**دیرین دیرین** نام یک مجموعه پویانمایی ایرانی در ژانر طنز به کارگردانی و تصویرگری علی درخشی است و موضوع آن مسائل اجتماعی،اخلاقی،سلامت،اقتصادی و... می‌باشد. این انیمیشن به مطالب و چالش‌های جدید جامعهٔ ایرانی می‌پردازد و سعی می‌کند با پوشاندن لباس طنز به آن، مخاطب را سرگرم کند.

صداپیشگان
---------

محمدرضا علیمردانی صداپیشۀ اصلی این انیمیشن است،نقش راوی و بسیاری از شخصیت های اصلی این مجموعه توسط او صداگذاری شده است. همچنین از آبان۱۴۰۰، محمدرضا صولتی با مجموعۀ دیرین دیرین شروع به همکاری کرد و در برخی از آیتم ها از جمله «اخبار دیش دیرین دیرین» 

دیرین دیرین گویندگانی دیگری به صورت مهمان داشته است؛همچون اشکان خطیبی که در قسمتی با عنوان «خانه اوتیسم» راوی این کار بود و مهشید اژده فر که پس از تغییر گرافیک دیرین دیرین،گویندۀ شخصیت های خانم این مجموعه شد.

آیتم ها
-------

قسمت های یک دقیقه ای این اثر در موضوعات مختلفی همچون اخلاق،سلامت و سبک زندگی،مسئولیت های اجتماعی و نقد های اجتماعی می باشد. بعضی از قسمت های دیرین دیرین نیز صرفاً جنبۀ تبلیغاتی محصول یا شرکتی را دارند. این مجموعه چند آیتم مختلف دارد که در ادامه به آنها اشاره شده است.

  

**قسمت های موزیکال**

در این قسمت ها،محتوای آن با بازخوانی یک آهنگ قدیمی یا آهنگی جدید و ساخته شده توسط عوامل مجموعه به مخاطب ارائه می شود. اولین قسمت موزیکال دیرین دیرین با عنوان «بلا» در رسانه های اجتماعی بسیار دست به دست چرخید.

  

**وی گردی**

در ابن قسمت ها،وی به سه کله تهی مکان های دیدنی و روستاهای مختلفی از ایران را معرفی می کند. قسمت های این آیتم در نوروزهای۱۳۹۶ و ۱۳۹۷ منتشر شدند.

  

**قسمت های رمضانی**

این قسمت ها براساس آیه ای از قرآن کریم ساخته شده است و بعد از انتشار هر قسمت از آن در صفحه اینستاگرامی از مخاطبان خواسته می شد تا بجای وی آنها نصیحت قسمت را بگویند. به بهترین نصیحت نیز جایزه ای داده می شد. قسمت های این آیتم در رمضان های۱۳۹۷ و ۱۴۰۰ منتشر شدند.

  

**جام جهانی روسیه**

در ایام جام جهانی فوتبال۲۰۱۸،دیرین دیرین بر پایۀ برخی از بازی های جام جهانی قسمت هایی را ساخت و در خرداد و تیر۱۳۹۷ منتشر کرد.

  

**زبان خوش**

در این قسمت ها قهویانی در پاس داشتن زبان فارسی مرتکب خطاهای گوناگونی می شود و وی به این دلیل او را شدیداً مجازات می کند.

  

**کویید۱۹ثانیه**

آیتم هایی که در ۱۹ثانیه(بدون درنظر گرفتن تیتراژ) توصیه هایی را دربارۀ شیوه نامه های بهداشتی ویروس کرونا ارائه می کند.

  

**اخبار وازلین**

در این بخش،وازلین با اجرای آهنگی در سبک رپ به اتفاقات هفته گذشته می پردازد. این آیتم حدود ۳۰هفته منتشر شد.

  

**رادیو دیرین دیرین**

این بخش از دیرین دیرین به صورت صوتی منتشر می شد و در آن داستان هایی تحت عنوان «قصۀ نصفه شب» با صدای راوی دیرین دیرین روایت می شد. این آیتم در نوروز۱۳۹۹ منتشر شد. همچنین در برگزاری المپیک۲۰۲۰توکیو،رادیو دیرین دیرین هرروز اتفاقات این تورنومنت را با ترانه مرور می کرد.

