recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Branco (homónimos).
O **branco** ou **albo** é unha cor cuxo espectro luminoso é mestura aditiva de distintos espectros puros, dando unha sensación de claridade. Pódese definir a partir da composición de cores, coas porcentaxes de cada unha precisas, se ben non hai unha única definición de branco.

O branco é a cor do fondo desta páxina. O código HTML para a cor branca pura é #FFFFFF.

* O prefixo grego para branco é *Leuko-*.

Coordenadas aproximadas da cor
------------------------------

|  |  |
| --- | --- |
| **Triplete hexadecimal** | `#ffffff`  |
| **RGB** (r, g, b) | ( 255, 255, 255 ) |
| **CMYK** (c, m, y, k) | ( 0, 0, 0, 0 ) |
| **HSV** (h, s, v) | ( 0, 0, 100 ) |

**Branco** tamén é usado para referirse a persoas de pel clara.

Simboloxía da cor branca
------------------------

Ancián nepalí con barba e pelo brancos
A cor **branca** simboliza pureza, modestia, inocencia, limpeza, paz (ou rendición), verdade... e transmite sensacións de calma e ledicia [].

Galería
-------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Branco***  |

### Outros artigos

Lista de cores

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q23444
* AAT: 300129784
* BNCF: 34363
* BNF: 12499414z
* EBID: ID
* GND: 4189483-2
* LCCN: sh85146459

 |
***Brancaneves*** é un conto popular coñecido por toda Europa en múltiples versións, unha das máis coñecida é a versión alemá, *Brancaneves e os sete ananos* recollida polos Irmáns Grimm. Leva o nome do personaxe principal, unha moza chamada Brancaneves.

Resumo do conto dos irmáns Grimm
--------------------------------

En tempos afastados unha fermosa raíña picou un dedo cando estaba a coser, un día de inverno. Mirando a pinga de sangue que resaltaba no brancor da neve, a raíña díxose a si mesma que quería ter unha filla coa pel branca como a neve, os beizos vermellos como o sangue e o cabelo negro como o ébano. O seu desexo cumpriuse e a nena chamouse Brancaneves. Logo diso a raíña morreu e o rei volveu casar. A nova raíña era fermosa, mala e orgullosa e foi unha mala madrasta para a cativa.

Adaptacións do conto
--------------------

* *Snow White and the Seven Dwarfs*, Walt Disney (1937)

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Brancaneves*** |

### Outros artigos

* Irmáns Grimm

### Ligazóns externas

* Páxina dunha lectura de *Brancaneves e os sete ananos na FWFF*.
* Conto de Brancaneves

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11831
* WorldCat
* VIAF: 175786387
* BNF: 14515748x
* GND: 4116406-4
* LCCN: n79063718
* MusicBrainz: ID

 |
A **consubstanciación** é unha doutrina teolóxica que, por oposición á transubstanciación defendida polos católicos, sostén que na eucaristía coexisten as substancias do corpo e o sangue de Cristo coas do pan e o viño. É dicir, esta doutrina considera que na eucaristía atópase de forma real Cristo no seu corpo, o seu sangue, a súa alma e a súa divindade, pero existindo á vez o viño e o pan, por tanto o acto eucarístico non se trataría dunha substitución senón dunha coexistencia.

O monxe Ratramno, no século IX, da abadía Corvey, sostiña na súa *De corpora et sanguine Domini* que no pan e viño consagrados hai unha substancia invisible ("invisibilis substantia") que, segundo el, serían o corpo e sangue de Cristo, e as aparencias externas que permanecen igual, pero que tal substancia invisible non era a mesma carne e sangue que naceu de María e que foi crucificada. As ideas de Ratramnus serían retomadas por Berengario de Tours en 1047.

Un dos seus primeiros defensores, Berengario de Tours (1000-1088), sostiña que o pan consagrado retiña a súa substancia anterior, pero ao mesmo tempo adquiría unha nova, o Corpo de Cristo; é dicir, que non perdía nada da súa substancia anterior, representando o corpo e o sangue de Cristo de maneira simbólica (*panis sacratus in altari, salva sua substantia, est corpus Christi, non amittens quod erat sed assumens quod non erat*). As opinións deste teólogo foron condenadas en diversos concilios (Roma 1050, 1059, 1078, 1079; Vercelli 1050; Poitiers 1074). 

Durante os séculos XIV e XV, a idea da consubstanciación foi defendida polos lollards, e un pouco máis tarde, por Martiño Lutero, aínda que el non utilizou este termo.

Notas
-----

1. ↑  "Ratramno - Enciclopedia Católica". *ec.aciprensa.com*. Consultado o 3 de abril de 2022.
2. ↑  "CATHOLIC ENCYCLOPEDIA: Berengarius of Tours". *www.newadvent.org*. Consultado o 3 de abril de 2022.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Transubstanciación

  


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1569557
* AAT: 300264482
* EBID: ID
* MAG: 2778423519

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Branca.
Dúas brancas (abaixo e acima da terceira liña) e a súa pausa correspondente
**Branca** é o nome da figura musical cuxa duración é a metade dunha redonda.

En fórmulas de compás en que o denominador é un 2 (como 2/2, 4/2, 6/2), a branca é a unidade de tempo.

A branca represéntase por un círculo baleiro con hasta. Cando a nota se escribe até a terceira liña da partitura a hasta fica á dereita da nota e virada para riba. Cando a nota está encima da terceira liña, a hasta fica á esquerda da nota e virada para baixo. A pausa con duración de branca é unha liña grosa que preenche a metade inferior do terceiro espazo da partitura (colada á terceira liña).

| * v
* c
* e
Notación musical |
| --- |
| Pentagrama | 
* Armadura
* Becuadro
* Bemol
* Clave
* Compás
* Da capo
* Dal segno
* Díese
* Escala
* Intervalo
* Instrumento transpositor
* Letras
* Liñas adicionais
* Modo
* Tempo
* Ton
* Tonalidade
* Transposición
* Semitón
* Signo de repetición

 |  |
| Figuras | 
* Alteración
* Branca
* Cadrada
* Corchea
* Cuartifusa
* Fusa
* Ligadura
* Negra
* Punto
* Redonda
* Semicorchea
* Semicuartifusa
* Semifusa
* Silencio
* Tercina

 |
| Marcas de expresión | 
* Acorde
* Arpexo
* Articulación
* Dinámica
* Harmonía
* Oitava
* Ornamento
* Tempo

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q393811
* GEC: 0163723
* MAG: 168757685

 |
Jubilee e Munin, dous dos corvos da Torre.
Os **corvos da Torre de Londres** son un grupo de, polo menos, seis corvos que viven na Torre de Londres. Tradicionalmente, crese que a súa presenza protexe a Coroa e a torre. Unha superstición di que "se os corvos da Torre de Londres se perden ou marchan, a Coroa vai caer e, con ela, Gran Bretaña".

