recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
O **Club Natación Pabellón Ourense** (**CNPO**) é un club deportivo galego con base na cidade de Ourense no que se practica a natación e o tríatlon. O club creouse no 1971 e ten base no Pavillón dos Remedios, que conta coa piscina olímpica Rosario Dueñas e coa piscina Pedreo Escudero. O CNPO organiza cada ano dende o 1972 o Trofeo Pedro Escudero, o torneo de natación máis antigo de Galicia e un dos grandes clásicos do calendario polideportivo autonómico no que compiten nadadores galegos e portugueses.

Logros
------

O club foi representado por deportistas internacionais como a olímpica Paula Carballido, Jose M. Regueiro, Alberto Taboada, Iria Álvarez, Marcos Vila, Daniel Caamaño, Laura Pimentel, David Dacuña, Joaquín Abascal, Yago López, Santiago Castellanos ou Aitor Grande.

Notas
-----

1. ↑  "Club Natación Pabellón Ourense" (en castelán). Consultado o 2023-08-26.
2. 1 2  "Destacados/as – Club Natación Pabellón Ourense" (en castelán). Consultado o 2023-08-26.
3. ↑  "El trofeo Pedro Escudero reúne a algunos de los mejores nadadores gallegos y lusos con 350 participantes". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2023-06-16. Consultado o 2023-08-26.
4. ↑  Región, La (2022-06-17). "El Trofeo Pedro Escudero vive sus bodas de oro". *La Región* (en castelán). Consultado o 2023-08-26.
Coordenadas: 34°15′34″N 133°03′51″L﻿ / ﻿34.259444, 133.064167

A **Ponte Tatara** (多々羅大橋, *Tatara Ōhashi*?) é unha ponte atirantada que forma parte da autoestrada de Nishiseto, comunmente coñecida como Shimanami Kaidō しまなみ海道. A vía rápida é unha serie de estradas e pontes que é unha das tres rutas do Proxecto Ponte Honshū-Shikoku que conecta as illas de Honshū e Shikoku polo Mar Interior de Seto, Xapón. A ponte Kurushima-Kaikyō está na mesma ruta.

A ponte, inaugurada o 1 de maio de 1999, circula por dous carrís en cada sentido e ten carrís adicionais para bicicletas, motos e peóns.

Lonxitude
---------

A ponte ten unha luz central de 890 metres (2 920 ft). Desde 2010, ten o terceiro tramo principal máis longo de calquera ponte atirantada despois da ponte de Sutong (río Yangtzé, China) e a ponte Rusky (Vladivostok, Rusia) e é a cuarta ponte de tirantes máis longa do mundo, despois das anteriores e da ponte Jiaxing-Shaoxing.

Deseño
------

A ponte Tatara foi orixinalmente planeada como ponte colgante en 1973. En 1989, o deseño cambiouse a unha ponte atirantada coa mesma luz. Ao construír unha ponte atirantada non sería necesaria unha gran escavación para un ancoraxe, co que se diminuiría o impacto ambiental na zona circundante. As torres de aceiro miden 220 metres (722 ft) de alto e con forma de Y invertido. Os vanos laterais son 164,5 metres (540 ft) e 257,5 metres (845 ft) respectivamente, e tamén hai tres tramos de cable moi pequenos.

Construción
-----------

A construción da ponte levou algo máis de seis anos e realizouse sen accidentes. Moitos avances tecnolóxicos formaron parte do deseño e probas da ponte.

Notas
-----

1. ↑  "Top ten longest cable-stayed bridges in the world". *www.roadtraffic-technology.com*. Consultado o 2023-08-19.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Xapón*** |

* Ponte
* Ponte de tirantes

### Ligazóns externas

* Ponte Tatara en Honshū Shikoku Bridge Authority
* Tatara Bridge en *Structurae*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1539750
* EBID: ID
* GeoNames: 8030274
* Structurae: 20000075

 |
Pergamiño alemán, 1568
**Pergamiño** ou **pergameo** (do grego *pergaméne* e do latín *pergamina* ou *pergamena*) é o nome dado a unha pel de animal, xeralmente de cabra, carneiro, cordeiro ou ovella, preparada para escribir nela. Designa tamén o documento escrito nesa pel. Foi largamente utilizado na antigüidade occidental, en especial na Idade Media, até a difusión do papel, invención chinesa.

A orixe deste nome ven da cidade de Pérgamo, onde existía unha grande produtividade de elevada calidade do pergamiño, mais realmente a existencia deste material remóntase a dous milenios antes de Cristo (cando Pérgamo aínda non existía).

Proceso de fabricación
----------------------

Documento legal inglés manuscrito con selo de resina datado en 1638.
A pel da res (ovella, xato ou cabra) somérxese nunha solución de cal para poder raspala e quitar a la adecuadamente. A continuación ráspase até que quede igualada por ambas as caras. Finalmente, e coa axuda de pos de pedra pómez, desgástase até que queda lista para o seu uso. Cando a pel se extrae dun animal vello, o resultado é un pergamiño de boa calidade pero máis basto. En cambio, se o animal é novo, obtense un pergamiño moito máis fino chamado vitela. O pergamiño máis basto acostúmase utilizar para facer tambores, pandeiretas e similares.

Existe un pergamiño fabricado na actualidade chamado ‘papel de pergamiño’, que se usa entre outras cosas para facer pantallas de lámpadas e manualidades. Fabrícase co papel ordinario, somerxido nunha solución de dúas partes de ácido sulfúrico concentrado por unha parte de auga. Despois duns segundos nesta solución, neutralízase o ácido.

Utilización do pergamiño
------------------------

Mapa hidrográfico de Francia en dous pergamiños unidos. Dieppe, 1627.
Os pergamiños máis antigos proceden de Exipto e teñen 4.000 anos. Sábese que se utilizaba en Babilonia e Fenicia. Os xudeus debían utilizalo para copiar a Lei. Heródoto afirma que o seu uso en Grecia foi substituído polo papiro e en Roma hai moitas referencias á súa utilización.

O uso do pergamiño estendeuse desde fins do século I para a copia de libros cando estes pasaron a publicarse en forma de códices. O pergamiño existente máis antigo é de finais do século I e contén un fragmento de *De bellis macedonicis*. Os mosteiros cristiáns mantiñan bibliotecas de pergamiños no período medieval, onde monxes letrados se dedicaban á copia de manuscritos, debéndose a esa actividade a sobrevivencia e divulgación de textos clásicos da cultura grega e latina en Occidente.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *pergamiño*.
2. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *pergameo*.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Materiais de escrita
* Papel
* Papiro
* Idade Media
* Pergamiños do Mar Morto

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q226697
* AAT: 300011851
* BNCF: 9789
* BNE: XX554451
* BNF: 122648397
* EBID: ID
* FAST: 1053276
* GEC: 0236115
* GND: 4173751-9
* JSTOR: parchment
* LCCN: sh85097964
* MAG: 2780845164
* NDL: 00574276
* NKC: ph124035
* Treccani: pergamena

 |
Cristais de neve por Wilson Bentley, moi semellantes ás cristalizacións da auga.
**Masaru Emoto**, nado en Yokohama o 22 de xullo de 1943 e finado en Toquio o 17 de outubro de 2014, foi un autor xaponés coñecido polas súas teorías sobre as cristalizacións da auga doce, e as diversas formas que segundo el esta presenta dependendo da súa calidade, mais tamén antes e despois de lle falar, rezar, exporse a música ou a imaxes. Emoto nunca publicou ningún traballo en ningunha revista con comité científico de selección e as súas teorías están consideradas pseudociencia.

Traxectoria
-----------

Emoto é coñecido por realizar estudos sobre o holismo da auga: como se forman diferentes clases de cristais dependendo de palabras, sons ou imaxes ás que se expón. Nas súas múltiples fotografías de auga conxelada podemos observar figuras hexagonais harmónicas se a auga é moi pura ou se estivo exposta a pensamentos ou voces positivas, imaxes agradábeis ou música harmoniosa.

Segundo Emoto a importancia dos descubrimentos consiste en que os seres humanos temos altas porcentaxes de auga, e o feito de escoitarmos (ou emitirmos) oracións e pensamentos positivos vai mellorar a nosa vida e saúde; polo contrario, oracións e pensamentos negativos non fan máis que mal ao noso corpo, porque iso queda reflectido na auga do noso corpo.

Masaru Emoto participou persoalmente, xunto á súa esposa, no segundo encontro internacional de Ecoloxía da Auga, celebrado en Ourense os días 8, 9 e 10 de setembro de 2006, onde amosou unha especial preocupación pola paz e benestar mundial.

Notas
-----

1. ↑  "Legendary Water Researcher, Author and Emissary for Peace Dr. Masaru Emoto Passes Away at the age of 71" (en inglés). *prweb.com*. 20 de outubro de 2014. Arquivado dende o orixinal o 22 de outubro de 2014. Consultado o 20 de outubro de 2014.
2. ↑  Stephen Lower
3. ↑  "Kristopher Setchfield". Arquivado dende o orixinal o 04 de maio de 2019. Consultado o 02 de xuño de 2019.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Mensaxes da auga*, que está traducido a máis de 33 linguas e ten unha versión para nenas e nenos.
* *O poder curativo da auga*.

### Ligazóns externas

* Sitio oficial de Masaru Emoto
* Entrevista a Masaru Emoto en Discovery Salud
* HADO.net/O Mundo da Auga
* Fotos e información de diversas cristalizacións
* Comentarios do diario de Emoto sobre o II Encontro Internacional de Ecoloxía da Auga, celebrado en Ourense[*Ligazón morta*]
* II Encontro Internacional da Ecoloxía da Auga

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q205058
* WorldCat
* VIAF: 99095006
* BIBSYS: 6007819
* BNB: ID
* BNE: XX1699038
* BNF: 150095174
* CANTIC: a11688099
* GND: 123648084
* IMDb: nm2168634
* ISNI: 0000 0001 0928 4327
* LCCN: no2003047530
* NDL: 00312296
* NKC: xx0038966
* NTA: 242611338
* SNAC: w628324z
* SUDOC: 194505332
* ULAN: 500128683

 |
Coordenadas: 43°11′51″N 8°42′40″O﻿ / ﻿43.1975, -8.71111111

A **ponte Lubiáns** está situada sobre o río Rosende, entre as parroquia de Oca (concello de Coristanco) e a de Carballo (concello de Carballo).

Características
---------------

Tamén coñecida como Ponte Vella, é de orixe romana (un altar dedicado ao deus Cosus, protector das colleitas do agro, lembra a súa orixe), mais foi reformada na Idade Media. Está formada por catro arcos asimétricos e atravesada por un tallamar triangular na parte central. Ten unha lonxitude de 40 metros, con 2,60 m de ancho, e unha altura máxima de 5,40 m.

É un resto conservado da antiga vía romana *per loca marítima* que, vindo de *Grandimirum* (Brandomil, no concello de Zas) atravesaba a parroquia de San Martiño de Oca para continuar polo concello de Carballo ata *Brigantium*, hoxe cidade da Coruña.

Aparece xunto coa Torre de Nogueira no escudo do concello de Coristanco.

Notas
-----

1. ↑  Escudo de Coristanco

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Franco Maside, R. M. (2001): *La vía Per Loca Marítima: un estudio sobre vías romanas en la mitad noroccidental de Galicia*.

### Ligazóns externas

* Ponte Lubiáns, na páxina do Concello de Coristanco.
* 

* Ponte Lubiáns na páxina web colaborativa Patrimonio Galego.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9064357
* Structurae: 20006185

 |
Coordenadas: 42°20′56″N 7°17′22″O﻿ / ﻿42.348861111111, -7.2895

A **Ponte Navea** é unha ponte que está situada por riba do río Navea, o cal fai fronteira entre San Xoán de Río e A Pobra de Trives. Esta, contén un único arco apuntado, que posúe unhas dimensión de 46,5 metros de lonxitude, 3,9 metros de anchura, unha altura de 14,2 sobre o nivel do río e 18,15 metros de luz.

Historia
--------

É unha construción arquitectónica de orixe romana, segundo as pegadas que quedan visibles. Algunha destas son o paso da Vía XVIII (para a explotación da minaría e o control de Gallaecia) ou pegadas arqueolóxicas: un miliario (atopado no ano 1834) dedicado a dous emperadores, Tito e Domiciano , unha lápida de Aelio Sporo (na capela) ou outra de Popilius Hirsutus (na contorna).

Na época medieval, producíronse bastantes cambios na construción inicial da ponte, reestruturándoa case por completo. O cambio máis destacado foi o estreitamento da mesma, pois na antigüidade tiña unha anchura de 7,60 metros. A maiores, tamén hai indicios de que nun principio houbese dous arcos en lugar de soamente un.

Contorna
--------

Ao carón da ponte, atópase unha capela chamada Capela da Encarnación, que está, na actualidade, restaurada. Está construída sobre un templo orixinariamente romano. Na fachada apréciase unha cruz de Malta sobre un marco de medio punto, o que significa que pertenceu á orde militar de San Xoán de Xerusalén (chamada tamén, de Malta). Por alí pasaba un camiño de peregrinación Xacobea, e a misión que os cabaleiros desta orde tiñan era a de protexer os peregrinos que pasaban pola zona.

Hoxe en día aínda se conservan casas ao carón da ponte, así coma unha paisaxe rodeada de carballos e castiñeiros. Metros máis abaixo do río Navea, hai un encoro xunto a dúas pontes, a Ponte Piago, do século XIX, e outra de finais do XX. Asemade, máis arriba atópase o Encoro das Guístolas, preto da estación eléctrica da Pobra de Trives.

Galería de imaxes
-----------------

  

* 
* 
*

Notas
-----

1. ↑  "Ponte Navea y la Vía Nova". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2001-01-26. Consultado o 2019-05-08.
2. ↑  "Ponte Navea | GALICIA MAXICA". *Galicia Máxica | Turismo* (en castelán). 2016-03-03. Consultado o 2019-05-08.
Coordenadas: 42°34′39″N 0°32′19″O﻿ / ﻿42.5776, -0.538572

A **estación de Jaca** é unha estación de ferrocarril de Adif situada no municipio español de Jaca, na provincia de Huesca. Dispón unicamente de servizos de Media Distancia operados por Renfe que a unen con Huesca e Zaragoza.

Situación ferroviaria
---------------------

A estación atópase no punto quilométrico 193,7 da liña de ferrocarril que une Zaragoza coa fronteira francesa por Canfranc, a 827 metros de altitude.

Historia
--------

A estación foi inaugurada o 1 de xuño de 1893 coa posta en marcha do tramo Huesca-Jaca da liña que pretendía unir Zaragoza coa fronteira francesa por Canfranc. Aínda que devandito tramo foi aberto e explotado desde un primeiro momento por Norte a concesión inicial había recaído na Sociedade Anónima Aragonesa a cal cedeu a mesma a Norte. En 1941, a nacionalización do ferrocarril en España supuxo a desaparición das compañías existentes e a súa integración na recentemente creada Renfe.

Desde o 31 de decembro de 2004 Renfe Operadora explota o tráfico ferroviario mentres que Adif é a titular das instalacións.

A estación
----------

Sitúase ao nordés da localidade. Conta cun edificio para viaxeiros de base rectangular formado por un corpo central de dúas alturas e dous anexos laterais de planta baixa. Dispón de dúas plataformas, unha lateral e outra central á que acceden dúas vías. Dispón ademais de máis vías de apartado. A plataforma lateral está cuberta cunha marquesiña metálica.

Servizos ferroviarios
---------------------

### Media distancia

*Actualizado a 8 de xullo de 2016.*

| Liña MD | Trens | Orixe/Destino |  | Destino/Orixe |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|
| **56** | **Rexional** | **Zaragoza-Delicias** |  | **Terminal****Canfranc** |
|

Notas
-----

1. ↑  Jaca (Est.) *Euroferroviarios*
2. 1 2  "Huesca á Francia por Canfranc (Ferrocarril transpirenaico) (\*)". *Spanish Railway* (en castelán). Consultado o 2022-04-09.

ĬVéxase tamén
-------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Estación de Jaca*** |

* Información na páxina de Adif Arquivado 04 de marzo de 2016 en Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5846413
* GeoNames: 11789520

 |
Coordenadas: 42°12′N 8°48′O﻿ / ﻿42.2, -8.8

A **ponte de Toralla** é unha ponte de formigón situada no lugar de Toralla, na parroquia de Coruxo, no concello de Vigo, que une a Illa de Toralla coa praia do Vao. Está formada por un taboleiro de formigón duns 500 metros de longo cuns 18 pares de piares de formigón armado de 10 metros de altura.

Historia
--------

A mediados do século XX, a sociedade denominada *Toralla, S.A.* ten por obxecto a adquisición, tenza e realización de bens inmobles na illa de Toralla, Canido, Vigo, incluíndo neste a construción e explotación en réxime de concesión administrativa, peaxe ou por calquera outro procedemento, de pontes, camiños e de centros de turismo, deporte ou lecer. De acordo co seu obxecto social Toralla, S.A. constrúe unha ponte dende a praia do Vao até a illa, logo da obtención da correspondente concesión administrativa por 99 anos.

Por Orde ministerial do 21 de xuño de 1990 do Ministerio de Medio Ambiente revisouse a concesión da ponte outorgada a Toralla, S.A. que mantendo o uso privado desta, se fai compatíbel co seu uso público o que permitiu a partir dese momento o acceso peonil ás dúas praias públicas existentes na illa de Toralla, polo que hoxe, un terzo da illa é pública pois pertence á Universidade de Vigo por concesión administrativa do Ministerio de Medio Ambiente con data de xaneiro de 2004.

No verán do ano 2000, ante as deficiencias estruturais producidas pola deterioración das pezas de formigón armado causadas pola acción do mar lévase a cabo unha reparación total da ponte cun custo de 59 millóns de pesetas.

### A ponte hoxe

*Toralla, S.A.* segue ocupándose do mantemento e limpeza da ponte. O estado das beirarrúas da ponte é bastante deficitario.

A ponte utilízase frecuentemente durante o día para pasear e pescar. Na época do verán, énchese de bañistas que se dirixen ás dúas praias da illa. Pola noite convértese nun grande escenario dedicado á pesca, pola cantidade de xardas, chocos, luras, agullas e outras especies.

Dende hai xa varios anos os máis novos encontraron na ponte un entretemento perigoso consistente en lanzarse á auga dende a varanda desta e volver nadando á praia do Vao, actividade que desde o verán do 2009 prohibiu o Concello de Vigo e instalou dous sinais á entrada da ponte. Con todo, os mozos seguen a saltar.

Notas
-----

1. ↑  "Saltos de riesgo desde el puente de Toralla", artigo no *Faro de Vigo*, 20 de xullo de 2012 *(en castelán)*.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Illa de Toralla
* Praia do Vao
Coordenadas: 42°53′36″N 2°10′03″O﻿ / ﻿42.893316, -2.167438

A **estación de Altsasu-Pueblo** é un apeadoiro ferroviario de Adif situado na localidade de Altsasu, en Navarra. É a segunda estación do municipio, por detrás da estación de Altsasu. Dispón de servizos de media distancia operados por Renfe.

