**مردم عراق** یا **عراقی‌ها** (عربی: العراقیون *ʿIrāqīyūn*, کُردی: گه‌لی عێراق *Îraqîyan*, آرامی: ܥܡܐ ܥܝܪܩܝܐ *ʿIrāqāyā*) به شهروندان عراق گفته می‌شود. زبان‌های عربی و کُردی دو زبان رسمی در عراق محسوب می‌شوند، و در کنار این دو؛ زبان ترکی آذربایجانی برای اهالی ترکمانان عراق و زبان آرامی نیز توسط آشوری‌های عراق تکلم می‌شود.

مردم عرب با دارا بودن اکثریت جمعیت در بین ۷۰٪ - ۷۵٪ در کنار کُردها با بافت قومی ۱۵٪ - ۲۰٪ از عمده‌ترین تشکیل دهندگان جمعیت قومی در عراق هستند و ۵٪ نیز ترکمانان عراق، آشوری‌های عراق و… تشکیل می‌دهند. همچنین حدود ۶۰٪-۶۵٪ درصد مردم عراق شیعه، ۳۲٪-۳۷٪ درصد سنی و ۳ درصد مسیحی و پیروان سایر ادیان هستند. مسیحیان، ترکمن‌ها، ایزدی‌ها، شبکی‌ها، بهایی‌ها، صابئین (منداییان)، کاکه‌ای‌ها (یارسان) و کُردهای فیلی برای دوران طولانی -برخی برای قرن‌ها و عده‌ای چندین هزار سال- در عراق زندگی کرده‌اند.

اقلیت‌ها
--------

### مسیحیان

مسیحیان عراق شامل اقوام و مذهب‌های مختلف می‌شود ولی اکثر آن‌ها از مسیحیان کلدانی و آشوری هستند. رقم آن‌ها از یک‌ونیم میلیون نفر در سال ۲۰۰۳ به ۳۵۰ تا ۴۵۰ هزار نفر کاهش یافته‌است. آن‌ها در نینوا عمدتاً در روستاهایی مثل قرقوش (بغدادیه)، برطله، حمدانیه و تل‌کیف زندگی می‌کنند.

### ایزدی‌ها

ایزدی‌ها آداب مذهبی‌شان را پنهانی به جا می‌آورند. اینکه ریشه اصلی ایزدی‌ها به کجا برمی‌گردد همواره مورد بحث بوده‌است. دین آن‌ها شامل عناصر بسیاری از ادیان مختلف از جمله مذهب زرتشتی است. در نتیجه اعتقادات و رمز و رازی که دین شان را احاطه کرده خیلی از مسلمانان و غیر مسلمانان ایزدی‌ها را شیطان‌پرست می‌دانند. تخمین زده می‌شود حدود پانصد هزار ایزدی امروز در عراق در مزارع و دشتهای اطراف نینوا زندگی می‌کنند. مناطقی که مورد مناقشه میان عرب‌ها و کردهاست.

### شبکی‌ها

شبکی‌ها اقلیتی با زبان و آداب و رسوم خودشان هستند. بیشتر شبکی‌ها شیعه‌اند و درصد کمی از آن‌ها را هم سنی‌ها تشکیل می‌دهند. تصور می‌رود که نزدیک به ۲۵۰ تا ۴۰۰ هزار شبکی در نینوا زندگی می‌کنند. بعضی از سنی‌ها شبکی‌ها را متهم می‌کنند که شاخه‌ای افراطی از مذهب شیعه‌اند درحالی‌که دیگران آن‌ها را شاخه‌ای مرتد از اسلام می‌دانند و همین باعث حملات خشونت‌آمیز علیه آن‌ها می‌شود. آن‌ها که در مناطق مورد مناقشه میان کردها و عرب‌های عراق زندگی می‌کنند.

### ترکمن‌ها

ترکمن‌ها پس از عرب‌ها و کردها سومین گروه قومی بزرگ عراق هستند، جمیعت آن‌ها رقمی بین پانصد هزار تا دو ونیم میلیون نفر تخمین زده می‌شود. اکثر آن‌ها مسلمان هستند و به شیعه و سنی تقسیم می‌شوند. و جمیعت اندکی از آن‌ها مسیحیان کاتولیک هستند. ترکمن‌ها زبان و آداب و رسوم خودشان را دارند. آن‌ها به‌طور عمده در امتداد خطوط مرزی بین مناطق اعراب و کردها در استان نینوا و بیشتر در تل عفر، کرکوک و دیاله زندگی می‌کنند، ولی در دیگر مناطق کشور هم به سر می‌برند.

### صابئین (منداییان)

صابئین (منداییان) ازمردمان بومی بین‌النهرین (میان‌رودان) هستند که ریشه‌شان به آرامی‌ها می‌رسد. جامعه، فرهنگ و زبان صابئین رو به انقراض است. همانند مسیحیان، منداییان هم در زمان حکومت رژیم بعث عراق از محافظت و آزادی نسبی برخوردار بودند. ولی از زمان حمله آمریکا به عراق در سال ۲۰۰۳ نزدیک به نود درصد آن‌ها کشور را ترک کرده‌اند. دین مندایی نیازمند نزدیکی به آب پاکیزه و ترجیحاً طبیعی برای انجام مراسم غسل تعمید است. در نتیجه آن‌ها در طول تاریخ در نزدیکی باتلاق‌ها و رودخانه‌ها در جنوب عراق و نزدیکی بغداد زیسته‌اند. منداییان به عنوان گروهی صلح‌طلب که گروه یا قبیله‌ای از آن‌ها حمایت نظامی نمی‌کند در جستجوی امنیت به نینوا و منطقه کردستان عراق پناه برده‌اند. اما بحث بر سر اینکه منداییان اهل کتاب هستند یا نه همیشه جنجال‌برانگیز بوده که آن‌ها را قربانی خشونت گروه‌های افراطی کرده‌است.

منابع
-----

1. ↑  "Iraq". International Monetary Fund. Retrieved 2009-04-27.
2. ↑  "UNHCR".
3. ↑  "500,000 Iraqis in Iran". Archived from the original on 10 June 2019. Retrieved 2010-12-10.
4. ↑  "Ethnic groups of Turkey". Joshua Project. Retrieved 2010-12-10.
5. ↑  "The Iraqi Embassy estimates that the Iraqi population is around 350,000-450,000" (PDF). International Organization for Migration. Archived from the original (PDF) on 16 July 2011. Retrieved 2010-12-10.
6. ↑  "Iraqis In Egypt". HRW. Retrieved 2007-08-18.
7. ↑  "Population pressures". ECRE. Archived from the original on 7 August 2007. Retrieved 2007-08-19.
8. ↑  Constantine, Zoi (28 August 2008). "UAE Iraqis restricted by passport delays". *The National*. Retrieved 1 March 2012.
9. ↑  "Arab American Demographics". Arab American Institute. Archived from the original on 2 December 2010. Retrieved 2010-12-10.
10. ↑  "Statistics Sweden". Statistics Sweden. Archived from the original on 29 October 2013. Retrieved 2010-12-15.
11. ↑  "Ethnic groups of Kuwait". Joshua Project. Retrieved 2010-12-10.
12. ↑  "Iraqis in Lebanon". aina.org. Archived from the original on 29 September 2007. Retrieved 2007-08-15.
13. ↑  "Australian Iraqi population estimated to be as high as 80,000". The Sydney Morning Herald. 2005-01-22. Retrieved 2010-12-10.
14. ↑  "Iraqi community in Greece" (PDF). UNHCR. Retrieved 2007-08-14.
15. ↑  "Iraqi – a native or inhabitant of Iraq". Reference.com. Retrieved 2010-12-10.
16. ↑  «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ دسامبر ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۳۰ اوت ۲۰۱۳.
17. ↑  از عثمانی تا داعش؛ اقلیت‌های عراق، قربانیان خشونت

پیوند به بیرون
--------------

* History of the Iraqi people
* Mesopotamia: Birthplace of civilisation
* Iraqi identity - Forces for Integration/ Divisiveness
* The Iraq DNA project

توضیحات
-------

1. ↑  زبان رسمی در اقلیم کردستان عراق

| * ن
* ب
* و
عراق جمعیت‌شناسی عراق |
| --- |
| دین در عراق | 
* اسلام
	+ تسنن
	+ شیعیان عراق
* مسیحیت
	+ مسیحیت انجیلی
	+ مسیحیت ارتدوکس شرقی
	+ کلیسای کاتولیک
* تاریخ یهودیان در عراق
* ایزدی
* یارسان
	+ کاکه‌ای‌ها
	+ صارلی
	+ بجوران
* صابئه
* شبک

 |
| گروه‌های قومی | 
* مردم آفریقایی-عراقی
* مردم عراق
	+ بادیه‌نشینان
	+ عرب‌های هور
* ارمنی‌های عراق
* آشوری‌های عراق
* چرکس‌های عراق
* ایرانیان عراق
* کردها در عراق
	+ مردم فیلی
	+ ایزدیان
	+ شبک
	+ کردهای یهودی
* تاریخ یهودیان در عراق
* کولی‌های عراق
* مردم صلیب
* ترکمان‌های عراق

 |
| خارجی‌ها در عراق | 
* پاکستانی‌ها در عراق
* فلسطینی‌ها در عراق
* سودانی‌ها در عراق
* ایرانیان عراق

 |