Cosmetic Surgeryتصویر عمل جراحی زیبایی در اتاق عمل توسط پزشک جراح
جراحی زیبایی (به انگلیسی: Cosmetic Surgery) بخشی از جراحی پلاستیک است، شامل تعدادی از عمل‌های جراحی است که به منظور بهبود ظاهر، زیبایی صورت یا بدن فرد انجام می‌شود. هدف از جراحی‌های زیبایی اصلاح ویژگی‌هایی‌ از بدن است که ممکن است فرد به دلایل مختلف مانند آسیب‌دیدگی، نارضایتی شخصی با توجه به استانداردهای زیبایی و موارد دیگر، آن‌ها را دوست نداشته باشد.

تاریخچه جراحی زیبایی
--------------------

#### **فرهنگ جراحی زیبایی:**

فرهنگ جراحی زیبایی مجموعه ای از نگرش‌ها و رفتارها در مورد ایجاد تغییرات در ظاهر از طریق جراحی پلاستیک است. درجنگ جهانی اول هزاران سرباز با آسیب‌های جدی و بی‌سابقه در ناحیه صورت روبه‌رو شدند که نیاز به جراحی ترمیمی (شامل جراحی جمجمه صورت، جراحی دست، میکروسرجری و درمان سوختگی است. هدف جراحی ترمیمی بازسازی بخشی از بدن یا بهبود عملکرد آن است) را به شدت تشدید می‌کرد. هارولد گیلیز از نیوزلند روش‌هایی را برای بهبود عملکرد و بازگرداندن ساختار به چهره سربازان توسعه بخشید که به سرعت مورد توجه عموم قرار گرفت. در دهه‌های 40 و 50 میلادی زیبایی ظاهری یا به عبارتی ظاهر شخصی در ایالات متحده بیشتر مورد توجه و تاکید قرار گرفت؛ با تغییر استانداردهای زیبایی، محصولات و تکنیک‌های جدیدی برای پاسخ به این نیازها توسعه یافتند.

#### **جامعه مدرن و جراحی زیبایی**

از دهه 80 میلادی به بعد، تعداد افرادی که به دنبال انجام جراحی‌های زیبایی هستند، به طور پیوسته در حال افزایش است. این موضوع، همراه با جامعه‌ای که به زیبایی و جوانی اهمیت زیادی می‌دهد، باعث شده است که زنان و مردان به انجام عمل‌های جراحی روی آورند. افراد به دلایل مختلف از جمله ترمیم آسیب‌های ظاهری ناشی از جراحات جزئی، اعتماد به نفس پایین، اصلاح نقص‌های جسمی کوچک، تصویر بدنی منفی و محدود کردن آسیب‌های ناشی از فرآیند پیری خود را به تیغ جراحی می‌سپارند یا به سراغ روش‌های غیرتهاجمی (جراحی‌های زیبایی که نیاز به بیهوشی ندارند) می‌رون. 

#### **محبوبیت جراحی زیبایی**

اقبال به جراحی زیبایی در سراسر جهان با تغییرات مداوم در استانداردهای زیبایی به شدت در حال افزایش است. با توجه به رشد روزافزون این جراحی‌ها و هزینه‌های گزاف آن، در چند دهه اخیر صنعت بزرگی به نام گردشگری سلامت (Medical Tourism) پا به این عرصه گذاشته و افراد می‌توانند برای انجام جراحی، مقصدی به غیر از کشور خود را انتخاب کرده و در هزینه‌های آن صرفه‌جویی کنند.

جراحی زیبایی در ایران
---------------------

در ایران، جراحی‌های زیبایی نه تنها به دلایل زیبایی‌شناختی بلکه به دلایل فرهنگی و اجتماعی انجام می‌شود و عمر آن تنها به دهه‌های اخیر بازمی‌گردد.

دکتر سیروس اصانلو که از او به عنوان پدر جراحی پلاستیک ایران یاد می‌شود، بعد از اتمام تحصیلات آکادمیک در آمریکا و بازگشت به ایران، در سال۱۳۳۰ بخش جراحی پلاستیک را در بیمارستان امام خمینی که یک بیمارستان هزار تختخوابی است، راه‌اندازی و اولین جراحی‌های زیبایی و ترمیمی را در این بیمارستان انجام داد. 

ایران یکی از کشورهای پیشرو درزمینه جراحی زیبایی‌ست؛  به عنوان مثال، در سال ۲۰۱۳، ایران از نظر تعداد جراحی‌های بینی در دنیا پنجم بوده است. همچنین، تحقیقات نشان می‌دهند که آمار جراحی بینی در ایران هفت برابر آمریکا است که نشان از محبوبیت بالای جراحی پلاستیک درکشور دارد.

### جراحی زیبایی در ایران از نگاه روانشناختی:

بر اساس تحقیقات NHI (با هدف بررسی دلایل انجام جراحی زیبایی توسط مردم در ایران)  دو موضوع اصلی به عنوان انگیزه برای جراحی زیبایی در ایران مطرح شده است: 

1. به دست آوردن فرصتی برای زندگی بهتر (مانند یافتن شریک ازدواج مناسب، یافتن شغل مناسب، دستیابی به موقعیت اجتماعی بالاتر) 

2. پذیرش در جامعه ( جلب توجه عمومی و توجه جنس مخالف) 

بر اساس این گزارش، افراد بر این باور هستند که داشتن ظاهری جذاب که از طریق جراحی زیبایی به دست می‌آید، فرصت‌های ازدواج، اشتغال و به طور کلی موفقیت اجتماعی و اقتصادی را افزایش می‌دهد. آنها جراحی زیبایی را وسیله ای برای انطباق با استانداردهای زیبایی اجتماعی و کسب مقبولیت، محبوبیت و تحرک رو به بالا می دانستند. برخی از نیز جراحی زیبایی را  شاهکار علم ونعمتی از جانب خداوند می‌دانستند که به انسان‌ها برای بهبود ظاهرشان داده شده است. نتایج حاکی از آن است که  که  فشارهای اجتماعی و تاکید بسیار زیادی بر جذابیت ظاهری به ویژه زیبایی چهره در جامعه ایران وجود دارد. این مطالعه نشان می‌دهد که درک این تجربیات می‌تواند به ارائه‌دهندگان مراقبت‌های بهداشتی و زیبایی در مشاوره با افراد در مورد جراحی زیبایی و کمک به آنها در تصمیم‌گیری آگاهانه کمک کند.

**انواع جراحی زیبایی**
----------------------

انواع جراحی‌‎های زیبایی به شرح زیر است:

* افزایش حجم سینه (پروتز سینه) Augmentation Mammaplasty (Breast Augmentation)
* برداشتن چربی گونه (کاهش حجم گونه) Buccal Fat Removal (Cheek Reduction)
* جراحی چانه (ژنیوپلاستی/منتوپلاستی) Chin Surgery (Genioplasty/Mentoplasty)
* درم ابرژن (بازسازی پوست) Dermabrasion (Skin Resurfacing)
* جراحی گوش (اوتوپلاستی) Ear Surgery (Otoplasty)
* کشیدن پوست صورت (ریتیدکتومی) Facelift (Rhytidectomy)
* جراحی ژنیکوماستی (کاهش حجم سینه در مردان) Gynecomastia Surgery (Male Breast Reduction)
* پیوند و بازسازی مو Hair Transplantation and Restoration
* تزریق ژل و فیلر (فیلرهای پوستی) Injectable Fillers (Dermal Fillers)
* فرم‌دهی فک Jaw Contouring
* لیفت زانو Knee Lift
* لیپوساکشن (چربی‌برداری) Liposuction (Lipoplasty)
* جراحی لیزری Laser Surgery
* جراحی شکم و پهلو بعد از زایمان (مامی میک اور) Mommy Makeover
* لیفت گردن (ریتیدکتومی پایینی) Neck Lift (Lower Rhytidectomy)
* Open Rhinoplasty: رینوپلاستی باز
* فیزیوگنومی (تعادل و بهبود چهره) Physiognomy (Facial Balancing and Enhancing)
* افزایش سریع حجم سینه Quick Recovery Breast Augmentation
* رینوپلاستی (جراحی بینی) Rhinoplasty (Nose Surgery)
* درمان رگ‌های عنکبوتی (اسکلروتراپی) Spider Vein Treatment (Sclerotherapy)
* کشیدن پوست شکم (ابدومینوپلاستی) Tummy Tuck (Abdominoplasty)
* لیفت بازو (براکیوپلاستی) Upper Arm Lift (Brachioplasty)
* واژینوپلاستی (زیبایی واژن) Vaginoplasty
* لیپوساکشن با کمک آب (WAL) Water Assisted Liposuction (WAL)
* برداشتن زانتلاسما Xanthelasma Removal
* جوان‌سازی دست Youthful Hand Rejuvenation
* کاهش استخوان زیگوماتیک (کاهش حجم استخوان گون) Zygomatic Bone Reduction (Cheekbone Reduction)

قوانین بین‌المللی جراحی زیبایی:
-------------------------------

قوانین جدیدی با هدف افزایش ایمنی بیمار و تضمین استانداردهای بالاتر در بخش جراحی زیبایی وضع شده‌اند که عبارتند از: 

**الزامات ارجاع GP**: بیماران قبل از مراجعه به جراح زیبایی نیاز به ارجاع از پزشک عمومی خود (GP) دارند. این اقدام برای محاظت بیشتر بیماران ، زیرا پزشکان عمومی با تاریخچه پزشکی و انگیزه‌های جراحی بیماران بیشتر آشنا هستند.

**استانداردهای اعتباربخشی:** محل‌های جراحی زیبایی باید بر اساس استانداردهای کمیسیون جهانی در ایمنی و کیفیت در مراقبت‌های بهداشتی (ACSQHC) معتبر باشند. 

**ارزیابی بهتر بیمار:** برای اطمینان از ارزیابی‌های بهتر قبل از جراحی، بررسی‌های دقیق‌تری برای  نشانه‌های اختلال بدشکلی بدن در طی ارزیابی‌های بیمار قبل از جراحی انجام می‌شود.

**مشاوره قبل از عمل:** بیمارانی که به دنبال جراحی زیبایی هستند باید حداقل دو جلسه مشاوره قبل از عمل جراحی داشته باشند که حداقل هفت روز پس از این مشاوره ها دوره ریکاوری داشته باشد. 

**دستورالعمل‌های تبلیغات:**. تبلیغات نباید نادرست، گمراه کننده یا فریبنده باشد و نباید خطرات  جراحی زیبایی را کم اهمیت جلوه دهد. همچنین تبلیغات نباید بدون  توجه به شرایط و ضوابط، ادعای تخفیف داشته باشند، انتظارات غیرمنطقی ایجاد کند، یا به طور بی‌امان افراد را به انجام جراحی‌های زیبایی تشویق کند. 

**ثبت و تایید:** وزرای بهداشت استانداردهای جدیدی برای تایید و ثبت مراکز زیبایی وضع کرده تا به بیماران کمک کنند پزشکانی را شناسایی کنند که استانداردهای جراحی زیبایی تعیین شده توسط شورای پزشکی و MBA3 را رعایت می‌کنند.

1. ↑  «Cosmetic Surgery Information Guide to Cosmetic Procedures». *www.healthcentre.org.uk*. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۳-۱۱.
2. ↑  «Cosmetic Surgery Information Guide to Cosmetic Procedures». *www.healthcentre.org.uk*. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۳-۱۱.
3. ↑  Mozaffari Niya, Nahid; Kazemi, Majid; Abazari, Farrokh; Ahmadi, Fazlollah (2019-1). "Iranians' Perspective to Cosmetic Surgery: A Thematic Content Analysis for the Reasons". *World Journal of Plastic Surgery*. **8** (1): 69–77. doi:10.29252/wjps.8.1.69. ISSN 2228-7914. PMC 6409151. PMID 30873365. `{{cite journal}}`: Check date values in: `|date=` (help)
4. ↑  «ایران در میان ده کشور اول دنیا از نظر جراحی زیبایی». *BBC News فارسی*. ۲۰۱۴-۰۸-۱۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۳-۱۱.
5. ↑  Mozaffari Niya, Nahid; Kazemi, Majid; Abazari, Farrokh; Ahmadi, Fazlollah (2019-1). "Iranians' Perspective to Cosmetic Surgery: A Thematic Content Analysis for the Reasons". *World Journal of Plastic Surgery*. **8** (1): 69–77. doi:10.29252/wjps.8.1.69. ISSN 2228-7914. PMC 6409151. PMID 30873365. `{{cite journal}}`: Check date values in: `|date=` (help)
6. ↑  «Cosmetic Surgery A-Z of Cosmetic Surgery». *www.healthcentre.org.uk*. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۳-۱۱.
7. ↑  "Cosmetic Procedures". *American Society of Plastic Surgeons* (به انگلیسی). Retrieved 2024-03-11.
8. ↑  "Category:Cosmetic surgery". *Wikipedia* (به انگلیسی). 2022-11-12.
9. ↑  «Australian Health Practitioner Regulation Agency - Patients better protected under new cosmetic surgery reforms». *www.ahpra.gov.au*. دریافت‌شده در ۲۰۲۴-۰۳-۱۱.