recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**کالین تاکری** (انگلیسی: Colin Thackery، زاده ۹ مارس ۱۹۳۰) سرباز جنگ کره و خواننده انگلیسی است که در ژوئن ۲۰۱۹ برنده سیزدهمین فصل *بریتینز گات تلنت* شد. او به عنوان برنده ، ۲۵۰٬۰۰۰ پوند دریافت کرده و در اجرای سلطنتی ۲۰۱۹ حضور داشت. او در ۸۹ سالگی پیرترین برنده در یک نمایش استعدادیابی است.

حرفه
----

محل خدمت تاکری در توپخانه سلطنتی نیروی زمینی بریتانیا بود. او همچنین در مالایا و جنگ کره نیز خدمت کرد.

زندگی شخصی
----------

تاکری در طول زندگی خود به صورت آماتور اجرا می‌کرد. در کودکی، او در گروه کر کلیسا آواز می‌خواند. در ارتش، او در مسیر کره در کنسرت‌هایی در کشتی برای سربازان شرکت کرد و یک بار هم در آنجا، برای سرگرمی سربازان در جریان یک سکون درگیری، اجرا کرد. او همچنین وقتی به هنگ کنگ فرستاده شد در یک باشگاه نیرو آواز خواند. وی پس از بازنشستگی از ارتش، به یک جامعه محلی اپرا پیوست.

او یک مستمری بگیر چلسی است و در بیمارستان رویال چلسی زندگی می‌کند، پس از ۶۶ سال ازدواج، با درگذشت همسرش جوآن در سال ۲۰۱۶ با آنجا نقل مکان کرد.

دیسکوگرافی
----------

### آلبوم‌ها

| عنوان | جزئیات |
| --- | --- |
| *عشق همه چیز را تغییر می‌دهد* | * منتشر شد: ۶ دسامبر ۲۰۱۹
* برچسب: دکا رکوردز
* قالب‌ها: بارگیری دیجیتال، پخش، سی دی
 |

افتخارات
--------

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ربان | توضیح | یادداشت‌ها |
|  | مدال خدمت عام | * با گیره «مالایا»
 |
|  | مدال کره |  |
|  | مدال کره ملل متحد | * با گیره «کره»
 |

منابع
-----

1. ↑  *ITV News*. Pensioner Colin Thackery wins Britain's Got Talent
2. ↑  *BBC News website*. Britain's Got Talent: Colin Thackery crowned winner
3. 1 2 3  *Royal Hospital Chelsea website*. Colin's story

پیوند به بیرون
--------------

* وب سایت بریتینز گات تلنت
* وب سایت بیمارستان سلطنتی چلسی
**فرایند کرال** یک فرایند پیرومتالورژی صنعتی در تولید تیتانیم فلزی است. این فرایند نخستین بار از سوی ویلیام جاستین کرال در لوکزامبورگ پیشنهاد شد. کرال پس از مهاجرت به آمریکا فرایند را بهبود داد و از آن در تولید زیرکونیم بهره برد. فرایند کرال جایگزین فرایند هانتر در تقریباً همهٔ تولید تجاری فلزات شد.

فرایند
------

روتیل ریز شده (یا ایلمنیت) بدست آمده از سنگ معدن را با کمک زغال سنگ در یک رآکتور بستر شناور در دمای ۱۰۰۰ درجهٔ سانتیگراد دچار کاهش می‌کنند. سپس مخلوط را در برابر گاز کلر قرار می‌دهند با این کار تتراکلرید تیتانیم و دیگر محصولات گازی کلر بدست می‌آید که با کمک تقطیر جزء به جزء به صورت گام گام از مواد جدا می‌شوند. در یک رآکتور دیگر TiCl4 را با کمک منیزیم مایع یا سدیم (۱۵ تا ۲۰ درصد بیشتر) در دمای ۸۰۰ تا ۸۵۰ درجه در یک فولاد ضد زنگ دچار کاهش می‌کنند تا مطمئن شوند فرایند به تمامی انجام شده است:

2Mg(l) + TiCl4(g) → 2MgCl2(l) + Ti(s) [T = 800–850 °C]

بخش پیچیدهٔ کار مربوط به کاهش تیتانیم به کلریدهای پایین‌تر آن یعنی TiCl2 و TiCl3 است. بعداً می‌توان MgCl2 را به شکل منیزیم بازگرداند. نتیجهٔ بدست آمده یک فلز تیتانیم اسفنج مانند و متخلخل است که بعداً باید آن را با کمک تقطیر خلأ و حرارت پالوده تر کرد. اسفنج را نخست خرد می‌کنند، فشرده می‌کنند و در آخر در یک کوره قوس الکتریکی با الکترود کربن و در خلأ، ذوب می‌کنند. حال شمش بدست آمده را می‌توان در خلأ جامد کرد.

این فرایندهای ذوب کردن به هزینهٔ تولید تیتانیم اضافه می‌کند از این رو تیتانیم حدود ۶ برابر گران‌تر از فولاد ضد زنگ است.

منابع
-----

1. ↑  Holleman, A. F. ; Wiberg, E. "Inorganic Chemistry" Academic Press: San Diego, 2001. ISBN 0-12-352651-5.
2. ↑  Habashi, F. (ed.) Handbook of Extractive Metallurgy, Wiley-VCH, Weinheim, 1997.
**غاریقون** (نام علمی: *Agaricus*) نام یک سرده از تیره غاریقونیان است.

قارچی است که در کتب طب سنتی و به عربی با نام های غاریقون و غاریقون ابیض نام برده شده است.

مشخصات غاریقون
--------------

قارچی خوراکی است که روی درختان خانواده سوزنی برگ به خصوص انواعی که با نام شربین شناخته می شود، می روید. این درختان در مناطق کوهستانی آلپ، شمال ایتالیا، جنگل های سیبری و سایر جنگل های سوزنی برگ کوهستانی نیمکره شمالی می رویند. به همین دلیل این قارچ نیز در این مناطق فراوان یافت می شود. غاریقون ابیض به شکل توده سفید مخروطی شکل مدور روی تنه درختان و بیشتر روی درختان کهن ظاهر می شود و وزن آن تا یک کیلوگرم نیز می رسد. سطح خارجی آن از پوست سخت و ضخیمی پوشیده شده و روی آن لوله های کوتاه کوچک با منافذی زرد رنگ وجود دارد. پس از کندن قارچ مواد خارجی آن را جدا و تمیز کرده و قطعه قطعه می کنند و به شکل قطعات نامنظم، سفید رنگ اسفنج مانند غبارآلود در می آید و طعم آن تلخ است.

### کاربرد و خواص درمانی غاریقون

غاریقون ابیض از مسهل های قوی است ولی کمتر به عنوان مسهل مصرف می شود و به سبب تاثیر خاصی که آگاریک اسید روی انتهای عصبی غدد مولد عرق دارد و مانع ترشح می شود معمولاً برای قطع عرق های شبانه بیماران مسلول و همچنین قطع ترشح شیر استفاده می شود. در این موارد اگر به میزان 2-3 دسی گرم از گرد آن را شب در هنگام خواب بخورند معمولاً پس از 5-6 ساعت اثر آن ظاهر می شود.

### معرفی خواص درمانی غاریقون

قارچ غاریقون خوب می سوزد و اگر با شوره آغشته شود خیلی بهتر می سوزد. از نظر طبیعت طبق رای حکمای طب سنتی غاریقون کمی گرم و بیشتر خشک می باشد و معتقدند که مسهل بلغم و سودا است و برای بازکردن کوفتگی های کبد و کلیه مفید است. اگر 2 گرم آن با آب خورده شود برای بند آوردن خون و اخلاط از سینه مؤثر است و اگر 4 گرم آن با انیسون خورده شود برای تنگی نفس نافع است و اگر با 4 گرم رب شیرین بیان خورده شود، برای درد سینه و سرفه مزمن سرد بلغمی، تنگی نفس و سختی تنفس مفید است. اگر 4-5 گرم آن با آسارون و عسل سرشته و خورده شود برای خرد کردن سنگ کلیه و مثانه مفید است.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Agaricus». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیه ۲۰۱۵.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ غاریقون موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد زیست‌شناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**غار آوه زا** مربوط به دوران پارینه‌سنگی میانه وجدید - دوران فرادیرینه‌سنگی - عصر آهن است و در شهرستان هرسین، بخش بیستون، دهستان چمچمال، ۱/۳ کیلومتری غرب شهرک بیستون واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۶ اسفند ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۵۵۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

نام *آوه‌زا* در زبان محلی به معنای *زایندهٔ آب* است زیرا چشمه‌ای دائمی در بالای دهانهٔ آن قرار دارد.

ساختمان و ویژگی‌ها
------------------

دهانهٔ آن در ارتفاع ۳۰۰ متری از درهٔ رودخانه دینور و در پای دیواره‌ای عمودی قرار دارد و برای رسیدن به آن نزدیک به ۲۰۰ پلهٔ در دل سنگ کنده شده‌است و به نظر می‌رسد دهانهٔ غار دارای نردبان طنابی بوده که در هنگام خطر به بالا کشیده می‌شده تا از ورود بیگانگان به غار جلوگیری شود. در ورودی غار، دو محل نگهبانی قرار دارد و در غار یک محل برای ذخیرهٔ آب چشمه (به گنجایش ۵۰ متر مکعب و آب‌بندی‌شده با ساروج) در دل سنگ کنده شده و چندین اتاق (با مساحت کلی ۳۰۰ متر مربع) برای سکونت افراد در غار وجود دارد.

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

پانویس
------

1. ↑  «دانشنامهٔ تاریخ معماری و شهرسازی ایران‌شهر». وزارت راه و شهرسازی. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹.
2. ↑  سلاحی، مصطفی، غارهای ایران، صفحهٔ ۱۳۲.
3. ↑  سلاحی، مصطفی، غارهای ایران، صفحهٔ ۱۳۲ و ۱۳۳.
4. ↑  سلاحی، مصطفی، غارهای ایران، صفحهٔ ۱۳۳.

منابع
-----

* سلاحی، مصطفی (۱۳۸۷). *غارهای ایران*. تهران: نشر نی. شابک ۹۶۴-۳۱۲-۹۶۱-۶.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد یکی از آثار باستانی ایران است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**فردریک تودور** (۴ سپتامبر ۱۷۸۳ - ۶ فوریه ۱۸۶۴) یک تاجر و بازرگان آمریکایی بود. وی که به «پادشاه یخی» بوستون معروف است، بنیانگذار شرکت یخ تودور و پیشگام تجارت بین‌المللی یخ در اوایل قرن نوزدهم بود. او ثروت خود را با حمل یخ از حوضچه‌های یخی نیوانگلند به بندرهای کارائیب، اروپا و تا هند و هنگ کنگ بدست آورد.

شغل و خانواده
-------------

تودور پسر سوم ویلیام تودور، وکیل ثروتمند بوستون و دلیا جارویس تودور بود. اگرچه برادر بزرگتر ویلیام تودور (۱۸۳۰–۱۷۷۹) به یکی از چهره‌های برجسته ادبی بوستون تبدیل می‌شود، تودور فرصت تحصیل در هاروارد را نادیده گرفت و از سن ۱۳ سالگی مشغول کارکردن و تجارت شد. پس از سفر به کارائیب، او تصمیم گرفت که می‌تواند از صادرات یخ از حوضچه‌های ماساچوست ثروت کسب کند.

 فردریک تودور در سن جوانی

مرگ
---

فردریک تودور در شنبه، ۶ فوریه ۱۸۶۴ در بوستون در خانه خود در گوشه شمال غربی خیابان بیکن درگذشت. وی در قبرستان کلیسای کینگ در خیابان ترمونت در مقبره خانوادگی تودور (شماره سیزده) به خاک سپرده شد، اما ممکن است بعداً بقایای بدن او منتقل شود.

منابع
-----

1. ↑  "Where Lies Frederic Tudor, the Ice King?". iceharvestingusa.com. Archived from the original on 22 February 2011. Retrieved 1 March 2010.
2. ↑  Hutton, Mercedes (2020-01-23). "The icy side to Hong Kong history". BBC. Retrieved 2020-01-23.
**کاروانسرای شاه عباسی ایوانکی** مربوط به دوره صفوی است و در ایوانکی، ۱ کیلومتری جنوب شهر و در کیلومتر ۸۲ جاده تهران به گرمسار واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۶ آبان ۱۳۷۵ با شمارهٔ ثبت ۱۷۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
کاروان سرای شاه عباسی ایوانکی اولین منزلگاه کاروان‌هایی بود که از تهران عازم خراسان می‌شدند.

ساختمان کاروانسرا
-----------------

ساختمان این کاروانسرا از سنگ و آجر بنا شده و دارای تزیینات آجر کاری است. شکل کاروانسرا از نظر معماری چهار ایوانی است. این کاروانسرا که دارای پلانی مربع شکل است، به صورت شرقی – غربی بوده و ورودی آن از ضلع شرقی بنا می‌باشد. ایوان‌ها به صورت عریض اما کم ارتفاع قرار گرفته‌اند. از جمله زیبایی‌های این بنا، تقارن در کل بنا است. حجره‌های دور تا دور حیاط و قسمت بیرونی درب به صورت آجری قرار گرفته‌اند که جلوه‌های خاصی به بنا بخشیده‌اند. این کاروانسرا دارای سردر بسیار زیبایی است. مصالح بکار رفته در بنا خشت و گل، آجر و سنگ است. این کاروانسرا دارای دو شاه‌نشین در ضلع شرقی و غربی است که یکی بر بالای سردر ورودی و دیگری بالای ایوان مقابل ورودی تعبیه شده‌است. این کاروانسرا دارای ۲۴ حجره و ۴ باره بند است. در مقابل حجره‌ها ایوان‌های کوچکی است که جهت استفاده مسافرین در فصل تابستان ساخته شده‌است. طاقهای بنا از نوع جناقی می‌باشند. همچنین در مقابل این کاروانسرا یک آب‌انبار جهت استفاده مسافرین ساخته شده‌است که در حال تخریب و نابودی است.

وضعیت کنونی
-----------

علی رغم مرمت‌های سطحی صورت گرفته در این بنا، امروزه بخش اعظمی از این کاروانسرا به دلایل کم توجهی در حال تخریب و فرسایش هست. همچنین امکان بازدید به صورت آزاد و حتی برنامه‌ریزی شده از این بنای تاریخی وجود ندارد.

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

منابع
-----

1. ↑  «دانشنامهٔ تاریخ معماری و شهرسازی ایران‌شهر». وزارت راه و شهرسازی. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹.
2. ↑  . پارامتر `|عنوان= یا |title=` ناموجود یا خالی (کمک)
3. ↑  «کاروانسرای ایوانکی (شاه عباسی)». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ آوریل ۲۰۱۵.
4. ↑  «عملیات مرمت اضطراری کاروانسرای شاه عباسی ایوانکی انجام شد».[*پیوند مرده*]

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد یکی از آثار باستانی ایران است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**ویکت** (به انگلیسی: Wicket) به هر یک از دو مجموعهٔ متشکل از سه استامپ و دو بِیل گفته می‌شود که در دو انتهای میدان کریکت قرار می‌گیرند. توپ‌زن باید از ویکت محافظت کند به این ترتیب که قبل از اصابت توپ به ویکت، آن را با استفاده از چوبش دفع کند.

به سوزاندن توپ‌زن و گهگاه میدان کریکت نیز ویکت گفته می‌شود.

قوانین کریکت
------------

هر ویکت متشکل از سه تیر چوبی عمود موسوم به استامپ است که در زمین کاشته می‌شوند و دو تکه چوب کوچک‌تر موسوم به بیل که بالای استامپ‌ها قرار می‌گیرند.
در طول ۳۰۰ سال گذشته، اندازه و شکل ویکت چندین مرتبه تغییر کرده‌است. ابعاد و محل قرارگیری آن در قانون ۸ کریکت مشخص شده‌است.

قانون ۸: ویکت متشکل از سه استامپ چوبی به ارتفاع ۲۸ اینچ (۷۱ سانتیمتر) است. استامپ‌ها در امتداد خط توپ‌زنی و با فاصلهٔ مساوی از یکدیگر طوری کاشته می‌شوند که عرض مجموعه ۹ اینچ (۲۳ سانتیمتر) باشد. دو بِیل چوبی در شیارهای سطحی بالای استامپ‌ها قرار می‌گیرند. بیل‌ها نباید بیشتر از ۰٫۵ اینچ (۱٫۳ سانتیمتر) از بالای استامپ‌ها بیرون بزنند و طولشان برای مسابقات مردان باید ۴ ۵⁄۱۶ اینچ (۱۰٫۹۵ سانتیمتر) باشد.

سوزاندن توپ‌زن
--------------

از دست دادن ویکت معادل سوختن توپ‌زن است. اگر پرتاب‌گر مسبب این امر باشد، اصطلاحاً گفته می‌شود که او ویکت گرفته است. تعداد ویکت‌هایی که پرتاب‌گر می‌گیرد مهم‌ترین معیار برای ارزیابی مهارت او در پرتاب‌گری است.

برای اینکه توپ‌زن بسوزد (by being bowled, run out, stumped or hit wicket) باید ویکتش بیفتد. طبق قانون ۲۸ کریکت، ویکت وقتی می‌افتد که حداقل یکی از بیل‌ها کاملاً از بالای استامپ‌ها جدا شود، یا یکی از استامپ‌ها از زمین کنده شود چه توسط توپ، چه چوب مدافع، چه بدن مدافع (یا حتی لباس یا تجهیزاتی که از بدنش جدا شده باشند)، چه میدان‌بان‌ها (مشروط به اینکه با همان دستی بیندازد که توپ را حمل کرده‌است).

پانویس
------

1. ↑  striker

منابع
-----

* Wikipedia contributors, "Wicket," Wikipedia, The Free Encyclopedia,  (accessed June 4, 2016).
**فرانسوا نیکولو** دیپلمات و تحلیلگر سیاسی سفیر فرانسه در ایران در سال‌های ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۵ بود.

زندگی‌نامه
----------

نیکولو در ۲۴ ژوئیه ۱۹۴۰ متولد شد. وی پس از گذراندن یک دوره علمی در مؤسسه مطالعات سیاسی در پاریس و کسب مدرک در سن ۲۱ سالگی، در سال ۱۹۶۴ وارد وزارت امور خارجه فرانسه شد.

از سال ۱۹۶۴ تا ۲۰۰۵ وی به‌عنوان دیپلمات انجام وظیفه می‌کرد، در سال‌های ۱۹۷۳ تا ۱۹۷۵ وی دبیر دومی سفارت فرانسه در سانتیاگو پایتخت شیلی را بر عهده داشت.

به مدت دو سال بین سال‌های ۱۹۷۵ تا ۱۹۷۸ رئیس ستاد مشترک فرمانداری کل ارتش فرانسه در برلین بود. نیکولو پس از آن در بازه زمانی ۸۸–۱۹۸۶ سرکنسول فرانسه در شهر بمبئی هند شد.

وی در اوایل دهه ۹۰ میلادی نیز به‌عنوان سفیر فرانسه در بوداپست گماشته شد که مأموریت این دیپلمات فرانسوی تا سال ۱۹۹۷ ادامه پیدا کرد. در نهایت وی در سال ۲۰۰۱ به سفارت فرانسه در تهران آمد و تا سال ۲۰۰۵ آخرین مأموریت خود به‌عنوان دیپلمات را پایان داد.

روز ۲۰ مارس ۲۰۲۱ در سن ۸۰ سالگی در پاریس در گذشت.

مقالات زیادی را در رسانه‌های فرانسه و کشورهای دیگر در مورد ایران و حوزه کاری خود منتشر کرد. در بازگشت از تهران یک اثر ماندگار از خود بر جای گذاشت.

سفارت فرانسه در تهران در رابطه با شناخت خوب وی از ایران نوشت: او ایران را به خوبی و با تمام ظرافت‌هایش می‌شناخت و در بازگشت از تهران، «عمامه و گل سرخ، خاطرات نامنتظره یک سفیر در ایران» را نگاشت.

منابع
-----

* 
* فرانسوا نیکولو، سفیر پیشین فرانسه در ایران درگذشت.
*
**آتش‌فشان‌دندان** یا **وولکانودون** (نام علمی: *Vulcanodon*) نام یک سرده از زیرراسته خزنده‌پاریختان است. آتش‌فشان‌دندان، خزنده‌ای ابتدایی، چهارپایی با پاهای کشیده و ستون‌مانند بود. این جانور را چنین نامیده‌اند، چون اولین اسکلتش را در سنگ‌های آتش‌فشانی یافتند.

**آتش‌فشان‌دندان** خزنده‌پاریختی ابتدایی بود که آن را از تک‌اسکلت کشف‌شده‌ی ناکامل و بدون جمجمه‌اش می‌شناسیم. با این حال، این دایناسور هم احتمالاً مثل دیگر خزنده‌پایان ابتدایی جمجمه‌ای گود و پهن‌پوزه با دندان‌هایی برگ‌شکل داشته‌است. پاهای آتش‌فشان‌دندان کوتاه بودند و چنگال‌هایی بزرگ، دست‌کم روی انگشت‌های درون‌سوی پایش، داشت. بر خلاف خزنده‌پایان بعدی، استخوان‌های انگشت اول پای آتش‌فشان‌دندان تقریباً کشیده بودند. دو چنگال هر پا پهن و ناخن‌مانند بودند، نه کم‌عرض و باریک مثل انگشت‌های پاهای دیگر خزنده‌پایان.

در آغاز آتش‌فشان‌دندان را خویشاوند نزدیک خزنده‌پایان می‌دانستند، نه خزنده‌پایی به‌معنای واقعی کلمه. اما حالا می‌دانیم که این دایناسور خزنده‌پایی حقیقی بوده‌است. تازوداسور نزدیک‌ترین خویشاوند آتش‌فشان‌دندان بود و هر دوی آن‌ها جزو خانواده‌ی آتش‌فشان‌دندان‌سانان هستند.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Sauropoda | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *آنتتونیتروس* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *گونگژیانوسور* |
|   |
|   | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *ایسانوسور* |
|   |
| Gravisauria | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Vulcanodontidae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | ***Vulcanodon*** |
|   |
|   | *Tazoudasaurus* |
|   |

 |
|   |
| Eusauropoda | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *باراپاسور* |
|   |
|   | *پاتاگوسور* |
|   |
|   | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Omeisauridae | 

|  |  |
| --- | --- |
|   | *امیسور* |
|   |
|   | *موشیسور* |
|   |

 |
|   |
|   | نوخزنده‌پایان |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

منابع
-----

1. ↑  *Prehistoric Life: The Definitive Visual: History Of Life On Earth - Jurassic - Page 266. Writer: A Group Of Authors*.
2. ↑  *Prehistoric Life: The Definitive Visual: History Of Life On Earth - Jurassic - Page 266. Writer: A Group Of Authors*.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Vulcanodon». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ مارس ۲۰۱۴.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ وولکانودون موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد زیست‌شناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**پاسکال بوته‌یا دومینگو** (۱۰ اوت ۱۹۱۶ در والنسیا - درگذشته ۱۴ ژانویه ۱۹۸۳) بازیکن فوتبال اسپانیایی بود که در پست مهاجم بازی می‌کرد.

دوران باشگاهی
-------------

پاسکال بوته‌یا اولین بازی خود را به عنوان یک بازیکن فوتبال در سال ۱۹۳۷ در سن بیست و یک سالگی با لوانته انجام داد. او به مدت چهار سال برای این باشگاه بازی کرد و در نهایت موفق به قهرمانی در تنها دوره جام آزاد اسپانیا شد.   
در سال ۱۹۴۱ با رئال مادرید قرارداد امضا کرد. او بخشی از تیمی بود که در نیمه نهایی کوپا دل ژنرالیسیموی سال ۱۹۴۳، موفق به شکست دادن بارسلونا با نتیجه ۱۱ بر ۱ شد و پس از باخت مقابل اتلتیک بیلبائو در فینال، نایب قهرمان مسابقات شد. بوته‌یا یکی از گلزنان رئال مادرید در پیروزی ۱۱ بر ۱ مقابل بارسلونا بود.   
پس از چهار سال حضور در مادرید، بوته‌یا به لوانته بازگشت، جایی که در سال ۱۹۵۰ در آن بازنشسته شد.

پیوند به بیرون
--------------

* پاسکال بوته‌یا در وبگاه BDFutbol
* پرونده بازیکن در soccerdatsbase

منابع
-----

1. ↑  "Copa de España Libre 1937". linguasport. 1937. Retrieved 19 de febrero de 2014. `{{cite web}}`: Check date values in: `|accessdate=` (help)
2. ↑  "Copa del Generalísimo 1943". linguasport. 1943. Retrieved 19 de febrero de 2014. `{{cite web}}`: Check date values in: `|accessdate=` (help)
**پارک ملی تیرا دل فوئگو** (انگلیسی: Tierra del Fuego National Park) یک پارک ملی در آرژانتین است که بخشی از استان تیرا دل فوئگو، آرژانتین در جزیره بزرگ تیرا دل فوئگو است که در ۱۵ اکتبر ۱۹۶۰ پایه‌گذاری شد و در ۱۹۶۶ گسترش یافت. این پارک ملی در ناحیه بوم‌شناختی جنگلی پاتاگونیا و بخشی از بوم‌سار جنگلی زیرجنوبگان واقع شده‌است و نخستین پارک ملی ساحلی پایه‌گذاری‌شده در آرژانتین است.

پارک ملی تیرا دل فوئگو دارای مناظر طبیعی زیبایی شامل آبشار، جنگل، کوه و یخچال طبیعی است. حدود ۲۰ گونه پستاندار مانند گواناکو، روباه آند، سگ آبی آمریکای شمالی، خرگوش اروپایی و موسکرات در این پارک ملی یافت می‌شود. غاز جلبک‌خوار، رخ‌کرکس آند، صدف‌خوار سیاه‌گون و صدف‌خوار ماژلان نیز برخی از ۹۰ گونه پرنده این پارک ملی به‌شمار می‌روند.

این پارک ملی در رده II اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت قرار دارد. پارک از ۶۰ کیلومتری شمال کانال بیگل در امتداد مرز شیلی کشیده شده است. شهر اوسوایا مرکز استان تیرا دل فوئگو در ۱۱ کیلومتری پارک قرار دارد. امکان دسترسی به این پارک ملی با قطار و خودرو وجود دارد. انتهای جنوبی بزرگراه پان آمریکن در این پارک قرار دارد و ایستگاه El Parque، جنوبی‌ترین ایستگاه راه‌آهن دنیا به شمار می‌رود.

نگارخانه
--------

* 
* 
* 
* 
*

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Tierra del Fuego National Park». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۱ مارس ۲۰۲۰.


|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ پارک ملی تیرا دل فوئگو موجود است. |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد آرژانتین است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**پارک ملی تامان نگارا**  در سالهای ۱۹۳۸ و ۱۹۳۹ تحت نام پارک ملی جورج شاه ۴ در مالزی با وسعتی بیش از ۴۳۴۳ کیلومتر مربع افتتاح شد.
بعد از استقلال کشور مالزی به نام امروزی تغییر یافت که در زبان بومی مالایی بمعنای پارک یا جنگل ملی می‌باشد.
این جنگل در سه محدودهٔ ایالتی گسترده شده‌است : پاهنگ ، کلانتان  و ترنگانو. این جنگل در ایالت پاهنگ بیشترین وسعت را دارد که بالغ بر ۲۴۷۷ کیلومتر مربع می‌باشد.
این پارک به یکی از بزرگترین مراکز بوم‌گردی بدل شده‌است. جاذبه‌های متنوع زیست‌شناسی و زمین شناسی بسیاری در این محدوده به چشم می‌خورد. این محدوده خانهٔ برخی پستانداران کمیاب است مثل: ببر هندوچینی، کرگدن سوماترایی و گاو وحشی مالایی و فیل آسیایی.
رودخانهٔ تاهان که از میان این جنگل می‌گذرد توانسته نمونه کمیابی از ماهی مالایی را در خود حفظ کند.

از دیگر جاذبه‌های این منطقه می‌توان به پلهای معلق در جنگل و غارهای اطراف و بومینشین‌های منطقه اشاره کرد.

برای عکاسی و فیلمبرداری در این منطقه نیاز به کسب مجوز است و هتلها و اقامت‌گاه‌های متفاوتی در آن وجود دارد.

منابع
-----

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ پارک ملی تامان نگارا موجود است. |

* وب‌گاه رسمی تامان نگارا

1. ↑  Taman Negara National Park
2. ↑  Pahang
3. ↑  Kelantan
4. ↑  Terengganu
5. ↑  Canopy walkway
**پارک ملی جنگل گیر و منطقه حفاظت‌شده حیات وحش**، که به نام **ساسان-گیر** ગીર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન و गिर वन نیز شناخته می‌شود، جنگل و منطقه حفاظت‌شدهای در گجرات هند است. این پارک ملی در سال ۱۹۶۵ بنیان‌گذاری شد و مساحتی بالغ بر ۱۴۱۲ کیلومتر مربع را پوشش می‌دهد. پارک در ۶۵ کیلومتری جنوب شرقی جوناگاده و ۶۰ کیلومتری جنوب غربی آمرلی قرار دارد.

این منطقه تنها جایی است که شیر آسیایی در آن ادامه حیات می‌دهد و به دلیل پشتیبانی از انواع گوناگونی از گونه‌ها یکی از مهم‌ترین مناطق حفاظت‌شده در آسیا خوانده می‌شود. بوم‌سازگان گیر به همراه گیاگان و زیاگان متنوعش حفاظت‌شده است و این حاصل تلاش اداره جنگلبانی دولتی، کنشگران محیط زیست، و سازمان‌های مردم‌نهاد بوده است. در هنگام اعلام منطقه حفاظت‌شده گشتن پارک در اوایل سده بیستم میلادی، تعداد شیرهای منطقه به دلیل شکار تروفه تا ۱۵ عدد رسیده بود.

جمعیت شیرهای منطقه گیر روند رو به رشدی دارد و تعداد آن‌ها در سال ۲۰۱۵ حدود ۵۲۳ برآورد شده است که بیش از ظرفیت محیطی رسیده است و به همین دلیل برنامه‌هایی برای انتقال تعدادی از آن‌ها به یک منطقه دیگر در دست بررسی است.. این میزان رشدی آرام و ثبات‌دار را در طی چند دهه گذشته نشان می‌دهد. برنامه افزایش جمعیت شیرها از هنگام آغاز تاکنون توانسته است ۱۸۰ عدد شیر را در اسارت به دنیا بیاورد.

منابع
-----

1. ↑  «Asiatic Lion population up from 411 to 523 in five years». Desha gujarat.
**پارک ملی ساوو غرب** (**Tsavo West**) در استان ساحلی کنیا قرار دارد و در مجموع ۹۰۶۵ کیلومتر مربع گستردگی دارد. جادهٔ A109 نایروبی-مومباسا و راه آهن این منطقه این پارک را به دو بخش شرقی و غربی تقسیم می‌کند. بخش شرقی و غربی به همراه بخش‌های حفاظت شده منطقه حفاظت شده ساوو را می‌سازد.

دیرینه شناسی
------------

در این منطقه در نزدیکی رود گالانا شمار زیادی از آثار ساکنان قدیم آن مربوط به ۱۳۰۰ تا ۶۰۰۰ سال پیش یافت شده‌است. این ساکنان به شکار حیوانات، ماهیگیری و نگهداری حیوانات خانگی می‌پرداختند. تا سال ۷۰۰ پس از میلاد اقوام سواحلی با ساکنان این منطقه داد و ستد داشتند و احتمالاً خرید و فروش برده صورت می‌گرفته. البته نشانی از این وجود ندارد که سواحلی‌ها ساکنان این منطقه را به بردگی بگیرند.

در سدهٔ ۱۹ ام بریتانیایی‌ها به این منطقه آمدند و مردمان اینجا را به بردگی گرفتند تا راه آهن اوگاندا که از ساوو می‌گذشت در ۱۸۹۸ ساخته شد. احتمالاً نزدیک به ۱۳۵ تن از بردگان آفریقایی و هندی در شب به دست حیوانات وحشی این منطقه کشته شده‌اند. بعدها این شیرها توسط اربابان کشته شدند و اکنون پوست و جمجمهٔ برخی از آن‌ها را می‌توان در موزه تاریخ طبیعی فیلد در شیکاگو پیدا کرد.

جانوران
-------

حیات وحش ساوو غرب بسیار گسترده است و برخی از جانوران آن عبارتند از: اسب آبی، کرگدن سیاه شرقی، گاومیش، فیل بیشه، پلنگ و شیر ماسای. جانوران کوچکتر آن عبارتند از: شب‌دوست، گاوگوزن، کودوی کوچک و زرافه کلیمانجارویی.

منابع
-----

1. ↑  Man eating lions – not (as) many dead". Railway Gazette International. 27 November 2009.

جستارهای وابسته
---------------

پارک ملی ساوو شرق

| * ن
* ب
* و
پارک‌های ملی کنیا |
| --- |
| پارک‌های ملی | 
* ابردیر
* امبوسلی
* آرابوکو سوکوکه
* سنترال آیلند
* چیولو هیلز
* هیلز گیت
* کورا
* دریاچه ناکورو
* مالکا ماری
* مارسابیت
* مرو
* کوه الگون
* کوه کنیا
* کوه لونگونوت
* نایروبی
* دونیو سابوک
* روما
* سایوا اسوامپ
* سیبیلوی
* ساوو شرق
* ساوو غرب

 |
| ذخیره‌گاه | 
* آروال
* بیسانادی
* بونی
* بوفالو اسپرینگز
* دودوری
* کریو والی
* جنگل کاکامگا
* کیسومو ایمپالا
* دریاچه بوگوریا
* ماسایی مارا
* موالونجا
* موا
* سامبورو
* شابا
* شیمبا هیلز
* جنگل ویتو

 |
| پارک‌های ملی آبی و ذخیره‌گاه‌ها | 
* کیسایت-پونگوتی
* کیونگا
* مالیندی
* مومباسا
* واتامو

 |
| پناهگاه | 
* کیسومو ایمپالا

 |
| جنگل‌های ملی ذخیره‌گاه | ذخیره‌گاه ملی رودخانه تانا |
**کاوشگر گرانش A** ( یا **GP-A** ) (به انگلیسی: Gravity Probe A) یک آزمایش فضایی با هدف آزمودن نظریهٔ نسبیت عام بود که به طور مشترک توسط ناسا و رصدخانهٔ اخترفیزیکی اسمیتسونین انجام شد. طی این آزمایش٬یک میزر هیدروژن بسیار دقیق ٬ برای سنجش تغییر آهنگ گذر زمان در شرایط گرانش ضعیف‌تر ٬ به فضا فرستاده‌شد.

کاوشگر در ۱۸ ژوئن ۱۹۷۶ توسط یک موشک Scout پرتاب شد و به مدت ۱ ساعت و ۵۵ دقیقه در فضا باقی‌ماند. پس از آن ٬طبق برنامه ٬ به درون اقیانوس آرام سقوط کرد و منهدم شد.

روش آزمایش
----------

کاوشگر صد کیلوگرمی GP-A ٬ حامل یک میزر هیدروژن بود که در طول آزمایش فعال شد و یک تکرارکننده ریزموج برای اندازه‌گیری انتقال دوپلر سیگنال میزر نیز تعبیه شده بود. ماهواره تقریباً عمودی پرتاب گردید تا بیشترین تغییر را در گرانش دیده شده در چارچوب میزر ایجاد کند٬ و به ارتفاع ۱۰٬۰۰۰ کیلومتری رسید.در این شرایط نسبیت عام پیش‌بینی می‌کند که آهنگ گذر زمان باید به مقدار چهار و نیم قسمت در ۱۰ میلیارد قسمت ٬ سریع‌تر از روی زمین باشد.

طبق آنچه در همان سال اعلام گردید٬ روش به کار گرفته شده٬ دقت کافی برای ثبت چنین تغییرات ناچیزی را دارا بود.

نتیجه
-----

نتیجهٔ آزمایش ٬ پیش‌بینیِ نسبیت عام را٬ تا دقت ۷۰ جزء در میلیون تأیید نمود.

جستارهای وابسته
---------------

* حسگر گرانش بی
* آزمون‌های تجربیِ نظریهٔ نسبیت عام

پیوند به بیرون
--------------

* مشخصات کاوشگر ٬ در وب‌گاه ناسا

منابع
-----

1. ↑  «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ سپتامبر ۲۰۱۱. دریافت‌شده در ۱۰ مارس ۲۰۱۳.
2. 1 2  «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ مه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۰ مارس ۲۰۱۳.
با جستاری در فهم بشری اشتباه نشود.

**کاوشی در خصوص فهم بشری** (به انگلیسی: *An Enquiry concerning Human Understanding*)، معروف به **کاوش اول**، یکی از آثار برجستهٔ دیوید هیوم فیلسوف بریتانیایی است.

بخش‌های عمده‌ای از این کتاب، که نخستین بار در ۱۷۴۸ منتشر شده‌است، محصول بازنگری در جلد اولِ اثر قبلی هیوم یعنی رساله دربارهٔ طبیعت بشری (۱۷۳۹) است، اما فصل «در باب آزادی و ضرورت» محصول بازنگری فصلی از *جلد دوم* رساله است. هم‌چنین، مطالب یک فصل مشهور این کتاب، با عنوان «در باب معجزات»، در هیچ‌یک از جلدهای رساله نیامده است. در مورد مطالب مشترک بین کاوش‌ها (کاوشِ اول، و کاوشی در مبانی اخلاق، معروف به **کاوش دوم**) و رساله، نظرها در این مورد متفاوت است که کدام را باید بهترین بیان مواضع هیوم انگاشت؛ با این حال، خود هیوم در اواخر عمر در ابتدای مجلد دوم مجموعه‌ای از نوشته‌هایش (حاوی کاوش‌های اول و دوم و نوشته‌هایی دیگر) تصریح کرده‌است که این نوشته‌ها، و نه رساله، باید بیان‌کنندهٔ اصول فلسفی او محسوب شوند.
در نامه‌ای در مقایسهٔ رساله و کاوش اول هم هیوم نوشته‌است که اصول فلسفی در هر دو یکی است اما «با کوتاه کردن و ساده کردن مباحث، حقیقتاً آنها را کامل‌تر ساخته‌ام.»

کاوه لاجوردی این کتاب را به فارسی ترجمه کرده‌است.

منابع
-----

1. ↑  "Advertisement", *Essays and Treatises on Several Subjects, In Two Volumes بایگانی‌شده در ۱۳ اوت ۲۰۱۵ توسط Wayback Machine*.
2. ↑  Charlotte R. Brown, "David Hume; Section 2: The relation between the *Treatise* and the *Enquiries*", *Stanford Encyclopedia of Philosophy*, 2014.
3. ↑  کاوشی در خصوص فهم بشری، ترجمه کاوه لاجوردی، نشر مرکز

پیوند به بیرون
--------------

* متن انگلیسی کتاب «کاوشی در خصوص فهم بشری»
**فال اوت بوی** یک گروه موسیقی آمریکایی است که در تابستان سال ۲۰۰۱ در ایالات متحده آمریکا توسط جو ترومن و در لینویز شکل گرفت. اعضای این گروه پاتریک استامپ، جو ترومن، پیت ونتز و اندی هارلی هستند. این گروه از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۸ در مجموع ۹ آلبوم منتشر کرده‌اند.

آلبوم "From Under the Cork Tree" این گروه که در سال ۲۰۰۵ منتشر شد برندهٔ جوایز معتبر زیادی شد و در ایالات متحده ۲٫۵ میلیون نسخه فروش کرد و آهنگ sugar wer're going down به مدت ۲۰ هفته در جدول بهترین‌های Billboard بود.

به دنبال این موفقیت فال اوت بوی در سال‌های ۲۰۰۶ و ۲۰۰۷ تور جهانی برگزار کردند.

آلبوم بعدی آنها "Infinity on High "در سال ۲۰۰۷ منتشر شد که توانست در Billboard ۲۰۰ صدرنشین شود. تک آهنگ "This Ain't a Scene، It's an Arms Race" از این آلبوم در billboard pop رتبه ۱# را بدست آورد و در Billboard Hot دوم شد.

در سال ۲۰۱۰ شایعه شد که گروه منحل شده. پاتریک استامپ در مصاحبه‌ای منحل شده گروه را رد کرد و اعلام کرد که فعالیت گروه برای مدتی متوقف شده.

موفق‌ترین تک‌آهنگ‌های این گروه عبارتند از: "This Ain't a Scene، It's an Arms Race" "Sugar، We're Goin Down" که در Billboard Hot ۱۰۰ هشتم شد، "Dance، Dance" گواهینامه پلاتینیوم، "Thnks fr th Mmrs" گواهینامه گلد، "I Don't Care" گواهینامه پلاتینیوم، "My songs know what you did in the dark"، "Centuries"، "The phoenix"، "Irresistible" و "Uma Thurman" که هرکدام برنده جوایز مختلفی مثل: بهترین ویدئو راک سال 2015 MTV , VMA , گواهینامه پلاتینیوم،

فال اوت بوی توسط بیلبورد در بین لیست برترین هنرمندان دهه ۱۰–۲۰۰۰ نود و سومین شد.

همچنین برنده جایزه best alternative rock مراسم AMA (American music Awards) ۲۰۱۵ شد.

علاوه بر این جوایز برنده جایزه grammy awards سال ۲۰۰۶ بخش Best New Artist شد.

آلبوم‌ها
--------

* Fall Out Boy's Evening Out with Your Girlfriend :۲۰۰۳
* Take This to Your Grave :۲۰۰۳
* From Under the Cork Tree :۲۰۰۵
* Infinity on High :۲۰۰۷
* Folie à Deux :۲۰۰۸
* ۲۰۱۳: Save Rock and Roll
* ۲۰۱۳: Pax-Am-Days
* ۲۰۱۵: American Beauty/American Psycho
* ۲۰۱۸: mania

منابع
-----

* ویکی‌پدیا انگلیسی
***غریبه***، فیلمی به کارگردانی شاپور قریب و نویسندگی حسن رفیعی ساختهٔ سال ۱۳۵۱ و فیلم‌برداری‌شده در شهر شوشتر است.

موضوع فیلم
----------

قاسم (بهروز وثوقی) پس از مرخص شدن از زندان سراغ دوستش عباس (پرویز فنی زاده) به جنوب می‌رود. قاسم پس از درگیر شدن با مردی که مسبب دستگیری او بوده‌است با دختری به نام زری (نگار) روبرو می‌شود که دختر مرد متمولی است. قاسم که می‌داند پدر زری با ازدواج او و دخترش موافقت نخواهد کرد به کمک زن رختشوئی به نام اقدس (دیانا) با زری قرار می‌گذارند که شهر را ترک کنند. قاسم به کمک عباس با زری به طرف تهران می‌گریزند. در قهوه خانهٔ بین راه زری از تصمیم خود منصرف می‌شود و به قاسم اصرار می‌کند که او را به خانه اش بازگرداند. راننده ای به نام مهدی (احمد معینی) و قهوه چی به آنها بدگمان می‌شوند. قاسم در مرافعه ای آن دو را از پا درمی‌آورد و پس از رسیدن به تهران همراه زری در مسافرخانه ای ساکن می‌شوند. وقتی در روزنامه‌ها اعلان می‌شود که پلیس به جرم قتل و آدم ربائی در تعقیب قاسم است او محل اقامت خودرا به پلیس اطلاع می‌دهد، اما در آخرین لحظه از تصمیم خود منصرف می‌شود و موقع فرار به ضرب گلوله از پا درمی آید.

بازیگران
--------

بهروز وثوقی و نگار در فیلم *غریبه*، پوستر منتشرشده در شمارهٔ ۳۹۶ مجلهٔ *فیلم و هنر*
* بهروز وثوقی
* نگار
* دیانا
* اکبر مشکین
* احمد معینی
* پرویز فنی‌زاده

منابع
-----

|  |  |
| --- | --- |
|  | مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به ***غریبه (فیلم ۱۳۵۱)*** در ویکی‌گفتاورد موجود است. |

* «غریبه (فیلم)». سوره‌سینما. دریافت‌شده در ۳۰ اوت ۲۰۱۳.
* «لیست کامل عوامل فیلم *غریبه*». سوره‌سینما. دریافت‌شده در ۳۰ اوت ۲۰۱۳.
* 

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فیلم است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**کا-۱۰اس** (به روسی: К-10С)، نام ناتو: **ای‌اس-۲ کیپر**، موشک کروز ضدکشتی هواپایهٔ ساخت شوروی است که معمولاً به کلاهک هسته‌ای مسلح می‌شود. طراحی این موشک مافوق صوت ِ هوابه‌سطح از سال ۱۹۵۵ آغاز شده و برای اولین بار در سال ۱۹۶۱ در روسیه به نمایش گذاشته شد. موتور کیپر، یک موتور توربوجت است که در لحظه اولیه پرتاب، ۵۰۰۰پوند تراست را برای شروع پرواز موشک تأمین می‌کند.

پرواز موشک به سمت هدف به صورت خلبان خودکار انجام شده و در مسیر قابل کنترل است. همچنین در حدود ۳۰ کلیومتری هدف، سیستم رادار موشک فعال شده و پس از قفل شدن بر روی آن، به طرف هدف روانه می‌شود.

موشک کیپر از انواع ابتدایی موشک‌های ضدکشتی محسوب می‌شود و به همین جهت بسیار طویل است و تقریباً به اندازه یک جت جنگنده کوچک طول دارد. به همین دلیل تنها بمب‌افکن‌های استراتژیک (معمولاً توپولف-۱۶) فقط یک فروند از آن را در زیر بدنه خود حمل می‌کنند. این موشک در هیچ جنگی استفاده نشده و به کشور دیگری نیز صادر نشده‌است.

مشخصات موشک
-----------

* طول: ۴/۹ متر
* وزن: ۵۰۰۰ کیلوگرم
* سرعت: ۲ ماخ
* برد: ۲۱۲ کیلومتر
* پهنای بال: ۹/۴ متر

منابع
-----

* یعقوب اصلانی (۱۳۷۷)، *راکت و موشک‌های استراتژیک جهان- جلدچهارم*، انتشارات عقیدتی سیاسی ارتش جمهوری اسلامی ایران
نمایشگاه صنعت ماشین آلات ساختمانی و معدنی (کان‌اِکسپو)، بزرگترین نمایشگاه و محل تجارت این صنعت در آمریکای شمالی و به عبارت دیگر تمام زمین است. این رویداد در زمینه‌ی ماشین‌های مربوط به آسفالت، بتن و افزودنی‌ها، خاکبرداری، جرثقیل، معدنکاری و ماشین‌های دیگر، برگزار می‌گردد. این رویداد از ادغام دو نمایشگاه این صنعت در سال ۱۹۹۶ پدید آمد. نمایشگاه کان‌اکسپو در لاس‌وگاس آمریکا در وسعا ۲.۷ ملیون فوت مربع و با حضور اکثر سازندگان و شرکت‌های مشاور، پیمانکاری و حتی دولتی مطرح جهان برگزار می‌گردد.

  

این رویداد هر سه سال انجام می‌شود که آخرین بار در اسفند سال ۱۳۹۸ (۲۰۲۰) برگزار گردید و نوبت بعدی آن در مارچ سال ۲۰۲۳ برگزار می‌گردد.

در این نمایشگاه جدیدترین تکنولوژی‌ها در جنبه‌های مختلف رونمایی می‌گردد. همچنین این رویداد دربردارنده سمینارهای متعدد در کنار خود برای آموزش و معرفی ایده‌های نوین است. در کان اکسپو سال ۲۰۲۰ بیش از ۱۵۰ جلسه‌ی آموزشی برگزار شده است.

اولین رویداد کان‌اکسپو در سال ۱۹۰۸ در اوهایو آمریکا و اولین نمایشگاه کان-اگ در سال ۱۹۲۸ در میشیگان برگزار شد. این دو رویداد پس از ادغام با یکدیگر به طور منظم هر سه ساله برگزار می‌شود و صدها هزار بازدید کننده خود را به این گردهمایی جهانی حضور می‌یابند.

منابع
-----

1. ↑  «ConEXpo».
**پادشاه و پادشاه** (به هلندی: Koning en Koning) کتابی ویژهٔ کودکان است که توسط لیندا د هان و استرن نیلاند نوشته شده است. ترجمهٔ انگلیسی آن در سال ۲۰۰۲ در آمریکا منتشر شد. همچنین نمایشنامه‌ای براساس آن در سرتاسر جهان اجرا گردید. دنباله‌ای نیز برای آن نوشته شده است.

انتقاد مخالفانی که معتقد بودند کودکان نباید در جریان موضوع‌های مرتبط با دگرباشی جنسی قرار گیرند، موجب افزایش توجه به کتاب «پادشاه و پادشاه» شد.

خلاصه داستان
------------

بر روی بلندترین کوه شهر، شاهزاده برتی هنوز ازدواج نکرده است. همچنان که در کشورش رسم است، مادرش که ملکهٔ بدخلقی است و از حکمرانی خسته، امیدوار است که مسئولیت‌ها را به پسرش بسپارد و پافشاری می‌کند که او باید شاهدختی را برای ازدواج بیابد. شاهزاده به مادرش می‌گوید که هرگز به شاهدختان اهمیت نداده است. مادرش او را به دیدن شاهدختانی از سراسر جهان در کاخ می‌برد که با وجود استعدادهایشان در جلب علاقهٔ شاهزاده با شکست روبرو می‌شوند.

کمی بعد شاهدخت مادلین همراه با برادرش شاهزاده لی وارد می‌شوند. برتی و لی بلافاصله عاشق یکدیگر می‌شوند و به آماده‌سازی مراسم ازدواجشان می‌پردازند. در مراسم ازدواجشان شاهدخت‌های رد شده همراه با خانواده‌هایشان حضور می‌یابند و زوج داستان پادشاه و پادشاه نامیده می‌شوند. ملکه نیز سرانجام به آرامش می‌رسد. داستان با نگاره‌ای از بوسهٔ دو پادشاه پایان می‌یابد.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «King & King». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۶ اوت ۲۰۱۴.
نمای شماتیک فرایند آبرفت‌گذاری (فراسایی) در کانال یک رودخانه. در این شکل رسوبات با رنگ قهوه‌ای مشخص شده‌اند. در شکل بالا رودخانه بر روی سنگ بستر جریان دارد ولی به‌دلیل نهشته‌شدن رسوبات با گذر زمان بستر رودخانه بالا آمده است که این فرایند باعث مدفون شدن خانه در شکل پایین شده است.
**فراسایی** یا **آبرفت‌گذاری** (انگلیسی: Aggradation) اصطلاحی است که در زمین‌شناسی برای بیان افزایش ارتفاع زمین به‌ویژه در سامانه‌های رودخانه‌ای بر اثر رسوب‌گذاری نهشته‌ها به‌کار می‌رود. فراسایی که در مناطقی اتفاق می‌افتد که مقدار رسوبات موجود بیش‌تر از میزان موادی است که سامانه رودخانه‌ای قادر به انتقال آن‌ها است. معادله اکسنر تعادل حجم میان رسوبات منتقل‌شده و رسوبات موجود در بستر را تشریح می‌کند.

محیط‌های دارای فراسایی عموماً آبرفت‌های رودخانه‌ای پست و کم‌ارتفاع، دلتای رودها و مخروط افکنه‌ها است. این محیط‌ها اغلب بر اثر پدیده نشست زمین دارای کاهش ارتفاع تدریجی هستند که افزایش ارتفاع سطح زمین بر اثر فراسایی را متعادل می‌کند. یک محیط فراسایی پس از میلیون‌ها سال به حوضه رسوبی تبدیل می‌شود که شامل رسوبات نهشته‌شده، کانال‌های قدیمی و دشت‌های سیلابی است.

فراسایی ممکن است بر اثر تغییرات اقلیم، کاربری زمین و فعالیت‌های زمین‌شناختی مانند فوران آتشفشانی، زمین‌لرزه و گسل‌خوردگی پدید آید.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Aggradation». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲ مارس ۲۰۱۶.

| * ن
* ب
* و
ریخت‌شناسی رودخانه |
| --- |
| پدیده‌های بزرگ‌مقیاس | 
* حوضه آبریز
* سامانه زهکشی
* رتبه‌بندی استرالر
* دره رودخانه
* دلتای رودخانه
* پای‌رود
* دهانه رود

 |
| رودخانه‌های آبرفتی | 
* پیچان‌رود
* میان‌بر پیچان‌رود
* آبگیر جریان
* رودخانه شریانی
* سد شنی
* واجریان
* انشعاب رودخانه
* جابه‌جایی کانال رودخانه
* دریاچه طوقی
* دشت سیلابی
* تالوگ
* الگوی کانال
* کناره بریده
* سد دهانه‌ای
* برجستگی عرضی
* تنداب
* زون ساحلی
* شیب لغزش
* سد شاخه‌ای
* سد شنی پیچان‌رودی

 |
| رودخانه‌های سنگ‌بستری | 
* ژرف‌دره
* رودشکن
* حوضچه شیب‌محور

 |
| شکل بستر | 
* موج‌نقش
* پادتلماسه
* تپه ماسه‌ای
* جزیره رودخانه‌ای

 |
| فرایندهای منطقه‌ای | 
* فراسایی
* فروسایی
* سطح اساس
* فرسایش و زمین‌ساخت
* بازجوانی رودخانه

 |
| دانش مکانیک | 
* قانون پلیفر
* قانون هاک
* انتقال رسوب
* فرسایش آبی
* رسوب‌گذاری
* معادله اکسنر
* جریان حلزونی

 |
| 
* **رده**
* **درگاه**

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد ژئومورفولوژی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**کالین چندلر** (انگلیسی: Colin Callender؛ زادهٔ مه ۱۹۵۲ میلادی) تهیه‌کننده تلویزیونی و مدیر اجرایی تولید اهل بریتانیا است.

از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته‌است، می‌توان به *دراکولا*، *متصدی لباس*، *عروسی یونانی پرریخت‌وپاش و بزرگ من*، *فیل*، *ماریا سرشار از برکت*، *آخرین روزها*، *ازدست‌رفته*، *همراهان خانه‌ای در علف‌زار*، *هزارتوی پن*، *زندگی گلگون*، *فرشتگان در آمریکا*، *سقوط امپراتوری*، *نسل‌کشی*، *جان آدامز*، *اقیانوس آرام*، *اگر این دیوارها می‌توانستند صحبت کنند*، *برای عشق یا کشور: داستان آرتورو ساندووال*، *اگر این دیوارها می‌توانستند صحبت کنند ۲*، *بایکوت*، *زنده از بغداد*، *راهی به‌سوی جنگ*، *چیمریکا*، *تب*، *دیروز*، *زندگی و مرگ پیتر سلرز*، *فرشته‌های آرواره آهنین*، *دختری در کافه*، *گاهی اوقات در آوریل*، *پلوتونیم-۲۳۹*، *هر طور شما دوست دارید*، *بازشماری*، *تمپل گراندین*، *مادام سوشاتسکا* و *شاه لیر* اشاره نمود.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون شوالیه شده‌است.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Colin Callender». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳ سپتامبر ۲۰۲۱.

پیوند به بیرون
--------------

* کالین چندلر در IMDb

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* نروژ
* اسپانیا
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد یک تهیه‌کننده تلویزیونی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
نمونه‌ای از کایه
**کایَه** (تلفظ: kāya) نوعی مقنعه یا کلاه بچه‌گانه است که از گذشته در مناطق جنوبی کشور، از جنوب فارس تا هرمزگان، به عنوان پوششی برای سر و گردن نوزادان تا ۲ الی ۳ سالگی استفاده می‌شود. کایه‌ها انواع مختلفی دارند.

انواع
-----

### کایَه چِلائی

کایه چلائی ( (kāya-e čelǎɔi) معمولاً با پارچه سفید رنگ و از جنس مَلمَل و پارچه‌های نرم دیگر ساخته می‌شد. کایه‌هایی از این دست، بدون تزئین؛ یا صرفاً با تزییناتی از کُرک؛ که نرم بوده و پوست حساس نوزاد را اذیت نکند، و در پشت سر آن، بندهایی جهت سفت کردن مقنعه تعبیه می‌گردید.

### کایه رنگ

کایَه رنگ (kăya-e rang) که خود انواع مختلفی داشته، با پارچه‌های رنگی ساخته می‌شد و تا روی سینه کودک را می‌پوشاند. در اطراف صورت و حاشیه پایین کایه، با نوارهای تزیینی که به آشورمه (āšorma) و میّراق (meyyarāk) موسوم بودند، تزیین می‌شدند؛ و بعضاً پولک دوزی و تکه پارچه‌های رنگی را در کنار تزئینات دیگر به کار می‌بردند.

### کایه سائبونی

کایَه سائَبونی (kāya-e sāɔabuni) (به معنی سایبانی) از انواع دیگر این نوع مقنعه است که بر روی آن با کرک، کاموا و نخ‌های ابریشمی اشکال مختلفی هم‌چون گل و مرغ کار می‌شد.

پوستر فیلم کوتاه کایه، ساخته کیوان محسنی

مستند
-----

فیلم مستند ۱۵ دقیقه‌ای «کایه» به کارگردانی کیوان محسنی، مراحل دوخته‌شدن کایه را به تصویر می‌کشد. محسنی در این فیلم از مادربزرگ و پدربزرگ‌اش بازی گرفته و زندگی روزمرهٔ آنان را نیز از خلال مراحل دوخت کایه به تصویر کشیده‌است. فیلم مستند «کایه» برای نخستین‌بار در نهمین جشنواره فیلم کوتاه کل به نمایش درآمد و تقریباً همه جایزه‌های مهم به خود اختصاص داد. این مستند سپس در بخش شُرت‌ فیلم‌ کرنر جشنواره فیلم کن، جشنواره رُما سینما داک ایتالیا، جشنواره دو پائو DO PÃO پرتغال، جشنواره بین‌المللی مینه‌مینی آمریکا، جشنواره فیلم کوتاه تهران و ... به نمایش درآمد.

منابع
-----

1. ↑  صلاحی، عبدالعلی (۱۳۹۵). *جامعه‌شناسی گراش*. گراش: انتشارات اناالحق. صص. ۲۲۷. شابک ۹۷۸۶۰۰۹۰۳۳۵۷۷.
2. ↑  «گریشنا | خبر و فرهنگ در گراش» «کایه» ی کیوان، از کل تا کن». دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۲-۰۱.
3. ↑  *Kayeh*, retrieved 2019-02-02
4. ↑  «سایت رسمی جشنواره فیلم کوتاه کل گراش - جشنواره منطقه ایی فیلم کوتاه کل گراش». *سایت رسمی جشنواره فیلم کوتاه کل گراش*. بایگانی‌شده از اصلی در ۶ ژانویه ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۲-۰۱.
5. ↑  «گریشنا | خبر و فرهنگ در گراش » به تماشای «کایه» در جشنواره‌های خارجی». دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۳-۱۵.
برای دیگر کاربردها ACOG را ببینید.

**کالج آمریکایی متخصصان زنان و زایمان** (**ACOG**) (به انگلیسی: American College of Obstetricians and Gynecologists) یک انجمن حرفه ای از پزشکان متخصص در زمینه زنان و زایمان در ایالات متحده آمریکا است. چندین کشور آمریکای لاتین نیز در بخش‌های این سازمان نمایندگی دارند. این یک سازمان 501(c)(۳) با عضویت بیش از ۶۰۰۰۰ متخصص زنان و زایمان و متخصصین مراقبت‌های بهداشتی زنان است. و در سال ۱۹۵۱ تأسیس شده‌است.

سوابق
-----

یک سازمان همراه 501(c)(۶) به نام کنگره آمریکایی متخصصین زنان و زایمان، در سال ۲۰۰۸ تأسیس شد و در سال ۲۰۱۰ عملیاتی شد. این دو سازمان با هم همکاری می‌کنند و افراد عضو به‌طور خودکار به هر دو تعلق دارند. هر دو غیرانتفاعی هستند.

فعالیت
------

کالج به عنوان یک 501(c)(۳) بر آموزش تمرکز دارد (با کار سیاسی محدود)، در حالی که کنگره به عنوان یک 501(c)(۶) مجاز است از منافع اعضا از طریق لابی و سایر کارهای سیاسی در زمینه تجارت پزشکی (BOM) دفاع کند.

فعالیت اصلی آنها بر سلامت باروری زنان، به ویژه مخالفت با مداخله سیاسی در دسترسی به سقط جنین متمرکز است. اعضای پزشک به عنوان همکار شناخته می‌شوند و از حروف پس از اسمی **FACOG** برای نشان دادن وضعیت خود استفاده می‌کنند. برای تبدیل شدن به یک همکار، یک نامزد باید از یک سازمان مستقل بنام هیئت مامایی و زنان آمریکا، گواهینامه دریافت کند و سپس توسط یکی دیگر از اعضای کالج نامزد شود. متخصصان غیر ObGyn ممکن است به عنوان یک متخصص بهداشت متحد بپیوندند، اما باید استانداردهای آموزشی خود را رعایت کنند.

نشریه
-----

*نشریه مامایی و زنان* انتشارات رسمی ACOG است. این مجله به عنوان «ژورنال سبز» شناخته می‌شود. در سال ۱۹۸۶، این سازمان با موفقیت قانون ضد سقط جنین در پنسیلوانیا را در دادگاه عالی ایالات متحده در تورنبورگ در مقابل کالج آمریکایی متخصصان زنان و زایمان به چالش کشید.

منابع
-----

1. ↑  "About Us". American College of Obstetricians and Gynecologists.
2. ↑  "Leadership and Governance". *ACOG website*. ACOG. Retrieved 8 July 2015.
3. 1 2 3  ACOG, *The American College of Obstetricians and Gynecologists and the American Congress of Obstetricians and Gynecologists: What We Are and The Reasons Why* (PDF), archived from the original (PDF) on 2015-06-04, retrieved 2015-10-29.
4. ↑  "Policy Priorities". *www.acog.org* (به انگلیسی). Retrieved 2021-02-06.
5. ↑  "American Board of Obstetrics & Gynecology". *ABOG website*. ABOG. Retrieved 13 February 2014.
6. ↑  "Allied Health Professionals". *www.acog.org* (به انگلیسی). Retrieved 2021-02-06.
7. ↑  SCImago Journal and Country rank > Obstetrics and Gynecology Retrieved on April 15, 2010
8. ↑  Greenhouse, Linda. *Becoming Justice Blackmun*. Times Books. 2005. Page 183.

پیوند به بیرون
--------------

* وب سایت رسمی ACOG
* وب سایت ژورنال سبز

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* ایالات متحده آمریکا
* جمهوری چک
	+ 2

 |
**پائولا دانزیگر** (به انگلیسی: Paula Danziger)،(۱۸ آگوست ۱۹۴۴–۸ ژوئیه ۲۰۰۴) نویسنده آمریکایی کودکان است. او بیش از ۳۰ کتاب نوشت. در سال ۱۹۷۴اولین کتابش به نام گربه لباس ورزشی مرا خورد را برای رده سنی کودک و نوجوان نوشت. کتابهایش به ۱۴ زبان در ۵۳ کشور منتشر شده‌است.

زندگی شخصی
----------

پائولا فرزند ساموئل و آنت دانزیگر است و یک برادر نیز دارد که در سال ۱۹۴۷ به دنیا آمد. خانواده‌اش ابتدا در ناتلی، واقع در نیوجرسی و بعد به هالیدیز برگ واقع در پنسلوانیا رفتند و سرانجام هنگامی که پائولا کلاس ششم بود در متوچن، نیوجرسی ساکن شدند. او در یک مصاحبه با بوک پیج گفت که پدرش مردی غمگین بود و مادرش زنی عصبی که همیشه نگران این بود که دیگران در موردشان چگونه فکر می‌کنند. او می‌گوید والدینش هیولا نبودند ولی او دوران کودکی خوبی نداشته‌است.

درگذشت
------

پائولا در سال ۲۰۰۴ به دیدن خواهرزاده‌اش رفت. در این سفر دردی در ناحیه سینه احساس کرد اما آن را به کسی بازگفت نکرد. وقتی به خانه برگشت به بیمارستان رفت و مجبور شد عمل قلب باز انجام دهد. او یکماه پس از عمل جراحی در هشتم ژوئیه ۲۰۰۴ درگذشت

نویسندگی
--------

اولین کتاب او به نام گربه‌ای که لباس ورزشی مرا خورد، بر اساس تجربه شخصی دوران کودکی‌اش است. او در سال ۱۹۸۰ چندین کتاب برای نوجوانان نوشت و به تدریج کتابهایی برای کودکان نوشت از جمله کتاب آمبر براون  که داستان آن الهامی از زندگی برادرزاده‌اش کری می‌باشد. او جوایز زیادی برای آثارش دریافت کرد. از جمله جایزه کتاب کودکان ماساچوست را برای کتاب آمبر براون دریافت کرد.

منابع
-----

1. ↑  Lipson, Eden Ross (10 Jul 2004). "Paula Danziger, 59, Author Of 'The Cat Ate My Gymsuit'". *The New York Times*. Retrieved 19 Feb 2018.
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
یک مرد کاتانگ در لائوس.
**کاتانگ‌ها** (katang) (لائو: ຊົນເຜົ່າກະຕາງ) یک گروه قومی هستند که افراد آن عمدتاً در لائوس زندگی می‌کنند. تعداد کمی از کاتانگ‌ها نیز در سایر نقاط آسیای جنوب شرقی زندگی می‌کنند. در سال ۲۰۱۵ میلادی ۱۴۴۲۵۵ نفر از این قوم در لائوس زندگی می‌کردند، که بدین ترتیب یکی از بزرگترین زیرگروه‌های لائو تئونگ و یکی از بزرگترین گروه‌های قومی *واقعی* در آن کشور است. بیشتر کاتانگ‌ها در استان‌های جنوب کشور یعنی ساوان‌ناکت، سالاوان و چامپاساک زندگی می‌کنند.

فرهنگ
-----

کاتانگ‌ها یکی از معدود اقوام گروه لائو تئونگ هستند که در خانه‌های ساخته‌شده روی پایه یا در خانه‌های درون درختان زندگی نمی‌کنند، بلکه در خانه‌های چوبی طویل نشیمن دارند. هرگاه یک مرد کاتانگ با زنی ازدواج کند، اتاقی را برای خانواده جدید خود به خانه اضافه می‌کند. یکی از این خانه‌های چوبی ۳۲۸ فوتی است و گردشگران هنوز هم می‌توانند آن را در شمال سالاوان ببینند.

یکی دیگر از سنت‌های قدیمی کاتانگ برای مردان و زنان این است که گوش‌های خود را سوراخ کرده و یک لوله بامبو در سوراخ قرار دهند تا لاله‌های گوش خود را دراز کنند. این سنت تماماً از بین رفته‌است.

روش کشاورزی کاتانگ‌ها تناوب زراعی است. بسیاری از کاتانگ‌ها نیز به آبیاری و کشاورزی بریدن و سوزاندن می‌پردازند.

اکثر کاتانگ‌ها از باورهای قومی قدیمی پیروی می‌کنند و بسیاری به آیین بودایی نیز باور دارند. برخی از جشنواره‌های بودایی توسط کاتانگ جشن گرفته می‌شود. جان‌باوری سنتی کاتانگ شامل اعتقاد به بسیاری از ارواح جنگلی است و بسیاری از پرهیزه‌ها برای جلوگیری از مزاحمت آنها در طول قرن‌ها ایجاد شده‌است. یکی از ارواح محترم شامل روح خانه است که گفته می‌شود در هر خانه‌ای ساکن است.

منابع
-----

1. ↑  "Results of Population and Housing Census 2015" (PDF). Lao Statistics Bureau. Retrieved 1 May 2020.

* Wikipedia contributors, "Katang people," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed May 22, 2022).
بازاردوز
**پارک ملی شاهداغ** (ترکی آذربایجانی: ***Şahdağ Milli Parkı***) به دستور شمارهٔ ۱۸۱۸ رئیس جمهوری آذربایجان مورخ ۸ دسامبر سال ۲۰۰۶ تأسیس شده‌است. مساحت کل پارک ۱۱۵۸۹۵ هکتار می‌باشد.

به فرمان شماره ۱۹۳/س کابینه وزرای جمهوری آذربایجان به تاریخ ۸ ژوئیه سال ۲۰۱۰، قلمروی پارک با گسترش ۱۴٫۶۱۳٫۱ هکتار به ۱۳۰٫۵۰۸٫۱ هکتار افزایش پیدا کرد.

اطلاعات عمومی
-------------

هدف از احداث پارک ملی شاهداغ حفاظت از گونه‌های زیاد محلی و در معرض انقراض و حیوانات مهاجر خارج از مرزهای جغرافیایی کشور، ترمیم، حفاظت و کنترل جنگل‌های کوهستانی دارای اهمیت بین‌المللی و اکوسیستم چراگاه‌های موجود در نقاط مرتفع کوهستانی، محافظت و نگهداری از لایه حاصلخیز خاک، محافظت، افزایش و غنی سازی گونه‌های گیاهی و جانوری مخصوص منطقه می‌باشد.

جایگاه بلندی که، پارک ملی شاهداغ در آن قرار دارد، باعث شده که، سرتاسر پهنه آن مملو از خاک‌هایی با پوشش گیاهی فراوان و تنوع‌های جانوران مختلفی باشد. جنگل‌ها زیبایی و شیوایی منحصر به فردی را به پارک به ارمغان می‌آورد.

این جنگل‌ها آکنده از درختانی نظیر؛ زبان گنجشگ، سرخدار، افرا، بید، گردو، گیلاس، سیب، گلابی، رز، ازگیل، زالزالک و غیره… می‌باشد.
این پارک ملی دارای انواع گوناگونی از جانوران نیز است. می‌توان از انواع پرندگان موجود در اینجا به قرقاول، توکای حقیقی، کبوتر جنگلی، بلدرچین، دارکوب، کلاغ و غیره… اشاره کرد.

تنوع‌های پستانداران مقیم پارک دربردارندهٔ شوکا، گراز ،خرس قهوه‌ای، شغال، خرگوشان، سمور، سگ، روباه، گوزن، بز کوهی اروپایی، خرس، وشق، راسو، رودک و… می‌باشد.

برخی از این جانوران در سیاهه قرمز گونه‌های در معرض خطر جمهوری آذربایجان به ثبت رسیده‌اند.

جستارهای وابسته
---------------

پارک‌های ملی جمهوری آذربایجان

منابع
-----

1. ↑  وب سایت رسمی وزارت محیط زیست و منابع طبیعی جمهوری آذربایجان (به انگلیسی)
2. ↑  فیلمی درباره پارک ملی شاهداغ- (به فارسی)
3. ↑  اطلاعات کامل در مورد پارک ملی شاهداغ- وب سایت رسمی وزارت محیط زیست و منابع طبیعی جمهوری آذربایجان (به زبان ترکی آذربایجانی)
**پارک ملی شمالگان روسیه** (روسی: Национальный парк "Русская Арктика") یکی از پارک‌های ملی روسیه است که در ژوئن ۲۰۰۹ بنیادگذاری شد. این پارک ملی در سال ۲۰۱۶ گسترش یافت و بخش‌های بزرگی از مناطق دوردست اقیانوس شمالگان، بخش شمالی نوایا زملیا (جزیره سورنی) و سرزمین فرانتس یوزف را در بر می‌گیرد.

جغرافیا
-------

پس از گسترش پارک در سال ۲۰۱۶، حدود ۷۴٬۰۰۰ کیلومتر مربع به مساحت آن افزوده شد که ۱۶٬۰۰۰ کیلومتر مربع آن در خشکی و ۵۸٬۰۰۰ کیلومتر مربع در دریا قرار دارد. در سال ۲۰۰۹ مساحت پارک ۱۴٬۲۶۰ کیلومتر مربع بود که شامل ۶٬۳۲۰ کیلومتر مربع خشکی و ۷٬۹۴۰ کیلومتر مربع از آب‌های اقیانوس شمالگان می‌شد.

پارک ملی شمالگان روسیه، زیستگاه خرس قطبی و نهنگ قطبی و یکی از بزرگ‌ترین زیستگاه‌های پرندگان در نیم‌کره شمالی و همچنین گراز دریایی و فک است. این پارک ملی به عنوان یکی از بهترین مناطق حفاظت‌شده پستانداران دریایی در طبیعت شناخته می‌شود. وجود نهنگ قطبی و نهنگ خاکستری در محدوده این پارک، باعث ارزش بوم‌شناختی بسیار زیاد آن شده‌است.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Russian Arctic National Park». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۱ مارس ۲۰۲۰.


|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ پارک ملی شمالگان روسیه موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد روسیه است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |