روستای **نارگ موسی** واقع در جنوب استان کهگیلویه و بویراحمد در جنوب غربی ایران، از جمله توابع شهرستان باشت بشمار می‌رود. مردم این روستا از طایفهٔ موسایی می‌باشند و شغل اصلی آن‌ها دامداری و کشاورزی است. ریشه مردمان این طایفه به فردی به نام پشَنگ (پوشَنگ) از افراد تیره بامسیر، طایفه مهمد موسااز ایل بهمئی بازمی‌گردند که در حدود قرون دهم تا یاردهم هجری وارد منطقه باشت شده و بلحاظ جغرافیایی در زمره ایل باوی قرار گرفته‌اند. طایفه موسایی که در گویش بهمئی، میسایی گفته می‌شود، از هفت تَش (نوعی تقسیم‌بندی ایلیاتی به مفهوم خاندان و اولاد بزرگ) با نام‌های اولاد نوشاد، اولاد علی کرم، اولاد علی برات، اولاد کی شَهلی، اولاد قلی جون، اولاد علی نجات و اولاد علیدادی تشکیل شده و از جمله طوایف ایل باوی و استان کهگیلویه و بویراحمد بشمار می‌رود. محل سکونت اهالی این طایفه در ۲۰ کیلومتری شمال شهر باشت و در چندین روستای کوچک و بزرگ با نام‌های نارگ موسی، بَرد اسپید، چهل متری همگون، کزنگون علیا و سفلی، نازنگون، تنگه هُنگون و نواحی سردسیری و سرحدی مُهمَشَه، پاپَرَل و کوه تاوِسپی (تاوه سپید به تمثیل از شباهت به یک سینی پهن سفید رنگ نامگذاری شده‌است) می‌باشد و مرکز اصلی تجمع اهالی این طایفه در سه قرن گذشته روستای نارگ موسی بوده‌است. نواحی روستاهای طایفه موسایی از بهار بسیار دل‌انگیزی برخوردارند که به مانند دیگر نقاط دامنه شمالی کوه خامی، هرساله در فصل بهار میزبان گردشگران و علاقه‌مندان و مسافران بسیاری از استانهای خوزستان، بوشهر و فارس هستند. از مهم‌ترین نقاط آن می‌توان به منطقه برابر (رود رونَه) و غار طبیعی موسوم به اِشکَفت آقاجونی (از بزرگان در گذشته طایفه نارگ موسی) اشاره کرد که نام در فهرست نقاط گردشگری سازمان میراث فرهنگی کشور به ثبت ملی رسیده‌است.

روستای نارگ موسی که قدیمی‌ترین سکونتگاه طایفه موسایی است، در پایین کوه نارگ قرار دارد، امتداد آن از مشرق به مغرب می‌باشد و کوه خامی مانند سدی عظیم در مقابل روستا قرار دارد. این روستا که از مشرق به بوسنگان از جنوب شرقی به ابدهگاه و جنوب و جنوب غربی به روستاهای چشمه دره، چهل متری، تنگ هنگون، نازنگون و کزنگان، محدود می‌شود، امروزه جمعیتی کمتر از ۲۰۰ نفر در خود دارد و طی چند دهه گذشته و با رونق شهر نفتخیز گچساران از دهه ۲۰ قرن گذشته به تدریج به این شهر مهاجرت و در آن سکونت یافته‌اند. بخشی دیگر از اهالی این طایفه به منطقه امامزاده جعفر و شهرهای یاسوج، شیراز و تهران مهاجرت نموده و افرادی از جمله محمدرشید مظاهری دروازه‌بان تیم ملی فوتبال ایران در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه و امید عبداللهی از فیلمسازان مطرح عرصه مستند کشور از افراد این طایفه محسوب می‌شوند.

مکانهای دیدنی
-------------

* مقبرهٔ چهار بی بی زاده (از فرزندان امامزادگان مهاجر قرون دوم و سوم هجری از عراق به جنوب غرب ایران)
* قدمگاه مرد خدا (قرون میانی اسلامی)
* خرابهٔ قلعهٔ دختران (بنای اولیه مربوط به دوران ساسانی و بنای بازسازی شده از دوران سلجوقی تا صفویه)
* آسیاب قدیمی (دوران سلجوقی)
* چشمه مُهمَشَه

منابع
-----

۱- کهگیلویه و ایلات آن، محمود باور- ۱۳۲۴

۲- شناسنامه ایلات و عشایر کهگیلویه وبویراحمد (یعقوب غفاری)

۳- مقاله طوایف کهگیلویه (منوچهر ضرابی، انتشار ۱۳۴۰)


| * ن
* ب
* و
ایران شهرستان باشت |
| --- |
| مرکز شهرستان | 
* باشت

 |
| بخش | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| مرکزی | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* باشت

 |
| دهستانو روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| کوهمره خامی | 
* آبده‌گاه
* امیرگپی
* انارستان
* بیدک علیا
* بوسنگان
* چهارراه گشین
* چهل متری همگون
* چشمه دره
* چشمه مورد برابر
* چشمه رشته
* چوبکنم
* دم تنگ میان تنگان
* دم تنگ سرنا
* دره چاه بیدک
* دشت انارستان
* ده کهنه ظفری
* ده توت
* ده برابر
* ده بیدپیچاب
* درک
* اشکفت شاه سفلی
* فتح
* گودمورد
* کله گون
* کلگه امیرشیخی
* کره جارودنه برابر
* کزنگان علیا
* کزنگان سفلی
* خذیون علیا
* کهله بردکوه شاه بهرام
* کنده گوراب
* کوه سرک علیا
* کوه سرک سفلی
* کوشک ظفری
* لار
* لیرونصرالله
* محصاتی پیچاب
* مرزنگون
* میانه
* میان تنگان
* میرجابرپیچاب
* مله تم
* موری کش
* نارگ موسی
* نازگون علیا
* عرف
* پهزیر
* پنبه‌زار ابدهگاه
* پاتاوه بیدک
* پزین
* پیچاب
* سرتنگ بردگادون
* سراسخانه
* سید محمدباقر
* شادگان
* شاه بهرام
* شاه زینعلی
* شهرک خیزان
* سلطان‌آباد
* تل چگا
* تلخ‌آب علیا
* تلخآب سفلی بیدک
* تنگ همگون
* زیرکوه

 |

 |

 |
| بوستان | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* '

 |
| دهستانو روستاها | 

|  |  |
| --- | --- |
| بابویی | 
* آب کنارو
* اهوروک
* الاکان
* عنا
* بادخون باشت
* بهره عنا
* بال چکوپیچاب
* برآفتاب پشتکوه
* بیدستان
* برغون
* برمامیان
* بوستان
* بوستان کوچک
* چاه تلخآب علیا
* چال موره
* چم بلبل
* چمخون
* دره باشت
* دره‌دره علیا
* دشت مورد غورک
* ده بزرگ
* ده کند
* ده جلیل
* دلی رباط
* درک پشتکوه خان‌احمد
* دیمکوه شوش
* دمیه
* دول بزرگ خان‌احمد
* امام ضامن
* اسلام‌آباد غورک
* گروس
* غضنفری‌خان احمد سفلی
* غورک علیا
* غورک سفلی
* غورک وسطی
* گشتاسب‌خان احمد سفلی
* گوهرگان قدیم
* گوهرگان سفلی
* حاج قلندر
* جهان‌آباد غورک
* کته باشت
* لیرآب
* ملک‌آباد
* منصورآباد مهدیه
* مهدی‌آباد خان‌احمد
* ملاسرتیپ
* مله برفی
* سعادت‌آباد
* درویش غورک
* سرآب بیز
* شهرک پاقلات
* شیخ‌ها
* شوش علیا
* شوش سفلی
* تکیه
* تلخآب احمدزاده
* تل مویزی
* تنگ آب شوش

 |

 |

 |

 |