recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Fofi Gennimata en 2009
**Fofi Gennimata**, nada en Atenas o 17 de novembro de 1964 e finada na mesma cidade o 25 de outubro de 2021, foi unha política grega, presidenta do PASOK.

Traxectoria
-----------

Era filla de Georgios Gennimatas, un dos fundadores do PASOK. Estudou Ciencias Políticas na Universidade de Atenas e traballou no Banco Nacional de Grecia desde 1986, ata que con 50 anos se retirou.

Pertenceu ás mocidades do PASOK e foi membro de varios comités sectoriais do partido. Mais tamén activa desde 1986 na Unión de Mulleres de Grecia (Ένωση Γυναικών Ελλάδας). No ano 2000 entrou por vez primeira no Parlamento e ao ano seguinte no Comité Central do PASOK. En 2002 deixou o parlamento para concorrer ás eleccións como cabeza de lista do seu partido á superprefectura de Atenas-O Pireo, permanecendo como xefe da superprefectura ata 2007, ano no que deixou o seu posto para presentarse ás eleccións lexislativas pero a xustiza botou atrás a súa canditura ao ir contra o artigo 56 da Constitución, que lles impide os representantes locais participar nas eleccións lexislativas durante o seu mandato, mesmo se cesan antes.

Despois das eleccións de 2009 o primeiro ministro Giorgios Papandreu nomeouna viceministra de sanidade e en 2010 asumiu o cargo de viceministra de educación, ata 2011. En marzo de 2012 converteuse na voceira do seu partido. Elixida deputada nas eleccións de xaneiro de 2015, desde o 14 de xuño de 2015 ata o seu falecemento foi a presidenta do PASOK.

Notas
-----

1. ↑  "Βιογραφικό". Consultado o 17 de xuño de 2015.
2. ↑  "KINAL leader Fofi Gennimata dies at 56 after a long battle with cancer". 25 de outubro de 2021. Consultado o 25 de outubro de 2021.
3. ↑  Φώφη: Συνταξιούχος ετών 50! Arquivado 29 de agosto de 2015 en Wayback Machine.. ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ, thessaliatv.gr
4. ↑  ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Βιογραφικά Στοιχεία, Φωτεινή Γεωργίου Γενηματά. hellenicparliament.gr
5. ↑  "Βιογραφικό". Consultado o 17 de xuño de 2015.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12885954
* WorldCat
* VIAF: 4938155226758684490002
* GND: 1179851722
* WikiTree: Γεννηματά-1

 |
O **Library of Congress Control Number** (**LCCN**) é un sistema baseado en números de serie para numerar os rexistros de catálogo da Biblioteca do Congreso dos Estados Unidos. Este sistema de numeración están en uso dende 1898. Non ten relación algunha cos contidos dos libros e non debe confundirse coa Library of Congress Classification (LCC).

Consulta do LCCN de Ernst Cassirer: n50034385.

Historia
--------

O acrónimo LCCN aludía orixinalmente ao *Library of Congress Card Number* (*número de tarxeta da Biblioteca do Congreso*), xa que a Biblioteca do Congreso preparaba tarxetas de información bibliográfica para o seu catálogo e vendía conxuntos duplicados das tarxetas a outras bibliotecas para usalos nos seus catálogos. Este costume coñecíase como catalogación centralizada. A cada conxunto de tarxetas dábase un número de serie para facilitar a súa identificación.

Como a maioría da información bibliográfica créase, almacénase e compártese actualmente de forma dixital, segue existindo a necesidade de identificar univocamente cada rexistro, facendo aínda o LCCN esta función.

Bibliotecarios de todo o mundo empregan este identificador unívoco no proceso de catalogar a maioría dos libros que foron publicados nos Estados Unidos de América. Isto axúdalles a corrixir os datos de catalogación (coñecidos como rexistro de catálogo), que a Biblioteca do Congreso e terceiros poñen a disposición na web e por outros medios.

En febreiro de 2008, a Biblioteca creou o servizo de ligazóns permanentes do LCCN, que contén unha URL estable para tódolos números de control.

Formato
-------

Na súa forma máis elemental o número inclúe un ano e un número de serie. O ano ten dous díxitos desde 1898 a 2000, e catro díxitos a partir de 2001. Os tres anos ambiguos (1898, 1899 e 1900) distínguense pola lonxitude do número de serie. Hai tamén algunhas peculiaridades cos números que empezan por un «7» debido a un experimento errado levado a cabo entre 1969 e 1972.

Os números de serie teñen seis díxitos e deben incluír ceros á esquerda. O guión que a miúdo separa o ano e o número de serie é opcional. Porén, recentemente, a Biblioteca indicou aos editores que non o inclúan.

Notas
-----

1. ↑  "Library of Congress Update for 2008 ALA Annual Conference: January–May, 2008". Consultado o 29-9-2008.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Control de autoridades
* Virtual International Authority File (VIAF)
* Integrated Authority File (GND; *Gemeinsame Normdatei*)
* International Standard Book Number (ISBN)

### Ligazóns externas

* The Library of Congress Name Authority File (NAF) - Search by Name *(en inglés)*.
* Structure of the LC Control Number *(en inglés)*.
* Traditional and normalized forms of the LCCN *(en inglés)*.
* LCCN Permalink Frequently Asked Questions *(en inglés)*.
* Examples of Library of Congress Control Numbers (LCCN) from Penn State University Libraries *(en inglés)*.
**Georgii Nikolaevich Vladimov**, nado como **Georgii Nikolaevich Volosevich** (en ruso: *Георгий Николаевич Владимов / Волосевич*) en Khárkiv o 19 de febreiro de 1931 e finado en Frankfurt o 19 de outubro de 2003, foi un escritor e xornalista soviético disidente.

Traxectoria
-----------

Naceu na República Socialista Soviética de Ucraína no seo dunha familia de intelectuais, estudou Dereito na Universidade Estatal de Leningrado, obtendo o título *cum laude* en 1953. Comezou en 1954 a súa actividade literaria, principalmente no xornalismo e crítica literaria e teatral, colaborando coas revistas *Novyi Mir* (O novo mundo), *Literaturnaia gazeta* (O xornal literario) e *Teatr* (Teatro).

