recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**زرآوند دراز**، (به انگلیسی: Aristolochia) و گل تولد گیاهی است از خانواده Aristolochiaceae نام علمی دو گونه دارویی آن که در بازار دارویی هند و ایران به نام زرآوند عرضه می‌شود یکی زرآوند دراز لونگا ال و دیگری زرآوند دراز روتوندا ال است. در کتب طب سنتی با نامهای «زرآوند» و «زریوند» آمده‌است.

مشخصات
------

زرآوند یک گیاه علفی با ساقه زیرزمینی چندساله و پایا است. ساقه هوایی آن به بلندی ۴۰–۳۰ سانتی‌متر است و در محل اتصال برگها زاویه منفرجه ای دارد. این گیاه دارای برگهای کامل، متناوب، قلبی و نوک تیز است. برگهای زرآوند گرد بی دندانه و زبر و در برگهای زرآوند دراز با دندانه و دمبرگ است. در این گیاه گلها که از فاصله بین برگ و ساقه خارج شده و دارای رنگ ارغوانی یا صورتی بوده و بوی نامطبوعی دارند. ساقه زیرزمینی یا بیخ آن کلفت و به ضخامت حدود یک انگشت کلفت و با رنگ ظاهری تیره مایل به سرخی با طعمی کمی تلخ است. مرغوبترین آن بیخی است که به رنگ زعفرانی و ضخیم باشد و کهنه تر از دو سال نباشد.

گونه‌هایی از این گیاه که در ایران می‌رویند و خواص دارویی آنها باید مطالعه شود عبارت اند از:
گونه A. olivieri Coll در غرب ایران در قصر شیرین، کوه الوند همدان، بین اشترانکوه و کوه ساس، کوه چهارخاتون، کوه رازوند و عباس‌آباد همدان می‌روید.

گونه A. maurorum L اطراف تهران، کرج، ونک، اوین، شمیرانات و در آذربایجان می‌روید

و گونه A. iberica Fisch، در مناطق شمال بین درختان زیتون رودبار می‌روید.

ترکیبات شیمیایی
---------------

از نظر ترکیبات شیمیایی در نوع هندی آن یعنی گونه(A. indica) که مورد تجزیه و مطالعه قرار گرفته مواد زیر یافت می‌شود:

ریشه گیاه دارای یک ماده متبلور احتمالاً یک گلوکوزید و یک ماده عامل تلخ با طبیعت گلوکوزیدی به نام ایزو آریستولو چیک اسید و ماده آلانتوان و در حدود ۰٫۰۵ درصد آلکالوئید آریستولو چین و اسانس روغنی فرار شامل ترکیبات کاربونیل و مقدار خیلی کمی روغن با بوی ایزو و انیلین که در حدود ۵۲/ ۰ درصد ریشه را تشکیل می‌دهد، می‌باشد

خواص
----

از نظر طبیعت گرم و خشک، و از نظر خواص تریاق سموم نباتی و حیوانی بشمار می‌رود.

واژه‌نامه
---------

پانویس
------

1. ↑  میرحیدر، *معارف گیاهی*، ۶:‎ ۳۶۲.

منابع
-----

کتاب‌ها
* میرحیدر، حسین (۱۳۷۳). *معارف گیاهی*. ج. ۴. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی. ص. ۳۶۰.
* ابن سینا، حسین (۱۳۷۰). *قانون در طب*. ج. ۲. ترجمهٔ عبدالرحمان شرفکندی. تهران: سروش. ص. ۱۴۵.
* رازی، محمد بن زکریا (۱۳۹۵). *الحاوی*. ج. ۲۳ جلدی. ترجمهٔ دکتر محمد ابراهیم ذاکر. تهران: دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی.
* مومن حسینی، محمد (۱۳۷۳). *تحفه حکیم مؤمن*. تهران: انتشارات مصطفوی. ص. ۱۳۴.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ زرآوند دراز موجود است. |
***آخرین شکارچی جادوگر*** (به انگلیسی: The Last Witch Hunter) یک فیلم اکشن و فانتزی تاریک آمریکایی به کارگردانی برک آیسنر است. در این فیلم بازیگرانی همچون وین دیزل در نقش یک شکارچی جادوگر نامیرا، رز لزلی، الیجاه وود و مایکل کین ایفای نقش می‌کنند. *آخرین شکارچی جادوگر* در تاریخ ۲۳ اکتبر ۲۰۱۵ توسط سامیت اینترتینمنت اکران شد.

داستان
------

داستان مربوط به زمان بسیار گذشته‌است زمانی که عده ای از مردان یک قبیله بعد از اینکه جادوگر تمامی خانه، خانواده و زندگیشان را نابود کرده تصمیم به نابودی آن می‌گیرند در این بین کولدر (وین دیزل) که بعد از مرگ همسر و دخترش دیگر چیزی برایش اهمیتی ندارد و فقط به مرگ جادو گر فکر می‌کند با او رو به رو شده و سعی میکند شمشیر آتشین خود را در قلب جادوگر فرو کند(تنها راه کشتن جادوگر نابودی قلبش به وسیله فلز و آتش است) اما جادوگر در هنگام مرگ خود او را که دیگر دلیلی برای زنده ماندن ندارد محکوم به جاودانگی می کند و بین کولدر در طی قرن های آینده به شکار جادوگران باقی مانده می پردازد...

بازیگران
--------

وین دیزل در نقش کولدر

رز لزلی در نقش کلویی

الیجاه وود در نقش دولان ۳۷ام

مایکل کین در نقش دولان ۳۶ام

منابع
-----

1. ↑  "The Last Witch Hunter (2015)" (به انگلیسی). boxofficemojo.com. Retrieved December 6, 2015.
2. ↑  "'Fast & Furious 7′ Resumes Filming; 'Last Witch Hunter' Getting A Rewrite" (به انگلیسی). screenrant.com. Retrieved August 1, 2015.
3. ↑  "THE LAST WITCH HUNTER" (به انگلیسی). rottentomatoes. Retrieved August 1, 2015.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی
* *آخرین شکارچی جادوگر* در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فیلم است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**آزادماهی چشمه‌ای** (*Coregonus lavaretus lavaretus*) گونه‌ای ماهی از خانوادهٔ آزادماهیان است.

مشخصات
------

شکاف دهانی این ماهی بزرگ و تا قسمت خلفی چشم‌ها ادامه دارد. رنگ پشت ماهی قهوه‌ای و زیتونی مرمری است.

باله‌های زوج در قسمت خارجی دارای رنگ سیاه و سفید می‌باشند. در سن ۳-۵ سالگی طول این ماهی برابر با ۳۰-۴۰ و وزن آن به ۱ کیلو گرم می‌رسد. طول این ماهی به ندرت به ۴۵ سانتی متر می‌رسد. رشد این ماهیان بر حسب شرایط محلی متفاوت است ولی به‌طور کلی کوجک می‌مانند.

زیست‌شناسی
----------

آزاد ماهی چشمه‌ای در شمال شرقی آمریکا از سال ۱۸۴۴ در حوضچه‌های پرورش ماهی اروپا مورد بهره برداری قرار گرفته‌است، به علاوه امروزه در رودخانه‌های شمال اروپا به صورت وحشی یافت می‌شود. این ماهی که به ماهی آب سرد نیز معروف است نیاز به آب سرد و پاکیزه و پر اکسیژن دارد و چون در سطح آب به شکار می‌پردازد، احتیاجی به مخفی گاه ندارد. بنا بر این برای تکثیر و پرورش در جویبارها از قزل‌آلای خال قرمز مناسب‌تر می‌باشد. این ماهی در دریاچه‌هائی که دارای آب سرد و زلال است رشد قابل ملاحظه‌ای دارد.

تغذیه
-----

این ماهی از کرم‌ها، سخت پوستان بسیار ریز، لارو حشرات و نرم‌تنان تغذیه می‌کند و در هنگام بلوغ، ماهیان ریز نیز به جیره غذائی آن‌ها افزوده می‌شود.

زمان تخم‌ریزی از اواسط پائیز تا اوایل فروردین است. ماهیانی که بالغ شده‌اند، بدنشان دارای رنگ زیبائی می‌باشد و جزو آزاد ماهیان زیبا محسوب می‌شوند. تخم‌ها در گودال‌ها ریخته می‌شوند و سپس روی آن‌ها را با شن می‌پوشانند. قطر تخم‌ها ۴ میلی‌متر است و تعداد آن‌ها برای هر کیلوگرم از وزن بدن ماهی ماده ۲ هزار عدد می‌باشد. سن بلوغ ماهیان نر در اواخر دو سالگی و ماده‌ها در اواخر دو سالگی می‌باشد. امروزه مقاومت بدنی قزل‌آلای رنگین کمان موجب شده‌است که پرورش آزاد ماهی چشمه‌ای کمتر مورد توجه قرار گیرد.

دو رگه‌هایی از قزل آلاهای بومی و این ماهی به‌طور وحشی وجود دارند که به ماهب ببری معروفند.

