recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**José Amador Eiras Paz**, nado en Moraña en 1938 e finado o 30 de decembro de 2020, foi un mestre e político galego do PSdeG-PSOE.

Traxectoria
-----------

Mestre de profesión. Foi candidato do PSdeG-PSOE á alcaldía de Moraña nas eleccións municipais de 1979 e foi elixido concelleiro, sendo a segunda forza política do concello.. Nas eleccións municipais de 1983 encabezou de novo a candidatura do PSdeG-PSOE e foi elixido alcalde grazas un pacto de goberno. En 1987 foi reelixido alcalde ó lograr maioría simple, mentres que en 1991 e 1995 o faría con maioría absoluta. En 1999 foi novamente elixido alcalde, pero nesta ocasión por maioría simple. En 2003 volveu a ser elixido alcalde, recuperando a maioría absoluta. No 2007, tras sufrir unha escisión comandada polo seu tenente de alcalde ata outubro de 2005 Celso Diz, volveu a ser elixido alcalde por maioría simple. En 2011 retirouse da política activa. 

Durante o seu mandato foi moi polémica a construción dun encoro sobre o río Umia que provocou unha crise na agrupación local coa marcha de varios militantes. Foi presidente do grupo de acción local ADR Ulla-Umia (2003) e deputado provincial (2007-2011).

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predecesor:**Ernesto Fariña Ruibal** |  **Alcalde de Moraña** 1983 - 2011 | Sucesor:**Luísa Piñeiro Arcos** |

Notas
-----

1. 1 2  Redacción (30 de decembro de 2020). "Fallece José Eiras, histórico alcalde socialista de Moraña". *lavozdegalicia.es* (en castelán). Consultado o 30 de decembro de 2020.
2. ↑  "Fallece José Eiras, alcalde de Moraña entre 1993 y 2011". *Pontevedra Viva* (en castelán). Consultado o 2020-12-31.
3. ↑  B. C. (17 de outubro de 2003). "«La rabieta de Roberto no tiene razón de ser»". *lavozdegalicia.es/* (en castelán). Archived from the original on 12 de marzo de 2016. Consultado o 30 de decembro de 2020.

Véxase tamén
------------

### Outros artigos

* Eleccións municipais en Moraña

### Ligazóns externas

* Reportaxe sobre a construción dunha presa no río Umia, no Consello da Cultura Galega.
Un peixe voador
Constelación Volans
Os **Exocétidos** (Exocoetidae), ou peixes voadores, son unha familia de peixes mariños. Están distribuídos especialmente en augas cálidas tropicais e subtropicais do Atlántico, Índico e Pacífico.

Características
---------------

O trazo máis característico da familia é o tamaño das aletas pectorales, infrecuentemente grandes, que lles permiten voar e pairar distancias de máis de 50 metros e durante espazos de tempo que chegan a 45 segundos. Tendo en cuenta que os exocétidos adultos miden menos de 30 cm (máximos de 45 cm), esta capacidade de voo vai moitho máis aló dos saltos fóra da auga que realiza, por exemplo, o *peixe vela*. Ademais, os peixes voadores alcanzan velocidades no aire de 50 a 60 km/h. Estas distancias e velocidades son posibles grazas a que son quen de bater as aletas unhas 50 veces por segundo. Algunhas especies teñen tamén as aletas pelvianas infrecuentemente grandes, e parecen que o peixe ten catro ás, como o *Cheilopogon exsiliens*. A aleta caudal está profundamente bifurcada, co lobo superior máis curto que o inferior

Os ollos son máis planos que os da maioría dos outros peixes, para ver mellor fóra da auga. Viven preto da superficie da auga e aliméntanse de plancto.

O nome *exocétido* provén do grego εξω-κοιτος, exo-koitos, "xacer fóra", no sentido de "dormir baixo as estrelas", dertivado do feito de que non é inhabitual que queden varados nas cubertas dos barcos ó saltar da auga polas noites. A constelación Volans fai referencia a este peixe, e un dos xéneros, *Hirundichthys*, toma o nome da andoriña en grego.

No Xapón, consómense os seus ovos, especialmente para preparar suxi.

Clasificación
-------------

Divídense en nove xéneros e unhas 70 especies.

* Xénero *Cheilopogon*
* Xénero *Cypselurus*
* Xénero *Danichthys*
* Xénero *Exocoetus*
* Xénero *Fodiator*
* Xénero *Hirundichthys*
* Xénero *Oxyporhamphus*
* Xénero *Parexocoetus*
* Xénero *Prognichthys*

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Exocétidos*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikispecies posúe unha páxina sobre:  ***Exocétidos*** |

* Taxonomía ITIS
* Taxonomía FishBase

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q183686
* AAT: 300261228
* BNCF: 42163
* BNF: 12357643m
* BRE: 2648396
* EBID: ID
* GND: 4154627-1
* JSTOR: flying-fishes
* LCCN: sh85046383
* MAG: 2777529938
* NDL: 00576573

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores taxonómicos | 
* ADW: Exocoetidae
* Dyntaxa: 2003986
* EOL: 8245
* Fossilworks: 266181
* GBIF: 2968
* iNaturalist: 85777
* IRMNG: 114845
* ITIS: 165431
* NBN: NBNSYS0000160007
* NCBI: 76072
* Plazi: ID
* Soortenregister: 182664
* uBio: 114118
* WoRMS: 125452

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Identificadores | 
* UMLS: C0328508
* UNII: O0L6LN043U

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Palloza (homónimos).
Palloza do Cebreiro.
Unha **palloza** é unha construción tradicional da serra dos Ancares de planta circular ou oval, aínda que tamén existen de planta rectangular ou de bocoi. As súas medidas poden variar moito, dependendo das necesidades da familia, van dos dez aos trinta metros de diámetro. O muro é de pedra con varias portas e fiestras ou con fachinelos sinxelos. Interiormente divídense nunha parte dedicada á vivenda e outra á corte dos animais. O teito é cónico (colmado), feito dunha escolma palla de centeo chamado colmo que illa termicamente a vivenda de condicións climáticas extremas coma a neve ou o excesivo calor estival. O colmo vai atado a unha estrutura desmontábel de vigas de madeira.

Orixe e historia
----------------

Fogar castrexo reconstruído no castro de Santa Trega.
Ten orixe prerrománica, presumiblemente celta[]. Teñen similitudes coas casas redondas da Idade de Ferro existentes en Gran Bretaña e a súa construción evolucionou das vivendas dos castros galegos.

O nome de *palloza* é unha deformación de *pallaza*, recollido por primeira vez a finais do século XIX por etnógrafos como o alemán Fritz Krüger, referíndose ó material co que se realizaba o teito da edificación.

Caeron en desuso a mediados do século XX debido a diversos factores:

* A poboación destas áreas emigrou masivamente a Barcelona e arredores durante o proceso de industrialización.
* A mellora nas comunicacións, os cartos da emigración e a chegada de novos materiais de construción así como de sistemas de quecemento tamén influíron no proceso de abandono.

Localización
------------

Palloza en Balboa (O Bierzo).
As pallozas esténdense pola montaña oriental galega desde a comarca de Ancares a comarca da Fonsagrada tamén é posible atopalas nas comarcas limítrofes da Galicia estremeira de Ibias e do Bierzo.

A aldea do Piornedo é famosa polas súas pallozas, así como as do Cebreiro, na entrada en Galiza polo camiño de Santiago. Conta con varios exemplares restaurados, así como cun centro etnográfico. San Román de Cervantes conta cun conxunto de pallozas musealizadas. Pódense ver pallozas non musealizadas e nun estado de conservación aceptábel tamén en Doiras e nas aldeas da Galicia estremeira de Valouta, Balboa, Candín, Campo de Auga e Santo Antolín de Ibias.

Bibliografía
------------

* Gimson, Mark (2017). *As Pallozas*. Editorial Galaxia. ISBN 978-8471544469.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Palloza*** |

### Outros artigos

* Colmado
* Teito (casas de colmado en Asturias e León semellantes ás pallozas)
* Casa circular

### Ligazóns externas

* Parque etnográfico do Cebreiro
**Henri Parot**, ***Unai***, nado en Alxer o 6 de xaneiro de 1958, é un membro de ETA. Formou parte do comando itinerante da banda ou comando "Argala" e foi capturado en abril de 1990. Recibiu 26 sentenzas condenatorias coas que sumou case 4.800 anos de prisión, séndolle imputados 82 asasinatos.

Traxectoria
-----------

Nado na daquela Alxeria francesa, posúe a nacionalidade francesa. Os seus pais procedían do sur de Francia. Trasladouse á cidade de Baiona, onde comezou a expresarse en éuscaro cando tiña 16 anos, en 1975. Ese ano, o seu irmán Jean salvou a vida nun atentado tardofranquista nun restaurante de Baiona. Nesa época, os prófugos da xustiza española e os opositores ao goberno franquista refuxiábanse no País Vasco francés. Posteriormente, Jean uniríase tamén á banda terrorista.

### Actividade terrorista

En 1978, Parot contactou con ETA, a través de Domingo Iturbe Abasolo, que chegaría a ser un dos líderes da organización, e quen supostamente lle propuxo ingresar nun novo comando "itinerante", chamado dentro da organización como "Argala". Este comando estaba formado soamente por cidadáns de nacionalidade francesa, o que lles permitía moverse con certa liberdade, sen levantar sospeitas, por toda España.

Parot cometeu o seu primeiro asasinato o 2 de novembro dese ano en Irún, cando el e Jean-Pierre Erremundeguy dispararon a queimarroupa contra o industrial José Legasa, que se negara a pagar o imposto revolucionario.

Este comando perpetrou vinte e dous atentados, nos que morreron asasinadas 38 persoas e resultaron feridas máis de duascentas, sobre todo militares e gardas civís, incluíndo atentados como o asasinato do xeneral Guillermo Quintana Lacaci, sendo o propio Parot o asasino material, acompañándoo o tamén etarra Lasa Mitxelena como condutor do Renault 18 de cor branco no que cometeron dito asasinato, ou a voladura da casa cuartel de Zaragoza o 11 de decembro de 1987, onde causou 11 mortos (entre eles cinco nenas).

### Detención e cargos

O 2 de abril de 1990 foi detido en Sevilla, mentres conducía un coche cargado de explosivos co que pretendía que estoupase a xefatura de policía, logo de tentar superar un control rutineiro da Garda Civil, con cuxos axentes sostivo un tiroteo, no que feriu a dous deles.

A Henri Parot fóronlle imputados 82 asasinatos, que supuxeron 26 sentenzas condenatorias coas que sumou case 4800 anos de cadea.

Notas
-----

1. ↑  Unai é o nome que recibiu familiarmente Parot, non admitido polas autoridades francesas no momento do seu nacemento e rexistro.
2. 1 2  «El etarra más sanguinario.» *El Mundo*. Consultado o 13 de marzo de 2015.
3. ↑  «Zaragoza: cinco ataúdes blancos.» *El País*. Consultado o 13 de marzo de 2015.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | A Galipedia ten un portal sobre: ***País Vasco*** |

### Outros artigos

* Doutrina Parot

### Ligazóns externas

* *ETA killer ordered to serve 30 years*, en *The Age*. *(en inglés)*
***Die Jackobsbrüder*** é un romance escrito a mediados do século XIV por Kunz Kistener en alsaciano sobre a peregrinación a Santiago de Compostela.

Características
---------------

Consta de 1230 versos, escritos en loanza do apóstolo Santiago, a historia segue o modelo de *Amis et Amiles*.

Argumento
---------

Un conde bávaro e a súa dona non poden ter fillos. Desesperado, o conde rógalle axuda ao apóstolo Santiago, prometéndolle que, se é neno, o mandará en peregrinación a Compostela, cando o rapaz, de nome Santiago, se fai maior coñece a intercesión do apóstolo e decide partir inmediatamente en peregrinación a cabalo, logo do primeiro mes no camiño pérdese, coa axuda dun mozo que tamén vai a Compostela consegue atopar o camiño, xuntos deciden ir xuntos toda a andaina cara a Galicia pero despois dunhas poucas semanas Santiago enferma e morre, o seu amigo leva o cadáver de Santiago ata Compostela, no altar de xeonllos reza e o corpo de Santiago resucita.

Notas
-----

1. ↑  Vicente Almazán *El romance alsaciano "Los peregrinos de Santiago" a mediados del siglo XIV* en *Actas do Segundo Congreso de Estudos Galegos*. Galaxia, 1991, páxina 109

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* *Die Jackobsbrüder* nunha edición de 1855.
Svealand
**Svealand** ou (raramente ou historicamente) **Suecia verdadeira** é a rexión central histórica de Suecia. Está situada no centro sur do país e é unha das súas tres grandes rexións históricas, limitando ao norte con Norrland e ao sur con Götaland. Os profundos bosques de Tiveden, Tylöskog e Kolmården separaban Svealand de Götaland. Historicamente os seus habitantes eran chamados *Svear*.

Svealand está composta da rexión capital de Mälardalen no leste, Roslagen no nordés, o antigo distrito mineiro de Bergslagen no centro e Dalarna e Värmland no oeste.

O antigo nome de Sueia en sueco, *Svea rike* (en ortografía moderna: *Sverige*) ou o "reino dos suecos", orixinalmente só se refería a Svealand. A forma en antigo nórdico é *Svíþjóð*. A medida que os dominios dos reis suecos foron medrando, o nome Svealand comezou a usarse para separar o territorio orixinal do novo.

Provincias
----------

Svealand estaba formada polas seguintes seis provincias:

|  |  |
| --- | --- |
| * Dalarna
* Närke
* Södermanland
* Uppland
* Värmland
* Västmanland
 | Dalarna
Närke
Södermanland

Uppland
Värmland
Västmanland |

Estocolmo, a capital sueca, está situada tanto en Uppland como en Södermanland, e na rúa Västerlånggatan, na cidade vella (*Gamla stan*), atópase unha pedra que limitaba ámbalas dúas provincias.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q203835
* BRE: 3539650
* EBID: ID
* GEC: 0064737
* OSM: 54219

 |
**Rolf Lederbogen**, nado en Hann. Münden, Baixa Saxonia, o 17 de marzo de 1928, e finado en Heidelberg o 4 de xuño de 2012, foi un deseñador e arquitecto alemán, coñecido por ser o creador dos anversos nacionais das moedas de 1, de 2 e de 5 céntimos de euro alemás.

Traxectoria
-----------

Estrutura escultórica de Rolf Lederbogen no Instituto Tecnolóxico de Karlsruhe.
**Formación e carreira académica**

Logo de concluír o seu ensino secundario, Lederbogen cursou estudos superiores artísticos na Escola de Belas Artes de Kassel entre 1947 e 1952, con profesores como Heinrich Lauterbach, Hans Leistikow, Hermann Mattern e Ernst Röttger.

A partir da súa graduación en 1952 traballou como deseñador gráfico e arquitecto independente en Colonia.

No ámbito académico, en 1956, Lederbogenen comezou a exercer a docencia da materia de Fundamentos da Arquitectura no Instituto Tecnolóxico de Karlsruhe, a partir de 1960 como profesor titular. De 1974 a 1975 foi profesor invitado na Universidade de Dortmund e en 1991 foi profesor visitante na Universidade de Coímbra. Logo do seu retiro en 1993 foi nomeado profesor emérito.

### Obra artística

Aínda que os seus deseños de selos postais e dos anversos nacionais das moedas divisionarias alemás do euro (de 1, 2 e 5 céntimos) acadaron unha maior difuisión e un gran recoñecemento, Lederbogen traballou tamén como deseñador de interiores e de exposicións, e participou en varios proxectos de construción en Alemaña. Igualmente, como fotógrafo realizou exposicións en Alemaña e en Portugal e publicou varios libros. O seu extenso arquivo atópase no Arquivo de Arquitectura e Enxeñaría Civil do Suroeste de Alemaña.

Desde 1953, Rolf Lederbogenen foi membro da Asociación de Deseñadores Gráficos Alemáns.

Escolma de traballos
--------------------

* Logotipo da Universidade de Karlsruhe (1975).Logotipo da Universidade de Karlsruhe (1975).
* Selo postal (1981).Selo postal (1981).
* Selo postal (1973).Selo postal (1973).
* Sendeirismo. Selo emitido o 15 de maio de 1974, cun prezo de 30 pfennig.Sendeirismo. Selo emitido o 15 de maio de 1974, cun prezo de 30 *pfennig.*

Notas
-----

1. 1 2 3  "Rolf Lederbogen (1928-2012)". *saai.kit.edu* (en alemán). 8 de marzo de 2021. Consultado o 7 de abril de 2023.
2. 1 2 3 4 5  "Rolf Lederbogen (1928-2012)". *Archiv für Architektur und Ingenieurbau. Karlsruher Institut für Technologie*.
3. ↑  "Der Karlsruher 'Cent-Macher'". En *Ka-news.de*. 21 de novembro de 2001.
4. ↑  Selos postais deseñados por Lederbogen. *Colnect.com*
5. ↑  Moedas deseñadas por Lederbogen. *Numista.com*

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Rolf Lederbogen Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Outros artigos

* Lista de deseñadores das moedas de euro

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q836555
* WorldCat
* VIAF: 36817092
* DeutscheBio: 119140829
* GND: 119140829
* ISNI: 0000 0000 7860 0170
* LCCN: nr96022613
* SUDOC: 188472924

 |
Espada de lingua de carpa. Bronce Final. 1150-850 a. C.
A **espada de lingua de carpa** é un tipo de espada producida orixinalmente durante a Idade de Bronce atlántica, inicialmente en Francia para logo extenderse por toda a Europa atlántica. Foi o primeiro modelo de espada capaz de combinar a capacidade de corte e de estocada.

Características
---------------

Caracterízanse pola ampla variabilidade morfolóxica e por unha gran dispersión xeográfica, que chegou ao oeste a Galicia, ao leste a Polonia, ao norte ás illas británicas e ao sur a Sicilia. Morfoloxicamente clasifícanse normalmente pola forma do recazo (parte sen fío da espada) ou pola forma da empuñadura.

A folla de bronce era ancha, de bordos paralelos, cunha punta pronunciada, a "lingua da carpa", de aí o nome, tan grande como un terzo da propia folla; o mango, como noutros exemplos de espadas da Idade do Bronce, era de metal, fixado á folla mediante remaches (dous ou catro).

Notas
-----

1. 1 2  Brandherm, Dirk; Moskal-del Hoyo, Magdalena (2010). "Las espadas en lengua de carpa - aspectos morfológicos,metalúrgicos y culturales". *Trabajos de Prehistoria*. ISSN 0082-5638.
2. ↑  Cascarino, Giuseppe (2007). *L'esercito romano. Armamento e organizzazione*. ISBN 88-8474-146-7.

Véxase tamén
------------

* Espadas da Idade de Bronce
* Espada de antenas
**Inas al-Saqa** (árabe: يناس الءساقا), nada no 1970 e finada o 31 de outubro do 2023 en Gaza, foi unha dramaturga, actriz, e profesora palestina especializada no teatro infantil.

Traxectoria
-----------

Inas al-Saqa graduouse en Servizos Sociais pola Universidade de Al-Quds. Durante esta etapa, comezou a súa actividade no mundo do teatro. Tamén actuou en diversos filmes. Foi profesora de teatro, e impartiu campamentos de teatro para nenos.

Inas al-Saqa foi asasinada nun ataque israelita durante o conflito do 2023, xunto con tres dos seus fillos, Leen, Sara e Ibrahim. Os seus outros dous fillos, Farah e Rita, foron feridos de gravidade. A escritora atopábase no apartamento dunha amiga, ao que se trasladara coa súa familia tras abandonar unha igrexa ortodoxa na que estaban refuxiados. Nunha publicación de Facebook do 27 de agosto do mesmo ano, escribira que "ás veces volves a vista atrás, cara o teu pasado, e só descobres que sobreviviches a unha masacre".

Obra
----

### Teatro

Inas al-Saqa escribiu e dirixiu numerosas obras de teatro, entre as que destacan *O oso*, *Mulleres de Gaza* e *Todo vai ben*. Tamén organizou campamentos de verán para nenos palestinos, dedicados á representación teatral.

### Cinema

Inas al-Saqa participou como actriz na celebrada película *Sara* (2014), dirixida por Khalil al-Muzayen. O filme versa sobre a temática dos asasinatos de honra no mundo árabe. Tamén actuou n'*O pardal da patria*, de Mustafa al-Nabih, unha largometraxe sobre a Nakba do 1948, e sobre a ocupación israelita de Gaza e Cisxordania no 1967.

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5  "They Are Not Just Numbers: Who Was Palestinian Artist Inas Al Saqqa & What Was Her Impact?". *MSN*. Consultado o 22/12/2023.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  "Friends remember Inas al-Saqa, one of Gaza’s celebrated actors and playwrights". *Middle East Eye* (en inglés). Consultado o 2023-12-22.
3. 1 2 3  "These are the poets and writers who have been killed in Gaza.". *Literary Hub* (en inglés). 2023-12-21. Consultado o 2023-12-22.

###
**Torre-Pacheco** é un municipio da Rexión de Murcia, pertencente á comarca natural do Mar Menor e Partido Xudicial de San Javier. Coloquialmente a localidade é coñecida como **Pacheco**.

Xeografía
---------

Ten unha extensión de 189,4 km², que corresponde co 1,67% da superficie total da rexión e dista 37 km da capital, Murcia. Limita ao leste con San Javier e Los Alcázares, ao sur con Cartagena, ao norte con Murcia, e ao oeste con Fuente Álamo de Murcia. O terreo é practicamente chairo, sen apenas accidentes, asucado por numerosas ramblas e a única elevación do municipio é o Cabezo Gordo, onde se atopa a Sima das Pombas. Nesta cova atopáronse numerosos restos humanos, os segundos máis antigos da Península Ibérica tras Atapuerca, converténdose no segundo sitio arqueolóxico máis importante da península e un dos máis ricos de Europa.

Demografía
----------

Con 30.351 habitantes (INE 2008), o municipio presenta unha situación demográfica marcada pola inmigración, a alta taxa de natalidade e a chegada de turistas aos numerosos complexos residenciais. A actividade económica do municipio é maior no sector servizos, que está orientando a súa actividade ao turismo, pero tamén destaca a súa grande actividade agrícola, baseada en modernos e eficientes sistemas de rega e colleita cun alto nivel de produtividade. A actividade manufacturera agroalimentaria e o gran número de empresas relacionadas coa construción proporcionan unha gran parte dos ingresos do municipio.

| * v
* c
* e
Murcia Rexión de Murcia  ·  Concellos da Rexión de Murcia |
| --- |
| 
* Abanilla
* Abarán
* Águilas
* Albudeite
* Alcantarilla
* Aledo
* Alguazas
* Alhama de Murcia
* Archena
* Beniel
* Blanca
* Bullas
* Calasparra
* Campos del Río
* Caravaca de la Cruz
* Cartaxena
* Cehegín
* Ceutí
* Cieza
* Fortuna
* Fuente Álamo de Murcia
* Jumilla
* La Unión
* Las Torres de Cotillas
* Librilla
* Lorca
* Lorquí
* Los Alcázares
* Mazarrón
* Molina de Segura
* Moratalla
* Mula
* Murcia
* Ojós
* Pliego
* Puerto Lumbreras
* Ricote
* San Javier
* San Pedro del Pinatar
* Santomera
* Torre-Pacheco
* Totana
* Ulea
* Villanueva del Río Segura
* Yecla

 |  |


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q949880
* WorldCat
* VIAF: 316732865
* código INE: 30037
* GEC: 0066849
* GeoNames: 6359541
* OSM: 346007
* WOEID: 775721

 |
**Walije Gondwe**, nada en Kayiwonanga (distrito de Mzimba) en 1936, é unha escritora de Malaui, a primeira muller do país en publicar unha novela. A maior parte dos seus libros son obras de literatura infantil e xuvenil publicados nas décadas de 1980 e 1990. Dirixe o proxecto educativo Vinjeru.

Traxectoria
-----------

Naceu nunha familia de devoción cristiá. Varios anos despois de deixar a escola comezou a prepararse como administrativa, e gañou unha bolsa para completar os seus estudos no Reino Unido. A bolsa foi anulada por mor da situación política en Malaui, pero Gondwe permaneceu en Inglaterra.

O seu libro *Will the African Flowers Bloom*, debido ás dificultades para publicar en Londres na década de 1970, foi abandonado cando un selo de Oxford University Press entrou en crise. En 1985 publicou o seu primeiro libro, *Love's Dilemma*, editado por Macmillan Publishers na serie Pacesetter Novels. Desde entón foi considerada a primeira muller novelista de Malaui ou "unhas das primeiras mulleres escritoras do país". Se ben outras mulleres seguiron os seus pasos, aínda non hai moitas mulleres escritoras en Malaui. En 2013 o presidente da Unión de Escritores de Malaui dixo que as únicas mulleres escritoras coñecidas do país eran Emily Mkamanga, Walije Gondwe e Janet Karim. En 1994 publicou *Double Dating*, a súa obra máis vendida.

En 1999, logo de deixar a escrita, fundou o proxecto educativo Vinjeru, que recolle libros e material educativo no Reino Unido para levalo a Malaui, especialmente ás áreas máis remotas do país. Gondwe vive entre o Reino Unido e Malaui. En 2016 recibiu o Lifetime Achiever Award da Malawi High Commission]] en Londres, que premia o traballo das persoas de Malaui na diáspora.

Gondwe ten unha filla e un fillo.

Notas
-----

1. 1 2 3 4  "Malawi's first female writer, Walije Gondwe!". *The Nation*. 30 de outubro de 2011.
2. ↑  Davis, C. (2013). *Creating Postcolonial Literature: African Writers and British Publishers*. Palgrave Macmillan.
3. ↑  Eckstein, L. (ed.). *English Literatures Across the Globe: A Companion*. pp. 122–123.
4. ↑  "Mawu decries poor women participation". *The Nation*. 26 de setembro de 2013.
5. 1 2  "Who we are". *Vinjeru Education*. Arquivado dende o orixinal o 17 de agosto de 2018. Consultado o 04 de agosto de 2019.
6. ↑  "Malawi Awards UK Biggest Event - High Commission". *Nyasa Times*. 18 de abril de 2016.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q26236284
* WorldCat
* VIAF: 53170623
* LCCN: n86075246
* NTA: 100448658

 |
Coordenadas: 44°49′08″N 20°27′55″L﻿ / ﻿44.81889, -20.46528

O escudo do municipio.
A localización do municipio no mapa de Serbia.
**Stari Grad** (en serbio cirílico: Градска општина Стари град) é un dos 17 municipios urbanos da cidade de Belgrado, na rexión de Šumadija. A cidade é a parte máis central e máis antiga da capital. En termos de poboación, segundo o censo de 2011, tiña 48.061 habitantes. A área do municipio é de 7 km2. Sitúase na altitude de 125 metros sobre o nivel do mar.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Stari Grad, Belgrado*** |

### Ligazóns externas

* A páxina oficial do municipio (en serbio)
* O mapa de Stari Grad en *Fallingrain.com* *(en inglés)*

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre xeografía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q971700
* WorldCat
* VIAF: 238763758
* GeoNames: 865971
* GND: 4497272-6

 |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Bloody Mary.
Bloody Mary condimentado con vexetais.
**Bloody Mary** é un cóctel composto de vodka, zume de tomate, e de salsas, como a *Worcestershire* ou a salsa de Tabasco. Ademais, sal, pementa negra, pementa de Caiena e zume de limón. O camareiro **Fernand Petiot** do *Harry's New York Bar* en París inventou a bebida en 1920. A primeira referencia ao *Bloody Mary* recollida no Dicionario Oxford procede da revista inglesa Punch, en agosto de 1956: *"...os que comen filetes crus e beben Bloody Marys..."*

Historia
--------

*Bloody Mary* ten ecos afastados no personaxe de María I de Inglaterra, filla de Henrique VIII, a raíña Tudor que foi alcumada *María a Sanguinaría* porque no seu intento de restaurar o catolicismo en Inglaterra levou á fogueira a máis de 300 membros do alto clero protestante, nos seus cinco anos de reinado. Con todo, é a cor vermello da bebida o que obviamente lle deu o seu nome: *blood* é sangue, en inglés.

Preparación
-----------

A orde de mestura dos ingredientes é crucial á hora de preparar o cóctel. Algúns camareiros manteñen as súas receitas en segredo. Servido en vaso alto, cuns cubiños de xeo, e adornado por unha poliña de apio, o Bloody Mary, e a súa versión sen alcol **Virgin Mary**, tómanse frecuentemente durante a mañá.

### Ingredientes

* 3 partes vodka
* 6 partes zume de tomate
* Un chisco de sal e pementa negra
* 1 ou 2 culleriñas de ravo picante
* 6 chorriños de salsa Worcestershire
* 5 pingas de salsa Tabasco
* 1 culleriña de sal de apio
* 1 chorriño de zume de limón ou de lima
* 1 chorriño de zume de laranxa (opcional)

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Commons ten máis contidos multimedia sobre:  ***Bloody Mary*** |
**Bhola Island** (tamén chamada **Dakhin Shahbazpur**) é a illa máis grande de Bangladesh cunha superficie de 1441 km². É a maior parte da superficie de terra do distrito de Bhola na División de Barisal.

Xeografía
---------

Sitúase na boca do río Meghna. Hai servizos de transbordador que a enlazan con Dacca e Barisal.

A illa é longa e ten unha poboación de 1´7 millóns de habitantes. Un mapa de 1776 indica que tiña forma de óvalo con todo, actualmente é máis alargada debido á erosión do río Meghna. Ten só 1´80 m. por encima do nivel do mar no punto máis elevado.

Cociña
------

A illa de Bhola é coñecida pola súa callada de búfalo (doi) que é única en Bangladesh. O proceso utilizado non cambiou. Faise en macetas tradicionais de arxila e o proceso levaa 18 horas. É popular na illa e sérvese en ocasións especiais tales como vodas, festivais e outras ocasións especiais.

Enerxía
-------

A illa enfrontouse a problemas crónicos de enerxía, aínda que desbríuse gas natural en Shahbazpur en 1994. O goberno decidiu construír unha planta de enerxía que se espera que estea en pleno funcionamento en agosto de 2015. A estatal Power Grid Company de Bangladesh (PGCB ) está instalando unha liña de transmisión de alta tensión desde a illa de Bhola á illa Borhanuddin.

Desastres Naturais
------------------

En 1970 foi afectado por un devastador ciclón que devastou completamente a metade sur da illa e tamén destruíu a colleita de arroz.

En 1995, a metade da illa inundouse, deixando a 500.000 persoas sen fogar.

En 2005, as inundacións afectaron a máis de medio millón de persoas na illa. As inundacións significativas nos meses e os anos anteriores causaran a erosión severa e provocaron que unha serie de ríos desbordáranse. Desde 2009 unha moitos habitantes da illa viven nos barrios pobres de Dhaka.

Notas
-----

1. ↑  Md Sakhaowat Hossain (2012). "Bhola District". En Sirajul Islam and Ahmed A. Jamal. *Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh* (Second ed.). Asiatic Society of Bangladesh.
2. ↑  "About Bhola Island". *Bhola's Children*. Arquivado dende o orixinal o 08 de febreiro de 2015. Consultado o 23 de xaneiro de 2015.
3. ↑  Doyle, Alister. "Sonar to help slow Bangladesh erosion in Ganges delta". *reuters.com*. Reuters. Arquivado dende o orixinal o 02 de outubro de 2015. Consultado o 23 May 2015.
4. ↑  Seraj, Shykh (19 de marzo de 2015). "Buffalo Curd: Heritage of Bhola". The Daily Star. Consultado o 29 de maio de 2015.
5. ↑  Khan, Sharier (8 de marzo de 2015). "Big boost for Bhola". The Daily Star. Consultado o 29 de maio de 2015.
6. ↑  "In Flood-Prone Bangladesh, a Future That Floats", Emily Wax, *Washington Post*, 27 de setembro de 2007
7. ↑  Catie Leary (16 October 2009). "7 places forever changed by eco-disasters: Bhola Island". Mother Nature Network. Consultado o 2 June 2017.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Illa Bhola*** |

### Outros artigos

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q368807
* EBID: ID
* GeoNames: 1205538

 |
Coordenadas: 44°25′50″N 34°07′43″L﻿ / ﻿44.43057, 34.12851

O "niño de andoriña".
O **niño de andoriña** (en ucraíno: "Ластівчине гніздо", e en tártaro de Crimea: "Qarılğaç yuvası") é un castelo decorativo preto de Ialta na Península de Crimea na Ucraína.

Foi construído entre os anos 1911 e 1921 en Gaspra , na cima dun acantilado de 40 metros de altura cun deseño neogótico do arquitecto ruso Leonid Sherwood.

O castelo domina o Cabo Ai-Todor sobre o Mar Negro e localízase preto das ruínas do castro romano de Charax, Crimea. É un dos símbolos do turismo en Crimea e é unha das principais atraccións turísticas de Ucraína.

O edificio é de forma compacta, e mide só 10 metros de ancho e 20 metros de largo. O seu deseño inclúe un vestíbulo de entrada, salón, escaleira para a torre, e dous cuartos en diferentes niveis dentro da torre. O interior do cuarto está decorado con paneis de madeira, as paredes do resto das instalacións están acabadas en escaiola e pintadas. O castelo remata nunha terraza panorámica, onde se ve o mar e a praia Ialta.

* Niño de andoriñaNiño de andoriña
* Niño de andoriñaNiño de andoriña
* Moeda de ouro coa imaxe do Niño de andoriñaMoeda de ouro coa imaxe do Niño de andoriña
* Niño de andoriña no século XIXNiño de andoriña no século XIX

Notas
-----

1. ↑  Información sobre o Niño de Andoriña (en ucraíno)

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q1353643
* GeoNames: 703359

 |
Albireo A e Albireo B
**Albireo**, tamén coñecida como **Beta Cygni** (*β Cyg*), é unha estrela binaria da Constelación do Cisne. Albireo é unha estrela de terceira magnitude, popularmente coñecida como *Peteiro da galiña*.

O nome da estrela aparece por primeira vez nun texto árabe como **al Minhar al Dajajah**, os tradutores latinos non comprenderon o significado e convertérono en **ab ireo**, máis tarde considerouse unha errata e formaron a forma **al bireo**.

Vista con telescopio, obsérvase que é unha estrela dobre:

* **Albireo A** é a estrela máis brillante (de magnitude aparente 3,1), é un xigante de temperatura inferior ao Sol, de cor amarelo
* **Albireo B** (magnitude aparente 5,1), estrela con temperatura superficial maior cá do Sol, de cor azul.

As dúas están separadas por 34 segundos de arco, debido á súa diferenza de cor son claramente identificables. Están localizadas a 385 anos luz de distancia da Terra, e ao primeiro pensouse que era un efecto óptico.

Posición de Albireo

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Albireo*** |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Directorio (homónimos).
En xeral, un **Directorio Militar** é a organización temporal do goberno dunha nación a modo militar por medio da forza das armas. Adoita compoñerse ben exclusivamente de militares, ou ben ten cabida algún cargo civil, todos eles procedentes das altas esferas do poder.

En España, os militares comezaron a tomar parte da vida política en 1841 co inicio da minoría de idade da raíña Isabel II, durante a rexencia de Espartero, aínda que neste caso non foi un *directorio*, senón unha rexencia.

Exemplos
--------

* En novembro de 1918, trala sublevación contra o Hetmanato de Ucrania, creouse un directorio militar na República Popular Ucraína.

* En España, o primeiro Directorio recoñecido como tal foi o que creou Miguel Primo de Rivera entre 1923 e 1925. Estaba formado por 8 militares (cada un representando a cada unha das rexións militares da época) mais Primo de Rivera era o único que trataba asuntos directamente co rei Afonso XIII.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q5808130
* GEC: 0022580

 |
Póster de "O'Brien & Havel", unha obra de vodevil.
O **vodevil** é un subxénero dramático consistente nunha comedia frívola, lixeira e picante que dá lugar a equívocos e situacións cómicas, na que se alternan partes cantadas con números musicais. O seu nome deriva do francés **vaudeville**.

Orixe
-----

Os xograres deron orixe ó vodevil ó ir percorrendo as poboacións cantando e representando farsas. O nome non aparece ata mediados do século XV, cando un bataneiro de Vire chamado Olivier Basselin, se fixo célebre coas súas cancións en Normandía, cancións que recibían o nome de **vaux de Vire**. Basselin foi morto na batalla de Formigny en abril de 1450.

Posteriormente Jean le Houx, poeta e avogado de Vire, recolleu as cancións de Basselin. Traduciunas á lingua vulgar da súa época e fixéronse varias edicións.

O nome de **Vaux de Vire** foise desfigurando, e Chardavoine mandou imprimir as cancións como **voix de ville**. Por último Caillere ideou a palabra **vaudeville** que logrou prevalecer.

Outro significado
-----------------

Deuse tamén este nome á canción satírica e política, e tamén a certas pezas dramáticas nas que non se cantaba, como as comedias de circunstancias de Dancourt.

Pero as pezas que hoxe se coñecen con este nome naceron nas feiras de Saint Germain e Saint Laurent cara ao 1700, sendo os seus primeiros autores Lesage, Fuselier e Dorneval.

Evolución posterior
-------------------

Este novidoso xénero de composicións sufriu ó principio unha persecución, e os farsantes da lingua acudiron ó subterfuxio de facer cantar as coplas a cantores de oficio situados fóra do escenario mentres que eles só actuaban, xa que ós actores se lles prohibira a palabra.

Por último, os empresarios víronse obrigados a facer contratos co teatro privilexiado da Ópera para obter o permiso de cantar dos seus actores.

Naceu entón a ópera cómica, tamén coñecida como opereta, con grande éxito de público. Correu moitas vicisitudes ata a época da revolución, en que desapareceron os privilexios por decreto da Asemblea Constituínte en 1791. Entón fundouse en París o famoso teatro do Vaudeville, sendo a súa primeira función o 12 de xaneiro de 1792, xa cos actores cantando e recitando.

Véxase tamén
------------

* Cabaré

### Ligazóns externas

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Vodevil*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q186286
* BNCF: 28065
* BRE: 1921601
* EBID: ID
* GEC: 0151093
* GND: 4187453-5
* JSTOR: vaudeville
* LCCN: sh85142419
* NKC: ph587407
* PSH: 7010

 |
Coordenadas: 41°54′05″N 12°28′43″L﻿ / ﻿41.9014, 12.4786

Palazzo Montecitorio.
O **Palazzo Montecitorio** é un palacio en Roma e a sede da Cámara dos Deputados de Italia.

Historia
--------

A súa construción foi iniciada por Gian Lorenzo Bernini, baixo o papa Inocencio X, pero foi rematado por Carlo Fontana que modificou o proxecto de Bernini engadindo un campanario. En 1696, estabelecéronse no palacio os tribunais pontificios. A continuación foi a sede da Gobernadoría de Roma e a Dirección da policía.

Coa Unificación de Italia, en 1870 o palacio adquiriu a súa utilidade actual de sede da Cámara dos Deputados e tamén das reunións conxuntas da cámara baixa e alta do Parlamento

O pequeno outeiro no que foi construído o Palazzo Montecitorio orixinouse co verquido de material na Idade Media. A zona fora controlada polos Colonna, despois das loitas dos baróns, foi adaptada a hortas e xardíns, até que, en 1650, os Ludovisi lla deron a Gian Lorenzo Bernini para facer a súa residencia.

Galería
-------

* *Montecitorio Panini* de Giovanni Paolo Pannini, c. 1747
* Praza co obelisco
* Fachada frontal
* Fachada de atrás
* Cámara dos deputados

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q781417
* WorldCat
* VIAF: 150981124
* GND: 4409400-0
* ISNI: 0000 0001 2228 2481
* LCCN: nr2004010010
* NKC: ntk20211118029

 |
A Unión Surafricana desde 1915 a 1961.
A **Unión Surafricana** (en inglés, *Union of South Africa*, en neerlandés *Unie van Zuid-Afrika*, en afrikaans *Unie van Suid-Afrika*) foi un estado africano, predecesor histórico da República de Suráfrica. Comezou a existir o 31 de maio de 1910 como resultado da consolidación das colonias do Reino Unido de Gran Bretaña e Irlanda na rexión austral de África baixo un só sistema de goberno.

As colonias antigamenente separadas, como a Colonia do Cabo, Natal, Transvaal e Orange, convertéronse en provincias da Unión Sudrafricana, máis a anexión da África do Suroeste alemá (actual Namibia) en 1915 tras o tratado de Versalles, despois da primeira guerra mundial.

Coa transformación de Suráfrica dun dominio da Comunidade Británica de Nacións a unha República en 1961, a Unión Surafricana deixou de existir e é desde entón parte da historia do estado da República Surafricana.

Galería
-------

* Escudo da Unión SurafricanaEscudo da Unión Surafricana
* Escudo do gobernador da Unión SurafricanaEscudo do gobernador da Unión Surafricana
* Bandeira (1910–1912)Bandeira (1910–1912)
* Bandeira (1928-1994)Bandeira (1928-1994)

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Unión Surafricana Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Muller, C. J. ed. (1969): *500 Years History of South Africa*. Pretoria: H&R-Academica.
* Thompson, L. (2006): *A History of South Africa*. Cape Town: Johnathan Ball Publishers. ISBN 978-1-8684-2236-4.
* Thompson, L. (1960): *The Unification of South Africa 1902-1910*. Oxford: Oxford University Press.

---

|  |  |
| --- | --- |
| Este artigo tan só é un bosquexo |  *Este artigo sobre historia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.* *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---


|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q193619
* WorldCat
* VIAF: 8898147270531535700005
* GND: 1085979113

 |
***Five Nights at Freddy's*** abreviado como FNAF é unha serie de videoxogos de terror independentes creada, deseñada, desenvolvida e publicada por Scott Cawthon que se centra nunha pizzaría chamada *Freddy Fazbear's Pizza* (de onde ven o nome).

Deseño xeral dos xogos
----------------------

### Os primeiros xogos

*Artigos principais**:* Five Night's at Freddy 1, Five Night's at Freddy 2, Five Night's at Freddy 3 e Five Night's at Freddy 4.
Nos tres primeiros xogos o xogador é un garda de seguridade nocturno, que debe usar distintas ferramentas (as luces, as cámaras de seguridade e o peche de portas) no seu traballo para sobrevivir contra os animatrónicos do restaurante, que cobran vida e buscan matalo. Finalmente, a noite termina ás 6 da mañá e tes que volver outras catro noites máis facendo cinco en total, e de aí o nome do xogo.

A partir do cuarto xogo as mecánicas e ambientación cambian deste e o resto cambian. Neste cuarto xogo, en lugar de desenvolverse na pizzaría este desenvólvese nunha casa, da que tratará de que non entren os animatrónicos a súa habitación. Para isto, tan só conta agora cunha lanterna que utilizará para espantar a algúns animatrónicos, mentres que terá que pechar as portas da habitación ou do armario para evitar morrer. A principal nova mecánica deste xogo é o movemento, pois nos anterior xogos era inexistente (que existe, si, pero é moi limitado).

### Últimos xogos

No quinto xogo o espazo desenvólvese nunha bodega do restaurante chamado "Circus Baby's Pizza World" no que en lugar de ser un garda de seguridade nocturna, o personaxe do xogo é un técnico chamado Michael Afton, que foi o garda no primeiro xogo, e que agora deberá facer diferentes tarefas cada noite segundo as instrucións dunha voz de intelixencia artificial que se escoita no fondo.

No sexto xogo, o xogador actúa como propietario dunha *Freddy Fazbear's Pizza*, Mike, que ten que decorala con artigos de pago e traballar durante a noite para o seu restaurante, xogando nun xeito similar pero diferenciado das entregas anteriores.

Despois dos xogos xa mencionados, saíu Ultimate Custom Night, onde o protagonista é William Afton (O asasino dos 5 nenos), e te enfrontas a varios personaxes de xogos anteriores. *Five Nights at Freddy's: Help Wanted*, xogo de realidade virtual e *Five Nights at Freddy's AR: Special Delivery*, xogo de [[realidade aumentada] para dispositivos móbiles, contan unha historia diferente á xa vista pero con algo da anterior. A última entrega da franquía foi *Five Nights at Freddy's: Security Breach*, permitindo ao xogador, non só a mobilidade gratuíta, senón tamén diferentes finais en función das accións que realice no xogo, algo que xa se utilizaba no xogo. outras entregas. A película estrearase o 1 de novembro (España).

Notas
-----




1. ↑  En realidade, hai diferentes razóns pola que se chama así, malia a primeira e máis obvia é esta.

Referencias
-----------
| Parque Nacional Nahanni |
| --- |
|  |
|
|
| Marco Legal |
| **Figura de Protección:** | Parque nacional |
|
| **Ano de constitución:** | 1976 |
| **Superficie:** | 4.766 km² |
| **Lexislación:** |  |
|
| Datos de interese |
| **País:** |  Canadá |
| **Provincias:** |  Territorios do Noroeste |
|
| **Concellos:** |  |
| **Ríos:** |  |
| **Picos** |  |
|
| **Direccións de interese:** |  |
| **Teléfonos:** |  |
|

A **Reserva do Parque Nacional Nahanni** (Nahanni National Park Reserve) na Rexión Dehcho dos Territorios do Noroeste, Canadá, ten aproximadamente 4.766 km² e está a uns 500 km. ao oeste de Yellowknife, protexe unha parte da Rexión Natural das Montañas Mackenzie. A peza central do parque é o Río South Nahanni (Naha Dehé). Catro canóns destacados que alcanzan a profundidade de 1000 m., chamados Primeiro, Segundo, Terceiro e Cuarto Canón, en liña neste espectacular río de augas bravas. O nome Nahanni provén do nome na indíxena lingua Dene para a zona; Nahʔa Dehé, que significa "río da terra do pobo Nahʔa",:87 que algúns especulan agora poden ser os antepasados dos modernos navajos.

Caracteísticas
--------------

O parque foi creado en 1976. En 1978 declarouse Patrimonio da Humanidade pola UNESCO, a súa altitude varía de 180 a 2640 msnm.

O parque está atravesado en todo o seu curso polo río Nahanni Sur, que discorre marcado por catro grandes canóns. Na zona central do parque atópase a maior cascada de América do Norte, Virginia Falls, unha fervenza de 200 metros, o río cae desde unha altura de 92 metros, o dobre das cataratas do Niagara. No centro da fervenza asoma un penedo de orixe glacial, chamado Rocha de Mason en honra de Bill Mason, famoso piragüista, escritor e cineasta canadense. Hai unha proposta para cambiar o nome as fervenzas co nome de Pierre Trudeau, o ex primeiro ministro do Canadá.

A contorna natural do parque está formado por bosques de abetos e chopos, tundra alpina, cordilleiras, augas termais sulfurosas e un sistema de covas cársicas, e é o fogar de moitas especies de peixes, aves e mamíferos.

Hai un centro de visitantes en Fort Simpson, a cidade máis próxima onde se explican a xeografía, a cultura e a historia da rexión.

Os únicos medios prácticos para chegar ao parque son o hidroavión e o helicóptero.

Notas
-----

1. ↑  Parks Canada. 2007. South Nahanni River Touring Guide.
2. ↑  Parks Canada. 2002. Nahanni National Park Reserve Natural and Cultural Guide to Nahʔa Dehé
3. ↑  "Parque Nacional Nahanni". Sector da Cultura da UNESCO. Consultado o 18 de xaneiro de 2013.

Véxase tamén
------------

### Ligazóns externas

* Parks Canada
* South Nahanni River Arquivado 20 de xuño de 2018 en Wayback Machine.
* Canadian Parks and Wilderness Society - Nahanni campaign
* Northwest Territories Tourism- Nahanni National Park Reserve information

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Parque nacional Nahanni Modificar a ligazón no Wikidata*** |
Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Estipe.
Diagrama dun estipe dun basidiomicete con anel e volva.
En micoloxía un **estipe** ou **pé** refírese á estrutura que soporta o sombreiro dun cogomelo.

Como todos os tecidos fúnxicos, tales como o himenio, o estipe componse de tecido estéril hifa. Porén, moitas veces o himenio fértil pode estenderse por debaixo do estipe até certa altura.

Os fungos que posúen estipes cualifícanse de **estipitados**.

O beneficio evolutivo de contar cun estipe é o de ser un medio excelente de dispersión de esporas. Un cogomelo elevado liberará máis facilmente as súas esporas ás correntes de vento, ou ante o paso de animais.

Moitas especies de cogomelos non teñen estipes, como as *Pezizaceae*, os *Gasteromiceta*, as *Geastraceae*, algúns *Polyporaceae*, *Heterobasidiomycetes*, *Claviceps* e *Ustilaginomycetes*.

Frecuentemente os trazos ou particularidades do estipe precísanse para facer unha identificación positiva dun cogomelo. Tales características distinguíbeis inclúen: 

1. Textura do estipe (fibrosa, tizosa, crebadiza, correosa, firme etc.).
2. Se permanece un veo parcial, como serían un anel ou veo universal (volva).
3. Se o estipe de moitos cogomelos se fusionan na súa base.
4. O tamaño e a forma xeral.
5. Se se estende baixo terra nunha estrutura parecida a unha raíz (un rizoma).

Cando se apañan cogomelos para comer, débense poder identificar fidedignamente logo na casa, polo que é fundamental manter todos estes caracteres intactos, debendo o colleiteiro ser moi coidadoso na extracción do cogomelo do solo, nunca cortándoo a rentes do terreo (co que se asegura, por outra parte, a posterior reprodución do fungo).

Véxase tamén
------------

| * v
* c
* e
Micoloxía |
| --- |
| Terminoloxía | cogomelo, fungo; micorriza; anel, asco, basidio,  cortina, esporóforo, esporocarpo, espora, estipe, gleba, hifa, himenio, lamela, lévedo, micelio, mofo, píleo, veo, veo universal, volva |
| Especies | *Agaricales* (*Agaricus*: bóla de neve, champiñón común, fungo dos lameiros), *Amanita* (amanita branca, amanita dos Césares, cacaforra da morte, cacaforra dourada, francesiña, rebentabois), *Boletus*, cantarela, carallán, cerrote, cogomelo dos lamigueiros, cornizó, feixó do demo, fungato, matacandil, mildio, netorra, níscaro, oídio, pé azul, peido de lobo, pleuroto, ratiño, tortullo, trufa |
| Taxonomía e recursos | Index Fungorum, ascomicetos, basidiomicetos, Intoxicación por cogomelos velenosos, Fungos de Galicia, Os cogomelos na cultura popular galega |