A nivel histórico, os corvos salvaxes eran comúns en Gran Bretaña, mesmo nas cidades, e a torre atopábase dentro da súa área de distribución natural. Cando foron exterminados de boa parte do seu hábitat natural, incluíndo Londres, só podían vivir en catividade na torre e co apoio oficial. A lenda sitúa a orixe da poboación de corvos en catividade nos tempos do Rei Carlos II (reinado entre 1660-85). Algúns historiadores cren que o "mito dos corvos da torre é, probablemente, unha fantasía da era vitoriana". Algúns dos corvos da torre foron criados especificamente en Somerset.

Notas
-----

1. ↑  «A Guide to the Tower Ravens».
2. ↑  «Learn about the ravens Arquivado 27 de febreiro de 2016 en Wayback Machine.».
3. ↑  «The guardians of the Tower Arquivado 27 de febreiro de 2016 en Wayback Machine.».
4. ↑  Kennedy, Maev (15 de novembro de 2004). "Tower's raven mythology may be a Victorian flight of fantasy". *The Guardian*. Consultado o 29 de maio de 2017.
5. ↑  "Tower of London's Jubilee raven released". *BBC*. 26 de decembro de 2012. Consultado o 29 de maio de 2017.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Corvos da Torre de Londres Modificar a ligazón no Wikidata*** |
Vista xeral de Brasilia exemplo de cidade planificada
Denomínase **cidade planificada**, **cidade planeada** ou **cidade de nova planta** a unha cidade creada dende o nada, en terreo previamente non urbanizado ou moi escasamente poboado, cun propósito determinado, e de acordo cuns plans urbanísticos globais. O seu desenvolvemento depende por tanto dunha decisión administrativa, e non do movemento natural da poboación. En moitas ocasións, a creación de cidades de nova planta prodúcense durante un proceso de colonización dunha nova zona de territorio; tamén adoitan crearse cidades deste tipo cando se tenta crear un novo centro económico, caso por exemplo de Glenrothes, en Escocia, ou político. Así, un gran número de capitais do mundo son cidades planificadas: Washington, D.C. (Estados Unidos), Canberra (Australia), Brasilia (Brasil), Nova Deli (India), Abuja (Nixeria) ou Islamabad (Paquistán) por exemplo.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Planificación urbanística

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1074523
* AAT: 300387517
* EBID: ID
* GND: 4238072-8
* JSTOR: planned-communities
* LCCN: sh88002049
* MAG: 116250567

 |
A ***Canción de Harmodio e Aristoxitón*** é un poema da Antiga Grecia de cronoloxía indeterminada. Atribúese a un poeta chamado Calístrato, do que non se coñecen máis datos. Trátase dun tipo de composición chamado *escolia* ou *escolio*, que era un canto que se entoaba nos banquetes e que era acompañado pola cítara. A *Canción de Harmodio e Aristoxitón*, en concreto, foi tremendamente popular posto que se dicía que se cantaba en todos os banquetes.

Tema
----

O tema do poema é a exaltación de Harmodio e Aristoxitón, dous personaxes históricos que asasinaron o tirano Hiparco de Atenas e por iso foron chamados tiranicidas. O poema encomia a súa acción e os equipara a heroes da mitoloxía grega ao situalos nas Illas dos Benaventurados.

Cronoloxía e unidade do poema
-----------------------------

O texto tradicional desta obra conservouse grazas a Ateneo, que transmitiu os versos na súa obra *Banquete dos eruditos*. Con todo diversos especialistas móstranse contrarios á unidade deste poema posto que a presenza nel de repeticións ou *ritornellos* fai supoñer que podería tratarse de varias versións do mesmo poema. Ademais, Aristófanes tamén transmite un verso que se supón que é o inicio dunha estrofa non conservada. 

> 
> 
> Xamais houbo home ningún en Atenas...
> Aristófanes, *Avespas*, 1224
> 

.

Existe xa que logo debate en torno á data de composición da oda; hai quen a sitúa en torno ao ano -476, data na cal se erixiron na ágora de Atenas dúas estatuas dos tiranicidas. Outros, con todo, cren que o poema sería xa composto en época de Clístenes, xa que nesa época se instituíu un culto no seu honor. Por todo isto, os estudosos supoñen que houbo unha versión do poema máis antiga, en forma de dístico, que non se conservou e da que dependen os versos que Ateneo transmite.

Influencias posteriores
-----------------------

O poema tamén é citado e reproducido en *A viaxe do novo Anacarsis a Grecia* de Jean-Jacques Barthélemy. Edgar Allan Poe tamén compuxo un poema baseado nel.

Notas
-----

* Francisco J. Cuartero, *Estudios sobre el escolio ático* pp 20–22, Boletín del Instituto de Estudios Helénicos, volume 1, Barcelona: Universidade de Barcelona (1967) *(en castelán)*.
**Comunistes de Catalunya** (en galego: *Comunistas de Cataluña*) é un partido político de ideoloxía comunista e catalanista radicado en Cataluña. Defínese como nacional e de clase, democrático, internacionalista e solidario, laico e feminista. Fundaméntase nos principios do marxismo, o feminismo, así como outras achegas á teoría e a práctica revolucionarias. Reclámase herdeiro da traxectoria histórica do PSUC.

Forma parte de Esquerra Unida i Alternativa (EUiA). Nas eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2015, Comunistes de Catalunya apoiou a candidatura unitaria de Catalunya Sí que es pot e Joan Josep Nuet foi elixido deputado. Nas eleccións de 2015 e de 2016 ao Congreso dos Deputados, o partido apoiou a candidatura En Comú Podem, e obtivo dous deputados, Joan Mena e Félix Alonso.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Comunistes de Catalunya*** |

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial *(en catalán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q19833223
* WorldCat
* VIAF: 305866339

 |
**Carl von Linné Fillo** ou **Carolus Linnaeus Filius**, tamén coñecido como **Carl von Linné o Mozo**, nado en Falun, Condado de Dalarna, Suecia, o 20 de xaneiro de 1741, e finado en Uppsala o 1 de novembro de 1783, foi un naturalista sueco, fillo do famoso sistemático de mesmo nome Carl von Linné ou **Carolus Linnaeus** (1707 – 1778).

Para distinguilo de seu pai, cítase como *Linnaeus filius* (abreviado en botánica como L. f.).

Traxectoria
-----------

*Supplementum Plantarum*.
Ingresou na Universidade de Uppsala á idade de nove anos, onde os alumnos do seu pai, entre eles: Pehr Löfling (1729 – 1756), Daniel Solander (1733 – 1782) e Johann Peter Falck (1732 – 1774), lle ensinaron ciencias.

En 1763, aos 22 anos, sucedeu o seu pai na cátedra de medicina práctica en Uppsala. O seu nomeamento como profesor, sen pasar por exames e non defender ningunha tese, valeulle o resentimento dos seus colegas.

A súa obra é modesta, comparada coa do seu pai. A súa obra máis coñecida é *Supplementum Plantarum systematis vegetabilium*, publicada en 1781, que contén as descricións botánicas de Linné pai e dos seus colegas, aumentada con adicións propias. Distinguiu máis de 2000 especies, subespecies e variedades botánicas.

Herdou de seu pai inmensas coleccións científicas e a correspondencia cos seus colegas.

Cando morreu aos 42 anos, sen fillos, en 1783, dunha ictericia contraída durante unha visita a Londres, a súa nai (Sara Elisabeth Moraea) vendeu as súas coleccións ao botánico inglés Sir James Edward Smith que, seguidamente, as doou á Sociedade Linneana de Londres.

Principais obras
----------------

* *Decas prima (et secunda) plantarum rariorum horti upsaliensis*, 1762-1763.
* *Nova graminum genera...*, 1779.
* *Supplementum plantarum systematis vegetabilium editionis decimae tertiae, Generum plantarum editionis sextae, et Specierum plantarum editionis secunda*, 1781.
* *Methodus muscorum illustra*, Uppsala, 1784.

Abreviatura
-----------

A abreviatura **L. f.** emprégase para recoñecer a Carl von Linné (fillo) como autoridade na descrición e taxonomía en botánica.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikispecies posúe unha páxina sobre:  ***Carl von Linné*** |

### Ligazóns externas

* Carl Linnaeus fil. Arquivado 18 de agosto de 2000 en Wayback Machine. Swedish Museum of Natural History *(en inglés)*.
* Linnaeus, Carl (1741-1783) no IPNI.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q178823
* WorldCat
* VIAF: 7541355
* BIBSYS: 90543473
* BNB: ID
* BNF: 165176937
* Botanist: L.f.
* CERL: cnp01408429
* DeutscheBio: 118573330
* FAST: 179858
* GND: 118573330
* ISNI: 0000 0001 2017 1614
* LCCN: n86840871
* NLA: 44867432
* NTA: 074099450
* OL: OL1512828A
* PTBNP: 150374
* SELIBR: 215387
* SNAC: w6rg5v89
* SUDOC: 035768118
* WikiTree: Linnæus-6

 |
«CEE» redirixe aquí. Para outras páxinas con títulos homónimos, véxase Conferencia Episcopal Española.

|  |
| --- |
| **Unión Europea** |
| 
Este artigo forma parte da serie:
**Política e gobernoda Unión Europea** |
| 

---

 |
| Tratados |
| Bruxelas ·  Roma ·  Maastricht · Acta Única Europea  Ámsterdan ·  Niza ·  Lisboa |
| Institucións |
| **Comisión**
Presidente da Comisión Europea

---

 |
| **Parlamento**
Presidente do Parlamento Europeo

---

 |
| **Consello**
Presidente do Consello da Unión Europea

---

 |
| **Outras**
Tribunal de Xustiza da Unión Europea Banco Central Europeo ·  Consello Europeo  |
| **Outros** |
| Membros ·  Alongamento ·  Lei ·  EuroRelacións internacionais ·  Corpos ·  Axencias |
|  |

A **Comunidade Económica Europea** (CEE) foi unha organización internacional creada por un dos dous Tratados de Roma de 1957 (en vigor dende 1958), coa finalidade de crear un mercado común europeo. Os Estados signatarios foron Francia, Italia, Alemaña (por aquel entón, só a República Federal Alemá, non a República Democrática Alemá) e os tres países do Benelux (Bélxica, Países Baixos e Luxemburgo). O tratado establecía un mercado e aranceis externos comúns, unha política conxunta para a agricultura, políticas comúns para o movemento da man de obra e dos transportes, e fundaba institucións comúns para o desenvolvemento económico. Estas institucións, posteriormente, no ano 1965, fusionáronse coas institucións da CECA e das do EURATOM, grazas ao Tratado de fusión (ou Tratado de Bruxelas).

A CEE foi a máis famosa das tres Comunidades Europeas, e despois do Tratado de Maastricht (o TUE, onde se creou oficialmente a Unión Europea) cambióuselle o nome polo de Comunidade Europea (CE). Trala creación da Unión Europea, a CE (antiga CEE) pasou a formar parte do primeiro dos tres piares da Unión Europea (v. cadro á dereita).

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Unión Europea

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q52847
* WorldCat
* VIAF: 239002089
* BIBSYS: 90545061
* BNB: ID
* BNF: 119480207
* BRE: 1974882
* FAST: 532788
* GEC: 0019185
* GND: 35433-8
* ISNI: 0000 0001 2290 4914
* LCCN: n79054869
* LibraryThing: europeaneconomiccomm
* NDL: 00309334
* NKC: ko2002101510
* NLG: 213433
* SNAC: w63j85w1
* SUDOC: 027438902

 |
Nai falando co seu fillo, pertencen á mesma comunidade lingüística
Unha **comunidade lingüística** é, segundo a Declaración Universal dos Dereitos Lingüísticos da UNESCO, unha *"sociedade humana que, historicamente asentada nun determinado espazo territorial, recoñecido ou non, se identifica como pobo e desenvolveu unha lingua común como medio de comunicación natural e cohesión cultural entre os seus membros"*. Esta definición tómase do artigo 1.1 do Título Preliminar, onde se especifican os conceptos empregados ao longo da citada Declaración.

