recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
A terra nai e a súa descendencia colonial dependente. (William-Adolphe Bouguereau, 1883).
O **poscolonialismo**, tamén coñecido como **teoría poscolonial**, trata dun conxunto de teorías que lidan co legado da colonización española e portuguesa dende o século XVI até o XIX, ou coa británica e francesa durante o século XIX. Como teoría literaria, ou postura crítica, trata a literatura producida en países que foron ou son aínda colonias doutros países. Tamén analiza os efectos do coñecemento producido nos países colonizadores sobre os países colonizados, ou os seus habitantes. A teoría poscolonial formou parte das ferramentas críticas dos anos 1980. Esta trata moitos aspectos das sociedades que sufriron o colonialismo: o dilema de constituír unha identidade nacional ó espertar do xugo colonial, a maneira na que os escritores de países colonizados tentan articularse e mesmo celebrar as súas identidades culturais e reclamalas ós colonizadores, os xeitos en que o coñecemento dos países colonizadores axudaron a elaborar unha determinada subxectividad nos colonizadores (a perpetuación das imaxes dos colonizados como seres inferiores), pero tamén o xeito en que ese coñecemento xerou tamén revoltas anticoloniais.

Caracterización
---------------

Dende o punto de vista da súa recepción académica, o termo poscolonialismo foi utilizado de tres formas diferentes, aínda que estreitamente relacionadas, durante as últimas dúas décadas do século XX. Na súa acepción temporal, aparece como un período histórico iniciado en 1947 coa descolonización de África e Asia, unha vez rematada a segunda guerra mundial, cando se quebrantaron os fundamentos xeopolíticos da orde colonialista estabelecidos por Europa dende o século XVI. Os procesos emancipatorios en Asia e en África, a aparición dos nacionalismos do "Terceiro Mundo" e a súa inscrición ambigua nas zonas de influencia definidas pola Guerra fría. Na súa acepción discursiva, o poscolonialismo fai referencia ás literaturas producidas nos territorios ocupados durante a etapa colonialista.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q265425
* AAT: 300263176
* EBID: ID
* GND: 4566658-1
* JSTOR: postcolonialism
* LCCN: sh97007835
* MAG: 540269800

 |
**Radio Noroeste** foi unha cadea radiofónica galega existente entre 1983 e 1996.

Historia
--------

Noroeste de Radiodifusión S.A. foi unha empresa que tivo como socios fundadores a Xerardo Rodríguez Rodríguez, Jesús Lorenzo, Juan Miguel Diz Guedes e Faro de Vigo S.A. Pretendía artellar unha rede privada de radio galega que emitise en galego e castelán con produción propia as 24 horas. Os estudios centrais estaban no número 22 da rúa Príncipe de Vigo e emitía en Lalín, Verín, Ponteareas, A Estrada e na ría de Vigo. O primeiro director foi Xerardo Rodríguez, sendo logo substituído por Javier Sánchez de Dios, Juan Carlos Goñi e Jesús Lorenzo. 

A falta de concesións fixo inviable o obxectivo de articular unha cadea a nivel galego, polo que acadou un acordo con Cadena Ibérica para emitir parte da súa programación. Algúns programas senlleiros de Radio Noroeste foron: "Mediodía en punta", "La espuela", "A noite é nosa", "En liña... Paco Vedra", "Matinal Noroeste" ou "Club Noroeste".

As emisoras de Radio Noroeste foron vendidas en 1996 por RadioVoz e pasaron a retransmitir a sintonía desa empresa.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

Blanco Campaña, X. L. (1999). *Historia da radio en Galicia*. Edicións Lea. pp. 281–282. ISBN 84-89947-73-2.
**Ronald Pope**, nado en Derbyshire en 1920 e finado en 1997, foi un pintor e escultor inglés. Viviu gran parte da súa vida en Melbourne, onde desenvolveu o seu traballo artístico.

Traxectoria
-----------

Unha escultura da capela da *Royal Infirmary* en Derby que está agora no Derby Museum.
Pope pasou os anos da guerra debuxando ferramentas para a Rolls Royce en Derby, onde aprendeu as técnicas de fundición e soldadura que despois viría a utilizar nas súas obras. En 1945, estudou escultura co profesor F. E. McWilliam na «Slade School of Fine Art» en Londres. Máis tarde, estudou cerámica con Heber Matthews na «Woolwich Polytechnic».

Nos anos seguintes, Pope desenvolveu numerosos traballos para espazos públicos, igrexas, escolas, hospitais, empresas e traballos encomendados por arquitectos (como Sir Basil Spence). A súa obra é marcada principalmente pola harmonía das formas e a busca da expresión dos ideais humanistas, da paz e reflexión.

Pope deixou de traballar con esculturas na década de 1990 e dedicouse a pintar acuarelas. Algunhas das súas obras (tanto de pintura coma de escultura) están en exhibición permanente nos museos Derby Museum and Art Gallery e Museo de Watford. Non obstante, moitas das súas esculturas máis importantes, producidas nos anos 1950 e 1960 encóntranse en lugares públicos en Staffordshire, Derbyshire, Nottinghamshire, Leicestershire, Gloucestershire, Hertfordshire, Norfolk e Yorkshire.

Pope morreu en 1997, deixando esposa e dous fillos adultos.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  "Life and Work" (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 26/08/2011. Consultado o 08/05/2011.
2. ↑  Wayne Burrows. metro.co.uk, ed. "Ronald Pope: Sculptor" (en inglés). Consultado o 08/05/2011.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina persoal *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1773174
* Europeana: ID

 |
**Ron Cobb**, nado nos Ánxeles en 1937, é un debuxante, artista, escritor, deseñador, deseñador de produción e director de cine estadounidense.

Traxectoria
-----------

Á idade de 18 anos, sen ningún adestramento formal en ilustración gráfica, Cobb traballou como intercalador de animación para Disney Studios en Burbank, California. De alí pasou a converterse en animador de *Sleeping Beauty* (1959), que foi o derradeiro filme de Disney en contar con entintado a man.

Despois de que se terminase Sleeping Beauty en 1957, Disney despediu a Cobb e pasou o seguintes tres anos en varios traballos: portador de correo, ensamblador nunha fábrica de portas, asistente de rotulista, ata que foi recrutado en 1960 no exército estadounidense. Durante os dous anos seguintes entregou documentos clasificados ó redor de San Francisco, e despois de asinar por un ano máis para evitar a asignación á infantaría, foi enviado a Vietnam en 1963 como debuxante para o Corpo de Sinais. Tras ser relevado, Cobb comezou a traballar como artista independente, comezando a traballar para *Los Angeles Free Press* en 1965.

Entre outros proxectos, Cobb deseñou a portada do álbum de 1967 de Jefferson Airplane, *After Bathing at Baxter's*. Tamén contribuíu nos deseños do filme do culto, *Dark Star* (1973).

En 1981. apareceu *Colorvision*, unha monografía de gran formato e cor, que incluía boa parte do seu traballo de deseño paraos filmes de *A guerra das galaxias* (1977), Alien (1979) e *Conan o bárbaro* (1982), a primeira longametraxe na que recibiu o crédito de deseñador de produción. Cobb tamén contribuíu no deseño de produción dos filmes *The Last Starfighter* (1984), *Leviathan* (1989), *Total Recall* (1990), *True Lies* (1994), The 6th Day (2000), *Cats & Dogs (2001),* Southland Talles *(2006), e o filme australiano* Garbo*, que el mesmo dirixiu. Cobb achegou a historia inicial de* Night Skies*, unha versión máis temperá e escura de E.T, o extraterrestre. Steven Spielberg ofreceulle a oportunidade de dirixir esta secuela máis aterradora de* Encontros na terceira fase *ata que xurdiron problemas sobre efectos especiais que requiriron una reescritura importante. Mentres Cobb estaba en España traballando en* Conan o bárbaro*, Spielberg supervisou unha reescritura máis persoal* E.T. the Extra-Terrestrial*, e terminou dirixíndoa el mesmo. Cobb máis tarde recibiu algunha participación nos beneficios netos.*

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* 

* Ron Cobb na IMDb *(en inglés)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3441378
* WorldCat
* VIAF: 67980683
* Allmovie: p85339
* AlloCiné: 70772
* BNE: XX6173632
* BNF: 140881833
* CineRessources: 221850
* Europeana: ID
* FAST: 211785
* GND: 1109777469
* IMDb: nm0167803
* ISNI: 0000 0000 2755 4178
* LCCN: n87146222
* NLA: 35143938
* NLG: 63555
* NTA: 071988130
* SNAC: w6k213bw
* SUDOC: 236313290
* TMDb: 25195

 |
| *Quinto óso metacarpiano* |
| --- |
|  |
| Quinto metacarpiano |
|  |
| Os cinco metacarpianos numerados |
|
| Latín | *ossa metacarpalia V* |
|
| Gray's | *pág.228* |
|
|
|
|
|
|
|
|

O **quinto óso metacarpiano** é un dos cinco ósos do metacarpo. Dos cinco é o máis medial. Na parte superior artéllase co óso ganchudo, pertencente ao carpo. Na parte máis externa da base, artéllase co cuarto óso metacarpiano. Na superficie interna posúe unha tuberosidade para a inserción do músculo extensor cubital do carpo. A superficie dorsal está separada por unha crista ósea oblicua que discorre dende o lado interno da base ata o lado externo da cabeza.

A superficie lateral presta a inserción para o cuarto músculo interóseo dorsal. A superficie interna está marcada polo paso do tendón do músculo extensor do dedo maimiño.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* *Gray. Anatomy of the human body* *(en inglés)*. Edición de 1918 de dominio público.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q724563
* MAG: 2908927612

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* Uberon: 0003649

 |
*Non confundir coa quimosina, ás veces chamada rennina ou renina gástrica (EC 3.4.23.4).*

|  |
| --- |
|  |
| Estrutura molecular da renina |
| Renina |
| **Identificadores** |
| Símbolo | REN |
| Entrez | 5972 |
| HUGO | 9958 |
| OMIM | 179820 |
| RefSeq | NM\_000537 |
| UniProt | P00797 |
| **Outros datos** |
| Locus | Cr. 1 *q32* |

A **renina** (EC 3.4.23.15) é un enzima de 340 aminoácidos que pesa 37 quilodaltons. É producida polo ril (polas células xustaglomerulares) en resposta a determinados estímulos:

* A caída da tensión arterial (cando baixa a presión produto dunha hemorraxia tanto interna como externa.
* A diminución do sodio corporal (hiponatremia).

Mecanismo de acción
-------------------

A renina forma parte do sistema renina-anxiotensina ao fragmentar a molécula de anxiotensinóxeno (producida polo fígado), producindo anxiotensina I. Esta última é convertida en anxiotensina II pola enzima convertedora de anxiotensina (ECA), producida en certos capilares pulmonares; a cal finalmente contrae os capilares sanguíneos (mediante a estimulación dos receptores beta adrenérxicos) e incrementa a concentración de aldosterona (producida polas glándulas suprarrenais). O aumento na concentración de aldosterona dispara a reabsorción de sodio desde os túbulos distais no ril e debido a que o sodio é un dos ións máis osmoticamente activos arrastra coa auga. Esta indirecta reabsorción de auga, incrementará a volemia (cantidade de líquido).

Notas
-----

1. ↑  Imai, T.; Miyazaki, H.; Hirose, S.; Hori, H.; Hayashi, T.; Kageyama, R.; Ohkubo, H.; Nakanishi, S.; and Murakami, K. (1983). "Cloning and sequence analysis of cDNA for human renin precursor". *Proceedings of the National Academy of Sciences U.S.A.* **80** (24): 7405–9. PMC 389959. PMID 6324167. doi:10.1073/pnas.80.24.7405.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q258915
* BNCF: 25260
* BNE: XX532962
* BNF: 12397812q
* EBID: ID
* LCCN: sh85112852
* NDL: 00569396
* Treccani: renina

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D012083
* MeSH: D08.811.277.656.074.500.780
* RefSeq: NP\_000528
* UniProt: P00797

 |
*Posthomerica*, 1541
**Quinto de Esmirna** (en grego **Κόιντος Σμυρναίος**) foi un poeta épico grego que viviu entre os séculos III e IV.

Traxectoria
-----------

Son escasos os datos biográficos sobre Quinto de Esmirna. Compuxo, ao redor dos séculos III ou IV de nosa era, as *Posthoméricas*, poema en catorce libros cuxa finalidade era seguir o ciclo épico troiano alí onde o deixou Homero e converterse en continuación natural da *Ilíada*.

As *Posthoméricas* comezan coa morte e funerais de Heitor (momento no que acaba a *Ilíada*) e narra todos os sucesos posteriores, até o final da guerra de Troia, non recollidos por Homero, pero ben coñecidos por outras fontes: morte de Aquiles, tolemia de Áiax ou Aiante, intervención de Filoctetes e Neoptólemo, argucia do cabalo de madeira, conquista da cidade e repartición de prisioneiras. A obra conclúe co regreso dos heroes gregos ás súas patrias, punto no que as *Posthoméricas* enlazan co outro gran poema homérico, a *Odisea.*

Aínda que o modelo principal é, como cabía esperar, Homero, Quinto de Esmirna baséase en moitas outras fontes para compor o seu relato: Apolonio de Rodas, Sófocles, Eurípides, etc. Non está abondo clara a influencia de Virxilio, a pesar das grandes similitudes entre as *Posthoméricas* e a *Eneida.* Auténtica xoia para todos os interesados polo ciclo mítico da guerra de Troia.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Quinto de Esmirna. *Posthoméricas*. Editorial Gredos. Madrid. ISBN 9788424927318.
* —. *Posthoméricas*. Edición de Francisco Antonio García Romero. Akal. Madrid.

### Ligazóns externas

* Quinto de Esmirna: *Posthoméricas* ou *A caída de Troia.*
	+ Texto español: vista previa en Google Books.
	+ Texto español en Scribd.
	+ Texto francés no sitio de Philippe Remacle (1944 - 2011): 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 e 14.
	+ Texto inglés no Proxecto Gutenberg.
	+ Texto inglés no sitio Theoi; trad. de 1913 de Arthur Sanders Way publicada na Loeb Classical Library.
		- Texto grego no Proxecto Perseus; ed. de A. S. Way; 1913.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q352702
* WorldCat
* VIAF: 76294608
* BAV: ADV12285472
* BIBSYS: 90113219
* BNE: XX827332
* BNF: 12947679f
* BRE: 2058490
* BVMC: 531
* CANTIC: a11272405
* CERL: cnp00943453
* DeutscheBio: 11859740X
* EBID: ID
* FAST: 1842866
* GEC: 0053768
* GND: 11859740X
* Gutenberg: 339
* ICCU: CFIV039270
* ISNI: 0000 0001 2139 9856
* LCCN: n84058406
* LibriVox: 13350
* NDL: 00825527
* NKC: jn19981002068
* NLG: 21050
* NTA: 069652953
* OL: OL18367A
* openMLOL: 36319
* PTBNP: 113443
* SELIBR: 257060
* SUDOC: 027648206
* Treccani: quinto-smirneo
* ULAN: 500057141
* UNZ: SmyrnaeusQuintus

 |
Peita de nácara
A **peita** é unha especie de peite, cun corpo convexo e un conxunto de púas que se encaixan sobre o moño. Cumpre unha función utilitaria, que é a suxeición do cabelo ou soporte dun elemento téxtil. Porén, tamén ten un carácter ornamental, como elemento de adorno no pelo.

Evolución histórica
-------------------

No último cuarto do século XVIII a peita incorpórase de forma xeneralizada ao adorno principalmente feminino. Así o mostran os retratos de corte tanto en Francia coma en España.

Historicamente, para a fabricación de peitas empregábanse metais nobres como o ouro e a prata, ou ben aliaxes como o latón e o aceiro. Conforme foi avanzando o século XIX medrou o tamaño destas. En consecuencia, o excesivo peso das pezas levou a substituír o metal por materiais máis lixeiros de orixe natural, coma o óso, o marfil ou o carei. A elaboración dunha peita de gran tamaño, a denominada *peita española*, que alcanzou as súas dimensións máximas a mediados do século XIX, podía chegar a necesitar a cuncha completa dunha tartaruga. Tratábase dun produto custoso e complexo en canto á súa manufactura. Na segunda metade do século XIX, a irrupción dos "plásticos" industriais que imitaban os materiais nobres e o emprego de moldes simplificou o proceso de manufactura. Amais, incrementou a súa produción e permitiu que a súa fabricación fose moito máis económica. Así, a peita fíxose moito máis popular.
É moi habitual nalgunhas zonas de España desde finais do século XVIII. O seu uso consérvase nas vodas, bautizos, procesións de Semana Santa, touradas, espectáculos tradicionais e espectáculos de música flamenca ou copla.

A mantela, complemento habitual da peita, adoita colocarse sobre esta. Tamén é elemento constitutivo dalgúns traxes típicos, como o de falleira valenciana ou o de flamenca andaluza.

Notas
-----

1. 1 2 3 4   Gómez Sánchez, Herradón Figueroa, Montero Redondo y García: p.162
2. ↑   Herradón Figueroa

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Gómez Sánchez, Elena; Herradón Figueroa, María Antonia; Montero Redondo, Silvia; García, María Antonia (2009). "La colección de peinetas del Museo del Traje, CIPE. Problemática de conservación" (0): 161–176. ISSN 1989-8568. Consultado o 10 de outubro de 2021.
* Herradón Figueroa, María Antonia (2010). Centro de investigación del patrimonio etnológico. Museo del traje. Ministerio de Cultura. Gobierno de España, ed. "La tradición ante el espejo" (PDF). *culturaydeporte.gob.es* (en castelán). Consultado o 4 de xullo de 2022.
* Pena gonzález, Pablo: "Indumentaria en España: el período isabelino (1830-1868)" en Indumenta: Revista del Museo del Traje, nº 0 (2007).
* Rodríguez de Tembleque, Carmen: "Un traje para la insinuación, la provocación y el recato" en Congreso Internacional de Imagen y Apariencia. Universidad de Murcia (2008)
O cráter de impacto **Pwyll** (toma o seu nome de Pwyll, procedente da mitoloxía celta) é posiblemente un dos accidentes xeolóxicos máis recentes da superficie da lúa do planeta Xúpiter, Europa.

A rexión escura central de Pwyll é duns 45 kms de diámetro, os raios brancos brillantes son os restos do material expulsado polo impacto, está área entendese centos de quilómetros. Estes restos cobren claramente toda a superficie e os accidentes xeolóxicos que posiblemente existían nesa zona antes do impacto -o cal indica que o cráter é moito máis novo que calquera dos accidentes xeolóxicos da veciñanza. A brillante cor branca suxire a presenza de partículas de xeo de auga. A instrumentación da sonda Galileo revelaron substanciais evidencias de auga líquida baixo a superficie xeada de Europa. Se Europa ten un océano baixo a superficie, este podería conter vida.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  USGS Astrogeology (ed.). "Planetary Names: Crater, craters: Pwyll on Europa". *Gazetteer of Planetary Nomenclature*. Consultado o 30-07-2010.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Europa
* Cráter de impacto
* Conamara Chaos

### Ligazóns externas

* Planetary Photojournal image page *(en inglés)*
* more images *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q941555
* GPN: 4878

 |
| Strepsirrhini |
| --- |
| Dende arriba, de esquerda a dereita: *Lémure*, *Propithecus*, *Daubentonia*, *Varecia*, *Microcebus*, †*Darwinius*, *Loris* e *Otolemur*. |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Reino: | Animalia |
| Filo: | Chordata |
| Clase: | Mammalia |
| Orde: | Primates |
| Suborde: | **Strepsirrhini**E. Geoffroy, 1812 |

 |
| Infraordes |
| * Adapiformes\* †
* Lemuriformes
* Chiromyiformes
* Lorisiformes
 |

Os **estrepsirinos** (**Strepsirrhini**, do grego *strepho*, curvo e *rhinos*, nariz) son un suborde de primates cuxa principal característica é o seu nariz húmido. Atópanse en Madagascar e o sueste de Asia e considérase que teñen unhas características máis primitivas que haplorinos, o seu grupo irmán.

O seu nariz conéctase coa boca a través dun suco e teñen as narinas recubiertas dunha membrana desprovista de pelo chamada rinario, como ocorre cos cans e gatos. O tamaño do cerebro é menor e o seu bulbo olfactorio maior que nos haplorinos.

Coa excepción do *Daubentonia madagascariensis*, todos os estrepsirinos teñen os incisivos moi apiñados e un único canino. Case todas as especies son nocturnas e teñen cola prénsil. A reprodución segue un ciclo estral. Teñen un útero en forma de 'E' e numerosas glándulas mamarias.

Xunto cos társios (hoxe considerados Haplorrhini) formaban o antigo grupo dos prosimios que, así definidos son un grupo parafilético.

Clasificación
-------------

**Suborde Strepsirrhini**

* **Infraorde Adapiformes\*** †

Familia Notharctidae †
Familia Sivaladapidae †
Familia Adapidae †
* **Infraorde Lemuriformes**

Superfamilia Lemuroidea
Familia Cheirogaleidae
Familia Lemuridae
Familia Lepilemuridae
Familia Indriidae
Familia Daubentoniidae
Superfamilia Lorisoidea
Familia Lorisidae
Familia Galagidae

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q82265
* EBID: ID
* MAG: 2779101382
* PSH: 930

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Strepsirrhini
* Fossilworks: 131093
* ITIS: 943774
* MSW: 12100002
* NCBI: 376911

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D011443

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Pedro Álvarez Osorio (homónimos).
Escudo dos Condes de Lemos, insculpido sobre a porta do palacio condal de Monforte de Lemos; os seis roeles corresponden ó escudo da Familia Castro, e os lobos pasantes á dos Osorio.
**Pedro Álvarez Osorio Enríquez**, primeiro Conde de Lemos, nado en 1410 e finado en febreiro de 1483, foi un nobre galego, un dos máis importantes do reino de Galiza durante o século XV.

Traxectoria
-----------

Señor de Cabrera e Ribeira e fillo de Rodrigo Álvarez Osorio. Contraeu matrimonio o 16 de febreiro de 1433 coa súa tía Beatriz Henríquez de Castro, quen loitara para recuperar os títulos que o rei Xoán II de Castela confiscara ao seu irmán Fadrique.

O 26 de xuño de 1456 o rei Henrique IV de Castela estipulou por real carta, datada en Sevilla e dirixida á Casa de Lemos, que o título de conde de Lemos -anteriormente ligado ao de Trastámara e Sarria- pasase a ter carácter hereditario por real carta.

Un poema seu aparece recollido no *Cancionero general* de Hernando del Castillo (Valencia, 1511).

Matrimonios e descendencia
--------------------------

Casou dúas veces e tivo un fillo e catro fillas:

* Con Beatriz Henríquez de Castro tivo un único fillo, Alonso de Castro Osorio.
* Con María de Bazán tivo catro fillas, Juana Osorio, Constanza Bazán Osorio, María Osorio e Galaor Osorio.

Tivo tamén un fillo con María Constanza de Valcárcel, unha rapaza solteira e de orixe humilde, Rodrigo Enríquez de Castro Osorio e que sería o segundo conde de Lemos.

Notas
-----

1. 1 2  Salas 2014, p. 113.
2. 1 2 3 4  Salas 2014.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Calo, López Carreira, Carballo Carballo et al. (1997). *Historia xeral de Galicia*. Edicións A Nosa Terra. ISBN 84-89138-99-0.
* Couceiro Freijomil, A. (1951). "ÁLVAREZ OSORIO, Pedro". *Diccionario bio-bibliográfico de escritores* (en castelán) **I**. Santiago de Compostela: Bibliófilos Gallegos. p. 51.
* López Carreira, Anselmo (2013). *Historia de Galicia*. Edicións Xerais de Galicia. p. 169. ISBN 978-84-9914-532-7.
* Salas Merino, Vicente (2014). *Tenencia, Señorío y Condado de Lemos* (en castelán). ISBN 978-84-16284-00-9.

### Véxase tamén

* Irmandiños

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2690477
* DBE: pedro-alvarez-osorio

 |
Nos xogos de rol e nos videoxogos, a **experiencia** é un valor que os personaxes xogadores van acumulando a medida que participan en partidas e sesións de xogo, e representan o seu progreso no xogo. A razón de ser da representación da experiencia nos xogos de rol é bastante sinxela: cantas máis partidas xoga un xogador cun personaxe determinado, máis experiencia suponse que acumula ese personaxe. O personaxe adquire entón habilidades novas ou perfecciona as que xa posúe. Cada sistema de xogo ten diferentes maneiras de representar o aumento de experiencia dos personaxes. Os dous métodos máis habituais son:

* O director de xogo distribúe puntos de experiencia que incrementan as capacidades do personaxe.
* As tiradas de experiencia, consiste nunha aventura gráfica o personaxe pode, por exemplo, ir colleitando obxectos ou informacións transmitidas por outros personaxes do xogo.

Notas
-----

1. ↑  Marcelo Telles (01 de decembro de 2007). RedeRPG, ed. "Experiência e Tesouro". Consultado o 12 de febreiro de 2021.
2. ↑  Meer, Alec (2011-04-18). "Skyrim’s Levelling/Skills System Clarified". *Rock, Paper, Shotgun* (en inglés). Consultado o 26 de outubro de 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q604973
* GiantBomb: 3015-39

 |
O río Cabriel en Enguídanos (Cuenca)
O **Cabriel** (en valenciano: *Cabriol*) é un río do leste de España, un dos principais afluentes do río Xúcar. Ten unha lonxitude de 220 km, unha conca de 4.754,2 km² e un caudal anual medio de 220,82 hm³.

Nace ao pé da Muela de San Juan (Sistema Ibérico) no municipio de Albarracín, na provincia de Teruel. Segue polos municipios de Salvacañete, Alcalá de la Vega, Boniches, Campillos-Paravientos, Pajaroncillo, Villar del Humo, Cardenete, Enguídanos e Mira. A partir de aquí a canle do río serve de fronteira natural entre a provincia de Cuenca e a provincia de Valencia, ata chegar á paraxe dos Cárceres, onde fai de fronteira entre a provincia de Albacete e Valencia, entrando en Valencia por Casas del Río (Requena), e únese ao Xúcar na localidade de Cofrentes.

Os seus principais afluentes pola dereita son o río Laguna e o Guadazaón. Pola esquerda o río Vencherque, o río San Martín e o río de Mira.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q20054
* WorldCat
* VIAF: 315137351
* GEC: 0013239
* GeoNames: 2520623
* LCCN: sh97004205
* TGN: 1122362

 |
**Robert Leonard Carneiro**, nado en Nova York o 4 de xuño de 1927 e finado o 24 de xuño de 2020, foi un antropólogo estadounidense e actual director do Museo Americano de Historia Natural.

Traxectoria
-----------

Fillo de portugueses emigrados aos Estados Unidos, licenciouse en antropoloxía en 1949 na Universidade de Míchigan e doutorouse na mesma especialidade e na mesma universidade en 1957. Foi profesor da Universidade de Wisconsin entre 1956 e 1957 e posteriormente traballou vinculado ao Museo Americano de Historia Natural, en paralelo a diversos cargos como profesor visitante na Universidade de California, a Universidade de Victoria e na Universidade de Columbia.

Un dos máis importantes evolucionistas sociais, é coñecido maiormente pola súa teoría sobre a formación do estado, a teoría da circunscrición de Carneiro, que sostén que son as limitacións do contorno, as presións demográficas e os conflitos bélicos os que acaban por conformar os estados soberanos. Ten feito tamén sobranceiras contribucións á teoría xeral da evolución cultural, como as que relacionan os resultados dos conflitos bélicos e a súa reincidencia cos ecosistemas en que tales enfrontamentos se producen.

Obra
----

Algunhas das súas publicacións foron recollidas en libro:

* *The Muse of History and the Science of Culture* (2000).
* *Evolutionism in Cultural Anthropology: A Critical History* (2003).
* *The Evolution of the Human Mind From Supernaturalism to Naturalism An Anthropological Perspective*. (2010).
* *Diary of a Football Handicapper* (sobre o mundo das apostas deportivas) (2006)

### Novela

* *In Solemn Conclave* (2004)

Notas
-----

1. ↑  Sanderson, S. K. 2007. Evolutionism and its Critics: Deconstructing and Reconstructing an Evolutionary Interpretation of Human Society. Boulder, CO: Paradigm. P.161-171
2. ↑  Carneiro, R. L. 1970. A Theory of the Origin of the State. *Science* 169: 733–738

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2157960
* WorldCat
* VIAF: 37015458
* BNB: ID
* BNF: 124649851
* CANTIC: a10059313
* FAST: 1468701
* GND: 131708414
* ISNI: 0000 0000 8372 9331
* LCCN: n85146654
* MusicBrainz: ID
* NKC: vse2011660152
* NTA: 071457593
* SNAC: w60c6r57
* SUDOC: 075453444

 |
Punta Levallois
A **Punta Levallois** é unha punta lítica e un tipo específico de lasca Levallois, recoñécese, en primeiro lugar, pola súa morfoloxía triangular, coidada e bastante regular ou simétrica, co vértice puntiagudo sempre oposto ao talón, é dicir, situado na zona distal da lasca. Esta morfoloxía non é arbitraria, pois foi preconcibida e ideada mediante unha preparación especial do núcleo (incluída dentro do concepto máis amplo denominado técnica Levallois); este tipo de preparación coñécese como predeterminación da peza antes da súa extracción. O segundo atributo que as distingue é o nervio que parte do ápice distal desenvolvéndose cara á zona proximal, sen que necesariamente teña que chegar a ela. Só cando existe ese nervio a peza pode considerarse unha Punta Levallois. Os estudos da tecnoloxía prehistórica, demostran que hai varios modos de obter ese nervio, François Bordes experimentou un que cunha soa preparación previa, permite obter dúas puntas sucesivas que el chama «de primeira orde» e «de segunda orde»; Jacques Tixier ofrece outras alternativas nas que non necesariamente se obteñen varias puntas sucesivas. Debido á necesaria e complexa preparación que teñen este tipo de pezas, as puntas Levallois considéranse útiles de seu, sen ser preciso que se observe nelas retoque ou pegadas de uso, con todo existe a posibilidade de que aparezan retocadas, como ocorre coas denominadas puntas de El-Emireh e de Soyons.
Punteiro dunha gaita escocesa
Punteiro dunha gaita galega
O **punteiro** é o tubo sonoro da gaita onde se executa a melodía.

Características
---------------

As dimensións varían segundo a súa tonalidade: máis longo para tonalidades graves e máis curto para tonalidades agudas. Conta cun número distinto de furados dependendo do tipo de gaita: na gaita galega son oito furados melódicos e tres "ouvidos" sonoros. Sete dos primeiros están por diante e un por detrás; neste vai o dedo polgar da man esquerda e nos de diante os dedos da man esquerda e, máis abaixo, os da dereita. O polgar da man dereita serve de apoio e non se utiliza o meimiño da man esquerda. Os ouvidos melloran o timbre do ponteiro e a estabilidade da súa afinación.

Certas gaitas, como a de Northumbria ou a Uillleann, utilizan teclas para incrementar o rango sonoro. Tamén se probou a introducilas na gaita galega, pero sen éxito.

Na gaita galega, o anaco cimeiro que se introduce na buxa da gaita denomínase espigo e a parte máis grosa superior cimela. Os punteiros poden ser cónicos (como na gaita galega ou na das Highlands) ou cilíndricos (como na de Northumbria ou na gaida búlgara). No interior levan unha palleta, que produce a vibración no ar que se insufla.

Os punteiros son unha das partes máis delicadas da gaita e hainos que coidar especialmente, tentando que non estean demasiado húmidos nin se expoñan demasiado ao sol; tamén hai que ter coidado ao desmontalos da gaita.

Para aprender a tocar a gaita é habitual que se comece cun punteiro de prácticas, semellante ao punteiro da gaita pero coa palleta protexida.

Notas
-----

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Time lapse do torneado dun punteiro de gaita galega - luismivcd (2014). Youtube.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2956374
* AAT: 300213706
* EBID: ID

 |
| PsitacosauroRango fósil: Cretáceo inferior |
| --- |
| *P. meileyingensis* |
| Estado de conservación |
| Extinto (fósil) |
| Clasificación científica |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Clase: | Sauropsida |
| Superorde: | Dinosauria |
| Orde: | Ornithischia |
| Suborde: | Cerapoda |
| Infraorde: | Ceratopsia |
| Familia: | Psittacosauridae |
| Xénero: | ***Psittacosaurus***Osborn, 1923 |

 |
| Especies |
| 
Especies de *Psittacosauro*
* *P. mongoliensis*Osborn, 1923
* *P. sinensis*Young, 1958
* *P. meileyingensis*Sereno *et al.*, 1988
* *P. xinjiangensis*Sereno & Zhao, 1988
* ?*P. sattayaraki*Buffetaut & Suteethorn, 1992
* *P. neimongoliensis*Russell & Zhao, 1996
* *P. ordosensis*Russell & Zhao, 1996
* *P. mazongshanensis*Xu, 1997
* *P. sibiricus*Leshchinskiy *et al.*, 2000
* *P. lujiatunensis*Zhou *et al.*, 2006
* *P. gobiensis*Sereno, Zhao and Lin, 2010

 |
| Sinonimia |
| *Protiguanodon* Osborn, 1923
*Hongshanosaurus* You, Xu, & Wang, 2003 |

O **psitacosauro** (*Psittacosaurus*, "lagarto papagaio", do grego ψιττακος/*psittakos*, "papagaio" e σαυρος/*sauros*, "lagarto") é un xénero de dinosauro cerátopo psitacosáurido que viviu no Cretáceo inferior no que hoxe en día é Asia, hai entre 130 e 100 millóns de anos. É o xénero de dinosauros con máis especies coñecidas. Recoñécense cando menos dez especies diferentes a partir de fósiles atopados en diferentes rexións da China, Mongolia e Rusia, cunha posible especie adicional de Tailandia.

Tódalas especies de psitacosauro eran da medida dunha gacela, bípedes e herbívoros, caracterizadas por un pico elevado e potente na mandíbula superior. Só unha das especies tiña estruturas alongadas semellantes a plumas sobre a cola e a parte posterior do lombo, que probablemente servían para exhibirse. Os psitacosauros son cerátopos extremadamente primitivos e, mentres que desenvolveron adaptacións novas propias, tamén compartían moitos trazos anatómicos acos cerátopos máis tardíos, como protocerátops e o tricerátops, da medida dun elefante.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q132672
* BRE: 3171051
* EBID: ID
* MAG: 2779867404

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* EOL: 4532049
* Fossilworks: 38844
* GBIF: 4823245
* IRMNG: 1000094

 |
Un típico diagrama de fase. A curva rubia amosa a variación da temperatura de sublimación dunha substancia. A curva verde marca a variación do punto de conxelación (o tramo de curva verde con puntos mostra o comportamento anómalo da auga) e a curva azul, a do punto de ebulición. Móstrase como a temperatura de sublimación, a de conxelación e a de ebulición varían coa presión. O punto de unión entre as tres curvas, a vermella, a verde e a azul, é o punto triplo. O punto crítico vese no extremo dereito da curva azul.
En termodinámica e en fisicoquímica, un **punto crítico** é aquel límite para o cal o volume dun líquido é igual ao dunha masa igual de vapor ou, dito doutro xeito, no cal as densidades do líquido e do vapor son iguais. Se se miden as densidades do líquido e do vapor en función da temperatura e se representan os resultados, pode determinarse a temperatura crítica a partir do punto de intersección de ambas curvas.

Temperatura e presión por riba das cales non se pode condensar un gas.

Condicións matemáticas do punto crítico
---------------------------------------

No punto crítico verifícase:

{\displaystyle \left({\partial P\; \over \partial v\;}\right)\_{T=T\_{c}}=0}

{\displaystyle \left({\partial ^{2}P\; \over \partial v^{2}\;}\right)\_{T=T\_{c}}=0}

sendo P a presión , v o volume molar, T a temperatura e {\displaystyle T\_{c}} a temperatura crítica do sistema considerado.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Punto de ebulición
* Punto de fusión
* Punto triplo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q111059
* BNCF: 21949
* BNF: 11978882m
* EBID: ID
* GND: 4140476-2
* JSTOR: critical-points
* LCCN: sh85034141
* MAG: 144461396

 |
**Rinia** o **Rhenea** grego: *Ρήνεια* é unha illa grega nas Cícladas. Atópase xusto ao oeste da illa de Delos da que lle separa unha canle duns 700 metros de anchura, e aínda máis ao suroeste da illa de Mykonos a 9 km, da que dependen administrativamente. A súa superficie é de 14 km². Tiña unha pequena poboación ata a década de 1980, pero actualmente está deshabitada. Tamén é denominada Gran Delos.

A orientación de Rinia é de norte a sur, cunha lonxitude de 8 km. Componse de dúas partes unidas entre elas por un istmo de 1´2 km de largo por 70 m de longo no seu punto máis estreito. Ten unha superficie total de 13´9 km². O seu punto culminante, situado na parte norte, alcanza os 136 m.

Na Antigüidade, foi conquistada por Polícrates de Samos e dedicouse ao culto de Apolo Delio. Tiña unha cidade do mesmo nome que a illa: Renea.

Servía de necrópole aos delios e de refuxio para as mulleres que estaban a piques de parir, pois o carácter sagrado de Delos prohibía que alí tivesen lugar nacementos e defuncións.

Ata un pasado recente, estaba habitada por apenas unha vintena de persoas. Actualmente está deshabitada.

Referencias
-----------

1. ↑  Tucídides, *Historia de la Guerra del Peloponeso* III.104
2. ↑  Estrabón, *Geografía* X.5.5

Véxase tamén
------------

* Outras illas gregas

### Ligazóns externas

* Páxina oficial do Municipio de Mykonos *(en inglés)* *(en grego)*

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Rinia Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1475379
* DARE: 30786
* GeoNames: 254318
* LCCN: sh87007515
* OSM: 531132
* Pleiades: 599918

 |
En física un **punto material** é unha entidade idealizada que ten unhas dimensións prescindibles respecto ao fenómeno en estudo, polo tanto a súa estrutura interna non interesa e o corpo pódese tratar como se a súa mase estivera concentrada nun punto do espazo. A utilidade do concepto de punto material está en poder asociar ao corpo un punto xeométrico e xa que logo poder operar no espazo cartesiano cos métodos da xeometría analítica.

Non se pode tratar calquera corpo como punto material. En efecto en mecánica clásica para un punto material rexe rigorosamente o segundo principio da dinámica:

{\displaystyle {\vec {F}}=m{\vec {a}}}
e para que un sistema extenso sexa considerado como un punto material ten que ser posible confundir a súa aceleración coa do seu centro de masa.

De forma análoga débese poder identificar a resultante das forzas exercidas sobre o corpo coas que se exercen sobre o punto material que o representa. Isto é posible porqué rexe para os sistemas extensos a primeira ecuación cardinal:  

{\displaystyle \Sigma \_{i}{\vec {F\_{i}}}=m{\vec {a}}\_{CM}}
onde {\displaystyle F\_{i}} son as forzas exercidas no corpo, e {\displaystyle {\vec {a}}\_{CM}} é a aceleración do centro de masa do corpo.

Pola contra {\displaystyle {\vec {F}}=m{\vec {a}}} e a representación do punto material aplícanse só aos posibles constituíntes elementais realmente privados de estrutura interna, pero non se ha aplicar aos corpos extensos. É xa que logo imposible representar como punto material un corpo no cal sexa imposible omitir os graos de liberdade interna.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1068091
* JSTOR: point-masses
* MAG: 175749648

 |
**Ringvassøya** (saami setentrional: *Ráneš*) é unha grande illa no condado de Troms, Noruega. Divídese entre os municipios de Tromsø e Karlsøe. Varias illas rodean Ringvassøxa incluíndo Kvaløxa ao sur; Reinøxa e Karlsøxa ao leste; Vannøxa, Helgøxa, e Nordkvaløxa ao norte; e Rebbenesøxa ao noroeste.

 Vista do lago Skogsfjordvatn en Ringvassøxa
Cunha superficie de 660,84 km², Ringvassøe é a sexta illa máis grande na parte continental de Noruega. O punto máis alto da illa, Soltindan, ten unha altura de 1.051 m sobre o nivel do mar. Con 10 km de longo Skogsfjordvatnet é o lago máis grande dunha illa de Noruega.

Está conectada coa illa Kvaløya mediante o túnel de Kvalsund.

Notas
-----

1. ↑  Store norske leksikon. "Ringvassøy" (en Norwegian). Consultado o 2010-04-06.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Ringvassøy Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Ligazóns externas

* Håvard Dahl Brattrein: Bygdebok for Karlsøy og Helgøy

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2466869
* GEC: 0471101
* GeoNames: 3141817
* OSM: 3975411

 |
O ***Rinoceronte de Dürer*** é un gravado en madeira de Albrecht Dürer realizado en 1515 que se converteu nunha icona cultural, e que segundo algúns críticos, é a «representación dun animal que máis influencia tivo na historia da arte». Está baseado en bosquexos e descricións duns dos primeiros rinocerontes que chegaron a Europa, concretamente na corte portuguesa.

Historia e características
--------------------------

O gravado contén inexactitudes anatómicas. Representa ó animal cuberto de placas duras, coma se tivese unha armadura, e con escamas nas patas, que o fan semellante a un réptil. Dürer nunca viu o rinoceronte real, o primeiro exemplar vivo visto en Europa dende tempos do Imperio Romano. A finais de 1515, o rei de Portugal, Manuel I, enviou o animal como agasallo ó papa León X, pero morreu ó naufragar o barco que o transportaba cara a costa de Italia, a comezos de 1516. Non se volvería a ver un rinoceronte vivo en Europa até a chegada dun segundo exemplar da India á corte española de Filipe II contra o 1579.

Malia as imprecisións anatómicas, o gravado de Dürer tivo unha gran popularidade en Europa e foi copiado en moitas ocasións durante os tres séculos seguintes. Estivo considerado unha representación fiable dun rinoceronte até finais do século XVIII. Ó cabo, foi substituído por pinturas e debuxos máis realistas, especialmente do *rinoceronte Clara*, que foi exhibido por Europa nas décadas de 1740 e 1750. Sobre o gravado de Dürer tense dito que: «Probablemente ningunha outra pintura dun animal exerceu unha influencia tan grande nas artes».

Os franceses erixiron unha escultura da obra (na cal se inspirou Salvador Dalí) e diversos artistas barrocos incluírono nos seus cadros, sobre todo despois de coñecer rinocerontes reais.

Notas
-----

1. ↑  Algunhas fontes indican trabucadamente 1513, copiando un erro tipográfico de Dürer nun dos seus debuxos orixinais e que persistiría até o gravado. (Bedini, Silvano A. (1997). *The Pope's Elephant*. Manchester: Carcanet Press. p. 121. ISBN 1-85754-277-0.
2. ↑  Clarke, T.H. (1986). *The Rhinoceros from Dürer to Stubbs: 1515–1799*. London: Sotheby's Publications.
3. ↑  Clarke, capítulo 2. En honor deste animal, que vai ter tamén unha rocambolesca historia, déronlle o nome de '*abada* (rinoceronte en portugués) a unha rúa de Madrid. Nesta páxina cítase a data de 1583 [*Ligazón morta*]
4. ↑  Citado por Clarke, páx.20.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Rinoceronte de Dürer***  |

### Outros artigos

* Museo Británico

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q748518
* WorldCat
* VIAF: 190452478
* GND: 4540702-2
* LCCN: no2017117234

 |
Estrutura química do sulfoquinovosil distearoilglicerol, un tipo de sulfoquinovosil diacilglicerol
Os **sulfolípidos** son un tipo de lípidos que posúen un grupo funcional que contén xofre. Un exemplo de **sulfolípido** abundante é o sulfoquinovosil diacilglicerol, que está composto por un glicósido de sulfoquinovosa e un diacilglicerol. En plantas, os sulfoquinovosil diaiylglicéridos (SQDG) son importantes no ciclo do xofre. Outros sulfolípidos salientables son os sulfátidos e seminolípidos, que son glicolípidos sulfatados.

Notas
-----

1. ↑  Harwood, John L.; Nicholls, Rodney G. (1979). "The plant sulfolipid. A major component of the sulfur cycle". *Biochemical Society Transactions* **7** (2): 440–7. PMID 428677. doi:10.1042/bst0070440.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Sulfátido
* Galactolípido
* Fosfolípido

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3503468
* MAG: 2777237655

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* ChEBI: 61384

 |

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre bioloxía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
Coordenadas: 42°29′26″N 8°32′39″O﻿ / ﻿42.490555555556, -8.5441666666667

A **Portela da Laxe** é unha estación de gravados rupestres conformada por seis grupos. Catro deles foron destruídos no último cuarto do século XX como consecuencia das obras de ampliación da estrada N-541 que une Pontevedra e Ourense.

Sitúase no lugar da Atalaia, parroquia de Viascón, Cerdedo-Cotobade. Son coñecidas desde antigo e xa foron recollidas no *Corpus Petroglyphorum Gallaeciae* de Ramón Sobrino Buhígas no ano 1935.

Descrición
----------

Entre elas cómpre salientar a laxe horizontal (**Grupo I**). Trátase dun penedo situado a rentes do chan e que se prolonga en dirección noroeste - sueste.

Presenta motivos de moi diversa tipoloxía: combinacións circulares, círculos sinxelos, coviñas, cadrados, esvásticas, soliformes, paletas etc.

O **Grupo II** componse dunha combinación circular.

Os outros catro grupos desaparecidos presentaban diversas combinacións circulares, círculos simples, coviñas e figuras cruciformes.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* García Alén, Alfredo e de la Peña Santos, Antonio. *Grabados rupestres de la provincia de Pontevedra. Catalogación Arqueológica y artística de Galicia del Museo de Pontevedra*, páxs. 55 a 57 (1980). Fundación Pedro Barrié de la Maza. ISBN 84-85728-04-1
* Carballo Arceo, Xulio (xullo de 2006). *Arqueoloxía de Galicia. Itinerarios polo pasado*. Nigra Trea. ISBN 84-95364-40-9.

### Outros artigos

* Petróglifo
* Petróglifos de Galicia

### Ligazóns externas

* 

* Portela da Laxe na páxina web colaborativa Patrimonio Galego.
**Salustiano Mato de la Iglesia**, nado en Santiago de Compostela en 1960, é un biólogo e profesor universitario galego.

Traxectoria
-----------

É licenciado en Bioloxía pola Universidade de Santiago de Compostela e doutor en Bioloxía por esta institución académica e ten realizado o postdoutoramento nas universidades de Cornell e Rutgers dos Estados Unidos, no eido da compostaxe. É Catedrático de Bioloxía Animal.

A súa experiencia profesional está vencellada ó mundo universitario, no que ten desenvolvido, entre outras responsabilidades, o cargo de Vicedecano da Facultade de Ciencias de Ourense, a Dirección do Departamento de Ecoloxía e Bioloxía Animal da Universidade de Vigo ou o Decanato da Facultade de Ciencias de Vigo, ademais de ser membro da Executiva da Sectorial de I+D+i da CRUE; e Vicerreitor de Investigación da Universidade de Vigo, dende 1998 a 2005.

Foi profesor da Escola Técnica de Enxeñeiros Agrónomos de Lugo, profesor da Facultade de Ciencias de Ourense e, dende o ano 2000, exerce como catedrático na Universidade de Vigo con docencia na Facultade de Bioloxía.

Publicou máis de cen traballos científicos dos cales máis da metade o foron en revistas de ámbito internacional, no campo da Ecoloxía do Solo e do Tratamento de Residuos.

Foi Director Xeral de Investigación, Desenvolvemento e Innovación (2005-2009). En 2010 foi elixido reitor da Universidade de Vigo.

Notas
-----

1. ↑  Domingo Docampo (6 de marzo de 2011). "Salustiano Mato, la visión del corredor de fondo". *El País*.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina persoal na Universidade de Vigo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12399498
* WorldCat
* VIAF: 87127540
* BNE: XX1360735
* Dialnet: 533760
* ISNI: 0000 0000 6052 3664
* ORCID: 0000-0003-4392-4302

 |
**Relación sinal/ruído** ou **relación sinal-ruído** (abreviado **SNR** ou ***S/N***, do inglés *Signal-to-noise ratio*) é unha medida utilizada en ciencia e enxeñaría que compara o nivel dun sinal desexado co nivel do ruído.

É definido como a proporción entre a potencia do sinal e a potencia do ruído. Como tal non ten unidades, aínda que habitualmente se expresa en unidades logarítmicas, en decibelios (dB).

Unha relación sinal/ruído maior que 1 (ou maior que 0 dB) indica que hai máis potencia de sinal que de ruído.

Notas
-----

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Relación sinal/ruído***  |

### Outros artigos

* Factor de ruído

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre ciencias é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q738628
* EBID: ID
* JSTOR: signal-to-noise-ratios
* MAG: 73836528

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* MeSH: D059629
* MeSH: E05.318.370.800.875

 |