**Banco de Tolosa** desagertutako banketxe bat da. 1911n sortu zen Tolosan (Gipuzkoa) eta 1969an Banku Zentralak bereganatu zuen. Hiriburuetakoak kenduta, Euskal Herrian sortu zen lehen bankua izan zen.

Historia
--------

Bankuaren Donostiako sukurtsal berriaren inaugurazioa, 1966an. Irudian: Joaquín Elosegi Ansola (Bankuko kontseiluko lehendakaria), Manuel Valencia Remó (Gipuzkoako gobernadore zibila), Antonio Epelde Hueto (Gipuzkoako Aldundiko Lehendakaria), José María Zabala (Bankuko kontseilaria) eta Pedro Ampuero (Bankuko kontseilaria).
 XX. mendearen hasieran Tolosako San Frantzisko kalea.
1911ko apirilaren 10ean Tolosako Bankuak ateak ireki zituen, bertako enpresariek bultzatuta, ordura arte bitartekariak kontratatu behar zituzten bankuekin aritzeko, batez ere hiriburuan. Banku hau sortu zen arte, Banco Guipuzcoanok bakarrik zuen sukurtsala herrian (bost urte lehenago irekia), eta Tolosako enpresek Vicente Ansola, Floro Izagirre, Emilio Santos edo Manuel Zendoia bezalako agente batzuk erabiltzen zituzten Donostia, Baiona edo Gasteizko bankuekin harremanetan jartzeko.

Bankuaren hasierako kapitala 9.069,69 euro zen, 1,5 euroko 6.000 akzioetan banatuta. Proiektua familia batzuk sustatu zuten, Mendia, Limousin, Aranburu, Urkiola eta Elosegi, eta beren enpresak zuzentzeko finantzaketa behar zutelako. Batez ere paper industriari lotutakoak (garai hartan Tolosak paper fabrika kontzentrazio handia zuen) eta txapelgintzari lotutako enpresak ziren. Industrial horiez gain, Ladislao Zabala abokatuak (Gipuzkoako Foru Aldundiko lehendakari izan zena) eta Francisco Zubeldiak parte hartu zuten ere

Bankuaren lehen egoitza Bidaurre edo Aranzabe izenarekin ezagutzen den eraikinean zegoen (bere jabeak, Luis Zabalak bankuari saldu zion), San Frantzisko kalean, eta handik gutxira kale bereko beste toki batera aldatu zen. Era berean, Donostian adar bat zuen Askatasunaren etorbidearen eta Okendo kalearen arteko kantoian. Gaur egun, Banco Santanderreko sukurtsala Bankuak garai batean Tolosan okupatu zuen San Frantzisko kaleko lokaletan dago.

Herrian finkatzen hasi ziren bankuen arteko lehiak eta Tolosako Bankuaren tamaina txikiak ahalbidetu zuten 1969an Banku Zentralak xurgatzea, horrela herrian lehen sukurtsala ireki baitzen. Hainbat fusio egin ondoren, 1999an Banco Santanderrek Banku Zentralaren aginteak hartu zuen. Erosketaren unean, Banco de Tolosak 243.409,90 euroko kapitala zuen eta 4.297.236,54 euroko gordailuak.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «EUSKAL LURRALDE BAKOITZAK BERE BANKETXEA ZUEN 1860AN» *Argia* (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
2. ↑   «El banco de toda una generación. Diario de Noticias de Gipuzkoa» *web.archive.org* 2011-04-27 (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
3. ↑    «El Banco de Tolosa, 1911-1969 - Auñamendi Eusko Entziklopedia» *aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus* (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
4. ↑  Fotografía de la sucursal del Banco de Tolosa en San Sebastián

Kanpo estekak
-------------

* "Tolosako Bankua, 1911-1969" (Auñamendi Entziklopedia)
* Donostiako Banco de Tolosako bulegoaren inaugurazioaren argazkiak

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q5718154
* Commonscat Multimedia: Banco de Tolosa

---

* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Auñamendi: 10884

 |

* Wd Datuak: Q5718154
* Commonscat Multimedia: Banco de Tolosa