مقبرهٔ بی‌بی جیوندی نمونه‌ای از معماری در پاکستان
**فرهنگ در پاکستان** با فرهنگ‌های گستردهٔ شبه‌قارهٔ هند و آسیای میانه در هم تنیده‌است. شامل گروه‌های قومی متعددی چون: پنجابی، سارایکیس، کشمیری، سندی، مهاجران، مکرانی در جنوب؛ بلوچ، هزاره‌ها و پشتون‌ها در غرب؛ و مردم دارد، واخی، شیناکی، بالتیز و بوروشو در شمال می‌شود. فرهنگ این گروه‌های قومی پاکستان تحت تأثیر بسیاری از همسایگان این کشور، مانند سایر آسیای جنوبی، ایرانی، ترک و همچنین مردمان آسیای میانه و غرب آسیا بسیار تأثیر گرفته‌است.

در گروه‌های قومی در جنبه‌های فرهنگی مانند لباس، غذا و مذهب تفاوت‌هایی وجود دارد، به ویژه در مواردی که آداب و رسوم پیش از اسلام با آداب اسلامی متفاوت است. منشأ فرهنگی آنها همچنین تأثیرات دور و بومی، از جمله هند باستان و آسیای مرکزی را نشان می‌دهد. پاکستان اولین منطقه از شبه قاره هند بود که به‌طور کامل تحت تأثیر اسلام قرار گرفت و از این رو هویت اسلامی متمایزی از نظر تاریخی متفاوت با مناطق بیشتر در شرق ایجاد کرد.

ادبیات
------

 محمد اقبال پدر ایدئولوژیک پاکستان بود
ادبیات پاکستان از زمانی آغاز می‌شود که پاکستان استقلال خود را به عنوان یک کشور مستقل در سال ۱۹۴۷ به دست آورد. سنت رایج و مشترک ادبیات اردو و ادبیات انگلیسی هند بزرگ توسط دولت جدید به ارث رسیده‌است. در طی یک دوره زمانی، ادبیاتی منحصر به فرد برای پاکستان ظهور کرد که تقریباً در تمام زبانهای اصلی پاکستان از جمله اردو، انگلیسی، پنجابی، پشتو، سریایکی، بلوچ و زبان سندی نوشته شده‌است.

شعر
---

شعر یک هنر و حرفه ای بسیار مورد احترام در پاکستان است. شکل برجسته شعر در پاکستان تقریباً همیشه به زبان فارسی سرچشمه می‌گیرد، که بخشی از آن ناشی از وابستگی دیرینه و تحسین سنگین حاکمان منطقه است که در گذشته حاکی از جنبه‌های خاصی از فرهنگ خارجی فارسی بودند. اشتیاق به شعر در سطح منطقه ای نیز وجود دارد، تقریباً تمام زبان‌های استانی پاکستان این میراث ادبی را همچنان ادامه می‌دهند.

از زمان استقلال کشور در سال ۱۹۴۷ و ثبت زبان اردو به عنوان زبان ملی، شعرهایی نیز به همین زبان سروده شده‌است. زبان اردو از شعر غنی برخوردار است و شامل شاعران مشهور ی چون اقبال لاهوری (شاعر ملی)، میر تقی میر، غالب دهلوی، فیض احمد فیض، احمد فراز، حبیب جلیب، جزیب قریشی و احمد نادم قاسمی است. جدا از شعر اردو، شعر در پاکستان آمیزه ای از زبان‌های دیگر منطقه نیز دارد. اشعار بلوچی، سندی، پنجابی، سریایی و پشتو همگی در شعر پاکستان گنجانیده و تأثیر گذاشته‌اند.

هنرهای نمایشی
-------------

### موسیقی

 کارگاه سه تار در اسلام‌آباد پاکستان.
موسیقی پاکستانی از موسیقی متنوعی فولیک و سبک‌های سنتی مانند قوالی که توسط مردان با کف زدن، آواز خواندن و نواختن طبل‌ها و غزال گایاکی گرفته تا اشکال مدرن که موسیقی سنتی و غربی را اجرا می‌کند، متفاوت است.

