**جام ملت‌های اروپا ۱۹۸۰** ششمین دوره مسابقات جام ملت‌های اروپا است که در سال ۱۹۸۰ در ایتالیا برگزار شد، مسابقه‌های این دوره در بازه زمانی ۱۱ ژوئن تا ۲۲ ژوئن ۱۹۸۰ برگزار شد.
برای اولین بار در این دوره از مسابقات هشت تیم شرکت داشتند که به دو گروه چهار تیمی تقسیم شدند که تیم‌های اول به فینال راه پیدا می‌کردند و تیم‌های دوم در یک مسابقه رودررو جایگاه سوم را تعیین می‌کردند. این برای اولین بار بود که تیم میزبان بدون شرکت در مقدماتی به مرحله نهایی راه پیدا می‌کرد، اتفاقی که سالها بود در جام جهانی می‌افتاد.

ورزشگاه‌های این دوره
--------------------

ورزشگاه‌هایی که در این دوره مورد استفاده قرار گرفتند: ورزشگاه المپیک رم، ورزشگاه سن سیرو میلان، ورزشگاه سن پائولو ناپل و ورزشگاه المپیک تورین تورین بود.

دوره مقدماتی
------------

در مرحله مقدماتی ۳۱ تیم در هفت گروه با هم به رقابت پرداختند، بازی‌ها بین ماه مه سال ۱۹۷۸ تا فوریه ۱۹۸۰ برگزار شد و دیدارهای برخی گروه‌ها زودتر از سایر گروه‌ها به پایان رسید.

دوره نهایی
----------

### گروه اِی

بازی‌های گروه A با تکرار فینال دوره پیش آغاز شد: چکسلواکی و آلمان غربی نمایشی داشتند که در مقایسه با فینال چهار سال پیش کمی سطح پایین به نظر می‌رسید و آلمان با گل کارل هاینس رومنیگه پیروز شد. هلند با پنالتی کیس کیست یونان را برد، ولی نبرد آنها با آلمان غربی پرگل بود. برند شوستر جوان تیم را سرشار از انرژی و هدف ساخته بود و سه پاس گل داد تا کلاوس آلوفس هت‌تریک کند و آلمان از هلند سه بر صفر پیش بیفتد. لوتار ماتئوس ۱۹ ساله که اولین بازی ملی‌اش را تجربه می‌کرد یک پنالتی داد و جانی رپ آن را به گل تبدیل کرد و سپس ویلی فن ده کرکوف بازی را سه بر دو کرد.
چکسلواکی هم باخت یک بر صفر مقابل یونان را با برد سه بر یک عوض کرد. دو دیدار دیگر گروه A با تساوی همراه بود. بازی چک و هلند که به تساوی یک بر یک رسید تنها ۴۷۲۶ تماشاگر داشت و آلمانی‌ها بدون شوستر به تساوی بدون گل با یونان رسیدند.

### گروه بی

گروه B با بازی در تورین آغاز شد و بلژیک با گل یان کولمان توانست گل ری ویلکینز برای انگلیس را پاسخ دهد. شورش در سکوها با گاز اشک‌آور به پایان رسید، و این گاز به زمین مسابقه هم سرایت کرد و باعث توقف بازی شد!
اسپانیا در میلان با ایتالیا بدون گل مساوی کرد و سپس دو بر یک به بلژیک باخت. ایتالیا باید دو بر صفر انگلیس را می‌بردند تا مانع آن شوند که بلژیک با تنها یک مساوی صعود کند، اما تنها یک گل زدند که مارکو تاردلی آن را به ثمر رساند. تساوی بدون گل با بلژیک به معنای ناکامی میزبان از رسیدن به فینال بود چرا که آنها کمتر گل زده بودند. ایتالیا در دیدار رده‌بندی بهتر بازی کرد ولی تساوی یک بر یک با چکسلواکی بازی را به پنالتی کشاند.

فینال رقابت‌ها
--------------

آلمانی‌ها برای سومین بار پیاپی به فینال رسیدند. مردان یوپ دروال دومین قهرمانی خود را کسب کردند که با الهام گرفتن از دید و سرعت برند شوستر به دست آمد. هورست هروبش هم به شکلی شگفت‌انگیز قهرمان آلمانی‌ها شد. شوستر روی حرکتی قطری با کلاوس آلوفس پاس‌هایی را رد و بدل کرد و سپس توپ را با پاس چیپ مقابل پای هروبش انداخت و او که تنها به ضربات سرش مشهور بود با شوت در دقیقه ۱۰ گل زد.
هانسی مولر یک موقعیت خوب را از دست داد و ژان ماری فاف دروازه‌بان بلژیک ضربات آلوفس و شوستر را مهار کرد. بلژیک سعی کرد به بازی برگردد و ضربه رنه فان‌دریکن را هارالد شوماخر به خوبی دفع کرد. سپس فرانسوا فان‌درالست با خطای اولی اشتلیکه متوقف شد و این پنالتی را فان‌دریکن در دقیقه ۷۵ به گل تبدیل کرد.
آلمان غربی در اواخر بازی به گل دوم رسید. فاف روی کرنر اشتباه کرد و هروبش با ضربه سر گل دوم را زد. این دومین گل ملی او بود؛ و در نهایت آلمان غربی که هانس پیتر بریگل را به دلیل مصدومیت در اواسط بازی از دست داد توانست قهرمان شود.

بازیکن برتر
-----------

برند شوستر، هافبک تهاجمی کلن در دو برد آلمان غربی کلیدی بود و با قدرت، سرعت و بازی زیبایش تورنمنت را به تسخیر درآورد. او چهار گل برای تیمش ساخت.
این بازیکن ۲۰ ساله پس از این رقابت‌ها به بارسلونا پیوست و در آن‌جا درخشید. او بازی‌ها را دیکته می‌کرد، گل می‌زد و در سال ۱۹۸۵ هم قهرمان لالیگا شد.

لحظات به یادماندنی
------------------

هورست هروبش زمانی به تیم ملی دعوت شد که پای کلاوس فیشر شکست. هروبش که لقب هیولا داشت بسیار دیر پدیده شد ولی در فینال با ضربه سر محکم همیشگی‌اش گل برتری را زد. این بهترین لحظه دوران ورزشی او تا حالاست. او در پنجمین بازی ملی خود این گل را زد. او سه هفته پیشتر در فینال جام باشگاه‌های اروپا نمایشی ضعیف داشت و با هامبورگ به ناتینگهام فارست باخت.

تیم‌های حاضر در مرحله نهایی جام
-------------------------------

* بلژیک
* چکسلواکی
* انگلستان
* یونان
* ایتالیا (به عنوان میزبان بدون شرکت در مسابقه‌های مقدماتی در مرحله نهایی حاضر شد)
* هلند
* اسپانیا
* آلمان غربی

ورزشگاه‌ها
----------


| رم | میلان | ناپل | تورین |
| --- | --- | --- | --- |
| المپیک | جوزپه مهاتزا | سن پائولو | کوموناله |
| ظرفیت: **۸۶٬۵۰۰** | ظرفیت: **۸۵٬۷۰۰** | ظرفیت: **۷۲٬۸۰۰** | ظرفیت: **۵۰٬۰۰۰** |
|  |  |  |  |

