recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**ویلفرید هانس هنینگ پترسون** (به آلمانی: Wilfried Hans Henning Petersson)(زاده ۲۴ سپتامبر ۱۹۰۲ در بنچن-درگذشته ۹ نوامبر ۱۹۸۴ در مونستر) ریاضیدان اهل آلمان بود.

پترسون پس از دبیرستان در دانشگاه هامبورگ ریاضیات و ستاره‌شناسی آموخت و در سال ۱۹۲۵ با سرپرستی اریش هکه دوره دکترا را با رساله ای به نام «درباره نمایش عددهای طبیعی با فرمهای مربعی معین و نامعین» به پایان رساند و در سال ۱۹۲۹ درجه شایستگی را به دست آورد. در سال ۱۹۳۶ به درجه استادی تمام در هامبورگ رسید و در سال ۱۹۳۹ کرسی استادی دانشگاه کارل فردیناند برون در پراگ و سپس در سال ۱۹۴۱ همین سمت را در استراسبورگ پذیرفت. در سال ۱۹۴۹ به دانشگاه مونستر رفت و تا زمان بازنشستگی در سال ۱۹۷۰ ریاست دانشکده ریاضی آن دانشگاه را به عهده داشت.

زمینه پژوهشی پترسون آنالیز مختلط، هندسه جبری و نظریه تحلیلی اعداد بود. در این زمینه او به ویژه به دلیل معرفی ضرب داخلی پترسون نامدار است که در نظریه فرمهای پیمانه ای نقشی مهم ایفا می‌کنند.

منابع
-----

* Hans Petersson at the Mathematics Genealogy Project
* Wilfried Hans Henning Petersson, In: Neue Deutsche Biographie (NDB). Band 20, Duncker & Humblot, Berlin 2001
* Biographie von Hans Petersson p.26

| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* فرانسه (داده‌ها)
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* هلند
* سوئد
* واتیکان

 |
| واژه‌نامه‌های زندگی‌نامه‌ای | 
* آلمان

 |
| پایگاه‌های دادهٔ علمی | 
* مث‌سای‌نوت
* پروژهٔ تبارشناسی ریاضیات
* zbMATH

 |
| سایر | 
* سوداک (فرانسه)
	+ 1

 |
تابلوی هشدار دهنده در مرز ایالات متحده آمریکا–کانادادر پوینت رابرتز، ایالت واشینگتن
**مهاجرت غیرقانونی به ایالات متحده آمریکا** اقدامی از سوی اتباع خارجی است که قوانین مهاجرتی ایالات متحده آمریکا را یا با ورود به این کشور بدون اجازهٔ حکومت فدرال ایالات متحده آمریکا (مانند روادید) یا با ورود قانونی، و باقی ماندن در کشور پس از پایان تاریخ روادید موقتشان نقض می‌کنند.

وزارت امنیت میهن ایالات متحده آمریکا تخمین زده‌است که ۱۱٫۴ میلیون مهاجر غیرقانونی در ژانویه ۲۰۱۲ در آمریکا زندگی می‌کرده‌اند. بنا بر برآورد این نهاد، «شمار مهاجرین غیرقانونی در سال ۲۰۰۷ به اوج خود به نزدیک به ۱۲ میلیون رسید و به آرامی به نزدیک به ۱۱ میلیون کاهش پیدا کرده‌است.»

بنا بر گزارش مرکز پژوهش‌های پیو، در سال ۲۰۱۲، ۵۲٪ از مهاجرین غیرقانونی از مکزیک، ۲۶٪ از دیگر کشورهای آمریکای لاتین، بیشتر از آمریکای مرکزی؛ ۱۲٪ از آسیا؛ ۵٪ از اروپا و کانادا؛ و ۳٪ از آفریقا و از دیگر نقاط جهان بوده‌اند. دونالد ترامپ برای جلوگیری از ورود غیر قانونی تلاش کرد بین آمریکا و مکزیک دیوار بکشد.

بین سال‌های ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹، شمار بازداشت‌شدگان در مرز آمریکا مکزیک تا اندازه چشمگیری افزایش یافت اما در ۲۰۲۰ کاهش یافت.

جستارهای وابسته
---------------

* اداره گمرک و حفاظت مرزی ایالات متحده آمریکا
* گشت مرزی ایالات متحده آمریکا
* مرز ایالات متحده آمریکا–مکزیک
* مرز ایالات متحده آمریکا–کانادا
* مهاجرت به ایالات متحده آمریکا

پانویس
------

1. ↑  Amy Sherman, Donald Trump wrongly says the number of illegal immigrants is 30 million or higher, Politifact (July 28, 2015).
2. ↑  کریستوفر گایلز-گروه راستی‌آزمایی بی‌بی‌سی (۲۸ دی ۱۳۹۹). «ترامپ در دوران ریاست‌جمهوری چه میزان از دیوار مکزیک را ساخت؟». *بی‌بی‌سی فارسی*.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Illegal immigration to the United States». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۵.


|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد ایالات متحده آمریکا است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
موقعیت دو ارتش. ارتش A1 و A2 نیاز به هماهنگی با یکدیگر دارند اما پیام‌های آن‌ها ممکن است توسط ارتش B ضبط شوند.
**مسئله دو ژنرال** (انگلیسی: Two Generals' Problem) یک آزمایش فکری است که در آن مشکلات و چالش‌های طراحی یک اقدام هماهنگ، هنگام استفاده از یک کانال ارتباطی نامطمئن نشان داده می‌شود. در این مسئله دو ژنرال ارتش تنها قادر به برقراری ارتباط با یکدیگر با استفاده از یک کانال ارتباطی ناامن هستند که پیام‌های آن‌ها از زمین تحت تصرف ارتش دشمن عبور می‌کند. دو ژنرال ارتش برای حمله نیاز به هماهنگی با یکدیگر دارند در حالی که پیام‌های آن‌ها ممکن است به وسیله دشمن ضبط شوند. این مسئله به بررسی چگونگی برقراری یک توافق میان دو ژانرال با در نظر گرفتن احتمال ضبط پیام‌های آن‌ها توسط دشمن می‌پردازد.

تعریف
-----

دو ارتش، هر کدام به رهبری یک ژنرال در حال آماده سازی برای حمله به یک شهر مستحکم هستند. ارتش‌ها در نزدیکی شهر، هرکدام در دره مخصوص خود قرار دارند. دره سومی بین دو دره قرار گرفته است و تنها راه ارتباط دو ژنرال برای ارسال پیام به یکدیگر با استفاده از افراد پیام‌رسان است. متأسفانه دره سوم توسط مدافعان شهر اشغال شده است و این احتمال وجود دارد که افراد پیام‌رسان هنگام عبور از این دره اسیر شوند. 

برای تصرف شهر لازم است که دو ژنرال با یکدیگر حمله کنند. در حالی که دو ژنرال برای حمله توافق کرده‌اند، اما زمانی را برای حمله مشخص نکرده‌اند. بنابراین آنها باید با یکدیگر ارتباط برقرار کنند تا در مورد زمان حمله تصمیم بگیرند و هر ژنرال باید بداند که ژنرال دیگر با طرح حمله موافقت کرده است. از آنجا که تأیید دریافت پیام می تواند به آسانی به عنوان پیام اصلی توسط دشمن از بین برود، مجموعه‌ای نامحدود از پیام‌ها برای رسیدن به توافق لازم است.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Two Generals' Problem». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۶ مارس ۲۰۲۱.
**مشتق زمانی** یا **مشتق نسبت به زمان** (به انگلیسی: Time derivative) به مشتق یک تابع نسبت به زمان گفته می‌شود که معمولاً مفهومی از نرخ تغییر مقدار تابع دارد. متغیر زمان معمولاً با *t* نشان داده می‌شود.

شیوهٔ نگارش
-----------

شیوه‌های مختلفی برای نگارش مشتق زمانی وجود دارد. علاوه بر نگارش معمولی لایبنیتس

{\displaystyle {\frac {dx}{dt}}}
شیوهٔ معمول و مختصر دیگری وجود دارد که روش نگارش نیوتن خوانده می‌شود و خصوصاً در فیزیک کاربرد دارد:

{\displaystyle {\dot {x}}}
مشتق درجات بالاتر هم به همین ترتیب نوشته می‌شوند. مثلاً مشتق دوم نسبت به زمان بدین صورت:

{\displaystyle {\frac {d^{2}x}{dt^{2}}}}
یا:

{\displaystyle {\ddot {x}}}
نوشته می‌شود.

به‌طور کلی مشتق زمانی یک بردار، مثلاً

{\displaystyle {\vec {V}}=\left[v\_{1},\ v\_{2},\ v\_{3},\cdots \right]\ ,}
به‌صورت برداری تعریف می‌شود که مؤلفه‌هایش مشتق زمانی مؤلفه‌های بردار اصلی هستند. بدین صورت که:

{\displaystyle {\frac {d{\vec {V}}}{dt}}=\left[{\frac {dv\_{1}}{dt}},{\frac {dv\_{2}}{dt}},{\frac {dv\_{3}}{dt}},\cdots \right]\ }

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Time derivative». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۴ فوریه ۲۰۱۳.
**هاینتس-کریستیان اشتراخه** (به آلمانی: Heinz-Christian Strache) (زاده ۱۲ ژوئن ۱۹۶۹ در وین) یک سیاستمدار اتریشی و رهبر حزب آزادی اتریش بود. او همچنین رئیس فراکسیون حزب خود در مجلس شورای ملی اتریش بود. او شخصاً خود را هاسی اشتراخه (حروف اول نام‌های هاینتس-کریستیان به زبان آلمانی یعنی HC) می‌نامد.

پیامد استعفای اشتراخه
---------------------

در تاریخ ۲۷ مه ۲۰۱۹ پارلمان اتریش به دولت سباستین کورتس، صدراعظم این کشور، رای عدم اعتماد داد و او را که درگیر پرونده جنجالی فساد رسوایی ایبیزا در دولت ائتلافی اتریش شده بود از کار برکنار کرد. برکناری رسمی کابینه کوتس توسط رئیس‌جمهور الکساندر فن در بلن اجرا می‌شود.

خانواده، ازدواج و فرزندان
-------------------------

خانواده پدر اشتراخه از شهر رایشنبرگ واقع در چک فعلی بودند و طبق اظهارات خود وی از آنجا رانده شدند.
پدربزرگ مادری او سرباز ورماخت، ارتش آلمان، بود که در زمان پیوستن اتریش به آلمان در سال ۱۹۳۸ به شهر نویکیرشن واقع در ایالت نیدراسترایش اتریش آمده و با همسر خود آشنا شد.

پیوندهای بیونی
--------------

* تارنمای اشتراخه

منابع
-----

1. ↑  "Austrian VC caught discussing alleged shady deals, and pundits cry 'Russia took over the country'" (به انگلیسی). Archived from the original on 18 May 2019. Retrieved 18 May 2019.
2. ↑  Sebastian Kurz, Austrian Leader, Is Ousted in No-Confidence Vote
3. ↑  Sebastian Kurz, Austrian chancellor, loses confidence vote
4. ↑  "Kurz Set to Become Austrian Chancellor, Backed by Nationalists". *Bloomberg*. 18 December 2017. Retrieved 18 December 2017.

ویکی‌پدیای آلمانی

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ***هاینتس-کریستیان اشتراخه*** موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد اتریش است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
در پرتاب شاتل فضایی، از دو بوستر موشک سوخت جامد کمک گرفته می‌شد.
**موشک سوخت جامد** (به انگلیسی: Solid-propellant rocket) موشکی است که نیروی محرکه آن از خروج گازهای داغ ناشی از سوختن یک ماده جامد تأمین می‌شود. ساختمان موشک‌های با سوخت جامد ساده و نگهداری آنها آسان بوده و از این رو کاربردهای گسترده‌ای در عرصه‌های نظامی و غیرنظامی دارند. اولین موشک‌های ساخته شده در جهان موشک‌هایی با سوخت جامد و از نوع باروت بودند؛ این موشک‌ها توسط چینی‌ها، هندی‌ها، مغول‌ها و ایرانی‌ها از سده ۱۳ میلادی در جنگ‌ها استفاده می‌شدند.

تمام موشک‌های مورد استفاده در جهان تا قرن ۲۰ میلادی نوعی موشک سوخت جامد یا پودری بودند تا اینکه موشک‌های سوخت مایع با توان کنترل بیشتر مصرف سوخت معرفی شدند. امروزه به دلیل سادگی نسبی و قابلیت اطمینان بالا، از موشک‌های سوخت جامد بیشتر در کاربردهای نظامی و در بوسترهای فضاپیماها استفاده می‌شود.

ساختمان موشک با سوخت جامد
-------------------------

تصاویر شماتیک ساختمان یک موشک سوخت جامد
این نوع موشک‌ها در اساس متشکل از یک بدنه معمولاً استوانه ای شکل هستند که از یک ماده جامد آتشگیر پر شده‌اند. در واقع این نوع موشک‌ها فاقد موتور مجزا بوده و کل بدنه نقش موتور یا اتاقک احتراق موشک را بازی می‌کند. در هنگام شلیک یک آتشزنه سوخت درون موشک را مشتعل می‌کند. در ادامه خروج گازهای داغ از اگزوز موشک باعث حرکت آن به سمت جلو می‌شود.

مزایا و معایب
-------------

از مزایای این موشک‌ها می‌توان به سادگی ساختمان و کارکرد و نگهداری آسان آن‌ها اشاره کرد. در مقابل امکان کنترل جریان سوخت در این موشک‌ها وجود ندارد، بدین معنی که بر خلاف موشک سوخت مایع هنگامی که عمل احتراق در موشک شروع شود نمی‌توان آن را کند یا متوقف ساخت. بسیار خطرناک نیز می‌باشد و دارای حساسیت بالایی است.

کاربردها
--------

بیشتر موشک‌های نظامی را موشک‌های با سوخت جامد تشکیل می‌دهند. در عرصه غیرنظامی یکی از پرکاربردترین موارد مصرف این موشکها استفاده از آنها به عنوان راکت‌های کمکی برای حمل شاتل‌ها به فضا است. همچنین راکت‌ها و فشفشه‌هایی که در آتش‌بازی به کار می‌روند نیز از سوخت جامد بهره می‌گیرند.

نگارخانه
--------

* 
* 
* 
*

جستارهای وابسته
---------------

* موشک با سوخت اتمی
* سوخت‌های فلزی

منابع
-----

1. ↑  chapters 1–2, *Blazing the trail: the early history of spacecraft and rocketry*, Mike Gruntman, AIAA, 2004, شابک ‎۱−۵۶۳۴۷−۷۰۵-X.
بادکنک سوتی پر نشده.
**موشک بادکنکی (بادکنک سوتی یا بادکنک موشکی)** نوعی بادکنک لاستیکی است که با هوا یا گازهای دیگر پر می‌شود. علاوه بر اسباب بازی‌های ساده، بادکنک موشکی به عنوان یک وسیله آموزشی برای نشان دادن فیزیک پایه به‌طور گسترده‌ای استفاده می‌شود.

روش کار
-------

برای راه اندازی بادکنک موشکی باید یک انتهای حلقوی آن باز شود تا باد به شدت خارج شود. انرژی کشسانی بالون هوا را از طریق سوراخ با نیروی کافی خنثی می‌کند و فشار حاصل باعث ایجاد نیروی رانشی می‌شود که بالون را به سمت جلو حرکت می‌دهد. به‌طور معمول، بالون به نحوی غیرقابل کنترل (و یا در مرکز جرم) حرکت می‌کند، و همچنین آشفتگی‌هایی که در هوای آزاد رخ می‌دهد، به دلیل انفجار هوا، باعث انفجار سریع هوا و پراکنده شدن هوا در جهت‌های مختلف به صورت تصادفی می‌شود.

نزدیک به پایان تخلیه هوا، بادکنک ممکن است به سرعت پرتاب شود و به زمین بیفتد

اگر بادکنک با هلیوم یا دیگر گازهای سبکتر از هوا پر شده باشد، به دلیل ماهیت سبک گاز، تمایل دارد که در یک مسیر شیبدار (معمولاً به سمت بالا) پرواز کند.

در فیزیک
--------

بادکنک موشکی می‌تواند به راحتی برای نشان دادن فیزیک ساده، یعنی قانون سوم حرکت نیوتن به کار رود. .

منابع
-----

1. ↑  //www.nasa.gov/pdf/58269main\_Rockets.Guide.pdf «نسخه آرشیو شده» (PDF). بایگانی‌شده از اصلی در ۱۵ اکتبر ۲۰۰۶. دریافت‌شده در ۲۰ ژوئن ۲۰۱۹.نگهداری یادکرد:ربات:وضعیت نامعلوم پیوند اصلی (رده)  NASA Office of Education. *Rockets: A Teacher’s Guide witphysical principles and the functioning of a rocket engine*
2. ↑  [httph Activities in Science, Mathematics, and Technology. *EG-1999-06-108-HQ]*
3. ↑  Zimmerman Jones, Andrew. "Collect your materials for the rocket balloon". *How to Create a Rocket Balloon*. About:Physics. Archived from the original on 2007-07-07. Retrieved 2007-04-29.

پیوند به بیرون
--------------

* NasaQuest: معلم اطلاعات در مورد موشک بالون بایگانی‌شده در ۴ مارس ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine
* YesMag: موشک بالون
* موزه علمی مینه سوتا: موشک
* موشک بالون ویدئو
**مهرشاد نراقی** (۱۵ فروردین ۱۳۳۵، تهران) قهرمان موتور کراس ایران از سال‌های میانی دهه ۱۳۵۰ تا کنون است. وی در سال‌های ۱۳۵۵، ۱۳۵۶، و ۱۳۵۷ سه سال پی در پی قهرمان ایران شد. او تنها موتورسوار در تاریخ ایران است که موفق شده‌است (در سال ۱۳۵۷) در سه کلاس ۱۲۵سی‌سی، ۲۵۰سی‌سی، ۴۵۰سی‌سی هم‌زمان قهرمان ایران شود. وی هم‌اکنون، در کلاس ۴۵۰سی‌سی در مسابقات موتور کراس ایران شرکت می‌کند، و در سال ۱۳۸۸ موفق شد در مسابقات قهرمانی کشور مقام دوم را به‌دست‌آورد. همسرش شهرزاد نظیفی، دخترش نورا نراقی، و پسرش مرآت نراقی نیز همگی از قهرمانان موتور کراس ایران هستند.

زندگی‌نامه
----------

۱۵ فروردین ۱۳۳۵ در تهران زاده شد. موتورسواری را از سال ۱۳۵۰ آغاز کرد. اولین موتورسیکلتش هوندا ۹۰سی‌سی بود که در سال ۱۳۵۰ با دستکاری موتور آن به کوه‌نوردی می‌پرداخت. در سال ۱۳۵۲ با موتورسیکلت بی‌اس‌آ ۲۵۰سی‌سی تریل مشغول کوه‌نوردی و شیب‌نوردی شد. در سال ۱۳۵۴ به رشته موتور کراس در پیست روی آورد. در اولین مسابقه موتور کراس با موتور زونداپ شرکت کرد. پس از آن، از موتورسیکلت‌های سی‌زد ۱۲۵سی‌سی، مایکو ۲۵۰سی‌سی برای شرکت در مسابقات استفاده می‌کرد. نخستین مقام را در مسابقه‌ای به‌دست‌آورد که توسط انجمن موتورسواری ایران برگزار شد. از سال‌های ۱۳۵۶ و ۱۳۵۷ وارد تیم‌های هوندا و مایکو شد و موتورسواری را به صورت حرفه‌ای ادامه داد. در سال‌های ۱۳۵۵، ۱۳۵۶، و ۱۳۵۷ سه سال پی‌درپی قهرمان ایران شد. او تنها موتورسوار در تاریخ ایران است که موفق شد در سال ۱۳۵۷ در سه کلاس ۱۲۵سی‌سی، ۲۵۰سی‌سی، ۴۵۰سی‌سی هم‌زمان قهرمان ایران شود. وی هم‌اکنون، در کلاس ۴۵۰سی‌سی در مسابقات موتور کراس ایران شرکت می‌کند، و در سال ۱۳۸۸ موفق شد در مسابقه قهرمانی کشور مقام دوم را به‌دست‌آورد.

ممانعت جمهوری اسلامی از ادامهٔ فعالیت ورزشی وی و خانواده‌اش
-----------------------------------------------------------

مهرشاد نراقی، مانند همسرش شهرزاد نظیفی، دخترش نورا نراقی و پسرش مرآت نراقی، به دلیل بهائی بودن، توسط نظام جمهوری اسلامی ایران از حضور در فعالیت‌های ورزشی، ممنوع شد.

پیوند به بیرون
--------------

* وبگاه رسمی فدراسیون بین‌المللی موتور سواری
* بخش موتورسواری وبگاه رسمی فدراسیون موتورسواری و اتومبیل‌رانی جمهوری اسلامی ایران
* وبگاه رسمی هیئت موتورسواری و اتومبیل‌رانی تهران
* وبگاه رسمی کمیته موتور کراس هیئت موتورسواری و اتومبیل‌رانی تهران

جستارهای وابسته
---------------

* بهائیان ایرانی

پانویس
------

1. ↑  «پدر و مادری که هیجان را به فرزندان خود آموختند: گزارش از زندگی ۴ قهرمان موتورسوار در یک خانواده بایگانی‌شده در ۱۲ دسامبر ۲۰۱۳ توسط Wayback Machine»، روزنامه ایران، شماره ۴۹۱۷، ۲۶ مهر ۱۳۹۰، صفحهٔ ۱۶
2. ↑  «ویراژ در تپه‌های شهران: گفتگو با شهرزاد نظیفی و نورا نراقی، مادر و دختر موتورسوار بایگانی‌شده در ۷ سپتامبر ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine»، روزنامه شرق، ۲۵ تیر ۱۳۹۱، صفحه اول
3. 1 2  «مادر و دختر موتور سوار ایرانی +عکس»، مشرق نیوز، ۲۶ تیر ۱۳۹۱–۰۰:۴۴
4. ↑  «اولین دوره مسابقات قهرمانی موتورکراس بانوان»، واضح، ۱۰ آبان ۱۳۸۸
5. ↑  «شهرزاد نظیفی، قهرمان موتورسواری را به دلیل بهائی بودن از ورود به پیست محروم کرده‌اند». *صدای آمریکا*. ۱۷ اردیبهشت ۱۳۹۸. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۵-۰۷.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد زندگی یک ورزشکار است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**موریس گُدفروا-دُموم‌بین** (به فرانسوی: Maurice Gaudefroy-Demombynes)، (زاده ۱۵ دسامبر ۱۸۶۲- درگذشته ۱۲ آگوست ۱۹۵۷) یک پژوهش‌گر فرانسوی تاریخ ادیان، بخصوص تاریخ اسلام و مسلط به زبان عربی بود.

اثر معروفش تحقیقات تاریخی و دینی در مورد مراسم حج در میان مسلمانان است. وی ترجمه مشروحی از کتاب ابن جُبَیر، جهان‌گرد و نویسنده عرب (۱۱۴۵ م-۱۲۱۷ م) زاده والنسیا در مورد سفر مکه و مراسم حج نیز دارد.

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Maurice Gaudefroy-Demombynes». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای آلمانی*، بازبینی‌شده در ۷ فوریه ۲۰۱۲.  

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «ماوریس دُمومبین». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی*، بازبینی‌شده در ۷ فوریه ۲۰۱۲.


| داده‌های کتابخانه‌ای ویرایش در ویکی‌داده |
| --- |
| عمومی | 
* ISNI
	+ 1
* ویاف
	+ 1
* ورلدکت

 |
| کتابخانه‌های ملی | 
* اسپانیا
* فرانسه (داده‌ها)
* آلمان
* اسرائیل
* ایالات متحده آمریکا
* جمهوری چک
* یونان
* هلند
* لهستان
* سوئد
* واتیکان

 |
| پایگاه‌های دادهٔ علمی | 
* ساینی (ژاپن)

 |
| سایر | 
* کاربرد چندوجهی اصطلاحات موضوعی
* سوداک (فرانسه)
	+ 1
* تروو (استرالیا)
	+ 1

 |
دی‌ان‌ای ژنومی ابتدا با آنزیم(های) محدودکننده ویژه هضم می‌شود تا دی‌ان‌ای قطعه‌قطعه شود. برای تجزیه‌وتحلیل پلی‌مورفیسم طول قطعه محدودکننده (RFLP)، این قطعه‌ها سپس با الکتروفورز ژل دیده می‌شوند. برای RADseq، قطعه‌های محدودکننده به یک آداپتور متصل می‌شوند که آنها را با ماشین‌های توالی‌یابی قابل خواندن می‌سازد (تصویر نیست)، سپس قطعه‌ها با محدوده اندازه انتخاب‌شده با استفاده از روش‌های توالی‌یابی نسل بعدی توالی‌بندی می‌شوند، تراز و مقایسه می‌شوند.
**نشانگرهای دی‌ان‌ای با همباشی جایگاه محدودکننده (RAD)** نوعی نشانگر ژنتیکی هستند که برای نقشه‌برداری همباشی، نقشه‌برداری QTL، ژنتیک جمعیت ، ژنتیک بوم‌شناختی و ژنتیک فرگشتی سودمند هستند. استفاده از نشانگرهای RAD برای نقشه‌برداری ژنتیکی اغلب نقشه‌برداری RAD نامیده می‌شود. یکی از جنبه‌های مهم نشانگرها و نقشه‌برداری RAD، فرایند جداسازی برچسب‌های RAD است، که توالی‌های دی‌ان‌ای هستند که بلافاصله هر نمونه از یک جایگاه محدودکننده ویژه از یک آنزیم محدودکننده را در سراسر ژنوم کنار می‌زنند. پس از جداسازی برچسب‌های RAD، می‌توان از آن‌ها برای شناسایی و ژنوتیپ‌یابی پلی‌مورفیسم‌های توالی دی‌ان‌ای عمدتاً به شکل چندریختی‌های تک‌نوکلئوتیدی (SNPs) استفاده کرد. پلی‌مورفیسم‌هایی که با جداسازی و تجزیه‌وتحلیل تگ‌های RAD شناسایی و ژنوتیپ‌یابی می‌شوند، نشانگر RAD نامیده می‌شوند. اگرچه ژنوتیپ‌یابی با توالی‌یابی رویکردی شبیه به روش RAD-seq را ارائه می‌دهد، اما آنها در برخی موارد اساسی با هم تفاوت دارند.