  

**آمیوگاو**

این آیتم هنگام نوروز۱۴۰۰ و به مناسبت سال گاو به صورت موزیکال منتشر شد.

  

**یورو۲۰۲۰**

در این قسمت ها،تمامی بازی های حذفی تورنومت یورو۲۰۲۰ به زبان طنز تحلیل می شد. این آیتم در خرداد و تیر۱۴۰۰ منتشر شد.

  

**چولمپیک**

در این آیتم به ورزش های عجیبی که در دیرین دیرین انجام می شود پرداخته می شد. این آیتم همزمان با المپیک۲۰۲۰توکیو در تیر۱۴۰۰ منتشر شد.

  

**فرهنگ لغت زنان**

در این قسمت ها،به یک سری از ادبیات خاص زنان اشاره می شود. اینیوئه و همسرش چند وجهیه در این آیتم حضور دارند.

  

**اخبار دیش دیرین دیرین**

این اخبار به صورت موزیکال و با گویندگی محمدرضا صولتی به بعضی از اتفاقات جامعه می پرداخت.

  

**اخبار هرازگاهی**

این آیتم با زبانی طنز اتفاقات نه چندان خوب را عادی جلوه می داد.

  

**استعدادیابیش**

در این آیتم شخصیت هایی حضور پیدا می کردند و استعداد خود را به نمایش می گذاشتند. در نهایت بعد از انتشار این آیتم ها در صفحه اینستاگرام از مخاطبان خواسته می شد تا به هر شرکت کننده از یک تا پنج امتیاز بدهند.

