**Margaret Olivia Slocum Sage**, edo **Olivia Sage** (Syracuse (New York), AEB,1828ko irailaren 8a - New York, AEB, 1918ko azaroaren 4a), estatubatuar irakaslea eta filantropoa izan zen, hezkuntzarako egindako ekarpenengatik eta arrazoi progresistengatik ezaguna. 1869an, Russell Sage baroaren bigarren emaztea izan zen. 1906an alargundu zenean, 63 milioi dolar baino gehiagoko dirutza jaso zuen, bere nahierara erabiltzeko. 

Irakasle ohia zela, Olivia Sagek gogor lagundu zion hezkuntzari, Syracusen eta beste unibertsitate batzuetan programak eta eraikinen eraikuntza finantzatuz. 1907an Russell Sage Fundazioa sortu zuen eta 1916an Russell Sage Ikastetxea sortu zuen, emakumeentzako hezkuntza-programak hornitzeaz gain.

Biografia
---------

### Lehen urteak eta hezkuntza

Margaret Olivia Slocum, Olivia izenez ezaguna, Syracusen (New York) jaio zen, Margaret Pierson-en (Jermain jaioa) eta Joseph Sloum-en alaba. 1837ko finantza-izuaren eta estatu osoan trenbideak eraiki ondoren kanaletan zirkulazioa murriztaren ondoren, aitaren negozio eta biltegiak errentagarriak izateari utzi zioten. Aitak zailtasun finantzarioak zituen arren, Olivia eskola pribatuetan hezi zen eta 1847an graduatu zen Troy Female Seminary-n (geroago Emma Willard School, prestaketa-eskola).

### Irakasle

Olivia Slocum 20 urtez aritu zen irakasten Syracuse (New York) gurasoekin bizi zen herrian eta Filadelfian. Aitak negozioak salbatu nahian jarraitu zuen, baina 1857an, tuberkulosiak larriki jota, bere familia-etxea saldu behar izan zuen Syracusen. Oliviak eta haren amak familiakoekin bizitzera joan behar izan zuten.'

Gerra Zibilean, Olivia Slocum Filadelfiara joan zen, eta han etxe-irakasle gisa lan egin zuen familia aberats batentzat. Ospitale militar batean ere boluntarioa izan zen.

Ezkontza eta familia
--------------------

1869an, 41 urte zituela, Olivia Slocum Russell Sagerekin ezkondu zen. Russell Sage alargun finantzarioa eta *baroia* zen, bera baino hamabi urte zaharragoa. Ez zuten seme-alabarik izan. Oliviak bere emazte-lanak definitutako jarduerak egin zituen.

1906an, Sage hil egin zen, eta 70 milioi dolarreko dirutza utzi zion Oliviari, mugarik gabe erabiltzeko moduan.

Filantropia
-----------

Bere filosofia "*Emakume astitsuen aukerak eta erantzukizunak*" izeneko artikuluan laburbildu zen. Bertan, "*zorigaiztoko pertsonei giro ona, autosufizientzia eta erantzukizun indibidualerako aukerak eta eskrupulurik gabeko pertsonen aurkako babesa eskaintzen laguntzea*" sartzen da. Sage andreak Konstituzio Uhartea eman zion gobernu federalari, West Pointi gehitzeko. 

1905ean, Olivia Sagek Sirakuseko Unibertsitateari jakinarazi zion Yatesko gaztelua eta inguruak erosiko zituela maisu-maistren unibertsitate bat izateko. Proiektu independente horrek Syracuserekiko lotura, irakasle gisa zuen identifikazioa eta emakumeen hezkuntzarekiko konpromisoa erakutsi zituen.

E. Lilian Todden (hegazkinak diseinatu zituen munduko lehen emakumea) mezenas izan zen Sage, 1906an Madison Square Gardens-eko erakusketa batean Todden lehen hegazkin-diseinua ikusi ondoren.

### Russell Sage Fundazioa

Banakako dohaintzarik handiena 10 milioi dolarrekoa izan zen 1907an, Russell Sage Fundazioa sortu eta hornitzeko. Fundazio hori gizarte-gaien azterketetan eta gai horiekin lotutako arazoei irtenbideak gomendatzean datza.

1908an 650.000 dolar eman zizkion Yale Unibertsitateari, eta, horri esker, Hillhouse jabetza-ondasuna erosi zuen, unibertsitateko Science Hill gisa. 1909an, Sagek Holder Hall eman zion Princetongo Unibertsitateari. Unibertsitateak Christopher Holder arbaso kuakeroaren izena du, eta Massachusetts kolonialean jazarri zuten bere erlijioa zela eta.

[[File:Margaret Olivia Slocum Sage portrait.jpg|ezkerrera|thumb|180px|Margaret Slocum Sage argazkia, John Colin Forbesek egina, Risley Hall, Cornell Universityn]]

Risley Hall plaka, Cornell UniversitynBird-lore, 1915Olivia Sageren koadroa Risley Hall-en, Cornell University
### Cornellgo Unibertsitatea

Bi urte geroago, Sagek 300.000 dolar eman zizkion Cornell Unibertsitateari, emakumeentzako logela bat eraikitzeko, Risley Hall, amaginarrebaren izena duena. Emakumeen hezkuntzaren sustapenean, 1912an *Olivia Josselyn etxea* eraikitzeko finantzazioa ere sartu zen, Vassar Collegen, emakumeentzako unibertsitatean, amonaren omenez horrelaxe deitua.

### Marsh uhartea

1912an, Sagek Marsh uhartea erosi zuen Mexikoko Golkoan, eta hegaztientzako eta beste animalia basati batzuentzako babeslekua ezartzeko erabili zuen.

### Russell Sage College

1916an, Sagek Russell Sage College sortu zuen Troyn, New York estatuan, emakumeentzako unibertsitate integral gisa. Ikastetxea Troy barruti historiko izendatuaren barruan dago, Leku Historikoen Erregistro Nazionalean agertzen den eremuan. Unibertsitateak arte liberalen hezkuntza-programak eta lanbide-heziketako programak eskaintzen ditu, ikasleak beren karreretan eta komunitateetan eragina duten emakume bihur daitezen bultzatzeko.

### Sage Harbor

Olivia Slocum Sage udak Sag Harbor, New Yorkeko etxe batean ematen zituen, Long Islandeko ekialdeko balea-arrantzaleen herri batean. Herrian liburutegi baten eraikuntza antolatu eta funts gehienak eman zituen. *John Jermain maiorra* liburutegia aitonaren omenez izendatu zuen, Amerikako Iraultzan borrokatu zena. Augustus N. Allenek diseinatutako liburutegia 1910ean aurkeztu zen herriko jendearentzako opari gisa. Lurrak 10.000 dolar balio izan zuen, eta Main Streeteko Sageren udako etxearen pare-parean zegoen zuzenean.

Olivia Sageren udako egoitza, urte askoan, hiriko Sage Harbor baleen museo gisa erabiltzeko egokitu zen. 2017an, New Yorken emakumeek bozkatzeko duten eskubidearen mendeurrenaren ohorez, William G. Pomeroy Fundazioak onespena eman zion errepidean, Sageren lehengo etxearen ondoan, Saguesen, errotulu historiko bat jartzeko, mugimendu sufragistari egindako ekarpenak aitortzeko.

Legatua
-------

Ruth Crocker historialariak Olivia Sagek testamentuan bere aberastasunaren banaketa nola aurreikusi zuen aztertu zuen: bere ondareak berrogeita hamabi zati berdin zituen. Izendatutako hemeretzi hezkuntza-erakundek 800.000 dolar inguru jaso zituzten. 1,6 milioi legatu baino handiagoak ezarri zizkien erakunde hauei: Emma Willard Eskola, Emakumearen Ospitalea, Haurrei Laguntzeko Elkartea, Karitateko Erakundeen Elkartea, Artearen Metropoli Museoa, Historia Naturaleko Museo Amerikarra eta Syracuse Unibertsitatea. Bere testamentuan dohaintza handiak ere eman zizkion eliza, misio eta beste arrazoi erlijioso askori.

Sagek 2.750.000 dolar eman zituen hil ondoren, 1919an, *Russell Sage Foundation Homes'* izeneko hiri-inguruko komunitatea garatzeko (Forest Hills Gardens, *Queens*). Gainera, dohaintza ugari egin zizkion Rensselaer Institutu Politeknikoari (IPR) eta Emma Willard Eskolari, biak Troyn kokatuak. Ekarpen horien artean, Sagek emandako funtsak sartu ziren, Rensselaer Institutu Politeknikoko campusean hobekuntza garrantzitsuak egin zituztenak: 1916an *Russell Sage jantokia* eraikitzea (horrela deitu zion Sageren ilobaren omenez, 1859an bertan graduatua); eta milioi bat *Russell Sage Laborategia* garatzeko. Horixe izan zen Rensselaerko Ingeniaritza Elektriko eta Mekanikako Departamentuaren oinarria. 

Slocum Sagek Durhameko Trebakuntza Eskola Nazionalean ere lagundu zuen, Ipar Carolina (gero Ipar Carolinako Unibertsitate Zentrala), James E. Shepard-ek irakasle beltzentzat sortua eta Chautauqua mugimenduan afiliatua. 1915era arte, Sageren dohaintzen batura 23 milioi dolarretik gorakoa izan zen.

Russell Sage Mausoleoa

Russell Sage Mausoleoa
----------------------

Russell Sage Mausoleoa Oakwooden, Troyn, New Yorken. Bere emazteak, Margaret Olivia Slocum Sage andreak Sagek nahita utzi zuen mausoleoa izenik gabe. Monumentuaren ezkerraldean bankua dago. Bankuak leku komunak ziren Oakwooden, eta, landa-hilerri asko egiten dutenez, hilerri eta parke publiko gisa erabiltzen zituzten. Bankuaren atzealdeko erdigunean Medusaren erliebea dago, osorik suge-ilearekin. Sage andreak diseinuaren aukeraketa bat egin zuen.

Erreferentziak
--------------

1. 1 2  Dunwell, F.F. 1991, The Hudson River highlands, New York: Columbia University Press,
2. 1 2 3 4  "Mrs. Russell Sage: About", Auburn University Digital Libraries, accessed 3 May 2012
3. ↑  "Mrs. Russell Sage Digital Collection", Auburn University Libraries, accessed 3 May 2012
4. ↑  The Philanthropy Hall of Fame, Margaret Olivia Sage
5. ↑   Sampson, Christine.  (1 Nov 2017). *Historic Marker Dedicated to Sag Harbor's Benefactor.*  The Sag Harbor Express.
6. ↑   **(Ingelesez)** «Search media - Wikimedia Commons» *commons.wikimedia.org* (Noiz kontsultatua: 2022-11-10).

Bibliografia
------------

* Crocker, Ruth, Mrs. Russell Sage: Women's Activism and Philanthropy in Gilded Age and Progressive Era America, Indiana University Press, Bloomington, Indiana, 2006, ISBN 0-253-34712-2
* Crocker, Ruth.' "From Widow's Mite to Widow's Might: The Philanthropy of Margaret Olivia Sage." *Journal of Presbyterian History* (American Presbyterians) 74, ez. 4, Winter 1996, 253-264.
* "The History of Philanthropy as Life -History: A Biographer's View of Mrs. Russell Sage." In Philanthropic Foundations: New Scholarship, New Possibilities, arg. Ellen Lagemann. Bloomington: Indiana University Press, 1999, 318-328.
* "I Only Ask You Kindly to Dive of Your Fortune with Me: Begging Letters and the Transformation of Charity in Late 19th Century America." Social Politics 6, Summer 1999, 131-160.
* "Mr. Russell Sage: 'Private Griefs and Public Duties', *In Ordinary Women*, Especial Lives: Women in American History, arg. Kriste Lindenmeyer. Wilmington, DE: Scholarly Resources, 2000, 147-159.
* *Splendid Donation: A Life of Philanthropist Mrs. Russell Sage*, Bloomington: Indiana University Press, 2003.

Forest, Robert W. "Margaret Olivia Sage, Philanthropist." *The Survey 41*, 1918, 151.

* Gleason, Arthur Huntington. "Mr. Russell Sage and Her Interests." *The World's Work* 13, 2006ko azaroa, 8182-8186.
* Hammack, David C. "The Russell Sage Foundation, 1907-1947: An Historical Introduction." In The Russell Sage Foundation: Social Research and Social Action in America, 1907-1947, Frederick, MD: UPA Academic Editions, 1988, 1-14.

Kanpo estekak
-------------

* Margaret Olivia Slocum Sage, Proyecto de precisión de Internet
* "Colección digital Sra. Russell Sage", Bibliotecas de la Universidad de Auburn
* "Casa Josselyn", Colegio Vassar

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q15499969
* Commonscat Multimedia: Margaret Olivia Slocum Sage

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 52861269
* ISNI: 0000 0000 3873 0077
* BNF: 15615379d (data)
* GND: 132872870
* LCCN: no00065098
* SNAC: w6w6738f
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q15499969
* Commonscat Multimedia: Margaret Olivia Slocum Sage