پالایشگاه نفت کرمانشاهپالایشگاه نفت کرمانشاه
**پالایشگاه نفت کرمانشاه** که با نام *شرکت پالایش نفت کرمانشاه* فعالیت می‌کند، یک پالایشگاه نفت است که در شهر کرمانشاه در ایران قرار دارد. این پالایشگاه در سال ۱۳۰۱ با ظرفیت روزانه ۲ هزار بشکه فعالیت خود را آغاز کرد. این پالایشگاه در زمان خود دومین پالایشگاه ایران بود و نفت خام آن از میدان نفتی نفت‌شاه تأمین می‌شد. اما افتتاح رسمی پالایشگاه در سال ۱۳۱۴ اتفاق افتاد که ظرفیت آن به ۴۲۰۰ بشکه در روز افزایش یافت. از سال ۱۳۴۸ به دلیل افزایش بهای نفت در بازارهای جهانی و نیاز به افزایش تولید نفت، تأسیسات این پالایشگاه تغییر کرد و مجدداً در سال ۱۳۵۰ این پالایشگاه با ظرفیت روزانه ۱۵ هزار بشکه فعالیت خود را ادامه داد. در حال حاضر ظرفیت اسمی این پالایشگاه ۲۵۰۰۰ بشکه در روز و ظرفیت عملیاتی آن ۳۰۰۰۰ بشکه در روز می‌باشد و قرار است با اجرای طرح سه سالۀ افزایش ظرفیت این میزان تا سال ۱۴۰۴ به ۴۰ هزار بشکه در روز افزایش بیابد. خوراک نفت خام این پالایشگاه شامل نفت خام نفت شهر، سرکان، مالکوه در شهرستان پلدختر می‌باشد.

قراداد ارتقای کيفي نفت کوره پااليشگاه کرمانشاه در آبان 1402 منعقد شد

سخنگوی شرکت پالایش نفت کرمانشاه از انعقاد قرارداد ارتقای کیفی نفت کوره تولیدی این شرکت، طی مراسمی با حضور معاون رییس جمهور خبر داد.

به گزارش روابط عمومی و امور بین‌الملل شرکت پالایش نفت کرمانشاه :آئین رسمی امضای قرارداد ارتقای کیفی نفت کوره تولیدی پالایشگاه‌های نفت کرمانشاه و لاوان با حضور روح‌الله دهقانی فیروزآبادی، معاون علمی و فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری،وحمیدرضا زیدی‌فرد معاون وزیر در امور مهندسی، پژوهش و فناوری، جلیل سالاری، مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی، جمعی از مدیران پالایشگاهی و مدیران شرکت‌های دانش‌بنیان در سالن جلسات وزارت نفت برگزار شد.

براساس این دو قرارداد که میان (شرکت پالایش نفت کرمانشاه و شرکت آذر انرژی تبریز) و همچنين (شرکت پالایش نفت لاوان و شرکت اکسیر نوین فرآیندآسیا) و با هدف ارتقای کیفی نفت کوره تولیدی این دو پالایشگاه به امضا رسید، میزان گوگرد نفت کوره تولیدی در این دو پالایشگاه به میزان قابل ملاحظه‌ای کاهش خواهد یافت.

سخنگوی پالایشگاه کرمانشاه ضمن تقدیر از حمایت‌های مهندس هادی درویش وند سهامدار شرکت در انعقاد این قرارداد مهم، گفت: انعقاد این قرارداد نقش مهمی در کاهش آلاینده‌های محیط زیستی و ارتقای شاخص‌های کیفی فرآورده‌های نفتی پالایشگاه‌های نفت کشور ایفا خواهد کرد.

واحدهای تولیدی
--------------

واحدهای تولیدی این پالایشگاه شامل واحدهای تقطیر در اتمسفر، مراکس، پنتان، گاز مایع، تبدیل کاتالیستی، تصفیه، برج خنک‌کننده، آب صنعتی، تولید بخار، تصفیه پساب صنعتی، و واحد تولید برق می‌باشد.

محصولات تولیدی
--------------

گاز مایع، بنزین، نفت سفید، نفت گاز و نفت کوره از محصولات تولیدی این شرکت می‌باشند.

تاریخچه
-------

### دوران جنگ ایران و عراق

پالایشگاه نفت کرمانشاه در زمان جنگ ۸ ساله ایران و عراق چندین بار مورد حمله هوایی نیروهای عراق قرار گرفت. این حملات در ۴ مهر ۱۳۵۹ ساعت ۱۷:۰۰، ۲ مرداد ۱۳۶۵ ساعت ۱۴:۳۰، ۸ آبان ۱۳۶۵ ساعت ۷:۰۵، ۲ آذر ۱۳۶۵ ساعت ۱۱:۳۰، ۳ دی ۱۳۶۵ ساعت ۱۶:۳۰، ۲۴ آبان ۱۳۶۶ ساعت ۱۳:۰۰ و ۱۵ اسفند ۱۳۶۶ ساعت ۱۶:۰۰ انجام شد. با وجود آسیب‌های ناشی از این حملات پالایشگاه کرمانشاه به خاطر اهمیت استراتژیک خود هیچگاه تعطیل نشد. در این بمباران‌ها آسیب‌های جدی به تأسیسات پالایشگاه وارد شد که برای جبران آن پالایشگاه کرمانشاه ۵ بار مورد بازسازی قرار گرفت. همچنین در بمباران ۲ مرداد ۱۳۶۵ هفت نفر از کارکنان پالایشگاه کشته شدند. ۴ تن دیگر از کارکنان پالایشگاه نیز در موقعیت‌های دیگر جنگ ایران و عراق کشته شدند که از این میان یک نفر در بمباران ۲۸ دی ۱۳۶۵ اسلام‌آباد غرب، یک نفر در عملیات والفجر ۱۰ در روز ۲۶ اسفند ۱۳۶۶ در حلبچه و یک نفر نیز به همراه دو فرزندش در بمباران پناهگاه پارک شیرین کرمانشاه در ۲۶ اسفند ۱۳۶۶ کشته‌شد.

همچنین تلمبه‌خانۀ نفت‌شهر نیز با هدف اخلال در ارسال خوراک به پالایشگاه مورد حملۀ ارتش بعث عراق قرار گرفت. اشغال منطقه نفت‌شهر نیز سبب شد تا نفت پالایشگاه کرمانشاه از نفت خام سنگین جنوب تأمین شود. در سال‌های میانی جنگ عملیات بهسازی پالایشگاه انجام گرفت و طی آن در سال ۱۳۶۳ ظرفیت پالایشگاه به ۲۵ هزار بشکه در روز افزایش پیدا کرد.

### خصوصی‌سازی

این پالایشگاه در سال ۱۳۹۳ به میزان ۱۱۰۰ میلیارد تومان قیمت‌گذاری شد، اما در سال ۹۵ سازمان خصوصی‌سازی آن را به میزان ۱۸۰ میلیارد تومان به مالک خصوصی (هادی درویشوند) واگذار کرد و قرارداد خصوصی‌سازی بدین صورت تنظیم شد که خریدار ۱۰ درصد را به صورت نقد و مابقی را به صورت اقساطی پرداخت کند. این مسئله با اعتراضات بسیاری همراه بود و حتی نمایندگان کرمانشاه در مجلس نیز نسبت بدان انتقاد کردند. در دی ماه ۱۳۹۷ طوماری در اعتراض به واگذاری پالایشگاه به بخش خصوصی خطاب به نمایندگان استان کرمانشاه از سوی بسیج دانشجویی تدوین شد که به امضای ۳۶۰۰ دانشجوی دانشگاه رازی کرمانشاه رسید.

در جلسهٔ مؤرخهٔ ۸ بهمن ۱۳۹۷ عادل آذر رئیس دیوان محاسبات کشور در جریان قرائت خلاصهٔ گزارش تفریغ بودجه سال ۱۳۹۶ در صحن مجلس شورای اسلامی، اعلام کرد که در این واگذاری دو مورد مغایرت با قوانین و مقررات وجود داشته‌است؛ نخست اینکه دستورالعمل اجرایی «روش انتخاب مشتریان استراتژیک و احراز و پایش اهلیت» نقض شده و خریدار پالایشگاه دارای تخصص و اهلیت کافی در این زمینه نبوده و به همین دلیل به شرکت زیان وارد شده‌است، و دوم اینکه قیمت کارشناسی شرکت پالایش نفت کرمانشاه ۶۱۷ میلیارد تومان بوده، اما هیئت واگذاری با کاهش بیش از ۷۰ درصدی آن را در نهایت به مبلغ ۱۹۹ میلیارد تومان به خریدار بخش خصوصی واگذار کرده‌است.

با این حال شهاب نادری نمایندهٔ حوزهٔ انتخابیهٔ پاوه و جوانرود و ثلاث باباجانی و روانسر در دورهٔ دهم و عضو مجمع نمایندگان استان کرمانشاه که به عنوان رئیس هیئت تحقیق و تفحص واگذاری پالایشگاه نفت کرمانشاه منصوب شده‌است، در تاریخ ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸ پروندهٔ واگذاری این پالایشگاه را بسته‌شده عنوان کرد و اظهار نمود که در این واگذاری هیچ تخلفی صورت نگرفته‌است. علاوه بر این، محمود شکری، نماینده مردم تالش در مجلس شورای اسلامی و دبیر هیئت تحقیق و تفحص از واگذاری پالایشگاه کرمانشاه نیز با تأیید این مطلب گفت: «اگر تخلفاتی هم رخ داده باشند ناشی از خلاءهای قانونی است. به همین دلیل است که نمی‌توان این واگذاری را غیرقانونی دانست.» او همچنین گفت: «اگر بخواهیم این واگذاری را لغو کنیم باید دولت مقدار زیادی پول به خریدار پرداخت کند که با شرایط فعلی کشور منطقی به نظر نمی‌رسد.»

در روز ۲ بهمن ۱۳۹۸ احمد علیرضابیگی نماینده مردم تبریز در مجلس شورای اسلامی و عضو هیئت تحقیق و تفحص از واگذاری، اعلام کرد که با شکایت سازمان خصوصی‌سازی، پرونده واگذاری پالایشگاه نفت کرمانشاه به هیئت داوری (موضوع ماده ۳۰ قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴) ارجاع داده شده‌است.

واگذاری پالایشگاه نفت کرمانشاه به قیمت ۲۱۰ میلیارد تومان در حالی صورت گرفته که در همان سال ۱۳۹۵، این مجموعه ۲۸۰ میلیارد تومان از پتروشیمی بیستون طلبکار بوده و ارزش واقعی این شرکت در همان بازۀ زمانی، ۱۸۰۰ میلیارد تومان برآورد شده‌بود، اما هیأت واگذاری در حراج این مجموعه اصرار کرده و آن را به شرکتی واگذار کرد که در زمینۀ خرید و فروش و بسته‌بندی مواد غذایی لبنی فعالیت داشت.

### وضعیت مالکیت و کاربری زمین

مساحت سایت پالایشگاه در مرکز شهر کرمانشاه، ۹۲/۵ هکتار است که ۴۲ هکتار آن دارای کاربری مسکونی است و برای اسکان کارکنان پالایشگاه استفاده می‌شود. قیمن این زمین‌ها بین متری ۵ تا ۶ میلیون تومان برآورد می‌شود. در رابطه با مالکیت زمین سایت پالایشگاه، بخشی از زمین پالایشگاه کرمانشاه جزئی از پلاک ۱۲۵۶ محسوب می‌شود. نزدیک به ۵۷ هکتار از این پلاک وقفی بوده و مالکیت آن متعلق به سازمان اوقاف و امور خیریه است. در گذشته برای ۲۱ هکتار از این قطعه زمین سند اجاره صادر شده و پالایشگاه مستأجر اوقاف محسوب می‌شود. ۵۴ هکتار دیگر از اراضی پالایشگاه نیز جزئی از پلاک ۳۳۰۵ فرعی از پلاک ۱۲۵۶ بوده و متعلق به اوقاف است. به گفتهٔ عباسیان مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان کرمانشاه سازمان خصوصی‌سازی موقع فروش این ملک، به اوقافی بودن بخشی از زمین پالایشگاه توجه نکرده‌است.

منابع
-----

1. 1 2  «سالشمار شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفت». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ مارس ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۱۲ سپتامبر ۲۰۱۳.
2. 1 2  خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا): *ظرفیت پالایشگاه کرمانشاه به ۴۰ هزار بشکه در روز خواهد رسید*، نوشته‌شده در ۲۵ تیر ۱۴۰۱؛ بازدید در ۲۵ تیر ۱۴۰۱.
3. 1 2  «تاریخچه نفت در کرمانشاه». بایگانی‌شده از اصلی در ۵ مارس ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۱ نوامبر ۲۰۱۹.
4. ↑  *پالایشگاهی که هفت بار بمباران شد*، در روزنامۀ *دنیای اقتصاد*، شمارۀ ۴۹۴۷، به تاریخ ۸ مرداد ١٣۹۹؛ بازدید در ۱۳ مهر ۱۴۰۰.
5. ↑  شرکت پالایش نفت کرمانشاه: *دربارۀ بمباران پالایشگاه*؛ بایگانی‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۰۴ توسط Wayback Machine بازدید در ۱۳ مهر ۱۴۰۰.
6. ↑  صندوق‌های بازنشستگی، پس‌انداز و رفاه کارکنان صنعت نفت: *ناگفته‌های جنگ نفت در ۸ سال دفاع مقدس*، نوشته‌شده در ۴ مهر ۱۴۰۰؛ بازدید در ۱۳ مهر ۱۴۰۰.
7. ↑  خبرگزاری کُردپرس: *مشعل پالایشگاه کرمانشاه پس از ۱۸ روز خاموشی روشن شد*، نوشته‌شده در ۸ بهمن ۱۳۹۷؛[*پیوند مرده*] بازدید در ۲۵ مه ۲۰۱۶.
8. ↑  باشگاه خبرنگاران جوان: *واگذاری پالایشگاه کرمانشاه با قیمت ۲۸۰ میلیارد تومان به سازمان خصوصی‌سازی*، نوشته‌شده در ۱۴ بهمن ۱۳۹۵؛ بازدید در ۸ بهمن ۱۳۹۷.
9. ↑  خبرگزاری فارس: *اعتراض ۳۶۰۰ دانشجوی دانشگاه رازی نسبت به واگذاری پالایشگاه کرمانشاه*، نوشته‌شده در ۱۱ دی ۱۳۹۷؛ بایگانی‌شده در ۲۲ آوریل ۲۰۱۹ توسط Wayback Machine بازدید در ۱۰ بهمن ۱۳۹۷.
10. ↑  خبرگزاری کُردپرس: *بر اساس گزارش تفریغ بودجه ۹۶ مشخص شد: واگذاری پالایشگاه کرمانشاه به ۳۰ درصد ارزش واقعی*، نوشته‌شده در ۸ بهمن ۱۳۹۷؛ بایگانی‌شده در ۳۱ ژانویه ۲۰۱۹ توسط Wayback Machine بازدید در ۸ بهمن ۱۳۹۷.
11. ↑  ایران اکونومیست: *واگذاری پالایشگاه نفت کرمانشاه در کمال صحت و سلامت صورت گرفته‌است*، نوشته‌شده در ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸؛ بایگانی‌شده در ۱۰ سپتامبر ۲۰۱۹ توسط Wayback Machine بازدید در ۸ اردیبهشت ۱۳۹۸.
12. ↑  پرونده واگذاری پالایشگاه نفت کرمانشاه بسته شد
13. ↑  خبرگزاری کردپرس: *واگذاری پالایشگاه نفت کرمانشاه به هیئت داوری رفت، ماشین‌سازی تبریز پس گرفته‌شد*، نوشته‌شده در ۲ بهمن ۱۳۹۸؛ بایگانی‌شده در ۲۳ ژانویه ۲۰۲۰ توسط Wayback Machine بازدید در ۲ بهمن ۱۳۹۸.
14. ↑  خبرگزاری کُردپرس: *وضعیت نامعلوم پالایشگاهی که با ۳۰ درصد قیمت واقعی حراج شد*، نوشته‌شده در ۱۰ بهمن ۱۳۹۷؛ بایگانی‌شده در ۳۱ ژانویه ۲۰۱۹ توسط Wayback Machine بازدید در ۱۰ بهمن ۱۳۹۷.

پیوند به بیرون
--------------

* سایت شرکت نفت

| * ن
* ب
* و
انرژی در ایران ایران |
| --- |
| نفت | 
* شرکت ملی نفت ایران
* شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب
* شرکت نفت فلات قاره ایران
* شرکت نفت مناطق مرکزی ایران
* شرکت متن
* شرکت نفت و گاز پارس
* شرکت نفت و گاز آغاجاری
* شرکت نفت و گاز زاگرس‌جنوبی
* شرکت نفت و گاز کارون
* شرکت نفت و گاز گچساران
* شرکت نفت و گاز مسجدسلیمان
* شرکت نفت و گاز اروندان
* شرکت ملی حفاری ایران
* شرکت پایانه‌های نفتی ایران
* میدان‌های نفتی ایران
* اوپک

 |  |
| گاز | 
* شرکت ملی گاز ایران
* شرکت ملی صادرات گاز ایران
* میدان‌های گازی ایران
* اوپک گازی

 |
| پالایش نفت | 
* شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران
* پالایشگاه آبادان
* پالایشگاه آناهیتا
* پالایشگاه اراک
* پالایشگاه اصفهان
* پالایشگاه بندرعباس
* پالایشگاه بهشهر
* پالایشگاه تبریز
* پالایشگاه تهران
* پالایشگاه خوزستان
* پالایشگاه شهریار
* پالایشگاه شیراز
* پالایشگاه کاسپین
* پالایشگاه کرمانشاه
* پالایشگاه لاوان
* پالایشگاه هرمز

 |
| پالایش گاز | 
* پالایشگاه گاز ایلام
* پالایشگاه گاز بیدبلند
* پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی
* پالایشگاه گاز پارسیان
* پالایشگاه گاز خانگیران
* پالایشگاه گاز سرخون و قشم
* پالایشگاه گاز فجر جم
* پالایشگاه گاز فراشبند
* پالایشگاه گاز هویزه

 |
| پالایش میعانات گازی | 
* پالایشگاه ستاره خلیج‌فارس

 |
| صنایع پتروشیمی | 
* شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران
* پتروشیمی آبادان
* پتروشیمی اراک
* پتروشیمی اصفهان
* پتروشیمی باختر
* پتروشیمی بندرامام
* پتروشیمی بوشهر
* پتروشیمی بوعلی
* پتروشیمی تندگویان
* پتروشیمی تبریز
* پتروشیمی خرم‌آباد
* پتروشیمی زاگرس
* فجر انرژی خلیج‌فارس
* پتروشیمی قائد بصیر
* پتروشیمی جهرم
* پتروشیمی کارون
* پتروشیمی کازرون
* پتروشیمی کردستان
* پتروشیمی مارون
* مبین انرژی خلیج‌فارس
* پتروشیمی مهاباد
* پتروشیمی نوری
* صنایع پتروشیمی خلیج‌فارس

 |
| خطوط لوله | 
* خط لوله صلح
* خط لوله پارس
* خط لوله اتیلن غرب
* خط لوله اتیلن مرکز
* خط لوله سراسری گاز
* خطوط لوله گاز ایران به ارمنستان
* خط لوله دولت‌آباد-سرخس-خانگیران
* خط لوله ایران-عراق-سوریه
* خط لوله تبریز-آنکارا
* خط لوله نوباکو
* خط لوله نکا–جاسک
* خط لوله گوره–جاسک

 |
| انرژی هسته‌ای | 
* آب سنگین اراک
* برنامه هسته‌ای ایران
* تأسیسات هسته‌ای ایران
* تأسیسات فردو
* تأسیسات نطنز
* سازمان انرژی اتمی ایران
* سال‌شمار هسته‌ای
* نیروگاه بوشهر
* نیروگاه دارخوین

 |
| انرژی‌های تجدیدپذیر | 
* انرژی بادی در ایران
* انرژی خورشیدی در ایران

 |
| غیره | 
* پتروایران
* پتروپارس
* پژوهشگاه صنعت نفت
* پژوهشگاه نیرو
* سهمیه‌بندی سوخت در ایران
* شرکت ملی نفت‌کش ایران
* شرکت نفت ایران و انگلیس
* صدرا
* صنایع آذرآب
* صنعت نفت ایران
* فهرست سدهای ایران
* فهرست نیروگاه‌های ایران
* قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیا
* ماشین‌سازی اراک
* مپنا
* مشانیر
* نیکو
* وزارت نفت ایران
* وزارت نیروی ایران
* هپکو
* هدفمندسازی یارانه‌ها در ایران

 |