A **Sociedade Española de Automóbiles de Turismo**, máis coñecida polo seu acrónimo **SEAT**, é un dos principais fabricantes de automóbiles de España. Fabricou unhas 350.850 unidades o ano 2020. Desde 1990 é subsidiaria do Grupo Volkswagen de Alemaña.

Historia
--------

SEAT Zona Franca.
﻿A compañía foi fundada en 1950 polo Instituto Nacional de Industria (INI) como medio para motorizar a España de posguerra e fabricaba os coches de Fiat, o principal fabricante de automóbiles de Italia, baixo licenza. O seu primeiro presidente foi José Ortiz Echagüe, o enxeñeiro fundador de CASA. O estado español mantivo unha participación importante na sociedade. Cando FIAT se retirou en 1980, o Grupo Volkswagen adquiriu a maioría das accións en 1986 converténdose no único accionista, ao adquirir a participación que mantiña o estado español.

﻿O primeiro modelo foi o 1400, o cal se produciu nunha amplísima gama de versións. A súa produción comezou en 1953 e rematou coa versión C en 1963, a cal era moi similar á versión 1500 que lle sucedería un ano despois. O segundo modelo en saír da Zona Franca foi o SEAT 600, do que se fabricaron as versións N, D, E, L Especial, 800 e outras minoritarias ata 800.000 unidades aproximadamente. É o modelo máis emblemático de SEAT e tivo boa parte de responsabilidade no proceso de motorización da clase media española. A súa produción comezou en 1957 e rematou no verán de 1973. Tras el, chegou ás cadeas de produción o 1500, auténtico referente do luxo na España dos 60. En 1966 aparece o 850, concibido en Italia como un 600 mellorado (mellores acabados, maiores prestacións, menores defectos), o cal tivo tamén ampla difusión. En España apareceu unha inédita versión de 4 portas. Primeiro foi a versión de 4p «Curto», do que non se fixeron máis de 417 unidades, e posteriormente, o «Longo», de moito máis éxito, coupés e convertible á parte.

Tras o 850, chega en 1968 dende Italia o 124, coche do ano en Europa; é un dos puntos de inflexión non xa na historia de SEAT, senón tamén no mundo do motor español. O seu motor de 1.197 cm³, os seus 60 CV, os seus máis de 140 km/h de velocidade máxima e a súa ampla carrocería convertérono na primeira berlina familiar española de verdade. O seu éxito fixo que estivese 12 anos en produción, en dúas variantes principais (faro redondo 68-75 e faro cadrado «Pamplona» 75-80). É o modelo que serviu de base para posteriores modelos como o 1.430, aparecido en 1969, nunha categoría superior ao 124. O seu motor de 1.438 cm³ rendía 70 CV. Inesquecibles son as súas versións 124 Sport de dúas portas con motores 1600 e 1800 un expoñente do *glamour* da época xunto aos seus irmáns máis novos os SEAT 850 Coupé e Spider.

1973 é un ano memorable para SEAT; é o ano da chegada dos motores perquins que tantas glorias deron á marca e que tan recordados seguen sendo hoxe en día. Eran basicamente dous: 1.600 e 1.800; ambos os dous montáronse por primeira vez en España no substituto do 1.500, o 132, talvez o coche máis luxoso fabricado por SEAT, fabricado ata 1980. Posteriormente chegarían outras versións 2.000. En 1972, non obstante, tivo lugar outro dos grandes momentos de SEAT coa chegada do modelo 127 (1972-1984), primeiro tracción dianteira da marca, foi fabricado ata en tres versións diferentes, a última das cales, redeseñar, foi o «Fura» e Fura II para a exportación, chegou a ter unha versión «Crono» de grande rendemento co mítico motor 1430. Ademais, a diferenza de Italia, o 127 si contou con versión de 4 p, deseñada en España e amplamente exportada.

﻿En 1974, ante o cesamento de produción do 850 e do 600 un ano antes, lánzase o 133, modelo quizais desfasado xa no seu nacemento, pero que non por iso tivo pouco éxito en particular entre os nostálxicos dos "todo atrás", modelo que se exportou como Fiat e se fabricou na Arxentina e Exipto. En 1975 chega o 131 en substitución do 1.430, de gran difusión mantívose en produción ata 1984 e marcou outro fito posto que dende a súa aparición xa co 124 Pamplona-Iruña convertido en berlina media, o 131 como media-alta e o 132 na gama alta, o consumidor español dispón dunha verdadeira gama dándose por rematada a época da motorización acelerada, cando se había que listar e esperar a que meses despois a le "asignase" un 600. En 1979 lánzase o «Ritmo», de vangardista deseño, o cal foi substituído en 1982 polo «Ronda» ante os problemas con FIAT.

