O nome **Antífonte o Sofista** ou **Antifonte de Atenas** (En grego Ἀντιφῶν; romaniz.: *Antiphṓn (Антифонт)*, pronunciado /ˈæntəˌfɒn, -ən/ ) úsase para referirse ao escritor de varios tratados sofísticos. Probabelmente viviu en Atenas nas dúas últimas décadas do século V a.C. pero case nada se sabe da súa vida.

Desde a antigüidade debateuse se o escritor destes tratados sofísticos non era en realidade outro que **Antífonte o Orador**, ou se **Antífonte o Sofista** era de feito unha persoa separada. Esta segue sendo unha activa controversia académica; dos editores recentes, Gagarin, e Laks e Most, cren que só hai un Antifonte, mentres que GJ Pendrick defende a existencia de dous individuos separados.

O máis importante destes tratados foi *Sobre a verdade*, cuxos fragmentos sobreviventes abranguen moitos temas diferentes, desde a astronomía e as matemáticas até a moral e a ética. Tamén se conservan fragmentos dos tratados da *Concordia* e *Politicus*; estes fragmentos foron ás veces atribuídos ao Orador máis que ao Sofista.

Tampouco se sabe con certeza se o tratado sobre a *interpretación dos soños* baixo o nome de Antifonte foi escrito por Antifonte o Sofista ou se este foi escrito por outro Antifonte diferente. As edicións de Pendrick e de Laks e Most parten de que este tratado foi escrito polo mesma Antifonte que as obras sofísticas.

Antifonte o Sofista
-------------------

 Un papiro do século III d.C. atribuído ao primeiro libro de *Sobre a verdade* (P.Oxy. XI 1364 fr. 1, cols. v–vii)
A Antifonte o Sofista atribúese un tratado coñecido como *Sobre a verdade*, do que só quedan fragmentos. É de gran valor para a teoría política, xa que parece ser un precursor da teoría dos dereitos naturais. As opinións expresadas nel suxiren que o seu autor non podería ser a mesma persoa que **Antifonte de Ramunte**, xa que se interpretou como unha afirmación de fortes principios igualitarios e libertarios apropiados para unha democracia — pero antitéticos aos puntos de vista oligárquicos de quen foi fundamental no golpe democrático do 411 como Antifonte de Ramunte. Argumentouse que esa interpretación quedou obsoleta á luz dun novo fragmento de texto de *Sobre a verdade,* descuberto en 1984. As novas probas supostamente descartan unha interpretación igualitaria do texto.

As seguintes pasaxes poden confirmar os compromisos fortemente libertarios de Antifonte o Sofista.

### "Natureza" require liberdade

*Sobre a verdade* xustapón a natureza represiva da convención e da lei (νόμος ) con "natureza" (fisis, φύσις ), especialmente a natureza humana. Considérase que a natureza esixe espontaneidade e liberdade, en contraste coas restricións a miúdo gratuítas impostas polas institucións:

> A maioría das cousas que son legalmente xustas son [non menos] ... hostil á natureza. Por lei estableceuse para os ollos o que deben ver e o que non deben ver; para os oídos o que deben oír e non deben oír; para a lingua o que debe falar e o que non debe falar; para as mans o que deben facer e o que non deben facer... e para a mente o que debe desexar e o que non debe desexar.
> 
> 

A represión significa dor, mentres que a natureza (a natureza humana) é evitar a dor.

Noutro lugar, Antifonte escribiu: *"A vida é como unha breve vixilia, e a duración da vida como un só día, por así dicir, no que levando os ollos á luz damos lugar a outros que nos suceden"*. Mario Untersteiner comenta: 

*"Se a morte segue segundo a natureza, por que atormentar o seu contrario, a vida, que é igualmente segundo a natureza? Ao apelar a esta tráxica lei da existencia, Antifonte, falando coa voz da humanidade, quere sacudir todo o que pode violentar a individualidade da persoa."*  Infórmase de que Antifonte montou unha caseta nun ágora pública onde ofrecía consolo aos doentes.

No relativo á liberdade natural e a igualdade de todos os homes, Antifonte anticipa a doutrina dos dereitos naturais de Locke.

### Matemáticas

Antifonte tamén era matemático; xunto ao seu compañeiro Bryson de Heraclea, foi o primeiro en dar unha cota superior e inferior para o valor de {\displaystyle {\displaystyle \pi }}pi inscribindo e despois circunscribindo un polígono ao redor dun círculo e, finalmente, procedendo ao cálculo das áreas dos polígonos. Este método aplicouse ao problema da cuadratura do círculo e ao cálculo de {\displaystyle {\displaystyle \pi }}pi até Isaac Newton.

### O *Anonymus Iamblichi*

O *Protrepticus* de Iamblichus contén un extenso fragmento dun importante autor antigo (estudado por estudosos como parte do movemento sofista), sobre educación e filosofía política. Esta pasaxe foi identificada orixinalmente por Friedrich Blass en 1889 como obra de Antifonte, pero esta atribución non foi xeralmente aceptada. En consecuencia, este traballo é referido na erudición moderna como o *Anonymus Iamblichi* .

Notas
-----

1. ↑  G.J. Pendrick, *Antiphon the Sophist* (2002) p.26
2. ↑  Consúltese Pendrick, pp. 2–24. A. Laks and G. W. Most, *Early Greek Philosophy* vol. IX (2016) pp. 2–3.
3. ↑  Pendrick, pp. 32-35
4. ↑  Pendrick, pp. 39-49
5. ↑  Sobre isto, véxase Pendrick, pp. 24–26.
6. ↑  W. K C. Guthrie, *The Sophists*, Cambridge: Cambridge University Press, 1971; véxase tamén Mario Untersteiner quen cita Oxyrhynchus Papyrus #1364 fragmento 2 no seu *The Sophists*, tr. Kathleen Freeman (Oxford: Basil Blackwell, 1954), p. 252
7. ↑  pp. 351, 356, Gerard Pendrick, 2002, *Antiphon the Sophist: The Fragments*, Cambridge U. Press; also p. 98 n. 41 of Richard Winton's "Herodotus, Thucydides, and the sophists" in C.Rowe & M.Schofield, *The Cambridge Companion to Greek and Roman Political Thought*, Cambridge 2005.
8. ↑  Antiphon, *On Truth,* *Oxyrhynchus Papyri*, xi, no. 1364, fragment 1, quoted in Donald Kagan (ed.) *Sources in Greek Political Thought from Homer to Polybius* "Sources in Western Political Thought, A. Hacker, gen. ed.; New York: Free Press, 2965
9. ↑  Fr. 50 DK, citado en Stobaeus 4.34.63.
10. ↑  Mario Untersteiner, *The Sophists*, tr. Kathleen Freeman (Oxford: Basil Blackwell, 1954) Cambridge: Cambridge University Press, 1971, p. 247
11. ↑  Michael Gagarin, *The Oxford Encyclopedia of Ancient Greece and Rome*, Volume 1 (2010), p. 281.
12. ↑  "The Ridiculous Way We Used To Calculate Pi". *Veritasium* (en inglés). Consultado o 2022-03-25.
13. ↑  "Introduction to Iamblichus' Exhortation to Philosophy". *protepticus.info; Canadian Colloquium for Ancient Philosophy; Universidade da Columbia Británica*. 10 de abril de 2015.
14. ↑  B. Cassin, 'Anonymus Iamblichi', en Brill's New Pauly

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Edición, con comentarios, de Eduard Maetzner (1838)
* Texto de Friedrich Blass (1881)
* Richard C. Jebb, *Oradores do ático*
* Ps.-Plutarcho, *Vitae X. Oratorum* ou *Vidas dos dez oradores* Arquivado 12 de decembro de 2008 en Wayback Machine.
* Filóstrato, *Vit.* *Sofistarum*, i. 15
* Frank Lovis Van Cleef, *Index Antiphonteus*, Ithaca, Nova York (1895)
* Michael Gagarin, *Antifonte o ateniense*, 2002, U. of Texas Press. Defende a identificación de Antifonte o Sofista e Antifonte de Ramnunte.
* Gerard Pendrick, *Antiphon the Sophist: The Fragments*, 2002, Cambridge U. Press. Argumenta que Antifonte o Sofista e Antifonte de Ramnunte son dúas persoas distintas, e ofrece unha nova edición e un comentario sobre os fragmentos atribuídos ao Sofista.
* Jordi Redondo, *'Antifonte. Discursos I–II'*, Barcelona, Fundació Bernat Metge, 2003–2004 (ISBN 84-7225-822-X e 84-7225-840-8). Argumenta a identificación de ambos os autores.

* *Antiphon* **1**. New York: Charles Scribner's Sons. 1970. pp. 170–172. ISBN 0-684-10114-9.

Ligazóns externas
-----------------

* Antoloxía de Antifonte, edición francesa de 1907 no Internet Archive
* Xenophon *Memorabilia* 1.6.1–.15 presenta un diálogo entre Antifonte o Sofista e Sócrates.
* "Antifonte" no sitio web da Universidade de Swansea
* *Discursos* da Antifonte de Rhammunte sobre Perseo
* Unha biografía sobre Antifonte de Rhammunte de Richard C. Jebb, *The Attic Orators from Antiphon to Isaeos*, 1876 sobre Perseo
* Oracións de Antifonte
* David Hoffman, "*Antiphon the Athenian: Oratory, Law and Justice in the Age of the Sophists* / *Antiphon the Sophist: The Fragments* ", *Rhetoric Society Quarterly*, verán de 2006. Unha revisión de Gagarin 2002 e Pendrick 2002.
* O artigo da Enciclopedia de Filosofía de Stanford sobre "Callicles and Thrasymachus" analiza as opinións de Antifonte o Sofista.
* *Nomos e Phisis no Peri Alêtheias de Antifonte*
* *Antifonte e os falabaratos* - Artigo de Alfredo Conde

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Antifonte o Sofista*** |