عکس هوایی دره یوسیمیتی که نشان‌دهنده یک دره یو شکل است.
**زمین‌چهر یخچالی** (انگلیسی: Glacial landform) به زمین‌چهری گفته می‌شود که بر اثر فعالیت یخچال طبیعی پدید آمده است. بیشتر زمین‌چهرهای یخچالی کنونی بر اثر حرکت و جابه‌جایی یخسارهای بزرگ در طول دوره‌های یخچالی کواترنری پدید آمده‌اند. برخی نواحی مانند فنواسکاندیا و جنوب  کوه‌های آند دارای زمین‌چهرهای یخچالی گسترده بوده و برخی نواحی دیگر مانند صحرای بزرگ آفریقا دارای زمین‌چهرهای یخچالی فسیل و بسیار قدیمی هستند.

زمین‌چهرهای فرسایشی
-------------------

زمین‌چهرهای یخچالی از نوع فرسایشی
همزمان با گسترش یخچال، به‌دلیل افزایش وزن برف و یخ، یخچال سنگ‌های بستر و سطحی را خرد و دچار شست و ساب می‌کند. این فرایند باعث به‌وجود آمدن زمین‌چهرهای فرسایشی مانند دره، سیرک یخچالی، شاخ یخچالی، کوه تیغ، خط برش، دره U شکل و دره‌های معلق می‌شود.

* سیرک نقطه آغازین در یخچال‌های کوهستانی است.
* دره یو شکل توسط یخچال‌های کوهستانی پدید می‌آید و اگر با آب دریا یا اقیانوس پر شود، باعث پدید آمدن یک شاخابه می‌شود که در این حالت دره را فیورد (آبدره) می‌نامند.
* کوه تیغ عارضه‌ای تند و تیز بین دو یخچال است.

زمین‌چهرهای تراکمی
------------------

زمین‌چهرهای یخچالی از نوع تراکمی
هنگامی که یخچال عقب‌نشینی می‌کند، از خود سنگ، ماسه و یخرفت برجای می‌گذارد که زمین‌چهرهای تراکمی (نهشتی) را پدید می‌آورند. نمونه‌های این زمین‌چهرها عبارتند از یخرفت، شن‌ریسه (اسکر)، تپه یخساری و پشته یخچالی.

تالاب‌ها و دریاچه‌های یخچالی
----------------------------

تالاب‌ها و دریاچه‌ها نیز ممکن است بر اثر حرکت و جابه‌جایی یخچال تشکیل شوند. دریاچه دیگ‌چالی هنگامی شکل می‌گیرد که یک یخچال در حال عقب‌نشینی در پشت قطعات یخی زیرزمینی یا سطحی یه‌جای می‌ماند که با ذوب آن گودالی برجای می‌ماند که با آب پر شده است. دریاچه سدیخرفتی هنگامی شکل می‌گیرد که واریزه‌های یخچالی مسیر جریان یا رواناب برفی را سد کنند. دریاچه جکسون و دریاچه جنی در پارک ملی گراند تیتون نمونه‌هایی از دریاچه‌های سد یخرفتی هستند.

دریاچه یخچالی دریاچه‌ای است که بین پیشانی یخچال و یخرفت‌های پایانه‌ای تشکیل شده است.

جستارهای وابسته
---------------

* پارک ملی گلیشر
* پارک و منطقه حفاظت شده ملی خلیج گلیشر

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Glacial landform». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۰ ژوئیه ۲۰۱۵.

| * ن
* ب
* و
یخچال‌های طبیعی |
| --- |
| گونه‌ها | یخ‌پهنه ·  یخ‌زار ·  یخسار ·  روان‌یخ ·  یخچال چالگاهی ·  یخ‌تاق | یخچال آلچ (Aletsch) سوئیس
یخچال بالتورو در قراقروم پاکستان با ۶۲ کیلومتر طول یکی از بزرگ‌ترین یخچال‌های کوهستانی دنیا |
| کالبدشناسی | منطقه انباشت ·  منطقه فرساب ·  یخ‌رُفت ·  یخ‌برف ·  یخ‌چاک ·  یخشار ·  یخ‌کافت ·  برج یخ ·  مخروط گل و لای ·  پایانه ·  مرز یخی ·  زبانه یخی ·  تنوره ·  یخ کبود ·  برف‌چال |
| فرایندها | انباشت ·  فرساب ·  سرش پایه‌ای ·  خاک‌لیز ·  سیل دریاچه یخچالی ·  یخزایی ·  یخ‌کاست ·  جاکن شدن ·  پس‌نشینی ·  خیز |
| اندازه‌گیری | مغزه‌گیری ·  موازنه جرم |
| رابطه با آتشفشان | آتشفشان زیریخچالی ·  انفجار زیریخچالی ·  سیل یخچالی ·  آتشفشان تخت |
| زمین‌چهره‌های یخچالی | 

|  |  |
| --- | --- |
| فرسایشی | آبدره ·  فرازدره ·  گُرده ·  پهنه‌چال ·  دریاچه یخچالی ·  شاخ یخچالی ·  خش یخچالی ·  دریاچه نواری ·  پشته خاره‌ای ·  دره دالانی |
| نهشتی | یخ‌رفت ·  یخ‌رفت دنده‌ای ·  یخ‌رفت پایانه‌ای ·  یخ‌نهشته · دشت یخ‌نهشته‌ای ·  تپه یخساری ·  دشت خاگه‌ای ·  سنگ سرگردان

|  |  |
| --- | --- |
| یخ‌آبی | دشت یخ‌آب‌رُفتی ·  بادبزن یخ‌آب‌رفتی ·  پشته یخچالی ·  دیگ‌چال ·  شن‌ریسه · سیل‌رفت |

 |

 |
| رده:یخچال‌های طبیعی |