نژاد سگ
**سگ سرابی** یا **ماستیف ایرانی** (به انگلیسی: Persian mastiff) از نژاد سگ‌های ایرانی بزرگ اندام است. ظاهر این سگ به سگ کانگال شباهت‌هایی دارد که این به دلیل موقعیت نزدیک جغرافیایی این دو نژاد است اما سگ سراب از لحاظ جثه کمی بزرگتر از سگ کانگال است. یک نژاد بزرگ از سگ‌های نگهبان دام از ایران است که منشأ آن، شهر سراب در آذربایجان ایران است، سگ‌های سرابی قرن هاست که توسط چوپانان محلی برای محافظت از گله‌های گوسفند و بز در مقابل خرس، گرگ، شغال و سایر شکارچیان محلی استفاده می‌شده‌است. ماستیف سرابی آرام، کنترل شده، مستقل، قدرتمند و محافظ است. این نژاد همچنین برای رقابت در دعواهای صحنه ای سگ استفاده می‌شود. این نژاد یکی از قدیمی‌ترین و قوی‌ترین نژادهای سگ بومی در ایران محسوب می‌شود. هر چه سگ بزرگتر و سنگین تر باشد، ارزش آن بیشتر است.

وزن این این نژاد در نرها بین ۷۰ الی ۱۰۰ کیلوگرم و ماده‌ها ۶۰ تا ۸۰ کیلوگرم است، ارتفاع جنس نر بین ۷۰ تا ۱۰۰ سانتی‌متر و ماده‌ها بین ۶۰ تا ۸۵ سانتی‌متر است. زادگاه اصلی این نژاد درشت اندام منطقه آذربایجانِ شهرستان آق قلعه است. از این سگ بیشتر به عنوان سگ گله و سگ نگهبان استفاده می‌شود. سگ سرابی در مواجه با هر تهدیدی بسیار شجاع و بی‌باک بوده و بی‌پروا به گرگ، پلنگ، گراز، خرس و موجودات بزرگتر از خود حمله می‌کند. سگ‌های سرابی تربیت‌پذیر و کاملاً مطیع صاحبان خود هستند. با افراد خانواده مهربان و صمیمی هستند ولی با مشاهده غریبه یا خطر به شدت تهاجمی می‌شوند سگ‌های سرابی هوشمندی بالایی دارند اما فرمان‌هایی که برخلاف منطق آن‌ها باشد را نمی‌پذیرند چرا که شخصیت‌های خود سالاری دارند.

طول عمر این سگ‌ها در شرایط مناسب بین ۱۲ تا ۱۵ سال است که معمولاً از ۱۴ ماهگی به بعد به بلوغ می‌رسند. این نژاد بسیار عضلانی است و برای حفاظت از ویلا باغ جاهای بزرگ و… استفاده می‌شود. از ویژگی‌های بارز این سگ می‌توان به پوست کلفت آن اشاره کرد که برای سگ چوپان بودن بسیار خوب است زیرا دندان و چنگال هر حیوانی مثل خرس هم نمی‌تواند به راحتی به آن نفوذ کند و زخمی کند و یک ویژگی دیگر که این نژاد را با دیگر نژادها متمایز کرده این است که در تغییر محیط و آب و هوا هیچ تغییراتی در روحیه و استقامت بدنی آنها رخ نمی‌دهد این نژاد بسیار هوشیار است و همیشه آماده حمله به هر تهدیدی است این سگ‌ها در عشایرها و کوچ نشینان بسیار مورد استفاده قرار می‌گیرد.
سگ سرابی از معروف‌ترین نژادهای سگ ایرانی است؛ اخیراً در کشورهای انگلیس و آمریکا تعدادی از این گونه سگ‌ها مشاهده شده که بیانگر محبوبیت آن در سطح جهانی است. در مناطق مختلف ایران زمین به خصوص در شمال و شمال غربی، از سگ سرابی به عنوان نگهبان اماکن و دام‌ها استفاده می‌شود.

توضیحات
-------

سگ سرابی سگ ایرانی غول پیکری است با استخوان‌های سنگین با سر بسیار بزرگ. پوزه آن‌ها پهن نه خیلی بلند و نه خیلی کوتاه است. این ماستیف‌ها تا حدودی کوچک‌تر از سایر نژادهای ماستیف غول‌پیکر هستند، اما لب‌های بالایی آویزان هستند. چشم‌های بادامی با رنگ زرد تیره است.
پشت آن‌ها صاف است پاها استخوانی سنگین دارند دم شان کلفت بلند و داسی شکل است. سگ سرابی ایرانی معمولاً در سایه‌های قهوه ای با ماسک مشکی و به رنگ مشکی یکدست عرضه می‌شود. گاهی رنگ سفید روی سینه نیز مشاهده می‌شود.

خلق و خو
--------

سگ سرابی ایرانی نگهبان دام و دارایی است. این نژاد یکی از قوی‌ترین سگ‌های جهان است، با بدنی غول پیکر، سر بزرگ و نیروی تهاجمی قدرتمند. بسیار به صاحبش وفادار است و نسبت به غریبه‌ها بیزار است و بسیار کارآمد از دام محافظت می‌کند. هرگاه هر جانور وحشی نزدیک می‌شود، سگ با گوش‌های ایستاده به حالت هشدار می‌رود، دم را با تاز بسیار بلند بالا می‌آورد تا همه را آگاه کند. سگ به‌طور کلی از رویارویی مستقیم اجتناب می‌کند، اما زمانی که مهاجم نزدیک می‌شود، در حالت ترسناک ایستاده‌است.

