recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: El Pueblo.

***El Pueblo*** foi un periódico español editado en Valencia entre 1894 e 1939. Fundado polo escritor Vicente Blasco Ibáñez, o periódico converteuse no órgano oficial do blasquismo e acabou consolidándose como unha das publicaciçones máis lidas da capital valenciana. Continuou editándose ata o fin da Guerra civil.

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Diario republicano de Valencia*, apareceu o 12 de novembro de 1894. Fundado por Vicente Blasco Ibáñez, articulouse como órgano de expresión do blasquismo. Rodrigo Soriano, colaborador de Blasco Ibáñez, financiou a publicación.

Mantivo un corte moi político nos seus primeiros anos (coincidindo coa xestión de Vicente Blasco Ibáñez), en 1906 cambiou o deseño e os contidos, con máis información periodística e imaxes e maior atención á actualidade social, aínda que sen perder as súas características republicanas esenciais. Coa ditadura de Primo de Rivera e a censura, abandonou a maior parte do contido político para pasar a dedicar as súas páxinas a cuestións de ocio e entretemento.

Cambiou de titular en 1929, cando foi adquirido por Sigfrido Blasco-Ibáñez (fillo de Vicente Blasco Ibáñez), que se fixo cargo da dirección en substitución de Félix Azzati. Durante a Segunda República o diario vinculuse co lerrouxismo e converteuse no órgano do Partido de Unión Republicana Autonomista (PURA). Consolidado como un dos diarios máis lidos de Valencia, neste período alcanzou unha difusión de 20.000 exemplares.

Continuou editándose ata a súa desaparición en 1939, cos fin da Guerra civil. As súas instalacións foron incautadas por FET y de las JONS.

Notas
-----

1. ↑  Laguna Platero 1999, p. 53.
2. ↑  Smith 1972, p. 14.
3. ↑  Perales 2005, p. 61.
4. 1 2  Checa Godoy 1989, p. 307.
5. ↑  Checa Godoy 1989, pp. 149, 307.
6. ↑  de las Heras 2000, p. 25.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Checa Godoy, Antonio (1989). *Prensa y partidos políticos durante la II República*. Universidad de Salamanca. ISBN 84-7481-521-5.
* Heras, José Antonio de las (2000). *La prensa del movimiento y su gestión publicitaria, 1936-1984* (PDF). Universidad de Málaga.
* Laguna Platero, Antoni (1999). *El Pueblo. Historia de un diario republicano, 1894-1939*. Diputación de Valencia.
* Perales, Germán (2005). *Católicos y liberales: El movimiento estudiantil en la Universidad de Valencia (1875-1939)*. Universidad de Valencia.
* Smith, Paul (1972). *Vicente Blasco Ibáñez. Una nueva introducción a su vida y obra*. Santiago de Chile: Ed. Andrés Bello.

### Ligazóns externas

* El Pueblo na Biblioteca Valenciana Digital (BIVALDI)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3050210
* BVPH: 1028831
* EBID: ID
* GEC: 0052995
* OIDBNE: 0031168426
* SIDBNE: 30851904
* ISSN: 2341-4707
* OCLC: 436627718

 |
Coordenadas: 35°54′58″N 5°22′23″O﻿ / ﻿35.91611, -5.37306

A praia de Benzú
**Benzú** é unha localidade e pedanía da cidade autónoma de Ceuta. En plena costa atlántica e xunto á fronteira con Marrocos, Benzú sitúase na parte noroccidental da capital ceutí. Preto desta localidade encóntranse os núcleos de Beliones e Castillejos, xa na rexión marroquí de Tánxer-Tetuán.

Xeografía
---------

Encóntrase lindando con Marrocos, pero a súa parte da fronteira é de acceso restrinxido e pouco transitada. É unha das partes máis belas de Ceuta, pola súa diversidade, xa que está bañada polas augas do estreito de Xibraltar por un lado, por montañas por outro lado e, cruzando a fronteira, o pequeno pobo marroquí coñecido en Ceuta como Beliones por outro. En Beliones pode verse a coñecida como 'a Muller Morta' (*la Mujer Muerta*), unha montaña en territorio marroquí que vista dende Benzú se asemella a unha muller tombada.

Actualmente, é coñecida a nivel internacional polos importantes descubrimentos arqueolóxicos localizados na zona e as investigacións que a Universidade de Cádiz sobre estes está levando a cabo.

Demografía
----------

**Variación demográfica de Benzú**| 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1127 | 1187 | 1187 | 1123 | 1077 | 1085 | 1055 | - | 1134 | 1125 | 1170 | - | 1326 |

Notas
-----

1. ↑  uca.es (20/5/2011). "El Museo de la Basílica Tardorromana de Ceuta acoge una muestra sobre el Benzú" (en español). Arquivado dende o orixinal o 13/04/2014. Consultado o 09/04/2014.
2. ↑  uca.es (5/2/2010). "Los investigadores de la UCA dan por concluida la última campaña en Benzú, con la recogida de más de 30.000 objetos" (en español). Arquivado dende o orixinal o 24/08/2011. Consultado o 09/04/2014.
3. ↑  [url= Instituto Nacional de Estadística]

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Benzú Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2896823
* WorldCat
* VIAF: 100145858062323022382
* BNF: 150314642
* GeoNames: 2521029

 |
**Anuta** é unha pequena illa situada no sueste das Illas Salomón, no Océano Pacífico. Pertence á provincia de Temotu. A illa é de orixe volcánico, con fondos coralinos. O seu punto máis elevado tan só alcanza os 65 metros sobre o nivel do mar. O diámetro da illa é duns 400 metros.

Historia
--------

Segundo as tradicións orais, Anuta foi colonizada por navegantes de Tonga e 'Uvea fai unhas quince xeracións. A estrutura social actual foi establecida ao redor de dez xeracións atrás, cando o xefe, Tearakura, os seus dous irmáns e un cuñado, mataron o resto da poboación masculina da illa. Estes homes, xunto coas dúas irmás de Tearakura, foron fundadores das catro *kainanga* da illa, os catro grupos de descendencia que se describen como "clans". En 1916 foi establecida unha misión pola Igrexa Anglicana. O antropólogo Raymond Firth visitou Anuta un día no ano 1952. O etnobotánico Douglas Yen, xunto cos arqueólogos Patrick Kirch e Paul Rosendahl, pasaron preto de dous meses alí en 1971, e o antropólogo Richard Feinberg viviu en Anuta durante case un ano en 1972-73. El mantívose en comunicación coa comunidade Anutan a partir dese momento, e realizou varias visitas adicionais. En 2006, Bruce Parry da BBC visitouna durante varias semanas, nese tempo el e o seu equipo filmaron un episodio da serie de televisión, "tribo". En 2008, outro equipo da BBC fixo unha breve visita, e en 2012 un equipo do Servizo de Radiodifusión de Seúl filmou un programa de televisión non para o público coreano. En decembro de 2002, a illa foi impactada polo Ciclón Zoe.

A poboación en 2007 roldaba os 200 habitantes. Historicamente os habitantes da illa usaron a illa próxima de Fatutaka como despensa natural.

Do mesmo xeito que os habitantes da tamén illa das Salomón, Tikopia, os seus habitantes son de orixe polinesia, mentres que a maioría dos habitantes das Salomón son de orixe melanesia. Os habitantes de Anuta falan anuta, unha lingua samoica do grupo das linguas polinesias.

En 2003, viuse afectada polos efectos do ciclón Zoe, do mesmo xeito que as illas de Fatutaka e Tikopia.

Notas
-----

1. ↑  "Devastated islands languish as cyclone relief stuck in port". *The Sydney Morning Herald*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Anuta*** |

### Bibliografía

### Outros artigos

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q612888
* WorldCat
* VIAF: 241206612
* GEC: 0516091
* GeoNames: 2178874
* GND: 4513873-4
* OSM: 7714477

 |
**Blas Agra Mancebo**, nado en Noia o 3 de febreiro de 1875 e finado en Vigo o 31 de maio de 1957, foi un xornalista galego.

Traxectoria
-----------

De pé, de esquerda a dereita: Apolinar Torres, Avelino Rodríguez Elías, Laureano Domínguez Cao-Cordido e Manuel Lustres Rivas. Sentados Jaime Solá, Manuel Otero Bárcena e Blas Agra. Entrega do premio de xornalismo Manuel Otero Bárcena, 1932.
Estudou na Universidade de Santiago de Compostela e na Escola Normal de Mestres. Nos anos de estudante colaborou en *Gaceta de Galicia* e foi director de *El Ciclón*. Exerceu o maxisterio na provincia da Coruña e foi empregado de consumos. A principios do século XX trasladouse a Vigo e foi redactor de *Noticiero de Vigo*. Logo foi redactor, redactor-xefe, e despois director (1944-1949) de *Faro de Vigo*. Colaborou en *Martín Codax*. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi un activo comentarista de Radio Vigo, pronunciando conferencias a prol dos sublevados. Foi un dos fundadores da Asociación da Prensa de Vigo en 1907. Foi conselleiro Nacional de Prensa.

Recoñecementos
--------------

* Medalla ao Mérito do Traballo en 1945.
* Xornalista de honra, outorgado polo Ministerio de Información en 1952.

Vida persoal
------------

Casou con María Cambón e foi pai de Carmen, Elena e Concepción Agra Cambón.

Notas
-----

1. ↑  *El Pueblo Gallego*, 20-7-1952, p. 2.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Martín, Gerardo (2017). *Diccionario de vigueses (1875-1945). Retazos de historia local a través de la vida de más de 1700 personajes*. Pontevedra: Deputación Provincial. p. 19. ISBN 978-84-8457-448-4.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Alto Alentejo (provincia).

**Alto Alentejo** é unha subrexión estatística portuguesa que forma parte da Rexión do Alentejo. Dende 2009 correspóndese por completo co Distrito de Portalegre. Limita ao norte coas subrexións de Pinhal Interior Sul e Beira Interior Sul, ao leste co Estado español, ao sur coa subrexión do Alentejo Central, e ao oeste coas de Lezíria do Tejo e Médio Tejo. Tem unha superficie de 6.230 km² e unha poboación estimada de 118.352 habitantes (2011).

Concellos
---------

Comprende 15 concellos:

* Alter do Chão (Vila)
* Arronches (Vila)
* Avis (Vila)
* Campo Maior (Vila)
* Castelo de Vide (Vila)
* Crato (Vila)
* Elvas (Cidade)
* Fronteira (Vila)
* Gavião (Vila)
* Marvão (Vila)
* Monforte (Vila)
* Nisa (Vila)
* Ponte de Sôr (Cidade)
* Portalegre (Cidade)
* Sousel (Vila)

Os principais núcleos urbanos son as cidades de Elvas (15.900 habitantes) e Portalegre (15.600 habitantes).

Cuestión de Olivenza - Olivença
-------------------------------

*Artigo principal**:* Cuestión de Olivenza - Olivença.
**Olivenza** (en portugués **Olivença**), municipio pertencente *de facto* á comunidade autónoma española de Estremadura, é reivindicada por Portugal dende o século XIX, polo cal existe unha corrente de opinión que considera que Olivenza é un concello portugués do Alto Alentejo.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Portal Informativo do Alentejo - Allentejo

Notas
-----

1. ↑  Censos 2011, Instituto Nacional de Estatística

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q443376
* OSM: 5404609

 |
**Bernardino Arcay Novo**, nado en Malpica de Bergantiños o 1 de febreiro de 1912, foi un mariñeiro e sindicalista galego.

Traxectoria
-----------

Mariñeiro. Membro do Sindicato de Obreros y Profesiones Varias de Malpica da CNT. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi chamado para o exército e fuxiu de Malpica con outros 10 republicanos en xuño de 1937 na lancha de motor Ciudad de Montevideo. Pasou á zona leal, chegou a bordo do cruceiro Galicia a Valencia e integrouse no Rexemento Naval Nº1; despois foi destinado ao arsenal de Cartaxena. En abril de 1938 fuxiu a Bizerta (Tunisia) e en setembro de 1939 ingresou detido en Rota (Cádiz). A finais de 1941 ingresou na Escollera (Ferrol). Debido aos informes desfavorables dalgunhas autoridades de Malpica, foi condenado no consello de guerra de abril de 1942 a 12 anos e un día, conmutados despois a seis. Pero once "persoas de garantía e solvencia" firmaron un manifesto ao seu favor (Modesto Ordóñez, José Mato, Pompilio Cachón, Santiago Cachón, Francisco Pombo, José Pombo, Pedro Lema, Antonio Montero, Jenaro Delgado, Evaristo Pose e Juan Delgado Criado). O 6 de agosto de 1942 concedéronlle a liberdade condicional e volveu a Malpica. A liberdade definitiva chegoulle en 1951.

