برای دیگر کاربردها، سیدنی (ابهام‌زدایی) را ببینید.
**سیدنی** (به انگلیسی: Sydney) بزرگ‌ترین شهر کشور استرالیا و قاره اقیانوسیه و نیز مرکز ایالت نیو ساوت ولز می‌باشد. این شهر با جمعیتی بیش از ۵ میلیون نفر، بر کرانه‌های شرقی استرالیا و در سواحل اقیانوس آرام قرار دارد. سیدنی نماد کشور استرالیا و شهری است با جذابیت‌های بی‌شمار که ۲۱۸ سال از زمان تأسیس آن می‌گذرد. این شهر که در جنوب‌شرقی استرالیا واقع شده، اولین مکانی است که بیشتر جهانگردان در بدو ورود به استرالیا به آن پا می‌گذارند.

سیدنی سرشار از تنوع است و ساکنان آن عمدتاً از پیشینه مختلف قومی، نژادی و فرهنگی برخوردارند. در هر گوشه‌ای از سیدنی، می‌توان ردپایی از فرهنگ‌های گوناگون را مشاهده کرد که در کنار جاذبه‌های طبیعی، مراکز تفریحی، پارک‌های ملی و حفاظت شده، موزه‌ها و گالری‌های هنری باعث شهرت جهانی شهر شده‌اند. سیدنی مرکز ایالت نیو ساوت ولز است. شهر سیدنی، بسیار گسترده و بزرگ است و شامل ۷۰۰ محلّه می‌شود. در طول زمان، به‌تدریج هر یک از این محله‌ها مکان تجمع مهاجرین کشور خاصی شده‌است. همچنین یکی از جاذبه‌های مهم طبیعی این منطقه وجود زیستگاه کانگورو است که به تنوع و زیبایی جانوری طبیعت این منطقه از استرالیا می‌افزاید.

آب و هوا
--------

آب و هوای سیدنی در مناطق مختلف متفاوت است اگر‌چه در بیشتر مواقع آب و هوای آن معتدل است. در سیدنی میزان بارش باران نسبت به مراکز ایالت‌های دیگر بیشتر است. بارش باران در تمام طول سال در این شهر وجود دارد و متوسط بارش در تابستان بیش از زمستان است. در سیدنی در حدود ۱۵۰ روز از سال باران می‌بارد و پر‌باران‌ترین ماه‌ها آوریل و ژوئن هستند. دمای هوا در زمستان (ماه ژوئن و ژوئیه) به‌ندرت به کمتر از ۵ درجه می‌رسد. همچنین در سیدنی نسیم‌های خنک دریایی نیز می‌وزد.

حمل و نقل در سیدنی
------------------

اغلب ساکنان سیدنی با اتومبیل و از طریق آزادراه‌ها، خیابان‌ها و بزرگراه‌ها تردد می‌کنند. مهم‌ترین مسیر حرکت در مناطق شهری، سیستم تردد خیابانی می‌باشد. اتوبوس، قطار و قایق‌هایی به نام فری نیز، بخش وسیعی از حمل و نقل مسافران را برعهده دارند.

### قطارهای شهری و تراموا

قطارهای سیدنی توسط خط آهن شهری (سیتی ریل)، که وابسته به دولت محلی ایالت نیو ساوت ولز است، اداره می‌شوند. قطارهای برون‌شهری در حومهٔ شهر تردد کرده، سپس در یک ترمینال زیرزمینی که در بخش تجاری مرکز شهر قرار دارد، به یکدیگر ملحق می‌شوند. پس از المپیک سال ۲۰۰۰، کارایی سیتی ریل به‌طرز قابل توجهی تنزل یافت. در سال ۲۰۰۵، سیتی ریل برنامهٔ کاری تجدید نظر شده‌ای ارائه داد و رانندگان بیشتری استخدام کرد. همچنین طبق برنامه‌ریزی‌های انجام شده، طرح زیر ساختی بزرگی نیز با نام طرح خطوط بدون ترافیک یا Clearways تا سال ۲۰۱۰، به اتمام خواهد رسید.