Situación ferroviaria
---------------------

A estación atópase no punto quilométrico 231,4 da liña férrea Castejón-Altsasu a 520 metros de altitude.

Historia
--------

A estación foi aberta ao tráfico o 22 de xuño de 1865 coa apertura do tramo Irurzun-Altsasu da liña férrea que pretendía unir Zaragoza con Navarra por parte da Compañía do Ferrocarril de Zaragoza a Pamplona. Esta última non tardaría en unirse coa compañía do ferrocarril de Zaragoza a Barcelona dando lugar á compañía dos Ferrocarrís de Zaragoza a Pamplona e Barcelona. O 1 de abril de 1878 a súa mala situación económica forzouna a aceptar unha fusión con Norte. En 1941 a compañía foi nacionalizada e integrada na recentemente creada Renfe. Desde o 31 de decembro de 2004 Renfe Operadora explota a liña mentres que Adif é a titular das instalacións ferroviarias.

Servizos ferroviarios
---------------------

### Media distancia

*Actualizado a 26 de xuño de 2016.*

| Liña | Trens | Orixe/Destino |  | Destino/Orixe |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|
| **26** | **Rexional Exprés** | **Vitoria** |  | **Pamplona**  **Castejón de Ebro** |

Notas
-----

1. ↑  Alsasua-Pueblo (Apd.) *Euroferroviarios*
2. ↑  Memoria de Obras Públicas 1884
3. 1 2  Zaragoza á Pamplona y Alsasua *spanishrailway*

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Estación de Altsasu

### Ligazóns externas

* Información na páxina web de Adif Arquivado 07 de agosto de 2016 en Wayback Machine. *(en castelán)*
Coordenadas: 43°24′36″N 8°10′09″O﻿ / ﻿43.410011111111, -8.1691722222222

**Ponte do Eume**, tamén chamada **ponte de Pedra**, é unha construción que comunica os concellos de Cabanas e Pontedeume, a través do río Eume.

Historia
--------

A primeira referencia escrita é de 1162 e refírese a unha ponte de madeira. Porén xa debía existir desde tempo inmemorial para comunicar ambas marxes do río, habitadas desde tempos remotos.
A finais do século XIV, Fernán Peres de Andrade, O Boo, mandou construír unha ponte de cantería. Dita ponte tiña 78 arcos e dúas torres, sendo unha das máis longas de Europa: entre os arcos 8º e 9º a Torre da Ponte, e entre os arcos 40º e 41º a Torre do Risco. Entre os arcos 2º e 3º estaban, sobre unhas peañas, os símbolos de Fernán Peres: o oso e o xabarín. Ao final da ponte había un cruceiro. Tamén había un hospital de peregrinos entre os arcos 19º e 20º. A ponte foi reparada en varias ocasións dos estragos que ocasionaban as crecidas do río, mais non puideron evitar a deterioración progresiva da ponte. Así, desaparece o hospital entre 1791 e 1820 e en 1843 desaparecen as torres e os símbolos dos Andrade. 

Finalmente, derrúbase a ponte e constrúese unha nova entre 1863 e 1873, inicialmente con 11 arcos que se amplían progresivamente ata os 15 actuais. O oso e o xabarín da ponte de Fernán Peres están hoxe en día no claustro do convento de Santo Agostiño (actual casa da cultura de Pontedeume).

Ata a inauguración da AP-9 Guísamo-Ferrol en 2003 foi a ponte o principal acceso pola costa a As Pontes e Ferrol dende A Coruña e Betanzos.

Galería de imaxes
-----------------

*Artigo principal**:* Galería de imaxes da ponte do Eume.
* Vista da ponte.Vista da ponte.

Notas
-----

1. ↑

| * v
* c
* e
Lugares de interese de Pontedeume |
| --- |
| Igrexas | Igrexa parroquial de Santiago ·  Igrexa das Virtudes ·  Igrexa de San Miguel de Breamo ·  Igrexa de San Martiño de Andrade |
| Castelos | Torreón dos Andrade ·  Castelo de Andrade |
| Outros edificios | Cátedra de Latinidade (Biblioteca municipal) ·  Casa do Concello ·  Convento de Santo Agostiño (Casa da Cultura) ·  Coliseo García Novoa ·  Lonxas de Raxoi ·  Mercado municipal ·  Pazo de Raxoi ·  Antigo Xulgado e Cárcere |
| Pontes | Ponte de pedra ·  Ponte de ferro ·  Ponte da autoestrada |
| Parques e espazos naturais | Alameda de Raxoi ·  Xardíns de Lombardero ·  Fragas do Eume |
| Praias | Sopazos ·  Centroña ·  Ver ·  Andaío |
Coordenadas: 38°14′46″N 0°46′01″O﻿ / ﻿38.246091968541, -0.76684478944403

**Elx Alta Velocidade** (en valenciano: *Elx Alta Velocitat*, en castelán: *Elche Alta Velocidad*) é unha estación de ferrocarril situada no concello de Elx, na provincia de Alacant. Atópase na partida rural de Matola, a 6 km da cidade de Elx e a 4 km da veciña localidade de Crevillent.

Entrou en servizo o 1 de febreiro de 2021 e ofrece servizos de alta velocidade.

Situación ferroviaria
---------------------

A estación atópase no punto quilométrico 482,2 do ramal de Murcia da Liña de alta velocidade Madrid-Levante e no Corredor Mediterráneo de alta velocidade, liñas ferroviarias que actualmente se atopan en servizo ata Orihuela.

Servizos ferroviarios
---------------------

Dende o 1 de febreiro de 2021 efectúan parada trens AVE do servizo entre as estacións de Madrid-Puerta de Atocha e Orihuela-Miguel Hernández, con paradas dirección Madrid en Albacete-Los Llanos e Cuenca-Fernando Zóbel, cun tempo de viaxe aproximado de 2:10 horas con Madrid e no futuro de 20-25 minutos con Murcia.

Notas
-----

1. ↑  Teleelx (29 de enero de 2021). "Pedro Sánchez inaugura este lunes la línea del AVE Madrid-Elche-Orihuela".
2. ↑  Diario Información. (2 de xuño de 2014). "Madrid-Elche 2 horas y 10 minutos".

Véxase tamén
------------

* Alta velocidade ferroviaria en España
* Estación de Elx-Parc
* Estación de Elx-Carrús

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3394796
* Trainline: 61124

 |
O **castelo de Dumbarton** (en escocés: *Caisteal Dhùn Bhreatainn*) é a fortaleza máis antiga de Gran Bretaña. Domina a cidade escocesa de Dumbarton, atópase nun colo volcánico de rocha basáltica coñecido como Dumbarton Rock. Ten unha altura de 73 metros.

