**Wilkes-Barre** é unha cidade situada no estado estadounidense de Pensilvania, próxima a Scranton, no condado de Luzerne.

Historia
--------

A principios do século XVIII o val de Wyoming estaba habitado por tribos de nativos americanos Shawnee e Lenape. En 1769 un grupo de europeos, liderado por John Durkee, converteuse no primeiro asentamento non nativo en chegar á zona. Foi chamado Wilkes-Barre en honra a John Wilkes e Isaac Barré, dous membros do Parlamento británico que apoiaron a colonización de terras de ultramar que máis tarde se converteron en Estados Unidos.

A comunidade inicialmente estivo do lado de Connecticut, que reclamou a propiedade desas terras contra o seu rival Pensilvania. Un grupo de homes armados leais a Pensilvania tentou dúas veces expulsar aos habitantes de Wilkes-Barre nas chamadas Guerras da Pennamita. Despois da Guerra de Independencia dos Estados Unidos, o asunto resolveuse cun compromiso: os veciños obtiveron a propiedade da terra ao aceptar anexionala a Pensilvania.

### Fundación e Industria

A poboación de Wilkes-Barre aumentou significativamente tras o descubrimento dun depósito de antracita a principios do século XIX, o que deu á cidade o alcume de "A Cidade Diamante". Centos de miles de inmigrantes invadiron a cidade atopando traballo nas numerosas minas xurdidas en pouco tempo. Foi fundada en 1769, incorporada en 1806 e oficialmente recoñecida como cidade en 1871. 

### Século XX

A industria mineira sobreviviu a numerosos desastres que provocaron a morte de moitos mineiros. Estes inclúen a explosión da *Baltimore Colliery* en 1919, que causou a morte de 92 traballadores. Porén, a industria do carbón non sobreviviu ao descubrimento doutras fontes de enerxía que substituíron aos poucos este combustible. A maioría das compañías abandonaron Wilkes-Barre ao final da Segunda guerra mundial e en 1959, após o Desastre da mina Knox a cidade entrou nun declive que durou varias décadas, acelerado polo furacán Agnes en 1972.

### Inundación desastrosa

As fábricas e tendas seguiron sendo as principais actividades de Wilkes-Barre, pero a economía da cidade alcanzou o seu punto máis baixo tras o furacán que a azoutou en 1972. As augas do río Susquehanna alcanzaron o nivel duns doce metros, 1,5 metros por riba do nivel da cidade, alcanzando unha altura duns 3 metros no centro da cidade. Seis persoas perderon a vida e 25.000 vivendas e locais comerciais e industriais resultaron danados ou destruídos. Os danos estimáronse en mil millóns de dólares e o presidente Richard Nixon fixo que o Congreso concedese axuda inmediata para a zona afectada.

Entre 1972 e finais de 1980, Wilkes-Barre comprometeuse a reparar os danos mediante a reconstrución dos edificios destruídos ou danados e elevando as marxes do río até a máxima altura alcanzada polo mesmo nesa ocasión. Esta disposición resultou útil durante as choivas de 1996, 2004 e 2006.

Demografía
----------

Segundo o censo estadounidense do ano 2000, a súa poboación era de 43.123 habitantes. En 2006, estimouse unha poboación de 41.288 habitantes, un descenso de 1.835 (-4,3%). Na localidade naceron importantes científicos como o físico cuántico David Bohm e o Premio Nobel de Física de 1997 William Daniel Phillips.

Xeografía
---------

Segundo a Oficina do Censo dos Estados Unidos (USCB), ten unha superficie de 18,6 km², dos cales 17,7 km² cubertos por terra e 0,9 km² cubertos por auga.

### Localidades veciñas

Nun radio de 4 km arredor de Wilkes-Barre encóntranse as localidades de Wilkes-Barre Township, Pringle, Edwardsville, Kingston, Laurel Run e Ashley.

Notas
-----

1. ↑  "City Facts & Figures ; Wilkes-Barre". *www.wilkes-barre.city*. Consultado o 2022-07-17.
2. ↑  "Wilkes-Barre Preservation Society presents "Agnes" Documentary Film - The F.M. Kirby Center for the Performing Arts". *www.kirbycenter.org*. Arquivado dende o orixinal o 07 de agosto de 2022. Consultado o 2022-07-17.
3. ↑  "U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1". Arquivado dende o orixinal o 2010-01-11. Consultado o 2007-11-05.
4. ↑  "U.S. Census Bureau. Estimativa da poboación (xullo de 2006)". *www.census.gov*. Arquivado dende o orixinal o 13 de xuño de 2007. Consultado o 5 de novembro de 2007.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Wilkes-Barre Modificar a ligazón no Wikidata*** |

* Scranton/Wilkes-Barre RailRaiders (equipo de béisbol)
* Wilkes-Barre/Scranton Penguins (equipo de hockey sobre xeo, a súa mascota chámase Tux, como a de Linux)

### Ligazóns externas

|  | Principais áreas urbanas do Estado americano de Pensilvania |
| --- | --- |
| **Capital** | Harrisburg |
| **Principais cidades** | Allentown | Altoona | Bethel Park | Bethlehem | Chester | Erie | Harrisburg | Lancaster | Levittown | Mount Lebanon | Nova Cumberland | Norristown | Penn Hills | Philadelphia | Pittsburgh | Reading | Scranton | State College | Wilkes-Barre | York |

* Portal:Estados Unidos de América