recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Rapaz facendo un *"drop Knee"*.
O **Bodyboard** é un estilo de deporte parecido ao surf, xa que consiste en deslizarse polo mar coa forza das ondas. Úsanse unhas pequenas aletas para darse impulso. A táboa é diferente da de surf, máis curta e feita doutros materias máis flexibles e, polo tanto con menos tendencia a romper. É un deporte que permite moita mobilidade e cunha larga lista de trucos para executar.

O Bodyboard empezou a practicarse con táboas de madeira, ata que en 1971, Tom Morey, fabricou a táboa de telgopor. Púxose moi de moda nos 80' e era moi común ver a xente practicando este deporte polas praias. Moitos bodyboarders empezaron a practicar este deporte en ondas tan grandes e potentes como Pipeline, Teahupoo, Sunset, entre outras, ondas nas que moitos surfistas tiñan problemas polas baixadas da onda ou simplemente porque lles partía a táboa, problema que os bodyboarders non tiñan.
O bodyboard é un deporte derivado do surf que consiste en deslizarse e realizar acrobacias sobre as ondas cunha táboa de sobre un metro de largo. Hai tres estilos ou maneiras de deslizarse sobre un bodyboard:

* Tombado (prone).
* Cunha perna axeonllada (drop knee).
* Totalmente de pé.

Destas tres escolas a primeira é a máis estendida e a que caracteriza a este deporte con, sendo o deslizamento nas outras dúas similar ao surf de táboa. Todo grazas a Alfonso Escobar (yuka) o mellor no surf de huacho.

Historia
--------

Antigamente usábanse táboas de madeira, logo saíron as de telgopor, ata que en 1971, na costa Kona de Hawaii, Tom Morey (surfista e inventor) quixo crear unha táboa máis curta cas do surf, que dera unha transición máis harmoniosa entre o piloto e a onda, máis branda, inofensiva, lixeira que fose divertida para novatos e principiantes. Así foi que na cociña da súa casa, armado de coitelo, prancha e un pedazo de espuma de polietileno, comezou a dar forma ao que sería o primeiro prototipo do que hoxe é o actual bodyboard.

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre deporte é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Francisco García Fernández.

**Francisco "Pancho" García Fernández**, nado en Ferrol o 1 de xullo de 1951, é un exfutbolista galego. Centrocampista histórico do Deportivo da Coruña, é o noveno futbolista con máis partidos na historia do club (331).

Traxectoria
-----------

Naceu no barrio ferrolán de Esteiro o o 1 de xullo de 1951. Soldador de profesión, traballou na Bazán, ao igual que seu pai, ao tempo que xogaba en equipos modestos como o Esteiro ou o Arsenal. En 1972 pasou ao Racing de Ferrol, club no que militou durante tres tempadas, todas na Terceira División. Na campaña 1973/74 chegou a anotar 15 goles, sendo o segundo máximo anotador do equipo por detrás de Alfonso Castro.

En 1975 fichou polo Deportivo da Coruña e xogou no club coruñés durante a seguinte década completa. Titular na maioría de partidos dese período, viviu o primeiro descenso do club á Segunda División B ao remate da tempada 1979/80. Contribuíu ao ascenso do equipo só un ano despois marcando 10 goles na categoría de bronce. Deixou o club e o fútbol ao remate da tempada 1984/85.

No momento da súa retirada era o segundo futbolista con máis partidos oficiais na historia do Deportivo da Coruña (331), só por detrás do histórico gardameta Acuña (393). Na actualidade ocupa a novena praza.

Notas
-----

1. ↑  "Al fin las cosas me salen bien". *La Voz de Galicia* (en castelán). 26 de xaneiro de 1978. p. 32.
2. ↑  "García, al Deportivo". *La Voz de Galicia* (en castelán). 4 de xuño de 1975. p. 45.
3. ↑  "Listado de jugadores del Deportivo de La Coruña". *BDFutbol* (en castelán). Consultado o 11 de novembro de 2022.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Datos do xogador en bdfutbol.com *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q16512145
* WorldCat
* VIAF: 243103976
* BNB: ID
* GND: 1146840969
* ISNI: 0000 0000 3668 8004
* LCCN: n2005185116

 |
O **Club do Mar Ferrol** é un club de carácter deportivo e cultural creado no ano 1992 e que se dedica a actividades relacionadas co mar: pesca deportiva, vela de cruceiro e olímpica, vela tradicional, mergullo e pesca submarina. Para iso organiza varios campionatos destas especialidades ó longo do ano.
Na actualidade conta con máis de 1000 socios.

Outras actividades
------------------

O club organiza actividades de limpeza de fondos do litoral mariño en colaboración coa Sociedade Galega de Historia Natural. No ano 2007, en colaboración coa Estación Biolóxica da Graña que pertence á Universidade de Santiago, están dedicados ao cambio de localización dunha colonia de gorgonias que estaban en perigo por causa das obras do porto exterior.

Tamén colabora coa Autoridade Portuaria Ferrol San Cibrao na xestión de pantaláns e infraestruturas portuarias en Ferrol.

Dentro do ámbito da cultura da vela e embarcacións tradicionais, ten recuperado e promovido a construción de embarcacións tradicionais, e participado con elas en distintas probas da costa galega e da costa atlántica europea. En 1993 organizou a primeira regata de Vela Clásica Parrocheira, que dende aquela se celebra anualmente. En 1997 o club entrou a formar parte da Federación Galega pola Cultura Marítima e Fluvial, coa que colaborou na organización do VIII Encontro de Embarcacións Tradicionais de Galicia no ano 2007, en Ferrol.
**Mickaël Benoit "Michael" Mokongo**, nado o 11 de xullo de 1986 en Bangui, República Centroafricana, é un xogador profesional de baloncesto francés actualmente sen equipo. É internacional nas categorías inferiores da selección francesa e coa selección absoluta centroafricana.

Traxectoria
-----------

Fillo dun antigo xogador da selección centroafricana de baloncesto, Mokongo comezou a súa andaina no baloncesto europeo coas categorías inferiores do ÉS Chalon, co cal pasaría a debutar na Ligue Nationale de Basketball (máxima categoría do baloncesto francés) en 2003. Manteríase no club até 2006, chegando a xogar na ULEB Cup e sendo chamado para xogar no All-Star en 2005.