پاکستان محل زندگی بسیاری از خوانندگان مشهور عامیانه مانند علم لوهار است که در پنجاب هند نیز مشهور است. ورود مهاجران افغان به استانهای غربی موسیقی دری را دوباره زنده کرده و پیشاور را به عنوان قطب موسیقی دانان افغان و مرکز توزیع موسیقی افغان در خارج از کشور ثبت کرده‌است.

### رقص

کاتاک - رقص کلاسیک که در دوران حکومت مغولان شکل گرفت. رقص‌های عامیانه هنوز هم در پاکستان محبوب هستند

اتن ملی
مقالهٔ اصلی: اتن ملی
از جمله رقص‌های ملی افغانستان است. این رقص در مراحل اول در بین ملیت پشتون ساکن افغانستان و پاکستان مروج بود. اتن ملی معمولاً طور دسته‌جمعی به وسیلهٔ جوانان مرد یا زن اجرا می‌شود. رقص اتن ملی به‌شکل مدور با شور دادن سر بدن و دست طور منظم اجرا می‌شود؛ که این حرکات انسان را بوجد میاورد.

اتن در هر منطقه، نوع و حرکات مختلف همان منطقه را دارد. انواع مختلف اتن شامل: کابلی، وردکی، لوگری، خوستی/پکتیایی، هراتی، کوچیانی/کوچی، ختکی، پشیی (با سرنی و توله) و نورستانی در افغانستان وجود دارد.

* رقص دختران پنجابیرقص دختران پنجابی
* رقص بهنگرا (Bhangra)رقص بهنگرا (Bhangra)
* اجرای دوت کاتاکاجرای دوت کاتاک
* رقص دست جمعی کاتاکرقص دست جمعی کاتاک
* اتن کابلیاتن کابلی

هنرهای تجسمی
------------

### نقاشی

 انارکالی، توسط عبد الرحمان چتایی
در طول قرن شانزدهم تا هجدهم، نگارگری گورکانی توسعه یافت و به شدت تحت تأثیر نگارگری ایرانی قرار گرفت. عبدالرحمان چوچای، صغرا ربابی، استاد الله باخ، ابو رانا، آژاز انوار، اسماعیل گلگری، جمیل نقش، احمد پرویز و صادقیان نقاشان خلاق برجسته و برجسته پاکستان هستند. تزیین و رنگ‌آمیزی وسایل نقلیه در پاکستان یک هنر محبوب مردمی است.

### معماری

مقالهٔ اصلی: معماری گورکانی
Naulakha pavilion (۱۶۳۳) در قلعه شاهیقلعه شاهیThe مسجد وزیر خانباغ شالیمارAkbari Saraiمسجد پادشاهیمعماری گورکانی در پاکستان
معماری مناطقی که اکنون پاکستان را تشکیل می‌دهند را می‌توان در چهار دوره مشخص مشاهده کرد: قبل از اسلام، دوره اسلامی، دوران استعمار و پس از استعمار. با آغاز تمدن دره سند در اواسط هزاره سوم قبل از میلاد، یک فرهنگ پیشرفته شهری برای اولین بار در منطقه توسعه یافت و دارای امکانات ساختاری بزرگی بود که برخی از آنها تا به امروز پابرجا مانده‌است. موهن‌جو دارو، هاراپا و کوت دیجی متعلق به شهرکهای دوره قبل از اسلام است. ظهور بودیسم، گوپتاس، موریاس و نفوذ فرهنگ پارسی و یونان منجر به توسعه سبک یونانی-بودایی شد و از قرن اول میلادی شروع شد. نقطه اوج این دوران با سبک گنداره به دست آمد. نمونه ای از معماری بودایی، ویرانه‌های صومعه بودایی تخت باهی در خیبر پختونخوا نمونه‌ای از این نوع معماری است.

