**Armando Diaz** (Napoli, 1861eko abenduaren 5a - Erroma, 1928ko otsailaren 29a) espainiar jatorriko italiar jeneral eta marexala izan zen. Italiako armadan, komandante izan zen Italia-Turkia Gerran (1911-1912) eta Estatu Nagusiaren parte bilakatu zen Luigi Cadornaren agintepean Lehen Mundu Gerraren hasieraren ondoren, 1914ko abuztuan. Aurrerago, Cadornaren porroten ondorioz Italiako armaden agintari nagusia bihurtu zen eta Piave Ibaiko guduan garaipen esanguratsua lortu zuen, eta geroago emaitza bera izan zuen Vittorio Venetoko guduan Italiar Fronteari amaiera eman zion. Ekintza gogoangarri horiengatik Lehen Mundu Gerrako jeneralik onenetakotzat jotzen da.

Lehenengo urteak
----------------

Napoli-njaio zen, espainiar eta italiar jaorriko familia batean. Aita Lodovico Diaz itsas armadaren jenerala zuen eta ama, Irene Cecconiren semea. Armando Diazek Napoliko Eskola Militarrean hasi zituen ikasketak Turingo Akademia Militarrera mugitu baino lehen; han, 1884an, artilleriako ofizial titulua jaso zuen. Garai hartan, kazetar batek honela deskribatu zuen: "*Erdiko gorpuzkerakoa, azal ilundua, ile beltza grisa bihurtzekotan eta begietan distira txiki bat...Soldadu gisa diziplina handikoa zen, eta arau zorrotzak ezartzen zien bere soldaduei, bera ere bete behar zituena. Normalean lasaia.*

Ibilbide militarra
------------------

Hasieran 10. Artilleria Erregimenduan parte hartu zuen, baina 1890e3an, kapitain titulua jaso zuenean, 1. Artilleria Erregimendura aldatu zuten. 1894an Gerra Eskolan ikasketak egitn eta ikastaro guztiak klaseko lehena izaten bukatzen zituen. Amaitu eta gero Alberto Pollio jeneralaren agindupean jarri zen.

1899an, jeneral mailara igo zuten eta 26. Infanteria Erregimentuaren Batailoi bat agindu zuen

1905ean lotinant jeneral titulua jaso zuen eta 1910ean Italiar-Turkiar Gerran parte hartu zuen. 1912an Zanzuren, Libian borrokatzen, zauritua izan zen baina azkar sendatu zen.

Lehen Mundu Gerra
-----------------

Lehen Mundu Gerra hasi zenean Luigi Cadornaren agindupean geratu zen unitateen operazioen agintari gisa. 1916ko ekainean 2 izarreko jeneral maila jaso zuen eta 49. dibisioa eta 23. armada gorputzak agindu zituen, hurrenez hurren.

Caporettoko gudua porrot osoa izan zen italiar armadarentzan: horrengatik, 1917ko azaroaren 8an Luigi Cadorna jenerala ordezkatzeko agindua jaso zuen. Monte Grappan berrantolatu zuen geratzen zen italiar armada eta defentsa latza egin zuen han. 1918ko udan Piave ibaiko guduan garaipen handia izan zuen eta aurrerago 1,4 milioi italiar soldadu zuzendu zituen Vittorio Venetoko guduan, Italiar Frontearen azken gudua. Haren *Bolletino della Victoria*rekin (Garaipenaren aitorpena) famatua egin zen; horrekin gerraren amaieraren berria eman zuen.

Gerraostea
----------

1921eko azaroaren 1ean Kansas Cityra joan zen Askatasunaren Memoriala irekitzeko, Gerraostean Diaz senatari titulua jaso zuen eta 1921ean Viktor Emanuel III Erregeak *Duce della Vittoria* noblezia-titulua eman zion. Benito Mussolinik Gerra Ministro bihurtu zuen Diaz eta marexal titulua eman zion. 1928an Erroman hil zen. Bi ume izan zituen.

Erreferentziak
--------------

* Francis Whiting Halsey. "The Literary Digest History of The World War Compiled From Original And Contemporary Sources". Richardson Press (2010eko martxoaren 9a). 106. orrialdea
* "L'arrivo in Italia dei feriti di Derna e di Zanzur – Lo sbarco a Napoli".

1. ↑   Zook, George F.; Halsey, Francis Whiting.  (1920-07). «The Literary Digest History of the World War, compiled from Original and Contemporary Sources: American, British, French, German, and Others» *The American Historical Review* 25 (4): 720. doi:10.2307/1834946. ISSN 0002-8762. (Noiz kontsultatua: 2019-07-14).
2. ↑   «La Stampa - Consultazione Archivio» *www.archiviolastampa.it* (Noiz kontsultatua: 2019-07-14).

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q333778
* Commonscat Multimedia: Armando Diaz

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 5729160
* ISNI: 0000 0000 8085 5148
* BNF: 12103451b (data)
* GND: 118880195
* LCCN: n2002034182
* NARA: 10597354
* SNAC: w6f231dg
* SUDOC: 150502761
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Lur: 01494/eu\_d\_1068/d1068
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q333778
* Commonscat Multimedia: Armando Diaz