**فرمان اجرایی ۱۳۷۸۰** با نام **«حفاظت از ملت در برابر ورود تروریست‌های خارجی به آمریکا»** یک فرمان اجرایی است که توسط دونالد ترامپ رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا در ۶ مارس ۲۰۱۷ امضا شد، و بر سفر از چند کشور خاص و همه پناهندگانی که روادید یا مدارک مسافرتی معتبر به آمریکا ندارند محدودیت‌هایی اعمال می‌کند.

بنا بر مفاد این فرمان، فرمان اجرایی ۱۳۷۶۹ صادره در ۲۷ ژانویه ۲۰۱۷ لغو شد. چند ساعت پیش از اجرای این فرمان، دو قاضی ناحیه‌ای ایالات متحده در مریلند و هاوایی بخش‌های کلیدی از آن را متوقف کردند. قاضیان با اشاره به شواهد موجود فراتر از واژگان خود فرمان اجرایی، استدلال کردند که انگیزه فرمان احتمالاً ضدیت با مسلمانان بوده و ناقض عبارت تشکیل قانون اساسی ایالات متحده آمریکا است. حکومت فدرال ایالات متحده آمریکا اعلام کرد به دفاع از فرمان اجرایی در دادگاه‌ها ادامه خواهد داد. در ۲۶ ژوئن ۲۰۱۷، دیوان عالی ایالات متحده آمریکا بخش‌هایی از حکم دادگاه‌های زیرین را نقض و به دولت اجازه داد ممنوعیت ورود به آمریکا را برای کسانی که با آمریکا رابطه مشخصی ندارند اجرا کند.

در این فرمان اجرایی وزارت امنیت میهن ایالات متحده آمریکا مکلف به انجام یک بازبینی جهانی تدابیر امنیتی برای غربالگری درخواست‌کنندگانان ورود به آمریکا شد. این وزارتخانه پس از انجام این بازبینی در گزارشی توصیه‌هایی امنیتی را به کاخ سفید فرستاد. در نتیجه دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا با امضای ابلاغیه ریاست جمهوری ۹۶۴۵ به تاریخ ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۷ فرمان اجرایی قبلی را گسترش داده و تبیین کرد. این اصلاحیه سفر از کشورهای ایران، لیبی، سومالی، چاد، کره شمالی ونزوئلا، سوریه، و یمن به آمریکا را از ۱۶ اکتبر ۲۰۱۷ محدود کرد. یک قاضی فدرال در هاوایی در حکمی به تاریخ ۱۷ اکتبر و قاضی دیگری در مریلند اجرای این ممنوعیت را متوقف کردند. دادگاه استیناف شعبه نهم در ۱۳ نوامبر اجازه اجرای جزیی این ممنوعیت را برای افراد فاقد رابطه اصیل با افراد یا نهادها در آمریکا صادر کرد. دیوان عالی ایالات متحده آمریکا در ۴ دسامبر به دولت اجازه داد در زمان بررسی این شکایت در دادگاه‌ها این ممنوعیت را به‌طور کامل اجرا کند.

جو بایدن، این فرمان و فرمان اجرایی ۱۳۷۶۹ را در ۲۱ ژانویه ۲۰۲۱ باطل کرد.

تأثیر
-----

فرمان اجرایی ۱۳۷۸۰ تعداد پناهندگان پذیرفته شده در آمریکا در سال ۲۰۱۷ را به ۵۰٬۰۰۰ نفر محدود کرده و برنامه پذیرش پناهندگان آمریکا را به مدت ۱۲۰ روز معلق می‌کند که پس از آن این برنامه به‌طور مشروط برای هر کشور ادامه خواهد یافت. این فرمان برخی از هیئت دولت ایالات متحده آمریکا را مکلف به تعلیق ورود اتباع کشورهایی می‌کند که دارای معیارهای لایحه مهاجرت و تابعیت نیستند. وزارت امنیت میهن ایالات متحده آمریکا کشورهای ایران، لیبی، سومالی، سودان، سوریه، و یمن را در این فهرست قرار می‌دهد. عراق که در فرمان اجرایی ۱۳۷۶۹ فهرست شده بود، در این فرمان معاف شد. این فرمان استثناهایی را برای ممنوعیت سفر به آمریکا و اخذ روادید برای افرادی چون کسانی که قبلاً وارد آمریکا شده و به مدت پیوسته‌ای در آن تحصیل و کار کرده‌اند، یا تماس‌های شایان توجهی با آمریکا دارند قائل شده‌است.

فرمان اجرایی ۱۳۷۸۰ و ملزومات آن از ساعت ۱۲:۰۱ صبح منطقه زمانی شرقی ۱۶ مارس ۲۰۱۷ اجرایی شد.

شکایت‌های قانونی
----------------

### ایالت هاوایی

ایالت هاوایی در ۷ مارس ۲۰۱۷ شکایت مدنی را علیه فرمان اجرایی به دادگاه تقدیم کرد و خواستار توقف اجرای آن با دستور قضایی شد.ایالت هاوایی مدارک مربوطه را تحویل داد. داگلاس چین دادستان کل هاوایی علناً اعلام کرد «این فرمان اجرایی چیزی بیش از منع مسلمانان نیست و با تظاهر به امنیت ملی، مهاجران و پناهندگان را هدف می‌گیرد و در را برای محدودیت‌های حتی بیشتر از این بازمی‌گذارد.» شکایت هاوایی به اظهارات مشاور کاخ سفید استیون میلر (مشاور سیاسی) که گفته بود فرمان اصلاح شده همان سیاست قبلی را در پیش می‌گیرد اشاره کرد.

یک هیئت سه نفره از قضات دادگاه استیناف حوزه نهم ایالات متحده آمریکا در روز ۱۵ مه به درخواست تجدیدنظر دولت رسیدگی کردند و حکم قاضی هاوایی را تأیید کردند.

#### پروژه بین‌المللی کمک به پناهندگان

در همان روزی که قاضی واتسن در هاوایی اجرای بخش‌هایی از فرمان را مسدود کرد، قاضی تیودور چوآنگ از ناحیه مریلند که پیشتر قائم مقام مشاور کل حقوقی وزارت امنیت میهن بوده با صدور یک حکم موقت بازدارنده بخش ۲ (سی) فرمان که سفر شهروندان شش کشور به آمریکا را ممنوع می‌کرد را مسدود کرد. مبنای حکم چوآنگ نقض عبارت تشکیل قانون اساسی بود. دولت ترامپ از این حکم به دادگاه استیناف حوزه چهارم ایالات متحده آمریکا شکایت کرد که این دادگاه نیز جلسه دفاعیات را برای تاریخ ۸ مه تعیین کرد.

#### دادگاه استیناف شعبه چهارم

وزارت دادگستری آمریکا (وکیل دولت) از حکم قاضی فدرال ایالت مریلند به شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر فدرال آمریکا مستقر در ریچموند مرکز ایالت ویرجینیا شکایت کرد.

در ۲۵ مه ۲۰۱۷ شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر بار دیگر حکم دادگاه فدرال هاوایی را تأیید کرد. این حکم با ۱۰ رای موافق در برابر ۳ رای مخالف صادر شد. وزارت دادگستری آمریکا (وکیل دولت) علت صدور این فرمان را دلایل امنیت ملی اعلام کرد. اما استدلال قضات بر این بود که دستور ترامپ، ورود پیروان یک دین خاص به کشور (تبعیض علیه مسلمانان) است.

### دیگر ایالت‌ها

در همان روز امضای فرمان، باب فرگوسن دادستان کل ایالت واشینگتن اعلام کرد برای بازبینی آن نیاز به وقت دارد.

فرگوسن در ۹ مارس اعلام کرد که ایالت واشینگتن خواهان حکم موقت دادگاه برای سد کردن فرمان اجرایی خواهد شد. او اعلام کرد چند ایالت دیگر نیز به او پیوسته‌اند.

در ۱۳ مارس ۲۰۱۷ دادستان کل واشینگتن شکایت دومی را در خصوص فرمان تقدیم دادگاه کرد.

مریلند نیز از فرمان در دادگاه شکایت خواهد کرد و به آسیب دیدن خود از نظر اقتصادی و رقابتی بودن دانشگاهی در آینده به دلیل توقف بازدید دانشگاهیان، مهندسان و دانشمندان از کشورهای دیگر اشاره کرد.

دیوان عالی ایالات متحده آمریکا
------------------------------

در ژوئن ۲۰۱۷ در پی نتیجه نگرفتن دولت ترامپ از دادگاه‌های فدرال، پرونده را به دیوان عالی ایالات متحده آمریکا کشاند. ترامپ از دادگاه خواست که فوراً فرمان منع سفر را تأیید کند.

در ۲۶ ژوئن ۲۰۱۷، دیوان عالی آمریکا اعلام کرد که تا زمان اعلام رای نهایی در اکتبر ۲۰۱۷، بخش‌هایی از این فرمان، بار دیگر اجرا خواهند شد. این بخش‌ها «ممنوعیت ۱۲۰ روزه ورود کلیه پناهجویان به آمریکا» و «کسانی که هیچ «ارتباط اصیلی» با افراد یا موسسات آمریکایی ندارند» هستند. منظور از «ارتباط اصیل» یعنی درخواست‌کنندگان، قصد دیدار یا زندگی دائمی با عضو خانواده خود را دارد، یا دانشجوی دانشگاه یا کارمند شرکتی در آمریکا است، یا برای سخنرانی جمعی دعوت شده‌است.

با شکایت دولت آمریکا به این حکم، در ۴ دسامبر ۲۰۱۷ دیوان عالی آمریکا رای به اجرای فرمان مهاجرتی سوم، تا زمان رسیدگی به شکایت‌های حقوقی در حال پیگیری در دادگاه‌های تجدیدنظر داد. در ۲۶ ژوئن ۲۰۱۸ دیوان عالی آمریکا با ۵ رای موافق در برابر ۴ رای مخالف به نفع دولت ترامپ رای داد. اکثریت محافظه کار دیوان عالی گفته‌اند که شاکی این پرونده نتوانست ثابت کند که دستور آقای ترامپ قوانین مهاجرت یا متمم اول قانون اساسی را نقض کرده‌است.

ابطال
-----

جو بایدن در نخستین روز ریاست‌جمهوری خود، این فرمان و فرمان اجرایی ۱۳۷۶۹ را باطل کرد.

جستارهای وابسته
---------------

* اعتراضات علیه ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ
* سیاست روادید ایالات متحده آمریکا
* لایحه مهاجرت و تابعیت ۱۹۶۵
* فرمان اجرایی ۱۳۷۶۹
* لایحه میهن‌دوستی

