recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Luz Gómez García**, nada en Madrid en 1967, é unha arabista e tradutora española. É profesora titular de Estudos Árabes e Islámicos na Universidade Autónoma de Madrid. Foi galardoada co Premio Nacional de Tradución de España en 2012 pola versión ó español de *En presencia de la ausencia*, do palestino Mahmud Darwish.

Traxectoria
-----------

Doutora en Filoloxía Árabe pola Universidade Autónoma de Madrid, ampliou estudos na American University do Cairo e investigou no Centro de Estudos e Documentación Económica, Xurídica e Social (Centre d’études et de documentation économiques, juridiques et sociales) do Cairo e no Instituto Francés de Estudos Árabes de Damas (Institut Français d’Etudes Arabes de Damas). Foi tamén profesora titular de Tradución na Universidade de Alacante e na Universidade de Columbia (Nova York). Pertence ó grupo investigador *Travelling Concepts in Feminist Pedagogy*, da Rede Europea ATHENA.

En 2012 foi galardoada polo Ministerio de Cultura de España co Premio Nacional de Tradución de España pola versión española de *En presencia de la ausencia* (*Fi Hadrat al-ghiyab*, 2006), do palestino Mahmud Darwish.

Notas
-----

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2883053
* WorldCat
* VIAF: 58710740
* BNE: XX1726536
* BVMC: 12462
* CANTIC: a10854241
* Dialnet: 344296
* GND: 143325647
* ISNI: 0000 0000 5944 7844
* LCCN: no99015456
* NKC: jo20191049064
* SUDOC: 060983981

 |
Briozoo mostrando o lofóforo.
O **lofóforo** (do grego λόφος *lóphos*, "penacho", "crista" e φορέω *phoréō*, "levar") é o órgano típico dos lofoforados, un pequeno grupo de animais bilaterais celomados, posibelmente deuteróstomos.

É un órgano tentaculado, unha estrutura en forma de coroa ou ferradura provista de numerosos tentáculos ciliados que rodean a boca, pero non o ano, que estes animais utilizan para capturar o alimento e como órgano respiratorio.

A vibración dos cilios provoca unha corrente de auga que atrae as partículas suspendidas cara aos tentáculos, onde son retidas e conducidas á boca. Este tipo de alimentación coñécese co nome de suspensívora.

O lofóforo contén unha prolongación do celoma, e as delgadas paredes ciliadas dos tentáculos non son só un eficaz sistema de alimentación, senón que tamén funcionan como superficie respiratoria para o intercambio de gases entre a auga e o líquido celomático.

Os filos tipicamente lofoforados son os briozoos (ou ectoproctos), os braquiópodos e os foronídeos; ás veces inclúese tamén aos entoproctos, un grupo polémico de filiación incerta.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lofoforados

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1869774
* EBID: ID
* MAG: 119718215

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Manuel Fontoira.

**Manuel Fontoira Surís**, nado en Pontevedra o 27 de novembro de 1938 e finado na mesma cidade o 28 de xaneiro de 2006, foi un médico e político galego, da UCD.

Traxectoria
-----------

Fillo dunha familia de médicos, estudou Medicina na Universidade de Santiago de Compostela, e licenciouse na Universidade de Sevilla, onde se especializou en pediatría. Continuou a súa formación en Bruxelas e en Madrid, onde traballou no Hospital Infantil La Paz. Volto xa a Galicia, en 1970 foi nomeado xefe de pediatría do Hospital Provincial de Pontevedra. En 1973 foi nomeado para o mesmo posto no Hospital Montecelo, onde traballou ata o seu falecemento. Ao mesmo tempo, e en paralelo, exerceu a docencia na facultade de Medicina de Santiago.

Participou na vida política figurando como candidato ao Senado pola provincia de Pontevedra nas primeiras eleccións xerais da democracia, cando foi escollido para a Cámara Alta en representación da UCD. Só foi senador na lexislatura constituínte, e non se presentou á reelección.

Abandonada a política regresou plenamente á vida médica, e doutorouse en 1982 pola Universidade de Santiago de Compostela cunha tese sobre a resposta evocada somatosensorial. Foi membro de honra da Asociación Española de Pediatría e da Sociedade de Pediatría de Galicia.

Obra
----

* *Exégesis de la tauromaquia para iniciar aficionados*, 1997.
* *El diagnóstico en pediatría clínica*, 2000
* *Pediatría social y puericultura en atención primaria*, 2006

Vida persoal
------------

O seu pai foi o pediatra Manuel Fontoira Peón, e o seu fillo é o neurofisiólogo Manuel Fontoira Lombos.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Barrera, Feliciano, ed. (2002). "Fontoira Surís, Manuel". *Gallegos. Quién es quien en la Galicia del siglo XXI* (en castelán). Santiago de Compostela: *El Correo Gallego*. ISBN 84-8064-113-4.

### Outros artigos

* Lista de senadores galegos desde a Transición

### Ligazóns externas

* Ficha no Senado

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12392721
* WorldCat
* VIAF: 86882093
* BNE: XX1148616
* Dialnet: 2141434
* ISNI: 0000 0000 6039 1059

 |
**Gridsphere** foi o nome de dous satélites de comunicacións experimentais pasivos da Forza Aérea dos Estados Unidos

Características
---------------

Os dous satélites Gridpshere formaban parte do experimento AVL-802 formado por estes dous satélites, por Rigidsphere (unha esfera para medir a densidade da atmosfera superior) e por unha esfera de milar reflectante para comparar as características reflectantes desta e dos dous Gridspheres.

Os Gridspheres consistían cada un nunha grilla esférica contida nun globo de material fotolizable de tal xeito que unha vez en órbita os globos infláronse, expandindo a grilla, para a continuación desintegrarse pola acción dos raios ultravioleta do Sol, deixando so a estrutura esférica formada polos arames reflectantes usados como reflectores pasivos para comunicación desde terra. A estrutura presentaba moito menos rozamento atmosférico que os globos reflectantes lanzados ata daquela.

O primeiro intento de lanzar o experimento AVL-802 cos Gridspheres tivo lugar o 16 de agosto de 1968, pero o foguete, un Atlas SLV-3 Burner-2, fallou. O segundo intento, o 7 de agosto de 1971, mediante un Atlas-E/F, puxo en órbita o conxunto de esferas.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  Mark Wade (2023). "Gridsphere" (en inglés). Consultado o 3 de maio de 2023.
2. 1 2 3 4  Gunter Dirk Krebs (2023). Gunter's Space Page, ed. "Gridsphere 1, 2 (AVL-802)" (en inglés). Consultado o 3 de maio de 2023.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Atlas E/F
**Manuel Fernández Guitián**, coñecido como **Sacristán**, nado en Proendos (Sober) cara a 1895, foi un guerrilleiro antifranquista galego.

Traxectoria
-----------

Mecánico. Veciño de Vilaescura. Foi detido como presunto autor de disparos a un garda civil en decembro de 1934; acusado de insulto a forza armada, foi xulgado en consello de guerra en Lugo o 27 de setembro de 1935. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 28 de xullo. Preso no cárcere de Monforte, saíu en liberdade o 17 de outubro de 1938. Foi enlace da guerrilla de Xosé Castro Veiga. Reclamado polo xuíz militar de Lugo en marzo de 1953 pola causa 151/52. Foi detido en xaneiro de 1955 acusado de tenencia ilícita de armas, auxilio a bandoleiros e falsificación de selos; en marzo do mesmo ano detiveron aos seus fillos Ramón e Jaime. Foron xulgados en Lugo o 23 de novembro de 1955.

Vida persoal
------------

Casou con Ascensión Vázquez e foi pai de Ramón e Jaime Fernández Vázquez.

Notas
-----

1. ↑  *El Pueblo Gallego*, 3-1-1935, p. 10.
2. ↑  *Alborada*, 28-8-1935, p. 9.
3. ↑  *BOP Lugo*, 26-3-1953, p. 4.
4. ↑  *El Progreso*, 24-11-1955, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Cabana, Ana (2013). *La derrota de lo épico*. Valencia: Publicacions de la Universitat de València. ISBN 978-84-370-9089-4.

### Ligazóns externas

* Ficha en Represión franquista en Lugo
O **hilemorfismo** (do grego ὕλη ‘materia’, μορφή ‘forma’, e -ismo) é a teoría filosófica ideada por Aristóteles e seguida pola maioría dos escolásticos, segundo a cal todo corpo está constituído por dous principios esenciais, que son a materia e a forma. Como calquera obxecto material ten unha forma, a materia prima é o substrato básico de toda a realidade. No mundo material, a materia non pode darse sen forma e a forma non pode darse sen materia. Mentres que a materia pura non ten máis que unha existencia teórica, a forma pura existe realmente: é a divindade, o primeiro motor inmóbil. 

```
  Materia: Aquilo do que a cousa está feita.
Ex: Cadeira de madeira---> a madeira é a materia.
```

```
  Forma: O que fai que unha cousa sexa o que é.
Ex: O que fai que a cadeira sexa cadeira e non mesa.
```

Ligazóns externas
-----------------

* J. Cruz Cruz, Hilemorfismo[1]
* Educalingo, dicionario etimológico en liña
* Aristóteles Arquivado 10 de xaneiro de 2019 en Wayback Machine. no Portal Galego de Filosofía da Aula Castelao
**Grimbold** é un personaxe ficticio que pertence ó legendarium creado polo escritor británico J. R. R. Tolkien e que aparece na novela *O Señor dos Aneis*. É un rohir do Folde Oeste e Mariscal da Marca, segundo de Erkenbrand. Participou en ambas Batallas dos Vaos do Isen.

Historia
--------

Na primeira batalla dos vaos comandou as forzas defensoras da beira occidental. Dende alí viu como Théodred era atacado, e aínda que correu no seu auxilio, o fillo de Théoden morreu nos seus brazos. 

Na segunda batalla dirixiu as forzas que defenderon os vaos. Dispuxo tropas no extremo occidental ocupando os fortes que había nos bordos e el permaneceu coa cabalería no lado leste do río Isen. Ante o ataque, defendeu os vaos e dispuxo unha formación de escudo sobre o campamento. Cando viu que o desastre era inminente, realizou unha manobra de distracción que lle permitiu sacar á maioría dos seus rohirrim do vao.

Logo desta batalla, reuniuse con Erkenbrand e Gandalf para atacar as costas do exército que sitiaba o Abismo de Helmo, participando na Batalla do Abismo de Helmo. 

Asumiu o liderado da Marca Oeste porque Erkenbrand era moi maior e partiu coas tropas de Théoden a Minas Tirith. Dirixiu o éored que atacou ó exército de Minas Morgul polo lado leste do Rammas Echor, preto do Mindolluin, na Batalla dos Campos de Pelennor. Finalmente morreu nesa batalla.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3325243
* IMDb: ch0000166

 |
**Hans Speidel**, nado o 28 de outubro de 1897 en Metzingen e finado o 28 de novembro de 1984 en Bad Honnef, foi un xeneral alemán.

Historia
--------

### Cargos militares

H. Speidel foi xefe de Estado Maior do mariscal de campo Erwin Rommel na Alemaña nazi e xogou un papel protagonista na creación da Bundeswehr na Alemaña Occidental, despois da segunda guerra mundial. En 1957, acadou o máximo posto de Comandante Supremo da Organización do Tratado do Atlántico Norte (OTAN) en Europa central. Xubilouse en setembro de 1963 e morreu aos 87 anos.

### Conspiración no atentado contra Hitler

O xeneral Hans Speidel foi detido pola Gestapo por suposta asociación co intento de asasinato de Adolf Hitler o 20 de xullo de 1944 na Operación Valquiria. 

Speidel foi un firme partidario da estratexia de expansión territorial de Alemaña, pero estaba interesado en criticar o seu compoñente racial, calificándoo publicamente de "vergoñento e insalubre". Esta posición súa acabaría por atraer a atención dos conspiradores, que o recrutaron en 1941, dándolle a misión de atraer a Erwin Rommel á causa. 

Despois da súa detención, foi xulgado e interrogado pola Gestapo. Como non foi expulsado da Wehrmacht, escapou de ser xulgado nun xulgado popular, algo que derivaría na súa condena á pena de morte. Conseguiu escapar en abril de 1945 ante a aproximación das forzas aliadas. Entregouse ás forzas francesas en maio de 1945.

