**Papua Ginea Berriko geografia**| Papua Ginea Berriko mapa |
| ***Papua Ginea Berriko mapa*** |
| **Azalera** |
| **Osoa** | 462.840 km² |
| **Lehorra** | 452.860 km² |
| **Ura** | 9.80 km² |
| **Latitudea** | 6°0' S |
| **Longitudea** | 147°0' E |
| **Mugak** |
| **Indonesia** | 824 km |
| **Itsas erreklamazioak** |
| **Ekonomia-eremu esklusiboa** | 200 itsas milia |
| **Jurisdikziopeko urak** | 12 itsas milia |
| **Muturreko garaierak** |
| **Puntu beherena** | 0 m (Indiako ozeanoa) |
| **Puntu gorena** | 4.509 m (Wilhelm mendia) |

**Papua Ginea Berria** Ozeaniako estatua da, Ginea Berria uhartearen ekialdeko erdia, Britainia Berria, Irlanda Berria eta Bougainville uharteak, eta Melanesiako irla txiki ugari hartzen dituena. Guztira 462.840 kilometro koadroko eremua dauka.

Orografia eta hidrografia
-------------------------

Ginea Berria uhartearen ekialdeko erdiak hartzen du Papua Ginea Berriko lurraldearen %85. Lurralde menditsua da. Herrialdea erdialdetik eta alderik alde, ipar-mendebaldetik hego-ekialdera, igarotzen duten mendilerroek osatzen dute lurraldearen bizkarrezurra. Mendilerro horietan 4.000 m-tik gorako mendiak daude. Bismarck mendilerroko Wilhelm mendia da garaiena: 4.509 m. Mendien alde banatara, iparraldean Sepik ibaiak eta hegoaldean Fly ibaiak ordoki zabalak eta padurak eratzen dituzte. Papuako beste ibai nagusiak Markham, Ramu eta Kikori dira. Gainerako uharte gehienak sumendi jatorrikoak dira, koralezko eraztun batez inguratuak.

Klima
-----

Papuak klima beroa eta euritsua du, eta montzoi haizeen mende dago. Ipar-mendebaldeko montzoia abendutik martxora izaten da eta hego-mendebaldekoa maiatzetik urrira. Prezipitazioei dagokionez, alde handia dago Papuako alderdi batzuetatik besteetara: 7.500 mm euri mendietan eta 1.000 mm Port Moresbyn, baina toki gehienetan 1.500 mm baino gehiagoko euria izaten da urtean zehar. Beroa ere handia izaten da urte guztian kostaldean eta ordokietan (27 °C), eta tenperatura askoz samurragoa da mendialdean (16 °C).

Landaredia eta fauna
--------------------

Oihanak Papua Ginea Berriko lurraldearen hiru laurdenak hartzen ditu. Itsasaldean mangladiak hazten dira, eta ordokietan belardiak eta zingirak tartekatzen dira. Lurren %2,6 baizik ez da laborantzarako erabilgarria.

Datu orokorrak
--------------

**Kokapena:**
Ozeania, Koral itsasoaren eta Hego Ozeano Barearen arteko uharteak, Indonesiaren ekialdean.

**Koordenatu geografikoak:**

 6°S 147°E﻿ / ﻿6°S 147°E﻿ / -6; 147
**Azalera:**

* *osoa:* 462.840 km²
* *lehorra:* 452.860 km²
* *ura:* 9.980 km²

**Herrialdearen mugak:**

*denetara:* 824 km

*Erresuma mugakideak:*

* Indonesia 824 km,

**Itsasbazterra:** 5.152 km

**Lurraldea:**
gehiena menditsua; itsasertzeko ordokiak eta muinoak ere daude.

**Muturreko garaierak:**

* puntu beherena: Ozeano Barea, 0 m
* puntu gorena: Wilhelm mendia, 4.509 m

**Baliabide naturalak:**
urrea, kobrea, zilarra, gas naturala, egurra, petrolioa, arrantzalekuak

**Lurren erabilera: (2011)**

* *nekazaritza lurrak:* %2,6
* *oihanak:* %63,1
* *beste:* %34,3

**Lur ureztatua: (2012)**
0 km²

**Ur baliabide berriztagarriak: (2011)**
801 km³

**Ur kontsumoa (etxeko-ura/industria-ura/nekazaritza-ura): (2005)**

* *denetara:* 0,39 km³/urte (%57/%43/%0)
* *per capita:* 61,3 m³/urte

**Arrisku naturalak:**
sumendi aktiboak, lurrikarak, Ozeano Bareko Suzko Eraztunean baitago, luiziak eta tsunamiak.

Erreferentziak
--------------

* Artikulu honen edukiaren zati bat *Lur hiztegi entziklopediko*tik edo *Lur entziklopedia tematiko*tik txertatu zen 2016-10-8 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

1. 1 2    *Papua New Guinea.*  in: *CIA World Factbook*. cia.gov (Noiz kontsultatua: 2016-10-8).

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q2451626
* Commonscat Multimedia: Geography of Papua New Guinea

---

 |

* Wd Datuak: Q2451626
* Commonscat Multimedia: Geography of Papua New Guinea