با حزب اعتدال و توسعه اشتباه نشود.
با حزب توسعه و عدالت ایران اسلامی اشتباه نشود.

**حزب عدالت و توسعه** (به ترکی استانبولی:AKP یا Adalet ve Kalkınma Partisi)، حزب سیاسی حاکم در ترکیه از سال ۲۰۰۲ تاکنون است. این حزب خود را جزو احزاب راست‌گرا و میانه معرفی می‌کند. این حزب در انتخابات ۲۰۲۳ با کسب بیش از ۳۵ درصد آراء ۲۶۸ کرسی از مجموع ۶۰۰ کرسی مجلس ترکیه را به دست آورد. رهبر کنونی حزب رجب طیب اردوغان است.

عدالت و توسعه از هنگام تأسیس خود را به عنوان یک حزب طرفدار غرب و طرفدار رابطه با آمریکا در فضای سیاسی ترکیه مطرح کرده که از اقتصاد بازار آزاد لیبرالی و عضویت ترکیه در اتحادیه اروپا حمایت می‌کند. بدنه اجتماعی این حزب طیف وسیعی از گرایش‌های راست‌گرا شامل اسلام‌گراها، اصلاح‌طلبان اسلام‌گرا، محافظه‌کاران، ملی‌گراها، راست‌های میانه و طرفداران تجارت را در بر می‌گیرد.

مؤسسان و اعضای ارشد کنونی این حزب از شاگردان نجم‌الدین اربکان، رهبر حزب‌های اسلامگرای رفاه، فضیلت و سعادت بودند که در سال ۲۰۰۱ از آن منشعب شده ولی همچنان عنوان اسلامگرایی را به دنبال خود می‌کشند.

پیگیری قضایی
------------

در سال ۲۰۰۸ دادستان ارشد ترکیه به دلیل آنچه که تلاش حزب عدالت و توسعه در جهت برپایی حکومت اسلامی و تضعیف سکولاریسم در ترکیه خواند شکایتی را در دادگاه عالی ترکیه مطرح ساخت و درخواست لغو فعالیت حزب عدالت و توسعه و اعمال ممنوعیت فعالیت سیاسی برای ۷۰ تن از اعضای آن را کرد. رجب طیب اردوغان نخست‌وزیر و رهبر حزب، اتهام دادستان را رد کرد. در نهایت در اوت ۲۰۰۸ دادگاه عالی ترکیه با ۶ رأی موافق در برابر ۵ رأی مخالف با پیشنهاد دادستان مبنی بر جلوگیری از فعالیت سیاسی حزب مخالفت کرد (برای پذیرفته شدن شکایت ۷ رأی لازم بود) با این وجود براساس این حکم دادگاه، حزب عدالت و توسعه با تحریم مالی مواجه می‌شود و میلیون‌ها دلار کمک مالی دولت به حزب عدالت و توسعه قطع خواهد شد. این رأی به عنوان هشداری به حزب تلقی شد و حزب را مجبور به عقب‌نشینی از مواضع خود کرد به‌طوری که معاون نخست‌وزیر ترکیه اعلام کرد که حزب عدالت و توسعه از تلاش‌هایش برای لغو ممنوعیت حجاب در دانشگاه‌های ترکیه منصرف شده‌است.

پانویس
------

1. ↑  مشارکت کنندگان ویکی‌پدیای انگلیسی. «Justice and Development Party (Turkey)». دریافت‌شده در ۸ سپتامبر ۲۰۰۷.
2. ↑
3. ↑  نفیسه کوهنورد (روزنامه همبستگی). «چرا عدالت وتوسعه». دریافت‌شده در ۸ سپتامبر ۲۰۰۷.
4. ↑  آزمون موفق دموکراسی در ترکیه وبگاه آفتاب بر گرفته از روزنامه اعتماد
5. ↑  همزیستی اسلام و سکولاریسم در ترکیه وبگاه آفتاب برگرفته از مقاله روزنامه مردم سالاری

| * ن
* ب
* و
احزاب سیاسی ترکیه  |
| --- |
| احزابی که در پارلمان نماینده دارند | 

|  |
| --- |
| 
* حزب عدالت و توسعه (AKP)
* حزب جمهوری خلق (CHP)
* حزب دموکراتیک خلق‌ها (HDP)
* حزب حرکت ملی (MHP)
* حزب خوب (İyi Parti)
* حزب دموکرات ترکیه (DP)
* حزب دموکراسی و پیشرفت (DEVA)

 |

 |
| احزابی که در پارلمان نماینده ندارند | 

|  |
| --- |
| 
* حزب کمونیست ترکیه (TKP)
* حزب دموکرات چپ (DSP)
* حزب سعادت (FP)
* حزب آزادی و همبستگی (ÖDP)
* حزب مطالبه‌ی آزاد (Hüda-Par)
* حزب حق و آزادی (HAK)
* حزب گزی (GP)
* حزب اتحاد بزرگ (BBP)
* حزب سبز و چپ آینده (YSGP)
* حزب میهن ترکیه (YP)
* حزب استقلال ترکیه (BTP)
* حزب کار (EMEP)
* حزب لیبرال دموکرات (LDP)
* حزب ملت ترکیه (MP)
* حزب ملی ترکیه (UP)
* حزب ترقی خلق (HYP)
* حزب کارگران سوسیالیست انقلابی (DSİP)
* حزب حقوق و برابری (HEPAR)
* حزب دموکراسی سوسیالیستی (SDP)
* حزب کارگر ترکیه (İP)
* حزب جوان ترکیه (GP)
* حزب مام میهن (ANAP)
* حزب سوسیالیست ستمدیدگان (ESP)
* حزب رهایی خلق (HKP)

 |

 |
| 
* ترکیه
* درگاه:ترکیه
* سیاست در ترکیه

 |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* جمهوری چک

 |
| سایر | 
* سوداک (فرانسه)
	+ 1

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد سیاست است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |