Coordenadas: 43°22′06″N 8°24′26″O﻿ / ﻿43.36838, -8.40735

O **IES Eusebio da Guarda** é un instituto de ensino secundario da cidade da Coruña. A súa construción iniciouse en 1886 e rematouse en 1889 promovida polo filántropo Eusebio da Guarda González. Tanto na súa orixe como na actualidade o instituto era mixto.

Historia
--------

En 1845 creáronse os institutos de Santiago, Ourense e Pontevedra. Destes, o que estaba máis preto da cidade era o de Santiago. O plano de ensino proxectaba un instituto en cada capital de provincia, coñecidos e asociados na actualidade como institutos históricos. En 1848 creouse outro instituto en Monforte. A construción do instituto aprobouse finalmente en 1862. Entón a cidade era a máis poboada de Galiza con 27 000 habitantes. En Santiago estudaban 300 alumnos no instituto e a previsión para o da Coruña era duns 50.

A primeira sede do instituto da Coruña foi o pazo dos marqueses de Camarasa na rúa Ferrerías. Na cidade había estudos de Náutica, Comercio, Belas Artes e Bacharelato. En 1881, Eusebio da Guarda ofreceu un millón de pesetas ao concello para a construción dun novo instituto no lugar ocupado polo antigo baluarte de Caramanchón, contiguo ao barrio da Pescaría. O Estado debera ceder os terreos. O edificio foi deseñado polo arquitecto Faustino Domínguez Coumes-Gay.

Centro de ensino
----------------

No curso 1889-1890, previo ao comezo da actividade académica no novo edificio, obtiveron o título de bacharelato un total de 26 alumnos, todos rapaces. Daquela o ensino a rapazas non estaba segregado do dos rapaces, mais era unha rareza: a primeira alumna que cursou estudos de bacharelato no antigo instituto da Coruña foi no ano 1875.

En 1941 construíuse na cidade o Instituto Masculino, pasando o Eusebio da Guarda a ser exclusivamente feminino, até que no ano 1986 volveu ser mixto.

Alumnos e profesores ilustres do IES Eusebio da Guarda
------------------------------------------------------

* Xosé Pérez Ballesteros
* Johán Vicente Viqueira
* Torrente Ballester
* Manuel Fraga Iribarne

Edificio
--------

O edificio é de planta rectangular arredor de dous patios centrais separados por unha grande escaleira. Ten unha fachada dividida en tres corpos, os dous laterais encalados en branco. O central é de pedra vista e estilo neorrenacentista que lle proporciona solemnidade.

No interior destaca o salón de actos, con pinturas de León Bianchi e Román Navarro. Na sala do profesorado hai un mural de Felipe Criado.

Notas
-----

1. ↑  Cláudia Morán (15 de xuño de 2016). "Eusebio da Guarda, una cantera con 125 años de historia". *La Voz de Galicia* (en castelán).
2. ↑  Miguel Rodríguez (14 de novembro de 2012). "El embrión de la enseñanza Secundaria". *La Opinión de A Coruña* (en castelán).
3. 1 2 3  Soraluce Blond, José Ramón. *La construcción del instituto Eusebio da Guarda en el Ensanche de A Coruña* (en castelán).
4. 1 2  Martínez Suárez & Casabella López 1989, pp. 30-31.
5. ↑  Ana Lorenzo (8 de febreiro de 2015). "El Eusebio da Guarda busca las huellas de su pasado". *La Voz de Galicia* (en castelán).
6. ↑  Visitas ao mural de Felipe Criado

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***A Coruña*** |

### Bibliografía

* Martí Tejedor, A. Duato Prieto, C. e Berenguer Comas, P. (2011): *Instituto Eusebio da Guarda*.

* Martínez Suárez, Xosé Luís; Casabella López, Xan (1989). *Catálogo arquitectura. A Coruña 1890-1940*. COAG. ISBN 978-84-85665-09-9.


| * v
* c
* e
Rede MUPEGA |
| --- |
| 
* Museo Pedagóxico de Galicia
* IES Otero Pedrayo de Ourense
* IES Lucus Augusti de Lugo
* IES Arcebispo Xelmírez I de Santiago de Compostela
* IES Salvador de Madariaga da Coruña
* IES Sánchez Cantón de Pontevedra
* IES Eusebio da Guarda da Coruña

 |