awdl*, sendo o máis eloxiado o Eisteddfod Nacional de Gales, que se celebra cada ano en agosto. Aínda que os *awdlau* do século XIX podían chegar a miles de liñas, é infrecuente atopar pezas tan extensas nestes días; o National Eisteddfod limita os competidores a uns centos de liñas.

Quizais o primeiro *awdl* máis coñecido é unha elexía apocalíptica de Gruffudd ab ano Ynad Coch, que marca a morte en 1282 de Llywelyn ap Gruffudd. Exemplos coñecidos do século XX inclúen *Ymadawiad Arthur* de T. Gwynn Jones e *Yr Arwr*, de Hedd Wyn, que gañou a cátedra Eisteddfod en 1917 pouco despois da morte do seu autor na Primeira guerra mundial.

Notas
-----

1. ↑  "simpliciter". *Oxford Reference* (en inglés). doi:10.1093/oi/authority.20110803100507264. Consultado o 2022-06-17.
2. ↑  "Yr Arwr - Wicidestun". *cy.wikisource.org* (en galés). Consultado o 2022-06-17.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Awdl*** |
Coordenadas: 17°18′56″N 87°32′4″O﻿ / ﻿17.31556, -87.53444

A **Barreira de Coral de Belize** é unha serie de arrecifes de coral que se sitúan a unha distancia variable da costa de Belize, uns 300 metros da costa no norte e a uns 40 quilómetros no sur. Ten unha lonxitude aproximada de 300 quilómetros, e forma parte do Sistema Arrecifal Mesoamericano, o segundo sistema de arrecife de coral máis grande no mundo despois da Gran Barreira de Coral de Australia. É o destino turístico máis importante de Belize, atraendo a metade dos seus 260.000 visitantes, así mesmo é vital para a súa industria pesqueira.

Notas
-----

1. ↑  BBC News - 12 de xuño de 2006

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina oficial na UNESCO *(en inglés)*

| * v
* c
* e
Patrimonio da Humanidade en Belize |
| --- |
|  | Barreira de Coral de Belize (1996) |  |
| Patrimonio da Humanidade  ·  Lista do Patrimonio da Humanidade en Perigo |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q28361
* EBID: ID
* GeoNames: 6941106
* WHC: 764

 |
**Axis de Argos** (en grego antigo: Ἄγις, *xen*.: Ἄγιδος) foi un poeta grego de Argos, contemporáneo de Alexandre o Grande, a quen acompañou na súa expedición asiática. Quinto Curcio Rufo así como Arriano e Plutarco descríbeno como un sicofanta, un dos aduladores máis baixos do rei. Curtius chámao "o compositor dos peores poemas dende Choerilus" ("pessimorum carminum post Choerilum conditor"), o que probablemente se refería ó seu carácter obsequioso e halagador que á súa poesía. A Antoloxía grega contén un epigrama que probablemente da súa autoría.

Ateneo menciona un Axis como o autor dunha obra sobre a arte da cociña (ὀψαρτυτικά).

Notas
-----

1. ↑  Schmitz, Leonhard (1867). *Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology* **1**. Boston: Little, Brown and Company. pp. 73–74. Arquivado dende o orixinal o 12 de abril de 2009. Consultado o 15 de xaneiro de 2018.
2. ↑  Curtius, viii. 5
3. ↑  Arriano, *Anabasis Alexandri* iv. 9
4. ↑  Plutarco, *De adulat. et amic. discrim. p. 60*
5. ↑  Antoloxía grega, vi. 152
6. ↑  Jacobs, *Anthol.* iii. p, 836
7. ↑  Zimmermann, *Zeitschrift für die Alterth.* 1841, p. 164
8. ↑  Ateneo, xii. p. 516
**Albor Tholus** é un volcán inactivo da rexión volcánica de Elysium, situada no planeta Marte. Fica ó sur dos volcáns próximos, Elysium Mons e Hecates Tholus. Albor Tholus ten 4,5 km[2] de altitude e ten un diámetro duns 160 km[2] na súa base. A súa gran caldeira ten uns 30 km de diámetro e unha profundidade de 3 km,[2] moi profunda en comparación coas caldeiras que se poden atopar na Terra. A altitude do nivel máis baixo da caldeira é a mesma cá da base do volcán; con todo, as pendentes orixinais de Albor Tholus puideron ser cubertas polos fluxos de lava do seu veciño máis grande, Elysium Mons. As avaliacións realizadas pola sonda Mars Express descubriron que os volcáns da rexións de Elysium estiveron activos durante longos períodos de tempo.

* Topografía de Albor Tholus e os seus arredores.
* Albor Tholus a ollos do THEMIS. A area sufriu a aparición dunha extensa falla.

Referencias
-----------

1. 1 2 3  USGS : Gazetteer of Planetary Nomenclature (ed.). "Planetary Names: Tholus, tholi: Albor Tholus on Mars". Consultado o 16-04-2019.
2. 1 2 3 4  HRSC Bildserie #011 - Albor Tholus (Mars Express Orbit 0032); Gruppe Fernerkundung der Erde und der Planeten an der FU Berlin

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Tharsis Tholus.
* Biblis Tholus.
* Ulysses Tholus.

### Ligazóns externas

* Albor Tholus with Google Mars
**Adrianus Egbert Willem de Jong**, máis coñecido como **Arie de Jong**, nado en Plantungan (Indias Orientais Neerlandesas) o 21 de xuño de 1882 e finado na Haia o 23 de decembro de 1966, foi un militar e tirador de esgrima neerlandés, gañador de cinco medallas olímpicas.

Traxectoria
-----------

Oficial profesional, foi un dos grandes tiradores de esgrima. En 1906 participou nos Xogos Intercalados sen lograr medalla, o mesmo ca nos Xogos Olímpicos de 1908. Nos Xogos Olímpicos de 1912 logrou medallas de bronce en sabre e espada por equipos. Nos Xogos Olímpicos de 1920 foi medalla de bronce en sabre individual e por equipos e nos Xogos Olímpicos de 1924 foi de novo bronce en sabre por equipos.

Ao longo da súa carreira gañou 18 títulos nacionais (entre 1910 e 1928), 2 campionatos de Europa (1922 e 1923) e gañou a proba de espada no Campionato Mundial Militar de 1936.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sports-Reference

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2605467
* Sports Reference: arie-de-jong-1

 |
*O profeta Amós*, de Gustave Doré
**Amós** foi un profeta menor do Antigo Testamento, autor do Libro de Amós, que viviu no reino de Xudá no século VIII a.C.

Traxectoria
-----------

Amós era un pastor e cultivador de figos de sicómoro, a partir do 750 a.C. comezou a súa carreira profética no norte de Israel, en especial nas cidades de Samaria e Bet-El, denunciou con estilo directo e rudo a idolatría, as inxustizas sociais, a inmoralidade ética e o culto corrupto reducido á exterioridade. O seu ataque os sacerdotes e poderosos provocoulle numerosos inimigos e acusado polo sacerdote Amasías foi expulsado do templo de Bet-El.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Amós***  |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q213850
* WorldCat
* VIAF: 32787308
* BRE: 1818812
* CERL: cnp00394059
* DeutscheBio: 118502638
* EBID: ID
* FAST: 7159
* GEC: 0003656
* GND: 118502638
* ISNI: 0000 0004 5304 2300
* LCCN: n50021898
* NKC: osa2014848552
* Orthodox Encyclopedia: 114574
* SUDOC: 122629647
* Treccani: amos

 |
Arco palmar arterial superficial (descrito no debuxo como *superficial palmar arch*).
O **arco palmar arterial superficial da man** é un arco arterial do membro superior humano, pertencete á man. Está constituído pola arteria cubital, que xunto, co nervio cubital entra na man pola zona medial do pulso. Esta arteria sitúase entre o músculo palmar curto e as vainas flexoras. Vai por fóra do nervio cubital e do pisiforme. Na zona máis distal, a arteria cubital pasa por dentro do óso ganchudo e despois xira cara a fóra, cruzando toda a palma, constituíndo o arco palmar arterial superficial da man. O arco comunícase coa póla palmar da arteria radial.

Pólas
-----

O arco superficial aporta tres grandes pólas para a vascularización da man, son as arterias dixitais palmares comúns e unha arteria dixital palmar na zona medial do maimiño.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Gray. Anatomía para estudiantes. Miembro superior* (en castelán)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q7643328
* MAG: 2779490319

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* FMA: 22834
* TA: A12.2.09.056
* Uberon: 0006564

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Arco da vella (homónimos).
***Arco da Vella (Pensamento Libertario Galego)*** foi unha publicación de carácter libertario editada polo Colectivo Libertario Arco da Vella en Santiago de Compostela.

Características
---------------

Publicáronse catro números, a comezos da década de 1980. Estaba escrito integramente en lingua galega, e contou cunha tirada de 1000 exemplares, con depósito legal. Aparecía impreso con moitas ilustracións, presentado con follas de distintas cores e con formatos distintos, así como pegotes e obxectos engadidos (pedazos de espello, letras de sopa...).

Entre os seus colaboradores están Carmen Blanco, Ramiro Fonte, Manuel Forcadela, Claudio Rodríguez Fer, Margarita Ledo, Henrique Monteagudo, Dionisio Pereira, María Balteira (pseudónimo de Rosa Bassave Roibal), Alberto de Esteban Gracia, Susana Antón, Albino Prada, Manuel Xirimbao, César Rodríguez, Álvarez, Cide, Cobas, Llamazares, Miragaia, Prada, Díez, Rábade, Louxas, Alvite, Barba ou Vétula.

