Autorretrato de Emiliano Barral en pedra de Sepúlveda (talla directa); 42,5 ×30 ×20 cm; Museo de Segovia (col. familia Barral); ca. 1933-34
**Emiliano Barral López**, nado en Sepúlveda, Segovia, o 8 de agosto de 1896 e finado na fronte de Usera, Madrid, o 21 de novembro de 1936, foi un escultor español do realismo antiacademicista do inicio do século XX. Autodidacta, respectado por escritores como Antonio Machado e políticos como Pablo Iglesias, educado nun ambiente anarquista e solidario, a súa arte e a súa vida truncáronse ao comezo da guerra civil española cando, leal aos seus ideais, caeu defendendo Madrid "contra un exército de traidores, de mercenarios e de estranxeiros".

Traxectoria
-----------

Nacido nunha familia de canteiros, aprendeu de neno o oficio de tallar a pedra xunto cos seus tres irmáns máis novos. Creceu no ambiente cultural dunha loxa anarquista sostida por Isidro Barral, o seu pai. Moi novo "fuxiu" a Valencia e Barcelona, onde contactou cos grupos anarquistas da cidade condal, e máis tarde a Lión e París, onde conseguiu traballo de canteiro funerario, e posteriormente outras encargas, antes de regresar á vila natal.

(de esquerda a dereita:) Emiliano Barral, Antonio Machado, Eugenio de la Torre "Torreagero" e Julián María Otero no xardín de San Gregorio (Segovia, España), cara a 1923.
Con vinte e un anos chegou a Madrid para realizar o servizo militar, onde coñeceu o granadino Juan Cristóbal, en cuxo taller fixo algúns bustos e cabezas de amigos. En 1919 regresou a Segovia e a través dunha exposición contactou cun círculo de intelectuais, incluíndo Antonio Machado, Blas Zambrano ou o ceramista Fernando Arranz, quen sería o seu cuñado ao casar con Elvira Arranz. Fernando Arranz, logo de caer en combate Emiliano, volveu para a Arxentina.

En 1927, Barral trasladouse definitivamente a Madrid, onde naceu o seu primeiro e único fillo, Fernando Barral Arranz.

En 1929 participou na Exposición Internacional de Barcelona e na Iberoamericana de Sevilla representando o pavillón de Castela e León. Ese mesmo ano realizou a súa primeira exposición individual en Madrid.

Aquela primeira individual de Barral resultou esencial na súa carreira artística. O busto *Segoviana* foi adquirido polo entón Museo de Arte Moderna (pasando despois aos fondos do Museo Raíña Sofía); a súa composición retitulada *Zoe*, ao ser comprada en cincuenta mil pesetas polo Duque de Alba, foi a primeira escultura de estilo e autor contemporáneos que entrou no Palacio de Liria; outro mecenas, o doutor Vital Aza, comprou unha Maternidade; a peza doutra *maternidade*, a do conxunto monumental de Pablo Iglesias, foi inutilmente requirida polo director do Museo de Arte de Chicago.

En 1936 inaugurouse na Moncloa de Madrid, o monumento a Pablo Iglesias, segundo o proxecto aprobado en abril de 1933 que fora presentado por un equipo que formaban o arquitecto Esteban de la Mora, o pintor Luis Quintanilla e Barral. A obra monumental foi destruída en 1939, ao concluír a guerra civil. Os cascotes foron empregados na construción da tapia que separa os xardíns do Retiro de Madrid da rúa Menéndez Pelayo. A gran cabeza do líder socialista foi salvada por iniciativa do delineante Gabriel Pradal que a enterrou e gardou un plano da súa localización. Foi, en efecto, recuperada o 7 de febreiro de 1979.

Páxina autógrafa de Antonio Machado (1875-1939), co poema dedicado "Ao escultor Emiliano Barral", publicado en 1924 en *Nuevas canciones*.
Antonio Machado deixou escrito o seu epitafio cunha vibrante evocación ás *Coplas a la muerte de su padre* do poeta renacentista Jorge Manrique:

> 
> 
> Cayó Emiliano Barral, capitán de las milicias de Segovia, a las puertas de Madrid, defendiendo su patria contra un ejército de traidores, de mercenarios y de extranjeros. Era tan gran escultor, que hasta su muerte nos dejó esculpida en un gesto inmortal. 
> *Y aunque su vida murió,* 
> *nos dejó harto consuelo* 
> *su memoria.*
> 
> 

Isaac Díaz Pardo dedicoulle unha monografía, publicada en Ediciós do Castro.

Obra
----

Barral desenvolveu o seu traballo en todo tipo de superficies (madeira, arxila, xeso, alabastro, granito... Entre 1917 e 1939 esculpiu numerosos retratos de escritores (Antonio Machado), médicos (Gregorio Marañón) e políticos (Pablo Iglesias Posse), así como os dedicados a familiares, amigos e personaxes do seu contorno segoviano.