Historia
--------

Polo menos desde a Idade de Ferro, este foi o escenario dun asentamento de importancia estratéxica, cuxos residentes comerciaron con Roma. A presenza dunha poboación aquí está rexistrada nunha carta de San Patricio escribiu ao Rei Ceretic de Alt Clut, (ou Clyde Rock) a finais do século V.

Desde o século V até o século IX foi o centro do Reino independente de Strathclyde. O rei de Dumbarton sobre o ano 740 d.C. foi Riderch I de Alt Clut, que figura en lendas nórdicas. Dise que durante o seu reinado o mago Merlín quedou en Alt Clut. En 756 por primeira vez, a fortaleza foi saqueada por unha forza conxunta de pictos e northumbrios, capturando Alcluith despois dun sitio de catro meses.

A Rocha domina gran parte da silueta da cidade no sur de Dumbarton.
En 870, Dumbarton Rock foi o fogar de británicos que serviu como fortaleza e como capital de Alt Clut. Os viquingos asediaron Dumbarton durante catro meses, derrotando os habitantes despois de cortarlles o acceso a auga. O rei nórdico Olaf regresou a Dublín no 871, con douscentos barcos cheos de escravos e tesouros saqueados. Olaf chegou a un acordo con Constantino I, o rei dos escoceses, e Artgal de Alt Clut.

A independencia do Reino de Strathclyde chegou ó seu fin coa morte de Owen o Calvo, cando a dinastía de Kenneth macAlpin comezou a gobernar a rexión.

Na Escocia medieval, Dumbarton (*Breatainn Dun*, que significa a fortaleza dos britanos, foi un importante castelo real. Nela resgardouse David II de Escocia (fillo de Robert Bruce) e a súa nova esposa Xoana da Torre, despois da derrota escocesa na batalla de Halidon Hill preto de Berwick-upon-Tweed en 1333. O Conde de Bothwell, Patrick Hepburn, foi nomeado capitán do castelo de Dumbarton o 1 de abril de 1495. 

O Castelo de Dumbarton en 1800.
O castelo perdeu importancia á morte de Oliver Cromwell en 1658. Pero as ameazas que expuxeron os xacobinos e os franceses no século XVIII fixeron que se creasen novas estruturas e defensas sendo acuartelamento até a segunda guerra mundial.

Notas
-----

1. ↑  www.undiscoveredscotland.co.uk
2. ↑  Stoddart, John (1800), *Remarks on Local Scenery and Manners in Scotland.* Pub. Wiliam Miller, Londres. Facing P. 212.

| * v
* c
* e
Hen Ogledd |
| --- |
| Reinos | Alt Clut • Bryneich • Efrog/Ebrauc • Elmet • Gododdin • Rheged  |
| Rexións | Arfderydd • Calchfynydd • Carlisle • Catraeth • Coed Celyddon • Dumbarton Rock • Ynys Metcaud |
| Persoas | Aneirin • Coel Hen • Cunedda • San Kentigern • Elffin ap Gwyddno • Gwallog ap Llaennog • Gwenddolau • Llywarch Hen • Morcant Bulc • Myrddin Wyllt • Owain mab Urien • Rhydderch Hael • Taliesin • Urien |
O **Hotel Nacional de Cuba** é un dos hoteis máis emblemático da Habana, famoso pola súa distinción, polo seu luxo, e polos servizos de primeira clase que ofrece. Foi inaugurado o 30 de decembro de 1930 nun saínte costeiro da Punta Brava. En 1946 acolleu a Conferencia da Habana entre líderes mafiosos italianos e norteamericanos. Persoeiros do cine, da música e da literatura como Ernest Hemingway, Buster Keaton, Marlon Brando, Errol Flynn, Jorge Negrete ou Johnny Weissmüller aloxáronse no hotel nos seus primeiros anos. Mais adiante tivo clientes tan salientables como Winston Churchill ou Alexander Fleming.

O edificio ten 8 andares, 16 suites e 457 habitacións. É Monumento Nacional de Cuba, e foi declarado Memoria do Mundo pola Unesco.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina do Hotel Nacional de Cuba *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2915936
* WorldCat
* VIAF: 149115362
* Emporis: 120255
* GeoNames: 6458987
* LCCN: n2001083128
* MusicBrainz: ID

 |
O **castelo de Stirling** (en escocés: *Caisteal Shruighlea*) é un histórico castelo na cidade de Stirling, Escocia. Foi construído no cumio do "outeiro do castelo" (*the castle hill*), un pico de orixe volcánico, e está rodeado por tres dos seus lados por cantís cortados a pico. O castelo de Stirling está catalogado como Monumento Nacional.

O castelo alberga igualmente o cuartel xeral, así como o museo, dun Rexemento do Exército Británico, a pesar de que dito rexemento xa non teña a súa base no lugar.

A maior parte dos edificios principais do castelo datan dos séculos XV e XVI, se ben algúns edificios son anteriores, en concreto do século XIV. As defensas exteriores do castelo que dan cara a cidade, datan de comezos do século XVIII.

A principios do século XIV, o castelo sufriu un sitio polas tropas inglesas de Eduardo I, no marco das chamadas Guerras de independencia de Escocia. Os historiadores indican que foi durante dito asalto cando *Warwolf*, o maior trabuco que nunca antes se construíra, foi utilizado por vez primeira, e con efectos devastadores.

A muralla que protexe a entrada ó castelo propiamente dito, foi construída por Xacobe III de Escocia, constituíndo orixinalmente unha parte do sistema de fortificacións que rodeaba e protexía a base rochosa.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q756268
* WorldCat
* VIAF: 315945461
* Structurae: 20021682

 |
Coordenadas: 40°57′30″N 5°40′01″O﻿ / ﻿40.95825833, -5.66693056

O **Museo de Historia da Automoción de Salamanca** é o primeiro museo público de España adicado ao motor. Inaugurado a finais de setembro de 2002 polos reis de España Xoán Carlos I e Sofía, conta nos seus fondos con máis de 200 automóbiles históricos, algúns únicos, así como milleiros de accesorios relacionados co automóbil. O museo localízase fronte á Casa Lis, nun edificio que foi a primeira planta de produción de electricidade que tivo Salamanca.