ورود اسلام به پاکستان امروز، شیوه‌های کلاسیک ساخت و ساز اسلامی را به منظره معماری پاکستان وارد کرد. شهر اوچ شریف حاوی مقبره‌های بی بی جاوندی، بهاییان-حلیم، و جلال الدین بخاری است که برخی از اولین نمونه‌های معماری اسلامی در پاکستان به حساب می‌آیند و از سال ۲۰۰۴ در فهرست آزمایشی میراث جهانی یونسکو قرار دارند. یکی از مهمترین نمونه‌های معدود نمونه سبک معماری فارسی، مقبره شاه رکن العلم در مولتان است. در دوره مغول، عناصر طراحی معماری اسلامی-ایرانی با هم ادغام شدند و غالباً اشکال از هنرهای محلی تولید می‌کردند که منجر به ایجاد معماری گورکانی می‌شد. لاهور، اقامت گاه‌وبیگاه حاکمان مغول، کثرت ساختمانهای مهم از امپراتوری را به نمایش می‌گذارد، از جمله آنها مسجد پادشاهی، قلعه لاهور با دروازه معروف المگیری است. همچنین موارد دیگر مساجد و مقبره‌ها مسجد شاهجاجان تهته در سند نیز از دوره مغول‌ها سرچشمه می‌گیرد، همان‌طور که مسجد محبت خان در پیشاور نیز مربوط به این دوران است.

در عصر استعمار انگلیس، ساختمانهای توسعه یافته عمدتاً از سبک‌های اروپایی مانند گوتیک، باگروه و نئوکلاسیک استفاده می‌شدند. سبک هند و ساراکنیک با ترکیبی از اجزای اروپایی و هندی-اسلامی نیز در این دوره شکل گرفت. هویت ملی پس از استعمار در ساختارهای مدرن مانند مسجد شاه فیصل، بنای یادبود پاکستان، مینار پاکستان و مزار قائد بیان شده‌است.

تفریح و ورزش
------------

ورزش رسمی ملی پاکستان هاکی روی چمن است، اما کریکت و اسکواش محبوب‌ترین ورزش‌ها هستند. تیم ملی هاکی روی چمن پاکستان چهار بار در سال‌های ۱۹۷۱، ۱۹۷۸، ۱۹۸۲ و ۱۹۹۴ قهرمان جام جهانی هاکی شده‌است.

آشپزی
-----

هنر آشپزی در پاکستان عمدتاً ترکیبی از غذاهای هندی و تحت تأثیر خاورمیانه، آسیای میانه و افغانستان است. انواع روش‌های پخت‌وپز در سراسر کشور وجود دارد، عمدتاً از ادویه‌های تند در پنجاب گرفته تا بخارپز و آب‌پز در خیبر پختونخوا و بلوچستان. انواع مختلفی از برنج‌ها مانند Biryani , Pulao یا برنج پخته شده به همراه سبزیجات و گوشت در کورما و دسر از غذاهای مختلفی استفاده می‌شود. همچنین شکل‌های سنتی کباب گوشت یا کباب، دسر خیر و انواع نوشیدنی‌های گرم و سرد وجود دارد.

* انواع غذای کبابیانواع غذای کبابی
* سیخ کباب از معروف‌ترین غذاهای معروف پاکستانیسیخ کباب از معروف‌ترین غذاهای معروف پاکستانی
* چاپلی کباب از غذاهای معروف پاکستانیچاپلی کباب از غذاهای معروف پاکستانی
* پان پراکپان پراک

جشنواره‌ها و مشاهدات
--------------------

### محرم (عاشورا)

محرم ماه یادآوری و تعمق مدرن شیعه است که اغلب مترادف با عاشورا محسوب می‌شود. عاشورا که به معنای واقعی کلمه به معنای «دهم» در عربی است، به دهمین روز محرم اشاره دارد که به دلیل اهمیت تاریخی و سوگواری برای شهادت حسین بن علی، نوه محمد مشهور است

### جشن بهاران

جشن بهاران که گاه از آن به عنوان *Basant یاد می‌شود*، یک جشنواره پنجابی قبل از اسلام است که آمدن بهار را نشان می‌دهد. جشن‌های پاکستان در مرکز لاهور است و مردم از سراسر کشور و خارج از کشور برای جشن‌های سالانه به این شهر می‌آیند. مسابقات پرواز بادبادک در پشت بام‌های شهر برگزار می‌شد اما اکنون ممنوع است. استان حاصلخیز پنجاب از طریق کشاورزی خود به فصول مختلف سال پیوند خورده بود. فرارسیدن بهار برای همه کشاورزان یک اتفاق مهم بود و با یک جشن از ان استقبال می‌شد، از این رو نام *جشن بهاران (به معنای جشنی برای بهار)* روی آن نهاده‌اند.

لباس ملی
--------

لباس ملی برای مردان و زنان شلوار کامیز است که شامل یک لباس بلند و شال و شلوار است که شلوار آن به اندازه کافی بلند است تا شکل پاها را نبیند.

* دختر مسلمان که شالوار کامز پوشیده ، ج. ۱۸۷۰ دختر مسلمان که شالوار کامز پوشیده ، ج. ۱۸۷۰
* شلوار گشاد سنتی در خیبر پختونخوا (۱۸۴۲)شلوار گشاد سنتی در خیبر پختونخوا (۱۸۴۲)
* دختری از کراچی. ۱۸۷۰.دختری از کراچی. ۱۸۷۰.
* لباس سنتی بلوچیلباس سنتی بلوچی
* لباس مرد بلوچی مرد.۱۸۶۷لباس مرد بلوچی مرد.۱۸۶۷
* لباس پاکستانیلباس پاکستانی

جستارهای وابسته
---------------

* تاریخ پاکستان
* پنجاب
* پشتون‌ها
* مردم بلوچ
* کشمیرها
* مردم بالتی

منابع
-----

1. ↑  «تاریخچه جهانی اتن [DOC]». Afghanistan Higher Education Project. بایگانی‌شده از اصلی در ۵ مارس ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۱۳ مهر ۱۳۹۲.
2. 1 2 3  Centre, UNESCO World Heritage. "Fort and Shalamar Gardens in Lahore". *UNESCO World Heritage Centre* (به انگلیسی). Archived from the original on 2018-11-06. Retrieved 2018-12-14.
3. ↑  Centre, UNESCO World Heritage. "Wazir Khan's Mosque, Lahore". *UNESCO World Heritage Centre* (به انگلیسی). Archived from the original on 2018-08-02. Retrieved 2018-12-14.
4. ↑  Centre, UNESCO World Heritage. "Tombs of Jahangir, Asif Khan and Akbari Sarai, Lahore". *UNESCO World Heritage Centre* (به انگلیسی). Archived from the original on 2018-02-01. Retrieved 2018-12-14.
5. ↑  Centre, UNESCO World Heritage. "Badshahi Mosque, Lahore". *UNESCO World Heritage Centre* (به انگلیسی). Retrieved 2018-12-14.
6. ↑  Dehejia, Vidja South Asian Art and Culture. The Metropolitan Museum of Art. Retrieved on 10 February 2008
7. ↑  The Indus Valley And The Genesis Of South Asian Civilization «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۹ ژوئن ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۴ نوامبر ۲۰۱۹. Retrieved on 6 February 2008
8. ↑  Architecture in Pakistan: A Historical Overview بایگانی‌شده در ۱۶ ژانویه ۲۰۰۹ توسط Wayback Machine. *All Things Pakistan*. Retrieved on 10 February 2008
9. ↑  UNESCO World Heritage State Parties Pakistan Retrieved 9 July 2010.
10. ↑  "Muharram". 2010-12-08. Archived from the original on 30 December 2012. Retrieved 2010-12-08.
11. ↑  "A celebration of spring turns ugly". Retrieved 2011-07-07.[*پیوند مرده*]
12. ↑  Koerner, Stephanie; Russell, Ian (2010). *Unquiet Pasts: Risk Society, Lived Cultural Heritage, Re-designing Reflexivity*. Ashgate Publishing, Ltd. ISBN 978-0-7546-7548-8.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ***فرهنگ در پاکستان*** موجود است. |

* شورای تحقیقات کشاورزی)[*پیوند مرده*]
* برخی از جشنواره‌ها در پاکستان
* در مورد فرهنگ چای:
	+ چای در پاکستان
	+ چای ردیابی: صنعت چای نو پا پاکستان
	+ چای (شورای تحقیقات کشاورزی پاکستان)
	+ صنعت چای پاکستان
	+ معرفی چای در پاکستان

درگاه‌ها:فرهنگآسیاهنرمعماریخوراکاسلام

| * ن
* ب
* و
پاکستان موضوعات پاکستان |
| --- |
| 

| تاریخ پاکستان |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| باستان | 
* Stone age
* Soanian
* مهرگره
* تمدن دره سند
* Indo-Iranics
* دوره ودایی
* هخامنشیان
* دولت یونانی بلخ
* شاهنشاهی موریا
* گنداره
* دولت یونانی هند
* دولت سکایی هند
* پارتیان هند
* شاهنشاهی کوشان
* ساسانیان هند

 |
| میانه | 
* هپتالیان
* کمبوجه
* Rai Dynasty
* Shahi
* امپراتوری پالا
* Solanki
* محمد بن قاسم ثقفی
* غزنویان
* دودمان غوریان
* Mamluk
* دودمان خلجی
* تغلق‌شاهیان
* سلسله سید
* لودی
* تیموریان

 |
| نوین | 

|  |  |
| --- | --- |
| پیش‌استعماری | 
* گورکانیان
* حکومت کمپانی هند شرقی بر هندوستان
* امپراتوری دورانی
* مثل (سیک)
* امپراتوری سیک
* جنگ اول افغان و انگلیس
* First Anglo-Sikh War
* Second Anglo-Sikh War
* شورش‌های سال ۱۸۵۷ میلادی در هند

 |
| استعماری | 
* British Raj
* Second Anglo-Afghan War
* خط دیورند
* جنگ تل
* دانشگاه اسلامی علیگر
* Hindi–Urdu controversy
* جنبش پاکستان
	+ مسلم لیگ
	+ نظریه دو ملت
	+ Jinnah's 14 Points
	+ Lahore Resolution
	+ Direct Action Day
* چندپارگی هند
* Independence

 |
| خودگردانی | 
* مملکت پاکستان
* Princely states
* 1947 War
* Liaquat–Nehru Pact
* سازمان پیمان مرکزی

 |
| جمهوری | 
* Indus Treaty
* 1965 War
* جنگ آزادی‌بخش بنگلادش
* Project-706
* Islamisation
* Baloch insurgency
* Kargil War
* Liberalization
* War in north-west

 |

 |

 |

 |
| 

| جغرافیای پاکستان |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| زمین‌چهره‌ها | 
* Beaches
* Deserts
* Glaciers
* جزایر پاکستان
* Lakes
* Mountains
* Passes
* Rivers
* Valleys
* Waterfalls
* Wetlands

 |
| ناحیه‌ها | 
* دریای عرب
* خلیج گواتر
* جلگه سند و گنگ
* فلات پوتوهار
* Salt Range
* حوضه سیستان

 |
| زمین‌شناسی | 
* Coal fields
* Gas fields
* Minerals
* رده:میدان‌های نفتی پاکستان
* Tectonics
* Volcanoes
* Floods

 |
| زیست‌بوم | 
* Botanical gardens
* Ecoregions
* Environmental issues
* Forests
* Protected areas
	+ national parks
	+ game reserves
	+ sanctuaries
* Wildlife
	+ flora
	+ fauna
* Zoos

 |
| جستارهای دیگر | 
* Archaeological sites
* Climate
	+ weather records
* رده:مرزهای پاکستان
* Natural disasters
	+ earthquakes
	+ floods
* تقسیمات کشوری
	+ ایالت‌ها
	+ بخش‌ها
	+ شهرها
* World Heritage Sites

 |

 |

 |
| 

| حکومت |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| دولت | 
* رئیس‌جمهور پاکستان
* National Security Council (C2NS
* ECC
* AEDB
* NCA)

 |
| حکومت | 
* National government
	+ Cabinet
	+ Ministries
	+ نخست وزیر پاکستان
* Provincial governments
	+ Governors
	+ Chief Ministers
* Local government
	+ شوراهای اتحادیه در پاکستان

 |
| قانونگذاری | 
* مجلس شورای پاکستان
	+ سنای پاکستان
		- Chairman
	+ مجمع ملی پاکستان
		- Speaker
* Provincial assemblies
* *Jirga* (tribal assembly)

 |
| دادگستری | 
* Supreme Council
* Supreme Court
	+ Chief Justice
* Shariat Court
* High Courts
* District Courts

