recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Somerset konderria** (ingelesez: *Somerset County*) Marylandko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Leonardtown da. 2010eko zentsuaren arabera 26.470 biztanle zituen, Somerset kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Somerset konderriak 1.580,8 kilometro koadro ditu. Horietatik 752,73 ura dira. Beste 828,08 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 16,74 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 26.470 pertsonetatik 14.659 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 863 dira. 11.082 beltzak edo afroamerikarrak. 83 amerikar natiboak ziren eta 2 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 183 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 46 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 415 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q511135
* Commonscat Multimedia: Somerset County, Maryland

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 126677403
* NARA: 10037112
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url
* **Lekuak**
* OSM: 934891
* TGN: 1002902

 |

* Wd Datuak: Q511135
* Commonscat Multimedia: Somerset County, Maryland
**St. Helena parrokia** (ingelesez: *St. Helena Parish*) Louisianako parrokia bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Greensburg da. 2010eko zentsuaren arabera 11.203 biztanle zituen, St. Helena Parish kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

St. Helena parrokiak 1.060,57 kilometro koadro ditu. Horietatik 2,81 ura dira. Beste 1.057,76 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 10,56 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 11.203 pertsonetatik 5.098 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 99 dira. 5.964 beltzak edo afroamerikarrak. 34 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 9 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 21 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 77 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Fitxategi:USA St. Helena Parish, Louisiana age pyramid.svg

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q507112
* Commonscat Multimedia: Saint Helena Parish, Louisiana

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 129028286
* LCCN: n82091947
* NARA: 10039646
* **Lekuak**
* OSM: 1836616
* TGN: 2000899

 |

* Wd Datuak: Q507112
* Commonscat Multimedia: Saint Helena Parish, Louisiana
**Nasser Al-Khelaïfi** (Doha, [1973]]ko azaroaren 12a) ekintzaile bat da. 2011an Paris Saint-Germain erosi eban eta bere presidentea da orain arte. Al-Khelaïfi postu bat dauka UEFAn, eta beste bat Qatar Tenis Federazioan.

Biografia
---------

Nasser Al-khelaïfi, 1973ko azaroaren 12an jaio zan, Dohan. Al-Khelaïfiren izen osoa Nasser bin Ghanim Al-Khelaïfi da. Nasser Al-Khelaïfiren aita Ghanem Al-Khelaifi deitzen da. 

### Kirolaria zanean

Txiki-txikitatik hasi zen tenisean eta, jatorri pobrea izan arren, denborarekin nabarmentzen hasi zen. 1988an bere bizitza aldatu zan. Tamim bin Hamad Al-Thani (printze bat) ezagutu zuen, tenis profesionalaren munduan sartzeko prestatzen ari zen bitartean. Al-Khelaïfi 14 urte zeukan eta printzea 8. Al-Khelaïfi eta Al-Thani lagunak ziran. Al-Khelaifi bere herrialdeko tenislari arrakastatsuenetako bat bihurtu zen, Davis Kopan Qatarreko taldean parte hartu zuen. 43 joko jolastu zuen 1992tik 2002ra. Bere ibilbidean 12 garaipen eta 31 partidu galdu zuen.

Bizitza Pertsonala
------------------

Nasser Al-khelaïfi Katareko unibertsitate batean graduatu zan. 2014an Frantziako arabiar maitatuena izendatu zuen Frantziako presidenteak(François Hollande).

Paris Sant-Germain-eko lehendakaritza
-------------------------------------

Nasser Al-khelaïfi Paris Saint-Germaineko lehenengo atzeritar lehendakaria da. Iritsi zenetik, Paris Saint-Germain  taldeak zazpi Ligue 1, sei Liga Kopa, bost Frantziako Kopa, sei Frantziako Superkopa eta lau triplete nazional irabazi ditu.

### Fitxaketak

Lehenengo fitxaketa Leonardo Araújo izan zan, zuzendari teknikoa. Nasser Al-Khelaïfi ez dau bakarrik jokalariak fitxatu entrenatzaileak ere, hauek dira: Unai Emery, Carlo Ancelotti, Thomas Tuchel eta Mauricio Pochettino. Jokalariak hauek dira: Neymar, Kylian Mbappé, Lionel Messi, Sergio Ramos, Ángel Di María, Achraf Hakimi , Zlatan Ibrahimović, Gianluigi Donnarumma, Marcos Aoás Corrêa (Marquinhos) eta Keylor Navas.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   **(Gaztelaniaz)**  *Nasser Al-Khelaïfi.*  2022-05-21 (Noiz kontsultatua: 2022-06-03).
2. ↑   **(Gaztelaniaz)** Nacimientonoviembre 12, Información personalNombre CompletoNasser bin Ghanim Al-Khelaïfi; SportsNacionalidadCataíEstatura1, 1973Edad48 añosOcupaciónEmpresario y extenista Presidente del Paris Saint-Germain y de Bein; 8m.  (2021-04-27). «Nasser Al-Khelaifi» *Historia y biografía de* (Noiz kontsultatua: 2022-06-03).
**Nassau konderria** (ingelesez: *Nassau County*) New Yorkko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Mineola da. 2010eko zentsuaren arabera 1.339.532 biztanle zituen, Nassau kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Nassau konderriak 1.173,87 kilometro koadro ditu. Horietatik 436,46 ura dira. Beste 737,41 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 1141,12 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 1.339.532 pertsonetatik 1.072.664 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 195.355 dira. 141.305 beltzak edo afroamerikarrak. 1.379 amerikar natiboak ziren eta 197 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 101.558 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 4.740 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 17.689 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q54064
* Commonscat Multimedia: Nassau County, New York

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 130173249
* GND: 4041264-7
* LCCN: n79065974
* NARA: 10036460
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url
* **Lekuak**
* OSM: 2552442
* TGN: 1002708

 |

* Wd Datuak: Q54064
* Commonscat Multimedia: Nassau County, New York
**Vigipirate plana** (frantsesez: *Plan Vigipirate*) Frantziako segurtasunerako alerta sistema da.

