فردریش نیچه در ۱۸۶۹
**اَبَراِنسان** یا **فوق بشر** یا **اَبَرمَرد** (به آلمانی: Übermensch) مفهومی در فلسفه فردریش نیچه است که از سوی وی به عنوان هدفی برای انسان، در کتاب چنین گفت زرتشت بیان شده‌است.

پیرامون واژه
------------

واژه آلمانی Übermensch از Über به معنای اَبَر و بالاتر، و Mensch به معنای انسان ساخته شده‌است.
در گذشته واژه *اَبَر مَرد* در ترجمه‌های فارسی کتاب استفاده می‌شد که نخستین بار توسط *محمدباقر هوشیار* نوشته شده‌است. *داریوش آشوری* واژه اَبَر انسان را گزیده‌است، زیرا بر این باور است که ابرمرد موجب بدفهمی از متن می‌شود و همچنین واژه *ابر انسان* برای انتقال سه مفهوم به کار رفته در فلسفه نیچه، یعنی «انسان» (Mensch)، ابر انسان (Übermensch) و واپسین انسان (der letzte Mensch) مناسب‌تر است.

مفهوم ابرانسان
--------------

مفهوم مورد نظر نیچه از نام‌گذاری «ابرانسان»، «انسان کامل» است. نیچه در فلسفه خود سه مفهوم Mensch (انسان)، Übermensch (ابرانسان) و der letzte Mensch (واپسین انسان) را معرفی می‌کند. مراد نیچه از Übermensch «انسان کامل» است؛ یعنی انسانی که به راستی از ترس و خرافه پیشین بشر رها شده‌است و آزادی راستین را دریافته‌است. این انسان از نظر معنوی کامل است و هستی را همانگونه که هست پذیرفته‌است و جهان‌های خیالی را کنار گذاشته‌است. اکنون این انسان کامل در غیبت خدا «معنای هستی» را بر گردن می‌گیرد و اراده خود را با اراده جهان هستی یکی می‌کند. ابر انسانِ نیچه دو اصل بنیادی جهان‌بینی نیچه، یعنی «خواستِ قدرت» و «بازگشت جاودانهِ همان» را می‌پذیرد. ابرانسان نیچه انسانی زیرک و هوشیار است که خود، بت خود را همچنان‌که مولوی و حافظ در اشعار خود بیان می‌دارند، می‌شکند و از نو حقایق را می‌سازد.

زرتشت و ابرانسان
----------------

نیچه آموزه ابرانسان را که کلیدی‌ترین آموزه زرتشت است؛ بلافاصله پس از اعلام مرگ خدا می‌آورد. او خود این‌گونه ابرانسان را معرفی می‌کند:

> من به شما ابر انسان را می‌آموزانم… بوزینه در برابر انسان چیست؟ چیزی خنده‌آور یا چیزی مایه شرم دردناک. انسان در برابر ابرانسان همینگونه خواهد بود: چیزی خنده‌آور یا چیزی مایه شرم دردناک… ابر انسان معنای زمین است…
> 
> 

زرتشت بشارت آوردن هدیه‌ای برای آدمیان را پیش از اعلام مرگ خدا داده بود و اینک وقت آن رسیده‌است که هدیه خویش را ارزانی دارد، نیچه می‌گوید:

> می‌خواهم ارزانی دارم و بخش کنم تا دیگر بار فرزانگان میان مردم از نابخردی خویش شادمان شوند و تهیدستان دیگر بار از توانگری خویش.
> 
> 

اما ابرانسان در همین آغاز در تقابل با «انسان» و «واپسین انسان» قرار می‌گیرد. ابرانسان نیچه با اصالتی معصومانه به آفرینش ارزش‌های نو می‌پردازد. نیچه با طرح مفهوم ابرانسان خویش می‌کوشد تا وضعیتی را پیش روی ما نهد که هر نوع خودپسندی و دنیا گرایی تنگ نظرانه را رها کرده و انسانیت را در گذرگاه شریف‌ترین سوداهای بشر قرار دهیم. این نکته در سراسر نوشته‌های وی و به‌ویژه در کتاب ‹‹چنین گفت زرتشت» بارها تأکید شده‌است.

نوشتارهای نیچه دربارهٔ ابرانسان
-------------------------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به ***چنین گفت زرتشت*** در ویکی‌گفتاورد موجود است. |

> انسان بندی ست میان حیوان و ابرانسان؛ فرا رفتنی پرخطر، در راه بودنی پر خطر، واپس نگریستنی پرخطر، لرزیدن و درنگیدنی پرخطر. آنچه در انسان بزرگ است این است که او پل است نه غایت؛ آنچه در انسان خوش است این است که او فراشدی است و فرو شدی.
> 
>

جستارهای وابسته
---------------

* واپسین انسان
* چنین گفت زرتشت
* نیچه
* دون‌انسان

پانویس‌ها و منابع
-----------------

1. ↑  این ترجمه نیز در فارسی از این عبارت وجود دارد ولی دقیق نیست. واژهٔ Übermensch آلمانی به معنی اَبَر-انسان است، در صورتی‌که *ابرمرد* تنها اشاره به مردان دارد و زنان را نادیده می‌گیرد.
2. ↑  مشارکت کنندگان ویکی‌پدیا انگلیسی، Übermensch
3. ↑  فردریش نیچه (۱۳۷۹)، «حاشیه‌های ترجمه»، *چنین گفت زرتشت*، ترجمهٔ داریوش آشوری، تهران: نشر آگه، ص. ص٫ ۳۵۰–۳۵۱، شابک ۹۶۴۴۱۶۰۴۲۸
4. ↑  فردریش نیچه (۱۳۷۹)، «حاشیه‌های ترجمه»، *چنین گفت زرتشت*، ترجمهٔ داریوش آشوری، تهران: نشر آگه، ص. ص٫ ۳۵۰–۳۵۱، شابک ۹۶۴-۴۱۶-۰۴۲-۸
5. 1 2  «ابر انسان». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۹ ژانویه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۶ آوریل ۲۰۰۸.
6. 1 2  چنین گفت زرتشت، پیشگفتار، بند سوم

| * ن
* ب
* و
فریدریش نیچه |
| --- |
| کتاب‌شناسی |
| آثار | 
* زایش تراژدی
* On the Pathos of Truth
* فلسفه در عصر تراژیک یونانیان
* در باب حقیقت و دروغ در مفهومی غیراخلاقی
* تأملات نابهنگام
* Hymnus an das Leben
* انسانی زیادی انسانی
* سپیده‌دم (کتاب)
* Idylls from Messina
* حکمت شادان
* چنین گفت زرتشت
* فراسوی نیک و بد
* تبارشناسی اخلاق
* سرگذشت واگنر
* غروب بت‌ها
* The Antichrist
* Ecce Homo
* Dionysian-Dithyrambs
* نیچه در برابر واگنر
* The Will to Power (posthumous)

 |
| مفاهیم واندیشه | 
* *عشق به سرنوشت*
* آپولونی و دیونیسی
* بازگشت جاودانه
* Faith in the Earth
* خدا مرده‌است
* Herd instinct
* Immaculate perception
* واپسین انسان
* اخلاق ارباب و برده‌ای
* Nietzschean affirmation
* چشم‌انداز باوری
* مقصرتراشی
* Transvaluation of values
* Tschandala
* ابرانسان
* اراده قدرت
* World riddle

 |
| دیگر | 
* Works about Nietzsche
* Influence and reception of Nietzsche
* Anarchism and Nietzsche
* Nietzsche's views on women
* Nietzsche and free will
* *The Journal of Nietzsche Studies*
* Library of Friedrich Nietzsche
* Nietzsche Archive
* *Nietzsche and Asian Thought*
* Nietzsche-Haus, Naumburg
* نیچه هاوس
* Relationship with Max Stirner
* *My Sister and I*
* Elisabeth Förster-Nietzsche (sister)
* *وقتی نیچه گریست* (رمان
* فیلم)

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فلسفه است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |