**Santa Baia de Laias** é unha parroquia do concello de Cenlle situada á beira do río Miño, na aba do monte San Trocado e lindando coas parroquias de Razamonde, Eiras, A Barca de Barbantes, e, co río no medio, coas de Puga e Astariz, a uns 16 quilómetros de Ourense.

Segundo o IGE en 2013 tiña 207 habitantes (114 mulleres e 93 homes) o que supón unha diminución respecto ao ano 1999 cando tiña 242 habitantes.

O curato é de termo e o padroado laical.

Historia
--------

Nesta parroquia sitúase unha explotación mineira aurífera de tempos dos romanos, ou incluso máis antiga, seriamente danada pola construción da autoestrada. Vinculado ao castro de San Cibrán de Lás (*Lambrica, Lansbrica* ou *Lanobrica*, entre outras, dependendo das diversas interpretacións que se fixeron da epígrafe da ara adicada a Bandua na vila romana de Eiras) trátase dunha explotación das coñecidas como *arrugia* ou *ruina montium*. Atopáronse unha serie de tanques escalonados de maior a menor e flanqueados por escaleiras e longas canles. Amais pódense observar un gran números de buratos circulares tallados na rocha granítica que foron os depósitos utilizados para obter o ouro polo sistema de decantación.

É identificado co lugar de **Lais** referido por Hidacio no seu ***Cronicón*** co que o remata relatando un suceso misterioso, relacionado co apocalíptico pesimismo hidaciano:

*"No río Miño a cinco millas de Lais, pescáronse catro peixes nunca vistos dunha nova especie, segundo o relato dos pescadores respectables cristiáns, marcados con letras hebreas e gregas co número latino 365 formando un círculo. Uns meses despois alí preto caeron do ceo grans verdes como a herba con forma de lentella e amarguísimos e outras cousas asombrosas longas de contar"*.

As augas termais
----------------

Existen unhas augas termais coñecidas posiblemente xa en época romana. As augas continuáronse usando até a Idade Media, aínda que se descoñece en que tipo de instalacións. Parece que o rei de León Vermudo II usounas con frecuencia para curarse da gota. En maio de 1718, o arcebispo de Ourense visitou o lugar e escribiu sobre os efectos beneficiosos dos mananciais da zona. En 1865 un home morreu nunha pía do baño común, o que indica que había varias pías para baños e que as utilizaban tamén forasteiros.

A mediados do século XX construíuse un balneario, que foi asolagado coa construción do encoro de Castrelo de Miño. En 2001 construíuse o balneario de Laias.

Galería de imaxes
-----------------

* 
* 
*

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Laias

| Lugares da parroquia de Laias no concello de Cenlle |  |
| --- | --- |
| O Campo | Carballeda de Abaixo | Carballeda de Arriba |Deirón | Laias | O Regueiro | O Val | Viñal do Rei. |

### Parroquias de Cenlle

As dez parroquias que conforman o concello de Cenlle.

| Galicia | Provincia de Ourense | Parroquias de Cenlle |  |
| --- | --- |
| A Barca de Barbantes (Santo Antonio) | Cenlle (Santa María) | Esposende (Santa Mariña) | 
Laias (Santa Baia) | Osmo (San Miguel) | A Pena (San Lourenzo) | Razamonde (Santa María) | Sadurnín (San Xoán) | Trasariz (Santiago) | Vilar de Rei (San Miguel) |

Notas
-----

1. 1 2  Decreto 332/1996, do 26 de xullo, polo que se aproba o nomenclátor correspondente ás entidades de poboación da Provincia de Orense.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Monte de San Trocado
* Lugares de Cenlle

### Ligazóns externas

* O xacemento mineiro romano entre Barbantes e Laias (Cenlle, Ourense), no blog Arredor de Lámbrica

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12391499
* código INE: 32025030000

 |