**Alicia Ernestina de la Caridad del Cobre Martínez del Hoyo**, nada na Habana o 21 de decembro de 1920 e finada na mesma cidade o 17 de outubro de 2019, foi unha bailarina e coreógrafa cubana coñecida como **Alicia Alonso**, *Prima Ballerina* do Ballet Nacional de Cuba, famosa polas súas representacións de *Giselle* e *Carmen*, ademais doutras grandes obras do repertorio clásico e romántico. Estaba considerada a figura principal do ballet en Latinoamérica e un dos grandes mitos da danza.

Traxectoria
-----------

### Primeiros anos

Alicia Alonso naceu na Habana en 1921, filla de país españois. Era a máis nova de catro irmáns. A súa irmá máis vella, Blanca María Martínez del Hoyo, alcumada «Cuca» pola familia, nacera dous anos antes e tamén se iniciou no ballet con Alicia. Os seus outros dous irmáns chamábanse Elizardo e Antonio. Comzou a aprendizaxe da danza aos nove anos.

Alonso comezou os seus estudos de ballet na Sociedad Pro-Arte Musical, fundada con achegas privadas por María Teresa García Montes na Habana, con Nikolai Yavorsky, e bailou en Cuba co nome de Alicia Martínez. Despois de casar con Fernando Alonso nos Estados Unidos cando tiña quince anos, cambiou o seu apelido polo de Alonso. Cando Alicia chegou á cidade de Nova York estudou con Anatole Vilzak e Ludmilla Shollar na escola do American Ballet Theater e despois con Vera Volkova en Londres.

En Nova York, Alonso iniciou a súa carreira bailando nos musicais de *Great Lady* en 1938 e *Stars in your eyes* en 1939. Foi solista no American Ballet entre 1939 e 1940.

Dende os dezanove anos padeceu un defecto nun ollo, polo que era parcialmente cega. Ao longo da súa vida artística tivo como parellas grandes figuras masculinas da danza que ademais de seren bailaríns excepcionais tamén foron atentos compañeiros de escena que sabían sortear as dificultades visuais da súa parella. Todos eles volvéronse expertos en axudar a Alonso a ocultar a súa cegueira.

Para compensar esa carencia de visión periférica adestraba os seus acompañantes para que estivesen exactamente onde ela os necesitaba. Tamén fixo que os deseñadores instalasen no escenario fortes luces de diferentes cores a modo de guía.

### No American Ballet Theatre

Alonso foi unha dos membros fundadores do American Ballet Theatre en 1940 e en 1943 converteuse nunha das súas bailarinas máis destacadas. O 2 de novembro dese mesmo ano, Alonso protagonizou a famosa substitución en *Giselle* que debeu ser interpretada por outra grande, Alicia Markova, que non puido bailar, sendo o papel asumido por Alonso. Dende entón, fíxose mundialmente famosa coa personaxe da inocente campesiña, enganada e convertida en Willy. No American Ballet, Alonso recreou papeis principais na obra de Anthony Tudor *Undertow* e en *Theme and Variations* de George Balanchine, unha das súas máis grandes creacións. Debido a unha enfermedad que tivo Nora Kaye, Alonso puido bailar como "prima ballerina" en *Fall River Legend* de Agnes De Mille en 1948. No American Ballet Theater puido traballar con Michel Fokine, George Balanchine, Léonide Massine, Bronislava Nijinska, Anthony Tudor, Jerome Robbins e Agnes de Mille, ademais doutros coreógrafos relevantes do século XX. A parella formada por Alicia e Igor Youskevitch foi un dos mellores equipos e xunto a el puido participar nos Ballets Russes en Montecarlo en 1955.

### Artista consagrada

Entre 1955 e 1959, Alonso bailou cada ano cos Ballets Russes de Montecarlo como estrela convidada. Foi a primeira bailarina do hemisferio occidental en actuar na Unión Soviética e a primeira representante americana en bailar co Bolshoi e o Kirov nos teatros de Moscova e Leningrado en 1957 e 1958 respectivamente. Durante décadas Alicia Alonso continuou a facer xiras mundiais en países europeos, en Asia, en Norte e Suramérica e bailou como estrela convidada no Ballet da Ópera de París, co Royal Danish Ballet, co Bolshoi e con outras moitas compañías.

Representou as súas versións *Giselle*, o *Grand Pas de Quatre* e *Spiashchaia krasavitsa* para a Ópera de París entre outras. Tamén representou *Giselle* na Ópera de Viena e no teatro San Carlo de Nápoles; *La Fille Mal Gardée* na Ópera de Praga e *Spiashchaia krasavitsa* no Teatro alla Scala en Milán.

Notas
-----

1. ↑  "Alicia Alonso, la "prima ballerina" latinoamericana, cumple 90 años". *elimparcial.es* (en castelán). Consultado o 12 de abril de 2019.
2. ↑  ‘A genius of dance.’ Cuban ballet icon Alicia Alonso dies at age 98
3. ↑  "Alicia Alonso (Cuban dancer)". Britannica Online Encyclopedia (en inglés). 21 de decembro de 2010.
4. ↑  Mary Clarke; David Vaughan, ed. (1977). "*The encyclopedia of dance & ballet*". Londres: Pitmans: 16. ISBN 978-0399119552.
5. ↑  *Cuban Ballet,* Octavio Roca, p. 33. (Gibbs Smith, 2010).
6. ↑  R. Marcos (maio de 1953). "El ballet en Cuba a través de Pro-Arte". *Pro-Arte Musical* (A Habana) **1**: 39.
7. 1 2  Slotnik, Daniel (2 de agosto de 2013). "Fernando Alonso, a Founder of Cuban Ballet, Dies at 98". *New York Times* (New York, NY). Consultado o 3 de agosto de 2013.
8. ↑  "Enciclopedia británica. Alicia Alonso" (en inglés). 2017.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Alicia Alonso Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Ballet*** |

### Ligazóns externas

* Alicia Alonso en Concise Encyclopædia Britannica.
* Portal Latino
* Imprescindibles: Alicia Alonso
* Lukor Arquivado 14 de febreiro de 2018 en Wayback Machine.
* Alicia Alonso en Answers
* Alicia Alonso en Cuba Famous

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q236013
* WorldCat
* VIAF: 51775298
* BNE: XX879050
* BNF: 12404242k
* BRE: 1814273
* DeutscheBio: 118502131
* EBID: ID
* Europeana: ID
* FAST: 57461
* FemBio: 654
* GEC: 0002892
* GND: 118502131
* IMDb: nm1094106
* ISNI: 0000 0001 1641 6770
* LCCN: n80086690
* NKC: jn19981000087
* NNDB: 000173721
* NTA: 075171368
* SNAC: w6bg2r12
* SUDOC: 079657672

 |