جستارهای وابسته
---------------

* ژنوتیپ‌یابی با توالی‌یابی

منابع
-----

1. 1 2  Miller MR, Dunham JP, Amores A, Cresko WA, Johnson EA (February 2007). "Rapid and cost-effective polymorphism identification and genotyping using restriction site associated DNA (RAD) markers". *Genome Research*. **17** (2): 240–248. doi:10.1101/gr.5681207. PMC 1781356. PMID 17189378.
2. ↑  Davey JW, Hohenlohe PA, Etter PD, Boone JQ, Catchen JM, Blaxter ML (June 2011). "Genome-wide genetic marker discovery and genotyping using next-generation sequencing". *Nature Reviews. Genetics*. **12** (7): 499–510. doi:10.1038/nrg3012. PMID 21681211.
3. ↑  Campbell EO, Brunet BM, Dupuis JR, Sperling FA (2018). "Would an RRS by any other name sound as RAD?". *Methods in Ecology and Evolution*. **9** (9): 1920–1927. doi:10.1111/2041-210X.13038.
4. ↑  Vaux F, Dutoit L, Fraser CI, Waters JM (2022). "Genotyping-by-sequencing for biogeography". *Journal of Biogeography*. **50** (2): 262–281. doi:10.1111/jbi.14516.
**نشانگر ژنتیکی** (به انگلیسی: Genetic Marker) به‌عنوان گونه‌ای از نشانگرهای مولکولی، یک ژن یا بخشی از توالی دی‌ان‌ای است که جایگاه شناخته‌شده‌ای بر روی کروموزوم (فام‌تن) دارد و آن را می‌توان برای شناسایی افراد یا گونه‌ها به‌کار برد. دگرگونی در یک نشانگر ژنتیکی می‌تواند درپی یک جهش ژنی یا دگرگونی در جایگاه فام‌تنی (کروموزومی) دیده شود. همانگونه که گفته شد، یک نشانگر ژنتیکی می‌تواند تنها بخش کوتاهی از دی‌ان‌ای باشد، برای نمونه یک چیدمان (توالی) پیرامون یک تک-نوکلئوتید چندریخت، یا بخش درازتری از دی‌ان‌ای باشد، مانند ماهوارک‌ها.

پیش‌زمینه
---------

سال‌ها نگاشت ژن برای شناخت جانداران به نشانگرهای فنوتیپی سنتی محدود شده‌بود. این شامل ژن‌هایی بود که به‌سادگی به شکل ویژگی‌های قابل مشاهده مثل گروه‌خونی یا شکل بذر بیان می‌شد. رشد و توسعه نشانگرهای ژنتیکی، خصوصیت‌های ژنتیکی جانداران را که قابل دیدن به صورت مشخصات ظاهری و ریختی نبودند، توانست شناسایی کند (مانند تنوع پروتئین).

گونه‌های نشانگرهای ژنتیکی
-------------------------

گونه‌های بسیاری از نشانگرهای ژنتیکی وجود دارد که هرکدام سودمندی‌ها و محدودیت‌های ویژه‌‌ی خود را دارند. درون نشانگرهای ژنتیکی خود سه‌گروه از نشانگرها وجود دارند: "نشانگرهای نسل‌اول"، "نشانگرهای نسل‌دوم" و "نشانگرهای نسل‌جدید". نشانگرهای موجود در سه‌گروه فوق نیز می‌توانند خود به دو گونه‌ غالب‌کامل و غالب‌هم‌بارز تفکیک شوند. شناسایی غالبیت‌کامل یا غالبیت‌هم‌بارز با یک نشانگر می‌تواند به شناسایی خالص‌بودن یا ناخالص‌بودن آن جاندار از آن ژن کمک کند. نشانگرهای غالب‌هم‌بارز به‌دلیل اینکه بیش از یک الل را شناسایی می‌کنند و بدین ترتیب پژوهشگران می‌توانند یک الل خاص را در فنون ترسیم نقشه ژنتیکی دنبال کنند.

| سرواژه | نام نشانگرها | PCR |
| --- | --- | --- |
| RAPD | چندشکلی قطعات دی‌ان‌ای تکثیریافته تصادفی | \* |
| AFLP | چندشکلی طولی قطعات تکثیریافته | \* |
| RFLP | چندشکلی طولی قطعات برش‌یافته | - |
| SNP | چندشکلی تک نوکلئوتیدی | \* |
| IRAP | چندشکلی تقویت‌شده بین رتروترانسپوزونی | \* |
| OP | چندشکلی الیگونوکلئوتید | \* |
| SSR | توالی‌های تکراری ساده یا ریزماهواره‌ها | \* |
| VNTR | توالی پشت‌سرهم تکراری تغییرپذیر | \* |
| ISTR | توالی تکراری معکوس برچسب‌گذاری شده | \* |
| ASAP | الل خاص همراه آغازگر | \* |

پانویس
------



1. ↑  Benjamin A، Pierce (۲۰۱۳). *Genetics: A Conceptual Approach*. Macmillan Learning. شابک ۹۷۸-۱-۴۶۴۱-۰۹۴۶-۱.
2. ↑  Maheswaran، M (۲۰۰۴). *Molecular Markers: History, Features and Applications*. Department of Plant Molecular Biology and Biotechnology.
3. ↑  "Traditional Molecular Markers - eXtension" (به انگلیسی). Archived from the original on 29 August 2018. Retrieved 2018-08-30.

منابع
-----

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Genetic marker». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۶ اردیبهشت ۱۳۹۱.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد زیست‌شناسی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
مسابقات هاکی روی یخ قهرمانی جهان ۲۰۱۹ به انگلیسی : 2019 IIHF ice hockey world championship مسابقاتی است که ۲۰ اردیبهشت تا ۵ خرداد ۱۳۹۸ در اسلواکی برگزار شد. سوئد مدافع عنوان قهرمانی این رقابت هاست.

ورزشگاه ها
----------

| Bratislava | هاکی روی یخ قهرمانی جهان ۲۰۱۹ در اسلواکی واقع شدهKošiceKošiceBratislavaBratislava

 | Košice |
| --- | --- | --- |
| Ondrej Nepela Arena1 | Steel Arena2 |
| ۴۸°۰۸′۳۸″ شمالی ۱۷°۰۶′۳۵″ شرقی﻿ / ﻿۴۸٫۱۴۳۸۹°شمالی ۱۷٫۱۰۹۷۲°شرقی﻿ / 48.14389; 17.10972﻿ (Bratislava) | ۴۸°۴۳′۱۶″ شمالی ۲۱°۱۵′۲۷″ شرقی﻿ / ﻿۴۸٫۷۲۱۱۱°شمالی ۲۱٫۲۵۷۵۰°شرقی﻿ / 48.72111; 21.25750﻿ (Košice) |
| گنجایش: **۱۰۰۵۵ نفر** | گنجایش: **۸۳۷۸ نفر** |
|  |  |

تیم ها
------

شانزده تیم در سطح اول این رقابت ها در دو گروه هشت تیمی با هم رقابت می کنند و از هر گروه چهار تیم به دور حذفی می رسند تیم هشتم هر گروه نیز سال آینده به دیویژن b سقوط می کنند.

* اتریش
* کانادا
* جمهوری چک
* دانمارک
* فنلاند
* فرانسه
* بریتانیا
* آلمان
* ایتالیا
* لتونی
* نروژ
* روسیه
* اسلواکی (میزبان)
* سوئد
* سوئیس
* ایالات متحده آمریکا

مرحله گروهی
-----------

گروه A: کانادا، آمریکا، فنلاند، آلمان، اسلواکی، دانمارک، فرانسه، انگلستان

گروه B: روسیه، سوئد، چک، سوئیس، نروژ، لیتوانی، اتریش، ایتالیا

مراحل حذفی
----------

یک چهارم نهایی:

تیم اول گروه A - تیم چهارم گروه B

تیم دوم گروه B - تیم سوم گروه A

تیم دوم گروه A - تیم سوم گروه B

تیم اول گروه B - تیم چهارم گروه A

نیمه نهایی:

برنده بازی اول - برنده بازی دوم

برنده بازی سوم - برنده بازی چهارم

رده بندی:

بازنده بازی اول - بازنده بازی دوم

فینال:

برنده بازی اول - برنده بازی دوم

پانویس
------

1. ↑  2011 IIHF World Championship Slovakia – Venues بایگانی‌شده در ۳۰ آوریل ۲۰۱۱ توسط Wayback Machine. Iihf.com. Retrieved 4 June 2011.
2. ↑
خانواده موتور سه سیلندر شرکت ایران خودرو با نام IK3 که با همکاری مرکز تحقیقات موتور ایران خودرو (ایپکو) و شرکت ماهله آلمان با نام (به انگلیسی: Mahle GmbH)، طراحی شد.

این پروژه از سال ۱۳۹۵ در ایپکو کلید خورد. طی قرارداد چند جانبه ایران خودرو در سال ۱۳۹۶ با شرکت‌های ماهله، پینین فارینا، هیوندای پاورتک، ادامه طراحی پیشرانه سه سیلندر به ماهله واگذار شد و پیشرفت چشمگیری در مراحل تولید به وجود آمد.

اما بعد از تحریم‌های سال ۱۳۹۷ و با خروج ماهله از ایران، ادامه پروژه توسط ایپکو ادامه پیدا کرد و ایپکو مدعی است تا سال ۱۴۰۰ نسل اول این موتور را به بازار خواهد داد تا جایگزین سری موتور EF شود.

سری پیشرانه IK3 به صورت سه سیلندر طراحی شده و با دو حجم ۱٫۵ لیتر و ۱٫۲ لیتر جهت محصولات ایران خودرو در دسترس قرارگرفته است.

این پیشرانه‌ها به فناوری‌های به نسبت خوبی مانند CVVT و در برخی نمونه سیستم تزریق سوخت مستقیم (GDI) مجهز هستند. این موتور کم حجم بسیار پیشرفته است.

پیشرانه‌های KP5 و KG5 نسخه‌های ۱٫۵ لیتری سه سیلندر خانواده IK3 هستند و با سامانه تنفس طبیعی فعالیت می‌کنند. KG5 نسخه پایه گازسوز این پیشرانه است نسخه KP5 هم نمونه بنزینی این پیشرانه ۱٫۵ لیتری و سه سیلندر است.

پیشرانه‌های KP2 و KG2 نیز نسخه‌های ۱٫۲ لیتری توربو و سه سیلندر سری IK3 هستند که توسط ایپکو طراحی شده‌اند. این پیشرانه‌ها نیز مجهز به توربو شارژ و سیستم تزریق سوخت مستقیم هستند. KG2 قابلیت پایه گاز سوز و نمونه KP2 هم نسخه بنزینی این پیشرانه سه سیلندر ۱٫۲ لیتری هستند.

پیشرانه‌های جدید ایران خودرو قدرت بین ۱۲۰ تا ۱۷۰ اسب بخار تولید می‌کنند و با داشتن فناوری استاندارد آلایندگی یورو ۶ که در اختیار دارند از سایر پیشرانه‌های داخلی، آلایندگی کمتری را تولید می‌کنند و مصرف سوخت پایین‌تری هم دارند.

پیشرانه KP5
-----------

| پیشرانه | KP5 IK3 |
| --- | --- |
| آغاز تولید | در حال تحقیق و توسعه |
| پایان تولید |  |
| حجم پیشرانه | ۱۵۰۰ سی سی |
| نوع تنفس | تنفس طبیعی |
| نوع سوخت | بنزین - گاز طبیعی |
| تعداد استوانه | ۳ استوانه |
| تعداد سوپاپ | ۱۲ سوپاپ |
| توان پیشرانه | ۱۲۰ اسب بخار |
| توان در حالت گاز | ۱۱۰ اسب بخار |
| گشتاور | ۱۴۵ نیوتون متر |
| گشتاور در حالت گاز | ۱۳۵ نیوتون متر |
| استاندارد آلایندگی | اروپا ۶ |
| مصرف سوخت ترکیبی | در حال تحقیق و توسعه |
| مصرف در حالت گاز | در حال تحقیق و توسعه |
| خودروهای مورد استفاده |  |

پیشرانه KP2
-----------

| پیشرانه | KP2 IK3 |
| --- | --- |
| آغاز تولید | در حال تحقیق و توسعه |
| پایان تولید |  |
| حجم پیشرانه | ۱۲۰۰ سی سی |
| نوع تنفس | پرخوران (توربو) |
| نوع سوخت | بنزین - گاز طبیعی |
| تعداد استوانه | ۳ استوانه |
| تعداد سوپاپ | ۱۲ سوپاپ |
| توان پیشرانه | ۱۷۰ اسب بخار |
| توان در حالت گاز | ۱۶۰ اسب بخار |
| گشتاور | ۲۸۶ نیوتون متر |
| گشتاور در حالت گاز | ۲۵۰ نیوتون متر |
| استاندارد آلایندگی | اروپا ۶ |
| مصرف سوخت ترکیبی | در حال تحقیق و توسعه |
| مصرف در حالت گاز | در حال تحقیق و توسعه |
| خودروهای مورد استفاده |  |

جستارهای وابسته
---------------

* موتور ملی

منابع
-----

1. ↑  «موتور سه سیلندر – ماهان وب». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۷ نوامبر ۲۰۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۱-۲۷.

*
مهاجرت به معنی ترک سرزمین، وطن و دیار پدری (اصلی) خود به سرزمین (شهر یا کشور) دیگر و اسکان و زندگی در آن به منظور دستیابی به اهداف مورد نظر خود می‌باشد. این اهداف می‌تواند اقتصادی، سیاسی یا دینی باشد. مهاجرت گاه به صورت اختیاری و گاهی نیز اجباری است.
با توجه به مفهوم مهاجرت، بازگشت مجدد مهاجرین به موطن اصلی خود برای زندگی به دلایل گوناگون، که مهمترین آن توسعه زیر ساخت‌ها و امکانات زیربنایی برای فعالیت‌های اقتصادی و رشد و پیشرفت فرهنگی و سیاسی در منطقه مهاجر فرست می‌باشد، منجر به بروز پدیده **مهاجرت معکوس** می‌شود.

مهاجرت معکوس در ایران بیشتر به بازگشت مردم از شهرهای بزرگ به شهرهای کوچک یا از شهرها به مناطق روستایی مربوط می‌شود. در حالی که در سطح بین‌المللی بازگشت مهاجرین از کشور مقصد به موطن اصلی خودشان یعنی کشور مهاجر فرست، را مهاجرت معکوس می‌گویند.

توسعه روستایی و مهاجرت معکوس در برنامه پنجم توسعه در ایران
----------------------------------------------------------

در لایحه برنامه پنجم توسعه ایران یک ماده به توسعه روستایی اختصاص دارد که به صورت مفصل در ۱۳ بند به موضوعاتی مانند بهسازی روستاها، ارتقاء شاخص‌های توسعه روستایی و حمایت مالی کشاورزان از طریق اعطاء تسهیلات و همچنین گسترش بیمه اجتماعی روستائیان پرداخته‌است.

بر اساس این ماده دولت مکلف است به منظور بهبود وضعیت روستاها در زمینه سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی راهبردی و نظارت و هماهنگی بین دستگاه‌های اجرائی، ارتقای سطح درآمد و کیفیت زندگی روستائیان و کشاورزان و کاهش نابرابری‌های موجود بین جامعه روستایی و عشایری و جامعه شهری حمایت لازم را از اقداماتی که در این ماده ذکر شده به عمل آورد.

همچنین مقرر شده‌است، شاخص‌های توسعه روستایی و ارائه خدمات نوین و تهیه برنامه اولویت‌بندی خدمات روستایی با توجه به شرایط منطقه‌ای و محلی ارتقا یابد.

دولت باید از گسترش کشاورزی صنعتی و صنایع روستایی با اولویت توسعه خوشه‌ها و زنجیره‌های صنعتی، کشاورزی کوچک و متوسط که بخش اعظم نهادها و عوامل تولید آن در جغرافیای روستایی وجود دارد و همچنین صنایع دستی و خدمات گردشگری و ایجاد و توسعه بازارهای محلی با اولویت مراکز دهستانهای دارای قابلیت توسعه حمایت کند.

از جمله عواملی که می‌تواند بر مهاجرت معکوس و به تبع آن توسعه روستایی کمک نماید، بحث فناوری اطلاعات و ارتباطات خواهد بود. چراکه براساس شواهد بسیاری از مهاجرت‌های صورت گرفته از روستا یا شهرهای کوچک به کلان شهرها، نبود امکانات زیر ساختی و همچنین امکانات و تکنولوژی جدید می‌باشد؛ لذا پدیده فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی که اولین بار در کشور هند و در امور کشاورزی مورد استفاده قرار گرفت و پس از آن کشورهایی چون سنگال، آمریکا و کانادا در این زمینه تجربه‌هایی را کسب نمودند. در ایران نیز اولین بار در روستای شاهکوه در سال ۱۳۷۹ مورد استفاده و بهره‌بردار ی قرارگرفت، می‌تواند کمک شایان توجهی در بخش‌های مختلف آموزشی، زیست‌محیطی و ... به روستاییان نماید که این باعث افزایش بهره‌وری نیروی کار و در نتیجه نیل به توسعه روستایی و به تبع آن توسعه کشور خواهد شد. (عزت‌الله لطفی، ۱۳۹۱)

منابع
-----

1. ↑  لزوم بکارگیری سیاست‌های تشویقی بایگانی‌شده در ۱۳ اوت ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine، بازدید در ۹ آذر ۸۹.
**نوروز بزرگ** یا **نوروز ملوک** یا **خرداد روز** نام ششمین روز فروردین ماه در ایران باستان بوده‌است.
«خردادامشاسپند» موکل بر آب است و این روز بدو منسوب می‌باشد. این روز در میان جشن‌ها و اعیاد فراوان ایران باستان به ویژه دوران ساسانیان از اهمیت و ارزش و تقدس خاصی بهره داشته‌است. به زبان پارسی میانه رساله‌ای هست به نام «ماه فروردین روز خرداد» که بسیاری از حوادث مهم به موجب آن در چنین روزی واقع شده از جمله زرتشتیان بدان باور دارند که تولد زرتشت نیز در چنین روزی است.

در گاه‌شماری ایران باستان، روز ششم هر ماه شمسی و ماه سوم هر سال خورشیدی، بنام خرداد می‌باشد. شمس‌الدین دمشقی در نخبةالدهر نوشته است: ششمین روز از نخستین ماه سال، نوروز بزرگ، نامیده می‌شود. شاهان ایران در پنج روز اول سال، به کار ادارهٔ کشور می‌پرداختند، روز ششم را با خود خلوت می‌کردند.

ابوریحان بیرونی این اطلاعات را به ما می‌دهد که انعکاسی از باورها و رسم‌هایی است که در دوران ساسانی معمول بوده است، بیرونی می‌نویسد، ششمین روز فروردین، روز خرداد، نوروز بزرگ است و در میان ایرانیان جشنی، بااهمیت بسیار است. گویند که خدا در این روز آفرینش همهٔ آفریدگان را به پایان رسانید و دراین روز او، مشتری (سیاره) را آفرید و فرخنده‌ترین ساعت‌های آن روز ساعات مشتری است. زرتشتیان گویند که در این روز زرتشت توفیق یافت که با خداوند مناجات کند. کیخسرو بر هوا در این روز عروج کرد و در این روز برای ساکنان کرهٔ زمین سعادت را قسمت می‌کنند و از اینجاست که ایرانیان این روز را روز امید نام نهادند. هر کس در بامداد این روز پیش از آنکه سخن گوید شکر بچشد و با روغن زیتون تن خود را چرب کند در همه سال از انواع بلاها سالم خواهد ماند.

