recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
A **lingua mochica**, **yunga** ou **yunka** (*muchik*) é unha das linguas que se falaban na costa e parte da serra norte do Perú. Foi unha das *linguas xerais* do país na chegada dos conquistadores españois (século XVI) como o foron tamén o quechua, o aimará, o quingnam, o uru e o puquina.

O mochica amosa moitas características radicalmente diferentes das linguas quechuas e da lingua aimará, as dúas meirandes familias lingüísticas andinas, que si intercambiaron gran cantidade de léxicos. A investigación realizada por Alfredo Torero sobre esta lingua ten como fonte de datos principal a *Gramática de la lengua yunga* que escribiu en 1644 o sacerdote peruano Fernando de la Carrera Daza. Do mesmo xeito, toma en conta o *Rituale seu Manuale Peruanum* de Luis Jerónimo de Oré de 1607 con só seis páxinas sobre o mochica escritas por un autor anónimo (este manual recolle oracións e sermóns breves en varias linguas da época). Ademais, considérase tamén a lista de voces mochicas que elaborou o bispo Baltazar Martínez Compañón a finais do século XVIII e a obra de Ernst Middendorf, *Das Muchik oder die Chimu-Sprache* de 1892.

A comezos do século XXI, algunhas institucións lambayecanas como o capítulo local do INCe algúns colexios de Chiclayo comezaron programas de ensino desta lingua sobre a base da bibliografía rescatada polos investigadores, como a gramática de De la Carrera.

Notas
-----

1. ↑  Moseley, Christopher e Nicolas, Alexandre. "Atlas of the world's languages in danger". *unesdoc.unesco.org*. Consultado o 11 de xullo de 2022.
2. ↑  Paul Heggarty. O seu artigo en *Estudios sobre lenguas andinas y amazónicas* ISBN 978-9972-42-972-9
3. ↑  El Idioma Muchik - Reportaje llevado al aire por el canal peruano América Televisión

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Vexa a proba da Wikipedia en  ***Lingua mochica*** |

### Bibliografía

* Adelaar, Willem F. H. (1999). "Unprotected languages, the silent death of the languages in Northern Peru". En Anita Herzfeld e Yolanda Lastra. *Las causas sociales de la desaparición y del mantenimiento de las lenguas en las naciones de América: Trabajos presentados en el 49° Congreso Internacional de Americanistas, Quito, Ecuador, Julio 7-11, 1997*. Hermosillo: USON. ISBN 968-7713-70-4, ISBN 978-968-7713-70-0.
* De la Carrera, Fernando (1939). *Arte de la lengua yunga (1644) / Reedición, con introducción y notas por Radamés A. Altieri*. Tucumán: Instituto de Antropología de la Universidad Nacional de Tucumán.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1951641
* Glottolog: moch1259
* WALS: mcc

 |
Baixo o nome de **Fotografía academicista**, tamén coñecida como fotografía artística ou pictorialista -que non hai que confundir co pictorialismo fotográfico de finais do século XIX e principios do século XX-, coñécese unha corrente, que se desenvolveu na segunda metade do século XIX, que pretende a identificación da fotografía coa arte tratando de incorporar a esta disciplina elementos propios da pintura.

Este movemento fotográfico xorde como reacción ás críticas que negaban o valor artístico da fotografía. Os seus integrantes son fotógrafos que reivindican o papel artístico da fotografía buscando inspiración na pintura academicista, da que toman sobre todo os seus temas e xéneros (temas mitolóxicos, feitos históricos etc.).

Xunto a isto tamén defenden a artisticidade da fotografía buscando que as fotos sexan o máis laboriosas ou complicadas de realizar e o menos mecánicas posibles. É por iso que primeiro se realiza un bosquexo previo, logo se utilizan decorados, disfraces, recórrese á composición de negativos (fotomontaxe)... e o resultado fotográfico final vén a ser froito de múltiplos procesos.

Os primeiros fotógrafos adscritos a esta corrente traballaban co daguerrotipo, pasando despois a empregar outros métodos fotográficos máis actuais.

Entre os artistas adscritos a esta corrente destacan André Adolphe Eugène Disdéri -quen foi incluso un teórico do movemento coa súa obra *A arte da fotografía*, 1862-, Fernando Navarro, Oscar Gustav Rejlander, Henry Peach Robinson e Julia Margaret Cameron.
**Filibusteiro** (< francés *flibustier* < inglés *freebooter* < holandés *vrijbuiter* ['que se fai do botin libremente']; tamén podería proceder do inglés *fly-boat* ['tipo de veleiro rápido']) era o nome que recibía o pirata que no século XVII formaba parte dos grupos que actuaban no mar das Antillas.

O último triunfo destes piratas foi a toma de Cartaxena de Indias en 1697, coa axuda dunha frota de corsarios franceses. Desde entón o seu número diminuíu rapidamente, e non se atopan referencias históricas deles a partir do século XVIII.

Outra acepción
--------------

O nome de **filibustero** foi recuperado no século XIX, sobre todo nos países anglosaxóns, para designar aos aventureiros americanos que intentaron xogar nesa época un papel político en México e América Central, xeralmente en contra dos gobernos establecidos, utilizando métodos próximos á piratería. O máis coñecido deles foi William Walker. Actualmente tamén se usa para os que realizan actos de sabotaxe e boicot a políticas determinadas nun parlamento, cámara, congreso ou senado, mediante o método de prolongar o uso da palabra e obstruír administrativamente o progreso do debate.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3073738
* BNCF: 12312
* BNF: 119434909
* EBID: ID
* FAST: 924164
* GEC: 0230958
* GND: 4154622-2
* LCCN: sh85048203
* Treccani: filibustieri

 |
**Filippo Sassetti**, nado en Florencia en 1540 e morto en Goa en 1588, foi un mercador, explorador e lingüista.

Traxectoria
-----------

Distinguiuse pola súa participación nos debates culturais das distintas academias florentinas da época, con cuxa ocasión escribiu un *Discorso sopra Dante* (‘Discurso sobre Dante’) e distinguiuse tamén pola súa tradución da *Poética* de Aristóteles. Tras conterterse en axente comercial en 1578, Sassetti pasou algúns anos primeiro en España e logo en Portugal, de onde partiu para emprender a empresa que sempre proxectara: viaxar polo subcontinente indio.

Foi un dos primeiros europeos a estudar o sánscrito, a antiga lingua da India. En 1585, notou similitudes entre algunhas palabras sánscritas e italianas (ex. *deva/dio* ‘deus’, *sarpa/serpe* ‘serpe’, *sapta/sette* ‘sete’, *ashta/otto* ‘oito’, *nava/nove* ‘nove’). As súas observacións anticiparon o descubrimento da familia lingüística indoeuropea. Sassetti morreu en Goa, na India en 1588.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Marcucci E. M. *Lettere edite e inedite di Pilippo Sassetti raccolte e annotate*, Firenze 1855.
* Muller Jean-Claude, *Early stages of language comparison from Sassetti to Sir William Jones (1786)*, Kratylos 1986 31.1-31.

### Artigos relacionados

* Sassetti.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1413989
* WorldCat
* VIAF: 117159
* BNF: 125103935
* CERL: cnp00405444
* CiNii: DA08367392
* DBI: ID
* DeutscheBio: 119321645
* FAST: 202155
* GEC: 0061099
* GND: 119321645
* ISNI: 0000 0001 0861 454X
* LCCN: n85381115
* NTA: 072987200
* Nupill: 18112
* OL: OL4480197A
* openMLOL: 2835
* PTBNP: 271572
* SNAC: w6hm6cw5
* SUDOC: 034338918
* Treccani: filippo-sassetti

 |
**Juan Carlos Álvarez Vega**, nado en El Entrego, Samartín del Rei Aurelio, o 2 de maio de 1954, é un exfutbolista e exadestrador español. Xogaba de centrocampista e disputou 357 partidos na Primeira División, a maioría deles nas filas do Sevilla.

Traxectoria
-----------

### Como futbolista

Debutou na Segunda División aos 17 anos, nas filas do Langreo, nun partido contra o Castellón correspondente á tempada 1971/72. Xogou no club asturiano ata 1974, cando fichou polo Hércules de Arsenio Iglesias, co que debutou na Primeira División nun encontro ante o Athletic Club en San Mamés. Na súa primeira campaña co equipo alacantino acadou o quinto posto, o mellor resultado da historia do club, sendo un habitual no centro do campo titular, xunto con xogadores como Baena ou Carcelén. Xogou unha segunda tempada no Hércules, na que o equipo rematou sexto.

A continuación fichou polo Valencia de Heriberto Herrera, club no que xogou durante dúas tempadas. En 1978 fichou polo Sevilla, equipo adestrado polo galego Carriega. Militou durante sete tempadas no club andaluz, onde compartiu centro do campo con xogadores como Montero, Julián Rubio, Scotta, Pintinho ou Ruda. Marcou un total de 41 goles en 277 partidos oficiais coa camiseta do club, co que participou tamén en dúas edicións da Copa da UEFA.

En 1985 regresou ao Hércules, onde xogou durante dúas tempadas máis, unha delas en Primeira División e a outra en Segunda, despois de descender. Xogou un total de 122 partidos oficiais co club alacantino entre as dúas etapas, marcando 19 goles.

### Selección olímpica

Foi internacional coa selección olímpica, pero debido á súa millonaria fichaxe polo Valencia non puido acudir aos Xogos Olímpicos de 1976 en Montreal, reservados naquel entón só para xogadores non profesionais.

### Como adestrador

Ocupou ata tres veces o banco do Sevilla de xeito interino: a primeira delas entre 1995 e 1996 como substituto de Toni Oliveira, a segunda en 1998 trala destitución de Vicente Miera e a última no ano 2000 trala dimisión de Marcos Alonso. Ademais dirixiu en varias etapas o filial e adestrou outros clubs, entre eles o San Roque, o Cádiz, o Castellón ou o Jaén.

Notas
-----

1. ↑  Soler, J. A. (23 de novembro de 2015). "Se cumplen 40 años del mejor momento de la historia del Hércules" (en castelán). Consultado o 10 de marzo de 2022.
2. ↑  "Juan Carlos" (en castelán). 9 de marzo de 2018. Consultado o 10 de marzo de 2022.
3. ↑  "Miera, destituido como técnico del Sevilla". *El País* (en castelán). 24 de decembro de 1997. Consultado o 10 de marzo de 2022.
4. ↑  "Marcos Alonso presenta su dimisión irrevocable como entrenador del Sevilla". *El Mundo* (en castelán). 7 de marzo de 2000. Consultado o 10 de marzo de 2022.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Datos do xogador en BDFutbol *(en castelán)*.
* Datos do adestrador en BDFutbol *(en castelán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q4845193
* BDFutbol: 3310
* Transfermarkt: 310561
* Worldfootball: juan-carlos\_8

 |
**Filipe de Francia** **III de Valois**, teoricamente I de Orleáns, nado o 1 de xullo de 1336 en Vincennes e finado o 1 de setembro de 1375 no mesmo lugar, foi duque de Orleáns e de Turena e conde de Valois.

Traxectoria
-----------

O seu pai deulle en herdanza Orleáns e Turena (1346) e elevounas á dignidade de ducado-paria. En 1344 herdou o condado de Valois do seu pai. Axudou ao seu irmán, o rei Xoán II de Francia, na guerra contra os ingleses. Foi feito prisioneiro na batalla de Poitiers (1356), e permaneceu como refén ata 1360. Á súa morte (1375), sen descendencia lexítima, os seus dominios volveron á coroa. 

### Familia

Fillo de Filipe VI de Francia, rei de Francia, e de Xoana de Borgoña e Francia, casou, o 8 de xaneiro de 1344, con Branca de Francia (1328 - 1393), filla póstuma de Carlos IV de Francia e Xoana de Évreux, e non tiveron fillos. 

Deixou, con todo, dous fillos ilexítimos: 

* N, dito o "bastardo de Orleáns" (morto en Château-Thierry, Aisne, ca. 1380). Criouse en Bourges con Xoán, duque de Berry.
* Luís de Orleáns (falecido o 27 de marzo de 1395 en Xerusalén), que foi bispo de Poitiers e Beauvais.

### Dominios e posesións (lista non exhaustiva)

O seu irmán Xoán II o Bo vendeulle o Hôtel de Navarra, no núm. 47-49 da actual rúa Saint-André-des-Arts en París, que herdara de Xoana II de Navarra o Ducado-paria de Orleáns.

Notas
-----

1. ↑  Citado por Patrick Van Kerrebrouck, en "Les Valois" - 1990
2. ↑  Morreu en Terra Santa. As súas exequias foron celebradas en Notre-Dame de París, o 27 de xaneiro de 1396.
3. ↑  Marquès de Rochegude,  *Promenade dans toutes les rues de Paris, par arrondissement*, París, Librería Hachette e cía. 1910.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q530039
* EBID: ID
* WikiTree: Valois-52

 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Filipe III de Valois Modificar a ligazón no Wikidata*** |
Esquema dos satélites KH-1.
**KH-1** (*Keyhole-1*) ou **Discoverer**, parte do programa Corona, foi unha serie de satélites de recoñecemento operados pola CIA.

Historia
--------

Os KH-1 foron o primeiro intento por parte dos Estados Unidos de poñer en marcha unha serie de satélites de recoñecemento óptico. A carga útil de cada KH-1 consistía nunha cámara Corona panorámica e unha cápsula de retorno para enviar a terra a película fotográfica usada pola cámara. A cámara, construída por Fairchild Camera Co. tiña unha apertura de f/5.0 e unha lonxitude focal de 61 cm, cunha resolución de 12,9 m.

Os satélites estaban baseados na etapa superior do foguete Agena A, que proporcionaba control de actitude unha vez en órbita. A cápsula de retorno da película tiña o seu propio retrofoguete de propelente sólido para regresar á Terra. A cápsula era recollida mentres estaba aínda no aire mediante un avión especialmente equipado.

Lanzáronse dez KH-1 entre 1959 e 1960, todos mediante foguetes Thor Agena A. Catro fallaron durante o lanzamento e dos restantes, só un (KH-1 9) enviou con éxito a película a terra.

Historial de lanzamentos
------------------------

| Misión | Data de lanzamento | Foguete lanzador | Notas |
| --- | --- | --- | --- |
| KH-1 1 | 25 de xuño de 1959 | Thor Agena A | Fallo |
| KH-1 2 | 13 de agosto de 1959 | Thor Agena A | Éxito |
| KH-1 3 | 19 de agosto de 1959 | Thor Agena A | Éxito |
| KH-1 4 | 7 de novembro de 1959 | Thor Agena A | Éxito |
| KH-1 5 | 20 de novembro de 1959 | Thor Agena A | Fallo parcial |
| KH-1 6 | 4 de febreiro de 1960 | Thor Agena A | Fallo |
| KH-1 7 | 19 de febreiro de 1960 | Thor Agena A | Fallo |
| KH-1 8 | 15 de abril de 1960 | Thor Agena A | Éxito |
| KH-1 9 | 18 de agosto de 1960 | Thor Agena A | Éxito |
| KH-1 10 | 13 de setembro de 1960 | Thor Agena A | Éxito |

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  Mark Wade (2020). "KH-1" (en inglés). Consultado o 8 de agosto de 2020.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8  Gunter Dirk Krebs (2020). Gunter's Space Page, ed. "KH-1 Corona" (en inglés). Consultado o 8 de agosto de 2020.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***KH-1*** |

### Outros artigos

* KH-2
* KH-3
* KH-4
* KH-5
* KH-6
* KH-7
* KH-8
* KH-9
* KH-10
* KH-11
* Thor Agena A
**Las Chinas** foi un grupo de pop español dos anos 80, formado integramente por mulleres. O grupo formouse en Madrid en 1979. Integrábano María José Serrano, "Jose" (voz), "Montse" (baixo), "Luna" (guitarra) e "Miluca" (teclados). Máis tarde sumouse a elas "Speedy" (batería). A súa referencia eran as británicas Mo-dettes, grupo da nova onda formado tamén só por mozas. En 1980 realizaron varios concertos en directo en varios lugares de España, e asinaron un contrato coa multinacional RCA.

O seu primeiro sinxelo, cos temas "El hombre salvaje" e "Amor en frío", editouse a principios de 1981. Durante ese ano, realizaron varias actuacións e interviñeron en varios programas de televisión, e ata nunha longametraxe, *La última estación*, no cal interpretaron unha versión do tema de Ejecutivos Agresivos "Te espío". A versión editouse logo na cara B dun sinxelo da banda sonora orixinal da película.

O grupo terminou por disolverse sen chegar a gravar nin un só álbum, aínda que deixaron algúns temas inéditos, como "23 de enero" e "Chicos de la calle" que logo foron publicados polo selo DRO nun álbum dobre dedicado a varios grupos e titulado *El pecado original*. A cantante do grupo iniciou en 1983 a súa carreira en solitario, co nome de Kikí d'Akí.

Discografía
-----------

* "El hombre salvaje" / "Amor en frío" (sinxelo, 1980)
* "Te espío" (cara B do single B.S.O. *La última estación*, 1982)
* Dous temas ("23 de enero" e "Chicos de la calle") en *El pecado original*, recompilatorio de maquetas de varios grupos (1987)

Bibliografía
------------

* Ordovás, Jesús: *Historia de la música pop española*. Alianza, 1987. ISBN 84-206-0224-8.
* Varios Autores: *Guía Esencial de la Nueva Ola Española*. Rock Indiana.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9020409
* Discogs: 1018890

 |
A **Federación Española de Baloncesto** (**FEB**) é o organismo reitor do baloncesto en España. Foi fundada o 31 de xullo de 1923 en Barcelona e o seu primeiro presidente foi Fidel Bricalle. A nivel internacional, a FEB é a entidade deportiva que ostenta a representación de España nas actividades e competicións baloncestísticas oficiais de carácter internacional celebradas dentro e fóra do territorio español. É competencia da FEB a elección dos xogadores que integran as seleccións de baloncesto en categoría absoluta e categorías inferiores.

Competicións
------------

O baloncesto en España organízase de xeito semellante á maioría dos países de Europa e á maioría dos membros da FIBA. Baséase nunha liga de clubs profesionais (ACB) e ao mesmo tempo unha Federación que engloba todas as demais competicións de clubs (LEB Ouro, LEB Prata e Liga EBA) e tamén os das categorías de formación de xogadores novos.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Selección de baloncesto de España

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial da FEB

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1399978
* WorldCat
* VIAF: 138996378
* BNE: XX254180
* SUDOC: 142532452

 |
**Fina Birulés Bertran**, nada en Xirona o 29 de marzo de 1956, é unha profesora de filosofía española fundadora na Universidade de Barcelona do Seminario "Filosofía e Xénero". É unha das máis recoñecidas especialistas na obra de Hannah Arendt.

Traxectoria
-----------

É profesora de filosofía na Universidade de Barcelona e foi profesora visitante nas universidades de Porto Rico, Chile, Parma, Florencia e Viena.

En 1990 fundou na Universidade de Barcelo*na* o Seminario "Filosofía e Xénero" no que xunto con Rosa Rius e outras investigadoras traballou na recuperación da obra e o pensamento das filósofas, *unha recuperación* -dixo- *na que non só se xoga o paliar unha inxustiza histórica pola súa exclusión da cronoloxía, senón o poder emendar importantes lagoas teóricas do discurso dominante*.

Fina Birulés na conferencia inaugural de "Girlsss" no CCCBFina Birulés na conferencia inaugural de "Girlsss" no CCCB.
A súa tarefa de investigación articulouse ao redor de dous núcleos: subxectividade política, historia e acción e cuestións de teoría feminista e estudo da produción filosófica feminina, con especial atención á obra de Hannah Arendt de cuxa obra é unha das súas principais tradutoras ao castelán. Tamén investigou o traballo de filósofas do século XX como Simone Weil, Sarah Kofman, Rachel Bespaloff, Simone de Beauvoir e Françoise Collin.

Vida persoal
------------

Foi compañeira sentimental da escritora Maria Mercè Marçal.[]

Publicacións
------------

É tradutora de varias obras de filosofía contemporánea, autora de numerosos ensaios e editora de volumes colectivos sobre o pensamento de Hannah Arendt e outras pensadoras contemporáneas (*Filosofía y género*, *El género de la memoria*, *En torno a Hannah Arendt*, con Manuel Cruz; *Pensadoras del Siglo XX*. *Aportaciones al pensamiento filosófico y político* e *Lectoras de Simone Weil*, os dous con Rosa Rius).

Entre as súas principais obras atópanse:

* *Una herencia sin testamento: Hannah Arendt* (Herder, 2007)
* *Hannah Arendt. Más alla de la filosofía. Escritos sobre cultura, arte y literatura* con Ángela Lorena Fuster (Trotta 2014) ISBN 978-84-9879-531-8
* *Entreactes, Entorn del pensament, a política i el feminisme* (El Trabucaire, 2014)

Notas
-----

1. 1 2 3  Carlos Javier González Serrano. "Entrevista a Fina Birulés". Arquivado dende o orixinal o 29 de xuño de 2016. Consultado o 18 de decembro de 2018.
2. ↑  "Fina Birules | Cátedra de Filosofía Contemporánea". Arquivado dende o orixinal o 19 de decembro de 2018. Consultado o 18 de decembro de 2018.
3. ↑  CCCB (ed.). "Fina Birulés". Arquivado dende o orixinal o 02 de abril de 2015. Consultado o 18 de decembro de 2018.
4. ↑  Universidad de Barcelona (ed.). "Fina Birulés Bertran".

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Fina Birulés Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q19290780
* WorldCat
* VIAF: 63905187
* BNE: XX927512
* BNF: 162360023
* CANTIC: a11358786
* Dialnet: 1162950
* GND: 137569009
* ISNI: 0000 0000 8388 4534
* LCCN: nr96014282
* ORCID: 0000-0002-8047-2061
* SUDOC: 16888755X

 |
**Julio Palacios**, nado en Paniza (provincia de Zaragoza) o 12 de abril de 1891 e finado en Madrid o 12 de febreiro de 1970, foi un físico aragonés.

Traxectoria
-----------

Tras o seu doutoramento na Universidade de Madrid, Blas Cabrera aconselloulle que ampliase estudos en Leiden (Países Baixos), onde estudou as isotermas a baixa temperatura correspondentes ós gases nobres. Á súa volta, incorporouse no laboratorio do seu mentor con traballo sobre a tensión superficial do mercurio e a corrección correspondente das lecturas barométricas. Asemade, investigou sobre a luminosidade dos raios canais e sobre as substancias para e diamagnéticas.

No 1926 acadou a cátedra de Termoloxía en Madrid. Posteriormente investigou sobre as estruturas cristalinas por difracción de raios X.

O 8 de abril de 1932 ingresou na Real Academia de Ciencias Exactas, Físicas e Naturais cun discurso sobre mecánica cuántica.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Anecdotario

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3189820
* WorldCat
* VIAF: 64402402
* BNE: XX1057311
* BNF: 13539031h
* BVMC: 35791
* CANTIC: a10762826
* DBE: julio-palacios-martinez
* GEA: 9790
* GEC: 0048409
* GND: 1055406174
* ISNI: 0000 0000 6637 150X
* LCCN: n00044157
* MGP: 139370
* NTA: 149293860
* PTBNP: 54932
* SUDOC: 050694898
* zbMATH: palacios.julio

 |
|  |
| --- |
| Series de |
| Mitoloxía celta |
|  |
| * Politeísmo
* Deidades
 |
| 
Mitoloxía gaélica |
| * Irlandesa
* Escocesa
* Hébridas
* *Tuatha Dé Danann*
* *Ciclo mitolóxico*
* *Ciclo do Ulster*
* *Ciclo feniano*
 |
| 
Mitoloxía britónica |
| * Britana
* Galesa
* Bretoa
* Relixión da Idade de Ferro británica
* *Llyfr Du Caerfyrddin*
* *Libro Vermello de Hergest*
* *Mabinogion*
* *Libro Branco de Rhydderch*
* *Libro de Taliesin*
* *Dafydd ap Gwilym*
* *Tríades da Illa de Bretaña*
 |
| 
Relixión |
| * Druídas
* Bardos
* Vates
 |
| 
Festivais |
| * Samaín
* Calan Gaeaf
* Imbolc
* Gŵyl Fair
* Beltane
* Calan Mai
* Lughnasadh
* Calan Awst
 |
| * Categoría
 |
| * v
* c
* e
 |

O ***Libro Branco de Rhydderch*** (en galés: *Llyfr Gwyn Rhydderch*) é un dos máis notábeis e famosos manuscritos en lingua galesa.

Historia do manuscrito
----------------------

Escrito a mediados do século XIV (ca. 1350) é a colección máis antiga de textos galeses en prosa, malia conter tamén algúns exemplos de poesía galesa antiga. Agora forma parte da colección da Biblioteca Nacional de Gales, e antes achábase conservado na biblioteca do anticuario do século XVII Robert Vaughan (Vaughan herdárao do caligrafista John Jones) e pasou aos seus descendentes.

O que foi un só manuscrito encadernouse agora como dous volumes separados que se coñecen como Peniarth MS 4 e Peniarth MS 5. Peniarth MS 4 contén os contos galeses que agora se coñecen colectivamente como os *Mabinogion*, e Peniarth MS 5 (a primeira parte do manuscrito orixinal) contén textos relixiosos cristiáns en galés, a meirande parte traducidos desde o latín.

O Libro Branco foi copiado a mediados do século XIV, moi probabelmente por Rhydderch ab Ieuan Llwyd (ca. 1325-1400) de Parcrhydderch na parroquia de Llangeitho en Ceredigion. Rhydderch, que viña dunha familia cunha longa tradición de padroado literario, ocupou postos da Coroa Británica e foi tamén unha autoridade sobre a lei galesa nativa. Téñense identificado as mans de cinco escribas nos manuscritos, que moi probabelmente traballaron na abadía de Strata Florida, non lonxe da casa de Rhydderch.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Llyfr Du Caerfyrddin.
* Llyfr Coch Hergest.

### Ligazóns externas

* O Libro Branco de Rhydderchna páxina da Biblioteca Nacional de GalesArquivado 15 de xullo de 2008 en Wayback Machine.. *Dá acceso a imaxes a cor de Peniarth MS 4*.

### Bibliografía

* 'White Book of Rhydderch'. In Meic Stephens (Ed.) (1998), *The new companion to the literature of Wales*. Cardiff : University of Wales Press. ISBN 0-7083-1383-3.
* Parry, Thomas (1955), *A history of Welsh literature*. traducido por H. Idris Bell. Oxford : Clarendon Press.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1315675
* Handle: 4396205

 |
| La Digue |
| --- |
|  |
| Vista da illa |
|  |
| Datos |
| Capital |  |
| País | Seychelles |
| Localización | Océano Índico |
| Arquipélago | Seychelles |
| Linguas |  |
| Poboación (2007) | 2.000 hab. |
| Superficie | 10 km² |
| Densidade |  |
| Coordenadas | 4°22′S 55°50′L﻿ / ﻿-4.367, -55.833 |
| Maior altura | 300 m Belle Vue |
|  |
| Localización |
|  |
|

**La Digue** é a cuarta illa habitada máis grande de Seychelles. Ten un superficie de 10 km². Está situada ao Leste de Praslin e ao oeste de Illa Felicité. Ten unha poboación de preto de 2.000 persoas que vive, sobre todo, nas aldeas da costa oeste: La Passe (enlazada por transbordador con Praslin e Mahé) e La Reunión.

La Digue debe o seu nome a unha nave da frota do explorador francés Marc-Joseph Marion du Fresne, que visitou as Seychelles en 1768.

O turismo é a principal actividade económica da illa, coñecida polas súas praias, especialmente Anse Source d'Argent. En épocas anteriores a produción de copra e de vainilla foi a principal actividade económica local, que se poden coñecer no museo da illa.

No interior da illa háxase a Reserva Natural de Veuve, fogar do raro atrapamoscas negro do paraíso, cunha reducida poboación de preto de 100 exemplares.

O pico máis alto da Digue está tamén na parte central da illa, o Belle Vue (*Eagle's Nest Mtn*) con 300 metros de altura.

Galería de imaxes
-----------------

* La Digue
* Un pantano tropical en La Digue
* A praia de Grande Anse
* Praia Anse Source d' Argent

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* La Digue Official Website
* PhotoGlobe La Digue Xeoreferencia Fotos con mapas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q581154
* WorldCat
* VIAF: 239178556
* GEC: 0514084
* GeoNames: 241310
* LCCN: no2015119102

 |
**Julio Muñoz Rodríguez de Aguilar**, marqués de Salinas, finado en Hornachuelos (Córdoba) o 21 de xullo de 1983, foi un militar e político español.

Traxectoria
-----------

Carlista. Coa sublevación do 18 de xullo de 1936 foi Xefe da Delegación de Prensa da Xunta Nacional Carlista de Guerra e despois nomeado Xefe provincial de Falange Española Tradicionalista y de las JONS de Guipúscoa. En febreiro de 1938 foi nomeado Gobernador civil da Coruña. En marzo foi nomeado membro da Junta Política de FET y de las JONS. Xunto con Pedro Barrié de la Maza, promoveu a adquisición mediante subscrición popular do Pazo de Meirás o 5 de decembro de 1938 para regalarllo a Francisco Franco. Permaneceu como gobernador até novembro de 1939. Nos anos corenta foi o primeiro Xefe da Casa Civil de Francisco Franco. Foi condecorado coa Gran Cruz do Mérito Naval en 1939.

Vida persoal
------------

Casou con Magdalena Muguiro Frígola en 1924.

Notas
-----

1. ↑  Necrolóxica en *ABC*
2. ↑  *El Pueblo Gallego* 19-2-1938, p. 7.
3. ↑  *Diario de Pontevedra*, 9-3-1938, p. 3.
**Julio Pérez de Guerra**, nado en Chantada o 23 de xullo de 1893, foi un avogado e xornalista galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Martín Pérez Pérez e Antonia Guerra Díaz-Varela. Colaborou en *Ilustración Gallega*. Estudou Dereito na Universidade Central de Madrid e formou parte da redacción de *El Debate*. Retornou a Chantada cando rematou a carreira en 1917 e foi redactor de *El Centinela*, correspondente de *La Región* e *El Eco de Galicia*, e colaborou en *Vida Gallega* e *La Gaceta del Norte* de Bilbao. Dende 1918 pasou a residir en Lugo para ser redactor-xefe, e logo director de *La Voz de la Verdad* (1920-1921). Colaborou en *El Ideal Gallego*, *Galicia Social Agraria* e *El Progreso*. Foi presidente da Asociación da Prensa de Lugo. Vinculado ao sindicalismo católico agrario, foi secretario da Unión Patriótica e concelleiro do concello de Lugo durante a ditadura de Primo de Rivera. Foi directivo das Irmandades da Fala de Lugo. En 1930 ingresou por oposición no Corpo de Secretarios. Foi secretario do Concello de Lugo dende 1956.

Obras
-----

Julio Pérez de Guerra e José Vega Blanco en Lugo 1920.
É autor dos folletos *Ayuntamiento de Lugo. Memoria redactada por A...* (1939) e *Horas de Hispanidad. Hombres, hechos y problemas* (1940).

Vida persoal
------------

Casou en Chantada con Milagros Vázquez Campo en 1918.

Notas
-----

1. ↑  *La Estafeta Literaria*, 324-325.
2. ↑  *El Regional*, 23-5-1918, p. 2.
3. ↑  *La Voz de Galicia*, 3-7-1956, p. 7.
4. ↑  *El Correo de Galicia*, 7-8-1918, p. 4.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Julio Pérez de Guerra Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* "PÉREZ DE GUERRA, Julio", artigo na *Gran Enciclopedia Gallega*
* Couceiro Freijomil, Antonio (1951-53). *Diccionario bio-bibliográfico de escritores* (en castelán) **III**. Bibliófilos Gallegos. pp. 84–85.
O **Festival Sin Sal Audio**, coñecido popularmente coma **Sinsal**, é un festival de música celebrado na Illa de San Simón, na parroquia de Cesantes, en Redondela. A súa característica máis peculiar é que non ten programación coñecida de antemán, pois as bandas que actúan no festival non se coñecen por adiantado, senón unha vez os asistentes estean no lugar.
Dende a súa primeira edición reuniu a bandas da talle de Alt-J, Triángulo de Amor Bizarro, Unicornibot, Maïa Vidal, Jane Joyd, Alela Diane, Christian Kjellvander, Nite Jewel, Múm ou Das Kapital, entre outros.

Historia
--------

O festival Sinsal celébrase na actualidade na illa de San Simón, un espazo natural na contorna da enseada de San Simón, no fondo da ría de Vigo e coas localidades de Redondela, Soutomaior e Vilaboa nos arredores. Porén, o festival comezou en Vigo no ano 2003, en diversas salas e teatros da cidade. Máis tarde estendeuse tamén a outras cidades galegas como Santiago de Compostela, A Coruña, Ferrol e Pontevedra. A partir do ano 2010 a organización decidiu mudar a lugares máis naturais e recónditos a localización do festival, e bautizaron esa serie de eventos coma Festival AP9, por ser esta a autoestrada que vertebra as tres principais cidades galegas. No 2011 o festival mudou definitivamente á illa de San Simón.

Na edición do ano 2013 o festival aprazouse por mor da traxedia do Accidente de Angrois en Compostela.

Notas
-----

1. ↑  "Festival Sinsal Audio: Historia". Arquivado dende o orixinal o 16 de agosto de 2013. Consultado o 02 de setembro de 2013.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Illa de San Simón
* Festas de Redondela

### Ligazóns externas

* sinsalaudio.es Páxina web do festival.
* "Sinsal San Simón: O festival ao que se acode a cegas", artigo de Javier Becerrá en *La Voz de Galicia*, 3 de agosto de 2013.

| * v
* c
* e
Festas de Redondela |
| --- |
| Festa do Choco • Festa do mexillón • Festa da mazá • Festa da orella • Festa da coca • Festa dos maios • Entroido de verán • Redondela en Curto • Festival Internacional de Títeres • Arte lixo • Noites Máxicas dos Viadutos • Noite da Lúa Meiga • Festival Sinsal San Simón • Festival Arde Rande • Festival Millo Verde |
Laomedonte a punto de ser morto por Hércules, nunha *terra sigillata*
**Laomedonte** é unha figura da mitoloxía grega, rei de Troia e pai de Príamo, Titono e Hesíone.

Histora e características
-------------------------

Para construír a muralla da cidadela Laomedonte pregou axuda a Zeus, que mandou a Poseidón e Apolo que o axudasen, como castigo por terse rebelado contra o rei do Olimpo. En troco da axuda, Laomedonte prometeulles uns cabalos invencíbeis que Zeus lle regalara, mais cando o labor estivo rematado negouse a entregar o convido e aínda os ameazou.

Poseidón destruíu os muros e envioulle un monstro mariño. Laomedonte non tivo outro remedio que ofrecer a súa propia filla, Hesíone, en sacrificio ao monstro. Atada a unhas rochas, agardaba a súa sorte a rapaza, cando a fortuna quixo que por alí pasasen os Argonautas camiño da Cólquida. O mesmo Hércules desencadeou a Hesíone e matou o monstro, logo de que Laomedonte lle ofrecese os cabalos entón ao heroe. Porén, unha vez realizado o traballo, Laomedonte negouse a entregar os animais.

Furioso, Hércules arrasou Troia e matou a Laomedonte e os seus fillos, mais levou consigo a Hesíone e entregouna como esposa ao soberano de Salamina, Telamón.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Laomedonte*** |

### Bibliografía

* Hixino Astrónomo *Fabulae* 89
* Diodoro Sículo, *Bibliotheca Historia*, IV 42.2-7, 49.3-7.
* Homero, *Ilíada*, V 638-42, XXI 441-458.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q332324
* EBID: ID

 |
Estatua de Karin Boye na biblioteca pública de Göteborg, Suecia.
**Karin Boye**, nada en Gotemburgo o 26 de outubro de 1900 e finada en Alingsås o 23 de abril de 1941, foi unha escritora sueca.

Traxectoria
-----------

Naceu en Gotemburgo e con nove anos mudouse coa familia a Estocolmo (en 1909). Estudou na Universidade de Uppsala dende 1921 até 1926. A súa primeira colección de poemas foi *Moln*. Durante a súa etapa en Uppsala (até 1930), Boye foi membro do grupo socialista Clarté. Entre 1929 e 1934 estivo casada con outro integrante deste club, Leif Björck. En 1932, logo da separación do seu home, mantivo unha relación con Gunnel Bergström, quen deixara o poeta sueco Gunnar Ekelöf por Boye.

En 1931, canda Erik Mesterton e Josef Riwkin, fundou a revista literaria *Spektrum*; nas súas follas publicaron traducións de obras de T. S. Eliot ou de escritores vinculados ao surrealismo.

Suicidouse en 1941 con somníferos.

A asociación literaria Karin Boye sällskapet foi fundada en 1983 e leva a cabo un labor de difusión da súa obra.

### Obras

Entre a produción poética da autora, destaca *Ja visst gör det ont* e *I rörelse*, ambos os poemas dentro da colección *Härdarna* (1927), así como *För trädets skull* (1935). Foi membro da institución literaria sueca Samfundet De Nio dende 1931 até o seu pasamento.

En canto á narrativa, a novela *Kris* trata a súa propia crise relixiosa e o lesbianismo. En *Merit vaknar* e *För lite* explora os papeis masculino e feminino. *Kallocaína*, novela inspirada no apoxeo do nacionalsocialismo en Alemaña, é un retrato dunha sociedade antiutópica emparentada con *Nineteen Eighty-Four* de George Orwell e *Un feliz mundo novo* de Aldous Huxley.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sociedade Kari Boye *(en sueco)*

* Portal:Suecia

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q237413
* WorldCat
* VIAF: 76330437
* BIBSYS: 90089060
* BiTraGa: 4352
* BNE: XX5206791
* BNF: 120266061
* CiNii: DA08137224
* DeutscheBio: 119527197
* EBID: ID
* FAST: 55767
* FemBio: 4018
* GEC: 0011924
* GND: 119527197
* ICCU: LO1V135758
* IMDb: nm0101987
* ISNI: 0000 0001 1071 4355
* LCCN: n80067647
* LibriVox: 3098
* MusicBrainz: ID
* NDL: 01139135
* NKC: ola2002153897
* NLA: 54746365
* NTA: 07214680X
* OBP: ID
* OL: OL127779A
* PTBNP: 1659439
* SELIBR: 178873
* SUDOC: 02842879X
* TESF: boye\_karin
* WikiTree: Boye-90

 |
Unha lanterna de cor negra.
Unha **lanterna eléctrica** é un aparello portátil de alumamento que funciona por medio de pilas ou baterías eléctricas.

Características
---------------

As lanternas eléctricas adoitan estar compostas dunha carcasa que alberga as pilas e a bombilla. Son primarias, é dicir, que producen luz propia non reflectida.

Algúns modelos incorporan varios tipos de alumeamento na mesma lanterna: unha lámpada fluorescente, un intermitente para sinalización e un dispositivo óptico para obter un haz luminoso dirixíbel.

A vantaxe que ten o emprego de lámpadas fluorescentes é que o seu rendemento é maior, e polo tanto, producen máis iluminación cun baixo consumo de enerxía, favorecendo o menor desgaste de pilas ou baterías. Porén, esta é unha luz moi difuminada que non serve para alumar obxectivos concretos, e é máis axeitada para alumar unha estancia, coma unha pequena habitación ou o interior dunha tenda de campaña.

Lanterna Led.
Outra nova tecnoloxía que pode alongar a duración das baterías ou pilas consiste en substituír a bombilla por varios díodos led de alta potencia. Ao ser o consumo dun led considerabelmente reducido, as baterías teñen unha maior durabilidade. Os díodos led ofrecen unha luz máis branca cá das bombillas, mais tamén se poden obter en diferentes cores.

Ademais da súa función principal que é a de alumar, as lanternas pódense usar para facer sinais ou indicar unha localización (baliza).

Historia
--------

Lanterna de 1899.
En 1887 inventouse a primeira batería de células secas. A diferenza das baterías anteriores, utilizaban un electrólito de pasta en lugar dun líquido e eran as primeiras baterías para os dispositivos eléctricos portátiles, xa que non se derraman nin se rompen doadamente e funcionan con calquera orientación. As primeiras baterías secas producidas en masa chegaron en 1896, e a invención das luces eléctricas portátiles seguiu pronto. As luces eléctricas portátiles manuais ofrecían moitas vantaxes en conveniencia e seguridade sobre os fachos, as candeas e as lanternas (de combustión). A lámpada eléctrica era inodora, sen fume e emitía menos calor que a iluminación de combustión. Podíase acender e apagar ao instante, e evitar o risco de incendio.

O 10 de xaneiro de 1899, o inventor británico David Misell obtivo a patente dos Estados Unidos U.S. n.º 617.592, asignada á American Electrical Novelty and Manufacturing Company. Este "dispositivo eléctrico" deseñado por Misell estaba alimentado por pilas "D" dispostas nun tubo de papel coa bombilla e un reflector de latón áspero ao final. A compañía doou algúns destes dispositivos á policía da cidade de Nova York, quen responderon favorabelmente.

Notas
-----

1. ↑  "misell".
2. ↑  "Flashlight Museum page one".
3. ↑  "Electropaedia History of Science and Technology, Development of Science, Technology and Inventions".

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q235783
* AAT: 300262610
* BNCF: 59712
* GiantBomb: 3055-156
* GND: 4428690-9
* JSTOR: flashlights
* MAG: 2778307432

 |
**Karina Falagan**, nada en 1946 en Castrotierra de la Valduerna (Provincia de León) e finada en Vigo o 29 de maio de 2013, foi unha empresaria da noite viguesa orixinaria de León. Coñecida polos seus negocios de hostalería, principalmente polo bar Jonathan na praia de Samil onde organizaba tódolos anos un concurso de figuras de area.

Traxectoria
-----------

O seu pai era orixinario de León, arruinouse e estivo no cárcere. Karina chegou a Vigo dende León con cinco anos para estudar. Aos 17 anos estudou na Universidade de Santiago, estudos que deixou para marchar a Londres. Alí tivo o seu único fillo, dun lord inglés que morreu nun accidente de coche poucos anos despois. Entre 1968 e 1969 traballou en París na embaixada de Kenya. Da embaixada enviárona a unha conferencia a Rabat onde coñeceu o xeneral Driss, xefe da armada de Marrocos, e co que tivo outra relación. Emigrou ós EUA onde viviu en Houston e Galveston mantendo outra relación con outro empresario. Despois volveu a residir en Vigo.

Nos últimos anos do franquismo o alcalde de Vigo, Joaquín García Picher, concedeu a Karina Falagan, entón propietaria do local de alterne Lady Hamilton da rúa Travesía de Vigo, unha licenza na praia de Samil. O local acadou sona, ademais de pola privilexiada posición en primeira liña de praia, polo *Atlantis Show*, un espectáculo nocturno. Alí actuaron Sara Montiel, Rocío Dúrcal, Chavela Vargas, Julio Iglesias, Alaska ou Alberto Cortez..

En 1991 Rosa Miguélez, deputada do PSOE, dixo no Parlamento galego: *Que o Partido Popular teña como militante a unha muller como Karina Fálagan, coñecida prostituta de Vigo, non quere dicir que tódalas mulleres do PP o sexan*. Dous anos despois Karina Falagan entrou no Parlamento de Galicia, accedeu á cafetería onde estaba Rosa Miguélez e preguntoulle se a coñecía. Despois de recibir o non por resposta deulle unha labazada ao tempo que a insultaba. Karina foi denunciada polo Parlamento de Galicia solicitando seis anos e un día de prisión e un millón de pesetas de multa. O 27 de febreiro de 1995 ditouse sentenza da que saíu absolta.

Karina era representante para Galiza e Portugal da marca inglesa de cafeteiras *Kona*.

Faleceu dun cancro intestinal e no seu sepelio soou música de Julio Iglesias e Dulce Pontes.

Notas
-----

1. ↑  "¿No te acuerdas de...?". Arquivado dende o orixinal o 21 de decembro de 2011. Consultado o 22 de xaneiro de 2013.
2. 1 2  «Retirei a moitas prostitutas da rúa e ofrecinlles un traballo digno» Arquivado 12 de marzo de 2016 en Wayback Machine. *La Voz de Galicia*
3. ↑  *Karina Fálagan cierra el Jonathan en Samil 28 años después de su apertura Arquivado 12 de marzo de 2014 en Wayback Machine.* *La Voz de Galicia* *(en castelán)*
4. ↑  Miguélez e Karina
5. ↑  *El Parlamento gallego pide seis años de prisión para La Dama del Atlántico* *El País* *(en castelán)*
O **Festival de Cinema de Nova York** (en inglés: *New York Film Festival*) é un festival de cinema que se celebra cada outono na cidade de Nova York, sendo presentado por Film Society of Lincoln Center (FSLC). Fundado no ano 1963 por Richard Roud e Amos Vogel co apoio do presidente de Lincoln Center, William Schuman, é un dos festivais máis duradeiros e máis prestixiosos dos Estados Unidos.

O seu director máis duradeiro, Richard Peña, foi o director do programa dende 1988 até 2021, e tamén presidiu o Comité de Selección, o cal inclúe a críticos como Dennis Lim, Melissa Anderson e Scott Foundas de *L.A. Weekly* e a J. Hoberman de *The Village Voice*.

Notas
-----

1. ↑  Kern, Laura; Koch, Joanne; Peña, Richard, eds. (2012). *New York Film Festival Gold*. Estados Unidos: The Film Society of Lincoln Center, Inc. pp. 16–18. ISBN 978-0-615-66360-9.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina oficial *(en inglés)*

* Portal:Cine
* Portal:Estados Unidos de América

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q25648
* EBID: ID
* IMDb: ev0000489

 |
En teoría musical, o **ton fundamental** ou **fundamental** é a primeira frecuencia, ou sexa, a máis baixa, dunha serie harmónica.

Cando se produce unha nota, aparecen harmónicos, que son frecuencias máis altas. Nun instrumento de corda, por exemplo, son vibracións de divisións da corda (1/2, 1/4, ...). A medida que se vai reducindo a lonxitude da corda, esta comezará a vibrar con máis amplitude en frecuencias superiores e escoitarase un son máis brillante debido ás frecuencias máis altas.

Na música, todo se constrúe sobre esta fundamental: os harmónicos dun son musical son frecuencias múltiplos enteiros deste primeiro harmónico. Se os harmónicos non son múltiplos enteiros da fundamental, fálase de parciais e o son dise que é *inharmónico*.

A frecuencia fundamental determina a altura do son. Para un son de frecuencia baixa, un son grave, a repartición dos harmónicos no conxunto do espectro harmónico tense en conta pola audición para determinar a súa altura. Pódese entón suprimir a frecuencia fundamental: a orella continuará a percibir unha altura concreta, unicamente pola análise dos intervalos entre cada harmónico.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2879974
* BRE: 2680862
* EBID: ID
* GND: 4289496-7
* MAG: 36895264

 |
**Karin Anna Kristina Berg Casares**, nada en Halmstad en 1948 e finada en Vigo o 3 de xullo de 2012, foi unha escritora sueca en lingua galega.

Traxectoria
-----------

Durante a mocidade participou en episodios de series televisivas suecas e nalgún proxecto relacionado coas artes plásticas. Despois de formarse en labores mariñeiros en embarcacións clásicas (entre outras, a goleta "Meta"), embarca con rumbo á India como radiotelegrafista no ano 1971. Nunha recalada en Galicia coñece a Carlos Casares, con quen casa pouco despois, principiando así as viaxes do escritor a Suecia, que exercerán influencia na súa ideoloxía socialdemócrata e en certos aspectos da súa obra.

Exerceu a presidencia da Fundación Carlos Casares dende a súa constitución no ano 2003.

Obra (Literatura infanto-xuvenil)
---------------------------------

* *Dona Galicia*, 1979, Galaxia.
* *Un neno viquingo*, 1987, Galaxia.

Notas
-----

1. ↑  "Muere Kristina Berg, viuda del escritor Carlos Casares" *El País*.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Blanco García, Carmen (1988). "Literatura infantil e xuvenil" (PDF). *Festa da Palabra Silenciada* (FIGA) (5): 5–24. ISSN 1139-4854.
* Vilavedra, Dolores, ed. (1995). *Diccionario da Literatura Galega. Autores* **I**. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 84-8288-019-5.

### Outros artigos

* Fundación Carlos Casares

### Ligazóns externas

* ORDE do 18 de setembro de 2002 pola que se clasifica como de interese cultural a Fundación Carlos Casares
Reprodución moderna dunha lanza medieval europea e unha serie de xavelinas.
Unha **lanza** é unha arma de hasta consistente nun pau de madeira, cunha cabeza en punta. A cabeza pode consistir simplemente nun remate agudizado do propio pau, como no caso das lanzas de bambú, ou pode estar feito dun material máis duro fixado ó pau, como sílex, obsidiana, ferro, aceiro ou bronce. Dende tempos antigos, o deseño máis común das lanzas de caza ou combate consiste nunha punta de metal con forma de triángulo ou folla. As cabezas das lanzas de pesca contan xeralmente con pugas e bordos serrados.

As lanzas poden ser divididas en dúas grandes categorías: as deseñadas para bater e empurrar en combate e as feitas para ser guindadas (comunmente referidas como xavelinas).

As lanzas foron empregadas ó longo da historia do ser humano como ferramenta de caza ou pesca e como arma. Como arma, pode empuñarse cunha man ou coas dúaa. Foi usada en practicamente todos os conflitos ata a idade moderna e foi probablemente a arma máis comunmente usada.

Notas
-----

1. ↑  Weir, William. *50 Weapons That Changed Warfare*. The Career Press, 2005, p 12.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q44475
* AAT: 300204480
* BNCF: 68447
* BNF: 12000015g
* BRE: 2095667
* EBID: ID
* GEC: 0119770
* GND: 4182131-2
* JSTOR: spears
* LCCN: sh85126364
* MAG: 198647972
* NDL: 00574238

 |
**Kadavu** é a cuarta maior illa de Fidxi, cunha área de 411 km², e a maior illa do Grupo Kadavu, un arquipélago volcánico formado polas illas Kadavu, Ono, Galoa e varias illas menores no Arrecife do Gran Astrolábio (*Great Astrolabe Reef*, en inglés). A súa principal cidade é Vunisea, que posúe un aeroporto, unha escola secundaria, un hospital e unha base do goberno. Suva, capital do país, está localizada 88 km ao norte de Kadavu, na illa de Viti Levu.

Administración
--------------

A illa de Kadavu é parte da provincia de Kadavu, pertencente a División Oriental.

Xeografía
---------

Kadavu posúe 93 km de lonxitude e varía entre 365 metros a 13 km de largo. A illa está case dividida en dúas partes polo istmo de Namalata, que liga a Baía de Namalata, na costa norte, co porto natural (ou ancoradoiro) de *Galoa* na costa sur. Dentro do porto natural de Galoa fica a illa Galoa e o pequeno illote de Tawadromu. A montaña máis alta da illa é a Nabukelevu, tamén coñecida como Monte Washington, con 822 metros de altura, localizada no extremo oeste da illa.

Kadavu aínda conserva o 75% da súa selva tropical orixinal e unha rica diversidade de paxaros.

Economía
--------

Kadavu é unha das áreas menos desenvolvidas das Fidxi. Hai poucas estradas e a economía local é moi dependente da agricultura de subsistencia. Non hai bancos en Kadavu. O turismo estase facendo popular.

Vunisea

Notas
-----

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Kadavu*** |

### Ligazóns externas

* Información en Kadavu.
* Información xeral en Kadavu.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1048944
* WorldCat
* VIAF: 238807777
* EBID: ID
* GeoNames: 8617785
* GND: 7581181-9
* LCCN: sh2015000918
* OSM: 1137357

 |