recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**کردهای آمریکا** به اقوام کُردتبار شهروند ایالات متحده آمریکا گفته می‌شود. که عموماً از کشورهای ایران، ترکیه، عراق و سوریه به آمریکا مهاجرت کرده‌اند.

پیشینه
------

پیشینه مهاجرت کردها به آمریکا، به قرن بیستم باز می‌گردد. بعد از آن جوامعی از کردها در دوران جنگ جهانی اول در آمریکا استقرار یافتند و به طبع آن به دلیل شرایط ناآرام کردها در دوران حکمرانی صدام حسین، کردهای این کشور نیز تمایل به مهاجرت به آمریکا نشان می‌دادند، گروه دیگر مهاجرین کُرد به انقلاب ۱۳۵۷ ایران باز می‌گردد که جوامعی قابل توجه از ایرانیان به آمریکا مهاجرت کردند که در بینشان از اقوام کُرد ایرانی نیز حضور داشتند.

جغرافیای سکونت
--------------

مهمترین تجمع کُردها را در آمریکا شهر نشویل می‌باشد که به کردستان کوچک معروف هست ولی در کالیفرنیا نیز با توجه به سکونتگاه اقوام ایرانی از کُردهای ایرانی نیز حضور می‌دارند. ادیپ یوکسل از شناخته‌ترین کُردهای تبعه ایالات متحده به شمار می رود.

جمعیت
-----

بر اساس سرشماری سال ۲۰۰۰ میلادی آمریکا، ۹٬۴۲۳. نفر کُردتبار در آمریکا سکونت دارند.

منابع
-----

1. ↑  US Census Bureau. "The Arab Population: 2000" (PDF). Retrieved 2010-11-14.
2. ↑  «برگزاری دومین فستیوال سالانه فرهنگ و هنر کُردها در آمریکا». کردپرس. ۱۳ مرداد ۱۳۹۲. بایگانی‌شده از اصلی در ۷ اوت ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۳۹۲/۵/۱۳. تاریخ وارد شده در `|تاریخ بازبینی=` را بررسی کنید (کمک)
3. ↑

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Kurdish American». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۰ اوت ۲۰۱۳.

| * ن
* ب
* و
 پراکنش کردها |
| --- |
| مناطق بومی کردها | 
* ایران
* ترکیه
* عراق
* سوریه
* ارمنستان

 | Flag of Kurdistan |
| آسیا | 
* آذربایجان
* گرجستان
* اسرائیل
* ژاپن
* اردن
* قزاقستان
* لبنان
* پاکستان
* ترکمنستان

 |
| آفریقا | 
* مصر

 |
| اروپا | 
* فنلاند
* فرانسه
* آلمان
* هلند
* روسیه
* سوئد
* بریتانیا

 |
| آمریکای شمالی | 
* کانادا
* آمریکا

 |
| اقیانوسیه | 
* استرالیا
* نیوزیلند

 |
**دائول کیم** (زاده ۳۱ مه ۱۹۸۹ - درگذشته ۱۹ نوامبر ۲۰۰۹) مانکن اهل کره جنوبی در سطح بین‌المللی بود.

زندگی حرفه‌ای
-------------

**دائول کیم** در تاریخ ۳۱ مه ۱۹۸۹ در سئول کره جنوبی متولد شد. او به‌طور منظم بر جلد مجلاتی مانند ووگ، Dazed & Confused، i-D، ظاهر می‌شد. در کره جنوبی هم در مجلاتی مانند ووگ کره‌ای در ماه اوت ۲۰۰۷ و مه ۲۰۰۸ و همچنین در هارپرز بازار در ژوئیه ۲۰۰۸ ظاهر شد.

شنل، ویوین وست‌وود، کارل لاگرفلد، الکساندر مک‌کوئیم، کریستوفر کین تعدادی از شرکت‌های متخصص مد هستند که برای معرفی محصولات خود با او ارتباط برقرار کردند. در سال ۲۰۰۸ او به عنوان مانکن سال توسط مجلهٔ Anan معرفی شد. او همچنین در سریال کره‌ای «I am a Model» در فصل سوم آن حضور پیدا کرد. در ژوئن ۲۰۰۹ به صورت برهنه در مجله i-D ظاهر شد. زندگی حرفه‌ای او تا نقل مکان او به پاریس در سال ۲۰۰۹ برای کار در Next ادامه یافت. در نوامبر ۲۰۰۹ کمی قبل از مرگش در مجله استرالیایی Russh ظاهر شد.

مرگ
---

دائول کیم در تاریخ ۱۹ نوامبر ۲۰۰۹ در آپارتمانش در پاریس خودکشی کرد. وی دلیل خودکشی خود را تنهایی، کار زیاد و تمایل به آسیب‌زدن به خود، عنوان نموده است.

منابع
-----

1. ↑  پشت پرده مدلینگ

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Daul Kim». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۳ ژوئیه ۲۰۱۴.
* «"Top South Korean model Daul Kim found dead"». BBC News. ۲۰ نوامبر ۲۰۰۹.
*. پارامتر `|عنوان= یا |title=` ناموجود یا خالی (کمک)
**طوسون پاشا** (ترکی عثمانی: طوسون پاشا، عربی: *طوسون باشا*، ترکی استانبولی: Ahmet Tosun Paşa‎، متولد ۱۷۹۴ و متوفی در ۲۸ سپتامبر ۱۸۱۶) پسر کوچکتر محمد علی پاشا، والی مصر بین سال‌های ۱۸۰۵ و ۱۸۴۹ بود که مادرش آمنه حنیم نام داشت. او پدر عباس حلمی اول (۱۸۱۲–۱۸۵۴) بود که مادرش شاهزاده خانم پمبه قادین است. او در مقبره سلطنتی هوش الباشا در امام شافعی، قاهره، مصر به خاک سپرده شده‌است.

زندگی
-----

اگرچه طوسون پاشا به اندازه ابراهیم پاشا، پسر دیگر محمد علی شناخته شده نیست، اما در جنگ عثمانی-سعودی به اهمیت تاریخی دست یافت، زیرا در سال ۱۸۱۱ لشکرکشی موفقیت‌آمیز ارتش مصر در شبه جزیره عربستان را رهبری کرد.

برای فرونشاندن ناآرامی‌های ایجاد شده در آن منطقه توسط نیروهای وهابی، طوسون پاشا با موفقیت شهر مکه را بازپس گرفت و حجاز را اشغال کرد

از سوابق تاریخی چنین برمی‌آید که طوسون با وجودی که پسر بزرگ‌تر نبود، اما به تصمیم محمد علی، قرار بود میراثش به او برسد. با این حال، این آرزو محقق نشد، زیرا طوسون در سال ۱۸۱۶ - احتمالاً به دلیل بیماری - در روستای بیرینبال درگذشت و برادر بزرگترش، ابراهیم در نقش فرمانده نظامی جانشین او شد.

میراث
-----

چند دهه بعد، در سال ۱۸۴۸، پسر طوسون، عباس اول، نقش والی را از عموی خود ابراهیم به ارث برد و به مدت شش سال در این سمت خدمت کرد تا این که در سال ۱۸۵۴ به قتل رسید.

مسجد الابستر (مسجد محمدعلی) توسط محمد علی پاشا به یاد پسرش طوسون پاشا ساخته شد. این بنا در ارگ قاهره در مصر است که ساخت آن بین سال‌های ۱۸۳۰ و ۱۸۴۸ انجام شده‌است.

منابع
-----

1. ↑  *Pridham, B.R. , ed. (2020). "The Changing Pattern of Political Relations between the Arab Gulf and the Arab Provinces of the Ottoman Empire". The Arab Gulf and the Arab World. Routledge. pp. 41–64. doi:10.4324/9781003070641. ISBN 978-1-00-307064-1*.
2. ↑  «Tosun Paşa Yalısı'nın Hikayesi!». *web.archive.org*. 2011-10-05. بایگانی‌شده از اصلی در ۵ اكتبر ۲۰۱۱. دریافت‌شده در 2024-02-16. تاریخ وارد شده در `|archive-date=` را بررسی کنید (کمک)
3. ↑  "Tosun Paşa Yalısı Sabancı Ortaklığıyla Butik Otel Oldu". *www.yapi.com.tr* (به ترکی استانبولی). Retrieved 2024-02-16.
**بیمارستان روان‌پزشکی لیکشور** (انگلیسی: Lakeshore Psychiatric Hospital) یک بیمارستان روان‌پزشکی در شهر تورنتوی کاناداست.

این بیمارستان در سال ۱۸۸۸ میلادی و با نام اصلی «**نوانخانه میمیکو**» ساخته شد و درهای آن به‌طور رسمی در ۲۱ ژانویهٔ ۱۸۸۹ برای عموم گشوده شد. بیشتر کارهای ساخت و ساز این ساختمان توسط خودِ بیماران صورت گرفت و این بیماران در رخت‌شویی و باغبانی بیمارستان هم شرکت می‌کردند. این بیمارستان یک سالن همایش برای انجام مراسم تفریحی و نیایش مذهبی و همچنین یک گورستان اختصاصی هم داشت. در این گورستان ۱٬۵۱۱ تن از بیماران این بیمارستان دفن شده‌اند که در ۳ کیلومتری شمال بیمارستان واقع است. موتورخانه بیمارستان در دههٔ ۱۹۳۰ میلادی برای تأمین گرمایش آن راه‌اندازی شد. این بیمارستان در سال ۱۹۵۹ نوسازی شد، اما با گذشت زمان مجدداً فرسوده و نیازمند بازسازی شد و سرانجام به همین دلیل در ۱ سپتامبر ۱۹۷۹ برای همیشه بسته و ۲۸۰ بیمار آن به مراکز دیگر درمانی منتقل شدند. این بیمارستان در اوج فعالیت خود در سال ۱۹۵۰ میلادی، ۱٬۳۹۱ بیمار داشت و از زمان راه‌اندازی چندین بار نامش را تغییر داد که برخی از آنها «دارالمجانین میمیکو» (۱۸۹۴)، «تیمارستان میمیکو» (۱۹۱۱)، «بیمارستان میمیکوی انتاریو» (۱۹۲۰)، «بیمارستان انتاریو در تورنتوی جدید» (۱۹۳۴) و سرانجام «بیمارستان روان‌پزشکی لیکشور» (۱۹۶۴) بودند.

در سال ۱۹۸۸، این مکان به عنوان یک «ملک تاریخی» تعیین شد.

برخی صحنه‌های فیلم‌های *ستوران*، *دانشکده پلیس*، *دانشکده پلیس ۳* و *دانشکده پلیس ۴* در این ساختمان فیلم‌برداری شده‌است.

منابع
-----

1. 1 2  "Mimico Asylum". New Toronto Historical Society. Archived from the original on 9 March 2014. Retrieved 30 November 2014.
2. ↑
3. 1 2
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
8. ↑
9. ↑
10. ↑
11. ↑

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Lakeshore Psychiatric Hospital». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۴ نوامبر ۲۰۲۱.

|  |  |
| --- | --- |
| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده | 
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بیمارستان است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
برای دیگر کاربردها، ابوجهل (ابهام‌زدایی) را ببینید.

عمرو بن هشام بن مغیره از دشمنان محمد
**عَمرو بن هشام بن مغیره مخزومی** معروف به **ابوجَهل** (مرگ: ۲ ه‍.ق) از بازرگانان قریش و شخصی زیرک بود و از این‌رو «ابوالحکم» نیز خوانده می‌شد. به سبب دشمنی زیادش نسبت به پیامبر اسلام محمد ابن عبدالله و کشتن سمیه، مسلمانان او را «ابوجهل» می‌خواندند. وی در جنگ بدر در پنجاه و چهار سالگی کشته شد.

تلاش ابوجهل در قطع رابطه قریش با بنی هاشم که به شکست انجامید، ممانعت از حمایت ابولهب از محمد بعد از مرگ ابوطالب و نیز طراحی توطئه ناموفق قتل محمد با مشارکت طوایف مختلف را می‌توان مهمترین اقدامات وی بر ضد پیامبر اسلام دانست. مسلمانان نیز از شدت عمل وی در امان نبودند.

ظاهراً حُسن خدمت عکرمه بن ابی‌جهل، فرزند او به اسلام سبب شد پیامبر پس از مرگ ابوجهل مسلمانان را از سب وی و انتساب عکرمه به این کنیه بازدارد. عکرمه برای اولین بار به عنوان یک مسلمان طواف به جای آورد.

محمد گفت: «کسی که ابوجهل را ابوحکم می‌نامد، اشتباهی بزرگ مرتکب شده‌است و او باید از خداوند طلب بخشش کند تا بلکه بخشیده شود.»

پانویس
------

1. ↑  Umaiya said to Sad, "Don't shout at Abi-l-Hakam (i.e. Abu Jahl), for he is chief of the valley (of Mecca)
2. ↑  l-Akhnas left Abu Sufyan and went to Abu Jahl and asked him, "O Abu Al-Hakam! What is your opinion about what you heard from Muhammad.[*پیوند مرده*]
3. 1 2  محمد علی کاظم بیکی، ابوجهل، دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، ج۵، ص ۳۰5
4. ↑  رجوع کنید به شأن نزول ذیل قرآن کریم سوره شعراء آیه ۲۱۴
5. ↑  *The Life of Muhammad: A Translation of ibn Isḥāq's Sīrat Rasul Allāh* with introduction & notes by Alfred Guillaume, Oxford University Press, 1955.

منابع
-----

* دائرةالمعارف اسلامی، رسول فرهنگ‌خواه، اتشارات عطائی، ۱۳۵۹.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد تاریخ است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
«**پای گیلاس**» (به انگلیسی: Cherry Pie) ترانه‌ای از گروه هارد راک وارنت و یکی از قطعه‌های آلبوم *پای گیلاس* آن‌ها است که در سال ۱۹۹۰ منتشر شد. تک‌آهنگ «پای گیلاس» در زمان انتشارش در ایالات متحدهٔ آمریکا جزو ۱۰ تک‌آهنگ پرفروش روز شد و تا ردهٔ دهم بیلبورد هات ۱۰۰ صعود کرد. در سال ۲۰۰۹ وی‌اِچ‌وان در گزینش «بهترین ترانه‌های هارد راک تمام دوران» جایگاه ۵۶اُم را به «پای گیلاس» اختصاص داد.

شعر ترانه لاف‌زدن یک مرد در مورد رابطهٔ جنسی‌اش با دختری است که بسیار جذاب است و مردهای زیادی خواهان رابطه با او هستند. در پایان ترانه، پدر دختر آن‌ها را که مشغول سکس در حمام هستند و فراموش کرده‌اند در را قفل کنند گیر می‌اندازد.

ویدئوی «پای گیلاس» که در زمان انتشارش به‌دفعات از ام‌تی‌وی و دیگر شبکه‌های تلویزیونی پخش می‌شد اعضای وارنت را به همراه زنی (بابی براون) نشان می‌دهد که در سرتاسر ویدئو مشغول رقصیدن است. این ویدئو در گزینش بهترین و بدترین ویدئوهای ام‌تی‌وی به‌عنوان یکی از بدترین موزیک ویدئوها انتخاب شده‌است.

افراد مشارکت‌کننده
------------------

* جانی لین: خواننده
* جویی الن: لید گیتاریست
* اریک ترنر: ریتم گیتاریست
* جری دیکسون: بیسیست
* استیون سویت: درامر

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Cherry Pie (Warrant song)‎». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۱ ژانویه ۲۰۱۳.
جمیله بوپاشا در سال ۱۹۶۳
**جمیله بوپاشا** (زاده ۱۰ فوریه ۱۹۳۸) از اعضای مهم جبهه آزادیبخش ملی الجزایر بود که برای آزادی الجزایر تلاش می‌کرد.

زندگی‌نامه
----------

وی فرزند عبدالعزیز بن محمد انقلابی الجزایری است و در سنت لوژن الجزیره متولد شد. او عضو و چریک مبارز جبهه آزادیبخش ملی الجزایر بود که در سال ۱۹۶۰ دستگیر و در فرانسه زندانی و شکنجه شد. در زندان حسین دی به وسیله آتش سیگار، شوک الکتریکی و ... شکنجه و با بطری به وی تجاوز شد؛ لذا او و وکلایش ادعای حیثیت نمودند و دادگاه اعاده حیثیت جمیله بوپاشا به یکی از جنجالی‌ترین محاکمات فرانسه و الجزایر تبدیل شد. وی با استقلال الجزایر آزاد شد..

حضور در ایران
-------------

جمیله بوپاشا، به دعوت عزت‌الله ضرغامی، رئیس رادیو و تلویزیون، به ایران سفر کرد و در صحنه فیلمبرداری آوازهای سرزمین من در رباط کریم حاضر شد.

منابع
-----

1. ↑  «زادروز جملیه بوپاشا، عضو جبهه آزادیبخش الجزایر». شهرزادنیوز. ۱۳۸۶-۱۱-۲۰. دریافت‌شده در ۲۸ ژانویه ۲۰۰۹.[*پیوند مرده*]
2. ↑  «ایران فیلمی 'درباره داعش' می‌سازد». بی‌بی‌سی فارسی.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ جمیله بوپاشا موجود است. |

درگاه‌ها:زندگی‌نامهفمینیسم
میرزاده از طوایف معروف بلوچ است.

طایفه میرزاده یکی از طوایف بلوچ بلوچستان است بزرگان میرزاده محمد مراد این طایفه به مانند دیگر طوایف بلوچ است

عمده طوایف بلوچ از روی اسم جدشان یا منطقه شان نامگذاری می‌شوند. طایفه مذکور چون درمنطقه ای به نام آشار زندگی میکنند

میرزاده در بلوچستان در جایگاه خوبی قرار دارد. و از نظر اقتصادی یکی از طوایف میانه‌رو هستند.

میرزاده ها از کریمزائی، مشتق شده‌اند

افراد
-----

* میرزاده عشقی، شاعر دوران مشروطیّت، روزنامه‌نگار و نویسنده
* حمید میرزاده، رئیس سابق دانشگاه آزاد اسلامی
* مجتبی میرزاده، نوازندهٔ ویولن، کمانچه، سه‌تار، و آهنگ‌ساز کلاسیک، سنتی و پاپ
* وحید میرزاده، روزنامه‌نگار، فعال ملی مذهبی و عضو جنبش مسلمانان مبارز

آثار تاریخی
-----------

* تل میرزاده، مربوط به دوران‌های تاریخیِ پس از اسلام
* خانهٔ میرزاده، مربوط به دورهٔ قاجار
* پژوهشکده دانش‌آموزی شهید میرزاده، مربوط به دورهٔ پهلوی اول

جستارهای وابسته
---------------

* میرزا

Disambiguation icon این صفحهٔ ابهام‌زدایی مقاله‌های مرتبط با عنوان همین صفحه، **میرزاده** را فهرست می‌کند.   
 اگر یک پیوند داخلی شما را به اینجا هدایت کرده‌است، در صورت تمایل آن پیوند را برای اشارهٔ مستقیم به مقالهٔ مورد نظر تغییر دهید.
سد در ۱۲ کیلومتری شمال شرق شهر گنبد کاووس، استان گلستان

**سد گلستان** در ۱۲ کیلومتری شمال شرقی گنبد کاووس بر روی رودخانه گرگان رود قرار دارد. این سد که با طبیعت سرسبز اطراف در میان جاهای دیدنی گنبد کاووس است علاوه بر تأمین آب زراعی، برای پرورش ماهی نیز استفاده می‌شود.

