recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
تلسکوپ منعکس کننده ۲۴ اینچ (۰٫۶ متر) جورج ریتچی، نخستین **لسکوپ ریچی-کریتین (RCT)** ساخته شده‌است که بعداً در مرکز علوم و فضایی «Chabot Chabot Space and Science Center» در سال ۲۰۰۴ نمایش داده شد.
**تلسکوپ ریچی-کریتین** (انگلیسی: Ritchey–Chrétien telescope) با کوته‌نوشت تلسکوپ (آرسی‌تی RCT)، یک نوع تخصصی از تلسکوپ کاسگرین است که دارای یک آینهٔ اولیه هذلولی و یک آینه ثانویهٔ هذلولی است که برای از بین بردن خطاهای نوری خارج از محور (کما) طراحی شده‌است. RCT دارای یک دید دید وسیع تر و عاری از خطاهای نوری در مقایسه با پیکربندی تلسکوپ بازتابنده سنتی است. از سال‌های میانی سدهٔ بیستم، بیشتر تلسکوپ‌های بزرگ تحقیقاتی حرفه‌ای *پیکربندی‌های ریچی-کریتین* بوده‌اند. برخی از نمونه‌های معروف، تلسکوپ فضایی هابل، تلسکوپ‌های کِک و تلسکوپ بسیار بزرگ رصدخانه جنوبی اروپا هستند.

طرح
---

طرح اصلی دو سطحی ریچی-کریتین عاری از کما مرتبه سوم و انحراف کروی است

جستارهای وابسته
---------------

* بزرگ‌ترین تلسکوپ‌های جهان
* تلسکوپ بازتابی

منابع
-----

1. ↑  Sacek, Vladimir (14 July 2006). "Classical and aplanatic two-mirror systems". *Notes on Amateur Telescope Optics*. Retrieved 2010-04-24.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Ritchey–Chrétien telescope». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ ژانویه ۲۰۲۱.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ تلسکوپ ریچی–کریتین موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
تلسکوپ اسلوه (به انگلیسی: Slooh) یک تلسکوپ رباتیک است که امکان اتصال کاربران از طریق اینترنت و انجام رصد را فراهم می‌کند. در واقع اسلوه مجموعه‌ای از تلسکوپ‌ها است که در جزایر قناری (در خاک کشور اسپانیا) و در کشور شیلی قرار دارند. کاربران برای استفاده از این تلسکوپ اشتراک ماهیانه پرداخت کنند.

پخش زنده رویدادهای نجومی
------------------------

این تلسکوپ اولین تلسکوپ رباتیکی بوده است که رویدادهای نجومی را به صورت زنده از طریق اینترنت پخش نموده است. این تلسکوپ رویدادهای مهم نجومی مانند خورشیدگرفتگی و ماه‌گرفتگی، گذر سیارات زهره و عطارد، مقارنه‌ها، گذر سیارک‌ها و دنباله‌دارها از نزدیک زمین، بارش‌های شهابی، شفق‌های قطبی و اعتدال بهاری را به صورت زنده پوشش داده است. تمام برنامه‌های پیشین این تلسکوپ ضبط و آرشیو شده و روی وبگاه آن قابل مشاهده است.

منابع
-----

1. ↑  انوش اوحدی. «چشمان همیشه باز». *ماهنامه نجوم* (۲۵۷): ص ۴۳. از پارامتر ناشناخته `|ماه=` صرف‌نظر شد (کمک)
2. 1 2  مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیای انگلیسی (بازیابی شده در 11 فروردین 1396). «Slooh». *ویکی‌پدیا*. تاریخ وارد شده در `|تاریخ=` را بررسی کنید (کمک)
3. ↑  «گذر دنباله‌دار ۴۱پی از نزدیک زمین با پخش زنده تلسکوپ اسلوه». *وبگاه مجله نجوم*. بازیابی شده در 11 فروردین 1396. بایگانی‌شده از اصلی در 31 مارس 2017. دریافت‌شده در 30 مارس 2017. تاریخ وارد شده در `|تاریخ=` را بررسی کنید (کمک)
نخستین برخاست «با کمک راکت» در ایالات متحده، یک بوستر گالکیت نصب‌شده بر روی ارکوپ، در مارس فیلد، کالیفرنیا، ۱۹۴۱
**جاتو** (انگلیسی: JATO؛ سرواژهٔ «jet-assisted take-off»؛ ت.ت. '**برخاست با کمک جت**') نوعی برخاست با کمک به‌منظور کمک به هواگردهایی با بار بیش از اندازه برای برخاستن به‌واسطهٔ فراهم‌کردن رانش بیشتر با استفاده راکت‌های کوچک است. اصطلاح (اختصاصی‌تر) *جاتو* به‌عنوان جایگزینی برای اصطلاح **راتو** (انگلیسی: RATO) سرواژهٔ *rocket-assisted take-off* (ت.ت. 'برخاست با کمک راکت') (یا به‌جای اصطلاح معادل آن در نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا، **راتوگ** (انگلیسی: RATOG) سرواژهٔ *rocket-assisted take-off gear* (ت.ت. 'وسیلهٔ برخاست با کمک راکت') به‌کار می‌رود.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «JATO». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۲.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ جاتو (هوانوردی) موجود است. |

* ویدئویی (بایگانی‌شده) از هینکل هی ۱۱۱ به‌همراه بوسترهای راکتی والتر
* «تولد جاتو.» *پاپیولار ساینس*، ژوئیهٔ ۱۹۴۶، صفحه‌های ۷۴–۷۵.
* بوئینگ ۷۲۷ در حال استفاده از جاتو در یوتیوب
* جاتوی سی-۱۳۰ لاکهید هرکولس در یوتیوب


  


|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد مرتبط با هوانوردی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**جبهه خلق برای آزادی خلیج عربی اشغالی** (عربی: *الجبهة الشعبیة لتحریر الخلیج العربی المحتل*، به صورت مختصر **PFLOAG)،** که بعدها به **جبهه خلق برای آزادی عمان و خلیج عربی (**عربی: *الجبهة الشعبیة لتحریر عُمان والخلیج العربی*) تغییرنام داد، یک سازمان انقلابی ملی‌گرای مارکسیست و عرب در کشورهای عربی خلیج فارس بود. این جبهه در سال ۱۹۶۸ به عنوان جانشین جبهه آزادیبخش ظفار سازماندهی شد. جبهه با داشتن روابط نزدیک با دولت یمن جنوبی، دفتر خود را در آنجا افتتاح کرد. با پشتیبانی یمن جنوبی، چریکهای جبهه توانستند کنترل قسمتهای زیادی از ظفار غربی را به دست بگیرند. در اوت ۱۹۶۹ جبهه شهر رخیوت را تسخیر کرد. هدف این سازمان سرنگونی همه سلطنت‌ها در منطقه خلیج فارس بود.

در سال ۱۹۷۴ این سازمان به دو نهاد جداگانه تقسیم شد: جبهه مردمی برای آزادی عمان و جبهه مردمی برای آزادی بحرین. فعالیتهای جبهه در شورش ظفار در عمان در اوج خود بود.

منابع
-----



1. ↑  Popular Front for the Liberation of the Occupied Arabian Gulf, Malcolm C. Peck, entry in: Encyclopedia of the Modern Middle East and North Africa, Gale Group, Inc. , retrieved from Answers.com.
2. ↑  John Peterson, Defending Arabia, 1986, گروه تیلور و فرانسیس، p 100.
3. ↑
4. ↑  Halliday, Fred. *Revolution and Foreign Policy: The Case of South Yemen, 1967–1987*. Cambridge Middle East library, 21. Cambridge: Cambridge University Press, 1990. p. 144.
آناستیگمات سه آینه‌ای شکل پل یا پل-بیکر. طرح پل دارای یک اولیه سهموی با آینه‌های ثانویه و سوم کروی است. طراحی پل-بیکر ثانویه را کمی تغییر می‌دهد تا سطح کانونی را صاف کند.
**تلسکوپ آناستیگماتیک سه آینه** (انگلیسی: Three-mirror anastigmat) تلسکوپ آناستیگماتی است که با سه آینه منحنی ساخته شده که به آن امکان می‌دهد که هر سه انحراف نوری اصلی - انحراف کروی، کما و آستیگماتیسم را به حداقل برساند. این در درجه اول برای فعال کردن میدان دید وسیع، بسیار بزرگتر از آنچه در تلسکوپ‌های تنها با یک یا دو سطح منحنی ممکن است، استفاده می‌شود.

تلسکوپی که فقط یک آینه خمیده دارد، مانند تلسکوپ نیوتنی، همیشه دارای انحرافات است. اگر آینه کروی باشد دچار انحراف کروی می‌شود. اگر آینه به صورت سهمی ساخته شود، برای اصلاح انحراف کروی، لزوماً دچار کما و آستیگماتیسم خارج از محور می‌شود. با دو آینه خمیده، مانند تلسکوپ ریچی–کریتین، کما را نیز می‌توان به حداقل رساند. این امکان میدان دید مفید بزرگ‌تری را فراهم می‌کند و آستیگماتیسم باقی‌مانده در اطراف اجسام تحریف‌شده متقارن است و امکان اخترسنجی در سراسر میدان دید وسیع را فراهم می‌کند. با این حال، آستیگماتیسم را می‌توان با گنجاندن عنصر نوری خمیده سوم کاهش داد. هنگامی که این عنصر یک آینه است، نتیجه یک آناستیگمات سه آینه است. در عمل، طراحی ممکن است شامل هر تعداد آینه تاشو تخت نیز باشد که برای خم کردن مسیر نوری به پیکربندی‌های راحت‌تر استفاده می‌شود.

تاریخچه
-------

بسیاری از ترکیبات سه آینه را می‌توان برای لغو تمام انحرافات مرتبه سوم استفاده کرد. به‌طور کلی، اینها نیاز به حل مجموعه‌ای از معادلات نسبتاً پیچیده دارند. با این حال، چند پیکربندی به اندازهٔ کافی ساده هستند که می‌توان آنها را از چند مفهوم بصری طراحی کرد.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Three-mirror anastigmat». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۳ ژوئیه ۲۰۲۳.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد نورشناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**ثابت بن کعب بن جابر عتکی** که به اختصار **ثابت قطنی** شناخته می‌شود، از شاعران و جنگجویان عرب است که در قرن دوم هجری قمری زیست می‌کرد. از وی دیوانی به جای نمانده است ولی اشعارش در برخی منابع جمع آوری شده است و به چاپ رسیده است. اشعار او بیشتر در زمینه ای تاریخی و مذهب‌شناسی کاربرد دارد.

زندگانی
-------

ثابت بن کعب بن جابر عتکی که به اختصار ثابت قطنی شناخته می‌شود، از شاعران و جنگجویان عرب است که در قرن دوم هجری قمری زیست می‌کرد. وی از قبیله بنی عتیک و از شاخه ازد بود. احتمالا در بصره متولد شده‌است. سال ولادت محل اختلاف است و میان سال‌های ۲۰ تا ۵۰ ه.ق برای سال ولادت او گزارش شده‌است. لقب قطنه را بلاذری به او نسبت می‌دهد و طبری در خصوص آن معتقد است که وی در یکی از جنگ‌ها چشمش دچار آسیب شد و پنبه‌ای را بر چشمش قرار می‌داد و به همین جهت به این لقب شهره شد. طبری گزارش می کند که با وجود اینکه تاریخ این نام‌گذری مشخص نیست،‌ولی در سال ۱۰۶ ه.ق این لقب بسیار مشهور بوده‌است.

ثابت از شاعران دست دومی بود که بیشتر به سلحشوری و جهاد شناخته می‌شد. محل جنگاوری‌های او را مرزهای شرقی اسلام دانسته‌اند. او بیشتر زندگانی خود را در نواحی شرقی اسلام گذراند و در همانجا بود که با خارجیان و مرجئان آشنا شد و به آیین مرجئان گروید. منابع این احتمال را داده‌اند که خوی مسالمت‌آمیز مرجئان سبب شد تا ثابت بتواند با هم امیران خراسان سازش داشته‌باشد. وی در این خصوص اشعاری نیز دارد و در ۱۵ بیت، آیین‌های مرجئه نخستین را شرح داده‌است و پس از آن به نفی خوارج پرداخته‌است. دایرة المعارف بزرگ اسلامی یک سالشمار از زندگانی وی منتشر کرده‌است که بر اساس آن وی به سال ۶۴ ه.ق شعری را در مدح قوم تیمیم سرود که توانستند سپاهیان ترک را که به قصد تصرف قصر اسفاد حمله کرده‌بودند شکست دهند. در سال ۷۸ توانست با ۳ بیت شعری که به ضمیمه یک نامه از ولی وقت خراسان، امیة بن عبدالله به نزد یزید فرستاد، او را عزل نماید.

ثابت هیچ‌گاه نتوانست مقام مهمی را به دست بیاورد و با این وجود در زمان یزید بن مهلب متصدی برخی از کارهای شد. وی به سال ۱۰۷ ه.ق در جایی به نام اسد بن عبدالله خطبه‌ای قرائت کرد و به لکنت افتاد و از همین روی مورد هجو حاجب الفیل قرار گرفت. این گزارش به خوبی نشان می‌دهد که او در این خصوص تجربه‌ای نداشته‌است.

اشعار
-----

اشعار و روایات مرتبط با ثابت قطنه را نخستین بار ابوذر مرهبی گردآوری کرد. به گزارش یاقوت حموی، احمد بن ابراهیم بن حمدون در سده سوم هجری قمری، دیوان ثابت را جمع کرد اما این کتاب از دست رفت. به همین سبب ماجد احمد سامرایی در ۱۹۷۰ میلادی، آنچه از اشعار ثابت یافته بود را گردآوری کرد و به نام *شعر ثابت قطنه العتکی* در بغداد منتشر کرد. اشعار ثابت بیشتر در زمینه تاریخی است و در زمینه مذهب شناسی مفید است.

پانویس
------

1. 1 2 3 4  «دانشنامه بزرگ اسلامی - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - کتابخانه مدرسه فقاهت». *lib.eshia.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۱-۱۱.
**جبهه آزادیبخش ملی آنگولا** (پرتغالی: *Frente Nacional de Libertação de Angola*) یک سازمان مسلح است که برای استقلال آنگولا از پرتغال در جنگ استقلال آنگولا تحت رهبری هولدن روبرتو مبارزه کرد. در سال ۱۹۵۴ با نام اتحادیه مردمی آنگولای شمالی تأسیس شد. سپس از سال ۱۹۵۹ به عنوان اتحادیه مردم آنگولا شناخته شد و از سال ۱۹۶۱ به جبهه آزادیبخش ملی آنگولا (FNLA) تبدیل گردید. در اولین انتخابات چند حزبی در سال ۱۹۹۲، جبهه آزادیبخش ملی آنگولا (ANPF) به یک حزب سیاسی تبدیل شد. جبهه آزادیبخش ملی آنگولا ۲٫۴ درصد از رای‌دهندگان را در انتخابات مجلس از آن خود کرد. در انتخابات پارلمانی سال ۲۰۰۸ توانست ۱٫۱۱ درصد از آراء را تصاحب کند و دو کرسی از ۲۲۰ کرسی را به دست آورد.

حمایت خارجی
-----------

در طی بسیاری از سالها، دولت‌های الجزایر، تونس، آلمان‌غربی، غنا، اسرائیل، فرانسه، رومانی، چین، آفریقای جنوبی، ایالات متحده آمریکا، زئیر و لیبی، جبهه آزادیبخش ملی آنگولا را کمک کردند. دولت فرانسه معادل یک میلیون پوند استرلینگ به نیروهای جبهه آزادیبخش ملی آنگولا پرداخت کرد. دولت ایالات متحده آمریکا در سال ۱۹۶۱ در زمان روی کار آمدن دولت جان اف. کندی، کمک به جبهه آزادیبخش ملی اقدام به باز پرداخت یک سوم از کمک‌های رسمی به زئیر به جبهه آزادیبخش ملی آنگولا و یونیتا نمود.

دولت اسرائیل نیز به جبهه آزادیبخش ملی آنگولا بین سال‌های ۱۹۶۳ و ۱۹۶۹ کمک نمود. هولدن روبرتو در سال ۱۹۶۰ از اسرائیل بازدید نمود، و جبهه آزادیبخش ملی آنگولا برخی از اعضای خود را برای آموزش به اسرائیل فرستاد. در سال ۱۹۷۰، دولت اسرائیل از طریق زئیر به جبهه آزادیبخش ملی آنگولا سلاح حمل و نقل کرد.

جمهوری خلق چین در سال ۱۹۶۴ شروع به ارسال سلاح به جبهه آزادیبخش ملی آنگولا نمود، که در بین آن تجهیزات نظامی و حداقل ۱۱۲ مشاور نظامی بود، و دولت رومانی نیز در ماه اوت سال ۱۹۷۴ سلاح‌هایی را به جبهه آزادیبخش ملی آنگولا تحویل داد.

