recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Coordenadas: 50°04′04″N 5°42′55″O﻿ / ﻿50.067704, -5.715222

Vista do cabo
**Land's End**, que en galego significa «fin da terra» ou «fisterra» (en córnico, **Penn an Wlas**), é un cabo e pequeno asentamento no oeste de Cornualla, Inglaterra. Atópase na península de Penwith aproximadamente a 13 quilómetros ao oeste-suroeste de Penzance.

Land's End é o punto máis occidental da illa de Inglaterra. Os Longships, un grupo de illotes rochosos, quedan xusto a unha milla fronte á costa. As illas Sorlingas quedan aproximadamente a 45 quilómetros ao suroeste de Land's End. A mítica terra perdida de Lyonesse (como se chama na literatura artúrica) atopábase, supostamente, entre as Sorlingas e a illa principal.

Land's End ten unha resonancia particular debido a que normalmente se usa para suxerir distancia. De Land's End a John ou' Groats, en Escocia, hai unha distancia de 1349 km por estrada e define a lonxitude de estradas, camiños ou eventos de caridade.

Notas
-----

1. ↑  Ordnance Survey: Landranger map sheet 203 *Land's End* ISBN 978-0-319-23148-7

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Cabo Fisterra

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q169532
* DARE: 41705
* EBID: ID
* GEC: 0036464
* GeoNames: 2644961
* LCCN: sh85074387
* Pleiades: 79296

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Gonzalo Vázquez.

**Gonzalo Vázquez Pozo**, nado en Viveiro o 29 de novembro de 1945, é un profesor, político e editor galego.

Traxectoria
-----------

Documento no que Esquerda Galega pide a devolución do Pazo de Meirás, asinado en 1982 por Pura Barrio e Gonzalo Vázquez Pozo.
Fillo primoxénito de Luz Pozo Garza e Francisco Vázquez Ramudo, fixo o bacharelato como interno no Colexio Apóstolo Santiago dos Xesuítas en Teis, Vigo. É licenciado en Filosofía e Letras e MBA pola Escola de Negocios de Caixanova.
Formando parte da primeira corporación democrática, foi concelleiro e tenente de alcalde do Concello da Coruña de 1975 a 1983. Membro, primeiro do Partido Obreiro Galego e despois da Esquerda Galega de Camilo Nogueira Román, en setembro de 1981 organizou e participou, embarcado no Xurelo, nunha protesta contra un vertedoiro de residuos radioactivos nas costas de Galicia. Xa a comezos dos anos oitenta, co tamén concelleiro Manuel Monge, empezou a traballar a prol da devolución do Pazo de Meirás. Nas Eleccións ao Parlamento Europeo de 1987, como integrante do Partido Socialista Galego-Esquerda Galega, foi número dous (tras Mario Onaindia) na lista de Izquierda de los Pueblos. A formación non obtivo ningún escano de eurodeputado.

En 1996, con outros catro tripulantes, fixo unha travesía oceánica nun veleiro, de Boca Chica (República Dominicana) a Ribadeo.

É presidente do consello editorial de *Eco, Revista do Eixo Atlántico* (anteriormente *Eco, Revista do Arco Atlántico*), publicación en lingua galega que botou a andar en 1991. Foi membro da directiva da Asociación Internacional de Estudos Galegos.

En 2014 recibiu, en nome da súa nai, o Premio Laxeiro da Fundación Laxeiro, de mans do alcalde de Vigo, Abel Caballero.

Vida persoal
------------

Casou coa profesora Olivia Rodríguez González que lle dedicou o seu libro *Estética e teoría da cultura en Vicente Risco* (2001, Galaxia).

Notas
-----

1. ↑  "A primeira corporación democrática do Concello da Coruña será homenaxeada o 23 de abril". *Galicia Confidencial*. 18/3/2019.
2. ↑  "Cúmprense 25 anos da histórica travesía do palangreiro Xurelo contra os vertidos radioactivos da Foxa Atlántica", CCG, 4/10/2006.
3. ↑  "Chegou o momento de recuperar Meirás" *Adiante*.
4. ↑  "Eurodiputados rotatorios". *El País* (en castelán). 23/5/1987.
5. ↑  Neira, N. (14/1/2018). "Dueños del mar". *El Progreso* (en castelán).
6. ↑  *Eco, Revista do Eixo Atlántico*
7. ↑  "Gonzalo Vázquez Pozo: "Levamos 20 anos na rúa pese ó noso estado natural de crise"". *El Correo Gallego*. 13/10/2010.
8. ↑  Santos, Ágatha de (22/2/2014). "Luz Pozo se convierte en la segunda mujer que recibe el Premio Laxeiro". *Faro de Vigo* (en castelán).

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Barrera, F. ed. (2002). *Gallegos. Quién es quien en la Galicia del siglo XXI* (en castelán). *El Correo Gallego*. p. 585. ISBN 84-8064-113-4.

### Outros artigos

* Xurelo (barco)

### Ligazóns externas

* Gago, Xosé (6/4/2019). "Los pioneros de María Pita, 40 años después". *La Voz de Galicia* (en castelán).
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Constante (homónimos).

**Flavius Iulius Constante**, nado no ano 320 e finado no 350, foi un emperador romano entre os anos 337 e o 350.

Traxectoria
-----------

Foi o fillo máis pequeno do emperador Constantino o Grande e mais da súa segunda esposa Fausta, sendo nomeado *César* por Constantino, no ano 333.

No ano 337 morre o seu pai e, segundo estaba estipulado, o Imperio divídese entre os tres irmáns vivos e fillos de Constantino, correspondéndolle a Constante as provincias de África, Italia e tódolos Balcáns. Pero aínda era moi cativo e o seu irmán Constantino II quedou coma rexente e titor das súas provincias.

Ao acadar a maioría de idade, solicita a fin da titoría e rexencia, pero Constantino II negouse, considerando que sempre dobregara a vontade do seu irmán máis novo e desexando que a provincia de África pasase a ser gobernada por el e xunguila ás súas posesións. Pero Constante négase a isto e o enfrontamento entre os dous exércitos prodúcese en Aquileia, onde Constantino II morre, quedando polo tanto Constante coa parte Occidental do Imperio como único Emperador.