Vitalidade da comunidade lingüística
------------------------------------

Un dos indicadores fundamentais á hora de valorar a vitalidade dunha lingua é se se transmite dos pais (Ver tamén: *Lingua materna*) a fillos e fillas. Este indicador adoita chamarse índice ou taxa de transmisión da lingua familiar. Enténdese por lingua de transmisión familiar a lingua que o neno aprende de xeito informal no fogar, sen a influencia do colexio ou das institucións. Se unha lingua se transmite familiarmente, a supervivencia está garantida, mentres que corre risco cando os pais deixan de falala aos seus fillos. O feito de que unha lingua se transmita familiarmente é o que garante unha nova xeración de falantes que a teñan como lingua inicial. A morte dunha lingua é, xa que logo, un fenómeno que implica a tres xeracións: a que deixa de falarse aos nenos, aos nenos que xa non a aprenden na casa e que, polo tanto, xa non lla transmiten aos seus descendentes, os nenos que xa non a aprenden na casa, e estes últimos, que xa non a terán vivido no medio ou o terán como propia.

Notas
-----

1. ↑  "Declaración Universal dos Dereitos Lingüísticos" (PDF). *Art. 1, no 1*. 1993.
2. ↑  "Enciclopèdia d'Eivissa i Formentera". *www.eeif.es* (en catalán). Consultado o 2022-06-25.

Véxase tamén
------------

* Lusofonía
* PALOP
* Lingua minoritaria
* Lingua minorizada
* Mantemento da lingua
* Normalización (sociolingüística)
* Normalización lingüística
A **Comuñón Tradicionalista Carlista** (CTC) é un partido político español de ideoloxía carlista e tradicionalista constituído en 1986. Está presidida por María Cuervo-Arango Cienfuegos-Jovellanos e Javier Zazu Lafuente é o secretario xeral. O seu boletín oficial é *Acción Carlista* aínda que a súa publicación máis relevante é *Ahora-Información* que edita CTC-Cataluña. As mocidades da CTC agrúpanse na Asociación Cruz de Borgoña.

Traxectoria
-----------

Fundouse en 1986 tras a celebración dun congreso de reunificación carlista que celebraron diversas forzas carlistas que se mantiñan fóra do Partido Carlista por non asumiren o xiro cara a esquerda deste partido baixo o liderado de Carlos Hugo de Borbón-Parma

Eleccións
---------

Nas eleccións ao Parlamento Europeo de 1994 a CTC recibiu 5.226 votos (0.03%), deles 473 (0.21%) en Navarra. Nas eleccións lexislativas de 2004 presentouse só ao Senado levando candidaturas en tódalas circunscricións, obtendo uns 45.000 votos en total.

Galicia
-------

CTC-Galicia edita o boletín *Aturuxo Carlista*. Nas eleccións ao Parlamento Europeo de 1994 conseguiu 309 votos (0.03%). No ano 2004 nas eleccións para o Senado o candidato da CTC que máis votos recibiu foi Ignacio Sánchez-Ocaña, o coordinador de CTC-Galicia, con 646 na provincia da Coruña.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Web da CTC
* Cruz de Borgoña

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2629532
* WorldCat
* VIAF: 137357501
* LCCN: n94001386

 |
A **cataplexía** consiste en episodios súbitos e xeralmente breves de perda bilateral do ton muscular durante a vixilia.

Características
---------------

A maioría das veces os episodios aparecen en relación con emocións intensas; durante o acceso, a hipotonía ou flaccidez muscular fai que a persoa caia repentinamente.

Na narcolepsia
--------------

Pode ser o primeiro síntoma da narcolepsia, aínda que adoita presentarse despois da manifestación da somnolencia diúrna, mais existe a posibilidade de que non se dea. É considerada como o único síntoma específico da narcolepsia xa que o resto poden afectar a outras enfermidades ou trastornos. A prevalencia de cataplexía en narcolépsicos varía moito, cun rango entre 60 % e 90 %.

A cataplexía é a supresión anormal da actividade motora esquelética (é coma se os músculos se desactivasen). En persoas sas ten lugar durante o sono MOR; con todo, nos narcolépticos que sofren cataplexía esta inhibición prodúcese anormalmente fóra do contexto do sono e maniféstase como un ataque catapléxico.

A investigación sobre a cataplexía centrouse nas células da formación reticular caudal que controlan a relaxación muscular durante o sono MOR: as células do núcleo magnocelular do bulbo raquídeo. 

É un trastorno do sono paradoxal, presente con gran frecuencia en narcolépticos, causado por unha inhibición xeneralizada das neuronas motrices por intrusión de elementos do sono MOR.

Véxase tamén
------------

* Clasificación internacional dos trastornos do sono

Notas
-----

1. ↑  "Cataplexía". *Real Academia Galega*. Consultado o 26 de febreiro de 2021.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Pinel, John P. J. (2007). *Biopsicología*. Prentice-Hall. ISBN 9788420548432.
* Nienhuis, R.; Fahringer, H. M.; Paul, R.; Shiromani, P.; Dement, W. C.; Mignot, E.; Chiu, S. (1991). "Neuronal Activity in Narcolepsy: Identification of Cataplexy-Related Cells in the Medial Medulla" (en inglés) **252** (5010): páxs. 1315–1318.  `|first1=` sen `|last1=` in Authors list (Axuda)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q944473
* EBID: ID
* GEC: 0089420
* MAG: 2780163352

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* DiseasesDB: 16311
* HPO: HP:0002524
* ICD-9: 347
* ICD-10: G47.4
* MeSH: D002385
* Patientplus: narcolepsy-and-cataplexy-pro
* UMLS: C0007384

 |
**Estrela Abecassís de Laredo**, nada en Melilla o 7 de febreiro de 1940, é unha investigadora e académica venezolana na área da física de materiais na Universidade Simón Bolívar (Caracas, Venezuela) onde foi distinguida co título de Profesora Emérita no ano 2009.

Traxectoria
-----------

Foi galardoada co Premio Nacional de Ciencia, Mención Física, outorgado polo Consello Nacional para Investigacións Científicas e Tecnolóxicas. Salientan os seus traballos na Técnica de Correntes Termo Estimuladas de Polarización e Depolarización para a análise de materiais. 