سابقاً بخش وسیعی از حمل و نقل در شهر سیدنی توسط واگن برقی (تراموا) انجام می‌شد که طی سال‌های ۶۰–۱۹۵۰ از رده خارج شد. سیدنی همچنین دارای یک تراموای خصوصی راه‌اندازی شده به‌نام Metro light Rail می‌باشد که از ایستگاه مرکزی «Central Station» به‌سمت «لیلی فیلد Lilyfield» که در امتداد یک خط آهن باربری است، حرکت می‌کند.

بیشتر قطارها در سیدنی دو طبقه هستند.
### مونوریل و اتوبوسرانی

علاوه‌بر‌این، یک مونوریل کوچک نیز در حوالی دارلینگ هاربر و بخش تجاری شهر وجود داشت. این مونوریل به طول ۳٫۶ کیلومتر و دارای ۸ ایستگاه در نواحی توریستی شهر از قبیل آکواریوم سیدنی و موزه ملی بود. این مونوریل در سال ۲۰۱۳ برچیده شد.

در اکثر بخش‌های مهم شهری، تردد توسط اتوبوس‌ها انجام می‌شود اما در بسیاری از نواحی هم از واگن‌های برقی استفاده می‌شود. در داخل شهر و حومه‌، اتوبوس‌های دولتی امتیاز انحصاری ترابری را دارند اما در نواحی برون‌شهری، ترابری اتوبوس‌ها توسط شرکت‌های اتوبوسرانی خصوصی انجام می‌شود. در سال ۱۹۹۹، در مناطقی که قبلاً از حمل و نقل عمومی خوبی برخوردار نبود، خطوط اتوبوسرانی سریع‌السیر راه‌اندازی شد و نخستین مسیر، خط اتوبوسرانی لیورپول - پاراماتا بود که در فوریه سال ۲۰۰۳ افتتاح شد.

### قایق‌های فری

یکی دیگر از خطوط حمل و نقل دولتی سیدنی، قایق‌های مسافربری با نام «فری» هستند که بر روی بندر سیدنی و رودخانهٔ پاراماتا (Parramatta River) حرکت کرده و تعداد بی‌شماری از مردم شهر و گردشگران را جابجا می‌کنند. این قایق‌ها از سال ۱۸۷۵ در بندرگاه سیدنی در حرکت‌اند و هم‌اکنون بیش از ۱۴ میلیون نفر را در سال جابجا می‌کنند.

کشتی‌ها در سیدنی
### فرودگاه سیدنی

فرودگاه بین‌المللی سیدنی در استرالیا به‌نام فرودگاه «کینگز فورد اسمیت» معروف است و در سطح بین‌المللی با کدهای SYD (یاتا) و YSSY (ایکائو) شناخته می‌شود. فرودگاه مذکور، که در حومهٔ شهر سیدنی قرار دارد، یکی از معدود فرودگاه‌های قدیمی جهان است که از زمان افتتاح تاکنون، بدون تعطیلی به مسافران و شرکت‌های هواپیمایی خدمات ارائه داده‌ است.

این فرودگاه پر‌ترافیک‌ترین فرودگاه استرالیا است که در سال ۲۰۰۳ میلادی، بیست و هشتمین فرودگاه پرترافیک جهان لقب گرفت، اما این موفقیت در سال‌های بعد تکرار نشد و در سال‌های اخیر، فرودگاه بین‌المللی شهر سیدنی هرگز نتوانسته در میان ۳۰ فرودگاه برتر جهان جای گیرد. به رغم اینکه فرودگاه سیدنی پر‌ترافیک‌ترین فرودگاه استرالیاست، مساحت آن از کلیهٔ فرودگاه‌های بزرگ استرالیا کمتر است. این فرودگاه دارای سه باند است که دو باند آن «شرقی- غربی» است و باند دیگر «شمالی-جنوبی» است. ارتباط با فرودگاه از طریق جاده و سامانهٔ قطار شهری امکانپذیر است.

