Han-gul
O **han-geul** (tamén **hangul** ou **han'gŭl**, e previamente **han-kul**; 한글) é o alfabeto nativo coreano (en contraste cos hanja (漢字), ou caracteres chineses). Cada bloque silábico hangul consta dalgunhas das 24 letras (*jamo*): 14 consoantes e 10 vogais. Historicamente, tiña 3 consoantes e unha vogal máis.

Estes bloques silábicos poden ser escritos tanto horizontalmente de esquerda a dereita como verticalmente de riba a baixo, as columnas de dereita a esquerda.

Aínda que esta escrita lles poida parecer ideográfica a algúns occidentais, realmente é fonética.

Historia
--------

O rei Sejong o Grande creou un novo alfabeto, denominado *Hankul* ou *Hangul*.

Debido á facilidade coa que se aprendía este alfabeto, algúns letrados contemporáneos a Sejong denominárono *amkul* que significa Letra de mulleres.

Estrutura da escritura en Hangul
--------------------------------

As palabras do Hangul están compostas por bloques silábicos, e estes á súa vez en tres partes: un son inicial, un son medio e polo xeral un son final.

Debemos debuxar un cadro imaxinario onde vamos a formar a sílaba e situar a primeira vogal ou consoante na parte superior esquerda deste. Se a vogal que lle segue á primeira letra é horizontal, sitúase baixo desta; se é vertical, á dereita. O son final (ou última letra da sílaba) debe ir baixo, sempre e cando sexa consoante.

Por Exemplo: Amor en coreano dise: Sa-rang = 사랑

O primeiro que debemos facer é identificar as sílabas.
Despois, situamos a primeira letra da primeira sílaba (ㅅ) na parte superior esquerda. Logo situamos a vogal (ㅏ). Como esta é vertical, colocámola á dereita da primeira consoante; a nosa sílaba quedaría así: 사 (*sa*).

O paso a seguir é construír a segunda sílaba.
Situamos a primeira letra (ㄹ) na parte superior esquerda do cadro imaxinario. Entón procedemos a colocar a vogal (ㅏ) á dereita da primeira letra. E situamos a última consoante (ㅇ) baixo (recordemos que nunha sílaba a última letra, se é consoante, sitúase baixo). A sílaba quedaría así: 랑.

Unimos as sílabas, e a nosa palabra está lista: 사 (sa)+랑 (rang) = 사랑 (sa-rang).

Outro exemplo:

En Corea, ao oso asignáronlle o seguinte carácter: 곰 (*Kom*)

Para formar esta sílaba, sitúase a consoante ㄱ (k) na parte superior esquerda, despois sitúase a vogal ㅗ (ou) baixo da consoante, xa que esta última é unha vogal horizontal. E por último colócase a consoante ㅁ (m) na parte inferior.

ㄱ (k) +ㅗ (ou) + ㅁ (m) = 곰 (*kom*).

Desta maneira pódense escribir todas as palabras coreanas e non coreanas.

Nomes oficiais
--------------

O nome moderno **Hangeul** é un termo acuñado por Xu Sigyeong en 1912, que significa "gran escritura" en coreano arcaico e "escritura coreana" no moderno. Non pode ser escrito en hanja, aínda que a sílaba Han pódese escribir 韓 co significado de "Coreano". Pronúnciase /hanɡɯl/ (IPA), e pode ser romanizado dos seguintes xeitos:

* ***Han-geul*** na Romanización Revisada da lingua coreana. O goberno surcoreano usa este sistema en todas as súas publicacións oficiais en inglés e fomenta o seu uso. Moitas publicacións recentes adoptaron este sistema.
* ***Han’gŭl*** en McCune-Reischauer.
* ***Hankul*** na Romanización Yale.

O seu nome orixinal foi 훈민정음 *(Hunmin Jeong-um)*
Os norcoreanos prefiren chamalo *Chosŏn'gŭl* (조선글) debido aos diferentes nomes de Corea.

Nomes coloquiais
----------------

* *Jeongeum*, abreviación do oficial Hunmin Jeongeum.
* *Urigeul* (우리글 "a nosa escritura") é usada en ambas as repúblicas coreanas, mais non por non coreanos.

O Han-geul foi ocasionalmente denigrado por aqueles que preferiron o tradicional Hanja (漢字) ata principios do século XX:

* *Eonmun* (언문 諺文 "escritura vernácula").
* *Amgeul* (암글 "escritura feminina"): 암 é un prefixo que indica feminidade. A muller foi considerada inferior ao home na Corea tradicional.
* *Ahaegeul* (아해글 "escritura de nenos")

*Jamo*
------

*Jamo* (자모; 字母) son as letras que conforman o alfabeto han-geul. O nome "*jamo*" provén de *ja-eum* ("vogal"; 자음; 母音; literalmente, *son nai*) e *mo-eum* ("consoante"; 모음; 子音 ou *son fillo*, literalmente).

Son 51 e componse de:

* 21 vogais.
	+ 10 vogais simples (om).
	+ 11 ditongos.
* 30 consoantes.
	+ 14 consoantes simples.
	+ 5 consoantes dobres.
	+ 11 consoantes complexas.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ㄱ | ㄴ | ㄷ | ㄹ | ㅁ | ㅂ | ㅅ |  |  |  |
| k, g | n | t, d | l, r | m | p, b | s |  |  |  |
| ㅇ | ㅈ | ㅊ | ㅋ | ㅌ | ㅍ | ㅎ |  |  |  |
| \*\*(mudo)/ng | ch, j | ch | k | t | p | h |  |  |  |
| ㅏ | ㅑ | ㅓ | ㅕ | ㅗ | ㅛ | ㅜ | ㅠ | ㅡ |  |
| a | ya | eo | yeo | ou | eu | ou | yu | eu |  |
| ㅐ | ㅒ | ㅔ | ㅖ |  |  |  |  |  |  |
| ae | yae | e | ye | leo |  |  |  |  |  |
|


**Hangul Jamo 한글 자모**| **Letras simples** |
| --- |
| **Consoantes** | **Vogais** |
| ***Jamo*** | ***Nome*** | ***Romanización*** | ***Pron.*** | ***API*** | ***Jamo*** | ***Nome*** | ***Rom.*** | ***Pron.*** | ***API*** |
| **ㄱ** | **기역** (giyeok) | **g / k** | **gu / k** | [k-]/[-k̚] | **ㅏ** | **아** (a) | **a** | **a** | [-a-] |
| **ㄴ** | **니은** (nieun) | **n** | **n** | [n-]/[-n] | **ㅑ** | **야** (ya) | **ya** | **ya** | [-ja-] |
| **ㄷ** | **디귿** (digeut) | **d / t** | **d / t** | [d-]/[-t̚] | **ㅓ** | **어** (eo) | **eo** | **o** (**o** aberto) | [-ʌ-] |
| **ㄹ** | **리을** (rieul) | **r** diante de vogal, **l** diante de consoante ou final de palabra. | **r/l** | [ɾ-]/[-ʎ] | **ㅕ** | **여** (yeo) | **yeo** | **yo** (**o** aberto) | [-jʌ-] |
| **ㅁ** | **미음** (mieum) | **m** | **m** | [m-]/[-m] | **ㅗ** | **오** (o) | **o** | **ô** | [-o-] |
| **ㅂ** | **비읍** (bieup) | **b / p** | **b/p** | [b-]/[-p̚] | **ㅛ** | **요** (yo) | **yo** | **yô** | [-jo-] |
| **ㅅ** | **시읏** (siut) | **s / t** | **s/t** | [s-]/[-t̚] | **ㅜ** | **우** (u) | **u** | **ou** | [-u-] |
| **ㅇ** | **이응** (ieung) | **ng** | **ng** | [-ŋ] | **ㅠ** | **유** (yu) | **yu** | **you** | [-ju-] |
| **ㅈ** | **지읒** (jieut) | **j / t** | **dj/t** | [tɕ-]/[-t̚] | **ㅡ** | **으** (eu) | **eu** | **eu** | [-ɯ-] |
| **ㅊ** | **치읓** (chieut) | **ch / t** | **tch/t** | [tɕʰ-]/[-t̚] | **ㅣ** | **이** (i) | **i** | **i** | [-i-] |
| **ㅋ** | **키읔** (kieuk) | **k** | **kh** | [kʰ-]/[-k̚] |  |
| **ㅌ** | **티읕** (tieut) | **t** | **th** | [tʰ-]/[-t̚] |
| **ㅍ** | **피읖** (pieup) | **p** | **ph** | [pʰ-]/[-p̚] |
| **ㅎ** | **히읗** (hieut) | **h / t** | **h / t** | [x-]/[-t̚] |
| **Letras compostas** |
| **Consoantes dobres** | **Vogais compostas** |
| ***Jamo*** | ***Nome*** | ***Romanización*** | ***Pron.*** | ***API*** | ***Jamo*** | ***Nome*** | ***Rom.*** | ***Pron.*** | ***API*** |
| **ㄲ** | **쌍기역** (ssanggiyeok) | **kk** | **k** appuyé | [kʼ-]/[-k̚] | **ㅐ** | **애** (ae) | **ae** | **è** | [-ɛ-] |
| **ㄸ** | **쌍디귿** (ssangdigeut) | **tt** | **t** appuyé | [tʼ-]/[-t̚] | **ㅒ** | **얘** (yae) | **yae** | **yè** | [-jɛ-] |
| **ㅃ** | **쌍비읍** (ssangbieup) | **pp** | **p** appuyé | [pʼ-]/[-p̚] | **ㅔ** | **에** (e) | **e** | **é** | [-e-] |
| **ㅆ** | **쌍시옷** (ssangsiot) | **ss** | **s** appuyé | [sʼ-]/[-t̚] | **ㅖ** | **예** (ye) | **ye** | **yé** | [-je-] |
| **ㅉ** | **쌍지읒** (ssangjieut) | **jj** | **tch** appuyé | [tɕʼ-]/[-t̚] | **ㅘ** | **와** (wa) | **wa** | **wa** | [-wa-] |
| **Grupos consonánticos** | **ㅙ** | **왜** (wae) | **wae** | **wè** | [-wɛ-] |
| ***Jamo*** | ***Nome*** | ***Romanización*** | ***Pron.*** | ***API*** | **ㅚ** | **외** (oe) | **oe** | **wi** | [-wi-] |
| **ㄳ** | **기역 시옷** (giyeok siot) | **ks** | **x** | [-k̚]/[-ks-] | **ㅝ** | **워** (weo) | **weo** | **wo** (**o** aberto) | [-wʌ-] |
| **ㄵ** | **니은 지읒** (nieun jieut) | **nj** | **ndj** | [-n]/[-ntɕ-] | **ㅞ** | **웨** (we) | **we** | **wé** | [-we-] |
| **ㄶ** | **니은 히읗** (nieun hieut) | **nh** | **nh** | [-n]/[-nx-] | **ㅟ** | **위** (wi) | **wi** | **wi** | [-wi-] |
| **ㄺ** | **리을 기억** (rieul giyeok) | **lg** | **lg** | [-ʎ]/[-ʎg-] | **ㅢ** | **의** (ui) | **eui** | **euil** | [-ɰi-] |
| **ㄻ** | **리을 미음** (rieul mieum) | **lm** | **lm** | [-ʎ]/[-ʎm-] |  |
| **ㄼ** | **리을 비읍** (rieul bieup) | **lb** | **lb** | [-ʎ]/[-ʎb-] |
| **ㄽ** | **리을 시옷** (rieul siot) | **ls** | **ls** | [-ʎ]/[-ʎs-] |
| **ㄾ** | **리을 티읕** (rieul tieut) | **lt** | **lt** | [-ʎ]/[-ʎtʰ-] |
| **ㄿ** | **리을 피읖** (rieul pieup) | **lp** | **lph** | [-ʎ]/[-ʎpʰ-] |
| **ㅀ** | **리을 히읗** (rieul hieut) | **lh** | **lh** | [-ʎ]/[-ʎx-] |
| **ㅄ** | **비읍 시옷** (bieup siot) | **bs** | **ps** | [-p̚]/[-ps-] |

Cada consoante en han-geul corresponde a un só fonema na lingua coreana. Porén, estas *poden variar de pronunciación a ouvidos estranxeiros*. A primeira consoante indica a pronunciación que se escoita ao comezo da palabra, e a segunda, cando non sexa así.

Por exemplo, no caso da palabra 비비다, que significa *esfregar*, escóitase como *pibida*. Recorde que os coreanos recoñecen un só fonema ㅂ(bieup) nas dúas sílabas, e non lles son distintas, como adoitamos pensar. De forma análoga, en galego pode pórse un exemplo con palabras como "dedo". O primeiro D corresponde a unha consoante dental oclusiva sonora, e o segundo D a unha dental fricativa sonora. Para un galegofalante, a letra D ten sempre a mesma pronuncia aínda que a fagamos de diferente forma sen sequera darnos conta diso.

* A letra ㅇ(ieung) é un caso particular. Esta letra representa unha consoante muda ao comezo dunha palabra, mais tamén o fonema 'ng' cando se usa como *batchim*. A razón é simple: A letra que orixinalmente representaba o fonema 'ng', chamado *yet-ieung*, chegou a se fundir nun só co *ieung* co pasar do tempo.

Notas
-----

1. ↑

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Hangul Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Exercicios para aprender o alfabeto coreanoArquivado 29 de maio de 2014 en Wayback Machine.
* Alfabeto coreano e pronuncioación de Omniglot
* Titorial en liña de Hangul en Langintro.com
* Táboa de Hangul

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q8222
* AAT: 300386048
* BNF: 11937873k
* EBID: ID
* GND: 4252163-4
* LCCN: sh2008122928
* MAG: 554519600
* NDL: 00573712
* NKC: ph339352
* SUDOC: 027308278

 |