| *Cadière* de Ana da Bretaña  |
| --- |
|  |
| R/: Cruz renacentista con N uncial no centro e con cruces nos seus extremos entre pétalos de lirio. 
Lendas: SIT \* NOMEN \* DOMINI \* BENEDICTUM \* | A/: Ana da Bretaña sentada no trono, con cetro na man dereita, espada na esquerda e coroa na cabeza. Abaixo data.
Lenda: ANNA. D. G. FRAN. REGINA. ET. BRITONVM. DVCISSA |
| * **Datas de emisión**: 1498
* **Ceca**: Nantes
* **Gravador**: Jean Bourdichon.
* **Metal**: Ouro.
* **Diámetro**: 28,1 mm.
* **Peso**: 3,42 g.
* **Espesor**: 28 mm.
 |

A ***cadière* de Ana da Bretaña** é unha moeda de ouro do reino de Francia cuñada na ceca de Nantes a finais do século XV, caracterizada por amosar unha imaxe da raíña consorte Ana da Bretaña (1477-1514) sentada no seu trono.

Contexto
--------

A finais do século XV, Ana da Bretaña era duquesa da Bretaña e raíña de Francia viúva de Carlos VIII (1483-1498). Ana decidiu cuñar unha nova moeda —privilexio reservado ao rei e ao príncipe con rango de rei— en conmemoración da soberanía do Ducado da Bretaña e para confirmar a súa autoridade, antes do seu próximo matrimonio co novo rei, Lois XII (1498-1515).

Caracterización
---------------

Trátase dunha moeda cuñada en ouro, cun peso de ca. 3,50 gramos e un diámetro de 28 milímetros.

### Anverso

No anverso, a duquesa Ana amósase sentada nun trono con maxestade, un motivo xa utilizado anteriormente por diversos monarcas franceses. Porta un cetro na súa man dereita e unha espada na súa man esquerda, e a súa cabeza está coroada. As súas roupaxes e o seu manto levan os símbolos de Bretaña —armiños— e de Francia —flores de lis—. Aos seus pés figura a data de emisión.

A lenda que rodea este motivo é ANNA.D.G.FRAN.REGINA.ET.BRITONVM.DVCISSA ("Ana, pola graza de Deus, raíña dos franceses e duquesa dos Bretóns").

### Reverso

A figura central do reverso é unha cruz de inspiración renacentista, cargada no centro por un N uncial. A cruz está coroada en cada extremo por cruces entre senllos pétalos de lirio.

A lenda en latín do reverso é SIT NOMEN DOMINI BENEDICTUM ("Bendito sexa o nome do Señor"), con pequenos armiños separando as palabras.

Denominación
------------

O termo *cadière* fai referencia ao trono en que senta a duquesa (do latín *cathedra*, en galego "cadeira"). A representación do soberano pódese comparar con outras moedas de ouro denominadas *à la chaise* na tradición numismática francesa, emitidas polos reis de Francia, especialmente por Filipe VI (1328-1350) e por Xoán o Bo (1350-1364). No entanto, estoutras moedas pesaban arredor de 4,5 gramos e tiñan un diámetro de 29 milímetros.

Exemplares e tipos
------------------

Aínda que consonte a documentación de época se calcula que se cuñaron arredor de 10.000 exemplares da *cadière* de Ana da Bretaña, o feito é que poucos deles chegaron aos nosos días. Coñécense dous tipos, con reverso idéntico e executados aparentemente polo mesmo gravador, Jean Bourdichon (ca. 1456 - ca. 1520), pintor do rei.

O primeiro tipo, do que se coñecen tres ou catro exemplares, amosa uns trazos máis propios da moeda medieval e carece de data expresa. O segundo tipo amosa un estilo máis renacentista e amosa a data de 1498 en cifras árabes baixo os pés da raíña, no seu anverso. Deste segundo tipo coñécese unha decena de exemplares.

### O exemplar do Museo da Bretaña

A *cadière* de Ana da Bretaña, exposta no Museo da Bretaña, en Rennes.
O Museo da Bretaña, en Rennes, posúe un exemplar deste segundo tipo, con data de 1498. Este espécime foi roubado durante a noite do 13 ao 14 de abril de 2018 no Museo Departamental Thomas-Dobrée, de Nantes, onde estaba exposto formando parte dunha exposición titulada "Viaxe nas coleccións".

Foi atopado o 21 de abril do mesmo ano en Saint-Nazarie, xunto co resto do botín.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6  "1 Cadière - Anne". *Numista.com*
2. ↑  "Cadiere d'or". En *Münzen Lexikon* *(Reppa.de)*
3. ↑  "Cadière". En Frey, A. R. (1916). Páxina 38.
4. ↑  "Cadiere Arquivado 20 de setembro de 2020 en Wayback Machine.". En Martinori, E. (1915).. Páxina 49.
5. ↑  "Les RDV de Grand Patrimoine #3 : la Cadière d'or d'Anne de Bretagne". *Département Loire-Atlantique*.
6. 1 2 3 4  Gildas Salaün (2018).
7. 1 2 3 4  "Monnaie en or d’Anne de Bretagne dite cadière". *Musée de Bretagne*.
8. 1 2  "La cadière d’or d’Anne de Bretagne". *La Porte de Pierre*.
9. 1 2 3 4 5 6  "Cadière[*Ligazón morta*]". *Musée Dobrée*.
10. ↑  "Liste prévisionnelle des œuvres volées". *Musée Dobrée*.
11. ↑  "Nantes : l'écrin du cœur d'Anne de Bretagne volé au musée Dobrée". En *France Bleu*. 14 de abril de 2018.
12. ↑  "Le reliquaire d’Anne de Bretagne retrouvé samedi soir dans la région de Saint-Nazaire". En *Ouest France*. 22 de abril de 2018.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cadière de Ana da Bretaña Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Gildas Salaün. (2018). "La Cadière d'Anne de Bretagne". En *Monnaie magazine*. Xaneiro. Páxinas 50-55.
* Le Blanc, F. (1692). *Traité historique des monnoyes de France.* Vol. 1. Mortier, Amsterdam. Páxina 258.
* Frey, A. R. (1916). *A dictionary of numismatic names; their official and popular designations*. American Journal of Numismatics. Vol. 50.
* Martinori, E. (1915). *La moneta. Vocabolario generale Arquivado 20 de setembro de 2020 en Wayback Machine.*. Roma. Istituto italiano di numismatica.

### Outros artigos

* Ana da Bretaña

* Portal:Bretaña