**Sado** (佐渡市, さどし, *Sado-shi*) é un concello da prefectura de Niigata e da rexión de Chūbu no Xapón. Sado é unha illa situada no mar do Xapón. Desde 2004, a cidade comprende toda a illa, aínda que non toda a súa superficie total está urbanizada. Sado é a sexta illa máis grande do Xapón por superficie logo das catro illas principais do Xapón e a illa de Okinawa (excluíndo a disputa das Illas Kuriles nos Territorios do Norte).

En maio de 2017, a illa tiña unha poboación de 55.474 e unha densidade de poboación de 64´98 habitantes por quilómetro cadrado. A superficie total é de 855´26 km².

Historia
--------

### Formación política da illa

O gran número de artefactos de cerámica atopados preto de Ogi no sur da illa demostran que Sado poboouse xa no período Jomon

O Nihon Shoki menciona que o pobo Mishihase visitou a illa no 544 (aínda que se descoñece se o pobo Tungusic efectivamente chegou).

A illa converteuse nunha provincia independente do Xapón, a provincia de Sado, separada da provincia de Echigo en Honshū, a principios do século VIII. Ao principio, a provincia era só un "arma" (distrito), pero máis adiante dividiuse en tres "arma": Sawata, Hamochi e Kamo.

En 1.185, o representante designado Shugo para Sado, Osaragi, nomeou a Honma Yoshihisa como o seu shugodai (delegado) para a provincia.

A regra do clan de Honma en Sado durou ata que Uesugi Kagekatsu tomou o control da illa en 1589. Logo da derrota de Uesugi en Sekigahara e o descubrimento do ouro na illa, o shogunate tomou o control directo da illa.

A illa foi durante un curto período de tempo unha  prefectura, chamada a prefectura de Aikawa, entre 1871 e 1876, durante a era Meiji. A continuación, converteuse nunha parte da Prefectura de Niigata, a cal aínda continua a día de hoxe.

A finais do século XIX, había tres distritos (|郡), sete cidades (町) e 51 vilas (村). Durante o século XX, unha serie de fusións reduciron constantemente o número de autoridades políticas locais, seguindo a recente tendencia no Xapón a reducir os custos de ter administracións locais separadas. A cidade actual (市) que cobre toda a illa estableceuse o 1 de marzo de 2004 como resultado dunha fusión de todos os municipios restantes da illa: a cidade de Ryōtsu: as cidades de Aikawa, Kanai, Sawata, Hatano, Mano, Hamochi e Ogi e as vilas de Niibo, e Akadomari (todas do distrito Sado).

Xeografía
---------

A illa componse de dúas cadeas montañosas paralelas que se estenden aproximadamente ao suroeste-nordés, encerrando unha llanura central. O cordal Ōsado (大佐渡) no norte, é lixeiramente máis alto, cos picos Monte Kinpoku (金北山), o punto máis alto da illa con 1.172 m, Monte Kongō, Monte Myōken, e Monte Donden. O cordal Kosado (小佐渡) no sur enfróntase á costa de Honshu. O punto máis alto de Kosado é o Monte Ōjiyama (大地山) con 645 m.

Chaira Kuninaka preto de Niibo
A llanura do medio chámase Kuninaka (国中) e é a zona máis poboada. A llanura de Kuninaka ábrese no seu lado oriental na baía de Ryōtsu (両津湾), e no seu lado occidental na baía Mano (真野湾), onde o río máis longo o Kokufugawa (国府川), tamén lido Konogawa, chega ao mar.

A illa ten unha forma simétrica. O Lago Kamo (加茂湖), no lado oriental de Kuninaka, é un lago salobre e é un lugar de crìa de ostras.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio oficial da cidade de Sado *(en xaponés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q499047
* WorldCat
* VIAF: 139787778
* BNE: XX6072138
* EBID: ID
* FAST: 1242051
* GeoNames: 1853313
* GeoNLP: gnWQUM
* GND: 1104950065
* LCCN: n2009047807
* MusicBrainz: ID
* NDL: 01113653
* OpenCorporates: 9000020152242

 |