**افسانه‌های کهن ایرانی** نام یک مجموعه تلویزیونی ایرانی به کارگردانیِ مروا نبیلی و ملک‌جهان خزایی و باربد طاهری است که در سال‌های ۱۳۵۷-۱۳۵۶، از تلویزیون ملی ایران تولید و پخش گردید.

خلاصه داستان
------------

قصه‌های این مجموعه تلویزیونی، برگرفته از ادبیات کهن فارسی است و هر قسمت داستان متفاوت و مجزایی دارد. برخی از قسمت‌های این مجموعه عبارتند از:

### نارنج و ترنج

تاریخ نمایش: ۲۴ مهر ۱۳۵۶ - شبکه دوم تلویزیون ملی ایران 

بازیگران: حمید طاعتی، هوشنگ توزیع، سیمین سبزواری

شاهزاده‌ای به جستجوی دختر نارنج و ترنج می‌رود. کنیز پادشاه دختر را از بین می‌برد و ...

### نمکی

تاریخ نمایش: ۷ آبان ۱۳۵۶ - شبکه دوم تلویزیون ملی ایران 

پیرزنی شش دختر دارد که کوچکترین آنها، «نمکی» نام دارد و قرار بر آن است که هر شب، یکی از دخترها وظیفهٔ بستن درب‌های منزل را به عهده داشته باشد. یک شب، یکی از دخترها، فراموش می‌کند درب را قفل کند و در نتیجه «دیو» به منزل پیرزن آمده و همهٔ دخترها را یکی‌یکی با خود به قلعه‌اش می‌برد. سرانجام نوبت به نمکی می‌رسد و دیو او را هم می‌دزدد، اما نمکی طی ماجراهایی، همۀ زندانیان قلعهٔ دیو را آزاد می‌کند.

### گل خندان

تاریخ نمایش: ۱۵ بهمن ۱۳۵۶ / بازپخش ۲۲ آبان ۱۳۵۷ - شبکه دوم تلویزیون ملی ایران  

بازیگران: آذر فخر، هوشنگ توزیع، فیروز بهجت محمدی، نادیا خلیل پور، کارمن، رضا یاقوتی

### پادشاه و دختر چوپان

تاریخ نمایش: ۱۵ آبان ۱۳۵۷ - شبکه دوم تلویزیون ملی ایران 

بازیگران: شهلا میربختیار، محمد تاجی، نصرت الله زمان پور

### ملک محمد

تاریخ نمایش: چهار قسمت از ۴ اردیبهشت - ۲۵ اردیبهشت ۱۳۵۷ - شبکه دوم تلویزیون ملی ایران 

بازیگران: سیرتی، شهیدی، طوفان افراسیابی

پادشاهی هفت پسر دارد. برای تعیین جانشین خود، می‌گوید هر یک از ایشان که مرغ و قفس‌های طلایی را بیاورد، جانشین او خواهد شد. پسران پادشاه ماجراهای بسیاری را از سر می‌گذرانند و عاقبت پسر کوچکِ ملک محمد، موفق به یافتنِ مرغ و قفس طلایی می‌شود.

### سنگ صبور

تاریخ نمایش: ۱ آبان ۱۳۵۷ - شبکه دوم تلویزیون ملی ایران 

بازیگران: سیمین سبزواری، علی ژکان، مریم نایاک، هما خوشبین

### شاهزاده و آهو

تاریخ نمایش: در ایران نمایش داده نشد - پخش از برنامه تونل زمان، تلویزیون من و تو سال ۱۴۰۱

بازیگران:هوشنگ توزیع، آنیک

  

این مجموعه نمایشی به سفارش گروه کودک و نوجوان ساخته شد و تنها، قصه‌های «نارنج و ترنج»، «نمکی»، «سنگ صبور»، «گل خندان»، «ملک محمد» و «پادشاه و دختر چوپان» از کانال ۲ تلویزیون ملی ایران پخش شدند و به علت آغاز وقایع انقلاب ۱۳۵۷، پروژه نیمه کاره ماند و بقیه قسمت‌ها پخش نشد.

بازیگران و عوامل تولید
----------------------

### بازیگران

* فیروز بهجت‌محمدی در نقش «پدر گٔل‌خندان»
* گیتی فروهر
* شهلا میربختیار
* آذر فخر
* هوشنگ توزیع
* فرخ قوامی
* محمود شهیدی
* علی مختاری
* عباس زنده‌دل
* حمید طاعتی
* مریم اصلانیان
* امیر پریچهر
* کیومرث محمودی
* نادیا خلیل‌پور
* رضا یاقوتی
* محمد ناجی
* نصرت‌الله امان‌پور
* طوفان
* کارمن

### عوامل تولید

* کارگردان: مروا نبیلی، ملک‌جهان خزاعی و باربد طاهری
* نویسنده: فضل‌الله مهتدی صبحی (بر اساس کتاب افسانه‌های کهن ایرانی)
* فیلمبرداری و تدوین: کامبیز خوشبین
* موسیقی: مجتبی میرزاده
* طراح صحنه و لباس: ملک‌جهان خزاعی
* تهیه‌کننده: باربد طاهری
* فرمت تصویر: ۱۶ میلیمتری
* محصول: تلویزیون ملی ایران
* سال تولید و پخش: ۱۳۵۷-۱۳۵۶

پانویس
------

1. ↑  فرهنگ سریالهای تلویزیونی ایران از آغاز تا امروز؛ ماهنامه سینمایی «فیلم»، شماره ۲۴۵، ۱۵ آذر ۱۳۷۸
2. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۳۴*. ۲۲ مهر ۱۳۵۶.
3. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۳۶*. ۷ آبان ۱۳۵۶.
4. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۵۰*. ۱۵ بهمن ۱۳۵۶.
5. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۸۷*. ۲۷ آبان ۱۳۵۷.
6. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۸۶*. ۱۳ آبان ۱۳۵۷.
7. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۶۰*. ۲ اردیبهشت ۱۳۵۷.
8. ↑  *مجله تماشا، شماره ۳۸۵*. ۲۹ مهر ۱۳۵۷.

منابع
-----

* فرهنگ سریالهای تلویزیونی ایران از آغاز تا امروز؛ ماهنامه سینمایی «فیلم»، شماره ۲۴۵، ۱۵ آذر ۱۳۷۸، صفحه ۸۷

پیوند به بیرون
--------------

تصاویری از سریال افسانه‌های کهن ایرانی (بریدۀ مجلات قدیمی)

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست مجموعه‌های تلویزیونی ایران

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد مجموعه‌های تلویزیونی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |