نمایش عملکرد یک **کتاب پاپ-آپ**   
*کتاب پاپ-آپ* سیندرلا اثر متیو رینهارت
نام **کتاب پاپ-آپ** Pop-up book به هر نوع کتاب با صفحات ۳ بعدی اطلاق می‌شود. اگرچه به آن *مکانیزم چتر باز شو* یا *کتاب متحرک*، *کتاب ۳ بعدی*، *پنجره های باز شو*، تصویرهای *تبدیل شدنی*، کتاب های *تونلی*، *لغزنده*، *باز-شو*، *تا-شو*، *زبانه-کش*، *پاپ-اوت*، *پایین-کش* و موارد دیگر که هر کدام به نوع نمایش دادن آن هم اشاره دارد، نامیده میشوند و همچنین شامل برخی از انواع کارت تبریک که در آنها از تکنیک های مشابهی استفاده می کنند، نیز می‌شود.

وجه تسمیه **پاپ-آپ** بدین جهت است که در اغلب *کتاب های پاپ-آپ* با باز شدن صفحات، تصاویر برش خورده از سطح کتاب به صورت برجسته بیرون می آیند (pop) و هنگامی که کتاب بسته می شود، دوباره در جایگاه خود قرار می گیرند.

کاربرد
------

*«چاپ خشک و بی‌احساس **حروف سياه روى زمينه‌ى سفيد كاغذ** تنها با استفاده از چند برش و خطِ تا، با معجزه‌‌ی **كتاب پاپ-آپ**، بُعد سوم را برای نجات صنعت چاپ فرا می‌خواند و شگفتی کتاب شما را تکمیل كند.*
  
*قهرمانان از كتاب‌ بيرون مى‌آيند و با صدای خِش خِش گامهای کاغذیشان می‌خرامند، زمان می‌ایستد، دنياى مجازى از یاد می‌رود و ذات مسحور کننده‌ و جذابش، خواننده‌‌ی کنجکاو کتاب را به مطالعه و كنكاش برمى‌انگيزد.»*

**كتاب پاپ-آپ** **Pop-up book** كه اغلب در گروه ابزارهاى كمك آموزشى دسته بندى مى‌شود، كتابى‌ست كه با باز كردن صفحات آن تصاويرى به صورت سه بعدى گسترده مى‌شوند و از دل كتاب بيرون مى‌آيند و در بعضى موارد قطعاتى با اراده‌ى خواننده متحرك مى‌شود.  

اين *پاپ-آپ‌ها* معمولاً با همكارى يک تصويرگر و يك مهندس كاغذ (paper engineer) خلق مى‌شوند. علاوه بر كتابهاى آموزشى، در زمينه‌ى محصولات فرهنگى و تفريحى، از جمله كتاب‌هاى داستان كودك و بزرگسال و كارت‌هاى مناسبتى و تبليغاتى، بازار بسيار بزرگی را به خود اختصاص مى‌دهد.

**كتاب پاپ-آپ** از پرطرفدارترين كتاب‌هاى تصويرسازى در سراسر دنياست و به دليل قدرت جذب فراوان آن، يكى از قابل اعتمادترين ابزارهاى انتقال پيام مى‌باشد. این تکنیک با ذات خلاقانه‌ى خود توانسته‌ سهم بزرگى از بار آموزشى و سرگرمى دنيا را براى كودكان و بزرگسالان به خود اختصاص دهد.

انواع کتاب پاپ-آپ
-----------------

طراحی و خلق چنین کتابهایی در هنر گاهی **مهندسی کاغذ** نامیده می شود. این کاربرد را نباید با مهندسی سنتی کاغذ (مهندسی سیستم های تولید انبوه محصولات کاغذی) اشتباه گرفت.

این شکل هنری مهندسی کاغذ بسیار نزدیک به اوریگامی (هنر کاغذهای تا شده) است. با این حال، **اوریگامی** به سادگی و با تاکردن‌های متعدد کاغذ ساخته می شود و معمولا در آن از قیچی یا چسب استفاده نمی کنند، در حالیکه **پاپ-آپ** ها بیشتر به چسب، برش های ظریف و شق و رق ایستادن مقوا تکیه می کنند و تنها وجه مشترک آنها **تا‌خوردن** است.

### کتاب متحرک

کتاب های متحرک ٰٰAnimated books سه عنصر را شامل می‌شوند: داستان ، تصاویر رنگی که شامل متن هم هستند و "دو یا چند تصویر متحرک که بین دو صفحه روبروی هم، حرکتهای مکانیکی خود را انجام می‌دهند." جولیان وهر Julian Wehr در سال 1938 کتاب های متحرک کودکان به عنوان **تصاویر متحرک** را منتشر کرد، که تصویر کتاب را همزمان با یک حرکت به سمت بالا و پایین و به صورت افقی حرکت می‌دهند.

حدود 9 میلیون نسخه از کتابهای جولیان وهر در ایالات متحده، انگلیس، فرانسه، آلمان و اسپانیا طی دهه‌های 1940 و 1950 ترجمه و فروخته شد.

### تبدیل شدن

تصویرهای تبدیل شونده  Transformations به صفحاتی گفته می‌شود که از رشته‌های عمودی کاغذ تشکیل شده‌است و هنگامی که خواننده کتاب زبانه‌ای که کنار آن تعبیه را می کشد، کشو‌ها به زیر و روی هم می لغزند و به یک صحنه کاملاً متفاوتی تبدیل می‌شوند. ارنست نیستر Ernest Nister، یکی از نویسندگان اولیه انگلیسی کودکان ، اغلب کتابهایی را فقط با شیوه تبدیل شدن تولید می‌کرد. بسیاری از آنها توسط موزه هنر متروپولیتن بازسازی شده‌است.

نمونه **کتاب تونلی**
### کتاب تونلی

کتابهای تونلی Tunnel books (همچنین به آنها کتاب های peepshow نیز گفته شده) از مجموعه‌ای از صفحات تشکیل شده است که با دو نوار **آکاردئونی** تاشو در هر طرف بسته شده و از یک روزنه در صفحه‌ی جلویی مشاهده می شود. پنجره‌های موجود در هر صفحه به بیننده اجازه می دهد تا کل کتاب را از داخل آنها ببیند و تصاویر موجود در هر صفحه با هم کار می کنند تا یک صحنه بعدی را در داخل ایجاد کنند. این نوع کتاب ها از اواسط قرن هجدهم میلادی ساخته شده‌اند و از مجموعه های صحنه تئاتر الهام گرفته شده‌اند. به طور سنتی، این کتابها اغلب برای بزرگداشت رویدادهای خاص ساخته می شدند یا به عنوان سوغات جاذبه‌های گردشگری فروخته می شدند. اصطلاح *کتاب تونلی* به این خاطر است که از این نوع کتابها برای بزرگداشت ساخت تونل در زیر رودخانه تیمز در لندن در اواسط قرن نوزدهم استفاده می‌شده، در ایالات متحده نیز کتاب های تونل برای جاذبه‌هایی مانند نمایشگاه‌های جهانی و باغ گیاه شناسی نیویورک کاربرد داشته‌است.

تکنیک *کتاب تونلی* اخیراً توسط هنرمند کتاب کارول بارتون و همینطور دیگران به عنوان فرمی از کتاب حجمی احیا شده‌است. هنرمندان نه تنها به نماهای داخلی کتاب، بلکه همچنین به جلد و کناره‌های آکاردئونی آن به عنوان سطوح بصری برای انتقال بیشترین اطلاعات تصویری علاقه نشان می‌دهند. منتخب کتاب های تونلی *کارول بارتون* در مجموعه‌های ویژه *کتابخانه شعبه جیمز دانشگاه مشترک المنافع ویرجینیا* بایگانی شده‌است.

**آسترونومیکوم سزاریوم**
### لغزنده‌ها

لغزنده‌ها Volvelles سازه‌های کاغذی با قطعات چرخان هستند. نمونه اولیه آن آسترونومیکوم سزاریوم (سزار ستاره شناس)  Astronomicum Caesareum است که توسط پتروس آپیانوس برای چارلز امپراطور مقدس روم در سال 1540 ساخته شده‌است. این کتاب پر از قطعات دایره‌ای تو در تو است که بر روی ماسوره‌ها می چرخند.

### هارلکوینادس (پانتومیم ایتالیایی) (Harlequinades) و کتابهای خیزان (turn-up)

به گفته پیتر هاینینگ، مورخ کتاب، حدود سال 1765، چاپگر انگلیسی رابرت سایر Robert Sayer شروع به آزمایش یک قالب جدید برای بازار کتاب نوجوانان کرد، که از جمله پیشرفتهای اولیه‌ برای کتاب های متحرک تعاملی به شمار میرود. نتیجه آن خلق **متا‌مورفوسیز** *(دگرگونی)* **metamorphoses** بود، «کتابی نازک از چهار بخش که هر بخش با دو دریچه که تا می‌خورد، و روی هر بخش یک تصویر قابل تعویض وجود داشت. زیر آن عکس‌ها چند سطر توصیفی به شعر ظاهر می‌شد، و هنگامی که خواننده کتاب لبه‌ها را به ترتیب صحیح بالا می آورد در تصاویر و متن اختلاف آشکار می‌شد».

مقایسه دو صفحه از کتاب   
**متامورفوسیز** اثر *بنجامین سندز*
**سایر** از پانتومیمهای محبوب نمایش، کتابهایی با ویژگی **هارلکوین** ایجاد کرد. نشریات سیاه و سفید ، که به آنها Harlequinades یا کتابهای نوپا نیز گفته می شد ، شش پنی و نسخه های رنگی دستی یک شلینگ به فروش می رسید.

تا سال 1770 ، **سایر** چهار **کتاب خیزان** یا **متامورفوسیز** منتشر کرد ، که محبوب کودکان شد. کتابفروشان رقیب، مانند توماس هیوز و جورج مارتین، به زودی شیوه‌ی "خیزان" را کپی کردند. در ایالات متحده ، جوزف راکستراو **دگرگونی ؛ یا تبدیل تصاویر ، با توضیحات شعری ، برای سرگرمی جوانان** (Metamorphosis; or, a Transformation of Pictures, with Poetical Explanations, for the Amusement of Young Persons)، توسط **بنجامین سندز** را منتشر کرد.

تاریخچه
-------

مخاطبان کتابهای متحرک اولیه بزرگسالان بودند، نه کودکان. اولین اثر معروف در میان کتاب‌ها توسط یک راهب قرن ۱۳ بندیکتین بنام متیو پاریس در کتاب کرونیکا ماژورا (وقایع‌نامه بزرگ) Chronica Majora استفاده‌شد. *پاریس* صفحات زیادی را که به راهبان برای کمک به محاسبه روزهای مقدس استفاده می کردند ، ضمیمه کرده‌است.

حدس زده می شود که عارف و شاعر کاتالان رامون لول از مایورکا برای نشان دادن نظریه های خود در اوایل قرن ۱۴ از لغزنده‌ها استفاده کرده، اما هیچ نمونه‌ای باقی مانده از وی تاکنون ثبت نشده‌است.

در طول قرن ها از تکنیک لغزنده برای اهداف مختلفی مانند آموزش آناتومی ، پیش بینی های نجوم، ایجاد کد مخفی، و گفتن فال استفاده شده است. در سال 1564 کتاب متحرک دیگری با موضوع طالع بینی با عنوان *کازموگرافیا پتری آپیانی* *Cosmographia Petri Apiani* منتشر شده بود. در سالهای بعد ، حرفه پزشکی با استفاده از این قالب، کتابهای تشریحی را با لایه‌ها و برگه‌هایی که بدن انسان را نشان می داد منتشر کردند. 

طراح منظره انگلیسی کاپابیلیتی براون Capability Brown برای نشان دادن نماهای *قبل و بعد* طرح های خود از زبانه‌ها استفاده کرد.

اسنادی وجود دارد که کتاب هایی با قطعات متحرک قرن ها مورد استفاده بوده‌اند ولی تقریباً همیشه از آنها در کارهای آموزشی استفاده می‌شده‌است.

صفحه‌ای شامل قطعات پاپ-آپ   
در کتاب *چشم انداز نظریه* (۱۷۷۵)   
اثر توماس مالتون پدر
در سال 1775 م توماس مالتون پدر  Thomas Malton, the elder
*رساله‌ای کامل درباره چشم انداز نظریه و عمل، در اصول دکتر بروک تیلور* را منتشر کرده‌است. *رساله‌ای کامل درباره چشم انداز...* اولین **کتاب پاپ-آپی** است که بصورت تجاری تولید می شود و شامل مکانیزم‌ کاغذی ۳ بعدی است. پنجره‌های بازشو با کشیدن رشته‌هایی فعال می شوند و احجام هندسی را ایجاد می کنند که به خواننده در درک مفهوم چشم‌انداز کمک می کند.

در اواخر قرن هجدهم بود که این تکنیک‌ها روی کتابهایی که برای سرگرمی و به ویژه برای کودکان طراحی شده بودند به کار گرفته شدند.

برخی از اولین کتابهای سه بعدی و با زبانه‌های متحرک توسط ارنست نیستر و لوتار مگندورفر در آلمان و انگلیس در قرن نوزدهم تهیه می‌شدند.

جهش بزرگ در زمینه *کتاب های پاپ-آپ* در سال 1929 با انتشار *کتاب سالانه کودکان روزانه اکسپرس* شماره 1 **با تصاویری که به شکل مدل بالا می جهند** انجامید. آن را **لوییس ژیرود** و **تئودور براون** تهیه کرده‌بودند. چهار مورد دیگر سالانه اکسپرس روزانه به دنبال آن ساخته شد و سپس **ژیرود** انتشارات استراند را راه اندازی کرد ، این مجموعه جدیدی از کتابهای بوکانو را تولید کرد. کتاب های **بوکانو** اولین *کتاب های پاپ-آپ* واقعی برای کودکان بودند، زیرا **پاپ-آپ‌ها** را می توان از 360 درجه کامل مشاهده کرد ، نه فقط قسمت جلویی که رو به بیننده است. هفده بوکانو تا قبل از مرگ **ژیرود** در سال 1949 ساخته‌شد.

در ایالات متحده، در دهه 1930، **هارولد لنتز** با تولید کتاب های روبان آبی در نیویورک از *ژیرود* پیروی می‌کرد. وی اولین ناشری بود که از اصطلاح **pop-up** برای توصیف تصاویر متحرک خود استفاده کرد.

پیشرفت بعدی در این زمینه توسط **وویتخ کوباشتا**  *Vojtěch Kubašta* و اندیشه حیرت آور وی انجام شد که در دهه 1960 در پراگ کار می کرد؛ به رهبری او و **والدو هانت** در ایالات متحده با تاسیس دو شرکت Graphics International و Intervisual Books ، بین دهه‌های 1960 و 1990 صدها کتاب پاپ-آپ را برای کودکان تولید کردند. اگرچه این کتابها برای مخاطبان ایالات متحده در نظر گرفته شده بود، اما این کتابها در مناطقی با هزینه کار کمتر سر هم می شدند؛ ژاپن و بعداً در سنگاپور و آمریکای لاتین، کشورهایی مانند کلمبیا و مکزیک. اولین کتاب پاپ-آپ **هانت**، کتاب *معمای* پاپ-آپ **بنت سرف** بود، منتشر شده توسط **خانه تصادفی** (Random House) به عنوان یک تبلیغ برای *کافی شاپ ماکسول* و نمایش آن کار طنزپرداز **بنت سرف** که در آن زمان رئیس *خانه تصادفی* بود.[8][10] تیم *والدو هانت* و *کریستوفر سرف* در مجموع 30 کتاب پاپ آپ کودک دیگر را برای چاپ توسط *خانه تصادفی Random House* تهیه کردند، از جمله کتاب های ویژه‌ای که ایجاد کردند شخصیت‌های خیابان سسمی بودند. به گفته *بنت سرف* (در کتاب خود *به صورت تصادفی*) ، کتابهای پاپ آپ برای *خانه تصادفی* سودآور بودند.

*هانت* علاوه بر همکاری با *کریستوفر سرف* در *خانه تصادفی* ، کتابهای پاپ-آپ برای والت دیزنی ، مجموعه ای از کتاب های پاپ آپ براساس بابر  BABER، و عناوینی مانند خانه خالی از سکنه توسط یان پیانکوفسکی و بدن انسان توسط دیوید پلهام در کارنامه‌اش دارد.

آثار برجسته
-----------

برخی از کتاب های پاپ آپ به دلیل آثار هنری یا پیچیدگی که به دنبال دارند ، به عنوان آثار ادبی مورد توجه قرار می گیرند. یک مثال این است: 
  
*جنگ ستارگان: راهنمای پاپ-آپ کهکشان*، توسط متیو رینهارت. 
  
این کتاب به دلیل پاپ-آپ های مفصل و مهارت تصویرگری مورد توجه جامعه ادبی قرار گرفت، مجله نیویورک تایمز درباره‌اش گفت *نامیدن این قطعه‌ی مهندسی پیشرفته به عنوان **کتاب پاپ-آپ**، مثل این است که به دیوار بزرگ چین بگوییم پرچین.*

انتشارات رندوم هاوس در سال 1967، کتاب **فهرست اندی وارهول** (Andy Warhol's Index) توسط اندی وارهول، *کریس سرف* و *آلن رینزلر* تولید شد و شامل عکس های افراد مشهور همراه با نسخه های پاپ-آپ تصاویر **وارهول‌آسا** (وارهولسک) *Warholesque* مانند قوطی حلبی مقوایی رب گوجه فرنگی و همچنین شامل یک قطعه پلاستیکی، یک بادکنک نقره‌ای بادی، و چیزهای جدید دیگر بود.

هنرمند کتاب پاپ-آپ کولت فو بزرگترین کتاب پاپ-آپ چین را طراحی کرده‌است. در سال 2008 ، برای ایجاد کتاب های پاپ-آپ از 25 اقلیت قومی ساکن استان یوننان چین، به او یک بورس تحصیلی فولبرایت اعطا شد. کارهای او را می توان در کتابخانه کنگره، موزه هنر متروپولیتن و موزه ملی زنان در هنر یافت.

دیوید اِی. کارتر David A. Carter که بسیاری از پاپ‌-آپ‌های با موضوع شکل را آفریده‌ست، و رابرت سابودا Robert Sabuda دیگر نویسندگان برجسته کتاب پاپ‌-آپ هستند.

در ایران
--------

در كشور ما، با وجود ماشين‌آلات پيشرفته‌ی چاپ و هنرمندان تصويرساز بااستعداد، زمينه‌ى ظهور اين بخش از صنعت چاپ به صورت بالقوه وجود دارد و محبوبيت و جذابيت آثار *پاپ-آپ* باعث تشويق و ترغيب تصويرگران و فعالان حوزه‌ى گرافيك و چاپ براى توليد **كتابهاى پاپ-آپ** شده‌است.

### مجموعه ها

مجموعه کتابخانه ها
------------------

  
کتابخانه کتابهای نادر و Beinecke در دانشگاه ییل
  
کالج Bowdoin ، بخش مجموعه ها و بایگانی های ویژه جورج جی میچل در برونزویک ، ماین مجموعه کتاب های پاپ آپ Harold M. Goralnick را در خود دارد که شامل 1900 جلد کتاب است.
  
دانشگاه ایالتی کارولینای شمالی مجموعه تحقیق و مطالعه کتابخانه های کتاب های پاپ آپ 1960-2009 شامل 7.5 فوت خطی از کتاب های پاپ آپ ، کاتالوگ ها ، بریده های روزنامه ها و سایر مطالب مربوط به کتاب های پاپ آپ مربوطه ، که بسیاری از آنها توسط سارا فرومن اهدا شده است.
  
دانشگاه آیووا کتابخانه مجموعه های ویژه در شهر آیووا شامل موارد زیر است: متیو رینهارت مجموعه کتاب های پاپ آپ و مجموعه امیلی مارتین، دو مهندس مشهور مقاله.
  
دانشگاه نیوهمپشایر کتابخانه دیموند در دورهام ، نیوهمپشایر دارای مجموعه کتاب های متحرک Carel Chapman است که شامل بیش از 1800 کتاب پاپ آپ و متحرک است.
مجموعه موزه ها
کوپر-هیویت ، موزه طراحی اسمیتسونیان بیش از 1700 عنوان در مجموعه کتاب های پاپ آپ دارد.[19]
موزه و کتابخانه روزنباخ در فیلادلفیا ، پنسیلوانیا شامل 643 کتاب از تصویرگر است موریس سنداک وصیت نامه او Lothar Meggendorfer مجموعه کتابهای متحرک.[20]

انجمن ها
--------

از سال 1993 ، انجمن کتاب متحرک محفلی را برای هنرمندان ، فروشندگان کتاب ، تولیدکنندگان کتاب ، مجموعه داران ، کیوریتورها و دیگران فراهم کرده است تا اشتیاق و تبادل اطلاعات در مورد کتاب های پاپ آپ و منقول را به اشتراک بگذارند. این سازمان همچنین جوایزی را برای بهترین مهندس كاغذ (كتاب تجارت و هنرمندان) و برتری در مهندسی كاغذ توسط یك دانشجوی كارشناسی یا كارشناسی ارشد اهدا می كند.

همچنین ببینید
-------------

* ادبیات کودکان
* کتاب ها
* هنرمندان و مهندسان کاغذ پاپ-آپ
* کتاب کودکانه تعاملی
* کتاب پاپ-آپ خانم Kozlovas در مورد لندن در این فیلم پدینگتون ۲ (2017)
* مهندسی کاغذ و پاپ آپ از مجموعه دامیز
* تکنیک های برش و تا برای طراحی های پاپ-آپ (برجسته)

منابع
-----

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑
8. ↑
9. ↑
10. ↑
11. ↑
12. ↑
13. ↑
14. ↑
15. ↑
16. ↑
17. ↑
18. ↑  آیوز، راب (۱۳۹۲). *مهندسی کاغذ و پاپ آپ*. آوند دانش. شابک ۹۷۸۶۰۰۷۰۲۲۰۹۲.
19. ↑  جکسن، پل (۱۳۹۳). *تکنیک های برش و تا برای طراحی های پاپ-آپ (برجسته)*. میردشتی. شابک ۹۷۸۹۶۴۲۷۰۸۹۳۲.

| * ن
* ب
* و
کتاب‌ها |
| --- |
| تولید | 
* صحافی
* جلد کتاب
	+ روکش جلد
* طراحی
* ویراستاری
* تصویرگری
	+ تذهیب‌ها
* چاپ
	+ ویراست
	+ تاریخ چاپ
	+ اینکانوبولا
	+ چاپ محدود
* نشر
	+ کپی پیش از چاپ
	+ گالینگور
	+ شومیز
* اندازه کتاب
* حروف‌چینی
* Volume (bibliography)
* Collection (publishing)
* فروست

 |
| مصرف | 
* جایزه ادبی
* Bestsellers
* کتاب‌شناسی
* جنون کتاب (تسوندوکو)
* کتاب‌باز
* کتاب‌درمانی
* چوق الف
* Bookselling
	+ blurbs
	+ book towns
	+ کتاب دست‌دوم
* Censorship
* Clubs
* گردآوری کتاب
* Digitizing
* Bookworm (insect)
* Furniture
	+ قفسه کتابخانه
	+ bookends
* کتابخانه
* Print culture
* خواندن
	+ سواد
* نقد کتاب

 |
| بر پایهٔ کشور | 
* برزیل
* فرانسه
* آلمان
* ایتالیا
* ژاپن
* هلند
* پاکستان
* اسپانیا
* پادشاهی متحده
* ایالات متحده

 |
| دیگر | 
* Genres
	+ fictional
	+ کتاب مینیاتوری
	+ pop-up
	+ کتاب درسی
* جادونامه
* Formats
	+ کتاب صوتی
	+ کتاب الکترونیک
* Coffee table book

 |
| مرتبط | 
* Book packaging
* تبادل کتاب
* History of books
* Outline
* مالکیت فکری
* شماره استاندارد بین‌المللی کتاب
* فهرست پرفروش‌ترین کتاب‌های تاریخ
* نگهداری
* Dog ears
* روز جهانی کتاب
* پایتخت جهانی کتاب

 |
| 
* پیرامون
* رده
* درگاه

 |

| * ن
* ب
* و
**طراحی کتاب** |
| --- |
| گزینه‌های متداول صفحه‌آرایی و تایپوگرافی | 
* قلم (رایانه)

 |
| جلد | 
* Buckram
* چرم
* صحافی با پوست انسان
* Treasure binding

 |
| Endpapers | 
* کاغذ ابر و باد

 |
| پیش‌گفتار | 
* Half title or bastard title
* Frontispiece
* صفحه عنوان
* نسخه چاپی
* Dedication
* کتیبه
* فهرست مطالب
* لیست صفحه‌آرایی
* لیست جدول (اطلاعات)
* مقدمه
* سر‌آغاز
* Acknowledgments
* پیش‌گفتار
* دیباچه
* Printer's mark

 |
| طراحی کتاب | 
* فصل
* Parts
* Tipped-in pages

 |
| Back matter | 
* Afterword
* استنتاج
* مؤخره
* Outro
* پی‌نوشت
* ضمیمه
* فهرست معانی
* کتاب‌شناسی
* نمایه
* Errata
* انجامه
* Postface

 |
| عناصر دیگر | 
* Catchword
* Die cutting
* Fore-edge painting
* Pop-ups
* Thumb index

 |


| * ن
* ب
* و
صنایع دستی و هنرهای تزیینی |
| --- |
| الیاف و چرم | 
* آجیده‌دوزی
* ابریشم‌دوزی
* بافتنی
* بردری‌دوزی
* بیلیش‌دوزی
* پارچه‌بافی
* پتوبافی
* پته‌دوزی
* پرده‌های نگارین
* پشتی‌دوزی
* پلاس
* کتیبه‌دوزی
* پوستین‌دوزی
* ترمه‌بافی
* تکه‌چسبانی
* تکه‌دوزی
* توربافی
* جاجیم‌بافی
* جوال
* جوراب پشمی
* چاپ کلاقه‌ای (باتیک)
* چادرشب‌بافی
* چاروق
* چرم‌سازی
* چشمه‌دوزی
* چنته‌بافی
* چهل‌تکه
* چوقا
* چیت‌بافی
* چیدمان
* چیغ‌بافی
* حاشیه‌دوزی
* حصیربافی
* خامه‌دوزی
* خورجین‌بافی
* خیاطی
* دارایی‌بافی
* دست‌بند دوستی
* دوزندگی
* ده‌یک‌دوزی
* رشتی‌دوزی
* رفوگری
* رنگرزی گره‌ای
* رنگرزی
* رودوزی
* ریسندگی
* زربفت
* زیلوبافی
* زین‌سازی
* سبدبافی (مرواربافی •  پخل‌بافی •  کپوبافی)
* سرپرده
* سرمه‌دوزی
* سکمه‌دوزی
* سوزن‌دوزی
* شعربافی
* شماره‌دوزی
* شمدبافی
* علاقه‌بندی
* قارچین
* قلمکارسازی
* قلاب‌دوزی
* کفاشی
* کلاه مالی
* گبه‌بافی
* گلابتون‌دوزی
* گلیچ‌بافی
* گلیم‌بافی
* گلیمچه
* گل‌دوزی
* لحاف‌دوزی
* مفرش‌بافی
* ملیله‌دوزی
* منجوق‌دوزی
* منگوله‌سازی
* نساجی
* نمدمالی
* نواربافی
* ورنی‌بافی

 |
| کاغذ | 
* اوریگامی (کیری‌گامی)
* پاپیه ماشه
* تکه‌چسبانی (فتومونتاژ)
* تذهیب
* خوشنویسی
* صحافی
* کاغذ ابری
* کاغذ دیواری
* کاغذسازی
* مُهرکاری

 |
| چوب | 
* خاتم‌کاری
* سوخت‌نگاری
* صندلی لهستانی
* کابینت‌سازی
* معرق‌کاری
* منبت‌کاری
* نجاری

 |
| سرامیک | 
* پرسلان
* سرامیک
* سفالگری
* کاشی‌سازی (کاشی‌کاری)

 |
| شیشه | 
* بلورسازی
* شیشه‌گری
* ویترای

 |
| فلز | 
* ضریح‌سازی
* طلاسازی
* زیورآلات
* قلم‌زنی
* مسگری
* ملیله‌کاری
* نقره‌سازی
* ورشوسازی
* دمشقه

 |
| مواد دیگر | 
* تخم‌مرغ رنگی
* حکاکی
* چاپ دستی
* عروسک‌سازی
* فیروزه‌تراشی
* فیروزه‌کوب
* لوست
* مرصع کاری
* مرصع‌سازی
* موزائیک
* میناکاری
* مینیاتور
* نازک‌کاری
* نقشه‌کشی قالی
* نمونک

 |
| فهرست صنایع دستی ایران |

رده:هنر کاغذی
رده:کتاب‌ها بر پایه نوع
رده:کتاب‌های کودکان
رده:هنر کتاب