recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ریچارد سی تولمان** (انگلیسی: Richard C. Tolman؛ زاده ۴ مارس ۱۸۸۱ درگذشته ۵ سپتامبر ۱۹۴۸) یک دانشمند اهل ایالات متحده آمریکا بود.

وی فیزیک‌دانی بود که در سال ۱۹۳۱ به شکل ویژه به طرح ایده‌های چرخه‌ای روی آورد. تولمن با استفاده از مدل بسته فریدمن و بدون ثابت کیهان‌شناختی انفجار بزرگی را تصویر کرد که در پی انقباض بزرگ و به دلیل انرژی‌های بزرگ ناشی از رُمبش ایجاد می‌شدند؛ بنابراین طرح ماده و انرژی عالم بازیابی می‌شوند و انفجار بزرگ بعدی با انقباض بزرگ دیگری پایان می‌یابد. این همان الگویی‌است که بارها و بارها تا ابدیت تکرار می‌شود؛ در نتیجه، زمان فاقد هرگونه آغاز یا پایان واقعی خواهد بود. بر این اساس دیگر لازم نیست به دنبال آن باشیم که هر چیزی چگونه به‌وجود آمده است.

جستارهای وابسته
---------------

* مه‌بانگ
* طرح بزرگ
* نظریه ریسمان
* رمبش
* کیهان
* رمبش
* انقباض بزرگ

منابع
-----

* ; کتاب کرانه‌های کیهان: کاوشی به سوی افق کیهانی و ورای آن، ترجمه: حوریه آقانور نشر هورمزد، ۱۳۹۳

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Richard C. Tolman». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۱۴.
* «Richard C. Tolman». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ دسامبر ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۱۴.
**کمال اولی** (نپالی: कोमल ओली؛ زادهٔ 16 April) خواننده فولکلور، گوینده و مجری رادیو، هنرمند و سیاست‌مدار نپالی است.

او به تازگی وارد سیاست نپال شد و یکی از اعضای مجلس ملی نپال به نمایندگی از حزب کمونیست نپال است که سهمیه مخصوص زنان را پر کرده‌است. او در بسیاری از آهنگ‌های محلی آواز خوانده‌است.

زندگی‌نامه
----------

کمال اولی در ۱۶ آوریل در تیکاری به دنیا آمد، او بزرگ‌ترین فرزند از چهار فرزند خانواده است. او تمام دوران کودکی اش را در شهر خود گذراند و از یک مدرسه محلی فارغ‌التحصیل شد. او در هنگام مدرسه به صورت خودآموز موسیقی آموخته بود. او هرگز ازدواج نکرده و این موضوع توجه زیادی به خود جلب کرده‌است.

رادیو نپال و خواننده فولکلور
----------------------------

کمال در مسابقات ملی آواز مردمی 2046 BS که توسط رادیو نپال برگزار شد به مقام دوم دست یافت. در همان سال توسط رادیو نپال قراردادی برای تولید یک آلبوم موسیقی با وی منعقد شد. کمال سپس به کاتماندو نقل مکان کرد و به عنوان گوینده اخبار رادیو نپال استخدام شد.

موفقیت و شهرت
-------------

کمال که گوینده رادیو نپال و خواننده فولکلور بود و صدایش از رادیو به دورافتاده‌ترین مناطق این کشور می‌رسید، به سرعت در نپال به عنوان یک خوانند محبوب با صدای آشنا تبدیل شد. او بیش از ده‌ها آلبوم در طول زندگی حرفه‌ای خود منتشر کرده‌است. علاوه بر این، او علاوه بر این مجری اغلب مراسم عمومی است. کمال همچنین مربی خبرنگاران مشتاق رادیو و تلویزیون است.

سیاست
-----

کمال اولی در ادامه فعالیت‌هایش از شغل خود در رادیو نپال کناره‌گیری کرد تا با هدف بازگرداندن سلطنت به ایالت هندو به حزب «راستریا پراجاتانترا» Rastriya Prajatantra نپال بپیوندد، وی قبل از انتخابات ۲۰۱۷ نپال، به حزب کمونیست نپال (مارکسیست-لنینیست متحد) پیوست. هنگامی که وی نامش در لیست نامزدهای حزب در انتخابات نیامد، به عنوان یک سیاستمدار مستقل نامزد شورشیان مخالف در حوزه انتخابیه خود شد. بعداً، وی نامزدی خود را پس گرفت و اعلام کرد که از نامزدی حزب حمایت می‌کند.

وی هم‌اکنون به عنوان عضو شورای ملی فعالیت می‌کند. کمال توسط حزب خود برای پر کردن سهمیه رزرو شده زنان از استان محل تولدش معرفی شده‌است.

منابع
-----

1. 1 2 3  "Komal Oli". Archived from the original on 27 September 2020. Retrieved 21 April 2019.
2. 1 2  "Komal Oli worried about Dashain ticket fares". My Republica. Retrieved 21 April 2019.
3. 1 2 3 4  "Komal Oli Biography". Retrieved 21 April 2019.
4. ↑  "Folk singer Komal Oli joins CPN-UML". The Kathmandu Post. Retrieved 21 April 2019.
5. ↑  "Komal Oli withdraws nomination". The Kathmandu Post. Retrieved 21 April 2019.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Komal Oli». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۹.
**توما** (به فرانسوی: Thomas) (۱۰۷۳ میلادی – ۱۱۳۰ میلادی) معروف به **تومای مارل**، سنیور کوسی و مارل در پادشاهی فرانسه از سال ۱۱۱۶ میلادی تا هنگام مرگش در سال ۱۱۳۰ میلادی بود. توما به سبب شورش مستمر علیه لوئی ششم، پادشاه فرانسه شهرت یافت.

زندگی‌نامه
----------

آنگران یکم، پدر توما فردی فاسد و شهوت‌ران بود. او که هوای دست یافتن به زنی به نام سیبیل، همسر یکی از حکام لورن را در سر داشت، به کمک عموزاده کشیش خود، اَدِل مارل، همسرش را که به توما باردار بود، به روابط جنسی نامشروع متهم کرد تا جواز جدا شدن از او را به دست آورد. آنگران نهایتاً موفق شد با سیبیل که همسرش در جنگ به سر می‌برد، ازدواج کند.

توما پس از چشم گشودن به جهان و با آگاهی از این حوادث، با تنفر نسبت به او، در جنگ بی‌وقفه‌ای که همسر پیشین سیبیل علیه آنگران یکم به راه انداخته بود، مشارکت کرد. گفته می‌شود به جهت تشکیک در مسئله هویت پدرش، توما نسب مادرش، مارل، را به خود گرفت. در صحنه این خصومت شخصی، نقش اصلی بر عهده شوالیه‌های هوادار دو طرف بود. طرفین درگیر می‌کوشیدند با به حداقل رساندن عایدی اقتصادی طرف مقابل از راه کشتار رعایا به عنوان قربانیان اصلی و از بین بردن مزارع و باغات او، دشمن را به ورطه نابودی بکشند. حتی پس از آغاز جنگ اول صلیبی که توما و آنگران هر دو در آن مشارکت کردند، این دشمنی و نفرت متقابل به پایان نرسید. در نهایت با مرگ آنگران یکم در سال ۱۱۱۶ میلادی، توما عناوین او را به دست آورد و مناطق ماری و لا فر را نیز از مادر به ارث برد.

توما پس از رسیدن به قدرت شروع به یاغیگری و دست‌اندازی علیه کلیسا، پادشاه فرانسه و دیگر مناطق نمود. به صومعه‌ها دستبرد می‌زد، اسرا را شکنجه می‌کرد و قلعه خود را به اقامتگاه دزدان بدل نمود. کار او به اندازه ای بالا گرفت که نهایتاً از طرف کلیسا تکفیر شده، به صورت غیابی کمربند شوالیگی از او پس گرفته و مراسم لعن او هر یکشنبه در همه عبادتگاه‌های پیکاردی برگزار می‌شد. ابوت گیلبرت، تاریخ‌نگار معاصر توما، او را «شرورترین افراد در نسل خود» توصیف کرده‌است. در نهایت، لوئی ششم، پادشاه فرانسه سپاهی گرد آورد و موفق شد اراضی و قلعه‌های اشغالی را از او باز پس بگیرد.

توما که به هر صورت همچنان از جهنم وعده داده شده در مسیحیت بیمناک و خواهان رسیدن به رستگاری بود، با بهره‌گیری از رسم خرید آمرزش گناهان که کلیسا را به ثروتی هنگفت رسانده بود، با پرداخت وجهی سنگین به صومعه نوژن و احداث صومعه دیگری در نزدیکی پرِمونتره، نظر هموار و مطلوب کلیسا را به خود جلب کرد. توما سال ۱۱۳۰ میلادی در بستر چشم از جهان فروبست.

باربارا تاکمن، تاریخ‌نگار آمریکایی، دلیل اقدامات او را نه لزوماً نفرتش از پدر یا ژن پرخاشگری، بلکه عادت خشونت‌ورزی که به جهت عدم وجود عامل بازدارنده، در آن زمان پدید آمده بود، می‌داند.

پانویس
------

1. ↑  Tuchman 1978, p. 7.
2. ↑  Tuchman 1978, p. 7–8.
3. ↑  Tuchman 1978, p. 8.
4. ↑  Tuchman 1978, p. 8–9.
5. ↑  Tuchman 1978, p. 9.

منابع
-----

* Tuchman, Barbara (1978). *A distant mirror: The calamitous 14th century*. New York: ballantine books. ISBN 0-345-30145-5.
نمای یک وزیکول ساده (لیپوزوم)
**وزیکول** یا **ریز کیسه** یک حباب درون یا بیرون سلول است که حاوی مایع یا سیتوپلاسم بوده و پوستهٔ آن یک غشای دولایه لیپیدی است. به‌طور دقیق‌تر وزیکول یک کیسهٔ پوسته مانند درون سلولی می‌باشد که به ترابری و اندوختن مواد می‌پردازد. وزیکول دست کم از یک لایهٔ دوجدارهٔ فسفولیپیدی تشکیل شده‌است.

انواع مختلفی از وزیکول وجود دارد مثل:لیزوزوم، وزیکول انتقالی، وزیکول تراوشی و… وزیکول‌ها در بخش‌های مختلفی از سلول مانند شبکهٔ آندوپلاسمی، دستگاه گلژی، پوسته سلول و… ساخته می‌شوند. وزیکول‌هایی که به صورت مصنوعی نیز ساخته می‌شوند. لیپوزوم‌ها ومیسل و نیوزوم‌ها از این دسته هستند، اندازهٔ این وزیکول‌ها بر اساس کاربردشان اندازه‌های مختلفی دارند به عنوان مثال لیزوزوم از وزیکول انتقالی اندازه بزرگ‌ترین دارد.

اندامک‌های درون سلول جانوران: (۱) هستک (۲) هسته (۳) ریبوزوم (۴) وزیکول (۵) شبکه آندوپلاسمی زبر (۶) دستگاه گلژی (۷) اسکلت سلولی (سیتواسکلتون) (۸) شبکه آندوپلاسمی صاف (۹) میتوکندری (۱۰) واکوئل (۱۱) سیتوپلاسم (۱۲) لیزوزوم (۱۳) سانتریول
تصویر واقعی لیپوزوم (دایره بزرگ در مرکز)
یک تک‌دانه وزیکول گریپ‌فروت.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Vesicle (biology)». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۸ فوریه ۲۰۰۹.

| * ن
* ب
* و
ساختار سلول / اندامک‌ها |
| --- |
| دستگاه غشایی درونی | 
* غشای سلولی
* هسته سلول
* شبکه آندوپلاسمی
* دستگاه گلژی
* پارنتزوم
* اوتوفاگوزوم
* وزیکول
	+ اگزوزوم
	+ لیزوزوم
	+ اندوزوم
	+ فاگوزوم
	+ واکوئل
	+ آکروزوم
* ریزدانه
	+ ملانوزوم
	+ میکروبادی
	+ گلی‌اکسی‌زوم
	+ پراکسی‌زوم
	+ جسم وایبل-پالاد

 |
| اسکلت سلولی | 
* ریزرشته
* رشته‌های میانی
* ریزلوله
* Prokaryotic cytoskeleton
* Microtubule organizing center
	+ سانتروزوم
	+ سانتریول
	+ Basal body
	+ Spindle pole body
* تارچه
* Undulipodium
	+ مژک
	+ تاژک
	+ ساقه مژکی
	+ Radial spoke
* پای کاذب
	+ پای‌لایه
	+ Filopodium

 |
| درون‌زیست‌ها | 
* میتوکندری
* دیسه
	+ کلروپلاست
	+ کروموپلاست
	+ گرنتوپلاست
	+ لوکوپلاست
	+ آمیلوپلاست
	+ الایوپلاست
	+ پروتئینوپلاست
	+ تانوزوم

 |
| سایر درونی‌ها | 
* هستک
* آران‌ای
	+ ریبوزوم
	+ پیرایشگر
	+ Vault
* سیتوپلاسم
	+ سیتوزول
	+ Inclusions
* پروتئازوم

 |
| بیرونی | 
* دیواره سلول
* ماتریکس برون‌یاخته‌ای

 |

|  |  |
| --- | --- |
| داده‌های کتابخانه‌ای: کتابخانه‌های ملی ویرایش در ویکی‌داده | 
* ژاپن

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد زیست‌شناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
نشان بزرگ چارلز ششم، امپراتور روم مقدس
 پیوست مهر بزرگ فرانسه به قانون اساسی فرانسه، ۱۹۵۸.
**نشان بزرگ** یک نشان است که توسط یک رئیس دولت یا شخصی که از طرف او مجاز به انجام این کار است برای تأیید اسناد رسمی مانند قوانین، معاهدات، انتصابات و نامه‌های اعزام استفاده می‌شود. به عنوان ضمانت صحت مهم‌ترین و معتبرترین سوابق و اسناد استفاده می‌شد و می‌شود.

در قرون وسطی، نشان بزرگ نقش سیاسی بسیار بیشتری ایفا می‌کرد و قدرت واقعی زیادی در ارتباط با کنترل نشان وجود داشت. علاوه بر نشان بزرگ، یک شاهزاده معمولاً یک نشان محرمانه نیز داشت که برای مکاتبات خصوصی تر استفاده می‌شد.

نشان و موم معمولاً به‌طور رسمی به یک صاحب دفتر سپرده می‌شود تا به عنوان محافظ نشان عمل کند. این نگهبان ممکن است یک دفتر جداگانه باشد، اما معمولاً با دفتر صدراعظم نیز ترکیب می‌شد. امروزه معمولاً نشان بزرگ بر عهده وزیر و به ویژه وزیر دادگستری گذاشته می‌شود.

طرح
---

مُهرهای بزرگ جمهوری‌ها معمولاً نشان کشور (مثلاً نشان بزرگ ایالات متحده) یا یک تصویر تمثیلی (مثلاً فرانسه) را نشان می‌دهند. به همین دلیل، طرح مورد استفاده معمولاً بدون تغییر باقی می‌ماند. با این حال، بسته به تعداد دفعات استفاده از نشان و موم، ممکن است به دلیل فرسودگی تعویض شوند. در مقابل، در سلطنت‌ها، نشان بزرگ اغلب مدتی پس از به قدرت رسیدن پادشاه جدید تغییر می‌کند، زیرا این نشان اغلب پادشاه حاکم را به شکل کامل نشان می‌دهد.

بر اساس کشور
------------

کشورهای فعلی
* نشان ملی آلمان (آلمان)
* نشان بزرگ کانادا
	+ نشان بزرگ انتاریو
* نشان بزرگ فرانسه
* نشان بزرگ دولت (یونان)
* نشان رئیس‌جمهور ایرلند
* نشان نیوزلند
* نشان بزرگ قلمرو (بریتانیا)
	+ نشان بزرگ ایرلند شمالی
	+ نشان بزرگ اسکاتلند
	+ نشان ولز
* نشان بزرگ ایالت (پرو)
* نشان بزرگ فیلیپین
* نشان بزرگ ایالات متحده
* نشان ملی جمهوری کره
* نشانهای ملی جمهوری چین
* نشانهای ملی ژاپن
* همهٔ صفحاتی که با «*Great Seal of*» شروع می‌شوند.

نشانهای تاریخی
* نشان بزرگ مشترک المنافع (۱۶۵۵)
* نشان ایالات کنفدراسیون
* نشان عمومی هنگ کنگ، نشان رسمی قبل از انتقال حاکمیت هنگ کنگ
* نشان بزرگ دولت آزاد ایرلندی
* نشان بزرگ هلند
* از نشان سلیمان اغلب به عنوان نشان بزرگ یاد می‌شود

منابع
-----

1. ↑  "Great Seal". *Oxford Dictionaries*. Archived from the original on 20 November 2018. Retrieved 24 July 2022.

جستارهای وابسته
---------------

* نشان خصوصی، اصطلاحی که گاهی برای نشان شخصی پادشاه استفاده می‌شود.
* محافظ نشان‌ها، شخصی است که ممکن است یک نشان بزرگ رسماً به او سپرده شود.
دریاچه چیتگر از بالای آبشار تهران
**آبشار مصنوعی تهران** در ارتفاعات شمالی تهران در منطقه ۲۲ شهرداری تهران واقع شده‌است.

این پروژه با هدف بالا بردن سرانه فضای سبز و همچنین جذب گردشگر در ارتفاعات شمال غربی پارک جنگلی لتمال کن احداث شده‌است که شامل دو فاز ساخت و در مجموع ۲۰۰ هکتار مساحت می‌باشد.

توجه داشته باشید بوستان از ساعت ۱۲ شب الی ۶ صبح تعطیل می‌باشد و ۲۴ ساعته باز نیست.

آبشار تهران شامل باغ راه‌هایی در دل کوهستان می‌باشد که با استفاده از مصالح طبیعی سنگ و چوب ساخته شده و طرّاحی شیب پیاده راه‌های آن به گونه‌ای است که حتی کودکان و سالمندان نیز تا بالاترین ارتفاع می‌توانند به کوه پیمایی بپردازند.

این آبشار با الهام از باغ‌های سنتی ایرانی به صورت طبقه طبقه ساخته شده‌است که هر طبقه شامل فضای سبز، آلاچیق و برکه‌ای متفاوت از طبقه دیگر می‌باشد. در ساخت این آبشار از مصالحی استفاده شده‌است که با طبیعت همخوانی دارند. آبشار مصنوعی نیز در بالاترین ارتفاع مجموعه قرار دارد.

نمای دید باز بوستان آبشار تهراننمای دید باز بوستان آبشار تهران

امکانات
-------

* ۲۵۰۰۰متر مسیر کوه‌پیمایی
* آبشار مصنوعی، آبراه‌ها و جویبارها
* ۸ برکه سنگی با مساحت ۷۵۰۰ مترمربع
* ۲۰۰۰ متر مسیر دوچرخه‌سواری
* رستوران سنتی
* ۳۳ واحد آلاچیق
* ۲۰۰۰ واحد پارکینگ
* مسجد با مساحت ۴۰۰ مترمربع
* باغ گیاهان دارویی
* باغ گل با مساحت ۲ هکتار
* مسیر کالسکه سواری
* سالن آمفی تئاتر

دسترسی
------

دسترسی به پارک آبشار با استفاده از وسیله نقلیه عمومی امکان‌پذیر نیست و نزدیک‌ترین ایستگاه اتوبوس و مترو از ورودی آن فاصله زیادی دارد.

**آدرس:** انتهای بزرگراه شهید خرازی، خروجی آبشار تهران، پارک آبشار تهران

گونه‌های گیاهی پارک آبشار
-------------------------

در این پارک می‌توانید تنوع خوبی از درختان و گیاهان مختلف مانند چنار، بید مجنون، تبریزی، اقاقیا و سرو نقره‌ای، سدروس، پیراکانتا، طاووسی، دم‌موشی، خرزهره و … را ببینید.

منابع
-----

* شهرداری منطقهٔ ۲۲ تهران
* کتاب اول
* راهنمای سفر کارناوال
**مدرسه آلیانس تهران** (مدرسه اتحاد) اولین مدرسه سازمان اتحاد جهانی آلیانس بود که در تهران در حدود سال ۱۹۰۰ میلادی تأسیس شد. این مدرسه اولین مدرسه به سبک غربی در ایران بود.

آدولف کرمیو رئیس سازمان اتحاد جهانی آلیانس. سازمان آلیانس در بهبود وضعیت یهودیان ایران آنقدر نقش مهمی داشت که بعضی یهودیان نمایندگان این سازمان را مسیحا (مسیح) یا منجی موعود یهودیان می‌دانستند.

تاریخچه
-------

مدارس آلیانس توسط دو مؤسسه یکی به نام «آلیانس فرانسه» و دیگری با عنوان «انجمن آلیانس جهانی اسرائیلی» (یهودیان) در ایران ایجاد شدند. در ۱۸۸۳ میلادی / ۱۳۰۰ هجری قمری «آلیانس فرانسه کانون ملی برای ترویج زبان ملی فرانسه» در پاریس بنیان گرفت که هدف آن گسترش و زبان و فرهنگ فرانسه در جهان بود. آلیانس در هر شهری یک مدرسه و یک کمیته یا انجمن و یک کتابخانه را در بر می‌گرفت. در آغاز سده بیستم میلادی علاوه بر پاریس در دیگر کشورها همچون آمریکا، استرالیا، روسیه، بلژیک، ایتالیا، مصر و ترکیه جمعاً ۱۲۶ کمیته آلیانس به راه افتاد.

ناصرالدین شاه قاجار در سال ۱۸۷۳ به اروپا رفت. در این دیدار نماینده سازمان اتحاد جهانی آلیانس با او دیدار کرد. شخص آدولف کرمیو رئیس این سازمان نیز در این دیدار حضور داشت. آدولف کرمیو شرح مفصلی از مشکلات یهودیان ایران به شاه ارائه کرد. ناصرالدین‌شاه در این دیدار با تأسیس مدارس آلیانس و رفع قوانین ضدیهودی شرعی در این موافقت کرد. روز بعد نماینده آلیانس به میرزا حسین‌خان سپهسالار نامه‌ای نوشت و درخواست تأسیس مدرسه آلیانس را کتبی مطرح کرد. میرزا حسین‌خان نیز در جواب به صورت رسمی با تأسیس مدرسه آلیانس موافقت نمود. با وجود برنامه‌ریزی برای تأسیس مدرسه در سال ۱۸۹۸ به دلیل مخالفتهای مردم در ایران و مشکلات دیگر شروع به کار مدرسه به تعویق افتاد. در ایران هم دکتر تولوزان حکیم‌باشی ناصرالدین شاه، برای بنیان کمیته مزبور تعیین شده، در ۱۳۰۶ هجری قمری/۱۸۸۹ میلادی برای نخستین بار از برپایی کمیته آلیانس در تهران سخن به میان آمد و به دو شاخه آن در تهران و شیراز اشاره شد.

اولین مدرسه آلیانس در تهران بیست و پنج سال بعد از موافقت ناصرالدین شاه در سال ۱۲۹۰ هجری شمسی در تهران ایجاد شد. اعضای انجمن کلیمیان تهران به شدت از نماینده آلیانس استقبال کردند. نماینده آلیانس موفق شد وصله خاصی که به لباس یهودیان متصل بود را حذف کند. کمی بعد نماینده آلیانس علاوه بر مدرسه پسرانه، اقدام به تأسیس مدرسه دخترانه نیز می‌نماید که این امر برای اکثریت مسلمان ایران بسیار تازگی داشت.

به دلیل اینکه مدرسه آلیانس بر روی مسائل شرعی یهود تمرکز کمی داشت و بیشتر به مسائل علمی مدرن می‌پرداخت در ابتدا بسیاری والدین یهودی از تربیت فرزندانشان در این مدرسه نگران بودند. در زمان رضاشاه این مدرسه ملی شد و تحت نظر وزارت معارف درآمد. نام مدرسه نیز از آلیانس به اتحاد تغییر کرد.

جستارهای وابسته
---------------

* آدولف کرمیو
* موسی مونتیفیوری
* تاریخ یهودیان در ایران

منابع
-----

1. ↑  قاسمی، *مدارس جدید در دوره قاجاریه؛ بانیان و پیشه وران*، صفحات متعدد.
2. ↑
***مرده یا زنده ۵*** (به انگلیسی: Dead or Alive 5) به‌طور مختصر ***دی‌اوای۵***، یک بازی ویدئویی در سبک مبارزه‌ای از مجموعه بازی‌های *مرده یا زنده* است که توسط استودیو تیم نینجا توسعه یافته و به‌وسیلهٔ کویی تکمو در سپتامبر ۲۰۱۲ به‌طور همزمان برای کنسول‌های اکس‌باکس ۳۶۰ و پلی‌استیشن ۳ منتشر شده‌است.

*مرده یا زنده ۵* شامل سه شخصیت مهمان از مجموعه بازی‌های *ورچوئا فایتر* شرکت سگا همچون آکیرا یوکی، سارا برایانت و پای چن، و چندین مکانیسم جدید روند بازی، همچنین گرافیک بهبود یافته و سبک بصری واقع‌گرایانه‌تر از نسخه‌های پیشین خود بود. داستان این نسخه دو سال بعد از رخدادهای *مرده یا زنده ۴* روایت می‌شود.

نسخه ارتقاء یافته‌ای از این بازی با عنوان *مرده یا زنده ۵ پلاس* در سال ۲۰۱۳ برای کنسول قابل حمل پلی‌استیشن ویتا عرضه شد. همچنین نسخه جدیدی از این بازی با نام *مرده یا زنده ۵ آلتیمیت* در سال ۲۰۱۳ برای اکس‌باکس ۳۶۰ و پلی‌استیشن ۳ منتشر شد. آخرین نسخه بازسازی شده از این عنوان نیز با نام *مرده یا زنده ۵ راند آخر* در فوریه ۲۰۱۵ برای کنسول‌های پلی‌استیشن ۳، پلی‌استیشن ۴، ایکس‌باکس ۳۶۰ و ایکس‌باکس وان و همچنین مایکروسافت ویندوز از طریق استیم در دسترس قرار گرفت.

منابع
-----

1. ↑  "Dead or Alive 5 falls into the 'alive' category this September" (به انگلیسی). engadget. Retrieved August 27, 2015.
2. ↑  "Dead or Alive 5" (به انگلیسی). gamespot. Retrieved August 27, 2015.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی

| * ن
* ب
* و
*مرده یا زنده* |
| --- |
| سری اصلی | 
* *مرده یا زنده*
* *۲*
	+ *آلتیمیت*
* *۳*
* *۴*
* *ابعاد*
* *۵*
	+ *پلاس*
	+ *آلتیمیت*
	+ *راند آخر*
* *۶*

 |
| سری *ایکس‌تریم* | 
* *ایکس‌تریم والیبال ساحلی*
* *ایکس‌تریم ۲*
* *پارادایس*
* *ایکس‌تریم ۳*

 |
| شخصیت‌ها | 
* کاسومی
* آیانه
* کریستی
* هلنا داگلاس
* هیتومی
* لی‌فانگ
* مومیجی
* تینا آرمسترانگ
* ریچل
* ریو هایابوسا

 |
| مرتبط | 
* تیم نینجا
* *دی‌او‌ای: مرده یا زنده* (فیلم)
* *نینجا گایدن*
* *ریو: رین‌بو گیت!*
* *ورچوئا فایتر*

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بازی ویدئویی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**هوره** (به کردی: *هووره*)، در موسیقی کردی یک نوع آواز است که به زبان کردی خوانده می‌شود. هوره معمولا به صورت تک‌خوانی اجرا می‌شود و مختص به مناطق کُردنشین غرب ایران است. هوره در استان ایلام، استان کرمانشاه، استان کردستان،‌ برخی از نقاط آذربایجان غربی و بخشی از استان لرستان (میان لک‌ها) رواج دارد.چند نوع ساده‌ی آن در اطراف سنندج (منطقه‌ی لَیلاخ، کلاتَرزان و کوماسی)، دیواندره (به‌سبب حضور طوایف کلهُر و جاف در این منطقه)، خانقین، شهرزور، چَمچَمال (نزدیک کرکوک) نیز رواج دارد. امروزه در هوره خواندن (به کردی: *هوورە چڕین*) از ساز استفاده نمی‌شود اما در گذشته هوره را همراه با تنبور اجرا می‌کرده‌اند. مویه‌ای که با عنوان «**مور**» شناخته میشود زیرمجموعه‌ی هوره است. اشعاری که در هوره خوانده می‌شوند معمولا *۱۰هجایی* و با مضامین تغزلی و حماسی‌اند. جنگجویان کرد، هوره را در جنگ نیز می‌خوانده‌اند. هوره را می‌توان به صورت بداهه نیز خواند.

پیشینه
------

هوره از آوازهای کهن مردم کرد است. احتمال دارد که موبدان زرتشتی هنگام نیایش در آتشگاه هوره می‌خوانده‌اند. امروزه نیز ایلات و عشایر، مردان و زنان دور آتش می‌نشینند و هوره اجرا می‌کنند. همچنین مشهور است که نکیسا و باربد برای خسرو و شیرین هوره می‌خوانده‌اند. ظاهراً سرچشمه هوره، استان ایلام است.

مقام‌ها
-------

این نوا چهارده مقام دارد. ۱-گله‌خاک ۲-گله‌وه‌دره ۳-بالادستانی ۴-شاه‌حسینی ۵-ساروخانی ۶-جلوشایی ۷-طرز ۸-مجنونی ۹-سحری ۱۰-باریه ۱۱-دو بالا ۱۲-غریوی ۱۳-بان بنه‌یی ۱۴-پاوه‌موری. هر کدام دارای فروعاتی هستند.

ابراهیم حسینی تعداد مقام‌های هوره را بیست و دو عدد می‌داند که‌ البته برخی از آن‌ها جدید هستند و یکی-دو مورد از آن‌ها نیز در زمره مور قرار می‌گیرند. گونه پیچیده هوره، هوره سێ دەنگی (سه‌حالتی، سه‌مُدی) نام دارد که بیشتر در استان ایلام رواج دارد. در خانقین و شهرزور و چمچمال، اصطلاح‌های "هوره گرمیانی" و "هوره جافی" استفاده می‌شود. اسماعیل جاف، خواننده اهل خانقین، تعداد مقام‌های هوره جافی را دو مورد دانسته‌است و نام آن دو را غریبی و دوو ده‌نگی (دوحالتی، دومدی) ذکر کرده‌است.

گونه‌های دیگر
-------------

گونه دیگر هوره، مور یا مویه است که در مرگ و شیون افراد توسط زنان و در بعضی مناطق توسط مردان خوانده‌می‌شود.‌ همچنین با ظهور تصوف در مناطق کُردنشین سنی‌مذهب، دراویش قادریه در تکیه‌ها و خانقاه‌ها، هوره را با حالت خاص و رنگ عرفانی خواندند که به «**سوز**» معروف شد.

خوانندگان سرشناس
----------------

به خوانندگان یا اجراکنندگان هوره(به کردی: *هوره‌چڕ، هوره ویژ*) گفته می‌شود. از هوره‌چرهای سرشناس می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:

ابراهیم حسینی

بهرام‌بیگ ولدبیگی

علی‌نظر کرندی (منوچهری)

نجات عثمانوند

بساط عثمانوند

علی اشرف

عبدالعزیز حیدری

صیدقلی کشاورز

جستارهای وابسته
---------------

مور

چمری

موسیقی کردی

منابع
-----

1. 1 2 3 4 5  افشار سیستانی، ایرج (زمستان ۱۳۷۲). *ایلام و تمدن دیرینه آن*. صص. ۴۳۵، ۴۳۶.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  عبدی، شاهو (زمستان ۱۳۹۸). «مفهوم قطار در حوزه ی موسیقی کردی / با نگاهی به گونه های مختلف شعری - موسیقایی در مناطق کردنشین». *فصلنامه موسیقی ماهور* (۸۶): ۵۹-۹۴. دریافت‌شده در تابستان ۱۴۰۲. تاریخ وارد شده در `|تاریخ بازبینی=` را بررسی کنید (کمک)
3. ↑  «مقامات موسیقی کردی».
4. 1 2 3 4 5 6 7 8  سلطانی، محمدعلی (۱۳۷۰). محمدتقی ملیح، ویراستار. *جغرافیای تاریخی و تاریخ مفصل کرمانشاهان (باختران)*. ج. ۱. مولف. صص. ۳۶۸-۳۷۰.
**کره‌بند**، روستایی از توابع بخش مرکزی در شهرستان بوشهر، استان بوشهر ایران است.

جمعیت
-----

این روستا مرکز دهستان انگالی است و بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن ۱۲۷۷ نفر (۲۵۷ خانوار) بوده‌است.

نامگذاری
--------

دو روایت در این خصوص وجود دارد. یک روایت که سطحی تر به نظر میرسد نامگذاری به دلیل پرورش اسب در این منطقه است و کره بند با ترکیب کُرّه + بند است. قبول این نامگذاری سطحی نگری ما و اجدادمان را نشان میدهد به خصوص که همجواری با روستاهای زردکی و قلعه سوخته روایت دوم را بیشتر تایید میکند. روایت دوم بر پایه وجود بناهایی از جنس آجر و نه خشت خام، به وفور در عمق خاک در این دیار است. بناهای قدیمی که افراد مسن تر این دیار به خوبی به یاد دارند که در عمق فرسایش یافته رودخانه هاوجود داشته و دارد و چه بسیار از آنها برای ساخت آب انبار و غیره در روستا استفاده شده است. در واقع بر این مبنا کوره بند ریشه اصلی کره بند است که میتواند اشاره به کوره پخت آجر در گذشته داشته باشد. با توجه به نام قدیمی این ده یعنی کُرو‌‌َند می تواند ریشه لری داشته باشد.[]در این رابطه دکتر امان اللهی بهاروند به طورکلی دهستان انگالی را از نواحی لٌرنشین استان بوشهر داسنته است.

اشتغال
------

شغل اکثر مردم روستا کشاورزی و دامداری است. محصولات کشاورزی این روستا گندم، جو و کلزا است. در چند سال گذشته بعلت بارش کم باران و کم‌آبی رودخانه حله تعدادی از کشاورزان زمین‌های خود را به نخلستان تغییر داده‌اند. دامداری نیز شامل پرورش گاو، شتر، گوسفند و بز است.

رودخانه حله
-----------

رودخانه‌ی دائمی حله از دو رود دالکی و رود شاپور سرچشمه می‌گیرد. رودخانه حله در کنار روستای این روستا به دو شاخه تقسیم می‌شود. یک شاخه آن از شمال روستا گذشته به دریا می‌ریزد و شاخه دیگر آن از جنوب روستا گذشته و منطقه حفاظت شده حله را تشکیل می‌دهد. این تالاب یکی از مهمترین تالابهای کشور بوده و در فصل زمستان پذیرای جمعیت مختلفی از پرندگان مهاجر است.

منابع
-----

1. ↑  «شناخت لر های استان بوشهر». ژانویه ۲۹, ۲۰۲۴.
2. ↑  *کتاب قوم لر (پژوهشی دربارهٔ پیوستگی قومی و پراکندگی جغرافیایی لرها در ایران)*
3. ↑  «معضل بی‌آبی در روستای کره بند بوشهر حل شود».

* روستای کره‌بند بانک اطلاعات دهیاری‌های ایران

| * ن
* ب
* و
ایران شهرستان بوشهر |
| --- |
| پایتخت | 
* بوشهر

 |
| بخش | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| مرکزی | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* بوشهر
* عالی‌شهر

 |
| **دهستان‌هاو روستاها** | 

|  |  |
| --- | --- |
| انگالی | 
* احشام شیخی
* احشام شمالی
* عسکری
* هفت‌جوش
* حمود
* **کره‌بند**
* محرزی
* نودرار
* قلعه‌سوخته
* رستمی
* زردکی سفلی
* جزیره عباسک
* جزیره شیف

 |
| حومه | 
* بندرگاه
* هلیله
* جزیره فارسی
* نیروگاه اتمی
* شهرک صنعتی ۲ بوشهر

 |

 |

 |
| چغادک | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* چغادک

 |
| **دهستان‌هاو روستاها** | 

|  |  |
| --- | --- |
| چاه‌کوتاه | 
* کنارآبادی
* **چاه‌کوتاه**
* قلعه چاه‌کوتاه
* تل اشکی
* آبطویل
* حسینکی
* سرمل
* حسن نظام
* نوکارگزی
* نوکارمخی
* تل بهی
* سهیلی
* هپولو
* احشام حسن
* زندان
* حیدری
* محمدشاهی
* زردکی علیا

 |
| دویره | 
* **دویره**
* احمدی
* تل‌سیاه

 |

 |

 |
| خارگ | 

|  |  |
| --- | --- |
| شهرها | 
* خارگ

 |
| **دهستان‌هاو روستاها** | *ندارد* |

 |

 |
پرونده نفتی ایران و انگلیس (۱۹۵۲) ICJ ۲ یک اختلاف حقوق بین‌الملل عمومی بین بریتانیا و ایران بود.

حقایق
-----

بریتانیا ادعا داشت که ملی شدن نفت ایران در سال ۱۹۵۱ نقض‌کننده کنوانسیون توافقی بود که بین شرکت نفت ایران و انگلیس (هم‌اکنون بریتیش پترولیوم) و دولت ایران در سال ۱۹۳۳ منعقد شده بود. این قرارداد یک مجوز ۶۰ ساله را به شرکت نفت ایران و انگلیس اعطا می‌کرد که در ۱۰۰٬۰۰۰ مایل مربع (۲۶۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع) از خاک ایران در ازای پرداخت درصدی حق امتیاز به دولت ایران، به کاوش و بهره‌برداری نفت بپردازد.

در ۲۶ مه ۱۹۵۱ بریتانیا از ایران به دیوان بین‌المللی دادگستری شکایت کرد و خواستار آن شد که قرارداد ۱۹۳۳ احیا شود و همچنین ایران باید بابت توقف قرارداد و اخلال در تولید سود تجاری شرکت، خسارت و غرامت بپردازد.

دیوان بین‌المللی دادگستری به سرعت یک رأی موقت صادر کرد که بر مبنی آن پیشنهاد شده بود که کلیه فعالیت‌های شرکت نفتی تا زمان حل و فصل دعوای حقوقی، تحت نظارت یک هیئت ۵ نفره - دو نفر از هر کشور و نفر پنجم از یک کشور ثالث - قرار گیرد. این رأی توسط بریتانیا پذیرفته شد، در حالی که توسط ایران به‌طور اساسی رد شد، با این ادعا که دیوان بین‌المللی دادگستری صلاحیت دادرسی به این پرونده را ندارد. بریتانیا همچنین یک شکایت رسمی با این ادعا که ایران با نقض قوانین جاری، صلح جهانی را به خطر انداخته‌است، به شورای امنیت تسلیم کرد، اما موفق به بدست آوردن رأی کافی نشد.

قضاوت
-----

در ۲۲ ژوئیه ۱۹۵۲، دیوان بین‌المللی دادگستری رأی داد که از آنجا که ایران صلاحیت دادرسی دیوان بین‌المللی دادگستری را تنها در معاهدات مربوط به پس از سال ۱۹۳۲ می‌پذیرد و چون تنها معاهده ذکر شده توسط بریتانیا در تاریخ مزبور (پس از سال ۱۹۳۲) بین ایران و یک شرکت خارجی (و نه خود بریتانیا) منعقد شده‌است، لذا دیوان بین‌المللی دادگستری صلاحیت دادرسی دراین زمینه را ندارد (مطابق با شکایت اصلی ایران). این رأی دلیل اصلی اتفاقات منجر به کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ شد.

جستارهای وابسته
---------------

* شرکت نفت ایران و انگلیس
* لیست پرونده‌های دیوان بین‌المللی دادگستری

پیوند به بیرون
--------------

* اسناد دیوان بین‌المللی دادگستری در این پرونده

منابع
-----
The viewpoint that pregnancy, or at least morally significant human life, begins at the exact moment that sperm and egg interact is highly controversial, though it is commonly held by groups such as the Roman Catholic Church and many traditionally religious individuals, and other alternate viewpoints are put forth.
مباحثاتی دربارهٔ **آغاز بارداری** در زمینه‌های مختلف رخ می‌دهد. به‌طور خاص این بحث در مورد سقط جنین در ایالات متحده آمریکا بوده‌است. به دلیل آنکه سقط جنین به صورت پایان دادن به حاملگی تثبیت شده تعریف شده‌است و نه تخریب تخمک‌های بارورشده بسته به زمان آغاز بارداری ممکن است برخی از روش‌های پیشگیری از بارداری به عنوان سقط جنین تلقی شوند.

این بحث از آنجایی که دانش مربوط به تولید مثل و رشد انسان بسیار صیقل خورده‌است دردرجه اول یک مسئله علمی به حساب نمی‌آید به دلایل دیگری به‌طور زبانی به عنوان پرسش و موضوع مباحثه باقی مانده‌است. این مسئله گستره وسیع تری را از نظر اجتماعی، قانونی، پزشکی، مذهبی، فلسفی و تأثیرات سیاسی را در بر می‌گیرد. به دلیل آنکه برخی از اشخاص مانند جامعهٔ زنان نگران برای آمریکا آغاز بارداری را برابر با آغاز زندگی یک انسان می‌گیرند.بسیاری از این استدلال‌ها وابسته به جنبش‌های ضد سقط جنین است. بر مبنای این تفکر اگر بارداری آغاز نشده باشد پیشگیری از این روند سقط جنین به حساب نمی‌آید بنابراین هیچ‌یک از موارد اخلاقی مربوط به سقط جنین را نیز شامل نمی‌شود اما اگر بارداری باشد متوقف کردن آن یک عمل غیراخلاقی است.

منابع
-----

1. ↑
**سلام تهران** فیلمی به کارگردانی داریوش کوشان و نویسندگی جمشید صداقت‌نژاد ساختهٔ سال ۱۳۵۶ است.

خلاصه داستان
------------

همت به عشق سینما و خوانندگی از روستا به پایتخت می‌رود و با عکاس دوره‌گردی به نام عزیز و دوستش داود آشنا می‌شود. آنها با حیله پول‌های همت را تصاحب می‌کنند. عزیز و همت با دختری به نام مریم دوست می‌شوند که مادرش از پدرش بهرام طلاق گرفته‌است. مریم به عزیز علاقمند می‌شود؛ اما او که سرطان دارد از مریم دوری می‌کند. مریم از فرط تنهایی اقدام به خودکشی می‌کند و مادرش او را نجات می‌دهد. همت، که کارش فروش بلیت سینما در بازار سیاه است، دستگیر و پس از طی کرده دورهٔ کارآموزی آزاد می‌شود. عزیز به خرج مادر مریم در بیمارستان بستری می‌شود، و مریم که تصمیم دارد با جوانی از همکاران پدرش به نام فرهاد به فرنگ برود از تصمیمش صرف نظر می‌کند و همراه همت به بیمارستان، به ملاقات عزیز، می‌رود. عزیز پس از ملاقات با مریم جان می‌دهد.

بازیگران
--------

* مرتضی عقیلی
* مصطفی طاری
* فرشته صادقی
* محسن مهدوی
* فریده بیات
* علی زاهدی
* حامد تحصنی
* مهدی منتظر
* طاهر طاهری

منابع
-----

* «سلام تهران». سوره‌سینما. دریافت‌شده در ۳۰ اوت ۲۰۱۳.
* «لیست کامل عوامل فیلم سلام تهران». سوره‌سینما. دریافت‌شده در ۳۰ اوت ۲۰۱۳.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فیلم است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**هر دلی که عاشق بشه** (به هندی: Har Dil Jo Pyar Karega) فیلمی محصول سال ۲۰۰۰ و به کارگردانی راج کانوار است. در این فیلم بازیگرانی همچون سلمان خان، پریتی زینتا، رانی موکرجی، شاهرخ خان، سنا سعید، پارش راوال، شاکتی کاپور، ساتیش شاه، کامینی کاشال ایفای نقش کرده‌اند.

این فیلم بر پایه فیلم وقتی خواب بودی هماهنگ شده‌است.

داستان
------

راجو(سلمان خان) جوانی است که دوست دارد خواننده موفقی شود اما با مشکل مال و آشنا برای موفقیت مواجه است. روزی به‌طور تصادفی در مسیر راه‌آهن دختری ماشینش منحرف می‌شود و بر روی ریل راه‌آهن چپ می‌کند اما راج پیش از اینکه قطار ماشین را از بین ببرد جان آن دختر که پوجا(رانی موکرجی) نام دارد را نجات می‌دهد.

سپس راج، پوجا را به بیمارستان منتقل می‌کند. مغز پوجا آسیب دیده او حرف‌ها را می‌شنود و با چشمانش می‌بیند ولی نمی‌تواند حرف بزند و عکس العمل نشان دهد. آن جا خانواده پوجا فکر می‌کنند راجو همان نامزد پوجا یعنی رومی است. حسابدار آن‌ها آقای گوردهان(پارش راوال) متوجه می‌شود که او رومی نیست ولی از راجو خواهش می‌کند که نقش رومی را بازی کند تا این خانواده خوشحال شوند. از طرفی مدیر یک شرکت موسیقی که فکر می‌کند راجو داماد خانواده اوبری است به او احترام می‌گذارد برای همین راجو که می‌خواهد خواننده شود این موضوع را فرصت مناسبی می‌بیند و قبول می‌کند مدتی رومی باشد.

پس از مدتی دختر گوردهان که جانوی(پریتی زینتا) نام دارد از شهر دیگری می‌آید او مثل خواهر پوجا است و پدر پوجا حتی هر وسیله ای که می‌خرد دوتا می‌خرد تا تفاوتی بین آن دو نگذارد. راجو با دیدن جانوی عاشق او می‌شود. پس از مدتی جانوی حقیقت ماجرا را در مورد راجو می‌فهمد و او هم عاشق راجو می‌شود. پس از مدتی پوجا توانایی حرکتی و حرف زدن خودش را بازمی‌یابد او که در این مدت شاهد فداکاری راجو بوده‌است عاشق راجو می‌شود و جانوی به خاطر دوستش پوجا از راج می‌خواهد تا با دوستش پوجا ازدواج کند؛ ولی وقتی پوجا متوجه علاقه جانوی و راج به یکدیگر می‌شود و متوجه فداکاری جانوی می‌شود از راجو می‌خواهد تا با جانوی ازدواج کند، اما جانوی می‌خواهد زودتر با فرد دیگری به نام مونتی ازدواج کند تا دیگر دلش پیش راجو نباشد درنهایت پیش از ازدواج جانوی با مونتی آن‌ها سر می‌رسند و در پایان جانوی با راجو ازدواج می‌کند.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Har Dil Jo Pyar Karega». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ فوریه ۲۰۱۸.

پیوند به بیرون
--------------

* *هر دلی که عاشق بشه* در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)

| * ن
* ب
* و
ساجد نادیادوالا |
| --- |
| تهیه‌کننده | 
* *حکومت ظلم* (۱۹۹۲)
* *وقت همراهیه* (۱۹۹۳)
* *اعتصاب* (۱۹۹۵)
* *پیروزی* (۱۹۹۶)
* *دوقلوها* (۱۹۹۷)
* *هر دلی که عاشق بشه* (۲۰۰۰)
* *با من ازدواج می‌کنی؟ (فیلم)* (۲۰۰۴)
* *جان من* (۲۰۰۶)
* *سلام کوچولو* (۲۰۰۷)
* *عشق لعنتی* (۲۰۰۹)
* *خانه شلوغ* (۲۰۱۰)
* *غریبه‌ها* (۲۰۱۰)
* *خانه شلوغ ۲* (۲۰۱۲)
* *بزرگراه* (۲۰۱۴)
* *۲ ایالت* (۲۰۱۴)
* *قهرمان بازی* (۲۰۱۴)
* *لگد* (۲۰۱۴)
* *فانتوم* (۲۰۱۵)
* *تماشا* (۲۰۱۵)
* *باغی* (۲۰۱۶)
* *خانه شلوغ ۳* (۲۰۱۶)
* *نوشیدنی* (۲۰۱۶)
* *رنگون* (۲۰۱۷)
* *دوقلوها ۲* (۲۰۱۷)
* *باغی ۲* (۲۰۱۸)
* *رسوایی* (۲۰۱۹)
* *سوپر ۳۰*
* *لگد (فیلم ۲۰۱۴)*
* *خانه شلوغ ۴* (۲۰۱۹)

 |
| کارگردان | 
* *لگد* (۲۰۱۴)

 |
| مرتبط | 
* Nadiadwala Grandson Entertainment
* دیویا بهرتی (همسر) (۱۹۹۲–۱۹۹۳) (تا هنگام مرگ)

 |


|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد فیلم است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**اونو** (به انگلیسی: UNO) یک بازی کارتی-رومیزی است که با خانواده انجام می‌شود و با حداقل ۲ بازیکن انجام می‌پذیرد.

روش بازی
--------

روش این بازی:هر کارت دارای یک شماره و یک رنگ است. به هر بازیکن در اول ۷ کارت داده شده و یک کارت وسط گذاشته می‌شود. هر بازیکن یا باید کارت ویژه را روی کارت بگذارد. یا باید یک کارت که یا رنگ یا عدد یکسانی با کارت رو دارد بگذارد. اگر کارتی گذاشته شود که رنگ یکسانی با کارت رو دارد و رویش علامت ممنوع زده شده، یعنی بازیکن بعدی کارتی نمی‌تواند بگذارد و باید دوباره صبر کند که نوبتش برسد. اگر علامت دو فلش در هم رفته وجود داشت یعنی ترتیب بازیکنان برعکس می‌شود. در مواردی هم +۲ نوشته شده که یعنی بازیکن بعدی باید ۲ تا کارت بردارد. اگر بازیکنی نتواند کارتی بگذارد، باید یک کارت بردارد.حال دو حالت وجود دارد یک اینکه آن کارت را هم نتواند بگذارد که در این صورت نوبت فرد مقابل است و صورت دوم ان است که آن کارت قابل استفاده باشد اینگونه کارت را گذاشته و بازی تبق روال ادامه میابد.

### کارت‌های ویژه

کارت‌های ویژه رنگ سیاه دارند و روی هر کارتی می‌توانند گذاشته شوند. کارتی که رویش نوشته‌است +۴ و چهار کارت با رنگ‌های مختلف در پایین هستند، یعنی بازیکن بعدی باید ۴ کارت بردارد و یک کارت را که رنگش را بازیکنی که کارت ویژه را گذاشته تعیین می‌کند، روی بازی بگذارد.
اگر کارتی که رویش یک دایره با چهار رنگ مختلف بود روی بازی گذاشته شود، فردی که کارت را گذاشته تعیین می‌کند با چه رنگی بازی ادامه پیدا کند.

### پایان بازی

بازی وقتی پایان میابد که بازیکنی کارتش تمام شود. بازیکنی که کارت تمام شده برنده می‌شود. ولی بازیکنان نباید یادشان برود که وقتی ۲ کارت از کارت‌های آنها مانده‌است بگویند اونو! (UNO). اگر این کار را نکند باید چهار کارت بردارد.

### قوانین اضافه

البته خود شما نیز میتوانید به قوانین بازی اونو اضافه کنید برای مثال:به جای اینکه زمانی که شخص دو کارت دارد بگوید انو زمانی که یک کارت دارد بگوید یا اگر کارت نداشتید که بتوانید بگذارید به جای یه کارت سه کارت بردارید

منابع
-----

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بازی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
***ماشین رؤیا*** (به ژاپنی: 夢みる機械, Yume Miru Kikai) یک فیلم انیمه فانتزی-ماجراجویی ژاپنی به کارگردانی ساتوشی کن است. این پنجمین فیلم بلند کارگردان پس از ساختِ انیمه‌های پرفکت بلو، بازیگر هزاره، پدرخوانده‌های توکیو، پاپریکا بود.

Unfinished film directed by Satoshi Kon

ساخت
----

پس از مرگ ساتوشی کن در ۲۴ آگوست ۲۰۱۰، تولید در مدهاوس (استودیو) ادامه یافت، جایی که تیم سازنده از نوار ویدیوهای کارگردانی شده و یادداشت‌های ساتوشی کن در تکمیل فیلم استفاده کردند. کار اصلی فیلم مانند طراحی صفحه و فیلمنامه قبلاً توسط کارگردان و تیم تکمیل شده بود. در آگوست ۲۰۱۱، ماسائو مارویاما، بنیانگذار مدهاوس اطلاع داد که تولید فیلم به دلیل کمبود مالی لغو شده‌است. تنها تعداد ۶۰۰ عکس از ۱۵۰۰ عکس متحرک شده‌است. او افزود که با وجود کمبود بودجه، قصد به پایان رساندن فیلم وجود دارد. در آگوست ۲۰۱۸، مارویاما گفت: که فیلم در آینده‌ای قابل پیش‌بینی کامل یا اکران نخواهد شد، زیرا هیچ کارگردان انیمیشن ژاپنی وجود ندارد که بتواند با سطح توانایی کُن مطابقت داشته باشد، اگر چه او احتمال اجرای پروژه را رد نکرد و در آینده تحت نظر یک کارگردان با استعداد خارجی، پروژه احیا خواهد شد.

شخصیت‌ها
--------

هیچ شخصیت انسانی در فیلم وجود نخواهد داشت و همه شخصیت‌های آن ربات هستند. انیمه بر روی سه شخصیت اصلی ریریکو، رابین و کینگ متمرکز خواهد بود.

ریریکو (Ririco): شخصیتی باهوش و رهبر که یادآور پاپریکا است.

رابین (Robin): یک ربات کوچک زرد رنگ، پسر بچه ای کوچک که به مردی جوان تبدیل خواهد شد.

کینگ (King): یک ربات بزرگ، وفادار و آبی رنگ.

منابع
-----

1. ↑  "Masao Maruyama: "Cuando se produce un anime se habla principalmente del dinero, yo de lo que me preocupo es de producir algo bueno»". *Deculture.es* (به اسپانیایی). Archived from the original on 9 September 2022. Retrieved 2022-04-11.
2. ↑  "Dreaming Machine". *Wikipedia* (به انگلیسی). 2022-04-03.
3. ↑  *Dream Fossil: The Complete Stories of Satoshi Kon. New York: Vertical. May 19, 2015. ISBN 978-1-941220-24-5*.
**برایانا هیلدبرند** (به انگلیسی: Brianna Hildebrand) (**زاده ۲۴ مرداد ۱۳۷۵)** بازیگر آمریکایی است. وی به دلیل وضعیت ظاهری‌اش هنگام ایفای نقش نگاسونیک تین‌ایج ورهد در فیلم *ددپول* یک و دو شناخته شده‌است.

او همچنین در فیلم *بازی با آتش*، ترینکتس (trinkets) و دختران تراژدی(tragedy girls) بازی کرده‌است

برایانا در فصل ششم، سریال لوسیفر نیز به ایفای نفش پرداخته‌است.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Brianna Hildebrand». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۰ ژوئن ۲۰۱۶.

زندگی شخصی
----------

هیلدبراند در کالج استیشن، تگزاس زاده شد. هیلدبراند در مورد تمایلات جنسی خود گفته است: "خیلی زود یاد گرفتم که هم پسرها و هم دخترها را دوست دارم. خوش شانس هستم که اکنون بگویم که برای من که در لس آنجلس زندگی می کنم ترسناک نیست که همجنسگرا باشم. حتی زمانی که در تگزاس بودم ، من نمی ترسیدم. من به نوعی در دبیرستان خارج بودم. فقط نمی توانستم تصمیم بگیرم چه برچسبی داشته باشم. خوشحالم که در مورد آن عمومی هستم و فکر می کنم باید باشم

پیوند به بیرون
--------------

* برایانا هیلدبرند در IMDb

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بازیگر است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**آسلیهان مالبورا** (انگلیسی: Aslıhan Malbora؛ زادهٔ ۷ نوامبر ۱۹۹۵) بازیگر است. وی از سال ۲۰۱۷ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است. او در سریال سه قرون نقش *لیلا* را ایفا می‌کند.

اسلیهان مالبورا در سومین سریال خود بسیار بی سر و صدا حاضر شد و در این زمینه از مخاطبان خود جلوتر بود. او در سریال مادر گریان (Ağlama Anne) که توسط شرکت فیلم سازی Süreç Film تهیه شد در نقش زینب به ایفای نقش پرداخت. این سریال از شبکه ATV پخش شد. اسلیهان پس از این سریال و با توجه به تجربه تلخ خود در سریال "سطان قلبم" به کسی که بسیار مودبانه پیشنهادهای کاری را رد می کند شهرت یافت.

این بازیگر زیبا که اکنون بهترین دوره زندگی خود تا کنون را سپری می کند اعلام کرده: بزرگترین کنجکاوی او این است که بداند نقش بعدی او چه خواهد بود. اسلیهان که یکی از چهره های جدید و نوظهور سینما و تلویزیون ترکیه است به نظر می رسد که در آینده در فیلم و سریال های زیادی دیده خواهد شد.

این هنرمند از دوران کودکی علاقه بسیاری به بازیگری داشت و سپس بعد از فارغ التحصیلی از دانشگاه استانبول در آکادمی خانه هنر به آموزش و تمرین بازیگری پرداخت.

آسلیهان به خاطر چهره زیبا و همچنین استعداد بسیار بازیگری در همان دوران هنر آموزی، نظر خیلی از کارگردان ها و تهیه کنندگان را به خود جلب کرد.

بنابراین ایشان در سال ۲۰۱۷ نخستین فعالیت حرفه ای خود را با سریال "عشق چه کار ها که نمی کنه" در نقش زینب در کنار بازیگرانی از جمله یوسف چیم، اجم چالیک و سرن شیرینچه شروع کرد.

فارغ التحصیل رشته مهندسی صنایع غذایی و مهندس شیمی از دانشگاه صنعتی استانبول میباشد که از ۲۲ سالگی بازیگری را آغاز کرد

  

این بازیگر ترکی جوان ۱۶۳ سانتی متر قد و ۵۲ کیلوگرم وزن دارد و‌ با سریال «گریه نکن مادر» (Ağlama Anne) به شهرت رسیده است

سپس او در سریال "سلطان قلبم" در کنار علی ارسان دورو و الکساندرا نیکفروا به ایفای نقش پرداخت. این سریال از شبکه (Star TV) پخش شد اما متاسفانه بخاطر محبوبیت پایین خیلی زود تمام شد.

آسلیهان در سال ۲۰۱۸ در سریال "گریه نکن مادر" حاضر شد و در کنار بازیگران مطرحی همچون بیرجه آکالای، جانسل الچین، اکین مرت دایماز و سلیم بایراکتار همبازی بوده است.

از آخرین بازی آسلیهان مارلبرو در تلویزیون می توان به سریال "همه جا با تو" محصول ۲۰۱۹ اشاره داشت. بازیگران نقش اصلی این سریال فورکان آندیچ و آیبوکه پوسات هستند.

پس از فارغ التحصیلی از دانشگاه، در خانه ی هنر Akademi 35.5 دوره های حرفه ای هنرپیشگی را گذراند

  

اولین نشانه های علاقه به تئاتر در او در دوره دانشگاه بروز کرد و به دلیل همین علاقه زیاد به سمت کلوپ بازیگری دانشگاه جذب شد

  

در ادامه به خاطر زیبایی و همچنین استعداد زیاد در همان دوران هنرآموزی نظر بسیاری از تولید کننده ها را به خود جلب کند

منابع
-----

1. ↑  "Üç Kuruş Leyla kimdir? Üç Kuruş'un Leyla'sı Aslıhan Malbora kaç yaşında, aslen nereli, dizileri neler?". *Akşam* (به ترکی استانبولی). 2 November 2021. Retrieved 2 November 2021.
2. ↑  "Üç Kuruş Leyla kimdir? Aslıhan Malbora canlandırıyor! Aslıhan Malbora kaç yaşında, instagram adresi nedir?". *CNN Türk* (به ترکی استانبولی). 1 November 2021. Retrieved 2 November 2021.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Aslıhan Malbora». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بازیگر است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
***مرده یا زنده ایکس‌تریم والیبال ساحلی*** (به ژاپنی: デッドオアアライブエクストリームビーチバレーボール ,Deddo Oa Araibu Ekusutorīmu Bīchi Barēbōru) یک بازی ویدئویی والیبال ساحلی در سبک ورزشی است که توسط تیم نینجا توسعه یافته و در سال ۲۰۰۳ توسط شرکت ژاپنی تکمو به طور انحصاری برای کنسول اکس‌باکس منتشر شده‌است. داستان بازی بلافاصله پس از پایان مسابقات *مرده یا زنده ۳* روایت می‌شود. *ایکس‌تریم والیبال ساحلی* دختران جذاب سری بازی‌های مبارزه‌ای *مرده یا زنده* را در لباس‌های شنا نهاده و آن‌ها را در *جزیره زک* به مبارزه در مسابقات والیبال با قدرت بالا دعوت می‌کند. ادامه‌ای بر این بازی با عنوان *مرده یا زنده ایکس‌تریم ۲*، در ۱۳ نوامبر ۲۰۰۶ برای کنسول اکس‌باکس ۳۶۰ منتشر شده‌است.

روند بازی
---------

در ابتدا بازی، بازیکن یکی از هشت شخصیت قابل انتخاب که همه آن‌ها مؤنث هستند را انتخاب می‌کند. شخصیت‌های قابل انتخاب شامل هفت کاراکتر از سری مرده یا زنده، بعلاوه لیسا همیلتون، که اولین حضورش در این سری بازی به حساب می‌آید. در همان ابتدا لیسا، به معرفی جزئیات بازی می‌پردازد و به بازیکن برای انجام اولین مسابقه والیبال می‌پیوندد. از آنجایی که تمام مسابقات به صورت دو به دو انجام می‌گیرد، بازیکن به صورت خودکار با یار خود وارد مسابقه می‌شود. هر روز از چهار بخش تشکیل شده‌است. صبح، ظهر، عصر و زمان شب. در هر روز، بازیکن قادر خواهد بود یک فعالیت را در هنگام صبح، بعد از ظهر و یکی را در شب داشته باشد.

در *ایکس‌تریم والیبال ساحلی* بازیکن مستلزم است با شریک خود به خوبی رفتار کند. بازیکن حتی قادر است شریک رقیبش را به خود علاقه‌مند کرده تا در زمین مسابقه کمتر حالت تهاجمی بگیرد. برای این منظور، ویژگی‌هایی در بازی وجود دارد که می‌توان اقلامی را به عنوان هدیه خریداری نمود، این اقلام از لباس شنای جدید و بیکینی گرفته تا لوازم جانبی همانند عینک آفتابی، رژ لب یا حتی دسر. با فرارسیدن زمان شب بازیکن می‌تواند به کازینو برود. در آنجا می‌توان یکی از چهار بازی موجود را انجام داد; بلک‌جک، پوکر، رولت و اسلات ماشین. انجام این بازی‌ها می‌توانند پول به ارمغان بیاورند، اما از طرفی قادر به خالی کردن اندوخته بازیکن نیز است.

منابع
-----

1. ↑  "Dead or Alive Xtreme Beach Volleyball" (به انگلیسی). ign.com. Retrieved August 30, 2015.
2. ↑  "Dead or Alive: Xtreme Beach Volleyball (Xbox)" (به انگلیسی). mobygames.com. Retrieved August 30, 2015.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی

| * ن
* ب
* و
*مرده یا زنده* |
| --- |
| سری اصلی | 
* *مرده یا زنده*
* *۲*
	+ *آلتیمیت*
* *۳*
* *۴*
* *ابعاد*
* *۵*
	+ *پلاس*
	+ *آلتیمیت*
	+ *راند آخر*
* *۶*

 |
| سری *ایکس‌تریم* | 
* *ایکس‌تریم والیبال ساحلی*
* *ایکس‌تریم ۲*
* *پارادایس*
* *ایکس‌تریم ۳*

 |
| شخصیت‌ها | 
* کاسومی
* آیانه
* کریستی
* هلنا داگلاس
* هیتومی
* لی‌فانگ
* مومیجی
* تینا آرمسترانگ
* ریچل
* ریو هایابوسا

 |
| مرتبط | 
* تیم نینجا
* *دی‌او‌ای: مرده یا زنده* (فیلم)
* *نینجا گایدن*
* *ریو: رین‌بو گیت!*
* *ورچوئا فایتر*

 |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد بازی ویدئویی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
با آلبرت پنک اشتباه نشود.

**والتر پنک** (به انگلیسی: Walther Penck) جغرافی‌دان آلمانی (۱۹۲۳–۱۸۸۸) و فرزند آلبرت پنک است که به دلیل نظریاتش در زمینه ژئومورفولوژی معروف است. در سال ۱۸۹۹ ویلیام موریس دیویس بیان کرد که فرسایش در طول دوره‌های زمانی تمایل دارند که شیب دامنه را کمتر و آن‌ها را مسطح نماید؛ ولی والتر پنک اعتقاد داشت که دامنه‌ها حاصل تعادل دینامیکی بین فرسایش و بالاآمدگی است. بر طبق نظر پنک دامنه‌های مستقیم، محدب و مقعر ناشی از تغییر در نسبت بالاآمدگی است. پیروان دیویس و پنک در طی چند دهه به جنگ و درگیری دست زدند تا این‌که بیشتر دانشمندان به این نتیجه رسیدند که این نظریات نارسایی‌هایی دارد. تئوری دیویس تغییر فرایندهای تکتونیکی را دست‌کم می‌گیرد و تئوری پنک تغییرات فرایندهای فرسایشی را دست‌کم می‌گیرند.
دیدگاه‌های پنک هیچ‌گاه در کشورهای انگلیسی زبان طرفداری پیدا نکرد. این رویگردانی تا حدی مربوط به مرگ زودرس او بود که در سال ۱۹۲۳ اتفاق افتاد، در حالی‌که اثر اصلی او به‌نام Die Morphologische Analyse ناتمام بود. هرچند به نظر می‌آید برخی از عقاید پنک متناقض بوده و تأیید آن‌ها امکان‌پذیر نیست، با وجود این سیستم پنک بر تأثیرات احتمالی ژئومورفیک ناشی از علل دیاستروفیک تأکیدی جالب توجه دارد. پنک معتقد بود که اشکال زمین را باید با نسبت‌هایی که گاهی بین فرایندهای فرسایشی (با منشأ خارجی) و فرایندهای دیاستروفیک (با منشأ داخلی) برقرار می‌شود، تفسیر کرد.

منابع
-----

1. ↑  «پایگاه ملی داده‌های علوم زمین کشور». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ اوت ۲۰۰۷. دریافت‌شده در ۱۷ اکتبر ۲۰۱۳.
2. ↑  چورلی، ریچارد؛ شوم، استنلی (۱۳۸۸). *ژئومورفولوژی*. ج. اول، دیدگاه‌ها. ترجمهٔ احمد معتمد. تهران: سمت. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۴۵۹-۱۷۱-۶.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Walther Penck». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۸ اکتبر ۲۰۱۳.
**انتخابات پارلمانی مونته‌نگرو** (انگلیسی: 2020 Montenegrin parliamentary election) در ۳۰ اوت ۲۰۲۰ در مونته‌نگرو برگزار شد. این پنجمین انتخابات پارلمانی در مونته‌نگرو از زمان استقلال این کشور از صربستان در سال ۲۰۰۶ و یازدهمین انتخابات از هنگام حاکمیت نظام چند حزبی با رعایت مقررات بهداشتی در زمان شیوع بیماری همه‌گیری ویروس کرونا برگزار شد. در این دوره از انتخابات مونته‌نگرو ۸۱ عضو پارلمان این کشور انتخاب شدند. با پایان یافتن شمارش آرا، احزاب مخالف بعد از سی سال به پیروزی دست یافتند و حزب حاکم (DPS) که از زمان تشکیل سیستم چند حزبی در ۱۹۹۰ بر کشور حاکم بود، برکنار شد.

تاریخچه
-------

پس از انتخابات پارلمانی مونته‌نگرو (۲۰۱۶)، احزاب اپوزیسیون به تحریم جلسات پارلمانی پرداختند. در ژانویه ۲۰۱۷، از ۸۱ نماینده پارلمان ۳۹ نماینده، پارلمان را تحریم کردند و خواستار برگزاری انتخابات زودهنگام تا قبل از ۲۰۱۸ یعنی زمان انتخابات ریاست جمهوری مونته‌نگرو (۲۰۱۸) شدند.

در ۲۰۱۶، معاون حزب دموکراتیک مونته‌نگرو اسوتوزار مارویچ در ارتباط با پرونده فساد طولانی مدت در زادگاهش بودوا دستگیر شد. دادستانی مونته‌نگرو او را به عنوان «رئیس گروه جنایی بودوا» متهم کرد، متعاقباً او این اتهام را در دادگاه پذیرفت. مارویچ سرانجام برای معالجه روانپزشکی به بلگراد گریخت، او در حال حاضر در آنجا ساکن است.

منابع
-----

1. ↑  Marovic, Jovana (2 September 2020). "Winners and Losers in Montenegro's Earthquake Election". *Balkan Insight*. Retrieved 3 September 2020.
2. ↑  Novi izbori kao uslov opozicije za povratak u Parlament, Radio Slobodna Evropa, 30 November 2016
3. ↑  Ponoviti izbore najkasnije do 2018. Mondo.me, 7 February 2017
**فروپاشی اقتصادی** (به انگلیسی: Economic collapse) اشاره به گسترهٔ وسیعی از اوضاع اقتصادی نابسمان دارد که می‌تواند شامل رکود اقتصادی سخت و طولانی همراه با ورشکستگی‌های زیاد و بیکاری (نظیر بحران اقتصادی ایران رکود بزرگ آمریکا در دهه ۱۹۳۰) تا شکست در روند عادی بازرگانی بواسطهٔ بروز اَبَرتورم (مانند جمهوری وایمار در دههٔ ۱۹۲۰) یا حتی رشد شدید نرخ مرگ و میر به‌دلیل مسائل اقتصادی و احتمالاً کاهش جمعیت (نظیر آنچه در جمهوری‌های شوروی در دههٔ ۱۹۹۰ روی داد) بشود.

غالب کشورهایی که دچار فروپاشی اقتصادی می‌شوند با آشوب‌های اجتماعی، ناآرامی‌های مدنی و قانون‌شکنی مواجه می‌گردند.

نمونه‌های تاریخی
----------------

### چین ۱۸۵۲-۷۰

### ابرتورم در جمهوری وایمار در دهه ۱۹۲۰

مقالهٔ اصلی: ابرتورم در جمهوری وایمار
### رکود بزرگ در دهه ۱۹۳۰

مقالهٔ اصلی: رکود بزرگ
### بلوک شرق در دهه ۱۹۸۰ و ۹۰

مقالهٔ اصلی: بلوک شرق
### بحران مالی روسیه در ۱۹۹۸

مقالهٔ اصلی: بحران مالی ۱۹۹۸ روسیه
### رکورد بزرگ آرژانتین در ۱۹۹۸-۲۰۰۰

### بحران اقتصادی زیمباوه (۲۰۱۳-اکنون)

### بحران اقتصادی ونزوئلا (۲۰۱۳-اکنون)

### بحران اقتصادی ایران (۱۳۸۸-اکنون)

ارزش ریال ایران در مقابل دلار آمریکا (دلار بر حسب ریال بین سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۷ میلادی)
در روز سه‌شنبه ۱۵ مرداد ۱۳۹۸ رئیس کل بانک مرکزی ایران گفت: «از سال ۱۳۵۰ تاکنون ارزش پول ملی ایران ۳500 برابر افت کرده‌است.»، همچنین ادامه داد: «رابطه ریال با ارز خارجی در حال حاضر ۰٫۰۰۰۰۰۸ است که در هیچ کشوری این‌گونه نیست.» حدود ۶۹ درصد از کل درآمدهای مالی کشور ایران از طریق صادرات نفت به کشورهای جهان بود که با وضع تحریم‌های مختلف در سالیان اخیر، این امکان برای ایران محدودتر و در نتیجه موجب کاهش ارزش پول ملی ایران شده‌است.

### سایر

* بحران مالی ۱۹۹۷ آسیا
* حباب دات-کام
* رکود بزرگ مالی
* قحطی بزرگ ایرلند
* قحطی ۱۹۴۳ بنگال
* هراس و وحشت ۱۸۳۷
* وحشت ۱۹۰۷

جستارهای وابسته
---------------

* بحران واحد پولی
* بی‌خانمانی
* حباب اقتصادی
* سقوط بازار سهام
* فروپاشی دولت
* کاهش ارزش پول
* نظریهٔ قوی سیاه

منابع
-----

1. ↑  
Schiff, Peter; Downes, John (2011). *Crash Proof 2.0: How to Profit From the Economic Collapse*. ISBN 978-1-118-15200-3.
2. ↑  "'America will collapse', RT". 9 March 2009 – via YouTube.
3. ↑  «رئیس بانک مرکزی: ارزش ریال طی پنج دهه گذشته ۳۵۰۰ برابر افت کرده‌است». *رادیو فردا*. ۱۵ مرداد ۱۳۹۸.
4. ↑  "بی‌ارزش‌ترین پول‌های جهان در سال 2020 واحد پولی کدام کشورهاست؟". *فرانو* (به انگلیسی). 2020-10-10. Retrieved 2020-11-14.