O **casco de Leiro** é un casco ou unha cunca de ouro, da Idade de Bronce Final. Foi atopado de xeito fortuíto por José Vicente Somoza o 7 de abril de 1976, no lugar chamado *Corruncho dos Porcos*, unha zona rochosa preto da praia de Leiro, Rianxo. Atopábase dentro dunha vasilla de barro, e a descuberta produciuse durante unhas obras de construción dun alboio. Na actualidade consérvase no Museo Arqueolóxico e Histórico do Castelo de Santo Antón, na Coruña.

Presenta paralelismos con outros exemplares da Península Ibérica, como as cuncas de **Axtroki** e **Villena**, e do norte de Europa.

Descrición
----------

O casco de Leiro.
É de forma semiesférica e remata nun pequeno tronco de cono de base estreita. O seu diámetro máximo é de 195 mm e a altura de 150 mm máis os 23 mm do remate. O seu peso é de 270 gramos.

Á imaxe de pezas similares centroeuropeas poida que fose primeiro unha cunca, usada para algún tipo de ritual, e despois, engadido o remate, usado como *"casco de parada"*, símbolo da autoridade dentro dunha xerarquía, xa que a delgadeza da lámina desbota calquera aplicación defensiva.

O casco realizouse dunha única peza. Primeiro fundiron un calote, e posteriormente mediante un traballo de batido, foi levantada a lámina de ouro (mediante a técnica chamada *rising*). O remate superior xa formaba parte desta peza inicial, polo que non se pode considerar que fose engadido posteriormente. Pola parte interior do obxecto pódese observar unha leve depresión efecto do fundido inicial con este remate macizo.

A peza presenta decoración en toda a súa superficie, feita mediante a técnica do repuxado. Os motivos, bolos, dispóñense en bandas horizontais separadas por grupos de tres estrías paralelos (ata seis bandas) que desaparecen no remate. Presenta bolos simples e bolos rodeados de catro fíos circulares concéntricos enmarcados entre catro boliños. Nalgúns depósitos europeos da Idade de Bronce Final, como por exemplo o de Generalard en Francia, consérvanse os punzóns de matriz complexa con que foron obtidos este tipo de decoracións. Estes punzóns complexos, en ocasións cunha parte en positivo e outra en negativo, están normalmente feitos en bronce pola técnica de fundición á cera perdida, polo que se considera propio da ourivaría do Bronce Final e, máis concretamente, do ámbito tecnolóxico denominado *Villena-Estremoz*. De momento non coñecemos obxectos deste tipo no eido da Península Ibérica.

En toda Europa hai referentes do emprego deste tipo de obxectos, algúns que semellan sombreiros (por exemplo os *conos, Goldhüte* ou *sombreiros de ouro* de Avanton en Francia, ou Ezelsdorf, Berlín ou Schifferstadt en Alemaña) e outros como cuncas ou vaixelas (como Villena ou os paralelos irlandeses, como a desaparecida Coroa de Comerford). En todo caso, debe ser considerado pola súa singularidade como un obxecto ritual.

Notas
-----

1. 1 2  Mouzo Riobó, Íñigo (28 de novembro de 2018). "Cando ofreceron un porco a cambio dun dos maiores tesouros de Galicia, o Casco de Leiro". *Historiadegalicia.gal*. Consultado o 28 de novembro de 2018.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Casco de Leiro Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Idade de Bronce en Galicia
* Sombreiro de ouro de Schifferstadt

### Ligazóns externas

* Páxina do Museo do Castelo de Santo Antón cunha ligazón a imaxes do casco *(en castelán)*.
* Artigo on-line en inglés
* A memoria dos tesouros e os tesouros da memoria blogspot.
* See you leiro blogspot *(en castelán)*.
* Tesoros encerrados en vitrinas blogspot *(en castelán)*.
* Un rostro para Barlei blogspot *(en castelán)*.