Tamén o 1979 se comeza coa fabricación dos Lancia Beta de SEAT, en versións Coupé e Hpe liftback, foron equipados co motor dous litros de Seat utilizado no 132 cunha cilindrada algo reducida fronte aos seus homólogos italianos por razóns fiscais e que supuxeron un substituto civilizado, xa con tracción dianteira e suspensión independente, das "tolas" (124 Sport) alcumados así polo comportamento que impoñía a súa concepción (tracción traseira e eixe ríxido)

En 1976 apareceu o 1200 Sport e despois o Sport 1430, deportivo con base de 127 e mecánica 124 concibido en España por Inducar, e a quen a chegada do 128 prexudicou en certa forma. En 1980 lanzárase o SEAT Panda, que a partir de 1986, baixo a denominación de «Marbella», seguiu a súa senda de éxitos ata 1997. En 1984, xa baixo supervisión Volkswagen, se lanzou o «Ibiza», con numerosas motorizacións System Porsche de novo desenvolvemento (1.2, 1.5 e 1.7) e unha variante diésel (1.7) de orixe Fiat e que conviviu algún tempo co Fura II.

Fábricas
--------

SEAT dispón hoxe dunha planta de produción en Martorell, unha pequena cidade industrial situada na provincia de Barcelona. A fábrica de Martorell é unha das máis modernas de Europa, foi inaugurada polo rei Xoán Carlos I en 1993. No ano 2002 saíron desta fábrica máis de 450.000 automóbiles. Por outra banda, en 1976 comezou a produción do 124 renovado na fábrica de Landaben (Navarra), a cal tivera que adquirir instancias do Estado ante a crise de Authi. Hoxe esta fábrica é dirixida e produce modelos de Volkswagen, sendo independente do Grupo Seat.

SEAT dispón de organizacións de venda e de concesionarios propios en 70 países: España, Alemaña, Francia, México, Venezuela...

O número de empregados e traballadores era de 14.000 en 2011. Dispón dun propio centro de desenvolvemento, no que tamén se xerou o desenvolvemento de modelos doutras marcas do grupo, como o Audi Q5, e no que traballan adicionalmente 1.250 persoas

A compañía deseña os seus propios modelos de automóbiles, aínda que seguindo as pautas xerais do grupo Volkswagen. Para os efectos da estratexia de definición e posicionamento dos modelos, SEAT forma parte de Audi, xunto con Bentley e Lamborghini, todas elas á súa vez compañías do Grupo Volkswagen.

Modelos á venda
---------------


| Data | Serie | Descrición | Imaxe |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos en venda de SEAT |
| **2016 –**  | Ateca | Ateca Suv de segmento C. |  |
| **2017 –**  | Arona | Arona Suv de segmento B. |  |
| **1996 –**  | Alhambra | Monovolume de segmento D. |  |
| **1984 –**  | Ibiza | Modelo utilitario de segmento B, é o máis vendido de SEAT. |  |
| **1991 –**  | Toledo | Coche de segmento C. |  |
| **1999 –**  | León | Vehículo de segmento C só dispoñible en cinco portas. |  |
| **2011 –**  | Mii | Coche utilitario do segmento A |  |

Modelos ao longo da historia
----------------------------


| Data | Serie | Descrición | Imaxe |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos Segmento A |
|  **1957 - 1973**  | 600 | Variante 4 portas SEAT 800 1964-1967 |  |
|  **1974 – 1981**  | 133 |  |  |
|  **1980 - 1986**  | Panda | Variante van SEAT Trans |  |
|  **1986 - 1998**  | Marbella | Variante van SEAT Terra 1986 - 1995 |  |
|  **1997 - 2004**  | Arosa | Dúas fases do modelo |  |
|



| Data | Serie | Descrición | Imaxe |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos Segmento B |
|  **1966-1974** | 850 | variantes 850 sport, 850 sport coupe e 850 sport spaider |  |
|  **1972-1982** | 127 | Dúas fases do modelo |  |
|  **1981-1986** | Fura | Dúas fases do modelo |  |
|  **1984 - 1993** | Ibiza Mk1 (021) | Tres fases do modelo |  |
|  **1993 - 2002** | Ibiza Mk2 (6K) | variantes SEAT Córdoba, (Sedan) 1993-2002. SEAT Vario (familia) e SEAT Inca (van) 1995-2003. Tres fases do modelo |  |
|  **2002 - 2008** | Ibiza Mk3 (6L) | Variantes SEAT Córdoba. Dúas fases do modelo |  |
|
|  **2008 - 2017** | Ibiza Mk4 (6J) | Variantes SEAT Ibiza 5P,SC e ST. Dúas fases do modelo |  |
|



| Data | Serie | Descrición | Imaxe |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos Segmento C |
|  **1968 - 1980**  | 124 | Variante 124 Sport. Dúas fases do modelo |  |
|  **1969-1975**  | 1430 |  |  |
|  **1975 - 1980** | 1200 Sport/ 1400 Sport | Coñecido como Bocanegra |  |
|  **1976 - 1980** | 128 |  |  |
| **1979-1982** | Ritmo |  |  |
|  **1982-1986** | Ronda |  |  |
|  **1985–1991** | Malaga |  |  |
|  **1991 - 1998**  | Toledo MK1 (1L) | Dúas fases do modelo |  |
|  **1998 - 2004**  | Toledo MK2 (1M) | Variante SEAT León 1M Compacto |  |
|  **2004 - 2009**  | Toledo MK3 (5P) | Variante SEAT Altea |  |
|  **1999 - 2005**  | León MK1 (1M) |  |  |
|  **2005 - 2012**  | León MK2 (5F) | Dúas fases do modelo |  |
| **2004 – 2015**  | Altea, Altea XL, Altea Freetrack | Altea monovolumen de segmento C. |  |
|



| Data | Serie | Descrición | Imaxe |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos Segmento D |
|  **1953-1964**  | 1400 | Catro fases do modelo |  |
|  **1963 – 1972** | 1500 |  |  |
|  **1975-1982** | 131 |  |  |
| **1996 – 2010**  | Alhambra MK1 | Dúas fases do modelo |  |
| **2009 – 2013**  | Exeo | Similar ao Audi A4 |  |
|



| Data | Serie | Descrición | Imaxe |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos Segmento E |
|  **1973 - 1980**  | 132 |  |  |
|

Modelos prototipos
------------------


| Data | modelo de concepto | Presentación | Nota |
| --- | --- | --- | --- |
| Modelos conceptos/prototipos |
| 1955 | SEAT 600 Prototype | Salón de Gènova |  |
| 1957 | SEAT 750 Sport | Salón de Barcelona |  |
| 1959 | SEAT 1400 Convertible | Salón de Barcelona |  |
| SEAT 600 Multiple | Salón de Barcelona |  |
| 1987 | SEAT Ibiza Mk1 cabrio | Salón de Barcelona |  |
| 1988 | SEAT Proto TLD | Turí |  |
| 1989 | SEAT Proto T | Salón de Frankfurt |  |
| 1990 | SEAT Proto C | Salón de París |  |
| SEAT Proto TL | Salón de Gènova |  |
| 1991 | SEAT Marbella Playa concept | Salón de Frankfurt |  |
| 1992 | SEAT Toledo Mk1 exclusive | Salón de Gènova |  |
| SEAT Toledo Mk1 electric |  | Barcelona Xogos Olímpicos de 1992 |
| SEAT Concepto T Coupé | Salón de París |  |
| 1993 | SEAT Concepto T Cabrio | Salón de Barcelona |  |
| SEAT Ibiza Mk2 electric |  |  |
| 1994 | SEAT Rosé |  | Actualmente buque A122 |
| 1995 | SEAT Inca electric | Salón de Hannover |  |
| SEAT Alhambra prototype | Salón de Gènova |  |
| 1996 | SEAT Córdoba Mk1 cabrio |  |  |
| 1998 | SEAT Bolero 330 BT | Salón de Gènova |  |
| SEAT Inca electric 2 | Saló de Hanover |  |
| 1999 | SEAT Toledo Cupra concept | Salón de Gènova |  |
| SEAT Fórmula | Salon de Gènova |  |
| 2000 | SEAT Salsa | Salón de Gènova |  |
| SEAT Salsa Emoción | Salón de París |  |
| 2001 | SEAT León Cupra R concept | Salón de Barcelona |  |
| SEAT Tango roadster/Tango spyder/Tango coupé/Tango Racer | Salón de Frankfurt |  |
| SEAT Arosa City cruiser | Salón de Frankfurt |  |
| SEAT Arosa Racer | Salón de Frankfurt |  |
| 2003 | SEAT Altea Prototipe | Salón de Frankfurt |  |
| SEAT Cupra GT Sport Concept | Salón de Barcelona |  |
| 2004 | SEAT Toledo Prototipe | Saló de Madrid |  |
| 2005 | SEAT León Prototipe | Salón de Gènova |  |
| SEAT Altea FR Prototipo | Salón de Frankfurt |  |
| SEATAltea 2 litre 170 hp TDI prototype |  |  |
| 2006 | SEAT Ibiza Vaillante concept | Salón de Gènova |  |
| 2007 | SEAT León Pies Descalzos | Salón de Berlin |  |
| SEAT Altea Freetrack Prototipo | Salón de Gènova |  |
| SEAT Tribu concept | Salón de Frankfurt |  |
| 2008 | SEAT Bocanegra concept | Salón de Gènova |  |
| 2009 | SEAT León Ecomotive concept | Salón de Gènova |  |
| SEAT León Twin drive |  | Presentación en Martorell |
| SEAT IBZ concept | Salón de Frankfurt |  |
| 2010 | SEAT IBE concept I | Salón de Gènova |  |
| SEAT IBE concept II | Salón de París |  |
| 2011 | SEAT IBX concept | Salón de Gènova |  |
| SEAT IBL concept | Salón de Frankfurt |  |
| SEAT Altea Electric XL Ecomotive |  |  |
| 2012 | SEAT Toledo concept | Salón de Gènova |  |
| 2015 | SEAT 20V20 concept | Salón de Gènova |  |
| 2015 | SEAT León Cross Sport | Salón de Fráncfort |  |
| 2016 | SEAT Ateca Xperience Concept | Salón de París |  |
|

Notas
-----

1. ↑  "Informe anual 2021 SEAT S.A." (PDF). Consultado o 15/07/2021.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***SEAT Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* *SEAT: Auto emoción*. Joan Rossinyol Vilardell. Editorial Lunwerg. 2006.
* *Nuestro SEAT*. Ramón Roca. Ediciones Benzica. 2006.
* *Ambición de superarse*. Juan José Díaz Ruiz. Editado por Bresca. 2010.
* *El SEAT 600. Símbolo de una época*. Lluís Cassany, Isabel López, Cristina Brugué e outros. Edificiones Susaeta 1996.
* *Coches de ensueño. Volumen 10. Siglo XXI.* Trama equipo Editorial. Editorial Planeta para Ediciones Ceac. 2005.
* *Historia del automóvil*. Miguel de Castro Vicente. Ediciones Ceac. 3ª edición. Setembro de 1992

### Ligazóns externas

* Páxina web oficial

| * v
* c
* e
Industria do motor en España |
| --- |
| 
* Industria
* Economía de España
* Transporte

 |
| Fabricantes de vehículos | 
* Aspid
* Ayats
* Beulas
* Castrosua
* GTA
* Hurtan
* Indcar
* Irizar Group
* Nogebus
* Renault España
* SEAT
* Tauro
* Tramontana
* URO

 |
| Bicicletas e motos | 
* BH
* Bultaco
* Cofersa
* Derbi
* Gas Gas
* Lube
* Montesa
* Orbea
* OSSA
* Rabasa
* Rieju
* Sherco

 |
| Maquinaria | 
* AUSA
* EINSA
* Lebrero
* Leciñena

 |
| Compoñentes | 
* CIE Automotive
* Gestamp Automoción
* Grupo Antolin

 |
| Fábricas en España | 
* Opel

 |
| Compañías pechadas | 
* Abadal
* AFA
* America
* Anglada
* Authi
* Avia
* Barreiros
* Biscúter
* David
* Ebro
* El Fenix
* Elizalde
* Eucort
* Gimson
* Hispakart
* Hispano Alemán
* Hispano-Suiza
* IPV
* Izaro
* JJ Cobas
* Kapi
* MotoTrans
* Otro Ford
* Pegaso
* PTV
* Sanglas
* Santana Motor
* Seida
* Tata Hispano
* Viasa
* Vespino

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q188217
* WorldCat
* VIAF: 154205224
* BNF: 12547532t
* GEC: 0061538
* GRID: grid.426299.2
* ISNI: 0000000122970890
* LEI: 529900C2P7V7P1UGVX95
* MAG: 1293796582
* NKC: ph117127
* SUDOC: 034754407

 |