**ماهی‌خورک رودخانه‌ای** (به انگلیسی: River kingfisher) یا **ماهی‌خورک‌های کوتوله،** زیرخانواده ماهی‌خورکیان رودخانه‌ای (Alcedininae)، یکی از سه زیرخانواده ماخی‌خورکان هستند. ماهی‌خورکیان رودخانه‌ای در آفریقا و شرق و جنوب آسیا تا استرالیا پراکنده هستند، با یک گونه، ماهی‌خورک معمولی (*Alcedo atthis*) نیز در اروپا و شمال آسیا یافت می‌شود. این گروه شامل بسیاری از ماهی‌خورک‌ها است که در واقع برای ماهی شیرجه می‌زنند. گمان می‌رود که خاستگاه این زیرخانواده در آسیا بوده‌است.

این‌ها پرنده‌های درخشان و جمع و جور با دم کوتاه، سرهای بزرگ و منقارهای بلند هستند. آنها از حشرات یا ماهی‌ها تغذیه می‌کنند و در یک گودال خودکَنده تخم‌های سفید می‌گذارند. هر دو بالغ تخم‌ها را جوجه‌کشی می‌کنند و به جوجه‌ها غذا می‌دهند.

آرایه‌شناسی
-----------

|  |
| --- |
| تبارزایی Alcedininae |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Alcedininae | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Ispidina* |
|   |
|   | *Corythornis* |
|   |

 |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *Alcedo* |
|   |
|   | *Ceyx* |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
| تبارشاخه بر پایهٔ Andersen *et al.* (2017) |

یک مطالعه تبارزایی مولکولی روی ماهی‌خورک‌های رودخانه‌ای که در سال ۲۰۰۷ منتشر شد، نشان داد که سرده‌هایی که در آن زمان تعریف شد، گروه‌های تک‌تبار را تشکیل نمی‌دهند. گونه‌ها متعاقباً به چهار یرده تک‌تبار بازآرایی شدند. یک کلاد دارای چهار گونه در سردهٔ احیاشدهٔ *Corythornis* قرار داده شد و پنج گونه (ماهی‌خورک لاجوردی، ماهی‌خورک کوچک، ماهی‌خورک بیسمارک، ماهی‌خورک سیمین و ماهی‌خورک نوارنیلی) از *Alcedo* به *Ceyx* منتقل شدند.

 ماهی‌خورک نوارآبی
 ماهی‌خورک کوتوله خاوری
بهمه به جز یکی از ماهی‌خورک‌ها در سردهٔ *Ceyx* بازسازی‌شده، دارای سه انگشت به جای چهار انگشت معمولی هستند. استثناء ماهی‌خورک کوتوله سولاوسی است که انگشت چهارم پا را حفظ می‌کند.

این زیرخانواده دارای ۳۵ گونه است که به چهار سرده تقسیم می‌شوند. ماهی‌خورک کوتوله آفریقایی گاهی در سردهٔ تک‌نماد *Myioceyx* قرار می‌گیرد و گاهی با ماهی‌خورک کوتوله در *Ispidina*. تجزیه و تحلیل مولکولی نشان می‌دهد که ماهی‌خورک کوتوله ماداگاسکار بیشترین ارتباط را با ماهی‌خورک مالاشیت دارد.

پراکندگی و زیستگاه
------------------

یشتر آلسدینیدها در آب و هوای گرم آفریقا و جنوب و جنوب شرق آسیا یافت می‌شوند. سه گونه به استرالیا می‌رسد، اما تنها ماهیo,v; معمولی در بیشتر اروپا و آسیای معتدل یافت می‌شود. هیچ عضوی از این خانواده در قاره آمریکا یافت نمی‌شود، اگرچه اعتقاد بر این است که ماهی‌خورک سبز آمریکایی از درخت آلسدینید گرفته شده‌اند. گمان می‌رود که خاستگاه این خانواده در جنوب آسیا بوده‌است که هنوز هم بیشترین گونه‌ها را دارد. 

گونه‌های *Ceyx* و *Ispidina* عمدتاً پرندگان جنگل‌های بارانی نمناک یا جنگل‌های دیگر هستند و لزوماً با آب مرتبط نیستند. ماهی‌خورک‌های *Alcedo* معمولاً با آب شیرین مرتبط هستند، اغلب در زیستگاه‌های باز، اگرچه برخی از آنها عمدتاً پرندگان جنگلی هستند.

منابع
-----

1. ↑  Andersen, M.J.; McCullough, J.M.; Mauck III, W.M.; Smith, B.T.; Moyle, R.G. (2017). "A phylogeny of kingfishers reveals an Indomalayan origin and elevated rates of diversification on oceanic islands". *Journal of Biogeography*. **45** (2): 1–13. doi:10.1111/jbi.13139.
2. 1 2  Moyle, R.G.; Fuchs, J.; Pasquet, E.; Marks, B.D. (2007). "Feeding behavior, toe count, and the phylogenetic relationships among alcedinine kingfishers (Alcedininae)". *Journal of Avian Biology*. **38** (3): 317–326. doi:10.1111/J.2007.0908-8857.03921.x.
3. ↑  "Rollers, ground rollers & kingfishers". *World Bird List Version 7.2*. International Ornithologists' Union. 2017. Retrieved 17 May 2017.
4. ↑  Moyle, Robert G. (2006). "A molecular phylogeny of kingfishers (Alcedinidae) with insights into early biogeographic history". *Auk*. **123** (2): 487–499. doi:10.1642/0004-8038(2006)123[487:AMPOKA]2.0.CO;2. `{{cite journal}}`: `|hdl-access=` requires `|hdl=` (help)
5. ↑  Fry, Fry & Harris 1992, pp. 21–22.
6. ↑  Fry, Fry & Harris 1992, pp. 195–223.