A maioría dos seres humanos, dende a nenez están dotados de empatía, sobre todo fronte á dor física ou moral experimentada por outra.
A **empatía** (do grego εμπαθεια, formado εν, "no interior de", e πάθoς, "sufrimento, o que sofre") é a capacidade cognitiva de percibir nun contexto común o que outro individuo poida sentir. Tamén é o sentimento de participación afectiva dunha persoa na realidade que afecta a outra.

Algúns estudos sinalan a existencia de trazos afíns á empatía nalgúns animais non humanos, como por exemplo os roedores ou outros primates. Neste sentido, poderíase confirmar o argumento de que a orixe da empatía se sitúa en mecanismos neuronais básicos desenvolvidos ao longo da evolución.

Hipóteses e suposicións
-----------------------

Certas correntes de pensamento psicolóxico postulan que a mente humana ten en común sensacións e sentimentos. A única diferenza entre dúas persoas é o momento no que se mostran eses sentimentos, provocando emocións que motivan a actuar. Que unha persoa non sinta igual que outra nun momento dado, é por razóns educativas, predisposición xenética e condicionantes hormonais. Por iso, a empatía é posible nun individuo capaz de razoar sobre si mesmo, avaliar os seus sentimentos e razoar sobre outras persoas de forma que non tenda a xustificar os seus propios desexos.

Tamén parece ser que a empatía desempeña un papel significativo na teoría de xogos e na vida económica:

> 
> 
> Só a través da imaxinación podemos concibir as súas sensacións (as do noso irmán) (...) son as impresións dos nosos propios sentidos e non a dos seus o que a nosa imaxinación copia.
> Adam Smith, 1759.
> 

Parece ser que a capacidade de empatizar non é soamente importante para a observación dunha conduta moral ou social, senón paralelamente tamén para experimentar sentimentos como a envexa, o odio, guerras relixiosas etc.

Por outra banda, observouse que un determinado tipo de neuronas, as neuronas espello, só se activan cando o mesmo acto que realiza un primate o efectúa outro que é observado polo primeiro. Nos humanos actívase a mesma área cerebral, no curso dunha emoción, ao observar a outra persoa no mesmo estado emocional. Verificouse tamén experimentalmente que a empatía é maior entre persoas de idéntico sexo, raza ou idade, e que o grao de empatía é moi variable dunha persoa a outra. Polo tanto, a empatía parece ser un importante factor de cohesión social e é unha vantaxe evolutiva desenvolvida por selección natural.

Ademais, parece ser que esta capacidade se incrementa máis facilmente nos que padeceron problemas afectivos, con pais que se ocuparon deles, e que viviron nun ambiente no que foron aceptados e comprendidos, é dicir, cando as necesidades afectivas e emocionais estiveron totalmente cubertas desde os primeiros anos de vida.

Polo tanto, a empatía describe a capacidade intelectiva dunha persoa de vivenciar a maneira na que se sente outra persoa; porteriormente, iso pode levar a unha mellor comprensión do seu comportamento ou da forma de tomar as súas decisións. É a habilidade para entender as necesidades, sentimentos e problemas dos demais, poñéndose no seu lugar, e responder correctamente ás súas reaccións emocionais. Os estudos afirman e demostran que esta capacidade cognitiva se dá maiormente no xénero feminino da especie humana, quizais polo feito biolóxico de ter fillos e coidalos.

No uso común, é a capacidade de estar completamente dispoñible para outra persoa, omitindo expresar as nosas propias preocupacións, sentimentos e pensamentos, para ofrecerlle a nosa plena atención. Trátase de ofrecer unha relación de calidade, fundada nun escoitar non valorativo, no cal concentramos a comprensión dos sentimentos e necesidades fundamentais do outro.

Calidade adquirida
------------------

Algúns investigadores adicados ao estudo da empatía infantil propuxeron que esta calidade, a capacidade de comprender os sentimentos alleos, é adquirida. Demostrouse que os nenos vítimas de abusos non responden con empatía ante a aflición doutros nenos, mentres que un neno que tivo as necesidades emocionais ben atendidas é máis sensible ás emocións alleas.

Diferenzas en función do xénero
-------------------------------

Hoffman (1977) estudou o fenómeno e concluíu que a empatía é máis relevante nas mulleres que nos homes. Posiblemente isto teña moito que ver coa educación diferencial entre nenos e nenas.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Cf. Frans B. M. de Waal, «La empatía en los animales», *Mente y Cerebro* 38, 2009, pp. 20–27.
* Un dos exemplos ambivalentes da empatía ilústrase xa na historia de Caín e Abel, onde realmente parece ser que certas complexas emocións "sociais" como, por exemplo, a envexa e o odio, son posibles grazas á capacidade de empatizar (véxase Frith & Blakemore 2004).
* Pablo Herreros: "El chimpacé que ayudó a hablar por primera vez a un niño autista", en *El Mundo*, 2 de marzo de 2012 *(en castelán)*.

1. "Empatía durante la infancia y la adolescencia" (www.empathy.se)

| * v
* c
* e
Emocións |
| --- |
| Emocións | 
* Adoración
* Afectividade
* Aflición
* Amor
* Angustia
* Ansiedade
* Arrepentimento
* Atención
* Atracción
* Carisma
* Celos
* Compaixón
* Coraxe
* Culpabilidade
* Curiosidade
* Decepción
* Depresión
* Desexo
* Desprezo
* Dó
* Dor
* Diversión
* Empatía
* Entusiasmo
* Envexa
* Esperanza
* Euforia
* Excitación
* Éxtase
* Felicidade
* Frustración
* Histeria
* Hostilidade
* Humillación
* Inseguridade
* Interese
* Ira
* Irresponsabilidade
* Luxuria
* Medo
* Molestia
* Morriña
* Noxo
* Obsesión
* Odio
* Optimismo
* Paixón
* Pánico
* Pesimismo
* Piedade
* Pracer
* Preocupación
* Remordemento
* Rancor
* Resentimento
* Satisfacción
* Saudade
* Simpatía
* Soberbia
* Soidade
* Sorpresa
* Sufrimento
* Tristura
* Vergoña
* Vinganza
* Xenreira

 |  |
| Cosmovisións | 
* Compatibilismo
* Existencialismo
* Fatalismo
* Metafísica
* Nihilismo
* Optimismo
* Pesimismo
* Xustiza social
* Weltschmerz

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q182263
* AAT: 300055156
* BNCF: 2625
* BNE: XX535126
* BNF: 119797383
* BRE: 4935068
* EBID: ID
* GND: 4133262-3
* JSTOR: empathy
* LCCN: sh85042827
* MAG: 2779885105
* NDL: 00567214
* PSH: 9494
* TESF: empathy
* Treccani: einfuhlung

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D004645
* MeSH: F01.752.355

 |