O **Centre Català** foi unha entidade catalanista fundada en Barcelona en xuño de 1882, a partir das ideas xurdidas do Primeiro Congreso Catalanista, para defender os intereses materiais e morais de Cataluña e para acadar a unión de tódolos cataláns.

Traxectoria
-----------

A cerimonia de apertura tivo lugar no Teatro Romea en Barcelona o 17 de xuño de 1882. Escolleuse como presidente a Frederic Soler (escritor que adoitaba asinar como Serafí Pitarra), e como vicepresidente a Valentí Almirall, que era, en realidade, a alma e o líder principal. Tamén participou na fundación Manuel de Lasarte i Rodríguez-Cardoso. O seu lema era *Cataluña i avant!*  (traducido como *Cataluña e adiante!*) e pretendía ser unha plataforma unitaria e ampla que agrupara a tódolos catalanistas, tanto carlistas como federalistas. Nesta primeira etapa, apolítica, intentaron atraer aos compoñentes de *La Renaixença* e nos estatutos prohibíase debater de temas políticos e relixiosos.

En abril de 1883, presentou un programa de sete puntos, entre os que destacan: 

* O recoñecemento do catalán como lingua oficial española.
* Mantemento e reforma do dereito civil catalán.
* Creación dun Tribunal Supremo catalán.
* Establecemento dunha administración catalá.
* Promoción do proteccionismo económico.
* Fortalecemento do carácter mercantil de Cataluña.

Valentí Almirall procurou que mudara a actitude política inicial e conseguiu que o Centre organizara o Segundo Congreso Catalanista (xuño de 1883), e pretendeu que se debatera. Porén, os enfrontamentos entre os partidarios de Almirall e os de Pi i Margall impediron a súa aprobación, pero si se chegou a condenar a participación de cataláns en partidos de obediencia estatal. 

O 19 de xaneiro de 1884, converteuse en partido político, propoñendo o fomento do asociativismo comarcal catalán e artellar unha ampla fronte reivindicativa catalá que tentou se presentar nas eleccións en 1886. En 1885, integráronse os conservadores carlistas Eusebi Güell i Bacigalupo e Ferrán Alsina, procedentes do Centre Escolar Catalanista, feito que debilitará o liderado de Almirall. O momento máis relevante do Centre será, cando en 1885 exercitou o dereito de presentación, recoñecido na constitución, e foi Almirall o redactor e quen presente, perante o rei Afonso XIII, o *Memorial de greuges* (Memorial de agravios).

Porén, non se puido manter durante moito tempo a unión de grupos tan heteroxéneos e nas eleccións ao consello de administración do Centre Català en xuño de 1887, Almirall venceu a Ferrán Alsina. O sistema de maiorías e minorías, entre conservadores e liberais segundo o lugar do grupo non era moi realista e provocou as protestas no Centro de Sabadell, e acusouse aos conservadores de separatistas. O 19 de agosto, o Consello Xeral de Barcelona disolveu a delegación de Sabadell e advirtiu á do Masnou de face-lo mesmo. Estes feitos máis a oposición de Almirall á Exposición Universal de Barcelona de 1888 que os conservadores crían que podería ser unha boa plataforma de espallamento catalanista, provocaron que *L'Arc de Sant Martí* e *La Renaixença* abandonaran o grupo. Ao mesmo tempo, as delegacións disidentes disolvéronse e refundáronse como centros independentes.

En 1887, os elementos socialmente máis conservadores, como Joan Josep Permanyer, Àngel Guimerà ou Lluís Domènech i Montaner, abandonaron o partido para formar a Lliga de Catalunya e, con eles, tamén marchan os procedentes do Centre Escolar

Notas
-----

1. 1 2 3  Pabón (1999), p. 94
2. 1 2  "Centre Català". *Gran enciclopèdia catalana*. Consultado o 10-05-2018.
3. ↑  Grau, Josep (2006). *La Lliga Regionalista i la llengua catalana, 1901-1924*. Barcelona: Publicacións de l'Abadía de Montserrat. p. 23. ISBN 84-8415-768-7.
4. 1 2  Pabón (1999), p. 95
5. ↑  Fradera (2007), p. 91

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Fradera, Josep M. (2007). *L'intel·lectual abans de l'intel·lectual. Consideracions vacil·lants sobre el cas català entre la Revolució Liberal i el canvi de segle*. *En "La projecció social de l'escriptor en la literatura catalana contemporània"* (en catalán) (Lleida: Punctum). pp. 67–107. ISBN 978-84-934802-6-4.
* Pabón, Jesús (1999). *Cambó: 1876-1947*. Barcelona: Alpha. ISBN 84-7225-740-1.

### Outros artigos

* Valentí Almirall

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q8343559
* GEC: 0016932

 |