É fundadora da Sociedade Galileana da USB e do Laboratorio de Física do Estado Sólido e do Grupo FIMAC, tamén na USB. É membro da Asociación Venezolana para o Avance da Ciencia, da Sociedade Americana de Física (EUA) e da Sociedade Europea de Física. Foi autora ou editora de 33 libros ou monografías e foi coautora de máis de 100 publicacións arbitradas.

Notas
-----

1. ↑  "Estrella Abecassis Laredo".
**Carles Planas Antolínez**, nado o 4 de marzo de 1991 en Sant Celoni (Barcelona) é un futbolista catalán que xoga na demarcación de lateral esquerdo para o Girona FC da Liga Santander.

Traxectoria
-----------

Comeza a xogar no PB Sant Celoni e ficha polas categorías inferiores do FC Barcelona aínda estando na categoría alevín. Pasou por tódalas categorías do club catalán ata facerse un habitual no FC Barcelona B, nunha das épocas de maior esplendor deste na Segunda División. En novembro de 2012 debutou co primeiro equipo nun encontro da Copa do Rei ante o Deportivo Alavés, disputando tamén un encontro da Liga de Campións ante o SL Benfica.

En xullo de 2014 fichou polo Celta de Vigo despois de rematar contrato co FC Barcelona.

Foi un habitual nas categorías inferiores da Selección de fútbol de España, participando nas eurocopas de 2009 e 2010 coa Sub-19, e as de 2011 e 2013 coa Sub-21, tamén participou no Mundial de 2011 coa Sub-20.

Notas
-----

1. ↑  "Copia arquivada". Arquivado dende o orixinal o 14 de xullo de 2014. Consultado o 05 de xullo de 2014.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Carles Planas Antolínez Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q972541
* As: 19142
* BDFutbol: 300053
* FIFA: 307002
* FootballDatabase: 115970
* SoccerBase: 56599
* Soccerway: 134440
* Transfermarkt: 66099
* UEFA: 1906763
* Worldfootball: carles-planas

 |
Coordenadas: 42°18′27.3″N 7°14′37″O﻿ / ﻿42.307583, -7.24361

*Véxase tamén**:* Souto de Rozavales.
Vista do Castiñeiro de Pumbariños no Souto de Rozavales.
Castiñeiro de Pumbariños.
O **castiñeiro de Pumbariños** é un castiñeiro senlleiro da especie *Castanea sativa* Mill. Forma parte do Souto de Rozavales.. No ano 2000 foi incluído no catálogo de árbores senlleiras. Está dentro da ruta turística ruta Ourense Oriental da Xunta de Galicia.

Características
---------------

Está situado no lugar do Souto de Rozavales, na parroquia de San Martiño de Manzaneda, en Manzaneda. Ten un perímetro medio de 12,15 m (entre 13 e 15 en función da altura do toro) e podería ter arredor de 500 anos, polo que sería a árbore galega coñecida máis vella. É un exemplar enxertado, como a maioría no Souto de Rozavales, polo que durante séculos foi aproveitado para a recollida das súas castañas.

Notas
-----

1. ↑  Consellería de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, Xunta de Galicia (eds.). "Souto de Rozabales".
2. ↑  Consellería de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, Xunta de Galicia. (eds.). "O Catálogo galego de árbores senlleiras". Consultado o 20/01/2018.
3. ↑  La Voz de Galicia, eds. (25/08/2015). "Un castaño al que abrazar".
4. ↑  Juanjo Eireos (11/05/2017). El Correo Gallego, eds. "Árbores Senlleiras: as testemuñas vivas da historia de Galicia". Santiago de Compostela. Arquivado dende o orixinal o 20/01/2018. Consultado o 20/01/2018.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Turismo Enxebre: Castiñeiro Milenario
A **Estrella Galicia edición especial Xacobeo** foi unha edición especial lanzada por Estrella Galicia en maio do 2010 co gallo do Ano Santo.

Estrella Galicia, empresa socia do Xacobeo 2010, decidiu acompañar a celebración do ano Santo co lanzamento dunha cervexa especificamente deseñada para o ano 2010, a **Estrella Galicia edición especial Xacobeo**. Dende a compañía, o lanzamento deste produto supón unha homenaxe a un ano moi especial para Galiza, creando unha edición limitada con botellas serigrafiadas de 33cl en caixas de seis unidades.

Esta cervexa foi presentada o 22 de marzo do 2010 en *Alimentaria 2010*, o maior encontro do sector da alimentación e de bebidas do Estado español, onde foi presentada pola empresa Hijos de Rivera xunto con outras novidades do ano nun stand de máis de 200 metros cadrados.

Esta cervexa estaba elaborada con 100% malte e con lúpulo cultivado en Galiza. A produción desta edición especial limitouse a 300 000 litros.

Notas
-----

1. ↑  "Hijos de Rivera presenta importantes novedades en Alimentaria 2010". *Estrella Galicia* (en castelán). 2010-05-22. Consultado o 2022-09-03.
2. ↑  "2010: Estrella Galicia edición especial Xacobeo" (en castelán). Consultado o 2022-09-03.
**Castor Sánchez Martínez**, nado en Parada de Amoeiro (Amoeiro) o 8 de xaneiro de 1894 e finado en Beade o 25 de agosto de 1936, foi un agrarista e político galego.

Traxectoria
-----------

Canteiro, foi representante dos traballadores nas obras do ferrocarril. Loitador pola abolición dos foros, foi presidente das sociedades agrarias en Parada de Amoeiro. En 1919 marchou a Francia para evitar as represalias pola súa loita como agrarista, retornando en 1921. Fundou en Parada de Amoeiro a UGT e a Agrupación Socialista de Amoeiro, da que foi o seu primeiro secretario. Coa chegada da Segunda República foi elixido alcalde de Amoeiro o 5 de xuño de 1931. O 11 de outubro de 1934 foi cesado e deportado. Regresou a Amoeiro en xaneiro de 1935. O 20 de febreiro de 1936 asumiu novamente a alcaldía de Amoeiro. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e o 25 de agosto asasinado na estrada Berán-Beade, no cruzamento de Beade. Pouco antes os falanxistas asasinaron a Antonio Pérez Gutiérrez "Pinante", na estrada de Amoeiro a Parada. Ambos foron soterrados no cemiterio de Beade.

Colaborou en *La Zarpa*, *La República* e *La Lucha*, utilizando ás veces o pseudónimo **José del Arroyo**.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**?** |  **Alcalde de Amoeiro** 1931 - 1934 | Sucesor:**Manuel Vázquez González** |
| Predecesor:**José María González González** |  **Alcalde de Amoeiro** 1936 | Sucesor:**?** |

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Prada Rodríguez, Xulio (2014). *Castor Sánchez Martínez. A conquista da cidadanía*. Vigo: Ir Indo. ISBN 978-84-7680-712-5.

### Ligazóns externas

* 

* Castor Sánchez Martínez na páxina web *Nomes e Voces*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20533981
* DSBE: 6013\_sanchez-martinez-castor

 |
Un **curmán** é o fillo dos tíos e das tías, é dicir, os descendentes dos irmáns dos pais. Aínda así, este termo de parentesco pode ser usado, por extensión, nun sentido máis laxo: fálase de curmáns cando se comparten ascedentes comúns en graos sucesivos. Así, curmáns segundos son os fillos dos curmáns dos pais, os curmáns terceiros, os netos dos curmáns dos avós e así sen limitacións. Para diferenciar estes graos ás veces úsanse os termos 'curmán entregue', 'primo' ou 'primo carnal' para curmáns de primeiro grao (fillos de irmáns dos pais). 

Os curmáns son o grao máis achegado de parentes que poden contraer matrimonio segundo o costume occidental, sen caer no incesto. En realidade, os matrimonios entre curmáns son comúns na nobreza (para manter a liñaxe).

Porén, o concepto de curmán non é universal. O sistema de parentesco indica que na terminoloxía debe ser usado:

* O parentesco esquimó cre que a familia nuclear é a cousa máis importante e por esta razón designa co mesmo nome todos os nenos de tíos e tías, sexan de liña paterna ou materna.
* O sistema de parentesco hawaiano só distingue entre membros de diferentes xeracións e por sexo, e así irmán e curmán reciben un mesmo termo e irmá e curmá outro, sen existir o termo curmán como tal.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *curmán*.
2. ↑  "Resumo dos sistemas de parentesco". Arquivado dende o orixinal o 16 de setembro de 2017. Consultado o 04 de maio de 2018.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Curmán Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q23009870
* AAT: 300386747
* BNCF: 70724
* Discogs: 2942121
* EBID: ID
* ISNI: 0000 0004 7161 9345
* JSTOR: cousins
* MAG: 2779879524

 |
Campionato de *curling* con catro partidas simultáneas.

O ***curling*** é un deporte de precisión similar ós birlos ingleses ou á petanca, que se practica nunha pista de xeo, loitando entre si dous equipos de catro participantes cada un. O obxectivo é lanzar 8 pedras de granito cun peso de 20 kg sobre a deslizante superficie a través dun corredor de 45,5 metros de lonxitude e 4,32 metros de anchura. E unha vez realizados todos os lanzamentos, puntúase en función da proximidade destas pedras á diana marcada ao final do corredor. Practícase sobre todo no Canadá e no norte de Europa.

Orixe e historia
----------------

Un partido de *curling* no castelo de Eglinton en, Ayrshire (Escocia) en 1860.
Existen evidencias da existencia do curling en Escocia a comezos do século XVI, como unha pedra de *curling* na que se gravou a data 1511, mais a primeira referencia escrita a un xogo usando pedras no xeo procede dos rexistros da abadía de Paisley (Renfrewshire) en Escocia e data de febreiro de 1541 e dúas pinturas de Pieter Brueghel o Vello ámbalas dúas de 1565 amosan a campesiños flamengos xogando con pedras no xeo. De todas formas, o *curling* foi moi popular en Escocia entre os séculos XVI e XIX, cando o clima era suficientemente frío coma para que se formase un bo xeo no inverno, e en consecuencia, a sede do organismo internacional que controla o *curling*, a Federación Mundial de Curling, atópase en Perth, Escocia.

Unha antiga casa de Curling preto de Stewarton en Ayrshire.
O Royal Montreal Curling Club, o primeiro club deportivo de *curling* establecido en Norteamérica, fundouse no 1807. O primeiro club en Estados Unidos creouse no 1832, e o xogo entrou en Suíza e Suecia antes da entrada do século XX. Hoxe en día o deporte é popular sobre todo no Canadá, xogándose tamén en toda Europa e no Xapón, Australia, Nova Zelandia e incluso, China e Corea.

O *curling* é deporte olímpico de inverno dende 1998.

Notas
-----

1. ↑  "Wooden Curling Stone". Wisconsin Historical Society. 23 de febreiro de 2006. Arquivado dende o orixinal o 05 de novembro de 2010. Consultado o 14 de outubro de 2010.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Curling***  |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q136851
* AAT: 300222777
* BNCF: 10680
* BNF: 11944127z
* BRE: 2061613
* EBID: ID
* GiantBomb: 3015-2968
* GND: 4132438-9
* JSTOR: curling
* LCCN: sh85034867
* NDL: 01100410
* NKC: ph1119024
* PSH: 10022

 |
O **epicarpo** (do grego epi "sobre" + karpós "froito", ás veces denominado **exocarpo** de exo, "exterior") é a tona do pericarpo que adoita protexer ao froito do exterior. O epicarpo forma a epiderme protectora do froito que, a miúdo, contén glándulas con esencias e pigmentos. En moitas froitas chámase comunmente **pela** ou **carapa**.

O epicarpo ten como compoñente principal material a celulosa mais tamén contén outros compoñentes, tales como aceites esenciais, ceras de parafina, esteroides e triterpenoides, ácidos graxos, pigmentos (carotenoides, flavonoides), principios amargos e encimas.

Noscítricos, a carapela constitúe a superficie do pericarpo. Está composto por unhas cantas camadas de células que se fan progresivamente máis grosas na parte interna; a tona epidérmica cóbrese con cera e contén poucos estomas. Cando o froito está chegado, as células desta pela conteñen carotenoides (principalmente xantofilas) dentro de cromoplastos que, en estados iniciais, contiñan clorofila. Este feito é o responsábel do cambio de cor de moitos froitos de verde a amarelos ou vermello ao madurararen. A rexión interna da casca é rica en corpos multicelulares con formas esféricas ou piriformes, que están cheas de aceites esenciais recendentes.

Nas bagas, coma o tomate, o epicarpo é moi magro. Nos hesperidios, coma a laranxa, o epicarpo (monda) é relativamente carnoso e con glándulas de esencia. En pepónides, coma o melón, o epicarpo preséntase moi endurecido. En drupas, como a ameixa, o epicarpo é magro, porén menos que no caso das bagas.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2722705
* EBID: ID
* GEC: 0103547
* Treccani: epicarpo

 |
Esquema de movemento epicíclico simple (rotación 1:1).
O **epiciclo** (do latín tardío *epicyclus*, e este do grego, επίκυκλος *epíklykos*, lirteralmente 'sobre o cíurculo') era o modelo xeométrico ideado para explicar as variacións de velocidade e dirección (retrogradación) do movemento aparente dos planetas. Foi deseñado por Apolonio de Perge a finais do século tercero a.C. e nel baseouse o astrónomo Claudio Tolomeo para elaborar a súa versión da teoría xeocéntrica.

Coa mellora das observacións necesitouse engadir máis círculos ao modelo para adecualo, facéndoo impracticábel. Coa chegada da teoría heliocéntrica de Nicolao Copérnico e a explicación do movemento planetario en órbitas elípticas, por Johannes Kepler, quedou obsoleto o modelo dos epiciclos.

Elementos básicos do sistema planetario de Tolomeo
--------------------------------------------------

Representación do movemento aparente do Sol e os planetas coa Terra como centro.
Elementos básicos do sistema planetario de Tolomeo.
O planeta móvese sobre o **epiciclo** (circunferencia pequena de trazos, na figura da esquerda), cuxo centro á súa vez se move sobre o deferente (circunferencia grande de trazos).

O centro do deferente é **X**, pero o movemento angular do epiciclo é aparentemente acorde só respecto ao punto (**·**), que é o **ecuante**.

O **deferente** é o percorrido circular que describe o centro do epiciclo.

O **ecuante** é o punto en torno ao cal se move o planeta na súa traxectoria, aparentemente.

Para explicar a irregularidade do movemento dos planetas, Tolomeo afirmaba que, se ben desde a Terra a velocidade planetaria non parece ser regular, si o era desde o punto ecuante.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Epiciclo*** |

### Outros artigos

* Claudio Tolomeo
* Heliocentrismo
* Xeocentrismo

### Ligazóns externas

* Epiciclo, en astronomia2009 *(en castelán)* Consultada o 22/12/2012.
* El derrumbe del universo ptolomeico, en historiadelaciencia *(en castelán)* Consultada o 22/12/2012.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q961202
* EBID: ID
* GEC: 0103551
* MAG: 4459446

 |
| Curieuse |
| --- |
|  |
| Vista da illa |
|  |
| Datos |
| Capital |  |
| País | Seychelles |
| Localización | Océano Índico |
| Arquipélago | Seychelles |
| Linguas |  |
| Poboación (2007) | 200 hab. |
| Superficie | 4´6 km² |
| Densidade |  |
| Coordenadas | 4°16′S 55°44′L﻿ / ﻿-4.267, -55.733 |
| Maior Altura | 172 m. |
|  |
| Localización |
| Localización da illa |
|

A **Illa Curieuse** é unha pequena illa de orixe granítico das Seychelles ao norte da Illa de Praslin.

En 1979 Curieuse e as súas augas circundantes foron declaradas **Parque Nacional Mariño de Curieuse** co fin de protexer a fauna nativa. Actualmente é o fogar de aproximadamente 300 tartarugas xigantes de Aldabra. Durante os anos 70 promoveuse un proxecto conservacionista para levar as tartarugas desde Aldabra a Curieuse. Na parte meridional da illa hai un mangleiral atravesado por unha calzada para os visitantes do parque. A illa tamén é coñecida polo coco do mar as palmas, as árbores xigantes takamaka, a tartaruga Hawksbill e varias especies do paxaro incluíndo o papagaio negro de Seychelles, que se atopa soamente aquí e en Praslin.

En 1768 Francia reclama a posesión da illa e chamouna entón igual que a goleta *"La Curieuse"* que estaba baixo o mando do explorador Marc-Joseph Marion du Fresne.

En 1771 os mariñeiros prenderon lume á illa, coa intención de facer a colleita de cocos do mar e noces máis doada. O incendio destruíu moitos dos bosques da illa, e as súas árbores nativas e na actualidade as indicacións dos bombeiros aínda se pode ver case 250 anos despois.

Como en moitas das illas de Seychelles, había unha poboación orixinal de tartarugas xigantes, pero foron rapidamente extinguidas. En 1833 Curieuse acolleu a unha colonia de leprosos, que non cesou das súas operacións ata 1965. As ruínas desta leprosería permanecen aínda, do mesmo xeito que a residencia do médico anterior en **Anse St. Joseph** que agora son un centro e un museo educativos.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q581191
* GEC: 0514073
* GeoNames: 241361

 |
A **Escola de música Charamela** é unha asociación musical eumesa creada o 14 de setembro de 1990 por un grupo de pais e nais que sentían a necesidade de transmitirlles aos seus fillos e fillas a inquedanza pola música. O nome de Charamela fai referencia ás follas dos piñeiros. Entre os seus antigos alumnos hai profesionais da música e membros do Conservatorio Superior. Polo seu labor e o alto nivel acadado, recibiu en 2008 o premio Cultura Diario de Ferrol.

Actividades
-----------

En Charamela impártense clases de tódolos instrumentos tradicionais, de banda ou de orquestra. Isto fixo posíbel a súa participación en calquera acto local relacionado coa música como son a festa dos Maios, as festas patronais, o Entroido, zarzuelas (representouse ininterrompidamente durante varios anos, *La Verbena de la Paloma*). A destacar a participación, ademais de nas procesións, no Paso (noite do Xoves ao Venres Santo) e o *Encontro* (mañá do Venres Santo) da Semana Santa eumesa, onde participan violas e violíns, feito único en España.

A escola ten unha Banda de Música, unha Orquestra e un Coro. A banda de música e maila orquestra teñen actuado por toda Galicia e España. Mesmo fixeron xiras por Rusia en varias ocasións.