Notas
-----

1. ↑  "GEN. HANS SPEIDEL, WHO PLOTTED TO KILL HITLER". 29 de novembro de 1984.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Hans Speidel Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Erwin Rommel
* Operación Valkiria
* Adolf Heusinger
* Johann von Kielmansegg

* Portal:Historia
* Portal:Alemaña
* Portal:Segunda Guerra Mundial

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q61638
* WorldCat
* VIAF: 27193899
* BIBSYS: 90061898
* BNF: 12818450m
* CANTIC: a10640782
* CiNii: DA0820341X
* DeutscheBio: 118616013
* FAST: 1733189
* GEC: 0063898
* GND: 118616013
* ISNI: 0000 0001 1047 4478
* LCCN: n79083996
* Munzinger: 00000003512
* NDL: 00526377
* NKC: xx0210745
* NLG: 114524
* NNDB: 000087928
* NTA: 071302530
* SNAC: w6fd110s
* SUDOC: 030449685

 |
O **Louise Smits**, en 2009 chamado *Valentin I*, é un buque de cargo coñecido por enfrontarse ao palangreiro galego Xurelo na Foxa Atlántica.

O buque
-------

O Louise Smits foi construído en 1973 en Rotterdam, nos Países Baixos. Ten unha eslora de 84 m, 14 m de manga, 9 m de altura e un peso morto de 3786 toneladas. A súa matrícula internacional é 7333896.

Bautizado orixinalmente como Tobias Lønborg, renomeouse Louise Smits en 1977. En 1984 reduciu o seu nome a Louise, en 1992 rebautizouse como Tri Box, e finalmente como Valentin I (2002). Na actualidade ten bandeira panameña.

O incidente co Xurelo
---------------------

O 17 de setembro de 1981 o Louise Smits atopouse co Xurelo a unhas 300 millas ao noroeste de Fisterra. O palangreiro galego cunha tripulación de xornalistas e ecoloxistas e fretado polo partido Esquerda Galega, protestaba pola vertedura de residuos radioactivos por parte de buques neerlandeses, como o Kirsten Smits ou o Louise Smits, tamén na zona. En parte como consecuencia das fotografías tomadas polo Xurelo e a campaña internacional promovida por Greenpeace, en 1983 declarouse unha moratoria á vertedura de residuos nucleares na Foxa Atlántica, moratoria que cos anos acabou sendo permanente.

Notas
-----

1. ↑  VALENTIN I - IMO 7333896, *Shipspotting*.
2. ↑  Valentin 1 Arquivado 12 de setembro de 2019 en Wayback Machine. Marinetraffic.com.
3. ↑  Louise Smits[*Ligazón morta*], Groninger kustvaart.
4. ↑  "VALENTIN I - IMO 7333896". *www.shipspotting.com* (en inglés). Consultado o 2022-12-12.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Xurelo (barco)
* Kirsten Smits
Candelabro tradicional hebreo.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa escritos hebraicos. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Hanuka** (en hebreo: *חֲנֻכָּה*) ou **Festa das luces**, é a festa xudía na que se conmemora a vitoria do pobo xudeu fronte ó proceso de asimilación promovido por Antíoco IV, do Imperio Seléucida no século Ii a.C.. Antíoco IV tratou de acabar coa relixión xudía, buscando a helenización da porción da Terra de Israel que naquel momento estaba no control dos seléucidas. A rebeldía a esta asimilación desembocou na Revolta Macabea, que concluíu con Xudea como estado independente.

Durante estes sucesos, os xudeus recuperaron e purificaron o Templo e Xerusalén. Tradicionalmente sostense que a gran *menorá* (candelabro) do Templo de Xerusalén estivo aceso durante oito días, a pesar de que non había aceite dabondo para que isto sucedese. Este milagre, rexistrado no Talmud, constitúe a razón principal da celebración de Hannuka, e un recordo da vitoria contra a asimilación.

As festas poden producirse dende o 26 de novembro ata o 27 de decembro, segundo coincida no Calendario hebreo. O elemento principal da festividade é a hanukía (candelabro de nove brazos). Durante os oito días da celebración usase a candea central para ir acendendo cada unha das restantes do candelabro. As familias xudías reúnense nos fogares para conmemorar estas datas con cantigas típicas destas festas.

Cabe destacar que existen outras tradicións adicionais no Hanukka, como por exemplo a de facer xirar unha buxaina chamada maioritariamente dreidel. En cada lado da buxaina aparecen as letras hebreas que inician as palabras "*Un grande milagre aconteceu alí*". Ademais tamén é común o intercambio de regalos, se ben esta tradición particular constitúe claramente unha asimilación do Nadal cristián.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q130881
* AAT: 300069632
* BNCF: 20072
* BNF: 13516378v
* BRE: 4729518
* EBID: ID
* FAST: 951100
* GND: 4322509-3
* JSTOR: hannukah
* LCCN: sh85058776
* NKC: ph384530
* SUDOC: 027900703

 |
**Lucinda Mamani Choque** é unha mestra boliviana aimará que en 2016 foi finalista ao Premio Global ao Ensino. Dá clases na escola de Calería, unha comunidade indíxena aimará a 70 quilómetros da capital de Bolivia, A Paz.

Traxectoria
-----------

Mamani naceu nunha pequena comunidade á beira do lago Titicaca, pero a súa familia desprazouse a El Alto na procura dun futuro mellor. Aínda que inicialmente quería ser enfermeira, acabou por inscribirse na Escola Superior de Formación de Mestres Warisata, a primeira universidade indíxena rural de Bolivia.

Os estudantes da escola na que ensina Lucinda proveñen de familias labregas, indíxenas e con poucos recursos. Nela decatouse da enorme desigualdade e discriminación cara ás mulleres no eido educativo, polo que comezou a traballar a prol da igualdade de xénero entre os estudantes e na sociedade. Deseñou materiais para poñer en valor o rol da muller na cosmovisión indíxene por medio de teatro, programas de radio ou publicacións. Tamén impartiu obradoiros e charlas sobre os dereitos das mulleres, incluíndo en todas as materias a temática das mulleres, a violencia e a igualdade de xénero.

Recoñecementos
--------------

* Premio de excelencia educativa (2014), outorgado pola Fundación para a Integración e Desenvolvemento de América Latina.
* Finalista no Premio Global ao Ensino (2016).

