recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
O traballador David Kirkwood no chan despois de ser capturado por policías durante a batalla de George Square, en Glasgow (Escocia), o 31 de xaneiro de 1919).
**Brutalidade policial** é un termo empregado para describir o uso excesivo de forza física, asalto, ataques verbais e ameazas por policías e outras forzas da orde pública. O termo tamén se pode aplicar ó mesmo comportamento dos oficiais de prisións. Está moi estendida en moitos países, mesmo naqueles que a perseguen. A brutalidade é unha das formas de mala conduta policial, que inclúe falsos arrestos, represión política, racismo, abuso de vixilancia, abuso sexual e corrupción policial.

Notas
-----

1. ↑  "Amnesty International Report 2007". Amnesty International. 2007. Arquivado dende o orixinal o 07 de agosto de 2007. Consultado o 8 de agosto de 2007.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Brutalidade policial Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Amnesty International 2005 World Report
* PoliceCrimes.com: News on police brutality and other police misconduct
* Bringing awareness of Excessive Force, Malicious Prosecution and Police Brutality.
* Bad Cop News: Extensive archives on police misconduct

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1996993
* BNF: 125379212
* FAST: 1068571
* JSTOR: police-brutality
* LCCN: sh95010616
* MAG: 2780077968

 |
**Arturo Vaquero Taboada**, coñecido co alcume de **Humanoid**, nado en Santurtzi o 17 de abril de 1971, é un músico e produtor galego de música electrónica.

Traxectoria
-----------

Compaxina o seu labor de compositor (creando bandas sonoras e música para documentais e anuncios en radio e televisión) co de enxeñeiro de son e produtor musical. Xestiona o estudio de gravación Abrigueiro, en Friol. En 2010 foi nomeado ao Premio Goya á mellor canción orixinal por "Agallas vs escamas", composto para o filme *Agallas*.

Logo dunha etapa experimental baixo o nome de Humanoid, en 2002 comezou un novo proxecto co nome de **O.C.R.**.

Discografía
-----------

* *Razas* (Arcoiris Produccións 1998)
* *Vectorspheres* Cd (Jabalina 1998)
* *A Stereophonic Experience* (So Dens 1998)
* *Máscotas* (Jabalina 1999)
* *Cumulum*.

Galardóns e nomeamentos
-----------------------

### Premios Mestre Mateo

| Ano | Categoría | Filme | Resultado |
| --- | --- | --- | --- |
| 2012 | Mellor música orixinal | *O Apóstolo* | Gañador |

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Ficha en galegos.info

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q8206053
* WorldCat
* VIAF: 169872678
* BNE: XX869914
* Discogs: 375996
* IMDb: nm2245246
* ISNI: 0000 0001 1866 7899
* MusicBrainz: ID

 |
Sede do Ararteko na rúa Prado de Vitoria-Gasteiz.
O **Ararteko** é o defensor do Pobo do País Vasco. É un alto comisionado do Parlamento Vasco para a defensa dos dereitos das persoas en relación coas actuacións e políticas públicas das administracións públicas da Comunidade Autónoma do País Vasco (Goberno Vasco, deputacións forais, concellos ou organismos públicos dependentes dalgunha desas administracións). Na actualidade, Manu Lezertua é o Ararteko no País Vasco.

En Navarra tamén se denomina en éuscaro *Ararteko* ao Defensor do Pobo da comunidade foral.

Lista de arartekos
------------------

* 1989-1995: Juan San Martín Ortiz de Zárate
* 1995-2000: Xabier Markiegi Candina
* 2000-2004: Mercedes Agúndez Basterra (en funcións)
* 2004-2014: Íñigo Lamarca Iturbe
* 2015: Julia Hernández Valles (en funcións)
* Dende 2015: Manuel Lezertua Rodríguez

Notas
-----

1. ↑  Defensor del Pueblo de Navarra - Arartekoa

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial
**Bryan Habana**, nado en Benoni (Transvaal) o 12 de xuño de 1983, é un xogador surafricano de rugby. Xoga na posición de á nos Stormers do Super Rugby, no Western Province da Currie Cup e na selección de rugby de Suráfrica. Foi premiado como mellor xogador internacional do mundo no ano 2007 pola IRB, o ano no que gañou o Mundial. Durante a Copa do Mundo de Rugby 2011 converteuse no máximo anotador de ensaios da historia dos *Springboks*, batendo a marca de 38 ensaios de Joost van der Westhuizen.

Traxectoria
-----------

De pequeno tiña claro que quería ser futbolista, e xogar algún día no Manchester United, ata que no ano 1995 asistiu á final do mundial de rugby co seu pai, na que gañaron os *Springboks*, e dende aquela só quixo ser xogador de rugby.

**Habana** formouse nas categorías inferiores dos Golden Lions, cos que debutou na Currie Cup en 2004. Rematou aquela tempada debutando coa selección de rugby de Suráfrica, e fichando pola *Blue Bulls Rugby Union* para disputar cada tempada o Super 12 cos Bulls no primeiro semestre do ano, e a Currie Cup no segundo semestre cos Blue Bulls.

Cos Blue Bulls gañou a Currie Cup nos anos 2006 e 2009. Cos Bulls gañou o Super 14 nos anos 2007 e 2009, sendo decisivo no 2007 anotando o ensaio da vitoria no derradeiro minuto da final. Ese mesmo ano participou no mundial sendo unha das estrelas lo torneo, o cal gañaron os *Springboks*. **Habana** anotou 8 ensaios nese torneo, igualando o récord de Jonah Lomu do mundial de 1999, o que lle valeu para ser nomeado mellor xogador do mundo pola IRB en 2007. No 2009 axudou á súa selección a gañar o Tri Nations.

Firmou coa *Western Province Rugby Football Union* para xogar a partir da tempada 2010 cos Stormers no Super 14 e con Western Province na Currie Cup. Na súa primeira tempada cos Stormers axudou a que o equipo de Cidade do Cabo chegase á súa primeira final do Super 14 en 15 anos de competición, aínda que nela perderon.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Equipos** | **Tempadas** | **Títulos** |
| Golden Lions | 2004 - 2004 |  |
| Blue Bulls | 2005 - 2009 | 2 Currie Cup (2006, 2009) |
| Western Province | 2010 - 2012 |  |
| Bulls | 2005 - 2009 | 2 Super 14 (2007, 2009) |
| Stormers | 2010 - 2013 |  |
| Springboks | 2004 - 2016 | 1 Mundial (2007), 1 Tri Nations (2009) |

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Selección de rugby de Suráfrica
* Xogador Internacional do Ano da IRB

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q335197
* EPCR: BH823205
* ItsRugby: 1707
* SCRUM: 14660

 |
**Antonio Benlloch García**, coñecido como **Belló** ou **Bellod**, nado en Orihuela o 1 de decembro de 1945, é un exfutbolista español. Xogaba de defensa e desenvolveu case toda a súa carreira no Deportivo da Coruña.