Durante os anos sesenta achégase á prosa con *Bolshaia ruda*(A vea grande). A súa obra máis famosa é *Vernyi Ruslan* (O fiel Ruslán), unha sátira sobre o gulag a través do punto de vista dun can gardián. Para sortear á censura foi impreso de forma clandestina, e apareceu antes legalmente en Alemaña que en Rusia. Desde 1961 foi membro da Unión de Escritores Soviéticos, pero saíu dela en 1977. En 1969 comezou a ter problemas cos *apparatchik* literarios pola súa novela *Tri minuty molchaniia* (Tres minutos de silencio), publicada logo integramente e sen censura en 1982 en Alemaña.

Debido a que ocupou a presidencia do comité de Amnistía Internacional en Moscova, foi perseguido e espiado constantemente polo KGB. Emigrou a Alemaña en 1977 logo de entrar en contacto cos exiliados rusos neste país, mais en 1984 foille anulada a cidadanía soviética (puido obter a cidadanía rusa só no ano 2000). Desde o seu exilio dirixiu a revista *Gradi* (Facetas), mais a deixou con polémica en 1986 logo de acusar ao editor de ser máis censor que os soviéticos. Coa súa novela *General i ego armiia* (O xeneral e a súa armada) gañou en 1995 o Premio Booker ruso.

Obras
-----

### Novelas

* *Большая руда* ("Bolshaia ruda", A gran vea), 1961
* *Верный Руслан* ("Vernyi Ruslan", O fiel Ruslán), 1964
* *Три минуты молчания* ("Tri minuty molchaniia", Tres minutos de silencio), 1969
* *Шестой Солдат* ("Shestoi Soldat", O sexto soldado), 1981
* *Не обращайте вниманья, маэстро* ("Ne obrashchaite vnimania, maestro", Non prestas atención, mestre), 1982
* *Генерал и его армия* ("General i ego armiia", O xeneral e a súa armada), 1994

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2609052
* WorldCat
* VIAF: 112065286
* BIBSYS: 90060695
* BNB: ID
* BNE: XX1155677
* BNF: 11928596f
* BRE: 1918454
* DeutscheBio: 118884573
* EBID: ID
* EGAXA: vtls001988591
* Europeana: ID
* FAST: 1760541
* GND: 118884573
* IMDb: nm0900546
* ISNI: 0000 0001 2284 1968
* LCCN: n84070274
* Munzinger: 00000018586
* NKC: jn19990210656
* NTA: 068539452
* OL: OL6245612A
* SELIBR: 100073
* SUDOC: 027189015
* TMDb: 1390571

 |
| Libra da Illa de Man |
| --- |
| **Punt Ellan Vannin (Manx)**
Manx pound (inglés)  |
| Código: | IMP ou GBP |
| Ámbito: |  Illa de Man
(xunto coa libra esterlina) |
| Símbolo: | £ |
| Fracción: | 100 peniques |
| Moedas: | 1, 2, 5, 10, 50 peniques e 1 e 2 £ |
| Billetes: | 1, 5, 10, 20 e 50 £ |
| Emisor: | Departamento do Tesouro da Illa de Man |
| Taxa de troco:21-03-2010 | 1 EUR = 0.9011 GBP
1 USD = 0.6658 GBP |
| *ou GBP&submit=Convertir Troco actual* |

A **libra da Illa de Man** ou **Libra Manesa** (Manx: *Punt Ellan Vannin*; Inglés: *Manx pound*) é a divisa oficial da Illa de Man, unha dependencia da Coroa británica. É emitida polo Goberno da Illa de Man (*Reiltys Ellan Vannin* en manx, *Isle of Man Government* en inglés). A pesar de todo, a libra da Illa de Man non é, legalmente falando, unha unidade monetaria independente, senón que se trata dunha emisión especial da libra esterlina para a Illa.

Ao non tratarse dunha moeda independente, non ten un código ISO 4217 específico. Polo tanto, comparte o código estándar internacional das moedas británicas, GBP, aínda que se acostuma a empregar tamén o código non oficial IMP. O símbolo máis habitual da libra da Illa de Man é £. Subdivídese en 100 peniques.

A Illa de Man emite billetes dende 1840; e dende 1971, ano no que se leva a cabo a decimalización da libra esterlina, emite tamén moedas. A libra da Illa de Man ten o mesmo valor que a esterlina e ámbalas dúas poden ser empregadas na Illa, cousa que non sucede ao revés, xa que a libra da Illa de Man non se acepta no resto do Reino Unido. Isto aplícase sobre todo no caso dos billetes, xa que as moedas si que circulan no resto do Reino Unido debido a que teñen a mesma forma e tamaño que as moedas de libra esterlina.

Moedas e billetes
-----------------

Circulan moedas de 1, 2, 5, 10, 20 e 50 peniques e de 1, 2 e 5 libras, e billetes de 1, 5, 10, 20 e 50 libras. Como se pode comprobar, algúns valores están representados tanto en moedas como en billetes.

O anverso, tanto das moedas coma dos billetes conta coa efixie da raíña Isabel II do Reino Unido, mentres que o reverso mostra paisaxes e elementos tradicionais da Illa de Man, coma por exemplo o tríscele nas moedas dunha libra.

As imaxes que aparecen nos billetes da Illa son as seguintes:

* £1 - Tynwald Hill.
* £5 - Castle Rushen.
* £10 - Peel Castle.
* £20 - the Laxey Wheel.
* £50 - Douglas Bay.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Libra da Illa de Man Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Illa de Man*** |

### Outros artigos

* Royal Mint

### Ligazóns externas

* Sitio web do Departamento do Tesouro da Illa de Man (en inglés)

Penique da Illa de Man de 1839
**Leonardo Fernández Souto**, nado en Líncora (Chantada), foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Secretario do Partido Galeguista de Chantada a finais da República, foi o presentador do mitin de Castelao en Chantada o 31 de maio de 1936, para pedir o SI para o plebiscito do Estatuto. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi procesado en Valencia en 1947. Participou na homenaxe a Rosalía promovida polo grupo Brais Pinto en Madrid en 1968. Funcionario civil do Corpo Especial de Mecánicos Condutores do Ministerio do Exército, xubilouse en 1974. Pasou os últimos anos na Residencia de Anciáns de Chantada. Escondeu no faiado da súa casa varios documentos do Partido Galeguista que hoxe están no Museo de Lugo.

