|  |  |
| --- | --- |
|  | Este artigo amosa letras cirílicas. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros. |

**Emir Kusturica** (en serbio: *Емир Кустурица*), nado en Saraxevo o 24 de novembro de 1954, é un director de cine e músico serbio.

A súa abondosa produción, aclamada internacionalmente, creouse en boa medida en colaboración co compositor Goran Bregović. É un dos únicos oito directores que gañaron en dúas ocasións a Palma de Ouro do Festival de Cannes: en 1985 co filme *Otac na sluzbenom putu* e en 1995 con *Underground.*

Traxectoria
-----------

De ascendentes serbios, naceu nunha familia musulmá ao converterse seu pai ao islam, porén Emir converteuse ao Cristianismo ortodoxo en 2005 e declarouse en varias ocasións politicamente serbio, mantendo posicións polémicas que o levaron ata a ter que retirarse do xurado de festivais de cine.

Logo de finalizar en 1978 os seus estudos na distinguida Academia de Artes Interpretativas (FAMU) de Praga (onde rodou a película *Guernica*, pola que en 1978 recibiu o seu primeiro premio no Festival de Cinema de Karlovy Vary, Kusturica comezou a dirixir para a Televisión Iugoslava. Tivo un auspicioso debut no cine con *Sjecas li se, Dolly Bell*, en 1981, película coa que gañou o León de Ouro no Festival de Cinema de Venecia.

Con *Otac na sluzbenom putu*, de 1985, gañou a Palma de Ouro no Festival de Cinema de Cannes, cinco premios iugoslavos, e foi nomeada ó premio Óscar á mellor película en lingua estranxeira. Ambas películas foron realizadas coa colaboración de Abdulah Sidran, un importante escritor e poeta bosníaco contemporáneo, que escribiu os dous guións con moitos elementos autobiográficos. En 1989 Kusturica foi aínda máis aclamado pola película *O tempo dos xitanos*, unha profunda pero máxica mirada dentro da cultura xitana e a explotación dos seus mozos.

Kusturica proseguiu realizando grandes películas de renome nos anos 90, incluíndo o seu debut nos Estados Unidos, coa comedia de humor absurdo, *Arizona dream* (1993), e volveu gañar a Palma de Ouro en 1995 coa épica comedia negra *Underground*.

O famoso músico Goran Bregović compuxo a música para varias das súas películas, incluíndo *O tempo dos xitanos*, *Arizona Dream* (con Iggy Pop) e *Underground*.

*Underground*, escrita por Dušan Kovačević e cofinanciada pola canle estatal iugoslava, causou certa controversia. A película detalla a historia de Iugoslavia desde o inicio da segunda guerra mundial ata a guerra dos Balcáns, iniciada nos anos 90. Mentres algúns críticos sinalaban que se trataba dunha propaganda que amosaba o conflito desde un punto de vista pro-serbio, outros sinalaban que a súa irónica caracterización das etnias dos Balcáns ía en detrimento de todas elas.

En 1998 Kusturica gañou o León de Prata á mellor dirección por *Crna mačka, beli mačor*, unha desaforada comedia farsesca ambientada nun campamento xitano nas beiras do río Danubio.

No ano 2000, na película *La Veuve de Saint-Pierre*, dirixida por Patrice Leconte, Kusturica fai a súa segunda aparición como actor. A primeira fora en *Underground*, onde aparece uns segundos como comprador de armas.

En 2001 dirixe *Super 8 Stories*, un típico documental "no camiño" sobre a xira e vida dos músicos de Emir Kusturica & The No Smoking Orchestra. Esta película ofrece unha hilarante visión detrás das bambolinas e está cheo de material sobre intimidades, pequenos matices a ser "lidos entre liñas" e detalles dos "pequenos praceres" dos seus protagonistas.

