**مردم گبول** یکی از اقوام ایرانی‌تبار ساکن در پاکستان، ایران، هستند. مردم گبول به زبان بلوچی سخن می‌گویند، که یکی از زبان‌های شاخه شمال غربی زبان‌های ایرانی است. بیشتر مردم گبول، مسلمان اهل سنت هستند.
گبول از رزمجو ساکن در کنارک شهرستان چاه بهار، در ۲۹۰۰۰گزی شمال باختری چاه بهار و ۳۰۰۰گزی باختر شوسهٔ چاه بهار به ایرانشهر. جلگه و گرمسیر مالاریائی و سکنهٔ آن ۱۵۰ تن، زبان آنان بلوچی، فارسی. آب آن از چاه و باران. محصول آن غلات و لبنیات. شغل مردم زراعت و گله داری است. راه مالرو دارد.

پس منظر
-------

**گبول شهر**:

گبول، شهرِ کُهن در مرکزِ بابل باستان بر کرانۂ شرقی است. نامِ گبول بر گرفته از نامِ قبیله‌ای آرامی موسوم به گمبولو (گبول) است که در اواخر هزارئه۲ ق. م در فاصلهٔ سال‌های (۱۰۸۳–۱۰۶۲) ق. م به ناحیه‌ای میان دجله سفلا و مرز ایلامیها و کلدانیها مهاجرت کردند و در آنجا ساکن شدند و نام قبیلۂ خود را بر آن منطقه نهادند. این نام را برخی خاور شناسان در سدئه ۱۳ق/ ۱۹ م به اشتباه جنبیل نوشته‌اند. در منابعِ اسلامی از این شهر به نامِ جبول(Jabbul) یاد شُده است. شهرتِ این شهر به رُوزگارِ بَاستان بازمی‌گردد. گبول در رُوزگارِ آشوریان به سببِ موقعیت راهبر دی اش در نبردها ی آشوریان با بابلیها و ایلامیها، اهمیت بسیار داشت.

بر اَساس نوشته‌های جغرافیه نگاران و مؤرخین سده‌های نخستین اسلامی. گبول شهر در کرانۂ شرقی رُود دجله، جنوب رُود نهروان، در جائی که به دجله پیوند می‌خورده در نزدیکی جرجرایا واقع بوده‌است. در آن رُوزگار از گبول به عنوان شهری آباد، پُر جمیعت و پُر رونق که در آن بسیاری از صنعت گران و معماران مدینۃ السلام به سر می‌بردند، یاد شده‌است. اما به تدریج از سده ۶ق/ ۱۲م به بعد از رونق آن کاسته شده‌است.

حازمی مؤلف سدئه ۶ق/ ۱۲م آن جا را شهر’’ کوچک‘‘ در نزدیکی واسط ذکر کرده و یاقوت در اوائلِ سدئه ۷ ق از آن بَه عُنوانِ ’’ قریه‌ای بزرگ‘‘ یاد کرده‌است. ابنِ عبدالمنعم حمیری در اواخر سده ۹ق/ ۱۵م، به مسجد و بازار آن اشاره کرده‌است. بقایای باستانی گبول تا اوائل سدئه ۱۳ق۱۹/م نیز بر جا بود، اما بر اثر طغیان آب رود خانۂ دجله در فاصلۂ سال‌های ۱۸۳۳–۱۸۴۸ م بَه کُلّی اَز میان رَفت.

ابو الخطاب محمد بن علی بن محمد بن ابراهیم جبولی شاعر که با ابولعلاء مُعرّیٰ مشاعره‌ای مشهور داشته‌است، همچنین ابو عمران موسیٰ بن اسماعیل جبولی و حکم بن سلیمان جبولی بَه این شهر منسوب‌اند.

**گبول روستا**:

گبول (جبول)، روستایی تاریخی در شمالِ سوریه. این روستا که در عهدِ باستان گبول خوانده می‌شد. در ۳۵ کیلومتری حلب، در۱۰کیلومتری شهر کویرس شرقی، در مصب رود خانۂ ذهب و در کنار دریاچۂ نمک گبول جائی دارد. قسمتِ اعظم آب این دریاچه از رود خانۂ ذهب تأمین می‌شود. در زمان پرآبی دریاچه، پرندگانِ بسیاری در کنار آن تجمع می‌کند. کشاورزی در روستای گبول رونق فراوان دارد. گندم، جو، انگور و انار از محصولاتِ کشاورزی آنجا ست. دامداری نیز در آن جا رائج است. همچنین استحصالِ نمک، از دیگر درآمدهای اقتصادی این روستا است. دیرینگی زیست انسان در گبول به مهاجرتِ آرامیها در اواخر هزارئه ۲ ق. م بازمی‌گردد. تاریخِ گبول با تاریخِ منطقۂ حلب پیوستگی دارد. این روستا به سبب داشتن نمک فراوان در گزشته از اهمیتِ اقتصادی زیادی بر خوردار بوده، و این امر سبب شده‌است تا گبول بر خلافِ بسیاری از شهرهای باستانی منطقۂ حلب، به حیات خود ادامه دهد.

هر چند که نامِ گبول در منابعِ تاریخی و جغرافیائی سده‌های نخستن اسلامی نیامده، اما در سدئه ۷ق/ ۱۳م یاقوت آن را روستائی در کنار دریاچۂ (نمکزار) حلب ذکر کرده‌است که دو رود ’’بطنان‘‘ و ’’ذهب‘‘ به آن فرومی ریختند. در آن رُوزگار از این رُوستا نمک فراوانی اِستخراج، و به دیگر نقاط شام و بعضی از نقاط جزیره صادر می‌شد. یاقوت درآمد حاصل از فروشِ نمک در گبول را سالانه ۱۲۰ هزار درهم آورده است. گبول سدئه ۷ق۱۳/م از اعمالِ حلب به‌شمار می‌رفته، و تحت ’’ سیطرئه ایوبیان‘‘ حلب بوده‌است. به گزارشِ برخی از منابع، قبایل ساکن در گبول در نیمئه دوم سدئه ۱۳ق۱۹/م، در رُوزگارِ ’’سلطۂ عثمانیان‘‘ بَر منطقه، از آنان نا فرمانی می‌کردند. غزی در اوائلِ سدئه ۱۴ق۲۰/م به گروهی از شاذلیها که در گبول زندگی می‌کردند، اشاره کرده‌است. به گزارش او در آنجا شخصی بوده‌است که متن تورات را پس از گم شدن آن، بر بنی اسرائیل قرائت کرد و هر ساله گروهی از یهودیان در آنجا اجتماع می‌کرده‌اند.

منابع
-----

1. ↑  گبول قبیله: آبادیوں کی تفصیلات صفحه 191، ناشر: اداره تحقیق و تاریخ، علی پور.
2. ↑  لغت‌نامه دهخدا (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۸)
3. ↑  گبول، محمد عرفان، گبول قبیله: عهدِ قدیم سی عصرِ حاضر تک p.28 اداره تحقیق و تاریخ، علی پور
4. ↑  گبول، محمد عرفان، گبول قبیله: عهدِ قدیم سی عصرِ حاضر تک p.30 اداره تحقیق و تاریخ، علی پور

| * ن
* ب
* و
اقوام و طایفه‌های استان سیستان و بلوچستان |
| --- |
| بلوچ | 
* ریگی
* اجودی
* ارباب بلوچ
* ازبکزهی
* اربابی بلوچ
* ایجباری
* ایرندگانی
* بادینی ، تیره سرداری ایل و طایفه رخشانی
* باران زهی
* بارکزایی
* بامری
* براهویی
* بزرگ زاده
* بلوچ
* بلوچ‌زهی
* جمالزهی
* جمشیدزهی
* کبدانی
* دهانی
* جنگی زهی
* چاریزهی
* حسین بر
* کدخدایی
* حوت
* خارکوهی
* دامنی
* داوودی
* دهواری
* ده‌مرده
* رئیسی
* رخشانی
* ریسباف
* سارانی
* سالارزهی
* سپاهی
* سنجرزهی
* زهروزهی
* شنبه زهی
* شه‌بخش
* شیخ
* شیرانزهی
* شکرزهی
* شهلی بر
* شهنوازهی
* شیهکی
* قلندرزهی
* قنبرزهی
* کردی
* کرد تمین
* کردی تمندانی
* کرد
* کشانی
* کهوسه
* گرگیچ
* گمشادزهی
* لاشاری
* میر لاشاری
* میر بلوچ زهی
* نارویی
* نهتانی
* یوسفی
* آسکانی
* جدگال
* رئیسی
* امیری
* زرد کوهی
* مرادزهی
* میر مرادزهی
* دادکانی
* یوسفی
* شیخ حسینی
* شیخ زاده
* رخشانی
* گرگیج
* کاروندری
* محمودانی
* محمود زهی
* ملکی
* نخود زهی
* عمر زهی
* آزادی
* سندکزهی
* عیدوزهی
* محب زهی
* بهادری
* مارندگانی
* آشور زهی
* حیدر زهی
* دادگر
* کلکلی
* بیجار زهی
* سیاخانی
* هوت
* طوقی
* مگسی
* ساویز
* نرماشیری
* ملازهی(ملازاده)
* بمپوری
* شهداد زهی
* شیرانی
* شهیکی
* سابکی
* نوشیروانی
* بلوچ زهی
* خاکی زهی
* همتی
* باهوزهی
* هیبت زهی
* مسکانزهی
* صاحبداد زهی
* هونکزهی
* غلام زهی
* جانمحمد زهی
* بلوچی
* سلیمانی
* رند بلوچ
* کیشکوری
* قاضی زاده
* ویداد زهی
* بهرام زهی
* نظر زهی
* کریم زایی
* قاسم زهی
* سگاری
* ترشابی
* مسکان زهی
* کریچ زهی ایرندگانی
* سیاهانی
* چاکر زهی
* درخشان
* لجه ای
* جت
* خاشی
* سراوانی
* حملی
* سردار زهی
* نوهانی

 |
| سیستانی | 
* آبسالان
* آبیل
* آبیلی
* اجودی
* ارباب (سیستانی)
* اربابی (سیستانی)
* آریایی
* اله دو
* سرگزی
* سرگلزایی
* طایفه سرهنگی
* ارجونی
* اردنی
* اشکانی
* اوکاتی
* بارانی
* باران زهی (سیستانی)
* بختیاری
* بامدی
* برخوردار
* بزی
* بندانی
* پردلی
* پودینه
* پور میر
* پهلوان
* پهلوانی
* پیری
* تاتار
* تاج محمدی
* تجگی
* تاجی
* جان آبادی
* جاویدان
* جدیدالاسلام
* جر
* جهانتیغ
* جمال زاده
* جمشیدی
* چاری
* چتله
* حسین آبادی
* حسینی
* حسینی طباطبایی
* حیدری
* خدری
* خزایی
* خمر
* دانش
* دره‌ای
* درگی
* درویشی
* دلارامی
* راز
* راشکی
* راهداری
* رامرودی
* رخ فروز
* رزمی
* زابلی
* زرگر
* زور
* زوری
* ریگی جلایی
* ستوده
* سرابندی
* سنچولی
* ساسانی
* سالاری
* سندگل
* سموری
* سیاه سر
* شهدادی
* شهرکی
* شهری
* شهریاری
* شیخ
* شیخ ویسی
* صیاد
* صوفی
* عارفی
* عرب
* عربی
* عسکری
* علم
* علی صوفی
* فاطمی
* فخیره
* فراهی
* فیروزی
* فیروز کوهی
* قروت خوار
* قزاق
* قهقایی
* کته لوک
* کلبعلی
* کلانتری
* کمالی
* کمرکی
* کول
* کوه کن
* کیال
* کیانی
* کیخا
* کیخانژاد
* کهخا
* گدا
* گرگ
* گلوی
* گنجعلی
* گلوی
* لکزایی
* ماهککی
* مختاری
* ملا الهی
* ملاشاهی
* میر
* میرانی
* میر بهاالدین
* میر پور
* میر تیموری
* میر خزیمه
* میر زنده دل
* میر عرب
* میری
* میر نژاد
* میرنیا
* میرویسی
* میرشکار
* نجفی
* نورا
* نوری
* هاشمی
* هراتی
* بادینی
* جمال دینی
* ماهککی

 |