**Sawao Kato** (japonieraz: 加藤 沢男, *Katō Sawao*?, 1946ko urriaren 11)
 gimnasta japoniar ohia, eta garai guztietako olinpiar kirolari arraskatatsuenetakoa izan da, eta 1968 eta 1976 urteen artean 12 domina lortu zituen, horietatik 8 urrezkoak.

Kato Niigata Prefekturako Gosen hirian jaio, eta Tokyo Kyoiku Unibertsitatean ikasi zuen. Olinpiar Jokoetan 1968an aritu zen lehen aldiz, Takeshi anaia zaharrenarekin batera. Sawaorekin, gimnasia erritmikoan eta lurraren gainean dominak lortuz, lehiaketa irabazi zuten. Eraztunetan, hirugarren geratu ziren.

Lau urte beranduago, Japoniako gimnasiako gizonezkoen taldeak menderatu zituen 1972ko Olinpiar Jokoak, eta banakako 21 dominetatik, 15 irabazi zituen. Katok urrezko dominak irabazi zituen aparatu guztietan eta barra paraleloetan, eta zilarrezkoak, barra finkoan eta zaldi arkudunean. 1976ko Udako Olinpiar Jokoetako aparatu guztietan, hirugarren urrezko domina lortu nahi zuen, baina Nikolai Andrianov izan zen garaile. Taldekako lehiaketa oso lehiatua izan zen oraingoan, baina japoniarrek sobietarrak garaitu zituzten puntuko lau hamarrengatik, eta bosgarren titulua lortu zuten jarraian. Katok barra paraleloetako bere titulua gordez itxi zuen olinpiar ibilbidea.

Urrezko zortzi domina olinpiar edo gehiago irabazi dituzten hamar atletetako bat da. Gizonezkoen Olinpiar Jokoetako historiako gimnastarik arrakastatsuenetako bat da: urrezko zortzi dominak eta hamabi guztira, Nikolai Andrianov-en, zazpi urre eta 15 ororekin; Boris Shakhlin-en, zazpi urre eta 13 ororekin; eta Takashi Ono-ren, bost urre eta 13 ororekin alderatu daitezke. Beste edozein japoniarrek baino urrezko domina olinpiko gehiago irabazi zituen, eta, Onoren atzetik, bigarrena da domina kopuru osotan. 2001ean, Kato Gimnasia Ospearen Nazioarteko Aretoan sartu zen.

2010etik aurrera, Tsukuba Unibertsitateko irakasle emeritu izan zen. 2021eko maiatzaren 14an, 43212 Katosawao asteroide joviarra, 2000. urtean LINEAR estudioko astronomoek aurkitu zutena, Katosawao izendatu zuten bere omenez.

Biografia
---------

### Aurrekariak

Sawao Kato.
Gosen hirian, Niigatako Prefekturan (lehen Muramatsu hiria, Nakakanbarako barrutia) (Japonia), jaio, eta Tokioko Kyoiku Unibertsitatean ikasi zuen. Bigarren hezkuntzatikhasi zen gimnasia egiten, eta, Niigata Prisionural Niigata Minami bigarren hezkuntzako eskolatik, Tokioko Hezkuntza Unibertsitatera (gaur egun Tsukuba Unibertsitatea) igaro zen. 1970eko martxoan, Tokioko Unibertsitateko Hezkuntza Fisikoko Fakultateko Hezkuntza Fisikoko Departamentuan graduatu zen. 1974ko martxoan, Tokioko Hezkuntza Unibertsitateko Hezkuntza Fisikoko Graduatuen Eskolako maisutza ikastaroa osatu zuen.

1968ko Olinpiar Jokoetan hartu zuen parte lehen aldiz, Takeshi anaia zaharrenarekin batera. Taldekako lehiaketa irabazi zuten, eta Sawaok urrezko dominak eraman zituen aparatu guztietan eta lurrean. Hirugarren geratu zen eraztunen proban.

### Gimnasta gisa

Unibertsitateko bere laugarren urtean, Mexiko hiriko 1968ko Olinpiar Jokoetako gizonezkoen gimnasia taldeko kide hautatu zuten, eta Ken Aquiles lesionatu bazuen ere, urrezko lehen domina irabazi zuen Sobietar Batasuneko Mikhail Voroninekin borroka lehiatu batean, baita lurrean ere. Taldeak txapelketa ere irabazi zuen. Ordutik, elkarren segidako hiru Olinpiar Jokoetan parte hartu du. Gogor aritu zen "gimnasia sentsazioarekin, 6. ekitaldia egitean bakarrik", eta, Nikolai Andrianov eta Sobietar Batasuneko beste batzuekin, hegemonia lortzeko borroka gogorra egin zuen.

Elkarren segidako bost olinpiar txapelketatik hirutan hartu zuen parte, gimnasiako gizonezkoen taldean, 1960ko Erromako Olinpiar Jokoetatik 1976ko Montrealeko Olinpiar Jokoetara.

Zortzi urrezko domina irabazi ditu Olinpiar Jokoetan, atleta japoniar batek irabazitako kopururik handiena. Hala, Olinpiar Jokoetan, bigarren aldiz jarraian eta "bakarkako aparatu guztietan" irabazi dituzten lau atletak hauexek dira: Alberto Bralia italiarra, Viktor Chukarin Sobietar Batasunekoa, Kohei Uchimura eta Sawao Kato japoniarrak dira.

Mitsuo Tsukahara juniorrekin eta Shigeru Kasamatsu-rekin konparatuz (zeintzuk zailtasun handiko eta jardun berezia egin zuten), Katoren lanak edertasuna bilatzen du. Montrealgo Jokoetan, barra paraleloak egitean, behatzak luzatuta eduki zituen, baita helmugako bi jauzi hilgarrietan ere. Hau "gimnasiako testuliburua" dela esaten da eta edertasun horrek bilatzen duen errendimenduak eragin handia duela atleta gazteengan.

1999ko maiatzean, Nazioarteko Kirol Prentsaren Elkarteak kirolari japoniar bakarra aukeratu zuen XX. mendea ordezkatzen duten 25 jokalarietako bat izateko. Sidney 2000ko Olinpiar Jokoetan, atleten hiriko bideetako batek "Sawao Kato kalea" zuen izena. 2001ean, Nazioarteko Gimnasiaren Ospearen Aretoan sartu zen.

### Gimnasiako irakasle gisa

1977an erretiratu, eta Tsukubako Unibertsitateko entrenatzaile bihurtu zen. 1993an, Nazioarteko Gimnasia Federazioko Gizonezkoen Gimnasia Batzorde Teknikoko kide egin zen. 2012ko abenduan erretiratu arte, lehendakariorde lanetan aritu zen bitartean, puntuazio-arauak berrikusten saiatu zen.

Japonian, Tsukuba Unibertsitateko irakasle izan da 1999z geroztik, eta gimnastika-klubeko aholkulari gisa aritzen da. 2010eko martxoan erretiratu zen Tsukuba Unibertsitatetik, eta, apiriletik, irakasle izan zen Hakuoh-eko Unibertsitatean 2017ko martxoaren bukaera arte. 2013z geroztik, Japoniako Gimnasia Elkarteko kontseilari izan da, gehitutako interes publikoko fundazio berri gisa. (Zinegotziaren agintaldia 2017ko martxoaren bukaera artekoa da)

2020an, Kultura Merezimenduaren Pertsona Saria.

Lorpen olinpiarrak
------------------

1968ko Udako Joko Olinpikoak Mexiko Hirian
* Urrea hamabi diziplinen konbinazioan
* Urrea taldekako rankingean
* Urrea lurrean egindako ekitaldietan
* Brontzea eraztunetan

1972ko Udako Joko Olinpikoak Munichen
* Urrea hamabi diziplinen konbinazioan
* Urrea taldekako rankingean
* Urrea barran
* Zilarra zaldi arkudunean
* Zilarra barra finkoan

1976ko Udako Joko Olinpikoak Montrealen
* Urrea barran
* Urrea taldekako rankingean
* Zilarra hamabi diziplinen konbinazioan

Erreferentziak
--------------

1. 1 2 3   «Olympics Site Closed | Olympics at Sports-Reference.com» *www.sports-reference.com* (Noiz kontsultatua: 2022-08-01).
2. ↑   «SAWAO KATO» *International Gymnastics Hall of Fame*.
3. ↑  Sawao Kato WGSBN-Bulletin
4. 1 2 3  "Gimnasia / Kato, 8 de oro en la historia de los Juegos Olímpicos de Munich de 1976 ". Nihon Keizai Shimbun (9 de enero de 2020). Consultado el 19 de febrero de 2021 .

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q312684
* Commonscat Multimedia: Sawao Katō

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 253940223
* GND: 1266102817
* NDL: 00987382
* CiNii: DA01942109
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url
* **Kirolariak**
* COI: sawao-kato

 |

* Wd Datuak: Q312684
* Commonscat Multimedia: Sawao Katō