**Jorge E. Hirsch** (1953) estatubatuar nazionalizatutako argentinar fisikari, aktibista eta informatikari bat da. 2005-2006 bi urteetan, gerra nuklearraren arriskuaren abisua eman zuen AEBetako alferrikako politika militar oldarkorren ondorioz. H indizea argitaratzeagatik ere ezaguna da, zientzialari baten produktibitatea neurtzeko sistema.

Biografia
---------

Jorge Hirsch Buenos Airesen (Argentina) jaio zen 1953an eta fisika ikasi zuen Buenos Airesko Unibertsitatean, 1980an Chicagoko Unibertsitatean egin zuen doktore-tesia. 1983tik, San Diegoko Kaliforniako Unibertsitateko irakasle eta ikertzailea da.

Ikerketak
---------

Hirsch-en ikerketa eskala handiko solidoen propietate kolektiboak aztertzea da, hala nola supereroankortasuna eta ferromagnetismoa, eskala txikiko mekanismoen azalpenetan oinarrituta.

### Informazio zientifikoaren teknika metrikoak

Jorge Hirschek 2005eko erdialdean argitaratu zuen h indizea deiturikoa. Indize hori zientzialari batek bere ibilbidean zehar duen garrantzia kuantitatiboki zehazteko erabiltzen den adierazlea da. Bere teknika *paper* edo artikulu zientifiko batek jasotzen duen aipamen kopuruan oinarritzen da. Zientzialari baten lanaren eragin handia adierazten du koziente handia izateak.

Indize honek kritikak jaso dituen arren, egia da kanpoko neurgailu gisa erabiltzen dela politika zientifikoetarako, ikertzaileen karrera zientifikoa sustatzeko eta sarietarako.

Indize hau dokumentazio zentroetan eta datu bankuetan erabiltzen da teknika bibliometriko bat gehiago bezala; eta dokumentalistek edo bibliometristek maiz erabiltzen dute. Jorge Hirsch Informazioaren eta dokumentazioaren arlora inportatutako egile aipagarrienetako bat da.

Gerra Nuklearraren Analisia
---------------------------

2006ko hasieran Hirsch-en esaeren adibide batzuk honakoak dira:

Ebidentzia independenteen pieza askok adierazten dute Amerika aurrez pentsatutako bide batean sartuta dagoela, eta bide horrek arma nuklearren erabilera gidatuko duela etorkizun hurbilean Iranekin izandako gerran:
eta

Ez hedabideak, ez Kongresua, ez dira eragozpen txiki bat gauzatzen ari, alegia, aukera militarrak arma nuklearrak erabiltzea ekarriko duela nahitaez Iranen aurka.
AEBetako agintariek Iranen aurka arma nuklearrak erabiltzea justifikatzeko ere espekulatu du. AEBek hipotesi faltsu baina zaila sortuko lukete, Iraneko biologoek ahaleginak bideratuko lituzketela H5N1 birusaren aldaketa bat gizakitik gizakira transmitituko litzatekeena eta Europara transferi dezaketena iparraldera migratzen duten hegaztiek. Hala ere, birus hori Hego Asian dagoeneko gertatu denez, hipotesi hori guztiz zaharkituta dago.

2006ko apirilean, Hirschek George W. Bush Estatu Batuetako presidenteari beste 12 fisikarik sinatutako gutuna bidali zion, ohartarazi zion Iranen aurkako taktika nuklearrak erabiltzeak dakartzan arriskuez, The New Yorker-en eta Washington Post-en argitaratutako artikuluei erantzunez, zeinek Pentagonoa aukera horiek modu aktiboan aztertzen ari zela adierazten zuten.

Kanpo estekak
-------------

* Hirsch-en gune pertsonala ikerketa eta zerbitzu publikoekin
* VHirsh-k AEBek Iranen aurka arma nuklearrak erabiltzeko aukeraz ohartarazten duen bideoa YouTuben YouTuben

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q2742300
* Commonscat Multimedia: Jorge E. Hirsch

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 5158982586856190001
* GND: 1209887096
* ORCID: 0000-0001-7175-3497
* Google Scholar: -o49ncUAAAAJ

 |

* Wd Datuak: Q2742300
* Commonscat Multimedia: Jorge E. Hirsch