Notas
-----

1. ↑  Procedimientos Judiciales. Tribunal Militar Territorial 1º. Listado de encausados
2. ↑  "O Consello da Mocidade: crónica dunha morte vil". Arquivado dende o orixinal o 01 de xuño de 2020. Consultado o 29 de outubro de 2019.
3. ↑  Boletín do Ministerio de Defensa, 71, 26-3-1974, p. 1372.[*Ligazón morta*]
4. ↑  *La Voz de Galicia*, Lugo, 22-4-1984, p. 24.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Exposición de Ben-Cho-Sei en Lugo
*Para a icona de marca comercial, véxase Logotipo*
**Logo** é unha linguaxe de programación usada para a programación funcional. É unha adaptación sinxela do Lisp, habendo quen di que é un Lisp sen parénteses. Hoxe en día é coñecido sobre todo polos gráficos da tartaruga, pero tamén ten facilidades significativas para o manexo de listas, ficheiros, E/S e recursión.

O Logo creouse para uso educativo. Pode utilizarse para ensinar moitos dos conceptos da informática, coma fai o disertador *Brian Harvey* na súa triloxía *Computer Science Logo Style*.

Implementacións
---------------

A data de xullo de 2008 había 187 implementacións e dialectos do Logo, cada cal coas súas vantaxes. A maioría destas 187 xa non están en uso, pero moitas seguen en desenvolvemento activo.

Namentres que non hai consenso nunha especificación ou un estándar para a linguaxe, si que o hai respecto dos aspectos centrais da linguaxe. As diferenzas entre os diversos dialectos da linguaxe poden ser substanciais, e a situación empeórase coa aparición regular de programas de gráficos da tartaruga que chámanse a si mesmos Logo.

A primeira implementación en usarse amplamente foi a de Apple, desenvolvida para o Apple II e que foi popular durante os anos 80.

O máis preto dun estándar que hai hoxe é o UCBLogo, tamén coñecido coma o Logo de Berkeley, software libre e multiplataforma.

Algúns derivados modernos do Logo permiten milleiros de tartarugas movéndose independentemente. Hai dúas implementacións populares: o StarLogo do MIT e o NetLogo do *Center for Connected Learning (CCL)*.

A maioría dos Logos son en 2D, pero o intérprete Elica é coñecido por permitir gráficos en 3D. A maioría das implementacións do Logo son interpretadas, pero hai algúns compiladores, coma o Lhogho, do mesmo autor co Elica. A pesar de usarse sobre todo para gráficos, o Logo pode usarse para controlar robots. Usouse co Lego, pero posteriormente decidiuse utilizar outra linguaxe para a comercialización dos Lego Mindstorms.

ObjectLOGO é unha variante con extensións para a programación orientada a obxectos.

Notas
-----

1. ↑  "Copia arquivada" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 06 de marzo de 2009. Consultado o 02 de setembro de 2008.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* TORTIS
* Radia Perlman

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q201436
* GEC: 0263211
* GND: 4036214-0
* LCCN: sh85078135

 |
A **lonxitude de onda** correspondente ó **pico de emisión** en varios espectros do corpo negro é función da temperatura.
**A lei de desprazamento de Wien** é unha lei física que relaciona a lonxitude de onda do pico da emisión do corpo negro co inverso da súa temperatura.

{\displaystyle \lambda \_{max}={\frac {b}{T}}}
* Onde:

{\displaystyle \lambda \_{max}\,} é a lonxitude de onda do pico de emisión en metros,
{\displaystyle T\,} é a temperatura do corpo negro en kelvin (K), e
*b* é unha constante de proporcionalidade, chamada **constante de Wien**, igual a 2,897 768 5(51) × 10–3 m K (2002 CODATA, valor recomendado).
Os dous díxitos entre paréntese denotan a indeterminación (o desvío estándar cunha confianza do 68.27%) nos dous díxitos menos significativos.

Para lonxitudes de onda ópticas, é conveniente usar o [nm] en troques do m como unidade de medida. Neste caso,
*b* = 2.897768 5(51) × 106 nm K.

Como exemplo, ás lonxitudes de onda de 28,9 Å, 19,3 Å, 14,5 Å e 362 Å correspóndenlles temperaturas de 106 K, 1,5·106 K, 2·106 K e 80 000 K.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q214336
* MAG: 65456318
* PSH: 3505

 |
**Galería de imaxes** de faros de Galicia.

Faros de Galicia
----------------

### Faros de Malpica de Bergantiños

* Punta Nariga, Barizo, Malpica de BergantiñosPunta Nariga, Barizo, Malpica de Bergantiños
* Punta Nariga, Barizo, Malpica de BergantiñosPunta Nariga, Barizo, Malpica de Bergantiños

### Faro de Cabo do Home, Cangas

* 
* 

### Faro de Corrubedo, Ribeira

* 
* 
* 

### Faro de Fisterra, Fisterra

* 
* 

### Faro de illa Pancha, Ribadeo

* 

### Faro da Estaca de Bares, Mañón

* 

### Faro do Cabo Ortegal

* 

### Faro de Monte Louro, Monte Louro, Louro, Muros

### Faro de Lariño, Carnota

* 
* 
* 

### Faro do Peito, Illas Cíes

* 

### Faro de punta Atalaia, San Cibrao

* 

### Faro de Punta Cabalo, A Illa de Arousa

* 

### Faro de Punta Frouxeira, Valdoviño

* 

### Faro do Cabo Prior, Ferrol

* 

### Faro de Cabo Silleiro, Baiona

* 
* 
* 

### Faro de Cabo Vilán, Camariñas

* 
* 
* 

### Faro de Cabo Touriñán, Muxía

* 
* 

### Faro de Muxía

* 

### Torre de Hércules, A Coruña

* 
* 
* 
* 

### Faro de Oza, Oza, A Coruña

* 
* 
*

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lista de faros de Galicia
* Galería de imaxes de Galicia
* Galería de imaxes de cabos de Galicia
* Galería de imaxes de illas de Galicia
| Gran Caimán |
| --- |
|  |
| Vista da illa |
|  |
| Datos |
| Capital | George Town |
| País | Reino Unido |
| Localización | Mar Caribe |
| Arquipélago |  |
| Linguas |  |
| Poboación (1999) | 44.021 hab. |
| Superficie | 196 km² |
| Densidade |  |
| Coordenadas | 19°20′N 81°13′O﻿ / ﻿19.333, -81.217 |
| Maior Altura | 24 m. |
|  |
| Localización |
| Localización da illa |
|

**Gran Caimán** (Grand Cayman en inglés) é a maior das tres illas que formam as Illas Caimán, con 196 km² e localizada en 19°20′N 81°13′O﻿ / ﻿19.333, -81.217. Gran Caimán alberga a maioría da poboación e da actividade económica deste territorio británico de ultramar. Nela atópase a capital, George Town

As principais actividades económicas son o turismo e a industria financeira internacional. Centenares de bancos, aseguradoras e administradores de fondos de investimentos teñen na illa o seu domicilio fiscal e sede, atraídos pola estrutura legal que permite a existencia dun paraíso fiscal que non penaliza as transaccións económicas con taxas e impostos como na maioría dos países.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q737765
* EBID: ID
* GeoNames: 3580656
* OSM: 5235156

 |
O **garage rock** é unha forma sinxela e crúa de rock and roll creada por varias bandas de Estados Unidos a mediados dos anos sesenta. Inspirados por bandas da Invasión Británica como The Kinks ou The Who, estes grupos tocaban unha variación destes estilos de música.

Historia e características
--------------------------

O termo "*rock de garaxe*" ven da percepción de que moitos dos seus intérpretes eran novos e inexpertos, posuían escasa preparación como músicos e a miúdo ensaiaban nun garaxe. A música destas bandas era polo xeral moito menos elaborada que a música que os inspiraba, pero estaba repleta de paixón e enerxía. A maior parte das bandas utilizaban sinxelas secuencias de notas oitavas e quintas debido a que os amplificadores da época posuían moita distorsión a un volume alto, se sobresaturaban e co uso desas notas, xunto cunha batería agresiva e unhas letras pegadizas, evitábase este problema.

Centos de bandas de garaxe apareceron nos Estados Unidos, pero só unha minoría - Shadows of Knight, Count Five, The Seeds, The Standells - tiveron éxito, e a maioría quedaron relegadas ao esquecemento. De feito, case todas as bandas estaban xa esquecidas a comezos dos anos setenta. Aínda que o centro dos Estados Unidos produciu moitos dos exemplos mellor coñecidos do rock de garage, había moitas bandas orixinarias da costa oeste dos Estados Unidos e de Australia, por exemplo Cosmic Psychos.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q211573
* LCCN: sh2003002063

 |
Un mapa de Gascuña, que mostra unha ampla definición da rexión. Outras definicións poden abarcar unha área máis pequena.
**Gascuña** (/ˈɡæskəni/; francés: Gascogne [ɡaskɔɲ]; occitano: Gasconha [ɡasˈkuɲɔ]; éuscaro: Gaskoinia) foi unha provincia do suroeste do Reino de Francia que sucedeu ao Ducado de Gascuña (602–1453). Desde o século XVII ata a Revolución Francesa (1789–1799), formou parte da provincia combinada de Güiena e Gascuña. A rexión está vagamente definida, e a distinción entre Güiena e Gascuña non está clara; algúns consideran que se solapan, e outros consideran a Gascuña unha parte de Güiena. A maioría das definicións sitúan a Gascuña ao leste e ao sur de Bordeos.

Agora está dividida entre a rexión de Nova Aquitania (departamentos de Landas, Pireneos Atlánticos, suroeste de Xironda e sur de Lot e Garona) e a rexión de Occitania (departamentos de Gers, Altos Pireneos, suroeste de Tarn e Garona e oeste de Alta Garona).

Gascuña estivo historicamente habitada por persoas relacionadas cos vascóns que puideron ter falado unha lingua semellante ao éuscaro. O nome Gascuña provén da mesma raíz que a palabra vasca *Wasconia*. Dende a Idade Media ata hoxe fálase o gascón, aínda que está clasificada como unha variante rexional da lingua occitana.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *gascón*.
2. ↑  "The Duchy of Vasconia". *kondaira.net*. Consultado o 2023.
3. ↑  "Chapter One: The Development of Southern French and Catalan Society 718-1050". *libro.uca.edu*. Consultado o 2023-04-05.
4. ↑  Pierre Bonnassie, Juan José Larrea (1998). *La Navarre du IVe au XIIe siècle: peuplement et société*. De Boeck Université. pp. 123–129.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q191085
* EBID: ID
* GEC: 0029322
* NKC: ge129182
* Treccani: guascogna

 |
Algúns fogóns usan gas natural
Autobús en Porto movido a gas natural
Tubaxes subterráneas de gas natural en Cambridge, Reino Unido
O **gas natural** é unha mestura de gases encontrado frecuentemente en combustíbeis fósiles, illado ou acompañando ao petróleo. Aínda que a súa composición sexa diferente dependendo da fonte da cal é extraído, é composto principalmente por metano en cantidades que poden superar 90 ou 95%, e outros gases como nitróxeno, etano, CO2 ou restos de butano ou propano.

Utilización
-----------

É empregado como combustíbel tanto en industrias, casas e automóbeis. É considerado unha fonte de enerxía máis limpa que os derivados do petróleo e o carbón. Algúns dos gases da súa composición son eliminados porque non posúen capacidade enerxética (nitróxeno ou CO2) ou porque poden deixar residuos nos condutores debido ao seu alto peso molecular en comparación metano (butano e máis pesados).

* Combustíbel: A súa combustión é limpa e da unha vida máis longa aos equipamentos e menor custo de mantemento.
* Automoción: Utilizado para motores de bus, automóbeis e camións substituíndo a gasolina e o alcol, pode ser até 70% máis barato que outros combustíbeis e é menos contaminante.
* Industrial: Utilizado en industrias para a produción de metanol, amonio e urea.

Termoeléctricas
---------------

Existen varias centrais termoeléctricas a gas natural xerando electricidade no mundo. A súa distribución pode ser na forma gasosa ou líquida, despois de arrefriado a -160 graos Celsius.

Desvantaxes
-----------

As desvantaxes do gas natural con relación ao butano son: máis difícil de ser transportado, debido ao feito de ocupar maior volume, mesmo presurizado. Tamén é máis difícil de ser licuado, requirindo temperaturas da orde de -160 °C.

Actualmente están sendo investigados os xacementos de hidratos de metano das que se estima reservas moito maiores que as actuais de gas natural.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Gasoduto

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q40858
* AAT: 300015150
* BNCF: 31816
* BRE: 2340267
* EBID: ID
* GEA: 6211
* GND: 4015143-8
* JSTOR: natural-gas
* LCCN: sh85053223
* MAG: 59427239
* Mindat: 49996
* NDL: 00572845
* PSH: 4692

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* CAS: 8006-14-2
* DTXSID: DTXSID2027676
* ECHA: 100.029.401
* MeSH: D059206

 |
**Gaspar Jaén Urban**, nado en Elx en 1952, é un escritor e arquitecto español.

Traxectoria
-----------

Estudou arquitectura na Escola de Arquitectura de Valencia, logo de rematala foi arquitecto municipal de Elx e profesor de debuxo arquitectónico na Escola Politécnica Superior de Alacant.

