**پارس** نام مجله‌ای ادبی بود که به سردبیری ابوالقاسم لاهوتی و حسن مقدم در سال ۱۹۲۱ در استانبول در کشور ترکیه منتشر می‌شد. مجلهٔ پارس دارای دو بخش فارسی و فرانسوی بود. سردبیری بخش فارسی را لاهوتی و سردبیری بخش فرانسوی را مقدم بر عهده داشتند. مدیر مسئول مجلهٔ پارس نیز جلال انسی بود.

نویسندگان
---------

از جمله افرادی که با مجلهٔ پارس همکاری داشتند می‌توان به ابوالقاسم لاهوتی، حسن مقدم (حسن نوروز)، خان‌ملک ساسانی (مهر اسپند)، رضا توفیق‌بیگ، ادیب‌الممالک فراهانی و شوریدهٔ شیرازی اشاره کرد.

زمان انتشار
-----------

انتشار مجلهٔ پارس در اردیبهشت سال ۱۳۰۰ (مه ۱۹۲۱) آغاز شد و تا نیمهٔ تیر همان سال ادامه داشت. در مجموع ۶ شماره از این مجله انتشار یافت. انتشار مجله به صورت دوهفته‌نامه بوده‌است.

زمینهٔ آغاز و پایان فعالیت
--------------------------

ابوالقاسم لاهوتی پس از بازگشت به کرمانشاه به نیروهای میلیون پیوست و دست به انتشار روزنامهٔ بیستون در این شهر زد. او پس از مدتی به فرماندهی نظمیه رسید و در اواخر حکومت موقت کرمانشاه به عضویت کمیسیون معارف نیز درآمد. با این وجود پس از مدتی به دلیل وقوع درگیری‌های خونین و درگیری‌هایی که میان احزاب رخ داد کرمانشاه را ترک کرد. او ابتدا به عنوان عضو ژاندارمری برای سرکوب قیام نایبیان به کاشان رفت. اما پس از پایان کار نایبیان بار دیگر به کرمانشاه بازگشت و این بار در منطقهٔ دولت‌آباد روانسر و در منزل فردی به نام آقاسیدالدوله ساکن شد. لاهوتی پس از مدتی از کرمانشاه عازم ترکیه شد و برای دومین بار در استانبول ساکن گردید.

انتشار مجلهٔ پارس طی سفر دوم ابوالقاسم لاهوتی به ترکیه و دومین دورهٔ اقامت وی در استانبول اتفاق افتاده‌است. لاهوتی مدتی از استانبول به سواستوپول رفته و سپس به همراه امیر حشمت که در آن زمان در ترکیه از مصطفی کمال و حزب او طرفداری می‌کرد به ایران بازگشتند. لاهوتی در جریان سفر دوم خود به ترکیه به کمالیسم گرایش پیدا کرده و از کمالیست‌ها حمایت می‌کرد. بازگشت وی به ایران مقدمه‌ای برای درگیری‌های بهمن ۱۳۰۰ در شهر تبریز بود که به *کودتای لاهوتی* یا *شورش لاهوتی* معروف است.

گرایش سیاسی
-----------

مجلهٔ پارس افکار و عقاید ناسیونالیستی ایران‌گرایانه را تبلیغ می‌کرد. عمدهٔ مطالب نشریه اشعار و قطعات ادبی بود.

منابع
-----

1. 1 2 3 4 5 6  سلطانی، ۱۳۷۸: ۲۰۸.
2. 1 2  کاعذ اخبار، پایگاه نشریات فارسی: *پارس*، نوشته‌شده در ۳ اردیبهشت ۱۳۹۸؛ بایگانی‌شده در ۲۶ ژوئن ۲۰۲۱ توسط Wayback Machine بازدید در ۵ تیر ۱۴۰۰.
3. ↑  سلطانی، ۱۳۷۸: ۲۰۷.
4. ↑  سلطانی، ۱۳۷۸: ۲۱۰.
5. ↑  سلطانی، ۱۳۷۸: ۲۰۹.

کتاب‌شناسی
----------

* سلطانی، محمدعلی. ۱۳۷۸. *احزاب سیاسی و انجمن‌های سری در کرمانشاه، از فراموش‌خانه تا خانهٔ سیاه: دوره‌های ۵-۱ انتخابات مجلس شورای ملی و فریادگران بر نظام دیکتاتوری از کرمانشاه*، ۲ جلد، تهران: مؤسسهٔ فرهنگی نشر سها، چاپ اول.

| * ن
* ب
* و
ابوالقاسم لاهوتی |
| --- |
| آثار و کتاب‌ها | 
* *دیوان لاهوتی*
* *ج‍ن‍گ آدم‍ی‍زاد ب‍ا دی‍و*
* *چند اثر از پوشکین*
* *سخن‌های ورد زبان*
* *س‍روده‍ای‌ آزادی‌ و ص‍ل‍ح‌*
* *کاوه آهنگر*
* *گلبانگ نوجوانی*
* *مردستان*
* *هزار مصرع*
* *نامه‌های لاهوتی*

 |
| یادمان | 
* کتابخانۀ ابوالقاسم لاهوتی
* تئاتر لاهوتی
* موزۀ ادبی لاهوتی

 |
| آثار دربارۀ لاهوتی | 
* ش‍ه‍ر ش‍ع‍ر لاه‍وت‍ی‌
* لاهوتی و شاعران انقلابی

 |
| افراد مرتبط | 
* میرزا احمد الهامی
* سیسیلیا لاهوتی
* دولت خدانظروف

 |
| کتاب‌ها و آثار مرتبط | 
* ش‍رح‌ زن‍دگ‍ان‍ی‌ م‍ن‌
* کودتای لاهوتی: تبریز، بهمن ۱۳۰۰
* فیلم استاد
* سرود انترناسیونال
* سرود ملی جمهوری شوروی سوسیالیستی تاجیکستان
* کمرباریک

 |
| جستار وابسته | 
* فرقۀ کارگر
* کودتای ۱۳۰۰ تبریز
* روزنامۀ بیستون
* مجلۀ پارس

 |
|  رده:ابوالقاسم لاهوتی |