Os pais da Igrexa eloxiaron a figura de Constante, pero o certo é que era un emperador violento, cruel e avaricioso, libertino e dado á homosexualidade, pero revelouse coma un gran militar, xa que despois da batalla de Aquileia, fixo unha campaña contra dos sármatas, aos que derrotou, e a súa campaña nas Galias contra os francos, entre os anos 341 e 343, inclúe a pacificación das illas de Britania.

No 348 inicia co seu irmán Constancio II unha reforma monetaria, tendente a revaliar a moeda de billón, que estaba a piques de provocar unha crise ecónomica no imperio. Pero no ano 350, fráguase unha conspiración no exército, e Magnencio, xeneral das tropas do Rhin, é nomeado *Augustus* polas lexións. Constante deuse conta de que perdera o favor do exército e foxe de Italia cara a Hispania, pero é recoñecido en Helena, localidade na Galia preto dos Pireneos, sendo asasinado.

Magnencio fica coma único emperador de Occidente, mais o usurpador terá pronto que loitar co emperador de Oriente e irmán de Constante, Constancio II.

| Imperio Romano |
| --- |
| *Segue a:* Constantino II | **Constante**(337-350) | *Precede a:* Constancio II |
| Constantina |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q185538
* WorldCat
* VIAF: 89202717
* BAV: ADV10924592
* BMT: 140660
* BNE: XX6106634
* DBE: constante
* EBID: ID
* FAST: 1990851
* GEC: 0019551
* GND: 1047495465
* ISNI: 0000 0000 6215 3580
* LCCN: no2015090472
* NTA: 37111716X
* Orthodox Encyclopedia: 2454333
* SUDOC: 111591198
* Treccani: costante-i-imperatore
* ULAN: 500355674

 |
Coordenadas: 43°27′15″N 2°45′09″O﻿ / ﻿43.4541, -2.7526

Vista do cabo Matxitxako
O **cabo Matxitxako** (ou *Machichaco* en castelán) é un cabo do mar Cantábrico situado na provincia de Biscaia, País Vasco (España). O cabo é o final da ladeira do monte Sollube e forma parte do termo municipal de Bermeo, xunto a Gaztelugatxe.

Faro
----

No seu punto máis saínte sitúase un faro a 122 metros sobre o nivel do mar cunha torre de 20 metros e un alcance de 30 millas náuticas. O faro é automático, e dispón de sirena de néboa.

Entre as súas instalacións dispón dun radar (a 90 metros sobre o nivel do mar) e de diferentes equipos meteorolóxicos e oceanográficos.

Foi construído en 1909, substituíndo ao faro vello, que se construíu en 1852. Entre os anos 1854 e 1863 foi a escola de *gardafaros*, entón chamados *torreros*. Nel xubilouse o último farero de Biscaia.

Contorna
--------

O cabo Matxitxako está situado entre a Reserva da Biosfera de Urdaibai e o Biotopo protexido de San Juan de Gaztelugatxe, o oriental pertence ao primeiro e o occidental ao segundo.

Desde o faro, e nas súas ladeiras e cantís, pódense ver ocasionalmente grandes cetáceos.

Submarinismo
------------

Máis aló da costa, a profundidade crece repentinamente, pero a escasos metros da punta do cabo existe un pequeno bajío duns 30 m. de profundidade, excelente para practicar o submarinismo.

En 2002 descubriuse un pecio afundido a 120 m de profundidade fronte ao cabo, trátase dun mercante afundido por causa descoñecida nos anos 50. O descubrimento levouno a cabo a expedición submarina Ur-sub, que descenderon os 120 m, sendo así a inmersión de mergullo máis profunda levada a cabo no País Vasco. Aínda quedan por descubrir varios, os pecios afundidos como o do *Nabarra* ou o dunha patrulleira alemá afundida durante a segunda guerra mundial.

Notas
-----

1. ↑  "Portos do Estado. Radar de Cabo Matxitxako". Arquivado dende o orixinal o 10 de xaneiro de 2008. Consultado o 19 de maio de 2011.

Ligazóns externas
-----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cabo Matxitxako*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q669894
* GEC: 0041435
* TGN: 1010907

 |
**Estudios Galicia** foi un centro educativo ourensán especializado en Bacharelato por Ensino Libre e na preparación de opositores para ingreso no Corpo Nacional de Ensino primario. Comezou a funcionar, legalmente autorizado polo Ministerio de Educación Nacional, en setembro de 1947 baixo a dirección de Albino Núñez Domínguez, acompañado por un equipo de experimentados docentes.

Nesa data, o *Instituto de Bacharelato do Posío* era o único centro oficial para impartir ese tipo de docencia en toda a provincia ourensá. Un reducido número de colexios privados, maioritariamente relixiosos, completaban a oferta educativa.

O ensino libre era outra opción posible: os alumnos preparábanse nalgún centro habilitado e logo examinábanse no instituto, dos programas das diferentes materias, nas convocatorias de xuño e setembro. Este tipo de ensino requiría unha preparación moi minuciosa e un esforzo intenso e constante por parte do alumno.

Estudios Galicia, ao longo dos seus 25 anos de existencia (1949-1974), dedicouse, como queda apuntado, a dúas actividades docentes fundamentais: Bacharelato Libre e preparación de oposicións para ingreso no Maxisterio Nacional Primario.
En bacharelato, este centro comezou o seu funcionamento establecendo a coeducación. Por esta circunstancia, a Inspección Educativa de Santiago de Compostela recriminou a Albino Núñez Domínguez, chegando a ameazar co peche das instalacións. O director nunca acatou a orde e o centro educativo seguiu funcionando: o número de alumnos afectados e a popularidade do colexio, farían moi impopular a medida.[]

Na preparación para oposicións, a calidade das ensinanzas impartidas determinou que un gran número de mestres ingresasen no Corpo Nacional.
O aumento de institutos en toda a provincia e a implantación das reformas educativas, produciron o decaemento e finalmente a desaparición do Ensino Libre. Estudios Galicia cesou no desenvolvemento da práctica docente ao final do curso 1973-1974.
Coordenadas: 42°27′33″N 9°01′09″O﻿ / ﻿42.459071, -9.019119

Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Santa Isabel.
O ***Santa Isabel*** era un barco de vapor de pasaxeiros de bandeira española de 1184 toneladas. Afundiu en 1921, preto da Illa de Sálvora.

Historia e características
--------------------------

O *Santa Isabel* era un vapor auxiliar construído en 1915 no estaleiro de Matagorda (Puerto Real, provincia de Cádiz) para a Compañía Transatlántica Española, e era xemelgo do *San Carlos*. Medía 88,37 m de eslora, 12,19 m de manga e 8,03 de puntal. Facía a ruta Bilbao, Santander, A Coruña, Vilagarcía de Arousa, Cádiz, para levar pasaxeiros para transbordar con destino a Buenos Aires. Estaba ao mando do capitán Esteban García Muñiz, e tiña unha tripulación de 80 mariñeiros.

Na madrugada do 2 de xaneiro de 1921 naufragou fronte á Punta Forneira, a 200 metros da illa de Sálvora na ría de Arousa. Faleceron 213 dos 268 viaxeiros do barco. As denominadas heroínas de Sálvora, María Fernández Oujo, Josefa Parada e Cipriana Oujo Maneiro, de 14, 16 e 24 anos de idade, rescataron 58 persoas cunha dorna.

Notas
-----

1. ↑  "El naufragio del "Santa Isabel"". *La Integridad* (en castelán). 4 de xaneiro de 1921. p. 2.
2. ↑  "Vida marítima". *El Ideal Gallego* (en castelán). 2 de xaneiro de 1921. p. 2.
3. ↑  "Naufragio del "Santa Isabel"". *Acción Coruñesa*. 3 de xaneiro de 1921. p. 8.
4. ↑  Sánchez, Paco (15/12/2008). "Las heroínas de Sálvora". *La Voz de Galicia* (en castelán). Consultado o 24/09/2019.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Heroínas de Sálvora
* *A illa das mentiras* (filme)

### Ligazóns externas

* A traxedia do vapor-correo Santa Isabel.
* El naufragio del Santa Isabel *(en castelán)*
*
A **Organización Mundial Contra a Tortura** (**OMCT**) é a maior coalición de Organizacións non gobernamentais que loitan contra a detención arbitraria, a tortura, as execucións sumarias e arbitrarias, as desaparicións forzadas e outras formas de violencia. A súa rede global consta de cerca de 300 organizacións locais, nacionais e rexionais, que comparten o obxectivo común de erradicar tales prácticas e habilitar o respecto aos dereitos humanos para todos.

A Organización ten sete programas:

* a asistencia a vítimas,
* os dereitos do neno,
* os dereitos económicos, sociais e culturais,
* os defensores dos dereitos humanos,
* as campañas urxentes,
* a violencia contra as mulleres,
* o seguimento dos compromisos internacionais dos Estados.

A súa sede principal está en Xenebra, cunha sucursal en Bruxelas.

### Ligazóns externas

* Organización Mundial Contra a Tortura

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q689232
* WorldCat
* VIAF: 152414819
* BNF: 12522227s
* ISNI: 0000 0001 2187 0388
* LCCN: n91006276
* SUDOC: 034469265

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Candelaria Pérez.
**Candelaria Pérez**, nada en La Chimba (Santiago de Chile) en 1810 e finada na mesma cidade o 28 de marzo de 1870, foi unha militar chilena que participou na guerra contra a Confederación Perú Boliviana.

Traxectoria
-----------

Filla dun artesán, estivo sendo educada curto tempo, pasando a ser empregada doméstica dunha familia procedente dos Países Baixos. Trasladouse ó Perú con dita familia, e despois, no Callao, abriu a que chamou 'Fonda da chilena'», especializada en pescado frito.

### Participación na guerra

Á chegada do Exército Unido Restaurador, ás ordes do xeneral Manuel Bulnes Prieto, despois do combate de Portada de Guías (21 de agosto de 1838), enrolouse no Exército de Chile. Amais de ser cantineira, participou na batalla de Yungay, que tivo lugar no cerro Pan de Azúcar o 20 de xaneiro de 1839, tras a cal obtivo o grao militar de sarxento polo valor amosado.​ En 1840, retornada a Chile, foi recibida con honras polo exército chileno e recibiu o grao de alférez e unha pensión vitalicia de 17 pesos mensuais, que non chegaban para os seus gastos básicos.

### Morte

Morreu en Santiago de Chile o 28 de marzo de 1870. Ó seu funeral asistiron só cinco persoas. Descoñécese o paradeiro das súas pertenzas militares, perdidas nos fondos do Museo Nacional de Chile.

Notas
-----

1. ↑  "La importancia de la mujer en la guerra de 1879 a 1884". *Universidad Católica Silva Henríquez*. Consultado o 10/04/2018.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5031655
* WorldCat
* VIAF: 687145857928023020133

 |
**José Sánchez Anido**, Vizconde de San Antonio, finado en Madrid o 6 de xaneiro de 1947, foi un avogado e político galego.

Traxectoria
-----------

Descendente de Pedro Antonio Sánchez Vaamonde, dunha familia fidalga do Pazo de Santaia (Curtis). Militante do Partido Liberal (facción prietista), foi concelleiro e tenente de alcalde de Madrid. Foi elixido deputado pola Coruña na elección parcial do 2 de xuño de 1912 en substitución do falecido Juan Fernández Latorre. Volveu ser elixido deputado polo distrito de Ortigueira nas eleccións de 1916, e polo de Betanzos en 1918, 1919 e 1923. Colaborou en *La Democracia*, *El Imparcial* e noutros periódicos liberais de Madrid. Foi presidente da Asociación Española para la Difusión de las Ciencias del Hogar creada en Madrid en 1928.

Obras
-----

* *Educación campesina*, 1922.

Vida persoal
------------

Casou coa Vizcondesa de San Antonio.

Notas
-----

1. ↑  Necrolóxica en ABC

Véxase tamén
------------

* Vídeo sobre José Sánchez Anido do Concello de Curtis

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12391175
* BNE: XX1430665
* Arquivo Histórico de Deputados (1810-1977): 104420

 |
Coordenadas: 36°41′37″N 3°28′05″O﻿ / ﻿36.69367, -3.46802

O **cabo Sacratif** é un cabo español pertencente aos termos municipais de Motril e Gualchos, na costa mediterránea da provincia de Granada. Trátase do punto máis meridional de toda a provincia granadina, no que se localizan os núcleos de Torrenueva, Castell de Ferro, Carchuna, Calahonda, Puntalón, La Perla e La Chucha.
O interior do cabo é un pequeno macizo rochoso que se levanta a uns 100 metros sobre o nivel do mar. Está ocupado por unha matogueira de tendencia árida influído polas ventos mariños. Ademais de plantas correntes no Mediterráneo como a palmeira anana ou o romeu, aparecen outras máis raras como a *Anabasis articulata*, a *Lotononis lupinifolia* ou a *Frankenia corymbosa*. Tamén hai elementos seriais como tomiño, cantueso ou esparto.

No litoral do cabo Sacratif destaca o peñón de Jolúcar, a punta de Carchuna, a enseada de Zacatín, a punta do Melonar e a cala de Cambriles.

Notas
-----

1. ↑  Cabo Sacratif[*Ligazón morta*], no Portal Ornitolóxico da Costa Granadina

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5738392
* GeoNames: 2511625

 |
Coordenadas: 43°39′02″N 5°51′00″O﻿ / ﻿43.650485, -5.849934

Cabo de Peñas desde o leste.
Cabo de Peñas.
O **cabo Peñas** (en asturiano: *Cabu Peñes*) é o cabo máis setentrional do Principado de Asturias, e está situado no concello de Gozón. Está composto por roca cuarcita armoricana cunha marcada resistencia á abrasión.

O faro
------

O cabo está coroado polo Faro de Cabo Peñas que é o máis importante e de máis alcance do litoral asturiano e que desde 1852 é luz e guía de mariños. Esta última lanterna foi adquirida na Exposición Universal de Barcelona de 1929. As súas características técnicas son:

* Plano focal sobre o nivel medio do mar: 119 m.
* Plano focal sobre o terreo: 19 m.
* Alcance con bo tempo: 41 millas
* Alcance con bruma: 18 millas
* Escintileos: grupo de 3 escintileos.

Con anterioridade a 1852 sinalizábase con lume, queimando troncos nunha pantalla de pedras que iluminaba a noite en Penas e indicaba o camiño de volta a casa aos mariñeiros. Isto tamén se facía nas proximidades dos portos como en Candás e en Luanco. Hoxe en día o proceso está automatizado e informatizado, non sendo necesaria a manipulación diaria, pero se unha continua supervisión que garanta o seu funcionamento, especialmente cando os temporais e as tormentas azoutan a rasa costeira, pondo a proba tanto os propios sistemas do faro como a subministración eléctrica e as comunicacións.

Actualmente, na planta baixa do faro de Penas sitúase o *Centro de recepción de visitantes e interpretación do medio mariño de Penas (MEMAP)*, configurado por cinco salas:

* Sala dos faros: historia dos faros e vida dos fareiros.
* Sala das tormentas e galernas: simulación dunha galerna.
* Sala do home e o mar: relación ancestral do home co mar, a pesca, a relixión etc.
* Salga da biodiversidade mariña: especies mariñas da contorna de Penas.
* A fiestra de Gozón: principais recursos turísticos do concello de Gozón.

Tamén resultan interesantes as maquetas a escala de quenllas, baleas e cachalotes. O centro foi galardoado coa Bandeira Azul no ano 2006 e 2007; e co distintivo temático pola Información e Educación Ambiental en 2007.

Accidentes
----------

En marzo de 2014 afundiu nas proximidades do lago o arrastreiro galego *Santa Ana*.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cabo Peñas*** |

* Concello de Gozón *(en castelán)*
* Mancomunidade do Cabo Peñas *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q766448
* GEC: 0049894

 |
Logo de DC Comics.
**DC Comics** é unha editorial estadounidense de banda deseñada. Forma parte de DC Entertainment, unha das empresas que conforman Warner Bros. Entertainment, a cal á súa vez é propiedade de WarnerMedia. Foi fundada en 1934 baixo o nome National Allied Publications, para logo tomar o nome de DC Comics en 1937. As iniciais «DC» son unha abreviatura de *Detective Comics*, un dos primeiros títulos emblemáticos da compañía.

Entre algúns das súas personaxes máis senlleiras atópanse Superman, Batman, Wonder Woman, Catwoman, Flash, Cyborg, Lanterna Verde, Aquaman, Green Arrow, Supergirl, Batgirl, Batwoman, Black Lightning, Jonah Hex,Shazam e grupos de heroes como Liga da Xustiza, Sociedade da Xustiza de América, ou Teen Titans, Green Lantern Corps. Entre o material non relacionado co seu universo heroico están *Watchmen*, *V de Vendetta*, *The Sandman* e moitos outros, polo xeral baixo o subselo editorial como Vertigo ou Milestone Media. A súa sede principal atopábase historicamente na cidade de Nova York, mais dende 2015 mudaron as súas oficinas á cidade de Burbank, California.

Notas
-----

1. ↑  Melrose, Kevin (10 de outubro de 2009). "DC Entertainment - what we know so far". Comic Book Resources. Arquivado dende o orixinal o 01 de xuño de 2016. Consultado o 11 de setembro de 2009.
2. ↑  Hoovers (ed.). "DC COMICS INC. Company Information".

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***DC Comics Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Páxina oficial *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2924461
* WorldCat
* VIAF: 2146030417035861250
* BMT: 89576
* EBID: ID
* ISFDB: 27109
* LCCN: n78008251
* NKC: mzk20201069288
* SNAC: w6tb5jf2
* TESF: dc\_comics

 |
O DJ Jeff Mills.
Bigote Mix no bar Medusa, Santiago de Compostela.
Un **disc-jóckey**, máis comunmente abreviado como **DJ**, é unha persoa que toca e mestura música gravada para un público. Os tipos de DJ inclúen DJs de radio (que organizan programas en emisoras de radio de música), DJ de clubs (que traballan nas discotecas ou festivais de música), DJs móbiles (que son contratados para traballar en eventos públicos e privados como vodas, festas ou festivais), e *turntablists* (que usan tocadiscos, para manipular os sons dos discos fonográficos). 
Orixinalmente, o "disco" en "disc-jóckey" referíase aos discos de goma laca e posteriormente de vinilo, pero hoxe en día úsase DJ como un termo que abarca tamén ás persoas que mesturan música doutros medios de gravación, como casetes, CD ou ficheiros de son dixital nun CDJ ou nun portátil. Estes equipos poden reproducir, como mínimo, dous tipos de música gravada, de maneira simultánea, e mesturalos entre si. Isto permite que o DJ cree transicións entre cancións.

Os DJ poden adoptar o título "DJ" diante dos seus nomes reais, pseudónimos adoptados ou nomes artísticos.

Notas
-----

1. ↑  "disc-jóckey". *Real Academia Galega*. Consultado o 2023.
2. ↑  "What is a DJ?". *wearecrossfader.co.uk*. Consultado o 2021.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Música hip hop

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q130857
* AAT: 300265803
* EBID: ID
* GEC: 0099328
* GND: 4380204-7
* LCCN: sh85038311
* NDL: 00574875
* NKC: ph515674

 |
Un **webcómic** é unha banda deseñada dispoñíbel para a súa lectura en Internet. Moitos webcómics son publicados unicamente na web, mentres que outros se publican en papel, mantendo un arquivo en Internet por razóns comerciais ou artísticas. A maioría dos webcómics están en inglés.

Malia que hai unha gran cantidade de formatos, moitos webcómics publícanse en tiras autoconclusivas que aparecen de forma periódica, aínda que hai tamén series de aventuras e historietas experimentais, incluíndo xéneros propios do medio, como os *sprite cómics*.

Os formatos de creación máis comúns son o .cbr e o.cbz, ademais dos formatos de textos coñecidos para os PC.

O medio
-------

O formato dixital difire ostensibelmente do papel, proporcionando aos autores toda unha serie de diferentes posibilidades. En primeiro lugar habería que facer referencias aos aspectos económicos e de distribución. Internet permite abaratar os custos e proporciona independencia editorial aos autores ao non facelos depender de editores ou de grandes grupos de medios ou de distribución. Isto reflíctese nun aumento das temáticas, sobre todo en países de moral máis conservadora, permitindo a introdución de temáticas abertamente violentas ou de contido sexual.

Por outro lado, o formato dixital tamén proporciona novas posibilidades técnicas que permiten superar as limitacións do papel e, ao mesmo tempo, Internet tamén pode ser utilizada para procurar novas perspectivas para a BD. Scott McCloud, un dos pioneiros das webcómics (alén de destacado teórico do medio), desenvolveu a idea de *viñeta infinita* que fala de liberar a viñeta dos límites impostos pola imprenta. Outros autores como Mark Fiore teñen experimentado coa interactividade e a inclusión de animación.

Outros autores tamén teñen traballado coa utilización de hipertextos ou mesmo con técnicas próximas ás do collage, coa utilización de fotos, clipart, sprite, 3D etc.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q213369
* AAT: 300312095
* NKC: ph1098181

 |
| *Oodinium* |
| --- |
| Peixe de acuario infectado pola doenza de veludo. |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Chromalveolata |
| Filo: | Dinoflagellata |
| Clase: | Blastodiniphyceae (ou Dinophyceae) |
| Orde: | Blastodiniales |
| Familia: | Oodiniaceae |
| Xénero: | ***Oodinium*** |

 |
| Especies |
| *Oodinium limneticum*
*Oodinium pillularis*
*Oodinium pouchetii* |

Peixe infectado por *Oodinium* con manchas douradas claramente visibles na cabeza.
***Oodinium*** (tamén coñecido actualmente como ***Piscinoodinium***) é un xénero de dinoflaxelados microscópicos parasitos, que viven en peixes de augas salgadas e doces, causándolles unha doenza chamada doenza de veludo. Unha especie do xénero vive tamén sobre diversos cnidarios e ctenóforos.

O hóspede parasitado desenvolve tipicamente pequenas manchas amarelas ou douradas espalladas pola súa cabeza, aletas e corpo. Neste estado, a infestación xa é grave. O ataque xeralmente empeza nas branquias e nese estado inicial é difícil de detectar. O hóspede é irritado polo parasito e a miúdo nada freneticamente fretándose contra as rochas. As manchas amarelas son máis rechamantes á luz do sol ou da lanterna. É moi similar a *Ichthyophthirius*, aínda que as manchas causadas por *Oodinium* son amareladas e menores.

O ciclo de vida de *Oodinium* empeza como dinospora que nada na auga buscando un hóspede axeitado. Cando se adhire á pel do seu hóspede, forma unha dura cuberta protectora coa que se protexe do ambiente externo mentres se alimenta das células da pel do peixe. Este é o estadio de quiste que ten a aparencia dun po que cobre a pel do peixe. Despois duns poucos días, o quiste afúndese ata o fondo e rompe liberando unha nova xeración de dinosporas, listas para reiniciar o ciclo. As dinosporas deben atopar un hóspede nun prazo de 48 horas, porque se non morren.

O tratamento da doenza realízase diluíndo sales de cobre das que se dispón comercialmente. As dinosporas que nadan libremente son extremadamente vulnerables ao cobre. Manter a temperatura da auga a 30 °C axuda a liberar as dinosporas do quiste.

Notas
-----

1. ↑  J. Lom (1981) propuxo o novo xénero *Piscinoodinium* e elixiu *Oodinium* Chatton, 1912 como sinónimo. Piscinoodinium pillulare (Schäperclaus) J.Lom 1981 ten como sinónimo homotípico a *Oodinium pillularis* Schäperclaus 1954. Algaebase
2. ↑  "Freshwater velvet disease" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 04 de decembro de 2014. Consultado o 27 de novembro de 2014.
3. ↑  Claudia E. Mills, Norman McLean. Ectoparasitism by a dinoflagellate (Dinoflagellata: Oodinidae) on 5 ctenophores (Ctenophora) and a hydromedusa (Cnidaria). Diseases of aquatic organisms. Vol. 10; 211-16, 1991.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Amyloodinium
* Pfiesteria
* Ichthyophthirius

### Ligazóns externas

* Amlyodinium ou Oodinium; Shawn Prescott Aquarium.Net; Maio 1997
* The skeptical aquarist

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1759174
* MAG: 2778086722

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* AlgaeBase: 44936
* EOL: 89760
* GBIF: 8087512
* IRMNG: 1311948
* ITIS: 10506
* WoRMS: 345494

 |
**Francisco de Moure**, nado contra 1576 en Santiago de Compostela e finado en Monforte de Lemos en 1636, foi un escultor manierista e barroco.

Traxectoria
-----------

Moi cedo trasladaríase a Ourense, onde descubriría por medio do seu avó materno, canteiro de profesión, a súa vocación artística.

Viaxou a Castela, onde coñeceu os traballos de xente que deixarían unha fonda pegada nel, como Alonso Berruguete e Jean de Joigny. Os seus comezos foron como aprendiz de Alonso Martínez, en Ourense. En 1598 comeza a traballar como escultor independente, realizando a escultura de San Roque da catedral de Ourense. Na súa primeira etapa destacan o retablo maior da Igrexa de Santo Estevo de Sandiás, e ó de San Pedro das Maos (Ourense). Máis adiante realizaría obras como o San Mauro da catedral de Ourense, o retablo da igrexa de Beade en Ribadavia, e cinco retablos para o convento de Samos.

Xa en Lugo, realizaría a súa obra mais importante, o Coro da Catedral de Lugo. O rematar o coro lucense, contrátano en Monforte de Lemos para a realización do retablo da capela maior da igrexa dos Xesuítas, o Colexio da Nosa Señora da Antiga, unha impresionante obra, en tamaño e calidade artística, que non sería quen de rematar, pois en Monforte de Lemos o sorprende a morte en 1636, sendo o seu fillo Francisco quen rematará a monumental obra.

Galería de imaxes
-----------------

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| "A Inmaculada" de Francisco de Moure. Mosteiro de Samos. |
| "A Inmaculada" de Francisco de Moure. Mosteiro de Samos.  |

|  |
| --- |
| Retablo de Santo Estevo de Sandiás. |
| Retablo de Santo Estevo de Sandiás.  |

|  |
| --- |
| Retablo no Colexio da Nosa Señora da Antiga |
| Retablo no Colexio da Nosa Señora da Antiga  |

 |

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Vicente López, Simón (2005). "Moure, Francisco de". *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada* (DVD). El Progreso. ISBN 84-87804-88-8.

### Ligazóns externas

* *Francisco de Moure* *Galicia no tempo* (24/06/1991) da TVG.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q932363
* WorldCat
* VIAF: 32894451
* BNE: XX1080439
* CERL: cnp00573236
* DBE: francisco-de-moure
* FAST: 26325
* GND: 123065143
* ISNI: 0000 0001 1616 9781
* LCCN: n78062339
* ULAN: 500119188

 |
**Raúl Isidro Burgos Alanís**, nado en Cuernavaca o 21 de xuño de 1890 e finado na Cidade de México o 10 de abril de 1971, foi un mestre e poeta mexicano, segundo director da Escuela Normal Rural de Ayotzinapa, que na actualidade leva o seu nome.

Traxectoria
-----------

Raúl Isidro Burgos iniciou os estudos básicos na súa cidade natal e concluíunos na Cidade de México, onde se trasladara coa familia. Posteriormente matriculouse en varios centros superiores, entre eles a Escola de Artes e Oficios, a Escola de Comercio e a Escola Nacional Preparatoria. Atopou a súa vocación na Escola Nacional de Mestres, onde rematou os seus estudos en 1912.

Ese ano iniciou o seu labor docente na Cidade de México e en 1914 asistiu ao Primeiro Congreso Pedagóxico en Tuxtla Gutiérrez. A súa destacada participación chamou a atención do gobernador do Estado de Chiapas, quen o nomeou Inspector Escolar e posteriormente director da Escola Normal do Estado. De volta á Cidade de México, fundou a escola particular Antonia L. Arellano, que posteriormente se integrou no sistema educativo oficial. En 1920 retornou a Chiapas e ocupou o cargo de inspector municipal en Tapachula até 1927.

En 1927 a Secretaría de Educación Pública destinouno como mestre á Serra de Puebla e en 1928 foi nomeado inspector da Terceira Zona Escolar do estado de Guerrero, que incluía a maior parte da Tierra Caliente, mesma que percorría desde a súa sede en Arcelia. Alí, amais, mantiña cos seus propios recursos un internado para estudantes de primaria.

O 5 de agosto de 1930 cesou no cargo e foi nomeado director da Escola Normal de Tixtla de Guerrero en substitución do seu fundador, Rodolfo A. Bonilla. Chegou á cidade o 1 de setembro, mais a escola non tiña edificio propio. Ao pouco tempo logrou que se lle cedese a antiga Facenda de Ayotzinapa, onde foi traslada a escola. A partir de entón foi coñecida como a Escola Normal Rural de Ayotzinapa.

Burgos dedicouse á construción das instalacións da escola, inaugurada o 30 de marzo de 1933. Permaneceu como director dela até 1935, cando foi nomeado director da Escuela Normal Rural de Xochiapulco (Puebla). Posteriormente foi Oficial Maior da Secretaría de Educación Pública e, de volta en Chiapas, director federal e estatal de Educación. Xubilouse en 1956.

En 1969 recibiu unha homenaxe en Oaxtepec, Morelos. Finou na Cidade de México o 10 de abril de 1971. Segundo a súa vontade, o 24 de abril dese ano as súas cinzas foron depositadas na Escola Normal de Ayotzinapa, onde permanecen na actualidade.

Notas
-----

* Enciclopedia Guerrero. "Burgos Alanís, Raúl Isidro". Consultado o 13 de outubro de 2014.
* Escuela Normal Rural "Raúl Isidro Burgos". "Prof. Raul Isidro Burgos". Arquivado dende o orixinal o 20 de outubro de 2014. Consultado o 13 de outubro de 2014.
Carballo de Santo Antonio.
O **pazo de Vilardefrancos** é unha casa solariega localizada en Vilar de Francos, na parroquia de Artes, no concello de Carballo. O edificio data do século XVI e mantén a súa estrutura orixinal en bo estado de conservación. Actualmente é de propiedade privada e non é visitable.

Descrición
----------

O edificio principal do pazo está coroado por unha torre defensiva que se remonta á época dos Reis Católicos; érguese como fortaleza para presidir unha encrucillada de vales, bosques e xardíns. O edificio ten planta aproximadamente rectangular formada por un engadido de dependencias á torre central, e está arrodeado por unha muralla amenada que garda as zonas axardinadas e agrícolas. O pazo conta tamén con alpendres, cortes, hórreo e outras dependencias.

Preto do pazo hai un exemplar de carballo duns 700 anos de antigüidade coñecido como o carballo de Santo Antonio, declarada árbore senlleira. Segundo a tradición, as rapazas que conseguen introducir unha pedra dentro da árbore tirándoa de costas casan nese mesmo ano.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Pazo de Vilar de Francos na páxina web colaborativa Patrimonio Galego.
Un trímero da proteína que contén clorofila-peridinina do dinoflaxelado *Amphidinium carterae* mostrando o seu pregamento en solenoide alfa. Os pigmentos peridinina unidos móstranse en rosa e as clorofilas en negro.
O **solenoide alfa** é un tipo de pregamento da estrutura terciaria das proteínas, que se atopa nas subunidades proteicas dos complexos colleitadores de luz, particularmente nas proteínas clorofila peridinina dos dinoflaxelados , e formando dominios de proteínas eucarióticas de maior tamaño que forman parte do complexo do poro nuclear. O pregamento consiste en varias hélices alfa dispostas formando un patrón curvado que lembra a un barril beta de tipo brazo de xitano ou remuíño (*jellyroll*).

O grao de curvatura do solenoide alfa depende da súa secuencia primaria de aminoácidos. Os solenoides moi curvados teñen patróns de secuencias predicibles e levaron á identificación de probables compoñentes de tipo solenoide no proteasoma .

Notas
-----

1. ↑  Hofmann E, Wrench PM, Sharples FP, Hiller RG, Welte W, Diederichs K. (1996). Structural basis of light harvesting by carotenoids: peridinin-chlorophyll-protein from *Amphidinium carterae*. *Science* 272(5269):1788-91.
2. ↑  Devos D, Dokudovskaya S, Alber F, Williams R, Chait BT, Sali A, Rout MP. (2004). Components of coated vesicles and nuclear pore complexes share a common molecular architecture. *PLoS Biol* 2(12):e380.
3. ↑  Kajava AV. (2002). What curves alpha-solenoids? Evidence for an alpha-helical toroid structure of Rpn1 and Rpn2 proteins of the 26 S proteasome. *J Biol Chem* 277(51):49791-8.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Estrutura das proteínas

### Ligazóns externas

* Arquitectura do solenoide alfa CATH

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3195879
* MAG: 2777572172

 |
Acta da fundación do club.
O **Genoa Cricket and Football Club**, ou simplemente **Genoa**, é unha entidade deportiva italiana da cidade de Xénova, en Liguria, fundada o 7 de setembro de 1893. Ó longo da súa historia gañou 9 veces o *Scudetto* e 1 vez a *Coppa Italia*. O equipo compite na edición 2011-12 da Serie A.

O Genoa CFC disputa os seus encontros como local no Estadio Luigi Ferraris, un recinto con capacidade para acoller a 36.536 seareiros, que comparte co seu veciño e máximo rival, o UC Sampdoria, co cal disputa o denominado *Derbi della Lanterna*.

A entidade ten outras seccións deportivas non profesionais, como a de crícket, a de wáter-polo e a de fútbol feminino.

Dende 2003 preside o club o empresario multimillonario Enrico Preziosi, nado en 1948, fundador e dono da empresa Giochi Preziosi, a cuarta empresa fabricante de xoguetes a nivel mundial despois de Lego, Mattel e Hasbro.

Palmarés
--------

### Títulos nacionais

* Scudetto **Scudettos (9)** = 1898, 1899, 1900, 1902, 1903, 1904, 1914-15, 1922-23, 1923-24
* Coppa Italia **Coppa Italia (1)** = 1936-37

### Torneos internacionais

* Copa dos Alpes (2) = 1962, 1964
* Copa da Amizade (1) = 1963
* Copa Anglo-Italiana (1) = 1995-96

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Genoa Cricket and Football Club*** |

### Ligazóns externas

* Páxina oficial do Genoa *(en italiano)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2074
* WorldCat
* VIAF: 304929993
* GND: 1037078837

 |
O **International Cricket Council** (do inglés: *Consello Internacional de Crícket*), universalmente coñecido polo seu acrónimo **ICC**, é o organismo mundial reitor do crícket. Fundouse o en 1909 co nome de **Imperial Cricket Conference** (*Conferencia Imperial de Crícket*) con representantes de Australia, Inglaterra e Suráfrica. En 1965 mudou o nome a **International Cricket Conference** (*Conferencia Internacional de Crícket*) e en 1987 adoptou o seu actual nome. A súa sede está en Dubai, nos Emiratos Árabes Unidos. 

A ICC agrupa actualmente 106 membros: 12 de plano dereito, que xogan Test matches, e 94 asociados. O ICC é responsábel da organización e goberno dos principais torneos internacionais de crícket, en particular a Copa do Mundo de Crícket e a Copa do Mundo T20. Tamén nomea aos árbitros e árbitros que oficiarán en todos os partidos de Test, One Day International e Twenty20 International. Tamén promulga o Código de Conduta da ICC, que establece estándares profesionais de disciplina para o crícket internacional e coordina a acción contra a corrupción e o amaño de partidos a través da súa Unidade de Seguridade e Anticorrupción (ACSU).

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Membros do International Cricket Council

Ligazóns externas
-----------------

* Páxina web oficial do International Cricket Council

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q722694
* WorldCat
* VIAF: 135107158
* EBID: ID
* LCCN: n2010000645

 |
As **transformacións de Galileo** utilízanse na comparación de fenómenos que ocorren en referenciais inerciais distintos, dentro da física newtoniana ou mecánica clásica. Así, coñecendo o estado de movemento nun determinado sistema de coordenadas, ao aplicárense as ecuacións das transformacións de Galileo, é posíbel expresar o estado dese movemento usando como referencia outro sistema inercial.

Máis precisamente as *transformacións de Galileo* permiten transformar as ecuacións da física dun referencial inercial a outro, de forma a manter as ecuacións invariantes. Isto é, a forma das ecuacións da física non pode depender do estado de movemento dun observador, unha vez que o movemento é relativo. Isto leva no entanto a contradicións cando se considera as ecuacións de Maxwell. A solución destas contradicións levaron a Albert Einstein a propor a **Transformación de Lorentz** coa transformación fundamental entre referenciais inerciais en movemento relativo.

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre física é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q219207
* EBID: ID
* GND: 4375306-1
* MAG: 176140920

 |
O **nervio ciático** ou **nervio isquiático** é o principal nervio dos membros inferiores. Controla as articulacións da cadeira, os xeonllos e os nocellos, así como os isquiotibiais e os músculos das pernas. Ademais, teñen a función de conducir as sensacións das pernas.

Infografía 3D mostra dor nas costas causada por unha compresión do nervio ciático.
O nervio ciático é o máis groso de todos os nervios do corpo humano –conecta o hallux coa rexión lumbar–, pero a súa fama non vén pola súa lonxitude, senón pola dor que provoca, a ciática, que afecta a preto do 15% da poboación e que pode provocar moitas molestias. Como a ciática é responsable da innervación dos membros inferiores, a dor pode ocorrer en varios lugares; os máis comúns, con todo, son a rexión posterior do glúteo, o dedo gordo do pé e o aspecto lateral da coxa e a parte inferior da perna.

Patoloxía
---------

A dor causada pola compresión ou irritación do nervio ciático por mor dun problema nas costas chámase ciática. As causas máis comúns da ciática inclúen problemas na parte baixa das costas: hernia discal/hernia discal, enfermidade dexenerativa discal, estenose da columna vertebral e espondilolistesis.

Galería de imaxes
-----------------

* Corte do membro inferior á altura da cadeira, onde é máis grande, en amarelo e posterior ao nervio ciático.Corte do membro inferior á altura da cadeira, onde é máis grande, en amarelo e posterior ao nervio ciático.
* Plano dos plexos sacros e do pudendo.Plano dos plexos sacros e do pudendo.
* Vista desde a rexión glútea até a rexión poplítea. Mostra o curso e as ramas do nervio ciático.Vista desde a rexión glútea até a rexión poplítea. Mostra o curso e as ramas do nervio ciático.

Notas
-----

1. ↑  "Nervo ciático; Sciatic nerve". *Britannica* (en inglés). Consultado o 2020-11-24.

Véxase tamén
------------

* Ciática

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q307869
* EBID: ID
* JSTOR: sciatic-neuropathy
* MAG: 2776588550

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* FMA: 19034
* MeSH: D012584
* MeSH: A08.800.800.720.450.760
* NCIt: C52810
* TA: A14.2.07.046
* Uberon: 0001322
* UMLS: C0036394

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Conferencia.
Unha **conferencia maxistral** é unha disertación dada por unha persoa coñecida ou importante. O contido da conferencia non ten que ser estritamente brillante, ben estruturado ou baseado nunha investigación profunda. Basta con que un político importante, un empresario recoñecido ou un escritor famoso convoque a súa conferencia, para que os medios de comunicación a cualifiquen como tal.

Ultimamente cualifican as conferencias como maxistrais antes de ser presentadas, pero isto é incorrecto. O cualificativo dásellese á expresión despois de que se expuxo ao público. Non podemos dicir que unha conferencia é maxistral sen habela escoitado, polo que a conferencia que se presentará no futuro non poderá nunca ser cualificada como maxistral. Ao escoitar os comentarios dos presentes logo da disertación será válido o cualificativo que ofrezan, polo que neste momento si poderemos dar o aval de que foi ou non maxistral. Nesa mesma orde, a conferencia que se vai presentar en secuencia ao día seguinte (por exemplo) non poderá chamarse "conferencia maxistral" xa que, non saberemos o seu resultado en canto a se causou sensación ou non, e se o manexo do presentador foi o desexado.

Unha conferencia maxistral é un evento onde unha persoa expón un tema específico e a duración vai de 30 a 90 minutos. Se é máis longa podería tomarse como "seminario" ou "minicurso" e, se é de menos tempo podería ser considerada como unha "charla". O ideal son 50 minutos. Nunha conferencia maxistral non necesariamente os asistentes fan preguntas. Dependendo da cantidade de persoas, da dinámica do conferenciante e do tempo, podería suceder que houbera comentarios do público. Un punto importante é comprender que unha conferencia maxistral non vai a educar aos asistentes. Unicamente vainos a inspirar para que despois eles continúen.

Notas
-----

1. ↑  Ariel Ortuño: "Guia definitiva para contratar una conferencia que sea magistral Arquivado 11 de outubro de 2022 en Wayback Machine.
2. ↑  Tres consejos clave para preparar una buena conferencia magistral. *El Financiero*, 11 de novembro de 2019. Consultado o 9 de decembro de 2022.
**Ardóbriga, asociación cultural para a protección do patrimonio** é unha asociación cultural creada en Pontedeume o 24 de outubro de 2008 coa finalidade de protexer o patrimonio cultural en xeral, salvagardar as estacións arqueolóxicas existentes, e conservar o patrimonio toponímico.
A motivación principal do grupo de persoas que crearon a asociación foi, nas súas propias palabras, *a toma de conciencia do risco de desaparición do patrimonio cultural legado polas xeracións pasadas e do que a sociedade actual semella non ser quen de transmitir para uso e desfrute das vindeiras*.

O seu ámbito de acción é o do territorio que hoxe ocupan os concellos de Miño e Pontedeume. Estes dous municipios manteñen unha estreita relación desde tempos remotos manifestada na súa pertenza secular ao arciprestado de Pruzos; na espectacular estación arqueolóxica do castro de Centroña-Perbes, cuxo soar se espalla por ambos concellos e no que converxen catro límites parroquiais; e no santuario do monte de Breamo, de probables orixes precristiás.

Actividades
-----------

As actividades da asociación clasifícanse en dous tipos: as de comunicación coa sociedade e as de investigación. Entre as primeiras están as conferencias e charlas, excursións culturais, obradoiros e publicacións de artigos e estudos en revistas especializadas. No programa de investigación destacan os proxectos da toponimia dos concellos de Pontedeume e Miño, os dos castros de Centroña e da Insua, e o do Fondo documental e bibliográfico Ardóbriga.

Recursos
--------

Para levar a cabo as actividades mencionadas, a asociación conta cos seguintes recursos:

* Un capital humano formado por persoas de diversa orixe e formación, con experiencia en estudos históricos e documentalistas.
* Contactos co mundo académico e profesional da historia e da arqueoloxía, así como con empresas de recoñecido prestixio dedicadas á dinamización cultural e á divulgación e posta en valor de recursos patrimoniais.
* Intercambios de experiencias e recursos con outras asociacións similares.
* Promoción da catalogación e rexistro dos bens patrimoniais de tipo material.
* Colaboración coas institucións de goberno —concellos, Deputación e Xunta— para acadar obxectivos comúns, como poden ser a posta en valor dos bens do patrimonio cultural, a conservación do patrimonio inmaterial da toponimia, a divulgación e coñecemento do patrimonio cultural e, en xeral, o fomento na sociedade de actitudes positivas e valorativas de cara á conservación do patrimonio.

Véxase tamén
------------

* Blog da Asociación
* Páxina en Facebook