**Mariví Ibarrola** (Naiara, Errioxa, 1956), **Mary Victoria Ibarrula Castillejo** jaioa, 80ko hamarkadako La movida Madrileña erretratatu zuen argazkilaria eta kazetaria da. Rock taldeen eta artisten argazkiak garai hartako hedabide eta fanzine ugaritan argitaratu ziren, eta *Yo disparé en los 80* bere lan entzutetsuan biltzen dira.

Ibilbidea
---------

Informazio Zientziak ikasi zituen Madrilgo Unibertsitate Konplutentsean, 70eko hamarkadaren amaieran.  Bere prestakuntzaren ondoren, jada 80ko hamarkadan, emakumezko berriemailerik apenas zegoenean hasi zen fotokazetari gisa lanean.  Bere lehen kamera, bigarren eskuko Nikkon marka japoniarraren Nikkormat bat izan zen, bere irakasle murtziar bati erosia.

Ibarrolak dokumentalista gisa parte hartu zuen 2006an Espainiako Historia Garaikideari buruzko 13 kapituluko serie dokumental batean, *El labirinto español, las claves de la historia política y social del siglo XX* izenburupean. Jorge Martínez Reverte historialari eta kazetariak zuzendu zuen La 2 katean.  

*Yo disparé en los 80* lanaren egilea da, bere artxiboko 89 argazkietatik sortutako lana. Hautaketa horretan, aldaketa soziokultural eta artistikoen garaiko protagonistek bizi izan zituzten erretratuak eta uneak biltzen dira. Aldaketa horiek haustura eragin zuten eta frankismoaren osteko Espainia aire berriez blaitu zuten. Agertzen diren artista ospetsuen artean, Los Secretos, Glutamato Ye-Yé, Ángel Altolaguirre, Loquillo, Germán Coppini, Víctor Abundancia eta Ana Curra

daude.

  

Bere argazkietan naturaltasuna islatzen da eta berak definitzen duen moduan: 

>  *"Inperfektua naiz, sentitzen dut, baina akatsak, aleak, marrak, hautsa gustatzen zaizkit eta, jakina, Photoshop-aren aurkakoa naiz".* 
> 
> 

 *De Lavapiés a La Cabeza* obraren egilea ere bada, Ibarrolak 1980ko hamarkadako Lavapiés auzoari buruz egindako argazki-erakusketa eta argazki-liburu bat biltzen dituena. Bere artxiboko 50 argazki baino gehiagok osatzen dute, 80ko hamarkadaren hasieran eginak.Embajadores-en. Argazki bakoitza auzokideen testigantzek ilustatzen dute.

Bere lanaren aipamen bat Espainiako argazkilarien hiztegian jasotzen da. XIX. mendetik XXI. mendera, Acción Cultural Españolak (ACE) eta La Fábricak argitaratua 2014an. 

Madrilgo Carlos III Unibertsitateko Kazetaritza eta Ikus-entzunezko Komunikazio Sailean irakasgai ezberdinetako eskolak eman ditu, hala nola, Fotokazetaritza, Kazetaritza Komunikazioa, Dokumentazio Analisia eta Tokiko Kazetaritza. 

2020an Donostiako Okendo Kultura Etxean Emakume Artisten Nazioarteko EmPoderArte kolektiboaren *Sorginak-Brujas* izeneko 42 emakumeren erakusketan parte hartu zuen.

2020an Durangoko Arte eta Historia Museoan Emakume Artisten Nazioarteko EmPoderArte kolektiboaren *Sorginak-Brujas* izeneko 42 emakumeren erakusketan parte hartu zuen. 

2024an XI. edizioko Emakumeak Artean saria jaso zuen, argazkigintzan egindako ibilbidearengatik. *La movida* argazki-mugimenduaren emakumezkoen erreferentea da. Sari hori jaso duen lehen emakumea izan da.

Aitortzak
---------

* 2017an, Ibarrolak argazkilaritzako Pop-Eye saria jaso zuen, Extremadurako Pop Art Festival jaialdiak emana.
* 2024an, Emakumeak Artean saria, argazkigintzan egindako ibilbide guztiarengatik.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   **(Ingelesez)** «MUNSTER RECORDS - Munster - Yo disparé en los 80» *munster-records.com* (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
2. ↑   .
3. ↑   **(Gaztelaniaz)** «Las imágenes insólitas de Mariví Ibarrola, la fotógrafa de la 'movida'» *El Confidencial* 2017-10-10 (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
4. ↑   **(Gaztelaniaz)** «Los agitados años ochenta» *El Diario Vasco* 2012-03-04 (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
5. ↑   **(Gaztelaniaz)** «datos.bne.es» *datos.bne.es* (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
6. ↑    ISSN 1134-6582..
7. ↑   **(Gaztelaniaz)** Gallo, Isabel.  (2006-06-25). «La 2 cierra 'El laberinto español' con un evocador homenaje a los brigadistas» *El País* ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
8. ↑   **(Gaztelaniaz)** «Libros: "Yo disparé en los 80", de Mariví Ibarrola» *Efe Eme* 2012-03-22 (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
9. ↑   **(Gaztelaniaz)** «Disparos fotográficos en los 80» *La Voz de Galicia* 2013-02-28 (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
10. ↑   **(Gaztelaniaz)** Fanjul, Sergio C..  (2018-05-22). «Así era Lavapiés en los ochenta» *El País* ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
11. ↑   «La fotógrafa de la Movida también disparó en el Lavapiés en los 80» *web.archive.org* 2018-07-19 (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
12. ↑   **(Gaztelaniaz)** «'De Lavapiés a La Cabeza', el Embajadores de los 80 en la cámara de Ibarrola» *La Vanguardia* 2018-05-11 (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
13. ↑   **(Gaztelaniaz)** «Diccionario de fotógrafos españoles» *www.culturaydeporte.gob.es* (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
14. ↑   **(Gaztelaniaz)** Donostitik.  (2016-02-04). «Donostitik.com // Periódico digital de Donostia» *Donostitik* (Noiz kontsultatua: 2020-09-07).
15. ↑   **(Gaztelaniaz)** MAV. «EXPOSICIONES / EmPoderArte AIMA presenta en Okendo Kultur Etxea, ¡Brujas!» *MAV* (Noiz kontsultatua: 2020-09-07).
16. ↑    «Durangoko Arte eta Historia Museoa» *sites.google.com* (Noiz kontsultatua: 2020-09-07).
17. 1 2   **(Gaztelaniaz)** «La najerina Mariví Ibarrola, Premio Mujeres en el Arte 2024» *harodigital.com* 2024-03-04 (Noiz kontsultatua: 2024-03-05).
18. ↑   **(Gaztelaniaz)** josepremiospop. «PREMIO DE FOTOGRAFÍA 2017» *premiospop-eye.es* (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).
19. ↑   **(Gaztelaniaz)** S.L, Titania Cía Editorial. «Mariví Ibarrola, fotógrafa de la movida: Siempre he tenido el ojo pop - Viernes, 10 Noviembre 2017 11:34» *El Confidencial* (Noiz kontsultatua: 2020-09-09).

Kanpo estekak
-------------

* *Espainiako argazkilarien hiztegia.* *Mendetik XXI*. Hezkuntza, Kultura eta Kirol Ministerioa.
* *Lavapiés-etik La Cabezara* lanaren orrialde ofiziala .

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q28933233
* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 299891516
* ISNI: 0000000403360482
* BNE: XX4417630

 |

* Wd Datuak: Q28933233