بعدها وقتی ایرانیان اسلام و تقویم عرب را پذیرفتند، جشن زرتشتی جشن فروردگان و نوروز بزرگ، در ششمین روز ماه فروردین، از بین رفت.

پانویس
------

1. ↑  گاه‌شماری و جشن‌های ایران باستان، ص ۲۰۱ و ۲۰۲
2. ↑  اساطیر و فرهنگ ایران در نوشته‌های پهلوی. ص ۴۹۸
3. ↑  نخستین انسان و نخستین شهریار ص ۴۸۱

منابع
-----

* هاشم، رضی. گاه‌شماری و جشن‌های ایران باستان. تهران: انتشارات فروهر، ۱۳۵۸

* کریستن سن، آرتور. نخستین انسان و نخستین شهریار. ترجمهٔ احمد تفضلی و ژاله آموزگار، جلد دوم. تهران: نشر نو، سال۱۳۶۸

* موله، م. ایران باستان. ترجمهٔ ژاله آموزگار، چاپ سوم. تهران: انتشارات توس، ۱۳۶۵

| * ن
* ب
* و
جشن‌های ایرانی |
| --- |
| 
* نوروز
* سیزده‌به‌در
* فروردینگان
* اردیبهشتگان
* خردادگان
* تیرگان
* جشن نیلوفر
* امردادگان
* شهریورگانمهرگان
* آبانگان
* آذرگان
* یلدا
* دیگان
* بهمنگان
* جشن سده
* جشن سپندارمذگان
* نوروز رودها
* چهارشنبه‌سوری
* کوسه برنشین

 | نوروز |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد جشن‌ها است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
The *ستون‌های آفرینش* در خوشهٔ ستاره‌ای سحابی عقاب
**هنر فضا** (که همچنین به عنوان **هنر نجوم** نیز شناخته می‌شود) اصطلاحی برای ژانر بیان هنری مدرن است که می‌کوشد شگفتی‌های جهان را به نمایش بگذارد. *هنر فضا* مانند سایر ژانرها، دارای جنبه‌های بسیاری است و واقع‌گرایی، امپرسیونیسم، هنر سخت‌افزاری، مجسمه‌سازی، نگاره‌های انتزاعی، حتی هنر زیستی را در بر می‌گیرد. گرچه هنرمندان مدت‌هاست که با عناصر نجومی هنر می‌سازند، اما خود ژانر فضا فضا هنوز در مراحل ابتدایی خود قرار دارد، و این تنها زمانی آغاز شده که بشریت توانایی تماشای دنیای خود را پیدا کرده و آنچه را که در آنجا می‌بیند، از دیدگاه هنرمندانه به تصویر بکشد. از هر سبک و سیاقی که استفاده شود، هنرمند به‌طور کلی در تلاش است تا ایده‌هایی را، به نوعی با فضا ارتباط برقرار کند، و این اغلب شامل قدردانی از تنوع و گستردگی نامحدودی است که ما را احاطه کرده‌است. در برخی موارد، هنرمندانی که خود را هنرمندان فضایی می‌دانند بیشتر از تصویرگری و نقاشی برای ارتباط با اکتشاف‌های علمی، یا آثار به تصویر کشیدن فضا استفاده می‌کنند، برخی از آن‌ها این فرصت را داشته‌اند که به‌طور مستقیم با فناوری پرواز فضایی و دانشمندان در تلاش برای گسترش هنرها، علوم انسانی و فرهنگی همکاری کنند. بیان نسبت به کاوش در فضا.

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Space art». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۸ ژوئیه ۲۰۲۰.

پیوند به بیرون
--------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ هنر فضا موجود است. |

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
در مکتوبات بهایی، از لفظ **مهاجرین** برای اشاره به کسانی استفاده می‌شود که خانه‌های خود را برای سکنی گزیدن در محلی دیگر با هدف پراکندن آیین بهایی یا پشتیبانی از جوامع موجود بهایی ترک کردند.

آیین بهایی هیچ رهبر مذهبی حرفه‌ای ندارد. بنابراین همهٔ اموری که این افراد به طور معمول انجام می‌دهند، از قبیل فعالیت‌های تبلیغی، وظیفهٔ بهاییان معمولی است. در جامعهٔ بهایی، بهاییان معمولی به مناطق جدید نقل مکان می‌کنند، در آنجا کار پیدا می‌کنند یا کسب و کار خود را به راه می‌اندازند و آنگاه در محل جدید پیِ پیرو می‌گردند. این نقل مکان ممکن است به محلی دیگر در همان کشور یا به کشوری خارجی باشد که هیچ بهایی در آن نیست، یا ممکن است به منطقه‌ای باشد که جامعه بهایی موجود ضعیف است. این فعالیت و آنانی که انجامش می‌دهند به ترتیب مهاجرت و مهاجرین خوانده می‌شود. مهاجر باید در محل بماند تا آیین بهایی در بین مردم بومی منطقه به خوبی تثبیت شود و نهادهای آن به درستی فعالیت کنند.

باب از هجده پیروی نخست خود که حروف الحی خوانده می‌شوند، خواست پراکنده شوند و پیام او را در سراسر ایران و کشورهای همسایه منتقل کنند. موارد زیادی نیز وجود دارد که بهاء الله مستقیماً بهاییان را برای مسافرت به کشورهای خارجی (نظیر هند)، یا در میان بختیاری‌ها و عشایر کرمانشاه هدایت می‌کرد تا آیین بهایی را در آنجا بپراکنند. ولی چنین شخصی معمولاً مبلغ بود و در منطقه برای مدت زیادی نمی‌ماند. در عصر عبدالبها، شواهد بیشتری از تعالیم او به بهاییان برای سکنی گزیدن در اماکن گوناگون وجود دارد؛ برای مثال او از برخی بهاییان ترک زبان آذربایجان خواست به شهرهایی در آناتولی نقل مکان کنند.

منابع
-----

* Mojan Momen (نوامبر ۲۱, ۲۰۱۳). «BAHAISM xiii. Bahai Pioneers». Iranica. دریافت‌شده در فوریه ۷, ۲۰۱۴.
در مباحث مربوط به بینایی رایانه‌ای، نواحی حدی بیشینه پایدار (به انگلیسی: maximally stable extremal regions (MSER)) به عنوان روشی برای تشخیص اشیا به کار می رود( برای مثال تشخیص یک جسم یا توده در دو تصویر مختلف یا Blob detection ) به عبارتی دیگر از این روش برای تطابق توده‌ها و بخش‌های یکسان بین دو تصویر مختلف به کار می‌رود، مانند دو عکس از یک صحنه با زاویه دید مختلف. این روش پیدا کردن حداکثر اجسام مطابق در یک عکس بیشترین استفاده را در بخش تشخیص اجسام ( Object recognition ) دارد.

تعریف
-----

تصویر I را یک نگاشت در نظر بگیرید آنگاه خواهیم داشت :{\displaystyle I:D\subset \mathbb {Z} ^{2}\to S}. حال در صورتی می توانیم نواحی حدی بیشینه پایدار را یک مجموعه خوش تعریف در نظر بگیریم که :

1- {\displaystyle s} یک مجموعه ترتیب کامل باشد.

2- مجموعه ای به شکل {\displaystyle A\subset D\times D} به صورت یک رابطه مجاورت قابل تعریف باشد.

حال ناحیه Q را به عنوان یک زیر مجوعه پیوسته از D در نظر میگیریم.

برای این زیر مجموعه، مجموعه نقاط مرزی را به صورت {\displaystyle \partial Q=\{q\in D\setminus Q:\exists p\in Q:qAp\}} تعریف میکنیم. نقاط عضو این مجموعه هیچ‌کدام عضو Q نیستند ولی با آن‌ها مجاورت دارند.

یک  **ناحیه حدی**  به صورت {\displaystyle Q\subset D} تعریف می‌شود که در آن داریم {\displaystyle p\in Q,q\in \partial Q:I(p)>I(q)} یا آنکه {\displaystyle p\in Q,q\in \partial Q:I(p)<I(q)}. که این دو به این معنی است که که ناحیه به صورت نسبی دارای شدت و تراکم بیشینه با کمینه است و این گونه از زمینه اطراف خود متمایز است.

 **ناحیه حدی بیشینه پایدار** : یک سلسله ناحیه‌های حدی درون مانند {\displaystyle Q\_{1},..Q\_{i-1},Q\_{i},...} به طوری که {\displaystyle Q\_{i}\subset Q\_{i+1}}. ناحیه حدی {\displaystyle Q\_{i\*}} را بیشینه پایدار می نامیم در صورتی که {\displaystyle q(i)=|Q\_{i+\Delta }\setminus Q\_{i-\Delta }|/|Q\_{i}|} یک کمینه نسبی ( محلی) در {\displaystyle i\*} داشته باشد. در اینجا منظور از {\displaystyle |\cdot |} اندازه کاردینالی مجموعه است .
**نوروز در قرقیزستان** تنها یک روز است که به ۲۹ روز یا ۳۰ روز بودن اسفند بستگی دارد. اگر اسفند ۲۹ روز باشد اول فروردین و اگر ۳۰ روز باشد در روز دوم فروردین برگزار می‌شود.تاجیکهای قرقیزستان به این روز نوروز میگویند ولی قرقیزها از لفظ ناوروز استفاده میکنند

مراسم‌های نوروز در قرقیزستان
----------------------------

خانواده‌های قرقیزی از نخستین ساعات صبح روز عید از خانه‌هایشان بیرون می‌آیند و در میدان‌های بزرگ شهر جمع می‌شوند. در این میدان‌ها بازارهای موقت ایجاد می‌شوند که در آن انواع اجناس، خوردنی، پوشیدنی‌ها و اسباب‌بازی‌ها عرضه می‌شوند.. این مراسم در شهرهای بزرگ ساعت‌ها به طول می‌انجامند و مراسمی از قبیل نمایش‌های سوارکاران با لباس‌های عشایری و جنگی در حالی که سلاح‌هایی نظیر شمشیر، خنجر، نیزه، سپر، تیرو کمان با خود حمل می‌کنند موجب می‌شود تا مردم زمان را فراموش کنند.

غذای نوروزی
-----------

غذای نوروزی قرقیزها،سومولوک نام دارد که راجع به تاریخچه آن یک افسانه وجود دارد: یک زن بیوه که توان سیر کردن بچه‌هایش را نداشت برای آرام کردن بچه‌هایش چند قلوه سنگ داخل یک دیگ ریخت و ادعا کرد که مشغول پخت غذا است و روز بعد قلوه سنگها تبدیل به غذایی خوشبو شدند و زن و بچه‌ها که سر سفره نشستند احساس کردند که سر سفره جشن نشسته‌اند از آن روز سومولوک به غذای نوروزی قرقیزها تبدیل شد

جستارهای وابسته
---------------

* قرقیزستان
* نوروز
* قرقیز

منابع و پانویس
--------------

1. ↑
2. ↑  «آشنایی با مراسم نوروز در هشت کشور جهان». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰ اوت ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۱۶ ژانویه ۲۰۱۳.
3. ↑


| * ن
* ب
* و
جغرافیای جشن نوروز |
| --- |
| نوروز در ۱۲ کشور ثبت پرونده جشن جهانی نوروز | ایران •  افغانستان •  تاجیکستان •  ترکمنستان •  عراق •  ترکیه •  جمهوری آذربایجان •  ازبکستان •  قرقیزستان •  قزاقستان •  پاکستان •  هند |
| کشورهایی با جشن مشابه نوروز | ارمنستان •  مصر •  چین •  مغولستان •  زنگبار (تانزانیا) |
| سایر کشورها |  •  نوروز در میان کردها •  نوروز در میان اویغورها •  نوروز در میان سالارها •  سوریه •  لبنان •  استرالیا •  آمریکا •  کانادا |
Monarch butterfly tagged to track its migration
نقشه مسیر مهاجرت *پروانه شهریار* در آمریکای شمالی
*Tirumala septentrionis* migrate in millions between Eastern Ghats and Western Ghats in India.
**مهاجرت پروانه‌سانان** بخشی از رفتار بسیاری از جمعیت‌های پروانه‌سانان (پروانه‌ها یا شب‌پره‌ها) است که گاهی در فواصل طولانی به مناطقی که فقط برای بخشی از سال مناسب هستند مهاجرت می‌کنند. پروانه‌سانان در تمام قاره‌ها به جز قطب جنوب مهاجرت می‌کنند، از جمله از مناطق نیمه گرمسیری و گرمسیری یا درون این مناطق. با مهاجرت، این گونه‌ها می‌توانند از شرایط نامطلوب، از جمله آب و هوایی، کمبود غذا، یا جمعیت بیش از حد جلوگیری کنند. در برخی از گونه‌های پروانه‌سانان، همهٔ گروه مهاجرت می‌کنند. در برخی دیگر، فقط برخی از آنها مهاجرت می‌کنند.

شناخته شده‌ترین مهاجرت پروانه‌سانان جمعیت شرقی پروانه سلطنتی است که از جنوب کانادا به مناطق زمستان گذرانی در مرکز مکزیک مهاجرت می‌کند. در اواخر زمستان / اوایل بهار، پادشاهان بالغ رشته کوه ترانس آتشفشانی در مکزیک را برای رسیدن به آب و هوای شمالی‌تر ترک می‌کنند. جفت‌گیری اتفاق می‌افتد و ماده‌ها شروع به جستجوی علف شیر برای تخم‌گذاری می‌کنند، معمولاً ابتدا در شمال مکزیک و جنوب تگزاس. کاترپیلارها از تخم بیرون می‌آیند و به بزرگسالانی تبدیل می‌شوند که به سمت شمال حرکت می‌کنند، جایی که فرزندان بیشتری می‌توانند تا مرکز کانادا تا چرخه مهاجرت بعدی بروند.

جستارهای وابسته
---------------

* پروانه
* باغ پروانه‌ها
* زیست‌شناسی حفاظت
* بازشاپرک مگس‌مرغی

منابع
-----

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Lepidoptera migration». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۱ اکتبر ۲۰۲۲.
کلبعلی خان، نواب رامپور.
**نواب کلبعلی خان** حاکم رامپور در هندوستان بود. او در طی بیش از دو دهه حکمرانی خود، توجه ویژه‌ای به امور فرهنگی نشان داد. از نواب کلبعلی خان چند جلد کتاب به زبان‌های پارسی و اردو به جا مانده‌است. کتاب تاج فرخی مجموعه‌ای از اشعار او به زبان پارسی است.

لقب‌های رسمی او عبارت بودند از نواب‌زاده کلبعلی خان ولیعهد بهادر، عالی جاه، فرزند دلپذیر دولت انگلیسیه، امیرالامرا، مستعد جنگ، مخلص‌الدوله و غیره.

کتابخانه رضا در رامپور
----------------------

مقالهٔ اصلی: کتابخانه رضا، رامپور
در ۲۶ ژوئیه ۱۸۴۰، نواب احمد علی خان فوت کرد، و از آنجا که وی فرزند پسر نداشت، از طرف انگلیسی‌ها، پسر برادر وی، محمد سعید خان، حاکم رامپور شد. وی آگاه به دانش روز بود و با مدیریتی که داشت کتابخانه را به بهترین وجه سرپرستی کرد. اول آوریل ۱۸۵۵، نواب محمد سعیدخان درگذشت و یوسف علی خان نواب رامپور شد. در این زمان شورش علیه انگلیسی‌ها شدت گرفت، اما محیط آرام رامپور باعث جلب عده زیادی از علمای نقاط گوناگون به این ناحیه شد، که بر رونق کتابخانه افزود. پس از مرگ یوسف علی خان در ۲۱ آوریل ۱۸۶۵، کلبعلی خان جانشین وی شد. در ۲۳ مارس ۱۸۸۷، کلبعلی خان فوت کرد و پسرش مشتاق علی خان حاکم رامپور شد. وی چون بیمار بود، حکومت بریتانیا، جنرال اعظم الدین خان را مأمور منطقه کرد. وی در سال ۱۸۹۱ م در رامپور به قتل رسید و به جای وی سرگرد اچ. آر. دیمنت به این سمت مأمور گشت. وی کمیته جدیدی برای کتابخانه تعیین کرد. در سال ۱۸۹۶ م، ریاست کنسولی منطقه به پایان رسید و نواب حامدعلی خان به حکومت رامپور رسید.

موجودی کتابخانه در حال حاضر بیش از شصت هزار کتاب چاپی، حدود پانزده هزار نسخه خطی (۱۲۸۰۸ نسخه خطی اسلامی: ۵۸۶۸ نسخه عربی، ۵۰۶۰ نسخه فارسی، ۱۰۰ نسخه ترکی، و پشتو و ۱۷۸۰ نسخه اردو) و حدود یک هزار اثر بدیع نقاشی هنرمندان ایرانی و هندی است.

منابع
-----

1. 1 2  وبگاه ابوالفضل صادقی[*پیوند مرده*]. بازدید: اکتبر ۲۰۱۴.
مه‌رویان آب‌تنی سنت
بیلی بوان در میان ۴ عضو این گروه، دههٔ ۱۹۲۰ میلادی
**مه‌رویان آب‌تنی سنت** (انگلیسی: Sennett Bathing Beauties) مجموعه‌ای از زنان بازیگر با لباس‌های شنا بودند که توسط تهیه‌کننده مشهور سینما مک سنت به‌دور هم جمع شده و در فیلم‌های کوتاه کمدی، پیام‌های بازرگانی و مراسم تبلیغاتی «رقابت‌های دختر شایسته در ونیز» مابین سال‌های ۱۹۱۵ تا ۱۹۲۸ حضور می‌یافتند. این گروه در آغاز تشکیل خود در سال ۱۹۱۵ تنها سه عضو به نام‌های اِوِلین لین، سیسیل ایوانز و ماری پره‌وو داشت و بعدها تعداد فراوانی دختر به آن اضافه شدند که نامشان نامعلوم است.

برخی از اعضای این گروه بعدها به بازیگران و هنرمندان مشهوری مبدل شدند که از آن میان می‌توان به *جوانیتا هانسن*، *کلیر اندرسون*، *فیلیس هیور*، *کارول لمبارد*، *ماریون آی*، *آلیس دی*، *پالی مورن*، *مادلین هورلوک*، *ویرا رینولدز*، *ماری تورمن*، *تلما هیل*، *مارول ریا*، *هریت هموند* و جوزفین کاگدل اشاره کرد.

منابع
-----

1. ↑  D’haeyere, Hilde. "Splashes of Fun and Beauty: Mack Sennett’s Bathing Beauties." *Slapstick Comedy*, edited by Rob King and Tom Paulus, Routledge USA, 2010, pp. 207–25.
2. ↑  "Hollywood's Bathing Beauties". *Lapham’s Quarterly*.
3. ↑  "Josephine Cogdell as a pin-up girl, during the period she was a Mack Sennett bathing beauty, 1919". *NYPL Digital Collections*.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Sennett Bathing Beauties». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۶ مه ۲۰۲۲.
نقشه سرزمین گل، زیستگاه قوم هلوتی در شمال آلپ بود.
**هلوتی‌ها** (به لاتین Helvetii)ساکنان سلتی سوئیس کنونی در دوران باستان بودند. در سده نخست پیش از میلاد آنان از جنوب آلمان به سوئیس کوچیدند. از نبرد آنان با ژولیوس سزار در تاریخ نام برده شده‌است.

آنان در زیر فشار قبیله‌های ژرمن تصمیم گرفتند تا به سرزمین گل کوچ کنند. رهبر آنان در این کوچ اورگتوریکس بود. گل‌ها؛ که در این زمان به روم ضمیمه شده بودند؛ برای پایداری در برابر هلوتیها از سزار یاری خواستند. سزار در این هنگام شش لژیون دربرگیرنده نزدیک به ۲۹هزار مرد را رهبری می‌نمود. بر پایه نوشته‌های خود سزار هلوتیها با زنان و کودکانشان ۳۷۰ هزار تن می‌شدند، ولی تنها ۱۱۰ هزار تن در شمار جنگجویان جای می‌گرفتند. سزار با شتاب دو لژیون تازه را فراهم نمود.

هنگامی که هلوتیها پیشروی خود را آغاز کردند رهبرشان اورگتوریکس درگذشت. پیش از این هلوتیها دهکده‌های خود را به آتش کشیده و خواربار دیگر تجهیزات خویش را نابود کردند تا هم راه بازگشت نداشته باشند و هم چیزی به دست دشمن نیفتد.

ولی هلوتیها به دام افتادند، آنان بخشی را به نام بیبراکت را به دست آوردند ولی درهمانجا سربازان رومی که بر ایشان برتری داشتند به آنان تاختند، ۶۰ درصد قبیله را رومیان کشتند و ۲۰ درصد بازمانده را به بردگی گرفتند. آنچه از این قبیله به جای ماند به سرزمین کهن خویش باز گشتند.

در ۵۲ پیش از میلاد ۱۰ هزار تن از هلوتیها برای آزادی سرزمین گل با ورسینگتوریکس همپیمان شدند.

منابع
-----

* ویکی‌پدیای انگلیسی
تصویری از «نشان زرین دولت کاتالونیا».
**نشان زرین دولت کاتالونیا** (کاتالونیایی: *Medalla d'Or de la Generalitat de Catalunya*) عالی‌ترین نشانِ افتخارِ «دولت خودمختار کاتالونیا» است که به مشارکت‌های برجسته و درخشانِ اشخاصِ حقیقی یا حقوقی، در زمینه‌های سیاسی، مدنی، اقتصادی، فرهنگی یا علمی اعطا می‌شود که موجب ارتقای آگاهی عمومی در زمینهٔ میراث فرهنگی کاتالان‌ها شده باشند.

این جایزه که در سال ۱۹۷۸ میلادی پایه‌گذاری شد، به همراهِ «جایزه کرئو د سن ژردی» و «جایزهٔ بین‌المللی کاتالونیا»، سه جایزه برجستهٔ ناحیه خودمختار کاتالونیا محسوب می‌شوند.

منابع
-----

1. ↑  Generalitat of Catalonia. "Gold Medal of the Generalitat of Catalonia". Archived from the original on 12 June 2017. Retrieved 22 March 2016.

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Gold Medal of the Generalitat of Catalonia». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ مه ۲۰۱۶.

پیوند به بیرون
--------------

* دربارهٔ «نشان زرین دولت کاتالونیا» در وبگاه رسمی آن (کاتالان)

|  |  |
| --- | --- |
|  | در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ نشان زرین دولت کاتالونیا موجود است. |
یک نمونه گالی (کشتی باستانی)
**نیروهای دریایی باستانی** اثر فراوانی بر آنچه امروزه نیروی دریایی خوانده می‌شود، داشته‌اند. پیامد و نتایج جنگ‌ها میان نیروهای دریایی دوران باستان توسط ارتش‌های نوین بررسی شده‌اند تا تاکتیک‌های احتمالی که به پیروزی کمک می‌کنند، آموخته شود.

نیروی دریایی هخامنشی
--------------------

مقالهٔ اصلی: نیروی دریایی هخامنشی
نیروی دریایی هخامنشی (به پارسی باستان: 𐎴𐎠𐎺, nāva) نیروی دریایی باستانی امپراتوری پارس بود که میان سال‌های ۵۲۵ پیش از میلاد تا ۳۳۰ پیش از میلاد، خدمت‌گذاری می‌کرد. ایجاد سازمان، زیرساخت و اساس مالی نیروی دریایی هخامنشی به داریوش بزرگ نسبت داده شده‌است. نیروی دریایی هخامنشی نخستین «نیروی دریایی پادشاهی» واقعی بود که در تاریخ پدید آمد. سرعت کشتی‌های هخامنشی میان ۴ تا ۱۴ کیلومتر تخمین زده‌اند؛ یکی از نوآوری‌هایی که در طراحی و ساختن کشتی‌ها در دوران هخامنشیان رخ داد، ساخت کشتی‌های ۳ ردیف پارویی است؛ چنین سازه‌هایی، در نبردها سرعت و توان دفاعی ویژه‌ای داشتند.

منابع
-----

1. ↑  *Bachenheimer, Avi (2018), Old Persian: Dictionary, Glossary and Concordance, John Wiley & Sons, p. 198, ISBN 978-1-70537-349-1*.
2. ↑  *Wallinga, H. T. (2007), "Ancient Navies, Persia", in Hattendorf, John J. (ed.), The Oxford Encyclopedia of Maritime History, Oxford University Press, doi:10.1093/acref/9780195130751.001.0001, ISBN 978-0-19-530740-5*.
3. ↑  *Farrokh, Kaveh (2007). Shadows in the Desert: Ancient Persia at War. Osprey Publishing. pp. 68–69. ISBN 978-1-84603-108-3*.
4. 1 2  «تاسیس نخستین نیروی دریایی جهان در دوره داریوش هخامنشی». *ایرنا*. ۲۰۱۹-۱۲-۳۱. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰۲۱-۰۵-۱۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۵-۱۹.

|  |  |
| --- | --- |
| آیکون خرد | این یک مقالهٔ خرد موضوع‌های نظامی است. می‌توانید با گسترش آن به ویکی‌پدیا کمک کنید. |
**موکوروتلو** (به انگلیسی: mokorotlo) نوعی کلاه حصیری سنتی در کشور لسوتو است که طور گسترده‌ای در مراسم سنتی جزء لباس و نماد ملی است. تصویری از موکوروتلو در پرچم لسوتو، و بر روی پلاک خودروهای لسوتو درج داده شده‌است. اعتقاد بر این است که این طرح از شکل مخروطی کوه قیلان الهام گرفته شده‌است.

نمادگرایی
---------

مردم نمادهای موکوروتلو را در خانه‌های خود به نمایش می‌گذارند و این نشانگر این است که آنها از آداب و رسوم ملی حمایت می‌کنند و نشانگر احترام به آداب بادیمو است.

همچنین برای محافظت از خانه در برابر خطر و سایر تأثیرات شرور نیز مفید است. کلاه بخش مهمی از لباس‌های فرهنگی سانتوس است که برای نمایش هویت و غرور ملی پوشیده می‌شود.

نگارخانه
--------

* کوه قیلانکوه قیلان
* پرچم لسوتو از سال ۱۹۶۶ تا ۱۹۸۷.پرچم لسوتو از سال ۱۹۶۶ تا ۱۹۸۷.
* پرچم لسوتو از سال ۲۰۰۶ تا کنون.پرچم لسوتو از سال ۲۰۰۶ تا کنون.
* موکوروتلو در پلاک خودروهای لسوتو.موکوروتلو در پلاک خودروهای لسوتو.
* ساختمان کلاه موکوروتلو در ماسروساختمان کلاه موکوروتلو در ماسرو
* زنی با موکوروتلو بر سرزنی با موکوروتلو بر سر

پانویس
------

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mokorotlo». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳ ژوئن ۲۰۲۰.

منابع
-----

1. ↑  Mzolo, Shoks (4 September 2015). "Thaba Bosiu: Where the mountain is king". Mail & Guardian. Archived from the original on 1 October 2015. Retrieved 25 April 2016.
2. ↑  The Cultural Meaning of Names among Basotho of Southern Africa: A Historical and Linguistic Analysis, MTHOBELI GUMA, University of the Western Cape, South Africa.