Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Baía (homónimos).

**Baía** (en portugués: *Bahia*, pronunciado [baˈi.ɐ]) é un estado do Brasil, situado ao sur da Rexión Nordeste. Limita ao norte con Alagoas, Sergipe, Pernambuco, Piauí, ao leste co océano Atlántico, ao sur con Minas Xerais e Espírito Santo, e ao oeste con Goiás e Tocantins. Ocupa unha área de 567.295,3 km². A capital é Salvador. As cidades máis poboadas son Salvador, Feira de Santana, Vitória da Conquista, Itabuna, Ilhéus e Juazeiro.

Historia
--------

O navegador portugués Pedro Álvares Cabral atracou na costa sur de Bahia no que hoxe é Porto Seguro en 1500, e tomou posesión do mesmo para Portugal. O 1549 fundouse a cidade de Salvador. A cidade, xunto coa capitanía que a rodeaba foi o centro relixioso e administrativo das colonias portuguesas na América ata o ano 1763, cando a administración trasladouse a Río de Xaneiro. Os neerlandeses controlaron parte da rexión entre maio de 1624 e abril de 1625.

Bahia foi a última área de dominio portugués a unirse ó Brasil independente. Por ter moitos soldados de Portugal no seu territorio, permaneceu controlada polos portugueses -liderados polo xeneral Madeira de Mello- durante case un ano, logrando vencelos no 2 de xullo de 1823. Desde entón o 2 de xullo é conmemorado como o día da independencia de Bahia.

Bahia foi un centro de cultivo de azucre dende o século XVI ata o século XVIII, e moitas cidades do estado foron fundadas nesa época. Vinculado á produción do azucre está o fenómeno de Bahia como gran centro de importación de escravos africanos; feito que aínda mostra a súa influencia na composición étnica da poboación local.

Coa república, proclamada en 1889, Bahia tornouse un estado brasileiro.

Xeografía
---------

Bahia é o quinto estado do Brasil en extensión territorial. Equivale a 36,3% da área total da Rexión Nordeste e 6,64% do territorio nacional. A súa superficie total de 567.295,3 km² é un pouco máis grande que España, sendo que 68,7% dela atópanse na rexión do semiárido. O seu litoral é o máis longo do Brasil, con 1183 km de extensión, e abriga moitos tipos de ecosistemas, favorecendo a actividade turística pola súa rara beleza.

Os seus ríos principais son o río São Francisco, Paraguaçu e Jequitinhonha.

### Relevo

Praia de Itapuã, en Salvador.
O relevo do estado é caracterizado pola presenza de planicies, altiplanos e depresións. Uns 90% da súa superficie están por riba dos 200 m. O punto máis alto de Bahia é representado polo Pico das Almas, situado na Serra das Almas, con 1958 metros. Os altiplanos e as *chapadas* presentes no relevo mostran que a erosión traballou en procura de formas planas.

As áreas planas ocupan case todo o estado, presentando unha serie de niveis, por onde cruzan ríos vidos da Chapada Diamantina e da Serra do Espinhaço, que nace no centro de Minas Xerais. O planalto semiárido, localizado no *sertão* brasileiro, caracterízase por baixas altitudes. O relevo predominante no estado é a depresión. As planicies están situadas na rexión costeira, onde a altitude non supera os 200 metros. Alí, xorden praias, dunas, restingas e ata mangleirais. En dirección ó interior, xorden terreos con chans relativamente fértiles, onde aparecen outeiros que se estenden ata o océano.

### Vexetación

Vista da *Chapada Diamantina.*
Árbore seca na rexión do *sertão* baiano.
Hai tres tipos principais de vexetación: o bosque tropical húmido (coñecido como *mata atlántica*, está bastante descaracterizado, debido á ocupación do litoral. É máis abundante en reservas ao sur do estado, próximas á cidade de Porto Seguro), o *cerrado* (vexetación do tipo sabana ó oeste do estado) e a *caatinga*, sendo esta última dominante na maioría do territorio.

A caatinga ocupa todo o norte do estado, a área da depresión do vale do río São Francisco, e a Serra do Espinhaço, deixando para a sabana soamente a parte occidental, e para a selva tropical húmida o sueste do estado. No interior as estacións de seca son máis pronunciadas, excepto na rexión do val do río São Francisco.

Na Serra do Espinhaço as temperaturas son máis amenas e agradables. Os índices pluviométricos no *sertão* son moi reducidos, podendo non chegar aos 500 milímetros anuais. Alí son comúns longos períodos de seca.

### Divisións administrativas

Concellos de Baía: Salvador, Feira de Santana, Vitória da Conquista, Itabuna, Ilhéus, Juazeiro e Bom Jesus da Lapa

Economía
--------

Rexión Metropolitana de Salvador.
A economía do estado baséase na agricultura (cana de azucre, mandioca, feixón, millo, cacao e coco); na industria (química, petroquímica, automóbil e as súas pezas); e na minería. Hai un importante parque industrial na rexión metropolitana de Salvador (área coñecida como Recôncavo Baiano por estar xunto á Baía de Todos os Santos), no que destaca o polo petroquímico de Camaçari e a fábrica da Ford na mesma cidade.

### Turismo

Arraial d'Ajuda, poboado turístico.
O turismo tamén é moi importante nas cidades de Salvador (coas súas construcións históricas, praias, e o seu famoso Carnaval), Ilhéus, Itaparica, Morro de São Paulo, e Porto Seguro e outras do seu litoral sur. Xa o litoral ó norte de Salvador ata a divisa co estado de Sergipe transformouse recentemente en destino turístico importante, coa construción de complexos hoteleiros na Costa do Sauípe.

A rexión da Chapada Diamantina ten vocación para o ecoturismo. Xa posúe aeroporto, aceso por estradas e boa rede hoteleira.

Notas
-----

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *baiano*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Baía*** |

### Outros artigos

* Brasil
* Estados do Brasil

### Ligazóns externas

* Goberno do Estado da Bahia en portugués

| * v
* c
* e
Estados do Brasil |
| --- |
|  | 
* Distrito Federal
* Acre
* Alagoas
* Amapá
* Amazonas
* Baía
* Ceará
* Espírito Santo
* Goiás
* Maranhão
* Mato Groso
* Mato Groso do Sur
* Minas Xerais
* Pará
* Paraíba
* Paraná
* Pernambuco
* Piauí
* Río do Xaneiro
* Río Grande do Norte
* Río Grande do Sur
* Rondonia
* Roraima
* Santa Catarina
* São Paulo
* Sergipe
* Tocantins

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q40430
* WorldCat
* VIAF: 126675199
* BNF: 11943121n
* EBID: ID
* FAST: 1330951
* GEC: 0006737
* GeoNames: 3471168
* GND: 4004254-6
* Google Maps: 9120474652220714245
* ISNI: 0000 0001 2163 4115
* LCCN: n81018677
* MusicBrainz: ID
* NKC: ge192239
* OSM: 362413
* TGN: 1001834

 |