|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa letras árabes. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Kuwait** (Escoitari/kʊˈweɪt/; árabe: *الكويت* *al-Kuwayt*, oficialmente Estado de Kuwait (árabe: *دولة الكويت* *Ar-State of Kuwait.oga Dawlat al-Kuwayt*), é un país de Asia Occidental. Está situado no extremo norte de Arabia Oriental na punta do Golfo Pérsico, limitando con Iraq ao norte e Arabia Saudita ao sur. Kuwait tamén comparte fronteira marítima con Irán. Kuwait ten unha lonxitude costeira de aproximadamente 500 km. A maior parte da poboación do país reside na aglomeración urbana da capital Kuwait city. En 2022, Kuwait ten unha poboación de 4´67 millóns de habitantes dos cales 1´85 millóns son cidadáns kuwaitíes mentres que os 2´8 millóns restantes son estranxeiros procedentes de máis de 100 países.

Historicamente, a maior parte do actual Kuwait formaba parte da antiga Mesopotamia. Antes do petróleo Kuwait era un porto comercial estratéxico entre Mesopotamia, Persia e a India. As reservas de petróleo foron descubertas en cantidades comerciais en 1938. En 1946, o petróleo cru exportouse por primeira vez. Desde 1946 a 1982, o país sufriu unha modernización a grande escala, baseada en gran parte nos ingresos da produción de petróleo. Na década de 1980, Kuwait experimentou un período de inestabilidade xeopolítica e unha crise económica a raíz do crash da bolsa. En 1990, despois de disputas sobre a produción de petróleo co veciño Iraq, Kuwait foi a invadida, e máis tarde anexada a unha das gobernacións de Iraq baixo Saddam Hussein. A ocupación iraquí de Kuwait rematou o 26 de febreiro de 1991, despois da intervención militar dunha coalición militar dirixida polos Estados Unidos e outros países.

Kuwait é un emirato. O Emir é o xefe de estado e Al Sabah é a familia gobernante que domina o sistema político do país. A relixión oficial do estado de Kuwait é o islam. Kuwait é un país en desenvolvemento cunha economía de ingresos altos, apoiada pola sexta maior reserva de petróleo. O dinar kuwaití é a moeda máis valorada do mundo. Kuwait é o quinto país máis rico do mundo por ingreso nacional bruto per cápita.< ref name=usatoday/> En 2009, Kuwait tiña o índice de desenvolvemento humano máis alto do mundo árabe. Kuwait ten o maior número de apátridas de toda a rexión. Kuwait é membro fundador do CCG e tamén é membro da ONU, da AL, da OPEP e da OCI. Kuwait nomeou ao fillo do emir novo primeiro ministro do país o 24 de xullo de 2022 para substituír o primeiro ministro interino Sheikh Sabah al-Khalid`, que se enfrontou a un parlamento combativo como xefe de gabinete nunha disputa. obstaculizando a reforma fiscal.

Etimoloxía
----------

O nome do país procede da forma diminutiva árabe de كوت (Kut ou Kout ), que significa "fortaleza construída preto da auga". Desde 1961, o nome oficial do estado é "Estado de Kuwait".

Historia
--------

O territorio que actualmente conforma Kuwait habitárono diversas tribos árabes; os Tamim, os Abd Qais, os Taglob e mais outras. A comezos do século XVIII estableceuse un núcleo urbano habitado por comerciantes, pescadores e buscadores de perlas, así como de tribos árabes do sur que acabaron formando a nova tribo de Bani Utub. A súa localización na rota comercial que unía o leste da Península Arábica con Iraq e a súa condición de porto natural favoreceron o desenvolvemento do núcleo habitado e a finais do século XVIII comezou a adquirir certa importancia como porto comercial.

En 1752 os xefes das familias kuwaitís aclamaron como primeiro gobernante a Sabah Ben Jaber, da familia Al Sabah, aínda que nominalmente baixo a autoridade da Sublime Porta.

En 1773 a peste rematou coa maioría da poboación pero a recuperación foi rápida e en 1793 a Compañía Británica das Indias Orientais trasladou alí a súa axencia de Basora tras ser ocupada esa cidade polos persas. En 1870 Kuwait pasou a formar parte da provincia de Al Ahsa e en 1875 da provincia de Basora, o que non cambiou a estrutura política de Kuwait gobernada efectivamente polos Al-Sabah.

