Errusiak munduko estaturik handienetarikoa denez, normala da kutsadura handia sortzea. co2 emisioak, gas naturalaren inflamazioak, kontaminazio nuklearra... Urteak aurrera egina kontaminazioa txikitu beharrean handitu egin da hainbat sektoreetan, baina batez ere industria sektoreetan eta petroleoarekin erlazionatuak erlazionatutako industrietan.

Kaukaso Handia, Karatxai-Txerkesia

co2 emaileak
------------

Air pollution from World War II production.
Errusiak petroliferetatik ateratzen diren munduko gasen emaile garrantzitsuena da. Karbono dioxidoa (CO2) emaile garrantzitsuena da mundu osoan. Petroleoa ateratzean gas naturala ateratzen da eta petrolifera gehienetan ez dutenez gas naturala kontutan artzen, askotan gas hau sua hartzen du, energia hau sautzen da eta gainera hau gertatzean co2 -a sortzen da. "The boston glove" egunkaria dioenez, urtean 400 mila tona co2 botatzen dira astmosferara Errusian.Zenbaki hau konparatu daiteke Gran Bretainiako auto guztiak botatzen dituzten gas guztiekin. Gainera, erretzen duten gas natural hau estatu batuetan 51.500 milioi euroko salneurria izango zuen. Azken 12 uretetan gas hauen emisioa konstamte mantendu da, 150000 eta 170000 milio metro kubikoen artean. Naiz eta, Nigeria, Angola eta Camerunen emisio hauek murristu dira, eta beste batzuk, Rusia, Kazajstan eta Irak herrialdeak gas hauen amisioak haunditu dituzte.

Bizi itzaropena
---------------

Kontaminazio honen bidez, errusiarren bizi itzaropena asko jeitzi da asken urteontan. Alexéi Yáblokov ekologia eta osasunaren ordezkaria informe bat aurkeztu du, bertan ikus daiteke errusiako bizi itzaropena nola jeitzi den. 1990an 69,3 urtetan zegoen eta 1964-1965 urteen tartean 70,4 urtetan. Informe honen zatiak *Izvestia* egunkarian argitaratu dira. Orain hiriburu kontaminatuetan bizi itzaropena erretiratze urte baino basuagoa da, hau da, 60 urte baino gutxiago. Honen guztiaren kausa bat, zera da, urtero 700 apurketa gertatzen dira petroleo-hodi eta gas-hodietan. Beraz, bertako gas kontaminatzaileak bertatik ateratzen dira eta ingurumena kontaminatzen dute.Apurketa hauen ondorioz irabazien 7% eta 20% tatean galtzen dira.

Radioaktibitatea
----------------

Errusiako batasun sovietiko boterean zegoen bitartean erreaktibo nuklearrak gauza askotarako erabili zituzten. Adibidez, itsasargi batzuen funntzionamendua lortzeko.

### Itsasargiak

Errusiako ipar aldeko kostaldean itsasargi asko jarri zituzten, mandatariek ez zuten nahi gizonik hor egoterik, zibilizaziotik oso urrun daudelako. Beraz, itsasargiak autonomoak. Horretarako, energia atomikoa erabili zuten, eta erreaktore atomiko txiki batzuk sortu zituzten. Baina orain teknologia berriekin itsasargi hauek ez dira beharrezkoak, beraz abandonatuak utzi zituzten. Errusiako batasun sovietikoa boterea galtzean arpilatzaileek kobrea eta baliozko guztia eraman zuten. Gaur egun ez daude babestutak, nahiz eta erreaktore atomikoak hor jarraitu.

### Chernobyl eta Mayak

Mayaken eta Chernobylen kontaminazio handia jasan diren lekuak dira. Chernobylen estanda nuklear bat egon zen, baina Mayaken kontaminazioa gradualagoa izan zen. 1949-1956 urteetan zehar Mayaken ,Ural mendietan, konplexu nuklear handiena urte haietako hondakin nuklearrak Techa ibaira bota zituzten. Ondorioz, 124.000 pertsonek ibai horretatik hartzen dute ura. eta, ondorioz, konturatu zirenerako 8.000 pertsona hil ziren eta 7.500 ebakuatu egon ziren. Geroago 1957.urtean, 300m3-ko tanke bat lehertu zen. Bertan, erresiduo radiaktiboak zituenak. Honek, Chernobylen leherketarekin konparatuz, erdikoa izan zen, hua da, 74.000 TBq erredioaktibitatea sakabanatu zen 23.000 km2. Honen ondorioaz 272.000 pertsona kontaminatu ziren.

Kanpo estekak
-------------

**(Gaztelaniaz)**Faros-nucleares-rusos-abandonados

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q12257177

 |

* Wd Datuak: Q12257177

**(Gaztelaniaz)**Mayak