**Henrique III**, nado o 28 de outubro de 1016 ou 1017 e finado o 5 de outubro de 1056, chamado **o Negro** ou **o Piadoso**, foi un emperador do Sacro Imperio Romano Xermánico da Dinastía salia.

Traxectoria
-----------

Foi o primeiro fillo de Conrado II de Alemaña e de Xisela de Suabia. O seu pai nomeouno duque de Baviera (1027 - 1042) e duque de Suabia (1038 - 1045). Na Pascua de 1028 tamén o nomeou co-rei de Alemaña e fíxoo coroar na catedral de Aquisgrán polo arcebispo de Colonia.

Á morte do seu pai o 4 de xuño de 1039, converteuse no único gobernador do reino e en 1046 foi coroado emperador en Roma polo papa Clemente II. Enfrontouse a Hungría, que se converteu no seu feudo ao expandir a fronteira dos seus dominios ata o río Leitha. Tamén loitou contra os duques para manter o poder imperial.

Casou con Gunilda de Dinamarca, filla do rei Canuto o Grande, en 1306. Despois da morte de Gunilda, dous anos despois casou con Inés de Poitou, filla do duque de Aquitania. Entre os fillos deste segundo matrimonio están o futuro emperador Henrique IV e Judit de Suabia.

Henrique tiña un longo pelo e barba negra, de onde probabelmente lle vén o alcume de "o Negro".

### Comezos

Henrique naceu no 1017, fillo de Conrado o Sàlico e de Xisela de Suabia. En 1024 o seu pai foi elixido rei de Alemaña, e desde entón Henrique recibiu unha ampla formación e foi preparado para o suceder no trono. O seu pai incluíuno entre os seus conselleiros e deulle responsibilidades de goberno. Á morte de Henrique V de Baviera, en 1027, foi nomeado duque de Baviera (como Henrique VI), e á morte de Herman IV de Suabia en 1038, recibiu tamén o ducado de Suabia (como Henrique I).

Para asegurar o mantemento da súa dinastía, Henrique II nomeouno "rei dos romanos" (co-rei e sucesor) con só once anos. O arcebispo de Colonia coroouno en abril de 1028 en Aquisgrán, e os nobres aceptárono como herdeiro do trono.

Como parte dunha alianza con Canuto o Grande de Dinamarca, o seu pai casouno en 1037 coa súa filla, Gunilda de Dinamarca. Ao ano seguinte, a parella acompañou a Conrado II nunha campaña no sur de Italia, e durante a viaxe de volta, Gunilda morreu dunha epidemia que se estendeu entre o exército imperial.

Coa morte sen descendentes de Rodolfo III de Borgoña, Conrado II logrou incorporar o reino ao Imperio. No outono de 1038, Henrique foi nomeado rei de Borgoña polo seu pai.

En xuño de 1039 faleceu o seu pai Conrado II, e Henrique II foi recoñecido como herdeiro nos reinos de Alemaña, Borgoña e Italia. 

 Henrique III, nunha miniatura de 1040. 
### Reinado

A primeira campaña militar de Henrique foi contra Bohemia, onde o duque Bretislao aproveitou a confusión despois da morte de Conrado para conquistar Polonia, saquear Cracovia e intentar consolidar un imperio baixo o seu dominio. Aínda que os primeiros enfrontamentos foron desfavorábeis para Henrique, ao final conseguiu facer entrar as tropas alemás en Bohemia por tres columnas: Messien, Baviera e Austria. Cando os exércitos chegaron a Praga Bretislao rendeuse e someteuse a Henrique, pagándolle unha compensación de 4.000 marcos de ouro. Desde entón Bretislao foi fiel a Henrique e estivo a miúdo na súa corte e nas súas campañas.

Máis tarde, interveu no reino de Hungría, que desde a morte do seu fundador Estevo I se atopaba en guerra civil entre os partidarios do sobriño e herdeiro de Estevo, Pedro Orseolo, e os que se opuñan á súa orientación cristiá e á influencia alemá. Os rebeldes deron feito a expulsar a Pedro en 1041, pero en 1044 Henrique derrotounos á beira do *Raba* e restituíu a Pedro. Para celebrar a vitoria, Henrique vestiuse de penitente e cruzou o campo de batalla descalzo para se ir axeonllar ante un anaco da vera cruz e cantar o *Kýrie eleison*. Despois perdoou aos seus inimigos e invitou aos seus soldados a facer o mesmo.

Aínda que a situación en Hungría continuaba a ser caótica e en 1044 Pedro Orseolo morrería a mans dos rebeldes pagáns, sucedeuno outro membro da dinastía Arpad André I de Hungría que aceptou a supremacía do emperador e continuou defendendo o cristianismo.

Despois de loitar contra as insurreccións en Lorena, Henrique desprazouse a Italia. A situación en Roma era caótica debido á corrupción da curia, o que levou a que houbese tres papas vivos ao mesmo tempo: o papa Bieito IX fora expulsado por un levantamento popular. Grazas aos subornos feitos pola súa poderosa familia, o papa Silvestre III chegou ao papado, pero foi expulsado cando volveu Bieito IX. Pero Bieito, sen vocación polo cargo e desexando casar, cedeu o papado a Gregorio VI a cambio dunha importante cantidade de diñeiro. As cousas complicáronse cando Bieito quixo recuperar o cargo, polo que con Silvestre había tres papas rivais: un con sede en San Pedro no Vaticano, outro en Santa María Maior e outro en San Xoán de Latrán.

Nun concilio en Sutri, Henrique impuxo a elección dun novo papa para acabar co cisma. Escolleu o alemán Clemente II, cuxo primeiro acto foi coroar ao emperador e investilo patricio dos romanos, co poder de nomear papas que ata entón ostentara a nobreza romana. Henrique non utilizou a nova atribución, xa que Clemente morreu ao ano seguinte. Todos os papas que Henrique nomeou para sucedelo eran alemáns e reformistas. 

 Sarcófago de Henrique III en Goslar. 
Morreu en 1056 e sería sucedido polo seu fillo Henrique IV, de seis anos, baixo a rexencia da súa nai Inés de Aquitania.

### Familia

#### Devanceiros

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 16. Duque Conrado o Roxo |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 8. Duque Otón I de Carintia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|   | 17. Liutgarda |
|   |
|   |   |   |   |   |
|
|   | 4. Henrique de Espira |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 9. Judit de Baviera |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 2. Conrado II |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|   | 5. Adelaida de Alsacia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|   | 1. **Henrique III** |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 12. Duque Conrado I de Suabia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|   | 6. Duque Hermann II de Suabia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|   | 3. Xisela de Suabia |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|   | 7. Xerberga de Borgoña |   |
|   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 Henrique e Inés bendicidos pola Virxe (Espira) 
#### Nupcias e descendentes

En 1036 casou con Gunilda de Dinamarca, a filla de Canuto o Grande. Tiveron unha filla:

* Beatriz (1037-1061) converteríase en abadesa dos mosteiros de Gandersheim e Quedlinburg.

En 1043 casou en segundas nupcias con Inés, filla do duque Guillerme V de Aquitania. Os fillos da parella foron:

* Adelaida (1045-1096), futura abadesa de Gandersheim e Quedlinburg.
* Xisela (1047-1053).
* Matilda (1048-1060), casou en 1059 co duque de Suabia Rodolfo de Rheinfelden.
* Henrique (1050-1106), futuro rei e emperador como Henrique IV.
* Conrado (1052-1055), futuro duque de Baviera como Conrado II.
* Judit (1054-1092 ou 1096), casou en 1063 con Salomón de Hungría e 1089, en segundas nupcias, co duque Ladislau I de Polonia.

Véxase tamén
------------

### Bibliografía

* Egon Boshof: *Die Salier.* 5. aktualisierte Auflage. Kohlhammer, Stuttgart 2008, ISBN 3-17-020183-2, S. 91–164 *(en alemán)*.
* Hagen Keller: *Zwischen regionaler Begrenzung und universalem Horizont. Deutschland im Imperium der Salier und Staufer 1024 bis 1250* (= *Propyläen-Geschichte Deutschlands.* Bd. 2). Propyläen-Verlag, Berlin 1986, ISBN 3-549-05812-8 *(en alemán)*.
* Stefan Weinfurter: *Das Jahrhundert der Salier 1024–1125: Kaiser oder Papst?* Thorbecke, Ostfildern 2004, ISBN 3-7995-0140-1 *(en alemán)*.
* Matthias Becher: *Heinrich III. (1039–1056).* In: Bernd Schneidmüller, Stefan Weinfurter (Hrsg.): *Die deutschen Herrscher des Mittelalters. Historische Porträts von Heinrich I. bis Maximilian I.* Beck, München 2003, ISBN 3-406-50958-4, pp. 136–153 *(en alemán)*.
* Jan Habermann (Hrsg.): *Kaiser Heinrich III. Regierung, Reich und Rezeption* (= *Beiträge zur Geschichte der Stadt Goslar/Goslarer Fundus.* Bd. 59). Verlag für Regionalgeschichte, Bielefeld 2018, ISBN 978-3-7395-1159-7. *(en alemán)*.
* Gerhard Lubich, Dirk Jäckel (Hrsg.): *Heinrich III. Dynastie – Region – Europa* (= *Forschungen zur Kaiser- und Papstgeschichte des Mittelalters.* Bd. 43). Böhlau, Köln u. a. 2018, ISBN 978-3-412-51148-7 *(en alemán)*.
* Johannes Laudage: *Heinrich III. (1017–1056). Ein Lebensbild.* In: *Das salische Kaiser-Evangeliar, Kommentar Bd. 1.* Herausgegeben von Johannes Rathofer. Verlag Bibliotheca Rara, Madrid 1999, pp. 87–145 *(en alemán)*.
* Rudolf Schieffer: *Heinrich III. 1039–1056*. In: Helmut Beumann (Hrsg.): *Kaisergestalten des Mittelalters.* Beck, München 1984, ISBN 3-406-30279-3, S. 98–115 *(en alemán)*.
* Ernst Steindorff: *Jahrbücher des Deutschen Reichs unter Heinrich III.* 2 Bände. Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadt, 1963, ND von 1874 und 1881 (bislang einzige Biographie Heinrichs III *(en alemán)*.

### Outros artigos

* Pataria.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Predescesor:**Conrado II** | **Rei de Alemaña**1028-1053 | Sucesor:**Henrique IV** |
| **Rei de Italia**1039-1056 |
| **Sacro Emperador Romano**1046-1056 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Henrique III, Emperador Modificar a ligazón no Wikidata*** |

| * v
* c
* e
 Emperadores do Sacro Imperio Romano Xermánico |
| --- |
| Imperio Carolinxio(800–888) | 
* Carlos I (Carlomagno)
* Luís I
* Lotario I
* Luís II
* Carlos II
* Carlos III
* Guido
* Lamberto
* Arnulfo
* Luís III
* Berengario

 | Brasón do Emperador do Sacro Imperio |
| Sacro ImperioRomano Xermánico(800/962–1806) | 
* Otón I
* Otón II
* Otón III
* Henrique II
* Conrado II
* Henrique III
* Henrique IV
* Henrique V
* Lotario II
* Frederico I
* Henrique VI
* Otón IV
* Frederico II
* Henrique VII
* Luís IV
* Carlos IV
* Sexismundo
* Frederico III
* Maximiliano I
* Carlos V
* Fernando I
* Maximiliano II
* Rodolfo II
* Matías
* Fernando II
* Fernando III
* Leopoldo I
* Xosé I
* Carlos VI
* Carlos VII
* Francisco I
* Xosé II
* Leopoldo II
* Francisco II

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q153023
* WorldCat
* VIAF: 261911423
* BAV: ADV10925140
* BIBSYS: 99063609
* BMT: 109457
* BNF: 146466100
* BPN: 45401063
* BRE: 2351006
* CERL: cnp01005373
* DeutscheBio: 118548263
* EBID: ID
* FAST: 356713
* GEC: 0024077
* GND: 118548263
* HDS: 029196
* ISNI: 0000 0004 1890 0701
* LCCN: nr95019836
* NDL: 001109094
* NKC: hka2009552192
* NTA: 070555923
* OL: OL5465923A
* PASE: 18292
* SUDOC: 139636064
* ULAN: 500355725
* WikiTree: Salier-19

 |