با لوکی (شخصیت کمیک) اشتباه نشود.
لوکی به همراه تور ماهیگیری، که در قرن هجدهم به تصویر کشیده شده.
**لوکی** از ایزدان یا یوتونها (و یا هر دو) در اساطیر اسکاندیناوی است. وی فرزند لافی و فارباوتی است و برادر هلبلیندی و بیلایستر. لوکی خوش سیما، بذله‌گو و فریبنده، و در عین حال شرارت‌بار و آب‌زیرکاه بود. مدرکی در دست نیست دال بر اینکه لوکی را به عنوان ایزد بپرستند، اما به‌نظر می‌رسد که او یکی از شخصیت‌های اصلی خاندان اساطیری بوده باشد. او در بسیاری از رویدادهای اساطیری نقش محوری دارد و هم ملازم همیشگی و دوست بزرگ ایزدان بود و هم نفوذی شرارت‌بار داشت و دشمنی مرگبار به‌شمار می‌آمد. وی از یک غول مؤنث به نام آنگربودا صاحب سه فرزند غول‌آسا شد که عبارتند از؛ هل، نگهبان قلمرو مردگان و ایزدبانوی مرگ، مار کیهانی افسانه‌ای به اسم یورمونگاند که این مار سرانجام در راگناروک، ثور را می‌کشد و توسط او کشته می‌شود؛ فرزند دیگر لوکی، گرگی به اسم فنریر است که در راگناروک، اودین را می‌کشد، و همچنین لوکی از همسر دومش سیگین ایزد بانوی وفاداری و شفقت دارای دو فرزند به نام‌های نارفی و والی (با والی یا «بوئه» پسر اودین اشتباه نشود) هست.

روابط وی با دیگر خدایان اساطیری نورس در مواقع مختلف، متفاوت است؛ وی گاهی به عنوان یار و کمک‌کننده آنان و گاهی به عنوان دشمن و خرابکار شناخته می‌شود. او با آتش و جادو مرتبط بوده و یک دگرپیکر است و در بسیاری مواقع خودش را به شکل یک ماهی، مادیان، پیرزن و دیگر اشکال درآورده است. رابطه حسنه لوکی با خدایان نورس زمانی پایان می‌پذیرد که وی قتل یکی از محبوب‌ترین خدایان، بالدر را طرح‌ریزی می‌کند.
وی توسط خدایان محکوم شده و در کوهی به بند کشیده می‌شود که ماری از بالای سر او زهرش را بر او می‌ریزد ولی همسرش سیگین این زهر را در کاسه‌ای جمع می‌کند و مانع درد کشیدن همسرش می‌شود، مگر مواقعی که می‌خواهد زهر را خالی کند که به خود پیچیدن لوکی در این لحظات از درد، موجب زمین لرزه می‌شود. در راگناروک او از بندش رها می‌شود و در جنگ با خدایان، دشمن دیرینش هایمدال را می‌کشد و خود نیز توسط او کشته می‌شود.

لوکی و تغییرشکل
---------------

لوکی، خدای شر اساطیر نوردیک، به خواست دیگر خدایان مجازات شد. جزای او بسته شدن به تخته سنگی بود، در حالی که یک مار سم بالای سرش بوده و سم خود را به صورت او می‌چکید. همسر لوکی با نگهداشتن کاسه‌ای، مانع از این اتفاق می‌شد اما زمانی که او برای خالی کردن کاسه سم می‌رفت، لوکی از شدت درد فریاد می‌کشید و موجب زلزله می‌شد.
لوکی می‌توانست به شکل انواع حیوانات، پرنده‌ها، و به‌ویژه، حشرات درآید و سرشت شرارت‌بار خود را بنمایاند. او وقتی می‌خواست کار کوتوله‌ها را در ساختن پتک ثور، خنثی کند به صورت مگس درآمد، و وقتی می‌خواست گردنبند بریسینگ را از فریا بدزدد، به شکل کک درآمد. همچنین به شکل مگسی درآمد تا وارد خانهٔ فریا شود و چون او را خوابیده در رختخواب یافت و گیره گردنبند زیر سر او بود، لوکی به شکل کک درآمد و ایزدبانو را نیش زد. پس فریا جابه‌جا شد و لوکی توانست گردنبند را بدزدد. او بسیار موذی بود و اغلب با نیرنگ‌های خود باعث دردسرهای بزرگ برای ایزدان می‌شد، اما به همان اندازه با چیره‌دستی و هنر خود، اغلب آن‌ها را نجات می‌داد.

نام‌شناسی
---------

ریشه نام *لوکی* همچنان در دست بررسی است ولی بسیاری معتقدند این نام از نام قدیمی نورس *لوکا* گرفته شده به معنای **بسته شده**. این می‌تواند وجه تسمیه‌ای برای سرنوشتش باشد.

نگارخانه
--------

* 
*

منابع
-----

* کتاب اساطیر جهان، سرویراستار: ویلیام داتی. شابک: ۲-۴۵-۸۳۳۲-۹۶۴-۹۷۸

1. ↑  لوکی نوشته میکا اف. لیندمنز. .بایگانی‌شده در ۲۸ مه ۲۰۱۴ توسط Wayback Machine آخرین ویرایش در ۱۰ آوریل ۲۰۰۱

| * ن
* ب
* و
اسطوره‌شناسی اسکاندیناوی |
| --- |
| ایزدانقهرمانانچهره‌ها | 

|  |  |
| --- | --- |
| آسیر | 
* بالدر
* براگی
* دلینگر
* فورستی
* هایمدال
* هرمود
* هودر
* هونیر
* ایترخسیود
* Lóðurr
* لوکی
* میلی
* Móði and Magni
* اودین
* اور (اسطوره)
* ثور
* تیر
* اولر
* والی
* ویدار
* ویلی و وه

 |
| آسین‌یور | 
* بیل
* ایئر
* فریگ
* فوللا
* جرد
* گفیون
* گنا
* هلین
* ایلمر
* ایدون
* یورد
* لوفن
* نانا
* Njörun
* ران
* ریند
* سگا
* سیف
* سیگین
* Sjöfn
* اسکادی
* Snotra
* سؤل
* سین
* Þrúðr
* ور
* وؤر

 |
| وانیر | 
* فریا
* فریر
* نیورد
* Sister-wife of Njörðr
* کواسیر
* گول‌ویگ

 |
| قهرمانان | 
* Egil
* Arngrim
* Bödvar Bjarki
* بیورن آیرونساید
* Guðmundr
* Hagbarðr
* Haki
* Heiðrekr
* Helgi Haddingjaskati
* Helgi Hjörvarðsson
* هلگی هاندینگزبان
* هروور
* Hjalmar and Ingeborg
* Hlöðr
* Höðbroddr
* Hrólfr Kraki
* Ingjald
* Jónakr's sons
* Örvar-Oddr
* Palnatoke
* راگنار لودبروک
* رریر
* زیگموند
* زیگورد
* Svafrlami
* سین‌فیوتلی
* Starkaðr
* Styrbjörn the Strong
* Svipdagr
* ولسونگ
* Vésteinn

 |
| سایرین | 
* Ask and Embla
* بور
* بوری
* دس
* دورف
* اینهریار
* الف
	+ Dark elves (Dökkálfar)|
	+ Light elves (Ljósálfar)|
	+ سوارت‌آلفهایم
* فنریر
* هل
* Irpa
* یورمونگاند
* یوتون
* میمیر
* Níðhöggr
* نورن
* Þorgerðr Hölgabrúðr
* سپربانو
* والکیری
* Vættir
* ولوندر
* Skinfaxi and Hrímfaxi

 |

 |
| جای‌ها | 
* الف‌هایم
* آسگارد
* بیفروست
* Fólkvangr
* گینونگاگپ
* هل‌هایم
* یوتون‌هایم
* میدگارد
* موسپل‌هایم
* Niðavellir
* نیفل‌هایم
* والهالا
* واناهایم
* ویگرید
* ولز
	+ Mímisbrunnr
	+ هورگلمیر
	+ Urðarbrunnr
* ایگدراسیل

 |
| رویدادها | 
* جنگ آسیر و ونیر
* فیمبول‌وینتر
* راگناروک

 |
| سرچشمه‌ها | 
* *گستا دانوروم*
* *ادای شاعرانه*
* *ادای منثور*
* سنگ‌های رونی
* سرگذشت‌نامه
* رشته‌داستان‌های تیرفینگ
* رشته‌داستان‌های ولسونگ
* زبان نورس باستان
* Orthography
* Later influence

 |
| جامعه | 
* بلوت
* Félag
* Germanic calendar
* Heiti
* Hörgr
* کنینگ
* Mead hall
* Nīþ
* Norse pagan worship
* اعداد
* سیدر
* اسکالد
* عصر وایکینگ‌ها
* ولوا

 |
| جستارهای وابسته | 
* فهرست ایزدان ژرمن‌ها
* Mythological Norse people, items and places
* پگانیسم ژرمنی
* Heathenry

 |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ویاف
	+ 1
	+ 2
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا

 |
| سایر | 
* کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی

 |