**کفال‌ماهیان** (نام علمی: *Mugilidae*) یک خانواده از ماهیانی طویل هستند که معمولاً سر پهن و پوزهای کند دارند. بدن به شکل استوانه‌ای بوده یا کمی از دو پهلو فشرده شده‌است. چشم‌ها تا حدی به وسیله بافت چربی پوشیده شده‌است و دارای دهانی کوچک، انتهایی و کمی تحتانی می‌باشند. دندان‌ها در این خانواده کوچک، ضعیف و پنهان بوده یا اینکه اصلاً وجود ندارد. کفال ماهیان دارای دو باله پشتی جدا از هم هستند که شعاع‌های سخت اولین باله پشتی آن‌ها ۴ عدد می‌باشد. سطح پشتی بدن اینها به رنگ آبی یا سبز زیتونی و پهلوها و شکم نقره‌ای می‌باشد و غالباً ۹–۳ رگه طولی بر روی پشت، پهلو و شکم آن‌ها دیده می‌شود.

شرایط فیزیکوشیمیایی
-------------------

این ماهی‌ها تحمل بالایی نسبت به تغییرات شوری دارند و به عبارتی یوری هالین می‌باشند. بچه این ماهیان گاهی به آب‌های شیرین رودخانه‌ها وارد شده و مدت کوتاهی را در آب‌های شیرین زندگی می‌کنند. اما نسبت به تغییرات درجه حرارت حساس بوده و همچنین توانایی تحمل میزان اکسیژن کمتر از ۲ میلی‌گرم در لیتر را ندارند.

زیستگاه
-------

کفال ماهیان اندازه متوسط تا بزرگ دارند و در آب‌های کرانه‌ای دریاها، خلیج‌ها و آبهای شیرین زندگی می‌کنند.

گونه‌های مهم
------------

کفال ماهیان دارای ۱۰۰ گونه‌اند که از آن‌ها می‌توان به گونه‌های زیر اشاره نمود:

کفال راه‌راه: *Mugil cephalus*

کفال طلایی: *Liza auratus*

کفال پشت‌سبز: *Liza dussumieri*

کفال پوزه‌باریک: *Liza saliens*

کفال لکه‌آبی: *Valamugil seheli*

تغذیه
-----

ماهی کفال صدف خوار می‌باشد و نیز از دتریت‌ها، کرم‌ها، حلزون‌ها، دو کفه‌ای‌ها، جلبک‌ها و مواد گیاهی و مواد پوسیده کف بستر تغذیه می‌کند.

کفال ماهیان دارای یک جگر بسیار عضلانی و یک روده طویل بوده و جانوران و گیاهان را در آن خرد می‌کنند، که اشتباهاً بسیاری آن را با سنگدان اشتباه می‌گیرند.

تولیدمثل
--------

بیشتر گونه‌های کفال در دریا تخم ریزی می‌کنند اما گونه کفال سیاه به آب شیرین سازگاری پیدا کرده‌است. تخم ماهی کفال پلاژیک بوده و در آب شناور می‌باشد. تخم ریزی آن‌ها در ماه‌های خرداد تا شهریور انجام می‌گیرد. تعداد تخم‌ها از ۱۰۰ تا ۷۰۰ هزار عدد متغیر است. دوره انکوباسیون تخم‌ها نیز ۲–۵روز به طول می‌انجامد.

منابع
-----



|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ماهی کفال موجود است. |

- ستاری، م. شاهسونی، و. ماهی‌شناسی ۲. انتشارات حق‌شناس. ص ۴۴۴–۴۴۲.

- کیوانی، ی. ۱۳۸۳. جزوه ماهی‌شناسی سیستماتیک. دانشگاه صنعتی اصفهان.

- عسگری، ر. ۱۳۸۴. مروری بر ماهی‌شناسی سیستماتیک. نقش مهر.

www.shilat.com

www.sparsfish.com

| * ن
* ب
* و
انواع ماهیان در ایران |
| --- |
| شمال | 
* آزاد
* اردک‌ماهی
* اسبله
* اوزون‌برون
* راشکو
* زردک
* سفید
* سوف
* سیم
* سیم‌نما (کیل)
* شک ماهی
* فیل‌ماهی
* کپور
* کلمه
* کولی (مرواریدماهی)
* کیلکا
* گاو ماهی
* لای‌ماهی
* ماش‌ماهی

 |
| جنوب | 
* بیاح
* تن
* چنگو (شیر نیزه‌ای)
* حسون (کریشو)
* حلوا سفید
* حلوا سیاه
* خارو
* زبون (زبان صورتی)
* زرده
* زمین‌کن
* سارم
* سرخو (سلطان ابراهیم)
* سرکلا
* سکن
* سنگ‌سر
* شانک
* شانک قرمز
* شیرماهی
* شوریده
* صافی
* صبور (شعری صبور)
* عروس
* قباد
* کفشک
* کوسه (بمبک)
* گباب
* گیش سار
* متو
* مرکب
* میش‌ماهی
* هامور
* هوور

 |
| سایر نقاط ایران | 
* آمور (سفید پرورشی)
* اورنج
* زردپر
* سس ماهی
* سگ‌ماهی بلوچی
* سیاه‌ماهی
* قزل‌آلا
* کپوردندان
* نه‌خاره

 |
| وارداتی | 
* تیلاپیا
* ساردین
* سالمون
* کپور نقره‌ای
* کفال

 |

| * ن
* ب
* و
مهم‌ترین ماهیان مصرفی |
| --- |
| ماهیان وحشی | 

|  |  |
| --- | --- |
| ماهیان لجه‌زی | 
* ماهی خال‌مخالی
* ماهی آزاد
* کوسه
* شمشیرماهی
* ماهی تن
	+ آلباکور
	+ تن چشم‌درشت
	+ تن باله‌آبی شمالی
	+ تن باله‌آبی آرام
	+ تن باله‌آبی جنوبی
	+ هوور مسقطی
	+ گیدر

 |
| ماهیان طعمه | 
* خردماهی
* ساردین
* شاه‌ماهی
* شگ‌ماهی
* ماهی صبور
* منهادن
* موتوماهیان
* ماهی خمسی

 |
| ماهیان کف‌زی | 
* گربه‌ماهی
* ماهی روغن
	+ روغن‌ماهی اطلس
	+ روغن‌ماهی آرام
* کفشک‌ماهی‌سانان
	+ هالیبوت
	+ ماهی دیل
	+ کفشک
	+ سپرماهیان
	+ زبان‌گاوماهی
* روغن‌ماهی کوچک
* ماهی کفال
* سوف ژرفزی
* زغال‌ماهی
* شورت‌ماهیان
* دندان‌ماهی

 |
| ماهیان آب شیرین | 
* کپور
* ماهیان خاویاری
* تیلاپیا
* قزل‌آلا

 |
| دیگر ماهیان وحشی | 
* مارماهی
* ریزماهی

 |
| سخت‌پوستان | 
* خرچنگ
* کریل
* لابستر
* میگو
* رده:سخت‌پوستان تجاری

 |
| نرم‌تنان | 
* صدف خوراکی
* صدف سیاه
* گوش دریا
* گوش‌ماهی
* ماهی مرکب
* هشت‌پا
* بیشتر...

 |
| خارپوستان | 
* خیار دریایی
* توتیای دریایی

 |

 | Atlantic codLobsterPacific oysters |
| آبزی‌پروری | 
* کپور
	+ کپور سرگنده
	+ کپور
	+ کاراس
	+ آمور (ماهی)
	+ کپور نقره‌ای
* گربه‌ماهی
* میگوی آب شیرین
* صدف دوکپه‌ای
* صدف خوراکی
* ماهی آزاد
	+ آزادماهی اطلس
	+ قزل‌آلای رنگین‌کمان
	+ ماهی آزاد کوهو
	+ شاه‌ماهی آزاد
* گوش‌ماهی
* جلبک دریایی
* میگو
* تیلاپیا

 |
| 
* Commercial fishing
* World fish production
* Fishing topics
* Fisheries glossary

 |