**حاجی خدر**، روستایی از توابع بخش سامن ، شهرستان ملایر در استان همدان ایران است.

تاریخچه
-------

در مورد تاریخ پیدایش تمدن در این روستا بحث های متفاوتی مطرح میباشد ، عده ای با توجه به وجود قلعه یزدگرد سوم ساسانی در کوههای اطراف این روستا سن تمدن انسانی در این منطقه را به دوران پیش از اسلام و اواخر حکومت ساسانیان در ایران نسبت میدهند ، اما روستای فعلی با شکل کنونی در اواخر سلطنت زندیان و اوایل حکومت قاجاریه و به دنبال کوچ تعدادی از طوایف لر نشین مناطق غربی نهاوند به این منطقه شکل گرفته و در اوایل دوران پهلوی اول با حفر قناتهای متعدد و دسترسی به منابع آب این روستا به شکوفایی و آبادانی در زمینه کشاورزی و دامپروری و دارای تعداد زیادی سکنه بوده است .اما رفته رفته و با توجه به کمبود آب و عدم رسیدگی به نیازهای اولیه این مناطق در دوره های بعدی کم کم با کوچ اهالی این روستا به شهرها از رونق آن کاسته شده است.

جمعیت
-----

این روستا در بخش سامن قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن 12نفر (7خانوار) بوده‌است.،بافت روستای حاجی خدر در دو،سه سال اخیر تغییرات اساسی داشته و از بافت فرسوده وقدیمی به بافت و ساختار جدید واستاندارد های ساخت وساز شهری تغییر کرده است،علاوه بر ساختار جدید روستای حاجی خدر،امکانات گاز و برق و تلفن نیز به روستاو زندگی ساکنان روستای حاجی خدر رونق زیادی بخشیده است،با عملیاتی شدن طرح هادی بیشتر کسانی که روستا را ترک کرده بودند به روستا برگشته و با ساخت و ساز زمین هایی که قبلا خانه های قدیمی و کاه گلی با سقف تیر چوبی بوده اند و به نوعی خانه های مخروبه و متروکه آبا و اجدادی خود را با معماری جدید بازسازی کرده‌اند،تعدادی از این ساختمان ها بصورت دو یا چند طبقه ساخته شده که اکثرا داری سقف شیروانی با رنگهای زیبا میباشند که دورنمای زیبا و شکیلی به روستا بخشیده اند

آب و هوا
--------

روستای حاجی خدر علاوه بر طبیعت زیبا و بکر به دلیل ارتفاع سطح و محصور شدن در میان امتداد رشته کوههای زاگرس میانی دارای آب وهوای کوهستانی و سرد میباشد چنانکه تابستانهای معتدل و خنک و زمستانهای بسیار سرد و خشک بامیزان بارش ۲۱۰ روز در سال را دارا میباشد. در گذشته بارش برف در این منطقه گاه تا ۲متر میرسیده به شکلی که اهالی روستا برای رفت و آمد مجبور به حفر تونل در میان برفها بوده اند.

کشاورزی
-------

کشاورزی در این روستا بیشتر به صورت کشت باغات انگور و درختان گردو و بادام و مقدار اندکی سیب و هلو میباشد که در کنار آنها کاشت گندم ، جو ،یونجه ، لوبیا و عدس و همچنین سیفی جات نیز کشت میشود، آبیاری کشاورزی در روستا بصورت سنتی و از طریق آبهای زیرزمینی و قنات ها انجام میپذیرد که با جمع آوری آب قنات در محلی به نام ( اسیل ) و هدایت آن از طریق مسیرهایی کوچک به درون باغ انجام میگیرد ، لازم به ذکر است که کاشت اکثر مزارع گندم و جو بصورت دیم بوده و بیشتر باغات انگور و درختان میوه را آبیاری می کنند.

