«بیزه» به اینجا تغییرمسیر دارد. برای روستایی با این نام بیزه (داورزن) را ببینید.

|  |  |
| --- | --- |
|  | 
Prelude to act 1 (2:05) (۲:۰۵)

 |
| 

---

*در پخش این پرونده مشکل دارید؟ راهنمای رسانه را ببینید.* |

|  |  |
| --- | --- |
|  | 
Toreador Song (4:31) (۴:۳۱)

Courtesy of Musopen |
| 

---

*در پخش این پرونده مشکل دارید؟ راهنمای رسانه را ببینید.* |

**ژرژ بیزه** (به فرانسوی: Georges Bizet) ‏ (۲۵ اکتبر ۱۸۳۸– ۳ ژوئن ۱۸۷۵) از آهنگ‌سازان سرشناس فرانسوی در دوره رمانتیک بود. شهرت او بیشتر به‌خاطر اپرای *کارمن* است.

در سال ۱۸۳۸ زاده شد. پدرش معلم آواز بود و ژرژ از کودکی نزد پدرش با موسیقی آشنا شد. بعدها در سال‌های تحصیل در کنسرواتوار جایزه رم به او اهدا شد.

بیزه یک اپرا بوفا بنام *دن پرکوپیو* و قطعه‌ای به نام واسکو دوگاما نوشت و اپرایی در پاریس بنام *صیادان مروارید* را تصنیف کرد که نخستین اپرای معروف او بود. بیزه در سال ۱۸۷۲ اپرای *جمیله* را نوشت. سپس قطعاتی را برای *آرلزین* نوشت و در همین سال‌ها بود که او بزرگ‌ترین اثر هنری خود یعنی *کارمن* را تصنیف و اجرا کرد.

اپرای *کارمن* بر اساس رمان کارمن تصنیف شده. داستان آن در مورد دختری کولی و زیبا و هوسباز است. او با رقص طناز و بی نقصش همگان را می‌فریبد. از قضا سردار نظامی ارتش دلباختهٔ کارمن می‌شود و به خاطر او دست به هر کاری می‌زند. اما کارمن در آخر دست رد بر سینهٔ او می‌زند و در آخر سردار کارمن را به قتل رسانده و به خاطر عشق از دست رفتهٔ خود می‌گرید.

زندگی‌نامه
----------

نگاره‌ای از پوستر چاپ سنگی *اُپرای کارمِن* که در سال ۱۸۷۵ میلادی در شهر پاریس به اجرا درآمد.

*اپرای کارمِن*، ساختهٔ ژرژ بیزه، آهنگساز فرانسوی، در سال ۱۸۷۵ میلادی، در ۴ پرده و به زبان فرانسوی تنظیم و ساخته‌شد.
ژرژ بیزه در ۲۵ اکتبر سال ۱۸۳۸ به دنیا آمد، مادرش یک نوازنده پیانو بود و پدرش آواز می‌خواند و موسیقی می‌ساخت. ده ساله نشده بود که از طرف کنسرواتوآر پاریس مورد ستایش قرار گرفت وی در آنجا به تحصیل کنترپوآن و آهنگسازی پرداخت و تبدیل به یک پیانیست با استعداد و درخشان شد. از همان سال‌های اولیه تحصیل استعداد خود را در آهنگسازی به نمایش گذاشت. مثال بارز آن سمفونی در دو ماژور است که در ۱۷ سالگی آن را تهیه کرد اما تا سال ۱۹۳۵ اجرا نشد. اپرای دون پروکوپیو که در اوایل ۲۰ سالگی تهیه شد دلیل دیگری بر توانایی‌های ذاتی بیزه در آهنگسازی است، این اپرا نیز تا سال ۱۹۰۶ اجرا نشد.

در ویلا مدیسی، حرارت، صداقت دوستانه و استعداد او در نواختن پیانو، سبب شد مقبولیت عام یابد. او آگاهانه از تقلید دوری می‌جست، به جای یک مس سنتی، اولین ساخته‌ای که به رم فرستاد، یک اپرای مضحک ایتالیایی بود به نام ون پروکوپیو. در بازگشت از ایتالیا، بیزه خانه‌نشین شد و عملاً دیگر از پاریس و حومهٔ آن تکان نخورد. تنها در ۱۸۶۲ با گونو به بادن بادن رفت. درست در زمانی که برلیوز تئاتر جدید را با بئاتریس و بندیکت افتتاح می‌کرد. حرفهٔ او آن چنان‌که انتظار داشت ارضایش نمی‌کرد. به دلیل دو دلی و نگرانی از چگونگی رسیدن به کمال، بارها آنچه را که بدست آورد، رها کرد (نزدیک به پانزده اپرا و اپرا کمیک، برنامه‌ریزی شده یا نیمه کاره باقی ماند) و آنچه که این آهنگساز تئاتر به‌طور کامل به مردم ارائه کرد، اغلب، به خوبی استقبال نشد (به استثناء دختری زیبای پرت با اجرای عالی و استقبالی رضایت بخش).

آثار اصلی بیزه در ابتدا تنها بی‌تفاوتی و دشمنی بیشتر تماشاگران و منتقدین را برمی‌انگیخت، بیشتر آن‌ها از اصالت الهام ملودیک، پرباری بخش‌های ارکستری و واقع گرایی توصیفات دراماتیک می‌گریختند. به عنوان مثال: صیادان مروارید از سوی مردم و منتقدین به یک اندازه با سردی روبه رو شد. به استثناء برلیوز و برخی دیگر چون طرفداران واگنر که سرخورده شده بودند، دیگران از هم‌اکنون سلاح‌های خود را برای متهم کرن بی منطق واگنریسم آماده می‌کردند، اتهاماتی که چندی بعد علیه کارمن، اوج گرفت. همین بازتاب برای جمیله که مهر غیرقابل درک بر آن زدند، نشان داده شد و هم چنین برای آرلزین اثر دوده که مورد تحسین اندکی قرار گرفت. بعضی انتقاد می‌کردند که این نوع موسیقی کلام تحت‌الشعاع قرار می‌دهد، که البته اتهامی بی‌اساس بود، و برخی دیگر عکس این انتقاد را داشتند. دربارهٔ شرایط اسفبار نخستین اجرای کارمن همه چیز گفته شده‌است: برنامه به جهت شرایط حاکم بر سالن چندین بار قطع شد، میزانسن و بازیگران متوسط، دشمنی خود بخودی رقبای جسور، تماشاگرانی که تنها در اندیشهٔ اپرا کمیک بودند. (مکان همیشگی ملاقات‌های مربوط به زناشویی) بی شک همه و همه برای چنین نمایشی آماده نشده بود، از سوی دیگر جراید نیز در این قبیل موارد، به‌طور معمول بی خاصیت‌ترین همکاران خود را می‌فرستادند. با این حال نخستین پرده شور و احساس تماشاگران را برانگیخت. منتقدین بسیاری از آن‌ها: ت. دوبانویل، این نمایش را پسندیدند و آهنگسازان بسیاری از آن‌ها: ونسان دندی راضی بنظر می‌رسیدند. پس درست نیست که در مورد شکست کارمن غلو شود و مرگ سازندهٔ آن را به این نسبت دهند. بیزه پانزده سال بود که از یک عفونت شدید گلو رنج می‌برد و بی شک از نوع سرطانی آن، در نتیجه مشکلات صوتی و شنوایی ناشی از آن سرانجام با خفگی همراه شد. او از یک بحران قلبی در شب دوم تا سوم ژوئن ۱۸۷۵، کمی پس از آنکه پرده روی سی و یکمین اجرای کارمن فرو افتاد، در گذشت و در پرلاشز به خاک سپرده شد.

زندگی خصوصی
-----------

در ۱۸۶۲، بیزه با ژنویو هالوی دختر یک استاد قدیمی ازدواج کرد و از او فرزندی به نام ژاک داشت که ادیب شد (۱۸۷۲–۱۹۲۲).

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Georges Bizet». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲ ژوئن ۲۰۱۴.
*. پارامتر `|عنوان= یا |title=` ناموجود یا خالی (کمک)[*پیوند مرده*]

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به ***ژرژ بیزه*** در ویکی‌گفتاورد موجود است. |

| * ن
* ب
* و
موسیقی رمانتیک |
| --- |
| آهنگسازان و موسیقی‌دانان | 
* آدلف آدام
* شارل والنتین آلکان
* دانیل اوبر
* لودویگ فان بتهوون
* وینچنتزو بلینی
* ویلیام استرندیل بنت
* هکتور برلیوز
* لوئیز برتن
* فرانس بروالد
* فروچو بوزونی
* یوهانس برامس
* ماکس بروخ
* آنتون بروکنر
* لوئیجی کروبینی
* فردریک شوپن
* کارل چرنی
* Félicien David
* فردیناند داویت
* گائتانو دونیزتی
* آنتونین دورژاک
* ادوارد الگار
* گابریل فوره
* جان فیلد
* سزار فرانک
* روبرت فرانتس
* میخائیل گلینکا
* ادوارد گریگ
* خوزه ملچور گومیس
* Fromental Halévy
* یوهان نپوموک هومل
* یوزف یواخیم
* اسکات جاپلین
* فریدریش کالکبرنر
* فرانتس لیست
* کارل لوه
* گوستاو مالر
* هاینریش مارشنر
* سانتیاگو ماسارناو فرناندز
* Nikolai Medtner
* اتین مئول
* فانی مندلسون
* فلیکس مندلسون
* Saverio Mercadante
* آمده مرو
* جاکومو مایربر
* استانیسلاو مونیوشکو
* ایگناتس مشه‌لس
* موریتس موشکوفسکی
* مودست موسورگسکی
* لویی نیدرمایر
* ژرژ انزلو
* نیکولو پاگانینی
* ایگناتسی یان پادرفسکی
* Émile Prudent
* سرگئی راخمانینف
* آنتونین رایشا
* نیکلای ریمسکی-کورساکف
* جواکینو روسینی
* آنتون روبینشتاین
* کامی سن-سانس
* فرانتس شوبرت
* کلارا شومان
* روبرت شومان
* الکساندر اسکریابین
* ژان سیبلیوس
* بدریخ اسمتانا
* فرناندو سور
* لویی اشپور
* گاسپاره اسپونتینی
* ریشارد اشتراوس
* فرانسیسکو تارگا
* پیوتر ایلیچ چایکوفسکی
* زیگیسموند تالبرگ
* جوزپه وردی
* Jan Václav Voříšek
* ریشارد واگنر
* کارل ماریا فون وبر
* هوگو ولف

 |
| Instrumentation | 
* گیتار رمانتیک
* ارکستر رمانتیک

 |
| انواع | 
* بالاد
* Character piece
* پرِلودِ آوازی
* اینتِرمِتسو
* لید
* مازورکا
* آواز ارکستری
* بالهٔ رمانتیک
* اپرای رمانتیک
* پوئم سمفونیک
* سمفونی

 |
| سایر موضوعات | 
* Indianist movement
* ملی‌گرایی موسیقایی
* *نشریهٔ جدید موسیقی*
* مکتب جدید آلمان
* چایکوفسکی و چرخهٔ بِلیایِف
* چایکوفسکی و گروه پنج‌نفره
* "جنگ رمانتیک‌ها"

 |
| زمینه | 
* موسیقی باروک
* دوران قواعد مشترک
* دورهٔ کلاسیک
* موسیقی رمانتیک
* فلسفهٔ سدهٔ نوزدهم

 |
| 
* رده
* درگاه

 |

| * ن
* ب
* و
*کارمن* ژرژ بیزه |
| --- |
| منبع | 
* *کارمن* (رمان کوتاه)

 |
| آثار صحنه | 
* *Carmen Jones* (۱۹۴۳ موزیکال)
* *کارمن* (۱۹۴۹ باله)
* *Carmen Suite* (۱۹۶۷ باله)
* *کارمن* (۲۰۰۸ موزیکال)

 |
| موسیقی | 
* Discography
* *Carmen Fantasy (Sarasate)*
* *Carmen Fantasie (Waxman)*
* هابانرا
* Toreador Song
* *Carmen: Duets & Arias*
* Carmen Suites
* Carmen Variations

 |
| فیلم‌های اقتباسی | 
* *کارمن* (۱۹۱۵ دومیل)
* *کارمن* (۱۹۱۵ والش)
* *دست‌انداختن کارمن* (۱۹۱۵)
* *کارمن* (۱۹۱۸)
* *کارمن* (۱۹۲۶)
* *The Loves of Carmen* (۱۹۲۷)
* *کارمن* (۱۹۳۲)
* *Nights in Andalusia* (۱۹۳۸)
* *Carmen, la de Triana* (۱۹۳۸)
* *کارمن* (۱۹۴۲)
* *The Loves of Carmen* (۱۹۴۸)
* *کارمن جونز* (۱۹۵۴)
* *Carmen di Trastevere* (۱۹۶۲)
* *Man, Pride and Vengeance* (۱۹۶۸)
* *نام کوچک: کارمن* (۱۹۸۳)
* *کارمن* (۱۹۸۳)
* *کارمن* (۱۹۸۴)
* *Carmen on Ice* (۱۹۹۰)
* *کارمن: یک هیپ هاپرا* (۲۰۰۱)
* *کارمن* (۲۰۰۳)
* *کارمن کایلیتشا* (۲۰۰۵)
* *Carmen's Kiss* (۲۰۱۱)

 |
| مرتبط | 
* *Carmen up to Data*
* *G.I. Carmen*
* "Carmen Brasilia"
* *The Car Man*
* Battle of the Carmens
* Seguidilla
* *Carmen Get It!* (۱۹۶۲)

 |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
	+ 2
* ویاف
	+ 1
	+ 2
* ورلدکت
	+ 2

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* نروژ
* شیلی
* اسپانیا
* فرانسه (داده‌ها)
	+ 2 (داده‌ها)
* کاتالونیا
* آلمان
* ایتالیا
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* لتونی
* ژاپن
* جمهوری چک
* استرالیا
* یونان
* کره
* کرواسی
* هلند
	+ 2
* لهستان
* سوئد
* واتیکان

 |
| واژه‌نامه‌های زندگی‌نامه‌ای | 
* آلمان

 |
| پایگاه‌های دادهٔ علمی | 
* ساینی (ژاپن)

 |
| سایر | 
* کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی
* هنرمند موزیک‌برینز
* ریسم (فرانسه)
	+ 1
* ریرو (سوئیس)
	+ 1
	+ 2
* شبکه‌های اجتماعی و محتوای بایگانی شونده
* سوداک (فرانسه)
	+ 1
* تروو (استرالیا)
	+ 1

 |