En 1998 participaron con tres temas na gravación do disco colectivo Musiceum onde interviñan a práctica totalidade dos grupos, asociacións e músicos eumeses.

A Banda de Música
-----------------

Foi fundada no ano 1992 e conta cunha trintena de alumnos músicos, a maioría cun nivel de estudos musicais de grao medio. Teñen actuado por toda Galicia, así como na RTVG. O seu repertorio é variado, desde música clásica ata popular. O seu actual[*cando?*] director é Manuel Vázquez.

A Orquestra
-----------

Fundada no 1994 conta con arredor de corenta alumnos músicos que posúen un nivel de estudos musicais de grao medio na súa maioría. Actuaron por toda Galicia e o estranxeiro, sendo recibidos calidamente onde actúan por seren das poucas orquestras de cámara sinfónicas de Galicia formada por mozos e mozas. Teñen un repertorio que abarca pezas clásicas, así como clásicas populares e galegas. O director actual[*cando?*] é Manuel Zapata.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina web de Charamela
* Información sobre a Banda e a Orquestra[*Ligazón morta*]

### Bibliografía

* Caderniño do CD dobre Musiceum. DL VG569-98
***Escola de surf*** (título orixinal en inglés: *Blue Water High*) é unha serie de televisión australiana, de coprodución alemá, emitida na ABC Television australiana. En Galiza foi emitida pola TVG. Cada capítulo conta a vida dun grupo de rapaces estudantes no *Solar Blue*, unha academia de surf de alto rendemento onde uns poucos afortunados de 16 anos son seleccionados para un programa de adestramento durante doce meses. Este grupo de surfeiros de elite irán xuntos ó instituto e surfearán nas praias do norte de Sydney. Na fin do adestramento no Solar Blue, os estudantes compiten entre eles para conseguir un patrocinador que lles pague 12 meses no circuíto profesional júnior.

Ademais do seu adestramento no surf, os estudantes vivirán as experiencias propias da adolescencia, incluíndo deberes, amizades e relacións amorosas.

Primeira temporada
------------------

A primeira temporada consta de 26 episodios. Os actores Adam Saunders, Tahyna Tozzi, Sophie Luck, Kate Bell, Khan Chittenden, Chris Foy e Mara Scherzinger interpretan uns adolescentes que son aceptados nunha escola de alto rendemento para a práctica do surf. Despois dun ano, compiten para conseguir o patrocinio da firma Solar Blue. Os estudantes que non son aceptados continúan coa súa vida normal.

Edge e Fiona (Fly) gañaron esta competición.

### Elenco e dobraxe

| **Personaxe** | **Voz galega** | **Actor orixinal** |
| --- | --- | --- |
| Heath Carroll | Gaspar Somoza | Adam Saunders |
| Dean "Edge" Edgely | Raúl Dans | Khan Chittenden |
| Perri Lawe | Nora Abad | Tahyna Tozzi |
| Matt Leyland | Chema Gagino | Chris Foy |
| Bec Sanderson | Chelo Díaz | Kate Bell |
| Fiona "Fly" Watson | Teresa Santamaría | Sophie Luck |
| Anna Petersen |  | Mara Scherzinger |
| Deborah "Deb" Callum | Carolina Vázquez | Nadine Gardner |
| Craig "Simmo" Simmonds | Antón Rubal | Martin Lynes |
| Jilly | Miriam Aldrei | Liz Burch |
| Joe Sanderson |  | Matt Ruddock |
|

Segunda temporada
-----------------

A filmación da segunda temporada comezou en xaneiro en Sydney, Australia, cun repartimento distinto, que inclúe a Sophie Luck, Ryan Corr, Lesley Mitchell, Taryn Marler, Gabrielle Scollay, James Sorensen e Trent Dalzell. A súa estrea produciuse o 28 de xuño de 2006.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Oficial ABC Website
* A serie na páxina da TVG
* Series 2 trailer - YouTube.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q525370
* AlloCiné: 4919
* IMDb: tt0456029
* LUMIERE: 99801
* Metacritic: blue-water-high
* OFDb: 86911
* TMDb: 109
* TVcom: blue-water-high

 |
| Cirrio cafre |
| --- |
|  |
| Estado de conservación |
| Pouco preocupante |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Aves |
| Orde: | Apodiformes |
| Familia: | Apodidae |
| Xénero: | *Apus* |
| Especie: | '**Apus caffer'** |

 |
| Nome binomial |
| '**Apus caffer'**(M Lichtenstein, 1823) |

O **cirrio cafre** (*Apus caffer*) é un paxaro apodiforme da familia dos apódidos. Como o resto dos cirrios, o cirrio cafre ten unhas patas moi curtas que emprega só para agarrarse en superficies verticais. Pasa a maior parte da súa vida no ar e aliméntase de insectos.

Características
---------------

Mide entre 14 e 15 cm de lonxitude e ten, como os seus familiares, unha cola bifurcada curta e ás longas. É completamente escuro, excepto por unha mancha pálida na gorxa e outra preto do ano. Aseméllase moito ó cirrio pequeno, pero é máis fino e escuro.

Distribución e costumes
-----------------------

É nativo da África subsahariana, mais as súas poboacións téñense ampliado até Marrocos e o sur da Península ibérica. As poboacións do norte de África e da península son migratorias. Tamén acostuma asentarse en estruturas feitas polo ser humano como pontes e edificios.

Esta especie aprópiase dos niños doutros paxaros como os cirrios pequenos e as andoriñas. Os propietarios orixinais do niño son expulsados e unha vez ocupado, o cirrio cafre fórrao con plumas e cuspe. Adoita poñer un ou dous ovos.

Galería de imaxes
-----------------

* *Apus caffer* voando.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cirrio cafre*** |

### Ligazóns externas

* *Apus caffer* en Iucnredlist.org Arquivado 18 de outubro de 2019 en Wayback Machine. *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q179356
* EBID: ID

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Apus\_caffer
* Avibase: FA9F60196383DBA2
* BirdLife: 22686882
* Dyntaxa: 6003896
* eBird: whrswi1
* EUNIS: 889
* FE: 97073
* FE-New: ID
* GBIF: 5228644
* iNaturalist: 6619
* IRMNG: 10210407
* ITIS: 555018
* IUCN: 22686882
* NBN: NHMSYS0000532835
* NCBI: 1002741
* Xeno-canto: Apus-caffer

 |