**شبکه تهران** یکی از شبکه‌های استانی تلویزیونی دولتی کشور ایران است که در مجموعه سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران مدیریت می‌شود و این شبکه روی گیرنده های دیجیتال استان تهران قابل دریافت است

پیشینه
------

شبکه تهران سیمای جمهوری اسلامی ایران، ۵ آذرماه سال ۱۳۷۴ متولد و به جمع شبکه‌های سیما پیوست. شبکه تهران سیما، نخستین شبکه استانی جمهوری اسلامی ایران بود که در سالهای اولیه خود با پخش روزانه ۵ ساعت برنامه برای بینندگان تهرانی فعالیت خود را شروع کرد.

این شبکه با هدف پاسخگویی به نیازهای شهری، اجتماعی، فرهنگی، دینی و سیاسی استان تهران، انعکاس و تبیین مسائل و موضوعات مربوط به آن تأسیس شد. بهروز مفید مدیریت این شبکه را در سالهای نخستین برعهده داشت.

شبکه پایتخت در سالهای نخستین با بهره‌گیری از پخش برنامه‌های زنده و ساختارهای جدید تولید برنامه مانند جشن رمضان، شب بخیر تهران، به خانه بر می‌گردیم و… توانست مخاطبان زیادی را با خود همراه کند و ساعت پخش این شبکه به ۱۲ ساعت رسید. درشهر، دراستان، تهران ۲۰، مسابقه بزرگ، سلام تهران، رنگین کمان و سریال‌های خاطره‌انگیز طنز مانند پاورچین جزو پر مخاطب‌ترین برنامه‌های این شبکه در آن سال‌ها بود.

«شبکه تهران، شبکه پایتخت» شعار اصلی این شبکه می‌باشد که همواره در قاب تصویر آن برای مخاطبان تکرار می‌شد. شاید این ویژگی سبب می‌شد تا مخاطبان تهرانی احساس تعلق خاطر بیشتری نسبت به شبکه خود داشته باشند. شبکه‌ای که علاوه‌بر پر کردن اوقات فراغت بینندگان، توجه ویژه‌ای به مسائل شهری شهروندان تهرانی در حوزه‌های مختلف فرهنگی، اجتماعی، رفاهی و ورزشی و… داشت.

بهروز مفید، علی‌اصغر پورمحمدی، محمد حسین حرمی، مجید رجبی معمار، مسعود احمدی افزادی، سعید مقیسه، مجید زین العابدین، جواد رمضان نژاد و سعید اشناب (طی سال‌های ۱۳۷۴ تا ۱۴۰۲) به ترتیب مدیریت شبکه تهران را بر عهده داشتند. از آبان ۱۴۰۲، محمد باقر اعلمی مدیریت این شبکه را برعهده دارد.

درست با گذشت ۱۹ سال و تغییر مدیریت جدید رسانه ملی، در ۲۹ آذر ماه ۱۳۹۳ شبکه پنج از حالت شبکه استانی تهران خارج و به شبکه سراسری پنج سیما تبدیل شد. شبکه پنج سیما با اولویت ساخت برنامه‌های اقتصادی و نگاهی تازه به مفاهیم اقتصادی در عرصه رسانه تصویری فعالیتش را با مدیریت مجید زین العابدین ادامه داد. شبکه‌ای تخصصی که جای خالی آن در رسانه ملی برای مخاطبان در کنار سایر شبکه‌های تلویزیون احساس می‌شد.

با تغییر رویکرد و مأموریت جدید شبکه پنج سیما پخش برنامه‌های این شبکه ۲۴ ساعته شد و بعضی از گروه‌های این شبکه با یکدیگر ادغام و با تعریف جدید فعالیت خود را دوباره شروع کردند.

در آن سال‌ها علاوه بر برنامه‌های اقتصادی جدید طراحی شده، برنامه‌های فعلی و پرمخاطب شبکه پنج مانند برنامه‌های «به خانه بر می‌گردیم، تا نیایش، درشهر و رنگین کمان» نیز با تغییر محتوایی شکل تازه‌ای به خود گرفت و در ساختار این شبکه حفظ و تقویت شدند.

با تغییر مدیریت رسانه ملی از اردیبهشت سال ۹۵، شبکه پنج سیما دوباره به ایفای مأموریت سالهای نخستین خود، یعنی پاسخگویی به نیازهای تهران و پایتخت با رویکرد کشوری پرداخت. در تابستان سال ۹۵، برخی از گروه‌های این شبکه دچار تغییرات شدند و با تعریف جدید فعالیت خود را مجدداً ادامه دادند.

