**Antonio Martínez de Cala e Hinojosa**, coñecido como **Elio Antonio de Nebrija**, nado en Lebrija en 1441 e finado en Alcalá de Henares o 5 de xullo de 1522, foi un humanista andaluz do século XV.

Traxectoria
-----------

Nebrija na súa cátedra, por Juan de Zúñiga, ca. 1517.
*Reglas de orthographia en la lengua castellana* (1517).
Elio Antonio naceu na poboación sevillana de Lebrija no ano 1441. Despois de realizar os seus estudos preparatorios ingresou na universidade de Salamanca, a máis notoria da Coroa de Castela, na que realizou estudos de Humanidades. En 1463 foise para Boloña, Italia, a fin de ampliar a súa formación. Regresou ao cabo duns sete anos, e foi profesor, primeiro en Sevilla, e logo en Salamanca. Nesta altura xa publicara os seus primeiros traballos sobre a lingua latina, nun latín elegante, que o encheu de sona, non só en España, senón en toda Europa. Chamado polo cardeal Cisneros, en 1490, Nebrija acudiu a Alcalá de Henares, onde aquel o puxo a fronte da revisión das traducións grega e latina da monumental edición da Biblia Políglota, labor que rematou en 1502.

### A Gramática Castelá de 1492

Antes, en 1492, publicou a Gramática de la Lengua Castellana, que dedicou aos Reis Católicos, na que aparecía a famosa frase, premonitoria, "a lingua sempre foi compañeira do Imperio", aínda que posibelmente Nebrija pensaba no Imperio Romano e outros da Antigüidade, antes que no castelán como lingua imperial. E, sen dúbida, era consciente do aboiar das linguas romances desde o Rinascimento italiano, pois non en van o seu texto ía redactado en castelán. Como for, o caso é que Nebrija innovaba coa súa Gramática e adiantaba ao castelán nas investigacións modernas sobre a lingua (basta comparar as datas das modernas gramáticas nas diversas linguas europeas). Por desgraza, segundo foron pasando os anos do século XVI, os estudos humanísticos españois deixaron de ser avanzados, e a Ciencia en xeral declinou.

### Últimos anos

En 1509, foi nomeado cronista da corte, ao tempo que regresou á universidade salmantina. Mais en 1513, volveu para Alcalá de Henares, e alí faleceu Nebrija en 1522.

Obras principais
----------------

* *Introductiones in latinam grammaticam* (1481).
* Gramática de la Lengua Castellana (1492).
* *Dictionarium Latinum-Hispanicum et Hispanicum-Latinum* (1492-1495), en dous volumes.
* *Elegancias romanzadas* (1500).
* *Reglas de Ortografía Española* (1517).

Notas
-----

1. ↑  O seu pseudónimo está baseado no topónimo da súa cidade, como era costume de moitos humanistas da época. A forma latina era *Aelius Antonius Nebrissensis*, pois Nebrissa era o nome romano de Lebrija ou Nebrija, como tamén se dicía na época (ou para ser máis precisos *Nebrixa*).
2. ↑  El Mundo, ed. (1996). *Enciclopedia Universal de la Cultura A~Z El Mundo* (en castelán). Barcelona. p. 652.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Antonio de Nebrija Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galicitas posúe citas sobre:  ***Antonio de Nebrija*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q380804
* WorldCat
* VIAF: 71379496
* Auñamendi: 98139
* BIBSYS: 90613498
* BLBNB: 000395506
* BNA: 000054269
* BNB: ID
* BNE: XX885997
* BNF: 11887099x
* BVMC: 530
* CANTIC: a10447106
* CERL: cnp00945023
* CiNii: DA04316447
* DBE: elio-antonio-de-cala-y-jarana
* DeutscheBio: 118980955
* EBID: ID
* FAST: 48122
* GEC: 0045669
* GND: 118980955
* ICCU: CFIV117819
* ISNI: 0000000368155888
* LCCN: n79151469
* NDL: 00619203
* NKC: jn20000701302
* NLA: 35378621
* NLG: 341245
* NTA: 069007241
* OBP: ID
* OL: OL5404246A
* openMLOL: 95845
* PTBNP: 5316
* SELIBR: 79539
* SNAC: w6s77c11
* SUDOC: 026665832
* Treccani: elio-antonio-de-nebrija

 |