 |
| سیاست | 
* Elections
* روابط خارجی پاکستان
* Feudalism
* Intelligence community
* حزب‌ها
* Martial law

 |
| قانون | 
* Constitution
	+ LFO
	+ PPC
	+ WPB
	+ PCO
* Human rights
	+ LGBT
* LGBT history
* Law enforcement
	+ Police
	+ Criminal Investigation (CID)
	+ Anti-Narcotics (ANF)
	+ Capital punishment
* تروریسم در پاکستان
	+ State terrorism

 |
| ارتش | 
* History
* نیروی زمینی
* نیروی هوایی پاکستان
* نیروی دریایی پاکستان
* Marines
* Coast Guard
* Paramilitary
* Nuclear

 |

 |

 |
| 

| اقتصاد |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| زیرساخت‌ها | 
* Electricity
	+ coal
	+ nuclear
	+ solar
	+ wind
* Foreign aid
* Fuel extraction
* Housing
* Planning Commission
* Post
* Poverty
* Satellite
* Tallest buildings
* Telecommunications
* Transportation
	+ bridges
* Water management
* Water supply and sanitation

 |
| صنعت | 
* Agriculture
* Arms
* Automobile
* Fishery
* Forestry
* Husbandry
* Labour
	+ کودک کار در پاکستان
* Media
* Mining
* Pharmaceuticals
* Silk
* Textiles
* Tourism

 |
| بازرگانی | 
* Banking
	+ banks
* Companies
* Investment board
* روپیه (ارز)
* Securities and Exchange Commission
* Stock markets
* Trade unions
* Trading Corporation

 |

 |

 |
| 

| جامعه و فرهنگ |
| --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| جامعه | 
* Crime
* فرهنگ در پاکستان
* Education
	+ institutions
* Feudalism
* زنان در پاکستان
* Healthcare
	+ hospitals
* Human rights
	+ LGBT
* Marriage
* Media
* Naming
* List of Pakistanis
* Prostitution
* Religion
* Social clubs
* زمان در پاکستان
* Urbanisation
* زنان در پاکستان

 |
| چپیره‌شناسی | 
* پاکستانی‌های خارج از پاکستان
* گروه‌های قومی در پاکستان
* Immigration
* زبان‌های پاکستان
	+ زبان اردو

 |
| هنر | 
* Architecture
* Cinema
	+ films
* رقص
* Festivals
* Folklore
* Literature
	+ *Mushaira*
* Music
* Philosophy
* Textiles
* Theatre

 |
| سبک زندگی | 
* Clothing
	+ *Shalwar kameez*
	+ *حنانگاری*
* آشپزی پاکستانی
* Etiquette
* Gun culture
* Nationalism
	+ flags
	+ روزهای تعطیل
	+ songs
	+ symbols

 |
| ورزش | 
* Athletics
* Baseball
* Boxing
* Cricket
* Cycling
* Field hockey
* فوتبال در پاکستان
* الک دولک
* Golf
* کبدی
* Motorsport
* Marathon (Lahore)
* Olympics
* Paralympics
* چوگان
* راگبی
* Squash
* شنا
* تنیس

 |
| جای‌ها | 
* Botanical gardens
* Cemeteries
* Churches
* Forts
* Gurdwaras
* Hindu temples
* Libraries
* Mausolea and shrines
* Mosques
* Museums
* Parks
* فهرست ورزشگاه‌ها
* World Heritage Sites
* Zoos

 |

 |

 |
| 
* رده
* انبار

 |

| * ن
* ب
* و
فرهنگ آسیایی |
| --- |
| کشورهای مستقل | 
* افغانستان
* ارمنستان
* آذریان ایرانی الاصل
* چین
* مصر
* گرجستان
* هند
* اندونزی
* ایران
* عراق
* ژاپن
* قزاقستان
* کره جنوبی
* تاجیکستان
* مالزی
* روسیه
* سوریه
* تایلند
* ترکیه

 |
| کشور ناظر | فلسطین |
| کشورهای با رسمیت محدود | 
* آرتساخ

 |
| دیگر مناطق و  قلمروهای وابسته | 
* جزیره کریسمس
* فرهنگ طبری
* فرهنگ کردی

 |