هویت بصری جدید شبکه تهران در عید فطر ۱۴۰۰، در چند بخش و به تدریج روی آنتن به تصویر کشیده شد، این تغییر بر اساس توجه به مفهوم پایتخت، امید و حرکت است.

گفتنی است در این هویت بصری لوگوی شبکه تهران، از رنگ آبی که رنگ اصلی است، به عنوان نماد آسمان آبی و پاک که یکی از آرزوهای کلانشهر تهران و پایتخت است بهره برده است.

همچنین رنگ نارنجی به عنوان رنگ تحرک و پویایی به شکل رنگ مکمل در این طرح جدید خودنمایی می‌کند که رنگ آبی با حجم بالا در اطراف و رنگ نارنجی با حجم کم در مرکز لوگو نیز جانمایی شده است.

در طی سال‌های ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۲، تکلیف فعالیت استانی یا سراسری شبکه پنج تا حد قابل توجهی نامشخص بود تا اینکه در آبان ۱۴۰۲، نام شبکه پنج به صورت رسمی، مجدداً به شبکه تهران تغییر یافت. در ۱۵ آذر ۱۴۰۲ نیز با تغییراتی در چیدمان فرستنده‌های دیجیتال، با جابجایی شبکه تهران به بسته دوم دیجیتال، جایگاه سابق شبکه تهران در کانال پنج، به شبکه نسیم واگذار شد. با وجود این تغییر، شبکه به صورت سراسری پخش شد و تنها نام آن در گیرنده‌ها از IRIB TV5 به TEHRAN تغییر پیدا کرد؛ در همین رابطه، پیمان جبلی، رئیس سازمان صدا و سیما اعلام کرد:

> مأموریت و رسالت این شبکه پرداختن به استان تهران است. تا قبل انتخابات، سراسری خواهد بود اما از یک تاریخ معینی فقط در استان تهران قابل دریافت خواهد شد.
> 
>

گروه‌های برنامه‌ساز
-------------------

اکنون در شبکه تهران، گروه‌های «خانواده و کودک»، «معارف اسلامی»، «اجتماعی»، «تهران و شهروندی» و «فیلم و سریال» در حوزه برنامه سازی و تولید محتوا فعال هستند و ساختار اصلی شبکه تهران را تشکیل می‌دهند.

در کنار این گروه‌ها، امور تأمین برنامه و سایر مدیریت‌های ستادی شبکه از جمله مدیریت‌های اطلاعات و برنامه‌ریزی، طرح و برنامه، امور مالی، تولید و فنی، پخش، آرشیو و… از نظر ساختاری تغییری نکرده‌اند و با شرح وظایف گذشته خود ادامه فعالیت می‌دهند.

همچنین خبرگزاری صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران یک بخش خبری خود را از طریق این شبکه پخش می‌کند. این بخش خبری شامل اخبار استان و شهر تهران از ساعت ۱۸ تا ۱۹ به مدت یک ساعت پخش می‌شود؛ این بخش خبری سابقاً در ساعت ۱۸:۳۰ به مدت ۳۰ دقیقه پخش می‌شد. اخبار ایران و جهان نیز که در ساعت ۲۴ به مدت ۳۰ دقیقه از این شبکه پخش می‌شد به شبکه خبر منتقل شده است.

برنامه‌های به خانه بر می‌گردیم، تهران ۲۰، در شهر، در استان، رنگین کمان، تا نیایش و… جزو اولین‌ها و مهم‌ترین برنامه‌های پرمخاطب این شبکه هستند که با گذشت بیش از دو دهه، همچنان بر روی آنتن شبکه تهران می‌روند.

### گروه تأمین برنامه

این گروه در دو بخش برنامه‌های داخلی و خارجی به تهیه فیلم‌های سینمایی و سریال‌های تلویزیونی غیر تولیدی شبکه می‌پردازد. بر این اساس در روزهای جمعه هر هفته یک فیلم و در روزهای شنبه نیز یک فیلم در قالب برنامه سینما ۵ پخش می‌شود. در برنامه سینما ۵ فیلم‌ها مورد نقد و تحلیل نیز قرار می‌گیرند. از جمله سریال‌های خارجی پخش شده این شبکه می‌توان به هشدار برای کبرا ۱۱ - پلیس بزرگ‌راه اشاره کرد.

### گروه فیلم و سریال

فیلم‌ها و مجموعه‌های تلویزیونی شبکه تهران در این گروه تولید می‌شوند.

### گروه تهران و شهروندی

این گروه تهیه برنامه‌های ویژه استان تهران را برعهده دارد. برنامه‌های تهران ۲۰، در شهر، در استان، برخط شو، پنج ستاره، سلام تهران، شهر امن، خبرنگار مردمی، کهکشان، کهکشانیا و تهرانگرد از تولیدات شاخص این گروه به‌شمار می‌روند.

### گروه اجتماعی

تهیه برنامه به خانه برمی‌گردیم که به آموزش خانواده به ویژه بانوان خانه‌دار اختصاص دارد از سال ۱۳۷۷ تاکنون به‌طور منظم در این گروه تولید می‌شود. دو برنامه صبحانه و صبح تهران و پرچم بالاست از دیگر تولیدات این گروه می‌باشد. از تولیدات جدید این گروه می‌توان به برنامه‌های ما ایرانی‌ها و یه روز تازه و شب فیروزه ای اشاره کرد.

### گروه خانواده و کودک

برنامه‌هایی نظیر رنگین‌کمان برای گروه خردسال و کودک، نردبان برای نوجوانان و تماشاخانه که در تعطیلات پایان هفته و ایام نوروز و تابستان فیلم‌های سینمایی مناسب کودکان پخش می‌کند، از جمله تولیدات منظم این گروه هستند.

### گروه فرهنگ و معارف اسلامی

برنامه‌های این گروه در اوقات شرعی مسلمانان به افق تهران و مناسبت‌های مذهبی شیعیان پخش می‌شود. عطر عاشقی و تا نیایش از جمله این برنامه‌ها هستند. این گروه به ضبط سخنرانی مذهبی برخی روحانیون شیعه و پخش آن نیز اقدام می‌کند.

### گروه سیاسی

این گروه به پخش برخی میزگردهای سیاسی مانند مرزهای سیاست پرداخته و در مناسبت‌های تاریخی و سیاسی نظیر سالگرد پیروزی انقلاب ایران و آغاز جنگ ایران و عراق یا در هنگام برگزاری انتخابات در جمهوری اسلامی، به پخش ویژه برنامه می‌پردازد.

گروه‌های برنامه‌ساز منحل شده
----------------------------

با توجه به رویکردها و سیاست‌های برنامه‌سازی سازمان صدا و سیما برخی از گروه‌های برنامه‌ساز در زمان‌های مختلف از چارت حذف شده‌اند.

### گروه اقتصاد

این گروه به تهیه برنامه‌های اقتصادی نظیر اقتصاد ۵، نوسان، شهران و برنامه‌هایی برای ارتقاء اطلاعات بهداشتی شهروندان از جمله سیب می‌پرداخت.

### گروه تفریحات و سرگرمی

تهیه جنگ‌های تلویزیونی سرگرم‌کننده، مسابقه‌های تلفنی زنده و ضبط شده به این گروه واگذار شده‌بود. از برنامه‌های قدیمی و پربیننده این گروه می‌توان به شب بخیر تهران و مسابقه بزرگ اشاره کرد. برنامه‌های دیگری چون مسابقه باغ کتاب، مسابقه گوی طلایی و مسابقه بزرگ شهروندی از تولیدات شناخته شده این گروه بودند. گروه تفریحات به تهیه برنامه‌هایی با محوریت ورزش تهران نیز می‌پرداخت. ورزش از نگاه ۵، ورزش شهروندی و ورزشگاه از جمله این برنامه‌ها بودند.

جستارهای وابسته
---------------

* فهرست شبکه‌های تلویزیونی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران

پیوند به بیرون
--------------

* سایت رسمی شبکه تهران سیما
* پخش آنلاین شبکه تهران سیما

| * ن
* ب
* و
شبکه‌های سیمای جمهوری اسلامی ایران |
| --- |
| داخلی | 
* شبکه یک
* شبکه دو
* شبکه سه
* شبکه چهار
* شبکه تهران
* شبکه خبر
* شبکه خبر ۲
* شبکه آموزش
* شبکه قرآن
* شبکه مستند
* شبکه نمایش
* شبکه ورزش
* شبکه پویا
* شبکه نهال
* شبکه سلامت
* شبکه نسیم
* شبکه افق
* شبکه آی فیلم
* شبکه تماشا
* شبکه امید
* شبکه فراتر

 |
| بین المللی | 
* پرس تی‌وی
* الکوثر
* شبکه جهانی جام جم
* شبکه سحر
* شبکه العالم
* هیسپان‌تی‌وی
* هوساتی‌وی

 |
| استانی | آذربایجان غربی •  آفتاب •  اترک •  اشراق •  اصفهان •  افلاک •  البرز •  ایلام •  باران •  بوشهر •  تبرستان •  جهان‌بین •  خاوران •  خراسان رضوی •  خلیج فارس •  خوزستان •  دنا •  زاگرس •  سبز •  سبلان •  سمنان •  سهند •  فارس •  قزوین •  کردستان •  کرمان •  نور •  هامون •  همدان •  یزد |
| محلی | آبادان •  کیش •  مهاباد |
| منحل‌شده | بازار •  HD • ایران‌کالا •  شما |


| * ن
* ب
* و
سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران |
| --- |
| مراکز | 

|  |  |
| --- | --- |
| استانی | آذربایجان شرقی • آذربایجان غربی • اردبیل • اصفهان • البرز • ایلام • بوشهر • چهارمحال و بختیاری • خراسان جنوبی • خراسان رضوی • خراسان شمالی • خوزستان • زنجان • سمنان • سیستان و بلوچستان • فارس • قزوین • قم • کردستان • کرمان • کرمانشاه • کهگیلویه و بویراحمد • گلستان • گیلان • لرستان • مازندران • مرکزی • هرمزگان • همدان • یزد |
| محلی | آبادان • کیش • مهاباد |
| فنی | ایستگاه رادیویی و تلویزیونی زیباکنار  •  ایستگاه تلویزیونی الوند •  ایستگاه تلویزیونی جماران •  ایستگاه رادیویی موج کوتاه بعثت کمال‌آباد |

 |
| شبکه‌های تلویزیونی | 

|  |  |
| --- | --- |
| سراسری | یک • دو • سه • چهار • تهران • خبر • آموزش •  قرآن • مستند • نسیم • تماشا • نمایش • ورزش • سلامت • افق • کودک و نوجوان(پویا و نهال) • امید • آی‌فیلم • 4K • سپهر • خبر ۲ |
| برون‌مرزی | آی‌فیلم انگلیسی •  آی‌فیلم ۲ •  الکوثر •  هیسپان تی‌وی •  پرس تی‌وی •  العالم •  جام جم ۱ •  جام جم ۲ •  جام جم ۳ •  سحر آذری •  سحر اردو •  سحر بوسنیایی •  سحر سورانی •  سحر کرمانجی •  هوسا تی‌وی |
| اینترنتی | مثبت کودک • تلوبیون ورزشی • رؤیا • جام • فلسطین • سربداران • نما • اقرا |
| استانی | آذربایجان غربی •  آفتاب •  اترک •  اشراق •  اصفهان •  افلاک •  البرز •  ایلام •  باران •  بوشهر •  تبرستان •  جهان‌بین •  خاوران •  خراسان رضوی •  خلیج فارس •  خوزستان •  دنا •  زاگرس •  سبز •  سبلان •  سمنان •  سهند •  فارس •  قزوین •  کردستان •  کرمان •  نور •  هامون •  همدان •  یزد |
| محلی | آبادان •  کیش •  مهاباد |
| منحل‌شده | بازار •  HD • ایران‌کالا •  شما |

 |
| شبکه‌های رادیویی | 

|  |  |
| --- | --- |
| سراسری | ایران •  تهران •  فرهنگ •  پیام •  قرآن •  معارف •  جوان •  ورزش •  سلامت •  گفت‌وگو •  اقتصاد •  نمایش •  آوا •  تلاوت  •  صبا  •  زیارت |
| برون‌مرزی | 

|  |  |
| --- | --- |
| آسیای میانه و قفقاز | آذری • آران • آشوری • ارمنی • ازبکی • تاجیکی • تالشی • ترکمنی • ترکی استانبولی • قزاقی |
| اروپا و آمریکا | آلبانیایی • آلمانی • اسپانیایی • انگلیسی • ایتالیایی • پرتغالی • روسی • فرانسوی |
| شبکه سحر | اردو • بوسنیایی • سورانی • کرمانجی |
| شبه‌قاره و شرق آسیا | اندونزیایی • بنگالی • پشتو • چینی • دری • ژاپنی • هندی |
| عربی و آفریقایی | سواحلی • عبری • عربی • هوسا |