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5  Gracia, Isabel (9 de marzo de 2016). "La maestra indígena que revoluciona las aulas rurales". *El País* (en castelán). Consultado o 14 de marzo de 2020.
2. ↑  "Lucinda Choque". *www.globalteacherprize.org* (en castelán). Arquivado dende o orixinal o 01 de xuño de 2020. Consultado o 14 de marzo de 2020.
3. ↑  "La maestra aymara cambió por completo la vida de las niñas de su comunidad". *agritotal.com* (en castelán).
4. ↑  Aleman, Fredo (30 de decembro de 2016). "Esta maestra ha cambiado tantas vidas con las increíbles enseñanzas que da sus alumnos". *Fabiosa* (en castelán). Arquivado dende o orixinal o 01 de xuño de 2020. Consultado o 14 de marzo de 2020.
5. ↑  "Los ‘Nobel’ de la Educación en castellano". *acuorum.com*. Consultado o 14 de marzo de 2020.
**Luisa Durán**, nada en Logrosán (provincia de Cáceres) o 19 de outubro de 1934 e finada en Vigo o 16 de abril de 2022, foi unha escritora estremeña autora de poesía, prosa e teatro, coñecida co alcume de "La cigarra estremeña". Escribiu en castelán e estremeño.

Traxectoria
-----------

Comezou a interesarse pola poesía de nova, e escribiu os seus versos con seis anos. Estudou Maxisterio en Madrid, e con 23 anos emigrou coa súa familia a Borgoña, onde coñeceu o seu marido. O 1 de maio de 1963, Día da Clase Obreira, actuou en Dijon.

En 1970 regresou a Madrid, e consagrouse á literatura coa publicación de libros de poesía e participando en varias emisoras de radio. Foi nesa época cando o xornalista Joaquín Prat lle puxo o alcume de "La cigarra estremeña". Despois seguiu publicando tamén obras en prosa e mesmo algunha peza teatral.

Tempo despois trasladouse a Benicarló, onde fixou a súa residencia. Días antes do seu falecemento viaxara a Vigo para pasar uns días coa súa irmá. Alí faleceu por mor dun derramo cerebral.

Obras
-----

* *Tu nombre llevo en silencio* (poesía, 1970)
* *Mi tierra* (poesía, 1981)
* *Vivencias* (poesía, 1996)
* *El canto de la cigarra* (poesía, 2002)
* *Oficios perdidos: Costumbres y recuerdos de mi infancia* (prosa autobiográfica, 2002)
* *Qué tiempos!* (teatro)
* *En casa del alcalde* (teatro)
* *La feria* (sainete)

Notas
-----

1. 1 2  F. M. (16 de abril de 2022). "Muere la poetisa extremeña Luisa Durán". *Hoy* (en castelán) (Cáceres). Consultado o 17 de abril de 2022.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Martínez Terrón, L. (2005): *Primera Antología de Poesía Extremeña*. Cáceres, autoedición.

### Ligazóns externas

* Web presoal

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q28599783
* WorldCat
* VIAF: 87822764
* BNE: XX909319

 |
Napoleón III e Otto von Bismarck na maña seguinte á batalla de Sedan.
A **guerra franco-prusiana** que enfrontou a Francia e Alemaña entre o 19 de xullo de 1870 e o 28 de xaneiro de 1871 e que **significou a fundación do Segundo Reich** ou unificación alemá, e a perda de Alsacia e Lorena e do Segundo Imperio por parte da derrotada e humillada Francia.

Francia e Alemaña romperon relacións pola candidatura de Leopoldo de Hohenzollern, sobriño do rei de Prusia á coroa española tralo destronamento e exilio de Isabel II. Napoleón III, emperador francés, temeu un cerco a Francia como nos días de Carlos I. Esixiu a Guillerme I, rei de Prusia, que interviñese para retira-la candidatura. O rei de Prusia contestou que aquilo era unha "impertinente solicitude" e enviou o famoso telegrama de Ems. Ese telegrama antes de saír de Berlín, pasou polas mans do belicista chanceler de ferro Otto Von Bismarck, e logo de adquirir forma máis hostíl, orixinou a ruptura de hostilidades.

O xeneral Moltke, man dereita de Guillerme I, invadiu Alsacia e Lorena e bloqueou a flor e nata do exército imperial francés na batalla de Sedán (Renania, 1870). O propio Napoleón III foi feito prisioneiro nesa batalla. Co emperador retido, caeu en Francia o Segundo Imperio e foi proclamada a Terceira República. O goberno republicano conseguiu milagrosamente que París non caese. En 1871 asinouse a Paz de Frankfurt, na que Francia cedía a Alemaña Alsacia e Lorena. En Versalles (Francia), Guillerme I foi aclamado como emperador de Alemaña, unificando as Confederacións do Norte e do Sur. Naceu así o Segundo Reich, baixo hexemonía prusiana. Alemaña converteuse na primeira potencia continental e a segunda económica do mundo.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Guerra franco-prusiana Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q46083
* BNCF: 29394
* BNE: XX534994
* BNF: 11954150p
* BRE: 4735766
* EBID: ID
* Galiciana: 43361
* GEC: 0028073
* GND: 4122110-2
* LCCN: sh85051543
* NDL: 00563600
* NKC: ph138520

 |
A **Illa do Tiburón** ou **Illa Tiburón** (en español **Isla del Tiburón** ou **Isla Tiburón**) (*Tahéjöc* /taˡʔɛxʷk/ en lingua seri) é unha illa que se localiza no alto do Golfo de California, en México, moi preto da costa leste do mesmo. Ten unha extensión de 1208 km², polo que representa a maior superficie insular do país. Pertence ao estado de Sonora, especificamente ao municipio de Hermosillo, e sitúase aproximadamente á mesma latitude que Hermosillo. Está separada do continente por unha estreita canle de só tres quilómetros de ancho chamada Estrecho del Infiernillo.

Historia
--------

A illa está deshabitada, fóra dunha instalación militar situada na zona oriental da illa. Está administrada como unha reserva ecolóxica polo goberno dos seris, en conxunto co goberno Federal. En séculos anteriores, a illa foi habitada por tres grupos ("bandas") dos seris: os *Tahejöc comcaac*, os *heeno comcaac* e os *xiica Hast ano coii* (nunha parte). A comunidade máis próxima é Punta Chueca (*Socáaix* na ingua seri), desde onde se pode chegar á illa. Esta comunidade está habitada principalmente por pescadores e xente de pobo seri.

Arriba á dereita, a Illa Tiburón.Arriba á dereita, a Illa Tiburón.
A fauna local está constituída por venados bura, borregos cimarróns, raposos e coyotes. O punto máis alto da illa localízase no cerro San Miguel, a 1450 metros sobre o nivel do mar. A illa considérase propiedade dos seris, sendo a terra tradicional dalgúns clans ou grupos deste pobo probablemente desde hai varios séculos. En 1963 foi convertida en reserva natural e refuxio da fauna silvestre.

Tiburón foi a primeira illa do Golfo de California protexida por decreto presidencial, seguida moi de cerca por Rasa. O propósito xeral de protexer esta illa era crear un refuxio para os veados, resgardándoos da caza excesiva. 

Vista cara á illa Tiburón e Punta Santa Rosa (*It Iyat*); o cerro grande *Hast Cacöla* vese no fondo.
Vista cara a parte sur da illa TiburónVista cara a parte sur da illa Tiburón

Notas
-----

1. ↑  Según los mapas de la Comisión de Estudios del Territorio Nacional (CETENAL).
2. ↑  Mary B. Moser y Stephen A. Marlett (2005) *Comcáac quih yaza quih hant ihíip hac: Diccionario seri-español-inglés.* (Hermosillo y México, D.F.: Universidad de Sonora and Plaza y Valdés Editores.)
3. ↑  Edward W. Moser (1963) Seri Bands. *The Kiva* 28.3:14–27. (En español: Arquivado 14 de marzo de 2012 en Wayback Machine.. Se ha actualizado la transcripción de los nombres según el diccionario nuevo.)

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Illa Tiburón Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Estado de Sonora

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1141154
* WorldCat
* VIAF: 315526285
* GEC: 0066000
* GeoNames: 3981692
* OSM: 2672915

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa escritos hebraicos. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

Un *tish* en Xerusalén, festa do Sukkot, 2009.
O **hasidismo** (en hebreo: *חסידות*, que quere dicir "piadoso", da palabra de raíz hebrea *chesed* *חסד* co significado "da bondade") é movemento xudeu relixioso haredi que xorde na Europa Oriental (Belarús e Ucraína) no século XVIII.

O rabino Israel Ben Eliezer, tamén coñecido como o Ba'al Shem Tov, foi quen fundou o hasidismo. O credo relixioso provén dun tempo de persecución dos xudeus, cando os xudeus de Europa incursionan dentro do estudo do Talmud; moitos encontraron que a maior parte das expresións da vida xudaica se volveran "moi académicas" e tiñan a súa énfase sobre a espiritualidade ou mesmo a alegría. O rabino fundador intentou mellorar esta situación. Coas súas etapas no inicio, o hasidismo encontrou oposición en varios líderes xudeus contemporáneos, máis notablemente do Vilna Gaon de Lituania, unidos como o *mitnagdim* (en galego: *opositores*).

Notas
-----

1. ↑  Definición de hasidismo no *Dicionario de Galego* de Ir Indo e a Xunta de Galicia.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Hasidismo Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Xudaísmo
* Xudaísmo ortodoxo
* Matisyahu

### Ligazóns externas

* Jabad.orgArquivado 19 de agosto de 2013 en Wayback Machine. *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q171201
* AAT: 300143325
* BNCF: 4661
* BRE: 4730734
* EBID: ID
* GEC: 0113579
* GND: 4009799-7
* JSTOR: hasidism
* LCCN: sh85059241
* NKC: ph114231
* Treccani: hasidismo

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre relixión é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
**Hattrick** é un xogo en liña de balde, pertencente á compañía ExtraLives AB, creado en Suecia por Björn Holmér, o 30 de agosto de 1997.

Características
---------------

Trátase dun xogo no que o usuario administra o seu propio club de fútbol. Actualmente composto por 124 ligas nacionais, traducido a 43 idiomas, entre eles o galego (até o 20 de febreiro de 2009) e con case 988.000 adestradores e equipos de todo o mundo. Combina a xestión económica, a estratexia deportiva e a diversión.

Se ben todos os contidos son de balde, existen engadidos estatísticos ou pequenos trebellos que requiren o aboamento dunha cota temporal, facendo do usuario un *supporter*, non obstante, estes extras non supoñen vantaxe ningunha para o xogo respecto ao resto dos xogadores, senón o acceso a toda unha serie de funcionalidades accesorias (p. ex. escudo de equipo, notas de prensa, estatísticas, favoritos, federacións, ver a faciana dos xogadores...).

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio oficial
* Wiki oficial

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q202934
* MobyGames: hattrick\_

 |
A **Illa Sherbro** é unha illa no océano Atlántico situado no distrito Bonthe da Provincia Sur de Serra Leoa. O pobo Sherbro constitúe o maior grupo étnico da illa, separada do continente africano polo río Sherbro ao norte e o estreito Sherbro ao leste.

Ten aproximadamente uns 52 km de longo e uns 18 km de largo abarcando unha superficie duns 600 km cadrados. O seu punto máis occidental é o Cabo St. Ann.

O seu principal porto e centro comercial é Bonthe, no extremo oriental.

A illa dispón duns 65 km de praias tropicais e o Ministro de Turismo e Desenvolvemento de Serra Leoa realizou varios proxectos para o seu desenvolvemento turístico.

Actividades económicas
----------------------

As principais actividades económicas da illa son o cultivo do arroz, o turismo e a pesca.

Historia
--------

O pobo Sherbro habitaba a illa antes da chegada dos europeos. A comezos do século XIX os británicos convertérona nun posto contra o tráfico de escravos. A illa foi adquirida aos Sherbro e unida á colonia de Freetown en 1861.

En 1815 Paul Cuffe instalou a un grupo de 88 escravos liberados en Sherbrod. A illa tamén foi colonizada por Samuel J. Mills e Ebenezer Burgess a petición da Sociedade Americana de Colonización. Esta adquisición autorizouse mediante un acta do Congreso dos Estados Unidos o 3 de marzo de 1819, autorizando o regreso dos escravos negros liberados á súa "patria nai".

Un grupo de escravos libres procedentes de América chegou a Illa Sherbro en 1821, pero as enfermidades e as condicións pantanosas das illas leváronos a abandonala e dirixirse a Cabo Mesurado, onde crearon unha nova colonia en abril de 1822, e que sería o núcleo inicial de Liberia.

A illa foi adquirida ao pobo de Sherbro en 1861 pola British Crown Colony en Freetown. Administrouse baixo o goberno colonial ata que Serra Leoa logrou a independencia en 1961.

Notas
-----

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Illa Sherbro Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2001267
* WorldCat
* VIAF: 315529499
* EBID: ID
* GEC: 0513981
* GeoNames: 2403864
* LCCN: sh2004006641
* SUDOC: 202440583
* TGN: 1009132

 |
Hathor
Hathor. Museo de Luxor
Deusa Athor do templo de Dendera
Capitel hathórico
 ou 

**Hathor** **Hwt-Hert**, **Het-Heru**, **Het-hert**, nome co significado de *Casa de Horus*.
Nome exipcio **Hut-Hor**. Nome grego: **Hathor**. Deidade grega: Afrodita. Deidade fenicia: Astarté. Deidade semita: Baalat.

Señora do ceo, deusa do amor, deusa nutricia, do baile e as artes musicais e patroa dos ebrios na mitoloxía exipcia. Foi unha das deusas mais veneradas do Antigo Exipto

Iconografía
-----------

Representada baixo tres aspectos:

* En forma de vaca.
* Como muller con orellas e cornos do mesmo animal.
* Como muller cun toucado consitente nunha peluca, cornos e un disco solar.

O seu atributo era o sistro.

Na súa faceta vingadora comparte en moitas ocasións o aspecto leonino da deusa Sekhmet, e baixo esta forma é considerada como un dos ollos do deus solar Ra.

Mitoloxía
---------

Foi a nai do deus Horus, aínda que algunhas fontes suxiren que había un matrimonio sagrado con Horus como parte do festival anual en Luxor. Xuntos vingaron a morte do pai de Horus, o deus Osiris.

Xa que o faraón é identificado con Horus, Hathor é considerada como a nai divina de cada monarca reinante (entre os títulos reais figura o de *Fillo de Hathor*).

Baixo a forma dunha vaca acolle e protexe aos defuntos, ofrecendo alimentos aos mortos. Máis tarde se identificou con Isis, que a substituíu como madre de Horus.

En Dendera, onde se atopaba o seu principal centro de culto, era a deusa do amor, a maternidade, a beleza xuvenil, a alegría e o erotismo. Na súa faceta funeraria, especialmente na zona oeste de Tebas era denominada *Señora de Occidente*. Entendíase que cada atardecer recibía o sol poñente, ao que protexía ata o seguinte amencer.

Entre os seus poderes críase que podía fixar o destino e a sorte dos meniños.

Tivo templos dedicados en Abu Simbel – identificada con Nefertari –, File, Deir el-Medina, Deir el-Bahari, Dendera, Serabit el-Jadim (Sinaí) ou Menfis.

A imaxe da cabeza da deusa foi esculpida nos capiteis das columnas de moitos templos e capelas, denominándose *capiteles hathóricos*. Foi a única deidade representada de tan singular maneira.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Hathor*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q133343
* WorldCat
* VIAF: 63151776729818010780
* BRE: 4731032
* CERL: cnp00550395
* EBID: ID
* GEC: 0032231
* GND: 119219646
* LCCN: no2019006774
* NKC: jo2016908804
* SUDOC: 030147492

 |
O **M3 Stuart**, formalmente **Light Tank M3**, foi un carro de combate estadounidense da segunda guerra mundial. Foi subministrado ás forzas británicas e da Commonwealth baixo un acordo de préstamo antes da entrada dos Estados Unidos na guerra. A partir de entón sería usado polos estadounidenses e todas as forzas aliadas ata o final do conflito.

O nome General Stuart ou Stuart dado polos británicos procede do xeneral confederado da Guerra Civil Estadounidense J.E.B. Stuart, e foi usado tanto para o M3 como para o seu derivado **M5 Light Tank**. No servizo británico tamén sería alcumado Honey, despois de que un condutor remarcase que "She's a honey" (ela é un mel). No servizo estadounidense foron oficialmente coñecidos como "Light Tank M3" e "Light Tank M5". Os M3 Stuart foron os primeiros carros con tripulación estadounidense en enfrontarse a outros carros en combate.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***M3 Stuart Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q502910
* GND: 4731238-5
* LCCN: sh00008498
* NKC: ph717859

 |
**Mathis Bolly**, nado en Oslo o 14 de novembro de 1990, é un futbolista noruegués–marfilés que xoga como centrocampista co Greuther Fürth.

Traxectoria
-----------

De pai marfilés e nai norueguesa, Bolly medrou no barrio de Holmlia en Oslo, e xogou nas seccións inferiores do Lyn, Oppsal e Holmlia antes de fichar polo Lillestrøm en 2008. Fixo o seu debut no primeiro equipo na Tippeligaen contra o Stabæk e xogou dous partidos na súa primeira tempada co club. Na segunda tempada, en 2009, xogou dez partidos na división de honra. Bolly logrou o seu primeiro gol na máxima competición norueguesa nunha vitoria 1–0 contra o Sandefjord o 3 de outubro de 2010. Durante a tempada 2012 marcou catro goles e fixo catro asistencias. Logo aceptou unha oferta do Fortuna Düsseldorf e o 2 de xaneiro de 2013, firmou por tres ano e medio co club alemán.

Debutou na Bundesliga nun enconro contra o Mainz 05 como substituto. No seguinte partido, contra o FC Bayern München o 9 de marzo de 2013, puntuou para o Fortuna Düsseldorf nunha derrota 3–2. E na semana seguinte deulle outro gol ao equipo nun empate 1–1 contra o VfL Wolfsburg. O Fortuna Düsseldorf baixou de categoría na tempada 2012–13 mais Bolly permaneceu co equipo na 2. Bundesliga

Carreira internacional
----------------------

Bolly xogou tres partidos coa selección norueguesa sub-19 en 2009 pero en maio de 2013 o adestrador da selección de Costa do Marfil convocouno para a rolda de clasificación do mundial contra Gambia e Tanzania. Xogou o seu primeiro encontro con Costa do Marfil contra Gambia o 8 de xuño de 2013. O seu segundo partido foi nun amigable contra México en agosto de 2013, xogando ao lado de Didier Drogba. Tamén o chamaron para xogar con Costa do Marfil no Mundial de Fútbol Brasil 2014 no Brasil, e debutou nun mundial na segunda parte no partido contra Colombia.

