**Carolina Wilhelma Michaëlis de Vasconcelos**, nada en Berlín o 15 de marzo de 1851 e finada en Porto o 22 de outubro de 1925, foi unha crítica literaria, escritora, lexicógrafa e investigadora portuguesa de orixe prusiana. Está considerada unha das grandes personalidades da filoloxía portuguesa, e foi a primeira muller que impartiu clase nunha universidade portuguesa, e unha das primeiras en entrar na Academia das Ciencias de Lisboa. Ten grande importancia como mediadora entre a cultura portuguesa e a cultura alemá.

Traxectoria
-----------

Nada en Berlín (por entón capital de Prusia, na Confederación Xermánica), foi a máis nova dos cinco fillos do profesor Gustav Michaëlis e de Henriette Louise Lobeck. A súa irmá Henriette Michaëlis foi lexicógrafa e autora dos primeiros dicionarios Michaelis.
Desde nova interesouse polos idiomas. Foi instruída polo seu pai, polo filólogo Eduard Matzner e por Carl Goldbeck. En 1867 comezou a publicar en revistas alemás especializadas, e con 20 anos traballaba como tradutora e intérprete no Ministerio do Interior de Alemaña para os asuntos da península Ibérica. Tamén colaboraba nas Brockhaus Enzyklopädie e o Meyers Konversations-Lexikon, e en varias revistas e periódicos internacionais, como a *Bibliografia Crítica de História e Literatura* dirixida por Francisco Adolfo Coelho.

En 1876, durante a súa colaboración luso-xermánica e logo do polémico caso da "Questión do Fausto", na que foi bastante criticada a versión traducida da obra *Fausto* de Goëthe feita por António Feliciano de Castilho, Carolina coñeceu Joaquim António da Fonseca de Vasconcelos, musicólogo e historiador de arte portugués, con quen iniciou unha longa correspondencia epistolar que deu paso a unha relación amorosa a distancia. El, en plena terceira guerra carlista, atravesou os Pireneos a cabalo para ir visitala. Casaron en Berlín, e Carolina recibiu a dupla cidadanía.

D. Carolina Michaëlis de Vasconcellos cos seus netos maiores, Manuel e Joaquim Ernesto (1911). Fotografía de Magalhães e C.ª, Porto.
Foron vivir a Portugal, entre a localidade de Vasconcelos, no distrito de Braga, e as cidades de Lisboa e Porto, amais da pasar as vacacións en Águas Santas. Se ben dedicou os primeiros anos á vida familiar, nunca deixou os estudos e investigacións. En decembro de 1877 naceu o seu primeiro e único filo, Carlos Joaquim Michaëlis de Vasconcelos. Nos primeiros meses de embarazo frecuentaba a biblioteca do Palacio Nacional da Ajuda para recoller información dados sobre a lingua e literatura portuguesa, especialmente no seu período arcaico.
O seu traballo de investigación levouna a ter correspondencia con Eugénio de Castro, Antero de Quental, João de Deus de Nogueira Ramos, Henrique Lopes de Mendonça, José Leite de Vasconcelos, o Conde de Sabugosa, Teófilo Braga, Trindade Coelho, Anselmo Braamcamp Freire, Sousa Viterbo, Alexandre Herculano, os médicos e escritores António Egas Moniz e Ricardo Jorge, os españois Marcelino Menéndez Pelayo e Ramón Menéndez Pidal, así como outros autores franceses, ingleses e alemáns.

En 1901 o rei Carlos I de Portugal concedeulle a insignia de oficial da Orde Militar de Sant'Iago da Espada.

En 1911 foi nomeada profesora de Filoloxía Xermánica da Universidade de Lisboa. Ao ano seguinte pediu a transferencia para a Universidade de Coímbra, onde impartiu dous cursos de Filoloxía (románica e portuguesa) e tres de lingua e literatura alemá. En 1912 foi escollida, xunto con Maria Amália Vaz de Carvalho, para a Academia das Ciências de Lisboa.

Entre 1924 e 1927 dirixiu a revista *Lusitânia*, e en 1926 o Conselho Nacional das Mulheres Portuguesas elixiuna presidente honoraria, prestándolle homenaxe cun número especial na revista *Alma Feminina*.

Foi soterrada no cemiterio de Agramonte.

Homenaxes
---------

Rúa de Carolina Michaëlis en Berlín, a súa cidade natal.
En 1932 o Concello de Lisboa aprobou darlle o seu nome a unha rúa, mais o proxecto non se levou a cabo até 1972, cando se aprobou nomear unha vía na zona do Calhariz de Benfica. O seu nome figura tamén na toponimia dos concellos de Berlín, Oeiras (Linda-a-Velha), Odivelas (Ramada), Maia (Águas Santas), Porto, Seixal (Corroios) e Loures.

Tamén leva o seu nome un instituto e unha estación de metro da cidade do Porto.

Obras
-----

* *Poesias de Francisco de Sá de Miranda: Edição critica feita sobre cinco manuscriptos ineditos e todas as edições impressas: Acompanhada de um estudo sobre o poeta, variantes, notas, glossario, um retrato e cinco facsimiles*, Halle, Max Niemeyer (1880)
* *Poesias de Sá de Miranda* (1885)
* *História da Literatura Portuguesa* (1897)
* *A Infanta D. Maria de Portugal e as suas Damas (1521-1577)* (1902)
* *Cancioneiro da Ajuda* (2 volumes; 1904)
* *Dicionário Etimológico das Línguas Hispânicas*
* *Estudos sobre o Romanceiro Peninsular: Romances Velhos em Portugal*
* *As Cem Melhores Poesias Líricas da Língua Portuguesa* (1914)
* *A Saudade Portuguesa* (1914)
* *Loiros, Á Excellentissima Senhora D. Gloria Castanheira* (1919)
* *Notas Vicentinas: Preliminares de uma Edição Crítica das Obras de Gil Vicente* (1920-1922)
* *Autos Portugueses de Gil Vicente y dela Escuela Vicentina* (1922)
* *Mil Provérbios Portugueses*

Notas
-----

1. ↑  "Carolina Michaelis, uma alemã apaixonada por Portugal". *Jornal Expresso*. Arquivado dende o orixinal o 22 de xullo de 2019. Consultado o 27 de outubro de 2019.
2. ↑  "Biografias - Carolina de Michaëlis". *Leme*.
3. ↑  Mühlschlegel, Ulrike (2004). *Dona Carolina Michaëlis e os estudos de filologia portuguesa*. TFM. ISBN 9783925203930.
4. ↑  Delille, Maria Manuela Gouveia (2009). *A vida e a obra de Carolina Michaëlis de Vasconcelos: evocação e homenagem: exposição bibliográfica e documental*. Imprensa da Universidade de Coimbra / Coimbra University Press. ISBN 9789892600178.
5. ↑  Rita Correia (5 de novembro de 2013). "Ficha histórica: Lusitania: revista de estudos portugueses (1924-1927)" (PDF). *Hemeroteca Municipal de Lisboa*. Consultado o 3 de decembro de 2014.
6. ↑  Fernando Augusto Santos e Castro (5 de xuño de 1972). "Câmara Municipal de Lisboa: Edital" (91/72).
7. ↑  Vasconcellos, Carolina Michaëlis de (2018). *Loiros: Á Excellentissima Senhora D. Gloria Castanheira*. Fb&c Limited. ISBN 9780366965823.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Carolina Michaëlis de Vasconcelos Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Biografía de Carolina Michaëlis no Instituto Camões.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q76158
* WorldCat
* VIAF: 49239336
* Auñamendi: 130011
* BAV: ADV12362551
* BIBSYS: 90912458
* BLBNB: 000390858
* BNE: XX951929
* BNF: 12026789t
* CiNii: DA11595555
* DeutscheBio: 119282585
* FAST: 129478
* FemBio: 19606
* GEC: 0069688
* GND: 119282585
* ICCU: MILV043846
* ISNI: 0000000118215702
* LCCN: n84051880
* NKC: mub2015873707
* NLG: 149552
* NTA: 067567126
* Nupill: 19561
* OL: OL413338A
* openMLOL: 104607
* Persée: 176388
* PTBNP: 32118
* SELIBR: 200266
* SNAC: w6cw8cd5
* SUDOC: 02843112X

 |