**Emilio Castelar Ripoll**, nado en Cádiz o 7 de setembro de 1832 e finado en San Pedro del Pinatar (Murcia), o 25 de maio de 1899, foi un político e escritor español, último presidente da Primeira República Española.

Foi o autor do prólogo de Follas novas de Rosalía de Castro.

Traxectoria
-----------

Pertencía a unha familia de raizame liberal perseguida pola represión absolutista. Completou o bacharelato en Alacant e trasladouse posteriormente a Madrid para estudar Filosofía e Dereito. Desde moi novo demostrou as súas inquietudes políticas e asombrou polos seus dotes de orador hábil e elocuente, revelados por primeira vez en 1854 no mitin electoral celebrado no Teatro Real.

Despois as críticas á monarquía dende o seu propio xornal, *La Democracia*, fundado en 1864, provocan a expulsión da súa cátedra en 1865 e os sucesos da Noite de San Daniel. Un ano máis tarde tivo que fuxir a Francia ao ser descuberto como un dos implicados no pronunciamento do cuartel de San Gil (coñecido como a *rebelión dos sarxentos*).

Comezou entón un azaroso exilio de dous anos (entre 1866 e 1868) que, pese ao sufrimento que lle provocou o arredamento da súa patria, Castelar cualifica de "grande escola". Durante este tempo tivo ocasión de percorrer varios países europeos (Francia, Suíza, Italia, Inglaterra, Alemaña) e de coñecer a importantes estadistas, políticos, pensadores e escritores (Victor Hugo, Gambetta, Julio Simon). Ademais, colaborou como correspondente nos principais xornais de Latinoamérica: *El Siglo* (Montevideo), *El Monitor Republicano* (México), *La Nación* (Bos Aires), *La Raza Latina* (...). Estas colaboracións axudárono a equilibrar a súa maltreita economía.

A *Revolución Gloriosa*
-----------------------

Monumento a Castelar en Madrid.
O triunfo da Revolución de 1868 (**A Gloriosa**), de signo progresista, permitiulle regresar a España. A partir de entón, participou máis activamente en política: tomando como modelo as leis democráticas de Norteamérica, quixo impulsar unha reforma dos gobernos monárquicos. En 1869 foi elixido Deputado a Cortes (primeiro, por Zaragoza e por Lleida; máis tarde, por Valencia e polo distrito de Aracena): entón foi cando demostrou verdadeiramente os seus dotes como orador parlamentario, con intervencións que se recordaban como memorables: unha das máis coñecidas foi a polémica que mantivo co cóengo Manterola (abril de 1869), na defensa da separación entre Igrexa e Estado, e da necesidade de poñer fin ao poder temporal do Papado.

Entre 1870 e 1873 durante o reinado de Amadeu de Savoia Castelar mantívose na oposición. En 1872 publicáronse os seus *Recuerdos de Italia*, libro de viaxes no que recolle moitas das súas impresións da época en que viviu exiliado en Roma. E ao ano seguinte, ademais dunha recompilación dos seus discursos, unha *Vida de Lord Byron*.

Da primeira República á Restauración
------------------------------------

Proclamada a Primeira República en 1873 foi nomeado ministro de Estado no Goberno presidido por Estanislao Figueras participando na elaboración das leis que suprimían as ordes militares, os títulos nobiliarios e a abolición da escravitude. Ese mesmo ano logo da retirada de Nicolás Salmerón, asumiu o poder como cuarto e último Presidente da República e ten que facer fronte á rebelión cantonalista, á sublevación dos carlistas e á insurrección declarada en Cuba.

Xogos florais de 1883 no Teatro Tamberlick de Vigo, baixo a presidencia de Castelar.
As Cortes obrigárono a dimitir o 2 de xaneiro de 1874. Unhas horas máis tarde, entraba o xeneral Pavía no Congreso. Isto foi o final da efémera primeira República española.

Durante a Restauración, afastado progresivamente do republicanismo federal e do radical, formou o Partido Demócrata Posibilista. A súa voz deixouse oír nas Cortes en contra da inxustiza das quintas e a favor do servizo militar obrigatorio, a liberdade de cultos e o sufraxio universal.

En 1893 acabou integrándose na política dinástica dentro do liberalismo sagastino e nos últimos anos da súa vida, apartado xa da política, dedicouse a continuar os seus estudos históricos e literarios ata a data da súa morte, producida en Murcia, en San Pedro de Pinatar, sen chegar a ver o século XX.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Emilio Castelar Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Martínez, X. (2019). "O presidente da República que prologou as Follas novas de Rosalía: Notas a unha relación de Emilio Castelar coa cultura galega (Pardo Bazán vs. Murguía)". *Follas Novas*: 80–109.
* Rosenblatt, Nancy A. (1972). "Emilio Castelar, teórico, publicista y político republicano". *Revista de Estudios Políticos (IEP)* (186): 179–210. ISSN 0048-7694.


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Nicolás Salmerón** |   **Primeira República española  Presidente do Goberno de España** 7 de setembro de 1873 - 2 de xaneiro de 1874 | Sucesor:**Francisco Serrano Domínguez** Presidente do Consello de Ministros **Afonso XII** Rei de España |

| * v
* c
* e
Presidentes do Goberno da Primeira República Española |
| --- |
| 
* Estanislao Figueras
* Francesc Pi i Margall
* Nicolás Salmerón Alonso
* Emilio Castelar

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q718209
* WorldCat
* VIAF: 27085279
* Auñamendi: 29783
* BAV: ADV10301922
* BMT: 163243
* BNA: 000054054
* BNE: XX875649
* BNF: 12053788c
* BVMC: 201
* CANTIC: a1131171x
* DBE: emilio-castelar-y-ripoll
* DeutscheBio: 118668730
* EBID: ID
* FAST: 130996
* Galiciana: 7479
* GEA: 3366
* GEC: 0015897
* GND: 118668730
* Gutenberg: 47510
* ICCU: IEIV005448
* ISNI: 0000 0001 0881 5640
* LCCN: n84105647
* NKC: skuk0000216
* NLA: 35665634
* NTA: 087368404
* OBP: ID
* OL: OL625812A
* openMLOL: 138043
* PARES: 50160
* PTBNP: 40170
* SNAC: w6zg6t3w
* SUDOC: 02877034X
* Arquivo Histórico de Deputados (1810-1977): 23330

 |