Posteriormente ficharía pola Orlandina da Serie A italiana (máxima categoría italiana), onde sería titular facendo 7 puntos, 2 rebotes e 3 asistencias por encontro. Posteriormente marcharía cara Turquía, a xogar co Bandırma Banvit da primeira división, facendo 10 puntos, 2 rebotes e case 4 asistencias por encontro. Con todo, foi traspasado no mercado de inverno ao BCM Gravelines da Ligue Nationale de Basketball até final de tempada. Ao ano seguinte asinaría co Cholet Basket co cal tamén xogaría en competicións europeas, chegando a xogar a final do EuroChallenge

Ao final da tempada marcharía cara Chipre, onde xogaría co Apoel Nicosia da primeira división. Xogando de titular gañaría a liga do país, ademais de xogar de novo en competicións europeas. Ao ano seguinte Mokongo asina co Club Ourense Baloncesto, onde é despedido no mes de xaneiro por mor dos malos resultados do equipo até ese momento. Así, o 9 de febreiro de 2011 Mokongo asinaría co Breogán de Lugo até final da tempada.

### Equipos

* ProA ÉS Chalon (2002-2006)
* Serie A Orlandina Basket (2006-2007)
* TBL Bandırma Banvit (2007)
* ProA BCM Gravelines (2008)
* ProA Cholet Basket (2008-2009)
* Cyprus A Apoel Nicosia (2009-2010)
* LEB Ourense (2010-2011)
* LEB Breogán (2011)
* ProA Chorale Roanne (2011-2012)
* Cyprus A Apoel Nicosia (2012-2013)
* LEB Basket Navarra (2013)
* NM1 AS Monaco (2013-2015)

Palmarés
--------

* Selección de Francia U18 (2004)
* Selección de Francia U20 (2006)
* Semifinalista Ligue Nationale de Basketball (2004, 2005)
* Medalla de Bronce Eurobasket U18 (2004)
* Xogador no All-Star da Ligue Nationale de Basketball (2005)
* Finalista do EuroChallenge (2009)
* Cuartofinalista do EuroChallenge (2010)
* Campión da Liga Chipriota (2010)

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Perfil en feb.es
* Nova da fichaxe polo Breogán na web oficial do club
* Vídeo coas mellores xogadas de Mokongo no Cholet Basket

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q533182
* Euroleague: BJI
* FIBA: 45655

 |
***La Conquista del Estado*** foi un semanario político español fundado o 14 de marzo de 1931 (un mes antes da proclamación da Segunda República) por Ramiro Ledesma Ramos. Publicáronse 23 números, aparecendo o derradeiro o 24 de outubro de 1931.

Obxectivos políticos
--------------------

De corte fascista, estaba inspirado na publicación homónima italiana de Curzio Malaparte (*La Conquista dello Stato*) e pretendía converterse no embrión do fascismo español desde un punto de vista teórico.

No seu primeiro número publicou un manifesto cuxas ideas-forza eran: supremacía do Estado, afirmación nacional, articulación comarcal de España e estrutura sindical da economía (nacionalsindicalismo). O periódico incluíu ademais 17 puntos básicos, que destacaban os seus obxectivos primordiais.

### Revolución Nacional e Social

Declaradamente partidaria do fascismo, en todos os números insístese na idea de revolución, que se enfronte tanto ao marxismo como ao capitalismo, enfocándose na chamada terceira vía e facendo continuas loas tanto á Italia fascista como ao Partido Nacionalsocialista de Adolf Hitler, que chegou dous anos despois ao poder. Tamén foi moi combativo co independentismo, en especial o catalán, ao que dedicou varios artigos de clara oposición.

Tamén intentou recrutar aos descontentos dalgúns movementos revolucionarios proletarios, fundamentalmente membros da CNT, asistindo ao Congreso Extraordinario de 1931 da organización anarcosindicalista e apoiando a Folga da Telefónica convocada por estes.

### Colaboradores

O principal colaborador foi Juan Aparicio López. Posteriormente, engadíronse outros como Manuel Souto Vilas.

Fin do semanario e fundación das JONS
-------------------------------------

Logo de sufrir dificultades económicas pola censura estabelecida na Lei de Defensa da República (1931), anunciou en outubro o final da súa andaina. O grupo de simpatizantes arredor do semanario promoveron a fusión coas Juntas Castellanas de Actuación Hispánica, dirixidas por Onésimo Redondo, dando lugar, o 10 de outubro de 1931, á formación dunha nova organización política e un novo semanario co mesmo nome, Juntas de Ofensiva Nacional-Sindicalista (JONS), que se converteu no primeiro partido nacionalsindicalista de España.

Notas
-----

1. ↑  *La Conquista del Estado*, nº 1, 14 de marzo de 1931.
2. ↑  *La Conquista del Estado*, nº 18, 11 de xullo de 1931.
3. ↑  "La conquista del estado". *Proyecto Filosofía en español* (en castelán). Arquivado dende o orixinal o 01-06-2020. Consultado o 19-9-2019.
4. ↑  Sesma (2012), p. 56

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Sesma Landrín, Nicolás (2012). "La dialéctica de los puños y de las pistolas": una aproximación a la formación de la idea de estado en el fascismo español (1931-1945)". *Historia y Política: Ideas, Procesos y Movimientos Sociales* (en castelán) (27): 51–82. ISSN 1575-0361. doi:10.18042/hp.

### Outros artigos

* Ramiro Ledesma Ramos
* Juntas Castellanas de Actuación Hispánica
* Juntas de Ofensiva Nacional-Sindicalista

### Ligazóns externas

* *La Conquista del Estado* arquivo

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q2747548
* OCLC: 36745496

 |
O **Metropolitans 92** é un equipo de baloncesto profesional francés con sede na cidade de Levallois-Perret (Illa de Francia). Actualmente compite na LNB Pro A, a máxima categoría do baloncesto galo. Disputa os seus partidos como local no Palais des sports Marcel Cerdan, un pavillón con capacidade para 4.000 espectadores. Fundado no ano 2007 co nome de **Paris-Levallois Basket**, os seus maiores éxitos son un tíulo de Copa e outro do Match des Champions (Supercopa), ambos conseguidos en 2013.

Historia
--------

O club foi fundado no ano 2017 a raíz da fusión do Paris Basket Racing, equipo posuidor de catro títulos de liga da cidade de París, o Levallois Sporting Club Basket, de Levallois-Perret, un municipio da periferia da capital francesa. O club, que foi bautizado co nome de Paris-Levallois Basket, mantén toda a historia e títulos do Paris Basket Racing e o Levallois Sporting Club Basket. O club comezou a súa andaina na LNB Pro A, máxima categoría do baloncesto galo, porén, en 2008 descendeu á LNB Pro B tras finalizar penúltimo na liga. O club volveu á máxima categoría en tan só un ano e desde aquela permanece nela. O seu mellor ano foi o 2013 cando conseguiron os títulos de campión de Copa e da Supercopa. O 5 de xullo de 2017, o equipo directivo decide mudar o nome do club a Levallois Metropolitans. O 4 de xullo de 2019, o ex-xogador da NBA Boris Diaw foi nomeado novo presidente do club, sucedendo a Jean-Pierre Aubry. Ese mesmo ano o club adopta un novo nome, Metropolitans 92.

Palmarés
--------

* **Copa de Francia**
	+ **Campións (1):** 2013
* **Supercopa de Francia**
	+ **Campións (1):** 2013

Temporada por temporada
-----------------------

| Ano | Nivel | Liga | Pos. | Copa | Supercopa | Europa |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2007–08 | 1 | Pro A | 15º | Fase de 32 |  |  |
| 2008–09 | 2 | Pro B | 1º | Rolda de 16 |  |  |
| 2009–10 | 1 | Pro A | 7º | Fase de 32 |  |  |
| 2010–11 | 1 | Pro A | 13º | Rolda de 16 |  | **3** EuroChallenge | FC |
| 2011–12 | 1 | Pro A | 6º | Fase de 32 | Cuartos de final |  |
| 2012–13 | 1 | Pro A | 12º | Campión | Semifinalista | **3** EuroChallenge | CF |
| 2013–14 | 1 | Pro A | 6º | Cuartos de final | Semifinais | **2** Eurocup | LR |
| 2014–15 | 1 | Pro A | 11º | Rolda de 16 |  |  |
| 2015–16 | 1 | Pro A | 14º | Rolda de 16 |  |  |
| 2016–17 | 1 | Pro A | 3º | Rolda de 16 |  |  |
| 2017–18 | 1 | Pro A | 10º | Semifinalista |  | **2** Eurocup | LR |
| 2018–19 | 1 | Pro A | 12º | Semifinais |  |  |
| 2019–20 | 1 | Pro A | 4º | Cuartos de final |  |  |
| 2020–21 | 1 | Pro A | 6º | Cuartos de final |  | **2** Eurocup | CF |
| 2021–22 | 1 | Pro A | 3º | Cuartos de final |  | **2** Eurocup | CF |
|

Notas
-----

1. ↑  "L’histoire des Levallois Metropolitans" (en francés). Arquivado dende o orixinal o 09 de xaneiro de 2020. Consultado o 8 de setembro de 2018.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Sitio web oficial *(en francés)*
**Juan Tellería Arrizabalaga**, nado o 12 de xullo de 1895 en Zegama, Guipúscoa e finado o 26 de febreiro de 1949 en Madrid, foi un compositor vasco.

Traxectoria
-----------

Quedou orfo moi xove quedando el e os seus catro irmáns ao cargo do seu tío Baldomero Tellería, sacerdote do que aprendería solfexo, piano e harmonía. Estes coñecementos servíronlle para gañar unha pensión da Deputación de Guipúscoa que lle permitiu trasladarse a Donostia e ampliar os seus estudos con Germán Cendoya e Beltrán Pagola.

En 1915 trasladouse a Madrid para estudar composición con Conrado del Campo e piano con Manuel Fernández Alberdi. Na capital do Estado serviuse das súas dotes como improvisador e compositor prolífico para asegurarse a súa manutención, dende tocar o órgano en igrexas a dar clases particulares.

No ano 1916 iniciou a composición do poema sinfónico *La Dama de Aizgorri*, que se estrenou o 29 de setembro de 1917 en Donostia no Gran Casino, tamén se tocou en Madrid coa Orquestra Sinfónica da man do mestre Enrique Fernández Arbós. Esta obra, coa que Tellería obtivo grande éxito con só 22 anos, non se volveu programar ata o ano 1952, interpretada pola Orquestra Nacional de España baixo a dirección de Ataúlgo Argenta.

No ano 1919 trasladouse a estudar a París e máis tarde a Alemaña, desta época non temos demasiada información sobre Juan Tellería, ata 1925 cando regresa a España.

Entre 1927 e 1947 centrouse na música lírica, compoñendo zarzuelas coma *El joven piloto*, *El cabaret de la Academia*, *Los Blasones* o *Las viejas ricas*. Porén tamén compuxo música de cámara e himnos relixiosos e militares. A súa composición máis coñecida é *Amanecer en Cegama* cuxa música foi utilizada para a base do himno fascista *Cara al sol*, himno de Falange Española de las JONS. Outras das súas composicións tamén foron utilizadas para a creación de himnos de parecida vinculación, coma o da División Azul, o da Vieja Guardia de FE de las JONS e da Fronte de Xuventudes.

Durante a guerra civil foi detido pero ingresou na CNT, colaborando co seu talento na filmografía republicana coma por exemplo *Defendemos nuestra tierra* ou *Mores de juventud*.

Ata 1946 deu clases na cátedra de música da cámara no Real Conservatorio Superior de Música de Madrid. Tamén foi pianista no Palacio da Prensa e ata 1946 desempeñou a cátedra de Música de Cámara no Conservatorio de Madrid.

Está enterrado no cemiterio de Aravaca (Madrid).

Véxase tamén
------------

* Diariovasco.com
* Biografíasyvidas.com

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3187798
* WorldCat
* VIAF: 124198750
* Auñamendi: 139311
* BNE: XX1202884
* DBE: juan-telleria-y-arrizabalaga
* Discogs: 2213904
* FAST: 1612984
* GND: 1155794826
* ISNI: 0000 0001 1781 3399
* LCCN: nr2005011889

 |
**Kifkif** é unha asociación de lesbianas, gais, transexuais e bisexuais de Marrocos. Establecida como tal, leva a cabo unha loita pacífica polos dereitos destes.

Historia e características
--------------------------

Kifkif ("igual" en árabe marroquí) é ilegal en Marrocos, pero non en España, onde desempeña o seu labor dende 2008. Na súa constitución afírmase que a súa acción abarca tanto España como Marrocos. A adhesión Kifkif está aberta a calquera persoa que comparta os seus valores con base na Declaración Universal dos Dereitos Humanos.

A asociación foi criticada violentamente pola sociedade máis conservadora musulmá..

Notas
-----

1. ↑  AKI (31 de julio). "Iran: Morocco 'gay association' irks hardliners" (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 21 de agosto de 2009. Consultado o 14 de febreiro de 2009.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Web oficial
* Mithly Magazine - 1º Revista LGTB en Marrocos

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q509782
* WorldCat
* VIAF: 314920199

 |
Cortaúnllas de dous tamaños.
Forzas aplicadas.
O **cortaúnllas** é unha pequena ferramenta con coitelas curvas que se utiliza para cortar as unllas. Sam Valentin Fogerty e Chapel Carter son considerados os inventores do cortaúnllas.

Os cortaúnllas adoitan ser metálicos, hainos de diferentes tamaños, e están compostos basicamente por dúas láminas unidas por un extremo, as cales posúen senllas follas de corte enfrontadas entre si no extremo oposto, e un mango colocado de forma inversa sobre elas. Na maioría dos cortaúnllas tamén se inclúe unha lámina máis con forma puntiaguda e superficie de lima para poder quitar a sucidade acumulada debaixo das unllas e poder limalas.

A mecánica do cortaúnllas é unha combinación de dúas pancas que permiten realizar unha potente presión de corte sen apenas esforzo. O mango é unha panca de segundo xénero que preme as dúas follas de corte até unilas. As follas actúan con gran forza, e dan lugar a unha combinación de panca de terceiro xénero. Os fíos das follas realizan un movemento curto para vencer a resistencia que ofrece a unlla.

Polo seu tamaño, pódense distinguir os cortaúnllas domésticos e os de viaxe, máis pequenos. Tamén existen cortaúnllas para nenos decorados con motivos infantís.

Notas
-----

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Cortaúnllas*** |

1. ↑  ¿Quién inventó el cortaúñas? (8-5-2023). *www.xn--cortauas-i3a.com*.
2. ↑  Smith, Ernie. "Fingernail Trimming: What We Did Before Nail Clippers". *Tedium.co*. Consultado o 12 de novembro de 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q270380
* AAT: 300236347
* GEC: 0239703

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UMLS: C0179976

 |
Selo soviético emitido en 1987 por mor dos 30 anos da creación da OSPA
A **Organización de Solidariedade cos Pobos Afroasiáticos** (OSPA, en inglés *Afro-Asian Peoples' Solidarity Organization* AAPSO) é unha organización non gobernamental con comités nacionais en máis de 90 países creada o 27 de decembro de 1957 no Cairo froito da colaboración entre Exipto, a Unión Soviética e a China, incluíndo no seu seo a diversas organizacións políticas e culturais. Os seus obxectivos iniciais eran a loita contra o imperialismo, o colonialismo e o neocolonialismo, o racismo, o sionismo e a coordinación antifascista. A partir de 1965 co aumento dos conflitos entre a URSS e a China a influencia da organización diminuíu centrándose en novos temas, como o desenvolvemento económico, social e cultural, a loita polos dereitos humanos, a democracia, o combate contra a corrupción, cuestións demográficas e ambientais, conflitos internos e guerras civís, os problemas dos refuxiados, e moitos outros.

Notas
-----

1. ↑  TOUVAL, Saadia (1999) *The Boundary Politics of Independent Africa* Nova York:iUniverse, p. 52

Véxase tamén
------------

* Comité Soviético de Solidariedade con Asia e África

### Ligazóns externas

* Web oficial

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q25100023
* WorldCat
* VIAF: 128446232
* ISNI: 0000 0001 1033 6796
* LCCN: n80039741

 |
**The Blows** é un grupo de pop vigués creado a finais de 2005.

En 2006 autoeditaron a súa primeira maqueta e a partir de aí iniciaron algunhas actuacións para programas de radio e televisión locais. Con esa demo acadaron premios coma o de mellor maqueta no concurso Maketon Estrella Galicia, e foron finalistas en festivais españois coma Contempopránea, Vigo Transforma, Festimad ou Caceres Pop Art.

O 18 de agosto de 2013 faleceu vítima dun cancro o baixista eléctrico do grupo, Álex Lago. Tras isto o proxecto dun novo álbum, que se ía chamar *La Guerra del Fuego*, quedou paralizado, despois de ter gravados numerosos temas. Tras un último concerto homenaxe na memoria de Álex Lago, que se celebrou o 8 de marzo de 2014 na sala *La Iguana Club* de Vigo, a banda non volveu tocar.

Formación
---------

* Roy Basanta (voz e guitarra)
* Bruno Mosquera (guitarra)
* Tarci Ávila (guitarra)

Discografía
-----------

* *Upskirts*- 2008 (PuPilo Records)
* *Ejército de fantasmas* - 2011

Notas
-----

1. ↑  *Fallece el músico vigués Álex Lago, bajista de The Blows*, en La Voz de Galicia, 18-8-2013 *(en castelán)*
2. ↑  Twitter de *La Guerra del Fuego*.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Web oficial do grupo
* The Blows en MySpace

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q12401076
* AllMusic: mn0002048157
* Discogs: 1125116
* MusicBrainz: ID

 |
**Keyhole, Inc.**, empresa fundada en 2001, foi pioneira no desenvolvemento de *software* especializado en aplicacións de visualización de datos xeoespaciais. Foi adquirido por Google en 2004 .

O nome "Keyhole *"* tamén é unha homenaxe aos satélites de recoñecemento KH, o sistema de recoñecemento militar orixinal "ollo no ceo", que ten máis de 30 anos.

2001: Inicio
------------

Keyhole obtivo o seu primeiro financiamento dun fondo de investimento. Máis tarde recibiu financiamento da Central Intelligence Agency (CIA), a través da empresa de capital risco In-Q-Tel.

2004: Adquisición
-----------------

Posteriormente, Keyhole foi adquirida por Google en 2004. No mercado o seu programa principal foi *Earth Viewer*, que foi actualizado e relanzado con éxito en 2005 como Google Earth.

Algunhas das súas funcións conserváronse nos servizos de Google Maps, Google Mobile e Keyhole Markup Language.

A empresa de Berlín ART+COM denunciou que o Google Earth fora copiado do seu programa Terravision. O proceso foi recollido na miniserie *The Billion Dollar Code.*

Notas
-----

1. ↑  Businessweek: Meet The CIA's Venture Capitalist - Businessweek
2. ↑  "Keyhole Inc. - Crunchbase Company Profile & Funding". *Crunchbase* (en inglés). Consultado o 2023-01-28.

Véxase tamén
------------

* In-Q-Tel
* Google Earth
* Silicon Graphics
* Terravision

### Ligazóns externas

* Google únese á CIA para financiar o *Recorded Future gravado*: texto en castelán e vídeo en inglés de *Democracy Now!*
* Usando *Recorded Future* para a Intelixencia Competitiva
**Radagaiso** (*Rhodogastus*, Radagaisus, Ῥοδογάϊσος, segundo Zósimo) finado no ano 406, foi un xefe xermánico, posibelmente godo.

Traxectoria
-----------

No ano 401 tomou parte na expedición militar de Alarico I de Italia, e no ano 406 dirixiu un exército contra Roma. Segundo algúns,[] o exército de Radagaiso constaba de 200.000 guerreiros. Os pagáns viron naquilo un castigo dos deuses por culpa das cristiáns.

Para derrotalo, o xeneral Estilicón conseguiu gañarse para o seu bando a Saro e ao huno Uldino, e coa súa axuda derrotou a Radagaiso, que tivo que refuxiarse coas súas tropas nos montes Fescolani. Como a fame e a sede decimaban os seus homes, trataron de abrirse paso entre os sitiadores, pero estes capturaron e decapitaron a Radagaiso. Dos seus homes, algúns das superviventes foron feitos escravos e outros ingresaron no exército romano.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q452209
* WorldCat
* VIAF: 89949234
* CERL: cnp01176407
* DeutscheBio: 138403341
* GND: 138403341

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Determinante.
A área do paralelogramo é o valor absoluto do determinante da matriz formada polos vectores que represenetan os lados do paralelogramo.
En matemáticas, o **determinante** é unha ferramenta moi potente en numerosos dominios (estudo de endomorfismos, busca de valores propios, cálculo diferencial). É así como se define o determinante dun sistema de ecuacións, o determinante dun endomorfismo, ou o determinante dun sistema de vectores. Foi introducido inicialmente na álxebra para resolver o problema de determinar o número de solucións dun sistema de ecuacións lineais.

Coma en moitas outras operacións, o determinante pode ser definido por unha colección de propiedades axiomas que se resumen coa expresión «forma n - lineal alternada». Esta definición permite facer un estudo teórico completo e ampliar aínda máis os seus campos de aplicación. Mais o determinante tamén pode concibir como unha xeneralización no espazo de dimensión *n* da noción de superficie ou de volume orientados. Este aspecto, a miúdo esquecido, é un enfoque práctico e luminoso das propiedades do determinante.

Matriz
------

O determinante dos vectores *X* e *X'*  é a superficie azul.
Matematicamente en forma de matriz:

{\displaystyle \det(X,X')={\begin{vmatrix}x&x'\\y&y'\end{vmatrix}}=xy'-yx'}
A expresión xeométrica equivalente:

{\displaystyle \det(X,X')=\|X\|\cdot \|X'\|\cdot \operatorname {sen} \theta }
onde \theta  é o ángulo formado polos vectores X e {\displaystyle X'}.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa letras cirílicas. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Georgii Apollonovich Gapon** (en ruso: *Георгий Аполлонович Гапон*), nado no ano 1870 e finado o 10 de abril de 1906 foi un sacerdote ortodoxo e un líder da clase obreira rusa antes da Revolución rusa de 1905, foi a cabeza visible da manifestación que rematou na matanza do *Domingo sanguento*.

Traxectoria
-----------

Gapon era fillo dun granxeiro de boa situación económica da rexión de Poltava, e foi educado nun seminario. Casou en 1896 e, trala morte da súa esposa en 1898, trasladouse a San Petersburgo e graduouse alí na academia de teoloxía no ano 1903.

O xa *Pai Gapon* organizou a *Asemblea de Obreiros Industriais rusos de San Petersburgo*, organización auspiciada polo Departamento de Policía e pola Okhrana, policía secreta do réxime tsarista. Os obxectivos da asemblea eran defender os dereitos dos traballadores e aumentar a moral e fe relixiosa e so os de membros de confesión ortodoxa podían acceder aos seus cargos. Pronto a organización acadou os 8000 membros e Gapon tratou estender a súa presenza a Kíiv e Moscova.

Dende finais de 1904 esta Asemblea e o propio Gapon comezaron a colaborar con radicais que defendían a abolición da autocracia tsarista.

O 9 de xaneiroxul./ 22 de xaneiro de 1905greg. un día despois de que comezara a folga xeral en San Petersburgo, Gapon organizou unha marcha obreira co fin de entregar unha misiva ao tsar Nicolao II, esta marcha totalmente pacífica rematou co masacre denominado *Domingo Sanguento*, no que as tropas tsaristas dispararon contra os manifestantes por orde do *Gran Duque* Vladimir Aleksandrovich matando 200 persoas, entre as que había mulleres e nenos.

Tras estes sucesos Gapon excomungou ao Tsar e animou aos traballadores a que actuaran contra o réxime, polo que tivo que fuxir ao estranxeiro, dende onde mantivo estreita relación co Partido Social-Revolucionario. Tralo Manifesto de Outubro emitido polo Tsar regresou a Rusia, onde continuou a súa relación coa Okhrana.

Sospeitoso de ser un axente provocador infiltrado nas filas revolucionarias, foi aforcado no ano 1906 nunha cabana finlandesa a mans de Pinhas Rutenberg, quen no pasado marchara con el no Domingo Sanguento e executando así unha sentenza de morte emitida pola dirección do Partido Social Revolucionario.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***Rusia*** |

### Ligazóns externas

* Artigo sobre Georgii Gapon *(en castelán)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q299681
* WorldCat
* VIAF: 59072430
* BNCHL: 000466891
* BNF: 10469990j
* BRE: 2344419
* CiNii: DA03658660
* DeutscheBio: 118716298
* EBID: ID
* FAST: 249736
* GEC: 0028989
* GND: 118716298
* ISNI: 0000 0001 0905 1443
* LCCN: no89005363
* NKC: jn20000700585
* NTA: 06770042X
* OL: OL5173862A
* Orthodox Encyclopedia: 161662
* SUDOC: 113488211

 |
O **Museo de Arte Contemporánea de Madrid**, chamado anteriormente **Museo Municipal de Arte Contemporánea**, encóntrase no distrito Centro de Madrid, na rúa Conde Duque.

Situado nas instalacións do edificio do Cuartel do Conde-Duque, construído polo arquitecto Pedro de Ribera en estilo barroco.

O museo, inaugurado en novembro de 2001, permaneceu pechado desde 2010 até o 3 de febreiro de 2015, cando se abriron ao público dúas das súas salas.

É un museo municipal público de arte contemporánea que alberga pinturas e esculturas de coleccións de vanguardas históricas, realismos, nova figuración e abstracción dos 1980, mestres da abstracción e da escola de Madrid.

Inauguración
------------

O Museo de Arte Contemporánea inaugurouse en novembro de 2001 con dous obxectivos fundamentais: a creación dun foro permanente no contexto dun centro como o de Conde Duque, aberto a un intenso programa cultural e de exposicións, e como complemento dos outros museos e coleccións de arte contemporánea de Madrid.

Ao igual que outros museos de arte contemporánea, tanto nacionais como estranxeiros, o Museo de Arte Contemporánea utilizou un edificio histórico para albergar a súa colección de arte contemporánea, neste caso do Concello de Madrid. O museo é ademais parte dun programa permanente de actualización para adaptalo ao seu uso con fins culturais. Presenta as obras de arte que o Concello foi adquirindo desde 1980, ano no que comezou a colección. O museo consta de dous andares cuns 22 000 metros cadrados. Este espazo exhibe cerca de 200 obras de máis de 175 artistas de diferentes épocas e movementos artísticos da arte española, desde as vanguardas históricas até a actualidade, a través da súa colección de pintura, escultura, fotografía, obra gráfica e instalacións.

O museo èchopuse para a súa renovación en abril de 2010. A reapertura estaba planexada para outubro de 2011, pero actualmente continúa pechado, probabelmente por motivos económicos, a excepción de dúas das súas salas. O 3 de febreiro de 2015 abríronse ao público estas dúa salas, onde se mostra parte da colección.

Ben de interese cultural
------------------------

O edificio foi declarado Ben de Interese Cultural de España en 1976.

Notas
-----

1. ↑  Pérez, Antonio (5 de xuño de 2012): "Silencio en torno al cierre del Museo de Arte Contemporáneo de Madrid". *elDiario.es*. Somos Malasaña. Consultado o 19 de agosto de 2022.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Museo de Arte Contemporánea de Madrid Modificar a ligazón no Wikidata*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q6940528
* WorldCat
* VIAF: 134238949
* BNE: XX219085
* BNF: 12195541n
* CANTIC: a11672316
* GND: 10155956-2
* ISNI: 0000 0001 1956 340X
* LCCN: nr2006032753
* SUDOC: 118810367

 |
**Santiago Otero Pouso**, coñecido como **Pajares**, finado o 21 de setembro de 1936, foi un sindicalista e político galego.

Traxectoria
-----------

Emigrou a Arxentina en 1921. Traballou nos xacementos petrolíferos de Comodoro Rivadavia ata 1923 e despois foi axudante segundo da aduana de Río Gallegos. En 1932 regresou a Galicia. Na Illa de Arousa participou da actividade política da República e foi un dos que proclamaron a República Federal da Illa de Arousa, da que foi nomeado presidente. Foi detido o 9 de outubro de 1934, o día 13 todos os detidos foron postos en liberdade acusados dun delito de sedición. Foron procesados e xulgados nun consello de guerra en marzo de 1935, que os absolveu. Tivo un enfrontamento cos armadores cos que traballaba, denunciounos e foron condenados a pagarlle 450 pesetas de indemnización. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi chamado ao cuartel dos gardas cívicos e ameazado de morte e obrigado a entregarlle aos armadores o oficio coa sentenza do preito. Na madrugada do 21 de setembro sacárono da casa e levárono ao cuartel onde o interrogaron; despois sacárono do cuartel, matárono e fondeárono. O 11 de outubro apareceu un cadáver flotando na praia dos Testos; avisado o xefe da Guardia Cívica, Benito Figueiras, e acompañado de dous "cívicos", colleron a barca dun pescador, atáronlle ao cadáver un poste de pedra máis grande e fondeárono de novo en mar aberto.

Vida persoal
------------

Casou con Josefa Arís.

Notas
-----

1. ↑  El día que A Illa logró su independencia
2. ↑  Outras fontes afirman que foi o día 6.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Santiago Otero Pouso, "Pajares"

### Ligazóns externas

* Pandulleiros: República independente por un día.
**Luís Cayo Alfonso Leste**, nado en Lantaño (Portas), é un político galego do PSdeG-PSOE.

Traxectoria
-----------

Autónomo, recolledor de leite. Nas eleccións municipais de 1983 encabezou a candidatura de Independentes Parroquias Unidas de Portas (PUP) e foi elixido alcalde con maioría absoluta. O grupo de independente acordara en repetidas asembleas integrarse no PSdeG-PSOE de cara ás eleccións municipais de 1987, pero na última asemblea finalmente acordouse facer dúas candidaturas, PUP (encabezada polo exalcalde Eligio Mandayo) e a do PSdeG (encabezada por Luís). Ambas candidaturas foron incapaces de reter a maioría, sendo superadas polos 4 concelleiros do CDS fronte ós 3 da PUP, os 2 do PSdeG e os 2 de AP. Desta forma foi elixido alcalde o centrista Juan Manuel López Barreira, pasando a gobernar posteirormente con este en coalición. En sucesivos comicios seguiu formando parte das candidaturas socialistas, mais sen volver a asumir unha acta de concelleiro. No 2015 formou parte, como suplente e independente, da candidatura de unidade de forzas progresistas que concorreu baixo o paraugas do BNG.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Eligio Mandayo Carballo** |  **Alcalde de Portas** 1983 - 1987 | Sucesor:**Juan Manuel López Barreira** |

Notas
-----

1. ↑  *La Voz de Galicia*, Pontevedra, 30-6-1987 p. 25.
2. ↑  Santi Carballo presenta su coalición de izquierdas con el BNG de Portas

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Portas

### Ligazóns externas

* Luís Cayo Alfonso Leste, o "alcalde da luz"
**Lino López Amado**, nado o 1 de febreiro de 1976 en Ferrol, é un antigo xogador e un adestrador de baloncesto galego.

Traxectoria
-----------

### Como xogador

Lino López, que xogaba como base cando estaba en activo, comezou a xogar de maneira profesional para o xa desaparecido Club Ferrol Baloncesto en 1997, que daquela se chamaba Abeconsa Ferrol, na división EBA. Nesa tempada inicial ascenderon precisamente á Liga LEB. Permeneceu nese club ata o ano 2001, cando marchou xogar a Menorca co tamén xa liquidado Menorca Bàsquet, que daquela se chamaba Coinga Menorca. Ao remate desa tempada regresou ao Ferrol Baloncesto, cando o club departamental estaba en LEB 2 trala reestruturación das categorías. En 2004 marchou a Pontevedra, onde disputou dúas campañas co Celso Míguez. En 2006 ficha polo WTC Cornellà, pero só xoga un par de meses e remata a tempada en EBA co Peixefresco de Marín.

Rematará a súa vida deportiva como xogador con catro temporadas consecutivas no Básquet Coruña, chamado inicialmente Ferroplast (en EBA, xa daquela chamada Bronce), e despois denominado Leyma, a partir de 2009 e en LEB Prata.

### Como adestrador

Ao que se retirou da práctica activa do baloncesto comezou a súa carreira como adestrador. En 2011 empezou como axudante, ao carecer de título, no Universitario de Ferrol, na Segunda División da Liga Feminina. Continuou no conxunto departamental sete temporadas, durante as que viviu o ascenso, en 2014, á primeira división. O seu traballo levouno a ser chamado por un dos principais equipos de España, o Perfumerías Avenida de Salamanca, para adestrar o conxunto a partir de 2018.

Notas
-----

1. 1 2  "Federación Española de Baloncesto - Competiciones FEB". *competiciones.feb.es*. Consultado o 2018-12-14.
**Sneschana Russewa-Hoyer**, nada en Krushari, provincia de Dobrich, o 10 de xaneiro de 1953, é unha deseñadora e gravadora de medallas, moedas e selos búlgara establecida en Alemaña.

Traxectoria
-----------

Sneschana Russewa-Hoyer estudou o seu ensino secundario nun instituto de ensinanzas artísticas de Sofía, e posteriormente cusou estudos superiores de Deseño Gráfico na Academia de Arte Weißensee de Berlín, entre os anos 1972 e 1977.

A partir de 1985 traballou de xeito independente en proxectos como o deseño de selos postais para a República Democrática Alemá.

En xuño de 1976 casou co escultor e gravador Heinz Hoyer, que fora o seu compañeiro durante os seus estudos. Xunto con el, Sneschana foi tamén a creadora de varias moedas conmemorativas do sistema do marco da República Democrática Alemá durante a década de 1980.

O matrimonio Hoyer foi elixido tamén polo *Bundesbank* para deseñar o anverso nacional das moedas alemás do euro con valores de un e de dous euros, que comezaron a emitirse en 2002.

Igualmente, Sneschana Russewa-Hoyer foi unha das gravadoras encargada do deseño da moeda de dous euros conmemorativa do Tratado do Elisio, emitida en 2013 conxuntamente por Francia e Alemaña.

Como medallista, un exemplo da súa produción é a medalla elaborada en 2009 con motivo da xubilación de Wolfgang Steguweit, director do Gabinete Numismático de Berlín.

Escolma de obras
----------------

* Selo da RDA (1985)Selo da RDA (1985)
* Selo da RDA (1985)Selo da RDA (1985)
* Euro alemán (2002)Euro alemán (2002)

Notas
-----

1. 1 2 3 4  Steguweit, W. (2014).
2. 1 2  Serie de moedas deseñadas por Sneschana Rusewa-Hoyer. *Numista.com*
3. ↑  "2 Euro Élysée Treaty". *Numista.com*
4. ↑  Ficha da medalla. *Deutsche Gesellschaft für Medaillenkunst*.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Sneschana Russewa-Hoyer Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Steguweit, W. (2014). "Zeitgenössische Künstler in ihrem numismatischen und philatelistischen Umfeld. 3.Sneschana Russewa-Hoyer und Heinz Hoyer". En *Numismatisches Nachrichtenblatt*. 63. Marzo.

### Outros artigos

* Lista de deseñadores das moedas de euro
**Ana Prieto Nieto**, nada en Xinzo de Limia o 3 de abril de 1965, é unha farmacéutica e política galega.

Traxectoria
-----------

Eleccións a Cortes Xerais de abril de 2019.
Procedente dunha familia de farmacéuticos, con orixe no granadino José Prieto, estudou farmacia na Universidade de Santiago de Compostela e exerceu como farmacéutica en Lugo. Foi presidenta do Colexio de Farmacéuticos de Lugo de 2009 a 2015.

Entrou na corporación municipal de Lugo logo das nas eleccións de 2015 polo PSdeG e foi Tenente de Alcaldesa. Levaba a concellería de Economía, Emprego e Desenvolvemento local.

Foi a cabeza de lista da súa formación na provincia de Lugo para as Eleccións xerais de abril de 2019, resultando elixida deputada. Repetiu candidatura e volveu a obter escano nas Eleccións de novembro do mesmo ano.

Notas
-----

1. ↑  "Ana Prieto e Sonsoles López, candidatas a encabezar a lista socialista por Lugo" LugoXornal, 26 de febreiro de 2019

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Lista de deputados galegos no Congreso desde a Transición

### Ligazóns externas

* Ficha na páxina web do Congreso dos DeputadosArquivado 27 de maio de 2020 en Wayback Machine.
**Gary Young**, nado en Mamaroneck, Nova York, o 3 de maio de 1953 e finado en Stockton, California, o 17 de agosto de 2023, foi un músico e produtor musical estadounidense coñecido por ser o primeiro batería da banda de indie rock Pavement.

Biografía
---------

Gary Young naceu en Mamaroneck, Nova York. O seu pai era enxeñeiro na industria dos plásticos e tiña amplos coñecementos sobre a fibra de carbono. Traballou con Ned Steinberger no desenvolvemento da construción do seu baixo eléctrico.

### Carreira

Stephen Malkmus (voces, guitarra) e o seu amigo da infancia Scott Kannberg (guitarra, voces) formaron Pavement en Stockton, California, en 1989. O seu primeiro EP, *Slay Tracks (1933-1969)*, gravouse nun estudio local chamado Louder Than You Think, que era propiedade de Young, aparecendo el no EP. Young tamén participaría nos seus dous seguintes EPs, *Demolition Plot J-7*, e *Perfect Sound Forever*, publicados respectivamente en 1990 e 1991, así como no seu álbum de estrea lanzado en 1992, *Slanted and Enchanted*. Young coñezou a gañarlle á banda un certo grao de notoriedade coas súas trasnadas dentro e fóra do escenario. Destacaba por saudar ao público na porta, repartir repolos, puré de patacas ou torradas de canela aos fans, e por facer o pino.

O seu derradeiro lanzamento como membro do grupo foi o EP *Watery, Domestic*. Posteriormente apareceu en dous temas do EP *Major Leagues* de Spiral Stairs.

Young foi despedido de Pavement no ano 1993 debido a conflitos con Malkmus e co resto dos membros da banda.

Despois do seu paso por Pavement publicou tres álbums, *Hospital*, *Things We Do for You*, e *The Grey Album* baixo o nome de Gary Young's Hospital. O vídeo musical da súa canción "Plant Man" apareceu no episodio "Skin Trade" da quinta tempada de *Beavis and Butthead*.

Young foi propietario dun estudio de gravación de última xeración. Tamén desenvolveu e patentou o uso dunha araña para micrófonos universal. Realizounas individualmente e vendeu máis de 13 000 unidades.

Foi clasificado no posto 42 dos 50 mellores baterías de rock pola revista *Stylus*.

Notas
-----

1. ↑  Gruhn, George (2016-07-07). "1978 Steinberger Prototype Bass". *Vintage Guitar® magazine* (en inglés). Consultado o 2020-10-10.
2. 1 2 3  "Straight Outta Stockton: Life Lessons from Pavement's Gary Young". *www.vice.com* (en inglés). Consultado o 2020-10-10.
3. ↑  "Hospital - Gary Young | Songs, Reviews, Credits | AllMusic" (en inglés). Consultado o 2020-10-10.
4. ↑  "Stylus Magazine’s 50 Greatest Rock Drummers - Article - Stylus Magazine". *stylusmagazine.com*. Arquivado dende o orixinal o 18 de febreiro de 2021. Consultado o 2020-10-10.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q3498050
* AllMusic: mn0001222361
* Discogs: 403609
* MusicBrainz: ID
* Songkick: 182044

 |
O **Corpo de Voluntarios "Benito Juárez García"** foi un continxente mexicano que participou na Guerra civil española, integrado nas Brigadas Internacionais.

Historia
--------

Creado tras o comezo da Guerra civil española como unha unidade de voluntarios, tiña como obxectivo combater a prol da Segunda República Española, ameazada polo golpe de estado comandado por Emilio Mola e despois por Francisco Franco. A intervención de tropas nazis e fascistas en favor do bando sublevado tivo como resposta a chegada de numerosos voluntarios internacionais en defensa da República española.

A unidade, da que se descoñece o número, estaba integrada por crioulos, ex-revolucionarios e milicias do Exército mexicano, así como militantes socialistas e comunistas, entre outros. Dirixiu o continxente Felipe Garrido Llovera, fillo do comunista mexicano Tomás Garrido Canabal, fundador das Camisas Rojas. A unidade foi nomeada en honor ao destacado político mexicano de mediados do século XIX.

Unha vez organizado en España, foi integrado na XV Brigada Internacional. O continxente cesou as súas operacións en 1938, coa retirada dos voluntarios internacionais e a disolución das Brigadas en outubro dese ano.

México foi un país de acollida de moitos exiliados, entre os que se atopaban os coñecidos como Nenos de Morelia.

Os exiliados españois participaron nas reformas culturais e educativas do entón presidente Lázaro Cárdenas del Río. A contratación de mestres e de artistas como Luis Buñuel deu como resultado a fundación do Colexio de México, centro de investigación e ensino superior.

Notas
-----

1. ↑  Engel, Carlos (1999). *Historia de las Brigadas Mixtas del Ejército Popular de la República*. *Madrid, Almena*. 84-922644-7-0.
2. ↑  Thomas, Hugh (1976). *Historia de la Guerra Civil Española* (en español). Barcelona: Círculo de Lectores. pp. 30–33. ISBN 84-226-0873-1.  `|data-acceso=` require `|url=` (Axuda)
3. ↑  Cdigital.uv.mx («Memorias de un excombatiente: Nestor Sánchez Hernández»)
4. ↑  Robert A. Rosenstone. Crusade of the Left: The Lincoln Battalion in the Spanish Civil War, pp. 140ss. New York, Pegasus 1969.
5. ↑  Niñosdemorelia.blogspot.mx («Las vías del exilio. Niños de Morelia: un éxodo a México.»)
6. ↑  Corchea69.com («Ciencia, Arte y Pensamiento en el Exilio: Españoles en México [1936-1977]»)

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Brigadas Internacionais
* Tte. Francisco Tarazona Torán
A **Asociación Berciana da Lingua Xarmenta** é unha asociación cultural berciana cuxo fin é a defensa, protección e divulgación da lingua galega que se fala no Bierzo.

Traxectoria
-----------

Fundada no ano 2005 por alumnado e profesorado de galego do Bierzo aos que se lles sumaron membros doutras asociacións e profesións, o seu nome fai referencia á cultura vitivinícola do Bierzo xa que Xarmenta, vocábulo tradicional do galego berciano, son os conxuntos de vidras dunha vide. O seu portavoz é Manuel Maña.

Cada ano fan entrega do Premio Xarmenta a persoas, asociacións ou institucións que se destacaron pola súa defensa da lingua galega no Bierzo. Este premio adóitase entregar nunha multitudinaria gala musical no Teatro Bergidum de Ponferrada en xaneiro de cada ano.

Tamén entregan o Premio Literario Poeta Antonio Fernández Morales, en colaboración co Concello de Cacabelos no que participan escolares e autores en galego; o Premio Xarmenta de Debuxo destinado a escolares bercianos que seguen o programa de lingua galega e máis o Certame Artístico Literario Vagalume, en colaboración con Vagalume-Valdeorras.

Desde 2006 editan en galego unha revista chamada "Xarmenta*. Revista da Asociación Berciana da Lingua Xarmenta*".

Notas
-----

1. ↑  Número 2 da revista *Xarmenta. Revista da Asociación Berciana da Lingua Xarmenta*,
2. ↑  Número 3 da revista *Xarmenta. Revista da Asociación Berciana da Lingua Xarmenta*,

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Páxina Web da Asociación Berciana da Lingua Xarmenta.
* Vídeo da Gala de entrega dos premios Xarmenta 2007.
* Noticia publicada sobre o nacemento da asociación.[*Ligazón morta*] *(en castelán)*