En 1976 apareceu o seu primeiro libro de poesía, *Cadells de la fosca trencada*. Séguenlle *Les Flors de Bruc* (1978), *Cartes italianas* (1979), *Pòrtic de la Glòria* (1980), *L'Illa* (1981), *Cambra de mapes* (1982), *La festa* (1982) , *Fragments* (1991), *Del temps present* (1998), *Pòntiques* (2000) e *Territoris* (2003). *Àngels barrocs d'algeps en el corredor de l'orgue* (1978) é un libro de prosa poética.

A súa é unha poesía culturalista, chea de imaxes, cunha linguaxe moi traballada. Entre as súas obras de ensaio destacan *Qüestions territorials al País Valencià* (1983) e *La Glorieta d'Elx: formació i transformació d'un espai urbà central* (1991).

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina de Gaspar Jaén na Universidade de Alacant

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q11923830
* WorldCat
* VIAF: 7385466
* BIBSYS: 14052411
* BNE: XX977600
* BNF: 11886616t
* BVMC: 66071
* CANTIC: a10377384
* DeutscheBio: 1047965119
* Dialnet: 98966
* FAST: 1958310
* GEC: 0034252
* GND: 1047965119
* ISNI: 0000 0001 2119 1975
* LCCN: n81032119
* NKC: jo2014818259
* NTA: 074442945
* PTBNP: 1565888
* SUDOC: 026659654
* ULAN: 500275359

 |
**Landulfo II**, finado en 961, chamado **o Vermello**, foi príncipe de Benevento e príncipe de Capua (como **Landulfo IV**) desde 939 ou 940, cando o seu pai, Landulfo I, o asociou ao trono; a súa nai foi Gemma, filla de Atanasio de Nápoles. Podía ter sido asociado xa en 933, cando o seu irmán máis vello, Atenulfo III, foi nomeado correxente. O seu tío Atenulfo II morreu en 940 e é probábel que Landulfo servise como substituto.

Traxectoria
-----------

Sexa como for, cando o vello Landulfo morreu o 10 de abril de 943, Landulfo enviou ao seu irmán máis vello Atenulfo a Benevento e a Landulfo, fillo do seu tío Atenulfo, a Capua. Temendo polas súas vidas, os dous fuxiron onda Guaimaro II de Salerno e Landulfo o Vermello converteuse en príncipe en solitario. O seu primeiro acto foi continuar a política familiar de asociar ao trono aos fillos máis novos. Fixo copríncipe ao seu fillo máis vello Pandulfo. Ademais disto, Landulfo pouco esforzo fixo en continuar coa política familiar de alianzas cos seus colegas longobardos e de entente cos bizantinos. Distanciouse de Constantinopla, intentando non entrar en guerra aberta, e fixo varios intentos de reunificar o longobardo principado de Salerno con Capua-Benevento. Abandonou a datación imperial e datou co seu propio reinado.

En 946, aliouse con Xoán III de Nápoles para expulsar a Xisulfo I de Salerno, fillo de Guaimaro. Mastalo I de Amalfi fíxolle unha emboscada nun paso en La Cava pero todo fallou. Deseguida aliouse con Nápoles e con Xisulfo para cercar Nola, que pertencía a Nápoles. En 950, convocárono na axuda de Aligerno, abade de Monte Cassino. Os seus descendentes resultarían ser os peores perseguidores do grande mosteiro. Completou os seus fracasos en Salerno e Nápoles con exitosas campañas contra o gastaldo de Aquino, Atenulfo Megalu, ao que enviou ao exilio onda Docibilis II de Gaeta.

En 955, Landulfo acadou o seu meirande fracaso ao apoiar unha rebelión en Apulia contra a autoridade grega. Foi obrigado a recoñecer a supremacía bizantina. O resto do seu reinado foi menos accidentado, fracasou nas súas dúas grandes ambicións: conquistar Salerno e enfrontarse aos bizantinos. Asociou ao trono ao seu segundo fillo, Landulfo, en 959 e morreu en 961.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Caravale, Mario (ed). *Dizionario Biografico degli Italiani: LXIII Labroca – Laterza*. Roma, 2004.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2986994
* DBI: ID
* WikiTree: Capua-23

 |
Coroa dun Landgrave.
**Landgrave** (en alemán *Landgraf*) era un título nobiliario usado normalmente no Sacro Imperio Romano Xermánico e despois nalgúns países ou territorios derivados del, comparábel ao de príncipe soberano, aínda que etimoloxicamente significa *conde dun Land*. O Landgrave tiña deber feudal directamente co emperador.

A súa xurisdición estendíase ás veces a extensións considerábeis, sen estar sometido a un cargo intermedio, como duque, bispo ou conde palatino.

O landgrave exercía dereitos de soberanía; o seu poder de decisión era comparábel, por tanto, ao dun príncipe soberano.

O termo apareceu por primeira vez na Baixa Lotarinxia en 1086.

A forma feminina é **landgravina**, e o cargo ou o territorio gobernado polo landgrave é o **landgraviato**.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q841633
* EBID: ID
* GEC: 0118844
* GND: 4285907-4

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre historia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
Garaxe para dous coches nunha zona residencial.
Un **garaxe** ou unha **cocheira** é un espazo cuberto e pechado con chave para gardar vehículos. Nunha vivenda unifamiliar dunha poboación ou nunha zona residencial adóitase facer unha distribución da casa ou dos chalés de xeito que haxa un local para gardar os coches ou para almacenar outras cousas.

Os bloques de apartamentos acostuman ter un garaxe comunitario onde se pode mercar ou alugar unha praza de estacionamento nun andar do aparcadoiro.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *garaxe*.
2. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *cocheira*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Garaxe Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Aparcadoiro

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q22733
* AAT: 300007806
* BNE: XX527310
* BNF: 11979024g
* GEC: 0111243
* GiantBomb: 3035-3043
* GND: 4019251-9
* JSTOR: garages
* LCCN: sh85053051
* NDL: 00571932
* NKC: ph120469
* PSH: 135

 |
**Lido** é unha cadea de restaurantes internacional centrada na gastronomía tradicional letoa, foi fundada no ano 1987 polo empresario Gunārs Ķirsons.

Historia e características
--------------------------

Durante o período 1991-2012 Lido traballou como unha sociedade limitada, até dar o salto a mediados do ano 2012 a sociedade anónima. Ten a súa sede central na rúa Lāčplēša ielā 53, na cidade de Riga, desde onde se dirixen as actividades nacionais e internacionais onde teñen presenza, como en Alemaña, Estonia ou Belarús.