داوران بازی‌ها
--------------

|  |  |
| --- | --- |
| اتریش اتریش* Erich Linemayr

آلمان شرقی آلمان شرقی* Adolf Prokop

انگلستان انگلیس* پت پارتریج

فرانسه فرانسه* Robert Wurtz

مجارستان مجارستان* کاروی پالوتایی

ایتالیا ایتالیا* Alberto Michelotti
 | هلند هلند* Charles Corver

پرتغال پرتغال* António Garrido

رومانی رومانی* نیکولا راینا

اسکاتلند اسکاتلند* Brian McGinlay

ترکیه ترکیه* Hilmi Ok

آلمان غربی آلمان غربی* Heinz Aldinger

  |

نتایج
-----

### گروه‌بندی

*All times are CEST/یوتی‌سی ۲:۰۰+*

#### گروه اِی

| تیم | بازی | برد | مساوی | باخت | زده | خورده | تفاضل | امتیاز |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  آلمان غربی | ۳ | ۲ | ۱ | ۰ | ۴ | ۲ | +۲ | **۵** |
|  چکسلواکی | ۳ | ۱ | ۱ | ۱ | ۴ | ۳ | +۱ | **۳** |
|  هلند | ۳ | ۱ | ۱ | ۱ | ۴ | ۴ | ۰ | **۳** |
|  یونان | ۳ | ۰ | ۱ | ۲ | ۱ | ۴ | −۳ | **۱** |

۱۱ ژوئن ۱۹۸۰۱۷:۴۵

| چکسلواکی  | ۰ – ۱ |  آلمان غربی |
| --- | --- | --- |
|  | Report | Rummenigge گل '۵۷ |

ورزشگاه المپیک رم، رمتماشاگران: ۱۱٬۰۵۹داور: Alberto Michelotti (Italy)

---

۱۱ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| هلند  | ۱ – ۰ |  یونان |
| --- | --- | --- |
| Kist گل '۶۵ (pen٫) | Report |  |

سن پائولو، ناپلتماشاگران: ۱۴٬۹۹۰داور: Adolf Prokop (East Germany)

---

۱۴ ژوئن ۱۹۸۰۱۷:۴۵

| آلمان غربی  | ۳ – ۲ |  هلند |
| --- | --- | --- |
| Allofs گل '۲۰، '۶۰، '۶۵ | Report | Rep گل '۷۹ (pen٫)van de Kerkhof گل '۸۵ |

سن پائولو، ناپلتماشاگران: ۲۶٬۵۴۶داور: Robert Wurtz (France)

---

۱۴ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| یونان  | ۱ – ۳ |  چکسلواکی |
| --- | --- | --- |
| Anastopoulos گل '۱۴ | Report | Panenka گل '۶Vízek گل '۲۶Nehoda گل '۶۳ |

ورزشگاه المپیک رم، رمتماشاگران: ۴٬۷۲۶داور: پت پارتریج (England)

---

۱۷ ژوئن ۱۹۸۰۱۷:۴۵

| هلند  | ۱ – ۱ |  چکسلواکی |
| --- | --- | --- |
| Kist گل '۵۹ | Report | Nehoda گل '۱۶ |

سن سیرو، میلانتماشاگران: ۱۱٬۸۸۹داور: Hilmi Ok (Turkey)

---

۱۷ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| یونان  | ۰ – ۰ |  آلمان غربی |
| --- | --- | --- |
|  | Report |  |

کاموناله، تورینتماشاگران: ۱۳٬۹۰۱داور: Brian McGinlay (Scotland)
#### گروه بی

| تیم | بازی | برد | مساوی | باخت | زده | خورده | تفاضل | امتیاز |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  بلژیک | ۳ | ۱ | ۲ | ۰ | ۳ | ۲ | +۱ | **۴** |
|  ایتالیا | ۳ | ۱ | ۲ | ۰ | ۱ | ۰ | +۱ | **۴** |
|  انگلستان | ۳ | ۱ | ۱ | ۱ | ۳ | ۳ | ۰ | **۳** |
|  اسپانیا | ۳ | ۰ | ۱ | ۲ | ۲ | ۴ | −۲ | **۱** |

۱۲ ژوئن ۱۹۸۰۱۷:۴۵

| بلژیک  | ۱ – ۱ |  انگلستان |
| --- | --- | --- |
| Ceulemans گل '۲۹ | Report | Wilkins گل '۲۶ |

کاموناله، تورینتماشاگران: ۱۵٬۱۸۶داور: Heinz Aldinger (West Germany)

---

۱۲ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| اسپانیا  | ۰ – ۰ |  ایتالیا |
| --- | --- | --- |
|  | Report |  |

سن سیرو، میلانتماشاگران: ۴۶٬۸۱۶داور: کاروی پالوتایی (Hungary)

---

۱۵ ژوئن ۱۹۸۰۱۷:۴۵

| بلژیک  | ۲ – ۱ |  اسپانیا |
| --- | --- | --- |
| Gerets گل '۱۷Cools گل '۶۵ | Report | انریکه کاسترو گل '۳۶ |

سن سیرو، میلانتماشاگران: ۱۱٬۴۳۰داور: Charles Corver (Netherlands)

---

۱۵ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| انگلستان  | ۰ – ۱ |  ایتالیا |
| --- | --- | --- |
|  | Report | Tardelli گل '۷۹ |

کاموناله، تورینتماشاگران: ۵۹٬۶۴۶داور: نیکولا راینا (Romania)

---

۱۸ ژوئن ۱۹۸۰۱۷:۴۵

| اسپانیا  | ۱ – ۲ |  انگلستان |
| --- | --- | --- |
| Dani گل '۴۸ (pen٫) | Report | Brooking گل '۱۹Woodcock گل '۶۱ |

سن پائولو، ناپلتماشاگران: ۱۴٬۴۴۰داور: Erich Linemayr (Austria)

---

۱۸ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| ایتالیا  | ۰ – ۰ |  بلژیک |
| --- | --- | --- |
|  | Report |  |

ورزشگاه المپیک رم، رمتماشاگران: ۴۲٬۳۱۸داور: António Garrido (Portugal)
### مقام سوم رقابت‌ها

۲۱ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| چکسلواکی  | ۱ – ۱ |  ایتالیا |
| --- | --- | --- |
| Jurkemik گل '۵۴ | Report | Graziani گل '۷۳ |
| ضربات پنالتی |
| Masný Penalty scoredNehoda Penalty scoredOndruš Penalty scoredJurkemik Penalty scoredPanenka Penalty scoredGögh Penalty scoredGajdůšek Penalty scoredKozák Penalty scoredBarmoš Penalty scored | ۹ – ۸ | Penalty scored CausioPenalty scored AltobelliPenalty scored BaresiPenalty scored CabriniPenalty scored BenettiPenalty scored GrazianiPenalty scored ScireaPenalty scored Tardelliاز دست دادن پنالتی (saved) Collovati |

ورزشگاه سن پائولو، ناپلتماشاگران: ۲۴٬۶۵۲داور: Erich Linemayr (اتریش)
### فینال جام

مقالهٔ اصلی: فینال جام ملت‌های اروپا ۱۹۸۰

۲۲ ژوئن ۱۹۸۰۲۰:۳۰

| بلژیک  | ۱ – ۲ |  آلمان غربی |
| --- | --- | --- |
| فاندریکن گل '۷۵ (pen٫) | Report | هروبش گل '۱۰، '۸۸ |

ورزشگاه المپیک رم، رمتماشاگران: ۴۷٬۸۶۴داور: نیکولا راینا (رومانی)
### گل‌های زده این جام

در مجموع ۱۴ بازی ۲۷ گل به ثمر رسید و آمار ۱٫۹۳ برای هر بازی رقم خورد

۳ گل زده
* آلمان غربی کلاوس آلوفس

دو گل زده
* آلمان غربی هورشت هروبش
* چکسلواکی Zdenek Nehoda
* هلند کیس کیست

یک گل زده
* بلژیک یان کولمانس
* بلژیک ژولین کولس
* بلژیک اریک گرتس
* بلژیک رنه فاندریکن
* چکسلواکی Ladislav Jurkemik
* چکسلواکی آنتونین پاننکا
* چکسلواکی لادیسلاو ویزک
* انگلستان ترور بروکینگ
* انگلستان رای ویلکینز
* انگلستان تونی وودکاک
* آلمان غربی کارل هاینس رومنیگه
* یونان نیکوس آناسنتوپولوس
* ایتالیا فرانچسکو جرازیانی
* ایتالیا مارکو تاردلی
* هلند جانی رپ
* هلند ویلی فن ده کرکوف
* اسپانیا دانی
* اسپانیا انریکه کاسترو

منابع
-----

* en:UEFA Euro 1980

پانویس
------

1. ↑  تاریخچه یورو: ۱۹۸۰، ملالت‌بار و پرآشوب

| * ن
* ب
* و
جام ملت‌های اروپا |
| --- |
| مسابقات | فرانسه ۱۹۶۰ ·  اسپانیا ۱۹۶۴ ·  ایتالیا ۱۹۶۸ ·  بلژیک ۱۹۷۲ ·  یوگسلاوی ۱۹۷۶ ·  ایتالیا ۱۹۸۰ ·  فرانسه ۱۹۸۴ ·  آلمان غربی ۱۹۸۸ ·  سوئد ۱۹۹۲ ·  انگلستان ۱۹۹۶ ·  بلژیک/هلند ۲۰۰۰ ·  پرتغال ۲۰۰۴ ·  اتریش/سوئیس ۲۰۰۸ ·  لهستان/اوکراین ۲۰۱۲ ·  فرانسه ۲۰۱۶ ·  اروپا ۲۰۲۰ ·  آلمان ۲۰۲۴ ·  ۲۰۲۸ |
| فینال‌ها | ۱۹۶۰ ·  ۱۹۶۴ ·  ۱۹۶۸ ·  ۱۹۷۲ ·  ۱۹۷۶ ·  ۱۹۸۰ ·  ۱۹۸۴ ·  ۱۹۸۸ ·  ۱۹۹۲ ·  ۱۹۹۶ ·  ۲۰۰۰ ·  ۲۰۰۴ ·  ۲۰۰۸ ·  ۲۰۱۲ ·  ۲۰۱۶ ·  ۲۰۲۰ |
| مقدماتی | ۱۹۶۰ ·  ۱۹۶۴ ·  ۱۹۶۸ ·  ۱۹۷۲ ·  ۱۹۷۶ ·  ۱۹۸۰ ·  ۱۹۸۴ ·  ۱۹۸۸ ·  ۱۹۹۲ ·  ۱۹۹۶ ·  ۲۰۰۰ ·  ۲۰۰۴ ·  ۲۰۰۸ ·  ۲۰۱۲ ·  ۲۰۱۶ ·  ۲۰۲۰ |
| ترکیب‌ها | ۱۹۶۰ ·  ۱۹۶۴ ·  ۱۹۶۸ ·  ۱۹۷۲ ·  ۱۹۷۶ ·  ۱۹۸۰ ·  ۱۹۸۴ ·  ۱۹۸۸ ·  ۱۹۹۲ · ۱۹۹۶ ·  ۲۰۰۰ ·  ۲۰۰۴ ·  ۲۰۰۸ ·  ۲۰۱۲ ·  ۲۰۱۶ ·  ۲۰۲۰ |
| دیگر | جوایز جام ملت‌های اروپا |

| * ن
* ب
* و
جام ملت‌های اروپا – برندگان |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|     | 

 | 

**۱۹۶۰:**  اتحاد جماهیر شوروی
**۱۹۶۴:**  اسپانیا
**۱۹۶۸:**  ایتالیا
**۱۹۷۲:**  آلمان غربی

 | 

**۱۹۷۶:**  چکسلواکی
**۱۹۸۰:**  آلمان غربی
**۱۹۸۴:**  فرانسه
**۱۹۸۸:**  هلند

 | 

**۱۹۹۲:**  دانمارک
**۱۹۹۶:**  آلمان
**۲۰۰۰:**  فرانسه
**۲۰۰۴:**  یونان

 | 

**۲۰۰۸:**  اسپانیا
**۲۰۱۲:**  اسپانیا
**۲۰۱۶:**  پرتغال
**۲۰۲۰:**  ایتالیا

 |

 |  |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* آلمان

 |

| * ن
* ب
* و
مربیان قهرمان جام ملت‌های اروپا |
| --- |
| 
* ۱۹۶۰: کاچالین
* ۱۹۶۴: یورنته
* ۱۹۶۸: والکارجی
* ۱۹۷۲: شون
* ۱۹۷۶: یِژِک
* ۱۹۸۰: دروال
* ۱۹۸۴: ایدالگو
* ۱۹۸۸: میشل
* ۱۹۹۲: نیلسن
* ۱۹۹۶: فوگتس
* ۲۰۰۰: لمر
* ۲۰۰۴: ریهاگل
* ۲۰۰۸: آراگونز
* ۲۰۱۲: دل بوسکه
* ۲۰۱۶: سانتوس
* ۲۰۲۰: مانچینی

 |

| * ن
* ب
* و
برترین گلزنان جام ملت‌های اروپا |
| --- |
| 
* **۱۹۶۰:** جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی میلان گالیچ, فرانسه فرانسوا اوت, اتحاد جماهیر شوروی والنتین کوزمیچ ایوانوف, جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی دراژان یرکوویچ & اتحاد جماهیر شوروی ویکتور پوندلنیک
* **۱۹۶۴:** مجارستان فرنک بنه, مجارستان دژو نواک & اسپانیا خسوس ماریا پردا
* **۱۹۶۸:** جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی دراگان جاییچ
* **۱۹۷۲:** آلمان غربی گرد مولر
* **۱۹۷۶:** آلمان غربی دیتر مولر
* **۱۹۸۰:** آلمان غربی کلاوس آلوفس
* **۱۹۸۴:** فرانسه میشل پلاتینی
* **۱۹۸۸:** هلند مارکو فان باستن
* **۱۹۹۲:** هلند دنیس برکمپ, سوئد توماس برولین, دانمارک لارسن & آلمان کارل-هاینتس ریدله
* **۱۹۹۶:** انگلستان آلن شیرر
* **۲۰۰۰:** هلند پاتریک کلایورت & جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی ساوو میلوشویچ
* **۲۰۰۴:** جمهوری چک میلان باروش
* **۲۰۰۸:** اسپانیا داوید ویا
* **۲۰۱۲:** ایتالیا ماریو بالوتلی, روسیه آلان دزاگوئف, آلمان ماریو گومز, کرواسی ماریو مانجوکیچ, پرتغال کریستیانو رونالدو & اسپانیا فرناندو تورس\*
* **۲۰۱۶:** فرانسه آنتوان گریزمن
* **۲۰۲۰:** پرتغال کریستیانو رونالدو

 |
| \*: برنده کفش طلا (وقتی تعداد گل‌ها مساوی بود) |

| * ن
* ب
* و
کاپیتان‌های قهرمان جام ملت‌های اروپا |
| --- |
| 
* **۱۹۶۰:** اتحاد جماهیر شوروی ایگور نتو
* **۱۹۶۴:** اسپانیا فرران اولیبیا
* **۱۹۶۸:** ایتالیا جاچینتو فاکتی
* **۱۹۷۲:** آلمان غربی فرانتس بکن‌باوئر
* **۱۹۷۶:** چکسلواکی آنتون اندروش
* **۱۹۸۰:** آلمان غربی برنارد دیتس
* **۱۹۸۴:** فرانسه میشل پلاتینی
* **۱۹۸۸:** هلند رود گولیت
* **۱۹۹۲:** دانمارک لارس اولسن
* **۱۹۹۶:** آلمان یورگن کلینزمن
* **۲۰۰۰:** فرانسه دیدیه دشان
* **۲۰۰۴:** یونان تئودوروس زاگوراکیس
* **۲۰۰۸:** اسپانیا ایکر کاسیاس
* **۲۰۱۲:** اسپانیا ایکر کاسیاس
* **۲۰۱۶:** پرتغال کریستیانو رونالدو
* **۲۰۲۰:** ایتالیا جورجو کیه‌لینی

 |