قد و وزن
--------

نر: ۳۲–۳۵ اینچ (۸۱–۹۵ سانتی‌متر) ماده: ۲۸–۳۲ اینچ (۷۱–۸۱ سانتی‌متر) وزن: نر: ۱۴۳–۱۹۸ پوند (۶۵–۹۰ کیلوگرم) برخی می‌توانند به بیش از ۲۲۰ پوند (۱۰۰) برسند کیلوگرم) ماده: ۱۱۰–۱۵۴ پوند (۵۰–۷۰ کیلوگرم) برخی می‌توانند سنگین تر باشند.

شرایط نگهداری
-------------

این نژاد برای زندگی آپارتمانی توصیه نمی‌شود. آنها به فضا نیاز دارند و حداقل با یک حیاط بزرگ بهترین توصیه می‌شود. سگ سرابی ایرانی با پناهگاه مناسب می‌تواند با هر آب و هوایی از دمای بسیار پایین تا گرمای تابستان سازگار شود.

جستارهای وابسته
---------------

* سگ پژدر
* سگ تازی
* سالوکی
* سگ‌های ایرانی

منابع
-----

1. 1 2  Montazery, M.; Masoudi, A. A.; Vaez Torshizi, R. (2016). "Microsatellite loci analysis for the genetic variability and paternal lineages in Iranian native dogs" (PDF). *Journal of Livestock Science and Technologies*. **4** (1): 61–70. doi:10.22103/jlst.2016.1383 (inactive 1 August 2023). Retrieved 14 August 2020.`{{cite journal}}`: CS1 maint: DOI inactive as of اوت 2023 (link)
2. ↑  Böcek, Darlene (2016). "Facts of the Matter: Iranian Mastiff or Sarabi Dog of Alexander". Retrieved 7 May 2021.
3. ↑  حیوانات، دنیای (۲۰۲۰-۰۴-۱۵). «اطلاعات سگ سرابی: مشخصات، قیمت، تفاوت با کانگال و…». *دنیای حیوانات*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۰-۱۹.
4. ↑  «Persian Sarabi Dog Breed Information». *www.dogbreedinfo.com*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۰-۱۹.
5. ↑  «Persian Sarabi Dog Breed Information». *www.dogbreedinfo.com*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۰-۱۹.
6. ↑  «Persian Sarabi Dog Breed Information». *www.dogbreedinfo.com*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۰-۱۹.
7. ↑  «Persian Sarabi Dog Breed Information». *www.dogbreedinfo.com*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۰-۱۹.
4.

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ***سگ سرابی*** موجود است. |

| * ن
* ب
* و
نژادهای سگ |
| --- |
| سگ‌های نگهبان |  • اشناوزر • باکسر • دوبرمن پینشر • روتوایلر • ژرمن شپرد • ساموید • سنت برنارد • گریت دین • گلدن رتریور • ماستیف • بول ماستیف • کالی (سگ) • ولش کورگی • سگ سرابی
 • سگ خراسانی • سگ قهدریجانی  • سگ پژدر |
| تریرها |  • آیردل تریر • استافورد شر بول تریر • اسکاتیش تریر • اسکای تریر • بدلینگتون تریر • بوردر تریر • بوستن تریر • بول تریر • جَک راسِل تِریِر • سیلی هَم تِریِر • فاکس تریر • کِیزهاند سیلی هَم تِریِر • کری بلو تریر • کی رن تریر • یورک شایر تریر • َندی دینمُنت تِریِر • وِست هایلَند وایت تِریِر |
| سگ‌های شکاری |  • اریش ستر • داش هوند • باست • باسن جی • براک (سگ) • پوینتر • ستر • رتریور • اسپانیل
 • بیگل (سگ) • الک هوند |
| سگ‌های خانگی |  • پودل • اشپیتس • بولداگ • چو چو • دالماسین • پینچر • مینیاتور پینچر • پاگ |
| سگ‌های عروسکی |  • بولداگ فرانسوی • پکینیز • پودل • شی‌واوا • پامرانین • پکینوا • شیتزو • مالتز • پاپیلون |
| سگ‌های تازی |  • تازی افغان • برزوئی • تازی ایرانی • تازی ایرلندی • تازی گری‌هوند • ویپت |
| ناشناخته |  • اُلد انگلیش • انگلیس ستر • انگلیش اسپرینگر • باست هوند • باسِنجی • بردر کولی • بریارد • پومرانیان • تِریِر اسکاتلندی • جاپَنیز چین • چاینیز کِرِستِد • داکس‌هوند • ٰدالماسین • سیبرین هاسکی • شارپِی • کُمُندور • کوکر اسپانیل • کینگ چارلز اِسپانیِل • لابرادور رتریور • لَهاسا آپسو • مالتز • واتِر اسپانیِل ایرلندی • بوهوند نروژی |