**Zengid leinua** (arabieraz: زنكيون), **Zangid** ere deitua, turkiar jatorriko leinu musulmana izan zen, XII. eta XIII. mendeetan Levante eta Mesopotamiako eskualde batzuetan gobernatu zuena, Seljuktar Inperioaren izenean.

Historia
--------

Zengid leinua Imad ad-Din Zengik sortu zuen, 1127an Mosulgo seliuzidar atabeg bihurtu zena. Berehala Siria iparraldeko eta Irakeko turkiar buruzagi ahaltsu bilakatu zen; 1128an, Artukidarren esku zegoen Alepo konkistatu zuen, eta 1144an gurutzatuen Edesako Konderria. Azken balentria horrek Zengi heroi bihurtu zuen musulmanen artean, baina esklabu franko batek hil zuen 1146an.

Zengi hil ondoren, haren kontrolpeko lurraldeak banatu egin ziren; Mosul eta Irakeko gainontzeko lurrak Said ad-Din Ghazi I.a semerik zaharrenarentzat izan ziren, eta Alepo zein Edesa Nur ad-Din Mahmud bigarren semearentzat. Nur ad-Din aita bezain ahaltsu agertu zen. 1149an, Raimundo Poitiersekoa Antiokiako printzea garaitu eta hil zuen Inabeko guduan, eta hurrengo urtean konkistatu zituen Eufrates ibaiaren mendebaldean geratzen ziren Edesako Konderriaren hondarrak. 1154an, Damasko hartu zuen, Burid leinuaren esku zegoena.

Gobernuaren egoitza Damaskon ezarririk, Nur ad-Dinen arrakastak jarraipena izan zuen. Antiokiako beste printze bat, Renaud de Châtillon, harrapatu eta Antiokiako Printzerriaren eremua murriztu zuen. 1160ko hamarkadan, Amalariko I.a Jerusalemgoarengan jarri zuen arreta, haren aurka lehiatu baitzen Egiptoko Fatimitar Kaliferriaren kontrola lortzeagatik. 1169an, Shirkuhk, Nur ad-Dinen jeneral kurduak, konkistatu zuen Egipto; baina Saladin, Shirkuhren iloba eta haren oinordeko Egiptoko gobernaritzan, Nur ad-Dinen kontroletik libratu zen.

Nur ad-Din 1174an hil zen, Egipto inbaditu eta Saladin bere mendera ekartzeko prestatzen ari zenean. As-Salih Ismail al-Malik, Nur ad-Dinen seme eta oinordekoa, haurra artean, Alepora ihes egitera behartua izan zen; hiri horretako agintaria izan zen, 1181ean hil zuten arte. Bi urte geroago, Saladinek Alepo konkisatu zuen, Zengid leinuaren Siriako gobernuari amaiera emanez. Irak iparraldean, berriz, Zengid leinuko printzeek gobernatzen jarraitu zuten XIII. mendean ere; Nasir ad-Din Mahmudek 1234 arte izan zen Mosulgo emirra. Dinastia 1250ean iraungi zen.

Zengid leinuko gobernariak
--------------------------

### Mosulgo Zengid atabeg eta emirrak

* Imad ad-Din Zengi I 1127-1146
* Saif ad-Din Ghazi I.a 1146-1149
* Qutb ad-Din Mawdud 1149-1170
* Saif ad-Din Ghazi II.a 1170-1180
* Izz ad-Din Mas'ud 1180-1193
* Nur ad-Din Arslan Shah I.a 1193-1211
* Izz ad-Din Mas'ud II.a 1211-1218
* Nur ad-Din Arslan Shah II.a 1218-1219
* Nasir ad-Din Mahmud 1219-1234

### Alepoko Zengid emirrak

* Imad ad-Din Zengi I 1128-1146
* Nur ad-Din Mahmud 1146-1174
* As-Salih Ismail al-Malik 1174-1181
* Imad ad-Din Zengi II.a 1181-1183

### Damaskoko Zengid emirrak

* Nur ad-Din Mahmud 1154-1174
* As-Salih Ismail al-Malik 1174

### Sinjarreko Zengid emirrak (Irak iparraldean)

* Imad ad-Din Zengi II.a 1171-1197
* Qutb ad-Din Muhammad 1197-1219
* Imad ad-Din Shahanshah 1219-1220
* Jalal ad-Din Mahmud 1219-1220
* Fath ad-Din Umar 1219-1220

### Jazirako Zengid emirrak (Irak iparraldean)

* Mu'izz ad-Din Sanjar Shah 1180-1208
* Mu'izz ad-Din Mahmud 1208-1241
* Mahmud Al-Malik Al-Zahir 1241-1250

Erreferentziak
--------------

1. ↑   Mikaberidze, Alexander. *Conflict and Conquest in the Islamic World: A Historical Encyclopedia, Volume 1.*  in: *2016 Encyclopædia Britannica, Inc*. books.google.es (Noiz kontsultatua: 2016-06-25).
2. ↑  Asbridge, Thomas *The Crusades: The War for the Holy Land*, Simon & Schuster, 2012
3. ↑    *Saladin Ier.*  larousse.fr (Noiz kontsultatua: 2016-06-27).

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q189545
* Commonscat Multimedia: Zengid dynasty

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 74707506
* GND: 121367029
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q189545
* Commonscat Multimedia: Zengid dynasty