Emerxencia climática.
O **cambio climático** ten efectos directos e indirectos nos nenos. Os nenos son máis vulnerables aos efectos do quecemento global sobre as persoas que os adultos. AOrganización Mundial da Saúde estimou que o 88% da carga global de enfermidades existente está relacionada co cambio climático que afecta ós nenos menores de cinco anos. A revisión de *The Lancet* sobre a saúde e o cambio climático inclúe aos nenos como a categoría máis afectada polo cambio climático.
Os nenos son fisicamente máis vulnerables ao cambio climático en todas as súas formas. O cambio climático non só afecta á saúde física dos nenos, senón tamén ao seu benestar. As desigualdades imperantes, entre e dentro dos países, determinan en gran medida o impacto do cambio climático nos nenos. É importante ser consciente de que non se fala con xustiza dos nenos cando se trata das respostas globais ao cambio climático porque son a xeración futura. 

As persoas que viven en países de baixos ingresos sofren unha maior carga de enfermidades e son menos capaces de afrontar calquera ameaza do cambio climático. Ademais, os dereitos dos nenos serán máis difíciles de garantir nunha crise climática.

O impacto do cambio climático nos nenos
---------------------------------------

O neno activista Aayan Aggarwal na súa charla TedX contra os plásticos, en Shirpur, India.
Os nenos vense afectados pola destrución dos fogares, as ameazas á seguridade alimentaria e a perda dos medios de subsistencia das familias que provoca o cambio climático. Os efectos sobre os nenos poden verse exacerbados pola desigualdade social e económica, os conflitos armados e as epidemias sanitarias. Os efectos do cambio climático divídense en dúas dimensións principais: directos ou indirectos, instantáneos ou diferidos. Tomando os efectos sobre a saúde física do neno podemos mencionar: mortes e lesións, enfermidades causadas pola calor, exposición a tóxicos ambientais; infecciosas, e outras enfermidades presentes en temperaturas máis cálidas.

Tamén hai un aumento significativo dos problemas de saúde mental e de aprendizaxe, como o trastorno de tensión postraumática (TEPT), a depresión e a ansiedade, os trastornos do sono, os déficits cognitivos e as dificultades de aprendizaxe. Dado este exemplo sobre o período posterior á alimentación en Paquistán en 2010, o 73% dos mozos de 10 a 19 anos mostraron altos niveis de TEPT, onde as nenas desprazadas víronse gravemente afectadas.

Outros sucesos graves que se detectaron foron a angustia, a dor e a ira; a perda de identidade; os sentimentos de impotencia e desesperanza; os maiores índices de suicidio; e o aumento da agresividade e a violencia.

Ademais dos efectos físicos, podemos falar da influencia da saúde psicolóxica e mental, que non foi ben investigada, pero que é crucial e ameazante para o benestar do neno.

Saúde e benestar
----------------

*Véxase tamén**:* Impacto psicolóxico do cambio climático.
Refuxiados do Corno de África por fame negra relacionada co clima.
### Vivenda

Os fenómenos extremos causados polo cambio climático poden destruír fogares, escolas, gardarías e outras infraestruturas críticas. O tifón Haiyan arrasou cidades e pobos enteiros nas illas de Leyte e Samar (Filipinas). Moitos nenos sobreviventes do tifón Haiyan perderon as súas casas e pertenzas. En 2020, o tifón Molave causou inundacións e corrementos de terra que destruíron vivendas, poñendo en perigo a uns 2,5 millóns de nenos en Vietnam. Matou a 9 persoas e desprazou a máis dun millón en Vietnam e Filipinas.

### Ingresos familiares

Os fenómenos climáticos causaron importantes danos ás vidas e os medios de subsistencia. Os tifóns, as mareas de tempestade e outras perturbacións provocaron a perda de bens e capital e a diminución dos ingresos familiares entre os agricultores, os pescadores e os propietarios de pequenas empresas. As familias con máis fillos tamén son máis vulnerables aos gastos sanitarios catastróficos e teñen máis probabilidades de endebedarse. Despois de que o tifón Parma azoutase Filipinas, produciuse un aumento das taxas de abandono escolar debido á perda de ingresos das familias. Os nenos que seguían na escola ás veces tiñan que ir a clase sen axudas para comprar comida.

### Seguridade alimentaria

Nas zonas rurais, destruíronse campos, xardíns, estanques, cultivos, barcos de pesca e equipos agrícolas, e perdeuse gando, o que afectou á seguridade alimentaria de comunidades enteiras.

Impacto ambiental
-----------------

A nivel mundial, estímase que os nenos toleran o 88% da carga de enfermidades debido ao cambio climático. Todos os nenos dependen dos seus coidadores e das súas comunidades. A verdadeira ameaza atópase nas zonas máis desfavorecidas, que xa están a sufrir problemas ambientais. Isto dará lugar a diversas enfermidades, discapacidades e unha elevada taxa de mortalidade infantil. En 2013, o Grupo intergobernamental sobre o cambio climático (GICC), avaliou que as temperaturas globais probablemente aumentarán até 4,8 °C en 2100 se as emisións actuais seguen aumentando.

### Impacto da contaminación atmosférica nos nenos

#### Influencia no nacemento

É importante mencionar que a exposición constante aos contaminantes atmosféricos inflúe no peso ao nacer, talle baixo para a idade xestacional (PEG) e o parto prematuro.

#### Efectos respiratorios

Unha vez que os nenos están máis expostos á contaminación atmosférica (O3, partículas, SO2, e/ou NO2) tenden a padecer asma. o que supón un aumento da tensión oxidativa das vías respiratorias e da inflamación das mesmas en nenos asmáticos.

#### Efectos no neurodesenvolvemento

A contaminación atmosférica afecta ao neurodesenvolvemento do neno. Para iso se chegamos a comparar un neno nado dentro dunha cohorte nada antes do peche dunha central de carbón localizada, unha cohorte concibida despois do peche da planta tiña niveis significativamente máis baixos de adutos PAH-ADN no sangue do cordón umbilical e maiores niveis do factor neurotrófico derivado do cerebro (BDNF), unha proteína necesaria no desenvolvemento temperán do cerebro. Aquí é onde radica o risco.

Compromiso dos nenos co cambio climático
----------------------------------------

Afrontar os retos derivados do cambio climático é fundamental, especialmente cando se trata do seu impacto nos nenos. Para iso, é fundamental abordar o problema cun enfoque educativo e artístico e implicar aos pais no proceso. 

É importante integrar o cambio climático no plan de estudos. Unha vez que os nenos se decatan da existencia e da esixente urxencia dos problemas ambientais globais que lles rodean, son máis conscientes e comprométense a mellorar o estado ambiental do mundo.

Nenos que parecen experimentar/exhibir felicidade despois dunha clase de arte.
As artes axudan aos nenos en diferentes aspectos do seu desenvolvemento. Ao animalos a expresarse de forma significativa con respecto a calquera idea, neste caso o cambio climático, ofréceselles un medio para desenvolver resolucións sustentables cara á súa comunidade e o mundo. Obsérvase que unha vez que existe unha forte relación entre os nenos e os seus pais, a percepción destes últimos sobre os problemas podería verse afectada polos esforzos dos seus fillos. Canto máis comuniquen os nenos os problemas do cambio climático, mellor será a concienciación de ambos. Por tanto, fomentar esta actitude comunicativa amigable ten un efecto positivo na percepción e a acción dos pais máis adiante.

Abordar o reto do cambio climático para os nenos
------------------------------------------------

É importante saber que un neno é un individuo vulnerable a calquera problema, o cambio climático é unha das principais preocupacións crecentes para os nenos e debe ser abordado con prudencia. Recoméndase lembrarlles que non son os únicos que se enfrontan a este problema, compartir as súas preocupacións e converter as vibracións negativas en positivas para reducir o impacto do cambio climático no benestar dos nenos.

Notas
-----

1. ↑  Anderko, Laura; Chalupka, Stephanie; Du, Maritha; Hauptman, Marissa (xaneiro de 2020). "Climate changes reproductive and children’s health: a review of risks, exposures, and impacts" (en inglés) **87** (2): 414–419. ISSN 1530-0447. doi:10.1038/s41390-019-0654-7.
2. ↑  Watts, Nick; Amann, Markus; Arnell, Nigel; Ayeb-Karlsson, Sonja; Belesova, Kristine; Boykoff, Maxwell; Byass, Peter; Cai, Wenjia; Campbell-Lendrum, Diarmid (2019-11-16). "The 2019 report of The Lancet Countdown on health and climate change: ensuring that the health of a child born today is not defined by a changing climate" **394** (10211): 1836–1878. ISSN 1474-547X. PMID 31733928. doi:10.1016/S0140-6736(19)32596-6.
3. ↑  Currie, Janet; Deschênes, Olivier (2016). "Children and Climate Change: Introducing the Issue" **26** (1): 3–9. ISSN 1054-8289.
4. ↑  "Climate change and child health: a scoping review and an expanded conceptual framework" (en inglés) **5** (3). 2021-03-01: e164–e175. ISSN 2542-5196. doi:10.1016/S2542-5196(20)30274-6.
5. ↑  "Unless we act now: The impact of climate change on children" (en inglés).
6. ↑  "The impact of climate change on the rights of the child".
7. 1 2  "UNICEF Concerned About Situation Of Children Affected By Typhoons In The Philippines" (en inglés). 12 de novembro de 2020.
8. ↑  Sheffield, Perry E.; Landrigan, Philip J. (marzo de 2011). "Global climate change and children's health: threats and strategies for prevention" **119** (3): 291–298. ISSN 1552-9924. PMC 3059989. PMID 20947468. doi:10.1289/ehp.1002233.
9. ↑  Garcia, Daniel Martinez; Sheehan, Mary C. (2016). "Extreme Weather-driven Disasters and Children's Health" **46** (1): 79–105. ISSN 0020-7314. PMID 26721564. doi:10.1177/0020731415625254.
10. ↑  Boston, 677 Huntington Avenue (2014-07-01). "Climate Change, Children’s Rights, and the Pursuit of Intergenerational Climate Justice" (en inglés).
11. ↑  "Mental health and our changing climate: Impacts, implications, and guidance. PreventionWeb.net".
12. ↑  "Europe PMC".
13. ↑  "Effects of Climate Change on Future Generations" (en inglés).
14. ↑  "Top 6 issues children are facing after Typhoon Haiyan" (en inglés). 14 de novembro de 2013.
15. ↑  "Typhoon Molave, nine dead and over a million displaced between the Philippines and Vietnam".
16. 1 2  Porio, Emma (2011). "The Social Impacts of Tropical Storm Ondoy and Typhoon Pepeng: The recovery of communities in communities in Metro Manila and Luzon".
17. ↑  Zhang, Ying; Bi, Peng; Hiller, Janet E. (outubro de 2007). "Climate change and disability-adjusted life years" **70** (3): 32–36. ISSN 0022-0892. PMID 17941401.
18. ↑  Collins, Matthew; Knutti, Reto; Arblaster, Julie; Dufresne, Jean-Louis; Fichefet, Thierry; Friedlingstein, Pierre; Gao, Xuejie; Gutowski, William J.; Johns, Tim (2013). "Long-term Climate Change: Projections, Commitments and Irreversibility" (en English): 1029–1136.
19. ↑  "Multiple Threats to Child Health from Fossil Fuel Combustion: Impacts of Air Pollution and Climate Change" **125** (2). 2017-02-01: 141–148. PMC 5289912. PMID 27323709. doi:10.1289/EHP299.
20. ↑  "Outdoor air pollution and asthma in children" **48** (5). xuño de 2011: 470–481. ISSN 1532-4303. PMID 21486196. doi:10.3109/02770903.2011.570407.
21. ↑  Gasana, Janvier; Dillikar, Deepa; Mendy, Angelico; Forno, Erick; Ramos Vieira, Edgar (agosto de 2012). "Motor vehicle air pollution and asthma in children: a meta-analysis" **117**: 36–45. ISSN 1096-0953. PMID 22683007. doi:10.1016/j.envres.2012.05.001.
22. ↑  Perera, Frederica; Li, Tin-yu; Zhou, Zhi-jun; Yuan, Tao; Chen, Yu-hui; Qu, Lirong; Rauh, Virginia A.; Zhang, Yiguan; Tang, Deliang (outubro de 2008). "Benefits of Reducing Prenatal Exposure to Coal-Burning Pollutants to Children’s Neurodevelopment in China" **116** (10): 1396–1400. ISSN 0091-6765. PMC 2569101. PMID 18941584. doi:10.1289/ehp.11480.
23. ↑  "Reshaping our world: Collaborating with children for community-based climate change action" (en inglés) **17** (1). 2019-03-01: 42–62. ISSN 1476-7503. doi:10.1177/1476750319829209.
24. ↑  Jensen, Bjarne Bruun; Schnack, Karsten (2006-07-01). "The action competence approach in environmental education" **12** (3-4): 471–486. ISSN 1350-4622. doi:10.1080/13504620600943053.
25. ↑  Haynes, Katharine; Tanner, Thomas M. (2015-05-04). "Empowering young people and strengthening resilience: youth-centred participatory video as a tool for climate change adaptation and disaster risk reduction" **13** (3): 357–371. ISSN 1473-3285. doi:10.1080/14733285.2013.848599.
26. ↑  Parth, Sandra; Schickl, Maximilian; Keller, Lars; Stoetter, Johann (2020). "Quality Child–Parent Relationships and Their Impact on Intergenerational Learning and Multiplier Effects in Climate Change Education. Are We Bridging the Knowledge–Action Gap?" (en inglés) **12** (17): 1–16.
27. ↑  "How to explain climate change and plastic pollution to children" (en inglés).

Ver tamén
---------

* Cambio climático e xénero