Características
---------------

Dentro das 90 pezas expostas, que van rotando entre as preto de 240 que posúe a colección, pódese gozar dalgunhas xoias da historia do automóbil, como o triciclo Benz Patent-Motorwagen patentado polo enxeñeiro alemán Karl Benz que está considerado como o primeiro vehículo propulsado por un motor de explosión da historia, un Rolls-Royce Silver Ghost de 1922, un Cadillac Fleetwood 75 que pertenceu ao ditador Francisco Franco, ou a xoia da colección un Hispano-Suiza de 1930 no seu estado orixinal xa que nunca necesitou ser sometido a unha restauración. Ademais, son habituais as exposicións temporais con contidos procedentes doutras coleccións.

No museo exponse a colección de Demetrio Gómez Planche, un antigo arquitecto técnico, quen coa axuda da súa familia, reuniu durante máis de 40 anos todo tipo de automóbiles, motocicletas, documentos e accesorios relacionados co mundo do automóbil. Á colección de Gómez Planche uníronse as achegas da Dirección Xeral de Tráfico, o Centro Histórico Iveco-Pegaso e outras achegas tanto públicas como privadas como é o caso dunha das últimas pezas, un BMW 325i de 1982 cedido por Keti Gutiérrez Enríquez.

O Museo de Historia da Automoción de Salamanca tamén está equipado cunha biblioteca, unha hemeroteca, unha videoteca e un arquivo.

Notas
-----

1. ↑  Museo de Historia de la Automoción, un viaje sobre ruedas. *Menudaessalamanca.com*.
2. ↑  El Museo de la Automoción supera el millón de visitantes (20-06-2023). *Salamancartvaldia.es*.
3. ↑  País, Ediciones El (26 de setembro de 2002). "Salamanca abre el primer museo público dedicado al automóvil" (en castelán). Consultado o 7 de agosto de 2023.
4. ↑  "El legado de Gómez Planche a través de casi cien vehículos". Arquivado dende o orixinal o 11 de outubro de 2016. Consultado o 7 de agosto de 2023.
5. ↑  Norma, Néstor (Setembro-outubro de 2002). "Revista DGT / Historia del automóvil" (PDF). *Tráfico y seguridad vial*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

Velasco Sánchez, José Tomás (2015). *Guía de los Museos de Salamanca. Una visita alternativa. Salamanca a través de sus Museos.* Madrid: Bubok Publishing. ISBN 978-84-686-6710-2.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6034050
* OSM: 11226095

 |
O **Museo da Independencia - Casa do Floreiro**, antes chamado **Museo do 20 de xullo**, é un museo de Bogotá (Colombia), que se aloxa nunha construción colonial situada na esquina nordés da Praza de Bolívar. Nel produciuse un dos seus acontecementos máis destacados, coñecido como o *Berro de Independencia* o día 20 de xullo de 1810. Cada 20 de xullo celébrase a independencia de Colombia con desfiles militares e honras ós símbolos patrios.

O Berro de "Independencia"
--------------------------

O venres 20 de xullo de 1810, día de mercado na cidade, o señor Luis Rubio cun grupo de cidadáns de Santa Fe (antiga denominación de Bogotá) encabezados polos crioulos Francisco e Antonio Morales, achegáronse ó estabelecemento do distinguido español José González Llorente situado en devandito lugar, a solicitar en préstamo un floreiro para brindar un agasallo con motivo da visita do comisionado rexio e Capitán de Fragata da Real Armada don Antonio Villavicencio á cidade de Bogotá, a cal levaríase a cabo o 1 de agosto. Todo isto facía parte dun plan ben estabelecido, no cal se buscaría incitar a liorta con Llorente.

Ante a negativa de González-Llorente, xerouse unha situación de tensión que terminou por convulsionar á poboación que se atopaba na praza maior. Dita situación espertou os ideais independentistas dos crioulos quen se manifestaron en contra do goberno español.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Museo do 20 de xullo Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Pulecio Mariño, Enrique [1989]. *Museos de Bogotá.* Villegas Editores, Bogotá.
* Instituto Colombiano de Cultura [1996]. *Revolución del 20 de julio de 1810*. Imprenta Nacional de Colombia, Bogotá.

### Ligazóns externas

* Páxina oficial *(en castelán)*

* Portal:Colombia

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6034366
* WorldCat
* VIAF: 2466152865690404940000
* EBID: ID
* LCCN: n2018031883

 |
Coordenadas: 40°46′59″N 73°57′32″O﻿ / ﻿40.783055555556, -73.958888888889

O Museo nunha vista que mira ao Leste desde o encoro de Central Park
O **Museo Guggenheim de** Nova York (en inglés *Solomon R. Guggenheim Museum)* é o primeiro museo creado pola Fundación Solomon R. Guggenheim, dedicado á arte moderna. Foi fundado en 1937 no Upper East Side de Nova York. Orixinalmente chamouse *Museo da Pintura Non Obxectiva* e foi fundado para exhibir arte de vangarda por artistas modernos iniciais como Kandinski e Mondrian .

En 1959 trasladouse á súa situación actual (fronte a Central Park ), cando rematou o edificio deseñado polo arquitecto Frank Lloyd Wright. O Guggenheim non sabía a quen escoller como arquitecto para o museo, polo que pediu á baronesa Hilla von Rebay que elixise a alguén. Elixiu a Wright porque era o arquitecto máis famosa da época. O edificio en si converteuse nunha obra de arte.

O edificio
----------

O edificio en construción
Desde a rúa, o edificio semella unha cinta branca enrolada en forma cilíndrica, lixeiramente máis ancha na parte superior que na base. Internamente, as galerías forman unha espiral. Así, o visitante ve as obras mentres camiña pola rampla helicoidal, coma facendo un paseo..

  

De 1983 a 1992 ampliouse, baixo o estudo do arquitecto Charles Gwathmey  completándoo cunha torre rectangular anexa, máis alta que a espiral orixinal. Esta modificación do deseño orixinal de Wright xerou unha forte controversia.

Fotogalería
-----------

### Vistas exteriores

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Interior

* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Centro Sackler de Educación Artística e Teatro

* 
* 
* 

### Cúpula de vidro

* 
* 
* 
* 
* 
*

Notas
-----

1. ↑  Article sobre Gwathmey a PlataformaArquitectura *(en castelán)*
2. ↑  "Copia arquivada". Arquivado dende o orixinal o 18 de maio de 2013. Consultado o 02 de xuño de 2021.