No apartado monumental, o mausoleo no Cemiterio Civil de Madrid, os monumentos a Diego Arias de Miranda en Aranda de Duero, ao doutor García Tapia en Riaza, a Gaspar Núñez de Arce e Leopoldo Cano, ambos en Valladolid; e, polo seu vangardismo, o monumento dedicado ao enxeñeiro Manuel Orueta (morto ao tentar salvar a vida de dous obreiros que faleceron con el no porto de Xixón e inaugurado en 1927).

Nun plano máis persoal, Barral e os seus irmáns crearon algunhas interesantes zoomorfias: o *Gran pingüín* (1926) de mármore (en paradoiro descoñecido) e en especial os seus *Osos polares* (1931) de 240×150×90 cm, conservados na colección de González Bueno.

Ademais da súa importante obra ao aire libre e a conservada en coleccións privadas, Barral ten algunhas pezas representativas no Museo Nacional Centro de Arte Raíña Sofía, varias delas cedidas polo seu fillo, e en diversas institucións gobernamentais, fundacións e sedes políticas.

Notas
-----

1. ↑  O oleiro partiu nunha longa viaxe que o levou á Arxentina, país onde máis tarde foi nacionalizado. Alí foi mestre da escultora e ceramista galega Elena Colmeiro, filla de Manuel Colmeiro Guimarás.
2. ↑  Texto aproximado da noticia aparecida no xornal ABC do 8 de febreiro de 1979: "O busto de Pablo Iglesias, fundador do Partido Socialista dos Traballadores Socialistas, soterrado hai trinta e nove anos, foi desenterrado onte nos xardíns de Cecilio Rodríguez, do Parque do Retiro de Madrid. Estiveron presentes Alfonso Guerra, Javier Solana, Máximo Rodríguez, Enrique Múgica e Carmen García Biloise mentres se desenterrou a cabeza de 1.500 quilos de granito para ser trasladada á sede do PSOE en Ferraz de Madrid ."
3. ↑  Acabada a Guerra Civil, o monumento vallisoletano a Leopoldo Cano correu a mesma triste sorte que o de Pablo Iglesias en Madrid. Foi destruído. (Referido por: J.M. Santamaría, *Emiliano Barral* (1986), páx. 55; e no Discurso de ingreso na Real Academia de Belas Artes da Purísima Concepción de Valladolid, a cargo de Jesús Urrea Fernández, en 1980).

Referencias

1. ↑  Antonio Bonet Correa, en "Dos escultores: Emiliano Barral / Francisco Pérez Mateo" (introducción). Aula de Artes Plásticas da Universidad Complutense de Madrid, 1982 (pp. 9-10).
2. ↑  Antonio Machado: "Al escultor Emiliano Barral" (164 IX), en "Nuevas Canciones" (1924).
3. ↑  "El abuelo Isidro Barral", descrición no blog de Fernando Barral, o fillo de Emiliano Barral. Consultado en maio de 2014.
4. ↑  Santamaría, 1986, pág. 17
5. ↑  Sanamaría, 1986, páx. 32
6. ↑  Artigo de Ángel Sánchez Rivero sobre a "Exposición de Emiliano Barral" en *Arte Español*. Madrid, 1929; ano XVIII, tomo IX, núm. 6, pp. 448-451 (edición facsímile de UAB). Consultado en maio de 2014.
7. ↑  Santamaría, 1986, páx. 44.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Emiliano Barral Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* "Barral, Emiliano". *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada* (DVD). El Progreso. 2005. ISBN 84-87804-88-8.

Biografías noveladas
* Carral, Ignacio (1927). *Las Memorias de Pedro Herráez*. *Google Libros* (en castelán). Consultado o abril de 2014.
* Sanz, Ignacio: *Foto movida de un gato* (biografía novelada). Alba Editorial S.L.; Barcelona, 1998; ISBN 9788489846057

Monografías
* Díaz Pardo, Isaac (1965). *El escultor Emiliano Barral*. Osedo: Ediciones del Castro.
* Santamaría López, Juan Manuel: *Emiliano Barral*. Colección Villalar. Xunta de Castela e León. Valladolid, 1986; e *Caja de Ahorros y Monte de Piedad de Segovia*, 1985, ISBN 9788475801872

### Outros artigos

* Francisco Pérez Mateo

### Ligazóns externas

* Semblanza e imágenes sobre Barral, como escultor de Pablo Iglesias. Consultado en maio de 2014
* Héroes de la II República: Emiliano Barral

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5830866
* WorldCat
* VIAF: 60218570
* BNE: XX1156544
* DBE: emiliano-barral
* DSBE: 2576\_barral-lopez-emiliano
* FAST: 192976
* GEC: 0007877
* GND: 13158815X
* ISNI: 0000 0000 6637 054X
* LCCN: n86032995
* MNCARS: barral-emiliano
* RKD: 429426
* SUDOC: 119982471
* ULAN: 500035307

 |