وضعیت سربازان وظیفه اجباری در این نهاد
======================================

آخرین دستورالعمل نزاجا مستند به آخرین دستورالعمل ستاد کل نیروهای مسلح - سند محرمانه
سند محرمانه: دستورالعمل موسوم به ارتقای انگیزشی - محتوی پیوست دو برابر کردن ساعت کار کادر وظیفهدستورالعمل موسوم به ارتقای انگیزشی - محتوی پیوست دو برابر کردن ساعت کار کادر وظیفهسند محرمانه: نامه تأییدیه دستورالعمل فوق توسط سرهنگ پزشک ترکیاننامه تأییدیه دستورالعمل فوق توسط سرهنگ پزشک ترکیانسند محرمانه: دستورالعمل ابلاغی مرزبانی فراجا در نقض قوانین پیشین - ساعات کاری مضاعف برای کادر درمان وظیفهدستورالعمل ابلاغی مرزبانی فراجا در نقض قوانین پیشین - ساعات کاری مضاعف برای کادر درمان وظیفهسند محرمانه: دستورالعمل سال ۱۳۹۷ مبنی بر ساعات کاری پزشکان و پیراپزشکاندستورالعمل سال ۱۳۹۷ مبنی بر ساعات کاری پزشکان و پیراپزشکان
### سوء استفاده از سربازان وظیفه اجباری

یکی از انتقادات پرپیشینه‌ای که همواره متوجه نیروهای مسلح بوده است، استثمار و سوء استفاده از جوانان، با عنوان «وظیفه اجباری» است. با اینکه استثمار و هدررفت نیروی انسانی جوان همواره مورد انتقاد بوده است، تنها فرزندان رزمندگان و جانبازان از این خدمات معاف هستند، و با اینحال این استثمار تحت نام «خدمت وظیفه عمومی» تحمیل می‌گردد. با این حال، بنا بر شواهد، میزان استثمار و پای‌مالی حقوق اولیه سربازان اجباری، در فراجا، و بخصوص در فرماندهی مرزبانی ذیل این نهاد نظامی، فراتر از شنید‌ه‌های معمول و قیاس‌ناپذیر با سایر نهادهای انتظامی است.

بنا بر اظهارات متعدد پزشکان مشغول به خدمت در مرزهای کشور، آمار خودکشی سربازان در خطوط مرزی شرق ایران، فراتر از تصور است. بنا بر گزارش‌های متواتر، در موارد بسیاری، فرماندهان مرزبانی، برای پیشگیری از آگاه‌سازی مردم و نیز رده‌های بالاتر و ناظران نظامی، پرونده موارد خودکشی سربازان را به عنوان مرگ در درگیری مرزی جعل کرده، و حتی خانواده این سربازان را از حقیقت اتفاق باخبر نمی‌کنند. بدیهی است که آمار چشم‌گیر خودکشی در این نهاد، با «دشواری ذاتی خدمت در مرز» توجیه‌پذیر نیست، و قطعاً چشم‌پوشی‌ها و سرپوش‌گذاری‌های فرماندهان مرزبانی، با کاهش فشارهایی -که می‌تواند در اصلاح شرایط کارکنان وظیفه اجباری مؤثر باشد- از بهبود شرایط جلوگیری می‌کند.

متأسفانه، با وجود وضعیت بغرنج این کارکنان، که بر برده‌کشی و استثمار ناعادلانه مضاف شده است، همچنان از جانب سرداران رادان، گودرزی و سایر رده‌ها همچون سردار معصومی فرمانده بازرسی کل فراجا، واکنش و پاسخی دیده نشده است. (لطفاً در صورت مشاهده پاسخ و واکنشی در سوابق اطلاعات و اخبار، اصلاح گردد)

