**Piriápolis** Uruguaiko itsasertzeko hiri bat da, Maldonado departamenduan dagoena, udalerri homonimoaren egoitza, Montevideo hiriburutik 98 kilometro ekialdera. 8.830 biztanle finko ditu, flotatzen duen biztanleria askoz handiagoa den arren, batez ere abendua eta martxoa bitartean. Herrialdeko lehen bainuetxe herria izan zen. Argentinako bisitari asko eta gero eta brasildar eta europar gehiago jasotzen ditu, barne turismoa garrantzitsuena den arren.

Historia
--------

Piriápolisen sortzailea Francisco Piria izan zen, Montevideon jaio zena 1847ko abuztuaren 21ean. Oso gaztea, aitaren osaba batek eraman zuen Italiara, bere heziketaz arduratu eta ezagutza historiko, mitologiko eta filosofikoak eman zizkion apaiz jesuitak, eta horrek eragin handia izan zuen bere bizitzan.

Uruguain bueltan, 16 urterekin boluntario gisa matrikulatu zen kuartel batean, bere lan ezagun bakarrean, gerora bere lehen urratsak ematen hasi baitzen enpresaburu gisa, Montevideoko Merkatu Zaharrean sortu zuen establezimendu txiki batean, 1875. urtera arte mantendu zuena.

Urte horien inguruan Montevideoko lursailen salmentara dedikatzen hasi zen, jarduera horretan bere fortunaren zati handi bat forjatu eta horren bitartez hiriaren egungo itxuraren zati handi baten erantzule bihurtu zen, Montevideoko hirurogeita hamar auzo eta herrialdearen barnealdeko beste hainbat sortuz.

Ekintza hauekin batera, kazetaritza eta literaturari eskaini zion bere burua, *La Tribuna Popular* egunkariaren sortzailea izanik, liberala zela aldarrikatu zuen eta haren bitartez garaiko gobernuaren eta politikarien aurkako jarrera jaso zuen, aldi berean. bere bidaien memoriak idatzi zituen, bai Europara egindako bidaietatik, bai Errepublikaren barnealdetik egindako biretatik.

1890. urtean Piriak bere "Establezimendu Agronomikoa" sortzea erabaki zuen, zeina, herrialdeko hainbat tokitara bisita egin ondoren, Cerro Pan de Azúcar inguruetan instalatzea erabaki zuen.

 Piriapoliseko Colon hotela.
Horrela, landako 2.700 hektareako zatia erosita (Pan de Azúcar muinotik itsasoraino), orduan hasi zen bere nekazaritza-eskaintza, zeinean tabakoa, mahatsa (eta, ondorioz, ardoak eta geroago "cognacquina" izeneko likorea) eta olibondoak. Zaldien eta idien indarrez eta zaldiak eta gurdiak baino beste garraiorik gabe, granitoen erauzketarekin ere hasi zen (Cerro Pan de Azúcar-etik bertatik lortuak), zeinak, lekuan bertan moztuta eta landuak, Montevideon eta Buenos Airesen merkaturatzen ziren.

Parisera lur-laginak bidali zituen aztertzera eta Italiatik eta Frantziatik mahatsondoak, gaztainondoak eta olibondoak inportatu zituen. Tentsio horiek zaintzeko eta garatzeko, Brenno Benedetti, Mario Benedetti idazlearen aitona, kontratatu zuen Europan. 1896an oraindik kontserbatzen den upeltegia ekoizten ari zen eta sortzen ari zen hiria hornitzen zuen, ardoak esportatzea ere posible eginez.

Administrazioa gaur Quebradas del Castillo den La Central-en egin zen. Bertan zegokion dokumentazioa gordetzen zen eta langile-taldeak egunero banatzen ziren.

Piriápolis jarduera produktiboen multzo osoaren azken hartzaile eta proposamen nagusi gisa agertu zen, "Etorkizuneko bainu-hiria", Piriak bere esfortzu handienak eskainiko zituen ametsa.

Erreferentziak
--------------

Kanpo estekak
-------------

* Información sobre Piriápolis
* Página de la Asociación de Promoción Turística de Piriápolis
* Portal de Piriápolis - Portal turístico de Piriápolis y sus áreas de influencia
* www.piriapolis.com
* Panorama de 1,78 gigapixels desde el Cerro de San Antonio, se ve Punta Fría

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q1006155
* Commonscat Multimedia: Piriápolis

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 124366796
* LCCN: n82251286

 |

* Wd Datuak: Q1006155
* Commonscat Multimedia: Piriápolis