Categoría:Mujeres
**Luz María del Castillo Fregoso** (Mexiko Hiria, 1926ko urtarrilaren 6a - 1990eko otsailaren 13a) kimikari-biologo mexikarra izan zen, Mexikon bioteknologian aitzindaritzat hartua. Zientzia-saria jaso zuen lehen emakumea izan zen, Ikerketa Zientifikoaren Akademiak emana. Gainera, nazioartean ospe handiena duten hamar zientzialarietako bat da.

Biografia
---------

Del Castillo Fregosok Institutu Politekniko Nazionaleko Zientzia Biologikoen Eskola Nazionalean ikasi zuen, eta haren ohorezko diploma eskuratu zuen. 1947an ENCBko Fisiologia Orokor eta Begetaleko Laborategian sartu zen eta 1949an bere azterketa profesionala gainditu zuen, berriz ere ohorezko aipamenarekin.

  

1960an, entzima-erreakzioei buruzko ikasketei esker, Kaliforniako Unibertsitatean irakasle elkartu gisa aritzeko gonbidatua izan zen.

  

1964an, Ikerketa Zientifikoaren Akademiaren Zientzia Saria jaso zuen lehen emakume mexikarra izan zen, eta 1981ean IPNko Lázaro Cárdenas presea saria jaso zuen.

  

1966an, Maria Luisa Ortegarekin batera, Kunitzen Metodoa argitaratu zuen, Ortega y del Castillok aldatua, jarduera proteolitikoa zehazteko balio duena. Metodo hori asko erabiltzen da industrian, eta tresna garrantzitsua da herrialdeko nekazaritza-sektorearen garapen teknologikorako.

  

Sustapen eta Jarduera Akademikoen Batzordearen Produktu Naturalen Laborategia sortzea lortu zuten lanak gidatu zituen. 1980an, Produktu Biotikoen Garapenerako Zentro bihurtu zen, Mexikoko landareen ezagutza tradizionala eta horiek osasunerako dituzten onurak ezagutzea funtsezkoa izango zen gunea.

  

1986an, «People to *people»* ordezkaritza estatubatuarreko kide izan zen, eta Txinara joan zen zientzia-trukerako. Hau izan zen zientzialari estatubatuarrek zientzialari txinatarrekin izan zuten lehen kontaktua. Bertan, del Castillo gonbidatu zuten nazioartean egindako lan zientifikoaren kalitatea aitortzeko, eta bera izan zen ordezkaritzako zientzialari ez-estatubatuar bakarra.

  

1990eko otsailaren 13an hil zen.

2014an, Nuevo Leongo Kultura eta Arteetarako Kontseiluaren omenaldian, Mexikon ekarpen nabarmenak egin dituzten hogeita hamaika zientzia-emakumeetako bat izan zen.

Prestakuntza akademikoa
-----------------------

Del Castillo Fregosok Institutu Politekniko Nazionaleko Biologia Zientzien Eskola Nazionalak emandako kimikari biologoaren lizentziatura lortu zuen. Ondoren, Biologia Zientzien Eskola Nazionalaren Biokimikako Doktoretza Programaren lehen belaunaldiko kide izan zen, eta gradua lortu zuen *Investigaciones acerca de la desnaturalización de proteínas por agentes con actividad superficial* tesia defendatuz.

Ikerketa-ildoa
--------------

Bere ikerketa zientzia entzimatikoan oinarritzen da, non konstante dielektrikoaren eta indar ionikoaren eragina, espezifikotasun entzimatikoa ulertzeko ekarpenak egin zituen, besteak beste.

Aintzatespenak
--------------

* Zientzia Ikerketarako Akademiaren Zientzia Saria, 1964an.
* Institutu Politekniko Nazionaleko Presea Lázaro Cárdenas, 1981ean.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «Diez científicas mexicanas hechas en el IPN y la UNAM que triunfaron en el mundo» *vivirmexico.com*.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q50377203

 |

* Wd Datuak: Q50377203

[[Kategoria:1926} jaiotzak]][[Kategoria:1990} heriotzak]]
Categoría:Mujeres
Categoría:Nacidos en 1926
Categoría:Fallecidos en 1990