**اسکناس ده هزار ریالی** یا ۱۰۰۰ تومانی، نخستین بار در سال ۱۲۶۹ به سفارش بانک شاهنشاهی توسط شرکتbradbury Wilkinson and Company در انگلستان چاپ شد. در حال حاضر رنگ این اسکناس ترکیبی از رنگهای سبز و آبی و زیتونی است و مانند سایر اسکناس‌های رایج کنونی بر روی آن تصویری از  ایت الله خمینی نقش بسته‌است. پشت آن نیز تصویر کوه دماوند را دارد.

تاریخچه
-------

پس از تأسیس بانک شاهنشاهی (در دوران ناصرالدین شاه قاجار) نخستین سری اسکناس‌های ایرانی به سفارش این بانک در سال ۱۲۶۹ در کشور انگلستان و به وسیلهٔ چاپخانه en: bradbury Wilkinson and Company در ارقام ۳٬۲٬۱، ۵، ۱۰، ۲۰، ۲۵، ۵۰، ۱۰۰، ۵۰۰ و ۱۰۰۰ تومانی به چاپ رسید. تمامی اسکناس‌ها به استثنا اسکناس هزارتومانی که به عنوان پشتوانه در خزانه بانک نگهداری می‌شد، در چرخه معاملات قرار گرفت.

مشخصات
------

رنگ اسکناس: سبز ـ آبی ـ سبز زیتونی  
ابعاد اسکناس: ۷۷ در ۱۶۰ میلیمتر  
جنس: ۱۰۰٪ پنبه  
طرح رو:تصویر روح‌الله خمینی  
طرح پشت:کوه دماوند

### ویژگیهای کاغذ

پرتره خمینی در سمت راست و در خمیر کاغذ که در مقابل نور از دو طرف قابل رؤیت است. نخ امنیتی آن از نوع متالایز با عرض ۲٬۱ میلی‌متر به صورت پنجره‌ای که عبارت ۱۰۰۰۰ ریال به صورت فارسی و لاتین روی آن نمایان است. استفاده از الیاف نامرئی فلورسنت در خمیره کاغذ به رنگهای سبز، آبی، زرد و قرمز در رو و پشت اسکناس که در مقابل تابش اشعه ماوراءبنفش قابل رؤیت است.

### ویژگیهای چاپ

نوع چاپ، افست خشک است و شماره سریال با مرکب قرمز فلورسنت که در مقابل تابش اشعه ماوراء بنفش به رنگ طلائی نمایان خواهد شد. عبارت «بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران» به صورت خطی در وسط اسکناس بالای عبارت ده هزار ریال و در پشت اسکناس زیر کوه دماوند به خط لاتین به صورت ریزچاپ نوشته شده‌است که با ذره‌بین قابل رویت است. پایین اسکناس گوشه سمت راست به صورت گل مورب که با چاپ مکمل آن در پشت اسکناس در مقابل نور قابل رؤیت می‌باشد. بخش‌هایی از این اسکناس دارای چاپ برجسته می‌باشد که برجستگی این سطوح در مقایسه با چاپهای دیگر به سادگی به وسیله انگشتان دست قابل لمس است. در سمت چپ بالای شماره سریال دو خط موازی به صورت برجسته برای سهولت شناسایی این اسکناس توسط عزیزان نابینایان در نظر گرفته شده‌است. طرح لوگوی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در قسمت چپ عبارت ده هزار ریال روی کتیبه زیتونی رنگ به صورت مخفی چاپ شده‌است که با متمایل نمودن طرح و تابیدن نور به خطوط، طرح پنهان‌شده ظاهر و تصویر طرح به صورت برجسته نمایان خواهد شد.

اسکناس ده هزار ریالی جدید
-------------------------

به منظور حرکت به‌سمت همسان‌سازی اسکناس و ایران‌چک و کاهش هزینه‌های تولید، بانک مرکزی اقدام به چاپ
اسکناس ده هزار ریالی جدید نمود که از نیمه خرداد ۱۳۹۶ وارد بازار شد و ویژگی آن کوچکتر شدن آن نسبت به طرح قدیم است و فقط از رنگ سبز استفاده شده‌است.

### اسکناس میان نسلی با صفر کمرنگ

آخرین طرح چاپ شده ده هزار ریالی طوری طراحی شده که فقط در گوشه سمت راست بالا ده هزار ریال نوشته شده با کمرنگ ترین صفر و در دو گوشه پایین اسکناس فقط عدد یک چاپ شده است. در روی اسکناس عکس آیت الله خمینی در سمت چپ اسکناس قرار گرفته، پشت اسکناس نیز منقش به آرامگاه ابن سینا در همدان است.

نگارخانه
--------

* طرح قدیم روی اسکناس هزار تومانیطرح قدیم روی اسکناس هزار تومانی
* طرح قدیم پشت اسکناس هزار تومانیطرح قدیم پشت اسکناس هزار تومانی
* طرح قدیم سری اول پس از انقلابطرح قدیم سری اول پس از انقلاب
* طرح قدیم سری اول پس از انقلابطرح قدیم سری اول پس از انقلاب
* طرح قدیم پیش از انقلابطرح قدیم پیش از انقلاب

جستارهای وابسته
---------------

* اسکناس‌های ریالی ایران
* اسکناس بیست هزار ریالی
* اسکناس پنجاه هزار ریالی
* اسکناس صد هزار ریالی

منابع
-----

1. 1 2 3 4  «اسکناس ۱۰۰۰۰ ریالی». بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۳ مارس ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۲ آگوست ۲۰۱۰.
2. 1 2  «تصویر اسکناس هزارتومانی که حداد عادل از آن گفته بود». خبرگزاری فارس. بایگانی‌شده از اصلی در ۶ مارس ۲۰۱۶. دریافت‌شده در ۱۶ آذر ۱۳۹۴.
3. 1 2  «جنجال اولین اسکناس هزار تومانی». اتاق خبر. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ اکتبر ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۱۶ آذر ۱۳۹۴.
4. ↑

* وب‌گاه بانک مرکزی ایران

| * ن
* ب
* و
اسکناس‌ها و سکه‌های ایران |
| --- |
| اسکناس‌ها | **۱٬۰۰۰**  •  **۲٬۰۰۰**  •  **۵٬۰۰۰**  •  **۱۰٬۰۰۰**  •  **۲۰٬۰۰۰**  •  **۵۰٬۰۰۰**  •  **۱۰۰٬۰۰۰** |
| سکه‌ها | **۵۰** •  **۱۰۰** •  **۲۵۰** • **۵۰۰**  •  **۱۰۰۰**  • **۲۰۰۰** •  **۵۰۰۰** |
| ایران‌چک | **۵۰۰٬۰۰۰**  •  **۱٬۰۰۰٬۰۰۰** |


| * ن
* ب
* و
مجموعه‌داری در ایران |
| --- |
| اقلام کلکسیونی | 
* سکه
* اسکناس
* تمبر
* پاکت مهر روز
* نشان
* سنجاقی
* ژتون
* بلیت
* بلیت بخت‌آزمایی
* کبریت
* کبریت کتابی
* فندک
* کارت پستال
* کارت تلفن
* کارت بانکی
* آثار هنری
* اتومبیل

 |    |
| مجموعه‌داران | 
* فریدون نوین فرحبخش (پدر تمبر ایران)
* محمد دادخواه
* صمد خورشید
* یوسف بهبود چایچی
* محمدعلی جدیدالاسلام *(پدر سکه شناسی ایران)*
* عبدالحسین زعفرانی
* ملکه ملک‌زاده بیانی
* جمال ترابی طباطبایی *(دوربین‌ عکاسی)*
* اصغر بیچاره *(آرشیو عکس)*
* عباسعلی محمدی *(نوار کاست)*
* مهدی غیاث *(کبریت)*
* ادریس کردی *(خودرو)*
* خلیل غفاری *(اتومبیل کلاسیک)*
* سید احمد عطایی *(موتورسیکلت)*
* منوچهر لطفی *(اسناد تاریخی)*

 |
| تمبرشناسی | 

|  |  |
| --- | --- |
| تمبر درایران | 
* شرکت پست جمهوری اسلامی ایران
* تمبرهای ایران
* تاریخ تمبر در ایران
* تمبرهای بوشهر تحت تصرف بریتانیا
* تمبر باقری

 |
| موضوعات | 
* تمبر بلوکی
* تمبر مالیه
* شارنیه

 |

 |
| سکه‌شناسی | 

|  |  |
| --- | --- |
| سکه درایران | 
* سکه‌های ایران
* سکه‌های هخامنشی
	+ داریک
	+ فارنابازوس
* سکه‌های اشکانی
* سکه‌های ساسانی
	+ ضرابخانه‌ها
	+ کوشانی ساسانی
	+ عرب ساسانی
	+ ساسانی طبرستان
	+ سکه‌شناسی یزدگرد یکم
* سکه لاری
* سکه پهلوی
* سکه بهار آزادی

 |
| موضوعات | 
* موزه سکه تهران
* ضرابخانه
* سکه‌سایی

 |

 |
| اسکناس | 

|  |  |
| --- | --- |
| اسکناسدر ایران | 
* اسکناس‌های ایران
* هزار ریالی
* دو هزار ریالی
* پنج هزار ریالی
* ده هزار ریالی
* بیست هزار ریالی
* پنجاه هزار ریالی
* یکصد هزار ریالی

 |
| موضوعات | 
* صورت فلکی یوریون
* نقش‌آب

 |

 |
| پول‌های ایران | 
* طرح اصلاح پول ملی ایران
* دریک
* سیگل
* دینار
* درهم
* اشرفی
* شاهی
* عباسی
* نیشابوری
* قران
* تومان
* ریال
* فلوس
* صنار

 |
| جستارهای وابسته | 
* بانک شاهنشاهی ایران
* بانک ملی ایران
* بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
* موزه ملی خودرو ایران
* تماشاگه پول
* دفینه
* عتیقه

 |
| 
* رده  الگو  درگاه

 |