منابع
-----

1. 1 2 3  Projet de Societé بایگانی‌شده در ۵ اوت ۲۰۱۰ توسط Wayback Machine, official FNLA website (French and Portuguese)
2. ↑  Consulado Geral de Angola بایگانی‌شده در ۲۰۱۳-۱۱-۰۳ توسط Wayback Machine
3. ↑  National Electoral Commission website (پرتغالی).
4. ↑  Liberia and Independent Africa, 1940s To 2012: A Brief Political Profile, 2013. p. 7.
5. ↑  Wright, George (1997). *The Destruction of a Nation: United States Policy Towards Angola Since 1945*. p. 9.
6. ↑  AlʻAmin Mazrui, Ali (1977). *The Warrior Tradition in Modern Africa*. pp. 226–228.
7. ↑  Walker, John Frederick (2004). *A Certain Curve of Horn: The Hundred-Year Quest for the Giant Sable Antelope of Angola*. p. 143.
8. ↑  Beit-Hallahmi, Benjamin (1988). *The Israeli Connection: Whom Israel Arms and Why*. p. 65.
9. ↑  B. MacDonald, Scott (1993). *European Destiny, Atlantic Transformations: Portuguese Foreign Policy Under the Second Republic: 1974–1992*. p. 56.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «National Liberation Front of Angola». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۴ نوامبر ۲۰۱۸.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ جبهه آزادیبخش ملی آنگولا موجود است. |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا

 |
| سایر | 
* سوداک (فرانسه)
	+ 1

 |
۱۹۷۷ نقشه منطقه کابیندا
**جبهه آزادیبخش کابیندا** (پرتغالی: *Frente para a Libertação do Enclave de Cabinda*) یک گروه جدایی طلب است که برای جدایی کابیندا در شمال کنگو مبارزه می‌کند، این جبهه در سال ۱۹۶۳ در استان کابیندا بین کنگو برازاویل و جمهوری دموکراتیک کنگو تأسیس شد و هنوز نیز فعال است. این منطقه جایی است که حدود ۶۵ درصد نفت آنگولا از این مستعمره سابق پرتغال تولید می‌شود. در سال ۱۹۷۵، پرتغال از آنگولا خارج شد و کابیندا یکی از ۱۴ استان کشور شد. جبهه آزادیبخش کابیندا از قدرت و حمایت آفریقای جنوبی و کمک‌های رئیس‌جمهور جمهوری دموکراتیک کنگو موبوتو برخوردار شد.

مهمترین حوادث
-------------

در سال ۲۰۰۶ جبهه آزادیبخش با دولت آنگولا توافقنامه صلح را امضا کرد که بر اساس آن استقلال بیشتری برای جلوگیری از خشونت به این منطقه داده شد. اما شاخه‌های اپوزیسیون که از سال ۲۰۰۳ به عنوان بخشی از «جبهه آزادی‌بخش کابیندا-بخش نظامی"» شکل گرفته بودند، این توافقنامه را رد کردند و اصرار داشتند که همچنان مقاومت کنند.

فیلیپ هوگون، متخصص امور آفریقا، تعداد تلفات را بین سال‌های ۱۹۷۵ و ۲۰۰۶ حدود ۳۰٬۰۰۰ تخمین زد؛ و اضافه کرد که «تاریخ کابیندا و تاریخ آنگولا با یکدیگر متفاوت است و نوعی مشروعیت تاریخی و قضایی در ادعای استقلال وجود دارد، اما انگیزه واقعی نفت است .» آنگولا ۶۰ درصد از نفت خود را از کابیندا می‌گیرد، و ثروتی است که سیستم خوزه جمهوری کنگوادواردو دوس سانتوس، که ۳۰ سال رئیس‌جمهور بوده‌است، نمی‌تواند از آن دست بکشد؛ و به یمن کابیندا، که "کویت آفریقایی خوانده می‌شود، آنگولا تبدیل به یکی از مهمترین صادرکنندگان نفت در قاره آفریقا شده‌است.

مشکلات منطقه
------------

منطقه "کابیندا دارای موقعیت جغرافیایی منحصر به فرد در سرزمین کنگو - کینشاسا است، به جز منطقه غربی آن که به اقیانوس اطلس متصل می‌شود و دولت در آن اقدامات امنیتی و نظامی بعمل آورده‌است. انزوای جغرافیایی منطقه و سهولت ورود شورشیان از خاک مجاور کنگو باعث شده‌است که به‌دلیل وجود جنگ داخلی دولت نتواند آنرا کنترل کند. از سال ۲۰۰۲ با گسترش طوایف در هر دو طرف مرز و تمایل مردم هر قبیله برای کمک به اقوام و خویشاوندان خود در کابیندا، جنگها و شورش ادامه پیدا کرده‌است.

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست جنبش‌های جدایی‌طلب فعال

منابع
-----

1. ↑  AlʻAmin Mazrui, Ali. *The Warrior Tradition in Modern Africa*, 1977. Page 227.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Front for the Liberation of the Enclave of Cabinda». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۷ نوامبر ۲۰۱۸.

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* ایالات متحده آمریکا

 |
جبهه آزادی‌بخش زمین
**جبهه آزادی‌بخش زمین** (به انگلیسی: Earth Liberation Front) (به اختصار ELF) به تشکلی با ساختار خودگردان و غیر متمرکز گفته می‌شود که با هدف توقف استثمار کره زمین و تخریب محیط زیست، دست به خرابکاری اقتصادی و عملیات شبه نظامی می‌زنند.

تاریخچه
-------

ELF در سال ۱۹۹۲ در برایتون انگلستان تأسیس شد. دو سال بعد در ۱۹۹۴ ELF فعالیت خود در سراسر اروپا گسترش داد. در حال حاضر جبهه آزادی‌بخش زمین به عنوان یک جنبش بین‌المللی شناخته می‌شود که در ۱۷ کشور دست به عملیات زده‌است. بسیاری بر این باورند که ELF و جبهه ی آزادی‌بخش حیوانات به دلیل همکاری‌ها و توافق بر اصل مقاومت بدون رهبری بخشی از یک حرکت مشترک به حساب می‌آیند. طرفداران ELF معتقدند که این گروه یک دفاع زیست‌محیطی است که با ایجاد خسارت در اموال شرکت‌هایی که فعالیت آن‌ها به محیط زیست آسیب وارد می‌کند، انگیزهٔ سود دهی به واسطهٔ تخریب محیط زیست را از این‌گونه شرکت‌ها می‌گیرد.

اتهامات تروریستی
----------------

ایالات متحده آمریکا ELF را در ردیف تهدیدات تروریستی داخلی جای داده‌است و اعضای آن به عنوان *اکو-تروریست* معرفی می‌شوند. بواسطه همپوشانی نظری، همکاری‌های گسترده‌ای فی‌مابین جبهه آزادی‌بخش زمین و جبهه آزادی‌بخش حیوانات مستند شده‌است. در ۲۰ ژانویهٔ سال ۲۰۰۶ طی عملیات بک فایر، قوهٔ قضاییهٔ ایالات متحده، ۹ فعال آمریکایی و ۲ فعال کانادایی را که گروه خود را خانواده می‌نامیدند، به جرم شرکت در عمل مستقیم تحت پوشش جبههٔ آزادی‌بخش حیوانات و جبههٔ آزادی‌بخش زمین محکوم کرد. قوهٔ قضاییه این اقدامات را تروریسم داخلی نامید. فعالان محیط زیست و مدافعان حقوق حیوانات این اقدامات را تهدید سبز می‌نامند. این اقدامات شامل ایجاد آتش‌سوزی در کارخانجات تولید گوشت، کارخانجات تولید الوار، یک ایستگاه برق فشار قوی و یک پیست اسکی در ایالات اورگان، وایومینگ، واشینگتن، کالیفرنیا و کلرادو (بین سال‌های ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱) می‌شد.

در رسانه‌ها
-----------

فیلم *چنانچه درختی فرو افتد: حکایت جبهه آزادی‌بخش زمین* (به انگلیسی: If a Tree Falls: A Story of the Earth Liberation Front) به عنوان نامزد دریافت جایزه اسکار سال ۲۰۱۱ در بخش فیلم مستند شناخته شد.

منابع
-----

1. ↑
2. ↑  «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۵ اوت ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۳۰ ژانویه ۲۰۱۴.
3. ↑  «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۳ فوریه ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۳۰ ژانویه ۲۰۱۴.
4. ↑

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* آلمان
* ایالات متحده آمریکا

 |
| سایر | 
* هنرمند موزیک‌برینز

 |
**جان پسکوئن** (متولد ۳۰ نوامبر، ۱۹۴۴) کارگردان آمریکایی فیلم، تلویزیون و تئاتر است.

زندگی حرفه‌ای
-------------

او در کالج بلویت و دانشگاه کارنگی ملون مشغول بوده و سپس در اوایل ۱۹۸۰ در تئاتر برادوی به کارگردانی تئاتر روی می‌آورد. او به تلویزیون مهاجرت می‌کند، و کارگردانی سریال‌های ارتباط خانوادگی، درد در حال رشد، آلیس، نیوهارت و روسئان را بر عهده می‌گیرد. او اولین تولید خود را با کمدی موقعیت سریال بهبود منزل با تیم آلن شروع می‌کند، او همچنین کارگردانی بخشی از قسمت‌های سریال را بر عهده گرفته و او همچنین کارگردانی فیل، بند سانتا (۱۹۹۴)، را به عنوان اولین فیلم سینمایی خود ثبت کرد، جنگل ۲ جنگل (۱۹۹۷) و جو یک نفر (۲۰۰۱) از کارهای این کارگردان است. او فیلم خانم دختر شایسته اخلاق ۲: مسلح و افسانه را کارگرانی کرده است، همچنین در سال ۲۰۰۰ قست اول آن یعنی دختر شایسته اخلاق را کارگردانی کرده بود.

از دیگر کاری‌های او می‌توان سریال George Lopez، L.A. Law، Freddie، Accidentally on Purpose، Thirtysomething،Rules of Engagement و Better with You را نام برد. او در سال ۲۰۱۱ با همکاری دوباره تیم آلن سریال Last Man Standing را ساخت.

زندگی سخصی
----------

او با جوبت ویلیامز بازیگر ازدواج کرده است؛ حاصل این ازدواج دو بچه به نام‌های، ویل و نیک است. او همچنین دختری به نام سارا از ازدواج قبلی خود دارد.

منابع
-----

1. ↑
2. 1 2 3 4
3. ↑  «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۳ ژوئیه ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۱۳ ژوئیه ۲۰۱۵.
4. ↑

پیوند به بیرون
--------------

* جان پسکوئن در IMDb

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* اسپانیا
* فرانسه (داده‌ها)
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* هلند
* لهستان

 |
| واژه‌نامه‌های زندگی‌نامه‌ای | 
* آلمان

 |
| سایر | 
* هنرمند موزیک‌برینز
* شبکه‌های اجتماعی و محتوای بایگانی شونده
* سوداک (فرانسه)
	+ 1

 |
**سر تامس هیر** (به انگلیسی: Sir Thomas Hare؛ ۲۸ مارس ۱۸۰۶ – ۶ مهٔ ۱۸۹۱) وکیل انگلیسی و طرفدار تغییر نظام انتخاباتی بود.

دیدگاه‌ها
---------

به نوشتهٔ *فرهنگ زندگی‌نامهٔ ملی* بریتانیا، تمام تلاش‌های هیر معطوف ابداع نظامی شده بود که نمایندگی تناسبی را برای همهٔ اقشار جامعهٔ بریتانیا، من جمله اقلیت‌های مجلس عوام و سایر مجالس تضمین کند.

در ایده‌های اولیهٔ او برای این نظام انتخاباتی، کل بریتانیا، یک حوزهٔ انتخابیهٔ بزرگ در نظر گرفته می‌شد و هر رأی‌دهنده پای رأیش امضا می‌کرد، گرچه بعداً تغییر عقیده داد و از ۷۰۰ تا ۸۰۰ حوزهٔ انتخابیه و رأی‌دهی مخفی حمایت کرد. در نظام هیر، حد نصاب از تقسیم تعداد آرا بر تعداد کرسی‌ها به دست می‌آمد و آرای سرریز به صورت تصادفی توزیع می‌شد.

*دم و دستگاه نمایندگی*، اثر مشهور و کلاسیک هیر، در سال ۱۸۵۷ در دو ویراست منتشر شد. ویراست‌های متعددی از اثر مشهور دیگر او *رسالهٔ انتخاب نمایندگان: پارلمان و شورای شهر* طی سال‌های ۱۸۵۹ تا ۱۸۷۳ منتشر شد. در پیش‌گفتار ویراست چهارم همین کتاب، هیر نوشت نمایندگی تناسبی «.. . به خبائث فساد، نارضایتی شدید، و قدرت محدود رأی‌دهندگان برای انتخاب پایان خواهد داد». افراد زیادی دربارهٔ این ایدهٔ او نوشتند و چندین انجمن در نقاط مختلف جهان برای اتخاذ و ترویج این ایده شکل گرفتند. اما هیر خود به روشنی گفت که مراد او از این طرح «نمایندگی برای اقلیت» نبوده و نباید از چنین نامی استفاده شود. علاوه بر این، در پیش‌گفتار ویراست سوم همان کتاب مطلبی نوشت که به یکی از ویژگی‌های سیاست در تاسمانی مبدل گشت:

> 
> به راستی آیا می‌توان باور کرد که به محض دادن آزادی انتخاب به رأی‌دهندگان، آنان فوراً به نامزدی دور رأی دهند که با او آشنایی ندارند و نامزدی را رها کنند که او را می‌شناسند، که به او نزدیکند، که سخنرانی‌هایش را با گوش خود شنیده‌اند، که برای خیر و سعادت شهر یا محله توصیه شده‌اند.
> 
> 
> 

هیر به کمک اندیشمندان معاصر خویش، چون جان استوارت میل و کاترین هلن اسپنس، به ترویج ایدهٔ نمایندگی تناسبی در سرتاسر جهان پرداخت. قدردانی جاودانه از نام او در نظام تاسمانی بجا و مناسب به نظر می‌رسد حتی اگر امروز از ایده‌های ابداعی او تنها اندکی در این نظام باقی مانده باشد. او در سال ۱۸۹۱ درگذشت، تنها ۶ سال قبل از آنکه برای اولین بار در تاریخ از نظام نمایندگی تناسبی در تاسمانی استفاده شود.

مقر انجمن اصلاحات انتخاباتی در لندن، به افتخار او نامگذاری شده‌است.

امروزه اغلب هیر را مبدع تک‌رأی انتقال‌پذیر می‌دانند، هرچند کارل آندره، ریاضی‌دان و سیاستمدار دانمارکی، دو سال زودتر از انتشار اثر *دم و دستگاه نمایندگی* توسط هیر، یعنی در سال ۱۸۵۵، روش رأی انتقال‌پذیر را پیش نهاده بود. این دو دانشمند مستقل از هم می‌کردند و از کار یکدیگر خبر نداشتند.

منابع
-----

1. ↑  AV referendum: A century of highs and lows for electoral reform

* Wikipedia contributors, "Thomas Hare (political scientist)," Wikipedia, The Free Encyclopedia,  (accessed November 20, 2015).
شکل 1. تداخل سنج تویمن-گرین. 
**تداخل سنج تویمن-گرین** نوعی از تداخل سنج مایکلسون تغییر یافته است که به طور عمده برای آزمایش المان‌های نوری استفاده می‌شود. این تداخل‌سنج در سال ۱۹۱۶ توسط فرانک تویمن و آرتور گرین معرفی شد. 

در شکل ۱، نمونه‌ای از تداخل سنج تویمن-گرین را نشان می دهد که برای آزمایش عدسی تنظیم شده است. نور حاصل از لیزر توسط یک عدسی واگرا پهن می‌شود. (که در تصویر دیده نمی‌شود)، سپس به یک باریکه موازی تبدیل می‌گردد..آینه‌ای محدب کروی به گونه‌ای در چیدمان قرار گرفته است که مرکز انحنای آن بر فاصله کانونی عدسی‌های مورد آزمایش منطبق می‌باشد. پرتوی‌های حاوی اطلاعات، توسط یک سیستم تصویربرداری برای تجزیه تحلیل ثبت می‌شوند.

آینه ثابت در تداخل‌سنج مایکلسون در تداخل‌سنج تویمن-گرین قابلیت چرخش دارد، و منبع نور معمولاً یک منبع گسترده است (اگرچه می تواند یک لیزر نیز باشد) در حالی که در تداخل‌سنج مایکلسون، منبع نور همیشه یک منبع نقطه‌ای است. در تداخل‌سنج تویمن-گرین، چرخش یک آینه، منجر به ایجاد شیارهای مستقیم خطی در الگوی تداخل می‌شود، از این الگوها برای تست کیفیت المان‌های نوری با استفاده از مشاهده تغییرات در الگوی تداخل در هنگام قرار گرفتن اجزا در یک بازوی تداخل‌سنج استفاده می‌شود.

منابع
-----

1. ↑  Malacara, D. (2007). "Twyman–Green Interferometer". *Optical Shop Testing*. p. 46. doi:10.1002/9780470135976.ch2. ISBN 9780470135976.
2. ↑  Menzies, A. C. (1960). "Frank Twyman. 1876-1959". *Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society*. Royal Society publishing. **5**: 269–279. doi:10.1098/rsbm.1960.0020. ISSN 0080-4606.
3. ↑  "Interferential Devices - Twyman-Green Interferometer". OPI - Optique pour l'Ingénieur. Retrieved 4 April 2012.
**ثابت توزیع** (**distribution constant**) یا **نسبت تقسیم** (**partition ratio**) یا **KD** همان ثابت تعادل برای توزیع یک آنالیت در امتزاج دو حلال است.

در کروماتوگرافی برای یک حلال خاص این ثابت برابر است با نسبت غلظت مولار آن در فاز ثابت به غلظت مولار آن در فاز متحرک (سیار). همچنین تقریباً برابر است با نسبت انحلال‌پذیری حلال در هر فاز.

عبارت ثابت توزیع معمولاً با ضریب تقسیم یا ضریب توزیع اشتباه می‌شود.