Traxectoria
-----------

Comezou xogando ao fútbol no equipo xuvenil do Orihuela, na súa vila natal, e formou parte da selección murciana xuvenil. Aínda que o seu apelido era Benlloch, utliizaba Belló por ser máis sinxelo de pronunciar.

Xogou co primeiro equipo do Orihuela na Terceira División, pasando na tempada 1965/66 ao Hércules, da Segunda División. Debutou na categoría de prata na derradeira xornada desa tempada, contra o Levante, co equipo xa matematicamente ascendido a Primeira. Estreouse na máxima categoría nun encontro fronte ao FC Barcelona no Nou Camp, e disputou un total de 16 encontros en Primeira. Tivo ata cinco adestradores esa tempada e a seguinte, entre eles Toba e Ramallets, descendendo o equipo dúas veces seguidas, ata a Terceira División.

En 1968 fichou polo Deportivo da Coruña, que xogaba en Primeira. Afianzouse rapidamente na defensa, xunto con Luis, Domínguez e máis tarde Cholo, militando ata nove tempadas no club, e foi nomeado capitán trala marcha de Manolete ao Valencia. Viviu dous ascensos e tres descensos, un deles á Terceira División, disputando 243 partidos oficiais. Na súa última tempada no Deportivo, a 1976/77, sufriu unha lesión no xeonllo, sendo operado do menisco, e xa non volveu xogar ao fútbol.

Notas
-----

1. ↑  "Bellod quiere jugar contra el Barcelona". *La Voz de Galicia* (en castelán). 26 de novembro de 1968. p. 30.
2. ↑  "El Deportivo, entre los mejores". *La Voz de Galicia* (en castelán). 16 de outubro de 1975. p. 32.
3. ↑  "El Barcelona solo fue superior en el marcador (4-1)". *El Pueblo Gallego* (en castelán). 29 de novembro de 1966. p. 14. Consultado o 15 de decembro de 2021.
4. ↑  "Maestro Arsenio" (en castelán). 4 de marzo de 2014. Consultado o 15 de decembro de 2021.
5. ↑  "Ayer fue operado Belló". *La Voz de Galicia* (en castelán). 4 de xaneiro de 1977. p. 35.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Datos do xogador en BDFutbol *(en castelán)*.
O **Arroyo Club Polideportivo** é un club de fútbol de España, da localidade de Arroyo de la Luz, na provincia de Cáceres. Foi fundado en 1968 e actualmente xoga na Segunda División B Española por primeira vez na súa historia.

Historia
--------

Na tempada 2009/10 clasifícase por primeira vez na súa historia para xogar a fase de ascenso a Segunda B como cuarto clasificado do grupo XIV, pero foi derrotado na primeira eliminatoria polo Alfaro. Na tempada seguinte volve clasificarse, esta vez como terceiro clasificado. Nesta ocasión o seu rival sería a Gimnástica Segoviana, aínda que tampouco consegue o ascenso.

Na tempada 2011/12, o club presenta uns dos orzamentos máis altos de toda a categoría, póndose como obxectivo lograr o ascenso de categoría. Non perder ningún partido en 26 xornadas, foi unha das claves para que se proclamara campión de Terceira na xornada 34 por primeira vez na súa historia. Nesta ocasión disputou a fase de ascenso como campión de grupo e enfrontouse ao SD Ejea. Tras gañar 1-2 en terras aragonesas, perdeu 0-1 en Arroyo de la Luz pero conseguiu por primeira vez na súa historia o ascenso a Segunda B.

Datos do club
-------------

* **Tempadas en 1ª**: 0
* **Tempadas en 2ª**: 0
* **Tempadas en 2ªB**: 1 (Incluída a 2012/13)
* **Tempadas en 3ª**: 7

### Historial na liga

| Tempada | Categoría | Posto |
| --- | --- | --- |
| 1968-97 | Rexional | — |
| 1997/98 | 3ª | 18º  |
| 1998-02 | Rexional | — |
| 2002/03 | 3ª | 16º |
| 2003/04 | 3ª | 16º |
| 2004/05 | 3ª | 20º  |
| 2005-09 | Rexional | — |
| 2009/10 | 3ª | 4º |
| 2010/11 | 3ª | 3º |
| 2011/12 | 3ª | 1º  |
| 2012/13 | 2ªB | - |

Palmarés
--------

* **Terceira División Española (1)**: 2011/12

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial *(en castelán)*
* Perfil en futbolme.com *(en castelán)*
**Antonio Bacelar Besteiro** foi un avogado, xornalista e empresario galego.

Traxectoria
-----------

Foi director de *El Desengaño*, correspondente en Vigo de *El Diario de Santiago* e redactor de *La Concordia*. Foi secretario do Xulgado da Cañiza. Foi correspondente na Cañiza de *Aires d’a Miña Terra* de Buenos Aires. Fundou e dirixiu o periódico *La Cañiza* (1932-1934). Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936, foi nomeado delegado local de Prensa e Propaganda de Falange Española Tradicionalista y de las JONS na Cañiza en decembro de 1937. Foi nomeado xuíz municipal substituto da Cañiza en 1950.

Vida persoal
------------

Casou en 1877 con Dolores Vesteiro Torres, irmá de Teodosio Vesteiro Torres. Casou en segundas nupcias con María Queimadelos en maio de 1906.

Notas
-----

1. ↑  *El Heraldo Gallego*, 5-10-1877, p. 8.
2. ↑  *El Diario de Santiago* 5-2-1876, p. 3.
3. ↑  *El Pueblo Gallego*, 16-12-1937, p. 2.
4. ↑  *El Pueblo Gallego*, 1-10-1950, p. 6.
5. ↑  *El Diario de Santiago*, 14-3-1877, p. 2.
6. ↑  *El Eco de Santiago*, 28-5-1906, p. 1.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q21042308
* PARES: 150824

 |
**Antonio Alejandre Ramos**, nado en Vilagarcía de Arousa o 30 de abril de 1915 e finado en Xirona en agosto de 2017, foi un político galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de caseiros. Na II República traballou nunha empresa de madeiras e estaba afiliado á CNT. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 participou na resistencia de Vilagarcía e fuxiu ao monte cando se impuxeron os sublevados. Agochouse en Vilaxoán con Francisco Budín e xuntos secuestraron dous falanxistas. A Garda Civil e a Falange deron unha batida a comezos de agosto. Catro guerrilleiros caeron abatidos polos seus disparos, o resto espalláronse. Antonio optou por entregarse. Foi xulgado por rebelión en consello de guerra en Pontevedra o 11 de decembro de 1936 con Francisco Muñiz Jueguen e Vicente Montenegro Bouzas. Foi condenado a 20 anos de prisión. Estivo preso en San Simón durante 4 anos.

