رنه گروسه
**رنه گروسه** (به فرانسوی: René Grousset) (زاده ۵ سپتامبر ۱۸۸۵ – درگذشته ۱۲ سپتامبر ۱۹۵۲) تاریخ‌نگار فرانسوی، متصدی هر دو موزه گیمه و سرنوسچی در پاریس و از اعضای فرهنگستان فرانسه بود. وی دو اثر مهم شامل *تاریخچه جنگ‌های صلیبی* (۱۹۳۴–۱۹۳۶) و *امپراتوری استپ‌ها، تاریخ آسیای مرکزی* (۱۹۳۹)، که هر دو جزو منابع معتبر به حساب می‌آیند در مورد تمدن‌های آسیایی و شرقی نوشت. همچنین آثاری از وی تحت عنوانهای امپراتوری صحرانوردان و چهره آسیا به فارسی انتشار یافته‌اند.

آثار
----

1922 - *Histoire de l'Asie* , 4 vol. , Paris: G. Crès & cie. OCLC 4594662
1923 - *Histoire de la philosophie orientale*
1924 - *Le réveil de l'Asie*
1926 - *L'épopée des Croisades*
1928 - *La Grèce et l'Orient, des guerres médiques à la conquête romaine*
1929 - *Histoire de l'Extrême-Orient*
1929 - *Sur les traces de Bouddha, tableau du VIIe siècle bouddhique*
(انگلیسی) *In the Footsteps of the Buddha*. JA Underwood (trans) Orion Press. New York (1971)
1929-1930 - *Les civilisations de l'Orient*, 4 vol.
1931 - *Les philosophies indiennes*
1934-1936 - *Histoire des Croisades et du royaume franc de Jérusalem* , 3 vol. Paris: Plon. OCLC 37267632
1936 - *L'art de l'Extrême Orient: paysages, fleurs, animaux*
1937 - *De Venise à Pékin au XIVe siècle: Odoric de Pordenone* (with H. Demoulin-Bernard)
1939 - *Les sculptures des Indes et de la Chine*
1939 - *L'empire des steppes: Attila, Gengis-Khan, Tamerlan*  Paris: Editions Payot. OCLC 220712631
(انگلیسی) *The Empire of the Steppes.*  (tr. , Naomi Walford). New Brunswick: Rutgers University Press. (1970) ; ; OCLC 90972.
1941 - *L'empire mongol*
1941 - *L'Asie orientale, des origines au XVe siècle* (with J. Auboyer et J. Buhot)
1942 - *Histoire de Chine*
1944 - *Le conquérant du monde: vie de Gengis-Khan*
1945 - *L'Europe orientale de 1081 à 1453* (with C. DIehl, R. Guilland et L. Oeconomos)
1946 - *L'empire du Levant: histoire de la question d'Orient*
1946 - *Bilan de l'histoire*
1947 - *Histoire de l'Arménie des origines à 1071*  Paris: Payot. OCLC 3084562
1948 - *De la Grèce à la Chine*
1949 - *Figures de proue*
1950 - *Les premières civilisations* (collective work)
1950 - *De l'Inde au Cambodge et à Java* (with J. Auboyer)
1951 - *De la Chine au Japon*

ترجمه به فارسی
--------------

تاکنون آثار زیر از رنه گروسه به زبان فارسی ترجمه و به چاپ رسیده است.

* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *ام‍پ‍راطوری ص‍ح‍ران‍وردان*، ت‍رج‍م‍هٔ ع‍ب‍دال‍ح‍س‍ی‍ن م‍ی‍ک‍ده، ت‍ه‍ران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، ۱۳۵۳؛ وزارت ف‍ره‍ن‍گ و آم‍وزش ع‍ال‍ی، ش‍رک‍ت ان‍ت‍ش‍ارات ع‍ل‍م‍ی و ف‍ره‍ن‍گ‍ی ، ۱۳۶۵؛ ش‍رک‍ت ان‍ت‍ش‍ارات ع‍ل‍م‍ی و ف‍ره‍ن‍گ‍ی، ۱۳۷۷.
* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *ت‍اری‍خ آس‍ی‍ا*، ت‍رج‍م‍هٔ م‍ص‍طف‍ی ف‍رزان‍ه، ت‍ه‍ران: علمی، ۱۳۲۹.
* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *ت‍اری‍خ ج‍ن‍گ‍ه‍ای ص‍ل‍ی‍ب‍ی*، ت‍رج‍م‍هٔ ول‍ی‌ال‍ل‍ه ش‍ادان، ت‍ه‍ران: ن‍ش‍ر و پ‍ژوه‍ش ف‍رزان روز، ۱۳۸۶.
* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *ت‍اری‍خ م‍غ‍ول (چ‍ن‍گ‍ی‍زی‍ان)*، زیر نظر کاوینیاک؛ ت‍رج‍م‍هٔ م‍ح‍م‍ود ب‍ه‍ف‍روزی، ویراست ۲، ت‍ه‍ران: آزادم‍ه‍ر، ۱۳۸۴.
* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *جنگ‌های صلیبی*، ترجمهٔ علی‌اصغر شمیم، تهران: علمی، ۱۳۳۸.
* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *چ‍ه‍رهٔ آس‍ی‍ا*، (رن‍ه گ‍روس‍ه، ژرژ دن‍ی‍ک‍ر)، ت‍رج‍م‍هٔ غ‍لام‍ع‍ل‍ی س‍ی‍ار، ب‍ا ه‍م‍ک‍اری پ‍ی‍روز س‍ی‍ار، ت‍ه‍ران: ن‍ش‍ر و پ‍ژوه‍ش ف‍رزان روز، ۱۳۷۵.
* *روح ایران*، (هنری کربن، رنه گروسه، رومن گیرشمن و لوئی ماسینیون)، با مقدمهٔ داریوش شایگان، ترجمهٔ محمود بهفروزی، تهران: آفرینش، ۱۳۸۸؛ نشر گاندی، ۱۳۹۸.

### مقاله

* گ‍روس‍ه، رن‍ه، *ای‍ران و ن‍ق‍ش ت‍اری‍خ‍ی آن*، در ف‍ص‍ل‍ن‍ام‍هٔ *ه‍س‍ت‍ی*، (اس‍ف‍ن‍د ۱۳۷۱): ص ۵۶؛ س‍ال ۱، ش ۲، (ت‍اب‍س‍ت‍ان ۱۳۷۲): ص ۱۰۵ - ۷۴.
	+ ایران و نقش تاریخی آن، ترجمهٔ غلام‌علی سیار، اطلاعات، ۵ شهریور ۱۳۸۵: ص ۶.
* *ت‍اری‍خ ت‍م‍دن ای‍ران*، مقدمه از ه‍ان‍ری م‍اس‍ه و رن‍ه گ‍روس‍ه، ب‍ا ه‍م‍ک‍اری ج‍م‍ع‍ی از دان‍ش‍وران ای‍ران‍ش‍ن‍اس اروپ‍ا، ت‍رج‍م‍هٔ ج‍واد م‍ح‍ی‍ی، ت‍ه‍ران: گ‍وت‍ن‍ب‍رگ، ۱۳۳۶، ۱۳۴۷ و ۱۳۷۷.

پانویس
------

1. ↑  مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «René Grousset». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۴ ژانویه ۲۰۱۲.