در سیل مرداد ۱۳۸۰ در استان گلستان که یکی از بزرگترین و مخرب ترین سیل های ایران بود و ۵۰۰ نفر در اثر آن فوت کردند بخش عمده مخزن سد گلستان پر شد و سد گلستان ۲ در فاصله‌ای در بالاتر از سد قبلی ساخته شد. در جریان این سیل دبی گرگان‌رود به حدود ۳۰۱۷ متر مکعب بر ثانیه و عرض رودخانه از ۱۰ متر به ۴۰۰ متر رسید و سد گلستان با وجود نجات شهرهای پایین دست، عملا با پر شدن مخزن بخش عمده کارایی‌اش را از دست داد.

مشخصات سد
---------

سد گلستان از نوع خاکی همگن است که ارتفاع تاج سد از پی آن حداکثر ۲۵ متر، طول تاج سد ۱۳۵۰ متر، ضخامت در پی ۲۰۰ متر، تراز تاج سرریز ۶۶ متر از سطح دریا، حجم مخزن در تراز آستانه سرریز ۸۶ میلیون مترمکعب، حجم مخزن در تراز نرمال ۵۶ میلیون مترمکعب و حجم آب قابل تنظیم ۱۰۱ میلیون مترمکعب می‌باشد.

آب رودخانه اوغابی که در پایین دست سد به گرگان رود می‌ریزد. با احداث سد خاکی انحرافی به طول ۱۱۳ متر و ارتفاع ۲۸ متر متوسط کانال انحراف به طول ۴۵۰ متر و عرض کف ۸۰ متر به مخزن اصلی وارد می‌گردد.

اهداف ساخت سد
-------------

هدف از احداث سد گلستان توسعه اراضی ساحل راست گرگان رود با استفاده از سیستم آبیاری تحت‌فشار تا ۱۰۰۰۰ هکتار (هم‌اکنون ۵۶۰۰ محقق شده)، کمک به بهبود اراضی فعلی شبکه آبیاری سد وشمگیر معادل ۹۲۰۰ هکتار و کنترل و مهار سیل‌های مخرب سالانه می‌باشد. آب مورد مصرف شبکه توسط دو خط انتقال اصلی از محل ایستگاه پمپاژ با دبی ۹/۶ مترمکعب بر ثانیه تأمین می‌گردد.

عملیات اجرایی این سد با اعتباری معادل ۹۳ میلیارد و ۵۵۴ میلیون ریال از محل اعتبارات ملی در سال ۱۳۷۴ آغاز شده بود.

نگارخانه
--------

.

جستارهای وابسته
---------------

* سد گلمندره
* سد بوستان

منابع
-----

1. ↑  «آبگیری سد مخزنی "گلستان 2 "آغاز شد». *www.irna.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۱-۲۵.
2. ↑  «سدهای استان». *www.gsrw.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۱-۲۵.
3. ↑  babaei.l (۲۰۲۲-۱۰-۰۸). «جاذبه‌های طبیعی گنبدکاووس». *مجله گردشگری پارس*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۱-۲۵.

| * ن
* ب
* و
سدهای استان گلستان |
| --- |
| سد وشمگیر • سد گلستان • سد بوستان • سد نگارستان • سد نرماب • سد کوثر • سد شهید ایمری • سد شهید قربانی • سد شهید دستغیب • سد شهید چمران •  |
**بُگتی یا بوگتی** نام یکی از قبایل بزرگ بلوچ در شرق بلوچستان پاکستان است. جمعیت این قبیله در سال ۱۹۵۱ میلادی حدود ۳۱ هزار نفر برآورد شد.
مانند برخی از قبایل دیگر، قبیله بگتی نیز از ادغام شمار زیادی از قبایل دیگر بلوچ پدید آمده‌است. با این حال، بسیاری از آنها امروزه از تبار رند هستند.

بگتی‌ها بیشتر در دیره بگتی در جنوب شرقی شهرستان سیبی بلوچستان و در محدوده‌ای در حدود ۳۸۰۰ مایل مربع سکونت دارد که سرزمینی شامل تپه‌زارها است. کمی از بگتی‌ها نیز در بخش سیبی از شهرستان سیبی و بخش برخان از شهرستان ژوب زندگی می‌کنند. بگتی‌ها به همراه قبایل مری، دمبکی و جکرانی به عنوان قبایل تپه‌زار معروفند.

قبیله بگتی معمولاً در حال مبارزه با همسایگان شمالی خود به‌سر می‌برند. بر پایه سرشماری سال ۱۸۹۱ جمعیت بگتی‌ها ۱۸۵۲۸ نفر بود که ۲۵۰۰ از آن‌ها در نبرد و مبارزه به‌سر می‌بردند.

قبایل تپه‌زار سنتاً جنگجوتر و مستقل‌تر از دیگر قبایل بلوچ بوده‌اند و به مناطق همسایه خود ازجمله به سند و پنجاب حمله می‌کرده‌اند. این قبایل هم‌چنین پردردسرترین قبیله‌های بلوچ برای بریتانیایی‌ها بودند. امروزه نیز قبیله‌های مَرّی و بگتی و هم‌چنین براهویی‌های مینگل جنبش جدایی‌خواهی بلوچی در پاکستان را رهبری می‌کنند.

دسته‌بندی‌ها
------------

**تبارنامه طایفه‌های قبیله بگتی:**

* بگتی یا زرکانی
	+ - ببرک‌زئی
		- کرموزئی
		- قاسمانی
		- مندرانی
	+ سیاهن‌زئی
		- هیبتانی
	+ کیازئی یا نوتهانی
		- کیسیازئی
		- 
		- سید یانی
		- مهران‌زئی
		- چاکرانی یا راهین‌زئی
		- چندرم‌زئی
	+ پیروزانی
		- پیش‌بر
		- رامین‌زئی
		- شالوانی
		- سبزوانی
		-
	+ مسوری
		- بگرانی
		- بخشوانی
		- پیروزئی
	+ کهلپر بگٹی
		- پهدلانی
		- هوتکانی
	+ نوحکانی بگٹی
		- نوحکانی
	+ موندرانی یا پهاغبر
		- موندرانی

منابع
-----

* A Brief History of Baluch Tribes. بازدید: سپتامبر ۲۰۱۴.
* نسب‌نامه جهریج (قبائل سنده) ۱۹۳۶ء
* تاریخ دودائی
* تاریخ کرد
* تاریخ طبرای
* بلوچستان تاریخ کی آئینی میں

فهرست قبیله‌های بلوچ
برای دیگر کاربردها، قیصریه (ابهام زدایی) را ببینید.

**قیساریه** یا **قیصریه دریایی** (به لاتین: Caesarea Maritima) یا **قیصریه فلسطین** (به لاتین: Caesarea Palaestina) یک پارک ملی در خط ساحلی اسرائیل در نزدیکی روستای قیساریه است. شهر باستانی قیساریه و بندرگاه آن در ۲۵ تا ۱۳ پیش از میلاد توسط هیرود بزرگ ساخته شد. روستای امروزی قیساریه میان تل‌آویو و حیفا واقع شده و در کنار دریای مدیترانه قرار دارد. در قیساریه ده‌ها سال است که کاوش‌های باستان‌شناسی انجام می‌شود و کشف‌های زیادی در آن شده که گردشگران زیادی را به خود جلب می‌کند.

نگارخانه
--------

* 
* 
*

تاریخ
-----

ناصر خسرو در سال ۴۳۸ هجری در سفرنامه‌ی خود می‌نویسد:

> و از آن جا به شهری رسیدیم و آن را قیساریه خوانند و از عکه تا آن جا هفت فرسنگ بود. شهری نیکو با آب روان و نخلستان و درختان نارنج و باروی حصین و دری آهنین و چشمه‌های آب روان. در شهر مسجد آدینه‌ای نیکو٬ چنان که چون در ساحتِ مسجد نشسته باشند تماشا و تفرج دریا کنند. و خُمی رخامین آن جا بود که همچو سفال چینی آن را تنُک کرده بودند چنان که صد من آب در آن گنجد،
> 
>

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Caesarea Maritima». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۸ مه ۲۰۱۵.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ قیساریه دریایی موجود است. |

| * ن
* ب
* و
جاهای مذکور در عهد جدید، مرتبط با عیسی |
| --- |
| جلیل | 
* بیت صیدا
* خورزین
* دریای جلیل
* عینون
* قانا
* کفرناحوم
* کنرت
* کوه تبدیل هیات
* ناصره
* نین

 |  |
| یهودیه | 
* اریحا
* بیت حسدا
* بیت عنیا
* بیت‌فاجی
* بیت‌لحم
* پرستش‌گاه اورشلیم
* جباتا
* جتسیمانی
* گلگتا
* عمواس
* کوه زیتون

 |
| دیگر | 
* بیت‌عبره
* جرش
* راه دمشق
* شکیم
* قیصریه دریایی
* قیصریه فیلیپ
* مصر

 |
| **درگاه مسیحیت** |
**پل پولتنی** (انگلیسی: Pulteney Bridge) پلی بر روی رود آوون در باث انگلستان است. این پل در سال ۱۷۷۴ تکمیل شد و شهر را به زمین‌هایی که خانواده پولتنی می‌خواستند توسعه دهند، متصل کرد. این پل، که توسط رابرت آدام با سبک معماری پالادیویی طراحی شده، به این دلیل منحصر به فرد است که در دو طرف خود در تمام طول مسیر فروشگاه‌هایی دارد. این پل به عنوان یک بنای فهرست‌شده درجه اول تعیین گردیده‌است.

ظرف ۲۰ سال پس از ساخت آن، تغییراتی برای گسترش مغازه‌ها و تغییر نماها انجام شد. تا پایان سده هجدهم بر اثر سیل آسیب دیده بود، اما با طراحی مشابه بازسازی شد. طی صد سال پس از آن تغییرات در مغازه‌ها شامل اضافه کردن قسمت‌های طره شده در نمای شمالی پل بود. در قرن بیستم، چندین طرح برای حفظ پل و بازگرداندن جزئی آن به شکل اصلی خود اجرا شد و جذابیت آن را به عنوان یک جاذبه گردشگری افزایش داد.

این پل در حال حاضر ۴۵ متر (۱۴۸ فوت) طول و ۱۸ متر (۵۸ فوت) عرض دارد. اگرچه برنامه‌هایی برای عابر پیاده شدن این پل وجود داشته‌است، اما هنوز هم توسط اتوبوس‌ها و تاکسی‌ها استفاده می‌شود. این پل که از آن عکاسی زیادی شده و سرریز زیر آن نزدیک مرکز شهر، یک میراث جهانی، است که به خاطر معماری گرجی خود مشهور است.

پیش‌زمینه
---------

این پل به نام فرانسیس پولتنی، همسر سر ویلیام پولتنی، بارونت پنجم (ویلیام جانستون)، نامگذاری شده. او یک اسکاتلندی ثروتمند و وکیل و نماینده مجلس بود. فرانسیس سومین دختر نماینده پارلمان و وزیر دولت، دنیل پولتنی (۱۶۸۴–۱۷۳۱) و پسر عموی اول ویلیام پولتنی، ارل اول باث بود. او پس از مرگ ارل در سال ۱۷۶۴ و مرگ برادر کوچکترش هری پولتنی در سال ۱۷۶۷، ثروت و دارایی او را در نزدیکی باث در شهرستان سامرست به ارث برد و نام خانوادگی خود را از «جانستون» به «پولتنی» تغییر دادند. املاک روستایی باث‌ویک که فرانسیس و ویلیام در سال ۱۷۶۷ به ارث برده بودند، در آن سوی رودخانه شهر بود و تنها با کشتی می‌شد به آنجا رسید. ویلیام برنامه‌هایی برای ایجاد یک شهر جدید، که حومه شهر تاریخی باث شود، داشت. اما ابتدا به یک گذرگاه رودخانه‌ای بهتر احتیاج داشت. کار پولتنی‌ها با خیابان بزرگ پولتنی در باث‌ویک یادآوری می‌شود، و Henrietta Street و Laura Place که به نام دخترشان هنریتا لورا جانستون نامگذاری شده‌اند.

جستارهای وابسته
---------------

* پونته وکیو
* پل ریالتو

منابع
-----

1. ↑
2. ↑
3. ↑  [() "Great Poulteney Street, Bath"]. British Library. Archived from [() the original] on 21 November 2009. Retrieved 23 March 2013. `{{cite web}}`: Check `|archive-url=` value (help); Check `|url=` value (help)
4. ↑  [() "Laura Place"]. Bath Heritage. Retrieved 23 March 2013. `{{cite web}}`: Check `|url=` value (help)
5. ↑  [() "1996.5: Henrietta Laura Pulteney (1766–1808)"]. Holburne Museum. Archived from [() the original] on 15 August 2011. Retrieved 25 April 2013. `{{cite web}}`: Check `|archive-url=` value (help); Check `|url=` value (help)

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Pulteney Bridge». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۰ مارس ۲۰۲۴.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ پل پولتنی موجود است. |
یک جفت شاخ روی سر ایمپالای نر
 کالبدشناسی و فیزیولوژی شاخ جانوران
**شاخ** (به انگلیسی: Horn)، یک برآمدگی دائمی نوک‌تیز روی سر جانوران مختلف است که از پوششی از کراتین و سایر پروتئین‌ها تشکیل شده‌است که هسته‌ای از استخوان زنده را احاطه کرده‌است. شاخ‌ها از خزان‌شاخ گوزن متمایز هستند که دائمی نیستند. در پستانداران، شاخ‌های واقعی عمدتاً در میان جفت‌سمسانان نشخوارکننده یافت می‌شوند. در خانواده‌های شاخ‌چنگالان (شاخ‌چنگالی) و گاوان (گاو، بز، آنتلوپ و دیگر). شاخ گاو از بافت همبند زیرپوستی (زیر پوست سر) به وجود می‌آید و بعداً به استخوان پیشانی زیرین می‌پیوندد.

 تکه‌ای از جمجمه بز

نگارخانه
--------

* ارکنچو، ساز موسیقی ساخته‌شده از یک شاخارکنچو، ساز موسیقی ساخته‌شده از یک شاخ
* یک گوسفند Hebridean با یک شاخ در یک طرف و دو شاخ در طرف دیگریک گوسفند Hebridean با یک شاخ در یک طرف و دو شاخ در طرف دیگر
* شاخ بوفالو آبی ( Bubalus bubalis )شاخ بوفالو آبی ( *Bubalus bubalis* )
* گردنبند شاخ آرت نوو الیزابت بونتهگردنبند شاخ آرت نوو الیزابت بونته
* شاخ‌های سوار بر Sable antelope، در موزه جانورشناسی، دانمارکشاخ‌های سوار بر Sable antelope، در موزه جانورشناسی، دانمارک
* شاخ و عاج در موزه ملی اسکاتلندشاخ و عاج در موزه ملی اسکاتلند

منابع
-----

1. ↑  Nasoori, Alireza (2020). "Formation, structure, and function of extra‐skeletal bones in mammals". *Biological Reviews*. **95** (4): 986–1019. doi:10.1111/brv.12597. PMID 32338826.
حامد فیضی به انلگیسی hamed feyzi زاده ۱۳۷۴ در تهران. رشته: بوکس، کیک بوکس، ام ام ای 

مبارز گمنام و دور از رسانه

زندگی
-----

پانی آذرماه ۱۳۷۲ در شهر اهواز به دنیا آمد. او زمانی که ۱۴ ساله بود در ۳۰ مسابقه بوکس آماتور شرکت کرد و نهایتاً در سال ۲۰۱۰ با استعداد خوبی که داشت وارد مسابقات ملی سوئد شد و در همان اولین حضورش توانست مدال نقره را کسب کند. زمانی که پانی ۱۹ سالش شد توانست در همین مسابقات قهرمانی را کسب کند. پیش از اینکه او رسماً به MMA روی آورد در مبارزاتی که در اوکتاگون انجام می‌شود مبارزه می‌کرد. 

او کار خودش را در سوئد از سال ۲۰۱۲ به همراه تیم رامبل اسپورتز آغاز کرده‌است و تاکنون در ۹ مبارزه‌ای که داشته توانسته ۸ برد کسب کند که آمار خوبی برای این بانوی ایرانی‌تبار به حساب می‌آید. اگر این رزمی کار ایرانی، آخرین مبارزه اش را که با تونیا اوینگر داشت را نمی‌باخت اکنون با آمار ۹ برد پشت سرهم می‌توانست یکی از مدعیان کمربند سازمان UFC باشد که متأسفانه این اتفاق نیفتاده است.

او هنوز زمان زیادی برای بردهای بیشتر دارد. آمار خوبی که این بانوی ایرانی‌تبار مقیم سوئد دارد با ۳ ناک اوتی که داشته آن آمار شگفت آوری است.

او در جولای امسال در رنکینگ UFC در رده پانزدهم و در میان ورزشکارانی که خارج از UFC رقابت می‌کنند هم در رده دوم اروپا قراردارد.

  

او زمانی که توانست ۷ برد متوالی را در مسابقات رسمی MMA کسب کند و قهرمانی مسابقات رزمی ترکیبی را به دست آورد وارد مسابقات انویکتا شد. او در اولین مسابقه خودش در این تورنمنت حریف خودش یعنی جسیکا رز کلارک را شکست داد. پانی کیانزاد نهایتاً در دومین مرحله این تورنمنت به تونیا اوینگر برخورد کرد. اوینگر رزمی کاری بود که به تازگی قهرمانی‌های زیادی را کسب کرده و یکی از بهترین‌های اروپا به حساب می آمد. پانی برای این مسابقه وزن زیادی را کم کرد و نتوانست پیروزی را از این رزمی کار بگیرد و نهایتاً در راند دوم با ضربه فنی روبرو شد.

در مورد رابطه خانوادگی پانی هم باید گفت که او اکنون با یکی از ورزشکاران سازمان UFC به نام رونالد دلروم از کانادا نامزد است.

پانی پس از آخرین بردی که در مسابقات سوئد داشت به همراه پرچم کشور سوئد، پرچم شیر و خورشید ایران را هم به دوش آویخت و دورافتخار زد.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Pannie Kianzad». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۲ نوامبر ۲۰۱۵.
**آمریکایی‌های نیویورک** یک باشگاه فوتبال آمریکایی بود که در سال ۱۹۳۱ تأسیس شد. این باشگاه در نیویورک مستقر است و در اولین لیگ فوتبال آمریکا و دومین لیگ فوتبال آمریکا بازی کرد.

تاریخچه
-------

در سال ۱۹۳۱، ارنو شوارتز، که هم برای غول‌های نیویورک و هم برای هاکوآ آل استارز در ای‌اس‌ال بازی کرده بود، تیم خود به نام آمریکایی‌های نیویورک را تأسیس کرد. در آن پاییز، او وارد لیگ فوتبال آمریکا شد که در حال فروپاشی بود که ناشی از خسارات مالی ناشی از "جنگ‌های فوتبال" ۱۹۲۹–۱۹۲۸ و شروع رکود بزرگ بود. شوارتز در دو سال آخر ای‌اس‌ال مالک، بازیکن و مدیرعامل آمریکایی‌ها بود. پس از فروپاشی ای‌اس‌ال اصلی پس از فصل بهار ۱۹۳۳، مالکیت آمریکایی‌ها و بروکهتان به شکل گیری سطح حرفه‌ای جدید، اما پایین‌تر، ای‌اس‌ال در سال ۳۴–۱۹۳۳ کمک کرد. یکی از بازیکنان قابل توجه این تیم سول آیزنر بود.

درست قبل از فصل ۵۷–۱۹۵۶، باشگاه با بروکلین هاکوآ ادغام شد و نیویورک هاکوآ را تشکیل داد.

این باشگاه در سال ۱۹۵۰ جام لوئیس و جام دافی را برد. این باشگاه همچنین در سال ۱۹۵۴ یک دابل کرد و هم قهرمانی ای‌اس‌ال و هم جام چالش ملی را به دست آورد.

در سال ۱۹۶۵، تیمی به نام آمریکایی‌های نیویورک وارد لیگ بین‌المللی فوتبال (ای‌اس‌ال) شد و در فینال به پولونیا بیتوم باخت.

منابع
-----

1. ↑  «Internet Archive: Digital Library of Free & Borrowable Books, Movies, Music & Wayback Machine». *archive.org*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۱-۱۹.
**آقای جاودانه** (**کریگ هالیس**) یک ابرقهرمان تخیلی است که در کتاب‌های کمیک آمریکایی منتشر شده توسط مارول کامیکس ظاهر می‌شود. او رهبر انتقام جویان گریت لیکز.

تاریخچه انتشار
--------------

او که توسط جان بایرن خلق شد، برای اولین بار در قسمت ۲ #۴۶ (ژوئیه ۱۹۸۹)انتقام‌جویان سواحل غربی ظاهر شد.

بیوگرافی شخصیت‌های داستانی
--------------------------

### اصل و نسب

موجود کیهانی Deathurge برای اولین بار اندکی پس از تولد کریگ و مرگ مادرش ظاهر شد و او به Deathurge قول داد که از کریگ مراقبت کند. کریگ دوبله Deathurge را «D'urge» کرد و آن دو بهترین دوستان شدند. پدرش معتقد بود داتورج دوستی خیالی است، حتی پس از حملات متعدد کریگ برای رفتارهای به ظاهر خطرناک، مانند بازی در ترافیک، که توسط داتورج اصرار داشت و کریگ برای پدرش توضیح می‌داد: «فقط با دی بازی می‌کنم». اصرار کن بابا." در هشتمین سالگرد تولد کریگ، داتورج کریگ را ترغیب کرد تا خانه‌اش را آتش بزند و سپس در زیر آن پنهان شود، اتفاقی که پدرش را کشت. پس از آن Deathurge دیگر از کریگ دیدن نکرد و کریگ به خانه جدیدی منتقل شد. پدر خوانده‌اش، آقای اودوگان، مردی بدرفتار بود، اگرچه کریگ به خواهر خوانده‌اش، تری نزدیک شد، و این دو در نهایت در بزرگسالی عاشق هم شدند. این با خودکشی تری به پایان رسید و باعث بازگشت Deathurge شد. کریگ غمگین از دیتورج التماس کرد که او را نیز مانند تری ببرد، اما دیتورج نپذیرفت و دوباره رفت. کریگ اولین بار از تعدادی اقدام به خودکشی را با پریدن از یک ساختمان انجام داد، اما با این کار و تلاش‌های بعدی با استفاده از روش‌های دیگر متوجه شد که نمی‌تواند بمیرد.

منابع
-----

1. ↑  *GLA: Misassembled* #1. Marvel Comics.
ویژگی‌های سن، جنس و بلوغ جنسی در غازهای کانادایی
'*بلوغ **جنسی'***، توانایی یک موجود زنده برای تولید مثل است. ممکن است این امر مترادف با بزرگسالی در نظر گرفته شود، اما، در انسان، بلوغ فرایند بلوغ جنسی را در بر می‌گیرد و بزرگسالی بر اساس تعاریف فرهنگی است.

بلوغ جنسی با بلوغ اندام‌های تولیدمثل و تولید گامتها به وجود می‌آید. همچنین ممکن است با یک جهش رشدی یا قدی یا سایر تغییرات فیزیکی همراه باشد که جاندار نابالغ را از شکل بالغ آن متمایز می‌کند. اینها ویژگی‌های جنسی ثانویه نامیده می‌شوند و اغلب نشان‌دهندۀ افزایش دودیسی جنسی هستند. به عنوان مثال: پیش از بلوغ، کودکان انسان سینه‌های صافی دارند، اما زنان بالغ معمولاً سینه‌های بزرگ‌تری نسبت به مردان بالغ دارند. با این حال، استثناهایی مانند چاقی و عدم تعادل هورمونی مانند بزرگ‌شدن پستان مردانه وجود دارد.

منابع
-----

1. ↑  Thomas Edward McNamara (2004). *Evolution, Culture, and Consciousness: The Discovery of the Preconscious Mind*. University Press of America. pp. 262–263. ISBN 0-7618-2765-X.



|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد مرتبط با تمایلات جنسی در انسان‌ها است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد زیست‌شناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
(قضیۀ استوارت)؛ در مثلث ABC، پاره خط AP را از رأس A به یکی از نقاط دلخواه P در ضلع BC چنان رسم می‌کنیم که آن را به نسبت x و y قطع کند.
**قضیه استوارت**، (به انگلیسی: Stewart's theorem) در هندسه اندازه پاره‌خط وارد از یک رأس بر ضلع روبرو را بر حسب اندازه اضلاع مثلث و دو پاره‌خط ایجاد شده بر روی ضلع می‌دهد. به افتخار ریاضیدان اسکاتلندی متیو استوارت که در مقاله‌ای در سال ۱۷۴۸ این قضیه را منتشر کرد، این قضیه را قضیه استوارت نامیده‌اند.

اگر *b* ،*a* و *c* طول اضلاع مثلت و *p* طول پاره خط مورد نظر باشد، آنگاه:

{\displaystyle a(p^{2}+xy)=b^{2}x+c^{2}y\,} و یا:

{\displaystyle ap^{2}=b^{2}x+c^{2}y-axy\,}

که *x* و *y* طول دو پاره‌خط ایجاد شده بر ضلع هستند.

اثبات
-----

اگر محل برخورد پاره‌خط *p* و ضلع **BC** را **P** بنامیم، آنگاه بنابر قانون کسینوس‌ها برای دو زاویه **APB** و **APC** داریم:

{\displaystyle b^{2}=p^{2}+y^{2}-2py\cos {\theta }\,}

{\displaystyle c^{2}=p^{2}+x^{2}-2px\cos {180-\theta }\,====c^{2}=p^{2}+x^{2}+2px\cos {\theta }\,}

با ضرب کردن *x* در جمله اول و *y* در جمله دوم معادلات زیر بدست می‌آید:

{\displaystyle xb^{2}=xp^{2}+xy^{2}-2pxy\cos {\theta }\,}

{\displaystyle yc^{2}=yp^{2}+yx^{2}+2pxy\cos {\theta }\,}

حال با جمع کردن دو معادله بالا بدست می‌آید:

{\displaystyle xb^{2}+yc^{2}=(x+y)p^{2}+xy(x+y)\,}

که همان معادله قضیه استوارت است.

منابع
-----

1. ↑  M. Stewart *Some General Theorems of Considerable Use in the Higher Parts of Mathematics* (1746) "Proposition II"

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Stewart's theorem». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیه ۲۰۰۸.
**تُندُک** نام روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان ششتمد استان خراسان رضوی است.

دربارهٔ روستا
-------------

این روستا در دهستان تکاب کوه میش قرار داشته و بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن ۱٬۴۶۹ نفر (۴۳۱ خانوار) بوده، در حالی که بر اساس سرشماری سال ۹۰ جمعیت این روستابه بالغ بر ۲۰۰۰ نفر افزایش پیدا کرده، محصولات اصلی این روستا بادام، جو، گندم، انگور محسوب می‌گردد، شغل اصلی مردم این روستا کشاورزی ،دامداری و قالی بافی (اغلب خانم ها)بوده که کشاورزی مردم این روستا را اغلب محصولات دیم تشکیل می‌دهد، ولی با این حال روستا دارای دو چاه عمیق می‌باشد،این روستا در جوار کوه میش قرار گرفته و از نواحی کوهستانی و سرد بخش ششتمد به حساب می‌آید، در این روستا بافت قدیم خانه ها بیشتر به صورت متمرکز و پلکانی بوده ولی بافت جدید اغلب پراکنده و در کنار راه های اصلی و فرعی به روستا شکل گرفته است. روستاهای مجاور آن طرسک، مچ و قاسمی می‌باشند و از جنوب به شهرستان بردسکن متصل می‌باشد.

روستای تندک یکی از قطب های تولید بادام دیم در خراسان رضوی محسوب می شود که می تواند به مرکز خرید همگانی این محصول ارزشمند و مغذی تبدیل شود همچنین روغن زرد حیوانی این روستا نزد مردم سبزوار معروف می‌باشد.

فرسایش لانه زنبوری یا تافونی در ماسه سنگ های تقریباً یکنواخت که به صورت حفره های متعدد کروی شکل در ابعاد مختلف با دهانه هایی مدور و فضای داخلی کوچک و بزرگ دیده می شود (در اصطلاح محلی به آن غال کمر می گویند) و همچنین گسل راندگی در این روستا با سطح وسیعی از سنگ های اولترا بازیک که بر روی مارنهای میوسن رانده شده است می تواند مورد توجه بخش اکوتوریسم علمی قرار گیرد.

منابع
-----

* سایت ریسمون

1. ↑  «درگاه ملی آمار ایران». بایگانی‌شده از اصلی در ۸ اکتبر ۲۰۰۷. دریافت‌شده در ۳۱ اوت ۲۰۰۸.
2. ↑  «روستای تُندک، ماسوله دیار سربداران: مجله اینترنتی اسرارنامه». *www.asrarnameh.com*. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۱۲-۲۴.

| * ن
* ب
* و
ایران شهرستان ششتمد |
| --- |
| مرکز | 
* ششتمد

 |
| بخش‌ها | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| مرکزی | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* ششتمد

 |
| دهستان‌ها و روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| بیهق | 
* کاشک
* ابراهیم‌آباد
* باداشیان
* باغ خیرات
* بجدن
* برازق
* بسک
* بیزخ
* پادر
* ثقیه
* جنبذ
* چشمه اوش
* حسن‌آباد
* حسین‌آباد
* دیوان خوی
* سررود
* طزرق
* عزیزآباد
* علی‌آباد سیدرحیم
* کلاته بیات
* کلاته سادات
* کلاوشک
* کیذقان
* کیذور
* گاچ
* نخ بر
* هلاک‌آباد

 |
| تکاب کوه‌میش | 
* چاه عمیق شماره ۲ شهید جلالی
* چاه شماره ۱ حضرت قلی
* تندک
* چاه سوخته
* شهر سوخته
* طرسک
* قاسمی
* مج
* مهرنشانی

 |

 |

 |
| شامکان | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* شامکان

 |
| دهستان‌ها و روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| ربع شامات | 
* البلاغ
* بیروت
* چنار
* حسن‌آباد سبد
* خرسف
* ده‌نو
* روشن‌آباد
* سبه
* قلعه‌میدان
* کلاته تیرکمان
* گلستان

 |
| شامکان | 
* حسین‌آباد
* سنجرد
* علی‌آباد ترکن
* کلاته نوبهار
* نوبهار
* یحیی‌آباد

 |

 |

 |

 |
**«کوهستان بروکبک»** (انگلیسی: Brokeback Mountain) داستانی کوتاه از نویسنده آمریکایی انی پرو است. این داستان در اصل در مجله *نیویورکر* در ۱۳ اکتبر ۱۹۹۷ چاپ شد. *نیویورکر* برای چاپ این داستان برنده جایزه مجله ملی برای داستان در سال ‍۱۹۹۸ شد. پرو در سال ۱۹۹۸ برای این داستان برنده جایزه او. هنری (جایگاه سوم) شد.

دایانا اوسانا و لری مک‌مرتری فیلم‌نامه‌ای اقتباسی از این داستان برای فیلمی به همین نام محصول سال ۲۰۰۵ نوشتند. در آن زمان داستان و فیلم‌نامه با یکدیگر به چاپ رسیدند و همراه با آن‌ها مقاله‌هایی از پرو و فیلم‌نامه‌نویسان مانند *کوهستان بروکبک: داستان تا فیلم‌نامه* (به انگلیسی: Brokeback Mountain: Story to Screenplay) به چاپ رسیدند. این داستان همچنین به طور جداگانه به شکل کتاب چاپ شد.

اپرایی به همین نام نیز به اقتباس از این داستان با لیبرتویی به انگلیسی از پرو توسط چارلز وورینن نوشته شده‌است. نمایش نخست این اپرا در تئاترو رئال در مادرید در تاریخ ۲۸ ژانویه ۲۰۱۴ بود.

منابع
-----

1. ↑  Proulx, Annie (October 13, 1997). "Brokeback Mountain". Fiction. *The New Yorker*. Vol. 73, no. 31. pp. 74–80, 82–85.
2. ↑  "Brokeback Mountain: Story to Screenplay (Trade Paperback)". Scribner. Retrieved July 24, 2007.
3. ↑  "Brokeback Mountain: Story to Screenplay (Hardcover)". Scribner. Retrieved July 24, 2007.
4. ↑  Proulx, Annie (1998). *Brokeback Mountain*. Fourth Estate Limited. ISBN 978-1857029406.
5. ↑  Andrew Clements, "*Brokeback Mountain*—Review", *The Guardian* (London), January 29, 2014
6. ↑  Anthony Tommasini, "Operatic Cowboys in Love, Onstage" (Review), *The New York Times*, January 29, 2014
شیوه دوریک در پارتنون
بازسازی امروزی از شیوه دوریک
**شیوه دوریک** یا **شیوه دوریسی** یکی از سه شیوه کلاسیک در یونان باستان و معماری کلاسیک است. این شیوه که نام خود را از سرزمین مرکزی یونان گرفته است، اصلیترین شیوه معماری یونان است. زیرا هم قدیمی‌تر و هم مشخص‌تر از سایر شیوه‌های یونانی است. ستون دوریک مشتمل بر بدنه ستون که از قاعده دایره برخوردار است و از پایین به بالا از قطر دایره کاسته می‌شود.

سطح بدنه ستون با شیارهای کم‌عمق عمودی به نام *قاشقی‌ها* تزیین شده است. در انتها بخش بدنه با یک خط افقی معروف به *گلوبند* یا گلویی به سرستون متصل می‌شود. سرستون از *بالشتگی* و تاوه چهارگوش واقع بر روی آن تشکیل یافته است. اسپر از دو بخش اصلی دیگر تشکیل شده و اجزاء آن عبارتند از: فرسب (ردیف سنگهای صیقل خورد، و افقی که مستقیماً بر روی سرستون‌ها تکیه دارد) و افریز با سه تَرَکی‌ها و چهارگوشی‌های تزئینی‌اش و طره به صورت مثلثی در می‌آید، و با لبهٔ برجسته به بیرون خود سطح سنتوری را احاطه می‌کند. 

همه بخش‌های بنا از سنگهایی تراشیده شده که بدون ملات بر روی هم قرار گرفته‌اند تشکیل شده‌اند. نسبت ارتفاع به قاعده در ستون دوریک در آغاز ۴ به ۱ بوده ولی در دوره کلاسیک این نسبت به پنج و یک دوم و پنج و سه چهارم می‌رسد. در دورهٔ هلنی نسبت ۷ به ۱ می‌شود.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Doric order». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۰۱۱.

| * ن
* ب
* و
شیوه‌های معماری کلاسیک غربی |
| --- |
| شیوه‌های متعارف | 
* دوریک
* ایونی
* کورینتی

 | سرستون ایونی. |
| دیگر شیوه‌ها | 
* توسکانی
* آمیخته
* ایولیایی

 |



| * ن
* ب
* و
معماری نیایشگاه‌های یونانی |
| --- |
| **شیوه‌های معماری** |  ایونی ·دوریسی ·کورینتی  | بازسازی نیایشگاه نیکه آتن. |
| انواع نیایشگاه |  دوسو-رَواقی ·جرزدار ·دورج‌ستونی ·دوجـِرزه ·دورستونی ·پیش‌ستوندار ·نیمه‌دورستونی ·نیمه‌دورج‌ستونی ·گِرد  |
| فضاها |  پیش‌ستون ·پیش‌خان ·درون‌خانه · نهان‌خانه · پشت‌خان  |
| اسپر |  بالاسنتوری ·روقرنیزی ·فَرَسب ·ناودانچه سنگی ·آفریز ·سنتوری ·سرآفریز ·آب‌چکان ·قرنیز ·چهارگوش آفریز ·زیرقرنیز ·زیرمغزی ·مغزی فرسب ·زیرقرنیز دندانه‌ای ·سه‌تَرَکی  |
| ستون‌بندی |  سرستونی ·برگ کنگر ·ستون پهلوان‌پیکر ·ستون‌پایه ·روشیار ·رخ‌بام ·بالشتکی سرستون ·پاکار قوس ·سرستون ·ستون زن‌پیکر ·پیش‌دروازه ·سه‌چهارم گیلویی ·شال ته‌ستون ·طوماری  |
| اجزای پی |  پی ·سرپی ·بن‌پی ·روپی |
| معماری یونانی ·رده:یونان باستان |
هرگاه معنای یک بیت، ناقص و برای تکمیل معنای آن به بیت یا بیت‌های بعدی نیاز باشد، به آن دو یا چند بیت(موقوف‌المعانی) می‌گویند.
موقوف به معنای ایستانده و وابسته است و منظور از موقوف‌المعانی این است که درک معنای یک مصراع یا بیت وابسته به معنی مصراع یا بیت بعدی است...

در شعر، موارد بی شماری وجود دارد که بدون وقف خواننده باید خطوط یا مصرع‌های بعدی را پشت سر هم بخواند تا به جایی برسد که جمله تمام شده باشد.

نمونه:

* گر تو خواهی به وصالم برسی
* باید این لحظه بی خوف و درنگ
* روی و سینهٔ تنگش بدری
* دل برون آری از آن سینهٔ تنگ

گاه شاید بدون اتصال به مصرع دوم حس کنیم که مصرع نخست برای خودش جملهٔ کاملی است، ولی با شروع مصرع دو متوجه می‌شویم که باید آن را در ادامهٔ جملهٔ قبل بخوانیم یعنی به هم پیوستن دو یا چند بیت به یکدیگر را موقوف المعانی می نامند.

پیشینه
------

در ادبیات فارسی موقوف المعانی در 
ابیات در گذشته چندان رواج نداشته است و تنها گاهی در شعرهای روایی دیده می‌شود. مثلاً در «شاهنامهٔ فردوسی» چندین مورد ابیات، موقوف المعانی شده‌اند یا قطعهٔ معروفی از «مسعود سعد سلمان». در کل، گذشتگان، آن را از زیرمجموعه‌های «تضمین» (در معنای عروضی‌اش) می‌دانسته‌اند و چون به استقلال معانی ابیات اعتقاد راسخ داشته‌اند آن را گاهی جزء عیوب شعری به‌شمار می‌آوردند. البته امروزه دیگر چنان این روش رواج پیدا کرده که نمی‌توان عیبی برای آن برشمرد.

بسیاری از شاعران جوان زبان فارسی، بیت‌های موقوف المعانی را با «فلش رو به پایین» یا «خط فاصله» نشان می‌دهند.

موقوف المعانی شدن ابیات در ابتدا از آن جهت رواج پیدا کرد که با وارد شدن روایت در غزل دههٔ هفتاد، شاعران جوان، بیت را محمل مناسبی برای بازگویی روایت نمی‌دانستند و خود را ملزم به کوتاه یا بلند کردن جملات می‌دانستند. آمدن سه نقطه‌ها در میان مصرع و از آن طرف موقوف المعانی شدن ابیات، حاصل همین تفکر می‌باشد.

دیگر نمونه‌ها
-------------

از آخر شاهنامه-اخوان:

* سینه‌اش سندان
* پتکِ دم به دم خمیازه و
* چشمانش خواب‌آلود
* آمده چون بامدادان دگر بربام.

---

به سهراب گفت:

* ای یل شیر گیر
* کمندافکن و گرز و شمشیر گیر
* دگرگونه‌تر باشد، آیین ما
* جز این باشد آرایش دین ما

---

در به قول پرستو به قلم قیصر امین پور:

* هر چه می پرسیدم از خد از خدا
* از زمین از آسمان از ابر ها
* زود می گفتند :این کار خداست
* پرس و جو از کار او کاری خطاست

قیصر امین پور

منابع
-----

* احمدنژاد، کامل (مصاحبه‌شونده): وزن شعر و تنوع‌طلبی‌های افراطی. در نشریه: «کیهان فرهنگی» بهمن و اسفند ۱۳۷۳ - شماره ۱۱۸–۱۱۹. (صفحه ۱۱)
* مجلهٔ رشد آموزش زبان و ادب فارسی. دورهٔ: بیست ویکم. شمارهٔ: ۲. زمستان ۱۳۸۶.

1. ↑  سجادی، صالح: کارناوالی از تشنج و کلمه (نقدی بر مجموعهٔ «تشنج کلمات»[*پیوند مرده*]، بازدید: ژوئن ۲۰۱۳.
2. 1 2  همان منبع.
***سقوط کردن*** (به انگلیسی: The Falling) فیلم درام و مرموز بریتانیایی محصول سال ۲۰۱۵ است که توسط کارول مورلی نوشته و کارگردانی شده‌است. میسی ویلیامز و فلورنس پاف در نقش دو دوست صمیمی در یک مدرسه دخترانه هستند. گرتا اسکاکی، مونیکا دولان، مکسین پیک و متیو یبنتون از دیگران بازیگران این فیلم هستند. مرحله تولید از اکتبر ۲۰۱۳ آغاز شد. نمایش ابتدایی آن در ۱۱ اکتبر ۲۰۱۴ در فستیوال فیلم لندن بود و در ۲۴ آوریل ۲۰۱۵ نیز در سینماهای بریتانیا به نمایش درآمد. این فیلم با بودجه ۷۵۰۰۰۰ پوندی، درگیشه ۴۶۸۷۶۲ پوند بدست آورد.

داستان
------

در سال ۱۹۶۹، لیدیا و ابی در یک مدرسه دخترانه و انگلیسی باهم دوست هستند. مادر لیدیا به او بی‌توجه است و از مکان‌های باز هراس دارد. لیدیا روی ابی تمرکز می‌کند. ابی دربارهٔ امیال جنسی خود کنجکاو است و از پسری حامله است و گاه گاهی بیهوش می‌شود. درهمین وضع، با برادر لیدیا هم رابطه جنسی برقرار می‌کند. طی ماجرایی دوباره حالش بد می‌شود و می‌میرد. کمی بعد از خاکسپاری ابی، لیدیا هم دچار حملات غش می‌شود و این حالت مسری می‌شود. دختران زیادی و یک معلم جوان در مدرسه بی‌اختیار چندین بار بیهوش می‌شوند. لیدیا قانع می‌شود که مدیر باید کاری کند.

وقتی یک جلسه بخاطر غش دسته جمعی کنسل می‌شود، مدرسه موقتاً بسته می‌شود و تمام دانش آموزان بیمار به بیمارستان فرستاده می‌شوند. وقتی هیچ دلیلی یافت نمی‌شود، مدرسه دوباره باز می‌شود و لیدیا اخراج می‌شود. همان شب، لیدیای باکره با کنت رابطه جنسی برقرار می‌کند. مادرش، آیلین، آن‌ها را می‌بیند و با چاقو، کنت را از خانه بیرون می‌اندازد. بعد به مشاجره با لیدیا می‌پردازد و معلوم می‌شود لیدیا محصول یک تجاوز جنسی است.

بعد از این ماجرا، لیدیا از خانه فرار می‌کند و آیلین مجبور می‌شود دنبالش کند؛ درحالیکه حدود ۱۶سال است از خانه خارج نشده‌است. در حین جستجو، به یاد صحنه‌هایی از تجاوز جنسیش می‌افتد و نهایتاً لیدیا را پیدا می‌کند. او از درختی بالا رفته و بخاطر مرگ ابی بهم ریخته‌است. آیلین از او خواهش می‌کند پایین بیاید اما لیدیا از بالای درخت داخل دریاچه‌ای میفتد.

آیلین آب را می‌گردد و بدن لیدیا را پیدا می‌کند. او را دراغوش می‌گیرد و می‌فهمد با بی‌توجهی به دخترش آسیب بزرگی به او وارد کرده‌است. لیدیا به هوش می‌آید و فیلم با صحنه آشتی مادر و دختر تمام می‌شود؛ درحالیکه لیدیا نهایتاً گریه می‌کند و سعی می‌کند با مرگ ابی کنار بیاید.

منابع
-----

1. ↑  "*The Falling*". *Twitter*. Retrieved 24 March 2015.
2. ↑  "Carol Morley begins *The Falling*". *Cineuropa.org*. Retrieved 8 October 2014.
3. ↑  "United Kingdom, US New Zealand Box Office ()". *The Numbers*. 12 January 2016. `{{cite news}}`: External link in ``|title=`` (help)

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «*The Falling (film)*». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*.
**ریسک‌پذیری** سطح ریسکی است که یک سازمان برای دستیابی به اهدافش آماده پذیرش آن است، قبل از اینکه اقدامی برای کاهش ریسک ضروری تلقی داده شود. این نشان دهنده تعادلی بین مزایای بالقوه نوآوری و تهدیدهایی است که تغییر، ناگزیر به همراه دارد. استاندارد مدیریت ریسک ایزو ۳۱۰۰۰ به ریسک‌پذیری به عنوان «مقدار و نوع ریسکی که یک سازمان آماده پیگیری، حفظ یا پذیرش است» اشاره دارد. این مفهوم به هدایت رویکرد سازمان در مورد ریسک و مدیریت ریسک کمک می‌کند.

