**Montserrat Roig i Fransitorra**, nada en Barcelona o 13 de xuño de 1946 e finada o 10 de novembro de 1991, foi unha escritora en catalán de novelas, contos, reportaxes e artigos xornalísticos. Presentou e dirixiu diversos programas de televisión, medio no que destacou como entrevistadora de escritores de xeracións precedentes.

Traxectoria
-----------

Placa nos xardíns de Montserrat Roig en Barcelona.
Naceu o 13 de xuño de 1946 en Barcelona, no seo dunha familia burguesa liberal da dereita do Eixample. O seu pai, Tomàs Roig i Llop, foi avogado e escritor.

Desde ben nova participou nos movementos de protesta estudantís que se facían nos derradeiros tempos do franquismo en Barcelona. No ano 1968 licenciouse en filosofía e letras, e doutorouse en 1970. Foi tamén lectora de castelán en Bristol o curso 1972-1973. A partir do 1971 –ano no que gaña o premi Víctor Català coa compilación de relatos *Molta roba i poc sabó... i tan neta que la volen*– dedícase profesionalmente á literatura; inicia un ciclo novelístico que comprende obras como *Ramona adéu* (1972), que retrata tres xeracións de mulleres, avoa, nai e filla que viven as súas historias persoais coa profundidade dos momentos claves da historia do seu país, ou *El temps de les cireres* (1977), obra protagonizada polos mesmos personaxes coa que Roig obtén o premi Sant Jordi de novel·la de 1976.

Tamén destaca o seu traballo como xornalista, desde o que manifesta a súa vontade por construír unha tradición de xornalismo culto, feminista e coa vontade de recuperar a memoria histórica do seu país. Roig conseguiu unha gran popularidade coas entrevistas, que posteriormente publica na serie de libros coñecida como *Retrats paral·lels* (1975 i 1976). Outra obra de grande eco foi *Els catalans als camps nazis* (1977), premi Crítica Serra d'Or e documento excepcional de testemuño. No 1977 entra como xornalista na canle catalá de Televisión Española, onde realiza un programa de entrevistas, *Personatges*, que tamén dá nome a unha serie de dous libros nos que publica as conversas.

*L'hora violeta* (1980) é a novela que culmina o seu posicionamento feminista. A partir de aquí, as súas novelas collen un cariz diferente: máis tarde publica *L'òpera quotidiana*  (1982), *La veu melodiosa* (1987) e a compilación de contos *El cant de la joventut* (1989). De entre as súas obras máis premiadas tamén destacan *L'agulla daurada* (premi Nacional de Literatura Catalana de 1985), escrito a partir dunha estadía de dous meses da autora en Leningrado e que testemuña o asedio que sufriu a cidade por parte dos nazis durante a segunda guerra mundial. A súa derradeira publicación é *Digues que m'estimes encara que sigui mentida* (1991), na que a autora confire unha poética persoal a modo de testamento literario.

Montserrat Roig foi membro da Associació d'Escriptors en Llengua Catalana e vicepresidenta da Junta Territorial del Principat de Catalunya (1989-1990). Morreu en Barcelona no ano 1991, vítima dun cancro de mama.

Pensamento feminista
--------------------

Montserrat Roig declárase feminista e reflexiona amplamente sobre o tema tanto na súa obra xornalística e ensaísta como na ficción, consciente da necesidade de achegar a teoría liberadora que propón o movemento ás necesidades de miles de mulleres anónimas silenciadas pola historia oficial. A autora interrógase sobre o que o feminismo ten de ideoloxía, de utopía e por tanto de desencanto: non se trata dunha ancoraxe estática, un corpus ideolóxico sen gretas, senón en continua renovación e desde unha perspectiva implacablemente crítica sinala M. Àngels Francés Diez especialista na obra de Roig.​

Montserrat Roig acudiu ás Primeiras Xornadas Feministas de Cataluña en calidade de oínte segundo Teresa Pàmies, e interveu nas conclusións como "feminista independente" defendendo o feito nacional catalán e o respecto que as mulleres inmigrantes lle teñen a pesar de que non falan a lingua. Lembrou tamén que as mulleres catalás son dobremente explotadas, como mulleres e como catalás.

Na súa crítica á sociedade patriarcal incluía os homes de esquerda: "Eu creo que o papel do home militante de esquerdas é en primeiro lugar asumir o seu papel de opresor nesta sociedade; en segundo lugar, deixar de lado o paternalismo, deixar de dar leccións e de ter unha actitude despectiva como a de a ver que faremos as mulleres coa nosa loita, coa nosa reflexión, cos nosos croques contra a parede" destaca Josep Massot no artigo "La escritora progre" escrito no que sería o seu 70 aniversario.

Obra
----

* *Molta roba i poc sabó... i tan neta que la volen*, 1970.
* *Ramona, adéu*, 1972.
* *El temps de les cireres*, 1977.
* *Els catalans als camps nazis*, 1977.
* *L'hora violeta*, 1980.
* *¿Tiempo de mujer?*, 1980.
* *L'Òpera quotidiana*, 1982.
* *L'agulla daurada*, premi Nacional de Literatura Catalana (1986), 1985.
* *La veu melodiosa*, 1987.
* *El cant de la joventut*, 1989.
* *Reivindicació de la senyora Clito Mestres* (teatro), 1990.
* *Digues que m'estimes encara que sigui mentida*, 1991.

Notas
-----

1. 1 2  Mª Àngels Francés Díez. ""La llengua sóc jo": Identitat nacional i de gènere en Montserrat Roig" (PDF) (en catalán). Anuari de l’agrupació borrianenca de cultura, XX. p. 51-53. Consultado o 19 de xuño de 2016.
2. ↑  Josep Massot. "La escritora progre". *La Vanguardia*. Consultado o 19 de xuño de 2016.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina do programa NOMS de TV3 *(en catalán)*
* Son da conferencia de Montserrat Roig sobre Joaquim Amat-Piniella, feita en Manresa en 1974 *(en catalán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2011958
* WorldCat
* VIAF: 111016064
* BIBSYS: 90672429
* BNE: XX1081752
* BNF: 120212746
* BVMC: 14933
* CANTIC: a10443265
* CiNii: DA04352939
* Europeana: ID
* FAST: 1773599
* GEC: 0056497
* GND: 119259850
* IMDb: nm0737654
* ISNI: 0000 0001 0935 2596
* LCCN: n79046619
* NDL: 001193530
* NKC: kup19970000083674
* NTA: 07308980X
* OL: OL195187A
* PTBNP: 42076
* SUDOC: 028361776

 |