 |
| استانی | اراک • اردبیل • ارومیه • اصفهان • اهواز • ایلام • بجنورد • بندرعباس • بوشهر • بیرجند • تبریز • خرم‌آباد • رشت • زاهدان • زنجان • ساری • سمنان • سنندج • شهرکرد • شیراز • قزوین • قم • کرج • کرمان • کرمانشاه • گرگان • مشهد • همدان • یاسوج • یزد |
| محلی | آبادان • کیش • مهاباد |
| شهری | بروجرد • دزفول • رفسنجان • زابل • کاشان • مراغه • مریوان |
| منحل‌شده | جهرم •  کردی کرمانشاه |

 |
| زیرمجموعه‌ها | 

|  |  |
| --- | --- |
| رسانه | انتشارات سروش •  مؤسسه جام جم (روزنامه جام جم) |
| آموزش | مرکز آموزش صدا و سیما •  دانشگاه صدا و سیما |
| تولید | سیما فیلم •  خبرگزاری صدا و سیما •  باشگاه خبرنگاران جوان |
| سایر | سروش سیما •  مرکز همایش‌ها •  پیام‌رسان سروش |

 |
| رئیسان | 

|  |
| --- |
| صادق قطب‌زاده •  *شورای پنج نفره* •  *شورای سه نفره* •  تقی فراحی •  محمد مبلغی اسلامی (سرپرست) •  سید علی‌اکبر محتشمی‌پور و عبدالله نوری (سرپرستان مشترک) •  علی لاریجانی •  محمد هاشمی رفسنجانی •  محمدجواد لاریجانی (سرپرست) •  محمد هاشمی رفسنجانی •  علی لاریجانی •  سید عزت‌الله ضرغامی •  محمد سرافراز •  عبدالعلی علی‌عسگری •  پیمان جبلی |

 |
| سازمان رادیو و تلویزیون ملی ایران •  شورای نظارت بر سازمان صدا و سیما •  معاونت برون‌مرزی سازمان صدا و سیما •  فرستنده‌های دیجیتال صدا و سیما •  جشنواره تلویزیونی جام جم |

منابع
-----

* معرفی شبکه در وبگاه آن

1. ↑  «انتصابات جدید در معاونت سیما». *iribtv.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۱-۰۱.
2. 1 2  «دربارهٔ شبکه». *tv5.ir*. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ ژوئیه ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۶-۲۴.
3. 1 2  «برمهانی خبرداد: تغییر نام شبکه «پنج» به «تهران» و بازیابی هویتی آن/ زاکانی تأکید کرد: نقش ویژه رسانه ملی در ترغیب مشارکت‌های شهروندی». *iribtv.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۱-۰۹.
4. ↑  «چینش جدید ۳ شبکه تلویزیونی | شبکه تهران». *tv5.ir*. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۲-۰۷.
5. ↑  «خبرگزاری فارس - توضیحات رئیس صدا و سیما دربارهٔ شرایط بازگشت سلبریتی‌ها به تلویزیون». *خبرگزاری فارس*. ۲۰۲۳-۱۲-۰۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۲-۰۹.
6. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - سینما 5». بایگانی‌شده از اصلی در ۳ ژوئیه ۲۰۰۸. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
7. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه پنج - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - گروه فیلم و سریال». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ نوامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
8. ↑  «گروه تهران و شهروندی». *tv5.ir*. بایگانی‌شده از اصلی در ۳۰ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۶-۲۴.
9. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - گروه اجتماعی». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ نوامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
10. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - گروه کودک و نوجوان». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ نوامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
11. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - گروه معارف». بایگانی‌شده از اصلی در ۲ نوامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
12. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - مرزهای سیاست». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۵ فوریه ۲۰۱۱. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
13. ↑  «تولید ۱۴ سریال جدید برای شبکه پنج سیما». *پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه پنج سیما*. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۵ سپتامبر ۲۰۱۹.
14. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - گروه دانش و اقتصاد». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰ سپتامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.
15. ↑  «پایگاه اطلاع‌رسانی شبکه تهران - صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - گروه تفریحات و سرگرمی». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰ سپتامبر ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۸ اکتبر ۲۰۰۹.