Bulldozer antigo oxidado na súa maioría na China.
O **bulldozer** (do inglés: ‘niveladora’) é un tipo de topadora que se utiliza principalmente para o movemento de terras, de escavación e pulo doutras máquinas. Aínda que a coitela permite un movemento vertical de elevación, con esta máquina non é posible cargar materiais sobre camións, polo que o movemento de terras o realiza por arrastre.

Historia
--------

A historia dos primeiros bulldozers comeza con adaptacións a partir de tractores. A súa aparición exacta no tempo é un pouco escura, pero en 1713, Frenchman M. D’Hermand propuxo un tractor deste tipo traccionado por cabras. Houbo que esperar a 1770 para que Richard Lovell Edgeworth patentase o sistema pero propulsado a vapor. Outros inventos posteriores que melloraron o sistema foi o desenvolvido en 1826 por George Calley, unhas eirugas ás que denominou "vía férrea universal" (*continuous track system*, en inglés). Outro invento, o denominado "carruaxe con eirugas movibles", foi obra de Dmitri Zagryazhski, pero non pasou de ser un debuxo sobre un papel. Outra patente foi a de James Boydell, que rexistrou "unha roda de vía férrea sen fin". Na Guerra de Crimea (1853-1856) xa se usaron os primeiros tractores deste tipo propulsados a vapor. En 1877, Fiódor Blinov creou un vehículo ao que denominou "carromato movido sobre raíles sen fin". Aínda que era un vehículo arrastrado por cabalos, ao ano seguinte patentou o mesmo vehículo autopropulsado a vapor. Anos máis tarde, entre 1881 e 1888 desenvolveu devandito vehículo. Outra patente é a de Bramah Joseph Diplock, que inventou en 1903 un sistema curioso de tracción sobre martelos *pedrail wheel*, capaz mesmo de subir escaleiras. Con todo, hai que penetrarse no século XX para que Alvin Orlando Lombard introducise, en 1901, as eirugas en vehículos para mellorar a tracción sobre a neve. Era unha especie de arrastrador de troncos accionado a vapor, con aspecto de locomotora. Posteriormente, estas máquinas acabaron accionándose mediante motores de combustión interna. Aínda que esta tentativa afastouse do resultado final que coñecemos hoxe en día. Cara a 1920 foi cando xa se montan as primeiras follas sobre tractores de cadeas. En 1925, ano en que se fundou a empresa Caterpillar, fabrícase a primeira folla de pulo de mando hidráulico, sen bos resultados, polo que seguiu utilizando un sistema de cabrestante, cables, etcétera. É no ano 1929 cando se empezou a fabricar o primeiro modelo de bulldozer, onde o condutor ía sentado na parte de arriba sen unha cabina pechada que o protexese. Hoxe todos os modelos modernos xa inclúen unha cabina para seguridade do condutor.

Fabricantes
-----------

Algúns dos principais fabricantes destas máquinas son:

* Komatsu Limited
* John Deere
* International Harvester
* CAT
* Liebherr
* Fiat-Allis
* CASE

Equipos auxiliares
------------------

Á parte dos traballos realizados pola coitela, ao bulldozer pódense engadir equipos que aumenten a súa versatilidade.

* **Escarificador ou** ***ripper***: Especie de reixa, de arado, fixada fortemente na parte posterior que exerce unha acción de labrado para disgregar terreos compactos e rochas semiduras.
* ***Stumper*** ou **zanco**: Pico curto que axusta no canto da coitela utilizado para arranque de tocóns ou para romper capas illadas de rocha dura.
* **Guindastre lateral**: Guindastre con apoio nun lateral do chasis, provisto de contrapeso e accionada por cabestrantes. Apóiase a coitela para aumentar a estabilidade.

Aplicacións
-----------

Os bulldozers son máquinas versátiles que permiten realizar diversos traballos en sectores como a construción, a minaría e as forzas armadas.

Algúns dos seus usos son:

* Roturación do terreo.
* Pulo de materiais soltos.
* Nivelación e recebo de pistas.
* Escavacións en liña recta.
* Estendido de terras por capa e compactación superficial.
* Recheos.
* Formación de pilas ou cheas.
* Realización de terrapléns.
* Remolque de grandes cargas ou doutras máquinas.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Bulldozer Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Betume
* Adobe
* Ponte colgante
* Formigón armado
* Foso

### Ligazóns externas

* Mecanismo dun bulldozerArquivado 25 de xullo de 2005 en Wayback Machine. *(en inglés)*.
* Van Natta Bulldozers, *(en inglés)*.
* Fotografías dun motor antigo de Bulldozer, *(en inglés)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q131677
* AAT: 300022285
* BRE: 1888266
* EBID: ID
* GEC: 0078449
* GiantBomb: 3055-1678
* GND: 4801677-9
* JSTOR: bulldozers
* LCCN: sh85017949
* NKC: ph905472

 |