Notas
-----

1. ↑  *BOE*, 26-9-1942, p. 8582.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Redondo Abal, Francisco Xavier (2011). *O mar e a memoria. O expediente Armesto*. A Coruña: Laiovento. ISBN 978-84-8487-221-4.

### Outros artigos

* Evasión do Ciudad de Montevideo

### Ligazóns externas

* O Poliño, ou como fuxir da Guerra dende Malpica Arquivado 09 de xaneiro de 2019 en Wayback Machine.
* Bernardino Arcay Novo na páxina web *Nomes e Voces*.
**José Manuel Balseiro Orol**, nado en Ferreira do Valadouro o 2 de xullo de 1962, é un político galego do PPdeG e deputado no Parlamento de Galicia.

Traxectoria
-----------

Foi director comercial de ALCO S.A. durante 16 anos, e coordinador do equipo de venda en España e Portugal.

Está casado e ten dous fillos.

### Política

Militante activo do Partido Popular desde o ano 1994 en Cervo, o seu municipio de residencia, exerce desde 1999 o posto de 1º Tenente de Alcalde do concello, ocupándose tamén da portavocía do Grupo Municipal Popular.

Dentro do Grupo Parlamentario Popular responsabilízase da portavocía do Mar (pesca) e Montes (forestal e incendios). Forma parte do Comité de Dirección do Partido Popular de Galicia e do Comité Executivo desta formación política na provincia de Lugo. Dende o 21 de novembro de 2016 ata o ano 2020 foi o delegado da Xunta de Galicia na provincia de Lugo. Na actualidade ostenta os cargo de Coordinador comarcal do PP na Mariña lucense. 

Foi secretario xeral do Partido Popular na provincia de Lugo.

Notas
-----

1. ↑  "Balseiro tomó posesión como delegado de la Xunta y Vega hoy como diputado". *La Voz de Galicia* (en castelán). 2016-11-22. Consultado o 2018-11-16.
2. ↑  Cuadrado, M.: "Balseiro, elegido coordinador comarcal del PP, «no congreso da unidade»" 16/5/2016, *La Voz de Galicia* *(en castelán)*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***José Manuel Balseiro Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Barrera, Feliciano, ed. (2002). "Balseiro Orol, José Manuel". *Gallegos. Quién es quien en la Galicia del siglo XXI* (en castelán). Santiago de Compostela: *El Correo Gallego*. p. 51. ISBN 84-8064-113-4.

### Ligazóns externas

* Ficha no Parlamento de Galicia Arquivado 17 de agosto de 2020 en Wayback Machine.
* Páxina web: www.josemanuelbalseiro.es
**Nísiros** é unha illa grega situada ao sur do mar Exeo. Forma parte do arquipélago do Dodecaneso e da rexión administrativa homónima cuxa capital é Rodas.

Xeografía
---------

A súa superficie é de 41 km² sendo o seu punto máis alto unha cima de 638 m, de orixe volcánico. É o volcán máis novo do mar Exeo, sendo a súa última erupción en 1887. O cráter do volcán mide 4 km de diámetro. A illa está rodeada de catro illotes tamén de orixe volcánico dun dos cales, o illote de Yali, extráese a pedra pómez dunha mina que cobre un terzo da súa superficie e que ten cincuenta anos de actividade, case no centro de Nisiros, na meseta de Lakki, atópase o cráter do volcán extinto Polibotes, de 260 m de diámetro e unha profundidade de 30 m. O aire circundante está saturado por un forte cheiro a xofre e a paisaxe é lunar.

A capital e o porto de Nisiros é Mandraki, situado ao noroeste ao pé dun outeiro abrupto. A brancura das súas casas contrasta coa escuridade da terra volcánica. Ao sur da illa atópase o pobo de Nikia, na cima dun outeiro a 400 m sobre o nivel do mar. As súas casas brancas coas portas e fiestras pintadas de vivas cores e os seus tellados de tella destacan sobre o campo circundante. Nisiros posúe fermosas praias entre as que destacan as de Mandraki, Joklaki, Agia Irini e Avlaki.

Mitoloxía e historia
--------------------

A mitoloxía grega conta que durante a Xigantomaquia (a guerra entre os deuses e os Xigantes), Poseidón colleu unha rocha da illa de Cos e lanzouna contra o xigante Polibotes, formando así a illa de Nísiros (Estrabón X,5,16). Pola contra, Pseudo-Apolodoro conta que Polibotes, fuxendo, chegou á illa de Cos, e Poseidón lanzou contra el un pedazo da illa de Nísiros .

Un castelo construído polos cabaleiros da orde de San Juan de Xerusalén destaca ao sur da pequena cidade mentres que unha igrexa próxima está consagrada a Panagía Spiliani (A nosa señora das Covas). Construída en 1600, esta relacionada con multitude de tradicións e encerra unha fermosa icona do século XVIII.

Economía
--------

As fontes de auga quente da illa, coñecidas desde a antigüidade, seguen activas hoxe en día nas proximidades de Lutra, a 1'5 km de Mandraki. Pali, un pobo de pescadores, atópase ao leste de Lutra. Os cultivos máis importantes da illa son a oliveira, a figueira, a vide e as árbores froiteiras.

Nísiros non é autosuficiente en auga doce. Recibe auga todos os anos, sobre todo no verán, desde Rodas [].

Notas
-----

1. ↑  PSEUDO-APOLODORO: *Biblioteca mitológica*. Tradución e notas de Julia García Moreno. Alianza Editorial 3ª ed. 2016. Libro I, 6, 2.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q767528
* WorldCat
* VIAF: 242981598
* DARE: 41423
* GeoNames: 256378
* GND: 4042374-8
* NKC: ge603435
* OSM: 530701
* Pleiades: 599830

 |
**Araceli González-Carballo González** nada en Lugo o 6 de xullo de 1914 e finada en 1990, foi unha espía galega.