نواحی اصلی
----------

در منابع [] شش حوزه اصلی ریسک‌پذیری وجود دارد:

1. مالی
2. سلامت
3. تفریحی
4. اخلاقی
5. اجتماعی
6. اطلاعات

جستارهای وابسته
---------------

* مدیریت ریسک شرکت
* تحلیل ریسک

منابع
-----

1. ↑  *Thinking about Risk - Managing your risk appetite: A practitioner's guide November 2006 HM Treasury, page 12*.
2. ↑  *Hassani, B.K. (2015). "Risk Appetite in Practice: Vulgaris Mathematica". The IUP Journal of Financial Risk Management. 12 (1): 7–22. SSRN 2672757*.
3. ↑  "Risk appetite". *Wikipedia* (به انگلیسی). 2021-04-18.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد مدیریت است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**پادوکا سری سلطان محمد جیوا زین‌العادلین معظم شاه دوم ابن المرحوم سلطان احمد تاج‌الدین حلیم شاه یکم** (که از او با اسم **سلطان محمد جیوا زین‌العادلین معظم شاه** هم نام برده می‌شد؛ ۱۶۹۹ – ۲۳ سپتامبر ۱۷۷۸ (سن ۷۸–۷۹)) نوزدهمین سلطان کداح بود. دوران حکمرانی او سال ۱۷۲۳/۱۷۱۰ تا ۱۷۷۸ بود و بیشتر با عنوان بنیانگذار الور ستار معروف است و بسیاری از بناهای تاریخی و فرهنگی کنونی در شهر به دوران زمامداری او مربوط می‌شود.

او به منظور سفر زیارتی به استان جامبی، شهر پالم‌بانگ سوماترا رفت که در آنجا با معلم دینی شیخ عبدالجلیل ملاقات کرد و سپس به همراه او به جاوه و هند سفر کرد.

شهر الور ستار در سال ۱۷۳۵ توسط سلطان محمد جیوا ایجاد گردید که از زمان استقرار سلطان‌نشین کداح، هشتمین مرکز زمامداری کداح تلقی می‌شود. مراکز زمامداری قبلی در کوتا بوکیت مریام، کوتا سونگای اماس، کوتا سیپوتی، کوتا ناگا، کوتا سنا، کوتا ایندیرا کایانگان و کوتا بوکیت پینانگ قرار داشتند.[]

در پی ساخت شهر، سلطان محمد جیوا مبادرت به ساخت کاخ خود کرد که به نام ایستانا کوتا ستار معروف بود.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Muhammad Jiwa Zainal Adilin II of Kedah». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۱ مارس ۲۰۲۴.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد افراد است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**ماهینور اوزدمیر** (۷ دسامبر ۱۹۸۲ شئربئک) نماینده ترک تبار پارلمان بلژیک است.

اوزدمیر به دلیل انکار وقوع نسل‌کشی ارمنی‌ها در بلژیک که مغایر قوانین تصویب شده آن کشور می‌باشد از حزب خود اخراج شد.

وی جوان‌ترین و همچنین نخستین بانوی مسلمانی است که به سمتی سیاسی در بلژیک رسیده است.

فعالیت‌ها
---------

ماهینور اوزدمیر از فعالان سیاسی و بنام بلژیک است که با حجاب خود توانسته چهره دیگری از اسلام را به مردم بلژیک معرفی کند. وی فارغ‌التحصیل رشته علوم سیاسی است. اوزدمیر از ۱۴ سالگی حجاب اسلامی را برای خود برگزیده است.

اظهارنظرات
----------

وی معتقد است: 

> حجاب انتخاب من است و من به آن پایبند هستم. من می‌خواهم به همه نشان دهم که حجاب به هیچ وجه مانع پیشرفت زن نیست و هرگز نمی‌تواند یک مانع باشد. من ضمن رعایت حجاب در پارلمان تلاش خواهم کرد توانایی‌های یک زن مسلمان را نشان داده و به رفع مشکلات کشورم کمک کنم .
> 
>

انکار نسل‌کشی ارمنیان
---------------------

اوزدمیر در آوریل سال ۲۰۱۵ میلادی، برخلاف سایر اعضای پارلمان بلژیک که به مناسبت صدمین سالگرد نسل‌کشی ارمنی‌ها یک دقیقه سکوت اختیار کرده بودند مخالفت کرده و از امضای بیانیه حزب دموکرات و مردم سالاری بلژیک در خصوص نسل‌کشی خواندن کشتار ارمنیان امتناع کرده بود. اوزدمیر به دلیل انکار وقوع نسل‌کشی ارمنیان در بلژیک که مغایر قوانین تصویب شده آن کشور می‌باشد از حزب خود اخراج شد.

پنوا لوتگن رهبر این حزب در این خصوص گفت:

> «هر عضو این حزب باید به سیاستی که کشور ما در قبال موضوعی اتخاذ می‌کند پایبند بوده و از آن تبعیت کند.»
> 
> 
>

پانویس
------

1. ↑  «Turkish MP Mahinur Özdemir expelled from Belgian party for not calling 1915 Armenian events 'genocide'».
2. ↑  diplomacy belgian deputy of turkish origin expelled from party over genocide denia. *todayszaman*. Archived from the original on 19 November 2015. Retrieved 16 December 2015.
3. ↑  اخراج عضو ترک تبار پارلمان بلژیک از حزب خود
4. ↑  *hurriyetdailynews*.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «ماهینور أزدمیر». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی*، بازبینی‌شده در ۱ تیر ۱۳۹۳.
گئورگ گروتفند
**گئورگ فریدریش گروتِفِند** (به آلمانی: Georg Friedrich Grotefend) (زادهٔ ۹ ژوئن ۱۷۷۵ در هان. موندن – درگذشتهٔ ۱۵ دسامبر ۱۸۵۳ در هانوفر) پژوهشگر و رمزگشای سنگ‌نبشته‌های باستانی اهل کشور آلمان بود.

گروتفند نخستین کسی است که برخی از واژگان به خط میخی را رمزگشایی کرد؛ ازاین‌رو می‌توان او را نخستین یابندهٔ رمزِ خواندن خط میخی دانست. او کارش را با بررسی دو نگاره که جهانگرد آلمانی، کارستن نیبور از روی دو سنگ‌نبشتهٔ کوچک در تخت جمشید به سال ۱۷۶۵ از داریوش بزرگ و پسرش خشایارشا برداشته بود آغاز نمود و سرانجام در سال ۱۸۰۲ توانست برخی از واژگان این خط را بخواند و گشایش منطقی خط فارسی باستان در سال ۱۸۰۲ توسط او کلید خورد.
این دانشمند برجسته متوجه وجود برخی واژگان تکراری در کتیبه‌ها شد و آن‌ها را به‌درستی برابر مفهوم شاه تشخیص داد. او که بر این باور بود که کتیبه‌ها متعلق به دوره هخامنشی و به زبانی نزدیک به زبان اوستایی است این واژه را «شاه» فرض کرد و در ادامه متوجه شد کتیبه‌های مورد بررسی‌اش از دو شاه مختلف با دو نام مختلف است. در یکی از کتیبه‌ها واژه مفروض بر شاه دو بار در آغاز و در یکی تنها یک بار تکرار شده بود. از آنجا به این نتیجه رسید که این کتیبه‌ها توسط دو نفر از شاهان هخامنشی نوشته شده که پدر یکی از آن‌ها شاه بوده و پدر دیگری نه. در ضمن فهمید که نام شاهی که پدرش شاه نبوده دقیقاً در کتیبه دیگر پیش از دومین واژه شاه آمده در نتیجه دریافت که شاه دومی پسر شاه اولی بوده‌است. او با مطالعه منابع یونانی به این مهم رسید که تنها دو تن از شاهان هخامنشی پدرانی داشتند که خود شاه بوده اما پدرانشان شاه نبوده‌اند. یعنی کوروش - کمبوجیه و نیز داریوش - خشایارشا. او با توجه به اینکه نام دو شاه یا یک حرف آغاز نمی‌شوند گزینه اول را کنار گذاشت و با توجه به قرائت‌های اوستایی سبک ملفوظ نام خشایارشا، ویشتاسپ، داریوش، پدر و شاه را حدس زد. بدین ترتیب او توانست ارزش نوشتاری پانزده حرف را مشخص کند. اما به دلیل اشتباهاتی که در حدس صورت ملفوظ واژه‌های فارسی باستان داشت تنها ده مورد آن درست بود.

بعد از تلاش‌های گروتفند که حتی نام کوروش در کتیبه مرغاب را هم شناسایی کرده بود، دانشمندان دانمارکی، به‌ویژه راسموس راسک، پژوهش‌های او را ادامه دادند. اوژن بورنوف فرانسوی نیز موفق شد شمار زیادی از آواها را شناسایی کند و با توجه به مشابهت نزدیک این زبان با اوستایی حالات صرفی آن نیز مسجل شد. بعدها شناسایی کامل این زبان به درک و دریافت زبان و خط اکدی و عیلامی که در برخی کتیبه‌ها هخامنشی در کنار فارسی باستان ترجمه شده بودند، منجر شد.

او ساکن شهر گوتینگن آلمان بود و در این شهر به عنوان کتابدار و آموزگار کار می‌کرد. او از اولین افرادی بود که اثبات کرد بنای مشهور به *مشهد مادر سلیمان*، همان آرامگاه کورش بزرگ است.

پانویس
------

1. ↑  زبان فارسی باستان؛ رمزگشایی کتیبه‌های فارسی باستان، چنگیز مولایی: صص ۶–۹.
2. ↑  On Pasargadae and the Tomb of Cyrus; by G.F.Grotefend; Translated by Heeren

فهرست گزیدهٔ منابع و مآخذ
-------------------------

* ابراهیم پورداوود؛ آناهیتا

* Heeren, Arnold Hermann Ludwig (1846), "On Pasargadae and the Tomb of Cyrus; by G.F.Grotefend", *Heeren's works: Tr. from the German, Volume 5* (به انگلیسی), D.A. Talboys, p. ۳۵۰–۳۵۹ `{{citation}}`: External link in ``|ژورنال=`` (help)


|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ گئورگ فریدریش گروتفند موجود است. |