ارزش اقتصادی
------------

این ماهی دارای گوشت لذیذی می‌باشد و از این نظر ماهی با ارزشی است.

منابع
-----

وثوقی، غلام حسین. مستجیر، بهزاد. ۱۳۸۳. ماهیان آب شیرین. انتشارات دانشگاه تهران.

1. ↑  Freyhof, J. & Kottelat, M. (2008). "Coregonus lavaretus". *IUCN Red List of Threatened Species. Version 2010.1*. International Union for Conservation of Nature.`{{cite web}}`: نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (link)
**گنگاذار اذیکاری** یا **گانگادار ادیکاری** (به انگلیسی: Gangadhar Adhikari)، (۱۸۹۸–۱۹۸۱) یک نویسنده و نظریه‌پرداز مارکسیست اهل کشور هندوستان بود. او دبیرکلی حزب کمونیست هند را بر عهده داشت که یکی از قدیمی‌ترین احزاب سیاسی در کشور هند است. اذیکاری همچنین یک شیمیدان بود که در سال ۱۹۲۷ در برلین دکترای شیمی به دست آورد. او با چند تن از برجسته‌ترین دانشمندان به همکاری می‌پرداخت و در سخنرانی‌های ماکس پلانک و آلبرت اینشتین حضور داشته‌است.

زندگی‌نامه
----------

گنگاذار اذیکاری در فاصلهٔ سال‌های ۱۹۲۲ تا ۱۹۲۸ در آلمان بود و جذب اندیشهٔ مارکسیستی شد. او در آنجا به حزب کمونیست آلمان پیوست. سپس در سال ۱۹۲۸ به هند بازگشت و عضو حزب کمونیست هند شد. اذیکاری در پرونده توطئه میروت دستگیر شد. آلبرت اینشتین نامه ای سرگشاده به رمزی مک‌دونالد نخست‌وزیر بریتانیا نوشت و خواهان آزادی او شد.

اذیکاری در کنفرانس ملی کلکته که در سال ۱۹۳۳ برگزار شد، به دبیر کلی حزب کمونیست هند برگزیده شد. او از ۱۹۴۳ تا ۱۹۵۱ عضو دفتر سیاسی حزب کمونیست هند بود.

موضع اذیکاری دربارهٔ مسئلهٔ ملی در سال ۱۹۴۳ تحت عنوان *اتحاد ملی پاکستان و هند* منتشر شد و متأثر از جزوهٔ *مارکسیسم و مسئلهٔ ملی* استالین بود که بر اهمیت ملیت در ایجاد زبان مشترک، قلمروی تعریف شده و آگاهی عمومی ملی تأکید می‌کرد.

گنگاذار اذیکاری *اسناد حزب کمونیست هند* را در ده مجلد گردآوری کرده‌است.

پانویس
------

1. ↑  "گنگاذار اذیکاری" (به انگلیسی). Retrieved 19 July 2020.
2. ↑  "مجلهٔ خط مقدم، شمارهٔ ۱۲، سال ۱۸" (به انگلیسی). ۲۲ ژوئن ۲۰۰۱.
3. ↑  "یادی از گنگاذار اذیکاری: زندگی، خاطرات، یادنامه و گزیدهٔ یادداشت ها" (به انگلیسی). ۲۱ فوریهٔ ۱۹۹۹.
4. 1 2  علی, کامران اسدر (۲۰۱۵). "سرخ سلام: سیاست کمونیستی و کنشگری طبقاتی در پاکستان، ۱۹۷۲–۱۹۴۷" (به انگلیسی). آکسفورد.
5. ↑  زنه, کاسیمو (۲۳ اکتبر ۲۰۱۳). "فلسفهٔ سیاسی آنتونیو گرامشی و ر.ب. آمبدکار" (به انگلیسی). راتلج.
**به من گوش کن مارلون** یک فیلم مستند محصول ۲۰۱۵ به نویسندگی، کارگردانی و تدوینگری استیون رایلی است که دربارهٔ ستاره سینما مارلون براندو است.

روزنامه هفتگی The Village Voice آنرا یک شاهکار می‌نامد و دیوید ادلستین آنرا به عنوان بزرگترین و محبوبترین مستندی از یک بازیگر که تا به حال تهیه شده است، فهرست کرده است.
ونتی فر این فیلم را قانع کننده‌ترین مستند دربارهٔ مارلون براندو در نظر گرفته که به طور کامل از نوارهای صوتی خصوصی که در خانه، جلسات تجاری، جلسات هیپنوتیزم، دوران درمان و در طول مصاحبه‌های مطبوعاتی که بازیگر آنها را ضبط کرده است گردآوری شده است

در ژوئیه ۲۰۱۵ این فیلم به صورت نمایشی در ایالات متحده منتشر شد: در بیش از ۱۴۰ محل در طی ۱۰ هفته اکران شد. فیلم اخیراً نامزد جایزه گوتهام شده است.

* نامزد شده - بهترین مستند بفتا
* نامزد شده - بهترین مستند دایره منتقدان فونیکس

جستارهای وابسته
---------------

پانویس
------

1. ↑   *The Village Voice*
2. ↑
3. ↑  Miller, Julie "A Sundance Filmmaker Attempts to Explain Marlon Brando in the Enigmatic Icon's Own Words", *Vanity Fair*. 23 January 2015
4. ↑

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Listen to Me Marlon». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۱۶.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد پیرامون فیلم مستند زندگی‌نامه‌ای است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**پیراآرایه‌شناسی** (به انگلیسی: Parataxonomy) یک سیستم تقسیم کار برای استفاده در پژوهش‌های تنوع زیستی است که در آن وظایف دسته‌بندی اولیه نمونه‌های جمع‌آوری‌شده، شناسایی میدانی، مستندسازی و حفظ توسط افراد عمدتاً محلی و کمتر متخصص انجام می‌شود و در نتیجه بار کاری «آلفا» یا «آلفا» برای استاد" آرایه‌شناس کاهش می‌یابد. پیراآرایه‌شناسی ممکن است برای بهبود کارایی آرایه‌شناسی مورد استفاده قرار گیرد، زیرا به آرایه‌شناسان متخصص بیشتری این توانایی را می‌دهد تا فعالیت خود را به وظایفی محدود کنند که به دانش و مهارت‌های تخصصی آنها نیاز دارد و این پتانسیل را دارد تا سرعت توصیف گونه‌های جدید و دسته‌بندی گونه‌های موجود را شتاب بخشد. پیراآرایه‌شناسان عموماً در این زمینه کار می‌کنند و نمونه‌های جمع‌آوری‌شده را در واحدهای آرایه‌شناسی قابل تشخیص (RTUs) بر اساس ویژگی‌های قابل تشخیص آسان مرتب می‌کنند. این فرایند می‌تواند به تنهایی برای ارزیابی سریع تنوع زیستی بهره‌برداری شود.

منابع
-----

1. 1 2  Allen, William (2001). *Green Phoenix: Restoring the Tropical Forests of Guanacaste*. Oxford University Press. pp. 132–136. شابک ‎۹۷۸−۰۱۹۵۱۶۱۷۷۹.
2. ↑  Oliver, I.; Beattie, A. J. (1993). "A Possible Method for the Rapid Assessment of Biodiversity". *Conservation Biology*. **7** (3): 562–568. doi:10.1046/j.1523-1739.1993.07030562.x.
بخاطر موقعیت جغرافیایی، شهر سیدنی از نخستین شهرهایی است که رسیدن روز سال نو را جشن می‌گیرد.
شهرهای بزرگ جهان مراسم تحویل سال نوی میلادی را با آتش‌بازی‌های خیره‌کننده جشن می‌گیرند.
**روز سال نو** (به انگلیسی: New Year's Day) یک جشن سالانه است که مصادف است با تاریخ ۱ ژانویه، اولین روز سال در تقویم میلادی.

از رسوم روز سال نو می‌توان به تصمیم‌گیری‌های سال نو (en) و شرکت در مراسم مذهبی در کلیساها و همچنین برقراری تماس با دوستان و خانواده و آرزوی سالی خوب و به‌همراه سلامتی اشاره کرد.

شب سال نو
---------

در برخی کشورها در شب سال نو، درست قبل از فرارسیدن نیمه‌شب، زنگ‌های کلیسا برای چند دقیقه به صدا درمی‌آیند تا از سال گذشته خداحافظی کنند.

در دیگر کشورها
--------------

در حال حاضر با توجه به این‌که اکثر کشورها از تقویم میلادی استفاده می‌کنند، روز سال نو در بسیاری از کشورهای جهان گرامی داشته می‌شود. لحظهٔ تحویل سال نو میلادی اغلب با شروع آتش‌بازی در نیمهٔ‌شب در هر منطقهٔ زمانی، همراه می‌شود. 

از سال ۱۸۳۷ میلادی، روز ۱ ژانویه برابر است با سال نوی ژاپنی و به‌طور رسمی به عنوان آغاز سال نوی ژاپنی جشن گرفته می‌شود.

پانویس
------

1. ↑  Mehra, Komal (2006). *Festivals Of The World*. Sterling Publishers. p. 69. ISBN 9781845575748. In many European countries like Italy, Portugal and Netherlands, families start the new year by attending church services and then calling on friends and relatives. Italian children receive gifts or money on New Year's Day. People in the United States go to church, give parties and enjoy other forms of entertainment.
2. ↑  پاسبان، محمد؛ یاماگوچی، ماسایو (۱۳۷۹). *جشن‌ها و آیین‌های ژاپن همراه با گاه‌شماری رویدادها*. تهران: نشر میترا. شابک ۹۶۴-۵۹۹۸-۶۱-۱.
**حسینا** از شاعران متاخر و دو بیتی سرای ایران می‌باشد از وی دوبیتی‌های فراوانی در فرهنگ بومی و محلی ایران به یادگار مانده‌است، احتمال قوی بر آن است که وی از مردم سیستان بوده باشد. حسینا اشعار خود را در مدح و ستایش معشوقه‌ای با نام دلارام سروده‌است و آوازه عشق و دوبیتی‌های او به خصوص در فرهنگ محلی مردم سیستان و جنوب خراسان به خوبی به یادگار مانده‌است.

وی که در سده‌های نه چندان دور در سیستان متولد شد و همان‌جا عمر خود را گذراند با سرودن دوبیتی‌های دلچسب به صورت فهولیات آغشته با گویش سیستانی گفته شده‌است. وی شعور، احساس، شادی و اندوه خود رادر این اشعار جاری ساخته بصورتی که این دوبیتی‌ها سینه به سینه نقل و به این زمان رسیده‌است.

شعر
---

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| حسینا را بدیدُ شیب می‌رفت  |  | وَ با غستو وَ سیل میوهَ می‌رفت |
| و باغستو برای میوه خوب  |  | وصد نازُ و وصد غمزه می‌رفت |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| بو قوربون دو چشمای سیاهش |  | چطو دِل وَرکنو از تو جدا شا |
| چطو دِل وَرکونوم از یار شیری |  | بریو باز خه کس گدِ آشنا شا |

منابع
-----

* حیدرعلی دهمرده، وحید کیخا مقدم، عبدل علی اویسی (۱۳۸۰)، *شاعران سیستان*، روابط عمومی دانشگاه زابل

1. ↑  «آشنایی با انواع شعر». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۳ فوریه ۲۰۱۱.
2. ↑  روزنامه شرق 84/12/10: مجموعه ای از ترانه‌های محلی فارس
{{Infobox settlement
|name=بیلیران، بیلیران
|other\_name=
|native\_name=
|settlement\_type=Municipality|image\_skyline=
|image\_caption=
|nickname=
|motto=
|image\_map=Ph locator biliran biliran.png|map\_caption=موقعیت بیلیران، بیلیران در نقشه
|map\_alt=Map of Biliran with Biliran Municipality highlighted
|pushpin\_map=Philippines
|pushpin\_map\_caption=موقعیت در فیلیپین
|coordinates\_wikidata=true
|coordinates\_display=it
|coordinates\_region=|subdivision\_type=کشور
|subdivision\_name=فیلیپین|subdivision\_type1=منطقه
|subdivision\_name1=بیلیران|subdivision\_type2=استان
|subdivision\_name2=بیلیران|subdivision\_type3=[[House of Representatives of the Philippines#District representation|ناحیه
|subdivision\_name3=Lone district
|established\_title=تأسیس‌شده
|established\_date=
|parts\_type=Barangay
|parts=11 (see Barangays)
|government\_type=Sangguniang Bayan|government\_footnotes= 
|leader\_title=شهردار|leader\_name=Leandro B. Enage
|area\_footnotes= |area\_total\_km2=۷۰٫۳۰|elevation\_max\_footnotes=
|elevation\_min\_m=
|elevation\_max\_m=
|population\_footnotes=|population\_total=۱۷٬۶۶۲|population\_as\_of=**خطا: زمان نامعتبر** سرشماری|population\_density\_km2=auto
|population\_blank1\_title=Voter (**خطا: زمان نامعتبر**) |population\_blank1=۱۳٬۲۲۴|timezone=PST
|utc\_offset=+۸
|postal\_code\_type=ZIP code
|postal\_code=6549|area\_code\_type=IDD : کد منطقه |area\_code=+63 (0)53|blank1\_name\_sec1=PSGC|blank1\_info\_sec1=087802000|website=www.biliranmunicipality.gov.ph}}
**بیلیران، بیلیران** (به لاتین: Biliran, Biliran) یک منطقهٔ مسکونی در فیلیپین است که در بیلیران واقع شده‌است.

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست شهرهای فیلیپین

منابع
-----

1. ↑   "Municipality". Quezon City, Philippines: Department of the Interior and Local Government. Retrieved 31 May 2013.
2. ↑  
"Province: Biliran". *PSGC Interactive*. Quezon City, Philippines: Philippine Statistics Authority. Retrieved 12 November 2016.
3. ↑  "2016 National and Local Elections Statistics". Commission on Elections. 2016.
4. ↑  مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Biliran, Biliran». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۱ دسامبر ۲۰۲۳.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ بیلیران، بیلیران موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فیلیپین-مرتبط است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
برای دیگر کاربردهای "نمودار T-S"، نمودار دما–آنتروپی را ببینید.
**نمودارهای تانابه–سوگانو**(به انگلیسی: Tanabe–Sugano diagram) در شیمی کوئوردیناسیون برای پیش‌بینی جذب در طیف الکترومغناطیسی فرابنفش، مرئی و مادون قرمز ترکیبات کمپلکس استفاده می‌شود. نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل نمودار تانابه–سوگانو برای یک کمپلکس فلزی می‌تواند با داده‌های طیفی تجربی نیز مقایسه شود. این داده‌ها از نظر کیفی مفید هستند و می‌توان از آن‌ها برای تقریب مقدار ۱۰Dq، انرژی شکافتگی میدان لیگاند استفاده کرد. از نمودارهای تانابه–سوگانو می‌توان هم برای کمپلکس‌های کم اسپین و هم کمپلکس‌های پر اسپین استفاده کرد، در حالی که از نمودارهای اورگل، می‌توان فقط در کمپلکس‌های پر اسپین استفاده کرد. همچنین از نمودارهای تانابه–سوگانو می‌توان برای پیش‌بینی اندازه میدان لیگاند لازم برای ایجاد انتقال از پر اسپین به کم اسپین استفاده کرد.

نمودارهای تانابه–سوگانو
-----------------------

هفت نمودار تانابه–سوگانو برای کمپلکس‌های هشت وجهی در زیر نشان داده شده‌است.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| d2 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۲ | d3 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۳ | d4 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۴ | d5 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۵ |
| d6 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۶ | d7 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۷ | d8 Tanabe–Sugano diagram پیکربندی الکترونی d۸ |

جستارهای وابسته
---------------

* جداول کاراکتر
* قاعده لاپورت

منابع
-----

1. ↑  میسلر، گری ال.؛ تار، دونالد ای. (۱۳۹۴). *شیمی معدنی*. ج. ۲. ترجمهٔ جواد صابونچی. همدان: انتشارات دانشگاه بوعلی سینا. ص. ۴۸۷-۴۹۲. شابک ۹۶۴-۶۸۸۳-۲۰-۶.
2. ↑  Atkins, Peter; Overton, Tina; Rourke, Jonathan; Weller, Mark; Armstrong, Fraser; Salvador, Paul; Hagerman, Michael; Spiro, Thomas; Stiefel, Edward (2006). *Shriver & Atkins Inorganic Chemistry* (4th ed.). New York: W.H. Freeman and Company. pp. 478–483. ISBN 0-7167-4878-9.
3. ↑  Lancashire, Robert John (4–10 June 1999), *Interpretation of the spectra of first-row transition metal complexes* (PDF), CONFCHEM, ACS Division of Chemical Education
4. ↑  Lancashire, Robert John (25 September 2006). "Tanabe-Sugano diagrams via spreadsheets". Retrieved 29 November 2009.
**آب کُر** یکی از انواع آب‌ها نبوده بلکه در فقه شیعه به میزان آبی گفته می‌شود که حداقل به اندازه‌ای باشد که اگر در ظرفی ریخته شود که طول و عرض و عمق آن هر یک سه وجب و نیم باشد آن را پر کند.

از لحاظ وزنی مقدار آن بنابر مشهور ۱۲۰۰رطل عراقی است. برخی از بزرگان مقدار آن را تقریباً ۳۷۶ کیلوگرم و برخی دیگر تا ۴۸۰ کیلوگرم دانسته‌اند؛ بنابراین اگر مقدار آب ۴۸۰ کیلوگرم باشد، طبق نظر تمامی علما آب کر است.