Tiña unha liña claramente anarcocomunista, libertaria, galeguista e pro-CNT. Máis que polo seu contido, destacou pola súa extraordinaria presentación e deseño, con pingas de vangardismo, que estaba a cargo do deseñador gráfico Pepe Barro.

No 1º número aparece o artigo "o Estado non é a patria", firmado pola Federación Anarcocomunista Galega. Falábase tamén de temas diversos como o parto natural, a loucura e os manicomios, a identidade galega, a enerxía nuclear, o antimilitarismo, a cociña natural ou os problemas urbanos. Inclúe un texto de Eva Forest. O número 2 apareceu no verán de 1981, con 30 páxinas máis cubertas e engadidos, e cun formato de 27x42 cm. Fala de temas como a homosexualidade, o caso Scala, a prisión de Herrera de la Mancha, a heterodoxia anarquista ou a protección animal. O número 3 editouse no verán de 1982, con 36 páxinas máis oito do anexo, cun formato de 21 x 27 cm e 13,5 x 27 cm no anexo. Trata temas como a lingua galega, o campo, a apicultura, a tecnoloxía alternativa ou a gastronomía.

Notas
-----

* Íñiguez, Miguel: *Enciclopedia histórica del anarquismo español* (tomo 1); Vitoria, 2008. ISBN 978-84-612-4219-1
Coordenadas: 44°03′16″N 5°02′51″L﻿ / ﻿44.0544, 5.0475

Arco romano de Carpentras.
Guerreiro galaico encadeado no Arco de Carpentras (séc. I) segundo Joaquín Ruiz de Arbulo.
O **Arco de Carpentras** é un arco triunfal romano, de principios do século I d.C. situado no departamento francés de Vaucluse, na cidade de Carpentras. 

Este arco foi incluído na lista de primeiros monumentos históricos franceses no ano 1840. Só consta dun único fornix, o cal está enmarcado por lesenas estriadas e decorado cunha arquivolta. Nos seus laterais, hai diferentes gravados e imaxes de trofeos flanqueados por prisioneiros bárbaros, e segundo Joaquín Ruiz de Arbulo, un deses prisioneiros podería ser un guerreiro galaico. O arco estaba orixinalmente situado no cardo *maximus* da cidade. Máis tarde, incorporouse á antiga catedral, coma a porta da antiga catedral, e logo diso, ó palacio epuiscopal, que viría sendo agora o palacio de xustiza.

Notas
-----

1. 1 2  Gago, Manuel (11-12-2017). "O prisioneiro perdido. Un arco de triunfo en Francia pode gardar a primeira representación dun guerreiro galaico vencido". *culturagalega*. Santiago de Compostela. Consultado o 24-08-2018.

* Portal:Historia
* Portal:Roma antiga
* Portal:Francia

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1753191
* Mérimée: PA00081996

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Artaxerxes.
**Artaxerxes IV Arsés**, rei de Persia da dinastía aqueménida (-338--336). É coñecido como **Arsés** nas fontes gregas, e probabelmente fose ese ou seu verdadeiro nome antes de ascender ao trono, cando elixiu entón ou nome de **Artaxerxes** como outros reis persas anteriores, incluído o seu pai.

Traxectoria
-----------

Era o fillo máis novo de Artaxerxes III Oco, e non era esperada a súa sucesión ao trono de Persia; esta produciuse tralo asasinato do seu pai e de gran parte da súa familia polo eunuco Bagoas, o poderoso visir que urdira o seu plan de vinganza debido á súa caída en desgraza ante Artaxerxes. Bagoas planificou seguir no seu cargo substituíndo a Artaxerxes polo seu fillo Arsés, o cal Bagoas pensaba que sería máis fácil de controlar. Arsés resultou ser pouco máis que un soberano monicreque durante o seu efémero reinado, mentres Bagoas era quen tiña o poder realmente tralo trono.

Descontento con esa situación de dependencia de Bagoas, e posibelmente baixo a influencia dos nobres dá corte, que desprezaban ao eunuco, Arsés decidiu finalmente a eliminación de Bagoas. Con todo, o visir actuou de novo en primeiro lugar ante a ameaza contra a súa persoa, e conseguiu envelenar a Arsés (-336). A continuación, o visir escolleu a un curmán de Arsés para ocupar ou trono persa, quen gobernaría como Darío III.

O aspecto principal do breve reinado de Arsés foi a crecente hostilidade na fronteira occidental do Imperio persa co reino de Macedonia durante o reinado de Filipo II e Alexandre III, que finalmente desembocaría en guerra durante o reinado do sucesor de Arsés, Darío III.

| Imperio Persa |
| --- |
| *Segue a:* Artaxerxes III | **Artaxerxes IV**(-338--336) | *Precede a:* Darío III |
| Dinastía Aqueménida |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q260783
* BMT: 86390
* EBID: ID

 |