recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
وسایل چیده شده غذا روی میز
**آداب میز** (به انگلیسی: Table manners)، قوانینی هستند که هنگام خوردن غذا رعایت می‌شوند که ممکن است شامل طرز استفاده از کارد و چنگال هم بشوند. کارد و چنگال مختلف از قوانین متفاوتی برای آداب میز پیروی می‌کنند. هر خانواده یا گروه، استانداردهای خود را برای اجرای سختگیرانه این قوانین، تعیین می‌کند.

غرب اروپا (شامل بریتانیا)
-------------------------

به‌طور سنتی در غرب اروپا، میزبان لقمه اول رو می‌خورد مگر او جور دیگری بخواهد. میزبان بعد از آنکه همه غذاها برای آن وعده سرو شد و همه نشستند، شروع به خوردن می‌کند. در خانواده‌های مذهبی، یک غذای خانوادگی ممکن است با شکرگزاری آغاز شود و در مهمانی‌های شام، مهمانان ممکن است با تعریف از غذا و تشکر از میزبان، شروع کنند. در یک غذا خوردن گروهی، اگر پیش از آنکه خوراک برای همه سرو شود، شروع به خوردن کنید، این بی‌احترامی حساب می‌شود.
دستمال‌ها باید روی پا قرار گیرند و در لباس چپانده نشوند. از آن‌ها نباید برای کاری غیر از پاک کردن دهان استفاده شوند و اگر میخواهید در حین خوردن غذا، میز را ترک کنید، باید آن را به صورت تا نشده روی صندلی قرار دهید. بعد از اتمام غذا خوردن هم باید آن را به صورت تانشده روی میز قرار دهید.
چنگال با دست چپ و کارد با دست راست نگه داشته می‌شوند. چنگال عموماً به صورتی نگه داشته می‌شود که دندانه‌هایش به سمت پایین باشد و از کارد برای بریدن غذا یا هدایت غذا روی چنگال استفاده می‌شود. وقتی از کارد استفاده نمی‌شود، چنگال را می‌توان جوری نگه داشت که دندانه‌هایش به سمت بالا باشد. وقتی دندانه‌ها به سمت بالا باشد، چنگال روی کناره انگشت اشاره قرار گرفته و با انگشت شصت نگه داشته می‌شود. تحت هیچ شرایطی نباید چنگال را مثل بیل نگاه داشت و همه انگشتان باید دور پشت چنگال پیچیده شوند. باید یک لقمه را با چنگال بلند کرد و نباید غذا را از چنگال بجوید یا گاز بزنید. کارد را باید از پایه و درون کف دست نگاه داشت، نه مثل یک مداد و بین انگشت شصت و انگشت اشاره.کارد را نباید درون دهان کرد و یا آن را لیس زد.

منابع
-----

1. ↑  Eating Food - Manners and Etiquette

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آداب میز موجود است. |

* Japanese Table manners
* Malaysian dining etiquette
* General US dining etiquette
* Cultural Dining in The Philippines
* Table manners for kids
* Teaching Table Manners
مرز میان خاک‌آهن (پدالفر) و خاک‌آهک (پدوکال) که ماربوت ترسیم کرده در نزدیکی نصف‌النهار ۹۸ درجه و محدوده بارش سالانه ۳۰ اینچ قرار دارد.
**خاک‌آهن** (pedalfer) خاک نواحی مرطوب و گرم است که سرشار از آلومینیوم‌اند.

خاک‌آهن‌ها گروه بزرگی از خاک‌ها هستند که در فرایند تشکیل آن‌ها مقدار اکسید فلزات سه‌ظرفیتی بیش از سیلیس است. آهک خاک‌آهن‌ها شسته شده و حاوی مقادیر قابل ملاحظه‌ای از سسکوئیکسیدها است. معمولاً خاک‌های موجود در مناطق گرم و مرطوب و شرجی و جنگل‌های استوایی جزء این گروه از خاک‌ها به‌شمار می‌آیند.

مقدار آهن و آلومینیوم به صورت اکسید در خاک‌آهن قابل توجه است و کلسیم کم دارد. به دلیل آب بیشتر در منطقه، هوازدگی در خاک‌آهن بیشتر است و کانی‌های رسی که در اثر هوازدگی شیمیایی حاصل می‌شوند، در این خاک نسبت به نوع خاک‌آهک بیشتر است.

دو دسته خاک دیگری که در برابر خاک‌آهن قرار می‌گیرند خاک‌آهک pedocal و لاتریت Laterite است. خاک‌آهک خاک نواحی خشک یا نیمه خشک که سرشار از کلسیم است. لاتریت نوعی خاک حاوی مقدار زیادی آهن و آلومینیوم است که در مناطق گرم و مرطوب گرمسیری شکل می‌گیرد.

منابع
-----

* Bates, R.L. & J.A.Jackson, GLOSSARY OF GEOLOGY, Second Edition, American Geology Institute, 1980

1. ↑  واژه‌های مصوّب فرهنگستان تا پایان سال ۱۳۸۹ (مجموع هشت دفتر فرهنگ واژه‌های مصوّب فرهنگستان)
**آتنیوم** یک باشگاه خصوصی در شهر لیورپول انگلستان است. این باشگاه برای اطمینان از تأمین به‌روزرسانی روزنامه‌ها و جزوات و ایجاد یک کتابخانه برای استفاده بازرگانان و افراد حرفه‌ای در این شهر تأسیس شد. در سال ۱۹۲۴ ساختمان اصلی این باشگاه تخریب شد و یک ساختمان جدید در نزدیکی آن جایگزین شد. اعضای این باشگاه به عنوان صاحبان آن شناخته می‌شوند، زیرا تمامی اعضای باشگاه اعم از زن و مرد دارای یک سهم هستند. این ساختمان شامل یک کتابخانه بزرگ است که البته صاحبان آن نیز برای کارکردهای اجتماعی از آن استفاده می‌کنند. این ساختمان همچنین می‌تواند برای استفاده توسط افراد و سازمانهای خارجی بکار گرفته شود.

تاریخچه
-------

این باشگاه در ۲۲ نوامبر ۱۷۹۷ تأسیس شد.
با توجه به این تاریخ، لیورپول به عنوان یک مرکز تجاری به سرعت رشد کرد. بازرگانان و سایر متخصصان شهر به تهیه اخبار به روز نیاز داشتند. این کار معمولاً از طریق روزنامه‌ها و نشریات در قهوه‌خانه‌ها ارائه می‌شد، اما اینها غالباً شلوغ بودند. همچنین نیاز به کتابخانه وجود داشت زیرا کتابخانه موجود، که در سال ۱۷۵۸ تأسیس شده بود، کفایت نمی‌داد. بنیانگذاران این باشگاه، روزنامه‌ای را با عنوان "*رئوس برنامه برای کتابخانه و اتاق خبر* "تهیه کردند که پیشنهاد می‌کرد "تهیه یک منبع منظم از روزنامه‌های شهر و کشور، همچنین کلیه نشریات دوره‌ای با ارزش و همه جزواتی که دارای مرجع هستند. این موضوع مشترکین را ملزم می‌کرد تا در «مؤسسه» اشتراک کنند و از این رو نام «صاحبخانه» به جای «عضو باشگاه» استفاده می‌شود. تمام «اعضا» هنگام عضویت هنوز فرم ثبت نام اصلی سهام را امضا می‌کنند و تعداد محدود ۵۰۰ نفر به این معنی است که همه اعضا می‌توانند اسلاف قبلی خود را در این مورد ردیابی کنند. مشترکان بنیانگذار، معمار محلی جان فاستر را مأمور ساختن ساختمانی برای آنها در خیابان چرچ کردند. این ساختمان در ۱ ژانویه ۱۷۹۹ افتتاح شد، و آن نیز در ۱ مه ۱۸۰۰ کتابخانه آن در ۱ افتتاح گردید. اعضای اولیه این باشگاه شامل «کارآفرینان، مخالفین برده‌داری، آزاد اندیشان و رادیکال‌های سیاسی بودند که خود را قهرمان تجاری و فکری لیورپول می‌دانستند».

نگارخانه
--------

* اتاق خبراتاق خبر
* کتابخانهکتابخانه
* اتاق کمیتهاتاق کمیته
* اتاق ناهار خوریاتاق ناهار خوری

منابع
-----

1. ↑  *The Athenaeum*, The Athenaeum, Liverpool, retrieved 15 August 2011
2. ↑  Pollard, Richard; Pevsner, Nikolaus (2006), *Lancashire: Liverpool and the South-West*, The Buildings of England, New Haven and London: Yale University Press, p. 313, ISBN 0-300-10910-5
3. ↑  Pye, Ken (2011), *Discover Liverpool*, Liverpool: Trinity Mirror Media, p. 70, ISBN 978-1-906802-90-5
سولی‌فلکسیون روی داده در پارک ملی سوئیس
**خاک‌روانه** یا **گل‌روانه** یا **روانه گِلی** یا **خاک‌سُره** (به انگلیسی: Solifluction) در زمین‌شناسی و ژئومورفولوژی به روان شدن خاک و سنگ اشباع‌شده از آب در یک سراشیب گفته می‌شود.

خاک‌سره نوعی حرکت توده‌ای است که در مناطق سرد و پرجمعیت و کوه‌های بلند رخ می‌دهد. خاک‌سره در اصل گونه‌ای خزش است که در مناطق یخبندان دائمی رخ می‌دهد. با گرم شدن هوا آب ذوب‌شدهٔ یخ‌ها جذب خاک می‌شود و پس از اشباع آن را به آرامی به حرکت درمی‌آورد.

خاک‌سره بیشتر در محیط‌های پیرایخچالی دیده می‌شود. در مورد نهشته‌هایی که در شرایط پیرایخچالی پدید می‌آیند بیشتر اصطلاح یخ‌سره به‌کار می‌رود.

روانه گلی و زمین‌خزش از یک اصل پیروی می‌کنند ولی خاک‌سره معمولاً در آب‌وهوای زیرقطبی رخ می‌دهد در حالی که زمین‌خزش در آب‌وهوای معتدل و گرم روی می‌دهد.

منابع
-----

1. ↑  «*خاک‌سُره*» [*زمین‌شناسی*] هم‌ارزِ «*solifluction, soil fluxion, soil flow*»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. جواد میرشکاری، ویراستار. *دفتر پنجم*. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۷۵۳۱-۷۶-۴ (ذیل سرواژهٔ *خاک‌سُره*)
2. ↑  جعفری، عباس: فرهنگ بزرگ گیتاشناسی، تهران، چاپ دوم ۱۳۷۲.
3. ↑  solifluction
4. ↑  پایگاه ملی داده‌های علوم زمین کشور[*پیوند مرده*]، بازدید: اوت ۲۰۰۸
5. ↑  periglacial
6. ↑  Gelifluction
7. ↑  Soil Creep

* ویکی‌پدیای انگلیسی.

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ***خاک‌روانه*** موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد ژئومورفولوژی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**آتنائوم فیلادلفیا**، واقع در خیابان ششم جنوبی، پلاک ۲۱۹ بین سنت جیمز پلیس و خیابان لوکاست در محله سوسایتی هیل شهر فیلادلفیا، پنسیلوانیا ، مجموعه‌ای از کتابخانه و موزه ویژه است که در سال ۱۸۱۴ برای جمع‌آوری مطالب مرتبط با تاریخ و آثار باستانی آمریکا، و هنرهای مفید، و به طور کلی برای انتشار دانش مفید برای منافع عمومی تأسیس شد مجموعه‌های آتنائوم شامل تاریخچه معماری و طراحی داخلی، به ویژه برای دوره ۱۸۰۰ تا ۱۹۴۵ است. این مؤسسه بر تاریخ معماری و فناوری ساختمان آمریکا تمرکز دارد و آرشیوهای معماری ۱۸۰۰۰۰ طرح، بیش از ۳۵۰۰۰۰ عکس و موجودی نسخه های خطی حدود ۱۰۰۰ معمار آمریکایی را در خود جای داده است. 

از سال ۱۹۵۰، آتنائوم حامی جایزه ادبی سالانه آتنائوم برای آثار داستانی و غیرداستانی بوده است.

 پلکان آتنائوم، ۱۹۷۲
این ساختمان در سال ۱۸۴۵ توسط معمار جان نوتمن به سبک ایتالیایی طراحی شد و یکی از اولین ساختمان‌های شهر بود که از سنگ قهوه‌ای ساخته شد، اگرچه در ابتدا قرار بود روکش آن با سنگ مرمر باشد. براون استون به دلیل ارزانتر بودن استفاده شد. طراحی نوتمن تحت تأثیر کار معمار انگلیسی چارلز بری بود.

این ساختمان در سال ۱۹۷۶ به عنوان یکی از اولین نمونه های کشور از یک ساختمان با نمای سبک پالازو و به دلیل اهمیت تاریخی آن به عنوان یک موسسه آموزشی، به عنوان یک بنای تاریخی ملی اعلام شد. در حال حاضر این یک موزه است که با هنرهای زیبا و تزئینی آمریکایی از نیمه اول قرن نوزدهم مبله شده است.

در سمت راست آتنائوم خانه ریچاردسون دیلوورث ، شهردار فیلادلفیا از سال ۱۹۵۶ تا ۱۹۶۲ قرار دارد.

جایزه ادبی آتنائوم
------------------

*جایزه ادبی آتنائوم* یک جایزه ادبی است که از سال ۱۹۵۰ توسط آتنائوم فیلادلفیا ارائه می‌شود. این جایزه به نویسندگانی اعطا می‌شود که «ساکنان فیلادلفیا یا پنسیلوانیا هستند که در شعاع ۳۰ مایلی تالار شهر زندگی می‌کنند».  آثار واجد شرایط داستان عمومی یا غیرداستانی هستند. کتاب های فنی، علمی و نوجوانان شامل نمی شود.  این جایزه در سال ۱۹۵۰ توسط چارلز وارتون استورک (۱۸۸۱-۱۹۷۱)، که از سال ۱۹۱۹ تا ۱۹۶۸ یکی از اعضای هیئت مدیره آتنائوم بود، تأسیس شد

همچنین ببینید
-------------

* فهرست آثار تاریخی ملی در فیلادلفیا
* فهرست‌های ثبت ملی مکان‌های تاریخی در سنتر سیتی، فیلادلفیا

منابع
-----

**یادداشت‌ها**

1. ↑  سازمان پارک‌های ملی (۲۰۰۷-۰۱-۲۳). "National Register Information System". *National Register of Historic Places*. National Park Service.
2. ↑  "Athenaeum". *National Historic Landmark summary listing*. National Park Service. Retrieved 2008-02-16.
3. 1 2 3  "Mission and History" بایگانی‌شده در ۲۰۱۳-۰۱-۰۷ توسط Wayback Machine on the Athenaeum of Philadelphia website
4. 1 2  الگو:Cite philarch, p.51
5. 1 2 3  Athenaeum Literary Award بایگانی‌شده در ۲۰۱۱-۰۵-۲۲ توسط Wayback Machine, official website.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی
* Athenaeum Literary Award بایگانی‌شده در ۲۰۱۱-۰۵-۲۲ توسط Wayback Machine, official website.
* Historic American Buildings Survey (HABS) No. PA-1389, "Philadelphia Athenaeum"
موقعیت آرلینگتون آنتبلوم در ایالت آلاباما
**آرلینگتون آنتبلوم** یا **آرلینگتون آنتبلوم هوم اند گاردنز** (به انگلیسی: Arlington Antebellum Home & Gardens) خانه‌ای است که در سابق کاربرد زراعی داشته و کاربری آن مزرعه بوده‌است. مساحت محوطه این خانه ۶ جمعاً" جریب (۲۴٬۰۰۰ مترمربع) می‌باشد. موقعیت این خانه برمینگهم، آلاباما می‌باشد. ساختار این خانه به شکل دو طبقه می‌باشد که بین سال‌های ۱۸۴۵ تا ۱۸۵۰ بنا شده‌است. سبک معماری این خانه سبک یونانی و فدرال است. از ساختمان خانه به عنوان موزه آثار هنری استفاده می‌شود. مبلمان، اسباب، پرده‌ها، نقره‌جات و نقاشی‌های خانه مجموعه‌ای متعلق به سده نوزدهم میلادی می‌باشد. این خانه به عنوان یک *خانه باغ* یا *اتاق آفتاب* و به منظور انجام مراسم‌ها و تشریفات ویژه اختصاص پیدا کرده است. این سرا در ۲ دسامبر ۱۹۷۰ به عنوان مکان‌های تاریخی ملی آمریکا ثبت شده‌است.  در سال 1953، یک گروه شهروندی و شهر بیرمنگام برای خرید آرلینگتون پول جمع آوری کردند.

منابع
-----

1. ↑  مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Arlington Antebellum Home & Gardens». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۱ سپتامبر ۲۰۱۱.
2. ↑  "Arlington Antebellum Home Garden Museum". Archived from the original on 17 September 2022. Retrieved 17 September 2022.
**خشم** (به هندی: Krodhi) یا **خشمگین** فیلمی محصول سال ۱۹۸۱ و به کارگردانی سوبهاش گای است. در این فیلم بازیگرانی همچون درمندرا، شاشی کاپور، زینت امان، هما مالینی، پریم نات، پران، ساچین، رانجیت، آمریش پوری، موشومی چاترجی، بهارات بوشان، ای. کی. هانگال، افتخار ایفای نقش کرده‌اند.

خلاصه داستان
------------

ویکرام مرد رنج کشیده ای است که مصائب و سختی های روزگار از وی یک انسان سنگدل ساخته و او اکنون رئیس یک گروه گانگستری است که با علامت V شناخته می‌شود.نیروهای پلیس به سرکردگی بازرس کومار ساهنی مخفیگاه ویکرام و افرادش را یافته و پس از یک حمله همه جانبه، باند او را متلاشی میکنند و خود ویکرام هم میگریزد و به یک دهکده پناه می‌برد.ویکرام برای نجات خودش هویتش را تغییر داده و وانمود میکند که یک راهب است.آرام آرام مردم دهکده مرید و پیرو او میشوند ولی شناخته شدن ویکرام توسط جاگیرا، راهزن بدنام دهکده دوباره ویکرام را گرفتار دردسر میکند و...

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Krodhi». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۳ ژانویه ۲۰۲۰.

پیوند به بیرون
--------------

* *خشم* در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فیلم است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
این جنگ‌ها را در سالهای (۱۸۷۷–۱۸۸۸ میلادی) بریتانیا برای تصرف مناطق ترانسوال و تصرف قسمت‌های جنوبی آفریقا برپا نمود که سرانجام بریتانیایی ها پیروز شدند اما بوئرها پس از مدتی توانستند استقلال خود را بازیابند.

**نبرد بوئر** (boer war) ‏ (۱۸۸۹–۱۹۰۲ م) این جنگ در آفریقای جنوبی میان بوئر ها-مهاجران هلندی و بریتانیایی ها درگرفت. نظامی‌های تن‌پرور بریتانیایی با رهبری بدی که داشتند، در روزهای اول جنگ رقیب خوبی برای بوئرهای چابک، مسلح و سازمان یافته نبودند؛ اما در پایان، مقاومت سرسختانهٔ بریتانیایی ها باعث پیروز شدن آن‌ها گردید. در طول نبرد بوئر، ارتش بریتانیا در حدود ۴۵۰۰۰۰ سرباز داشت؛ در حالی که تعداد نیروهای بوئری فقط ۶۰۰۰۰ نفر بود.

بادن پاول
---------

همهٔ پیشاهنگان جهان، نام بادن پاول را می‌شناسند. رابرت بادن پاول، فرمانده شهر مافکینگ بود؛ که در نبرد بوئر، مدت ۲۱۷ روزدر محاصرهٔ بوئرها قرار داشت. هنگامی که شهر آزاد شد، بادن پاول همچون یک قهرمان به بریتانیا بازگشت. وی در سال ۱۹۱۰ از ارتش بازنشسته گردیدو بقیهٔ عمر خود را وقف جنبش پیشاهنگی کرد

نگارخانه
--------

* 
* 
*

منابع
-----

1. ↑  دکتر سید محمود اختریان (۱۳۸۱)، *اطلاعات عمومی پیام*، تهران: نشر محمد، شابک ۹۶۴-۹۳۶۰۸-۹-۱
2. 1 2  فرهنگ جنگ‌های دنیا
3. 1 2  Encarta adult version
**جنگ‌های انگلستان-هلند** جنگ‌هایی بودند که میان انگلستان(پادشاهی انگلستان، جمهوری انگلستان، پادشاهی بریتانیا) از یک سو و هلند (جمهوری هلند) بر سر چیرگی در بازرگانی دریایی و سروری بر دریاها در سده‌های هفدهم و هجدهم روی دادند. این جنگ‌ها را بیش‌تر در چهار دوره برمی‌رسند: نخستین جنگ از ۱۶۵۲ تا ۱۶۵۴، دومین جنگ از ۱۶۶۵ تا ۱۶۶۷، سومین جنگ از ۱۶۷۲ تا ۱۶۷۴ و چهارمین جنگ از ۱۷۸۱ تا ۱۷۸۴. پس از آن نیز نبردها و جنگ‌های پراکنده‌ای میان ناوگان‌های دریای دو کشور درمی‌گرفت.

پیشینه
------

در پایان سده‌های میانه و روزگار نوزایش، در هم‌سنجی با ونیز، جنوا، پرتغال، کستیل یا آراگن، نه انگلستان و نه سرزمین‌های کرانه‌ای مهمی چون لوکانتریز، فلاندرز و هلند نیروهای برتر اروپایی در دریا نبودند. در زمان جنگ‌های مذهبی میان امپراتوری کاتولیک هابسبورگ و دولت‌های نوبنیاد پروتستان در سدهٔ شانزدهم میلادی، انگلستانِ روزگارِ الیزابتِ نخست نیروی دریایی قدرتمندی به هم آورد، که برای دزدی دریایی از امپراتوری اسپانیا طراحی شده بود. هزینه این حمله‌ها را دربار یا اشراف برجسته تأمین می‌کردند، که بسیار برایشان پرسود بود، تا آن که تعمیر و بازسازی ناوگان اسپانیا و دستگاه جاسوسی‌اش در زنجیره‌ای از ناکامی‌های هنگفت گرفتار شد. الیزابت، برای فراهم کردن بهانه‌ای برای دشمنی با اسپانیا، با امضای عهدنامه نانساچ در ۱۵۸۵ با کشور نوپدید جمهوری هلند، همراهِ شورشیان هلندی شد، که جنگ انگلستان-اسپانیا را در پی آورد. اما هلند که در اشغال سپاهیان هابسبورگ بود نمی‌توانست در این جنگ، جز نقشی دست دومی داشته باشد.

پس از آن و در یک سده‌ای که در پی آمد روابط انگلستان و اسپانیا رو به بهبود گذاشت و به صلح ۱۶۰۵ انجامید، که به دزدی‌های دریایی بسیار پایان داد؛ اما غفلت انگلستان را هم از ناوگان پادشاهی در پی آورد. جنگ ناکام انگلستان-اسپانیا در ۱۶۲۵ تغییر چندانی در سیاست پدید نیاورد. در همین دوره، درگیری هلند با دودمان هابسبورگ ادامه داشت. در ۱۶۲۸ دریاسالار هلندی، پیت هین، تنها کسی بود که کامیابانه کشتی‌های اسپانیایی را تسخیر کرد که مالامال از طلا، از بندرهای آمریکای مرکزی و جنوبی می‌آمدند. از همین جا هلندیان در آسیا نیز جانشین پرتغالی‌ها شدند، به عنوان بزرگ‌ترین بازرگانان اروپایی. 
در هند شرقی، هلند بیش‌تر موقعیت‌های تجاری پرتغال را در دست گرفت و بازرگانی پرسود ادویه را به طور عمده از آن خود کرد. این همزمان بود با افزایش بسیار کشتی‌های بازرگانی هلندی.

نخستین جنگ از ۱۶۵۲ تا ۱۶۵۴
--------------------------

جستار اصلی: نخستین جنگ انگلستان-هلند

در اکتبر ۱۶۵۱، پارلمان جمهوری انگلستان، برای نگاه داشتن جایگاه انگلستان در آمریکا، نخستین مصوبه دریانوردی را تصویب کرد. در این مصوبه قید شده بود، که ترابری همه کالاهایی که به انگلستان می‌آیند، باید با کشتی‌های انگلیسی از کشورهای صادر کننده انجام شود.

دومین جنگ از ۱۶۶۵ تا ۱۶۶۷
-------------------------

در ۱۶۶۴ میلادی جمیز برادر چارلز دوم، پادشاه انگلستان، توانست بخشی از نوآبادهای هلندی در آمریکای شمالی را تصرف کند.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Anglo-Dutch Wars». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۱ مارس ۲۰۱۶.
روی جلد کتاب آداب المشق
**رسالهٔ آداب المشق** رساله‌ای است در باب خوشنویسی از بابا شاه اصفهانی. سال‌ها بود که متن رسالهٔ ارزشمند **آداب المشق** بابا شاه اصفهانی را با نام استاد بزرگ خط نستعلیق، میرعماد حسنی منتشر می‌کردند تا آنکه پروفسور محمد شفیع با یافتن نسخه‌ای از این رساله به خط بابا شاه اصفهانی این نسبت را رد کرد و سپس دکتر مهدی بیانی و دیگران بارها بر این اشتباه آشکار انتقاد کردند اما هم چنان از باب غلط رایج، تکرارش ادامه یافت.

دکتر حمیدرضا قلیچ‌خانی، خوشنویس و پژوهشگر در حوزهٔ خوشنویسی ایرانی در سال ۱۳۹۱، کتابی با عنوان **آداب المشق** که شامل اطلاعاتی دربارهٔ بابا شاه اصفهانی و رسالهٔ ارزشمند وی است، را از روی نسخه خطی به خط بابا شاه اصفهانی در دانشگاه پنجاب لاهور به چاپ رساند و انتساب این اثر را به میرعماد مردود کرد. این کتاب توسط انتشارات پیکره به چاپ رسیده‌است.

پانویس
------

1. ↑  قلیچ خانی، حمیدرضا

منابع
-----

* قلیچ خانی، حمیدرضا. *آداب المشق*.انتشارات پیکره، تهران: ۱۳۹۱.
* قلیچ خانی، حمیدرضا درآمدی بر خوشنویسی ایرانی. انتشارات فرهنگ معاصر، تهران: ۱۳۹۲
* بیانی، مهدی. *احوال و آثار خوشنویسان*. انتشارات علمی، تهران، ۱۳۶۳.
* «آداب المشق از باباشاه اصفهانی، بر اساس نسخهٔ دانشگاه پنجاب لاهور/به کوشش دکتر حمیدرضا قلیچ خانی ۱۳۹۱». *سایت شخصی دکترحمیدرضا قلیچ خانی*. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۲-۰۳.
* «روش‌های آداب المشق در نگاه بابا شاه اصفهانی». *مرکز پژوهشی میراث مکتوب*. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۲-۰۳.
* بساتین (۲۰۱۷-۱۲-۲۳). «رساله آداب المشق باباشاه اصفهانی». *پایگاه خبری نسخ خطی (بساتین)*. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۲-۰۳.نگهداری یادکرد:تاریخ و سال (رده)
**جایگزینی نسلی** (به انگلیسی: Generational replacement) نظریه‌ای که توسط پل آر. آبرامسون و رونالد اینگلهارت ارائه شده‌است و سبب تفاوت ارزش‌های جوانان با بزرگترها را شرایط مختلف رشد آنها می‌داند. از آنجا که تجربیات تکوینی افراد در سنین پیش از بزرگسالی، تمایلات آنها را در طول زندگی بعدی شکل می‌دهد، اگر در یک جامعه خاص، گروه‌های جوانتر شرایط اساساً متفاوتی را نسبت به گروه‌های بزرگتر تجربه کرده باشند، تفاوت‌های اساسی و مداومی بین ارزش‌های اساسی نسل‌های قدیمی و جوان پیدا می‌شود. همان‌طور که گروه‌های جوانتر به تدریج جایگزین بزرگترها می‌شوند، به‌طور کلی تفاوت‌های ارزش‌ها و رفتار جمعیت آن جامعه قابل پیش‌بینی و مشاهده می‌شود.

مورد اصلی جایگزینی نسلی در مقاله «*جایگزینی نسلی و تغییر ارزش در هشت جامعه اروپای غربی*» آبرامسون و اینگلهارت، تغییر از ارزش‌های مادی به فرامادی در بین عموم جوامع صنعتی پیشرفته بود. افرادی که به «حفظ نظم» و «مبارزه با افزایش قیمت» توجه دارند به عنوان  مادی ولی کسانی که بیشتر به «اظهارنظر» و «آزادی بیان» مردم توجه دارند، را به عنوان فرامادی طبقه‌بندی می‌کنند.

چنین تغییری بیانگر این واقعیت است که گروه‌های سنی متولد پس از جنگ جهانی دوم از ۱۹۴۵ در جوامع دولت‌های مرفه غربی، رفاه بی‌سابقه ای را تجربه کرده‌اند، در حالی که گروه‌های قدیمی‌تر با ناامنی اقتصادی و فیزیکی مرتبط با جنگ جهانی اول، رکود بزرگ و جنگ جهانی دوم رشد کرده بودند.

جستارهای وابسته
---------------

* جمعیت‌شناسی
* روان‌شناسی رشد
* توسعه اقتصادی پس از جنگ جهانی دوم

پانویس
------

1. ↑  آبرامسون & اینگلهارت 1992.

### منابع

### کتاب‌شناسی

* \* آبرامسون, پل آر.; اینگلهارت, رونالد (1992). "جایگزینی نسلی و تغییر ارزش در هشت جامعه اروپای غربی". *مجله علوم سیاسی بریتانیا*. مجلد ۲۲ (شماره ۲): صفحات ۱۸۳–۲۲۸. doi:10.1017/S0007123400006335. ISSN 1469-2112. JSTOR 194059.
**جوزف گرین** (۱۷۲۷–۱۷۸۶) متفکر و تاجر انگلیسی و از بهترین دوستان امانوئل کانت بود.

زندگی شخصی
----------

گرین در کینگستون بر هال متولد شد. او در کونیگزبرگ آلمان مستقر شد و به تجارت دانه‌های مغذی، زغال‌سنگ، شاه ماهی می‌پرداخت. او هرگز ازدواج نکرد.

گرین و کانت
-----------

در حدود سال ۱۷۶۴ گرین با کانت آشنا شد و عضو نزدیک حلقه دوستان او به‌شمار می‌رفت. کانت اغلب به خانه گرین در خارج از کونیگزبرگ سر می‌زد. گرین و کانت در گفتگوهای خود ارزش زیادی برای ایده‌های دیوید هیوم و ژان ژاک روسو قائل بوند. علاوه بر این، با توجه به این که کانت هیچ وقت سفر نکرد، جوزف گرین چشم‌اندازی از جهان بیرون برای او فراهم می‌آورد.

کانت به‌طور مرتب با گرین ملاقات می‌کرد و کارهای خود را با او در میان می‌گذاشت. به همین دلیل گرین تا حدودی در کمک به کانت در تألیف نقد عقل محض نقش داشت. همچنین کانت امور مالی زندگی خود را به گرین واگذار کرده‌بود.

مرگ گرین در سال ۱۷۸۶، کانت را به شدت تحت تأثیر قرار داد.

منابع
-----

1. 1 2 3 4  John H. Zammito. *Kant, Herder, and the Birth of Anthropology*. The University of Chicago Press. p. 103. ISBN 0-226-97858-3.
2. ↑  Kuehn M (May 3, 2001). "Meet Mr Green". The Economist. Retrieved June 11, 2016.
3. ↑  Hans-Peter Gensichen (March 2004). "Wie schwul war Kant? (How gay was Kant?)" (PDF) (به آلمانی). Forum. Archived from the original (PDF) on 24 September 2015. Retrieved June 11, 2016.
**آرنالدو پومودورو** (به ایتالیایی: Arnaldo Pomodoro)، مجسمه‌ساز و هنرمند اهل ایتالیا است.

وی در سال ۱۹۲۶ در شهر مورچیانو از استان رومانگای ایتالیا به دنیا آمد. وی در حال حاضر در شهر میلان ایتالیا زندگی می‌کند.

وی به واسطه خلق تندیس‌های کروی و ستونی شهرت به سزایی دارد. هنر او از دیدگاه زیبایی‌شناختی از هنر میخی الهام می‌گیرد و توانایی‌های او، وام گرفته از دورهٔ رنسانس در ایتالیا است. ساختار به هم پیوسته در عین حال، شکافته‌شده جزو ویژگی‌های آثار پومودورو است. مجسمه‌های او با شکل‌های هندسی دچار نوعی شکستگی و خوردگی در نمای خود هستند که شکلی متفاوت و جذاب به آن‌ها می‌دهد. معمولاً اشکال هندسی بخصوص شکل‌های کروی را به یک‌دست و صاف بودن سطح‌شان می‌شناسند، اما پومودورو با ایجاد شکاف و بریدگی در سطح مجسمه‌هایش، آن‌ها را متمایز و سعی می‌کند، آنچه را که در ذهن دارد، با ایجاد خلاقیت در شکل‌دهی به این مجسمه‌ها، به مخاطبانش منتقل کند.

اکنون بنیادی به نام این هنرمند و با نظارت او در میلان فعالیت می‌کند که هدفش حفظ و نگهداری آثار او در سراسر جهان است.

علاقه او به نور باعث شده است که مجسمه‌های هندسی‌اش بیشتر برای نصب در فضاهای باز و عمومی ساخته شوند.

آثار این هنرمند در بسیاری از موزه‌ها و مکان‌های عمومی کشورهای مختلف نصب شده‌اند. برخی از آثار این هنرمند در موزهٔ واتیکان، کالج ترینیتی در دوبلین، مقر سازمان ملل در نیویورک، مدرسهٔ علوم دینی مسیحیت در ایندیاناپولیس، موزه دیانگ در ساندر سانفرانسیسکو، دانشگاه کالیفرنیا در برکلی، دانشگاه تل آویو و موزه هنرهای معاصر تهران نگهداری می‌شوند.

سه اثر از وی در ایران وجود دارد که یکی در مقابل موزه هنرهای معاصر، دیگری در کتابخانه اختصاصی کاخ نیاوران و مورد دیگر مقابل پارکینگ پارک ارم تهران قرار دارد.

اثر برنزی و کروی‌شکل آرنالدو پومودورو که سمت راست در ورودی موزه هنرهای معاصر نصب شده یکی از مجسمه کروی اوست که نمادی از کره زمین است، این مجسمه از سال ۱۹۷۷ در اختیار موزهٔ هنرهای معاصر تهران قرار گرفته و در محوطهٔ بیرونی موزه نصب شده است. جنس این مجسمه، برنز و پتینهٔ طلا است و ۱۵۶ سانتی‌متر ارتفاع دارد.
نصب شدن این مجسمه در فضای باز با تمام محاسنی که دارد، اثر هنری را در معرض آلودگی‌های پایتخت شلوغ ایران قرار داده و بر همین اساس، فعالیت‌های موزه برای ترمیم، نگهداری مناسب و غبارروبی از آن باید به‌صورت برنامه‌ریزی‌شده ادامه داشته باشد. این مجسمه دی‌ماه ۱۳۹۳ با همکاری موزه هنرهای معاصر، سفارت ایتالیا در ایران، بنیاد فیض‌نیا و بنیاد پومودورو غبارروبی شد. مرمت و غبارروبی این مجسمه که نمادی از اهمیت به محیط زیست و پاک نگه داشتن زمین بود، جزو برنامه‌های موزه هنرهای معاصر برای ارتباط با هنر دنیا محسوب می‌شد.

نگارخانه
--------

* یکی از چهار ستون پومودورو در پارک امالیهاون در کپنهاگ، دانمارک یکی از چهار ستون پومودورو در پارک امالیهاون در کپنهاگ، دانمارک
* کره در کره اثر پومودورو در واتیکان، رم، ایتالیا.*کره در کره* اثر پومودورو در واتیکان، رم، ایتالیا.
* کره در کره اثر پومودورو در کالج ترینیتی، دوبلین، ایرلند.*کره در کره* اثر پومودورو در کالج ترینیتی، دوبلین، ایرلند.
* اثر پومودورو ۱۹۶۵اثر پومودورو ۱۹۶۵

«اشکال اسطوره‌ای» اثر آرنالدو پومودورو ۱۹۸۳، در تالار شهر بریزبن استرالیا.

جستارهای وابسته
---------------

* جو پومودورو

پانویس
------

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Arnaldo Pomodoro». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۱ اکتبر ۲۰۱۶.
* «کره زمین وسط تهران چه می‌کند؟!». ایسنا. ۲۵ خرداد ۱۳۹۵. دریافت‌شده در ۳۱ اکتبر ۲۰۱۶.
**آرچیبالد هنری سیس**(به انگلیسی: Archibald Henry Sayce)(زادهٔ ۲۵ سپتامبر ۱۸۴۵ - مرگ ۴ فوریه ۱۹۳۳) زبان‌شناس و آشورشناس پیشگام بریتانیایی بود. وی صاحب کرسی آشورشناسی دانشگاه آکسفورد میان سال‌های ۱۸۹۱ تا ۱۹۱۹ بود.

زندگی
-----

او در شایرهمتن بریستول زاده‌شد. او کودکی رنجور و گرفتار سل بود. در ده‌سالگی به خواندن هومر به زبان یونانی پرداخت. سپس در جوانی به کالج کوئین آکسفورد رفت. در ۱۸۷۴ رساله‌ای بلندبالا به نام *ستاره‌بینی و ااخترشناسی در بابل* را منتشر ساخت. این یکی از نخستین مقاله‌ها در پیرامون تاریخ اخترشناسی بود.

در ۱۸۷۹ پژوهش‌هایی در غرب آناتولی انجام‌داد و از پیوستگی فرهنگ باستانی این منطقه با آنِ یونان پرده برداشت. در ۱۸۷۶ از یکی از واژه‌نگارهای سنگ‌نوشته‌های حمات در سوریه رمزگشایی نمود. در سال‌های آینده باز هم به کار بر روی این سنگنوشته‌ها پرداخت. همچنین به همراه ویلیام رایت ویرانه‌های خاتوشا پایتخت هیتی‌ها در نزدیکی بغازکوی را شناسایی نمود.

سیس به این نتیجه رسید که خط هیتی‌ها رد اصل هجایی بوده و هر نماد مشخص‌کنندهٔ آوایی می‌باشد. وی همچنین دریافت که نام ایزدان کلید کشف این خط می‌باشد و با دانستن نام یکی از این ایزدان می‌توان به کشف آوای بقیهٔ خط رسید. او در آرزوی یافتن اثری دو زبانه همانند سنگ رشید بود. در ۱۸۸۰ او اثری را دید که در آن جنگجویی هیتی را در حالی نشان می‌داد که گرد او با خط میخی زبان هوری‌ها چیزی نوشته شده بود. او بر روی این اثر کار نمود ولی ۱۸۸۶ تنها توانسته بود هفت نشان آن را بازخوانی کند. سیس سرانجام به مصرشناسی گروید و تنها پس از این زمان بود که بایگانی‌های چندی در خاتوشا یافته‌شد.

منابع
-----

Wikipedia contributors, "Archibald Sayce," Wikipedia, The Free Encyclopedia,  (accessed October 25, 2011).
**آدامس خروس** یک برند تولید آدامس و موفق‌ترین تولیدکننده آدامس در داخل ایران بود.

پیشینه
------

یک آگهی قدیمی از آدامس خروس نشان با مضمون من خروس میخوام!
تولید آدامس خروس در سال ۱۳۳۵ شروع شد. ولی خروس، اولین تولیدکننده آدامس در ایران نبود. بلکه قبل از آن، آدامسهای «طوطی» نشان و «طاووس» نشان در ایران وجود داشته‌اند که پس از حضور آدامس خروس، آن‌ها جایگاه خود را ازدست داده و از بازار خداحافظی کردند.

بنا به یک روایت تأیید نشده، کارخانه خروس نشان برای از میدان بدر کردن طوطی نشان، مقدار زیادی از آدامسهای طوطی نشان بازار را خریداری و زیر نور آفتاب در انباری بزرگ نگهداری می‌کند. بعد آدامس‌های خشک و سخت شده طوطی نشان را به بازار تزریق می‌کند. همین موضوع، باعث از دست رفتن بازار طوطی می‌شود. گفته می‌شود که شاید از اولین دامپینگ‌ها در ایران دامپینگ آدامسی باشد.

**دلایل نامگذاری:**

تاریخچه
-------

این کارخانه متعلق به سرمایه داری یهودی بنام ميرزا آقا محبوبى (پس از خروج از ایران احتمالا: یوسف محبوبیان) بود. صاحب کارخانه آدامس طوطی، موسی کهن‌زاده نیز همچنین یک یهودی بود.

آدامس خروس بعد از انقلاب ۱۳۵۷ ایران مصادره و به بنیاد مستضعفان و جانبازان واگذار گردید، اما همچنان به تولید خود ادامه می‌داد تا اینکه در سال ۱۳۷۱ کارخانه خروس در قالب برنامه‌های خصوصی‌سازی دولت ایران واگذار شد.

ساختمان کارخانه آدامس خروس در سال 1372 تبدیل به دانشگاه سوره گردید.

منابع
-----

مراكز صنعتى و تجارى يهوديان در ایران

1. 1 2  «خروس»نشان کجای دفتر خاطراتتان است؟ فود پرس پایگاه اطلاع رسانی صنعت غذا و کشاورزی ایران
2. ↑  افزایش تب آدامس جویدن در میان ایرانیان بایگانی‌شده در ۱۶ نوامبر ۲۰۱۳ توسط Wayback Machine ایردن پایگاه دندان پزشکی

| * ن
* ب
* و
بخش خصوصی در ایران |
| --- |
| اتفاق‌های مهم | تعدیل ساختاری اصل ۴۴  • خصوصی‌سازی در ایران • چهار |  |
| افراد مهم |  •  اکبر هاشمی رفسنجانی  •  مسعود نیلی  •  مسعود روغنی زنجانی  •  محسن جلال‌پور  •  غلامحسین شافعی  •  سیده فاطمه مقیمی  •  فاطمه دانشور  •  هاله حامدی‌فر  •  پدرام سلطانی  •  محسن خلیلی عراقی • اسدالله عسگراولادی |
| شرکت‌ها | آدامس خروس‌نشان • کیسون  • شرکت کشت و صنعت نیشکر هفت‌تپه  • هپکو  • ماشین‌سازی تبریز  • پشم‌بافی کشمیر |
| ‌آمار و ارقام |  • یک  • دو  • سه  • چهار |
|  • یک  • دو  • سه  • چهار |
|  • بخش خصوصی  • خصوصی‌سازی |
**خفاش قهوه‌ای کوچک** یا **میوتیس قهوه‌ای کوچک** (نام علمی: *Myotis lucifugus*) گونه ای از خفاش‌های کوچک گوش‌موشی است که در آمریکای شمالی یافت می‌شود. این جانور بدنی کوچک و پوشیده شده از خز قهوه‌ای براق دارد. این خفاش از نظر ظاهری مشابه چندین خفاش دیگر از جمله خفاش ایندیانا، خفاش گوش بلند شمالی و میوتیس آریزونا می‌باشد. خفاش قهوه‌ای کوچک بر خلاف نام آن، ارتباط تکاملی نزدیکی با خفاش قهوه‌ای بزرگ نداشته و به یک سرده ی متفاوت تعلق دارد.

خفاش ماده سالانه یک فرزند به دنیا می‌آورد. فرزندان یا توله‌ها به سرعت از شیر گرفته می‌شوند و طی سه هفته به اندازه بزرگسالان می‌رسند. عمر خفاش کوچک قهوه‌ای به‌طور متوسط ۶٫۵ سال است اما نمونه ایی نیز در طبیعت گزارش شده که به سن ۳۴ سالگی رسیده‌است. خفاش پستانداری شب‌زی بوده و شب‌ها به شکار حشرات پرداخته و در طول روز، در میان درختان توخالی یا شکاف‌های ساختمان‌ها، به استراحت می‌پردازد.

این خفاش دشمنان و شکارچیان طبیعی کمی دارد، اما ممکن است توسط پرندگان شکاری مانند جغدها و همچنین شکارچیان زمینی مانند راکون‌ها کشته شود. از دلایل اصلی مرگ و میر این خفاش، بیماری‌هایی مانند هاری و سندرم بینی سفید است. سندرم بینی سفید از سال ۲۰۰۶ دلیل مهمی در مرگ و میر این جانور بوده‌است و تا سال ۲۰۱۱ باعث مرگ بیش از یک میلیون خفاش قهوه‌ای کوچک شده‌است.

منابع
-----

1. ↑  Solari, S. (2018). "*Myotis lucifugus*". *IUCN Red List of Threatened Species*. IUCN. **2018**: e.T14176A22056344. doi:10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T14176A22056344.en.
2. ↑  Fenton, M. Brock; Barclay, Robert M. R. (1980). "*Myotis lucifugus*". *Mammalian Species* (142): 1–8. doi:10.2307/3503792. JSTOR 3503792.
3. ↑  Little Brown Myotis, Ministry of Natural Resources and Forestry, Ontario
4. ↑  Henry, Mickaël; Thomas, Donald W.; Vaudry, Réal; Carrier, Michel (2002). "Foraging Distances and Home Range of Pregnant and Lactating Little Brown Bats (*Myotis lucifugus*)". *Journal of Mammalogy*. **83** (3): 767–774. doi:10.1644/1545-1542(2002)083<0767:FDAHRO>2.0.CO;2.
**«آب‌نبات‌چوبی»** (فرانسوی: Les sucettes‎) یک ترانهٔ پاپ است که با آهنگسازی سرژ گنزبور است که فرانس گال آن را در سال ۱۹۶۶ اجرا کرد.

با آنکه موضوع ترانهٔ دربارهٔ دختری به نام «آنی» و علاقهٔ او به آب‌نبات‌چوبی‌های با طعم بادیان رومی است، اما در آن حرف‌های دوپهلو و کنایه‌های جنسی متفاوتی وجود دارد، از جمله بخشی که به آمیزش جنسی دهانی اشاره می‌کند. گال گفته‌است که هنگام ضبط آن در ۱۸ سالگی، متوجهٔ معنای دوگانه این آهنگ نشده بود. به گفته گال، او متوجه نشد که چرا ویدئو کلیپ این ترانه، بازدیدکنندگان زیادی را به مجموعه جذب کرد.

گفته می‌شود که گال پس از اینکه در نهایت، حقیقت را در مورد معنای دوگانه این ترانه می‌فهمد، بسیار ناراحت می‌شود - «شرمسار، هفته‌ها خود را پنهان کرده، از رویارویی با دیگران امتناع می‌کند». گال گفت که ترانه‌های گنزبور را «با معصومیتی که به آن افتخار می‌کنم» خوانده‌است «...[اما] از این که فهمیدم گنزبور از این موقعیت به نفع خود استفاده کرده و مرا تحقیر کرده‌است، ناراحت شدم.»

در یک مصاحبه تلویزیونی در سال ۲۰۰۱، گال گفت که احساس می‌کند «بزرگسالان اطرافم به من خیانت کرده‌اند.»

سرژ گنزبور در مصاحبه‌ای با مجله «راک و فولک» گفت این آهنگ را «بی‌پرواترین آهنگ قرن» می‌داند.

منابع
-----

1. ↑  France Gall biography at RFI Musique بایگانی‌شده در ۲۰۰۴-۰۲-۰۶ توسط Wayback Machine, accessed 25 June 2007.
2. 1 2  cutykittyful (6 January 2010). *France Gall & Serge Gainsbourg - The story behind "Les Sucettes"*. Retrieved 24 March 2022.
3. 1 2 3  Simmons, Sylvie (2002). *Serge Gainsbourg: A Fistful of Gitanes*, شابک ‎۹۷۸−۰−۳۰۶−۸۱۱۸۳−۸, page 44.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Les sucettes». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۶ اکتبر ۲۰۲۲.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد ترانه است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
خط بار دیود. منحنی پاسخ دیود (I برحسب VD ) را نشان می دهد در حالی که خط مستقیم رفتار قسمت خطی مدار را نشان می‌دهد: 

 {\displaystyle I=(VDD-VD)/R}. نقطه تقاطع جریان و ولتاژ واقعی را می‌دهد.
در تحلیل گرافیکی مدارهای الکترونیکی غیرخطی، یک **خط بار،** خطی است که روی منحنی مشخصه کشیده شده است، گرافیکی از جریان برحسب ولتاژ در یک قطعه غیرخطی مانند دیود یا ترانزیستور. این محدودیتِ قرار داده شده بر روی ولتاژ و جریان در قطعه غیرخطی توسط مدار خارجی را نشان می‌دهد. خط بار، معمولاً یک خط مستقیم، بیانگر پاسخ بخش خطی مدار است که به قطعه غیرخطی مورد نظر متصل است. نقاطی که منحنی مشخصه و خط بار از همدیگر عبور می‌کنند، نقطه کار (های) ممکن (نقاط Q) مدار هستند. در این نقاط پارامترهای جریان و ولتاژ هر دو بخش مدار یکسان است.

مثال در سمت راست نشان می‌دهد که چگونه از یک خط بار برای تعیین جریان و ولتاژ در یک مدار دیودی ساده استفاده می‌شود. دیود، قطعه‌ای غیرخطی، به صورت سری با یک مدار خطی متشکل از یک مقاومت R، و یک منبع ولتاژ V DD، است. منحنی مشخصه *(خط منحنی)*، نمایانگر جریان *I* عبوری از دیود برای هر ولتاژ معین بر روی دیود *V* D، یک منحنی نمایی است. خط بار *(* خط *مورب)* بیانگر رابطه جریان و ولتاژ ناشی از قانون ولتاژ کیرشهف است که بر مقاومت و منبع ولتاژ اعمال می‌شود. 

{\displaystyle V\_{D}=V\_{DD}-IR\,}
از آن‌جا که جریان عبور از سه عنصر در حالت سری باید یکسان باشد و ولتاژ در پایانه‌های دیود باید یکسان باشد، نقطه کار مدار در محل تلاقی منحنی با خط بار خواهد شد. 

در مدار BJT، بی‌جی‌تی بسته به جریان بیس، مشخصه ولتاژ-جریان {\displaystyle (I\_{C}-V\_{CE})} متفاوتی دارد. قرار دادن یک سری از این منحنی‌ها روی نمودار نشان می‌دهد که جریان بیس چگونه بر نقطه کار مدار تأثیر می‌گذارد.

خطوط بار برای پیکربندی رایج
---------------------------

### خط بار ترانزیستور

تصویر خط بار برای تقویت کننده ترانزیستور اتصالی دو قطبی اتصال امیترر. تصویر خط بار برای تقویت کننده ترانزیستور اتصالی دو قطبی اتصال امیترر.
نمودار خط بار در سمت راست برای بار مقاومتی در مدار امیتر مشترک است. خط بار نشان می‌دهد که چگونه مقاومت بار کلکتور ({\displaystyle R\_{L}}) ولتاژ و جریان مدار را محدود می‌کند. نمودار همچنین ترسیم کننده جریان ترانزیستور کلکتور {\displaystyle I\_{C}} برحسب ولتاژ کلکتور-امیتر {\displaystyle V\_{CE}} را برای مقادیر مختلف جریان بیس {\displaystyle I\_{b}} ترسیم می‌کند. تقاطع خط بار با منحنی‌های مشخصه ترانزیستور، مقادیر محدود شده مدار {\displaystyle I\_{C}} و {\displaystyle V\_{CE}} را در جریان‌های بیس مختلف نشان می‌دهد.

منابع
-----

1. ↑  Adel Sedra, Kenneth Smith. Microelectronic Circuits, 5th ed.
2. ↑   Maurice Yunik, *Design of Modern Transistor Circuits*, Prentice-Hall Inc. 1973 شابک ‎۰−۱۳−۲۰۱۲۸۵−۵ section 4.6 "Load Line Analysis" pp. 68-73
**جمشید هاشمی** (انگلیسی: Jamshid Hashemi; ۲۵ آوریل ۱۹۳۶ – ۲۶ اوت ۲۰۱۳) یک دلال اسلحه ایرانی و جاسوس ام آی ۶ بود که در سال ۱۹۹۹ در انگلستان به جرم کلاهبرداری محکوم شد. هاشمی یک رابطه ۹ ساله با سازمان اطلاعاتی بریتانیا داشت که از زمان ورودش به انگلستان در سال ۱۹۸۴ شکل گرفت. او به همراه برادرش سیروس هاشمی در ماجرای ایران-کنترا نقش داشتند.

زندگی‌نامه
----------

هاشمی و برادرش سیروس هاشمی از انقلاب ایران حمایت می‌کردند. جمشید با برادر مهدی کروبی، حسن در رادیو همکاری می‌کرد. هاشمی و برادرش بعد از انقلاب به آمریکا رفتند که در ماجرای ایران-کنترا نقش داشتند.

هاشمی در کانکتیکات شرکتی به نام RRC تأسیس نمود که به کمک آن اسلحه به ایران می‌فرستاد. در سال ۱۹۸۴ هاشمی توسط سی آی ا خبردار شد که اف‌بی‌آی به دلیل شکستن تحریمهای ایران به دنبال وی است. هاشمی و برادرش فوراً به انگلستان فرار کردند که سیروس هاشمی در زمان کمی به دلیل سرطان خون درگذشت.

جمشید هاشمی به سازمان اطلاعات بریتانیا ملحق شد. هاشمی به کمک سازمان اطلاعات بریتانیا ۳۵۰ میلیون دلار موشک کرم ابریشم (موشک) از چین به ایران می‌فرستاد.
در سال ۱۹۹۷ هاشمی در دوبلین ایرلند توسط مأموران آمریکایی دستگیر شد. در این زمان او به جرم کلاهبرداری و رابطه تجاری نامعلوم با ایران مورد دادرسی قرار گرفت و به سه سال زندان محکوم شد. قاضی به دلیل کمکهای زیاد وی به سازمان اطلاعاتی بریتانیا در مجازات وی تخفیف قائل شد.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Jamshid Hashemi». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۱۷.
شرکت **آر اِی لیستر و شرکا** (به انگلیسی R.A. Lister & Company) در دارسلی گلوسسترشایر انگلستان، به سال ۱۸۶۷ (میلادی) توسط *سر رابرت اشتُن لیستر* (۱۸۴۵–۱۹۲۹)، به منظور تولید ماشین‌آلات کشاورزی تأسیس شد. خانوادهٔ لیستر در اصل از یورک‌شایر بودند ولی پدر اشتُن (جرج لیستر) در سال ۱۸۱۷ (میلادی) به دارسلی نقل مکان کرده بود.

تاریخ
-----

این شرکت در ابتدای سدهٔ بیستم به تولید موتورهای بنزینی — در اصل— برای تجهیزات پشم‌چینی گوسفندان پرداخت که موفقترینشان موتور نوع "D" بود که بیشترشان ۱٫۵مشخصهٔ اسب بخار/۷۰۰ دور بر ثانیه را دارا بودند. امٌا در عمل، موتورهای "D" که تولیدشان بین سالهای ۱۹۲۶ (میلادی) تا ۱۹۶۴ (میلادی) به بیش از ۲۵۰۰۰۰رسید، برای دامنهٔ گسترده‌ای از کارهای سبک همچون تلمبه کردن و تولید ببرق در مقیاس اندک، به کار گرفته شدند. این گونهٔ موتور حتی هنوز هم یکی از بیشتر به‌چشم‌آمده‌ترین ماشین‌های انگورچینی ایستا در پادشاهی یکپارچه هستند.
در ۱۹۲۹ (میلادی)، نخستین طراحی خود لیستر، ماشین‌های «استارت سرد» (یا CS، مخفف Cold Start) در دارسلی ساخته شد. موتورهای CS، موتورهایی کند (با ۶۰۰ دور بر ثانیه)، با قابلیت اطمینان بالا و مناسب برای راه‌اندازی مولدهای برق یا تلمبه‌های آبیاری هستند. موتورهای CS که بر مبنای توان خروجی، در چهار نسخهٔ تک، دوگانه، سه‌گانه و چهارسیلندره به بازار روانه می‌شدند، به واسطهٔ طول عمر زیاد و قابلیت اطمینان بالایشان، به آوازه‌ای نیک به‌ویژه در میان کشورهای ملل همسود-که به گستردگی بدان‌جاها صادر می‌گشتند-دست یافتند. برخی از این CSها دهه‌ها به‌طور پیوسته مشغول به خدمت در کشاورزی، صنعت و تولید برق بودند.

ادغام
-----

شرکت لیستر در ۱۹۳۷ (میلادی)، شرکت بلَک‌استون و شرکا را هم به چنگ آورد و *«لیستر بلک‌استون»* را پایه‌نهاد، اما خود این شرکت در ۱۹۶۵ (میلادی) ازآنِ *«گروه هوکر سیدِلی»* شد که آن هم بعدتر در ۱۹۸۶ (میلادی) با شرکت «سهامی خاص پِتِرز» (Petters Limited) ادغام گردید تا **شرکت «لیستر پتر»** به وجود آید.

موتورهای لیسترنما
-----------------

محبوبیت و خوشنامی موتورهای CS تولیدی لستر به قدری زیاد بوده‌است که با وجود آنکه تولیدشان در انگلستان در ۱۹۸۷ (میلادی) پایان گرفت، تولید کپی‌های آنها، یا به بیانی «لیسترنماها»، همچنان در هند ادامه دارد و حتی به کشورهایی چون ایالات متحده و استرالیا هم صادر می‌گردند.

کامیون‌ها و لوکوموتیوهای صنعتی لیستر
------------------------------------

لیستر همچنین برای کاربرد دور و بر کارخانه‌ها، کامیون‌های سبکی فراخور موتورهای ساخت خودش تولید می‌کرد. ایشان بین سالهای ۱۹۲۶ تا ۱۹۶۸ (میلادی) نیز لوکوموتیوهایی درخور ریل‌های باریک می‌ساختند که به سبکی ۱٫۵ تن بودند و نوعاً به کار آجرپزخانهها و مصارفی در این سطح می‌آمدند. مشخصهٔ بارز این لوکوموتیوها، اغلب نداشتن هیج‌گونه روکش بدنه بود و تنها گاهی سقفی برافراشته بر چهار تیر ساده در گوشه‌ها، بیشینه امکان افزونشان بود!

نگارخانه
--------

* 
*

منابع
-----


* Wikipedia contributors, "R A Lister and Company," Wikipedia, The Free Encyclopedia,  (accessed March 13, 2009).

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آر ای لیستر و شرکا موجود است. |

* اطلاعات موتور دیزل لیسترنما
* Lister Engine Forum
یکی از اولین پذیرندگان بلوک‌بندی زمانی بنجامین فرانکلین بود
**خرد کردن زمانی** یا **بلوک‌بندی زمانی** (به انگلیسی: Timeblocking) (که همچنین به عنوان **قفل کردن زمان** شناخته می‌شود) یک تکنیک بهره‌وری برای مدیریت زمان شخصی است که در آن یک دوره زمانی - معمولاً یک روز یا هفته - به بخش‌ها یا بلوک‌های کوچک‌تر برای وظایف یا کارهای خاص تقسیم می‌شود. عملکرد تقویم را با فهرست کارهایی که باید انجام دهید ادغام می‌کند. این یک نوع برنامه‌ریزی زمانی است.

وقتی به درستی انجام شود، خردکردن زمانی می‌تواند به حذف حواس‌پرتی‌ها کمک کند و از انجام چندوظیفگی غیرمولد جلوگیری کند.

منابع
-----

1. ↑  Powers, Tara (2020). "Creating and sticking to a schedule". *Working from Home for Dummies*. Indianapolis: John Wiley & Sons. pp. 25–26. ISBN 9781119748496.
2. ↑  Mokhtari, Kouider; Delello, Julie; Reichard, Carla (May 2015). "Connected yet distracted: multitasking among college students". *Journal of College Reading and Learning*. **45** (2): 164–180. doi:10.1080/10790195.2015.1021880.
3. ↑  Reh, F. John. "Why chunking is better than multitasking for improving work efficiency". *thebalance.com*. Retrieved 2020-08-21.
مرز میان خاک‌آهک (پدوکال) و خاک‌آهن (پدالفر) در آمریکا که ماربوت ترسیم کرده در نزدیکی نصف‌النهار ۹۸ درجه و محدوده بارش سالانه ۳۰ اینچ قرار دارد.
**خاک‌آهک** (pedocal) خاک نواحی خشک یا نیمه‌خشک است که سرشار از کلسیم است.

خاک‌آهک گروه بزرگی از خاک‌ها است که در فرایند تشکیل آن‌ها عنصر کلسیم انباشته شود. این خاک‌ها در مناطق خشک و نیمه‌خشک قرار دارند و به دلیل کم بودن آب‌شویی در این مناطق دارای تجمع کربنات کلسیم CaCO3 هستند. در این خاک‌ها لایه‌های سخت و متراکم زغال هم یافت می‌شود.

در مناطق بیابانی کمبود بارندگی، سازندهای زمین‌شناسی تبخیری دارای املاح، فزونی تبخیر از سطح خاک سبب تجمع نمک‌های محلول در سطح خاک می‌شود، همچنین بعلت بارندگی کم ممکن است سطح خاک توسط رسوبات بادی در نتیجه فرسایش بادی پوشیده شود. بنابراین خاک‌های مناطق خشک برعکس خاک‌های مناطق مرطوب که خاک‌آهن‌های آب‌شویی شده می‌باشند، خاک‌آهکی هستند.
شانتز (۱۹۵۶) عقیده دارد که خاک‌آهک‌ها بیش از ۴۳ درصد سطح زمین را پوشانده‌اند.

در طبقه‌بندی‌های قدیمی، دو دسته خاک دیگری که در برابر خاک‌آهک قرار می‌گیرند خاک‌آهن pedalfer و لاتریت Laterite هستند. خاک‌آهن خاک نواحی مرطوب و گرم است که سرشار از آلومینیوم‌اند. لاتریت نوعی خاک حاوی مقدار زیادی آهن و آلومینیوم است که در مناطق گرم و مرطوب گرمسیری شکل می‌گیرد.

منابع
-----

* Bates, R.L. & J.A.Jackson, GLOSSARY OF GEOLOGY, Second Edition, American Geology Institute, 1980
برای دیگر کاربردها خیال‌بافی (ابهام‌زدایی) را ببینید.
جلتمن خیالباف در سال ۱۹۱۲
**خیالبافی** نوعی تخیل انفعالی و یا تخیل آزاد و بی قید و شرط و نوعی صحنه پردازی ذهن است که در آن عقل و اراده نقشی ندارند و در داوری و اظهار نظر آن کنترلی نیست. هر آنگاه که ذهن فرد از امری ادراکی و عقلانی تهی بماند خیالبافی آن را پر می کند. در خیالبافی آدمی تابع آرزوهای خویش می شود و واقعیات را به گونه ای دیگر درک می کند. او ممکن است فردی مبغوض باشد ولی تصورش این است که همه او را دوست دارند. و با این تخیلات خوشایند می کوشد خود را شاد و خرسند نماید. آنچه را که او خیال می کند مقرون به حقیقت نیست و اغلب صورت گول زدن خود را دارد. و تنها فایده اش این است که نقش مسکن را برای آدمی ایفا می کند. همه آرزوها و تمایلات ارضا نشده او در عالم خیالبافی ارضا شدن و یا در حال برآورده شدن اند و این خود عاملی برای کاهش درد و رنج است.

علل
---

خیالبافی راهی برای خروج از محیط استرس زا و ناخوشایند است گاهی افراد برای تجربه لحظه‌های لذتبخش دست به تخیل و خیالبافی می‌زنند فرد خیالباف می‌تواند تحت تأثیر عواملی تحریک شود دیدن فیلم یا گوش دادن به موسیقی می‌تواند فرد را وارد دنیای تخیل کند و او اتفاقاتی که دوست دارد برایش بیفتد را در دنیای غیرواقعی تصور می‌کند.
خیالبافی می‌تواند فرد را از زندگی واقعی خارج کند و تمرکز او را برهم بزند و او مدام به توهم و تخیل بپردازد گاهی فرد از زندگی ناامید می‌شود به دلیل آنکه نمی‌تواند به خواسته‌هایش که در دنیای خیال داشته برسد.

خیال‌پردازی ناسازگار
--------------------

مقالهٔ اصلی: خیال‌پردازی ناسازگار
خیال‌پردازی ناسازگار نوعی اختلال روانی است که فرد با خیال‌بافی بیش از اندازه در زندگی روزمره خود اختلال ایجاد می کند. خیال‌پردازی ناسازگار می تواند منجر به پریشانی شود یا جایگزین تعامل انسانی شود و ممکن است در عملکرد عادی انسان مثل رابطه اجتماعی یا کار اختلال ایجاد کند.

درمان
-----

به‌طور معمول روانشناسان نوشتن افکار روی کاغذ و خواندن آنها و گفتن جملاتی برای کنترل ذهن را از راه‌هایی برای جلوگیری از خیالبافی می‌دانند.

منابع
-----

1. ↑  Klinger, Eric (October 1987). Psychology Today.
کانون‌های تمدن و فرهنگ در جهان (بخش‌های هم رنگ با هم مشابه‌اند)
**جغرافیای فرهنگی** یک شاخه فرعی از جغرافیای انسانی است، که به مطالعه مناطق و مناظر فرهنگی زمین می‌پردازد. جغرافیای فرهنگی ممکن است آشکارا برای بیان قسمت‌هایی از مطالب خویش به قلمرو انسان‌شناسی وارد گردد. اولین آثار مطالعه ملل مختلف و فرهنگ‌های مناطق مختلف زمین را می‌توان به جغرافیدانان باستان مانند بطلمیوس یا استرابون نسبت داد. جغرافیای فرهنگی در اوایل قرن بیستم به جای مطالعه مناطق از پیش تعیین شده بر پایه طبقه‌بندی‌های زیست‌محیطی، اقدام به مطالعه مناظر فرهنگی نمود. این دیدگاه نخستین بار توسط کارل او. ساوبر (پدر جغرافیای فرهنگی) در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، مطرح شد، که در نتیجه، جغرافیای فرهنگی مدتها تحت تأثیر نویسندگان آمریکایی قرار داشت.

اگرچه اصطلاحات جغرافیای انسانی و جغرافیای فرهنگی گاه و بیگاه به صورت اصطلاحاتی مشابه به کار می‌روند ولی مطالعهٔ جغرافیای انسانی معمولاً بر اساس مطالعهٔ ظواهر جمعیت، تفسیر الگوهای فضایی تراکم، پخش جمعیت و ترکیب و تغییرات آن می‌باشد و جغرافیای فرهنگی به شکل گسترده‌ای در مورد تلاش انسان از دیدگاه جغرافیایی صحبت می‌کند.

این زیرشاخه (جغرافیای فرهنگی و اجتماعی) تأثیر آشکاری در شکل‌گیری تفکر و بحث‌های اندیشورانه در زمینه‌های میان‌رشته‌ای (به عنوان مثال نظریهٔ اجتماعی؛ اقتصاد فرهنگی؛ فرهنگ مادی و تاریخ چشم‌انداز؛ فراملیت و تحرکات؛ دین؛ فمینیسم؛ تمایلات جنسی و نظریه کوئیر؛ کودکی و جوانی؛ رسانه و فرهنگ بصری؛ و سلامتی) داشته‌است و چشم‌اندازهای فکری جدیدی را به سایر رشته‌های فرعی، به ویژه جغرافیای اقتصادی، تاریخی و سیاسی معرفی کرده‌است.

جستارهای وابسته
---------------

* کانون تمدن و فرهنگ

منابع
-----

1. 1 2  لیوث ویث، گوردون (۱۳۶۶). «جغرافیا و سیر تطور اندیشه‌های جغرافیائی (1)». *رشد آموزش جغرافیا* (۱۰): ۳۲.
2. ↑  *International Benchmarking Review of UK Human Geography* (به انگلیسی). Economic and Social Research Council, Royal Geographical Society. 2013. p. 9. Archived from the original (PDF) on 4 August 2020. Retrieved 8 December 2020.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Cultural geography». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۲ مه ۲۰۱۸.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ جغرافیای فرهنگی موجود است. |
ساختمانی که جلسه کوگوشو در آن انجام شد در کاخ امپراتوری کیوتو
**جلسه کوگوشو** (به ژاپنی: 小御所会議)، یک جلسه در مورد امور ملی ژاپن بود که در روز نهم از ماه دوازدهم از سال سوم کیئو (دوره)، مطابق با ۳ ژانویه ۱۸۶۸ در دوره باکوماتسو (پایان دوره ادو) در کاخ امپراتوری کیوتو در کیوتو برگزار شد. این جلسه احیای سلطنت (ژاپن) بود که فرمان و اعلام رسمی آن در همان روز صادر شده بود. در این جلسه توکوگاوا یوشینوبو که سال قبل واگذاری قدرت شوگون به امپراتور را انجام داده بود از مناصب دیگر خود (نای‌دایجین وزیر امور داخلی) خلع شد و بیشتر زمین‌های متعلق به وی نیز مصادره شد. صدور این فرمان‌بر طبق نقشه جنبش براندازی شوگون انجام شد و **کودتای احیای سلطنت** نیز خوانده شده‌است.

زمینه
-----

به دنبال شکست مجمع شیکو در ماه مه ۱۸۶۷، اوکوبو توشیمیچی، کوماتسو کیوکادو و سایگو تاکاموری از قلمروی ساتسوما در خط مش خود تجدید نظر کرده و به‌طور کامل به سمت جنبش براندازی شوگون حرکت کردند. اوکوبو توشیمیچی با مقام درباری کوگه، ایواکورا تومومی تماس گرفته و مقدمات اخذ فرمان مخفی امپراتوری در جهت سرنگونی شوگون‌سالاری را فراهم کرد. بعد از مطرح شدن هشت طرح از درون کشتی توسط ساکاموتو ریوما به توصیه وی، گوتو شوجیرو جهت جلوگیری از درگیری و جنگ، طرح تایسی هوکان را به دایمیوی سابق ولایت توسا، یامائوچی یودو ارائه کرد. آخرین شوگون توکوگاوا یوشینوبو، که می‌خواست نفوذ سیاسی خود را حفظ کند، در ۱۳ اکتبر در اربابان فئودال‌های مختلفی را به قلعه نیجو در کیوتو دعوت کرد و در مورد بازگرداندن قدرت به امپراتور ژاپن مشورت کرد. از نظر توکوگاوا یوشینوبو، امپراتور میجی که در آن زمان ۱۵ سال بود هنوز آمادگی اداره کشور را نداشت و در پی ابزارهایی بود که نفوذ خود را در اداره کشور حفظ کند.

جستارهای وابسته
---------------

* تایسی هوکان
* سقوط ادو
* مجمع شیکو

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «小御所会議». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای ژاپنی*، بازبینی‌شده در ۷ اوت ۲۰۱۸.
درجه روشنی (tint) یک رنگ خالص با درجه آمیختن آن با رنگ سفید تغییر می‌کند. درجه سایه‌روشن (tone) یک رنگ خالص از طریق آمیختن آن با مقادیر مختلف خاکستری فراهم می‌شود. با اضافه کردن سیاه به یک رنگ خالص، می‌توان سایه (shade) آن رنگ را بیشتر کرد.
سایه‌روشن‌های رنگ آبی.
منظور از **جِلوِه‌های رنگ** یا پَرده‌های رنگ، انواع رنگ‌هایی است که با تغییر دادن هریک از سه ویژگی اصلی هر رنگ به‌دست می‌آیند.

بیشتر جلوه‌های رنگ به دلیل تضاد در سه ویژگی اصلی زیر به‌وجود می‌آیند که همه رنگ‌ها را تعریف می‌کند: 

1. ارزش (روشن در مقابل تاریک یا سفید در مقابل سیاه)
2. رنگینی (کروما) (اشباع، خلوص، سیری، ماتی)
3. فام: درجه شباهت یا تفاوت یک رنگ از یکی از عوامل اصلی قرمز، آبی و زرد

ساختار رنگ ترکیبی
-----------------

به دلیل ترکیب چند ویژگی زیر در رنگ‌ها، تعداد زیادی رنگ قابل مشاهده بروز می‌کند:

* **روشنی** (tint): به مقدار ترکیب یک رنگ با رنگ سفید را میزان روشنی آن رنگ گویند. در این حالت، رنگ به‌دست‌آمده روشن‌تر و ناخالص‌تر از رنگ اولیه است.
* **سایه** یا **فام‌سایه** (shade)، به مقدار ترکیب یک رنگ با سیاه گفته می‌شود که تیرگی رنگ اصلی را افزایش می‌دهد.
* **سایه‌روشن** (tone, tonality)، به میزان تغییرات تیرگی و روشنی رنگ‌ها گفته می‌شود که از طریق آمیختن آن‌ها با مقادیر مختلفی از رنگ سفید، سیاه یا خاکستری به‌دست می‌آید.

در نظریه رنگ و هنرهای تجسمی سه رنگ اصلی قرمز، آبی و زرد و دو نارَنگ (بدون رنگ‌دانه) سیاه و سفید وجود دارد. شباهت یا تفاوت یک رنگ از یکی از عوامل اصلی قرمز، آبی و زرد را **فام** (hue) می‌گویند. رنگ‌ها به دو دسته کلی فام‌دار (قرمز، آبی، زرد و…) و بی‌فام (سیاه، سفید و خاکستری) تقسیم می‌شوند.

گوناگونی رنگ‌ها
---------------

از ترکیب دو به دوی رنگ‌ها به ۹ رنگ فرعی می‌رسیم: «آبی بنفش، بنفش، بنفش قرمز، قرمز نارنجی، نارنجی، نارنجی زرد، زرد سبز، سبز، سبز آبی» و از ترکیب هر سه آن‌ها با هم رنگ قهوه‌ای ساخته می‌شود که در مجموع ۱۳ رنگ حاصل می‌شود. حال از ترکیب نارنگ‌های سیاه و سفید با این سیزده رنگ از هر کدام به ده درجه از سایه‌روشنی (تونالیته) می‌رسیم؛ به‌طور مثال رنگ قهوه‌ای دارای ده درجه سایه‌روشنی از تیره تا روشن می‌باشد. به عبارتی علاوه بر سیزده رنگ خالص، ۱۳۰ فام رنگی هم داریم. افزون بر آن، از ترکیب دو نارنگ سیاه و سفید، به نارنگ طوسی می‌رسیم که آن نیز دارای ده درجه سایه‌روشنی خنثی از تیره تا روشن می‌باشد. همچنین از ترکیب نارَنگ توسی با سیزده رنگ خالص، ۱۳ رنگ «چِرک» نیز ساخته می‌شود.

در مجموع، این ترکیبات ۱۶۹ طیف رنگ به‌دست می‌دهد که هر کدام دارای کد مشخص‌اند.

جستارهای وابسته
---------------

* سایه‌زنی
* کنتراست

منابع
-----

1. ↑  فرهنگستان زبان فارسی برای آن «رنگ‌آمیزه» و «سفیدآمیخت» را برگزیده است.
2. ↑  به فام، **ته‌رنگ** (tinge) هم گفته می‌شود. در صنعت جوهر، واژهٔ سایه به این معنا به‌کار می‌رود.

* فرهنگستان زبان فارسی.
* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Tint, shade and tone». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۹ ژانویه ۲۰۲۲.
* صمدی، رضا: فام رنگ و اهمیت آن در طراحی داخلی. آموزشگاه آزاد هنری قدیمی، دپارتمان آموزش دکوراسیون داخلی. تیر ۹۸