recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Pedro**, nado en Betanzos a finais do século XV e finado en 1570 en Chomes (hoxe en Puntarenas, Costa Rica), foi un misioneiro franciscano en América central.

Traxectoria
-----------

Orixinario de Betanzos. Ingresou en 1519 no convento franciscano da súa vila, e posteriormente viviu no do Val de Deus. Foi un dos primeiros misioneiros franciscanos na Capitanía Xeneral de Guatemala, e máis concretamente no territorio da actual Costa Rica; alí chegou arredor do 1550. Estaba dotado de gran capacidade para os idiomas, chegando a dominar entre outros o náhuatl, o quiché, o tz’utujil e o kaqchikel. Segundo os seus escritos, durante a súa vida xurdiu unha controversia entre os franciscanos e os dominicanos encol o uso do termo indíxena *«Cabovil»* como sinónimo de «Deus». Pedro de Betanzos insistiu en que non eran termos sinónimos, como si defendían os dominicanos, e sempre empregou a palabra *«Dios»* incluso ao escribir en linguas indias. Os franciscanos estaban no correcto, xa que os indíxenas non tiñan unha concepción do monoteísmo, e o termo facía referencia a unha "esencia espiritual" que permeaba o mundo, unha concepción máis próxima ao animismo e ao fetichismo; a polémica rematou coa prohibición aos dominicanos de usar o termo *«Cabovil»* por parte do seu visitador Tomás Casillas. Pedro de Betanzos foi tamén un dos autores dunha obra publicada en México e titulada *"Arte, Vocabulario y Doctrina Christiana en Lengua de Guatemala"*; foi a obra impresa máis antiga nalgunha lingua indíxena de Guatemala, pero non se conserva ningunha copia dela. Pedro de Betanzos foi tamén fundador da Igrexa en Nicaragua e Costa Rica, onde finou en 1570 en Chomes.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6  Bandelier, Adolph Francis Alphonse (1907). "Fray Pedro de Betanzos". En Herbermann, Charles George. *Catholic Encyclopedia* (en inglés) **II**.
2. 1 2 3 4 5 6  Blanco Segura, Ricardo. "Pedro de Betanzos". *DB-e*. Real Academia da Historia. Consultado o 7/12/2020.
3. 1 2 3  *Imágenes costarricenses: crónicas de Francisco María Núñez, José J. Sánchez Sánchez y José Antonio Zavaleta*. Editorial Universidad de Costa Rica. 1994. p. 240. ISBN 9789977672694.
4. ↑  Zulaica Gárate, Román (1991). *Los franciscanos y la imprenta en México en el siglo XVI*. UNAM. p. 79. ISBN 9789683619952.
5. ↑  A *Catholic Encyclopedia* fala de que finou en Chomez, e sitúa este lugar en Nicaragua; porén, é actualmente un distrito de Costa Rica.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q7160026
* DBE: pedro-de-betanzos

 |
**Pedro José Varela Olivera** (1837-1906) político, foi presidente do Uruguai entre 15 de febreiro e 1 de marzo de 1868, e entre 1875 e 1876.

Partidario do xeneral Venancio Flores, formou o seu goberno e, tras a finalización deste, exerceu o Poder Executivo como Presidente do Senado do 15 de febreiro ao 1 de marzo de 1868.

Senador entre 1868 e 1869 e logo entre 1871 e 1874. Tras o motín militar do 15 de xaneiro de 1875 contra o Presidente José Eugenio Ellauri, foi designado como "Gobernador Provisorio", cargo que exerceu até o 22 de xaneiro do mesmo ano, cando a Asemblea Xeral, convocada extraordinariamente e descontando a participación dos parlamentarios desafectos ao motín militar, foi escolleito Presidente da República para rematar o período constitucional de Ellauri até marzo de 1877, mais unha revolución acaudillada polo coronel Lorenzo Latorre, obrigouno a renunciar o 10 de marzo de 1876.

Durante o goberno de Latorre viviu exiliado en Buenos Aires, retornando logo ao Uruguai. Sen actividade política posterior, faleceu en Montevideo en 1906 na miseria.

Notas
-----



| Presidente do Uruguai |
| --- |
| *Segue a:* Venancio Flores | **Pedro Varela Olivera**(15 de febreiro-1 de marzo de 1868) | *Precede a:* Lorenzo Batlle y Grau |
| *Partido Colorado* |

| Presidente do Uruguai |
| --- |
| *Segue a:* José Eugenio Ellauri | **Pedro Varela Olivera**(1875-1876) | *Precede a:* Lorenzo Latorre |
| *Partido Colorado* |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2353205
* WorldCat
* VIAF: 29146285469015372253
* BNE: XX5592152

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre unha personalidade é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
**Nadadora** é unha banda de música indie pop galega formada no Grove. Comezou a súa andaina no ano 2003, cando publicaron as súas primeiras maquetas, *El cielo de antenas* e *Octubre*. No ano 2004 editaron o seu primeiro EP, *Aventuras dentro de cajas*, seguido dun segundo no 2005, *Todo el frio del mundo*, ámbolos dous no selo discográfico Jabalina Música. En maio de 2007 publicaron *Hablaremos del miedo*, e un ano máis tarde, en maio do 2008, *La química que nos une*, un novo EP con remixes da banda. En maio de 2011 foi publicado o seu terceiro disco *Luz, Oscuridad, luz* coa discográfica Ernie records, e presentado no porgrama de radio Radio 3..

A banda grovense participou en numerosos festivais coma o Festival do Norte na súa edición do 2011, ou o no Festival Plastidepop de Zaragoza e no Sonorama en Aranda do Doiro, tamén no 2011.

Notas
-----

1. ↑
2. ↑  "Copia arquivada". Arquivado dende o orixinal o 05 de marzo de 2011. Consultado o 04 de maio de 2011.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12393823
* Discogs: 1462165
* MusicBrainz: ID

 |
Niklas Zennström en 2005
**Niklas Mårten Zennström**, nado o 16 de febreiro de 1966 en Järfäll, é un empresario sueco do sector da tecnoloxía da información, cofundador con Janus Friis de Skype e dos servizos de internet Kazaa, Joost e Rdio.

Traxectoria
-----------

Estudou enxeñería física e administración de empresas na Universidade de Uppsala. Comezou a súa carreira profesional en 1991 no operador de telecomunicacións Tele 2, e foi tamén directivo do portal everyday.com.

Con Janus Friis fundou en 2000, Kazaa, un programa de intercambio de arquivos baseado na tecnoloxía P2P, que se converteu dous anos despois no software máis descargado do mundo. Xuntos tamén estableceron en 2003 Skype, un programa que utiliza a teconoloxía VoIP, e que mercou EBay en 2005 por 2'6 mil millóns de dólares. Zennström permaneceu como director executivo de Skype ata outubro de 2007, porén un ano antes, en 2006 fundou a empresa de investimento, Atomico centrada no sector da tecnoloxía.

Zennström é un recoñecido regatista que navega iates das clases TP 52 e 72 mini e maxi. Co Rán II gañou a Fastnet Race en 2009 e 2011. Tamén gañou na súa clase na Regata Sydney-Hobart en 2009 e 2010 e o Campionato do Mundo 72 Mini Maxi en 2010, 2011 e 2013. Co máis pequeno Rán IV gañou en 2013 o Campionato do Mundo TP52.

Notas
-----

1. ↑  Kazaa-grundarna bakom ny gratistelefoni, NyTeknik, 22 de setembro de 2003
2. ↑  Two new yachts in the Audi 2011 TP52 Med Cup Challenge: Rán IV and Container charterwolrd.com, 11 de maio de 2011

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q92634
* WorldCat
* VIAF: 14750138
* EBID: ID
* ISNI: 0000 0000 5365 9125
* LCCN: no2007008417
* Munzinger: 00000026208
* SELIBR: 263932

 |
**Niklaus Wirth Winterthur**, nado en Winterthur a 15 de febreiro de 1934, é un científico da computación suízo.

Traxectoria
-----------

En 1949 obtén a carreira de Enxeñeiro en Electrónica no Instituto Federal Suízo de Tecnoloxía (ETH) en Suíza. En 1960 gañou un M.Sc. da Universidade de Laval, Canadá. En 1963 obtén un doutoramento en Filosofía (Ph.D.) na Universidade de California, Berkeley.

De 1963 a 1967 serviu coma mestre auxiliar de Informática na Universidade de Stanford e de novo na Universidade de Suíza. A partir de 1968 converteuse en mestre de Informática na ETH en Suíza, tomándose dous anos sabáticos na Xerox PARC de California.

Niklaus Wirth
Wirth foi o xefe de deseño das linguaxes de programación Algol W, Pascal, Modula, Modula-2 e Oberon. Tamén ocupou gran parte do seu tempo no equipo de deseño e introdución de sistemas operativos Lilith e Oberon para o Lola no deseño de hardware dixital e o sistema de simulación.

O seu artigo de desenvolvemento dun programa por refinamento sucesivo ("program development by stepwise refinement") é considerado un texto clásico na enxeniería do software, así como o seu libro *Algoritmos + Estruturas de datos = Programas*, que recibiu un amplo recoñecemento, e que aínda hoxe é útil na ensinanza da programación. Recibiu o Premio Turing polo desenvolvemento destas linguaxes de programación en 1983. Xubilouse en 1999.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q92604
* WorldCat
* VIAF: 108127625
* BIBSYS: 90051355
* BNF: 123836887
* CiNii: DA00038579
* DBLP: NiklausWirth
* DeutscheBio: 120777983
* Dodis: P49932
* EBID: ID
* FAST: 4238
* GND: 120777983
* HDS: 031725
* ISNI: 0000 0000 8405 6132
* LCCN: n50013767
* MGP: 61847
* MR: 225631
* NDL: 00461229
* NKC: jn20020918015
* NNDB: 000023717
* NTA: 07270764X
* OL: OL7207584A
* Scopus: 7003805298
* SNAC: w62j7fg8
* SUDOC: 032896301
* zbMATH: wirth.niklaus

 |
**María Dores Agüero Lara**, nada en 1982, é unha política e diplomática hondureña. Foi secretaria de Estado de Relacións Exteriores e Cooperación Internacional do seu país desde o 27 de marzo de 2017 até o 23 de xullo de 2019.

Traxectoria
-----------

### Familia e educación

O seu pai foi vicepresidente do Banco Atlántida. Ten un irmán e unha irmá. Estudou Ciencias Xurídicas con orientación en Dereito Internacional na Universidade Nacional Autónoma de Honduras e realizou unha mestría en Dereito Internacional, Investimentos, Comercio e Arbitraxe da Universidade de Chile e a Universidade de Heidelberg co apoio do Instituto Max Planck de Dereito Público Comparado e o Instituto de Estudos Internacionais da Universidade de Chile.

### Carreira

Foi asesora legal do Consello Hondureño da Empresa Privada (COHEP) e asociada do bufete de avogados López Rodezno. Comezou a traballar no Ministerio de Relacións Exteriores e Cooperación Internacional en 2010. Dentro desta secretaría traballou como Asesora Legal en materia de Promoción de Investimentos e Comercio, e foi membro do comité organizador do evento *Honduras Is Open For Business* en 2011, coordinadora da Presidencia pro-Tempore do Sistema da Integración Centroamericana (SICA) e Directora de Integración en 2012.

En 2013 uniuse ao Servizo Diplomático e Consular de Honduras. Foi comisionada presidencial da Integración, representante por Honduras ante o Comité Executivo do SICA, e representante e voceira na Comisión de Seguridade de Centroamérica. Representou a Honduras en diferentes foros internacionais das Nacións Unidas e participou nos Consellos de Ministros de Relacións Exteriores do SICA, da Asociación de Estados do Caribe (AEC), da Comunidade de Estados Latinoamericanos e Caribeños (CELAC), da Organización de Estados Iberoamericanos (OIE) e da Organización dos Estados Americanos (OEA).

Foi nomeada viceministra de Relacións Exteriores en decembro de 2015 e ministra desta Secretaría o 27 de marzo de 2017 —en substitución de María Andrea Matamoros, quen se desempeñaba de maneira interina trala renuncia de Arturo Corrales. Foi substituída nese cargo o 23 de xullo de 2019, e pasou a ser nomeada embaixadora de Honduras en Washington o 15 de agosto.

Notas
-----

1. 1 2  "María Dolores Agüero, canciller por ley". 4 de febreiro de 2017. Consultado o 17 de agosto de 2019.
2. 1 2 3  "Curriculum vitae" (PDF). Parlamento Europeo. Consultado o 17 de agosto de 2019.
3. 1 2  Secretaría de Relaciones Exteriores de Honduras. "Curriculum vitae - Secretaria de Estado en el Despacho de Relaciones Exteriores, María Dolores Agüero Lara". Arquivado dende o orixinal o 18 de febreiro de 2019. Consultado o 17 de agosto de 2019.
4. ↑  "María Dolores Agüero Lara". CEPAL. Arquivado dende o orixinal o 24 de xullo de 2019. Consultado o 23 de marzo de 2021.
5. ↑  Eduin Fúnez (23 de julio de 2019). "Juramentan a Lisandro Rosales como nuevo Canciller de Honduras". *Tiempo*. Consultado o 17 de agosto de 2019.
6. ↑  "EE.UU. concede el beneplácito a María Dolores Agüero como embajadora de Honduras". *Agencia EFE*. 15 de agosto de 2019. Consultado o 17 de agosto de 2019.
Coordenadas: 41°53′47″N 12°28′57″L﻿ / ﻿41.89639, -12.48250

Piazza Venezia, coa columna de Traxano vista dende o monumento de Vítor Manuel II.
A  **Piazza Venezia**  é unha das prazas de máis sona da capital italiana, que leva o nome polo Palazzo Venezia. Atópase no centro de Roma, ó pé do Capitolio (Campidoglio, en italiano), no centro de comunicacións onde conflúen os principais eixos viarios da cidade: polo norte, a via del Corso que leva cara á piazza del Poopolo; cara ó sueste a Via dei Fori Imperiali que leva cara ó Foro Romano e ó Coliseo; cara ó suroeste, a Via del Teatro di Marcello, onde se atopan os restos do teatro e cara ó leste a Via Quattro Novembre que, en dirección oeste, colle o nome de Via del Plebiscito. Como é o centro de comunicacións, conflúen moitas liñas de autobús, unha parada de tranvía e está previsto que no ano 2020, aproximadamente, se inaugure unha parada de metro da nova liña C do suburbano romano. Precisamente, durante as obras realizadas no ano 2009 atopáronse uns restos arquelóxicos que se atribúen ó Athenaeum do emperador Hadriano.

O perfil da praza está dominado polo monumental Monumento Nacional a Vítor Manuel II, o primeiro rei da Unificación italiana, coñecido tamén polo nome de Vittoriano. Dende 1921, nel está situada a Tumba ó Soldado Descoñecido (Tomba del Milite Ignoto, en italiano).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q874832
* WorldCat
* VIAF: 238110622
* GeoNames: 6954095
* GND: 4458971-2

 |
**María Dolores Rodríguez Sopeña y Ortega**, nada en Vélez-Rubio, Almería o 30 de decembro de 1848 e finada en Madrid o 10 de xaneiro de 1918, foi unha relixiosa española, fundadora das Damas Catequistas para o servizo dos obreiros. Foi beatificada pola Igrexa católica en 2003.

Traxectoria
-----------

María Dolores foi a cuarta dos sete fillos do maxistrado Tomás Rodríguez Sopeña e de Nicolasa Ortega Salomón. Trasladouse a Almería e con dezasete anos comezou a facer vida social para logo darse de conta de que o que lle interesaba era atender os pobres, especialmente un leproso e dúas irmás enfermas de tifo.

O seu pai foi destinado a Porto Rico e marchou co seu fillo máis vello, mentres que o resto da familia foi vivir a Madrid. Alí ensinou doutrina católica no cárcere de mulleres, no hospital da Princesa e nas escolas dominicais. Pouco despois toda a familia xuntouse en Porto Rico, onde fundou as Fillas de María e escolas dominicais para nenas. Por un novo traslado do seu pai como fiscal na Audiencia instalouse en Santiago de Cuba onde traballou en barrios marxinais. Con algunhas colaboradoras creou centros de instrucións, onde se ensinaba cultura xeral e catecismo e se prestaba atención médica. Trala morte da súa nai, o seu pai retirouse e volveron a Madrid en 1877

En Madrid comezou os seus traballos no barrio de las Injurias. Por suxestión do bispo de Madrid Ciríaco Sancha fundou en 1892 unha asociación de apostolado segrar ademais de centros obreiros de instrución. En 1896 estendeu os seus centros por toda España e cinco anos despois o denominado Instituto Catequista Dolores Sopeña. En 1902 aprobáronse os estatutos da súa asociación civil de obra social (OSCUS). A primeira fundación fóra de España foi en Italia en 1914, e en 1917 a primeira en América, en Chile.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Concha, M. R. (1973): *Dolores Rodríguez Sopeña y Ortega*. DHEE.
* Tapia Garrido, J. A. (1979): *Almería hombre a hombre*. Monte de Piedad y Caja de Ahorros de Almería. Dep. Legal AL-253-1979, ISBN 84-500-3468-X, páx. 202-203
* "Almerienses en el recuerdo. Dolores Rguez. Sopeña, Religiosa". Obituario en *La Voz de Almería*, 19 de xullo de 2013, páx. 4.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2012285
* WorldCat
* VIAF: 35721410
* BAV: ADV10020859
* BNE: XX1583968
* BNF: 12343460g
* FAST: 29032
* GND: 1147236461
* ISNI: 0000 0000 6120 2766
* LCCN: n78095183

 |
**María Esperanza Rodríguez Escario**, nada en Madrid o 18 de decembro de 1959, é unha xornalista española, presentadora de Televisión Española.

Traxectoria
-----------

É licenciada en xornalismo pola Universidade Complutense de Madrid, e comezou a súa carreira profesional facendo vídeos didácticos para as escolas nunha produtora. No ano 1985 comezou a traballar en TVE, contratada por Pedro Erquicia. Nesta cadea ten presentado todas as edicións do Telediario, o programa *48 horas*, con Andrés Aberasturi e o informativo *Buenos días*, con Pedro Erquicia.

**María Escario** é coñecida en boa medida pola súa ligazón estreita coa información deportiva. Presentou *Estudio Estadio*, *Estadio 2 (domingo deporte)* e desde 1986 aparece diariamente no noticiario chamado *Telediario* na primeira canle de televisión da Radio Televisión Española, téndose a especializar, desde o ano 1989 en información deportiva.

Foi nomeada aos Premios ATV de 2002 como a *Mellor Comunicadora de Programas Informativos* polo seu traballo á fronte do noticiario *Telediario*.

En febreiro de 2012 foi internada no hospital por mor dun accidente vascular encefálico.

En 2013 recibiu o Premio Ondas á mellor presentadora.

Desde setembro de 2014, coas mudanzas no equipo dos informativos de Televisión Española, María Escario marchou da sección deportiva do telediario, despois de case 30 anos en pantalla. Desde setembro de 2014 Escario é responsable das reportaxes informativas relacionadas co mundo do deporte en '‘Enfoque’', a microsección incluída no Telediario da noite (TD2) de La 1 que aborda varios temas con máis profundidade.

Notas
-----

1. ↑  Ángeles Caso presentará '¡La tarde, vaya tarde!' pola enfermidade de Pastora Vega, El País, 23 de agosto de 1986
2. ↑  María Escario estase a recuperar no hospital tras un derramo
3. ↑  María Escario estase a recuperar dun derramo cerebral
4. ↑  "TVE bota fóra á María Escario". Arquivado dende o orixinal o 01 de setembro de 2014. Consultado o 22 de xullo de 2015.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***María Escario Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6003737
* IMDb: nm1400145

 |
**Morphine**  foi un grupo de rock alternativo formado por Mark Sandman e Dana Colley en Cambridge, Massachusetts, Estados Unidos, en 1989.
Morphine combinaba na súa música elementos de blues e jazz con arranxos de rock máis tradicionais, o que proporcionaba á banda un son pouco común. Cando os xornalistas lles preguntaban os membros do grupo como describirían a súa música, eles empregaban o termo "low-rock".

O seu primeiro álbum *Good* gravouno a compañía Rykodisc en 1991, proporcionando a Morphine unha audiencia non moi grande, mais moi fiel. Tras o seu primeiro disco, publicaron *Cure for Pain* en 1993, que os levou a se converteren nunha banda de culto, con cancións como *Buena* e *Thursday*. O disco foi tivo moita aceptación[] na comunidade de rock independente e a través dalgunhas radios estadounidenses de ámbito universitario. Aínda para Rykodisc, editarían *Yes* outro disco gravado en estudio en 1995, e *B-sides and Otherwise*, un disco en directo gravado en 1997.

Tras facer unha xira polos Estados Unidos, Europa, Xapón e Australasia, a banda cambiou de compañía, pasándose en 1996 a *Dreamworks Records*, gravando para eles *Like Swimming*, un álbum con moito éxito, aínda que non tanto como se esperaba.

O 3 de xullo de 1999, Sandman sufriu un ataque cardíaco no escenario de Giardini del Principe en Palestrina (nas proximidades de Roma) cando tiña 46 anos.
O derradeiro álbum da banda, gravado antes da morte de Sandman, foi editado no ano 2000 e recibiu o nome de *The Night*.

Integrantes
-----------

* Mark Sandman - baixo de dúas cordas, voz, teclado, tritar, guitarra e piano
* Dana Colley - saxo barítono, saxo tenor, saxo dobre, triángulo
* Billy Conway - batería
* Jerome Deupree - batería

Discografía
-----------

* *Good* - 1992 (Accurate)
* *Cure for Pain* - 1993
* *Yes* - 1995
* *Like Swimming* - 1997
* *B-sides and Otherwise* - 1997
* *The Night* - 2000
* *Bootleg Detroit* - 2000
* *The Best of Morphine: 1992-1995* - 2003

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1164913
* WorldCat
* VIAF: 142081475
* AllMusic: mn0000601430
* Discogs: 256216
* GND: 10316123-5
* ISNI: 0000 0001 2324 6052
* MusicBrainz: ID
* NKC: xx0027877
* Songkick: 230982

 |
**Moritz** é unha marca de cervexa catalá, creada en 1856 polo alsaciano Louis Moritz Trautmann, e relanzada ao mercado no verán do 2004. É unha cervexa etiquetada unicamente en catalán.

Historia
--------

Lata de cervexa Moritz.
A pesar de que en 1986 xa existía unha fábrica cervexeira en Barcelona propiedade de Felip Costa, a empresa Moritz é considerada como a primeira compañía cervexeira industrial creada no estado español. A empresa foi fundada en 1856 por Louis Moritz, que producía cervexa para diversos locais ata que no ano 1864 construíu unha gran fábrica na rúa Casanova no cruzamento coa ronda de Sant Antoni. Foi unha das primeiras construcións do Eixample de Barcelona, fóra da muralla.

En agosto de 1944 un grupo de maquis comunistas procedentes de Francia asaltaron a fábrica de cervexas Moritz como acción de desestabilización.

Elaboración
-----------

A elaboración da cervexa Moritz realízase mediante a cocción de maltes pálidos con auga do manancial de Font d'Or. Na súa elaboración non se empregan extractos amargos de lúpulo, senón directamente as súas flores en infusión cunha gran proporción da variedade de saaz (Chequia), moi aromática e menos amarga.

Notas
-----

1. ↑  Racó Català Cervexas Moritz pecha acordos coas principais cadeas de distribución e xa se vende en toda Cataluña
2. 1 2  ELABORACIÓN DE CERVEZA EN EL SIGLO XIX. ANTONIO J. FUMANAL SOPENA. MAESTRO CERVECERO DE LA ZARAGOZANA, S. A.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial de Moritz *(en catalán)* *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1629001
* GEC: 0519431

 |
**metate** precolombiano, que se atopa actualmente no Museo da Reserva Antropolóxica de Cuicuilco, no Distrito Federal de México.
**Metate** (do náhuatl *metlatl* ) é o nome que se dá en América Latina, e especialmente en México, a un morteiro de pedra cortado rectangularmente.

Partes e tipos
--------------

O metate consta de dous elementos, a placa de moer rectangular denominada habitualmente metate e outra peza cilíndrica, tamén de pedra, con extremos de menor diámetro para poder agarrar con seguridade coñecida como ***metlapilli***, man de metate ou "fillo do metate", que se usa contra o metate para moer grans ou outro elemento de presión entre ambos para romper o gran. Pódese atopar en diferentes tamaños, algúns miden uns poucos centímetros e outros alcanzan máis dun metro de lonxitude.

Notas
-----

1. ↑  *Yucatán en el tiempo*. Mérida, Yucatán. 1998. ISBN 970 9071 04 1.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Metate***  |

### Outros artigos

* Molcaxete
* Mole
* Muíño
* Muíño de man
* Muíño de vento

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1854307
* AAT: 300209571
* EBID: ID

 |
Denomínase xenericamente **metaplasmo** ao que a gramática tradicional denominaba figuras de dicción: "Cada unha das varias alteracións que experimentan os vocábulos na súa estrutura habitual, ben por aumento (prótese, epéntese, paragoxe), ben por supresión (aférese, síncope, apócope, elisión), ben por transposición de letras (metátese), ben por amálgama de dúas delas (contracción, sinérese, haploloxía, sandhi, falso sandhi)" (*DRAE*). O metaplasmo tiña lugar na lingua poética; se ocorría na lingua corrente, denominábase barbarismo.

Nunha segunda acepción, denomínase metaplasmo ao cambio de xénero e así hai metaplasmo, por exemplo:

* do latino *vallem* (feminino) para dar o masculino *val* galego. De aí que hogano existan topónimos e antropónimos nos que permanece o xénero feminino (Valiña, Valouta, Valonga, Valboa ou Bonaval) canda outros máis modernos en masculino (Valiño, Valín, Valbón, Castrelo do Val ou o apelido Doval);
* no castelán *centinela* ("a sentinela") feminino no español antigo e masculino no actual;
* o neutro latino *votum* que en galego deu *voto* e *voda* (o segundo de feito orixinado a partir do plural);

Máis concretamente, adóitase denominar tamén coa palabra metaplasmo ao distinto xénero dunha palabra en singular e en plural (latín *locus*, masculino; *loca*, neutro).

| * v
* c
* e
Metaplasmos e figuras de dicción |
| --- |
| Aumento | Prótese - Epéntese - Anaptixe - Paragoxe |
| Acurtamento ou Elisión | Aférese - Síncope - Apócope |
| Transposición | Metátese |
| Amálgama | Contracción - Sinérese - Haploloxía - Sandhi - Sandhi tonal |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1079559
* GEC: 0194123
* MAG: 2779500993

 |
Método diagonal.
O **método diagonal** (MD) é unha regra de composición visual. O fotógrafo e profesor holandés Edwin Westhoff atopou o método realizando experimentos para analizar por que a regra dos terzos é tan imprecisa. Logo de estudar numerosas fotos, cadros e debuxos descubriu que os puntos de interese adoitan estar nas diagonais dun cadrado. Polo xeral, unha foto é un rectángulo de proporcións 4:3 ou 3:2, na que por tanto hai que mirar as catro bisectrices dos dous cadrados laterais. A imaxe queda mellor se determinados elementos se sitúan sobre esas liñas.

Teoría
------

Exemplo usando o retrato *A moza da perla* de Vermeer. A liña amarela pasa por dous puntos de interese: o seu ollo esquerdo e a perla.
Segundo o MD, os puntos de atención adóitanse atopar, con exactitude milimétrica, nunha ou máis diagonais de 45 graos dun dos catro ángulos da imaxe. A diferenza doutras regras de composición como a regra dos terzos ou o número áureo, o MD non dá valor algún aos lugares onde as liñas se cruzan e permite que un punto de interese se atope nunha posición arbitraria da diagonal. Sempre que os detalles estean nesas liñas, atraerán a atención. Con todo, o MD si que esixe que os puntos de interese se sitúen con grande exactitude na diagonal, cunha desviación máxima dun mm no formato A4.

Fundamento
----------

É ben coñecido que as diagonais, do mesmo xeito que as isócronas cero, o centro de gravidade e os ángulos, forman parte das liñas de forza dun cadrado, e considéranse que teñen moita máis forza que outras partes do cadrado. Até hoxe non se investigou en que medida estes descubrimentos se poden trasladar aos rectángulos, como as fotos cunha proporción de 4:3 e 3:2. Á parte do fundamento práctico do MD a través de diversas análises, aínda non se coñecen investigacións científicas que poidan confirmar teoricamente o MD.

Notas
-----

1. ↑  Hartel (2008), pp. 30-42
2. ↑  Westhoff (2009), pp 82-87.
3. ↑  Arnheim (1954)

 Véxase tamén
-------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Método diagonal Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Arnheim, R. (1974). *Art and visual perception: A psychology of the creative eye* (en inglés) (2ª ed.). Os Ánxeles: University of California Press. ISBN 978-0520026131.
* Hartel, M. (2008). Urban expression. Digital Photographer, 74 (setembro), pp. 30–42.
* Westhoff, E. (2009). De diagonaal-methode. Zoom.nl Digitale Fotografie & Video. (10), pp.82-87.

### Outros artigos

* Composición
* Diagonal
* Regra dos terzos
* Lead room
* Rebatemento do rectángulo
* Número áureo
* Triángulo dourado
* Rombo áureo
* Espiral áurea

### Ligazóns externas

* Páxina web oficial do Método Diagonal (inglés)
O **método axiomático-dedutivo** é o tipo de método característico das ciencias formais (Lóxica e matemáticas), que foi inventado polo matemático grego Euclides. No século XVII, o filósofo e matemático René Descartes, impresionado pola seguridade e firmeza das matemáticas, chegou a pretender adoptar o *método axiomático-dedutivo* como o método universal de todo auténtico saber.

Características
---------------

O método axiomático baséase na pura dedución lóxica. A xustificación e/ou fundamentación da verdade nos enunciados lóxicos e matemáticos establécese por derivación necesaria doutros enunciados xa establecidos, e non por comprobación experimental, como sucede no método hipotético-dedutivo-experimental, pertencente ás ciencias empíricas. Así, os teoremas dos cálculos formais dedúcense como necesarios dende outras verdades xa previamente asentadas, segundo operacións, regras e sistemas ben definidos anteriormente.

Todo isto supón que que na orixe de calquera cálculo formal ten que haber uns principios ou enunciados básicos que xa non se poden derivar de ningún outro e que os aceptamos como verdadeiros sen necesidade de demostración. A estes primeiros enunciados indemostrables que serven de base para deducir todos os demais teoremas chámaselles postulados ou axiomas.

A única condición esixible a un cálculo formal é que os axiomas non xeren contradición ningunha, de modo que un sistema formal terá validez lóxica necesaria e universal sempre que sexa consistente (que non produza enunciados contraditorios).

Un sistema formal non trata de ningunha realidade concreta, aínda que naturalmente se aplique a diversos campos da realidade e que se utilice para resolver problemas reais.

Para a *xustificación última* (o que se chama "contexto de xustificación") non se remite á experiencia, senón a regras escritas de derivación co único requisito da non contradición.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Filosofía e cidadanía* - Editorial Xerais - ISBN 978-84-9782-815-4 (páxs. 93 e 94)

### Outros artigos

* Sistema axiomático
* Método científico
* Euclides
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Métrica (homónimos).
Na poesía tradicional, a forma ten tanta importancia como o contido. Deste modo, a lonxitude dos versos é un trazo relevante e importante da forma. A **métrica** é a técnica que nos permite medir os riscos formais nesa concepción poética tradicional.

Medida dos versos
-----------------

A métrica proporciona un procedemento para medir os versos. Este proceso baséase no reconto das sílabas buscando certo ritmo, duración e sonoridade. De aí que se diferencien as *sílabas métricas*, que teñen en conta eses factores, e as sílabas gramaticais, que só consideran a forma obxectiva das sílabas.

Tomando como exemplo a cantiga popular de Taragoña, Rianxo, é unha copla que, polo tanto, está formada por catro versos octosílabos:

|  |
| --- |
| *Non me lembres Taragoña*
*Terra onde eu nacín,*
*Lémbrame a fonte do Grolo*
*Auga que eu dela bebín.* |

Trátase dunha copla. Polo tanto, está escrita para ser cantada. Para conseguir que se adapte a letra á música, non é suficiente con ler o texto. Resultaría un reconto das sílabas gramaticais que non se axustaría aos tempos musicais:

* Primeiro verso: 8 (Non-me-lem-bres-Ta-ra-go-ña)
* Segundo verso: 7 (Te-rra-on-de-eu-na-cín,)
* Terceiro verso: 9 (Lém-bra-me-a-fon-te-do-Gro-lo)
* Cuarto verso: 8 (Au-ga-que-eu-de-la-be-bín.)

Obsérvese que o segundo e terceiro versos non dan oito sílabas. Pero se se escoita cantar esta estrofa, observarase que se axusta perfectamente á música. Isto débese ás posibilidades fonéticas que ofrece o galego. Por exemplo, o segundo verso pode prorrogarse sen dificultade na última sílaba debido a que é unha palabra aguda. Ten o acento na última sílaba. De igual modo, no terceiro verso, pódese xuntar facilmente *lémbrame* e *a*, de forma que se lería así: *Lém-bra-ma-fon-te-do-Gro-lo*. Deste xeito, pronúnciase en oito impulsos ou sílabas métricas.

Por tanto, a métrica non é un reconto mecánico senón un xeito de lectura que adapta a forma ás necesidades estéticas e sonoras do poema.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre literatura é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q192624
* BNCF: 3006
* BRE: 2209217
* EBID: ID
* GEC: 0251145
* GND: 4169752-2
* JSTOR: poetic-meter
* LCCN: sh85113832
* MAG: 182181037
* PSH: 6934

 |
O **Metritiski Areena** é un estadio de hóckey sobre xeo da cidade de Hämeenlinna (Finlandia). O estadio ten capacidade para 700 persoas nas bancadas e nel xoga os seus partidos como local o equipo feminino de HPK, ademais de ser empregado para a práctica de patinaxe artística sobre xeo. Está situada ao carón do Pohjantähti Areena, ao cal está conectado. Foi construído en 1992.

En 2009 foi escenario do Campionato do Mundo Feminino de hóckey sobre xeo, no que participaron nove países.

En maio de 2019 detectáronse problemas estruturais no teito do estadio que motivaron a súa clausura temporal para a súa revisión ao longo dese mesmo verán, reabrindo en setembro de acordo coa normativa.

Notas
-----

1. ↑  "METRITISKI-AREENA" (en finés). liikuntahallit.fi. Consultado o 15 de outubro de 2022.
2. 1 2  Tiirikainen, Ville (4 de setembro de 2019). "Käyttökieltoon asetetun Metritiski-areenan kausi käynnistyy normaalisti". *Yle Uusiset* (en finés). Consultado o 15 de outubro de 2022.
3. ↑  "POHJANTÄHTI AREENA" (en finés). Hämeenlinnan Pallokerho. Consultado o 15 de outubro de 2022.

* Portal:Hóckey sobre xeo
* Portal:Finlandia
O **método de Mowry** é unha técnica descrita por Robert W. Mowry para a demostración de mucopolisacáridos ácidos.

Fundamento
----------

Certas mucinas do tecido conxuntivo son capaces de absorber o hidróxido férrico coloidal, poñendo o ferro de manifesto por medio do azul de Prusia. Esta técnica combínase na actualidade co PAS. Cómpre realizar seccións dobres posto que en determinadas ocasións esta tinguidura se ve dificultada por outras substancias diferentes ós mucopolisacáridos, que se ven atraídos polas partículas metalicasacaridos, perdendo a súa utilidade histoquímica. Emprégase extensivamente no estudo de neoplasias epiteliais renais, así como granulomas na pel.

Preparación da mostra
---------------------

Os mellores resultados obtéñense cando a preparación está fixada en formol, incluída en parafina e seccionada a 6 micrómetros.

Reactivos
---------

Os reactivos necesarios para a realización desta técnica son os seguintes:

Solución hidrato de ferro acético (Solución Stock)
--------------------------------------------------

1. 1. 250cc auga destilada en ebulición.
	2. 4,4cc solución acuosa de cloruro férrico 39%.

### Solución de traballo

1. 1. 4cc sol. stock.
	2. 1cc ácido acético 12%.
	3. 3cc auga destilada.

### Solución ferrocianuro clorhídrico (mesturar a partes iguais)

1. 1. ferrocianuro potásico 2%.
	2. ácido clorhídrico 2%.

Procedemento
------------

A técnica de tinguidura é como segue:

1. desparafinar e hidratar mostras.
2. enxaugar en ácido acético 12%, 30 seg.
3. solución de traballo, 1 hora.
4. 4 baños en ácido acético 12%, 3 min. cada un.
5. solución ferrocianuro clorhídrico, 20 min.
6. auga corrente, 5 min.
7. diferenciar con vermello nuclear, 5 min.
8. lavar con auga destilada.
9. deshidratar, aclarar e montar.

### Resultados

* Mucopolisacáridos ácidos: azul.
* Núcleos: vermello.
* Citoplasma: amarelo.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Luna, G. (1968): *Manual of histological staining methods of the armed forces Institute of Pathology*. Nova York: McGraw-Hill Book Co. 3ª edición.
* García del Moral, Raimundo (1993). Interamericana Mc Graw Hill, ed. *Laboratorio de anatomía patológica* (1 Ed ed.).

### Ligazóns externas

* 
*
As **metilxantinas** son un grupo de alcaloides estimulantes do sistema nervioso central (SNC), como a teofilina (no té), a teobromina (no chocolate), a cafeína (no café) e a guaranina (na guaraná).

A cafeína é a 1,3,7- trimeltilxantina; a teofilina, a 1,3- dimetilxantina; e a teobromina, a 3,7-dimetilxantina. As metilxantinas teñen escasa solubilidade, que se intensifica pola formación de complexos (1:1) con diversos compostos.

As metilxantinas comparten algunhas accións farmacolóxicas de interese terapeútico, tales como a relaxación do músculo liso (bronquios principalmente) e a capacidade estimulante do SNC así como do músculo cardíaco. Sobre os riles teñen un efecto diurético.

Son infrecuentes as intoxicacións letais pola inxestión de cafeína. Ó redor da metade da poboación de todo o mundo consome estes alcaloides diariamente.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre medicina é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3319060
* EBID: ID

 |
**Pjetër Frroku**, nado en Shkodra en 1967, é un escultor albanés.

Traxectoria
-----------

Dunha familia mirditana, Pjetër Frroku seguiu os desexos de seu pai e estudou economía e a carreira militar, ocupándose nesta profesión durante varios anos.

Mais as súas inquietudes estaban focalizadas nas artes plásticas, a pintura e a escultura e mantívose ideando un proxecto imaxinario na súa cabeza.

En 1997 múdase a Grecia.

Desde os primeiros anos de traballo, Pjetër Frroku é chamado "Tigre de Pedra", un alcume que determina a enerxía do artista no seu traballo e as súas ideas, levadas a cabo en tempo récord.

Obras
-----

O primeiro traballo de Pjetër foi un retrato de Alexandre Magno, realizada en pedra de tamaño 60 x 50 cm, que foi encargado polo dono dun hotel co mesmo nome, en Creta.

Outras obras do artista son:

* *Retrato de mirditana* (pintura).
* "*Rinchar dos cabalos*" (*Hingëllima e kuajve* en albanés): traballo en pedra situado na entrada da agrupación "Varuka" , na cidade de Rethimno, Creta.
* "*León*" (*Luani* en albanés): traballo en pedra, símbolo da cidade de Heraclión, situado no contorno dunha empresa desta cidade de Creta.
* Obras no Hotel Eva Bay, en Rethimno, Creta.

Notas
-----

1. ↑  A república de Mirdita foi unha efémera república non recoñecida que se estableceu no ano 1921. Para ampliar información podes ler Republic of Mirdita na wikipedia en inglés

Véxase tamén
------------

* "Páxina persoal de Pjetër Frroku" (en albanés). Arquivado dende o orixinal o 11 de abril de 2013. Consultado o 23 de outubro de 2013.
O **Nilo Branco** (árabe: *النهر البيض* [al-Nahr al-Abyad] ou انهرل الجبل [al-Nahr el-Jebel]) é un longo río do nordés de África, que ao confluír en Khartún co Nilo Azul (*Nahr o Azraq*) dá nacemento ao río Nilo. Moitos xeógrafos cren que non se trata dun río, senón dun tramo do río Nilo que, ao pasar polo Sudán, recibe o nome de Nilo Branco. O nome provén da coloración debido á arxila transportada na auga. En sentido estrito, Nilo Branco refírese ao río formado no lago No, na confluencia dos ríos Bahr al Jabal e Bahr el Ghazal. En sentido amplo, Nilo Branco refírese aos aproximadamente 3.700 quilómetros de río que drenan desde o lago Vitoria no Nilo Branco propiamente dito. A súa conca é de 1.849.988 km² e o seu caudal medio de 878 m3⋅ s-1 Supón a achega permanente de auga máis importante desta conca. O Nilo Branco discorre por tres países, Uganda, Sudán do Sur e Sudán; ademais as súas fontes discorren por Burundi, Ruanda e Tanzania e esténdense igualmente a Kenya (polo lago Vitoria) e á República Democrática do Congo (polo lago Alberte).

Notas
-----

1. ↑  *The New American Cyclopaedia: A Popular Dictionary of General Knowledge, Volume 12* en Google Books.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q4814791
* WorldCat
* VIAF: 233731850
* BRE: 1913746
* EBID: ID
* GND: 4119037-3
* OSM: 50790

 |
O **metaliterario** é un recurso antigo, moi frecuente en todos os xéneros ao longo do século XX, mediante o cal se describen, analizan, comentan ou valoran dentro da obra literaria temas relativos á creación ou ás características do xénero do que se trate. As formas de facelo e os obxectivos perseguidos son moi diversos.

Variedades
----------

### Metaficción

A metaficción é ficción que fala da ficción, algo que se proba en gran cantidade de novelas e contos (á parte de obras doutros xéneros) nos que se recorda ao lector que todo neles é inventado e se aventuran xuízos e reflexións sobre as propias técnicas compositivas. Laurence Sterne, na súa obra *Tristam Shandy*, usa xa a metaficción nos diálogos que teñen lugar entre o narrador e os seus imaxinarios lectores, xa que o escritor é consciente de que a arte de contar implica reflexión sobre a mesma (e así ocorre con outras artes); desta maneira, é capaz de poñer en cuestión a arte novelística para que os lectores decidan o que está ben e mal. O procedemento, xa antigo, foi moi empregado no século XX.

### Metanarración ou metaficción

Reflexión, dentro da novela, de cuestións concernentes ás características do xénero ou á súa propia elaboración.

### Metapoesía

Véxase metaliterario. Un exemplo de metapoesía é o seguinte soneto de Lope de Vega:

*Un soneto me manda hacer Violante,*
*que en mi vida me he visto en tanto aprieto;*
*catorce versos dicen que es soneto;*
*burla burlando van los tres delante.*
*Yo pensé que no hallara consonante,*
*y estoy a la mitad de otro cuarteto;*
*mas si me veo en el primer terceto,*
*no hay cosa en los cuartetos que me espante.*
*Por el primer terceto voy entrando,*
*y parece que entré con pie derecho,*
*pues fin con este verso le voy dando.*
*Ya estoy en el segundo, y aun sospecho*
*que voy los trece versos acabando;*
*contad si son catorce y está hecho.*
### Metateatro

Entre outros moitos exemplos, pódese destacar o episodio dos cómicos ambulantes no *Hamlet* de Shakespeare ou en *El gran teatro del mundo*, de Calderón de la Barca.
**Petrus Gonsalvus** ou **Pedro González**, nado en Tenerife en 1537 e finado en Capodimonte, Viterbo, Italia, en 1618, foi un nobre español na corte de Henrique II de Francia. É famoso por ter hipertricose, enfermidade moi pouco frecuente, caracterizada polo exceso de cabelo no corpo. Por iso, é coñecido polo alcume de *"Salvaje Gentilhombre de Tenerife"* ou *"Hombre Lobo Canario"*.

Biografía
---------

Naceu coa enfermidade da *hipertricose universalis conxénita* en 1537 en Tenerife, logo da conquista da illa por parte de Alonso Fernández de Lugo. Sábese que era descendente de *menceyes* guanches. Aos dez anos, foi levado a Francia, para a corte do rei Henrique II, onde permaneceu 44 anos.

Por decisión do rei, Petrus Gonsalvus estudou humanidades e latín, lingua que era considerada a máis alta expresión da cultura, reservada só para a aristocracia e, polo tanto, sabela falar perfectamente era sinónimo de prestixio social. O rei tamén lle concedeu o dereito de anteposición de "Don" no seu nome, por ser descendente dun rei guanche.

En 1573, Petrus casou cunha parisiense da que só se coñece o nome, Catherine, e que moi posiblemente foi dama de honra da raíña Catarina de Médici. Tivo seis fillos, catro deles coa mesma enfermidade, entre eles Antonietta Gonsalvus.

Entre 1580 e 1590, Petrus Gonsalvus e a súa familia viaxaron a Italia e estiveron na corte de Margarida de Parma. A familia estableceuse en Capodimonte, en Viterbo, onde Petrus morreu en 1618 con 80 anos.

Notas
-----

1. ↑  Ve la luz El salvaje gentilhombre de Tenerife. La singular historia de Pedro González y sus hijos. (en castelán)[*Ligazón morta*]

Véxase tamén
------------

* Antonietta Gonsalvus

### Ligazóns externas

* "Petrus Gonsalus llevó la cultura canaria a la corte francesa del siglo XVI"
* La singular historia de Petrus Gonsalus Arquivado 11 de abril de 2013 en Archive.is

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3275424
* WorldCat
* VIAF: 47845767
* CERL: cnp01221073
* GND: 14074374X
* ISNI: 0000 0000 2701 8535
* NKC: xx0244667
* SUDOC: 128640863
* WikiTree: Gonsalvus-1

 |
**Nina Nikolaevna Zimina**, nada en Beloret o 11 de outubro de 1942 e finada na mesma cidade o 24 de xuño de 2014, foi unha poeta e tradutora de lingua rusa de Bashkortostán.

Traxectoria
-----------

Naceu na entón República Autónoma Socialista Soviética de Baskiria. Con seis anos pasou a polio e como resultado ao longo da súa vida padeceu dificultades para andar con liberdade. Logo de se graduar na escola local nº 15 traballou como axudante de laboratorio durante un ano e en 1961 ingresou na facultade de filoloxía rusa do Instituto de Pedagoxía de Magnitogorsk. 

Entre 1966 e 1976 ensinou lingua e literatura rusa nunha escola nocturna obreira da súa cidade natal e alí estivo involucrada na vida social e cultural, foi unha das fundadoras da asociación literaria Plavka e dirixiu a asociación cultural Chetver. En 1996 admitírona na Unión de Escritores da Federación Rusa e mais na da República de Bashkortostán. En 2011 logrou a distinción de "cidadá honoraria da cidade de Beloretsk".

Literatura
----------

Nina comezou a escribir de nena e cando ía en noveno grao apareceu o seu primeiro poema publicado nun xornal local e escribiu ata o fin da súa vida. Moitos dos seus poemas publicáronse no xornal local, *Beloretskii Rabochii* e no *Ural* así como en numerosas colleitas de poesías. O primeiro libro publicouno en 1984 so o título de *Raduga*. O tema central da súa poesía é a meditación filosófica sobre o significado do amor e en xeral da vida. Ademais de coleccións de poesías publicou libros de relatos, en *Chistiie nebesa* (2005) as súas historias teñen como eixo a Gran Guerra Patria. En 2003 publicou o libro autobiográfico *Etiud v biryuzovom svete* e tamén traduciu ao ruso diversos poetas bashkires. En 2007 por *Raduga nad Agideliu* gañou o premio a mellor libro baskir do ano.

Coleccións
----------

* *Raduga* (1984),
* *Nezavershennii krug* (1990),
* *Zhivu s lubovu* (1991),
* *Poslednii listok na tonenkoii vetke* (1993),
* *Stikhi v podarok liuvimomu* (1993)
* *Solnyshko nod vecher* (2000)
* *Belaia ptitsa schastia* (2006)

Notas
-----

1. ↑  "Nina Nikolaevna Zimina". *Beloretsk Blagochin*.
2. ↑  Ушла из жизни поэтесса Нина Зимина. *Bashinform*, 26 de xuño de 2014
3. ↑  Видеосюжет о НИНЕ ЗИМИНОЙ - награждение званием Почетный гражданин, осень, 2011 год
4. ↑  "Zimina Nina Nikolaevna Arquivado 24 de novembro de 2020 en Wayback Machine. *Башҡорт энциклопедияһы*
5. ↑  Nina Nikolaevna Zimina[*Ligazón morta*] beloretsk.bashkortostan.ru
**Narciso Nores Salgado**, finado en Córdoba (Arxentina) o 2 de maio de 1947, foi un empresario e político galego.

Traxectoria
-----------

Emigrante na Arxentina. Foi elixido alcalde de Marín en 1920. Permaneceu no cargo até 1922. En 1926, durante a ditadura de Primo de Rivera, como testamenteiro do benfeitor de Marín Narciso Orelo, doou un edificio no Campo da Feria (actual Parque Eguren) e unha terreo en Chan do Monte para asentar a Congregación da Misión de San Vicente Paúl e crear un colexio, o colexio San Narciso. Ao rematar a ditadura volveu ser nomeado alcalde de Marín en 1930.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**José Pérez Graña** |  **Alcalde de Marín** 1920 - 1922 | Sucesor:**José del Río Paredes** |
| Predecesor:**Ezequiel Massoni González** |  **Alcalde de Marín** 1930 | Sucesor:**José Alcántara Fernández** |

Notas
-----

1. ↑  *Faro de Vigo*, 10-5-1947, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Colexio San Narciso
* Alcaldes de Marín