O **Condado de Bar** e, desde 1354, o **Ducado de Bar**, foi un dos estados integrantes do Sacro Imperio Romano-Xermánico, que existiu entre 959 (antes de ser Condado) e 1766. Comprendía o *Pays de Barrois* (Lorena) en torno á cidade de Bar-le-Duc.

Desde 1480 estivo unido ao ducado da Lorena imperial.

En 1634 pasó a ser un dominio real francés.

Tanto o Bar imperial como a Lorena foron cedidos a Francia en 1738. Coa morte do último duque, Estanislau Leszczynski, en 1766, o Ducado incorporouse definitivamente ao Reino de Francia.

Orixes
------

O Condado de Bar orixinouse na fortaleza fronteiriza de Bar (do latín *barra*, "barreira"), que o duque Frederico I da Lorena Superior erixiu nas beiras do río Ornain contra o ano 960.

Esta fortaleza foi orixinalmente dirixida polos condes de Champaña.

En 1301 parte do territorio chamado daquela o *Barrois mouvant*, converteuse nun feudo do Reino de Francia, mentres que o chamado *Barrois non-mouvant* permaneceu como parte do Sacro Imperio.

Condado (1033–1354)
-------------------

Á morte do conde Francisco III da Alta Lotarinxia, en 1033, estas terras pasaron á súa irmá Sofía que foi a primeira persoa que usou o título condal, chamándose a si mesma "Condesa de Bar".​

Os descendentes de Sofía, da Casa de Montbéliard, ampliaron Bar "mediante a usurpación, a conquista, a compra ou o matrimonio", transformándoo nun estado autónomo *de facto* a cabalo entre Francia e Alemaña. A súa poboación era francófona e culturalmente francesa, e os condes implicáronse na política do Reino de Francia.

O conde Rexinaldo II (falecido en 1170) casou con Inés, unha irmá da raíña de Francia, Adela. Seu fillo, Henrique I, faleceu na Terceira Cruzada, en 1190.

Desde 1214 até 1291 o Condado de Bar foi gobernado por Henrique II e Teobaldo II, quen asegurou a fronteira occidental con Champaña entregando feudos a nobres franceses e comprando o seu homenaxe.

En 1297 o rei Filipe IV de Francia invadiu o *Barrois* porque o conde Henrique III axudara ao seu sogro, Eduardo I de Inglaterra, cando este último interveu contra Francia na Guerra franco-flamenga. 

Polo tratado de Bruxas de 1301 que puxo fin a esta guerra, Henrique viuse obrigado a recoñecer todo o territorio do seu condado ao oeste do río Mosa como un feudo de Francia. 

Aquí é onde está a orixe do *Barrois mouvant*: dun territorio que se converteu nun feudo dise que se "moveu" e entrou en *mouvance* da súa soberanía. Estaba sometido ao Parlamento de París. O tratado de Bruxas non implicou, porén, ningunha expansión do territorio francés, porque o territorio ao oeste do Mosa era francés desde o tratado de Verdún de 843, pero en 1301 converteuse nun feudo directo da Coroa.

Ducado medieval (1354–1508)
---------------------------

O antigo Palacio ducal de Bar-le-Duc é hoxe en día un museo, o *Musée Barrois*.
En 1354 o conde de Bar Roberto I tomou o título ducal e, en adiante foi recoñecido como un par de Francia. Père Anselme (falecido en 1694) cría que o conde Roberto fora convertido en duque polo rei Xoán II de Francia preparando o matrimonio da filla de Xoán, María. Pero os gobernantes de Bar non foron nomeados duques polo emperador. O único título que recibiu o conde Roberto por outorgamento imperial en 1354 foi o de margrave de Pont-à-Mousson. Este margraviado foi frecuentemente entregado polos duques de Bar aos seus herdeiros. Nese mesmo ano o emperador elevou o Condado de Luxemburgo a Ducado, e Bar quedou entre dous ducados, Luxemburgo e Lorena Superior. O título ducal foi, porén, finalmente aceptado, e o rexistro fiscal imperial de 1532 documenta o "Ducado do Mosa" (*Herzogtum von der Maß*) como un membro votante do *Reichstag*.

En 1430 faleceu o último duque da liña masculina da casa gobernante, Luís. Bar pasou ao seu sobriño-neto, Renato I, que estaba casado con Isabel de Lorena. En 1431 a parella herdou a Lorena. Á morte de Renato en 1480, Bar pasou á súa filla Iolanda e ao seu fillo, Renato II, que xa era duque de Lorena. En 1482 conquistou o *prévôté* de Virton, unha parte do Ducado de Luxemburgo, anexionándoo a Bar.

En 1484 Pedro II de Borbón, rexente do rei Carlos VIII de Francia, instalou formalmente a Renato II no Ducado de Bar. No seu último testamento, publicado en 1506, Renato decretou que os dous ducados nunca se separaran. E os dous ducados quedaron unidos permanentemente nunha unión persoal.

Ducado moderno (1508–1766)
--------------------------

O 2 de outubro de 1735, na versión preliminar do tratado de Viena acordose entregar Bar ao deposto rei de Polonia, Estanislau Leszczynski, de forma inmediata. Porén, tivo que esperar até a morte do gran duque Xoán Gastón de Médici o 9 de xullo de 1737 para recibir Lorena. En 1738, despois do tratado de Viena definitivo, entregou os ingresos de Bar e Lorena á Coroa francesa a cambio dunha xenerosa pensión, que usou para financiar proxectos de construción nos ducados. Á súa morte, o 23 de febreiro de 1766, os dous ducados pasaron ao dominio real de Francia.

Soberanos que marcan os períodos históricos
-------------------------------------------

* Primeiro conde: Frederico I de Lorena (c. 950-978).
* Último conde: Roberto I de Bar (1352-1354).
* Primeiro duque: Roberto I de Bar (1354-1411).
* Último duque de Bar: Lois I (1415-1430).
* Primeiro duque de Bar e Lorena: Renato I 1431-1480).
* Último duque de Bar e Lorena: Estanislau Leszczynski (1737-1766).

Lista de gobernantes
--------------------

As datas indicadas refírense ao período de reinado. Todos os gobernantes anteriores a Sofía gobernaron Bar, pero non usaron o título "Conde de Bar".

### Condes de Bar

Casa das Ardenas
* Frederico I (959–978), Duque da Alta Lorena.
* Teodorico I (978–1027), Duque da Alta Lorena.
	+ Frederico II (1019–1026), Duque da Alta Lorena.
* Frederico III (1027–1033), Duque da Alta Lorena.
* Sofía (1033–1093).
	+ xuntamente co conde Luís de Montbéliard (1038–1071).

Casa de Montbéliard
* Teodorico II (1093–1105).
* Rexinaldo I (1105–1150).
* Rexinaldo II (1150–1170).
* Henrique I (1170–1189).
* Teobaldo I (1189–1214).
* Henrique II (1214–1239).
* Teobaldo II (1239–1291).
* Henrique III (1291–1302).
* Eduardo I (1302–1337).
* Henrique IV (1337–1344).
* Eduardo II (1344–1352).

### Duques de Bar

Casa de Montbéliard
* Roberto (1352–1411).
* Eduardo III (1411–1415).
* Luís (1415–1431).

Casa de Anjou
* Renato I (1431–1480).
* Iolanda (1480–1483).
* Renato II (1483–1508).

*Coa morte de Renato II, a lista é idéntica á dos **duques de Lorena**.*

Notas
-----

1. 1 2 3 4 5 6 7  Evergates 1995, p. 96.
2. 1 2  Spangler 2009, p. 56.
3. ↑  Moeglin 2006, pp. 231–232.
4. 1 2  Monter 2007, pp. 15–16.
5. ↑  Arnold 1991, p. 100.
6. 1 2  Arnold 1991, p. 263.
7. 1 2  Monter 2007, pp. 23–24.
8. ↑  Whaley 2012, p. 165 e n. 8.

Véxase tamén
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  ***Ducado de Bar Modificar a ligazón no Wikidata*** |

### Bibliografía

* Arnold, Benjamin (1991): *Princes and Territories in Medieval Germany*. Cambridge: Cambridge University Press.
* Collin, Hubert (1971): "Le comté de Bar au début du XIVe siècle". *Bulletin philologique et historique du Comité des Travaux Historiques et Scientifiques*, pp. 81–93.
* Evergates, Theodore (1995): "Bar-le-Duc". En: Kibler, William W.; Zinn, Grover A.; Henneman Jr, John Bell e Earp, Lawrence. *Medieval France*. Londres: Taylor & Francis. p. 96.
* Grosdidier de Matons, Marcel (1992): *Le comté de Bar des origines au traité de Bruges (vers 950–1031)*. París: Picard.
* Moeglin, Jean-Marie (2006): "Historiographie médiévale et moderne dans le Saint Empire romain germanique". *École pratique des hautes études: Section des sciences historiques et philologiques* **137** (20): 230–234.
* Monter, E. William (2007): *A Bewitched Duchy: Lorraine and Its Dukes, 1477–1736*, París: Librairie Droz.
* Parisse, Michel (1982): *Noblesse et chevalerie en Lorraine médiévale*. Nancy: University of Nancy.
* Poull, Georges (1977): *La maison ducale de Bar: les premiers comtes de Bar (1033–1239)*. Rupt-sur-Moselle: Poull.
* Spangler, Jonathan (2009): *The Society of Princes: The Lorraine-Guise and the Conservation of Power and Wealth in Seventeenth-Century France*. Farnham, Surrey, UK: Ashgate.
* Whaley, Joachim (2012): *Germany and the Holy Roman Empire. Volume II. The Peace of Westphalia to the Dissolution of the Reich, 1648–1806*. Oxford: Oxford University Press.

### Ligazóns externas

* Ducat de Bar na *Gran enciclopèdia caltalana* *(en catalán)*.

|  |  |
| --- | --- |
| Control de autoridades | 
* Wd: Q706679
* WorldCat
* VIAF: 141907183
* BNF: 11873519n
* GEC: 0007413
* GND: 4086360-8
* LCCN: n81124888
* TGN: 6000636

 |