**Edmundo Nóvoa de María**, nado en Montevideo no século XIX, foi un futbolista e diplomático galego-uruguaio. Afeccionado a varios deportes, destacou especialmente no fútbol, xogando de defensa. Formou parte do Pontevedra Sporting Club dende a súa fundación, conquistou a Copa do Rei de 1908 co Madrid FC e foi internacional coa selección uruguaia nunha ocasión. Foi durante anos cónsul do Uruguai en Vilagarcía de Arousa. De ideoloxía republicana e galeguista, durante a guerra civil usou o seu consulado para protexer numerosas persoas da represión franquista, arranxando papeis para saír cara América e usando o seu coche con bandeira diplomática para transportar xente a través da fronteira con Portugal. Posteriormente foi cónsul no Porto e en Filadelfia.

Foi pai do pintor e escultor Leopoldo Nóvoa.

Traxectoria
-----------

### Como futbolista

Naceu en Montevideo, sendo fillo dos pontevedreses Edmundo Nóvoa Couto e Justina de María. Instalado en Salcedo dende novo, foi afeccionado a varios deportes como vela, esgrima ou tiro, e foi un dos grandes impulsores do fútbol na cidade. Formou parte do primeiro equipo do Pontevedra Sporting Club, co que xogou durante varios anos, facendo parella de defensas xunto a Alejandro Mon. En 1908, xunto ao seu compañeiro Cipriano Prada, reforzou ao Madrid FC para a disputa da Copa do Rei no estadio de O'Donnell de Madrid contra o Vigo FC, logrando a vitoria.

#### Selección uruguaia

Foi internacional coa selección uruguaia nunha ocasión, en 1911, nun partido contra a Arxentina correspondente á Copa Premio Honor Argentino. Naquel partido, que acabou con vitoria arxentina por 2-0, formou na defensa xunto a Jorge Pacheco, Miguel Aphesteguy e Ramón Ríos.

### Como diplomático

Foi propietario dunha granxa avícola e en 1925 foi nomeado cónsul do Uruguai en Vilagarcía de Arousa. Tralo golpe de Estado de 1936 e a posterior guerra civil utilizou valeuse do seu consulado para protexer a numerosas persoas da represión franquista. Usou o seu vehículo con bandeira diplomática para cruzar persoas a través da fronteira portuguesa e arranxou papeis para sacar a outros por barco cara América. Foi expulsado de España e pasou a ser cónsul uruguaio no Porto, e máis tarde en Filadelfia.

Vida persoal
------------

Casou en 1914 con María de las Mercedes García Solís, filla do que fora alcalde de Pontevedra, Aquilino García Estévez. Tiveron varios fillos, un deles o pintor e escultor Leopoldo Nóvoa.

Palmarés
--------

**Madrid FC**

* **Copa do Rei (1):** 1908.

Notas
-----

1. ↑  "Los que mueren". *El Diario de Pontevedra* (en castelán) (15117). 14 de novembro de 1936. p. 3. Consultado o 4 de novembro de 2021.
2. 1 2  "Del deporte en América". *Ciudad* (en castelán). 5 de novembro de 1945. p. 5. Consultado o 4 de novembro de 2021.
3. ↑  "El campeonato de España". *La Correspondencia Gallega* (en castelán) (5453). 14 de abril de 1908. p. 2. Consultado o 4 de novembro de 2021.
4. ↑  "Arxentina - Uruguai 1911". *Asociación Uruguaia de Fútbol* (en castelán). Consultado o 4 de novembro de 2021.
5. ↑  "Regium execuatur". *Galicia Nueva* (en castelán) (6689). 13 de novembro de 1925. p. 3. Consultado o 4 de novembro de 2021.
6. ↑  "A historia de Edmundo Novoa, o cónsul que salvou tantas vidas". *Nós Diario*. 11 de febreiro de 2015. Consultado o 4 de novembro de 2021.
7. 1 2  "Falece o artista pontevedrés Leopoldo Nóvoa". 27 de febreiro de 2012. Arquivado dende o orixinal o 04 de novembro de 2021. Consultado o 4 de novembro de 2021.
8. ↑  "Sección religiosa". *La Correspondencia Gallega* (en castelán). 23 de agosto de 1914. p. 1. Consultado o 4 de novembro de 2021.
9. ↑  "Don Aqulino García Estévez". *El Progreso* (en castelán) (9694). 2 de abril de 1927. p. 3. Consultado o 4 de novembro de 2021.
10. ↑  "La boda de ayer". *La Correspondencia Gallega* (en castelán) (7406). 4 de setembro de 1914. p. 1. Consultado o 4 de novembro de 2021.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Datos do futbolista no sitio web da Asociación Uruguaia de Fútbol *(en castelán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q109392941
* BDFutbol: 1002896

 |