Véxase tamén
------------

* Lista de museos e institucións culturais de Nova York

Ligazóns externas
-----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Museo Guggenheim Modificar a ligazón no Wikidata*** |

* 

* Páxina web oficial de en
* Detalles da obra de Frank Lloyd Wright *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q201469
* WorldCat
* VIAF: 141479275
* BNF: 11878602d
* CANTIC: a10916374
* CiNii: DA00746717
* EBID: ID
* GeoNames: 6944380
* GND: 4075350-5
* GNIS: 951894
* Google Maps: 333297768485043384
* GRID: grid.447562.6
* ISNI: 0000 0004 0626 1789
* LCCN: n79065486
* MAG: 2800724396
* NKC: kn20090604008
* NRHP: 05000443
* SELIBR: 288180
* Songkick: 50840
* Structurae: 20003319
* SUDOC: 026561859
* ULAN: 500303631
* WHC: 1496rev-008

 |
O arquipélago situado na costa sur de Finlandia, no Mar Báltico.
O arquipélago de Hawai.
Un **arquipélago** é un conxunto de illas relativamente próximas unhas das outras. A proximidade débese, xeralmente, a unha orixe xeolóxica común para a totalidade do arquipélago, que normalmente se forma ao longo dunha dorsal oceánica.

Características
---------------

### Etimoloxía

A palabra vén do grego Αρхιπέλαγος (*Archipelagos*), ou "mar principal" e designaba orixinalmente o mar Exeo, caracterizado polo seu gran número de illas (cícladas, Esporadas, Salamina, Eubea, Samotracia, Lemnos, Samos, Lesbos, Quios, Rodas etc.). Posteriormente, esta palabra pasou a denominar as Illas exeas en si. Cando Marco Sanudo, xeneral veneciano, tomoulle a maioría delas ao Imperio Bizantino a comezos do século XIII, converteuse en *duque do Arquipélago*.

### Arquipélagos

* Europa
	+ Illas Canarias (España)
	+ Illas Lofoten (Noruega)
	+ Illas Feroe (Dinamarca)
	+ Illas Shetland (Reino Unido)
	+ Illas Orcadas (Reino Unido)
	+ Illas Anglo-normandas (Reino Unido)
	+ Illas Baleares (España)
	+ Illas Eolias (Italia)
	+ Illas Xónicas (Grecia)
	+ Dodecaneso (Grecia)
	+ Cícladas (Grecia)
	+ Espóradas (Grecia)
* África
	+ Cabo Verde
	+ Comores
	+ Zanzíbar (Tanzania)
	+ Mascareñas (Mauricio e Francia)
	+ Seychelles
* América
	+ Antillas
	+ Aleutianas (nos Estados Unidos)
	+ Galápagos (Ecuador)
* Asia
	+ Maldivas
	+ Indonesia
	+ Xapón
	+ Filipinas
* Oceanía
	+ Hawai (nos Estados Unidos)
	+ Fidxi
	+ Micronesia

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Arco insular
* Estado arquipélago

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q33837
* AAT: 300386854
* BNCF: 30934
* BNF: 11976673m
* BRE: 1833352
* GEC: 0081005
* GND: 4142951-5
* JSTOR: archipelagos
* LCCN: sh85006549
* MAG: 204207459
* TESF: archipelago

 |
A **economía de Dinamarca** é dependente dos intercambios comerciais cos outros países e da capacidade de influencia nas conxunturas internacionais e nos factores económicos. O valor das exportacións e importacións representa cerca dun terzo do valor do PIB. Gran parte dos intercambios comerciais son feitos con países da UE (Unión Europea). O socio de comercio bilateral máis importante é Alemaña, tendo unha boa interacción económica con Suecia e Gran Bretaña. Fóra da UE, Dinamarca mantén relacións comerciais con Noruega, os Estados Unidos e o Xapón.

Historia e características
--------------------------

Dende a segunda guerra mundial, as exportacións dinamarquesas expandíronse. A venda de produtos industriais superou a exportación agraria, ocupando un lugar cada vez máis importante dentro da pauta de exportacións de Dinamarca. No final dos anos 90, a exportación industrial constituíu aproximadamente o 80% do valor total das vendas ao exterior, mentres as vendas de produtos agrarios representou o 11%. As áreas de ferramentas e maquinaria forman o 26% do tamaño das exportacións industriais, os produtos químicos representa o 12% e os produtos da industria agroalimenticia, incluído carne de conserva, chega ao 4%. O forte crecemento económico de Dinamarca entre os anos 60 e 80 non se viu reflectido nun bo desempeño nos anos 90, o que influenciou nunha lixeira queda na exportación na área de servizos.

No capítulo de importacións, os principais produtos comprados son materias primas e produtos semifabricados, incluíndo a enerxía. A compra de maquinaria e equipamentos de produción para industria e comercio representa o 67% do valor total de importacións. Nos anos 80, a importación de enerxía caeu significativamente, debido ao aumento da produción interna de petróleo. Os outros 33% de importacións son de produtos de consumo, especificamente automóbiles.

### Crecemento e crise

En 1 de xaneiro de 1999 a Dinamarca rexeitou a adopción da moeda única europea, o Euro. Nos tres últimos anos (2004-2006) a economía do país mostrouse moi forte: o superávit acumulado das contas públicas foi de 98,5 mil millóns de coroas en 2006, ou 6% do PIB. O crecemento económico do país comezou unha redución o 2007 co fin do *boom* da construción civil. A crise económica exacerbou este ciclo co aumento do custo dos empréstimos, e redución das exportación, da confianza dos consumidores e do investimento. A crise económica global reduciu en 0,9% o PIB danés o 2008 e 4,3% o 2009.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  CIA. "The World Factbook". Arquivado dende o orixinal o 18/09/2015. Consultado o 6/5/2013.
2. ↑  CIA. "Real GDP (purchasing power parity)". *The World Factbook* (en inglés).

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Real Casa da Moeda de Dinamarca

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Economía de Dinamarca*** |
**Janine Jansen**, nada en Soest o 7 de xaneiro de 1978, é unha violinista neerlandesa.

Traxectoria
-----------

Jansen comezou a estudar o violín cando tiña 6 anos. Compartiu estudos con Coosje Wijzenbeek, Philipp Hirshhorn e Boris Belkin. O seu pai e ámbolos seus irmáns eran tamén músicos, mentres que a súa nai é unha cantante clásica. Jansen apareceu como solista coa Orquestra Nacional de Xoves de Escocia en 2001, onde realizou o concerto de violín de Brahms. Tamén abreu as BBC Proms en 2005. Cando toca en directo, aventúrase enfatizando máis a emocionalidade que a precisión.

Jansen evita o tradicional, gravando con só 8 cordas en lugar dunha orquestra, incluíndo ao seu irmán como Celo e o seu pai. En concertos en directo, ten escoitado ovacións de audiencias entusiastas, como cando tocou coa Filarmónica de Berlín (Berlín, 2006), cunha entrada de 25000, e tamén no Walt Disney Concert Hall nos Ánxeles, coa Orquestra Filharmónica dos Ánxeles no 2008 fronte unha grande audiencia.

Actualmente emprega o violín 1727 "Barrere" (Stradivari), prestado pola Sociedade Stradivari de Chicago.

Jansen e o seu antigo mozo, o violinista Julian Rachlin, teñen colaborado en música de compartimento.

Gravacións
----------

En xaneiro do 2006, gravou dous CDS. O primeiro é unha colección de versións, dirixido por Barry Wordsworth, o segundo é unha interpretación de cámara das catro estacións de Vilvaldi. En particular, a súa gravación de Vivaldi tivo grande éxito en relación ás súas vendas.

Tamén gravou o concerto de Violín de Tchaikovsky coa Orquestra de Cleveland, conducido por Vladimir Ashkenazy. No outubro do 2006, lanzou o seu terceiro traballo. Este CD amosa os concertos de Violín de Felix Mendelssohn e Bruch.

No 2008 gravou unha sesión en directo para a tenda de música itunes consistente na Trio Sonata en Sol Maior de Bach e a sonata para Violín e Clavicordio nº 6, en Sol Maior.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Official Website

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q235149
* WorldCat
* VIAF: 66751276
* AllMusic: mn0000129993
* BIBSYS: 10014695
* BNF: 15046465t
* CiNii: DA15670200
* Discogs: 949803
* Europeana: ID
* FemBio: 31279
* GND: 135346282
* IMDb: nm2049890
* ISNI: 0000 0000 8000 6357
* LCCN: no2004005358
* MusicBrainz: ID
* NKC: osa2011635597
* NTA: 323101143
* Songkick: 283460
* SUDOC: 155010336
* TMDb: 1252134

 |
Obras de construción do túnel.
O **túnel das Maceiras**, tamén coñecido como **túnel da Madroa** ou **túnel Vigo-Redondela**, é un túnel ferroviario de dous tubos de 8,5 km de lonxitude que conecta As Maceiras, en Redondela, coa nova estación subterránea de Vigo-Urzaiz. É o túnel máis longo do eixe atlántico de alta velocidade (EAAV).

Características
---------------

Trátase dun túnel bitubo (un para cada sentido da circulación) construído baixo o monte da Madroa cun custo de 183 millóns de euros. Para construílo contratáronse dúas tuneladoras, *A Miñoca* e *A Lebre*, e instaláronse 70.000 doelas e 10.000 aneis para garantir a estabilidade do trazado, segundo informa Adif no seu vídeo "Eje atlántico de alta velocidad. Integración ferroviaria en Vigo".

Acceso á nova Estación de Vigo-Urzaiz.
O túnel forma parte do traxecto entre a nova estación de Vigo-Urzaiz e a estación de Santiago de Compostela. A comezos do século XXI construíronse 36,9 km, que permiten unha continuidade en dobre vía electrificada. O 16 de abril de 2015 realizouse a viaxe inaugural da Coruña a Vigo, coa presenza da ministra de Fomento Ana Pastor e o presidente da Xunta de Galicia Alberto Núñez Feijóo, que tamén inauguraron a nova terminal viguesa, deseñada por Thom Mayne. O sábado 18 de abril de 2015 entrou en servizo comercial a liña de alta velocidade Vigo-A Coruña.

Notas
-----

1. ↑  "Fomento adjudica 68,4 millones a las obras de nueva estación Vigo-Urzáiz del Eje Atlántico de Alta Velocidad" en Interempresas.net *(en castelán)*.
2. ↑  Eje atlántico de alta velocidad. Integración ferroviaria en Vigo.
3. ↑  Fomento costea en solitario en Vigo un doble túnel de 8 km para el AVE Diario *Levante* (Valencia, España) 21/02/2014.
4. ↑  Adif. Geotren. Eje Atlántico de Alta Velocidad en Galicia: Finalización de Vigo-Santiago.
5. ↑  "Fomento estrena hoy el tren que reduce el viaje A Coruña-Vigo a poco más de una hora" *Faro de Vigo*, 30/03/2015.
6. ↑  "Arranca el servicio del AVE entre A Coruña y Vigo" Arquivado 26 de setembro de 2018 en Wayback Machine. *El Correo Gallego*, 18 de abril de 2015.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* El AVE entrará en Vigo por un túnel subterráneo desde Maceiras, en Redondela en eleconomista.es *(en castelán)*
* Eje atlántico de alta velocidad. Integración ferroviaria en Vigo.
* Adif. Eje Atlántico Arquivado 19 de agosto de 2014 en Wayback Machine..
Coordenadas: 45°10′N 8°53′L﻿ / ﻿45.167, -8.883

Castelo de Alagna
**Alagna** (en lombardo *Làgna*) é unha comuna italiana da provincia de Pavia, na rexión da Lombardía.

Xeografía
---------

Situación de Alagna na provincia de Pavia
Situada a unha altitude media de 92 msnm, ocupa unha superficie de 8,34 km². 

O ano 2019 contaba cunha poboación de 822 habitantes, polo que a súa densidade de poboación nese ano era de 98,56 hab./km². 

### Evolución demográfica

* 364 hab. en 1707
* 738 hab. en 1805
* 1.100 hab. en 1818
* 1.239 hab. en 1845
* 1.252 hab. en 1859
* 822 hab. en 2019


|  |
| --- |
| **Gráfica de evolución demográfica de Alagna entre 1861 e 2001** |
|  |
|  Fonte ISTAT - elaboración gráfica de Wikipedia
 |

Historia
--------

Alagna formou parte do Ducado de Milán desde 1360 até 1466, cando foi enfeudado por Francesco Sforza á familia Malaspina. Aínda se conserva o castelo renacentista de Malaspina (1534), hoxe residencia privada. A igrexa parroquial remóntase a principios do século XIX. A economía é principalmente agrícola con produción de arroz, trigo e forraxes.

Notas
-----

1. 1 2  Alana Arquivado 09 de abril de 2019 en Wayback Machine. datos do ISTAT.
2. ↑  Alagna (Alagna, PV) – Istituzioni storiche – Lombardia Beni Culturali
3. ↑  Alagna en *sapere.it*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Alagna Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Páxina web oficial da comuna *(en italiano)*.