**فرگشت پروانه** منشأ و تنوع بخشیدن به پروانه‌ها از طریق زمان زمین‌شناسی و بخش بزرگی از سطح زمین حاصل شده‌است. اولین فسیل‌های شناخته شده به اواسط دوره ائوسن بین ۴۰ تا ۵۰ میلیون سال یش بر می‌گردد. از آنجایی که پروانه‌ها و کرم‌های ابریشم هر دو از گیاهان گلدار تغذیه می‌کنند، گسترش آنها مرتبط با فرگشت گیاهان گلدار می‌باشد. از ۲۲۰ هزار گونه پروانه‌سانان، حدود ۴۵ هزار گونه، پروانه‌هایی هستند که از فرگشت نوعی حشره پروانه شکل به وجود آمده‌اند. پروانه‌ها در سراسر جهان به جز قطب جنوب وجود دارند و در مناطق استوایی بسیار زیاد هستند. پروانه‌ها به هشت خانواده تقسیم می‌شوند.

فیلوژنی
-------

پروانه‌ها از رده Rhopalocera می‌باشند که از سه ابرتیره تشکیل شده‌اند: Hedyloidea (خانواده شاپرک‌های آمریکایی پروانه‌های شاپرکی)، پشیزبالان (خانواده پشیزبالان که شامل حشراتی هستند که پروازی تیز و سریع دارند)، و پروانه وارها (خانواده واقعی پروانه سانان شامل پروانه وارها، کاهی بالان، فرچه پایان، پرنیان بالان و فلزنقشیان می‌باشد). تمام این خانواده‌ها گروهی فراگیر یا مونوفیلتیک هستند. پشیز بالان به دو ابرتیره دیگر در معقوله سیر فرگشت نزدیکتر می‌باشد. در پروانه سان‌ها، پروانه وارها نزدیکترین سیر فرگشتی را با دیگر تیره‌ها داشته و کاهی بالان با فرچه پایان، پرنیان بالان و فلزنقشیان نزدیکترین سیر فرگشتی را دارد. فرضیه فیلوژنتیک با فرچه پایان هنوز موضوع بحث می‌باشد. تحقیقات فعلی روی زیر مجموعه تیره‌ها و روابط قبیله ای به خصوص در فرچه پایان، تمرکز دارد.

سیر شواهد
---------

مطالعه مدرن روی طبقه‌بندی بالاتر پروانه‌ها با استفاده از فنوتیکی اریلیچ از صدها شخصیت مورفولوژیکی که قبلاً نادیده گرفته شده بودند به صورت جداول، در بین خانواده‌ها و گروه‌های اصلی رونمایی کرد (Ehrlich، ۱۹۵۸). اسکوبل (۱۹۹۵) و دیگران با کاربرد آنها برای کلادیسم به جستجوی نمونه‌های جدید ادامه دادند. امروزه خصوصیات لاروال معمولاً با خصوصیات پروانه‌های بالغ ادغام می‌شوند. افزودن داده‌های مولکولی، به محققان را قادر کرده‌است که در بسیاری از دودمان‌ها، کلادها را برطرف کنند.

شواهد از این سو و آن سو از دیرینه‌شناسی جمع‌آوری شده‌است که حدود ۵۰ فسیل پروانه از طریق مورفولوژی و مطالعه روی هومولوژی از ژنتیک مولکولی و زیست شیمیایی مقایسه ای و از طریق اکولوژی و توزیعات زمین شنای امروزی، شناسایی شده‌اند.

### فسیل‌ها

فسیل‌های پروانه‌ها به خوبی توسط گریمالدی و اِنگِل (۲۰۰۵) نگهداری می‌شد. آنها به ضعفشان در یافتن سیر فرگشتی نزدیک به پروانه سان‌ها اشاره نمودند و گفتند که پروانه‌های ۴۵ میلیون سال پیش بسیار شبیه به رونوشت هستند. اولین فسیل‌ها حدود ۴۰ تا ۵۰ میلیون سال پیش شکل گرفته‌است.

### گیاهان میزبان

برخی از گونه‌ها در قهوه‌ای بالان از سرخس‌ها به عنوان گیاهان میزبان لاروها استفاده می‌کنند، و غیرممکن نیست که پروانه‌ها می‌توانند قبل از گیاهان نهاندانه میزبان امروزی سرچشمه گرفته باشند.

تاریخ مبدأ
----------

برخی از محققان تصور می‌کنند که پروانه‌ها به احتمال زیاد در دوره کرتاسه سرچشمه گرفته‌اند که قاره‌ها متفاوت از موقعیت‌های فعلی خود و دارای آب و هوایی برخلاف آنچه که امروزه ترسیم شده‌اند، داشته‌اند. این زمانی است که تابش عمده آنژیواسپرم اتفاق افتاد؛ بنابراین، فرگشت پروانه‌ها باید در طول تدوین و آزمایش فرضیه‌های فیلوژنتیک و از طریق باغ وحش تاریخی مورد بررسی قرار گیرد. محققانی که کرتاسه را مبدئی برای پروانه‌ها می‌دانند، عموماً از این فرضیه باغ وحش زاویه ای برای چگونگی توزیع اصل و نسب پروانه‌ها در سراسر جهان استقبال می‌نمایند، در حالی که کسانی که طرفدار دوره سوم زمین‌شناسی برای مبدأ پروانه‌ها هستند، به فرضیه‌های پراکندگی تکیه می‌کنند (لاماس، ۲۰۰۸).

منابع
-----

1. ↑  Hall, J.P.W. , Robbins, R.K. and Harvey, D.J. (2004). "Extinction and biogeography in the Caribbean: new evidence from a fossil riodinid butterfly in Dominican amber." *Proceedings of the Royal Society of London B*, **271**: 797–801. doi:10.1098/rspb.2004.2691 PubMed

| * ن
* ب
* و
زیست‌شناسی فرگشتی |
| --- |
| 
* تاریخ فرگشتی حیات‌
* نمایه
* مقدمه‌
* طرح کلی
* سیر زمانی تاریخ فرگشتی
* تاریخ حیات

 |
| فرگشت | 
* پیدایش حیات
* سازگاری
* واگرایش سازشی
* شاخه‌بندی
* هم‌فرگشتی
* نسب مشترک
* فرگشت هم‌گرا
* فرگشت واگرا
* اولین شواهد حیات
* شواهد تبار مشترک
* انقراض
	+ رویداد انقراض
* دیدگاه ژن‌محور فرگشتی
* هم‌ساخت‌شناسی
* جهان‌نیای پایانی
* فرگشت کلان
* فرگشت خرد
* پیدایش حیات
* پان‌اسپرمیا
* فرگشت موازی
* گونه‌زایی
* آرایه‌شناسی فرگشتی

 |  |
| ژنتیک جمعیت | 
* تنوع زیستی
* شارش ژن
* رانش ژن
* جهش
* انتخاب طبیعی
* تنوع ژنتیکی گونه‌ها

 |
| تکوین | 
* کانالیزه‌شدن
* زیست‌شناسی فرگشتی-تکوینی
* همسان‌سازی ژنتیک
* وارونگی
* پودمانگی
* انعطاف‌پذیری فنوتیپی

 |
| آرایه | 
* باکتری‌ها
* پرندگان
	+ خاستگاه
* بازوپاتباران
* نرم‌تنان
	+ سرپاویسان
* دایناسورها
* ماهی‌ها
* فرگشت قارچ‌ها
* حشرات
	+ پروانه‌ها
* تاریخ حیات
* پستانداران
	+ cats
	+ سگ‌سانان
		- گرگ‌ها
		- سگ‌ها
	+ کفتار
	+ فرگشت آب‌بازسانان
	+ اسب‌ها
	+ کانگروها
	+ نخستی‌سانان
		- فرگشت انسان
		- لمورها
	+ گاودریایی
* تاریخ فرگشتی گیاهان
* خزندگان
* عنکبوتیان
* چهاراندامان
* ویروس‌ها
	+ آنفلوانزا

 |
| عضو | 
* Cell
* مدل‌های سیر فرگشتی دی‌ان‌ای
* Flagella
* یوکاریوت
	+ درون‌هم‌زیستی
	+ کروموزوم
	+ دستگاه غشایی درونی
	+ میتوکندری
	+ هسته یاخته
	+ دیسه
* در جانوران
	+ فرگشت چشم
	+ مو
	+ auditory ossicle
	+ nervous system
	+ فرگشت مغز

 |
| فرایند | 
* فرگشت پیرش
	+ مرگ
	+ مرگ برنامه‌ریزی شده سلول
* خاستگاه پرواز
* فرگشت درهم‌تنیدگی زیستی
* همکاری
* فرگشت دید رنگی
	+ فرگشت دید رنگی در نخستی‌ها
* احساسات
* همجا
* اخلاقیات فرگشتی
* فرااجتماعی
* دستگاه ایمنی
* متابولیسم
* تک‌همسری در جانوران
* فرگشت اخلاق
* فرگشت موزاییکی
* جانداران چندیاخته‌ای
* تولیدمثل جنسی
	+ ناجورکامی
	+ چرخه زندگی زیستی
	+ تایپ جفتی
	+ میوز
	+ روش گزینش جنسیت
* Snake venom

 |
| تمپوها و مدها | 
* تدریج‌گرایی تباری/تعادل نقطه‌ای/جهش ناگهانی
* جهش نقطه‌ای/جهش‌گرایی
* همدیس‌گرایی/کاتاستروفیسم

 |
| گونه‌زایی | 
* گونه‌زایی ناهمجا
* فرگشت پیش‌رونده
* فرگشت پس‌رونده
* تبارشاخه‌زایی
* گونه‌زایی همگام
* گونه‌زایی بوم‌شناختی
* گونه‌زایی دورگه
* گونه‌زایی پراجا
* گونه‌زایی پیرابوم
* تثبیت
* گونه‌زایی همجا

 |
| تاریخچه اندیشه فرگشتی | 
* ایده‌های فرگشتی رنسانس و روشنگری
* تراجهش گونه‌ها
* چارلز داروین
	+ *خاستگاه گونه‌ها*
* تاریخچه دیرین‌شناسی
* فسیل انتقالی
* وراثت آمیخته
* قوانین مندل
* The eclipse of Darwinism
* سنتز مدرن
* تاریخچه فرگشت مولکولی
* Extended evolutionary synthesis

 |
| فلسفه | 
* داروینیسم
* جایگزین‌ها
	+ کاتاستروفیسم
	+ لامارکیسم
	+ فرگشت هدفمند
	+ جهش‌گرایی
	+ جهش ناگهانی
	+ ساختارگرایی
		- اسپندرال
	+ فرگشت الهی
	+ زندگی‌باوری
* پایان‌شناسی در زیست‌شناسی

 |
| جستارهای وابسته | 
* جغرافیای زیستی
* ژنتیک بوم‌شناختی
* فرگشت ملکولی
* تبارزایش
	+ درخت تبارزایی
* چندریختی
* پروتوسل
* سامانه‌شناسی

 |
| 
* رده:زیست‌شناسی فرگشتی
* درگاه:زیست‌شناسی تکاملی

 |