Notas
-----

1. ↑  "Bolly, Mathis". *kicker.de*.
2. ↑  "Bolly takket nei til spill for Norge". *Aftenposten*. 27 de maio de 2013.
3. ↑  "På kanten av gjennombruddet". *rb.no*. 14 de xaneiro de 2009.
4. ↑  "Tidenes raskeste norske eliteseriespiller". *Aftenposten*. 5 de novembro de 2009.
5. ↑  "Bolly-perle sikret seier til uavgjortspesialistene". *VB*. 23 de febreiro de 2016.
6. ↑  "Berg: - Bolly kunne fått mange landskamper for Norge". *VG*. 18 de maio de 2013.
7. ↑  "Her er Norges ferskeste Bundesliga-proff". *Dagbladet*. 2 de xaneiro de 2013.
8. ↑  "Her scorer Mathis Bolly sitt første Bundesliga-mål mot mektige Bayern München". *TV2*. 9 de marzo de 2013.
9. ↑   Her scorer Mathis Bolly i Bundesliga igjen. TV 2, 15 de marzo de 2013
10. 1 2  "Denne nordmannen er nær VM". *Nettavisen*. Arquivado dende o orixinal o 22 de xaneiro de 2014. Consultado o 23 de outubro de 2016.
11. ↑  "Bolly sier nei til Norge". *TV2*. 17 de maio de 2013.
12. ↑  "På lag med Drogba". *rb.no*. 15 de agosto de 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3437964
* As: 20586
* FIFA: 370523
* FootballDatabase: 66998
* Fussballdaten: bollymathis
* NFT: 52566
* Soccerway: 75751
* Transfermarkt: 85611
* Worldfootball: mathis-bolly

 |
Logotipo do Lokalize.
**Lokalize** (antes coñecido coma **KAider**) é unha aplicación libre para a localización de software desenvolvida polo proxecto KDE e que forma parte da KDE Software Compilation, baixo a rama "Kdesdk". A ferramenta céntrase na efectividade e maila produtividade, procurando que o tradutor poida centrarse unicamente en traducir as mensaxes á súa lingua. Actualmente atópase na súa versión `1.0`.

Orixe
-----

Nick Shaforostoff comezou o desenvolvemento do Lokalize baseándose no código fonte do KBabel. Lokalize entrou a formar parte da KDE Software Compilation na súa versión 4, en substitución de KBabel.

Funcionalidades
---------------

Lokalize usado para traducirse a si mesmo.
O sistema de tradución de Lokalize consiste basicamente nunha tradución por parágrafos no caso da documentación, e unha tradución por mensaxes ("cadeas de texto") para a tradución de interfaces. A ferramenta está enfocada principalmente á utilización de memorias de tradución e glosarios de termos, que facilitan a tarefa do tradutor e reducen a probabilidade de que este cometa erros involuntarios na tradución. O programa pode configurarse para que complete automaticamente os ficheiros cos datos do tradutor (nome, correo electrónico, lista de correo etc.).

Se ben aínda non conta con todas as funcionalidades que caracterizaban ao seu antecesor, e algunhas non serán engadidas ̣─como a ferramenta de selección de caracteres─, Lokalize é unha aplicación bastante completa.

Outra importante funcionalidade é o traballo con "proxectos". O concepto de "proxecto" consiste xeralmente nun paquete de software, ou nalgúns casos en todo un grupo de software (como a KDE SC). Este modo de traballo permite xestionar para cada proxecto os directorios cos ficheiros orixinais, os das traducións, un glosario para utilizar na tradución ou mesmo unha segunda póla de tradución ("estable" e "inestable", por exemplo) de xeito que ao traducir na principal sincronízase coas traducións da segunda póla.

Ademais, entre outras, cómpre salientar as seguintes funcionalidades:

* Realzado sintáxico.
* Corrección ortográfica.
* Busca e substitución automatizada de cadeas de texto.
* Soporte para memoria de tradución e glosario, ambos accesibles mediante atallos.

Adicionalmente, as funcións do Lokalize poden ampliarse mediante guións escritos en linguaxes de programación coma Python ou JavaScript.

Notas
-----

1. ↑  Considérase innecesaria.
2. ↑  Cambia o estilo do texto segundo de que parte se trate. Así, permite diferenciar a parte da mensaxe que é texto traducible da que non o é, coma saltos de liña de C (`\n`), etiquetas HTML etc.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Lokalize*** |
**Herminio Martínez Álvarez**, nado en Bouzas (Vigo) o 6 de xaneiro de 1896 e finado o 13 de xullo de 1976, foi un futbolista galego que xogaba na demarcación de defensa, coñecido deportivamente como **Cuqui**.

Traxectoria
-----------

Comezou a despuntar como futbolista xogando no Real Club Fortuna de Vigo, a onde chegou en 1916. As súas boas características fixñeronse coñecidas en gran parte do estado, que levou a un axente do Sevilla FC a desprazarse ata Vigo para fichalo, naqueles anos nos que o fútbol aínda era un deporte afeccionado. Así ficha polo Sevilla en 1919, onde xogaría ata 1926.

A súa retirada do fútbol foi a causa dunha grave lesión, a rotura do menisco, por aquel entón incurábel. Esta sería a primeira de varias desgrazas que sufriu, como o bombardeo de Córdoba durante a guerra civil española ou unha trombose da que xa non se recuperaría.

### Internacional

O seu bo papel no Sevilla FC fixo que fose convocado en dúas ocasións coa Selección de fútbol de España, ante Portugal nos dous casos, o 16 de decembro de 1923 e o 17 de maio de 1925.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20534579
* BDFutbol: 3021
* EUfootballInfo: 13151
* FootballDatabase: 37488

 |
**Herminio González Cobelo**, nado en Ponteareas cara 1895 e finado en Xinzo o 31 de outubro de 1936, foi un industrial e político galego.

Traxectoria
-----------

Industrial. Militante do PSOE, foi nomeado conceleiro de Ponteareas en 1924, durante a ditadura de Primo de Rivera. Dende 1928 rexentou o comercio Casa Agraria. Na República foi elixiso concelleiro de Pontearease en 1931. Coa folga xeral revolucionaria de 1934 foi detido, e foi liberado a principios de 1935. Coa vitoria do Frente Popular foi restituido como concelleiro e foi nomeado primeiro síndico. Foi o último presidente da Casa do Pobo de Ponteareas. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 agochouse nunha propiedade da familia na parroquia de Cristiñade, pero ao decatarse de que as patrullas paramilitares resultaban perigosas fuxiu ao monte. Os falanxistas torturaron o seu irmán e encarceraron a súa muller para tratar de capturalo. Pasou a Portugal, pero foi capturado e entregado ás patrullas falanxistas de Ponteareas, que o torturaron en Tui e despois o asasinaron. O seu cadáver apareceu no Pinal do Foxo na parroquia de Xinzo. Fóronlle incautados os bens á súa familia e incoáronlle expediente de responsabilidades políticas en 1941.

Vida persoal
------------

Casou con Concepción Trigo Méndez en abril de 1922.

Notas
-----

1. ↑  Nalgunhas fontes aparece como **Herminio González Covelo**
2. ↑  *El Tea*, 4-2-1924, p. 3.
3. ↑  *El Tea*, 3-4-1928, p. 3.
4. ↑  *El Tea*, 4-1-1935, p. 2.
5. ↑  *El Tea*, 14-3-1936, p. 1.
6. ↑  *BOE*, 19-7-1941, p. 2862.
7. ↑  *El Tea*, 13-5-1922, p. 3.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Rodriguez Gallardo, Ángel (2006). *O ruído da morte. A represión franquista en Ponteareas (1936-1939*. Sada: Do Castro.
* Rodriguez Gallardo, Ángel (2007). *Memoria e silencio na Galicia contemporánea*. Alén Miño.

### Ligazóns externas

* Familias rotas que no pueden olvidar
* Denuncia ante Garzón por 16 desaparecidos en la Guerra Civil
* 

* Herminio González Cobelo na páxina web *Nomes e Voces*.
| Illa Real |
| --- |
|  |
| Vista da illa |
|  |
| Datos |
| Capital |  |
| País | Francia |
| Localización | Océano Atlántico |
| Arquipélago | Illas da Salvación |
| Linguas |  |
| Poboación (2009) | Deshabitada |
| Superficie | 0´28 km² |
| Densidade |  |
| Coordenadas |  |
| Maior Altura | 66 m. |
|  |
| Localización |
| Localización da illa |
|

A **île Royale**, que se traduciría a galego como **Illa Real**, é unha das illas da costa de Güiana. Ela e as outras dúas illas dependen da cidade de Cayena, pero en realidade están máis preto de Kourou e son visibles desde a súa praia.

Historia e características
--------------------------

Restos da prisión na Illa Real
A Lei de 31 de marzo de 1931 fixo da Illa Real un lugar de deportación simple, e a Illa do Diaño foi utilizada para a deportación fortificada (como a distinción establecida pola lei de xuño de 1850). 
Hoxe en día, hai unha igrexa, un mesón (anteriormente a casa do director da prisión, na parte superior da illa), un museo e un posto de policía na illa.

O Centro espacial de Kourou, propietario da illa, instalou en 1968, un cinéthéodolithe, sistema óptico de seguimento e de observación de lanzadeiras, substituído desde 1995 por un cinétélescope. O CSG tamén está involucrado na restauración dos restos da prisión.

As illas son evacuadas durante os lanzamentos, xa que están por baixo das rutas tomadas polos foguetes espaciais.

Galería de imaxes
-----------------

* Esquios vermellos na illa.Esquios vermellos na illa.
* Porto da illa Real, ca illa de St-Joseph en segundo plano.Porto da illa Real, ca illa de St-Joseph en segundo plano.
* Hostal da illa, antiga residencia do director da prisión.Hostal da illa, antiga residencia do director da prisión.
* Belo exemplo de Brugmansia na illa.Belo exemplo de *Brugmansia* na illa.
* A illa e o Atlántico.A illa e o Atlántico.
* Museo da illa.Museo da illa.
* Taller en ruinas.Taller en ruinas.
* Ruinas.Ruinas.
* Igrexa da Illa Real.Igrexa da Illa Real.
* Faro da Illa RealFaro da Illa Real

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2633190
* GeoNames: 3380448

 |
**Manfred Nowak**, nado en Bad Aussee o 26 de xuño de 1950, é un avogado austríaco especializado en Dereitos Humanos.

Traxectoria
-----------

Nowak é profesor na Universidade de Viena, onde é mestre de Dereito Constitucional e Dereitos Humáns.

Nowak foi un dos xuíces do crimes de guerra en Bosnia e Hercegovina entre marzo de 1996 e decembro de 2003. Foi tamén vicepresidente da cámara entre 1997 e 1998.

Actualmente travalla para a ONU coma comisionario dos Dereitos Humanos investigando os casos de tortura e foi un dos cinco autores do informe da ONU no que se denunciaban casos de tortura en Guantánamo por parte dos Estados Unidos e se pedía o seu peche.

En 2005 visitou China, denunciando que a tortura segue sendo habitual e que os funcionarios chineses interferían no seu traballo.

En setembro de 2006 alegou que a tortura pode ser máis que un problema no Iraq dende a Guerra do Iraq na que caeu o réxime de Saddam Hussein. Boa parte da tortura, argumentou, lévase a cabo por parte das forzas de seguridade, milicias e insurxentes.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Dereitos Humanos
* ONU
* Comisión para os Dereitos Humanos
* Guerra contra o terrorismo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q113766
* WorldCat
* VIAF: 51751656
* BAV: ADV11035502
* BIBSYS: 90355977
* BNF: 122837394
* GND: 133446859
* ISNI: 0000 0001 2132 8150
* LCCN: n88128155
* NKC: mzk2012684827
* NTA: 069364427
* ORCID: 0000-0003-4804-9340
* SELIBR: 248737
* SUDOC: 031665128

 |