***Bretwalda*** (*brytenwalda*, *bretenanwealda*) é un termo anglosaxón, utilizado en tempos da Britania posromana e designaba un rei que detentaba unha supremacía temporal sobre os restantes.

Orixe do título
---------------

Os pobos anglosaxóns que invadiron Britania no século V non tiñan unidade política centralizada ningunha, senón que estaban divididos en tribos, moitas veces enfrontadas entre si. A necesidade de formar unha fronte común contra a resistencia dos britanos obrigou a conformar alianzas temporais entre eles, e é nese contexto que se deu o título de *bretwalda* -como indicador de supremacía- aos xefes ou reis escollidos polos restantes para exercer o mando supremo temporal.

Ese foi o título de Aethelberht, rei de Kent (594), dos reis de Northumbria Edwin (623), Oswald (634) e Oswiu (643), e do rei Penda de Mercia (626), entre outros xefes anglosaxóns.

A palabra *bretwalda* significa en realidade "líder britano", polo que probabelmente o concepto mesmo, a institución e a dignidade que leva, fosen copiados dese pobo polos conquistadores.

É no período da Heptarquía Anglosaxoa (475-827), onde crece o uso do título. O dominio do *bretwalda* non supuña formalmente a supremacía dun reino sobre os restantes, senón a dun rei sobre os seus veciños, sobre os seus pares, quen lle pagaban tributo e debían responder á súa convocatoria ás armas. O lazo, xa que logo, era persoal e rompía á morte do *bretwalda*. A elección dun xefe determinado para o posto no entanto adoitaba implicar o recoñecemento (e lexitimación) dun poder maior polo que indirectamente implicaba reflectir a hexemonía dun reino sobre outros nese contexto histórico determinado.

Lista de *Bretwaldas*
---------------------

Lista de *bretwaldas* na *Crónica anglosaxoa*.
### Segundo Beda (*Historia ecclesiastica gentis Anglorum*) e a *Crónica Anglosaxoa*

* Ælle de Sussex (488–c.514).
* Ceawlin de Wessex (560–91, morto en 593).
* Æthelberht de Reino de Kent (591–616).
* Rædwald de Reino de Anglia Oriental (616–27).
* Edwin de Northumbria (627–32).
* Oswald de Bernicia (633–41).
* Oswiu de Northumbria (641–58, morto en 670).

### Señores de Mercia

* Wulfhere de Mercia (658-675).
* Æthelred de Mercia (675-704, morto en 716).
* Coenred de Mercia (704-709).
* Ceolred de Mercia (709-716).
* Ceolwald de Mercia (716).
* Aethelbald de Mercia (716-757, proclamado *Rei de Britania* 746).
* Beornrad de Mercia (757).
* Offa de Mercia (757-796, proclamado *Rei dos Anglos* 774).
* Ecgfrith de Mercia (796).
* Cœnwulf de Mercia (796-821, proclamado *Emperador*).
* Ceolwulf de Mercia (821-823).
* Beornwulf de Mercia (823-826).
* Ludeca de Mercia (826-827).
* Wiglaf de Mercia (827-829, morto en 840).

### Listados só pola *Crónica anglosaxoa*

* Ecgberht de Wessex (829–839).

Notas
-----

1. ↑  É o nome dado ao conxunto de sete reinos establecidos polos pobos

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Beda O Venerable, *Historia ecclesiastica gentis Anglorum*, Ed. J. E. King, Londres, 1962

### Véxase tamén

* Britania posromana
* Historia de Inglaterra
* Anglosaxóns

### Ligazóns externas

* Heptarquía, en
* Cronoloxía dos reis de Kent, Wessex, Essex e Sussex en *homar.org*
* *The earliest Anglo-Saxon charters*en *trin.cam.ac.uk*Arquivado 20 de xuño de 2006 en Wayback Machine. (en inglés)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q864816
* EBID: ID
* GEC: 0086041

 |