نارضایتی کادر درمان وظیفه اجباری
--------------------------------

بر اساس شواهد موجود، معاونت بهداد فراجا، از عملکرد سربازان تخصصی فعال در حوزه بهداشت و درمان، درمان‌زایی می‌کند.
برای مثال، طبق اطلاعات موجود، بیمه نیروهای مسلح، به ازای هر ویزیت پزشکان عمومی وظیفه، در سال ۱۴۰۲ مبلغ ۴۰۰٬۰۰۰ ریال در وجه بهداد فراجا واریز می‌کند، که از این مقدار، سازمان نام‌برده، در سال ۱۴۰۲، پس از حدود ۶ ماه، تنها مبلغ ۸۰٬۰۰۰ ریال را با صاحب عملکرد تسهیم می‌کند و مابقی را در وجه کارکنان رسمی تقسیم می‌کند؛ لازم به ذکر است که بهداد فراجا، حدوداً ۵۰٪ از درآمدها را در ابتدای امر، به عنوان «خدمت وظیفه» کسر و پیش‌خور می‌کند. طبق استفتائات انجام‌شده، این رویه حتی با توافق طرفین هیچگونه وجه شرعی نداشته و مصداق أکل المال بالباطل ، که این در حالی است که این سازمان، پیش از استفاده از این درآمدهای عمل‌کردی، حتی هیچگونه توافقی و تفاهمی با پزشکان و پیراپزشکان منعقد نمی‌کند.

بطور کلی، نارضایتی‌های متعددی از جانب کادر درمان موظف به خدمت اجباری عنوان می‌شود که سیاهه‌ای از آن به صورت ذیل است:

### ۱. ساعات کاری

بر خلاف دستورالعمل صادره از ستاد کل نیروهای مسلح 1402/05/07-2213/1/11/02405 مبنی بر تساوی ساعات کاری پرسنل وظیفه و پایور، و لزوم پرداخت وجه حق الزحمة در ساعات کاری غیرموظفی، تقریباً تمامی یگان‌های مشاهده‌شده، ساعات کاری را به صورت ۲۴ ساعته ۷ روز هفته به کارکنان وظیفه عنوان می‌کنند، و در ۱۸ تا ۲۴ ماه خدمت موظفی تحمیلی، تنها ۲٫۵ روز مرخصی استحقاقی به ازای هر ماه خدمت را برای ایشان مجاز می‌دانند، که خود در مواردی مورد تخطّی قرار می‌گیرد.

#### ویژه

مطابق آخرین اخبار رسیده، معاونت نیروی انسانی و بهداد مرزبانی فراجا، به عنوان عیدانه سال نو، با ادعا و اظهار لزوم تقویت روحیه خدمتی سربازان رسته بهداد، مطابق نامه‌های محرمانه 1403/1/2-47/0301000679 و 1403/1/4-47/0301000679، دستورالعملی جهت خدمت پزشکان و پیراپزشکان به میزان ۲ برابر ساعات کاری سایر سربازان صادر شده است.
تحقیقات انجام‌شده نشان می‌دهد اینگونه بکارگیری‌ها، که تخطی از دستورالعمل‌های پیشین همچون 1397/6/21-33/27/5000/5657/9790213 (فاقد طبقه‌بندی محرمانه) است، در یگان‌های فرماندهی مرزبانی بطور خودسرانه اعمال می‌گردد. طبق اخبار رسیده، مورخ اسفندماه ۱۴۰۱، یک پزشک وظیفه خدمتی در مرکز آموزش ثامن الأئمه، به دنبال چنین رویه‌ای، به علت خواب‌آلودگی در مقابل مرکز خدمتی توسط یک خودرو مورد برخورد و سانحه قرار گرفته و مطابق اطلاعات منتشرشده، فاصله چندانی با مرگ نداشته، که خوش‌بختانه در حال حاضر بهبود یافته است.
طبق برخی ادعاها، دستورالعمل مذکور، با وجود ادعا به حصول آن طی برگزاری جلسات متعدد جهت تصمیم‌گیری، صرفاً به دستورالعملی صادره از مع.ن.ا س.ک.ن.م (1391/12/20-39/5113/پ/4/ن) استناد کرده است، که البته منسوخ شده است.
متأسفانه این دستورالعمل که بشیوه مداخله‌جویانه توسط مع.ن.ا مرزبانی فراجا ابلاغ شده است، توسط سرهنگ پزشک ترکیان معاون بهداد مرزبانی فراجا نیز تأیید شده است، که مایه ننگ و خواری پزشکان است.

