**ادوارد ودیع سعید** (زادهٔ ۱ نوامبر ۱۹۳۵ در بیت المقدس، فلسطین تحت سرپرستی بریتانیا – درگذشتهٔ ۲۵ سپتامبر ۲۰۰۳ در نیویورک) نظریه‌پرداز ادبی، منتقد فرهنگی و فعال سیاسی فلسطینی - آمریکایی است. وی در دانشگاه‌های هاروارد و پرینستون درس خوانده بود و استاد زبان انگلیسی و ادبیات تطبیقی در دانشگاه کلمبیا بود.

سعید به عنوان یکی از بنیان‌گذاران نظریهٔ پسااستعمارگرایی شناخته می‌شود. سعید با کتاب مشهور *شرق‌شناسی* که در ۱۹۷۸ به چاپ رساند و نقدی در بازنمایی‌های فرهنگی شرق‌شناسی و چگونگی درک جهان غرب از شرق، شناخته شده‌است.

زندگی
-----

ادوارد سعید و خواهرش رزماری در ۱۹۴۰
در ۱ نوامبر ۱۹۳۵ در اورشلیم که در آن زمان تحت قیمومیت انگلیس بود، متولد شد. پدرش، سید محسن سعید بازرگان آمریکایی فلسطینی‌الاصل، پیش از تولد سعید به قاهره مهاجرت کرده‌بود؛ مادرش نیز فلسطینی و هر دو از مسیحیان پروتستان بودند. خواهرش رزماری سعید زهلان نیز تاریخ‌دان و نویسنده بود.

او تا ۱۲ سالگی به‌طور متناوب در اورشلیم و قاهره به سر می‌برد. سعید خود را «یک مسیحی احاطه شده توسط فرهنگ اسلامی» می‌خواند. نام کوچک او را مادرش به دلیل علاقه به پرنس ادوارد (شاهزاده ولز در سال تولد او) انتخاب کرده بود. او از بحران هویتی خود این‌چنین یاد می‌کند:

> در تمام سال‌های آغازین عمرم یک دانش‌آموز غیرعادی ناجور بودم: یک فلسطینی که در مصر درس می‌خواند، با یک نام کوچک انگلیسی، یک گذرنامه آمریکایی و بی هیچ هویت مشخصی… پس از سال ۱۹۴۸ وقتی خانواده‌ام به مصر آواره شدند، تمام دوران تحصیل خود را در مدارس خصوصی درجه اول بریتانیایی گذراندم که برای پرورش نسل نوینی از اعراب با پیوندهایی عمیق با بریتانیا تأسیس شده بودند. آخرین‌شان کالج ویکتوریا در اسکندریه بود. ملک حسین اردن، و تعدادی از وزرا و نخست‌وزیران و بازرگانان نامی آینده اردنی، مصری، سوری و سعودی هم‌کلاسی و هم‌دوره‌ای من بودند. البته چهره نامداری چون میشل شلهوب هم آن‌جا بود که او را در دنیای سینما با نام عمر شریف می‌شناسند.
> 
> 

سعید برای ادامه تحصیل به مدرسه مونت‌هارمون آمریکا رفت و مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه پرینستون دریافت کرد. در همین سال برای ادامه تحصیل وارد دانشگاه هاروارد شد و در سال ۱۹۶۰ کارشناسی‌ارشد و ۱۹۶۴ دکترای خود را در ادبیات انگلیسی دریافت کرد.

فعالیت‌های مربوط به فلسطین
--------------------------

ادوارد سعید به عنوان یک فعال طرفدار فلسطین، سال‌ها برای ایجاد یک کشور مستقل فلسطینی تبلیغ می‌کرد. او از ۱۹۷۷ تا ۱۹۹۱ عضو مستقل مجلس ملی فلسطین بود، اما سعی داشت تا خود را از مناقشات حزبی دور نگه دارد. او طرفدار هم‌زیستی دو دولت اسرائیلی و فلسطینی در کنار یکدیگر بود و در نشست نوامبر ۱۹۸۸ الجزیره مجلس ملی فلسطین به اعلام استقلال کشور فلسطین رأی مثبت داد.

سعید در ۱۹۹۱ در اعتراض به پیمان اسلو از مجلس خارج شد. وی این توافق‌نامه را «ابزاری برای تسلیم فلسطینیان» می‌خواند. ادوارد سعید معتقد بود قرارداد اسلو به تشکیل یک دولت واقعاً مستقل فلسطینی و صلحی پایدار در منطقه نمی‌انجامد و از طرح پیشنهادی ایالات متحده آمریکا در اواخر دهه ۱۹۷۰ که خود سعید به یاسر عرفات تحویل داده بود، ضعیف‌تر است. او در نامه‌ای به عرفات نوشت که حق بازگشت آوارگان فلسطینی به مناطق اشغال شده قبل از سال ۱۹۶۷ را ارزان فروخته و برپایی شهرک‌های اسرائیلی را نادیده گرفته‌است.

روابط سعید و رهبران فلسطین به قدری بد بود که در اوت ۱۹۹۵ فروش کتاب‌های او در فلسطین ممنوع شد؛ اما پس از تحسین سعید از عرفات به دلیل رد پیشنهادهای اهود باراک در نشست سال ۲۰۰۰ کمپ دیوید بهبود یافت.

سعید به دلیل حمایت‌های آشکارش از فلسطین بارها مورد تهدید قرار گرفت. وی از سوی جامعهٔ مدافع یهودیان (JDL) نازی خوانده شد و دفتر کارش در دانشگاه در ۱۹۸۵ به آتش کشیده شد.

آثار
----

سه اثر مهم ادوارد سعید عبارتند از *مسئله فلسطین* و *شرق‌شناسی* و *اسلام رسانه‌ها*. از کتابهای ترجمه شده وی در فارسی به فهرست زیر می‌توان اشاره کرد:

* *شرق‌شناسی*، ترجمهٔ عبدالرحیم گواهی، دفتر نشر فرهنگ اسلامی
* *شرق‌شناسی* ترجمه لطفعلی خنجی، انتشارات امیرکبیر
* *فراتر از واپسین آسمان: زندگیهای فلسطینی*، ترجمهٔ حامد شهیدیان، نشر هرمس
* *نقش روشنفکر*، ترجمهٔ حمید عضدانلو، نشر نی
* *بی در کجا، خاطرات ادوارد سعید*، ترجمهٔ علی اصغر بهرامی، نشر ویستار
* *اومانیسم و نقد دمکراتیک*، ترجمهٔ اکبر افسری، نشر کتاب روشن
* *فرهنگ و امپریالیسم*، ترجمهٔ اکبر افسری، انتشارات توس
* *فروید و غیر اروپایی‌ها*، ترجمه نوید حمزوی، نشر نیماژ

مواضع سیاسی
-----------

همچنین ببینید: عملیات انفال
ادوارد سعید در ۷ مارس ۱۹۹۱ با نگارش یادداشتی در مجلهٔ بررسی کتاب لندن (London Review of Books) در دفاع از دولت عربی صدام حسین موضع گرفت و در اصل این مسئله که حکومت ناسیونالیست حزب بعث عراق، شهر کردنشین حلبچه را در سال ۱۹۸۸ با استفاده از بمب‌های شیمیایی بمباران کرده‌باشد، تشکیک کرد.

جستارهای وابسته
---------------

* مطالعات شرقی

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به ***ادوارد سعید*** در ویکی‌گفتاورد موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ادوارد سعید موجود است. |

* وبگاه غیررسمی هواداران ادوارد سعید
* سخنرانی ادوارد سعید:افسانه برخورد تمدن ها در یوتیوب
* سخنرانی ادوارد سعید: تداوم امپریالیسم - فلسطین، عراق و سیاست آمریکا در یوتیوب
* چگونه اف‌بی‌آی از ادوارد سعید جاسوسی می‌کرده

منابع
-----

1. ↑  Robert Young, White Mythologies: Writing History and the West (New York & London: Routledge, 1990). ISBN 0-415-05372-2.
2. ↑  Edward Said, "Islam Through Western Eyes", The Nation April 26, 1980 بایگانی‌شده در ۲۳ آوریل ۲۰۰۵ توسط Wayback Machine (main thesis of Orientalism)
3. ↑  Amritjit Singh, Interviews With Edward W. Said (Oxford: UP of Mississippi, 2004) 19 & 219. ISBN 1-57806-366-3.
4. ↑  Edward Said. "Between Worlds", London Review of Books, 7 May 1998
5. ↑  ادوارد سعید به روایت خودش؛ مجله راهبرد پاییز ۱۳۸۴ شماره ۳۷
6. ↑  Malise Ruthven, Edward Said: Controversial Literary Critic and Bold Advocate of the Palestinian Cause in America, The Guardian September 26, 2003
7. ↑  Wright, ‎George (Thursday 25 September 2003), "World-renowned scholar Edward Said dies", *The Guardian* (به انگلیسی) `{{citation}}`: Check date values in: `|تاریخ=` (help)نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link) Retrieved on 2009-04-19.
8. ↑  بررسی کتاب لندن: *ادوارد سعید، یک آمریکایی و یک عرب*، نوشته‌شده در ۷ مارس ۱۹۹۱؛ بازدید در ۲۴ ژوئن ۲۰۱۸.
9. ↑  رادیو زمانه: *مبارزات کُردها و چالش حمایت خارجی: مورد کُردهای سوریه*، نوشته‌شده توسط بهنام امینی، در ۲۷ بهمن ۱۳۹۶؛ بازدید در ۲۴ ژوئن ۲۰۱۸.

* مقالهٔ مرتبط در ویکی‌پدیای انگلیسی

| * ن
* ب
* و
آثار کریستوفر هیچنز |
| --- |
| باورها | 
* دیدگاه‌های سیاسی

 |
| آثار نوشته‌شده | 
* *وضعیت میسیونری*
* *نامه‌هایی به یک دگراندیش جوان*
* *محاکمه هنری کسینجر*
* *چرا اورول مهم است*
* *یک جنگ کوتاه طولانی: آزادسازی با تاخیر عراق*
* *عشق، فقر و جنگ: سفرها و مقاله‌ها*
* *توماس جفرسون، پدیدآور آمریکا*
* *"حقوق انسان" توماس پین: یک زندگی‌نامه*
* *خدا بزرگ نیست*
* *هیچ-۲۲: یک شرح حال*
* *مسلماً: مقاله‌ها*
* *میرش*

 |
| آثار ویراستاری‌شده | 
* *سرزش قربانیان* (به همراه ادوارد سعید)
* *بی‌خدای همراه: خواندنی‌های ضروری ناباور*

 |
| دیگر | 
* فهرست آثار چاپی کریستوفر هیچنز
* ۵۷۹۰۱ هیچنز

 |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* نروژ
* شیلی
* اسپانیا
* فرانسه (داده‌ها)
* کاتالونیا
* آلمان
* ایتالیا
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* لتونی
* ژاپن
* جمهوری چک
* استرالیا
* یونان
* کره
* کرواسی
* هلند
* لهستان
* سوئد
* واتیکان

 |
| واژه‌نامه‌های زندگی‌نامه‌ای | 
* آلمان

 |
| پایگاه‌های دادهٔ علمی | 
* ساینی (ژاپن)

 |
| سایر | 
* کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی
* ریرو (سوئیس)
	+ 1
	+ 2
* شبکه‌های اجتماعی و محتوای بایگانی شونده
* سوداک (فرانسه)
	+ 1
* دانشنامهٔ اسلام
* تروو (استرالیا)
	+ 1

 |