بیان
----

نسبت فعالیت یک محلول A در یک سیستم محلول آبی/ترکیب آلی ثابت باقی خواهد ماند و مستقل از کمیت کل A خواهد بود (بنابراین {\displaystyle [A]\_{org}\propto [A]\_{aq}}). پس در هر دمایی خواهیم داشت:

{\displaystyle (K\_{D})\_{A}={(aA)\_{org} \over (a\_{A})\_{aq}}\approx {[A]\_{org} \over [A]\_{aq}}}

کاربرد ثابت‌های توزیع هنگامی است که بعد از انجام چندین استخراج مایع-مایع همچنان به ما این توان را می‌دهد تا غلظت آنالیت باقی مانده را حساب کنیم. همچنین با کمک این ثابت می‌توانیم پربازده‌ترین روش را در استخراج مایع-مایع انجام دهیم.

بنابراین غلظت A باقی مانده در یک محلول آبی پس از i بار استخراج با یک محلول آلی با استفاده از رابطهٔ زیر بدست می‌آید:

{\displaystyle [A]\_{i}=({V\_{aq} \over V\_{org}K\_{D}+V\_{aq}})^{i}[A]\_{0}}

در رابطهٔ بالا، [A]i غلظت A باقی مانده پس از استخراج Vaq میلی لیتر از محلول با غلظت اولیهٔ [A]0 با i بخش از حلال آلی هر بار به حجم Vorg است.

جستارهای وابسته
---------------

* استخراج مایع-مایع
* ضریب تقسیم

منابع
-----

1. ↑  Rice, N. M.; Irving, H. M. N. H.; Leonard, M. A. (1993), "Nomenclature for liquid-liquid distribution (solvent extraction) (IUPAC Recommendations 1993)", *Pure and Applied Chemistry*, **65** (11): 2373, doi:10.1351/pac199365112373

| * ن
* ب
* و
کروماتوگرافی |
| --- |
| روش‌ها | 
* Affinity chromatography
* کروماتوگرافی ستونی
* Displacement chromatography
* الکتروکروماتوگرافی
* کروماتوگرافی گازی
* کروماتوگرافی مایعی کارا
* Capillary electrochromatography
* کروماتوگرافی یونی
* Micellar electrokinetic chromatography
* کروماتوگرافی مایعی کارا
* کروماتوگرافی کاغذی
* کروماتوگرافی فازمعکوس
* کروماتوگرافی اندازه‌ای
* کروماتوگرافی لایه‌نازک
* Two-dimensional chromatography

 |
| Hyphenated methods | 
* کروماتوگرافی گازی–طیف‌سنجی جرمی
* کروماتوگرافی مایع–طیف‌سنجی جرمی
* Pyrolysis–gas chromatography–mass spectrometry

 |
| نظریه‌ها | 
* ثابت توزیع
* ایزوترم جذب فرویندلیش
* Kovats retention index
* Retention factor
* Van Deemter equation

 |
| نشریات مرتبط مهم | 
* *Biomedical Chromatography*
* *Journal of Chromatography A*
* *Journal of Chromatography B*

 |
| **شیمی تجزیه** |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد شیمی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
از مفهوم **ثابت بهنجارسازی** (به انگلیسی: Normalizing constant) برای کاهش دادن هر «تابع احتمال» به یک «تابع چگالی احتمال» استفاده می‌شود، در تابع چگالی احتمال، احتمال کل برابر ۱ است.

کاربرد گسترده‌ای از **ثابت بهنجارسازی** در نظریهٔ احتمال و انواع زمینه‌های ریاضیات دیده می‌شود.

تعریف
-----

در نظریه احتمال، یک ثابت بهنجارسازی نوعی ثابت است که یک تابع همه جا غیر منفی باید در آن ضرب می‌شود، و در نتیجه آن، مساحت زیر گراف برابر ۱ می‌شود، و مثلاً از آن برای ساخت یک تابع چگالی احتمال یا یک تابع جرم احتمال استفاده می‌شود.

مثال
----

اگر از تابع گاوسی شروع کنیم

{\displaystyle p(x)=e^{-x^{2}/2},x\in (-\infty ,\infty )}

ما انتگرال گاوسی متناظر زیر را داریم

{\displaystyle \int \_{-\infty }^{\infty }p(x)\,dx=\int \_{-\infty }^{\infty }e^{-x^{2}/2}\,dx={\sqrt {2\pi \,}},}

حال اگر ما از مقدار وارون آخری به عنوان ثابت بهنجارسازی برای اولی استفاده کنیم، می‌توان یک تابع {\displaystyle \varphi (x)} را به صورت زیر تعریف کرد

{\displaystyle \varphi (x)={\frac {1}{\sqrt {2\pi \,}}}p(x)={\frac {1}{\sqrt {2\pi \,}}}e^{-x^{2}/2}}

در نتیجه این کار انتگرال آن برابر واحد ۱ است

{\displaystyle \int \_{-\infty }^{\infty }\varphi (x)\,dx=\int \_{-\infty }^{\infty }{\frac {1}{\sqrt {2\pi \,}}}e^{-x^{2}/2}\,dx=1}

آن موقع تابع {\displaystyle \varphi (x)} یک تابع چگالی احتمال است؛ که چگالی توزیع نرمال استاندارد است. (استاندارد، در این حالت، یعنی امید ریاضی برابر ۰ و واریانس برابر ۱ است).

در اینجا ثابت {\displaystyle {\frac {1}{\sqrt {2\pi \,}}}} همان «**ثابت بهنجارسازی**» برای تابع p(x) است.

پانویس
------

1. ↑  «*بهنجارساز، نرمال‌ساز*» [*ریاضی*] هم‌ارزِ «*normalizer*»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. جواد میرشکاری، ویراستار. *دفتر ششم*. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۷۵۳۱-۸۵-۶ (ذیل سرواژهٔ *بهنجارساز*)
2. ↑  *Continuous Distributions* at University of Alabama.
3. ↑  Feller, 1968, p. 22.
4. ↑  Feller, 1968, p. 174.

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Normalizing constant». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۰ سپتامبر ۲۰۲۰.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد مربوط به آمار است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
توزیع *دیریکله-چندجمله‌ای* یک توزیع گسسته چندجمله‌ای است. این توزیع نام های دیگری نیز دارد؛ از جمله *Dirichlet compound multinomial distribution (DCM)* یا *multivariate Pólya distribution*(که پس از جورج پولیا نام‌گذاری شده است.) در این توزیع بردار **p** از یک توزیع دیریکله با پارامترهای {\displaystyle {\boldsymbol {\alpha }}} نمونه برداری شده است. مجموعه مقادیر گسسته از توزیع دسته‌ای با بردار احتمالات **p** بدست می آیند.

تابع جرم احتمال
---------------

فرض کنیم *N* نمونه برداری تصادفی مستقل از یک توزیع دسته ای با *K* دسته انجام می دهیم. فرض کنیم مقادیر تصادفی را با {\displaystyle z\_{n}} به ازای مقادیر {\displaystyle n=1\dots N} نشان دهیم. فرض بخواهیم تعداد دفعاتی که کلاس k (به ازای {\displaystyle k=1\dots K} )دیده شده است را با {\displaystyle n\_{k}} نشان دهیم. می دانیم {\displaystyle \sum \_{k}n\_{k}=N}. به این مسئله می توان به دو شیوه ی معادل نگاه کرد: 

1. مجموعه ای از *N* متغیر با توزیع دسته ای.
2. بردار {\displaystyle \mathbf {x} =(n\_{1},\dots ,n\_{K})} توزیع شده با توجه به توزیع چندجمله‌ای.

اکنون می توان روی این پارامتر این توزیع ها، یعنی **p**، توزیعی دیکله تجسم کرد و با انتگرال گیری نسبت به آن، توزیع پسین را بدست آورد. اگرچه دو دید فوق معادل هستند، اما با در نظر گرفتن هر کدام می توان توزیع پسین متفاوتی بدست آورد.

### مجموعه ای از مشاهدات

#### توزیع مشترک

به ازای متغیر دسته ای {\displaystyle \mathbb {Z} =z\_{1},\dots ,z\_{N}} توزیع احتمال مشترک حاشیه ای عبارت است از:

{\displaystyle \Pr(\mathbb {Z} \mid {\boldsymbol {\alpha }})=\int \_{\mathbf {p} }\Pr(\mathbb {Z} \mid \mathbf {p} )\Pr(\mathbf {p} \mid {\boldsymbol {\alpha }}){\textrm {d}}\mathbf {p} }
که منجر به فرمول زیر می شود:

{\displaystyle \Pr(\mathbb {Z} \mid {\boldsymbol {\alpha }})={\frac {\Gamma \left(A\right)}{\Gamma \left(N+A\right)}}\prod \_{k=1}^{K}{\frac {\Gamma (n\_{k}+\alpha \_{k})}{\Gamma (\alpha \_{k})}}}
که در آن \Gamma  تابع گاما است.

{\displaystyle A=\sum \_{k}\alpha \_{k}{\text{ and }}N=\sum \_{k}n\_{k}{\text{, and where }}n\_{k}={\text{number of }}z\_{n}{\text{'s with the value }}k{\text{.}}}

توزیع های مرتبط
---------------

توزیع معادل یک بعدی این توزیع توزیع بتا-دو جمله ای نام دارد.