Traxectoria
-----------

Filla de Salvador González Carballo e Margarita González Pérez, unha familia acomodada cunha casa dentro da muralla de Lugo. Durante a Guerra Civil viaxou a Burgos, onde coñeceu a Joan Pujol García. Logo de casaren en Madrid, axiña comezan unha misión un tanto utópica, acabar con Hitler e interromper os plans expansionistas do III Reich. Conseguiron enganar os alemáns con información falsa sobre o Desembarco de Normandía, e tal foi o engano que o seu home foi condecorado polos dous bandos, especialmente no bando nazi coa concesión da Cruz de Ferro. Sen ela, Pujol non acadaría esta meta, pois era Araceli quen movía os fíos baixo a aparencia dunha nobre e indefensa dama.

Ao rematar a guerra trasládanse a Venezuela, pero Araceli non se adapta e regresa a Lugo cos seus fillos separándose de Joan Pujol. Tres anos despois marcha a Madrid onde recibe axuda da embaixada británica. En 1956 recibe a noticia de que o seu home morreu de febres e Angola e casa con Edward Kreisler. Xuntos fundaron unha galería de arte.

No 2010 estreouse o documental *Hitler, Garbo... y Araceli* (Lugopress / José de Cora), centrado na vida de Araceli. No mes de setembro de 2016 apareceu a novela de José de Cora *El estornudo de la mariposa*, tamén baseada no matrimonio Pujol-González Carballo.

Notas
-----

1. ↑  "Araceli, la mujer detrás del gran espía «Garbo»", artigo en *La Opinión de Zamora*, 17 de decembro de 2009.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* "La mujer del espía Garbo: «Pueden matarme, pero lo contaré todo»", artigo en *La Voz de Galicia*, 30 de setembro de 2016.
* "La espía gallega que engañó a Hitler", artigo en *Faro de Vigo*, 10 de abril de 2013.
* "Una espía con mucho Garbo", artigo en *El País*, 11 de decembro de 2009.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12383192
* WorldCat
* VIAF: 4478147907508679210002
* BNE: XX5637811
* CANTIC: a19165183
* LCCN: n2017011600

 |
**José María Mosqueira Manso**, nado en Corme o 17 de outubro de 1886 e finado en Caracas o 18 de maio de 1968, foi un ictiólogo, cartógrafo, biólogo, historiador e mariño galego.

Traxectoria
-----------

Estudou no seminario de Santiago entre 1894 e 1899. Fíxose humanista e home de letras, mares, microscopios e mapas. Durante a República foi capitán da Mariña Mercante e oficial da reserva naval española. Estudou a fauna mariña e fluvial das costas de España, Portugal e o norte de África. Foi axudante militar da Mariña en Viveiro e Ortigueira, subdelegado marítimo en Sevilla e subdelegado de Pesca na Coruña e Ribeira. En 1937, en plena guerra civil, exiliouse na República Dominicana nun dos barcos fretados por Rafael Leónidas Trujillo. Traballou para el como técnico pesqueiro, pero a represión que padecía a illa fixo que temera pola súa vida.

En 1940 conseguiu escapar a Venezuela, invitado polo ditador Marcos Pérez Giménez, co encargo de escribirlle unha novela favorable. Na novela, titulada *La Catira*, aparece retratado nunha das personaxes, o capitán Cerdeira. Foi o guía de Camilo José Cela por este país. Realizou un estudo sobre as tartarugas arrau do río Orinoco e trazou algúns dos mapas de Venezuela e da República Dominicana. En Venezuela participou na fundación do Lar Galego e colaborou na revista *Galicia (Centro Gallego de Caracas)|Galicia*.
Morreu en Caracas en 1968, sen poder regresar a Galicia.

Obras
-----

* *El patrón de cabotaje*.
* *Biología de la merluza*.
* *Las tortugas del Orinoco*, Bos Aires: Editorial Citania, 1960.
* *La cuna gallega de Cristóbal Colón*, Bos Aires: Editorial Citania, 1961.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Galicia Hoxe, ed. (2005). *Trasterrados. Dicionario do exilio galego*. Santiago de Compostela. pp. 113–114. ISBN 84-8064-151-7.

### Ligazóns externas

* Indagando nas vidas da Galicia americana

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20535623
* WorldCat
* VIAF: 48436843
* BNE: XX1021016
* GND: 138613338
* ISNI: 000000006302246X
* LCCN: n93037015
* OL: OL738143A

 |
**Lidia Kostjantinivna Semenova**, nada en Kíiv o 22 de novembro de 1951, é unha xadrecista ucraína, Gran Mestra Feminina dende 1982.

Traxectoria
-----------

En 1978 gañou o Campionato Soviético de Xadrez Feminino. En 1982 quedou en segundo lugar no Interzonal de Bad Kissingen, en que Nona Gaprindashvili logrou a vitoria. En 1983 venceu en cuartos de final a Margareta Mureşan (5½–4½) en Bad Kissingen e a Nana Ioseliani (5½–4½) en semifinais en Sochi. En 1984 caeu ante Irina Levitina (5–7), polo que ficou fóra do Mundial Feminino de Xadrez.

Semenova logrou tres medallas de ouro nas Olimpíadas de Xadrez Feminino de Tesalónica de 1984, entre elas a medalla por equipos e a individual no taboleiro 4.

En 1986 empatou no 4º–5º lugar no Torneo de Candidatas en Malmö, no que Elena Akhmilovskaia logrou a vitoria. En 1987 empatou no 3º–4º posto no Interzonal de Tuzla, que gañou Nana Ioseliani, e foi eliminada por Agnieszka Brustman (1–4). En 1993 empatou de 12º–18º no Interzonal de Iacarta e en 1995 de 10–16º no de Chișinău. Nos dous torneos Ketevan Arakhamia alzouse coa vitoria.

Notas
-----

1. ↑  "26th Chess Olympiad (women): Thessaloniki 1984". *OlimpBase* (en inglés).
2. ↑  "Women: World Chess Championship". *mark-weeks.com* (en inglés).
**Rosalía de Palermo**, máis coñecida como **Santa Rosalía**, foi unha nobre virxe de Palermo (Sicilia), do século XII. É venerada como santa pola Igrexa católica.

Historia
--------

Naceu como Rosalia Sinibaldi en 1130, en Palermo, Sicilia. Era de familia xermánica. Retirouse en oración a unha cova e viviu en soidade, pobreza e penitencia. Faleceu en 1170.

Os seus presuntos restos foron atopados en 1624 (séculos despois da súa morte) nunha cova por un cazador que dixo ser guiado pola propia santa a tal achado. Di a lenda que ao trasladarse os seus restos en procesión por todo o pobo de Palermo a asolación de peste que azoutara ao pobo durante anos detívose. Por tal motivo, construíuse unha basílica na cova orixinal onde foron achados os restos e onde se mostraban aos peregrinos a través dunha reixa para a súa veneración.

Culto
-----

O culto a Santa Rosalía, promovido polos bieitos, difúndese polo mundo como protectora contra enfermidades infecciosas, a peste, e para recibir auxilio e protección en momentos difíciles.

Nome
----

O nome de *Rosalía* é de dubidosa orixe.

Festividade
-----------

A súa festa celébrase en dúas datas: en Sicilia o 15 de xullo (translación dos seus restos) e no resto do mundo o 4 de setembro.

Galería de imaxes
-----------------

* Imaxe de Santa Rosalía de Palermo, na igrexa de San Xenxo de Padriñán.Imaxe de Santa Rosalía de Palermo, na igrexa de San Xenxo de Padriñán.
* Mensaxe na imaxe de Santa Rosalía de Palermo, na igrexa vella de San Xenxo de PadriñánMensaxe na imaxe de Santa Rosalía de Palermo, na igrexa vella de San Xenxo de Padriñán

Notas
-----

1. 1 2 3  "Guía de nomes galegos". *Real Academia Galega*. Consultado o 2023-09-19.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Rosalía de Palermo Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Rosalía (nome)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q254402
* WorldCat
* VIAF: 262957031
* AGORHA: 46079
* BMT: 166135
* BVMC: 21313
* CERL: cnp00541313
* DeutscheBio: 118885375
* FAST: 1844650
* GND: 118885375
* ISNI: 0000000457339179
* LCCN: n79058955
* NKC: hka2014833380

 |
***El Diario Ferrolano*** foi un xornal editado en Ferrol entre 1867 e 1869.

Historia e características
--------------------------

Subtitulado *Periódico de Ciencias, Comercio, Industria y Navegación*, apareceu o 9 de febreiro de 1867. Diario, salvo os seguintes aos festivos, imprimíase nos obradoiros tipográficos de Nicasio Taxonera. Dirixido por Juan Antonio Lacaci, que ademais era redactor con Ventura Pueyo; estre os colaboradores figurou Benito Vicetto. De carácter administrativo e de tendencias locais, o seu obxectivo era a defensa dos intereses do país. En febreiro de 1868 decantouse pola política e converteuse en portavoz do Partido Progresista. Despois da revolución de 1868 cambiou o seu nome por ***La Voz del Pueblo***, sendo director Leandro de Saralegui Medina até 1869, cando pasou a director Juan Antonio Lacaci.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Santos Gayoso, Enrique (1990). *Historia de la Prensa Gallega 1800-1986*. Sada: Do Castro. ISBN 84-7492-489-8.
**Moutier** (antigo nome en alemán, *Münster*) é unha comuna suíza do cantón de Berna, situado no distrito administrativo do Xura bernés.

En 2021, os cidadáns de Moutier deciden unirse ao cantón de Xura, mais este cambio non debería entrar en vigor antes do 2026.

Xeografía
---------

Moutier está situado no centro do arco do Xura entre as cidades de Biel/Bienne e Delémont. A cidade atópase na intersección dun sinclinal (Petit-Val e Grandval) e de dúas cluses (Canóns de Court e Canóns de Moutier). O punto máis alto da comuna culmina a 1270 m, no Graiteri. Os outros puntos altos localízanse a 1037 m e a 1000 m no Monte Girod e no Monte Raimeux respectivamente. A comuna abranga unha superficie de 1958 hectáreas.

O río Birs que atravesa Grandval de sur a norte, perpendicularmente á cordilleira do Xura, forma importantes canóns río arriba (Canóns de Court a través dos anticlinais de Graiteri) e río abaixo de Moutier (Canóns de Moutier a través dos anticlinais do Monte Raimeux). Estes canóns están recoñecidos como un lugar xeolóxico de importancia europea, mentres que o bosque de Raimeux é considerado polas autoridades do cantón de Berna como unha reserva natural a protexer.

Moutier forma parte da rexión turística Jura & Trois-Lacs, que comprende os arredores da cordilleira do Xura e dos lagos de Neuchâtel, Biel/Bienne e Morat.

Historia
--------

### Historial do territorio

 Foto aérea tomada por Walter Mittelholzer a 400 m de altitude en 1931.
* Do -27 ao 286: Imperio Romano
* Do 286 ao 411: Imperio Romano de Occidente
* Do 411 ao 534: Reino burgundio
* Do 534 ao 843: Reino de Borgoña
* Do 843 ao 888: Francia Media
* Do 888 ao 999: Reino da Alta Borgoña
* De 999 a 1792: Principado episcopal de Basilea
* De 1792 a 1793: República Rauraciana
* De 1793 a 1800: Francia (Departamento de Mont-Terrible)
* De 1800 a 1815: Francia (Departamento do Alto Rin)
* Dende 1815: Suíza (cantón de Berna)

Notas
-----

1. ↑   .  Falta o `|title=` (Axuda)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q67157
* WorldCat
* VIAF: 242567144
* GeoNames: 7286566
* GND: 4101726-2
* HDS: 000414
* OSM: 1682559
* WOEID: 783420

 |
**Joaquim Ventura Ruiz**, nado en Barcelona o 7 de xullo de 1954, é escritor en catalán e en galego.

Traxectoria
-----------

Actualmente reside en Premià de Mar (Barcelona). Licenciado en Filoloxías Galega e Portuguesa pola Universidade de Barcelona 1993 e doutor en Filoloxía Románica pola mesma universidade 1997, coa tese *El Grup Nós i la cultura europea: autoretrat duna generació*, que obtivo a cualificación de apto cum laude por unanimidade. Gañou o Premio Letras Galegas da Universidade de Santiago de Compostela nas edicións de 1992 e 1993.

Alén de poeta en catalán (Premio Universidade de Barcelona, 1992; Premi Philologi, 1993), en galego colabora en prensa como columnista de opinión (Galicia Hoxe) e como crítico literario en diversas publicacións, entre elas Faro de Vigo. Foi finalista do Premio Nacional da Crítica.

Alén de investigador da literatura galega tanto da súa época medieval como da contemporánea, con máis de trinta traballos, tamén é tradutor ao catalán de autores galegos como Eduardo Blanco Amor, Ramón Otero Pedrayo, Álvaro Cunqueiro e Fermín Bouza-Brey. Colaborou no proxecto da Enciclopedia Galega de Hércules Edicións co capítulo da narrativa entre 1916 e 1936.

Obra en galego
--------------

### Ensaio

* *O nacionalismo kármico de Vicente Risco*, 2000, Laiovento.

### Edición

* *Doutrina e ritual da Moi Nobre Orde Galega do Santo Grial*, de Vicente Risco, 1997, Xunta de Galicia.
* *Epistolario de Vicente Risco a Antón Losada Diéguez*, 2010, Deputación de Ourense.
* *Vicente Risco no xornal Euzkadi. Artigos arredor de Galiza e o nacionalismo galego*, 2018, dentro da Biblioteca Vicente Risco do selo editorial Dr. Alveiros.

### Obra colectiva

* *A Coruña á luz das letras*, 2008, Trifolium.
* *En defensa do poleiro*, 2010, Toxosoutos.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* Joaquim Ventura na páxina web da Asociación de Escritoras e Escritores en Lingua Galega.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12390886
* WorldCat
* VIAF: 24405905
* AELG: 292
* BNE: XX1003607
* BNF: 17830912m
* BVMC: 13739
* Dialnet: 548252
* GND: 1020812354
* ISNI: 0000000059200091
* LCCN: no2008048592
* SUDOC: 235369047

 |
**CAST-1000** ou **CAST1000** (acrónimo de *China Academy of Space Technology 1000*) é un bus construído por CAST para o uso con diferentes tipos de satélites.

Características
---------------

CAST-1000 é un bus pensado para satélites de entre 300 e 600 kg en órbita baixa terrestre. Está pensado para satélites científicos ou de observación terrestre, coa posibilidade de funcionar en formación entre varios satélites ou formando unha constelación. Pode proporcionar unha potencia de ata 600 W cunha esperanza de vida de cinco anos.

Notas
-----

1. 1 2  Mark Wade (2022). "CAST1000" (en inglés). Consultado o 29 de outubro de 2022.
2. 1 2  Gunter Dirk Krebs (2022). Gunter's Space Page, ed. "SY 5" (en inglés). Consultado o 29 de outubro de 2022.
3. 1 2  China Great Wall Industry Corporation, ed. (2022). "CAST Satellite Platform" (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 17 de abril de 2023. Consultado o 29 de outubro de 2022.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* CAST-2000
* CAST-3000
* CAST-968
Saxofón alto.

O **saxofón** é un instrumento de vento madeira (aínda que o corpo sexa de metal). A súa clasificación débese a que o son se produce ao vibrar a palleta cando pasa o aire por ela e que provén dun instrumento fabricado con madeira (o clarinete). Tamén é chamado saxo ou saxófono.
A familia de saxofóns consta de sete instrumentos, con idéntico duaté.

Características
---------------

Céline Bonacina.
Divídese en tres partes fundamentais:

* Corpo: feito de cobre, que á súa vez se divide en tres partes:
	+ Corpo, cóbado e campá.
* Tudel: feito de cobre. Serve de unión entre o corpo e a boquilla.
* Boquilla: feito de ebonita. Nela, mediante unha abrazadeira únese a palleta (cana).

Foi inventado cara 1840 por Adolphe Sax (1814-1894). O saxofón combina na súa construción a embocadura de palleta simple do clarinete, un corpo metálico unha versión ensanchada do tubo cónico do óboe.

Os saxofóns máis coñecidos son o soprano, o alto, o tenor e o barítono cunha extensión de dúas oitavas e media, agás o barítono, que posúe un semitón máis. A calidade de timbre vai dende o suave e doce até o rouco e metálico, dependendo da embocadura, da emisión e do saxo que se estea a tocar.

Historia
--------

Os saxofóns apareceron por primeira vez na orquestra sinfónica en 1844. Algúns compositores escribiron partes orquestais para eles, como os franceses Hector Berlioz e Georges Bizet. O alemán Richard Strauss usa un cuarteto de saxofóns na súa Sinfonía doméstica (1903). Entre as obras para saxofón solista destaca a *Rapsodia* (1903) para saxofón orquestra de Claude Debussy e a *Fantasía para saxofón e orquestra* (1948) de Heitor Villa-Lobos. Na segunda metade do século XX usouno Luciano Berio, Luigi Nono e Pierre Boulez, entre outros.

Nas bandas militares os saxofóns teñen o mesmo papel que os clarinetes. O saxofón fíxose especialmente popular en Estados Unidos por estar moi ligado ao desenvolvemento do jazz.

### Instrumentistas modernos

Entre os instrumentistas de clásica destaca o francés Marcel Mule. Entre os instrumentistas de jazz destacan Sidney Bechet (soprano), Charlie Parker (contralto), Lester Young, John Coltrane, Coleman Hawkins (tenor) e Gerry Mulligan.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* *Saxophone acoustics*, da Universidade de New South Wales. *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q9798
* AAT: 300042561
* BNCF: 2326
* BNF: 11966972w
* BRE: 3528607
* EBID: ID
* FAST: 1106177
* GEC: 0141379
* GND: 4179250-6
* JSTOR: saxophones
* LCCN: sh85117829
* MIMO: 4346
* MusicBrainz: ID
* NDL: 00576411
* NKC: ph250072

 |
| Ailinginae |
| --- |
|  |
| Atol Ailinginae |
| Datos |
| País | Illas Marshall Illas Marshall |
| Illa principal |  |
| Linguas |  |
| Poboación (2009) | Deshabitada |
| Superficie | 2,8 km² |
| Superficie lagoa | 105,96 km² |
| Nº de illas | 25 |
| Coordenadas | 11°10′N 166°20′L﻿ / ﻿11.167, -166.333 |
| Maior Altura |  |
| Localización |
| Localización do atol de Ailinginae |
|

**Ailinginae** é un atol deshabitado composto por 25 illas no océano Pacífico, no extremo norte da Cadea Ralik. É un distrito lexislativo da Cadea Ralik nas Illas Marshall. A súa superficie total ocupa uns 2,8 km² de terra firme e unha lagoa interior de 105,96 km².

Atópase aproximadamente a 13 km ao oeste de Rongelap. A paisaxe é de baixa altitude con só uns poucos metros sobre o nivel do mar. Toda a illa está rodeada por arrecifes. As dúas entradas á lagoa son os pasos Mogiri e o Eniibukku. Estes teñen 1,5 e 0,5 km de ancho, respectivamente.

Ailinginae está deshabitado desde 1954 cando os poucos habitantes foron evacuados debido á os temores de choiva radioactiva do Atol Bikini cara ao noroeste.

A temperatura media destas illas é duns 27 °C durante o día e lixeiramente máis cálido durante a noite debido ao clima frío asociado con choivas. A tempada de choivas é de setembro a novembro. A illa está cuberta de matogueiras, pastos e algúns rodales de árbores Casuarina.

Historia
--------

Ailinginae foi reclamada polo Imperio Alemán xunto co resto das Illas Marshall en 1884. Despois da primeira guerra mundial, a illa caeu baixo o Mandato do Pacífico Sur do Imperio xaponés. Tras o final da segunda guerra mundial, quedou baixo o control dos Estados Unidos, como parte do Territorio en Fideicomiso das Illas do Pacífico ata a independencia das Illas Marshall en 1986.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Oceandots site
* Sitio das illas Marshall
* Mapa do atol Ailinginae 1893
* Xeografía das illas Marshall, incluíndo o atol Ailinginae

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q405164
* GeoNames: 7303491
* GNIS: 1392077

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa escritos xaponeses. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

Rúa do distrito de Shinjuku en Toquio, supostamente frecuentado pola Yakuza.
A **yakuza** (やくざ) é o equivalente xaponés do crime organizado; é unha mafia xaponesa que data do século XVII. A orixe da palabra non se coñece con exactitude, pero dise que provén dun xogo de cartas chamado Oicho-Kabu, moi famoso entre os *bakuto*, no que a peor man consiste nun 8 (ya), un 9 (ku) e un 3 (za). A Yakuza moderna estendeu as súas actividades á corrupción bancaria e política. Esta mafia é unha das máis antigas e poderosas e é, sen dúbida, a que máis membros ten, cun número aproximado de 84.700 membros.

Historia
--------

Durante o período Edo, a figura do samurai era privilexiada dentro da sociedade debido á súa eficiencia militar e ós servizos de seguridade que prestaban á comunidade, a través dos *daimyō*, señores feudais. Ó final do período Edo, Xapón iniciou a súa era moderna e continuou unificándose nun só goberno, así que moitos samurais eran despedidos porque resultaban inútiles ós novos destinos da nación e convertíanse en mercenarios ambulantes coñecidos como *rōnin*. Estes seguiron facendo traballos de xeito independente para os seus xefes e a alta sociedade. Ó cabo dun tempo comezaron a organizarse en bandas paramilitares que protexían rexións a cambio de comida e comodidades que proporcionaba a comunidade. Pouco tempo despois acaban dominando os negocios ilegais do Xapón.

A finais do século XIX e ó iniciarse o XX tiñan o control da prostitución, o xogo, o contrabando, lavado de cartos, os espectáculos, a especulación de bens inmobiliarios, a extorsión, e o tráfico de drogas, pornografía e armas. Ademais, despois da segunda guerra mundial certas bandas de ideoloxía de ultradereita comezaron a operar e extorsionar dentro de grupos políticos.

A súa organización derivouse dos códigos dos samurais pero moito máis estruturados e fornecidos; todo o clan considérase unha familia onde se profesa a fidelidade absoluta á banda, o ultranacionalismo, a obediencia ó maior rango e o seu estrito e brutal código de honra. Os novatos adoutrínanse a través do sistema senpai e kōhai, no cal se especifican os procedementos de castigo á deslealdade, como por exemplo a amputación dun dedo maimiño (*iubitsume*). Dita amputación serve aínda na actualidade para recoñecer os membros retirados ou disidentes.

Notas
-----

1. ↑  en - Jakuza-membraro laux japana Nacia Polica Oficejo, decembro 2006

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q183287
* BNCF: 58904
* BNF: 12156162x
* EBID: ID
* LCCN: sh86000518
* NKC: ph297087

 |
Localización das Illas Santa Cruz.
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Santa Cruz.
As **Illas Santa Cruz** son un grupo de illas situadas no sur do Océano Pacífico. Pertencen ás Illas Salomón e forman parte da provincia de Temotu. Distan aproximadamente 400 km da cadea principal das illas Salomón e atópanse xusto ao norte do arquipélago de Vanuatu, do que se consideran unha prolongación xeográfica.

A illa de maior extensión do arquipélago é Nendö, seguida por Vanikolo, que se trata realmente de dúas illas, Banie e Tevai, e Utupua. A principal cidade e capital da provincia de Temotu é Lata, situada na illa de Nendö.

As illas de Santa Cruz teñen menos de cinco millóns de anos e formáronse a partir da subdución da placa indoaustraliana baixo a pacífica. A illa está formada por pedra calcaria e cinzas volcánicas. A maior elevación das illas atópase en Vanikoro e ten 924 metros de altitude.

Moitas veces emprégase o nome de Santa Cruz para designar a toda a provincia de Temotu.

As illas foron descubertas por Álvaro de Mendaña e Isabel de Barreto na súa segunda viaxe ás Salomón, en 1595. Mendaña morreu na illa de Nendö que el mesmo chamara Santa Cruz.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q148839
* WorldCat
* VIAF: 234587141
* EBID: ID
* GeoNames: 2178509
* GND: 4051652-0
* LCCN: sh85117366
* OSM: 3606949
* TGN: 7006217

 |
| Tajumulco |
| --- |
| O TajumulcoO Tajumulco |
| Altitude | 4.220 m |
| Latitude | 15º 02' 33" N |
| Lonxitude | 91º 54' 17" O |
| Rexión | Guatemala |
| Montaña | Serra Madre de Chiapas |
| Primeiro ascenso | Inmemorial |
| Tipo de volcán | Estratovolcán |

O Tajumulco localízase no S.O. de Guatemala
O **Tajumulco** é un estratovolcán que con 4.220 metros sobre o nivel do mar é a montaña máis alta de Guatemala e aínda de toda América Central, incluíndo as illas caribeñas.

Situación
---------

O Tajumulco érguese no departamento de San Marcos, no concello de Tajumulco, no suroeste de Guatemala. Forma parte da cadea da Serra Madre de Chiapas, que se prolonga desde México, país do que dista unhas decenas de quilómetros.

O contorno ambiental do volcán é tropical, e as terras próximas son de grande fertilidade. Bosques de piñeiros arrodean a base.

Características
---------------

O volcán posúe dúas cimas, das cales a máis elevada atinxe os 4.220 metros. O cráter ten un diámetro aproximado de máis de 50 metros.

Actividade
----------

Aínda que se ten falado de erupcións do Tajumulco durante o século XIX, o certo é que non hai rexistros documentares que o verifiquen. Porén en outubro de 1765 rexistráronse tremores e casas dun asentamento foron destruídas, a consecuencia dunha avalancha de rochas

Ascensión
---------

É unha montaña doada de escalar. O punto de partida adoita situarse en San Marcos. Desde o seu cume poden contemplarse o océano Pacífico, máis próximo, e o océano Atlántico.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q818467
* BRE: 4184202
* EBID: ID
* GEC: 0064991
* GeoNames: 3588586
* Peakbagger: 8079
* SummitPost: 150286
* TGN: 7006572
* VOGRIPA: 3096

 |
| Namorik |
| --- |
|  |
| Atol Namorik |
| Datos |
| País | Illas Marshall Illas Marshall |
| Illa principal | Namorik |
| Linguas |  |
| Poboación (1999) | 814 hab. |
| Superficie | 2´8 km² |
| Superficie lagoa | 8´4 km² |
| Nº de illas | 2 |
| Coordenadas | 05°37′00″N 168°07′00″L﻿ / ﻿5.61667, -168.11667 |
| Maior Altura | 6 m.
  |
| Localización |
| Localización do atol Namorik |
|

O **atol Namorik** ou **atol Namdrik** é un atol de dúas illas localizado no océano Pacífico. É un distrito lexislativo da Cadea de Ralik nas Illas Marshall. A súa superficie total é de 2,8 km², e encerra unha lagoa de 8,4 quilómetros cadrados.

A poboación do atol Namorik é de 814 habitantes.

Namdrik atópase a uns 145 km ao oeste-suroeste de Jaluit, e a 117 km ao noroeste de Ebon. O atol está formado por dúas illas boscosas de gran tamaño. A máis grande (tamén chamada Namorik) envolve a lagoa central desde o suroeste cara ao nordés, mentres que a illa máis pequena pecha a esquina noroeste da lagoa. Un illote de coral interponse entre eles no arrecife, con numerosos cantos rodados negros. A lagoa pouco profunda está separada do mar por un arrecife de coral seco. Os barcos poden cruzar o arrecife con dificultade, coa marea alta no lado oeste do atol. Hai unha tenda ao oeste do Illote Namorik.

Existe unha pista de aterraxe no lado oeste do Illote Namorik, moi difícil de utilizar. Non hai refuxio para os ventos do nordés e é perigoso con fortes ventos do suroeste cando hai un mar groso. Hai un arrecife costeiro que se estende uns 135 metros nas proximidades da pista de aterraxe. Dous pecios afundidos están a 90 metros da costa sur ao longo da liña de arrecifes.

Historia
--------

Namorik foi reclamado polo Imperio Alemán xunto co resto das Illas Marshall en 1884. Despois da primeira guerra mundial, a illa caeu baixo o Mandato do Pacífico Sur do Imperio xaponés. Tras o final da segunda guerra mundial, quedou baixo o control dos Estados Unidos, como parte do Territorio en Fideicomiso das Illas do Pacífico ata a independencia das Illas Marshall en 1986.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Entry at Ocendots
* Sitio das Illas Marshall

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q697819
* GeoNames: 7303508
* GNIS: 1888542

 |
A **vanadinita** é un mineral de fórmula química **Pb5(VO4)3Cl**, clorovanadato de chumbo (79% de PbO e 19% de V2O5).

Aspecto
-------

Na súa forma cristalina, a vanadinita preséntase en cristais prismáticos hexagonais ou aciculares. Tamén é frecuente que o faga en forma de agregados amorfos ou de forma esférica. A súa cor máis característica é a vermella.

Lugares onde se atopa
---------------------

É frecuente que a vanadinita apareza en zonas de oxidación asociada a minerais como a calcita.

Usos da vanadinita
------------------

Utilízase a vanadinita como fonte de vanadio (tamén coma fonte secundaria de chumbo). O vanadio, á súa vez, emprégase para o endurecemento do aceiro e a fabricación de bronce vanádico.

Outros vanadatos
----------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Vanadinita*** |

Os vanadatos non son compostos moi numerosos na natureza polo que existen poucos minerais pertencentes a este grupo. Outro vanadato coñecido é a carnotita (vanadato de potasio e uranio).

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q407251
* EBID: ID
* MAG: 2780151513
* Mindat: 4139

 |
O **ocultismo** designa un conxunto de correntes espirituais e místicas propias de Occidente, de orixes non claras e que se desenvolveu principalmente no século XIX, aparecendo como detentores de doutrinas secretas da Antigüidade e da relixión do Libro. Algunhas grandes figuras do ocultismo marcaran a época como os irmáns Fox, Helena Blavatsky, fundadora da teosofía, Allan Kardec, e máis tarde Georges Ivanovitch Gurdjieff. O termo designa tanto o corpus de doutrinas, como as prácticas propias dos adeptos deste movemento.

Con todo é delicado arriscar unha definición de ocultismo que teña valor xeral. Isto débese á gran multiciplidade de correntes, de autores e organizacións que se proclaman ocultistas. A semellanza de certas relixións, caracterízase pola pluralidade orixinal de correntes reunidas baixo a súa denominación, correntes que a súa vez se dividiran por numerosos cismas, póndose en cuestión unhas a outras e negándose mutuamente a lexitimidade. A discreción dos secuaces complican máis o asunto.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q178934
* AAT: 300056542
* BNCF: 7170
* BRE: 2686872
* EBID: ID
* GEC: 0127312
* GND: 4043421-7
* JSTOR: occultism
* LCCN: sh85093821
* MAG: 520017518
* NKC: ph115583

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D009781
* UMLS: C0028794

 |