*Artikulu hau gizonaren emakumearekiko nagusigoari buruzkoa da; buruzagitza erlijiosoa gaitzat duena beste hau da: «Patriarkatu (Eliza)»*
**Patriarkatua** aita edo gizonik zaharrena —hau da, patriarka— etxeko nagusitzat duen gizarte-sistema da. Gizonek dure nagusitasuna, emakumeen eta haurren gainetik. Esanahi orokorragoan, gizarte- edo kultura-sistemetan gizonek gobernua eta nagusitasuna edukitzea da patriarkatua; emakume eta gizonen arteko desberdintasuna handitzen duena.

Feminismoan
-----------

«BORROKATU PATRIARKATUAREN AURKA»: grafitia, Turingo kale batean (Italia).
Arlo feministan, *patriarkatu* terminoa —edo, batzuetan, *heteropatriarkatu*— erabiltzen da gizon eta emakumeen arteko botere-banaketa aipatzeko; alegia, gizonek lehentasuna duten egoera horiek aipatzeko: boto-eskubidea debekatzea, erregulazioa sexu askatasunaren aurkako delituetan, genero-indarkerian, seme-alaben legezko zaintzan, generoaren araberako moral bikoitzean, hizkuntzaren bidezko sexismoan, ikusezin egiteko mekanismoetan, ondorengotza lerroen erabakitzean (aitarengandik bakarrik datorren filiazioa eta aitaren abizena eramatea), oinordetza-eskubideetan, gizarte-harremanetako autonomia pertsonalean, saio publikoetan ―politiko zein erlijiozkoetan― parte hartzean eta, lanaren banaketa-sexualean oinarrituta, gizon eta emakume banaketako lanbideei estatusa ezartzean.

Gizonezkoak patriarkatuan
-------------------------

Teoriko batzuek, Michael Kimmel, Robert Connel eta Michael Kaufman kasurako, gizonezkoen rolari buruz idatzi dute. Topiko erabilienak hauek dira: maskulinitate hegemonikoa eta maskulinitate berriak, emakumeen askapenerako prozesuekin lotuta daudenak.

Erreferentziak
--------------

1. ↑  Euskaltzaindiaren hiztegia
**1** iz. Leinu edo familia handi bateko burua. *Abraham patriarka. Itun zaharreko ºpatriarkak*.
2. ↑   **(Gaztelaniaz)** Huberman, H. eta L. Tufró (egokitzapena),.  (2012). *Masculinidades plurales: reflexionar en clave de géneros.*  Buenos Aires: PNUD (Programa Naciones Unidas para el Desarrollo) ISBN 978-987-1560-37-0..

Ikus, gainera
-------------

* Matriarkatu
* Heteropatriarkatu

Kanpo estekak
-------------

| * i
* e
* a
Familia |
| --- |
| Familia nuklearra | Senar-emazteak (Senarra  •  Emaztea)  •  Gurasoak (Aita  •  Ama)  •  Seme-alabak (Semea  •  Alaba)  •  Anai-arrebak (Anaia/Neba  •  Arreba/Ahizpa) |
| Familia zabala | Aitona  •  Amona  •  Izeba  •  Osaba  •  Lehengusua/Lehengusina  •  Iloba  •  Biloba |
| Ezkonsenideak | Aitaginarreba  •  Amaginarreba  •  Koinatua  •  Koinata  •  Suhia  •  Erraina |
| Ahaidetasuna | Adopzioa  •  Ezkontza-ahaidetasuna  •  Odolkidetasuna  •  Ezkontza  •  Dibortzioa  •  Itxurazko ahaidetasuna  •  Emantzipazioa |
| Leinua | Abizena  •  Zuhaitz genealogikoa  •  Genealogia  •  Herentzia genetikoa  •  Jaraunsletza  •  Matriarkatua •  Patriarkatua  •  *Ahnentafel* |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q181339
* Commonscat Multimedia: Patriarchy

---

* **Identifikadoreak**
* GND: 4044914-2
* LCCN: sh85098727
* NKC: ph561680
* AAT: 300387192
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q181339
* Commonscat Multimedia: Patriarchy