En 1899 Mubarak Al-Sabah asinou un acordo cos británicos no que estes se comprometían a prestarlle protección militar contra os otománs e a cambio o control da política exterior pasaba aos británicos; Kuwait converteuse de feito nun protectorado británico. Na Convención Anglo-Otomá de 1913 definiuse Kuwait como un estado autónomo do Imperio Otomán con autoridade sobre un raio de 80 quilómetros da capital e outros 100 máis onde podía establecer tributos. Despois da primeira guerra mundial os británicos invalidaron a Convención e declararon Kuwait estado autónomo baixo protectorado británico, nun territorio que abranguía un raio de 140 quilómetros da capital. Pero entrou en conflito con Nejd que reclamaba o seu territorio e en 1920 atacou Jahra, a 40 quilómetros da capital; os atacantes foron derrotados e os kuwaitís consideran esta vitoria o comezo do seu estado moderno.

En 1922 a Conferencia de Uqair estableceu as fronteiras entre Kuwait e Nejd e a formación dunha zona neutral no sur do seu territorio. En 1934 Ahmad Al-Jaber Al-Sabah asinou un acordo coa compañía británica Kuwait Oil Company no que lle daba o monopolio da exploración e extracción petrolífera, que non empezou a explotar ata despois da segunda guerra mundial. Nos anos cincuenta o petróleo pasou a ser a primeira fonte de riqueza do país, converténdose nun dos primeiros países produtores. O 19 de xuño de 1961 Kuwait converteuse nun estado independente e aprobouse unha constitución en 1962.

Política
--------

*Artigo principal**:* Política de Kuwait.
Kuwait é unha monarquía constitucional, cuxo xefe de Estado é o emir (dende 2006 Sabah Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah). Está dirixido por un primeiro ministro (dende 2019 ocupa o cargo o xeque Sabah Al-Khalid Al-Sabah), responsábel ante o parlamento, composto de 50 deputados elixidos e ministros en exercicio que teñen igualmente dereito ao voto.

Ata maio de 2005, só o 15 % da poboación tiña o dereito de voto: as mulleres eran excluídas do corpo cívico así como os militares. A idade mínima para votar está nos 21 anos. O 16 de maio do 2005 o parlamento votou unha emenda á lei electoral que doa o dereito de voto ás mulleres. O artigo primeiro da lei electoral, que data de 1962, limitaba, antes do seu emendamento, o dereito de voto e de elixibilidade soamente aos homes, mentres que a Constitución do Kuwait garante a igualdade entre os sexos. Aumentou o número de electores que pasou de 145.000 persoas a máis de 350.000, ou sexa un 37 % dunha poboación autóctona de 956.000 habitantes.

Subdivisións
------------

*Artigo principal**:* Subdivisións de Kuwait.
Kuwait está dividida en 6 provincias (árabe: *muhafazat*, singular *muhafadhah*). O goberno kuwaití prefire o nome de gobernacións ao de provincias.

| Gobernación | ISO 3166-2:KW | Formación | Poboación | Superficie (km2) | Notas |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Gobernación de Ahmadi | KW-AH | 1962 | 959.009 | 5.120 | Recibiu o nome do xeque Ahmad Al-Jaber Al-Sabah, décimo gobernante de Kuwait. |
| Al-Asimah Governorate | KW-KU | 1962 | 568.567 | 175 | Alberga a maioría dos centros financeiros e de negocios de Kuwait, como a Bolsa de Valores de Kuwait. |
| Gobernación de Farwaniya | KW-FA | 1988 | 1.169.312 | 204 | É a gobernación máis poboada e é a principal zona residencial de Kuwait. |
| Gobernación de Hawalli | KW-HA | 1962 | 939.792 | 85 | É a gobernación máis pequena e máis densamente poboada. |
| Gobernación de Jahra | KW-JA | 1979 | 540.910 | 12.750 | É a maior gobernación e contén a superficie agrícola. |
| Gobernación de Mubarak Al-Kabeer | KW-MU | 1999 | 254.999 | 104 | A gobernación máis nova de Kuwait, fundada en 1999 e a menos poboada de Kuwait. |

As maiores cidades son a capital Kuwait e Jahrah (a uns 30 minutos en coche ao noroeste da capital). As principais áreas residenciais e administrativas son Salmiya e Hawalli. A principal área industrial é Shuwaikh, que se atopa dentro da provincia de Ao Asimah.

