**A'ja Riyadh Wilson** (Hopkins, Hego Carolina, AEB, 1996ko abuztuaren 8a), Women's National Basketball Association-eko (WNBA) Las Vegas Aceseko saskibaloi jokalari profesional estatubatuarra da. Wilsonek Hego Carolinako Gamecocks taldean jokatu zuen unibertsitatean, eta Gamecocks NCAA Emakumeen Saskibaloi Txapelketara eramaten lagundu zuen 2017an, eta NCAA Saskibaloi Txapelketako jokalaririk bikainenaren saria irabazi zuen. 2018an, 3. urte jarraian, Urteko SEC Jokalariaren saria lortu zuen. Hego Carolina laugarren urtez jarraian SEC Txapelketara iritsi ahal izateko, taldea zuzendu zuen. Hego Carolinako emakumeen saskibaloiaren historiako garai guztietako saskiratzaile nagusia bihurtu zen, eta All-American lehen talderako izendatu zuten adostasun handiz, 3. denboraldiz jarraian. Wilsonek, 2018ko Unibertsitateko emakumeen saskibaloiko jokalari onena gisa, Urteko Jokalari Nazionalaren sari guztiak irabazi zituen (Wade, AP, Honda, USBWA, Wooden eta Naismith). 2018ko WNBAko aukera-saioan, Aces-ek lehen aukeratu zuen. Wilsonek WNBAko MVP (Jokalairik Baliotsuena) irabazi zuen 2020an, eta, 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, bere lehen Olinpiar Urrezko domina irabazi zuen.

Bizitza pertsonala
------------------

Wilson Roscoe Jr. eta Eva Wilson ditu guraso NPR-ren Wait Wait... *Ez iezadazu esan!* saioan esan zuen bere aitaren abesti gogokoenarengatik, Steely Dan-en "Aja", jarri ziotela izena. Bere bigarren izena Riyadh Saudi Arabiako hiriburutik datorkio, bere izeba, amaren aldetik, Basamortuko Ekaitza Operazioan hedatuta baitzegoen. Aitak 10 denboraldiz Europan saskibaloian profesionalki jokatu zuen bitartean, amak epaitegiko estenografo negozio bat zuen. Bere anaia nagusiak ere, Roscoek, saskibaloi profesionalean jokatu zuen atzerrian. Wilsonek lehen hezkuntzako eta batxilergoko urteak igaro zituen Heathwood Hall Episcopal School-en, Columbia hegoaldeko eskola pribatu batean, ikasle beltz bakanetako bat zalarik.

2014an batxilergoa amaitu ondoren, Hego Carolinako Unibertsitatera joan zen, Mass Communications-en espezializatzera. Saskibaloian, Gamecocks ordezkatu zuen aurrelari gisa. Hego Carolinan egin zuen senior urtea. Wilson Alpha Kappa Alpha kofradiako kide da.

2019an, Wilsonek "Home" zerrendarako jokatu zuen NBA All-Star Celebrity Gamen Charlotte-ko Bojangles Coliseum-en (Ipar Carolinan). Carolinan sustraiak zituzten ospetsuek osatzen zuten jokalari-zerrenda.

Wilsonek Burnt Wax Candle Company sortu zuen, eta dislexiaren gaineko jazarpena eta hezkuntza prebenitzearen alde egiten duen A'ja Wilson Fundazioa sortu zuen. WNBAko justizia sozialeko kontseiluko parte da, eta podcast bat antolatzen du Minnesota Lynx aurrelari Napheesa Collierrekin. Nikek eta Mountain Dewk babesten dute Wilson, eta, Forbes aldizkarian, 2021eko 30 urtetik beherako 30eko zerrendan aipatu zuten.

Institutua
----------

Wilsonek guztira 119 partida jokatu zituen zortzigarren mailako ikasle gisa unibertsitatera joan aurretik. Batez beste 24,7 puntu, 13,9 errebote eta 4,3 blokeo lortu zituen batxilergoko ibilbidean. 22. zenbakia zuen, eta aurrelari gisa jokatu zuen. Junior mailan txapeldunorde gisa amaitu ondoren, Wilsonek, senior gisa, 2014ko estatuko txapelketara gidatu zuen Heathwood Hall taldea. Bere 35 puntu, 15 errebote eta bost blokeo partidako. 2014ko National High Schooleko jokalaria bihurtu zuten senior mailan; Parade eta McDonald's All-American izan zen, eta ESPN HoopGurlz-en lehenengo postuan sailkatu zen 2014an. Wilsonek, Hego Carolinako Unibertsitatean, Dawn Staley taldean jokatzeko konpromisoa hartu zuen.

Unibertsitateko karrera
-----------------------

 Wilson Hego Carolinan
Wilsonek, bere lehen ikasturtean, 37 partida jokatu zituen, eta 4 joko bakarreko lehen mailako errekorra lortu zuen SEC-en, eta, denboraldi bakarrean, lehen mailako 3 errekor SEC-en, eta SEC Freshman of the year saria irabazi zuen. 2016an Bigarren Hezkuntzako ikasle gisa, urteko bere lehen SEC Jokalari saria irabazi zuen, eta, aho-batez onartuta, All-American izendatu zuten; Wilsonek SECen ohiko denboraldira eta Tournament Txapelketara eraman zuen Gamecocks. 2017an, Wilsonek SECen ohiko denboraldira eta Tournament txapelketara eraman zituen berriro Gamecocks, eta eskoletako lehen Txapelketa Nazionala irabazi zuen Mississippi State Bulldogs-en aurkako garaipen hunkigarri batean, txapelketako finalean, eta txapelketako jokalaririk nabarmenena izendatu zuten. 2018an, Wilsonek, estatistikoki, bere denboraldi onena egin zuen, eta urteko jokalari Nazionalaren sari guztiak irabazi zituen. Jarraian, 3. Urteko SEC Jokalari saria irabazi zuen, errekorra ezarriz, eta Consensus All-American ere izan zen 3. urtez jarraian. Wilsonek eskolaren garai guztietako saskiratzaile nagusi gisa amaitu zuen unibertsitateko ibilbidea Hego Carolinan.

2021eko urtarrilaren 18an eta unibertsitateak antolatutako Martin Luther King Day egunaren barruan, Wilsoni eskainitako estatua bat eraiki zen Carolinako Baloncesto etxeko, Colonial Life Arena, ate nagusiaren aurrean. Zeremoniaren barruan Zoomeko deituriko dei batean Wilson noted:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| « | Nire amonak ezin zuen ezta paseoan ibili Campus honetan, hark inguruan ibili behar zuen Hemen egongo balitz bere bilobak estatua bat duela berak paseatu ezin zuen lekuan... Horrek erakusten digu nola erein haziak, eta hori da dagokiona. |  » |

Ibilbide profesionala
---------------------

### WNBA

2018an, Las Vegas Acesek Wilson aukeratu zuen lehen aukera bezala. 2018ko maiatzaren 20an, ibilbideko debutean, Wilsonek 14 puntu lortu zituen, 10 erreboterekin batera, Connecticut Sunen aurka 101-65 galduta. 2018ko ekainaren 12an, Wilsonek 35 puntu lortu zituen, 13 erreboterekin batera, bere ibilbideko altuena, Indiana Fever-en aurka luzapenean 101-92 irabazita; ligaren historian, 35 puntu eta 10 errebote lortzen zuen bigarren hasiberria bihurtuz. Wilson 2018ko WNBA All-Star Gamerako bozkatuko zuten. Geroago, denboraldian, Wilson WNBAko Urteko Hasiberri izendatuko zuten. Puntuaketan, berdinduta zegoen hirugarren postuan. Denboraldiko errendimenduak Las Vegas Aces ia play-offetara eraman zituen, 9. postua amaitu baitzuten 14-20ko errekorrarekin.

2019ko ekainaren 29an, Wilsonek 39 puntuko behineneko emaitza berri bat lortu zuen Indiana Fever-en aurka 102-97 luzapenean. Uztailean, Wilsonek 4 astez kanpoan utzi zuen orkatilako lesio bat izan zuen, eta 2019ko WNBA All-Star Game galdu zuen. Abuztuaren erdialdera itzuli zen. Denboraldiaren amaieran, Las Vegas Aces, 21-13ko emaitzarekin eta sailkapenean 4. amaitu zuen, bigarren itzulirako pasea lortuz, frankiziari 2014az geroztik lehen aldiz play-offetara itzultzen lagunduz. Bigarren itzuliko kanporaketa jokoan, Las Vegas Acesek 93-92 garaitu zuen Chicago Sky suspense handiko joko batean, non Dearica Hamby taldekideak lapurreta egin eta kantxa erditik irabazteko balioko zuen hirukoa lortu baitzuen 4 segundoren faltan. Hala ere, finalerdietan, lau partidetan, Las Vegas Acesek Washington Mystics-en aurka galduko zuen, zeinak 2019ko WNBA txapelketa irabaziko baitzuen.

2020ko denboraldian, Las Vegas Aces txapelketarako hautagaia izan zen. Halere, denboraldia atzeratu, eta 22 partidatara laburtu zen COVID-19 pandemiaren ondorioz, eta IMG Academy-ko burbuila batean jokatuko zen. Liz Cambage, bere izar-sopikuna, osasun arazoengatik ezin jokaturik gelditu zenez, Wilsonek zuzendu zuen taldea, eta zenbaki gorenak lortu zituzten, Las Vegas Aces 18-4 amaitu zuten denboraldia, sailkapenean lehenen, finalerdietarako pase bikoitza jasoz. Finalerdietan, Las Vegas Acesek Connecticut Sun garaituko zukeen bost partidako serie gogor batean eta frankiziaren historian bigarren aldiz finalera pasatuz (Lehenengo aldiz Las Vegasera lekualdatu zenetik); hala ere, jokalari-talde labur batekin ezin izango zuen Seattle Storm bezalako taldea, jokalari onez guztiz kargatuta, garaitu, eta Las Vegas Aces hiru partidako erronda batean eroriko zen. Wilsonek 2020ko denboraldiko WNBA MVP saria irabaziko zuen.

### Atzerrian

2018ko abuztuan, Wilsonek Txinako Emakumeen Saskibaloi Elkarteko Shaanxi Red Wolves-ekin sinatu zuen 2018-19 ohiko denboralditik landarako.

Olinpiar Jokoak
---------------

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezko domina irabazi zuen AEBko taldearekin Japoniako (zilarrezkoa) eta Frantziakoari (brontzezkoa) irabaziz. Hauek osatzen zuten taldea: Ariel Atkins, Sue Bird, Tina Charles, Napheesa Collier, Skylar Diggins-Smith, Sylvia Fowles, Chelsea Gray, Brittney Griner, Jewell Loyd, Breanna Stewart, Diana Taurasi eta A'ja Wilson-ek.

Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
---------------------------------

| Udako Olinpiar Jokoak |
| --- |
| Urtea
  | Lekua
  | Domina
  | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia Japonia
  | 01 !1. postua, urrezko domina | Saskibaloiaemakumezkoa.
  |

Ibilbideko estatistikak
-----------------------

| Azalpenak
  |
| --- |
|   JP
  | jokatutako partidak
  |   HP  | hasieratik jokatutako partidak
  |  M/P  | minutuak, partidako
  |
|  JS%  | jokalekuko saskiratzeen ehunekoa
  |  3P%  | hiruko saskiratzeen ehunekoa
  |  JL%  | jaurtiketa libreetako saskiratzeen ehunekoa
  |
|  ERR  | erreboteak, partidako
  |  ASS  | asistentziak, partidako
  |  LAP  | baloi lapurretak, partidako
  |
|  TAP  | tapoiak, partidako
  |  GB  | galdutako baloiak
  |  PUN  | puntuak, partidako
  |
|  **Letra lodia**  | bere ibilbideko marka |

### WNBA

#### Ohiko denboraldia

| Urtea | Denboraldia | JP | HP | M/P | JS% | 3P% | JL% | ERR | ASS | LAP | TAP | GB | PUN |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2018 | Las Vegas | **33** | **33** | 30.6 | .462 | .000 | .774 | 8.0 | **2.2** | 0.8 | 1.6 | **1.3** | **20.7** |
| 2019 | Las Vegas | 26 | 25 | 28.4 | .479 | .000 | **.792** | 6.4 | 1.8 | 0.5 | 1.7 | 2.1 | 16.5 |
| 2020 | Las Vegas | 22 | 22 | **31.7** | **.480** | .000 | .781 | **8.5** | 2.0 | **1.2** | **2.0**° | 1.6 | 20.5 |
| Ibilbidea | 3 urte, 1 talde | 81 | 80 | 30.2 | .472 | .000 | .781 | 7.6 | 2.0 | 0.8 | 1.8 | 1.7 | 19.3 |

#### Paly-offak

| Urtea | Denboraldia | JP | HP | M/P | JS% | 3P% | JL% | ERR | ASS | LAP | TAP | GB | PUN |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2019 | Las Vegas | 5 | 5 | 33.7 | .436 | .000 | **.950** | 7.8 | 1.6 | 0.6 | 2.0° | **1.6** | 13.4 |
| 2020 | Las Vegas | **8** | **8** | **35.4** | **.473** | .000 | .857 | **8.9** | **2.4** | **1.0** | **2.3** | 2.0 | **20.8** |
| Ibilbidea | 2 urte, 1 talde | 13 | 13 | 34.7 | .462 | .000 | .884 | 8.5 | 2.1 | 0.9 | 2.2 | 1.9 | 17.9 |

### Unibertsitatea

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Urtea** | **Taldea** | **JP** | **HP** | **JS%** | **% 3P** | **JL%** | **ERR** | **ASS** | **LAP** | **TAP** | **GB** | **PUN** |
| 2014–15 | Hego Carolina | **37** | - | 486 | .538 | .333 | .662 | 6.6 | 1.0 | 0.9 | 1.8 | 13.1 |
| 2015–16 | Hego Carolina | 33 | - | 530 | .531 | .000 | .723 | 8.7 | 1.4 | 0,8 | 3.1 | 16.1 |
| 2016–17 | Hego Carolina | 35 | - | 626 | **.588** | .000 | **.737** | 7.8 | 1.4 | **1.2** | 2.6 | 17.9 |
| 2017–18 | Hego Carolina | 33 | - | **747** | .542 | **.417** | .732 | **11.8** | **1.7** | 1.0 | **3.2** | **22.6** |
| Karrera | 138 | - | 2.389 | .550 | .375 | .715 | 8.7 | 1.4 | 1.0 | 2.6 | 17.3 |

Iturria: Unibertsitateko estatistikak NCAA Statistics-en eskutik

Sariak eta ohoreak
------------------

### WNBA

* 3× WNBA All-Star (2018–2020)
* WNBA Urteko Hasiberri (2018)
* WNBAko jokalaririk baliotsuena (2020)

### Unibertsitatea

* NCAA Txapelketako jokalaririk nabarmenena ( 2017 )
* Wade Trofeoa (2018)
* John R. Wooden saria (2018)
* Honda Kirol Saria (2018)
* Naismith College urteko jokalaria (2018)
* AP urteko jokalaria (2018)
* USBWA urteko jokalaria (2018)
* 3× Adostasuneko lehen taldeko All-American (2016–2018)
* 3× SEC urteko jokalaria (2016–2018)
* 4× Lehen taldeko All- SEC (2015–2018)
* SEC urteko lehen ikaslea (2015)
* SEC All-Freshman Team (2015)

### Institutua

* National High School jokalaria (WBCA, Naismith, Parade) (2014)
* McDonald's All-America (2013–14)
* Parade All-America (2013–14)
* Gatorade Hego Carolinako Nesken Saskibaloi Jokalariaren Urteko Jokalaria (2013-2014)

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «South Carolina Gamecock» *South Carolina Gamecocks* (University of South Carolina).
2. ↑   «A'ja Wilson Bio University of South Carolina Official Athletic Site» *www.gamecocksonline.com*.
3. ↑   «A'ja Wilson» *Wait Wait... Don't Tell Me!* November 7, 2020.
4. 1 2 3  "WNBA playoffs give Las Vegas Aces' A'ja Wilson chance to cement her status as an icon". 2021-09-28. 2021-10-07an begiratua.
5. ↑   release, Official. «ESPN and NBA announce celebrity rosters and coaches for 2019 NBA All-Star Celebrity Game presented by Ruffles exclusively on ESPN» *NBA.com*.
6. ↑   «A'ja Wilson's High School Girls Basketball Stats» *MaxPreps.com*.
7. ↑   «HoopGurlz – South Carolina Gamecocks get commitment from A'ja Wilson, No. 1 prospect in espnW HoopGurlz Top 100 for 2014 recruiting class» *espnW*.
8. ↑   «SEC women's basketball awards announced» *SECsports.com*.
9. ↑   «Women's Final Four: South Carolina beats Mississippi State to win first national title» *CBSSports.com*.
10. ↑   .
11. ↑   «Mohegan Sun Arena Sunday, May 20, 2018» *wnba.com*.
12. ↑   «A'ja Wilson delivers double-double in WNBA debut» *thestate.com*.
13. ↑   «A'ja Wilson hits historic mark a few games in to WNBA rookie season» *thestate.com*.
14. ↑   «A’ja Wilson scores career-high 39, Aces beat Fever in OT» *apnews.com*.
15. ↑   «A'ja Wilson signs with China's Team Shanxi, source confirms» *spursandfeathers.com*.
16. ↑  «A'ja Riyadh Wilson» *olympedia.org* 2021-12-13an begiratua**(Ingelesez)**
17. ↑  «A'ja Riyadh Wilson» Olympics.com 2021-12-13an begiratua **(Gaztelaniaz)**
18. ↑  "Saskibaloia, emakumezkoa, emaitzak 2020" olympedia.org **(Ingelesez)**
19. ↑   «NCAA Statistics» *web1.ncaa.org*.
20. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11   «A'ja Wilson - Women's Basketball» *University of South Carolina Athletics*.
21. ↑   «A'ja Wilson picks up Honda Sport Award for basketball» *ABC Columbia* 2018-04-12.
22. ↑   «A’ja Wilson of South Carolina Named Honda Sport Award Winner for Basketball» *CWSA* 2018-04-12.

Kanpo estekak
-------------

* Ibilbidearen estatistikak eta jokalariaren informazioa WNBA.com and Basketball-Reference.com
* A'ja Wilson at FIBA
* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, ingelesezko Wikipediako «A'ja Wilson» artikulutik itzuli da; zehazki, 2015-11-03 bertsio honetatik. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q21623331
* Commonscat Multimedia: A'ja Wilson / Q21623331

---

 |

* Wd Datuak: Q21623331
* Commonscat Multimedia: A'ja Wilson / Q21623331