برای تعیین مقدار آب کر، باید به حاکم شرع یا مراجع دینی مراجعه کرد. آبی که به اندازه یک ظرف پلاستیکی کوچک مثل(پنیر پاستوریزه پگاه)باشد آب کر می باشد.

احادیث
------

### تعیین میزان کر با مساحت

۱- روایت اسماعیل بن جابر قال:(قلت لابی عبداللّه (ع) الماء الّذی لاینجّسه شئٌ؟  
قال: ذراعان عمقه فی ذراع وشبر وسعة (سعته))  
اسماعیل بن جابر می‌گوید: از امام صادق (ع) پرسیدم: آبی که چیزی آن را نجس نمی‌کند، کدام است؟  
فرمود: آبی است که دو ذراع ژرفای آن باشد و یک ذراع و یک وجب گستره آن.  
۲- روایت مرسله صدوق در کتاب مجالس امالی قال:(و رُوی انّ الکُرّ هو مایکون ثلاثة اشبار طولاً فی ثلاثة اشبار عرضاً فی ثلاثة اشبار عمقاً)  
روایت شده‌است کُرّ سه وجب طول، ضرب در سه وجب عرض ضرب در سه وجب عمق است.  
۳-روایت اسماعیل بن جابر از امام صادق (ع)(قلت: ما الکُرّ؟ قال: ثلاثة اشبار فی ثلاثة اشبار)  
پرسیدم: کُرّ چه قدر است؟ فرمود: سه وجب ضرب در سه وجب.  
۴-روایت مرسله صدوق در کتاب مُقنع قال:(رُوی انّ الکُرّ ذراعان و شبر فی ذراعین وشبر).  
روایت شده که کُرّ دو ذراع و یک وجب ضرب در دو ذراع و یک وجب است.  
۵-روایت ابوبصیر، قال:(سئلت اباعبداللّه (ع) عَنِ الکُرِّ مِنَ الماءِ کَمْ یَکونُ قَدْرُه؟ قال: اذا کانَ الْماءُ ثلاثة اَشبارٍ وَ نِصف فی مِثلِه ثَلاثة اَشبار و نِصْف فی عُمْقه فی الاَرضِ فذلک الکُرّ مِنَ الْماء)  
ابوبصیر می‌گوید: از امام صادق (ع) پرسیدم: یک کُرّ آب چقدر است؟  
فرمود: وقتی که آب سه وجب و نیم طول، ضرب در سه وجب ونیم عرض ضرب در سه وجب و نیم عمق شود.  
۶-روایت حسن بن صالح ثوری از امام صادق (ع) قال:(اذا کان الماءُ فی الرَّکّی کرّاً لم ینجسه شئ.
قُلْتُ: وکم الکُرّ؟ قال: ثلاثة اَشبار ونِصف طُولها فی ثلاثة اشبارٍ و نِصف عُمقها فی ثلاثة اشبار وَنصف عَرضها)  
اگر آب در چاه به قدر کُرّ باشد، چیزی آن را نجس نمی‌کند.گفتم: کُرّ چقدر است؟فرمود: سه وجب و نیم طول ضرب در سه وجب و نیم عمق ضرب در سه وجب و نیم عرض.

حسین صمدیار نظریه پرداز در پژوهشی با عنوان بررسی فیزیکی و شیمیایی آب کر از طریق محاسبات فیزیکی و شیمیایی مقدار آب کر را محاسبه نموده است.

جستارهای وابسته
---------------

* آب قلیل
* آب مطلق
* آب جاری
* آب مضاف
* آب مقدس

پیوند به بیرون
--------------

* بحثی پیرامون آب کر به کوشش آقای نعمت‌الله صالحی
* پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه نت
* سایت خبری تحلیلی تابناک دات آی آر

منابع
-----

1. روضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة ۱/۲ ج ۱ ص ۱۹۱ الی ۱۹۳.
2. العروة الوثقی با تعلیقات ۱۵ تن از آیات عظام جزء الاول (التقلید الطهارة)، مؤسسة النشر الاسلامی ص ۸۱ مسئله ۲ و ۳
3. جواهر الکلام، محمد حسن نجفی باب طهارت.
4. غنایم الایام ج ۱ کتاب الطهارة، میرزا ابوالقاسم قمی، تحقیق مکتب الاعلام الاسلامی ص ۵۱۱الی ۵۱۶
5. سایت خبری تابناک -کد خبر۱۶۴۵۸۳، تاریخ خبر ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۰–۱۴:۵۷، عنوان خبر (تعیین آب کر توسط محاسبات فیزیکی و ریاضی)

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد دین و آیین است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
قلعه اسکندر مقدونی یا قلعه فراه در فراه افغانستان
**قلعه فراه** (دری: ارگ فراه) همچنین به نام قلعه اسکندر، در محلی به نام شهر فراه‌دون شناخته می‌شود. هنگامی که اسکندر مقدونی به این منطقه حمله کرد، در درانگیانا پایتخت زرنکه، فرادا، در اکتبر۳۳۰ تغییر نام داد و به پروفتازیا معروف شد. «پروفتازیا» به معنای «انتظار»، فراه امروزی، افغانستان است.

قلعه در حاشیه شهر فراه قرار دارد. از شهر کویری غربی نماد قلعه از فاصله یک کیلومتری از گوشه دیوار داخلی تا گوشه مقابل را پوشش می‌دهد. دیوارهای قلعه ۵۰ فوت ارتفاع دارند.

تاریخچه
-------

دیوارهای خاکی عظیم و فرسوده یک قلعه باستانی در بالای ارتفاعی کم در فاصله کوتاهی از بازار اصلی فراه باقی مانده است. برخی ادعا می‌کنند که توسط اسکندر مقدونی ساخته شده است. برخی دیگر می‌گویند که این قلعه توسط جنگجویان زرتشتی در زمان داریوش بزرگ (حکومت۴۲-۵۲۲ پیش از میلاد) ساخته شده است. برخی از بازسازی‌های ساخته شده در بالای پایه باستانی ممکن است در مورد قدمت قلعه اضافه کند.

اسکندر مقدونی که در نوامبر ۳۳۰ قبل از میلاد در مسیر خود به قندهار به درانگیانا رسید، استانی از امپراتوری هخامنشی که به خوبی توسط مردی به نام بارسائنتس در ساتراپ درانگیانا و آراخوسیا سازمان یافته شده و اداره می‌شد. پس از مرگ اسکندر، امپراتوری او از هم پاشید و سردارانش کشورهایی را که فتح کرده بود تقسیم کردند.

ساخت و ساز
----------

سقف‌های گنبدی شکل و دیوارهای گلی قلعه نشان‌دهنده همان ساختاری است که امروزه در بسیاری از خانه‌های فراهی استفاده می‌شود، به‌ طوری‌ که ترکیب شکل و مصالح ساختمانی طبیعی اتاق‌ها را در تابستان خنک و در زمستان گرم نگه می‌دارد.

بازسازی
-------

قلعه در طول قرن‌ها از بین رفته است. در داخل دیوارها بقایای وسایل نقلیه تخریب شده و زنگ زده دیده می‌شود. امروزه مردم محلی از این فضا برای گردش و تفریح خانوادگی استفاده می‌کنند. پیشنهادی به وزارت اطلاعات و فرهنگ ارائه شده است که برای ترمیم این محوطه تاریخی بودجه درخواست شده است.

منابع
-----

1. ↑  "Farah Citadel (Farah) Essential Tips and Information". *Trek Zone* (به انگلیسی). Retrieved 2023-12-11.
2. ↑  «Alexander the Great: the towns». *web.archive.org*. ۲۰۱۲-۰۹-۰۸. بایگانی‌شده از اصلی در ۸ سپتامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۲-۱۰.
3. ↑  "Farah Citadel". *Mapcarta* (به انگلیسی). Retrieved 2023-12-11.
4. ↑  «Peter Church - Letter from Afghanistan». *www.archipelago.org*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۲-۱۲.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Farah Citadel». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۰ دسامبر ۲۰۲۳.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد افغانستان است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**امید معماریان** (متولد ۱۳۵۳~) روزنامه‌نگار و وبلاگ‌نویس ایرانی‌تبار است. معماریان مدت‌ها برای موسسه سرویس خبری «اینترپرس» نوشت.

پس از مدتی معماریان به سطح عمومی‌تر رسانه‌های غربی راه پیدا کرد. وی به عنوان نویسنده‌ی مستقل مقالاتی برای نیویورک تایمز؛ لس انجلس تایمز؛ وال استریت جورنال؛ سن فرانسیسکو کرانیکل؛ و تارنمای تایم ادامه کار داد.

در مدت کوتاهی شأنیت معماریان ارتقاء پیدا کرد. معماریان در آن هنگام که مشغول به تحصیل در رشته روزنامه‌نگاری دانشگاه کالیفرنیا در برکلی بود با جیسون رضاییان رابطه‌ای صمیمی برقرار کرد. مدتی بعد معماریان موفق به دریافت بالاترین جایزه موسسه نظارت بر حقوق بشر بنام جایزه مدافع حقوق بشر در سال ۲۰۰۵ شد.

معماریان با نوشتن مقاله در سایت روزآنلاین پس از مدتی سردبیری تارنمای روزآنلاین را بر عهده گرفت. وی پژوهشگر و فارغ‌التحصیل دانشکده روزنامه‌نگاری در ۱۳۸۴–۱۳۸۵ در دانشگاه برکلی بوده است.
معماریان از سال ۱۳۸۶ در دوره‌های آموزشی برای روزنامه نگاران در مرکز بین‌المللی روزنامه نگاران (ICFJ) و مؤسسه گزارش جنگ و صلح (<URL>) و دیگر سازمان‌های رسانه‌محور تدریس کرده‌است.

دستگیری و بازداشت
-----------------

معماریان در ۱۹ مهر سال ۱۳۸۳ دستگیر شد و به دستور دادستانی نهم تهران بازداشت شد. جیسون رضائیان و امید معماریان دو متهمی بودند که به اتهام جاسوسی و اقدام علیه امنیت ملی توسط دستگاه امنیتی جمهوری اسلامی دستگیر شدند. علت دستگیری معماریان یادداشت‌هایش در روزنامه‌های اصلاح‌طلب، وبلاگ وی، و همین‌طور یادداشت‌های آنلاین او برشمرده شده‌اند و نهایتاً وی متهم به سیاه‌نمایی علیه وضع کشور و به طور خاص وضعیت زنان شد.

معماریان تا آذرماه ۱۳۸۳ در زندان بود. دیدبان حقوق بشر می‌گوید معماریان در دوران زندان خود متحمل زندان انفرادی و شکنجه شده‌است. اما پیش از آزادی وادار به امضای اعترافاتی شده است که در آن شرایط نگهداری خود در زندان را خوب توصیف کرده است. او در مصاحبه‌ای با ان‌پی‌آر به توصیف شرایط زندان و پروسه‌ی اعتراف‌گیری از خود پرداخته است.

ویسنده مستقل برای IPS (اینتر پرس سرویس) به آژانس خبری روز آنلاین و بی‌بی‌سی فارسی. او تا به حال op-ed قطعات منتشر شده در *نیویورک تایمز*با *سان فرانسیسکو کرونیکل*با *لس آنجلس تایمز*با *Time.com',* تخته سنگها' *نیوزویک',*وال استریت ژورنال', Opendemocracy.net و *کنترا کوستا بار*.[]

در سال ۲۰۰۴ او موفق به دریافت قلم طلایی جایزه از ایران در Festiva و در سال ۲۰۰۵ او با دریافت این مدافع حقوق بشر جایزه سازمان دیده بان حقوق بشر را بالاترین افتخار برای خود شجاع کار به عنوان یک روزنامه‌نگار و فعال حقوق بشر است.

منابع
-----

1. ↑  Boustany، Nora (۲۰۰۵-۱۱-۱۱). «Nora Boustany - Pushing the Envelope on Iranian Repression» (به انگلیسی). شاپا 0190-8286. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۱۲-۳۰.
2. ↑  "Omid Memarian". *Wikipedia* (به انگلیسی). 2018-10-26.
3. ↑  Memarian, Omid (2013-09-24). "Rouhani Holds the Key". *The New York Times*. ISSN 0362-4331. Retrieved 2016-12-14. `{{cite news}}`: More than one of `|work=` و `|newspaper=` specified (help)More than one of `|work=` and `|newspaper=` specified (help)
4. ↑  «Human Rights Watch Honors Iranian Journalist and Blogger». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ اکتبر ۲۰۰۸. دریافت‌شده در ۶ مه ۲۰۱۷.
‍
Hypothetical dynamic light scattering of two samples: Larger particles on the top and smaller particles on the bottom
**پراکندگی نور دینامیکی** (DLS) روشی فیزیکی است که برای تعیین توزیع ذرات موجود در محلول‌ها و سوسپانسیون استفاده می‌شود. این روش غیرمخرب و سریع برای تعیین اندازه ذرات در محدودهٔ چند نانومتر تا میکرون به کار می‌رود. در فناوری‌های اخیر، ذراتی با قطر کمتر از نانومتر نیز با این روش قابل اندازه‌گیری هستند. این روش به برهمکنش نور با ذره بستگی دارد. نور پراکنده شده به وسیلهٔ نانوذرات موجود در سوسپانسیون با زمان تغییر می‌کند که می‌تواند به قطر ذره ارتباط داده شود.

در یک محلول، برخورد ذرات و مولکول‌های کوچک با مولکول‌های حلال، منجر به حرکت تصادفی مولکول‌ها می‌شود. حرکت ذرات کوچک در یک سیال، حرکت براونی نامیده می‌شود. هر ذره در سوسپانسیون، دائماً در حال حرکت است و حرکتش به ذرات دیگر مرتبط نیست. مشاهدهٔ ذرات بزرگ‌تر در مقایسه با ذرات کوچک‌تر نشان می‌دهد که در دمای ثابت، ذرات بزرگ‌تر بسیار آهسته‌تر حرکت می‌کنند.

هنگامی که پرتو لیزر با فرکانس معین به ذرات متحرک برخورد کند، نور با فرکانس متفاوت پخش شده و در فاز نور پخش شده نوسان ایجاد می‌شود. میزان تغییر در فرکانس نور پخش شده با اندازه ذرات ارتباط دارد و برای تعیین اندازهٔ ذرات مورد استفاده قرار می‌گیرد. در سرعت متوسط بیشتر، ذرات کوچک‌تر تغییر بیشتری را در فرکانس نور ایجاد می‌کنند.

جستارهای وابسته
---------------

* پراکندگی
* تعامل پروتئین-پروتئین
* اندازه گیری ذرات
* نانو ذرات

پیوند به بیرون
--------------

* DLS to determine the radius of small beads in Brownian motion in a solution
* Particle sizing using DLS بایگانی‌شده در ۱ نوامبر ۲۰۱۷ توسط Wayback Machine
* Litesizer
* Dynamic Light Scattering for particle size characterization of proteins, polymers and colloidal dispersions

منابع
-----

1. ↑  Berne, B.J. ; Pecora, R. Dynamic Light Scattering. Courier Dover Publications (2000) شابک ‎۰−۴۸۶−۴۱۱۵۵−۹
**پوینت گارد** (انگلیسی: Point guard) یا **گارد رأس** یا **پست یک** یکی از پنج پست در یک بازی بسکتبال است. این پست احتمالاً اختصاصی‌شده‌ترین پست در بازی بسکتبال است. بازیکن پوینت گارد وظیفه سرعت بخشیدن به حملات تیمش را با کنترل صحیح توپ و رساندن آن به بهترین بازیکن در بهترین زمان ممکن دارد. مهم‌تر از همه، پوینت گارد باید قابلیت درک و پیاده‌سازی نقشه مربی را در زمین داشته باشد؛ در این صورت، می‌توان این پست را با پست کوارتربک در فوتبال آمریکایی یا بازیساز در فوتبال مقایسه کرد.

یک پوینت گارد، همچون دیگر بازیکنان در زمین بسکتبال، وظایف مشخصی را به عهده دارد. وظیفه پوینت گارد این است که برای هم‌تیمی‌های خود موقعیت‌های امتیازگیری ایجاد کند یا خود به سمت حلقه حمله کند. لی روز (Lee Rose) همچنین از پوینت گارد به عنوان «مربی درون زمین» تعبیر کرده، کسی که می‌تواند توپ را کنترل کند و موقعیتها را بین بازیکنان دیگر تیم پخش کند. این شامل آماده‌سازی و پیاده‌سازی نقشه‌ها روی زمین، رساندن توپ به بازیکن حاضر در بهترین موقعیت و کنترل سرعت بازی است.

یک پوینت گارد باید بتواند تشخیص دهد که چه موقع یک ضدحمله را آغاز کند و چه موقع باید شرایط آرام‌تر و فکر شده تری را برای تیم مهیا کند. پوینت گاردها همچنین باید بتوانند بخوبی به طریق گفتاری، هم‌تیمی‌های خود را درون زمین رهبری کنند. این بازیکنان باید در هر لحظه زمان باقی‌مانده از بازی، زمان باقی‌مانده از ۲۴ ثانیه اقدام، تعداد وقت استراحت‌های باقی‌مانده از هر تیم و … را بخاطر بسپارد.

در میان بازیکنان بلندقدتری که در پست پوینت گارد بسیار موفق بوده‌اند می‌توان از مجیک جانسون با قد ۲٫۰۶ متر نام برد که توانست سه بار جایزه با ارزش‌ترین بازیکن فصل ان بی ای را از آن خود کند. از دیگر پوینت گاردهایی که توانستند به این جایزه دست یابند می‌توان به درک رُز، باب کوزی، اسکار رابرتسون، استفن کری (دو بار) و استیو نش (دو بار) اشاره کرد. در اتحادیه ملی بسکتبال، قد بازیکنان این پست در حدود ۱٫۹۶ متر یا کمتر (به‌طور میانگین ۱٫۹۰ متر) است. در حالیکه قد بلندتر به عنوان یک مزیت برای این بازیکنان مطرح می‌شود، این عامل به اندازه عواملی چون آگاهی از موقعیت بازی، چابکی و مهارت‌های بال هندلینگ اهمیت ندارد. بازیکنان کوتاه قد تر، به دلیل آنکه هنگام دریبل زدن به زمین نزدیک ترند، به‌طور معمول از مهارت بال هندلینگ بهتری برخوردارند.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Point guard». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱ اوت ۲۰۱۶.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ پوینت گارد موجود است. |

پست‌های بسکتبال

| * ن
* ب
* و
پست‌های بسکتبال |
| --- |
| مدافع ها | 

|  |  |
| --- | --- |
| ۱ (فلور جنرال) | 
* پوینت گارد (PG)
* کومبو گارد (PG/SG)

 |
| ۲ (بال ها) | 
* شوتینگ گارد (SG)
* مدافع-مهاجم / سوینگمن / بال (SG/SF یا SG/PF)

 |

 | Basketball half-court |
| مهاجم ها | 

|  |  |
| --- | --- |
| ۳ (بال ها) | 
* مهاجم ریزتک (SF)
* پوینت فوروارد (PG/SF یا PG/PF)

 |
| ۴ (پست) | 
* فوروارد قدرتی (PF)
* کومبو فوروارد / کرنرمن / استرچ فور (SF/PF)

 |

 |
| سنتر ها | 

|  |  |
| --- | --- |
| ۵ (محور) | 
* سنتر (C)
* فوروارد-سنتر / مرد بزرگ / بزرگ (SF/C یا PF/C)

 |

 |
| 
* دوپسته های بسکتبال
* کاپیتان
* سرمربی
* داوران

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بسکتبال است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**فیدو** (۱۹۴۱–۹ ژوئن ۱۹۵۸) یک سگ خیابانی ایتالیایی بود که در سال ۱۹۴۳ به دلیل وفاداری بی دریغش به صاحبش که مرده بود مورد توجه عموم مردم قرار گرفت. در مورد فیدو بسیاری از مجله‌ها و روزنامه‌های ایتالیایی و بین‌المللی مطلب نوشتند. گزارش‌های خبری بسیاری در ایتالیا دربارهٔ او ساخته شد و مجسمه یاد بودی به افتخار او ساخته شد.

زندگی
-----

فیدو در یکی از روزهای پاییزی سال ۱۹۴۱ در بورگو سن لورنتسو در ناحیه توسکانی شهر فلورانس ایتالیا به دنیا آمد. در یکی از شبهای ماه نوامبر سال ۱۹۴۱، یک کارگر کوره آجرپزی به نام «کارلو سوریانی»، هنگامی که از ایستگاه اتوبوس به خانه بازمی‌گشت، توله سگی را در یک گودال کنار جاده در حالیکه زخمی شده بود، پیدا کرد. از آنجا که صاحب سگ را نمی‌شناخت، آن را به خانه برد و از او پرستاری کرد تا بهبود یابد. سوریانی و همسرش تصیم به نگهداری سگ کردند و آن را فیدو نامیدند. فیدو، در زبان لاتین به معنی «وفاداری» است.

فیدو، پس از بهبودی، به مدت دو سال هر روز، سوریانی را تا ایستگاه اتوبوس بدرقه می‌کرد و سوار شدنش به اتوبوس را نگاه می‌کرد. به هنگام بازگشت اتوبوس در بعد از ظهر، فیدو به استقبال صاحبش می‌رفت و او را با شادی به خانه بازمی‌گرداند.

انتظار
------

در جریان جنگ جهانی دوم، در تاریخ ۳۰ دسامبر ۱۹۴۳، شهرستان بورگو سن لورنتسو، توسط نیروهای متفقین بمباران شد. در هنگام این حمله هوایی بسیاری از کارخانه مورد اصابت قرار گرفتند و بسیاری از کارگران از جمله، سوریانی جان خود را از دست دادند. آنروز بعد ازظهر، فیدو مانند روزهای دیگر، در ایستگاه اتوبوس منتظر بازگشت صاحبش بود و چون نیامد تنها به خانه برگشت. از آنروز به مدت ۱۴ سال (بیش از ۵۰۰۰ بار) فیدو هر روز به ایستگاه اتوبوس می‌رفت منتظر می‌ماند و خرناس می‌کشید و منتظر بازگشت صاحبش که کشته شده بود، شد. تا اینکه خودش هم مرد.

جستارهای وابسته
---------------

* هاچیکو

منابع
-----

1. ↑  «عشق بی‌کران سگ‌ها؛ داستان‌های باورنکردنی از وفادارترین دوست بشر». BBC News فارسی. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۱-۲۷.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Fido (dog)». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۱ نوامبر ۲۰۱۵.
سری لیمان
در فیزیک و شیمی، **سری لیمان** (به انگلیسی: Lyman series) به یک سری از انتقال الکترون از مدارهای دوم یا بیشتر از آن به مدار پایه گفته می‌شود. این انتقال‌ها با تابش فوتون‌هایی همراه هستند که طول موج آنها در بخش فرابنفش قرار می‌گیرد و خطوط مشخصی را ایجاد می‌کند. 
به خط اول (که انتقال از مدار دوم به مدار اول است و بلندترین طول موج را دارد) خط لیمان-آلفا و خط دوم (انتقال از مدار سوم به مدار اول) خط لیمان-بتا می‌گویند و این نامگذاری همین‌گونه ادامه می‌یابد. این سری به افتخار کاشف آن تئودور لیمان نام‌گذاری شده‌است.

طول موج‌های سری لیمان از فرمول ریدبرگ به دست می‌آیند:

{\displaystyle {1 \over \lambda }=R\left(1-{1 \over n^{2}}\right)\qquad \left(R=1.0974\times 10^{7}{\mbox{m}}^{-1}\right)}
که *n* عدد کوانتمی اصلی است و می‌تواند ۲ یا بیشتر از آن باشد (یعنی *n* = ۲،۳،۴،...). 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| n | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | {\displaystyle \infty } |
| طول‌موج (nm) | 121.5 | 102.5 | 97.2 | 94.9 | 93.7 | 93.0 | 92.6 | 92.3 | 92.0 | 91.9 | 91.12 (حد لیمان) |

جستارهای وابسته
---------------

* مدل بور
* اچ-الفا
* خطوط طیفی هیدروژن
* فرمول ریدبرگ
* کا-آلفا
* قانون موزلی

پیوند به بیرون
--------------

* لیمان سری را کشف می‌کند
در فیزیک، **عمق نوری**، **ضخامت نوری** یا **عمق اپتیکی**؛ (انگلیسی: Optical depth) نفوذپذیری نور در ماده (در اخترشناسی اشاره به میزان مشخصی از شفافیت و فرانمایی عمقی جو) است، که
کسری از تابش الکترومغناطیسی (یا نور) جذب شده توسط اجزای لایه‌ای که نور از آن عبور کرده، لگاریتم طبیعیِ نسبت نور تابیده به شار تابشی منتقل شده در عبور از یک ماده است، و **عمق نوری طیفی** یا **ضخامت نوری طیفی**: لگاریتم طبیعی نسبت «نور تابیده به انرژی تابشی انتقالی طیفی» در گذر از یک ماده است. *عمق نوری* بی بعد است و به‌طور خاص یک طول نیست؛ هر چند که یک عملکرد تابع یکنوای افزایش طولِ مسیر نوری است، و با نزدیک شدن آن به صفر آن‌هم به صفر نزدیک می‌شود. استفاده از اصطلاح «تراکم نوری» یا «چگالی نوری» برای مفهوم *عمق نوری* ارتباطی سست است و بهتر است استفاده نشود.

در شیمی، مقدار مرتبطی به نام «جذب» یا «جذب دهدهی» به‌جای *عمق نوری* به‌کار می‌رود: لگاریتم اعشاری نسبت نور تابیده به شار تابشی منتقل شده در عبور از یک ماده است؛ که به معنی *عمق نوری* تقسیم بر ۱۰ است.

تعریف ریاضی
-----------

### عمق نوری

**عمق نوری** یک ماده، توسط {\textstyle \tau }, نشان داده‌شده‌است:

{\displaystyle \tau =\ln \!\left({\frac {\Phi \_{\mathrm {e} }^{\mathrm {i} }}{\Phi \_{\mathrm {e} }^{\mathrm {t} }}}\right)=-\ln T,}
که در این‌جا:

* Φei شار شعاعی دریافت شده توسط این ماده است؛
* Φet شار تابشی است که توسط آن ماده *منتشر* شده‌است؛
* *T* نفوذپذیری آن ماده است.

جستارهای وابسته
---------------

* هواپخش
* قانون بیر-لامبرت
* آفتاب‌سنج
* انتقال تابشی

منابع
-----

1. 1 2  IUPAC, *Compendium of Chemical Terminology*, 2nd ed. (the "Gold Book") (1997). Online corrected version:  (2006–) "Absorbance".
2. ↑  Christopher Robert Kitchin (1987). *Stars, Nebulae and the Interstellar Medium: Observational Physics and Astrophysics*. CRC Press. `{{cite book}}`: Text "وسط" ignored (help)

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
***تخریب*** (به انگلیسی: Attrition) همچنین به عنوان ***مأموریت نهایی*** نیز شناخته می‌شود نام یک فیلم اکشن آمریکایی محصول سال ۲۰۱۸ است که توسط ماتیو ورلر کارگردانی شده و بر اساس فیلمنامه استیون سیگال تهیه شده‌است. این فیلم در ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۸ به صورت ویدئویی منتشر شد.

داستان
------

داستان فیلم در مورد رهبر نیروهای ویژه به نام آکس می باشد که تصمیم می‌گیرد دوران بازنشستگی خود را در جنگل های دور افتاده‌ای آسیا سپری کند و با شرایط زندگی در این مکان کنار بیاید. هنگامی که یک پدر نا امید از او می‌خواهد که دختر ربوده شده‌اش را پیدا کند، آکس تصمیم می‌گیرد دوران بازنشستگی خود را به پایان برسد و به عنوان آخرین ماموریتش این دختر جوان را نجات دهد. او تیم قدیمی خود را دوباره دور هم جمع می‌کند و با هم به سراغ آدم ربایان می‌روند تا دخترک ربوده شده را به پدر و مادرش بازگردانند و…

بازیگران
--------

* استیون سیگال در نقش آکس
* رودی یانگبلاد در نقش ناپاک.
* فن سو وونگ در نقش چن من
* جیمز پ. بنت در نقش کلم بروکلی
* سرگئی بدویک در نقش هالیوود
* یو کانگ در نقش قموم

منابع
-----

1. ↑
2. ↑  "Review: Attrition (2018)". ManlyMovie.net. September 21, 2018. Retrieved May 19, 2019.

پیوند به بیرون
--------------

* *تخریب* در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)
**شورش ۱۸۸۶ بلفاست** (انگلیسی: 1886 Belfast riots) به مجموعه‌ای از شورش‌ها گفته می‌شود که در زمستان سال ۱۸۸۶ در بلفاست به راه افتاد.

پروسه شکل‌گیری شورش
-------------------

 در انتخابات سال ۱۸۸۵ ملی گرایان ایرلندی اغلب کرسی‌های پارلمان را تصاحب کرده بودند و در سال ۱۸۸۶ نیز این کرسی‌ها را در کنترل خود داشتند.
در انتخابات سال ۱۸۸۵ ملی گرایان ایرلندی اغلب کرسی‌های پارلمان را تصاحب کرده بودند و در سال ۱۸۸۶ نیز این کرسی‌ها را در کنترل خود داشتند.

در اواخر قرن نوزدهم کاتولیک‌ها در گروه‌های بزرگ به شهر اولستر که شهری پروتستان‌نشین بود برای پیدا کردن کار مهاجرت کردند و در زمان شورش کاتولیک‌ها یک سوم جمعیت بلفاست را تشکیل می‌دادند. مهاجران با خود تنش را وارد این شهر کردند. به عنوان یک گروه اقلیت، کاتولیک‌ها بخاطر اینکه در بازار کار به حاشیه رانده می‌شدند احساس تبعیض می‌کردند. در این زمان بود که حکومت تصمیم گرفت تا دولت محلی ایرلندی‌ها را تشکیل دهد. کاتولیک‌های بلفاست عقیده داشتند یک حکومت محلی ایرلندی مشکلات آن‌ها را درک خواهد کرد و تبعیض علیه آن‌ها پایان خواهد یافت؛ ولی در طرف مقابل پروتستان‌های بلفاست احساس می‌کردند که امتیازهایی که دارند از دست خواهند داد.

در آوریل سال ۱۸۸۶ ویلیام گلدستون نخست‌وزیر انگلستان لیستی را برای دولت محلی کاتولیک‌ها معرفی کرد که در ژوئن همان سال از طرف مجلس عوام رد شد.

آغاز شورش
---------

 روحانیونی مانند هیو هانا در این شورش نقش برجسته‌ای ایفا کردند.
با معرفی افراد و پیشنهاد دولت محلی، تنش‌های فرقه‌ای در بلفاست مجدداً به راه افتاد. در سوم ژوئن یک ملوان کاتولیک با تمسخر به یک کارگر پروتستان گفت در دولت پروتستان ایرلند حتی در بلفاست هرگز استخدام نخواهد شد. این رویکرد بیانگر ترس پروتستان‌ها از حکومت محلی بود و داستان بسرعت در بلفاست پیچید. این موضوع به درگیری میان کارگران کاتولیک و پروتستان‌ها منتهی شد. روحانیونی مانند هوگو هانا در این شورش نقش برجسته‌ای داشتند. شورش در هشتم ژوئن در روزی که پیشنهاد دولت محلی در مجلس عوام با مخالفت روبرو شد به اوج رسید. برای این مخالفت پروتستان‌های شهر جشن گرفتند. بعضی‌ها به خانه و مغازه‌های کاتولیک‌ها حمله کردند. پلیس قادر نبود که با این وضعیت مقابله کند. نیروهای تقویتی از مناطق دیگر ایرلند به بلفاست فرستاده شدند. بیشتر این نیروها کاتولیک بودند. یک روایت می‌گوید که گلدستون این نیروها را به بلفاست فرستاد تا پروتستان‌ها را تنبیه کنند چونکه مخالف دولت محلی کاتولیک‌ها بودند. شورشیان ابتدا به پلیس و بعد از آن به سربازها حمله کردند. درگیری میان شورشیان و پلیس تا ۱۴ ژوئن ادامه داشت.

در ۲۲ ژوئن نیروهای تقویتی توسط فرماندار شهر بازگردانده شد. در ۱۲ ژوئیه ۷ زمان مراسم پروتستان‌ها این احتمال می‌رفت که دوباره درگیری‌ها شروع شود. با تهاجم پروتستان‌ها مجدداً نیروی تقویتی به شهر بلفاست اعزام شد.

در آخرین شنبه ماه ژوئیه هوگو هانا دیدار سالانه اش را به کودکان پروتستان بلفاست برگزار کرد. این دیدار معمولاً با راهپیمایی و طبل و دهل برگزار می‌شد. به محض شروع راهپیمایی در خیابان‌های بلفاست پروتستانهای ناامید هم به این راهپیمایی پیوستند. آن‌ها طبل و دهل‌ها و پلاکاردهای ضد کاتولیک با خود داشتند. در ادامه درگیری‌های خونینی میان دو گروه شروع شد و چند روز ادامه داشت. ۳۱ نفر کشته شدند ولی آمار ۵۰ نفر هم از این شورش وجود دارد. صدها نفر مجروح، ۴۰۰ نفر دستگیری و اموال صدمه دیده به ۹۰ هزار پوند تخمین زده می‌شود.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «1886 Belfast riots». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۴ مه ۲۰۱۷.
**آروتز هایلادیم** (به عبری: ערוץ הילדים) شبکهٔ تلویزیونی و کابلی مخصوص کودکان و نوجوان در اسرائیل است. پیش‌تر این کانال با نام Artuz shesh یعنی کانال ۶ شناخته می‌شد. این کانال به همراه آرتوز هامیشاپا، آرتوز هاصراتیم و آرتوز هااسپرت متعلق به کمپانی ارتباطات NOGA می‌باشد که از جمله اولین کانال‌های کابلی در اسرائیل است.

تاریخ تأسیس
-----------

Michal Yannai in Arutz HaYeladim
این کانال برای اولین بار در نوامبر ۱۹۸۹ به عنوان بخشی از برنامه‌های آزمایشی اولین شبکهٔ کابلی در اسرائیل که در ۱۹۹۰ راه اندازی شد شروع به فعالیت نمود. در ابتدا این کانال فقط دو ساعت در روز برنامه پخش می‌کرد که اساس آن برنامه‌های خارجی خریداری شده و از پیش ضبط شده بود. در سال ۱۹۹۱، این کانال شروع به پخش برنامه‌هائی زنده که توسط مجریان و افراد زنده اجرا می‌گردید نمود.

ارتباط با کارتون نت‌ورک
-----------------------

از سال ۲۰۱۰ برنامه‌های شبکهٔ کارتون نت‌ورک بر روی این کانال در مقطع زمانی ثابتی (۱۱ تا ۲ بعدازظهر) پخش می‌شود. اما برخی برنامه‌ها (بعنوان مثال سریال آرزوهای بزرگ) با اینکه محصول و یکی از مشتریان معروف شبکهٔ کارتون نت‌ورک به شمار می آید در این کانال در ساعت های دیگری پخش می‌گردند.

منابع
-----

1. ↑  *Havurat Atomic on Arutz Hayeladim-חבורת אטומיק בערוץ הילדים*, retrieved 2019-10-11
2. 1 2  «ערוץ הילדים». *www.kidstv.co.il*. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۱۱.
3. ↑  «Kids Channel - LyngSat». *www.lyngsat.com*. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۱۱.
4. ↑  גוטר، אביב (۲۰۱۷-۱۲-۰۳). «רשמית: החל מינואר ערוץ הילדים ייפרד מ-HOT». *כלכליסט - www.calcalist.co.il*. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۱۱.
5. ↑  «List of programs broadcast by the Arutz HaYeladim - Wikipedia». *en.m.wikipedia.org*. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۱۱.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آروتز ها٬یلادیم موجود است. |
در این مقاله به **واج‌شناسی زبان اوستایی** پرداخته می‌شود. اوستایی یکی از زبان‌های ایرانی است و واج‌های سایشی-لثوی باستانی را درخود حفظ کرده‌است. همچنین واج‌های سایشی نسبت به دیگر زبان‌ها به زبان‌های هندو-آریانی نزدیکی بیشتر دارد.

همخوان‌ها
---------

|  | دولبی | دندانی | لثوی | پسا-لثوی | نرمکامی | لبی-نرمکامی | چاکنایی |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| خشیومی |  | m
/m/ |  | n
/n/ |  |  | ń
[ɲ] |  | ŋ
/ŋ/ |  | ŋʷ
/ŋʷ/ |  |
| ایستایی | p
/p/ | b
/b/ | t
/t/ | d
/d/ |  | č
/tʃ/ | ǰ
/dʒ/ | k
/k/ | g
/ɡ/ |  |  |
| سایشی | f
/ɸ/ | β
/β/ | ϑ
/θ/ | δ
/ð/ | s
/s/ | z
/z/ | š
/ʃ/ | ž
/ʒ/ | x
/x/ | γ
[ɣ] | xʷ
/xʷ/ |  | h
/h/ |
| ناسوده |  |  |  |  | y
/j/ |  |  | w /w/ |  |
| لرزشی |  |  | r
/r/ |  |  |  |  |  |

برپایه گفته‌های بیکز (Beekes) [ð] و [ɣ]، به ترتیب دگرواجه(allophone )های /θ/ و /x/ هستند

### š *در برابر rt*

در زبان اوستایی واج *š* بجای هندو-ایرانی *-rt-\** است. ارزش آوایی و حالت آواشناختی (یک یا دو تکواژ) گاهی نامشخص و بدتعریف شده هستند. گاهی واج یادشدهٔ اوستایی از دگرگشت و تغییر *-rt-* بدست آمده‌است. برای نمونه در واژه اوستایی گاهانی/جوان *ərəta*/*arəta* (استقرار، استواری) که ورده‌ای از *aša* بشمار می‌رود ولیکن با *r t*نوشته می‌شود. مشابها *arəti* (بخش، بهر) و *aši* (غرامت، تاوان). ولی *aməša* (نامیرا) همیشه با *š* نوشته می‌شود و دربرابرش *marəta*(میرا) همیشه با *r t*نوشته شده‌است.

واکه‌ها
-------

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  | واکه پیشین | واکه مرکزی | واکه پسین |
| کوتاه | بلند | کوتاه | بلند | کوتاه | بلند |
| بسته | i /i/ | ī /i:/ |  | u /u/ | ū /u:/ |
| میانه | e /e/ | ē /e:/ | ə /ə/ | ə̄ /ə:/ | o /o/ | ō /o:/ |
| باز |  | a /a/ | ā /a:/ | å /ɒ/ | ā̊ /ɒ:/ |
| خیشومی |  | ą /ã/ |  |  |

ترانویسی
--------

برابرها و معادل‌های بسیاری برای دین دبیره هستنند که در اینجا به یکی از پرکابردترین‌شان پرداخته می‌شود. واکه:

a ā ə ə̄ e ē o ō å ą i ī u ū
همخوان‌ها:

k g γ x xʷ č ǰ t d δ ϑ t̰ p b β f
ŋ ŋʷ ṇ ń n m y w r s z š ṣ̌ ž h

منابع
-----

1. ↑  (Miller 1968، ص. 274).
2. ↑  (Gray 1941، صص. 102–103).
3. ↑  (Miller 1968، ص. 274,275,282).
4. ↑  Hale, Mark (2004). "Avestan". In Roger D. Woodard (ed.). *The Cambridge Encyclopedia of the World's Ancient Languages*. Cambridge University Press. ISBN 0-521-56256-2.

کتابشناسی
---------

* Gray, Louis H. (1941), "On Avesta Š = ÁRT, Ṛ́T, ŌI = AI, and Å̄ = Ā(H)", *Journal of the American Oriental Society*, **61** (2): 101–104, doi:10.2307/594254
* Miller, Gary D. (1968), "rt-Clusters in Avestan", *Language*, **44** (2.1): 274–283, doi:10.2307/411623
دراگون‌های سوار، از منطقهٔ بادن آلمان، اوایل سدهٔ نوزدهم
**دراگون** (به انگلیسی: Dragoon) نام دسته‌ای در اصل پیاده‌نظام سواره بودند. دراگون‌ها برای جابجایی به جای پیاده‌روی از اسب استفاده می‌کردند، ولی در حین رزم از اسب پیاده می‌شدند. از سدهٔ هجدهم میلادی دراگون‌ها متمایل به نبرد به صورت سواره و تبدیل به سواره‌نظام کامل شدند. میان سده‌های هفده و هجده میلادی بیشتر کشورهای اروپایی از واحدهای دراگون بهره می‌بردند.

ریشهٔ نام
---------

دربارهٔ خاستگاه نام دراگون اختلاف نظر است. برپایهٔ یک نظر نام این دستهٔ نظامی برگرفته از نام یک اسلحه چرخ‌دار به نام *دراگون* می‌باشد. برپایهٔ نظری دیگر هیبت دراگون‌ها و جامه‌های گشادشان که موقع سواری آنان را شبیه یک اژدهای آتشین می‌کرده ریشهٔ این نام است (در بسیاری از زبان‌های اروپایی دراگون به معنای اژدهاست). دیدگاهی دیگر ریشه این نام را در مصدر آلمانی tragen یا هلندی dragen، هر دو به معنای *حمل کردن* می‌داند.

جستارهای وابسته
---------------

* ژاندارمری
* هوسار

منابع
-----

Wikipedia contributors, "Dragoon," Wikipedia, The Free Encyclopedia,  (accessed
May 4, 2020
).
نموداری که طیف الکترومغناطیسی را نشان می‌دهد.
در علوم فیزیکی، اصطلاح **طیف** (انگلیسی: Spectrum) نخستین بار در علم نورشناسی و توسط آیزاک نیوتن در سده ۱۷ میلادی مطرح شد و اشاره به بازه رنگ‌هایی داشت که هنگام پراکنده‌شدن نور سفید از میان یک منشور مشاهده می‌شود. به زودی این اصطلاح برای اشاره به نموداری از شدت یا توان نور به عنوان تابعی از فرکانس بسامد یا طول موج به‌کار رفت و همچنین به عنوان چگالی طیفی شناخته شد.

بعداً کاربرد اصطلاح طیف گسترش یافت و برای موج‌های دیگر مانند موج صدا و موج دریا نیز که می‌توانند به عنوان تابعی از بسامد اندازه‌گیری شوند، به‌کار رفت. این اصطلاح همچنین به *سیگنال‌های* انتزاعی‌تر که در آن‌ها *طیف توان* قابل تحلیل و پردازش است نیز گسترش یافته‌است. این اصطلاح اکنون به هر سیگنالی که می‌تواند در طول یک متغیر پیوسته اندازه‌گیری یا تجزیه شود، اعمال می‌شود؛ مانند انرژی در طیف‌شناسی الکترون یا نسبت جرم به شارژ در طیف‌سنجی جرمی. اصطلاح طیف همچنین برای اشاره به نمایش گرافیکی سیگنال به عنوان تابعی از متغیر وابسته استفاده می‌شود.

منابع
-----

1. ↑  open access publication - free to read OpenStax Astronomy, "Spectroscopy in Astronomy". OpenStax CNX. September 29, 2016 "OpenStax CNX". Archived from the original on February 17, 2017. Retrieved February 17, 2017.
2. ↑  Newton, Isaac (1671). "A letter of Mr. Isaac Newton … containing his new theory about light and colours …". *Philosophical Transactions of the Royal Society of London*. **6** (80): 3075–3087. Bibcode:1671RSPT....6.3075N. doi:10.1098/rstl.1671.0072. The word "spectrum" to describe a band of colors that has been produced, by refraction or diffraction, from a beam of light first appears on p. 3076.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Spectrum (physical sciences)». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۸ ژانویه ۲۰۲۴.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد درباره طیف‌شناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |