| Medio dólar doSesquicentenario de Hudson  |
| --- |
|  |  |
| A/: Neptuno sedente de costas sobre unha balea, sostendo un tridente. Á esquerda, unha serea sopra unha buguina.
Lendas: CITY OF HUDSON. N. Y. / ET DEGUS ET PRETIUM PECTI / E PLURIBUS UNUM / 1785 · 1935. | R/: O barco *Halve Maen*, de Henry Hudson. Á esquerda, lúa crecente. Marca de gravador (CB).
Lendas: UNITED STATES OF AMERICA / IN GOD WE TRUST / HUDSON / HALF DOLLAR |
| * **Data**: 1935.
* **Ceca**: Casa da Moeda de Filadelfia (sen marca).
* **Gravador**: Chester A. Beach
* **Aliaxe**: prata (90 %) e cobre (10 %).
* **Tiraxe total**: 10.000 pezas (+ 8 para a *Assay Commission*).
* **Diámetro**: 30,61 mm.
* **Peso**: 12,50 g.
* **Espesor**: 2,15 mm.
* **Canto**: estriado.
 |

O **medio dólar do Sesquicentenario de Hudson** é unha moeda de prata dese valor facial emitida en 1935 pola Casa da Moeda dos Estados Unidos e cuñada pola Ceca de Filadelfia, conmemorativa dos 150 anos da fundación da cidade de Hudson, Nova York.

A moeda, deseñada por Chester Beach, amosa no seu anverso unha versión do selo de Hudson, con Neptuno montado nunha balea, en tanto que o reverso reproduce unha imaxe do *Halve Maen*, o buque insignia de Henry Hudson, quen lle dá nome á cidade.

Aínda que o municipio de Hudson era relativamente pequeno, a lei para emitir unha moeda na honra do seu 150 aniversario pasou polo Congreso sen oposición e foi asinada polo presidente Franklin D. Roosevelt o 2 de maio de 1935. En xuño dese ano distribuíronse 10.000 exemplares da moeda para a súa venda ao público.

É probable que a maioría das pezas fosen compradas polos comerciantes numismáticos, que deixaron poucas para os coleccionistas, co resultado da importante suba do seu prezo a partir do dólar que custaban no momento da súa emisión.

Antecedentes e lexislación
--------------------------

Hudson, a capital do condado de Columbia, no estado de Nova York, está situada na beira oriental do río Hudson, a uns 48 quilómetros ao sur de Albany. O primeiro establecemento data de 1662, co nome de Claverack Landing. Orixinalmente era un posto comercial da familia Rensselaer, pero experimentou unha considerable expansión a principios da década de 1780 e constituíuse como cidade co nome de Hudson en 1785. Na década de 1930 tiña uns 14.000 habitantes.

En 1935, as moedas conmemorativas non eran vendidas polo Goberno, senón que o Congreso, ao aprobar a normativa que autorizaba cada emisión, adoitaba designar unha organización á que lle atribuía o dereito exclusivo de comprar as moedas ao seu valor nominal e vendelas logo ao público cunha prima, como vía de financiamento de causas sen ánimo de lucro. No caso do medio dólar de Hudson, acordouse que esta entidade fose designada polo alcalde de Hudson.

O congresista por Nova York Philip A. Goodwin, promotor da lei pola que se aprobou a emisión da moeda.
O 6 de marzo de 1935, o congresista neoiorquino Philip A. Goodwin presentou na Cámara de Representantes un proxecto de lei para a cuñaxe dunha moeda de medio dólar en conmemoración do 150 aniversario da fundación da cidade de Hudson, que prevía a emisión de 6.000 pezas. A iniciativa remitiuse á Comisión de Moeda, Pesos e Medidas desa Cámara. Goodwin foi durante moito tempo presidente da Sociedade Histórica do condado de Greene, e introduciu o proxecto de lei como un favor aos amigos da veciña cidade de Hudson. O presidente en funcións da Comisión, John J. Cochran, emitiu un informe o 2 de abril de 1935 no que recomendaba que se aprobase o proxecto de lei, cunha emenda que aumentaba a tiraxe máxima a 10.000 unidades, e sinalaba que Goodwin comparecera ante a Comisión para prometer que toda a cantidade cuñada sería absorbida polas autoridades da cidade, polo que non quedaría ningunha moeda en mans da Casa da Moeda. O 3 de abril, inmediatamente despois de que a Cámara aprobase un proxecto de lei para o medio dólar *Old Spanish Trail*, aprobou o proxecto para a moeda de Hudson por proposta de Cochran, sen debate nin oposición. O congresista de Missouri tamén incluíu o seu informe no Rexistro do Congreso.