A maior das filiais pódese atopar nesa cidade, na rúa Krasta ielā 76, Rīgā, con capacidade para 1.000 comensais. Ese restaurante, aberto en 1999, conta cun parque temático anexo. Está considerado a cabana de leñas máis grande de Europa.[] A súa construción perseguía a ambientación folclórica nas casas máis tradicionais do país.

No ano 2005 a compañía estaba valorada en 18.3 millóns de lats.

Notas
-----

1. ↑  *Latvijas enciklopēdija, 4. sējums. Rīga : Valērija Belokoņa izdevniecība. 2007. 113. lpp*. 2015. ISBN 978-9984-9482-4-9.
2. ↑  Lido Arquivado 04 de febreiro de 2017 en Wayback Machine.*(en letón)*
**Luciano Seoane Seoane**, nado en Ferrol en 1876 e finado na Coruña o 8 de xullo de 1955, foi un mestre, pedagogo e escritor galego.

Traxectoria
-----------

Estudou maxisterio na Escola Normal de Santiago de Compostela. Aprobou as oposicións para mestre nacional e comezou a exercer o maxisterio na escola da Graña, para pasar ao pouco tempo a unha das escolas públicas de Ferrol. Fixo o curso de estudos de ampliación na Escola Superior do Maxisterio de Madrid e aprobou as oposicións de inspector de educación primaria. En 1921 gozou dunha bolsa da Junta para Ampliación de Estudios para unha viaxe en grupo con inspectores españois para visitar establecementos docentes de Francia e Bélxica. Foi impulsor das colonias escolares ferroláns desde 1924, impulsando a constitución do Patronato de Colonias Escolares de Ferrol. Coa sublevación do 18 de xullo de 1936 foi expedientado e destituído, tivo que dedicarse á actividade docente na Academia Galicia da Coruña.

Pronunciou conferencias no Ateneo Ferrolano, Centro Obreiro de Cultura, Cámara de Comercio e Navegación, Sociedade de Agricultores de Fene e Círculo Socialista de Esteiro. Tamén participou nos Congresos Pedagóxicos de Santiago (1906), a Coruña (1919) e Lugo (1923).

Publicou ensaios e traballos curtos sobre escolas rurais, colonias escolares, papel da escola en relación coa loita contra a tuberculose e o alcoholismo, e estudo das achegas pedagóxicas de Concepción Arenal. Colaborou en *Revista Gallega*.

Recensión de *La escuela rural: su fin, contenido, alcance y relaciones con la población agrícola* no *Anuario del Ateneo Ferrolano*.

Obras
-----

* *La escuela rural: su fin, contenido, alcance y relaciones con la población agrícola*, 1905.
* *Proyecto razonado de ingresos y gastos para la organización de una colonia escolar en el distrito del El Ferrol*, 1917.

Vida persoal
------------

Casou con Marina Rico Fernández.

Notas
-----

1. ↑  Necrolóxica en *La Voz de Galicia*, 9-7-1955, p. 4.
2. 1 2  *Anuario de las tareas del Ateneo Ferrolano en el curso de 1904-1905*. pp. 115-118 *(en castelán)*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Luciano Seoane Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Couceiro Freijomil, A. (1954). "SEOANE SEOANE, Luciano". *Diccionario bio-bibliográfico de escritores* (en castelán) **III**. Santiago de Compostela: Bibliófilos Gallegos. p. 353.

### Ligazóns externas

* Costa Rico, Antón. "Luciano Seoane". *Álbum da JAE* do Consello da Cultura Galega.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q24013691
* BNE: XX1437049

 |
O **Folión de Fachas** é unha festa que se celebra o último venres de setembro no lugar da Besta (Vilelos, O Saviñao). Está na liña do Folión de Castelo, tamén coñecido como Queima das Fachas de Castelo, en Taboada, e coa Festa dos Fachós de Castro Caldelas.

Os folións de fachas eran comúns nas vésperas de festa na Ribeira Sacra, ademais doutras celebracións como Os Remedios na cidade de Ourense, por Allariz e na Merca. Destaca o Folión de Vilelos por ser o que mellor conserva a tradición de subir, en procesión, con fachas con lume o castro do lugar.

Agucio seco.
Nas semanas previas os veciños percorren os soutos á procura de agucios secos, destinados á elaboración das fachas. Estas lévanse o día indicado ao campo da festa. Á media noite préndenlles lume e ascenden con elas ata a croa do castro.

Notas
-----

1. ↑  Vázquez, X. M. (2014). *Etnografía da Ribeira Sacra*.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Web do Folión de Fachas Arquivado 15 de setembro de 2013 en Wayback Machine.
* "O Saviñao se consagra al rito ancestral del fuego para saludar la llegada del otoño", *El Mundo*, 25/9/2011 *(en castelán)*.
* Vídeo: queima das fachas Vilelos
* Vídeo: Folión de fachas de Agucios. Vilelos (O Saviñao)
Linguas reto-románicas actuais.
As **linguas retorrománicas** forman un grupo de linguas romances da área alpina que segundo algúns autores representan o resto dunha área romance máis ampla que chegaba polo norte até o Danubio. Lingüisticamente, comparten características coas linguas occitano-románicas e galorrománicas.

Clasificación
-------------

Distribución histórica das linguas reto-románicas.
Dentro das linguas románicas occidentais as variedades reto-románicas son un grupo bastante diverxente cuxa posición dentro do grupo romance occidental é difícil de precisar. 

Desde o punto de vista léxico constitúen unha das ramas máis diverxentes (deixando ao carón o galorrománico e o sardo que son aínda máis diverxentes). 

A clasificación románica territorial e *Ethnologue* agrúpaas coas linguas galorrománicas, aínda que realmente o grupo reto-románico parece ter características de transición entre o galorrománico propiamente dito e o galo-itálico do norte de Italia. 