Xeografía
---------



Skyline de Kuwait City, capital e cidade máis grande de Kuwait.

Skyline de Kuwait City, capital e cidade máis grande de Kuwait.

Mapa de Kuwait
Kuwait comparte fronteiras terrestres con Iraq e Arabia Saudita, e fronteiras marítimas con Iraq, Arabia Saudita e Irán.
Unha imaxe de satélite de Kuwait revela a súa topografía do deserto.
Situado na esquina nordés da Península Arábiga, Kuwait é un dos países máis pequenos do mundo en termos de superficie terrestre. Kuwait atópase entre as latitudes 28° e 31° N, e as lonxitudes 46° e 49° E. Kuwait consiste principalmente en desertos, é xeralmente baixo, sendo o punto máis alto 306 m. sobre o nivel do mar. Mutla Ridge é o punto máis alto de Kuwait. É o único país do mundo sen lagos ou reservas de auga naturais.

Kuwait ten dez illas. Cunha superficie de 860 km², a Bubiyan é a illa máis grande de Kuwait e está conectada co resto do país por unha ponte de cemento de 2380 m. tras a liberación en 1991, a illa converteuse nunha base militar e actualmente non se permite a entrada de civís. O resto das illas son Auhah, Bubiyan, Failaka, Kubbar, Miskan, Qaruh, Umm ao Maradim, Umm an Namil e Warbah. Só o 0,6 % da superficie terrestre de Kuwait considérase cultivable con escasa vexetación que se atopa ao longo da súa costa de 499 km. Kuwait City atópase en Baía de Kuwait, un porto natural de augas profundas.

O campo de Burgan de Kuwait ten unha capacidade total de aproximadamente 70 mil millóns de barrís (11 mil millóns de metros cúbicos) de reservas probadas de petróleo. Durante os incendios de petróleo de Kuwait de 1991, creáronse máis de 500 lagos petrolíferos que cubrían unha superficie combinada duns 35´7 km². A contaminación do solo resultante debido ao petróleo e a acumulación de hollín fixo que as partes leste e sueste de Kuwait resultasen inhabitables. Os residuos de area e petróleo reduciran gran parte do deserto de Kuwait a superficies semiasfálticas. As verteduras de petróleo durante a guerra do Golfo tamén afectaron drasticamente os recursos mariños de Kuwait.

### Clima

O clima é continental variable. Os veráns (de abril a outubro) son extremadamente quentes e secos, con temperaturas superiores aos 51 °C na cidade de Kuwait. Os invernos (de novembro a febreiro) son frescos, con precipitacións escasas e temperaturas por baixo dos 21 °C. A primavera é fresca e agradábel.

Economía
--------

*Artigo principal**:* Economía de Kuwait.
A cidade de Kuwait é un dos centros financeiros e de negocio máis activos de Oriente Medio
Kuwait é unha economía pequena, rica e relativamente aberta, con reservas de cru seguras de 94 mil millóns de barrís (15 km³), o 10% das reservas mundiais. O petróleo representa case a metade do PIB, o 90% das exportacións e o 75% dos ingresos do goberno. Con todo, en 1990 o país gañou máis diñeiro dos investimentos estranxeiros que da exportación de petróleo. Ten grandes reservas, co Gran Burgan como segunda reserva mundial en 2020.

Os gastos xerados pola invasión de Iraq e a reconstrución da posguerra foron unha carga económica importante para o país. Con todo, cara a metade dos anos noventa Kuwait recuperara a súa prosperidade.

Os prezos do petróleo produciron un superávit de 1,7 miles de millóns de ? (2 mil millóns de ) $para o ano fiscal 99/00. O ano fiscal 00/01 só tivo 9 meses por unha modificación no ano fiscal. O orzamento para o ano fiscal 01/02 prevía maiores gastos en salarios, construción e outras categorías. O PNB no 2003 era de 4,6 miles de millóns de ? (41.7 miles de millóns de ), $cun PNB per cápita de 14.166? ($17.420).