کاربردها
--------

جستارهای وابسته
---------------

* توزیع بتا-دوجمله ای
* فرایند رستوران چینی
* فرایند دیریکله
* توزیع دریکله عمومی

منابع
-----


* Elkan, C. (2006) Clustering documents with an exponential-family approximation of the Dirichlet compound multinomial distribution. ICML, 289-296
* Kvam, P. and Day, D. (2001) The multivariate Polya distribution in combat modeling. Naval Research Logistics, 48, 1-17
* Madsen, RE. Kauchak, D. and Elkan, C. (2005) Modeling Word Burstiness Using the Dirichlet Distribution. ICML, 545-552
* Minka, T. (2003) Estimating a Dirichlet distribution. Technical report Microsoft Research. Includes Matlab code for fitting distributions to data.
* Wagner, U. and Taudes, A. (1986) A Multivariate Polya Model of Brand Choice and Purchase Incidence. Marketing Science, 5(3), 219-244.


| * ن
* ب
* و
دیریکله |
| --- |
| 
* توزیع دیریکله
* Dirichlet character
* فرایند دیریکله
* توزیع دیریکله—چندجمله‌ای
* Dirichlet series
* قضیه دیریکله روی تصاعدهای حسابی
* ضرب دیریکله
* Dirichlet problem
* انتگرال دیریکله

 |
**تحول خلاق** (به فرانسوی: L'Évolution créatrice) کتابی است از فیلسوف فرانسوی برنده جایزه نوبل ادبیات، آنری برگسون که نخستین بار به سال ۱۹۰۷ و به زبان فرانسه منتشر شد. این کتاب در واقع نسخه‌ای از فرگشت هدفمند در چارچوب مکانیسم تکامل داروین را ارده می‌دهد. فرضیه بنیادی این کتاب این است که عامل اصلی انگیزش تکامل، *انگیزه حیاتی* (به فرانسوی: élan vital) یا به تعبیری غریزه است. این کتاب در دهه‌های نخستین قرن بیستم بسیار محبوب و پرطرفدار شد.

افزون بر این تعریف از غریزه، برگسون مفهوم تازه‌ای از *زمان* را نیز در این‌جا بسط می‌دهد که بعدتر متفکرین و نویسندگان مدرنیستی چون مارسل پروست و توماس مان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. زمان مطرح شده توسط برگسون در اینجا، بسیار شخصی و شهودی است.

ترجمه به فارسی
--------------

این کتاب در سال ۱۳۷۱ توسط علیقلی بیانی به فارسی برگردانده شده و دفتر نشر آن را منتشر کرده است. همچنین احسان حنیف نیز نسخه خلاصه شده دیگری از آن را در کتاب *نظریه های زیبایی شناسی* ترجمه کرده که نشر فکرنو آن را در سال ۱۳۹۹ منتشر کرده است.

منابع
-----

1. ↑  «تحول خلاق». *دفتر نشر فرهنگ اسلامی*. ۲۰۱۹.
2. ↑  هانری لوئی، برگسون (۱۳۷۱). *تحول خلاق*. دفتر نشر فرهنگ اسلامی. صص. ۴۸۴.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Creative Evolution». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۷ فوریه ۲۰۲۱.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد کتاب است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
یک تحلیل‌گر کابل نمونه: این دستگاه دارای یک تطبیق‌دهنده است که به آن اجازه می‌دهد با دستگاه‌های ساتا ارتباط برقرار کند.
**تحلیل‌گر کابل** (به انگلیسی: bus analyzer) نوعی ابزار تجزیه و تحلیل پروتکلی است که برای ضبط و تجزیه و تحلیل داده‌های مخابراتی در یک کابل واسط خاص که معمولاً در یک سیستم سخت‌افزاری تعبیه شده‌است، استفاده می‌شود. قابلیت تحلیل‌گر کابل به مهندسان طراحی، آزمایش و اعتبارسنجی کمک می‌کند تا طرح‌های خود را در چرخه‌های طراحی یک محصول مبتنی‌بر سخت‌افزار بررسی، آزمایش، اشکال‌زدایی و اعتبار دهند. همچنین در مراحل بعدی چرخه عمر محصول، در بررسی هم‌کنش‌پذیری (به انگلیسی: interoperability) ارتباط بین سامانه‌ها و بین اجزاء و شفاف‌سازی نگرانی‌های پشتیبانی سخت‌افزاری کمک می‌کند.

برخی از تحلیل‌گرهای منطقی پیشرفته گزینه‌های واجد شرایط ذخیره‌سازی داده را ارائه می‌دهند که همچنین می‌تواند ترافیک کابل را فیلتر کند و ویژگی‌های شبه-تحلیل‌گر کابل را ممکن‌سازد.

جستارهای وابسته
---------------

* جی‌تی‌ای‌جیی (اسکن مرز)

منابع
-----

1. ↑  The basics of bus analyzers
2. ↑  In such a case, it is also sometimes referred to as 'digital bus logger'. This is a kind if data logger that implements a sampling mechanism and a filtering mechanism to extract the traffic that relates to a specific or user-defined protocol. See for example this digital data logger
**توسعه وب فرانت‌اِند** (Front-end web development) روشی است برای تبدیل داده‌ها به یک رابط کاربر گرافیکی، از طریق استفاده از اچ‌تی‌ام‌ال، سی اس اس و جاوا اسکریپت، به طوری که کاربران بتوانند آن داده‌ها را مشاهده و تعامل کنند. چالش مرتبط با توسعه قسمت فرانت اند این است که ابزارها و تکنیک‌های استفاده شده برای ایجاد فرانت اند یک وب سایت به‌طور مداوم تغییر می‌کنند و بنابراین برنامه‌نویس باید به‌طور مداوم از نحوه توسعه این زمینه آگاه باشد. هدف از طراحی سایت این است که اطمینان حاصل شود وقتی کاربران سایت را باز می‌کنند، اطلاعات را در قالبی که خواندن آن آسان و مرتبط باشد می‌بینند. این مسئله با این واقعیت که کاربران اکنون از طیف وسیعی از دستگاه‌ها با اندازه صفحه نمایش و وضوح متفاوت استفاده می‌کنند، باعث می‌شود طراح مجبور شود هنگام طراحی سایت این جنبه‌ها را در نظر بگیرد. آنها باید اطمینان حاصل کنند که سایت آنها در مرورگرهای مختلف (مرورگر متقابل)، سیستم عامل‌های مختلف (کراس پلتفرم) و دستگاه‌های مختلف (کراس دستگاه) به درستی ظاهر می‌شود، که این امر نیاز به برنامه‌ریزی دقیق از طرف توسعه دهنده دارد.

ابزاری که برای توسعه فرانت‌اند استفاده می‌شود
---------------------------------------------

چندین ابزار و سیستم عامل مانند وردپرس، جوملا و دروپال در دسترس هستند که می‌توانند برای توسعه سمت فرانت‌اند وب‌سایت مورد استفاده قرار گیرند.

### اچ‌تی‌ام‌ال

اچ‌تی‌ام‌ال یا زبان نشانه‌گذاری ابرمتنی، ستون فقرات هر فرایند توسعه وب است و بدون آن یک صفحه وب وجود نخواهد داشت.

### سی‌اس‌اس

سی‌اس‌اس یا شیوه‌نامه آبشاری (نگارش سند)، جنبه ارائه سایت را کنترل می‌کند و به سایت شما اجازه می‌دهد ظاهر منحصر به فرد خود را داشته باشد.

### جاوا اسکریپت

جاوا اسکریپت یک زبان برنامه‌نویسی دستوری مبتنی بر رویداد است (برخلاف مدل برنامه‌نویسی اعلانی اچ‌تی‌ام‌ال) که برای تبدیل یک صفحه اچ‌تی‌ام‌ال ثابت به یک رابط پویا استفاده می‌شود. کد جاوا اسکریپت می‌تواند با استفاده از مدل شیءگرای سند (DOM)، ارائه شده توسط استاندارد اچ‌تی‌ام‌ال، یک صفحه وب را در پاسخ به رویدادها (مانند تایپ در اینپوت توسط کاربر) تغییر دهد.

جستارهای وابسته
---------------

* فرانت اند و بک اند
* چارچوب جاوااسکریپت
* وب‌پک

منابع
-----

1. ↑  Codesido, Ivan (2009-09-28). "What is front-end development?". *the Guardian* (به انگلیسی). Retrieved 2021-03-07.
**جان پرکینز** (به انگلیسی: John Perkins) نویسنده آمریکایی است. شهرت او بیشتر به خاطر کتاب اعترافات یک مزدور اقتصادی است که در سال ۲۰۰۴ منتشر کرد.

زندگینامه
---------

او سال ۱۹۴۵ در شهر هانور در نیو همپشیر در ایالات متحدهٔ آمریکا به دنیا آمد. حرفهٔ او در آغاز به طوری که در کتابش تحت عنوان اعترافات یک مزدور اقتصادی می‌گوید، کار در عرصهٔ امور مالی و اقتصادی برای سازمان‌هایی نظیر سازمان امنیت ملی و شرکت‌های چند ملیتی بوده‌است. او پس از حادثهٔ ۱۱ سپتامبر تصمیم می‌گیرد به کار نویسندگی روی بیاورد و به عنوان فردی که از درون نظام بر خاسته، ترفندهای ایالات متحدهٔ آمریکا و شرکت‌های چند ملیتی را برای تسلط بر جهان افشا کند. او سال‌ها پیش از حادثهٔ ۱۱ سپتامبر می‌خواست کتاب اعترافات یک جنایتکار اقتصادی را بنویسد ولی همواره او را تطمیع می‌کردند و با تهدید و رشوه مانع افشاگری‌های او می‌شدند؛ ولی سرانجام او با نوشتن اعترافات یک جنایتکار اقتصادی به جهان ادبیات و فعالیت‌های اجتماعی و طبیعت دوستانه روی می‌آورد. در مورد نوشتن کتاب اعترافات یک جنایتکار اقتصادی دخترش به او می‌گوید: «نگران نباش پاپا، اکر اتفاقی برای تو روی داد، من ادامه می‌دهم، بخاطر بچه‌هایم که باید در امنیت در این کشور زندگی کنند». نظریهٔ جان پرکینز حادثهٔ ۱۱ سپتامبر را با تمام جنایاتی که ایالات متحدهٔ آمریکا با تکیه به افرادی مثل خود او در جهان مرتکب شده‌است، مرتبط می‌داند. او در یک خانوادهٔ قدیمی پروتستان کلوینیست یا اخلاق چنین آئینی پرورش یافته‌است.

در سال ۱۹۷۰ در یک شرکت بین‌المللی به نام «من» به عنوان مشاور استخدام می‌شود. این نخستین حرفهٔ او به عنوان «جانی اقتصادی» است. آموزش او برای چنین حرفه‌ای عبارت است که مقروض ساختن کشورهای در حال توسعه و فراهم آوردن موقعیتی که سلطهٔ و منافع اقتصادی امپراتوری کلان آمریکا و شرکت‌های چند ملیتی را ممکن سازد. او با عمر توریخوس رئیس جمهور پاناما و جیم رولدوس اگیرا رئیس جمهور اکوادور ملاقات می‌کند. این دو رئیس جمهور نسبت به سیاست‌های آمریکا مظنون بودند و به همین علت با پیشنهادهای او موافقت نمی‌کنند. این دو رئیس جمهور هر دو در سانحهٔ هوایی جانشان را از دست می‌دهند (یکی در تاریخ ۲۴ مه ۱۹۸۱ و دیگری در ۳۱ ژوئیه ۱۹۸۱). پرکینز بر این باور است که این دو سانحه ساختگی بوده‌است و آنها را مأمورین سازمان سیا کشته‌اند که معمولاً در همه جا در سایهٔ افرادی نظیر خود او حرکت می‌کنند. این مأمورین سایه را در زبان حرفه‌ای شغال می‌نامند. آشنایی با نویسندهٔ بریتانیایی گراهام گرین در پاناما موجب شد او بیش از پیش به ادبیات نزدیک شده و برای نوشتن کتاب تشویق شود. این ملاقات برای او نقطهٔ عطف محسوب می‌شود.

در سال ۱۹۸۰ پس از بیدار شدن وجدان آگاهش و تنش روانی شدید، از حرفهٔ «مزدور اقتصادی» استعفا می‌دهد.

در سال ۱۹۸۲ او یک شرکت تولید الکتریسته بی خطر برای محیط زیست به نام پاور سیستمز ایجاد می‌کند که در سال ۱۹۹۹ پیش از آن که بازنشسته شود آن را به فروش می‌رساند. پس از فروش این شرکت تولید الکتریسته بی خطر برای طبیعت، وقت زیادی را برای سازمان‌های خیریه و گسترش فرهنگ‌های بومیان آمازونی اختصاص می‌دهد. او «دریم چنج کولیشن» (اتحادیهٔ رؤیای تحول) را بنیانگذاری می‌کند، که سازمانی غیرانتفاعی بوده که اساس کار آن تشویق افراد به ایجاد جامعهٔ متعادل و حساسیت نسبت به موضوع محیط زیست است.

جان پرکینز علاوه بر اعترافات یک جنایتکار اقتصادی آثاری دیگری نیز نوشته‌است.

منابع
-----

* ویکی‌پدیای فرانسه.
**تصویربرداری کنتراست فاز** یک روش تصویربرداری است که دارای طیف گسترده‌ای از کاربردهای مختلف می‌باشد. در این روش اختلاف ضریب شکست مواد مختلف برای تمایز میان ساختارهای مورد مطالعه به کار گرفته می‌شود. در میکروسکوپ نوری معمولی، می‌توان از کنتراست فاز برای تمایز میان ساختارهای شفافیت مشابه و بررسی بلورها بر اساس دوشکستی آن‌ها استفاده کرد. این ویژگی در علوم زیست‌شناسی، پزشکی و زمین‌شناسی کاربرد دارد. در پرتونگاری مقطعی اشعه ایکس می‌توان از همین اصول فیزیکی برای افزایش کنتراست تصویر با برجسته کردن جزئیات کوچک ضریب شکست متفاوت در ساختارهایی که در غیر این صورت یکنواخت هستند، استفاده کرد. در میکروسکوپ الکترونی عبوری (TEM) ، کنتراست فاز تصویربرداری با وضوح بسیار بالا (HR) را امکان‌پذیر می‌سازد و این امکان را به ما می‌دهد تا مشخصه‌هایی را که فقط چند انگستروم از هم جدا هستند، تفکیک کنیم (در این مرحله بالاترین وضوح ۴۰ پیکومتر است).

منابع
-----

1. ↑  Jiang Y, Chen Z, Han Y, Deb P, Gao H, Xie S, et al. (July 2018). "Electron ptychography of 2D materials to deep sub-ångström resolution". *Nature*. **559** (7714): 343–349. doi:10.1038/10.1038/s41467-020-16688-6. PMID 30022131.
یک مونتاژ از تصاویر مغز در یک آزمایش به روش **بولد**. برای تهیه این تصاویر از اف اس ال استفاده گردیده.
**تصویربرداری کارکردی BOLD** یا **تصویربرداری کارکردی وابسته به میزان اکسیژن خون** (به انگلیسی: Blood Oxygenation Level Dependent fMRI) یا به اختصار **BOLD fMRI**، نوعی روش تصویربرداری در اف ام آر آی است.

نظریه
-----

سلولهای‌عصبی ذخایر درونی انرژی به شکل قند و اکسیژن ندارند، بنابراین شلیک آنها باعث می‌شود که نیاز به انرژی بیشتر، به سرعت وارد عمل شود. از طریق فرآیندی به نام پاسخ همودینامیک، خون اکسیژن را به سلولهای‌عصبی فعال با سرعت بیشتری نسبت به سلولهای‌عصبی غیرفعال آزاد می‌کند. این باعث تغییر سطوح نسبی هموگلوبین‌اکسیژنه و هموگلوبین بدون اکسیژن می‌شود که بر اساس حساسیت مغناطیسی متفاوت آنها قابل تشخیص است.

در سال ۱۹۹۰، سه مقاله منتشر شده توسط سیجی اوگاوا و همکارانش نشان داد که هموگلوبین دارای خواص مغناطیسی متفاوتی در اشکال اکسیژن‌دار و فاقد اکسیژن است (هموگلوبین بدون اکسیژن پارامغناطیس است و هموگلوبین اکسیژن دار دیامغناطیس است)، که هر دوی آنها را می‌توان با استفاده از MRI تشخیص داد.
این عمل منجر به تغییرات سیگنال مغناطیسی می‌شود که با استفاده از MRI قابل تشخیص است. با توجه به اضطراب، اندیشیدن یا فعالیت فیزیکی بیمار می‌توان از روش‌های آماری برای تعیین مناطقی از مغز استفاده کرد که به‌طور قابل اعتمادی این تفاوت را بیشتر نتیجه بدهند و این که کدام مناطق مغز در طول آن اضطراب، اندیشیدن یا فعالیت فیزیکی بیشتر فعال هستند.

جستارهای وابسته
---------------

* تصویرگیری تنسور پخش

منابع
-----

1. ↑  Chou, I-han. "Milestone 19: (1990) Functional MRI". Nature. Retrieved 9 August 2013.
**جمال بن محمود حمدان** (۴ فوریه ۱۹۲۸ – ۱۷ آوریل ۱۹۹۳) جغرافی‌دان و نویسنده مصری بود. از دانشکدهٔ ادبیاتِ دانشگاه قاهره در سال ۱۹۴۸م فارغ‌التحصیل شد و دکترای خود را از دانشگاه ریدینگ، بریتانیا در سال ۱۹۵۳م گرفت. تا سال ۱۹۶۲ به تدریس پرداخت. سپس عزلت‌گزین شد و به نویسندگی روی آورد. در سال ۱۹۸۵م جایزهٔ تقدیری دولت مصر را گرفت. *پژوهش‌هایی در جهان عرب، پژوهش‌هایی در جغرافیایی شهرها، شهر عربی، استعمار و آزادی‌خواهی‌ها در جهان عرب، جهان اسلام معاصر، میان اروپا و آسیا، یهودیت و صهیونیسم* از آثار اوست. کتابخانهٔ شخصی او را ورثه‌اش به دانشگاه قاهره اهدا نمودند.

منابع
-----

1. ↑  احمد العلاونه (۲۰۱۱). *العلماء العرب المعاصرون ومآل مکتباتهم*. بیروت: دارالبشائر الإسلامیة. صص. ۴۸–۴۹.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ جمال حمدان موجود است. |

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* فرانسه (داده‌ها)
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* هلند
* سوئد

 |
| سایر | 
* کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی
* سوداک (فرانسه)
	+ 1

 |

درگاه:زندگی‌نامه
جدول پارتیشن GUID (به انگلیسی: GUID Partition Table) با به خلاصه **جی‌پی‌تی**، استانداردی برای طرح‌بندی جدول پارتیشن در دیسک سخت است که از شناسه‌های منحصربه‌فرد سراسری استفاده می‌کند. جی‌پی‌تی طرح‌بندی جدیدتر و پیشرفته تر برای جدول پارتیشن است که به تدریج جایگزین رکورد راه‌انداز اصلی (به انگلیسی: MBR) می‌شود. ام‌بی‌آر از ۳۲ بیت برای ذخیره آدرس‌های بلاک منطقی و اطلاعات مربوط به اندازه پارتیشن‌ها استفاده می‌کند. در دیسک‌هایی که از سکتورهای ۵۱۲ بایتی استفاده می‌کنند، مدخل‌های جدول پارتیشن ام‌بی‌آر نهایتاً حجمی با حداکثر اندازه ۲ ترابایت (۲۴۱ یا ~۲٫۲۰ × ۱۰۱۲ بایت) را اجازه می‌دهند و آدرس‌دهی سکتورهای بالاتر از آن ممکن نیست. تعدادی از تولیدکنندگان دیسک سخت، دیسک‌هایی با سکتورهای ۴ کیلوبایتی طراحی کرده‌اند که این محدودیت را تا حدودی برداشته و این مقدار را به ۱۶ ترابایت رسانده است. جی‌پی‌تی از ۶۴ بیت برای آدرس‌های بلاک منطقی استفاده می‌کند و بنابراین می‌توان پارتیشنی با حداکثر اندازه ۲۶۴−۱ سکتور داشت. برای دیسک‌هایی که از سکتورهای ۵۱۲ بایتی استفاده می‌کنند، این مقدار برابر ۹٫۴ زتابایت (۹٫۴ × ۱۰۲۱ بایت) است. امروزه اکثر سیستم‌عامل‌های مدرن از جی‌پی‌تی پشتیبانی می‌کنند. مانند سیستم‌عامل مایکروسافت ویندوز، اواس ده، فری‌بی‌اس‌دی، انواع توزیع‌های لینوکس و ...

همچنین جی‌پی‌تی، محدودیت چهار پارتیشن اولیه را هم ندارد و می‌توان به تعداد ۱۲۸ پارتیشن داشت. (این مقدار به پارامترهای مختلفی بستگی دارد)

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «GPT». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۹ ژوئیه ۲۰۱۳.
تورنمنت فوتبال
**جام باشگاه‌های جهان کوچک** یک تورنمنت فوتبالی بود که بین سال‌های ۱۹۵۲ تا ۱۹۷۵ در ونزوئلا برگزار شد (با برخی از روزنامه‌نگاران دوره‌های ۱۹۵۲-۱۹۵۷ بیشترین اهمیت را در نظر می‌گیرند، و دوره دوم را که بین سال‌های ۱۹۶۳ و ۱۹۷۵ برگزار می‌شد، اهمیتی جزئی داشتند). در بیشتر مواقع، این مسابقه توسط چهار شرکت کننده از اروپا و آمریکای جنوبی برگزار می‌شد. در دوره اول، باشگاه‌های سه کشور اسپانیا، برزیل و کلمبیا به مسابقات دعوت شدند. پنج باشگاه در این دوره موفق به کسب این جام شده اند: رئال مادرید، سائوپائولو، میلوناریوس، کورینتیانس و بارسلونا.

هنگامی که جام باشگاه‌های اروپا در سال ۱۹۵۵ آغاز شد، مسابقات ونزوئلا اهمیت خود را از دست داد و در سال ۱۹۵۷ متوقف شد. اگرچه این مسابقات در سال ۱۹۶۳ مجدداً راه اندازی شد، اما اهمیت آن کاهش یافت زیرا جام بین قاره‌ای (اولین بار در سال ۱۹۶۰ برگزار شد) سپس به عنوان جام بزرگ شناخته شد؛ رقابت رسمی بین قاره‌ای برای هر دو باشگاه آمریکای جنوبی و اروپا. در طول دوره ۱۹۶۳-۱۹۷۵، جام همچنین "جام شهر کاراکاس" نامگذاری شد.

این رقابت توسط برخی از روزنامه نگاران به عنوان یک نیمه جام بین قاره‌ای در نظر گرفته می‌شود، زیرا در آن به طور منظم باشگاه‌هایی از اروپا و آمریکای جنوبی حضور داشتند. با این حال، هیچ منبع اصلی ۱۹۵۲-۱۹۶۰ پیدا نشده است که نشان دهد این جام تأثیری در ایجاد جام بین قاره‌ای داشته است، یا اینکه در سال‌های ۱۹۵۲-۱۹۵۷ به عنوان یک جام جهانی باشگاهی مورد استقبال قرار گرفت. با این وجود، برخی از باشگاه‌ها مانند رئال مادرید این جام را در تاریخچه یا بخش جام در وب‌سایت‌ها و نشریات خود برجسته می‌کنند.

لیست قهرمانان
-------------

| دوره | سال | قهرمان |
| --- | --- | --- |
| ۱ | ۱۹۵۲ | اسپانیا رئال مادرید |
| ۲ | ۱۹۵۳ (اولین تورنمنت) | کلمبیا میلوناریوس |
| ۳ | ۱۹۵۳ (دومین تورنمنت) | برزیل کورینتیانس |
| ۴ | ۱۹۵۵ | برزیل سائوپائولو |
| ۵ | ۱۹۵۶ | اسپانیا رئال مادرید |
| ۶ | ۱۹۵۷ | اسپانیا بارسلونا |
| ۷ | ۱۹۶۳ | برزیل سائوپائولو |
| ۸ | ۱۹۶۵ | پرتغال بنفیکا |
| ۹ | ۱۹۶۶ | اسپانیا والنسیا |
| ۱۰ | ۱۹۶۷ | اسپانیا اتلتیک بیلبائو |
| ۱۱ | ۱۹۶۹ | چکسلواکی اسپارتا پراگ |
| ۱۲ | ۱۹۷۰ | پرتغال ویتوریا ستوبال |
| ۱۳ | ۱۹۷۵ | آلمان شرقی آلمان شرقی |

عناوین بر اساس کشور
-------------------

| کشور | تعداد قهرمانی |
| --- | --- |
|  اسپانیا | ۵ |
|  برزیل | ۳ |
|  پرتغال | ۲ |
|  کلمبیا | ۱ |
|  چکسلواکی | ۱ |
|  آلمان شرقی | ۱ |

عناوین بر اساس قاره
-------------------

| قاره | تعداد قهرمانی |
| --- | --- |
| اروپا | ۹ |
| آمریکای جنوبی | ۴ |

منابع
-----


1. 1 2  Quesada, José (2020-02-20). "La pequeña Copa del Mundo: El primer torneo internacional de clubes" (به اسپانیایی). Retrieved 2022-10-09.
2. ↑  «Pequeña Copa del Mundo and Other International Club Tournaments in Caracas». *www.rsssf.org*. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۰۹.
3. ↑

| * ن
* ب
* و
جام باشگاه‌های جهان کوچک |
| --- |
| 
* ۱۹۵۲
* ۱۹۵۱ (۱)
* ۱۹۵۲ (۲)
* ۱۹۵۵
* ۱۹۵۶
* ۱۹۵۷
* ۱۹۶۳
* ۱۹۶۵
* ۱۹۶۶
* ۱۹۶۷
* ۱۹۶۹
* ۱۹۷۰
* ۱۹۷۵

 |

| * ن
* ب
* و
کوپا ریو |
| --- |
| نسخه‌ها | 
* ۱۹۵۱
* ۱۹۵۲

 |
| جانشین | 
* جام اکتوگونال (۱۹۵۳)

 |
| رقابت‌های وابسته | 
* جام باشگاه‌های جهان کوچک (۱۹۵۲–۷۵)
* جام بین قاره‌ای (۱۹۶۰–۲۰۰۴)
* جام باشگاه‌های جهان (۲۰۰۰–تاکنون)

 |