**بل ۲۱۲** یا **یواچ-۱ان تواین هیویی** نوعی بالگرد چندمنظوره آمریکایی است که شرکت بل آن را طراحی کرده و نخستین نمونه آن در سال ۱۹۶۸ میلادی به پرواز درآمد. این بالگرد هم برای مقاصد نظامی و هم برای مقاصد تجاری تولید شده و مدل دوموتوره بالگرد معروف یواچ-۱ ایروکوای محسوب می‌شود که در دهه ۱۹۶۰ بالگرد اصلی نیروهای مسلح ایالات متحده بود.

شرکت بل به سفارش ارتش کانادا بل ۲۱۲ را بر مبنای بدنهٔ بزرگترشدهٔ بل ۲۰۵ طراحی کرد. در سال ۱۹۷۱ نخستین بل ۲۱۲ها شامل پنجاه فروند به کانادا تحویل داده شده و در همین سال آمریکایی‌ها هم سفارش ۲۹۴ تولید فروند از این بالگرد را به شرکت بل ارائه کردند. این بالگرد ابتدا در کارخانهٔ شهر فورت وورث تگزاس شرکت بل تولید می‌شد اما از سال ۱۹۸۸ خط تولید آن به شهر میریبل در کانادا منتقل شد. ضمن اینکه شرکت بالگردسازی ایتالیایی آگوستا نیز تحت لیسانس بل به تولید این بالگرد اقدام می‌کند.

در درون این بالگرد پانزده صندلی وجود دارد که یکی صندلی خلبان و چهارده صندلی دیگر برای مسافران می‌باشد. در حالت حمل بار نیز گنجایش درونی این بالگرد، به اندازه ۶٫۲۳ متر مکعب است. ظرفیت بار خارجی این بالگرد که می‌تواند آن را حمل کند، چیزی در حدود ۲٬۲۶۸ کیلوگرم است.

در ارتش ایالات متحده این بالگرد با نام *یواچ-۱ان تواین هویی* شناخته شده و از نام *بل ۲۱۲* در اشاره به مدل غیر نظامی استفاده می‌شود. اما شرکت آگوستا مدل نظامی این بالگرد را هم با نام بل ۲۱۲ عرضه می‌کند. ارتش ایران هم در دوره حکومت پهلوی بل ۲۱۲های تولید ایتالیا را خریداری کرده بود و مدل نظامی این بالگرد هم در ایران به نام بل ۲۱۲ معروف است.

بل ۲۱۲ در جنگ‌های متعددی از جمله جنگ ویتنام، جنگ فالکلند، جنگ ایران و عراق، جنگ آزادسازی کویت، و جنگ ۲۰۰۳ عراق شرکت داشته‌است. بالگردهای بل ۲۱۲ برای ماموریت‌های نظامی همچون حمل‌ونقل تاکتیکی، عملیات جستجو و نجات و ایفای نقش آمبولانس پرنده، عملیات‌های شناسایی، و پشتیبانی نزدیک هوایی استفاده می‌شود. این بالگرد را می‌توان برای ماموریت‌های جنگی مسلح به سلاح‌هایی همچون پرتابگرهای راکت هوابه‌زمین هیدرا ۷۰، غلاف‌های تیربار سنگین ۱۲.۷ م‌م، چندمنظوره ۷.۶۲م‌م و مینی‌گان ۷.۶۲م‌م مجهز کرد.

شرکت آگوستا به سفارش ترکیه مدلی از این بالگرد را مخصوص جنگ الکترونیکی تولید کرده که با نام *آگوستا-بل آب ۲۱۲ ۱۲۱ئی‌دبلیو* شناخته می‌شود. مدل ضد زیردریایی و ضد کشتی این بالگرد هم *آگوستا-بل آب ۲۱۲ ۱۲۱آاس‌دبلیو* نام دارد که نیروهای دریایی کشورهای ایران، اسپانیا، ایتالیا، یونان، پرو، ترکیه و ونزوئلا آن را خریداری کرده‌اند. در این مدل یک آنتن رادار بزرگ و کاملاً مشخص بر روی کابین خلبان قرار گرفته و بالگرد به یک سونار هم مجهز می‌شود که با استفاده از یک چنگک آن را به داخل آب فرو می‌برد. در این مدل تجهیزاتی برای اخلال الکترونیکی و فرود بر روی کشتی‌ها هم نصب شده و تقویت‌های ساختاری برای تحمل وزن سنگین‌تر و پیش‌بینی‌هایی برای محافظت در مقابل فرسایش صورت گرفته است. ترکیب جنگ‌افزارهای قابل استفاده این بالگرد هم شامل دو اژدر ام‌کی ۴۴ یا ام‌کی ۴۶ یا دو خرج عمقی برای نبرد با زیردریایی‌های دشمن و و چهار موشک هوابه‌سطح هدایت سیمی آاس.۱۲ برای جنگ با کشتی‌ها و شناورهای سطحی می‌شود

منابع
-----

1. ↑

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Bell ۲۱۲». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ آوریل ۲۰۱۲.

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ بل ۲۱۲ موجود است. |

| * ن
* ب
* و
هوانوردی بل و بل هلیکوپتر |
| --- |
| طراحیسازنده | 
* ۱
* ۲
* ۳
* ۴
* ۵
* ۶
* ۷
* ۸
* ۹
* ۱۰
* ۱۱
* ۱۲
* ۱۳
* ۱۴
* ۱۵
* ۱۶
* ۱۷
* ۱۸
* ۱۹
* ۲۰
* ۲۱
* ۲۲
* ۲۳
* ۲۴
* ۲۵
* ۲۶
* ۲۷
* ۲۸
* ۲۹
* ۳۰
* ۳۲
* ۳۳
* ۳۴
* ۳۵
* ۳۶
* ۳۸
* ۳۹
* ۴۰
* ۴۱
* ۴۲
* ۴۳
* بل ایکس-۱
* ۴۵
* ۴۷
* ۴۸
* ۴۹
* ۵۰
* بل ایکس-۲
* ۵۴
* بل ایکس-۱
* بل ایکس-۹ شرایک
* بل ایکس-۵
* ۶۱
* ۶۵
* ۶۶
* ۶۷
* بل ایکس-۱۴
* ۲۰۰
* ۲۰۱
* ۲۰۴
* ۲۰۵
* بل ۲۰۶
* ۲۰۷
* ۲۰۸
* ۲۱۰
* یواچ-۱ ایروکوای
* بل ای‌اچ-۱ کبرا
* بل ۲۱۲
* بل ۲۱۴/214ST
* ۲۲۲
* ۲۳۰
* بل ای‌اچ-۱ کبرا
* ۳۰۱
* ۳۰۹
* ۴۰۰
* بل ۴۰۷
* ۴۰۹
* ۴۱۲
* بل ۴۰۷
* ۴۲۷
* ۴۲۹
* ۴۳۰
* ۴۴۰
* ۴۴۵
* ۴۴۹
* ۵۰۵
* ۵۲۵
* ۵۳۳
* D-۱۸۸
* D-255
* D-292

 |
| هواگردهای جنگنده | 
* YFM-۱
* پی-۳۹ ایرکبرا
* XFL
* P-۵۹
* پی-۶۳ کینگ‌کبرا
* بل ایکس‌پی-۷۷
* XP-83

 |
| بالگردهای تهاجمی | 
* ۲۰۷
* بل ای‌اچ-۱ کبرا
* بل ای‌اچ-۱ سوپرکبرا
* ۳۰۹
* YAH-63
* بل ۳۶۰ اینویکتس

 |
| بالگردهای نظارتی و کمکی | 
* H-۱۳
* یواچ-۱ ایروکوای
* UH-1N
* UH-1Y
* بل ۲۰۶
* بل اواچ-۵۸ کیووا
* بل ۲۰۶
* ARH-70

 |
| بالگردهای تجاری | 
* ۴۷
* ۲۰۴
* ۲۰۵
* بل ۲۰۶
* ۲۱۰
* بل ۲۱۲
* بل ۲۱۴
* 214ST
* ۲۲۲
* ۲۳۰
* بل ۴۰۷
* ۴۱۲
* ۴۲۷
* ۴۲۹
* ۴۳۰
* ۵۰۵
* ۵۲۵

 |
| تیلت‌روتورها | 
* بل بوئینگ وی-۲۲ آسپری
* BA609
* TR918
* QTR

 |
| هواگردهای خارج از ردهٔ تولید | 
* ۴۰۰
* بل ۴۰۷
* ۴۴۰

 |
| هواگردهای آزمایشی | 
* ATV
* ۲۰۱
* ۵۳۳
* D-۱۸۸
* D-255
* D-292
* L-39
* LLRV/LLTV
* بل ایکس-۱
* بل ایکس-۲
* بل ایکس-۵
* بل ایکس-۱۴
* X-22
* XF-۱۰۹
* XP-52
* XV-3
* XV-15

 |