پانویس
------

1. ↑  «دیوان عالی بررسی دستور منع سفر قبلی ترامپ را عقب انداخت». *بی‌بی‌سی فارسی*. ۳ مهر ۱۳۹۷.
2. ↑  Executive Order 13780
3. ↑  "Trump's new travel ban executive order removes Iraq from list of banned countries".
4. ↑  de Vogue, Ariane (June 26, 2017). "Supreme Court allows parts of travel ban to go into effect". *CNN*. Retrieved June 26, 2017.
5. ↑
6. 1 2 3  Proclamation on Ending Discriminatory Bans on Entry to The United States, White House, January 20, 2021.
7. ↑
8. ↑
9. ↑  "Executive Order Protecting The Nation From Foreign Terrorist Entry Into The United States". 6 March 2017. Archived from the original on 14 December 2017. Retrieved 9 March 2017.
10. ↑  "Revised executive order bans travelers from six Muslim-majority countries from getting new visas".
11. ↑  Pitzke, Marc (7 March 2017). "Trumps Einreiseverbot Neue Version, alte Probleme (Trump's Entry Ban: New Version, Old Problems)". *Der Spiegel* (به آلمانی). نیویورک. Retrieved 7 March 2017.
12. 1 2  Zapotosky, Matt (March 7, 2017). "Hawaii plans to sue to block new Trump travel ban". The Washington Post. `{{cite web}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)
13. ↑  Beech, Eric (March 8, 2017). "State of Hawaii to challenge new Trump order in court - court document" – via Reuters.
14. ↑  "Documents in State of Hawaii et al v. Trump—A Challenge to President Trump's March 6, 2017 Travel Ban". Archived from the original on 23 June 2017. Retrieved 14 March 2017.
15. ↑  1:17-cv-00050 Second Amended Complaint for Declaratory and Injunctive Relief
16. ↑  1:17-cv-00050 Motion for Leave To File Second Amended Complaint for Declaratory and Injunctive Relief
17. ↑  Wamsley, Laura (March 8, 2017). "Hawaii Mounts Legal Challenge To President's Revised Travel Ban". NPR (published March 9, 2017).
18. ↑  Burns, Alexander; Yee, Vivian (March 8, 2017). "Hawaii Sues to Block Trump Travel Ban; First Challenge to Order". The New York Times. `{{cite news}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)
19. ↑  Dolan, Maura (April 4, 2017). "9th Circuit Court sets a date for travel ban hearing". The Los Angeles Times. `{{cite news}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)
20. ↑  Burns, Alexander; Hirschfeld Davis, Julie; Gately, Gary; Robbins, Liz; Tanabe, Barbara; Chokshi, Niraj (March 15, 2017). "2 Federal Judges Rule Against Trump's Latest Travel Ban". The New York Times. `{{cite news}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)
21. ↑  Chuang, Theodore D. (March 15, 2017). "Memorandum Opinion". Docket No. 149
22. ↑  Kaleem, Jaweed (March 23, 2017). "Trump's travel ban could remain blocked for weeks". The Los Angeles Times. `{{cite news}}`: Cite has empty unknown parameter: `|1=` (help); Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)
23. 1 2  «دادگاه فدرال ابقای دستور مهاجرتی دونالد ترامپ را رد کرد». *بی‌بی‌سی فارسی*. ۴ خرداد ۱۳۹۶.
24. 1 2  O'Hara, Mary Emily; Melber, Ari; Williams, Pete. "Washington state wants restraining order applied to Trump's new travel ban". NBC News.
25. ↑  Dwyer, Colin (March 9, 2017). "Washington State Wants Judge's Restraining Order Applied To Trump's New Travel Ban". NPR.
26. ↑  Lavallee, Peter (March 9, 2017). "AG Ferguson: Revised Trump Travel Ban Still Subject to Injunction" (Press release). Seattle. Washington State Office of the Attorney General. Retrieved March 11, 2017.
27. ↑  Gerstein, Josh (March 9, 2017). "States ask court to stop Trump's new travel ban from ever taking effect". Politico. `{{cite news}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)
28. ↑  "AG Ferguson seeks travel-ban hearing Tuesday; new court filings - Washington State".
29. ↑  «Case No. C17-0141JLR Emergency Motion to Enforce Preliminary Injunction» (PDF). بایگانی‌شده از اصلی (PDF) در ۱۴ مارس ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۴ مارس ۲۰۱۷.
30. ↑  Alexander, David; Rosenberg, Mica (March 11, 2017). Leslie Adler (ed.). "Maryland to Join Other States in Court Challenge to Trump's Travel Ban". Washington, D.C.: The New York Times – via Reuters. `{{cite news}}`: Italic or bold markup not allowed in: `|publisher=` (help)[*پیوند مرده*]
31. ↑  «ترامپ از دیوان عالی آمریکا خواست فوراً فرمان منع سفر را تأیید کند». *بی‌بی‌سی فارسی*. ۱۵ خرداد ۱۳۹۶.
32. ↑  «با تصمیم دیوان عالی آمریکا بخشی از فرمان مهاجرتی ترامپ دوباره اجرا می‌شود». *بی‌ی‌سی فارسی*. ۶ تیر ۱۳۹۶.
33. ↑  «دیوان عالی آمریکا اجازه اجرای کامل فرمان مهاجرتی ترامپ را داد». *بی‌بی‌سی فارسی*. ۱۳ آذر ۱۳۹۶.
34. ↑  «دیوان عالی در پرونده منع مهاجرتی جنجالی به نفع دولت ترامپ رای داد». *بی‌بی‌سی فارسی*. ۵ تیر ۱۳۹۷.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Executive Order 13780». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۸ مارس ۲۰۱۷.

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ فرمان اجرایی ۱۳۷۸۰ موجود است. |