**هاکی روی چمن** یک ورزش گروهی است که بین دو تیم ۱۱ نفره بر روی یک زمین چمن با هدف وارد کردن یک توپ کوچک به وسیله چوب هاکی به دروازه حریف انجام می‌شود.

نهاد اداره‌گر این رشته ورزشی فدراسیون بین‌المللی هاکی است و مهمترین مسابقات این رشته ورزشی المپیک و جام جهانی هاکی است که هر ۴ سال یک‌بار برگزار می‌شوند. هاکی از المپیک ۱۹۲۸ آمستردام به این‌سو همواره در برنامهٔ بازی‌های المپیک قرار داشته‌است و پیش از آن نیز دو بار در المپیک ۱۹۲۰ آنتورپ و المپیک ۱۹۰۸ لندن برگزار شد.

هاکی پس از فوتبال بیشترین تعداد بازیکنان را در میان ورزش‌های گروهی خارج از سالن (فضای آزاد) را دارد، اما رقابت‌های باشگاهی هاکی تماشاگران زیادی را به خود جذب نمی‌کند و بازیکنان کمی به صورت کاملاً حرفه‌ای به این رشته ورزشی می‌پردازند.

در کشورهایی که فصل زمستان مانع از برگزاری مسابقات هاکی در فضای باز می‌شود، نوع داخل سالن هاکی نیز تمرین می‌شود که با تغییراتی در قوانین از جمله حضور ۶ بازیکن (به‌جای ۱۱ بازیکن) در هر تیم و در یک زمین حدوداً ۴۰ در ۲۰ متری (به جای زمین استاندارد ۹۱ در ۵۵ متری) و قرار دادن دیواره‌هایی در کنار خط برای ریباند توپ و تفاوت‌های جزئی دیگری برگزار می‌شود.

تاریخچه
-------

بازی هاکی در یونان در ۲۵۰۰ سال پیش؛ سنگ‌نگاره‌ای در موزهٔ باستان‌شناسی آتن
نشانه‌هایی از برگزاری بازی‌هایی شبیه به هاکی در زمان‌های بسیار دور تاریخی وجود دارد، از جمله نقاشی‌هایی در مصر از ۴ هزار سال پیش و سنگ‌نگاره‌ای در حدود ۲۵۰۰ سال پیش در یونان باستان که دو نفر را در حال انجام یک بازی به نام (به یونانی: Κερητίζειν) *(تلفظ: کِریتزین)* نشان می‌دهد. از حدود هزار سال پیش نیز قوم دائور در مغولستان داخلی، چین به نوعی بازی به نام *بِیکو* می‌پرداخته‌اند که شبیه به هاکی امروزین است.

هاکی نوین
---------

هاکی در المپیک ۱۹۰۸ لندن؛ اسکاتلند دروازه آلمان را باز می‌کند
تیم ملی هاکی هندوستان قهرمان المپیک ۱۹۳۶ برلین
پیدایش و تدوین مقررات هاکی نوین به اوایل سده ۱۹ در مدارس غیرانتفاعی انگلستان بازمی‌گردد. *«باشگاه بلکهیث»* در جنوب شرقی لندن، باشگاه‌های کریکت در میدلسکس که هاکی را به عنوان یک ورزش زمستانی انجام می‌دادند و *«باشگاه تدینگتون»* پیشگامان اشاعه این رشته ورزشی شمرده می‌شوند. در سال ۱۸۸۶ اتحادیه هاکی تأسیس شد و در ۱۸۹۵ نخستین مسابقهٔ بین‌المللی این رشته بین تیم‌های ملی ولز و ایرلند (۳ بر صفر به سود ایرلند) برگزار شد.

هاکی در اواخر قرن نوزدهم وارد هند شد و نخستین باشگاه هاکی در کلکته شکل گرفت، هاکی پس از مدتی به صورت ورزش ملی این سرزمین درآمد و تیم ملی هندوستان در المپیک ۱۹۲۸ شرکت کرد و با پیروزی در تمام بازی‌ها و بدون دریافت هیچ گلی مدال طلای المپیک را به خانه برد، پس از آن نیز تا بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۵۶ تنها قهرمان المپیک بود، اما پس از استقلال پاکستان از هند این دو کشور به صورت رقبای اصلی این رشته ورزشی درآمدند. پاکستان در المپیک‌های ۱۹۶۰، ۱۹۶۸ و ۱۹۸۴ و هند در دوره‌های ۱۹۶۴ و ۱۹۸۰ قهرمان المپیک شدند.

تغییر زمین مسابقات هاکی از چمن طبیعی به چمن مصنوعی باعث شد تا حاکمیت هندی‌ها و پاکستانی‌ها در این رشته خاتمه پیدا کند. زمین‌های چمن مصنوعی از ابتدای دههٔ ۱۹۷۰ جایگزین چمن‌های طبیعی شدند و قیمت بالای آن‌ها و تغییراتی که در نحوهٔ بازی هاکی به دلیل بالا رفتن سرعت بازی ایجاد شد، باعث شد تا از دهه ۱۹۷۰ کشورهای ثروتمندتری چون آلمان، هلند و استرالیا به قدرت‌های برتر این رشته ورزشی بدل شوند.

پانویس
------

1. ↑  Charles McGrath (۲۲ اوت ۲۰۰۸). «A Chinese Hinterland, Fertile With Field Hockey». نیویورک تایمز. دریافت‌شده در ۱۰ نوامبر ۲۰۰۸.
2. ↑  public schools

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ هاکی روی چمن موجود است. |

* وب‌گاه فدراسیون بین‌المللی هاکی
* مقررات بازی هاکی ـ فدراسیون بین‌المللی هاکی

| * ن
* ب
* و
ورزش‌های تیمی وابسته |
| --- |
| 
* ورزش
* نهادهای نظارتی
* ورزشکاران
* ورزش ملی

 |
| ورزش‌های بسکتبال | 
* بسکتبال (ساحلی، ناشنوایان، ۳ نفره، در آب، با ویلچر)
* کستوبال
* کرفبال
* نتبال (فستنت، سالنی، باویلچر)
* اسلمبال

 |
| انواع فوتبال | 

|  |
| --- |
| 
* فوتبال (ساحلی، فوتسال، سالنی، پارالمپیک، قطع عضو، خیابانی، با ویلچر برقی)
* استرالیایی (فوتبال لایتینگ، مترو فوتی، نه نفره، رِس فوتی)
* Circle rules football
* گیلیک (زنان)

 |
| انواع گریدیرون | 
* آمریکایی (۸ نفره، فلگ، ۹ نفره، ۶ نفره، اسپرینت، تاچ)
* فوتبال کانادایی
* سالنی (آرنا)

 |
| انواع هایبرید | 
* آئوستوس
* فوتبال بین‌المللی
* کرونوم
* فوتبال ساموآ
* فوتبال یونیورسال
* وولاتا

 |
| انواع فوتبال در قرون وسطی | 
* با گیم
* کَد
* کالچیو فیورنتینو
* کمپینگ
* Cnapan
* هورلینگ کورنی
* کوجو
* هارپاستوم
* کمری
* کی-او-راهی
* لا سئول
* للو بورتی
* مارن گروک
* مب فوتبال
* Royal Shrovetide
* بالا و پایین
* یوبی لاکپی

 |
| انواع راگبی | 
* ساحلی
* ۱۳ نفره (لیگ) (مسترز، مینی، مود، ۹ نفره، ۷ نفره، تگ، تاچ، با ویلچر)
* ۱۵ نفره (اتحاد) (فلگ آمریکایی، مینی، ۷ نفره، در برف، تگ، تاچ، ۱۰ نفره)

 |

 |
| ورزش‌های هندبال | 
* چکی
* گلبال
* هندبال (ساحلی)
* روی چمن
* هندبال فریسکی
* توربال

 |
| ورزش‌های امن پناه | 
* بیسبال (اکستریم)
* برنبال
* بیسبال بریتانیایی
* کریکت (سالنی، limited overs، ODI، test، بیست آوره)
* لانگبال دانمارکی
* کیکبال
* لاپتا
* اولینا
* آور لاین
* پساپالو
* راندرز
* سافتبال
* استولبال
* تون بال
* ویگورو

 |
| ورزش‌های چوب و توپ | 

|  |
| --- |
| 
* کاماگ
* شینتی-هورلینگ
* هورلینگ (کاموگی)
* نوتی
* لاکراس (باکس لاکراس، روی چمن، اینترکراس، زنان)
* پولوکراس
* شینتی

 |
| ورزش‌های هاکی | 
* بال هاکی
* باندی (رینک)
* برومبال
* روی چمن (سالنی)
* فلورهاکی
* فلوربال
* روی یخ (پاور)
* رینگت
* روسال
* اسکیترهاکی
* معلولان
* خیابانی
* زیر آب
* روی یخ زیر آب
* با یکچرخه

 |
| ورزش‌های چوگان | 
* کانو پولو
* چوگان کابویی
* با دوچرخه
* با فیل
* هورسبال
* پاتو
* چوگان
* با غژگاو

 |

 |
| ورزش‌های توپ بالای تور | 
* بیریبال
* باسبال
* فیستبال
* فوتبال تنیس
* فوتوالی
* جیانزی
* پتاکا
* سپک تاکرا
* ثروبال
* والیبال (ساحلی، نشسته)
* بال بدمینتون

 |
| ورزش‌های دیگر | 
* ایرسافت
* پیلوتای باسکی (فرون‌تنیس، جای آلای، زیر)
* بزکشی
* کرلینگ
* سایکلبال
* وسطی
* گیتبال
* کبدی
* خوخو
* کینبال
* هفت‌سنگ
* کوئیدیچ مشنگ ها
* پینت‌بال
* پتانک
* رولبال
* رولر دربی
* اولاما
* التیمیت فریزبی
* راگبی زیرآب
* واترپلو
* راگبی با ویلچر
* فوتبال زیرآب
* ویرلیبال
* یوکیگاسن
* دست‌رشته

 |

الگو:ورزش‌های المپیک