Na película *The good thief* (2002), dirixida por Neil Jordan, Kusturica interpreta a un guitarrista eléctrico e experto en seguridade que está constantemente tocando "riffs" de Jimi Hendrix.

No 2004 Kusturica e a súa película *Život je čudo*, que fala da guerra civil iugoslava, recibiron o Premio da Educación Nacional (Prix de l' Education Nationale) de Francia. *Život je čudo* foi utilizada como unha ferramenta educativa a nivel nacional, en conxunto cun CD-ROM instrutivo destinado a incitar a análise e o debate entre estudantes.

Emir Kusturica gañou no 2005 o Premio Europeo de Arquitectura Phillipe Rotthier polo seu proxecto de ciudadela étnica "Drvengrad" ("aldea de madeira") localizado sobre o monte Zlatibor en Serbia. O premio é dado cada tres anos pola "Fundación para a Arquitectura" ("Fondation pour l'architecture") de Bruxelas, Bélxica e é unha das máis prestixiosas distincións belgas e europeas no campo da arquitectura.

No Festival de Cinema de Cannes de 2005 oficiou como Presidente do Xurado.

No 2006 realizou un documental dedicado ó famoso futbolista Maradona.

Filmografía
-----------

* *Maradona* (2008)
* *Promise me this* (2007)
* *Život je čudo* (2004)
* *Super 8 Stories* (2001, documental)
* *Crna mačka, beli mačor* (1998)
* *Underground* (1995)
* *Arizona dream* (1993)
* *O tempo dos xitanos* (1988)
* *Otac na službenom putu* (1985)
* *Sjećaš li se, Dolly Bell* (1981)
* *The Brides are coming* (1978)
* *Guernica* (1978, curtametraxe)

Actuacións
----------

* *There is no direction* (2006): el mesmo
* *Viaggio Segreto* (2006): Harold
* *Mister K* (2005): el mesmo
* *Pas assez de volume* (2004): el mesmo
* *The good thief* (2003): Vladimir
* *Jagoda u supermarketu* (2003): o xeneral
* *Super 8 Stories* (2001): el mesmo
* *The widow of Saint-Pierre* (2000): Neel Auguste
* *Underground* (1995): Militar serbio da guerra civil
* *Arizona Dream* (1993): Cliente de bar en Nova York
* *Time of the Gypsies* (1989): Cliente de bar de Milán na versión estendida
* *13 july* (1982): Oficial Italiano
* *The brides are coming* (1978): O repartidor

Notas
-----

1. ↑

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Irodanova, Dina: Emir Kusturica. Londres. British Film Institute 2002.

### Ligazóns externas

* Biografía e fotos de Emir Kusturica *(en castelán)*
* The most complete and up-to-date páxina sobre Emir Kusturica: kustu.com Arquivado 07 de novembro de 2012 en Wayback Machine. *(en inglés)*
* The No Smoking Orchestra *(en inglés)*

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q94882
* WorldCat
* VIAF: 79117794
* Allmovie: p98330
* AlloCiné: 2103
* BIBSYS: 99024932
* BNE: XX1547653
* BNF: 12535611f
* BRE: 2123636
* CineRessources: 8560
* CiNii: DA13520218
* DeutscheBio: 120132079
* Discogs: 217895
* EBID: ID
* Europeana: ID
* FAST: 386217
* Filmportal: ID
* GEC: 0247758
* GND: 120132079
* ICCU: RAVV089738
* IMDb: nm0001437
* ISNI: 0000000121410779
* LCCN: nr97000706
* MusicBrainz: ID
* Munzinger: 00000020704
* NDL: 001263314
* NKC: xx0028410
* NLA: 40010029
* NLG: 325059
* NNDB: 000118105
* NTA: 072293365
* OL: OL3157544A
* Rotten Tomatoes: emir\_kusturica
* SELIBR: 252118
* SNAC: w6nh9490
* Songkick: 479486
* SUDOC: 034619119
* TMDb: 15254

 |