**محمدرضا نکونام** (زاده ۱۳۲۷ در گلپایگان) یکی از مراجع تقلید و نیز مدرس عرفان نظری، اقتصاد اسلامی و (دوره خارج) فقه و فلسفه اسلامی در حوزه علمیه قم است که در علوم مختلف اسلامی، ده‌ها کتاب، نوشته‌است.

زندگی‌نامه
----------

محمدرضا نکونام (زاده ۲۰ دی ۱۳۲۷ - گلپایگان) فرزند محمدباقر از اهل و ساکن شهرری است. وی دروس حوزه را در تهران شروع کرد و تا قسمتی از خارج خواند. سپس در قم به درس خارج محمدرضا گلپایگانی، میرزا هاشم آملی، مرتضی حائری، حاضر شد.

### فعالیت‌ها

تدریس دروس عالی حوزوی و تألیف کتاب از فعالیت‌های علمی اوست. وی همچنین از مبارزان علیه حکومت پهلوی بوده‌است. وی خود در مصاحبه با سایت خبری آران مغان اظهار داشته‌است که از ۱۴ سالگی با سید روح‌الله خمینی آشنا شده و برای تبلیغ قبل از انقلاب به شهرهایی از ایران رفته و به‌خصوص در شهر کرمان در برانگیزی بعضی حرکات انقلابی نقش داشته‌است. همچنین در اظهاراتش آورده که بارها توسط ساواک بازداشت شده و اوایل انقلاب مدتی اداره کیش و سپس بندر امام خمینی (بندر شاهپور سابق) را به عهده گرفته‌است.

بازداشت و محکومیت توسط دادگاه روحانیت
-------------------------------------

همچنین ببینید: نقض حقوق حوزویان در جمهوری اسلامی ایران
وی در تاریخ ۱۱ دی ۱۳۹۳ به دلایل نامعلومی، در پی هجوم مأموران امنیتی، بازداشت شد و در ۲۵ اسفند ۱۳۹۳ آزاد شد که به دلیل وخامت وضعیت جسمی به بیمارستان منتقل شد. سازمان پزشکی قانونی بارها اعلام کرد که او تحمل سپری کردن حبس را ندارد.

نکونام توسط دادگاه ویژه روحانیت قم به ۵ سال حبس تعزیری، شلاق و خلع لباس، محکوم شد.

وی که از چند بیماری، رنج می‌برد، در زندان (ساحلی) قم، نگهداری می‌شود. او در سال ۹۳ در پی سخنان انتقاد آمیزش، با شکایت چند طلبه، بازداشت و در دادگاه ویژه روحانیت به پنج سال حبس، محکوم شد.

رسانه‌ها علت بازداشت وی را انتقاد او از مکارم شیرازی دربارهٔ موضوع اینترنت پرسرعت تحلیل کرده‌اند و گفته شده دو روز پس از آنکه مکارم شیرازی علت بازداشت وی را با موضوع فوق رد کرده نکونام آزاد شده‌است.

وی پس از انتشار مطلبی در روزنامه قانون دوباره بازداشت شد و از اول دی ۱۳۹۵ به خاطر اعتراض به «بی‌عدالتی‌های دادگاه ویژه روحانیت، فشار برای پذیرش شروط غیرشرعی و غیرقانونی آن‌ها برای آزادی و محرومیت از پزشک و درمان بیماری‌هایش» اعتصاب کرد که منجر به وخامت حال وی شده‌است.

نکونام در اعتراض به وضعیت بد خود در زندان، اعتصاب غذا کرد. وی در زندان، یک بار نیز دچار سکته مغزی شد.

از زمان بازداشت وی سایت شخصی او نیز که به انتشار نظرات و عقایدش می‌پرداخت در ایران فیلتر شد و سایت دیگری به نام او و همچنین سایت نشر آثار و افکار او ایجاد گردیده‌است. همچنین شماری از شاگردانش در اعتراض به بازداشت وی، در جلو دفتر سید علی خامنه‌ای تحصن کردند.

### جلوگیری از مرجعیت

دادگاه ویژه روحانیت قم از انتشار رساله فقهی محمد رضا نکونام در ایران جلوگیری کرده و همه نسخه‌هایش را جمع‌آوری کرد.

دیدگاه‌ها
---------

وی در مصاحبه‌ای در مورد امر به معروف و نهی از منکر گفته‌است:

> در جامعه اسلامی اصلاً نباید کار به جایی برسد که دولت امر به معروف کند، اگر به این نقطه برسیم مغلوب شده‌ایم. اگر مردم این کار را نکردند، یا مردم نخواستند، ما آنجا مغلوب شده‌ایم دخالت دولت کار را درست نمی‌کند. دیگر امر به معروف نیست، بلکه اجبار و زور است.
> 
> 

وی مطرح‌کننده طرح «پایان جنگ در جهان» است و عامل خشونت‌های امروز جهان را دیکتاتوری عملی سران استکبار، عدم تخصص و صداقت دولتمردان و مذهب‌های جعلی می‌داند. وی عقیده دارد بشر برای جلوگیری از خشونت راهی جز تصویب ممنوعیت جنگ در مجامع جهانی و روی آوردن به میز گفت و گو ندارد.

منابع
-----

1. ↑  «دستگیری یک مرجع تقلید شیعه در قم». alarabiya.
2. ↑  «آیت‌الله نکونام؛ از مراجع تقلید ایران در زندان اعتصاب غذا کرد». aa.
3. ↑  «دستگیری یک مرجع تقلید شیعه در قم». alarabiya.
4. ↑  آیت‌الله نکونام آزاد شد وبگاه آفتاب
5. ↑  «حافظ قرآنم/ مدتی به کلیسا و خانقاه می‌رفتم/ ۸ سال موسیقی آموختم». خبرگزاری تحلیلی قدس آنلاین.[*پیوند مرده*]
6. ↑  خانه کتاب. «فهرست کتاب‌های پدیدآور: محمدرضا نکونام». بایگانی‌شده از اصلی در ۷ آوریل ۲۰۱۵.
7. ↑  «۴ پسر و ۴ دامادم طلبه‌اند/ ماجرای پنهان‌کردن اسلحه در جانماز». خبرگزاری آران مغان. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۷ فوریه ۲۰۱۵.
8. ↑  «بازداشت آیت الله نکونام، از مدرسین حوزه علمیه قم، توسط مأموران امنیتی». radiofarda.
9. ↑  «وخامت حال آیت‌الله نکونام در زندان». radiozamaneh.
10. ↑  «دادگاه ویژه روحانیت محمدرضا نکونام را به پنج سال زندان، شلاق و خلع لباس محکوم کرد». radiofarda.
11. ↑  «جزئیات محکومیت آیت‌الله نکونام؛ زندان، شلاق و خلع لباس». دویچه وله آلمان.
12. ↑  «آزادی آیت الله نکونام از زندان ساحلی قم». هرانا.
13. ↑  آیت‌الله محمدرضا نکونام آزاد شد وبگاه اعتدال
14. ↑  «اعتصاب غذای طولانی هفت زندانی در ایران». *بی‌بی‌سی فارسی*.
15. ↑  «آیت‌الله نکونام؛ از مراجع تقلید ایران در زندان اعتصاب غذا کرد». aa.
16. ↑  «تحصن جمعی از شاگردان آیت الله نکونام در مقابل خانه خامنه ای». پیک خبر. دریافت‌شده در ۱۲ ژوئیه ۲۰۱۹.
17. ↑  «دستگیری یک مرجع تقلید شیعه در قم». alarabiya.
18. ↑  «امر به معروف دولتی نتیجه‌ای ندارد». روزنامه قانون. ۲۶ فروردین ۱۳۹۴. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ مارس ۲۰۱۶.
19. ↑  آیت‌الله نکونام: برخی شیعیان در این چند سال برخورد نامناسبی در عراق انجام دادند

پیوند به بیرون
--------------

* آیت‌الله نکونام: اول گفتند بلندگو حرام است و به ماهواره رسید وبگاه خرداد
* 4 پسر و ۴ دامادم طلبه‌اند/ به کارگران روزه‌خوار یخ می‌دادم!/ ماجرای پنهان‌کردن اسلحه در جانماز *پایگاه خبری تحلیلی شهرستان نیر*
* پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر آیت‌الله نکونام
* سایتی که تحت نام آیت‌الله نکونام در حال فعالیت است