A forza laboral é de 1 073 115 persoas, dos que só un cuarto son cidadáns kuwaitís.

O clima limita o desenvolvemento da agricultura. Como consecuencia, coa excepción do peixe, depende case por completo das importacións para a comida. O 75% da auga ten que ser destilada ou importada. Al-Jahra, baseada nun oasis, é a principal rexión agrícola de Kuwait.

O Banco Central de Kuwait na capital, emite o dinar kuwaití (KWD), a moeda local. O dinar ten un valor de 0.351676 dinares por 1 Euro e 0.292010 dinares por 1 USD, o que a converte na moeda de curso máis alto do mundo.

O 90% dos ingresos públicos de Kuwait veñen do petróleo e o país ten a intención de investir máis de 40 mil millóns de dólares nos 15 vindeiros anos por moderniza-las instalacións da industria petroleira.

Demografía
----------

Evolución da demografía entre 1961 e 2003 (cifra da FAO, 2005). Poboación en milleiros de habitantes.A case tot\zlidade da poboación concéntrase na capital.

Cultura
-------

A cultura de Kuwait, do mesmo xeito que moitas outras culturas árabes, dálle moita importancia á hospitalidade.

**O saúdo**: os kuwaitís tradicionalmente saúdanse dando a man e bicándose nas fazulas. Tradicionalmente os homes e as mulleres non intercambian máis que unhas palabras e quizais se dean a man como saúdo para respectar a privacidade da muller. Con todo, é común que mulleres e homes se biquen na fazula se están emparentados. Tamén é costume no saúdo facer longas series de preguntas sobre a saúde, a dos parentes, os seus traballos etc.

**Té e café**: a hospitalidade móstrase a miúdo polo ofrecemento de té e café. É raro que ao hóspede que entra nunha casa, oficina ou mesmo nalgunhas tendas, non lle sexa ofrecido té ou café. Os beduínos kuwaitís teñen por costume interpretar como un insulto que o hóspede rexeite o ofrecemento.

**Comida**: a comida ten un papel importante na cultura Kuwaití. A comida tradicional de Kuwait é coñecida como *Machboos* e consiste en cordeiro, polo ou peixe sobre ou mesturado cunha gran cantidade de arroz cocido, similar ao *biryani* indio. O prato principal compleméntase con salsas de curry e pequenos pratos adicionais. Tradicionalmente cómese coas mans, aínda que actualmente moitos prefiren comer con cubertos occidentais. Habitualmente a comida é preparada e servida en grandes cantidades e é moi habitual invitar a comensais para compartir a comida.

### Diwaniah

O *diwaniah* é unha institución exclusiva da cultura de Kuwait, que non se coñece noutros países do Golfo Pérsico. Os *diwaniahs* son reunións de homes que normalmente teñen lugar ás tardes, unha, dúas ou tres veces por semana ou mesmo todos os días. Habitualmente, os homes reúnense en confortables cadeiras de brazos e discuten calquera tema, tanto político, social, económico, coma local ou internacional, sen medo a ser perseguidos. Os *diwaniahs* pódense considerar como un símbolo e proba do talante democrático e a liberdade de expresión do país. Normalmente o anfitrión serve té ou algún refrixerio. Algúns comerciantes e membros do parlamento anuncian os seus *diwaniahs* nos xornais para que membros do público poidan visitalos.

As mulleres ás veces tamén teñen os seus *diwaniahs*, aínda que non son tan estendidos e non se mesturan cos de homes.

### Música

Músico tocando a *táboa* no VIII Festival Internacional de Música de Kuwait
A tradición musical de Kuwait estivo ben documentada ata a Guerra do Golfo, cando o exército de Iraq destruíu o arquivo. Con todo, Kuwait mantivo unha industria musical activa, tanto antes como logo da invasión. A música reflicte as diversas influencias da cultura kuwaití en xeral, incluíndo música da África oriental e da India.

Kuwait é, xunto a Bahrein, o centro do *sawt*, un tipo de música popular con aires de blues. Foi popularizada nos anos 1970 por Shadi ao Khaleej (o *Canto de paxaro do Golfo*). Nabil Shaeil e Abdullah O Rowaished son os artistas de *sawt* máis populares na actualidade. Ambos teñen influencias da música techno e do pop europeo.

Outro grupo popular e a Al-Budoor Band.

#### Música e baile tradicional

A música tradicional kuwaití é realizada principalmente por mulleres en privado, e hai algunhas bandas de música exclusivamente de mulleres que fan concertos en celebracións públicas. Os instrumentos de percusión simples, coma pequenos tambores é (mirwas) e palmas son os únicos utilizados habitualmente. Entre as cancións de voda están os *al-Fann*, e nelas tamén se baila individualmente o *al-Khamary* e mais o *al-Sameri*.

A canción de mariñeiros *Ao Arda Ao Bahariya* é amplamente coñecida en Kuwait, tal coma son as cancións do tipo *al-Nahma* que acompañaban os labores de navegación.

Os *mawled* son recitacións de seccións da biografía de Mahoma, cantadas en festas relixiosas.

Os beduínos son coñecidos polo uso dun instrumento chamado *rubabah*, aínda que tamén empregan o *oud*, o *tanbarah* (instrumento de corda) e o *habban* (gaita).

O *al-Fareesa* é unha danza bailada por mulleres disfrazadas de homes en determinadas festas nacionais e relixiosas. A danza realízase como unha batalla entre un cabaleiro e dous atacantes. Outros bailes tradicionais son unha danza de sabres chamada *ardah*, acompañada de tambores e pandeiretas, e as danzas de mulleres chamadas *khamari*, *tanboura*, *fraisah*, *zifan* e *samiri*.

Comunicacións
-------------

Ten unha das pontes máis longas do mundo (ocupa o 4º lugar no 2020), sobre a Baía de Kuwait, o Sheikh Jaber Al-Ahmad Al-Sabah, de 36 km.

Mapas e imaxes
--------------

* MapaMapa
* Imaxe satélite: tormenta de areaImaxe satélite: tormenta de area
* DemografíaDemografía
* Guerra do Golfo. Operación "Tormenta do deserto"Guerra do Golfo. Operación "Tormenta do deserto"

Notas
-----

Referencias

1. ↑  Definicións no *Dicionario da Real Academia Galega* e no Portal das Palabras para *kuwaití*.
2. ↑  "Kuwait – definition of Kuwait in English". *Lexico*. Arquivado dende o orixinal o 22 de agosto de 2017. Consultado o 5 de maio de 2017.
3. ↑  "Definition of Kuwait by Merriam-Webster". *Merriam-Webster*. Arquivado dende o orixinal o 1 de maio de 2017. Consultado o 5 de maio de 2017.
4. 1 2 3 4  "Kuwait". *The World Factbook*. Central Intelligence Agency. 10de abril de 2015.
5. ↑  "Coastline - The World Factbook". *www.cia.gov*.
6. ↑  Nations, United. "The World's Cities in 2018. Data Booklet" (PDF). *United Nations*. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 15 de xullo de 2019. Consultado o 29 de marzo de 2021.
7. ↑  Sissakian, Varoujan K.; Adamo, Nasrat; Al-Ansari, Nadhir; Mukhalad, Talal; Laue, Jan (xaneiro 2020). "Sea Level Changes in the Mesopotamian Plain and Limits of the Arabian Gulf: A Critical Review". *Journal of Earth Sciences and Geotechnical Engineering* **10** (4): 88–110.
8. ↑  Louise Pryke (23 de abril de 2018). "In ancient Mesopotamia, sex among the gods shook heaven and earth". *The Conversation*.
9. ↑  *"Wise cities" in the Mediterranean? : challenges of urban sustainability*. Woertz, Eckart, Ajl, Max. Barcelona. 2018. ISBN 978-84-92511-57-0. OCLC 1117436298.
10. ↑  "Contributors". *Comparative Studies of South Asia, Africa and the Middle East* **35** (2): 382–384. 2015. ISSN 1089-201X. doi:10.1215/1089201x-3139815.
11. ↑  "OPEC pressures Kuwait to moderate quota demand", *New Straits Times*, 7 de xuño de 1989
12. ↑  "HDI of Kuwait is highest in the Arab world". Brazil-Arab News Agency. 2009.
13. ↑  "Kuwait ranks top among Arab states in human development". *Kuwait News Agency*. 2009.
14. ↑  "The Gulf's Stateless People without Rights Decades after Independence". *Human Rights First* (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 13 de xaneiro de 2022. Consultado o 10 de setembro de 2021.
15. ↑  "Bubiyan (island, Kuwait)". *Encyclopædia Britannica*. Arquivado dende o orixinal o 10 de decembro de 2008. Consultado o 28 de xuño de 2010.
16. ↑  "Structurae [en]: Bubiyan Bridge (1983)". *En.structurae.de*. 19 de outubro de 2002. Consultado o 28 de xuño de 2010.
17. ↑  Pendick, Daniel. "Kuwaiti Oil Lakes". *Encarta*. Arquivado dende o orixinal o 1 de novembro de 2009.
18. ↑  "The Economic and Environmental Impact of the Gulf War on Kuwait and the Persian Gulf". *American.edu*. Arquivado dende o orixinal o 29 de xullo de 2010. Consultado o 28 de xuño de 2010.
19. ↑  "Kuwait (country)". *Encarta*. Arquivado dende o orixinal o 21 de outubro de 2009.
20. 1 2 3 4  "Kuwait". *www.esa.int* (en inglés). Consultado o 2020-03-20.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Kuwait Modificar a ligazón no Wikidata*** |

| * v
* c
* e
Países e dependencias de Asia |
| --- |
| Estados soberanos | 
* Acerbaixán
* Afganistán
* Arabia Saudita
* Armenia
* Bahrain
* Bangladesh
* Brunei
* Bután
* Camboxa
* Casaquistán
* China
* Chipre
* Corea do Norte
* Corea do Sur
* Emiratos Árabes Unidos
* Exipto
* Filipinas
* Iemen
* India
* Indonesia
* Irán
* Iraq
* Israel
* Kirguizistán
* Kuwait
* Laos
* Líbano
* Malaisia
* Maldivas
* Mongolia
* Myanmar
* Nepal
* Omán
* Paquistán
* Qatar
* Rusia
* Singapur
* Siria
* Sri Lanka
* Tailandia
* Taxiquistán
* Timor Leste
* Turkmenistán
* Turquía
* Uzbekistán
* Vietnam
* Xapón
* Xeorxia
* Xordania

 |  |
| Estados con recoñemento limitado | 
* Abkhazia
* Artsakh
* Chipre do Norte
* Palestina
* Osetia do Sur
* Taiwán

 |
| Dependencias e rexiónsadministrativas especiais | 

|  |  |
| --- | --- |
| Australia | 
* Illas Cocos
* Illa de Nadal

 |
| China | 
* Hong Kong
* Macau

 |
| Reino Unido | 
* Akrotiri e Dhekelia
* Territorio Británico do Océano Índico

 |

 |

| * v
* c
* e
Membros da Liga Árabe |
| --- |
| Membros | Arabia Saudita • Alxeria • Bahrain • Comores • Djibuti • Exipto • Emiratos Árabes Unidos • Iemen • Iraq • Xordania • Kuwait • Líbano • Libia • Mauritania • Marrocos • Omán • Palestina • Qatar • Siria (suspensa) • Somalia • Sudán • Tunisia |  |
| Observadores | Brasil ·  Eritrea ·  India ·  Venezuela |
| Membro dun acordo bilateral de cooperación | Cidade do Vaticano |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q817
* WorldCat
* VIAF: 146527866
* BIBSYS: 90984030
* BNE: XX451393
* BNF: 118644945
* BRE: 2118541
* EBID: ID
* FAST: 1208566
* GEC: 0036145
* GeoNames: 285570
* GeoNLP: X5ijqD
* GiantBomb: 3035-3008
* GND: 4073919-3
* HDS: 003417
* ISNI: 0000000404023410
* LCCN: n80053139
* MusicBrainz: ID
* NDL: 00566942
* NKC: ge129719
* NLA: 36506410
* OSM: 305099
* Orthodox Encyclopedia: 2462175
* SELIBR: 151596
* SUDOC: 026387840
* TGN: 1000124

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ISC: 108478

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D007730

 |