**Jeanne Paquin** (Saint-Denis, Frantzia, 1869ko ekainaren 23a - Paris, 1936) diseinatzaile frantziarra izan zen. Emakumezkoen lehen diseinatzaile handia izan zen, eta moda modernoaren negozioan aitzindari.

Historia
--------

Jeanne Marie Charlotte Beckers bezala jaio zen 1869an Saint-Denis uhartean, Paris kanpoaldean, mediku baten bost seme-alabetako bat. Txikitan, bertako jostun batekin lan egin zuen, eta, ondoren, Parisko "Maison Rouff" enpresako jostuna izan zen, non berehala tailerreko nagusiraino igo zen.

1891n Isidore-René Jacobekin ezkondu zen, Paquin ezizena zuena, 1840ko hamarkadan irekitako gizonezkoen arropa denda batetik sortutako goi joskintzako etxe baten jabea. Negozioaren izena aldatu zuen eta elkarrekin Paquin moda-etxea sortu zuten, non laster izan zituen bere bezeroen artean aktoreak eta erregetza europarreko kideak. Bere sormenaz gain, bere bezeroekiko harremanei buruz duen ikusmolde berritzaileagatik nabarmendu zen, kezka indibidualean oinarritua, gerora modaren munduan ohikoa bihurtuko zena.

Nazioarteko hedapenean ere aitzindaria izan zen. 1896an britainiar kontraparte batekin elkartuta, Londresen sukurtsal bat ireki zuen, Dover Street, Buenos Aires eta New Yorken Bosgarren Etorbideko 398an, 1912an eta Madrilen 1914an.

1907an, bere senarra bat-batean hil zen 45 urterekin, alargun utziz 38 urterekin, seme-alabarik gabe; 2.000 pertsona baino gehiago joan ziren Isidoreren hiletara. Ordutik, ia beti zuri-beltzean jantzi zuen. Anaiaren eta emaztearen babesarekin, aurrera jarraitu zuen enpresarekin; bere garairik onenetan bi mila lagun izatera iritsi zen, modan zeuden beste etxe batzuek bostehun zituzten garaian lanean.

1914an, halaber, aitzindaria izan zen bere diseinuak erakusteko ikuskizunean, Londresko Palace Theatre aretoan moden lehen desfilea antolatuz, musikarekin egindako ikuskizun gisa ulertuta. Madeleine Chéruit, Jacques Doucet, Paul Poiret edo Charles Worth bezalako ilustratzaile eta diseinatzaile garrantzitsuekin ere lan egin zuen, eta moda-etxeek hori saihesten zuten garaian antzerkirako diseinatu zuela ezagutzen da.

Horrez gain, operara eta zaldi lasterketetara aktore gazteak bidali zituen bere bilduma berriak zabaltzeko bere modelo berrienak.2 Bestalde, bere modeloak erakusteko birak antolatuz proposamena helarazi zuen, lehena Estatu Batuetan izan zen 1914an, New York, Filadelfia, Boston, Pittsburgh eta Chicago barne. Txartelak prezio altua izan arren, sarrerak agortu egin ziren.

Janzkeraren historian, Coco Chanelen aurrekaritzat hartzen da, berak ere bere diseinu propioak janzten baitzituen modaren ikono bihurtuz. Gustukoen zituen larruzko apaingarri erromantikoak, hamaseigarren estilokoak.

"Paquinen diseinuak faktura bikain eta estetika paregabe batek errekonozituak izan ziren: efektu bisual nabarmenak sortu zituen testura eta ñabardura tonalekin, lurruntasunean betiereko luminiszentzia batetik (1900etik 1910era bitarteko jantziak), ekialdeko inspirazioko sorkuntzetan agertzen den beltzezko bibrazio batera doazenak. Argi-jokoa jantziaren gainazalean armatzen zuen, aplikazioak eta oihalak elkarren ondoan jarrita. Ikusizko efektuen eta konposizioaren artista gisa izan zuen kalitatea gaindiezina izan zen arren ", modako kritiken arabera, 1912 eta 1920.3 urteen artean diseinatutako" emakume aktiborako arropa "ere pentsatu zuela nabarmenduz.

Jeanne Paquin 1920an erretiratu zen, eta Madeleine Wallis bere laguntzaileari eman zion ardura. 1936tik 1946ra bitartean, Wallis, Ana de Pombo diseinatzaile espainiarraren laguntzailearena izan zen ardura, 1941etik diseinatzaile buru bezala Antonio del Castillo bere laguntzailearena izan arren. Ondorengo diseinatzaileak marka estilo berrietara egokitzen saiatu ziren, baina Diorrek arreta guztia bereganatu zuen. 1954an moda-etxeak "Worth etxearekin" bat egin eta 1956an itxi zuen.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q442714
* Commonscat Multimedia: Jeanne Paquin

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 54949480
* ISNI: 0000 0000 4152 7205
* GND: 119047195
* LCCN: no97053222
* SNAC: w6n88fs6
* SUDOC: 179374052
* Léonore: 19800035/1481/72058

 |

* Wd Datuak: Q442714
* Commonscat Multimedia: Jeanne Paquin