Consecuentemente, o proxecto de lei pasou ao Senado, onde foi remitido á Comisión de Banca e Moeda. O 11 de abril de 1935, o senador neoiorquino Robert F. Wagner emitiu un informe no que recomendaba que o proxecto de lei se aprobase sen emendas. Cando o proxecto se examinou no Senado o 15 de abril, Jesse H. Metcalf, de Rhode Island, propuxo unha emenda para que se previse tamén a emisión dun medio dólar do Tricentenario de Rhode Island. Non houbo obxeccións nin debate sobre a emenda nin sobre o proxecto no seu conxunto, e foi aprobado polo Senado.

Como as dúas cámaras do Congreso aprobaran versións diferentes do proxecto de lei, este volveu á Cámara de Representantes. Alí, o 18 de abril, por proposta de Cochran, a Cámara aceptou as emendas do Senado, e a lei foi promulgada o 2 de maio coa sinatura do presidente Franklin D. Roosevelt. Anthony Swiatek e Walter Breen, no seu volume de 1988 sobre moedas conmemorativas estadounidenses, suxeriron que o proxecto de lei fora aprobado debido "probablemente ao acordo habitual de 'ti votas polo meu proxecto e eu voto polo teu'".

Preparación
-----------

O deseñador da moeda, Chester A. Beach, ca. 1930.
O día en que Roosevelt asinou a lei, o congresista Goodwin escribiu a Charles Moore, presidente da Comisión de Belas Artes dos Estados Unidos, para solicitar os nomes de artistas adecuados para o deseño da moeda. En 1921, unha orde executiva do presidente Warren G. Harding encargáralle á Comisión que emitise ditames consultivos sobre obras de arte públicas, incluídas as moedas. Moore suxeriu que Laura Gardin Fraser ocupase o primeiro lugar entre os medallistas, con outras posibilidades, que incluían ao gravador xefe da Casa da Moeda John R. Sinnock, Paul Manship, Francis H. Packer e Chester Beach. O alcalde de Hudson, Frank Wise, preguntou se John F. Flanagan, que deseñara había pouco o cuarto de dólar Washington, podería facelo, e Moore amosou o seu acordo mediante un telegrama, mais finalmente a encarga recaeu en Cheter A. Beach, por unha cantidade de 1.000 dólares.

O alcalde Wise e os responsables municipais decidiran provisionalmente que a cabeza de Henry Hudson figurase nunha das faces da moeda, e o selo da cidade na outra. Beach preparou de camiño esbozos e reuniuse con Wise o 13 de maio, pero convenceu o alcalde de que, no canto do explorador, do que non se coñecía retrato ningún, sería unha mellor opción o seu barco, o *Halve Maen* ("Media Lúa"). Traballando a unha velocidade pouco habitual para unha moeda conmemorativa daquela época, Beach completou os modelos de xeso nunha semana, engadindo unha lúa crecente á esquerda do barco. Os modelos foron convertidos en cuños de produción pola *Medallic* *Art Company* , de Nova York, que podía realizar a tarefa máis axiña que a propia Ceca de Filadelfia. Aínda que os rexistros non estean completos, parece que a empresa se puxo en contacto coa Casa da Moeda para pedir consello; o gravador xefe Sinnock envioulle unha carta o 23 de maio. Malia non estar familiarizado coa lexislación do Hudson, Sinnock confiaba na capacidade de Beach porque os seus deseños anteriores —o do Centenario da outrina Monroe, o do Sesquicentenario de Lexington-Concord e o do sesquicentenario de Hawai— foran doados de cuñar para a Casa da Moeda. Beach citou este eloxio ao informar a Moore o 27 de maio de que Lee Lawrie, o escultor membro da Comisión de Belas Artes, aprobara os deseños. O 28 de maio aprobouno a Comisión en pleno, e unha semana despois, o secretario do Tesouro, Henry Morgenthau.

Deseño
------

O anverso reproduce o selo da cidade de Hudson, con Neptuno sostendo un tridente e cabalgando cara a atrás sobre unha balea. No fondo, unha serea ou un tritón sopra nunha buguina. O deseño do selo reflicte a herdanza de Hudson como porto baleeiro, aínda que se ache a certa distancia do océano polo río Hudson. O lema ET DECUS ET PRETIUM RECTI ("Tanto a honra como a recompensa, dous xustos") está copiado do selo da cidade; o nome desta e as datas do aniversario rodean o selo, con E PLURIBUS UNUM sobre os díxitos do ano.

Ilustración do século XIX do barco *Halve Maen*, reproducido no reverso do medio dólar.
Pola súa banda, o reverso da moeda amosa o *Halve Maen*, buque insignia de Henry Hudson, navegando cara á dereita. Á esquerda da arboradura do barco hai unha lua crecente estilizada. O barco está rodeado por dous aneis de letras; no interior lese o lema nacional estadounidense IN GOD WE TRUST e HUDSON, e no exterior o nome do país e a denominación da moeda. O monograma do deseñador (CB) áchase na liña de flotación do lado esquerdo da moeda.

Don Taxay, no seu libro sobre as moedas conmemorativas dos EEUU, describiu o selo como "unha composición bastante caprichosa". Beach considerárao "bastante divertido" e esperaba que as novas moedas fosen "un pouco máis interesantes que as outras que fixen". Swiatek e Breen mencionaron "o pintoresco dispositivo do rei Neptuno cabalgando de costas sobre unha balea, cuxo ollo está representado máis ou menos onde debería estar o seu espiráculo. Neptuno aparece levemente vestido cun anaco de tea que 'sopra ao vento'". Suxeriron que a posición da Lúa significaría, se estivese crecente, que o barco navegaba cara ao oeste, en dirección a América, mais estaba minguante, polo que navegaba cara ao leste, en dirección a Europa.

O historiador da arte Cornelius Vermeule, considera que o barco do reverso era "unha tarifa sinxela para os medios dólares conmemorativos", aínda que sostén que o nome HUDSON baixo as ondas non era necesario, dada a inscrición do reverso. O reverso baseado no selo da cidade era para el "un retroceso prexudicial cara aos días coloniais, e na numismática estadounidense, ás emisións quasi-federais e estatais do período 1780 a 1792". Vermeule sinalou que "o lema barroco sobre Neptuno e o seu grupo fai evidente que este tema, atractivo e divertido en si mesmo, apareza aquí porque é a característica singular da cidade de Hudson, no río do mesmo nome".

A. Shornlamb facía este comentario sobre a moeda na revista *The Numismatist*, en febreiro de 1936:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| *Ata onde se sabe, esta peza é a primeira dedicada ao coleccionista de moedas. Todo nela amosa o propósito para o que foi emitida. Contemplen, no anverso, o barco de Hudson de volta á casa triunfante. Non vai cargado, oh, amigos meus, co botín dunha expedición do máis proveitosa ao Mar dos Parvos, onde proverbialmente nace un cada minuto?Pero, ah! o reverso, pode ser realmente o mesmo Demo? Tranquilízate, meu pobre corazón, só é o capitán do gran* Halve Maen *lucindo alegremente as súas roupas de faena! Collido, ademais, no acto mesmo de dar o golpe de graza ao pobre parvo que caeu na súa trampa. Nas inmediacións pódese ver outro incauto esperando a súa vez e tocando a trompeta, en previsión do que el cre que é o seu gran momento.* | "|

Produción, distribución e coleccionismo
---------------------------------------

O 12 de xuño de 1935, John Evans, vicepresidente do *First National Bank* de Hudson, escribiu a Mary M. O'Reilly, directora en funcións da Casa da Moeda dos Estados Unidos, para lle solicitar en nome do alcalde Wise que só se cuñasen 6.000 pezas naquel momento, e que o resto se cuñase máis adiante se a demanda o xustificaba. Mais a Casa da Moeda aprobou a autorización completa de 10.000 o 28 de xuño de 1935. Desde principios de maio aceptábanse reservas de moedas, a un euro por exemplar, mais 30 centavos polo franqueo por cada dúas moedas. O 2 de xullo de 1935, Evans, que estaba a cargo da distribución, empezou a informar os que Swiatek chamou "coleccionistas enfurecidos" de que as moedas se esgotaran. Crese que o comerciante de moedas Julius Guttag, da compañía *Guttag Brothers*, de Nova York, comprou 7.500 moedas a 95 centavos cada unha, e que Hubert W. Carcaba, de Saint Augustine, Florida, comprou outras 1.000. Ademais das 10.000 pezas distribuídas, cuñáronse outros oito espécimes en Filadelfia e conserváronse alí para ficaren dispoñibles para a súa inspección e comprobación na reunión anual de 1936 da Comisión de Ensaios dos Estados Unidos.

O rebumbio causado na comunidade de coleccionistas de moedas deu lugar a unha mala publicidade para a cidade de Hudson. Aínda que non se coñeceron de inmediato os detalles de como se esgotaron tan axiña, os coleccionistas intuíron un truco, especialmente cando as moedas comezaron a aparecer abundantemente no mercado a un prezo de entre cinco e sete dólares cada unha. Moitas delas vendéronse, o que contribuíu a desencadear un boom de moedas conmemorativas que continuou máis tarde, no mesmo 1935, cando saíron ao mercado variedades de baixa tiraxe do medio dólar do bicentenario de Daniel Boone, logo dunha venda inmediata similar. Os coleccionistas escribiron irados cartas a sociedades numismáticas e publicacións periódicas, e a moeda de Hudson foi unha das que o futuro presidente da *American Numismatic Association*, Lyman W. Hoffecker, denunciou ante o Congreso cando testemuñou en marzo de 1936. En 1940, o prezo no mercado secundario baixara de novo a 5,50 dólares, e a partir de entón subiu de xeito constante ata alcanzar os 1.700 dólares durante o auxe das moedas conmemorativas de 1980. A edición de 2017 de *A Guide Book of United States Coins*, de Richard S. Yeoman, atribúelle a esta moeda entre 700 e 1.500 dólares, dependendo do seu estado de conservación. O récord de prezo acadado por un espécime do medio dólar do Sesquicentenario de Hudson, nunhas condicións de aspecto e conservación extraordinarias (MS67+), foi de 28.200 dólares, nunha poxa numismática celebrada pola compañía *Legend Rare Coins Auctions* en xullo de 2022.

Notas
-----

1. 1 2 3  "½ Dollar Hudson". *Numista.com*
2. ↑  "Hudson, New York Sesquicentennial Half Dollar". *United States Mint*.
3. ↑  "1935 Hudson Sesquicentennial Half Dollar". *Earlycommemorativecoins.com*
4. ↑  Slabaugh, A. R. (1975). Páxina 103.
5. ↑  Bowers, Q. D. (1991). Páxinas 293-294.
6. ↑  Slabaugh, A. R. (1975). Páxinas 3-5.
7. ↑  Flynn, K. (2008). Páxina 352.
8. ↑  *Philip Arnold Goodwin. Memorial Addresses Delivered in Congress*. U. S. Government Printing Office, Washington. 1938.
9. 1 2  "Coinage of 50.cent pieces in commemoration of the foundation of Hudson, N. Y.". En *Congressional Record. Senate.* Vol. 79. Part 5. 3 de abril de 1935. Páxina 4.952.
10. ↑  Swiatek, A.; Breen, W. (1981). Páxina 102.
11. ↑  United States House of Representatives Committee on Coinage, Weights and Measures (1935). *Coinage of 50-cent Pieces in Commemoration of the One Hundred and Fiftieth Anniversary of the Founding of the City of Hudson, N. Y*. 2 de abril. United States Government Printing Office, Washington.
12. ↑  United States Senate Committee on Banking and Currency (1935). *Coins in Commemoration of the Founding of the City of Hudson, N. Y*. 11 de abril. United States Government Printing Office, Washington.
13. ↑  "Anniversary of founding of Hudson, N. Y. and Providence, R. I.". En *Congressional Record. Senate.* Vol. 79. Part 5. 15 de abril de 1935. Páxinas 5.643-5.644.
14. ↑  "Coinage of 50-cent pieces commemorating the founding of Hudson, N. Y.". En *Congressional Record. Senate.* Vol. 79. Part 6. 18 de abril de 1935. Páxina 5.995.
15. ↑  "Hudson, NY and Providence, RI Commemorative Coin Legislation". *United States Mint*.
16. 1 2  Swiatek, A. (2012). Páxina 249.
17. ↑  Swiatek, A.; Breen, W. (1981). Páxinas 101-102.
18. ↑  "Chester Beach, ca. 1930". *Archives of American Art*. Smithsonian Institution.
19. ↑  Taxay, D. (1967). Páxinas v-vi, 161.
20. ↑  Taxay, D. (1967). Páxinas 161-166.
21. 1 2  Swiatek, A. (2012). Páxinas 249-250.
22. ↑  Taxay, D. (1967). Páxina 166.
23. 1 2  Swiatek, A. (2012). Páxina 250.
24. ↑  *Appletons' Cyclopædia of American Biography*. Vol. 3. Appleton & Co. Nova York. 1888. Páxina 297.
25. ↑  Taxay, D. (1967). Páxina 161.
26. ↑  Taxay, D. (1967). Páxina 165.
27. ↑  Swiatek, A.; Breen, W. (1981). Páxina 101.
28. ↑  Vermeule, C. (1971). Páxina 189.
29. ↑  Vermeule, C. (1971). Páxina 190.
30. ↑  "Description of the Hudson Half Dollar". En *The Numismatist*. Vol. 49. Nº 2. Febreiro. Páxina 109.
31. ↑  Bowers, Q. D. (1991). Páxina 296.
32. ↑  Flynn, K. (2008). Páxinas 282-283.
33. ↑  Bowers, Q. D. (1991). Páxina 295.
34. ↑  Bowers, Q. D. (1991). Páxinas 295-299.
35. ↑  Yeoman, R. S. (2015). Páxina 305.
36. ↑  "50C 1935 Hudson. PCGS MS67+". *Professional Coin Grading Service*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Medio dólar do Sesquicentenario de Hudson Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Bowers, Q. D. (1991). *Commemorative Coins of the United States. A Complete Encyclopedia*. Bowers and Merena Galleries, Wolfeboro. ISBN 978-0-943161-35-8
* Flynn, K. (2008). *The Authoritative Reference on Commemorative Coins 1892-1954*. Kyle Vick, Roswell.
* Slabaugh, A. R. (1975). *United States Commemorative Coinage* (2ª ed.). Whitman, Racine. ISBN 978-0-307-09377-6
* Swiatek, A. (2012). *Encyclopedia of the Commemorative Coins of the United States*. KWS, Chicago. ISBN 978-0-9817736-7-4
* Swiatek, A.; Breen, W. (1981). *The Encyclopedia of United States Silver & Gold Commemorative Coins, 1892 to 1954*. Arco, Nova York. ISBN 978-0-668-04765-4
* Taxay, D. (1967). *An Illustrated History of U.S. Commemorative Coinage*. Arco, Nova York. ISBN 978-0-668-01536-3
* Vermeule, C. (1971). *Numismatic Art in America*. Harvard University Press. ISBN 978-0-674-62840-3
* Yeoman, R. S. (2015). *A Guide Book of United States Coins* (1ª ed. *Deluxe*). Whitman, Atlanta. ISBN 978-0-7948-4307-3

### Outros artigos

* Moedas do dólar estadounidense
* Casa da Moeda dos Estados Unidos

* Portal:Estados Unidos de América