Notas
-----

1. ↑  *El Ideal Gallego*, 12-12-1936, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Alejandre Ramos, Antonio; Conde, Perfecto (2015). "Antonio Alejandre, o derradeiro preso da illa de San Simón". *Galegos = Gallegos* (21): 28–37.

### Ligazóns externas

* 

* Antonio Alejandre Ramos na páxina web *Nomes e Voces*.
* La pistola nueva del falangista
**Atrás Tigre** é un grupo galego de música pop formado en 2016 en Santiago de Compostela. Está formado por Olalla Cociña (teclados e voz), Xiana Arias (baixo), Pedro Solla (voz e guitarra) e Antón Blanco (batería). O seu estilo foi definido entre o pop C-86, o dream pop e o jangle pop con intensidade shoegaze.

Historia
--------

En 2016 publicaron o seu EP *Atrás Tigre*, editado en formato casete por Triunvirato, gravado en Laboratorio Soyuz por Máster do Son (Malandrómeda). En 2017 publicaron o LP *Fainos saír* (Triunvirato), gravado por Ibán Pérez no Estudio Terraforma (O Hío) e masterizado por Martín Ballesta en Last Punch Mastering (Glasgow).

As súas letras teñen unha fonda carga poética, e inclúen versos de Aníbal Núñez, Estevo Creus, Olvido García Valdés e Gonzalo Hermo.

Discografía
-----------

* *Atrás Tigre* (Triunvirato, 2016; casete)
* *Fainos saír* (Triunvirato, 2017; LP)

Notas
-----

1. ↑  Atrás Tigre en *La Fonoteca*.
2. ↑  *Atrás Tigre*, en *La Fonoteca*.
3. ↑  *Fainos saír*, en *La Fonoteca*.
4. ↑  «Atrás Tigre: "É aburrido e violento ter unha sorte de obriga de xustificar a música que fas cun sesudo discurso"», entrevista de Montse Dopico en *Praza Pública*, 7 de xullo de 2017.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Atrás Tigre, en Bandcamp.
Recibe o nome de **cenáculo ourensán** un grupo de autores que, naturais ou residentes na cidade de Ourense, posteriormente formarán parte (na súa maioría) do denominado grupo Nós. Os seus membros máis destacados foron Ramón Otero Pedrayo, Florentino López Cuevillas e Vicente Risco.

Historia do grupo
-----------------

O cenáculo ourensán supón a fase anterior ao galeguismo dos escritores citados. De feito, no caso particular de Vicente Risco, este pregaleguismo pode considerarse como antigaleguismo, posto que chegou a afirmar (na súa revista *La Centuria*, 1917) que "el que quiera ser leído que escriba en castellano". De todos os xeitos, unha vez convertido á causa galega, Risco asumiu o compromiso pleno coa lingua galega.

Por outra parte, como precisamente indica Vicente Risco no seu ensaio *Nós, os inadaptados*, o cenáculo ourensán estaba constituído por un conxunto dandies, intelectuais pregaleguistas e de clase acomodada, que vivían alienados, á marxe dos problemas do mundo en que se achaban (vivían na súa "torre de marfil"). Entre as súas principais preocupacións estaban o esoterismo, a filosofía oriental e filosofía nietzchiana. Isto motivounos para viaxar e coñecer outras culturas, sobre todo no relativo ao ocultismo. Este gusto polo alén pode verse reflectido na obra destes autores, como podemos apreciar, por exemplo, nas obras *O purgatorio de don Ramiro* e *O desengano do prioiro* de Ramón Otero Pedrayo ou *Do caso que lle aconteceu ao doutor Alveiros* de Vicente Risco.

Finalmente, todo o arriba dito e mais o proceso de galeguización destes homes aparece xenialmente retratado en *Arredor de si* de Ramón Otero Pedrayo.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Grupo Nós
* Literatura galega do século XX
**Antonio Alonso Fontán**, coñecido como **Antón Meder**, nado en Meder (Salvaterra de Miño) o 5 de marzo de 1931 e finado na mesma parroquia o 8 de abril de 2023, foi un escritor galego en lingua castelá e lingua galega.

Traxectoria
-----------

Necrolóxica en *Faro de Vigo*.
Cursou estudos primarios na escola da súa parroquia e completou a súa formación estudando Artes e Oficios no colexio de Tortoreos. Aos vinte anos trasladouse a Vigo. Foi un dos fundadores do Partido Galego do Proletariado e de Galicia Ceibe. Colaborador en diarios, revistas e radio galegas, especialmente en *Faro de Vigo*, *Diario 16*, *La Voz de Galicia* e *Diario de Pontevedra*, usando ás veces varios pseudónimos. Promoveu a creación do periódico bimensual *A Voz do Condado*. Foi o creador do Festival da Poesía no Condado en 1980. Participou en numerosos recitais e certames poéticos en Galicia e Portugal, sendo tamén un asiduo conferenciante. Finou en Meder o 8 de abril de 2023.

Obra
----

### Ensaio

* *Apocalipsis en Galicia: sete celulosas sete*, 1977, edición do autor, Vigo.
* *Hai unha terra loubada*, 2010, Ediciones Cardeñoso, Vigo.

### Obras colectivas

* *Os poetas de Vigo cantan en homenaxe a súa cidade*, 1989, Concello de Vigo.

Notas
-----

1. ↑  "Fallece el poeta Antonio Alonso Fontán a los 92 años en su casa natal de Meder". *Faro de Vigo*. 9 de abril de 2023.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Barrera, F. ed. (2002). *Gallegos. Quién es quien en la Galicia del siglo XXI*. *El Correo Gallego*. p. 22. ISBN 84-8064-113-4.
* Vilavedra, Dolores, ed. (1995). *Diccionario da Literatura Galega. Autores* **I**. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 84-8288-019-5.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12383039
* AELG: 137
* BNE: XX5040594

 |
Zume de laranxa, ingrediente da Auga de Valencia
A **Auga de Valencia** é un combinado a base de cava ou champaña, zume de laranxa, vodka e xenebra. Polo xeral sérvese en xerras de varias racións e bébese en copas anchas de cóctel. Foi elaborado, por primeira vez, no ano 1959 por Constante Gil no Café Madrid de Valencia.

Segundo conta a escritora María Ángeles Arazo no seu libro "Valencia Noite" naquela época frecuentaban a cervexería un grupo de viaxantes vascos que adoitaban pedir "Auga de Bilbao", referíndose ao mellor espumoso da casa. Cansos de pedir sempre o mesmo retaron ao propietario a ofrecerlles algo novo e este propúxolles beber a "Auga de Valencia". Eles accederon a probar o cóctel que Gil preparou naquel momento e xa non deixaron de tomalo nas súas posteriores visitas.

Durante unha década a bebida foi coñecida só por un pequeno grupo de clientes e non foi até os anos 1970s cando comezou a coñecerse na noite valenciana. Desde entón, converteuse nunha bebida bastante popular.

Constante Gil deixou a cervexería no ano 2000 para se dedicar exclusivamente a pintar os seus "Faladoiros de Café" homenaxe ás súas vivencias entre *Auga de Valencia* e *Rocafulls*.

### Ingredientes

* Zume de laranxa
* Vodka
* Xenebra
* Cava
* Azucre

### Modo de preparar unha xerra dun litro

1. Facer un vaso de zume de laranxa (18 cl)
2. Engadirlle unha botella de espumoso semi-seco (70 cl)
3. Engadir unha copa de vodka e xenebra (10 cl)
4. Azucre ao gusto
5. Arrefriar en frigorífico (se non é posible, engadir xeo)

### Recomendacións

* Utilice laranxas de tempada da horta valenciana.
* Non utilizar licor de laranxa (Cointreau ou Curação) pois a laranxa natural perdería as súas calidades aromáticas.
* A boa calidade dos alcois brancos mellora a calidade do cóctel.
* Se prefire a bebida seca non engada azucre e utilice cava seco ou brut.
* É preferible preparar a auga de Valencia con antelación para arrefriar en neveira case até o seu conxelamento, así conseguimos que a mestura dos seus aromas sexa perfecta, antes de servir removeremos cunha culler sen axitar.
| Arqueamebas |
| --- |
| Quiste de *Entamoeba histolytica* |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Dominio: | Eukarya |
| Reino: | Amoebozoa |
| Filo: | **Archamoebae** |

 |
| Xéneros |
| *Endolimax*
*Entamoeba*
*Mastigamoeba*
*Mastigella*
*Mastigina*
*Pelomyxa*
*Phreatamoeba* |

As **arqueamebas** (***Archamoebae***) é un grupo de microorgnismos ameboides pertencentes aos Amoebozoa  que se caracteriza pola ausencia de mitocondrias. Dous dos xéneros, *Entamoeba* e *Endolimax* son parasitos ou comensais internos dos animais. Algunhas especies son patóxenas para os seres humanos, causando doenzas tales como a disentería amebiana. Os outros xéneros de archamoebae viven en hábitats de auga doce e son infrecuentes entre as amebas polos flaxelos que posúen. A maioría teñen un só núcleo e un flaxelo, mais a ameba xigante *Pelomyxa* é multinucleada e multiflaxelada.

As primeiras árbores moleculares baseadas no ARNr estableceron que os xéneros parasitos ou comensais (entamébidos) e os xéneros flaxelados (pelobiontes) se clasificasen en grupos separados que diverxiron doutros Eukarya moi cedo, o que suxire que a ausencia de mitocondrias era unha característica primitiva. A ausencia de aparato de Golgi en *Pelomyxa* tamén se considerou un caráctrer primitivo, o que a separaría de *Entamoeba*, que ten aparato de Golgi.

O nome de **Archamoebae**, do grego αρχη, primeiro, fai referencia a esta suposta antigüidade. Porén, estudos baseados noutros xenes demostraron que esta colocación é un artefacto da análise filoxenética (que se denomina atracción das ramas longas). Agora considérase que Archamoebae é un grupo de Amoebozoa relacionado con Myxomycota, cuxos membros perderon as mitocondrias. Tamén parece que os pelobiontes e os entamébidos non son grupos separados, é dicir, que *Entamoeba* e *Endolimax* se desenvolveron a partir dun devanceiro común de vida libre.

Notas
-----

1. ↑  Cavalier-Smith T (1998). "A revised six-kingdom system of life". *Biol Rev Camb Philos Soc* **73** (3): 203–66. PMID 9809012. doi:10.1111/j.1469-185X.1998.tb00030.x.
2. ↑  Cavalier-Smith T (1991). "Archamoebae: the ancestral eukaryotes?". *BioSystems* **25** (1-2): 25–38. PMID 1854912. doi:10.1016/0303-2647(91)90010-I.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q589993
* MAG: 2780555629

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* EOL: 10182422
* WoRMS: 582171

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D056896

 |
Rapaza concentrada nunha tarefa.
A **atención** é o proceso condutual e cognitivo de concentración selectiva nun aspecto discreto da información, xa sexa considerada subxectiva ou obxectiva, mentres que se ignoran outros aspectos perceptibles. A atención tamén foi denominada como a asignación de recursos de procesamento limitados.

Desde o punto de vista da psicoloxía, a atención non é un concepto único, senón o nome atribuído a unha variedade de fenómenos. Tradicionalmente, considerouse de dúas maneiras distintas, aínda que relacionadas. Por unha banda, a atención como unha calidade da percepción fai referencia á función da atención como filtro dos estímulos ambientais, *decidindo* cales son os estímulos máis relevantes e dándolles prioridade por medio da concentración da actividade psíquica sobre o obxectivo, para un procesamento máis profundo na conciencia. Doutra banda, a atención é entendida como o mecanismo que controla e regula os procesos cognitivos; desde a aprendizaxe por condicionamento até o razoamento complexo.

En moitos casos actúa de maneira inconsciente iniciado no hemisferio cerebral esquerdo e é mantida no hemisferio dereito. O estar atento ("pór atención" ou "prestar atención") tampouco é un comportamento único do ser humano.

Hai estudos no Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts (MIT) onde varios científicos e estudantes comproban que tanto se pode afectar a atención dun individuo. Un dos principais obxectivos era ver se unha persoa era capaz de manter a atención, tendo no oído un auricular ao estar a estabelecer unha conversación ou escoitando a outra persoa. Como xa se dixo anteriormente "prestar atención" non é un comportamento único do ser humano. algúns experimentos fracasaron, pero a maioría lograron entender o que se lles estaba dicindo ou xa sexa manter a conversación. Isto depende a que altura de son estea a escoitarse ou tamén de que tipo de melodía estea a escoitarse, xa que as de carácter un pouco ruidosas como o rock son máis difíciles de que unha persoa logre entender a información que se lle dea.

Notas
-----

1. ↑  Anderson, John R. (2004). *Cognitive psychology and its implications (6th ed.)*. Worth Publishers. p. 519. ISBN 978-0-7167-0110-1.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Trastorno por déficit de atención con hiperactividade
* Concentración

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6501338
* BNCF: 29622
* BNE: XX528143
* BNF: 11930987v
* EBID: ID
* FAST: 820788
* GND: 4068943-8
* JSTOR: attention
* LCCN: sh85009391
* NDL: 00573900
* PSH: 9376
* SUDOC: 027220419

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D001288
* MeSH: F02.830.104.214

 |
**Ashanti Alston Omowaii** é un activista anarquista, orador, escritor e ex-membro do Partido Pantera Negra, así como do Exército Negro de Liberación. Polos actos relacionados con esta última militancia pasou máis dunha década na cadea acusado de asalto a man armada, aínda que el mesmo, ao non recoñecer o dereito de propiedade, denominaba esas accións como "expropiacións bancarias".

Actualmente é o coordenador para o nordeste dos Estados Unidos do movemento Resistencia Crítica (Critical Resistance), codirixente do National Jericho Movement (organización que loita pola liberación dos presos políticos estadounidenses), e membro da organización pro-zapatista para persoas de cor Estación Libre, pertence tamén ao Instituto de Estudos Anarquistas. Ademais disto elaborou catro números do fanzine "@narchist Panther Zine" (Fanzine do Pantera Anarquista), nome orixinado no feito de que, a pesar da disolución da organización, Alston segue a considerarse un Pantera Negra e tense referido a si mesmo como o Pantera Anarquista. No citado medio defínese a si mesmo como un anarquista negro e un anarquista posmoderno.

Alston tense oposto nas súas publicacións ás ideas de movementos como Persoas Anarquistas de Cor (Anarchist People of Color), no relativo á cuestión do nacionalismo negro. Esta organización defende a teoría de que un nacionalismo negro non sería máis que unha contraposición do nacionalismo branco existente, e representaría unha base racista incompatíbel coas posturas do anarquismo. A postura de Alston é próxima ao nacionalismo negro, pero non tan radical como a de Lorenzo Kom'boa Ervin que promulgan eliminar do anarquismo á xente que non sexa de cor.

Nos últimos tempos Alston aproximouse ao movemento de defensa dos dereitos dos animais, a través da súa amizade co activista preso Andy Stepanian, do SHAC 7. Nese sentido ten participado como voceiro en distintos congresos sobre os dereitos dos animais, así como en distintas publicacións de orientación ecoloxista.

Véxase tamén
------------

### Ligazón externa

* Anarchist Panther Arquivado 16 de decembro de 2021 en Wayback Machine. *(en inglés)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3395089
* WorldCat
* VIAF: 24166234056596041854
* LCCN: n2022046146
* LibraryThing: ashantialston
* OL: OL11362245A

 |
Un **arquetipo** é un modelo ou exemplo de ideas ou coñecemento do cal se derivan outros tantos para modelar os pensamentos e actitudes propias de cada individuo, de cada conxunto, de cada sociedade, mesmo de cada sistema.

Un sistema de palabras, de ideas, de ideais ou pensamentos, segue unha conduta regular, envolveito no seu propio paradigma; mesmo se usan arquetipos para modelar o seu propio camiño, para abrirse campo nun medio de ideas abstractas e pouco comprensíbeis ou mesmo inintelixíbeis, soamente guiados polos seus propios pensamentos e crenzas.

Trátase dun termo xa empregado por filósofos neoplatónicos, como Plotino, para designar as ideas como modelos de todas as cousas existentes, segundo a concepción do propio Platón. Nas filosofias teístas o termo indica as ideas presentes na mente de Deus. Pola confluencia entre neoplatonismo e cristianismo, o termo arquetipo chegou até a filosofía cristiá.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q131714
* BNCF: 12503
* GEC: 0080618
* JSTOR: archetypes
* MAG: 49848784
* TESF: archetypes
* Treccani: archetipo

 |
A **batalla de Wareham** foi un conflito militar entre as forzas saxoas de Alfredo o Grande e as do caudillo viquingo Guthrum no ano 876. No século IX o rei Alfredo xa iniciara un sistema de defensa baseado en cidades fortificadas coñecidas como *burh*. Tras as derrotas dos reinos de Mercia e Northumbria, en 874 Guthrum atreveuse a iniciar unha ofensiva contra o reino de Wessex que se mantivo até entón nunha especie de statu quo durante as arremetidas viquingas no leste, aínda que xa mantivera enfrontamentos previos non exentos de pagos de rescate (*danegeld*) a cambio de paz cos daneses. En 876 as forzas viquingas estaban divididas en dúas frontes, o grande exército pagán encabezado por Halfdan Ragnarsson en York consolidando o seu poder na zona, e Guthrum coa segunda onda coñecida como grande exército de verán no sur.

Guthrum levou o seu exército até o porto de Poole no sur de Inglaterra e alí uniuse con outro exército viquingo que estaba a invadir a área que se atopa entre os ríos Frome e Trent, área gobernada por Alfredo. Segundo o cronista Asser na súa obra *Vida de Alfredo*, este primeiro enfrontamento tivo como resultado a vitoria viquinga, capturando o "*castellum*" (un pequeno forte da época romana) e a praza fortificada de Wareham, desencadeando o conflito militar que foi resolto de novo co pago dun *danegeld*, unha paz efémera que foi rota en 877 cando Guthrum volveu invadir Wessex e provocou unha cadea de conflitos nos que, en principio, parecía que Alfredo era protagonista dunha derrota tras outra.

Notas
-----

1. ↑  Davis, Terence (1997) *Wareham Gateway to Purbeck*, ISBN 0-948699-62-0 p. 14
2. ↑  "Texto completo de *Life of King Alfred* de Asser". Arquivado dende o orixinal o 21 de outubro de 2017. Consultado o 08 de novembro de 2017.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Garmonsway, G.N. tradución *The Anglo-Saxon Chronicle*. Londres: Dent, 1972.
* Jones, Gwyn. *A History of the Vikings*. Edición revisada. Oxford: Oxford University Press, 1984.
* Smyth, Alfred P. *Alfred the Great*. Oxford: Oxford University Press, 1995.
* Smyth, Alfred P. tradución *The Medieval Life of Alfred*. Houndmills: Palgrave, 2002.
* Yorke, Barbara. *Kings and Kingdoms of Anglo-Saxon England*. Londres: Routledge, 1997.

### Outros artigos

* Batalla de Ethandun.
***Camino de Santiago. Guión para una película*** é un texto literario en lingua castelá escrito por Ramón Otero Pedrayo. Foi publicado por Editorial Galaxia en 2018, en edición de Laura Tato Fontaíña.

Estrutura
---------

O guión comeza cun Preliminar no que fala da constitución do camiño de Santiago e a chegada a Galicia de peregrinos de toda Europa e de toda condición social, incluíndo personalidades como Carlomagno, Isabel de Portugal ou Francisco de Asís. Neste preliminar fala tamén da proliferación da arquitectura románica en Galicia.

A trama central consiste na pelerinaxe de Helena de Rethel e Daniel. Helena é unha moza da Lorena que estuda na Sorbona en París e vai a Compostela por dous motivos: porque o seu namorado morreu sen poder facer o camiño, e porque unha familiar súa fora a fundadora do mosteiro de Conxo. Daniel é un fidalgo sen recursos que estuda tamén na Sorbona. Ao chegaren a Compostela percorren a vila, e teñen ocasión de ver no pazo de Xelmírez a coroación do rei Afonso Reimóndez. Daniel fica en Compostela, e Helena regresa a París, mais volve a Compostela logo do paso de Almanzor e a destrución do sepulcro.

No remate conflúen peregrinos chegados de diferentes lugares, como Amadís de Gaula, Merlín, Guillerme X de Aquitania (que deu pé ao Romance de don Gaiferos) ou Guido de Borgoña.

No filme aparecen elementos da mitoloxía galega como a Santa Compaña ou a Raíña Lupa.

Desenvolvemento
---------------

O guión foi un encargo de José Rodríguez de Vicente para a produtora Suevia Films, de Cesáreo González. O autor traballou no guión no outono de 1952, e estaba previsto iniciar a rodaxe en abril de 1953 baixo a revisión de Juan de Orduña, co obxecto de ter listo o filme para o Ano Santo de 1954.

O texto non foi aprobado por Javier María Echenique, Secretario Nacional da Propagación da Fe, xa que non servía como propaganda para o "ideal universalista" do réxime franquista.

O filme non chegou a rodarse, posiblemente polas dificultades técnicas para levalo a cabo.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Tato Fontaíña, L. (2018): "Introdución". En Ramón Otero Pedrayo, *Camino de Santiago*. Vigo: Galaxia, 9-51.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q58624235
* ISBN: 978-84-9151-175-5

 |
Balancín.
O **balancín** (tamén chamado **balanceiro**) é un peza dun motor de combustión interna que serve para accionar as válvulas. Se a árbore de levas non está situada xusto enriba da válvula, o balancín transmite o movemento desta á válvula, que é operada indirectamente.

Un dos extremos do balancín é accionado pola árbore de levas: cando este movemento sobe un extremo do balancín, o outro baixa, abrindo a válvula. Pola contra, cando a leva baixa o balancín elevase no lado da válvula e permite que o resorte a feche.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *balancín*.
2. ↑  Grupo TALG / Instituto da Lingua Galega. "balanceiro". *Dicionario de dicionarios*.

| * v
* c
* e
Compoñentes do automóbil: Motor |
| --- |
| Cabeza | Xunta da cabeza ·  Cilindro ·  Inxector ·  Válvula ·  Balancín ·  Buxía ·  Colector |
| Bloque e Cárter | Veo de manivelas ·  Pistón ·  Distribuidor ·  Árbore de levas ·  Volante |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q388582
* EBID: ID
* MAG: 2776513536

 |
**Camilo Pereira Freijenedo**, finado en Vigo a principios de setembro de 1931, foi un avogado e político galego.

Traxectoria
-----------

Fillo de Hipólito Pereira e María Freigenedo, oriundos de Seoane de Arcos (O Carballiño). Licenciado en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela, instalouse na Estrada a finais da década dos sesenta como procurador dos tribunais. Adscrito ao Partido Liberal, foi concelleiro da Estrada e deputado provincial (1888-1900). Foi secretario do xulgado municipal da Estrada. Foi presidente da empresa Automóviles Gallegos. En 1926 concedéronlle a medalla do Traballo, sendo o primeiro galego en conseguila.

Vida persoal
------------

Casou en 1873 con Peregrina Renda López e foi pai de Sara Pereira Renda (que casou con Alfredo Pérez Viondi en 1897) e Virxinia Pereira Renda (que casou con Castelao).

Notas
-----

1. ↑  *El Pueblo Gallego*, 4-9-1931, p. 5.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Arca Caldas, Olimpio (1999). "As dúas mulleres de Castelao" (PDF). *A Estrada: Miscelánea histórica e cultural* (2): 9–47.
* Taboada Moure, Pablo (1987). Deputación Provincial, ed. *Las élites y el poder político. Elecciones provinciales en Pontevedra (1836-1923)*. Pontevedra. ISBN 84-505-6436-0.
***Camiñante sobre o mar de néboa*** (en alemán: *Der Wanderer über dem Nebelmeer*) é unha coñecida pintura do pintor romántico alemán Caspar David Friedrich, con data de 1818. Trátase dun óleo sobre téa que mide 74,8 centímetros de ancho por 94,8 centímetros de alto. Actualmente consérvase no Kunsthalle de Hamburgo (Alemaña).

A obra presenta un viaxeiro, que algúns críticos identificaron co propio Friedrich, en pé no cumio dun penedo elevado, fitando un mar de brétema que lle queda embaixo. O camiñante aparece de costas, vestido de negro. Adianta unha perna e apóiase nun bastón. Pódense ver os picos doutras montañas emerxendo entre a néboa, ao tempo que unha serra de montañas de enormes dimensións ocupa o fondo da obra. A grande extensión de ceo por riba das alturas das montañas do fondo cobre gran parte do cadro. Podería ser unha paisaxe da Suíza de Saxonia.

Notas
-----

1. ↑  Hemut R. Leppien: *Caspar David Friedrich in der Hamburger Kunsthalle*. Stuttgart 1993, S. 16

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q311243
* WorldCat
* VIAF: 295129252
* SUDOC: 167010727

 |
| «All Than She Wants» |
| --- |
|  |
| sinxelo de Ace of Base |
| do álbum *Happy Nation* |
| Lanzamento | novembro de 1992 (Suecia), 8 de maio de 1993 (Reino Unido, Galicia), 18 de setembro de 1993 (EUA). |
| Formato | {{{formato}}} |
| Gravada |  |
| Xénero musical | Eurodance, reggae fusion. |
| Lingua(s) | {{{lingua}}} |
| Duración | 3:25 (single version)  3:34 (album version) |
| Discográfica | Alex Records (lanzamento orixinal)  Arista Records |
| Produtor(es) | Denniz Pop Jonas Berggren Ulf Ekberg |
| Escritor(es) | Jonas Berggren  Ulf Ekberg |
| Cronoloxía |
| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| «» | «All Than She Wants» | «"Wheel of Fortune" (1993)» |

 |
| Miscelanea | {{{miscelanea}}} |

***All That She Wants*** é o título dunha canción gravada polo grupo sueco Ace of Base e producida por Denniz Pop en 1993.

Historia
--------

A comezos de 1993, a canción alcanzou o top-ten das listas en varios países, incluíndo Dinamarca, o Reino Unido e Australia, tendo grande sona en Galicia no verán de 1993. O sinxelo foi certificado con disco de platino nos Estados Unidos, onde atinxiu a segunda posición na *Billboard Hot 100*. É un dos *singles* "número 2" máis vendidos de todos os tempos nos Estados Unidos: mantívose tres meses entre as primeiras posicións da lista da Billboard Hot 100, mais nunca alcanzou a primeira posición. É actualmente o 71º *single* máis vendido de todos os tempos na Alemaña.

O tema encadraríase nun xénero *eurodance*, con toques de *reggae fusion*. Foi gravado nos estudios *Alex Records* (lanzamento orixinal) e *Arista Records*. Composto en 1992 polos dous compoñentes masculinos da banda: Jonas Berggren e mais Ulf Ekberg e producido por Denniz Pop, Jonas Berggren e Ulf Ekberg.

Ao éxito de *All That She Wants* seguiulle o single "Wheel of Fortune" (1993) e o pegañento *The Sign* (1994).

Galicia
-------

En Galicia acadou o número 1 dentro das listas españolas os días 15 e 29 de maio de 1993, tivo especial sona o verán dese mesmo ano.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q695648
* AllMusic: mt0012486851
* Discogs: 33334
* MetroLyrics: ID
* MusicBrainz: ID
* MusicBrainz: ID

 |
Exemplo de xardín xaponés (Século XIX, Saihoji, Kyoto, Patrimonio da Humanidade)
A **arte xaponesa** abarca un amplo abano de estilos e medios artísticos, incluíndo a antiga cerámica, escultura en madeira e broce, pintura en tinta en papel de seda, e moitos outros tipos de traballos artísticos. Ten tamén unha longa historia, que vai dende os primeiros asentamentos no Xapón, ao redor do décimo milenio antes da nosa era, até o presente.

Historicamente, o Xapón foi obxecto de repentinas chegadas de novas ideas do exterior, seguidas de longos periódos de contacto mínimo co resto do mundo. Co tempo os xaponeses desenvolveron a habilidade de absorber, imitar, e finalmente asimilar eses elementos de cultura estranxeira que complementaban as súas preferencias estéticas. O primeiro arte complexo no Xapón foi producido nos séculos VII e VIII despois de Cristo, en conexión co Budismo. No século IX, a medida que os xaponeses comezaron a alonxarse da China e a desenvolver formas de expresión indíxenas, as artes seculares foron gañando importancia; até o século XV, tanto a arte relixiosa como a secular floreceron. Despois da Guerra Ōnin (1467-1477), o Xapón entrou nun período de convulsión política, social e económica que durou un século. No estado que emerxeu baixo o liderado do shogunato Tokugawa, a relixión organizada xogou un papel moito menos importante na vida das persoas, e as artes que sobreviveron foron principalmente seculares.

A pintura é a expresión artística preferida no Xapón, practicada por afeccionados e profesionais por igual. Até tempos modernos, os xaponeses escribían con pincel, no lugar da pluma, e a súa familiaridade coas técnicas do pincel os fixo particularmente sensibeis aos valores e estética da pintura. Co incremento da cultura popular no período Edo, un estilo de impresións con selos de madeira chamado *ukiyo-e* se converteu nunha forma de arte importante e as súas técnicas eran perfectas para produciren impresións coloridas de todo, desde noticias diarias a novos libros escolares. Os xaponeses, neste período, encontraron a escultura como un medio menos idóneo para a expresión artística; a maioría da escultura xaponesa está asociada coa relixión, e a súa realización decaeu coa perda de importancia do Budismo tradicional.

A cerámica xaponesa encóntrase entre as máis preciadas no mundo e inclúe os primeiros artefactos coñecidos da súa cultura. Na arquitectura xaponesa, os xaponeses preferencian os materiais naturais e a interacción entre o espazo interior e o exterior se expresa claramente.

Hoxe en día, o Xapón rivaliza coa maioría das outras nacións desenvolvidas na súa contribución á arte contemporánea, moda e arquitectura, con creacións verdadeiramente modernas, globais e multiculturais.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Castelo xaponés

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q603399
* BNCF: 17820
* EBID: ID
* JSTOR: japanese-art
* LCCN: sh85007726
* MAG: 164602246
* NDL: 00560739
* NKC: ph121305

 |
**Balenciaga** é unha firma de moda de luxo, fundada polo estilista vasco Cristóbal Balenciaga, hoxe en día pertencente á multinacional francesa Kering.

Ten a súa orixe en 1919, cando Cristóbal Balenciaga abriu a súa primeira casa de costura en Donostia. Co estalido da Guerra civil española mudouse para París en 1937, estabelecendo alí a súa residencia. Balenciaga converteuse nun dos mais activos deseñadores de moda do século XX, sendo o responsable de deseñar pezas de roupa que se tornarán en bases da moda contemporánea, coma o vestido *baby doll*, o vestido túnica e o vestido saco. O seu estilo, de liñas depuradas, novas formas e enfocado nos materiais, así como o virtuosismo das técnicas de costura fixeran del un dos mais recoñecidos e influentes costureiros, admirado tanto polos clientes coma polos seus compañeiros de profesión.

