| *Ascaris lumbricoides* |
| --- |
| *A. lumbricoides*, femia adulta |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Nematoda |
| Clase: | Secernentea |
| Orde: | Ascaridida |
| Familia: | Ascarididae |
| Xénero: | *Ascaris* |
| Especie: | ***A. lumbricoides*** |

 |
| Nome binomial |
| *Ascaris lumbricoides*Linnaeus, 1758 |

Os vermes adultos (1) viven no lume do intestino delgado e producen ovos que se expulsan coas feces (2). Os ovos fértiles embrionan e vólvense infectivos entre os 18 días e varias semanas (3). Despois de que se tragan os ovos infectivos (4), as larvas eclosionan (5), invaden a mucosa intestinal, e despois chegan á circulación portal, pasan á circulación sistémica e logo aos pulmóns. As larvas maduran nos pulmóns de 10 a 14 días (6), logo atravesan as paredes alveolares, e ascenden ata a garganta, onde son deglutidas (7). Unha vez que chegan ao intestino delgado, desenvólvense ata o estado adulto (8). 
Ovo fértil visto ao microscopio.
Detalle dun ovo fértil nas feces humanas.
Ovo infértil.
***Ascaris lumbricoides*** é unha especie de vermes nematodos parasitos do intestino delgado humano, moi frecuente en países subdesenvolvidos economicamente cun sistema de saneamento e tratamento dos alimentos e auga inadecuado, pero pode darse en todo o mundo. A enfermidade que produce denomínase ascaridíase. A este animal tamén se lle chama ascaris ou lombriga (aínda que hai outras lombrigas intestinais doutras especies e xéneros). Unha especie moi similar que parasita ao porco é o *Ascaris suum*.

O animal é cilíndrico cos extremos adelgazados e sen aneis. Posúe unha gran resistencia metabólica e unha gran capacidade de reprodución, o que explica a grande incidencia de casos nos que infecta aos humanos. É o maior nematodo que parasita o ser humano e pode medir entre 15 e 35 cm. As femias de *Ascaris* son meirandes ca os machos. O contaxio prodúcese pola inxestión dos seus ovos, que foron expulsados coas feces, maduran no medio ambiente e son moi resistentes e duradeiros.

Estas lombrigas nunca se adhiren á parede intestinal (como faría unha tenia), xa que habitan na luz do intestino, onde absorben os nutrientes que o hóspede inxire. Algunhas estimacións elevan a máis de dous mil millóns o número de persoas infectadas por este parasito no mundo.

Nome común
----------

Este animal recibe o nome común de **lombriga** ou lombriga intestinal, pero téñase en conta que tamén hai outros nematodos que parasitan o intestino (oxiúros ou *Enterobius*), e que outro dos nomes do anélido miñoca é tamén lombriga. Outro nome que recibe o *Ascaris* é **coca**, que se usa tamén cun significado amplo como sinónimo de coco ou "verme" das froitas, carnes etc. en xeral (xeralmente unha larva de insecto).

Características
---------------

*Ascaris lumbricoides* caracterízase polo seu gran tamaño. Os machos teñen 2–4 mm de diámetro e 15–31 cm de longo. As femias teñen un diámetro de 3–6 mm e son de 20–49 cm de longo. Non hai cabeza diferenciada, pero os ganglios nerviosos principais son anteriores e teñen órganos sensoriais arredor da boca. A cutícula é elástica e debaixo ten células epidérmicas sinciciais, que orixinaron a cutícula, que emiten cara ao interior catro saíntes chamados cordóns epidérmicos. Entre os cordóns epidérmicos hai células musculares grandes e lonxitudinais. A boca ten tres labios e dá paso a unha cavidade bucal, unha farinxe, un intestino revestido de células con *microvilli* e un recto. Carece de aparato respiratorio e de ciclo de Krebs, polo que cando está en tecidos profundos depende de procesos anaerobios para obter enerxía. Ascaris é amoniotélico (excreta amoníaco) , pero libera tamén certa cantidade de urea, que aumenta cando ten escaseza de auga. O pseudocele é a cavidade que contén o tubo dixestivo e órganos reprodutores e está cheo de líquido e substancia fibrosa; en *Ascaris* unha célula grande situada encima da farinxe produce unha rede de membranas que rodean ao tubo dixestivo. O líquido perivisceral de *Ascaris* é complexo quimicamente contén sodio e cloruros, proteínas, glícidos, aminoácidos, amoníaco, urea; é un importante medio de transporte de substancias. *Ascaris* carece de músculos circulares, xa que ten só músculos lonxitudinais; na locomoción é importante ademais a presión do líquido no pseudocele e a elasticidade da cutícula.

O extremo posterior dos machos está curvado ventralmente e ten dúas espiñas utilizadas na copulación. A vulva das femias está localizada no extremo anterior. O útero pode conter ata 27 millóns de ovos e depositan uns 200.000 ovos diariamente. Os ovos fertilizados son ovais ou redondos de 45-75 x 35-50 micrómetros cunha grosa cuberta externa. Os ovos non fertilizados miden 88-94 x 44 micrómetros e non son infectivos.

Ciclo de vida
-------------

### Primeira chegada ao intestino

O home inféctase polo ascaris ao inxerir os seus ovos, que se encontran en solos contaminados e poden chegar á comida. O estadio infectante son os ovos embrionados. Unha vez inxeridos, os ovos infectantes chegan ao duodeno, onde son atacados polos zumes dixestivos, e deixan en liberdade ás larvas. Estas larvas, que posúen unha grande mobilidade, penetran na mucosa duodenal, e chegan á circulación sanguínea portal, dirixíndose ao fígado, onde permanecen regularmente de 72 a 96 horas.

### Na circulación sistémica e pulmóns

Desde os vasos hepáticos pasan á circulación sanguínea xeral, chegan ao corazón e circulan polo corpo. Por vía sanguínea chegan aos pulmóns, onde quedan atrapadas nos capilares pulmonares. Alí, as larvas rompen o endotelio capilar e penetran nos alvéolos, ascendendo polos bronquíolos e bronquios ata a traquea e saen pola larinxe para ser deglutidas e levadas novamente ao intestino delgado.

### Segunda chegada ao intestino

No intestino as larvas desenvólvense e convértense en machos e femias adultos. Alí prodúcese o apareamento entre machos e femias, que deste modo quedan fecundadas e producen ovos. As femias depositan diariamente miles de ovos (entre 200.000 a 240.000 por día), que pasan ás feces desde as cales contaminan o chan, sobre todo se este está húmido e morno, onde poden sobrevivir mesmo en condicións prexudiciais (hipobiose), favorecendo así a perduración do parasito. A detección de ovos nas feces serve de diagnóstico para a ascaridíase. Estes ovos desenvólvense no chan nun prazo de dúas a tres semanas, dadas certas condicións favorables de temperatura (22 a 33 °C), presenza de oxíxeno, humidade, sombra e chans arxilosos.

Os ovos destas lombrigas intestinais son resistentes ás baixas temperaturas, desecamento, ácidos fortes, álcalis e formol; en chans sementados persisten entre 7 e 12 anos. A cuberta lipìdica dos ovos é moi resistente e esta resistencia dos ovos explica a gran distribución do parasito no mundo. Identificáronse ovos de *A. lumbricoides* en coprólitos de sitios arqueolóxicos nas dúas Américas, Europa, África, Oriente Próximo, e Nova Zelandia, o máis antigo dos cales tiña máis de 24.000 anos.

Co desecamento, o po que voa coas correntes de aire transpórtaos e son inhalados e/ou deglutidos. Nestes ambientes recuperáronse ovos en mucus nasal, papel moeda, terra de macetas, po das casas etc.

Transcorren só entre 2 e 3 meses desde a inxestión dos ovos infectivos ata a posta de ovos pola femia adulta. Os vermes poden vivir entre 1 e 2 anos.

Neste ciclo de vida pode parecer raro que o verme empece e acabe o seu ciclo no intestino, pero no medio faga unha migración aos pulmóns. Unha hipótese que intenta explicar este comportamento é que a migración supla a un antigo hóspede intermediario que antes existía, o cal sería necesario para que os organismos inmaturos dunha forma ancestral do verme se desenvolvesen ata a terceira etapa. Outra posibilidade é que a migración a outros tecidos facilite un crecemento máis rápido e a adquisición dun maior tamaño, o cal aumentaría a súa capacidade reprodutiva.

Ascaridíase
-----------

*Artigo principal**:* Ascaridíase.
A enfermidade producida pola infestación por *Ascaris lumbricoides* denomínase ascaridíase. Na fase de migración da larva nos pulmóns prodúcese un proceso inflamatorio con produción de exsudado, tose, eosinofilia, e febre, cadro que se denomina síndrome de Löffler. Cando o parasito adulto está presente na cavidade intestinal segrega moléculas inhibidoras do encima tripsina e pode producir anemia, palidez, perda de peso, síndrome diarreica e malestar xeral. Afecta especialmente aos nenos. Cando hai un gran número destas lombrigas adultas poden producirse suboclusións e oclusións do intestino. Outras posibles complicacións son as migracións ectópicas a outros órganos, como a vesícula biliar.

Notas
-----

1. ↑  Segundo o DRAG recibe os nomes de lombriga ou coca
2. ↑  Myers, P. R. Espinosa, C. S. Parr, T. Jones, G. S. Hammond, and T. A. Dewey (2008). "Ascaris lumbricoides (human intestinal roundworm)" (en inglés). ADW - University of Michigan Museum of Zoology. Consultado o 15 de decembro de 2010.
3. 1 2  Murray, Patrick R.; Rosenthal, Ken S.; Pfaller, Michael A. *Medical Microbiology*, Fifth Edition. United States: Elsevier Mosby, 2005
4. ↑  DRAG lombriga Arquivado 22 de xullo de 2013 en Wayback Machine.
5. ↑  DRAG coca Arquivado 22 de xullo de 2013 en Wayback Machine.
6. ↑  P. A. Meglitsch. Zoología de Invertebrados. Pirámide. 2ª edición (1986). Páxinas 252-266. ISBN 84-368-0316-7.
7. ↑  Roberts, Larry S.; Janovy, John Jr. *Foundations of Parasitology*, Eight Edition. United States: McGraw-Hill, 2009
8. ↑  Piper R (2007). *Extraordinary Animals: An Encyclopedia of Curious and Unusual Animals*, Greenwood Press.
9. ↑  Dridelle R (2010). *Parasites. Tales of Humanity's Most Unwelcome Guests*. Univ. of California, 2010. p. 26. ISBN 978-0-520-25938-6.
10. ↑  Read, A.F.; Skorping, A. 1995. The Evolution of Tissue Migration by Parasitic Nematode Larvae. *Parasitology* 111:359-371
11. ↑
12. ↑  "Ascariasis". Arquivado dende o orixinal o 04 de novembro de 2012. Consultado o 21 de marzo de 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q468771
* EBID: ID
* MAG: 2777364306

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* BioLib: 88720
* Dyntaxa: 248390
* EOL: 3598509
* EPPO: ASCRLU
* EUNIS: 250665
* FE: 391440
* FE-New: ID
* GBIF: 4558786
* iNaturalist: 417528
* IRMNG: 10052009
* NCBI: 6252
* Soortenregister: 175668
* TAXREF: 238705
* WoRMS: 583248
* ZooBank: ID

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D017164
* MeSH: B01.050.500.500.294.400.500.100.108.425
* UMLS: C0003955
* UNII: 5694HE17ZQ

 |