**لِو ایوانوویچ یاشین** (که بیشتر با نام **لو یاشین** شناخته می‌شود) (به روسی: Лев Ива́нович Я́шин)‏ ملقب به «عنکبوت سیاه» یا «پلنگ سیاه» (زادهٔ ۲۲ اکتبر ۱۹۲۹ – درگذشت ۲۰ مارس ۱۹۹۰) دروازه‌بان نامدار تیم ملی فوتبال شوروی بود که از او به عنوان بهترین دروازه‌بان تاریخ فوتبال یاد می‌شود. یاشین بارها (از جمله در جام جهانی) برای تیم ملی شوروی به میدان رفت. او به دفع ضربات پنالتی معروف بود و در دوران حرفه‌ای‌اش بیش از ۱۵۰ پنالتی مهار کرد و نیز تنها دروازه‌بان تاریخ فوتبال است که توپ طلا را کسب کرده‌است. او در ۱۴ دسامبر سال ۲۰۲۰، به انتخاب بیش از ۱۷۰ خبرنگار و کارشناس برتر جهان به عنوان بهترین دروازه‌بان تاریخ فوتبال، بالاتر از بوفون و نویر انتخاب شد. او همچنین به انتخاب فیفا به عنوان عضوی از تیم رؤیایی جام جهانی فوتبال انتخاب شد.

زندگی‌نامه
----------

یاشین در سال ۱۹۲۹ در یک خانواده که پدرش کارگر صنعتگر بود متولد شد و در دوازده سالگی در یک کارگاه آهنگری مشغول به کار شد. او بین سال‌های ۱۹۵۴ تا ۱۹۶۷ اولین انتخاب برای ایستادن در دروازهٔ اتحاد جماهیر شوروی بود. در این مدت او با تیم ملی کشورش در سه دورهٔ جام جهانی یعنی جام جهانی ۱۹۵۸، ۱۹۶۲ و ۱۹۶۶ شرکت کرد، بازی‌های خوب او در جام آخر باعث شد تا اتحاد جماهیر شوروی در ۱۹۶۶ به نیمه‌نهایی راه یابد. او همچنین در قهرمانی تیم اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۵۶ در بازی‌های المپیک ملبورن سهم به‌سزایی داشت. یاشین چهار سال بعد به همراه تیمش فاتح جام ملت‌های اروپا ۱۹۶۰ شد.

افتخارات
--------

از مهم‌ترین موفقیت‌های او این بود که در سال ۱۹۶۳ به‌عنوان بهترین بازیکن اروپا شناخته شد، او همچنان تنها گلری است که این افتخار نصیب او شده‌است. یاشین در سن ۴۱ سالگی از بازی فوتبال خداحافظی کرد و بازی خداحافظی او در سال ۱۹۷۱ در مقابل تیم ستارگان اروپا انجام شد. عنکبوت سیاه لقبی بود که به دروازه‌بان افسانه‌ای شوروی داده بودند. او مدتی در تیم هاکی روی یخ دینامو به عنوان دروازه‌بان بازی کرد و همراه این تیم در سال ۱۹۵۳ قهرمان شوروی شد ولی از این سال به بعد به‌طور جدی به فوتبال پرداخت و طی یک سال به پیراهن تیم ملی رسید. 

اولین بازی ملی وی در برابر تیم ملی سوئد و در ۸ سپتامبر ۱۹۵۴ بود که با پیروزی (۷-صفر) شوروی به پایان رسید. از این پس او به دروازه‌بان اصلی تیم ملی شوروی بدل شد، دروازه‌بانی که عامل موفقیت‌های این تیم در سال‌های بعد بود. در المپیک ۱۹۵۶ ملبورن به لطف درخشش یاشین، تیم شوروی به مدال طلای فوتبال دست یافت و دو سال بعد در جام جهانی ۱۹۵۸ حضور پیدا کرد. اوج موفقیت‌های شوروی در این سال‌ها، اولین دورهٔ جام ملت‌های اروپا به سال ۱۹۶۰ بود که با هنرنمایی یاشین پس از پیروزی بر تیم یوگسلاوی (۲–۱) با فتح جام به پایان رسید و افسانهٔ عنکبوت سیاه آغاز شد.

در جام جهانی ۱۹۶۶ انگلستان، تیم شوروی با رهبری دروازه‌بان خود تا مرحلهٔ نیمه‌نهایی پیش رفت و در نهایت به مقام چهارم رسید. یاشین در سال ۱۹۶۳ عنوان بازیکن سال اروپا را به دست آورد، عنوانی که تنها یک بار به یک دروازه‌بان تعلق گرفته‌است. پس از سال‌ها درخشش و افتخارآفرینی در سطح ملی، لو یاشین در ژانویهٔ ۱۹۷۱ درحالی‌که ۷۴ بار پیراهن تیم ملی کشورش را به تن کرد و برای دینامو مسکو ۳۲۶ بازی انجام داده بود از دنیای فوتبال خداحافظی کرد.

### بازی تیم منتخب جهان و انگلستان

سال ۱۹۶۳ نقطهٔ قوت یاشین در دوران حرفه‌ای‌اش بود. در بازی‌ای که بین تیم منتخب جهان و تیم ملی انگلستان برگزار شد، یاشین در درون دروازهٔ تیم منتخب جهان قرار داشت و با عملکردی باورنکردنی و عالی یکی از بهترین عملکردهای یک دروازه‌بان در طول تاریخ فوتبال را رقم زد.

در انتهای همان سال برای اولین بار توپ طلای جهان را دریافت کرد و تاکنون اولین و تنها دروازه‌بان در طول تاریخ فوتبال بوده‌است که توپ طلای جهان را کسب کرده‌است.

خداحافظی با فوتبال
------------------

او در ۲۰۷ مسابقه از ۴۳۸ دیدار رسمی خود (۴۷٪) گلی دریافت نکرد که رکوردی جالب توجه است. در سال ۱۹۸۶ به علت جراحت زانو مجبور به انجام عمل جراحی شد که در نهایت ادامهٔ زندگی او به قطع یکی از پاهایش منوط شد. یاشین در ماه مارس ۱۹۹۰ پس از انجام ۸۱۲ بازی ملی و باشگاهی از دنیا رفت. فیفا به احترام وی از جام جهانی ۱۹۹۴ جایزه‌ای را تحت نام یاشین به بهترین دروازه‌بان جام جهانی اهدا می‌کند.

منابع
-----

1. ↑  پاتریک جنینگز. «یاشین؛ دروازه‌بان سیاه‌پوش». *BBC Persian*. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۶-۲۵.
2. ↑  «On the Ballon d'Or Dream Team». *CricketSoccer* (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۲-۱۷.
3. ↑  «Facts about Lev Yashin».

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ لو یاشین موجود است. |

* لو یاشین –در فیفا
* Yashin.html لو یاشین در National-Football-Teams.com

| * ن
* ب
* و
دریافت‌کنندگان توپ طلا |
| --- |
| 
* جایزهٔ مجلهٔ *فرانس فوتبال*

 |
| توپ طلا (۱۹۵۶–۲۰۰۹) | 
* ۱۹۵۶: **ماتیوس**
* ۱۹۵۷: **دی‌استفانو**
* ۱۹۵۸: **کوپا**
* ۱۹۵۹: **دی‌استفانو**
* ۱۹۶۰: **سوارز**
* ۱۹۶۱: **سیووری**
* ۱۹۶۲: **ماسوپاست**
* ۱۹۶۳: **یاشین**
* ۱۹۶۴: **لا**
* ۱۹۶۵: **اوزه‌بیو**
* ۱۹۶۶: **چارلتون**
* ۱۹۶۷: **آلبرت**
* ۱۹۶۸: **بست**
* ۱۹۶۹: **ریورا**
* ۱۹۷۰: **مولر**
* ۱۹۷۱: **کرایف**
* ۱۹۷۲: **بکن‌باوئر**
* ۱۹۷۳: **کرایف**
* ۱۹۷۴: **کرایف**
* ۱۹۷۵: **بلوخین**
* ۱۹۷۶: **بکن‌باوئر**
* ۱۹۷۷: **سیمونسن**
* ۱۹۷۸: **کیگان**
* ۱۹۷۹: **کیگان**
* ۱۹۸۰: **رومینگه**
* ۱۹۸۱: **رومینگه**
* ۱۹۸۲: **روسی**
* ۱۹۸۳: **پلاتینی**
* ۱۹۸۴: **پلاتینی**
* ۱۹۸۵: **پلاتینی**
* ۱۹۸۶: **بلانوف**
* ۱۹۸۷: **گولیت**
* ۱۹۸۸: **فان باستن**
* ۱۹۸۹: **فان باستن**
* ۱۹۹۰: **ماتئوس**
* ۱۹۹۱: **پاپن**
* ۱۹۹۲: **فان باستن**
* ۱۹۹۳: **باجو**
* ۱۹۹۴: **استویچکوف**
* ۱۹۹۵: **وه‌آ**
* ۱۹۹۶: **سامر**
* ۱۹۹۷: **رونالدو**
* ۱۹۹۸: **زیدان**
* ۱۹۹۹: **ریوالدو**
* ۲۰۰۰: **فیگو**
* ۲۰۰۱: **اوون**
* ۲۰۰۲: **رونالدو**
* ۲۰۰۳: **ندود**
* ۲۰۰۴: **شوچنکو**
* ۲۰۰۵: **رونالدینیو**
* ۲۰۰۶: **کاناوارو**
* ۲۰۰۷: **کاکا**
* ۲۰۰۸: **ک. رونالدو**
* ۲۰۰۹: **مسی**

 |
| توپ طلا فیفا (۲۰۱۰–۲۰۱۵) | 
* ۲۰۱۰: **مسی**
* ۲۰۱۱: **مسی**
* ۲۰۱۲: **مسی**
* ۲۰۱۳: **ک. رونالدو**
* ۲۰۱۴: **ک. رونالدو**
* ۲۰۱۵: **مسی**

 |
| توپ طلا (۲۰۱۶ تا کنون) | 
* ۲۰۱۶: **ک. رونالدو**
* ۲۰۱۷: **ک. رونالدو**
* ۲۰۱۸: **مودریچ**
* ۲۰۱۹: **مسی**
* ۲۰۲۱: **مسی**
* ۲۰۲۲: **بنزما**
* ۲۰۲۳: **مسی**

 |
| 
* بازیکن سال فوتبال جهان (۱۹۹۱–۲۰۰۹)
* توپ طلای فیفا (۲۰۱۰–۲۰۱۵)
* بهترین بازیکن مرد فیفا (۲۰۱۶ تا کنون)
* توپ طلای زنان (۲۰۱۸ تا کنون)

 |

| * ن
* ب
* و
تیم منتخب فوتبال سده ۲۰ |
| --- |
| دروازه‌بان | 
* لو یاشین

 |
| مدافع | 
* کارلوس آلبرتو تورس
* فرانتس بکن‌باوئر
* بابی مور
* نیلتون سانتوس

 |
| هافبک | 
* یوهان کرایف
* آلفردو دی‌استفانو
* میشل پلاتینی

 |
| مهاجم | 
* گارینشا
* دیگو مارادونا
* پله

 |

| * ن
* ب
* و
تیم شوروی – بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۵۶ – مدال طلا |
| --- |
| 
* GK رازینسکی
* GK یاشین
* DF تیشچنکو
* DF اوگونکوف
* DF ماسلیونکین
* DF کوزنتسوف
* DF باشاشکین
* DF پورخونوف
* MF نتو
* MF بتسا
* MF پارامونوف
* FW تاتوشین
* FW ایوانوف
* FW عیسی‌اف
* FW ریژکین
* FW سالنیکوف
* FW ایلیین
* FW استرلتسوف
* FW سیمونیان
* FW بلیایف
* مربی: کاچالین

 | اتحاد جماهیر شوروی |

| * ن
* ب
* و
تیم منتخب جام ملت‌های اروپا ۱۹۶۴ |
| --- |
| دروازه‌بان | 
* اتحاد جماهیر شوروی لو یاشین

 |
| مدافعان | 
* اسپانیا فلیکیانو ریوییا
* مجارستان دژو نواک
* اسپانیا فرران اولیبیا

 |
| هافبک‌ها | 
* اسپانیا ایگناسیو زوکو
* اسپانیا آمانسیو آمارو
* اتحاد جماهیر شوروی والنتین کوزمیچ ایوانوف
* اسپانیا خسوس ماریا پردا

 |
| مهاجمان | 
* مجارستان فرنک بنه
* مجارستان فلوریان آلبرت
* اسپانیا لوییس سوارز میرامونتس

 |

| * ن
* ب
* و
تیم منتخب جام ملت‌های اروپا ۱۹۶۰ |
| --- |
| دروازه‌بان | 
* اتحاد جماهیر شوروی لو یاشین

 |
| مدافعان | 
* جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی Vladimir Durković
* چکسلواکی لادیسلاف نوواک

 |
| هافبک‌ها | 
* اتحاد جماهیر شوروی ایگور نتو
* چکسلواکی یوزف ماسوپوست
* اتحاد جماهیر شوروی والنتین کوزمیچ ایوانوف
* جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی Dragoslav Šekularac
* جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی Bora Kostić

 |
| مهاجمان | 
* اتحاد جماهیر شوروی سلاوا مترولی
* جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی میلان گالیچ
* اتحاد جماهیر شوروی ویکتور پوندلنیک

 |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* فرانسه (داده‌ها)
* آلمان
* ایالات متحده آمریکا
* جمهوری چک
* هلند
* لهستان

 |
| سایر | 
* کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی
* سوداک (فرانسه)
	+ 1

 |