Directores creativos
--------------------

* Cristóbal Balenciaga – 1919 a 1968
* Michel Goma – 1987 a 1992
* Josephus Thimister – 1992 a 1997
* Nicolas Ghesquière – 1997 a 2012
* Alexander Wang – 2012 a 2015
* Demna Gvasalia – dende 2015

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina oficial de Balenciaga (*en castelán*)
* Museo de Cristóbal Balenciaga en Getaria

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1530892
* WorldCat
* VIAF: 145667949
* GND: 1198441429

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: CREA.
A **Asociación de Directores e Realizadores de Galicia** (**CREA**) é unha asociación profesional sen ánimo de lucro, que ten por obxectivo a defensa dos intereses dos directores e realizadores do sector audiovisual galego.

Características
---------------

Foi fundada en 2002, e conta con máis de 120 persoas asociadas. En 2015 o seu presidente é Jorge Coira. Na xunta directiva están tamén Juan Lesta (vicepresidente), Gaspar Broullón (secretario), Gutier Rolán (tesoureiro), Ángeles Huerta, Pablo Cacheda, Veru Rodriguez, Giselle Llanio e Suana Sotelo (vogais).

Organiza diversos eventos, e colabora co patrocinio de premios á mellor dirección no Festival de Cans e no Curtocircuíto.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina web de CREA Arquivado 17 de novembro de 2015 en Wayback Machine.


---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* |

---
**Arturo Romano Pacheco**, nado na Cidade de México o 29 de setembro de 1921 e finado o 16 de marzo de 2015, foi un antropólogo, catedrático, académico e investigador mexicano. Especializouse na antropoloxía física. Entre os seus traballos máis importantes salientan os estudos realizados ás osamentas de Pakal "o Grande", a Raíña Vermella de Palenque, Eusebio Francisco Kino e especialmente o achado e identificación dos restos de Juana Inés de la Cruz.

Traxectoria
-----------

Realizou os seus estudos de bacharelato na Escola Vocacional do Instituto Politécnico Nacional. En 1942 ingresou á Escola Nacional de Antropoloxía e Historia. De 1946 a 1948 foi bolseiro do Instituto Carnegie. En 1949 foi bolseiro pola Universidade Nacional Autónoma de México (UNAM) para cursar un posgrao en paleomastozooloxía. En 1956 obtivo unha mestría *cum laude* en antropoloxía física coa tese *Los restos óseos de la Cueva de la Candelaria, Coahuila*.

### Primeiras investigacións

Colaborou co profesor Javier Romero Molina nalgunhas escavacións arqueolóxicas en Cholula, Puebla. En 1947 foi comisionado polo Instituto Nacional de Antropoloxía e Historia para realizar estudos e escavacións en Tlatilco, continuou traballando neste sitio anos máis tarde, en 1962 e 1969. Durante este lapso de tempo tamén realizou exploracións nos enterros de Azcapotzalco, así como en Tamuín, lugar onde colaborou co arqueólogo Wilfrido du Solier.

Nos primeiros anos da década de 1950 participou en exploracións en diversos estados da república mexicana para atopar restos de mamuts. Estabeleceu amizade cos doutores Pablo Martínez del Río e Manuel Maldonado-Koerdell, quen o influíron para participar nos estudos e investigacións sobre o poboamento de América.

### Palenque e outras zonas arqueolóxicas

En 1951 e 1952 participou con Alberto Ruz Lhuillier e Eusebio Dávalos Hurtado na exploración do Templo das Inscricións coordinando a loxística do campamento. Cando se descubriu o sarcófago de Pakal "o Grande" regresou ó sitio para efectuar a fotografía antropolóxica da osamenta. Case corenta e un anos máis tarde, en 1994, colaborou no mesmo sitio con Fanny López Jiménez e Arnoldo González Cruz na fotografía e análise antropolóxica da Raíña Vermella achada no Templo XIII.

Nas décadas de 1960 e 1970 participou en varias escavacións arqueolóxicas nos sitios de Yagul, San Juan del Río, Yólox, Zaachila, Isla Mata del Muerto e Isla de Jaina entre outras.

Notas
-----

1. ↑  "Muere el antropólogo físico Arturo Romano Pacheco". Arquivado dende o orixinal o 02 de abril de 2015. Consultado o 25 de setembro de 2018.
2. ↑  "Dr. Arturo Romano Pacheco". Semblanza publicada en 1988 en *La antropología en México. Panorama histórico* (INAH) y en 1999 *Cien años de antropología física en México* por María Villanueva, Carlos Serrano y José Luis Vera (UNAM)
3. ↑  Malvido, 2009; 124-140
A **Asociación de Construtores Europeos de Automóbiles**, en francés **Association des constructeurs européens d'automobiles** e en inglés **European Automobile Manufacturers Association**, comunmente coñecida como **ACEA** é un lobby fundado en 1991 que representa os intereses da industria automobística europea diante a Unión Europea.

Organización e membros
----------------------

A ACEA agrupa quince membros: BMW, DAF Trucks, Daimler AG, Fiat, Ford Europa, General Motors Europa, Jaguar Land Rover, MAN AG, Porsche, PSA Peugeot-Citroën, Renault, Scania, Volkswagen, Volvo e Toyota Europa. A súa sede permanente está na cidade de Bruxelas, o seu secretario xeral é desde 2001 Ivo Hodac, a presidencia é rotatoria entre os membros, exércea para o período 2008-2009 Christian Streiff, director executivo de PSA Peugeot-Citroën.

Acordo de 1998 coa UE
---------------------

En 1998 subscribiu un acordo coa Unión Europea para reducir as emisións de CO2 dos novos vehículos, fabricandos ou importados, que se concretou na diminución dunha media dun 2,5% anual das emisións dos fabricantes pero que non deu os resultados que esperaba a Comisión Europea

Notas
-----

1. ↑  "Web da ACEA". Arquivado dende o orixinal o 18 de abril de 2010. Consultado o 27 de abril de 2009.
2. ↑  Raphael Edinger e Sanjay Kaul *Sustainable mobility: renewable energies for powering fuel cell vehicles*. Greenwood Publishing Group, 2003, páxina 21
3. ↑  "Transportenvironment.org/docs/Publications/2006/2006-10\_how\_clean\_is\_your\_car\_brand.pdf" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 21 de marzo de 2009. Consultado o 27 de abril de 2009.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q743391
* WorldCat
* VIAF: 128703058
* GRID: grid.432588.0
* MAG: 929934785
* OpenCorporates: 0444072631

 |