هنرها و تفریحات سیدنی
---------------------

موزه استرالیایی، در تقاطع خیابان‌های ویلیام و کالج، قدیمی‌ترین موزه استرالیا است.
سیدنی دارای مؤسسات و مکان‌های فرهنگی متنوعی می‌باشد. اپرا هاوس سیدنی از ۵ سالن تشکیل شده که قادر است اجراهای گوناگونی را برگزار کند. این مکان جایگاه اصلی ارکستر سمفونی سیدنی و انجمن اپرای استرالیا است و از نظر کثرت برنامه‌های هنری، سومین گروه اپرای جهان است. سایر سالن‌های اجرا عبارتند از: تالار شهرداری سیدنی، تالار تکنوازی شهر، تئاتر کشور و تئاتر «وارف». Sydney Town Hall, City Recital Hall, the Wharf Theatre

گروه رقص سیدنی به سرپرستی «گرام مورفی» نیز طی قرن بیستم، از استقبال خوبی برخوردار بوده‌است. گروه تئاتر سیدنی دارای فهرست ثابتی از نمایشنامه‌های محلی است، به عنوان نمونه می‌توان کارهای نمایشنامه‌نویس برجسته «دیوید ویلیامسون» و دیگر نمایشنامه نویسان کلاسیک و بین‌المللی را نام برد.

دو گروه کمپانی بی و گریفین تئاتر کمپانی از دیگر گروه‌های تئاتر شهر سیدنی هستند. گروه «سیدنی پوش» که از تعدادی نویسنده و افراد فعال سیاسی از جمله «گرمن گریر» تشکیل یافته، از حوالی سال‌های ۱۹۴۰ تا ۱۹۷۰ بر فرهنگ مردم شهر تأثیرگذار بوده‌است.

تندیس کوروش بزرگ در پارک المپیک سیدنی
انجمن ملی هنرهای نمایشی که در «کنزینگتون» بنا نهاده شده‌است، این افتخار را دارد که هنرمندان مشهوری همچون «مل گیبسون» و «باز لرمن» را تحویل جامعه هنری دهد.

شهر سیدنی میزبان فستیوال‌های مختلفی است، از قبیل فستیوال سیدنی که طی آن در سرتاسر ماه ژانویه، جشن‌هایی در مکان‌های سرپوشیده یا در هوای آزاد برپا می‌شود، یا فستیوال موزیک راک که در شهر سیدنی تأسیس شده‌است. «مراسم ماردی گرا» (انگلیسی: Big Day Out Mardi Gras) که در امتداد خیابان آکسفورد برگزار می‌شود. (مراسمی مربوط به همجنسگرایان زن و مرد) این مراسم روز پیش از چهارشنبهٔ توبهٔ کاتولیک‌ها که در خیابان کاروان شادی حرکت می‌کند.

جشنواره فیلم سیدنی و بسیاری فستیوال‌های کوچک دیگر مانند Archibald Prize و Tropfest، مسابقه‌ای که توسط نگارخانهٔ هنری نیو ساوث ولز برگزار می‌شود.

سیدنی دارای چندین موزه می‌باشد، بزرگترین آن‌ها عبارت است از:

* موزهٔ استرالیا (تاریخ طبیعی و انسان‌شناسی)
* موزهٔ نیروگاه یا پاور هاوس (علم، تکنولوژی و طراحی)
* نگارخانه هنری نیو ساوث ولز
* موزهٔ هنرهای معاصر و موزهٔ ملی دریانوردی

سیدنی از فضای باز خوبی برخوردار است و حتی در مرکز شهر نیز مکان‌های طبیعی بی‌شماری وجود دارد. درناحیهٔ تجاری مرکز سیدنی پارک‌های «باغ دوستی چینی» (انگلیسی: Chinese Garden of Friendship)، «پارک هاید» (انگلیسی: Hyde Park) و «باغ‌های گیاه‌شناسی سلطنتی» (انگلیسی: Royal Botanical Gardens) قرار دارند.

دانشگاه‌های سیدنی
-----------------

* دانشگاه نیوساوث ولز
* دانشگاه سیدنی
* دانشگاه مک‌کواری
* دانشگاه فناوری سیدنی
* دانشگاه سیدنی غربی

محوطه مرکزی دانشگاه سیدنی

شهرهای خواهر
------------

سیدنی با پنج شهر زیر خواهر است:

|  |
| --- |
| * ایالات متحده آمریکا سان فرانسیسکو، ایالات متحده
* ژاپن ناگویا، ژاپن
* فرانسه پاریس، فرانسه
* کانادا مونترال، کانادا
* کانادا وینیپگ، کانادا
 |

منابع
-----

|  |  |
| --- | --- |
|  | ویکی‌سفر یک راهنمای سفر برای 
سیدنی ***دارد.*** |

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ سیدنی موجود است. |

1. 1 2  "Regional population, 2021". *Australian Bureau of Statistics*. 2021-06-30. Retrieved 2023-01-22.
2. ↑  "3218.0 – Regional Population Growth, Australia, 2012–13: New South Wales: Population Density". اداره آمار استرالیا. 30 April 2013. Retrieved 9 April 2014.
3. ↑  "Greater Sydney: Basic Community Profile". *2011 Census Community Profiles*. Australian Bureau of Statistics. 28 March 2013. Archived from the original (xls) on 7 November 2022. Retrieved 9 April 2014.
4. 1 2 3  "Sydney (Observatory Hill)". *Climate statistics for Australian locations*. اداره هواشناسی استرالیا. Retrieved 18 September 2015.
5. ↑  "Sydney". *Geographical Names Register (GNR) of NSW*. Geographical Names Board of New South Wales. Retrieved 28 February 2015.

| * ن
* ب
* و
شهرهای استرالیا |
| --- |
| قلمرو پایتختی استرالیا | **کانبرا** *(national capital)* |
| نیو ساوت ولز | 
* آلبری
* آرمیدال
* بثرست، نیو ساوت ولز
* بروکن هیل، نیو ساوت ولز
* سسنوک
* کافس هاربر
* دابو، استرالیا
* گاسفورد
* گولبرن، نیو ساوت ولز
* گرافتون، نیو ساوت ولز
* گریفیت، استرالیا
* Lake Macquarie
* لیسمور، استرالیا
* لیتگو، نیو ساوت ولز
* مایتلند
* نیوکاسل، نیو ساوت ولز
* اورنج، نیو ساوت ولز
* کوئینبیان
* **سیدنی**
* تامورت
* واگا واگا
* ولونگونگ

 |
| قلمرو شمالی | 
* **داروین**
* پالمرستون

 |
| کوئینزلند | 
* **بریزبن**
* بوندابرگ
* کنز
* کابولاچور، کوئینزلند
* کالوندرا
* گلادستون، کوئینزلند
* گلد کوست
* گیمپی
* هاروی بی
* ایپسویچ، استرالیا
* مکای
* ماریبورو
* مانت ایسا
* راکهمپتون
* سان شاین کوست، کوئینزلند
* توومبا
* تاونزویل

 |
| استرالیای جنوبی | 
* **آدلاید**
* ماونت گامبیر
* مورای بریج
* پورت آگوستا
* پورت لینکلن
* پورت پیری
* ویکتور هاربور، استرالیای جنوبی
* وایالا

 |
| تاسمانی | 
* برنی، تاسمانی
* دوونپورت، تاسمانی
* **هوبارت**
* لانسستون، تاسمانی

 |
| ویکتوریا | 
* آرارات، ویکتوریا
* بیرنسدیل
* بلرت
* بنالا
* بندیگو
* جیلانگ
* همیلتون، ویکتوریا
* هورشام، ویکتوریا
* **ملبورن**
* میلدورا
* سیل، ویکتوریا
* شپارتون
* ترارالگون
* وانگاراتا
* وارنامبول
* وودونگا

 |
| استرالیای غربی | 
* آلبانی، استرالیای غربی
* بانبری
* باسلتون
* جرالدتون
* کالگورلی
* مندورا
* **پرت**

 |

| * ن
* ب
* و
شهرهای میزبان بازی‌های المپیک تابستانی |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 
* **۱۸۹۶:** یونان آتن
* **۱۹۰۰:** فرانسه پاریس
* **۱۹۰۴:** ایالات متحده آمریکا سنت لوئیس
* **۱۹۰۹:** بریتانیای کبیر لندن
* **۱۹۱۲:** سوئد استکهلم
* **۱۹۱۶:** امپراتوری آلمان برلین[c1]
* **۱۹۲۰:** بلژیک آنتورپ
* **۱۹۲۴:** فرانسه پاریس

 | 
* **۱۹۲۸:** هلند آمستردام
* **۱۹۳۲:** ایالات متحده آمریکا لس آنجلس
* **۱۹۳۶:** آلمان برلین
* **۱۹۴۰:** ژاپن توکیو[c2]
* **۱۹۴۴:** بریتانیای کبیر لندن[c2]
* **۱۹۴۸:** بریتانیای کبیر لندن
* **۱۹۵۲:** فنلاند هلسینکی
* **۱۹۵۶:** استرالیا ملبورن

 | 
* **۱۹۶۰:** ایتالیا رم
* **۱۹۶۴:** ژاپن توکیو
* **۱۹۶۸:** مکزیک مکزیکو سیتی
* **۱۹۷۲:** آلمان غربی مونیخ
* **۱۹۷۶:** کانادا مونترآل
* **۱۹۸۰:** اتحاد جماهیر شوروی مسکو
* **۱۹۸۴:** ایالات متحده آمریکا لس آنجلس
* **۱۹۸۸:** کره جنوبی سئول

 | 
* **۱۹۹۲:** اسپانیا بارسلون
* **۱۹۹۶:** ایالات متحده آمریکا آتلانتا
* **۲۰۰۰:** استرالیا سیدنی
* **۲۰۰۴:** یونان آتن
* **۲۰۰۸:** چین پکن
* **۲۰۱۲:** بریتانیای کبیر لندن
* **۲۰۱۶:** برزیل ریودو ژانیرو
* **۲۰۲۰:** ژاپن *توکیو*[c3]

 | 
* ***۲۰۲۴:** فرانسه پاریس*
* ***۲۰۲۸:** ایالات متحده آمریکا لس آنجلس*

 |

 |
| [c1] بواسطه جنگ جهانی اول لغو شد; [c2] به واسطه جنگ جهانی دوم لغو شد; [c3] بواسطه شیوع ویروس کرونا یک سال به تعویق افتاد |

| * ن
* ب
* و
شهرهای میزبان بازی‌های پارالمپیک تابستانی |
| --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 
* **۱۹۶۰:** ایتالیا رم
* **۱۹۶۴:** ژاپن توکیو
* **۱۹۶۸:** اسرائیل تل‌آویو
* **۱۹۷۲:** آلمان غربی هایدلبرگ
* **۱۹۷۶:** کانادا تورنتو

 | 
* **۱۹۸۰:** هلند آرنهم
* **۱۹۸۴:** ایالات متحده آمریکا نیویورک / بریتانیا استوک مندویل
* **۱۹۸۸:** کره جنوبی سئول
* **۱۹۹۲:** اسپانیا بارسلون / اسپانیا مادرید
* **۱۹۹۶:** ایالات متحده آمریکا آتلانتا

 | 
* **۲۰۰۰:** استرالیا سیدنی
* **۲۰۰۴:** یونان آتن
* **۲۰۰۸:** چین پکن
* **۲۰۱۲:** بریتانیای کبیر لندن

 | 
* **۲۰۱۶:** برزیل ریو دو ژانیرو
* **۲۰۲۰:** ژاپن *توکیو*
* **۲۰۲۴:** فرانسه *پاریس*
* **۲۰۲۸:** ایالات متحده آمریکا *لس آنجلس*
* **۲۰۳۲:** استرالیا *بریزبن*

 |

 |