فاصله زمینی
-----------

فاصله زمینی روستای حاجی خدر با شهرستان ملایر حدود 25کیلومتر￼ میباشد که در مسیر جاده ملایر،بروجرد قرار دارد،که از بخش سامن نیز عبور می کند ،حدود 5کیلومتر از جاده ورودی به روستا بصورت خاکی میباشد که باعث بوجود آمدن مشکلات زیادی برای تردد ساکنان روستا بویژه در فصل زمستان میباشد که امید است با مساعدت و همکاری مسولین شهرستان ملایر وسامن این مشکل نیز حل شود،لازم به ذکر است که تا بحال قول های زیادی از طرف مسولین برای رفع این مشکل داده شده است که متاسفانه تاکنون جامه عمل به هیچکدام از آنها پوشانده نشده است.

طوایف
-----

بنیانگذاران اولیه روستای حاجی خدر سه فرد مهاجر با نامهای ملک ، باقر و علیمحمد بوده اند ، که پایه ریزی روستا را با ساخت ۳ قلعه در ۳ منطقه از روستا شروع کرده و این قلعه ها هنوزهم در بافت قدیمی و تقریبا مخروبه روستا موجود میباشند. 

این آبادی محل تشکیل و زندگی طوایف بزرگی از جمله ملکی ، باقری ، امیری ، حیدری ، جعفری ،عباسی ، کرمی ،علیمحمدی ، امیدی ،امامی ، داربی ، صفری ، فیض الهی ، شمس الهی ، همتیان ، نجم ، آتشبار و بفکین میباشد.

آثار تاریخی
-----------

در روستای حاجی خدر دره ای به نام دره یزدگرد در نزدیکی کوهی با همین نام وجود دارد که بقایای قلعه ای موسوم به قلعه **یزدگرد سوم ساسانی** در آن به چشم میخورد ،همچنین طبق اسناد به دست آمده و بررسیهای اجمالی انجام شده و بنا بر نقل قولها و شنیده ها از بزرگان این روستا ،سه زاغه زیر زمینی در زیر این روستا وجود داشته که در زمانهای قدیم از آنها برای نگهداری دامها و اهالی روستا در برابر سرمای سخت زمستان استفاده میشده است ،ولی در حال حاضر مشخص نیست که دهانه ورودی این زاغه ها در چه مکانی از روستا قرار گرفته ،همچنین از طول و عمق این زاغه ها سندی در دست نبوده اما با اندکی اغراق میتوان گفت این زاغه ها بی ارتباط با قلعه یزدگرد نبوده و احتمالا از آنها علاوه بر استفاده های یاد شده به عنوان دالان های زیر زمینی و ارتباطی استفاده میشده است

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست روستاهای ایران

منابع
-----

1. ↑  «درگاه ملی آمار > سرشماری عمومی نفوس و مسکن > نتایج سرشماری > جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری سال 1395». *www.amar.org.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۳-۲۹.

* «نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵». درگاه ملی آمار ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۱ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱ ژانویه ۲۰۱۳.

| * ن
* ب
* و
ایران شهرستان ملایر |
| --- |
| مرکز | 
* ملایر

 |
| بخش | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| مرکزی | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* ملایر

 |
| دهستان‌هاو روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| حرم‌رود علیا | 
* احمدآباد
* گلدره علیا
* گلدسته
* گلوشجرد
* گنبد
* حاجی‌آباد
* حرم‌آباد
* کرکان
* مهرآباد
* محمدی
* نکیل‌آباد
* قلعه فتاحیه
* شریف‌آباد قوزان
* شیرین‌آباد
* شوشاب
* توچقاز
* یونجی

 |
| جوزان | 
* بابلقانی
* گماسا
* گل‌گل
* جوزان
* کهریز
* خیرآباد
* کله بید
* مانیزان
* قلعه باباخان
* قلعه جوزان
* توسک علیا
* توسک سفلی

 |
| کوه سرده | 
* بابارئیس
* امامزاده عبدالله
* ازناو
* گنجاب
* گولوند
* محمودآباد، ملایر
* مزرعه کشاورزیان
* پیرخداوردی
* قجراب علیا
* قجراب سفلی
* قره تگینی
* قشلاق امیرآباد
* قشلاق شیرازی
* سالوک (ملایر)
* ورچق

 |
| موزاران | 
* عباسیه
* علمدار علیا
* علمدار سفلی
* دارچم
* داویجان
* ازناوله
* فروز (ملایر)
* جوراب
* مرویل
* نامیله
* رضوانکده
* سیبدر

 |

 |

 |
| جوکار | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* ازندریان
* جوکار

 |
| دهستان‌هاو روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| المهدی | 
* علی‌آباد دمق
* ده شاکر
* ده نو علی‌آباد
* حسن‌آباد قوش بلاغ
* حسین‌آباد شاملو
* کوسج خلیل
* قشلاق ده‌نو
* زمان‌آباد محمدآباد
* زیرابیه

 |
| جوکار | 
* بابارود
* بیش اغاج
* چشمه پهن ننج
* گل شیر
* کندهلان
* کسب
* خدری
* میرزاییه
* مبارک‌آباد
* ننج
* نصرت‌آباد
* عشاق
* پیرمیشان
* قوزان
* سنگ سفیدننج

 |
| ترک غربی | 
* الفاوت
* علیجوق
* اشاق قلعه
* بوربور
* چشمه پهن
* داییلر
* گوجک
* کمری
* کریم‌آباد
* منگاوی
* محرا
* مکربی
* نهنجه
* قدیمی
* شادکندی
* طاسبندی
* ینگی‌کند
* زاغه طاسبندی
* زمان‌آباد

 |
| ترک شرقی | 
* علوی
* دشت‌آباد
* اسلام‌آباد
* خردمند
* موسی بلاغی
* قشلاق قباد
* طجر علوی
* توتل
* اوچ تپه

 |

 |

 |
| سامن | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* سامن

 |
| دهستان‌هاو روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| آورزمان | 
* عباس‌آباد
* ابدر
* اورزمان
* دره امیدعلی
* دهلق
* دوریجان
* لولوهر
* مهدی‌آباد
* میانزولان
* موداران

 |
| حرم‌رود سفلی | 
* ارته بلاغ
* بلرتو
* ده نواورزمان
* اسکنان
* حسن کوسج
* هزارجریب
* حسین‌آباد ناظم
* ایرانه
* جریا
* جیجان رود
* کهریزحسین‌آباد ناظم
* کلیل‌آباد
* کرتیل‌آباد
* مالیچه
* ناصح‌آباد
* قلعه کرتیل‌آباد
* شریف‌آباد طجر

 |
| سامن | 
* امیرالامرا
* فیروزآباد
* حاجی خدر
* هریرز
* کهکدان
* کمربنه
* محمودآباد
* نمازگاه
* نازول
* اردکلو
* پیرسواران
* سراب طجر
* تجر
* واشان
* یونس
* قشلاق پیرحیاتی
* زرشگی

 |
| سفیدکوه | 
* علی مرادخواه
* انجیره
* انوچ
* بهاره
* چشمه ساران
* گلدره انوچ
* قشلاق انوچ
* رحمن‌آباد انوچ
* زاغه انوچ

 |

 |

 |
| زند | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* زنگنه

 |
| دهستان‌هاو روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| کمازان علیا | 
* احمدیه
* ده میانه
* گنجدر
* گلپرآباد
* گوشه کساوند
* کمازان
* کساوند
* میشن
* نهندر
* سیاه‌چوقا
* زنگنه سفلی

 |
| کمازان سفلی | 
* علی‌آباد
* ارگس علیا
* ارگس سفلی
* اشمیزان
* بیاتان علیا
* بیاتان سفلی
* بیدکرپه علیا
* بیدکرپه سفلی
* بیدکرپه وسطی
* دره چنار
* دره میانه علیا
* دره میانه سفلی
* دره راست
* امامزاده خاتون
* کیکله
* مهدویه
* ملیان
* مصلحان
* پاتپه گونسبان
* پیهان
* قلعه نوگونسبان
* قشلاق محمدی
* تله‌جرد علیا
* تله‌جرد سفلی
* طایمه

 |
| کمازان وسطی | 
* بیغش
* چشمه زورق
* چشمه علی‌محمد
* ده چانه
* گرجایی
* حمزه لو علیا
* حمزه لو سفلی
* پریان
* پری
* سنگده

 |

 |

 |

 |