### ۲. مجوز کار در ساعات غیر موظفی

بر خلاف دستورالعمل صادره از ستاد کل نیروهای مسلح 1402/05/07-2213/1/11/02405، غالب پزشکان و پیراپزشکان وظیفه، در برخورداری از حق کار در مراکز خصوصی و دولتی و غیر، در ساعات غیرموظفی خود، دچار چالش بوده، و بسته به یگان خدمتی خود، درگیر پاسخ‌های سلیقه‌ای و خارج از هر گونه رویه مشخص می‌گردند. طبق آمارهای مطالعه‌شده، مسئله مجوز کار، در گروه‌های تلگرامی پزشکان وظیفه، پرتکرارترین پرسش و چالش این دسته از سربازان وظیفه است.

### ۳. بی‌احترامی و حرمت‌شکنی - بکارگیری در حیطه‌های غیرمرتبط تخصص

بر خلاف قوانین موجود، کارکنان درمانی وظیفه، با وجود برخورداری از بالاترین درجات نظامی (ستوان‌یکم؛ دو درجه پیش از سرگردی) در یگان‌های این نهاد، کارکنان رسمی با کمترین جایگاه و درجه نظامی به خود اجازه سوء استفاده از این دسته از سربازان را می‌دهند. از جمله قوانینی که در یگان‌های مرزبانی -و بخصوص در مراکز آموزش مرزبانی- در معرض تخطی توسط فرماندهان قانون‌شکن این نهاد نظامی است، ممنوعیت به کار گیری پزشکان و پیراپزشکان رسته بهداد در پست‌های نگهبانی است. این مهم، در دستورالعمل‌های محرمانه متعددی از جمله 1402/05/07-2213/1/11/02405 صادره از س.ک.ن.م، نیز 1391/12/20-39/5113/پ/4/ن صادره از مع.ن.ا. (معاونت نیروی انسانی) س.ک.ن.م (ستاد کل نیروهای مسلح، 1400/01/01-0093/668153125/7/20/47 و 1400/07/26-0007018876 و 1399/09/12-99195406 و 1401/10/03-0110000919) تأکید شده است.
از دیگران مصادیق این عنوان، محرومیت‌های مختلف سربازان، از هر گونه امکانات رفاهی و تشویقی، از جمله تخفیفات فروشگاه‌های اتکا، و در برخی موارد، محرومیت از پارکینگ برای سربازان بومی (از جمله مرکز آموزش مرزبانی ثامن الأئمه مشهد - به فرماندهی سردار نایاب‌زاده) است.

ممنوعیت مرخصی استعلاجی
----------------------

مطابق گزارش‌های موجود از سربازان مرکز آموزش علوم و فنون مرزبانی ثامن الأئمه مشهد، قرارگاه پشتیبانی و فرماندهی مرکز مزبور -سرتیپ دوم نایاب)، از سال ۱۴۰۲، هر گونه مرخصی استعلاجی کارکنان وظیفه را، حتی با وجود تأیید ارگان‌های بهداد فراجا، عملاً ممنوع اعلام نموده، و در مواردی که امکان‌پذیر بوده است، از مرخصی استعلاجی ایشان جلوگیری کرده، و در سایر موارد، معادل ضوابط خودسرانه مرکز مزبور برای غیبت‌های سربازان، ایشان پس از مراجعت و حضور در یگان، بازداشت در یگان و ممنوع الخروج می‌گردند. متأسفانه نهادهای نظارتی با وجود اطلاع از امر مذکور، اقدامی در الغای این دسته اقدامات انجام نداده است.