**Josephine Elizabeth Butler**, jaiotzez, **Josephine Elizabeth Grey** (Milfield, Erresuma Batua, 1828ko apirilaren 13a - Wooler, Erresuma Batua, 1906ko abenduaren 30a) Viktoriar Aroko feminista eta gizarte-erreformista britainiarra izan zen, prostituten ongizatearekin bereziki kezkatua. Izen gabeko kristau ebanjeliko gisa oso erlijiosoa zen. Beste karitate-ahalegin batzuekin batera, Gaixotasun Kutsakorren Legea indargabetzeko kanpaina luzea zuzendu zuen, bai Britainia Handian, bai nazioartean, 1869tik 1886ra. Gobernu britainiarrak sustatu zuen kanpaina hori, eta haren bidez, poliziak prostitutak atxilotu eta mediku-azterketa bat egin zezaketen, mendeku-eritasunen aurrerakada geldiarazteko britainiar armadaren artean, eta legeak prostituzioa kaltetzen zuelako.

Biografia
---------

Josephine Elizabeth Grey Milfield Housen jaio zen, Milfield, Northumberland, John Greyren (Milfield, Northumberland, 1785–1868) eta Hannah Eliza Annetten zazpigarren alaba (Alnwick,1792- 1860ko maiatzaren 15a). Bikotea 1815ean ezkondu zen. John Grey, George Greyren (1793. m.) eta semea, nekazaritzan aditua zen, eta Charles Grey britainiar lehen ministro erreformistaren lehengusua, 2. Grey kondea eta esklabotzaren abolizionista. Eginkizun garrantzitsua izan zuen emantzipazio katolikoan, eta 1832ko erreforma-legerako ere lan egin zuen. 1833an Dilston Stateko (Greenwicheko Ospitalea) zuzendari izendatu zuten, Cowbridgetik gertu, Northumberlanden, eta familia hara joan zen bizitzera. Aurrezki gehienak galdu zituen 1857an, Newcastle Bankuaren porrotean.

Josephine George Butler-ekin ezkondu zen (Harrow, Middlesex, 1819–1890), ikasle eta apaiz bat, 1852an. Kristautasunera hurbiltze ebanjelikoa eta Italiarekiko hurbiltasun kultural estua partekatzen zituzten, baita erreforma liberalekiko konpromiso sendoa ere. George Butlerrek emaztea animatu zuen bere lan publikoan, eta ezbeharrak izan zituen bere ibilbidean, emaztearen ospea zela eta. Lau seme-alaba izan zituzten: George Grey (Oxford,1852); Arthur Stanley (Oxford, 1854 ); Charles Augustine Vaughan (Clifton, Gloucestershire,1857); Evangeline Mary (Eva) (Cheltenham, 1859-1864). Butlers-ek sinpatia erradikal sendoak zituzten, Amerikako Gerra Zibilean Batasunerako laguntza barne .

Alaba bakarra, Eva, 1863an hil zen, etxeko eskaileratik erori ondoren. Horren ondorioz, Josephine kontsolamendu bila ibili zen, berea baino min handiagoa zuten pertsonei laguntzen. Liverpoolen hasi zen Brownlow Hillen workhouse bisitatzen, eta prostitutekin lehen inplikazioa izan zuen. Atseden Etxe bat eta Industria Etxe bat jarri zituen haientzat.

Feminismoa
----------

Josephine Butlerren bustoa 1865ean, 36 urterekin, Alexander Munrok egina.
Josephine Butler izena Erreformisten monumentuaren beheko aldean, Kensal Green hilerrian.
Hogei urte zituenetik, Butler oso aktiboa izan zen mugimendu feministetan eta Cheltenhamen bizi zirela, 1863an Eva bost urteko alaba istripuz hil zenean, areagotu egin zen. Han, George errektoreorde izan zen Cheltenhameko Unibertsitatean. 1866an, Liverpooleko Unibertsitateko zuzendari izendatu zuten George Butler, eta familia Liverpoolera joan zen bizitzera. Josephine emakumeentzako goi-mailako hezkuntzarako kanpainan parte hartu zuen, eta 1867an, Anne Jemima Cloughekin batera (geroago Newnhameko Unibertsitateko zuzendaria, Cambridge), Ingalaterrako Iparraldeko Kontseilua ezartzeko tresna izan zen, Emakumeen Goi-mailako Hezkuntza sustatzeko. Hala ere, prostituten ongizatean ere oso inplikatuta egon zen; kristau sutsu gisa, bekatua gorrotatzen zuen, baina gizonezkoen zapalkuntzak emakumeak esplotatzen zituela ere uste zuen, eta moraltasun sexualaren moral bikoitzaren aurka borroka egin zuen. Beraz, 1869an Gaixotasun Kutsakorren Legea indargabetzeko kanpaina nazionala hasi zenean, bera zen hura zuzentzeko emakume nabaria.

Gaixotasun Kutsakorren Legea
----------------------------

Josephine Elizabeth Butler zahartzaroan, Vatios de George Frederic Wattsek egina, 1894.
Gaixotasun Kutsakorren Legea 1860ko hamarkadakoa zen (1864, 1866, 1869), prostituzioaren estatu-kontrol gisa, gaixotasun benereoen irismena kontrolatzeko, batez ere armada britainiarrean eta Royal Navyn. Legeak magistratuei aukera ematen zien prostitutei azterketa genitalen bat egiteko, gaixotasun benereoen sintomak bilatzeko, eta hiru hilabetez blokeo-ospitale batean infektatutako emakumeak gerarazteko, sendatzeko. Azterketari uko egitea kartzelaratzea zen. Polizia-agente batek prostituzioaz egindako salaketa nahikoa zen azterketa bat antolatzeko; horrela salatutako emakumeek, maiz, beren bizimodua galtzen zuten eta, nabarmen, emakume batek bere buruaz beste ere egin zuen.

Bilera publiko batean Butlerrek gai hori deskribatu zuen - bazekien prozedura "bortxaketa kirurgikoa" zela -, eta, horren ondorioz, Hugh Price Hughes-ek, Londresko mendebaldeko Misioaren superintendenteak, eskerrak formalki plataforman eman zizkionak, malko artean utzi zuen agertokia —oso ezohikoa egun haietan, eta bere garaian oso aipatua—.

Legeak portuetan eta goarnizioetan bakarrik aplikatzen ziren, baina 1869an "Gaixotasun Kutsagarrien Legea Zabaltzeko Elkartea" Erresuma Batuan bere eragiketa zabaltzeko kanpaina egiteko sortu zen. Horren ondorioz, kristauak, feministak eta askatasun zibilaren aldekoak oposiziora eraman ziren, eta bi erakunde sortu ziren: Gaixotasun Kutsagarrien Legea indargabetzeko Elkarte Nazionala, doktoreek zuzendua, eta Gaixotasun Kutsagarrien Legea indargabetzeko Emakumeen Elkarte Nazionala, Josephine Butlerrek zuzendua. Josephinek bere indar guztiak jarri zituen kanpainan, nahiz eta noizbehinkako norgehiagoka eta eraso fisikoa izan, eta azkenean legea 1886an indargabetu zen.

1885ean, William Thomas Stead *Pall Mall Gazette*ren editoreak zuzendutako beste kanpaina batean parte hartu zuen. *El Tributo Virginal de la Babilonia Moderna* izeneko artikulu batzuk argitaratu zituen, eta Londresen haurren prostituzioaren hedadura azaldu zuen. Kanpaina horren ondorioz, Britainia Handiko eta Irlandako Erresuma Batuko onespen-adina 13tik 16ra igo zen urte horretan bertan.

Josephine ere oso aktiboa zen kanpaina nazioartean zabaltzeko, eta Frantziako Hirugarren Errepublikara eta Suitzara joan zen, agintarien etsaitasunarekin eta talde feministen laguntza handiarekin. Egindako ahaleginaren ondorioz, nazioarteko erakundeek, Nazioarteko Federazio Abolizionista barne (haren sortzailea izan zen), kanpaina bat egin zuten prostituzioaren eta emakumeen eta haurren trafikoaren estatuko erregulazioaren aurka. Gainera, 1897an, India Rajen britainiarrean, Gaixotasun Kutsakorren lege berriak ezarri zituen gobernu britainiarrak, eta Butlerrek horren aurkako beste kanpaina bat zuzendu zuen.

Bitartean, George Liverpooleko Unibertsitatetik erretiratu zen eta Winchester katedraleko Kanon bihurtu zen, eta 1890eko martxoaren 14an hil zen. Josephinek kanpainak egiten jarraitu zuen 1900eko hamarkadaren hasiera arte, eta 1906an hil zen, 78 urte zituela.

Legatua
-------

Josephine Butler feminista sutsua izateaz gain, kristau sutsua ere izan zen; behin esan zuen:

> "*Jainkoak eta emakume batek gehiengo bat egiten dute*".
> 
> 

Sufragistek geroago erabili zituzten estrategia askoren asmatzailetzat hartzen da, eta W.T-ko "kazetaritza berriarekin" zuen aliantza ere argudiatu da. Stead kontsulta soziologikoko metodoei ekin zien. Ingalaterrako elizan, Jaialdi Txiki batekin ospatzen dute maiatzaren 30ean eta abenduaren 30ean. Liverpooleko katedral anglikanoan eta Londres hiriko St. Olave elizan ere, leihoetan ere irudikatzen da.

Aintzatespenak
--------------

* 2005ean, Durhameko Unibertsitateak Josephine Butler College izendatu zuen. Horrek erakusten du Durhameko Unibertsitateko hizlari batekin ezkonduta zegoela eta North-Easteko bizilagun lokala zela.
* Josephine Butler Londresko Kensal Green hilerriko erreformisten monumentuaren hegoaldean dago.
* Josephine Butler Plaka urdina Londresen, 2001
* Josephine Butler plaka bere etxean

Obra hautatuak
--------------

* *The Education and Employment of Women* (1868)
* *Memoir of John Grey of Dilston* (1869)
* *An Appeal to the People of England on the Cognition and Superintendence of Prostitution by Governments, in English Mother* (1870)
* *The Constituion Violated (Edmondson and Douglas*. 1871)
* *Une Voix dans le Désert* (1875)
* *Catharine of Siena.' Biographyra* (1878)
* *Recollections of George Butler* (1892)
* *Great Crusaderen oroharreko langileak* (Horace, Marshall and Son, 1896)
* *Josephine Butler, an autobiographical memoir* (George and Lucy Johnsonek argitaratua, Londres: J.W. Arrowsmith Ltd. 1913)

Iruditegia
----------

* Josephine Butler 1869Josephine Butler 1869
* Josephine ButlerJosephine Butler
* Josephine ButlerJosephine Butler
* Josephine ButlerJosephine Butler
* Josephine Butlerrek George Butlerri idatziaJosephine Butlerrek George Butlerri idatzia
* Josephine Butlerrek Ponteaukeraketan argitaraturiko bilera publiko baten jakinarazpena, 1872Josephine Butlerrek Ponteaukeraketan argitaraturiko bilera publiko baten jakinarazpena, 1872
* Josephine Butler EskolaJosephine Butler Eskola
* Josephine Butler etxeaJosephine Butler etxea
* Josephine Butlerren etxeaJosephine Butlerren etxea
* Josephine Butler plaka urdina, Londresen, 2001Josephine Butler plaka urdina, Londresen, 2001
* Josephine Butlerren mendeurren kartela, 1928Josephine Butlerren mendeurren kartela, 1928
* Kartela - Josephine Butler Mendeurrena. Gizonentzako bilera berezia, 1928Kartela - Josephine Butler Mendeurrena. Gizonentzako bilera berezia, 1928
* Apirilak 13, Emakumeen egunaApirilak 13, Emakumeen eguna
* Josephine Butler erreformatzaile sozialaren hilobiaJosephine Butler erreformatzaile sozialaren hilobia

Erreferentziak
--------------

1. ↑    *Butler, Josephine.*  59, 265 or..
2. ↑   **(Gaztelaniaz)** Nash, Mary.  (2002). *Seneca Falls: un siglo y medio del Movimiento Internacional de Mujeres y la lucha por el sufragio femenino en España.*  Consejería de Educación y Cultura (Noiz kontsultatua: 2022-06-17).
3. ↑   «The National Archives» *Census 1881* (RG11/3642/122/22).
4. ↑   «Ridley, Nancy (1966). Portrait of Northumberland. London: Robert Hale. - Bilatu» *www.bing.com* (Noiz kontsultatua: 2022-06-17).
5. ↑   Walkowitz, Judith.  (2004). «Butler, Josephine Elizabeth (1828–1906)» *Oxford Dictionary of National Biography* (Oxford University Press).
6. ↑  Birth years for John Grey, Hannah Grey, Charles G. Grey [b. 1824–26], Josephine Grey, George Butler:  «The National Archives» *Census 1851* (HO/107/2414/344/13).
7. ↑  Txantiloi:Cite DNB
8. ↑  Information on George & Josephine's children:  «The National Archives» *Census 1861* (RG9/1797/16/25).
9. ↑  Information on Evangeline Mary Butler, from England & Wales Birth/Death Index.
10. ↑   Mathers, Helen.  (2014). *Patron saint of prostitutes : Josephine Butler and a Victorian scandal.*  Stroud, Gloucestershire : The History Press ISBN 978-0-7524-9209-4. (Noiz kontsultatua: 2022-06-17).
11. ↑   **(Ingelesez)** «Progressive Methodism» *United Methodist Insight* (Noiz kontsultatua: 2022-06-17).
12. ↑   Gordon, Peter; Doughan, David.  (2005). *Dictionary of British women's organisations, 1825–1960.*  Routledge, 16 or. ISBN 978-0-7130-4045-6..
13. ↑  F. Regard, *Feminisme et prostitution dans l'Angleterre du 19e siecle : la croisade de Josephine Butler*, Lyon, ENS Editions, 2014.
14. ↑  Durham’s latest College salutes social reformer and women’s campaigner

Ikus, gainera
-------------

* Millicent Fawcett
* Feminismoaren historia

Artxiboak
---------

Josephine Butlerren artxiboak The Women's Library-n daude, London School of Economics liburutegian (erref.: 3JBL[*Betiko hautsitako esteka*]). Badira bilduma garrantzitsuak ere Liverpooleko Unibertsitatean eta Northumberland-eko Artxiboetan, Woodhorn, Ashington, Northumberland.

Bibliografia gehigarria
-----------------------

* Boyd, Nancy.' Tres Mujeres victorianas Quién Cambió Su Mundo: Josephine Butler, Octavia Cerro, Florence Ruiseñor (Oxford Prensa Universitaria, 1982)
* Jane Jordan "Josephine Butler" (John Murray 2001)
* McHugh, Paul. *Prostituzioa eta erreforma sozial viktoriarra* (Routledge, 2013)
* Mathers, Helen. Prostitutetako patroia: Josephine Butler eta Eskandalu viktoriarra (La Prensa de Historia, 2014)
* Neal, Diana, ed Sexo, Género, eta Erlijioa: Josephine Butler Revisited (Peter Lang, 2006)
* Petrie, Glen. Bereiztasun berezia: Josephine Butlerren kanpainak (Macmillan, 1971)
* Strachey, Rayo. La Causa: Historia A poco del movimiento de las Mujeres en Gran Bretaña (1928) 187@–222 or.
* Walkowitz, Judith (2004; on-line edn, 2006ko maiatza). "Butler , Josephine Elizabeth (1828@–1906)". Oxford Biografia Nazionalaren Hiztegia (Oxford Prensa Universitaria).

### Iturri primarioak

* Butler, Josephine Elizabeth Grey. *Gurutzada handi baten oroipen pertsonalak* (H. Marshall, 1896)

Kanpo estekak
-------------

* Josephine Butler Oroitzapenezko konfiantza
* Emakume viktoriarren idazleen proiektuko lanak
* Josephine Butlerren lanak, gutxi gorabehera, Interneteko artxiboan
* Josephine Butlerren lanak LibriVoxen (audiobooken jabari publikoalink=|alt=|15x15px)
* Josephine Butlerren bizitza
* Josephine Butler Gizarte Liburutegia
* Josephine Elizabeth Butler (née Grey) Vatios de Frederic del Georgeren erretratua, oihalaren gainean dagoen olioa, 1894.
* [*Esteka hautsia*] El archivo aguantado en Universitario de Liverpool Archivos y Colecciones Especiales
* [*Esteka hautsia*] el archivo aguantado en Leeds Biblioteca Universitaria

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q225863
* Commonscat Multimedia: Josephine Butler

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 30328128
* ISNI: 0000 0000 8368 6562
* BNF: 119546204 (data)
* GND: 118518127
* LCCN: n50032583
* NDL: 01230084
* NKC: nlk20000090742
* NLA: 36185690
* CiNii: DA04192956
* SNAC: w6jq26vg
* SUDOC: 083010882
* BIBSYS: 90174489
* Open Library: OL113081A
* **Bilduma digitalak**
* Gutenberg proiektua: 5456

 |

* Wd Datuak: Q225863
* Commonscat Multimedia: Josephine Butler