Historia
--------

1978an sortu zuten eta lehen aldiz 1991n erabili zuten, Golkoko Gerragatik. Hala ere, formalki eta publikoki 1995ean jarri zen plantan, Batzorde Islamiko Armatuak Parisen atentatuak egin eta gero.

2014ean zorroztu egin zuten zuten plana. 2005eko Londreseko atentatuen ondoren, izan ere, Frantzia beti arrisku maila gorenean egon zen.

2015ean, Charlie Hebdoren aurkako atentatuarengatik maila gorena ezarri zen.

Arrisku mailak
--------------

Mehatxuaren neurriaren eta ahulezien araberakoa da Vigipirate plana. Hiru maila ditu: zaintza, zaintza azkartua eta atentatu alerta. Azken maila, denbora labur batean bakarrik erabiltzen da.

Ikus gainera
------------

Erreferentziak
--------------

1. 1 2 3     *Vigipirate plana, alerta maila gorenean.*  Berria 2015eko urtarrilaren 9a.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q1400641
* Commonscat Multimedia: Vigipirate

---

 |

* Wd Datuak: Q1400641
* Commonscat Multimedia: Vigipirate
***Soulten Sortzez Garbia*** Bartolomé Esteban Murillo margolariak 1678an egindako margolan bat da, Andre Maria (katolizismoan, Sortzez Garbia izenaz ere ezaguna) irudikatzen duena. Jean de Dieu Soult mariskalak eraman zuen Frantziara 1813an, eta horregatik jaso du haren izena.

Historia eta deskribapena
-------------------------

Sortzez Garbiaren margolan ugariren egilea, Murillok, bere bizitzako azken urteetan, Andre Maria zuriz eta urdinez jantzia agertzen den formula ideal bat sortzen du, eskuak bularrean gurutzatuta, Ilargia zapaltzen eta begirada zerurantz zuzendua duela, bultzada igokari argi batekin, oso barrokoa, Andre Mariaren irudia, argiz, hodeiz eta aingeruz betetako espazio enpireoan jartzen duena, eta bi tradizio ikonografiko bateratzeko balio duena: Andre Maria Guztiz Garbia berarena eta Igokundearena.

Justino de Neve y Yébenesek enkargatua Sevillako Gurgarrien Ospitalerako, Jean de Dieu Soult mariskalak eraman zuen Frantziara 1813an, eta horregatik jaso du haren izena.

Ia mende betez Louvre museoan erakutsia, Pradoko Museoaren bilduman sartu zen Espainiako Gobernuak Frantziakoarekin 1941ean eginiko lan truke baten ondoren.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q2456003
* Commonscat Multimedia: The Immaculate Conception of the Venerable Ones, or of Soult

---

* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q2456003
* Commonscat Multimedia: The Immaculate Conception of the Venerable Ones, or of Soult


| * i
* e
* a
Bartolomé Esteban Murilloren lanak |
| --- |
| 
*Txoritxoaren Familia Santua* (1650)  •  *Mutikoa txakurrarekin* (1655-1660)  •  *Neskatxa loreekin*  •  *Emakumeak leihoan* (1675)  •  *Soulten Sortzez Garbia* (1678) |
**Watauga konderria** (ingelesez: *Watauga County*) Ipar Carolinako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Boone da. 2010eko zentsuaren arabera 51.079 biztanle zituen, Watauga kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Watauga konderriak 811,84 kilometro koadro ditu. Horietatik 2,32 ura dira. Beste 809,52 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 62,92 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 51.079 pertsonetatik 48.981 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 1.713 dira. 855 beltzak edo afroamerikarrak. 117 amerikar natiboak ziren eta 13 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 467 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 54 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 592 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q502880
* Commonscat Multimedia: Watauga County, North Carolina

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 125511152
* ISNI: 0000 0004 0418 2171
* LCCN: n82079186
* NARA: 10039474
* **Lekuak**
* OSM: 2528754
* TGN: 2001551

 |

* Wd Datuak: Q502880
* Commonscat Multimedia: Watauga County, North Carolina
**Navalmoral de la Mata** Extremadurako Caceresko probintziako tren geltoki bat da, Navalmoral de la Mata udalerrian kokatuta dagoena.

Egoera
------

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:

* *Madril — Valencia de Alcantara*: 200,4 kilometro-puntua

Historia
--------

Geltokia, 1878ko martxoaren 1an inauguratu zen Navalmoral de la Mata-Oropesa zatia, Madril Malpartida de Plasenciarekin lotu nahi zuen linearen trafikorako irekierarekin, honela, portugaldar mugarekin, Badajozetik zegoenaren zuzeneko lotura bat bilatuz. 1880. urtean, konpainia hori Madril-Caceres-Portugal ibilbidea adierazten zuten MCP siglekin egin zen ezagun, Madril-Malpartida, Malpartida-Caceres eta Caceres-Valencia de Alcantara lineen lanak amaitu ondoren. Madrilgo Deliciasko geltokiaren buru bezala zuen ibilbide garrantzitsu hau izan arren, konpainiak ez zuen inoiz finantza osasun onik izan, Espainiar Estatuak 1928an esku hartu zuelarik, hura kudeatzeko *Mendebaldeko Trenbideen Konpainia Nazionala* sortu zuena. 1941ean, Espainiako trenbide sare osoa nazionalizatu zenean, RENFEk kudeatzen zuen geltokia. 2004ko abenduaren 31tik Renfe Operadora linea ustiatzen ari da eta Adif da tren instalazioen titularra.

Etorkizunean, Madril-Lisboa abiadura handiko burdinbideak geltokia izango du geltoki honetan.

Zerbitzuak
----------

| Linea | Trena | Jatorria | Helmuga |
| --- | --- | --- | --- |
| **72/73** |    | Madril–Atocha-Aldiriak | Huelva |
| **52** |  ***Intercity***  | Madril–Chamartin | Badajoz |
|    | Madril–Atocha-Aldiriak | Badajoz |

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «Spanish Railway » Blog Archive » Madrid á Cáceres y Portugal (MCP) y del Oeste de España (\*)» *web.archive.org* 2018-06-17 (Noiz kontsultatua: 2021-01-17).
2. ↑   **(Gaztelaniaz)** «Tren lasterrerako lan 2019an prest egongo da, baina hegaztia datarik gabe geratuko da» *Hoy* 2017-02-02 (Noiz kontsultatua: 2021-01-17).

Ikus, gainera
-------------

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q5694798
* Commonscat Multimedia: Navalmoral de la Mata train station

---

 |

* Wd Datuak: Q5694798
* Commonscat Multimedia: Navalmoral de la Mata train station
**Van der Waalsen erradioa** atomoa idealizatzeko egiten den esfera solido baten erradioa da.

Gas errealek ez dute gas idealen ereduak aurresaten duen modu berean jokatzen. Adibidez gas idealek ez dute egoera likido edo solidoetarako trantzisio faserik, tenperatura edo presio aldaketak egonik ere.

Van der Waalsek proposaturiko ekuazioa gas idealen legea eraldatzeko balio du eta **a** eta **b** parametro esperimentalak sartzen ditu gasaren izaeraren arabera. **b** esklusio bolumena da eta bai atomoaren tamaina bai eta bere inguruan dauden indarrak direla eta gas atomorik egon ezin daitekeen eremua finkatzen du.

**b** balore hau jakinda, **r** erradioa honako formularekin jakin daiteke:

{\displaystyle b={\frac {16}{3}}\pi N\_{a}r^{3}}
non:

* Na Avogadroren zenbakia den
* r Van der Waals erradioa den.

Ikus, gainera
-------------

* Erradio atomiko
* Erradio kobalente
* Erradio ioniko

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q166879

 |

* Wd Datuak: Q166879
**Vance konderria** (ingelesez: *Vance County*) Ipar Carolinako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Henderson da. 2010eko zentsuaren arabera 45.422 biztanle zituen, Vance kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Vance konderriak 698,83 kilometro koadro ditu. Horietatik 42,22 ura dira. Beste 656,61 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 65 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 45.422 pertsonetatik 22.152 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 3.051 dira. 22.477 beltzak edo afroamerikarrak. 79 amerikar natiboak ziren eta 7 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 199 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 41 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 467 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q507981
* Commonscat Multimedia: Vance County, North Carolina

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 144248945
* ISNI: 0000 0004 0628 9175
* LCCN: n80139845
* NARA: 10039459
* **Lekuak**
* OSM: 2528751
* TGN: 2001547

 |

* Wd Datuak: Q507981
* Commonscat Multimedia: Vance County, North Carolina
Germaniar mitologian, **Völund** (ingelesez: *Wayland*; antzinako ingelesez: *Wēland*; antzinako eskandinavieraz: *Vǫlundr*, Velent; frisiera zaharrez: *Wela(n)du*; alemanez: *Wieland*; goi aleman zaharrez: *Wiolant*; frantses zaharrez: *Galans (Galant)*; Aitzingermanikoz *\*Wēlandaz* lit. "egiten duena") kondaira askotako errementaria da. Jessie Westonen deskribapenaren arabera "artisau gaizto eta arraroa" da. 

Völunden kondaira batez ere Edda poetikoan dagoen *Völundarkviða*n eta *Þiðreks* sagan aipatzen da. Bertan, Völund errementari bat da, errege batek esklabu bilakatzen duena. Erantzun gisa, erregearen semeak hiltzen ditu eta kapa hegodun magiko bat sortzen du ihes egiteko. Beste hainbat iturri eta kondairatan antzekoak kontatzen dira, batez ere Ingelesa zaharrean idatzitako *Deor and the Franks Casket* kondairan. 

Bigarren mailako pertsonaia da ere beste hainbat testutan, adibidez *Waldere*n eta *Beowulf*en, armak ekoizten dituen pertsonaia gisa. Teodoriko Handiari buruzko *Dietrich von Bern* poemetan Witegeren aita da. Karlomagnorentzat eta bere gerlarientzat ezpatak ekoiztu zituela ere esaten da, bereziki Curtana, Durendal eta Joyeuse ezpatak.

Erreferentziak
--------------

1. ↑  Weston, J. (1929). 'Legendary Cycles of the Middle Age', in Tanner, J.R. (ed.), *The Cambridge Medieval History* Vol. VI, Cambridge, UK: Cambridge University Press, p. 841f.
2. ↑    *Wayland the Smith.*  (Noiz kontsultatua: 2023-03-30).
3. ↑   «Sword Names» *www.tf.uni-kiel.de* (Noiz kontsultatua: 2023-03-30).

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q33150
* Commonscat Multimedia: Wieland

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 27864574
* GND: 118632469
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q33150
* Commonscat Multimedia: Wieland
Nevado eta Tinjacák eraikia daukaten eskultura; Mucuchíes herria, Venezuela.
**Nevado,** "Simoncito" gisa ere ezaguna, Mucuchies arrazako txakur bat izan zen Simon Bolivarri opari eman ziotena, Mérida eskualdean, Venezuelako Andeetan. 1813ko garaipen baten ondoren eman zioten, eta zortzi urtez bere ondoan izan zuen Bolivarrek bere kanpainetan.

Txakurra Tinjacá izeneko amerindiar batek zaintzen zuen, eta Bolivarren ofizialek kargua baleuka bezala ezizena jarri zioten, *edecán del perro*, "txakurraren laguntzailea".

Txakurra eta Tinjacá bere zaindaria Caraboboko guduan hil ziren 1821eko ekainean. Txakurra salbatzeko ahaleginean eman zuen bizitza gizonak.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «Bolívar, Tinjacá y el Perro Nevado» *Bolívar, Tinjacá y el Perro Nevado ~ Paseando Mérida* 2008-07-17 (Noiz kontsultatua: 2021-03-08).

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q9049682

 |

* Wd Datuak: Q9049682
Igarleak bere igarpena aldarrikatzen du. XIX. mendeko Suediar margoa, Edda poetikoan.
**Völva**, **vala** edo **wala** (antzinako goi alemanez) seiðkona edo wicce bat, eskandinaviar mitologiako eta antzinako germaniarren artean, apaiz andere bat zen.

Ikuspegi orokorra
-----------------

Witch ingelesezko hitza, wicceren egungo modua da. Emakumeek, orokorrean, kristautasunaren aurreko gizarte tribal germaniarretan bezala, völvek, seidr edo xamanismoa praktikatzen zuten, *ergi*tzat hartzen zena (hau da, ezin zutela gizonezkoek praktikatu), seidmadr (edo Wicca antzinako ingelesez) izeneko gizonezko praktikatzaileak zeuden arren.

Völvekin lotuak, galdrar izeneko aztikeriak ere bazeuden. Uste zenez, völvek halako botereak zituzten, eta, jainko nagusia zen Odinek berak, bat kontsultatu zuen, jainkoen etorkizuna ezagutzeko, Völuspan mantentzen den istorio bat.

Eskandinaviar literaturan agertzen diren völven adibideak, Heidi iragarlea Völuspan eta Groa sorgina Svipdagsmalen dira.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q1477129
* Commonscat Multimedia: Seeress (Germanic)

---

 |

* Wd Datuak: Q1477129
* Commonscat Multimedia: Seeress (Germanic)
**Vallehermoso Dorrea** Barakaldoko Done Bikendi parkearen ondoan dagoen etxebizitza dorrea da. Guztira 72 metro eta 21 solairu dauzka. Eraikuntza lanak 2003ko abenduan hasi eta 2006. urtearen hasieran amaitu zuten.

Kokapena eta ezaugarriak
------------------------

Done Bikendiko Dorreen ondoan dago Barakaldoko Done Bikendi auzoan. Dorrea Eugenio Aguinaga arkitektoak diseinatu zuen.

Eraikinak 112 etxebizitza ditu eta lehen solairuetan bulegoak daude. Berez Barakaldoko udalak berdegune moduan zeukan orubea 2002an etxebizitzak eraikitzeko birkalifikatu zen. Orubea Sacyr Vallehermoso eraikuntza enpresak erosi eta bertan etxebizitza dorrea eraiki zuten.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   Emporis.com webgunea.

Ikus, gainera
-------------

* Done Bikendiko Dorreak
* Euskal Herriko eraikinik altuenen zerrenda

Kanpo estekak
-------------

* Dorrea satelite bidez ikusia.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q12268818
* Commonscat Multimedia: Vallehermoso Dorrea

---

 |

* Wd Datuak: Q12268818
* Commonscat Multimedia: Vallehermoso Dorrea


|  |  |
| --- | --- |
|  | Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:**Euskal Wikiatlasa** |
**Naste Borraste** Bilboko San Ignazio auzoko rock talde bat izan zen, 1983an sortua eta 1992an desegina. Euskal Rock Erradikalaren mugimenduan kokatu izan dira, ska, punk eta rock&roll estiloetan joaz; gehienean erdaraz aritu arren, euskarazko hainbat kantu ezagun ondu zituzten. Bilbon musika estilo horretako lehenengotako taldea izan ziren, Yo Soy Julio Cesar, Zer Bizio eta beste batzuekin batera. Ahotsean Gorkak ziharduen, Nikok eta Gadgetek gitarretan, Koldok baxuan, eta Inok baterian, Andoaingo Jubilatuak webgunearen arabera. Hala ere, aldaketa asko izan ziren taldean, garaiaren arabera.

Oihartzun handiko kantuak ondu eta atera zituzten. 1987an maketa bat atera zuten eta, hurrengo urtean, 1988an, disko bat: *Pon un idiota en tu vida*. Bi lanok kontzertu ugari eskaini zizkieten, eta halaxe ibili ziren oholtza askotan; beste disko bat ere atera zuten gero. 1992an, hasierako proiektua desegin zen, baina bi hamarkadaren ondoren, 2013an itzuli egin ziren, bertan ibilitako kide batzuek osatuta, eta kantu berriak ere sortuz.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   Txisme.  (2013-03-23). «ANDOAINGO JUBILATUAK: NASTE BORRASTE» *ANDOAINGO JUBILATUAK* (Noiz kontsultatua: 2018-02-28).
2. ↑    SL, TAI GABE DIGITALA.  (2013-08-17). «Naste Borraste + Rosca-Chapa» *naiz: AGENDA* (Noiz kontsultatua: 2018-02-28).

Ikus, gainera
-------------

* Kortatu
* Euskal Herriko musika garaikidea
* Egungo Euskal Herriko musikarien zerrenda

Kanpo estekak
-------------

* *Pon un idiota en tu vida* albumeko "Zipaiopoulos"

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q61364208

 |

* Wd Datuak: Q61364208
**Spencer konderria** (ingelesez: *Spencer County*) Indianako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Rockport da. 2010eko zentsuaren arabera 20.952 biztanle zituen, Spencer kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Spencer konderriak 1.039,69 kilometro koadro ditu. Horietatik 12,13 ura dira. Beste 1.027,56 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 20,15 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 20.952 pertsonetatik 20.618 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 517 dira. 96 beltzak edo afroamerikarrak. 38 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 69 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 10 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 121 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q507281
* Commonscat Multimedia: Spencer County, Indiana

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 144246853
* LCCN: n80109543
* NARA: 10038963
* **Lekuak**
* OSM: 1804399
* TGN: 2000555

 |

* Wd Datuak: Q507281
* Commonscat Multimedia: Spencer County, Indiana
**Sebekkara Neferusobek** edo soilik **Neferusobek** "Sobeken edertasuna", erregina-faraoi bat izan zen, Egiptoko XII. dinastiako eta Egiptoko Inperio Ertaina deritzon garaiko azken gobernaria.

**Sebekkara** bezala aipatzen da Saqqarako Errege Zerrendan, Abidoseko Errege Zerrendan agertzen ez den arren. Turineko Errege Kanonaren arabera, Neferusobekek, 3 urte, 10 hilabete eta 24 eguneko erregealdia izan zuen. Manetonek **Skemiofris** deitu zuen, Sexto Julio Afrikanoren arabera, eta lau urteko erregealdia ematen dio.

Amenemhat IV.a, ziur aski, gizonezko oinordekorik barik hil zen. Ondorioz, bere alabak, Neferusobekek hartu zuen tronua, adituren batzuk, Amenemhat III.aren alaba zela uste duten arren. Manetonek, Amenemhat IV.aren arreba zela dio.

Egiptoko bigarren emakumezko gobernaria izan zen, Egiptoko VI. dinastiako Nitokrisen ondoren. Bere erregealdiaren amaierarekin, Egiptoko XII. dinastia eta Egiptoko Inperio Ertaina amaitzen dira.

Bere garaiko testigutzak
------------------------

### Eraikinak

Bere balizko hilobia izan daitekeen Mazghunako iparraldeko piramidearen lurrazpiko pasabideen marrazkia
Neferusobekek, dirudienez, Amenemhat III.aren hil multzoan eraikinen batzuk eraikitzea agindu zuen, Hawaran (Herodotok labirintoa deitua). Bere eraikuntzak, Amenemhat III.arenekin lotzen dira, Amenemhat IV.arenekin baino, lehenaren alaba zenaren teorian oinarrituz.

Bere hilobia ez da identifikatu, baina litekeena da Mazghunako piramidearen multzoan lurperatua izatea, non, adituren batzuk, bi piramideetako bat ematen dioten, Amenemhat IV.aren piramidetik iparraldera dagoena.

### Estatuak eta idazkunak

Neferusobeki buruz, estatuaren batzuk ezagutzen dira, horietako zenbaitetan, soilik gorputz enborra baino mantendu ez den arren, bururik gabe.

Qantirren aurkitutako estatuak (Habachi)
Hawaran aurkitutako erliebe zatia (Petrie)

Kummako Nubiar gotorlekuko nilometroko idazkun batek, Niloren uholde mailaren 1,83 metroko altuera erregistratzen du, bere erregealdiko hirugarren urtean.

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Aurrekoa**Amenemhat IV.a** | **Egiptoko faraoia**Egiptoko XII. dinastia | Ondorengoa**Khutawira** |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q228951
* Commonscat Multimedia: Sobekneferu

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 54944821
* GND: 11881026X
* LCCN: nb2009010135
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q228951
* Commonscat Multimedia: Sobekneferu
Nefermaaten hilarriaren txatala. Louvre.
Meidumeko antzarren txatala
**Nefermaat** printzea, Snefruren semea zen, Egiptoko IV. dinastiako lehen faraoiarena, eta chaty kargua zuen. Bere izenak, literalki, *perfektua da justizia* (Maat) esan nahi du.

Snefruren piramidearen eraikuntza zuzendu zuen, eta koloreztaturiko beira ore inkrustazioaren teknikaren asmakuntza ematen zaio.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| « | "Honela, beraz, bere jainkoei, idazkera ezabaezin bat oparitu zien" |  » |

Meidumeko bere hilobian, bere emazte Itetekin banatutako mastaba bat, bere domeinuak irudikarazi zituen, gutxienez berrogeitabost zirenak. Irudietako bat, sarearekin ehiza eskena bat da, eta "Meidumeko antzar" ospetsuak, bereziki harrigarriak direnak, margoan lortutako kolore naturalengatik, iztuku geruza batean emana, berde argi koloreko landareek eta lore gorriek, urmael baten ertzeko paisaia irudikatzen dute. Frisoa, 1,73 metroko luzera eta 28 zentimetroko altuera duena, Kairoko Egiptoar Museoan kontserbatzen da.

Familia
-------

Snefru faroia eta Hetepheres I.a erreginaren semea eta Keops faraoia eta Nefertkau, Kanefer eta Ankhaf printzeen anaia zen.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: ***Nefermaat*** Aldatu lotura Wikidatan |
**Nefertari Meritenmut** Egiptoko XIX. dinastiako egiptoar erregina bat izan zen, faraoirik boteretsuenetako bat izan zen Ramses II.a Handiaren Errege Emazte Handia. Paper garrantzitsu bat izan zuen Errege Emazte Handi bezala, ahalmen politiko handia zuelarik. Tebastar nekropolian hilobiratua izan zen, oso modu ederrean apaindutako hilobi batean.

Jatorria
--------

Erregina honi buruzko inkognita handietako bat bere jaiolekua eta familia dira. Bere senarrak, beranduago Ramses II.a izango zenak, ondo ezkutatu zituen, bizi zela jaso zuen miresmenak, bere zenbait tituluk bezala, errege familiako ez bazen ere, jatorri noblea zuela frogatzen dutelarik.

Nefertariren hilobian Ay faraoiaren kartutxo bat zuen kutxa baten eskutokia aurkitu zuten, eta horrek areagotu egin zuen Nefertari Egiptoko XVIII. dinastia ohiarekin senidetuta zegoelako susmoa. Gainera, Nefertariren izenak berak ere, itxuraz, susmo hori berresten zuen, ordurako jainkotuta zegoen Ahmose-Nefertari matriarka erreginaren izena baitzen. Susmo hori egia izanez gero, litekeena da Nefertarik hegoaldeko Akhmin hirian izatea bere jatorria; eta litekeena Ay haren birraitona, aitona edo osaba
izatea.

Nefertari XVIII. dinastiarekin eta Ahmose-Nefertariren leinuarekin senidetua legokeela suposatuz, Najtminen alaba ed biloba izan zitekeen, hau, era berean, Ayren semea zelarik, edo Tanedyemy erregina misteriotsuaren alaba izan zitekeen, honen papera oraindik argi ez dagoelarik, baina Ayren biloba, Horemheben alaba eta Seti I.aren emaztea izan zitekeena. Hala balitz, Ramses II.a eta Nefertari anaiordeak izango ziratekeen.

Kanpo estekak
-------------


|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: ***Nefertari*** Aldatu lotura Wikidatan |
St. James's Gate garagardotegiko aurrekaldea.
St. James's Gate Brewery garagardotegia.
**St. James's Gate garagardotegia** edo **St. James's Gate Brewery** (irlanderaz *Grúdlann Gheata Shan Séamuis*) Guinness garagardo ospetsua ekoizten den Dublingo garagardotegia da.

XVIII. mendean Arthur Guinness zenak urteko 45£ ordainduz zetozen 9.000 urtetarako alokairua lortu zuenper year, honela modu bitxi horretan Guinness garagardoaren egoitza nagusia bilakatu zelarik. 1838an Irlanda osoko garagardotegi handiena bilakatu zen, 64 akreko azalera zuelarik. Handik gutxira munduko handiena ere bihurtu zen eta oraindik gaur egun ere stout motako garagardoa ekoizten duen garagardotegia handiena da. XIX. mendea eta XX. mendearen hasieran garagardotegi hau bere inguruko eraikin gehienen jabe zen, bere langileak bizi ziren kaleetako etxeak barne sartzen zirelarik, bai eta garagardotegi honi loturik zeuden bulegoak ere. Garagardotegiak behar zuen elektrizitate indarra ere bere kaxaz ekoiztu ohi zuen.

Garagardotegi hontan bertan Guinness garagardoaren 250 urtetako ibilbide historikoa erakusten duen Guinness Storehouse izeneko museoa ere badago, erakustaldi osoa ikusi ondoren erakiniaren azken solairuko pub edo tabernan dohaineko Guinnes pinta edateko aukera eskeintzen delarik.

Kanpo estekak
-------------

* Guinness Storehouse museo eta dendaren webgunea

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q2319266
* Commonscat Multimedia: Guinness Brewery

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 149855970

 |

* Wd Datuak: Q2319266
* Commonscat Multimedia: Guinness Brewery
**Washita konderria** (ingelesez: *Washita County*) Oklahomako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Cordell da. 2010eko zentsuaren arabera 11.629 biztanle zituen, Washita kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Washita konderriak 2.612,77 kilometro koadro ditu. Horietatik 14,58 ura dira. Beste 2.598,19 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 4,45 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 11.629 pertsonetatik 10.933 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 944 dira. 71 beltzak edo afroamerikarrak. 320 amerikar natiboak ziren eta 2 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 24 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 3 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 276 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q495958
* Commonscat Multimedia: Washita County, Oklahoma

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 141890493
* ISNI: 0000 0004 0645 9883
* LCCN: n80051011
* **Lekuak**
* OSM: 1822247
* TGN: 2001697

 |

* Wd Datuak: Q495958
* Commonscat Multimedia: Washita County, Oklahoma
**Washington konderria** (ingelesez: *Washington County*) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Brenham da. 2010eko zentsuaren arabera 33.718 biztanle zituen, Washington kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Washington konderriak 1.610,33 kilometro koadro ditu. Horietatik 46,09 ura dira. Beste 1.564,23 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 20,94 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 33.718 pertsonetatik 27.035 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 4.641 dira. 5.861 beltzak edo afroamerikarrak. 61 amerikar natiboak ziren eta 7 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 432 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 34 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 288 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q156444
* Commonscat Multimedia: Washington County, Texas

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 132528259
* LCCN: n81007010
* NARA: 10037102
* **Lekuak**
* OSM: 1837751
* TGN: 1002997

 |

* Wd Datuak: Q156444
* Commonscat Multimedia: Washington County, Texas
**Wayne konderria** (ingelesez: *Wayne County*) Ipar Carolinako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Goldsboro da. 2010eko zentsuaren arabera 122.623 biztanle zituen, Wayne kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Wayne konderriak 1.442,24 kilometro koadro ditu. Horietatik 9,75 ura dira. Beste 1.432,49 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 85,02 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 122.623 pertsonetatik 80.378 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 12.162 dira. 38.107 beltzak edo afroamerikarrak. 333 amerikar natiboak ziren eta 47 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 1.405 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 231 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 2.122 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q506569
* Commonscat Multimedia: Wayne County, North Carolina

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 145409301
* ISNI: 0000 0004 0430 4028
* LCCN: n79151523
* NARA: 10039475
* **Lekuak**
* OSM: 2528755
* TGN: 2001552

 |

* Wd Datuak: Q506569
* Commonscat Multimedia: Wayne County, North Carolina
**Wayne konderria** (ingelesez: *Wayne County*) Kentuckyko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Monticello da. 2010eko zentsuaren arabera 20.813 biztanle zituen, Wayne kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Wayne konderriak 1.253,97 kilometro koadro ditu. Horietatik 67,32 ura dira. Beste 1.186,66 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 16,6 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 20.813 pertsonetatik 20.192 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 601 dira. 308 beltzak edo afroamerikarrak. 33 amerikar natiboak ziren eta 3 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 67 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 3 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 207 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q502952
* Commonscat Multimedia: Wayne County, Kentucky

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 140755994
* ISNI: 0000 0004 0618 447X
* LCCN: n83057037
* NARA: 10038859
* **Lekuak**
* OSM: 1846591
* TGN: 2000850

 |

* Wd Datuak: Q502952
* Commonscat Multimedia: Wayne County, Kentucky
Marx eta Engels
Marxismoan, **sozialismoa** komunismoa ezarri aurreko trantsiziozko sistema politiko ekonomikoa da, non kapitalismoaren ezaugarri batzuk indarrean jarraitzen duten. Marx izan zen trantsiziozko aro historiko horren beharra aipatu zuena, baina Lenin izan zen kontzeptua landu eta *sozialismo* izena emango ziona.

Karl Marxek eta Friedrich Engelsek oso gutxi idatzi zuten sozialismoari buruz eta ez zuten xehetasunik eman nola antolatu zitekeeni buruz; ekonomista neoklasikoek eta marxistek Marxen teoria, eredu eta sistema propioak sortzeko erabili zituzten.

Ekoizpen-modua
--------------

Sozialismoaren helburua gizakien beharrak edo demanda ekonomikoak asetzea da, ez mozkinak sortzeko bakarrik. Kapitalaren metaketa era "planifikatuan" egingo litzateke; planifikazioa deszentralizatua, partizipatiboa eta demokrazian oinarritutakoa izango litzateke.

Sozialismoaren azken etapan, "komunismo purua" deritzona, ekoizpen-modu sozialistan oinarritzen da, honek ekoizpen-bideen jabetza komuna aldarrikatzen du. Jabetzan oinarritutako klase-desberdintasunak desagertu egingo lirateke, estatuaren beharrarekin batera. Hau guztiak, ondasunak beharraren arabera banatzea ahalbidetzen du eta ez merituen arabera.

Kapitalismoa gero eta ahulagoa bihurtzen den periodoan, sozialismoko zein kapitalismoko elementuak dituen sistema egongo da trantsizioan zehar ekonomiako indar produktiboak garatzen diren arte eta gizarte sozialista baten baldintzak betetzen dituen arte. Hau da, diruaren balioa, soldatapeko lana eta kapitalaren metaketa desagertu arte. Espezifikoki, merkatu harremanak oraindik egongo dira, baina unitate ekonomikoak nazionalizatu edo kooperatibatan antolatuko dira. Trantsizio fase honi, "Estatu Kapitalismoa" edo "Merkatu Sozialismoa" deitzen zaio.

Harreman Sozialak
-----------------

Biztanleen soberako produktua kontrolatuta dago. Lan-indarraren salmenta abolitua izan zen, beraz, banako bakoitzak bere instituzioaren gestioan parte hartzen du, hau da, inork ez du inor kontrolatzen. Banakoa ez dago bere lanean alienatuta jada, lana banakoak bere interesak lortzeko medio bihurtzen baita.

### Estatuaren rola

Teoria marxistaren arabera, Estatua klase gobernanteak sortu eta erabiltzen duen mekanismoa da beste klaseak zapaltzeko. Langile-iraultzaren ondoren, estatua langileriaren instrumentu bihurtuko litzateke, sistema sozialista ezartzeko. Ondoren, ekoizpen-bide guztiak Estatuarenak izango lirateke. Geroago Estatua koordinazio ekonomikorako entitate bihurtuko litzateke eta ez klase edo kontrol-politikorako mekanismoa; ondorioz, ez litzateke Estatu bat izango zentzu marxistan.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q3704432

 |

* Wd Datuak: Q3704432
***Nevermind*** 1991ko irailean kaleratutako Nirvana grunge musika taldearen bigarren estudio albuma da.

*Nevermind* diskoak egunetik egunera nolabaiteko iluntasunetik kritikagileen zein zaleen arrakasta biribilara eraman zuen Nirvana. Musika panaroma errotik aldatu zuen. Musikaren erdigunea 1980ko hamarkadako glam metaletik grungera mugitu zen 1990eko hamarkadako lehen urteetarako. Horren harira, Washingtongo beste talde batzuek ere, -Pearl Jamek, Soundgardenek, edo Alice in Chainsek besteak beste- disko arrakastatsuak lortu zituzten. Ondorioz, alternative rocka zeritzona irratian entzuten hasi zen, eta diskoetxeek horrelako diskoak ekoizteari ekin zizkioten.

*Nevermind* Butch Vigek eta Andy Wallacek ekoiztu eta nahastu zuten. Zaleek maitatzekoak zituzten gitarra distortsionatuak, bateria astunak, baxu urratuak eta ahots katartikoak jarri zizkioten taldeari, 1990eko hamarkadako rockaren eredua ezarriz. Kurt Cobain abeslari eta gitarrajoleak albumaren ekoizpen entzuterraza desatsegin duela adierazi zuen geroago, baina, aldi berean, entzundakoan negar egiten zuela ere aitortu zuen.

Kantuen zerrenda
----------------

1. "Smells Like Teen Spirit" (Cobain/Grohl/Novoselic) – 5:02
2. "In Bloom" (Cobain/Nirvana) – 4:15
3. "Come as You Are" (Cobain) – 3:39
4. "Breed" (Cobain/Nirvana) – 3:04
5. "Lithium" (Cobain) – 4:17
6. "Polly" (Cobain/Nirvana) – 2:56
7. "Territorial Pissings" (Cobain/Nirvana) – 2:23
8. "Drain You" (Cobain/Nirvana) – 3:44
9. "Lounge Act" (Cobain/Nirvana) – 2:37
10. "Stay Away" (Cobain/Nirvana) – 3:33
11. "On a Plain" (Cobain/Nirvana) – 3:17
12. "Something In The Way" (Cobain/Nirvana) – 3:50

* "Endless, Nameless" diskoren ale batzuek duten kantu izkutatua. (6:45)

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q17444
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q17444


| Nirvana |
| --- |
| **Kurt Cobain • Krist Novoselic • Dave Grohl**
**Diskografia**: 
**Estudiokoak**: Bleach • Nevermind • In Utero 
**Zuzenekoak**: MTV Unplugged in New York • From the Muddy Banks of the Wishkah 
**Bildumak**: Incesticide • Nirvana • Sliver - The Best of the Box |
**Nevado Tres Cruces** jatorri bolkanikoa duen mendigunea da, Andeetako mendilerroan dagoena, Catamarca probintziaren (Argentina) eta Atacama eskualdearen (Txile) arteko mugan. Bere hedadura zortzi eta hamabi kilometro artekoa da latitude norantzan eta lau gailur nagusi ditu, hegoaldetik iparraldera ordenatuta:

* Nevado Tres Cruces Sur edo Internacional (6749 imgm)
* Nevado Tres Central (6629 m)
* Cumbre Norte (6008 m)
* Honen iparraldeko gailurra (6300 m).

San Frantzisko pasabidea hegoalderantz mugatzen duen sumendi etorbide handia ixten da, honako sumendiek osatzen duten etorbidea, ekialde-mendebaldeko norabidean antolatuta: San Francisco, Incahuasi, El Fraile, El Muerto, Ojos del Salado, Cerro Solo eta Tres Cruces, kota txikiak kontatu gabe.

Andeetako zazpigarren gailurra da altueraren arabera eta munduko sumendirik altuenetako bat da; Poloniako bigarren espedizioak igo zuen lehen aldiz 1937an.

Kanpo estekak
-------------

* Tres Gurutzearen deskribapena Andeshandbook liburuan
* Andeetako mendiak: Tres Cruces
* Txileko 6000. urtea: Tres Cruces

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q584570
* Commonscat Multimedia: Nevado Tres Cruces

---

 |

* Wd Datuak: Q584570
* Commonscat Multimedia: Nevado Tres Cruces
**Woods konderria** (ingelesez: *Woods County*) Oklahomako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Alva da. 2010eko zentsuaren arabera 8.878 biztanle zituen, Woods kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Woods konderriak 3.340,99 kilometro koadro ditu. Horietatik 9,09 ura dira. Beste 3.331,9 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 2,66 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 8.878 pertsonetatik 8.108 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 424 dira. 286 beltzak edo afroamerikarrak. 202 amerikar natiboak ziren eta 4 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 77 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 4 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 197 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q489468
* Commonscat Multimedia: Woods County, Oklahoma

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 142034841
* LCCN: n91095729
* **Lekuak**
* OSM: 1820065
* TGN: 2001698

 |

* Wd Datuak: Q489468
* Commonscat Multimedia: Woods County, Oklahoma
**West Baton Rouge parrokia** (ingelesez: *West Baton Rouge Parish*) Louisianako parrokia bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Port Allen da. 2010eko zentsuaren arabera 23.788 biztanle zituen, West Baton Rouge Parish kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

West Baton Rouge parrokiak 527,9 kilometro koadro ditu. Horietatik 29,6 ura dira. Beste 498,3 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 45,06 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 23.788 pertsonetatik 14.475 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 544 dira. 8.953 beltzak edo afroamerikarrak. 27 amerikar natiboak ziren eta 1 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 72 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 26 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 234 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Fitxategi:USA West Baton Rouge Parish, Louisiana age pyramid.svg

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q145006
* Commonscat Multimedia: West Baton Rouge Parish, Louisiana

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 133679954
* ISNI: 0000 0004 0464 8138
* LCCN: n79098043
* NARA: 10039686
* **Lekuak**
* OSM: 1836622
* TGN: 2000914

 |

* Wd Datuak: Q145006
* Commonscat Multimedia: West Baton Rouge Parish, Louisiana
**Watchmen**, euskaraz: «Zaindariak», Alan Moore gidoilariak eta Dave Gibbons marrazkilariak sortutako komiki liburu sail bat da. 1986-1987 artean DC Comics argitaletxeak 12 aleko sail mugatuan argitaratu zituen.

Komiki honek 1940ko hamarkada eta 1960ko hamarkadako superheroien kontakizun alternatiboa aurkezten du, AEBtei Kondor Operazioa eta Vietnamgo Gerraren bidez mundu osoan nagusitasuna ezartzen lagunduz. Orain herrialdea Sobietar Batasunaren aurkako Gerra Hotzan murgildua dago, mozorrotutako Zaindariak legezkanpo jarriak eta iraganeko superheroiak erretiroa hartu edo AEBetako Gobernuarentzat lan egiten dute. 

Kontakizuna protagonisten bilakaera pertsonala eta beren arteko borrokez gain AEBetako Gobernuarentzat lan egiten zuen superheroi baten erailketaren ikerketan ere oinarritzen da, eta azkenik, Zaindariek miloika gizaki hil ditzazken gerra nuklear bat sor dezaken konplot bati aurre egin beharko diete.

Zinema
------

* *Watchmen* (2009ko filma)

Telebista
---------

* *Watchmen* (2019ko telesaila)

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q128444
* Commonscat Multimedia: Watchmen

---

* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q128444
* Commonscat Multimedia: Watchmen
*Vestaren tenpluan*. Constantin Hölscherren olio margoa. 1902
**Vestaren su sakratua**, erromatar mitologian lurraren, suaren eta kearen jainkosa zena, ezinbestekoa zen erromatar pietatean. Mendeetan zehar, Erromatar foroko Vestaren tenpluan piztuta egon zen betiereko gar bat. Dionisio Halikarnasokoaren arabera, erromatarrek, sua, hiriaren zortearekin oso modu estuan lotuta zegoela uste zuten, eta su horren itzaltzeak, desastreren bat gertatuko zela bezala interpretatzen zen.

Jatorrian, su bat mantentzearen praktika, funtsezkoa zen etxeko ongizaterako: erromatarrentzat, su iraunkor bat mantentzea, sarritan, erregularki su berri bat piztea baino errazagoa zen. Vestaren gurtza hazi egin zen praktika honengandik hasita. Vestaren birjina kargua, su sakratua zaintzen zutenak, jatorrian, Erromako erregeen alabek izaten zuten, beste neska gazte erromatar batzuk bezala, etxeko sua zaintzeaz arduratzen zirenak. Sua Vestaren tenpluan, jainkosa bera, gar bizi bat bezala irudikatzen zena, hiriko etxeko sua zen, beraz. Etxeko suaren itzaltzea, familia batentzat zorigaiztoa zen bezala, Vestaren suaren itzaltzeak, ustez, zorigaizto nazionalen bat zekarren Erromarentzat, hori gertatuz gero, gertatzen utzi zuen birjinari ematen zitzaion zigor zorrotza azaltzen duena (ohi heriotza).

Vestaren birjinek (jatorrian bi ziren, baina ondoren, gehitu egin ziren, lau, eta ondoren sei izan arte) 30 urtez zerbitzatzen zuten, su sakratua zaindu eta etxeko bizitzarekin zerikusia zuten beste erritu batzuk egiten zituzten; horien artean, ekainak 15ean tenplua garbitzea eta jai zehatz batzuentzako janaria prestatzea zeuden. Analogiaz, hiriaren arima eta bizitza, eta gorputz politikoa ere zaintzen zituzten Vestaren su sakratuaren bidez, urtero berritzen zena martxoko kalendetan.

Su sakratua, Vestaren tenplu zirkularrean erretzen zegoen, Erromatar Errepublikaren aurreko garaian eraikia izan zen tenplua, erromatar foroan, Aventino muinoaren azpian. Beste objektu sakratu batzuk, tenpluaren barnean bilduta zeuden, horien artean, Paladioa (Palas Atenearen estatua bat), ustez, Eneasek Troiatik eramana. Tenplua, lau aldiz erabat erre zen, eta beste bitan su hartu zuen. Egungo tenplua, (pixkat berritua XX. mendean, 191. urtekoa da, Septimio Severo enperadorearen emazte zen Julia Domnak, berreraikuntza xehe-xehe bat agindu zuenean. Vestaren errituak 394. urtean amaitu ziren, sua itzali eta Teodosio I.a Handia enperadoreak Vestaren birjinak lizentziatu zituenean.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q3756454

 |

* Wd Datuak: Q3756454