**Santiago de Quende** é unha parroquia do concello de Abadín. Segundo o IGE en 2015 tiña 187 habitantes (91 homes e 96 mulleres), oito menos ca en 2014 (95 homes e 100 mulleres) e 53 menos que en 2004.

Xeografía
---------

Ten unha superficie de 9,54 km². Limita ao norte con Romariz e Sasdónigas (concello de Mondoñedo), ao sur con Loboso, ao leste con Sasdónigas e Galgao e ao oeste con Romariz, Fanoi, Fraiás e Abadín. Pertence ao arciprestado de Mondoñedo, ten 10 entidades de poboación e 7 lugares, cunha densidade media de 19,6 hab./km² (2015).

As entidades de poboación son A Bouza (9), Candabade (13), Os Carballiños (6), Fontepresa (29), Framil (6), Gontán (71), Moncalvo (4), Os Péreces (27), Os Titos (3) e A Xesta (19). Os lugares (que xeralmente forman parte dalgunhas das entidades) son O Campo, A Casanova, As Corgas, Gontán de Abaixo, Gontán de Arriba, O Outeiro e A Ribeira.

Historia
--------

Pertenceu a antiga Maestrescolía de Mondoñedo e era curato de entrada da provisión ordinaria. A vila de Quende foi posesión do Mosteiro de Lourenzá.[]

Patrimonio
----------

No lugar de Gontán de Abaixo existe dous cruceiros de especial relevancia: o primeiro ten o seu acceso dende o núcleo de Abadín. Tómase o desvío a esquerda, sinalizado, e a 400 metros encóntrase na marxe dereita da estrada que vai a Labrada. O cruceiro está realizado en granito e de dimensións normais. Cruz florenzada coa figura de Cristo no anverso; capitel con anxos nos lados e volutas nas esquinas; fuste poligonal con figura no lado maior, custodia e os atributos da Paixón; base tronco-piramidal, con inscricións.

Para o segundo tamén se accede dende o núcleo de Abadín, e tómase o desvío á esquerda sinalizado, e a 350 metros encóntrase diante da Igrexa. O cruceiro está realizado en granito. Cruz de remates florenzados co Cristo de grandes dimensións e figura feminina de menor tamaño ó seu carón (falta unha figura no outro lado), a Piedade na parte posterior; capitel con anxos os lados e volutas nas esquinas; fuste poligonal con figura na parte superior, custodia e atributos da Paixón; base tronco-piramidal, sen inscricións.

Existe un terceiro cruceiro nesta parroquia, o de Fontepresa. O cruceiro está realizado en granito e ten dimensións normais. Cruz florenzada coa figura de Cristo no anverso, Virxe co neno e Santa Ana, de menor tamaño, no lado maior, mentres que no lado menor hai unha figura da Dolorosa; capitel con anxos a carón e volutas nas esquinas; fuste poligonal con figura de Santiago e os atributos da Paixón; base cúbica sobre outra base de xisto con inscricións.

Gontán dispón ademais dunha área recreativa á que se accede dende o núcleo de Abadín tomando o desvío a esquerda en dirección Gontán, sinalizado. Cóllese a esquerda unha estrada que conduce até o río Labrada, e a carón deste encóntrase o recurso. É unha pequena área de 100 metros cadrados situada nas beiras do río Labrada o seu paso polo núcleo de Gontán. Ten merendeiro e praia fluvial acondicionada cunha explanada de cemento para facilitar o baño. O seu contorno vexetacional autóctono de ribeira e rico, con carballos, bidueiros, ameneiros e sabugueiros.

Lugares e parroquias
--------------------

### Lugares de Quende

| Lugares da parroquia de Quende no concello de Abadín (provincia de Lugo) |  |
| --- | --- |
| A Bouza | O Campo | Candabade | Os Carballiños | A Casanova | As Corgas | Fontepresa | Framil | Gontán de Abaixo | Gontán de Arriba | Moncalvo | O Outeiro | Os Péreces | A Ribeira | Os Titos | A Xesta |

### Parroquias de Abadín

As dezanove parroquias que conforman o concello de Abadín.

| Galicia | Provincia de Lugo | Parroquias de Abadín |  |
| --- | --- |
| Abadín (Santa María) | Abeledo (Santa María) | Aldixe (San Pedro) | Baroncelle (Santiago) | Cabaneiro (San Bartolomeu) | Candia (San Pedro) | Castromaior (San Xoán) | Corvite (San Pedro) | Fanoi (Santa María Madanela) | Fraiás (San Pedro) | Galgao (San Martiño) | As Goás (San Pedro) | A Graña de Vilarente (Santa María Madanela) | Labrada (San Pedro) | Moncelos (Santiago) | Montouto (Santa María) | Quende (Santiago) | Romariz (San Xoán) | Seivane de Vilarente (San Xoán) |

Notas
-----

1. 1 2  Decreto 6/2000, do 7 de xaneiro, polo que se aproba o nomenclátor correspondente ás entidades de poboación da provincia de Lugo.
2. ↑  IGE (ed.). "IGE - Nomenclátor de Galicia". Arquivado dende o orixinal o 30 de decembro de 2020. Consultado o 11 de decembro de 2016.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lugares de Abadín

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20544935
* código INE: 27001170000

 |