کشور های تحت استعمار نو
**استعمار نو** (به انگلیسی: Neocolonialism) جمهوری اسلامی نمونه کامل استعمار نو هست. و با بهانه دروغین مثل تحریم به استعمار قدرت های جهان در آمده.و ثروت مردم ایران را به تاراج برده.مفهومی است که به روش‌هایی گفته می‌شود که پس از دوران استعمار کهن، برای تسلط اقتصادی و سیاسی بر کشورها و بهره گرفتن از آن‌ها به‌کار گرفته می‌شود و به نوعی معادل با امپریالیسم است.

همگام با تحولات پس از جنگ جهانی دوم و سلب امکان استعمار کشورها به صورت مستقیم و مستعمره، سیاست‌های جدیدی تحت عنوان استعمار نو به‌کار گرفته شد و شیوه‌های استعمار کلاسیک به کار خود پایان داد.
این روش، شامل شیوه‌هایی چون *تک‌محصولی کردن کشورهای جهان سوم*، *سرمایه‌گذاری‌های خارجی توسط کشورهای ثروتمند* و غیره می‌شود.

در ایران، نخست روزنامه کیهان در شماره ۵ فروردین ۱۳۵۱ در مقاله‌ای با عنوان «استعمار نو و استعمار کهنه» نوشت:

> "پاناما حضور امریکا را در منطقه «کانال پاناما» استعمار نو خوانده و توانسته است از حمایت فراوان بین‌المللی برای تجدید نظری در قرارداد میان امریکا و پاناما برخوردار شود و امریکا هم در شورای امنیت این پیشنهاد را وتو کرده است."
> 
> 

ورود اندیشه‌های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی جدید به مناطق مستعمره و گسترش جنبش‌های ضداستعماری (پاداستعماری) از عوامل مهم پایان گرفتن استعمار سنتی بودند.

استعمار کهن پس از بیرون آمدن نیروهای نظامی و عوامل شناخته شده خود از مستعمره‌ها، با به قدرت رساندن هواداران داخلی، منافع خود را در این مناطق تأمین می‌کند.

رشد اقتصاد «سرمایه‌داری» و صدور سرمایه برای بهره‌برداری از منابع سرزمین‌های دیگر، روابط اقتصادی کشورهای صنعتی استثمارگر را با کشورهای کوچک وارد مرحلهٔ تازه‌ای کرد؛ به این ترتیب که کشورهای صنعتی، از راه صدور سرمایه و مکانیسم جهانی قیمت‌ها و داد و ستد مواد خام با کالاهای ساخته شده و فشارهای سیاسی و اقتصادی، از کشورهای کم‌رشد بهره‌کشی می‌کنند و این رابطه عنوان «استعمار نو» (نئوکولونیالیسم) به خود گرفته‌است و بسیاری از ملت‌های کوچک و تازه آزاد شده را علیه این نوع رابطه سیاسی و اقتصادی برانگیخته است.

روش «نواستعماری» سبب می‌شود که کشورهای ضعیف با وجود استقلال سیاسی حقیقی یا ظاهری، همچنان در مراحل اولیهٔ رشد اقتصادی در جا بزنند یا حتی عقب بروند، و در مقابل، کشورهای پیشرفته از بهره‌برداری منابع آن‌ها و از راه دادوستد اقتصادی سودهای کلان بدست آورند.

جستارهای وابسته
---------------

* تاریخ استعمار

پانویس
------

1. ↑  «استعمار نو و استعمار کهنه». *کیهان* (۸۹۱۰): ۶. ۵ فروردین ۱۳۵۱.
2. ↑  آشوری، داریوش، دانشنامه سیاسی، انتشارات مروارید، چاپ شانزدهم، تهران، ۱۳۸۷، صفحهٔ ۲۸

|  |  |
| --- | --- |
| داده‌های کتابخانه‌ای: کتابخانه‌های ملی ویرایش در ویکی‌داده | 
* آلمان
* جمهوری چک

 |

| * ن
* ب
* و
همکاری جنوب-جنوب و جهان‌سوم‌گرایی |
| --- |
| جنوب جهانی | 

|  |  |
| --- | --- |
| توسعه | 
* کشورهای در حال توسعه محصور در خشکی
* کشورهای توسعه‌نیافته
* کشورهای فقیر به شدت بدهکار

 |
| بازارها | 
* بازار نوظهور
* کشورهای تازه صنعتی‌شده
* اقتصاد گذار

 |
| نظریه جهان‌ها | 
* جهان اول
* جهان دوم
* جهان سوم
* جهان چهارم

 |

 |
| ژئوپلیتیک | 

|  |
| --- |
| 
* استعمارزدایی
* جنگ سرد
* استعمار نو
* چندقطبیت
* همایش جهانی ضد نژادپرستی
	+ دوربان ۱
	+ دوربان ۲
	+ دوربان ۳
* جهانی شدن

 |
| بریکس | 
* برزیل–روسیه–هند–چین–آفریقای جنوبی (بریکس)باسیک (بریکس بدون روسیه)
* بریک (بریکس بدون آفریقای جنوبی)
* انجمن گفتگوی هند–برزیل–آفریقای جنوبی (ایبسا)

 |

 |
| اقتصاد | 
* بدهی
* اتحادیه پاکسازی آسیا
* بانک سرمایه‌گذاری زیربنایی آسیا
* بانک توسعه آسیایی
* صندوق پولی عرب
* بانک جنوب
* بانک توسعه کارائیب
* صندوق مشترک کالاها

 |
| تجارت وتوسعه | 
* دولت تکاملی
* الگوی پرواز غازها
* توسعه مبتنی بر زیرساخت
* توسعه پایدار
* سامانه جهانی ترجیحات تجاری
* پروتکل گفتگوهای تجاری
* نظم اقتصادی بین‌المللی جدید
* نظم جهانی جدید اطلاعات و ارتباطات
* آنکتاد
* برنامه عمران ملل متحد
* سازمان توسعه صنعتی ملل متحد

 |
| بهداشت عمومی | 
* داروهای ژنریک
	+ بیوژنریک
* ثبت اختراع‌های دارویی
	+ انتقاد
* انحصار داده‌های آزمایشی
* اعلامیه دوحه
* سازمان جهانی بهداشت

 |
| سازمان‌هاو گروه‌ها | 
* گروه ۷۷
* گروه ۱۵
* گروه 8
* ۲۰ ملت در حال توسعه (گروه ۲۰)
* گروه ۲۴
* ۳۳ کشور در حال توسعه (گروه ۳۳)
* گروه ۱۱
* گروه ۹۰
* جنبش عدم تعهد
* گروه آفریقا، کارائیب و اقیانوس آرام
* اتحادیه آفریقا
* کنفرانس آفروآسیا
* انجمن ملل آسیای جنوب شرقی
* طرح کلمبو
* جامعه کشورهای آمریکای لاتین و کارائیب
* اتحاد بین‌المللی خورشیدی
* گروه پیشگامی ملانزی
* همایش شمال-جنوب
* گروه رهبران پلی‌نزی
* منطقه صلح و همکاری اقیانوس اطلس جنوبی
* اتحادیه همکاری‌های منطقه‌ای جنوب آسیا
* کشورهای جزیره‌ای کوچک در حال توسعه
* مرکز جنوب
* شبکه جهان سوم

 |
| تقسیمشمال-جنوب | 
* گزارش براندت
* نظام اقتصاد جهانی
	+ صندوق بین‌المللی پول
	+ بانک جهانی
	+ سازمان تجارت جهانی
* تجارت منصفانه
* مقررات مالی
* شکاف جهانی دیجیتال

 |