شخصیت‌ها
--------

شخصیت‌های اصلی| نامِ شخصیت
(نام قبلی) | توضیحات |
| --- | --- |
| راوی | روایت کننده ماجراهای دیرین دیرین که در مواقع لازم نیز با شخصیت‌های داستان وارد صحبت می‌شود. |
| وِی | شخصیت ریش سفید دیرین دیرین که همه چی را می‌داند و بر همهٔ علوم آگاه است. او همیشه سه کله‌تهی را نصیحت می‌کند و باوجود داشتن ۱۸۰۰سال سن بسیار جان‌سخت است و به راحتی نمی‌توان او را کُشت. |
| قرمزانی
(پیرهن قرمزه) | او در ابتدا از دوکله تهی دیگر باهوش تر و در بعضی قسمت‌ها صاحب همسر و فرزند بود، اما بعد از تغییر گرافیک دیرین دیرین به خنگ‌ترین کله تهی تبدیل شد و دیگر نیز همراه با فرزند و خانواده دیده نشد. او یک سیبیل چخماقی مشکی و بزرگ دارد و بسیار بر روی آن حساس است. |
| قَهوَیانی
(پیرهن قهوه ای) | شخصیتی بسیار غیرقابل پیش‌بینی دارد و به‌طور غیرمعقولی بسیار پررو، بی نظم، بی بندوبار و بی حیا است. او برخلاف دو کله تهی دیگر اصلاً خنگ نیست و همیشه با زیرکیِ پلیدانهٔ خود به چیزهایی که می‌خواهد می رسد. او به شدت دارای ضعف جنس مخالف است و با دیدن هر زنی عاشق می‌شود. |
| آبی کمرنگانی
(اون یکی دیگه)
(آبی منش) | او از دوکله‌تهی دیگر کمی سر به راه تر است و همیشه حالتی عارفانه دارد. او ریش‌های بسیار بلندی دارد. |
| این/اینیوئه
(تازه‌وارد) | بچه مثبت دیرین دیرین است و نسبت به سه کله تهی، رابطهٔ بهتری با وی دارد. خصوصیت اصلی او لهجهٔ خاصی است که دارد و در بیشتر کلمات صحبت‌هایش به آخر کلمه «یو» یا «یوئه» اضافه می‌کند. او بخاطر لهجه اش خود را اینیوئه معرفی می‌کند (این+یوئه) و دیگران نیز او را با همین نام صدا می‌کنند. |
| زن | شخصیت خانم دیرین دیرین که در اکثر قسمت‌ها همسر قرمزانی است. او بسیار تجملاتی است و اکثر مواقع در پاساژ مشغول خرید کردن است و البته در کارهای خانه بسیار سخت کوش است. او بعد از تغییر گرافیک دیرین دیرین، دیگر در قسمتی از این مجموعه دیده نشد. |
| پیرهن بنفشه | او از لحاظ شخصیتی بسیار شبیه قهویانی است اما به اندازه او زرنگ نیست. |
| جالب | ماًموری که یک آژیر بسیار بزرگ بر روی کلاهش دارد که هنگام حرکت روشن می‌شود و با دهان خود صدای آژیر درمی‌آورد. کار او جلب کردن افراد است. |
| شَه اند شَه | دو پادشاه دوقلو که چیزی از حکومت کردن بارشان نیست و در اکثر مواقع نیز باهم اختلاف دارند. |
| وارز | وزیر خدوم دربار شه اند شه که همیشه تلاش می‌کند بهترین پیشنهاد را به شاهان بدهد. |
| مَند | شخصیت او در هر قسمت متفاوت است؛ گاهی هنرمند است، گاهی دانشمند، گاهی خردمند و حتی گاهی نیز مستمند است. |
| مشکونج | کسی که قیافه ای مظلوم و تیپی به شکل زندانی‌ها دارد و همیشه درحال شکنجه شدن است که البته از شکنجه شدن نیز خوشحال هم می‌شود! |
| شاکنج | کسی که کارش شکنجه کردن است و همیشه مشکونج را شکنجه می‌کند. او از شکنجه دادن بسیار لذت می‌برد. |
| بچه‌ها | سه پسر سه قلو که عموماً پسران قرمزانی هستند و در مکان‌هایی چون مدرسه، پارک و… دیده می‌شوند. آنها برای اولین بار در قسمتی با عنوان «گرومبک» در این مجموعه حضور یافتند. |
| مردم | مجموعه ای از ۴صورت، ۳دست، ۵پا و ۵نقطه بر روی سرهایشان که در کل سِیلی از مردم تلقی می‌شوند و در اجماعات حضور پیدا می‌کنند. |
| گلعزار | پیرزنی که از قضا خالهٔ راوی است و وِی نیز با او سر و سِرّی دارد. |
| دقت | پسرعمهٔ قرمزانی است و همیشه دوست دارد بر روی چیزی دقت کند. او بسیار لجباز و یکدنده است. |
| پسرعموی | پسرعموی قهویانی است و از لحاظ ظاهری بسیار شبیه قهویانی است. |
| انسان اولیه و انسان دومیه | دو انسان که در دوران‌های بسیار قدیم بر روی زمین زندگی می‌کردند. |
| گَمانان | سه شخصیت با قدهای متفاوت که کارشان گَمان بردن است. |
| چند وجهیه | همسر اینیوئه که بعد از حرکاتی که از اینیوئه نباید سر بزند، او را به بدترین شکل مجازات می‌کند. |
| وازلین | رپر دیرین دیرین که با ترانه‌های رپ اخبار می‌گوید. موضوعات اخبارهای او اجتماعی است. |
| خردلانی | عضو افتخاری کله تهیان که قبل از انجام هرکاری و گفتن هر جمله ای از واژهٔ «بذار» استفاده می‌کند. لباس او به رنگ خردلی است.[] |

شخصیت‌های سریال ۵۰قسمتی| نام شخصیت | توضیحات | قسمت‌های حضور |
| --- | --- | --- |
| چندگیزخان | غارتگر بزرگی که کله تهیان برای رهایی یافتن از ثروت نامعقولی که در دیرین دیرین وجود داشت، به پیش او رفتند و پیشنهاد غارت کردن دیرین دیرین را به او دادند. اما او وقتی وارد دیرین دیرین شد، تحت تأثیر فرهنگ غنی و مهمان نوازی اهالی دیرین دیرین می‌شود، عاشقی پیشه می‌کند، نام خود را به «چندگیس» تغییر می‌دهد و در نهایت دیگر دست از شغل غارت کردن برمی‌دارد. | ۳ |
| ویلهلم | جهانگردی خارجی با ریش صورتی است که برای مدتی در دیرین دیرین اقامت داشت. | ۴ |
| مدیر برنامه | مدیربرنامه اینستای گرامی قهویانی که به او روش‌های پیشرفت در فضای اینستای گرام را می‌گوید. | ۵ |
| زکریای رازی | کاشف الکل و دانشمند قرن سوم و چهارم قمری. او در صحبت کردن‌هایش جای حروف «ر» و «ل» را وارونه می‌گوید؛
مثال: زکلیای لازی کاشف ارکر و دانشمند قلن سوم و چهالم.
او برای رسیدن به آرزویش و بنیانگذاری فروشگاه‌های زنجیره ای الکل، با سه کله تهی بر سر واکسنی که ساخته‌اند می‌جنگد. | ۱۲٬۳۷ |
| نوچوی | دستیار زکریای رازی که او نیز همچون زکریا در صحبت کردن‌هایش جای حروف «ر» و «ل» را وارونه می‌گوید. | ۱۲ |
| پسر وی | پسر وی که همواره مشغول انجام کار خیر است و سه کله تهی با فرستادن او به خارج کشور باعث مرگ او می‌شوند. | ۱۴ |
| اَبوی | پدر وی که در خواب‌های وی با او صحبت می‌کند. وی نیز در برابر دانش او کم می‌آورد. | ۱۸ |
| نَوِی | نوهٔ وی که بسیار بازیگوش است. | ۲۱ |
| اومد نیومدآبادی | شخصیتی که اهل اومدنیومدآباد است و به هر تعارفی که می‌شنود نه نمی‌گوید. | ۲۲ |
| غول مرحله آخر | غول مرحله آخر بازی رایانه ای که در نهایت تحت هدایت وی، سه کله تهی را می‌کُشد. | ۲۳ |
| پدرجایون | پدربرزگ اینیوئه که نفسش به شماره افتاده و در آخر عمر برای دادن ارثیه نوه اش به دیرین دیرین می‌آید. | ۲۵ |
| نیوتن | دانشمندی که جاذبه را کشف کرد و کله تهیان به دستور وی به گذشته سفر می‌کنند تا جلوی کشف شدن جاذبه توسظ نیوتن را بگیرند. | ۳۴ |
| فروبرز | رفیق قدیمی سه کله تهی که قرمزانی بلاهای بسیار زیادی سر او آورده‌است. | ۳۷ |
| یابس انباری | سارقی که در یکی از دزدی‌هایش ترازوی الماس نشانی را می‌دزدد اما برای آنکه لو نرود ترازو را می‌خورد و ۳۰سال ترازو درون بدنش می‌ماند. در نهایت سه کله تهی او را به زایشگاه می‌برند و با سزارین، ترازو را از شکم او بیرون می‌آورند. | ۳۹ |
| بعدی شیرازی | شاعری اهل شیراز که وی او را بجای سعدی شیرازی به دیرین دیرین می‌برد تا سه کله تهی را با اشعارش نصیحت کند. | ۴۰ |
| شوهرعمه ماهی | ارزان‌ترین ماهی فروشگاه که سه کله تهی برای لحظه تحویل سال او را خریداری می‌کنند تا در لحظه تحویل سال برایشان پشتک بزند. | ۴۱ |
| جاکر | سارق حرفه ای که با گفتن جک‌های خنده دار، مردم را به خنده می‌اندازد و سپس آنها را غارت می‌کند. | ۴۴ |
| یالغوزپلنگ | یوزپلنگی که از وی خواهش می‌کند تا برای خواستگاری اش آستین بالا بزند. | ۴۷ |

|مزخرفیان
|از رفقای قدیمی سه کله تهی که حال بسیار پولدار شده و سه کله تهی 
|رافراموش کرده. او یک دندان طلا دارد و به راحتی سر سه کله تهی را شیره می مالد.
|۴۸
|-
|منیژت
|معشوقه وی است اما در هیچ کدام از قسمت های دیرین دیرین ظاهره این کاراکتر دیده نمی شود. وی اغلب شب ها خواب او را می بیند و باهایش صحبت میکند...
|۴۹
|-
|آمیز بنداز
|یک حقه باز که در زمینه ی خودرو و مکانیک استعداد دارد ولی اغلب اوقات |به مشتریان خود جنس کهنه و کارکرده غالب می کند و مردم دیرین دیرین او را به حقه بازی می شناسند به همین دلیل افراد زیادی گول او را نمی خورند اما در بیشتر قسمت های ۱دقیقه ای قرمزانی به راحتی گول او را می خورد. البته در هیچ کدام از قسمت های دیرین دیرین چهره ی این کاراکتر معلوم نشده است.
|۵۰
|-
|آقا سانسور (آقانسور)
|در قسمت های ۱۴۰۳ دیرین دیرین ظاهر شده و سکانس هایی که مشکل اخلاقی دارد را سانسور و خود را به جای شخص سانسور شده میگزارد.
برای اولیگ بار در قسمت (ثواب) ظاهر شده است.

همکاری با اکبر اخوان مقدم
-------------------------

*برادران اخوان مقدم* از اعضای اتاق بازرگانی و سرمایه داران اصفهانی که تحت پوشش مؤسسه ای که آنرا *نذر اشتغال* می‌نامند در تلاش برای تغییر قانون کار و حذف برخی حمایت‌ها از کارگران هستند تولید ۲ انیمیشن را در سال ۱۳۹۴ سفارش دادند. علی خدایی نماینده کارگران در شورای عالی کار دراین باره گفت:

> برای هنرمندانی که آن کلیپ‌های مبتذل را به سفارش این مؤسسه به اصطلاح خیریه ساخته‌اند، متاسفم. هنر را به خدمت برده داری درآورده اند. کلیپ‌هایی که یک زمانی مردم را می‌خنداند، حالا دیگر مشمئز کننده شده‌اند. در این کلیپ‌ها می‌گویند دانشجویان خرج کمتری از شاغلان دارند، پس حقوق کمتری دریافت کنند. مگر خرج زندگی شاغلان را تأمین کردید؟ آیا با ۸۰۰ هزار تومان خرج زندگی شاغلان تأمین می‌شود؟ اینها هنر را به ابتذال کشیدند و به هیچ وجه قابل بخشش نیستند، چرا که هنرمند نسبت به اجتماع مسئول است. این مؤسسه اقشار آسیب‌پذیر مانند دانشجویان، معلولان، معتادان سابق، بزانشستگان، زنان سرپرست خانوار و… را شناسایی کرده‌است و می‌خواهند به اینها مزیت دهند تا کارفرما ترغیب شود که آنها را استخدام کند. می‌خواهند دستورالعمل نئولیبرالیسم را در اینجا پیاده کنند: کالاسازی انسان به‌طور کامل؛ مثلاً، وقتی که فروشگاه می‌رویم، پیراهنی را خوردگی دارد، با قیمت کمتری می‌خریم. این‌ها هم می‌خواهند آدم‌هایی را که از قضای روزگار در موقعیت دشواری قرار گرفتند، ارزان‌تر بخرند.
> این اقشار براساس قانون اساسی باید از طرف جامعه و حکومت به‌طور کامل حمایت شوند. این‌ها اما پیشنهاد می‌دهند که حداقل‌های حمایتی را از روی این‌ها بردارید. از یکطرف به بازار کار فعلی هجوم می‌آورند، و از طرف دیگر می‌خواهند آسیب پذیرترین اقشار جامعه را از شمول قانون کار خارج کنند. بعد از دو دهه خروج کارگاه‌های زیر ۵ نفر از قانون کار چه گلی بر سر ما زده‌است؟ کارگاه‌های زیر ۱۰ نفر چه مشکلی را حل کردند؟ در مناطق آزاد چه اتفاقی می‌افتد؟ کاملاً طبیعی است که کارفرما می‌خواهد پول کمتری بدهد تا سود بیشتری دریافت کند و این موضوعی پذیرفتنی است. اما سوء استفاده از احساسات مذهبی مردم و پنهان کردن کالایی سازی نیروی کار پشت ژست‌های انسان دوستانه قابل توجیه نیست.
> 
>

پخش
---

اولین قسمت این مجموعه با عنوان «چهارشنبه سوری» در اسفند۱۳۹۳ منتشر شد و در طول ۹سال حدود ۲۵۰۰قسمت یک دقیقه ای از این مجموعه انتشار یافت.

این مجموعه در سالهای ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۶ از صداوسیما بصورت میان برنامه در شبکه های مختلف آن پخش می شد اما از سال ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ دیرین دیرین از تلویزیون پخش نشد اما قسمت های کوتاهی به نام کووید ۱۹ ثانیه در دوران شیوع کرونا از تلویزیون پخش شد.

قسمت های کوتاه یک‌دقیقه‌ای این مجموعه در پلتفرم هایی همچون وبگاه رسمی مجموعه،کانال تلگرام،صفحه اینستاگرام،صفحه توییتر،کانال آپارات،کانال ایتا،کانال سروش پلاس و لینکدین پخش می‌شد.

همچنین مجموعه فیلم‌های بلند ۲۰دقیقه‌ای آن در سال ۱۳۹۹ و در ۵۰ قسمت روی فیلیمو قرار گرفت.

در ۵ تیر ۱۳۹۸، گرافیک این مجموعه تغییر کرد و اولین قسمت با گرافیک جدید با عنوان «چاسب» منتشر شد. سازندگان دیرین دیرین در قالب ۴قسمت و با عنوان «منظونین همیشگی» دلایل تغییر گرافیک دیرین دیرین را با زبان خود شخصیت ها اعلام کرد.

علی درخشی و محمدرضا علیمردانی کارگردان و دوبلور دیرین دیرین، در ۱۸ مرداد ۱۴۰۱ اعلام کردند که از این مجموعه بیرون رفته اند و دیگر دیرین دیرین با صداپیشگی محمدرضا علیمردانی پخش نشد. تیم تولید سعی داشت انیمیشن های دیرین دیرین را با دو کاراکتر جدید با نام های طالب تمام و نیم طالب با گویندگی محمدرضا صولتی ادامه دهد؛ اما به دلایلی فرزاد شیر محمدی نیز در ۲۳ اسفند ۱۴۰۱ به صداپیشگی در این مجموعه پرداخت و به جای تمام کاراکترهایی که محمدرضا علیمردانی به جای آن‌ها صحبت می‌کرد، صحبت کرد که البته حضور نداشتن محمدرضا علیمردانی باعث نارضایتی مخاطبان از این موضوع، و دوبله فرزاد شیرمحمدی باعث بیشتر شدن مشکلات استفعای علی درخشی شد.

یک و نیم سال پس از درگذشتِ محمد ابوالحسنی، علی درخشی در ۱۸ مرداد ۱۴۰۱ و در صفحهٔ اینستاگرامیِ خود اعلام کرد که این مجموعه را ترک می‌کند:

> هشت سال پیش این مجموعه را خلق کردم و با حمایت مرحوم ابوالحسنی و خلاقیت محمدرضا علیمردانی و همکاران گرانقدرم، آن را به اوج رساندم. اما امروز برخلاف گذشته دیگر شرایط همکاری مهیا نیست و ناچار به ترک پروژه هستم.
> 
> 

محمدرضا علیمردانی نیز در واکنش به این خداحافظی چنین نوشت:

> علی جان، تو ایده‌ها و تصاویرش را آفریدی من هم صداهایشان را… خدا قوّت رفیق نابغهٔ من. تو نباشی من هم نیستم. این هم اعلامِ رسمیِ بنده؛ خداحافظ «دیرین دیرین» و روح محمد ابوالحسنی شاد.
> 
> 

دیرین دیرین تا حوالی مهر ۱۴۰۲ تعطیل بود اما از ۳۱ شهریور دیرین دیرین با انتشار ویدیویی بازگشت خود را اعلام کرد.

در مهر ۱۴۰۲ علی درخشی و محمدرضا علیمردانی به همراه تیم سابق سازنده دیرین دیرین مجددا به این مجموعه برگشتند و تولید آن از سر گرفته شد.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی
* *دیرین دیرین* در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)
* دیرین دیرین در آپارات

* دیرین دیرین در تلگرام
* *دیرین دیرین* در فیلیمو

منابع
-----

1. ↑
2. ↑  «پرونده «دیرین دیرین» بسته شد؟ - اخبار رادیو و تلویزیون - اخبار فرهنگی تسنیم | Tasnim». *خبرگزاری تسنیم | Tasnim*. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۸-۰۹.
3. ↑  ««دیرین دیرین» با تیم سابق بازگشت/ همراهی مجدد محمدرضا علیمردانی». *خبرگزاری صبا*.