### Clasificación interna

* **Friulano** (***furlan***): falado na provincia italiana de Údine, ten o status de lingua rexional.
* **Variedades romanches** (***rumantsch***), que inclúen as cinco variedades escritas que se falan en Suíza (no cantón dos Grisones). Na actualidade o número de falantes de todos estes dialectos reunidos é dunhas 40.000 persoas.
	+ Sursilvano
	+ Sutsilvano
	+ Surmirano
	+ Puter
	+ Vallader
	+ Interromanche (*rumantsch grischun*)
* **Dialectos ladinos** (***ladín***): empregados nos Dolomitas (Italia), considéranse unha lingua rexional con varios dialectos, ten o status de lingua rexional.
	+ Atesino
	+ Agordino
	+ Ampezzo
	+ Cadorino
	+ Ladino estándar
	+ Nonés
	+ Solandro
	+ Trentino

Notas
-----

1. ↑   Beninca, Paola; Haiman, John (2005). The Rhaeto-Romance Languages. Routledge. ISBN 978-1-134-96548-9.
2. ↑   Leonard, Clifford S. (1964). "Proto-Rhaeto-Romance and French". Language. 40 (1): 23–32. doi:10.2307/411921. JSTOR 411921.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q515593
* AAT: 300389146
* BNCF: 5640
* BNF: 11945838s
* EBID: ID
* GND: 4120321-5
* SUDOC: 027410811

 |
Un garfo metálico.
Un **garfo** é un utensilio de mesa que consta dun mango e unha cabeza con gallos, normalmente tres ou catro, longos na punta que se emprega para furar, soster ou transportar algo. Foi utilizado primeiro en occidente, mentres que en oriente foron máis populares os escarvadentes. Hoxe en día, con todo, os garfos utilízanse tamén en Asia.

En particular utilízase para levar comida á boca ou para fixar algo mentres se cociña ou se corta.

O transporte a miúdo realízase sen furar, simplemente colocando a comida sobre os dentes horizontais. É por este uso tan similar ao dunha culler que os dentes do garfo son curvos.

Existen diferentes tipos de garfo segundo o uso ao que vaia dirixido. Por exemplo, se é para carne, peixe ou sobremesa.

Historia
--------

Garfos clásicos.
Aínda que xa había utensilios parecidos na Grecia clásica e o Imperio Romano, o garfo apareceu como tal cara ao 1077.

O garfo chegou a Europa procedente de Constantinopla a principios do século XI da man Teodora, filla do emperador de Bizancio, Constantino Ducas. Levouno a Venecia ao contraer matrimonio con Doménico Selvo, Dux daquela república. Pero Teodora para os seus contemporáneos era tachada, por esta e outros refinados xeitos orientais, como escandalosa e reprobable e ata San Pedro Damián amoestou desde o púlpito estas extravagancias, chegando a chamalo "*instrumentum diaboli*". Por aquel entón, este sinxelo instrumento simbolizaba o extremo refinamento da princesa Teodora, esposa do duque Domenico Selvo, e que levou a Venecia desde o seu Bizancio natal.

Mais foi en Francia onde se fixo realmente popular, alá polo século XVI, grazas a Catarina de Medici que o introduciu na corte francesa ao casar co rei Henrique II. Como curiosidade cabe engadir que ademais de usar o garfo para comer, Catarina usouno para rascarse as costas. A fama de remirado que tiña este utensilio fíxolle quedar nun segundo plano fronte ao comer coas mans ata o século XVIII.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q81881
* AAT: 300393163
* EBID: ID
* GEC: 0109918

 |
**Frans Hals**, nado en Antuerpen en 1580? ou 1585? e finado en Haarlem o 26 de agosto de 1666, foi un pintor neerlandés da escola barroca flamenga.

Foi un dos grandes mestres na arte do retrato. Esperta grande admiración pola brillantez na representación da luz e a liberdade no manexo dos pinceis.

Traxectoria
-----------

### Sombras na súa biografía

A escaseza de documentos e a ausencia total de escritos persoais de Frans Hals fan que a súa personalidade e a súa vida permanezan un pouco na escuridade. 
Hai varias datas hipotéticas sobre o seu nacemento, que puido ser cara a 1582-1583, deducidas da idade que os seus biógrafos calculan que tería cando morreu, aínda que con seguridade naceu na cidade flamenga de Antuerpen. Abandonaría esta cidade coa súa familia poucos anos despois, trasladándose a Haarlem. Xa en 1591 foi bautizado alí o seu irmán Dirck, que tamén se dedicaría á pintura.

Logo da caída de Antuerpen a mans das tropas españolas na guerra dos Oitenta Anos, que supuxo a fragmentación de Flandres, a súa familia instalouse en Haarlem, na zona norte, de onde os seus pais eran orixinarios. En devandita cidade viviu Hals toda a súa vida. A biografía do pintor corre en paralelo coa independencia dos Países Baixos da monarquía española.

Os estudos máis recentes desterraran a idea que sobre o pintor se tiña desde antigo sobre unha vida libertina e un incorrexible vicio polo alcohol. Hals pertencía á asociación oratoria *De Wijngaertranken* e á milicia cívica de San Xurxo, e era tamén membro da cámara de reutores e presidente desde 1644 do gremio de pintores de Haarlem. A rectitude e puritanismo destas sociedades non encaixa con que Hals tivese malos costumes e vicios coñecidos.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Frans Hals Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q167654
* WorldCat
* VIAF: 100165653
* AGORHA: 130666
* BAV: ADV11438863
* BIBSYS: 90501787
* BMT: 30424
* BNE: XX988657
* BNF: 119481079
* BPN: 12491083
* BRE: 4728557
* Bridgeman: 458
* CANTIC: a10984884
* CERL: cnp00551574
* CiNii: DA01624034
* DeutscheBio: 118545221
* Discogs: 3576459
* EBID: ID
* Europeana: ID
* FAST: 28684
* FNA: ID
* GEC: 0032052
* GND: 118545221
* ISNI: 0000 0001 1453 225X
* KulturNav: ID
* LCCN: n78091972
* NDL: 00442270
* NKC: xx0011783
* NLA: 35164870
* NLG: 197112
* NNDB: 000040235
* NPG: mp52013
* NTA: 069875383
* OL: OL789021A
* openMLOL: 212466
* Pinakothek: frans-hals
* PTBNP: 1876722
* RKD: 35550
* SELIBR: 302654
* SNAC: w61g19tt
* SUDOC: 027440095
* TePapa: 39569
* ULAN: 500027794
* WikiTree: Hals-41

 |
Folión dos carros do ano 2013.
O **Folión dos carros** é un encontro de véspera, celebrado en Chantada o sábado das festas patronais (a data é variable, pode coincidir o último ou penúltimo sábado do mes de agosto). Consiste na representación de oficios ou de escenas tradicionais da comarca, como as tarefas do agro, a vendima, a matanza do porco ou as feiras. Está declarada desde 2002 Festa de interese turístico de Galicia.

Características
---------------

En Chantada mantense o tradicional folión de véspera, noutrora tamén celebrado en Monforte de Lemos, no barrio de Carude. Presenta igualmente paralelismos con outros folións rurais con continuidade (Castelo, en Taboada; Vilelos, no Saviñao; e Castro Caldelas), moi comúns na Ribeira Sacra.

A orixe, non documentada, parece ser gremial, polo que se fala da Idade Media, onde os gremios mostraban os seus oficios un día ao ano. En publicacións recentes establécense paralelismos coa festa do Corpo de Deus, na que eran habituais as procesións representando os diferentes oficios da localidade.

O evento ten lugar sobre escenarios móbil. Orixinalmente eran os típicos carros galegos, pero na actualidade, por mor da complexidade das representacións, pode chegar a ser ata unha plataforma de camión. Porén, a tracción dos carros ou vehículos ten que ser unha xugada de vacas, sen permitirse vehículos de tracción mecánica. Este feito convértese tamén nun dos principais perigos que ameazan coa extinción desta celebración, dado que cada vez é máis difícil atopar os animais axeitados, xa que as vacas hoxe en día dedícanse a produción de leite e carne, non sendo adoitadas para tarefas de tiro.

Na actualidade está organizado pola asociación Amigos do Folión, creada en 1989.

Pregoeiros
----------

* 2001 - Homero Pérez Quintana (director xeral de Promoción Cultural en 2001)
* 2014 - Kiko Novoa (xornalista e presentador)

Notas
-----

1. ↑  Vázquez, X. M. (2014). *Etnografía da Ribeira Sacra*.
2. ↑  "Chantada acolleu o Folión máis concorrido que se recorda" Arquivado 02 de abril de 2015 en Wayback Machine. nova no xornal *La Voz de Galicia*, 26 de agosto de 2001
3. ↑  "Pregón do Folión dos carros 2014", nova na televisión local *Televinte*, 29 de agosto de 2014

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Folión dos carros*** |
Batería Real en formación, na praza da Armería, no Palacio Real
A **Garda Real** é un corpo dependente das Forzas Armadas de España dedicado á protección do Rei de España e os membros da Familia real española. Cunha longa historia que data desde a Idade Media, a Garda Real sufriu as vicisitudes da Monarquía en España, variando en gran medida na súa composición, número de efectivos e funcións.

Garda Real‎

A máis antiga das unidades que compón a Garda Real é o Real e Laureado Corpo de Reais Gardas Alabarderos, unidade fundada en 1506 por D. Gonzalo de Ayora, durante o reinado de Fernando o Católico. Actualmente os Reais Gardas Alabarderos son tropas de elite dos tres exércitos que montan a garda máis inmediata ás Persoas Reais en actos oficiais. Os Reais Gardas Alabarderos son xunto á Garda Suíza Pontificia e os Yeomen of the Guards británicos, as unidades militares máis especializadas en escolta e protección do mundo. Para o ingreso en devandito Real Corpo esíxense unhas calidades físicas e unha cualificación profesional extraordinarias.

Está integrada por homes e mulleres dos tres exércitos e dos corpos comúns, formando unha unidade conxunta que combina a tradición e a modernidade á hora de servir a España cando así o requira o Rei. Devanditas tradicións unicamente limítanse á vestimenta de traxes de época en actos oficiais, sendo a actual Garda Real unha unidade similar a calquera do Exército Regular.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***la Guardia Real*** |

* Sitio oficial da Garda Real de España *(en castelán)*
* Sitio oficial da Casa Real de España *(en castelán)*
**Ludvig Harboe** (16 de agosto de 1709 - 15 de xuño de 1783), foi un eclesiástico e historiador dinamarqués.

Biografía
---------

Cando fixo 18 anos anos, seus pais enviárono a estudar a un instituto de Hamburgo, posteriormente estudou nas universidades de Rostock, Wittenberg e Jena. En 1732 volveu a Dinamarca para completar os seus estudos de teoloxía en Broager e en 1735 estableceuse en Copenhaguen.

En 1738 escribiu conxuntamente con Jacob Langebek a *Dänische Bibliotek oder Sammlung von alten und neuen gelehrten Sachen aus Dännemark*. En 1738 foi nomeado capelán alemán da Igrexa Garnisons de Copenhaguen. Entre 1741 e 1745 foi visitador en Islandia da Generalkirkeinspektionskollegietpå coa misión de coñecer de primeira man as posibilidades de introducir alí a confirmación e o catecismo de Erik Pontoppidan, de carácter pietista.

Bispo
-----

En 1743, mentres aínda estaba en Islandia, recibiu o nomeamento como bispo de Trondheim, aínda que non se estableceu na diocese ata 1746. Nos dous anos que durou a súa pastoral procurou reformar a diocese nun senso pietista pero atopou a oposición de boa parte da poboación e o clero. En 1748 volveu a Dinamarca, casou con Frederikke Louise Hersleb, filla do bispo de Selandia Peder Hersleb do que Harboe era axudante e en 1757, á súa morte, converteuse no novo bispo.

En 1777 Harboe e Ove Høegh-Guldberg recibiron o encargo de redactar un novo libro de salmos, aprobado en 1778 que é único porque máis dunha terceira parte débese a unha muller, Birgitte Cathrine Boye.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Ludvig Harboe Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1367623
* WorldCat
* VIAF: 5683336
* BIBSYS: 90249956
* CERL: cnp01078900
* DeutscheBio: 11646321X
* GND: 11646321X
* ISNI: 0000 0000 4788 9565
* LCCN: no2007000234
* NTA: 121960854
* SNAC: w63r0z1c
* WikiTree: Harboe-39

 |
*Des glaneuses* (Jean-François Millet, 1857)
Un **labrego** ou unha **labrega**, ou **campesiño** ou **campesiña**, é unha persoa que ten como oficio traballar as terras. O labrego tradicionalmente é definido en socioloxía como o membro dunha comunidade nunha sociedade agraria ou rural. Cando o labrego se atopa illado en grandes propiedades do seu dominio, ou manexa a súa produción cunha considerable orientación comercial, transfórmase nun granxeiro. 

Os labregos teñen os coñecementos que lles deu a xestión do medio de produción, a terra, e a experiencia acumulada, con éxitos e fracasos, ó longo de xeracións.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *labrego*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q131512
* AAT: 300025607
* BNCF: 17975
* BNE: XX537389
* BNF: 119340264
* GEC: 0075873
* GND: 4034399-6
* JSTOR: farmers
* LCCN: sh85047270
* NKC: ph127613

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D000067565
* MeSH: M01.526.390
* UMLS: C0221460

 |