**Helena Lopes da Silva** (Cabo Verde, 1949ko urtarrilaren 30a – Lisboa, 2018ko irailaren 8a) zirujaua, Portugalgo kolonia ohien askapenaren aldeko borrokalaria, aktibista feminista, Ezkerreko Blokearen sortzailea eta Portugalgo hauteskundeak zuzendu zituen lehen emakume beltza izan zen.

Ibilbidea
---------

Cabo Verden jaioa. 1967an, Portugalera joan zen unibertsitatera sartzeko. Porton, ikasleen mugimenduan aritu zen, talde trotskista batean eta Portugalgo kolonien askapen borrokan hazi zen, Cabo Verdeko nazio askapenaren borrokan trebatuz.

Porton bi urte eman ondoren, Lisboara joan zen, Ginea eta Cabo Verderen Independentziarako Alderdi Afrikarrean (PAIGC) sartu zen, erakunde klandestinoa Estatu Berrian. Liga Komunista Internazionalistako eta Alderdi Sozialista Iraultzaileko (PSR) kide izan zen eta, bietan, Lopesek kausa feministen aldeko borrokan jarraitu zuen. Emakumeen eskubideen eta abortuaren eskubidearen aktibista izan zen, eta Abortuaren eta Kontrazepzioaren Kanpaina Nazionalaren (CNAC) sorreran parte hartu zuen, "Ser Mujer" taldean, Abortuaren despenalizazioaren aldeko Baiezko Mugimenduan eta Médico pela Escolha mugimenduan.

1994an, PSRren hautagaitzaren buru izan zen Europako hauteskundeetan, eta horrek zerrendako lehen lider beltza bihurtu zuen Portugalgo hauteskundeetan. Portugalen eta Europan arrazismoaren eta xenofobiaren arazoak agerian utzi zituen kanpainak. Handik bost urtera, 1999an, Ezkerreko Blokea sortu zuen eta alderdiaren fundazio-aitorpena sinatu zuten 248 pertsonetako bat izan zen.

Cabo Verdeko Estatu Kontseiluaren parte izan zen, Jorge Carlos Fonseca presidenteak gonbidatuta sartu zen. Bere ibilbide politikoarekin batera, Medikuntzan lizentziatu zen 1975ean Lisboako Unibertsitateko Medikuntza Fakultatean, eta kirurgia orokorreko esku-hartzeak egin zituen 1981 eta 1987 artean. Horrez gain, Lisboako Unibertsitate Berriko Osasun Publikoko Eskola Nazionalean Osasun Kudeaketako Masterra ikasi zuen.

1982 eta 1983 artean, Calouste Gulbenkian Erizaintza Eskolako Zuzendaritza Batzordeak gonbidatuta, Patologia Mediko-Kirurgikoko Katedra irakatsi zuen eta 1981etik 2016ra Lisboako Unibertsitateko Medikuntza Fakultateko Kirurgiako irakasle laguntzaile bisitaria izan zen. Santa María Ospitaleko graduondoko kirurgia-laguntzaile ere izan zen (1998-2016) eta Kirurgia Anbulatorioko 1 Taldea zuzendu zuen 20 urtez. 

Medikuntza Eskolako irakaslea izanik eskolaz kanpoko suturei buruzko ikastaro bat koordinatu zuen, "AEFMUL Suturei buruzko Tailerra", eta doan koordinatzen jarraitu zuen erretiroa hartu ondoren ere. Ordem dos Médicos de Portugal-eko Espezialitate Kirurgikoen Elkargoko kidea izan zen 1993az geroztik, eta kolaborazioa eta harreman iraunkorra izan zuen Cabo Verdeko Medikuen Elkargoarekin eta herrialdeko osasun sistemarekin.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «Mulheres de Abril: Testemunho de Helena Lopes da Silva (1949-2018)» *Esquerda*.
2. ↑   «Os 20 momentos marcantes da história do Bloco - DN» *www.dn.pt*.
3. ↑   «Helena Lopes da Silva, fundadora do Bloco de Esquerda, morre aos 69 anos» *www.cmjornal.pt*.
4. 1 2 3   SAPO. «Faleceu hoje em Lisboa a médica cirurgia Helena Lopes da Silva, membro do Conselho da República» *SAPO Notícias*.
5. ↑   «Helena Lopes da Silva: a professora altruísta - DN» *www.dn.pt*.
6. ↑   «Presidente de Cabo Verde lamenta perda de "uma das maiores referências da comunidade em Portugal"» *Esquerda*.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q72973422
* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 306446016

 |

* Wd Datuak: Q72973422