recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Lagwagon, Kalifornian (Estatu Batuak) sortutako Punk Rock eta Hardcore taldea da.

Taldekideak
-----------

* Joey Cape - Ahotsa
* Chris Flippin - Gitarra
* Chris Rest - Gitarra
* Jesse Buglione - Bajua
* Dave Raun - Bateria

### Lehenagoko taldekideak

* Shawn Dewey - Gitarra (1990-1997)
* Derrick Plourde † - Bateria (1990-1997)
* Ken Stringfellow - Gitarra (1997)

Historia
--------

Taldea, 1989an sortu zen baina hasiera batean Section 8 izena jarri zioten. 1992ko Urtarrilean beraien lehen diska (Duh) kaleratu zuten Fat Wreck Chords zigiluaren laguntzaz. Diska hau gainera, Fat Wreck Chords zigiluak atera zuen lehen erreferentzia izan zen. Bi urte beranduago, 1994ean, Trashed diska kaleratu zuen. Bertan, taldearen lehen bideoklipa izango zenaren abestia sartu zuten, "Island of Shame" abestia. Hasiera batean, taldeak ez zuen nahi bideo hau burutu, garestia zelako eta MTV musika katean atera nahi ez zuelako. Baina taldearen lagun batek gastu guztiak ordaindu zizkien.

1995. urtean, taldeak bere disko arrakastatsuena kaleratu zuen (Hoss). 1997an, Derrick Plourde eta Shawn Deweyk taldea utzi zuten eta beraine partez, RKL taldean bateria jotzen zuen Dave Raun eta The Posies taldean bajua jotzen zuen Ken Stringfellow sartu ziren taldean. Urte berean, taldeak Doble Plaidinum diska kaleratu zuen. Honez gain, 1997ko urtea eta 1998ko urtea biran pasa zituzten Estatu Batuetan eta Europan. 1998ko Azaroan Let´s Talk About Feelings diska ere kaleratu zuten.

99 eta 2000ko urteak oso gogorrak izan ziren taldea desegin egingo zenaren zurrumurruak zabaldu egin ziren eta. Urte horietan ordea, Let´s Talk about Leftovers diska kaleratu zuten. Bertan, taldeak oraindik argitaratu gabe zituen abestiak sartu zituzten. 2003an, eta geldiune txiki baten ondoren, Blaze diska kaleratu zuten.

2005eko Azaroaren 1ean, taldeak Resolve diska argitaratu zuen. Diska hau, Derrick Plourderen (Taldeko baterijole originala) egin zuten. Derrickek bere buruaz beste egin zuen urte berean.

2008an, oraingoz beraien azken lana den I Think My Older Brother Used To Listen Lagwagon EP-a kaleratu zuten.

Diskografia
-----------

* Duh (Fat Wreck Chords, 1992)
* Trashed (Fat Wreck Chords, 1994)
* Hoss (Fat Wreck Chords, 1995)
* Double Plaidinum (Fat Wreck Chords, 1997)
* Let's Talk About Feelings (Fat Wreck Chords, 1998)
* A Feedbag of Truckstop Poetry (Fat Wreck Chords, 1999). Ep
* Let's Talk About Leftovers (Fat Wreck Chords, 2000)
* Blaze (Fat Wreck Chords, 2003)
* Live in a Dive (Fat Wreck Chords, 2005)
* Resolve (Fat Wreck Chords, 2005)
* I Think My Older Brother Used to Listen to Lagwagon (Fat Wreck Chords, 2008). Ep

Kanpo estekak
-------------

* **(Ingelesez)** Lagwagon taldearen webgune ofiziala

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q842156
* Commonscat Multimedia: Lagwagon

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 149718324
* ISNI: 0000 0001 0065 9612
* LCCN: n2003077796
* **Bilduma digitalak**
* Billboard: lagwagon

 |

* Wd Datuak: Q842156
* Commonscat Multimedia: Lagwagon
***Le Cochon danseur***, ***Txerri Dantzaria*** izenaz ere ezaguna, 4 minutu bakarrik irauten duen zuri-beltzezko film isila da. 1907an Pathé konpainia frantsesak estreinatu zuen.

Edukia
------

Txerri erraldoi antropomorfo batek bere talentu artistikoa erakusten du emakume batekin batera. Biek dantzatu eta antzezten dute, baina geroago, emakumeak lotsatu egiten du arropa erantzi eta biluzik uzten duenean. Biak batera dantzatzen hasten dira, eta ondoren atzean dauden gortinetarantz doaz. Jarraian, txerria mihia mugitzen, begiak inguratzen, belarriak mugitzen eta amaieran hortzak erakusten dituen eszena kezkagarria dago.

Kritikaren harrera
------------------

Ez zegoen eta ez da inoiz argituko zuzendariak azken hogei segundotan zer irudikatu nahi zuen. Zenbait teoriek diote txerriak neska sexualki erasotu edo era krudelean hil zuela lotsatzen ari zelako eta elikatu ez zuelako, eta hori bereziki zintaren hasierako segundoetan inplizitua zegoela. Gaur egun misterio bat izaten jarraitu du.

Erreferentziak
--------------

1. ↑
2. ↑

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q2409224

 |

* Wd Datuak: Q2409224
**Pitsusjärvi** aintzira Enontekiö udalerri finlandiarrean dagoen aintzira bat da, Raittijärvi sami herrixkatik eta Norvegiako mugatik hurbil dagoena. Käsivarsi Eremu Basatian dago, Lappi osoko hegazti-espezie ugarienak aurki daitezkeen eremu basatian, hain zuzen; aliota txikiak, antzara nanoak, belatz handiak, elur-hontzak, eskandinaviako lagopodoak, ipar-belatzak, ipar-kaskabeltzak, laponiako kaskabeltzak, marikoi isats-luzeak, negu txontak eta papourdinak dira, esaterako, aintzira inguruan aurki daitezkeen hegazti-espezie batzuk. Inguruko baldintza latzei probetxu ateratzea lortu duten animalia ugari dago ere; hala nola, azeri zuri eta gorriak, elur-oreinak, erbinude zuriak, eskandinaviako lagopodo eta lursaguak, ipar-katamotzak, jatunak, mendi lemingak, lursagu txikiak eta tundrako satorrak .

**Pitsusjärvi** aintzira.
Uda partean iristen diren beste ohiko biztanle batzuk hartz arreak eta otsoak dira.

Riimmajávri aintzira **Pitsusjärvi**ren bizilagun nagusia da. Zuzenean Eskandinaviako mendietatik datorren Govdajohka ibaiko urak betetzen du aintzira; bestalde, ateratzeko orduan, ura, Pitsusköngäs ur-jauziaren eta Lätäseno ibaiaren bitartez, Botniako Golkoraino doa. Aintziraren ertz batean dagoen, Pitsusköngäs Finlandiako ur-jauzi ospetsuenetako bat da bere garaierari esker. Gutxi gorabehera, azarotik ekainera izoztua egon ohi da aintzira.

Aintzira oso ezaguna da arrantza munduan; izan ere, bertan, amuarrain marroi eta laponiako amuarrain artiko handienak arrantzatzera uda partean etorri ohi diren arrantzaleen kopurua handia da.

Erreferentziak
--------------

1. ↑  Käsivarren erämaa-alue

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q11888040
* Commonscat Multimedia: Lake Pitsusjärvi

---

 |

* Wd Datuak: Q11888040
* Commonscat Multimedia: Lake Pitsusjärvi


| Enontekiöko aintzira garrantzitsuenak |
| --- |
| Saana mendixkako ikuspegi urtsuakSaana mendixkako ikuspegi urtsuakMalla Erreserba Naturaleko Kilpisjärvi aintziraMalla Erreserba Naturaleko Kilpisjärvi aintziraAilakkajärvi • Guoskatjávri • Iso Salankijärvi • Iso Leveä • Kalaton • Kalatonjärvi • Kaura**Kelottijärvi** • Ketojärvi • **Kilpisjärvi** • Kivijarvi • Lijankijärvi • Marsujärvi • Marttajärvi • MelajärviMuotkajärvi • Näkkäläjärvi • **Ounasjärvi** • Palojärvi • Pasmajärvi • Peerajärvi • PeltojärviPeriläjärvi • Pitsusjärvi • **Pöyrisjärvi** • Riimmajávri • Salttijärvi • Seitavuopio • SomasjärviSotkajärvi • Termisjärvi • Tuolpajärvi • Tuorkottajärvi • Vuomajärvet • Vuontisjärvi • Ylimmäinen |
**Limestone konderria** (ingelesez: *Limestone County*) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Groesbeck da. 2010eko zentsuaren arabera 23.384 biztanle zituen, Limestone kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Limestone konderriak 2.416,88 kilometro koadro ditu. Horietatik 72,2 ura dira. Beste 2.344,68 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 9,68 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 23.384 pertsonetatik 18.898 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 4.465 dira. 4.041 beltzak edo afroamerikarrak. 68 amerikar natiboak ziren eta 1 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 84 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 22 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 270 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q109616
* Commonscat Multimedia: Limestone County, Texas

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 124343876
* LCCN: n81056743
* NARA: 10036429
* **Lekuak**
* OSM: 1837736
* TGN: 1002597

 |

* Wd Datuak: Q109616
* Commonscat Multimedia: Limestone County, Texas
***Paranthropus aethiopicus*** Hominidae familiako *Paranthropus* generoko espezie fosil bat da. Genero honetako zaharrena da. Duela bi milioi urte eta erdi bizi izan zen *Homo* eta *Australopithecus* generoarekin batera.

1967an Turkana lakuaren inguruan, 2,5 milioi urteko baraila bat aurkitu zen, baina aurkikuntza horrek ez zuen inportantzia handiegirik eduki harik eta Richard Leakey ikerlari famatuak burezur bat aurkitu zuen arte: burezur beltza, lehen aipatutako barailaren espezie bereko gizaki batena.

Azken aurkikuntza honek bide berriak ireki zituen eta Bosei eta Robustus espezieen ikerkuntza bultzatu zuen.

*Australopithecus*en habitata baino leku lehorrago batean bizi izan zen, nahiz eta ez dirudien sabana zenik. Kontuan hartu behar dena duela 2,8 milioi urte aldaketa klimatiko handi bat gertatu zela da, *Australopithecus* generoaren azkena eta *Paranthropus* eta *Homo* generoen sorrera ekarri zuena.

Espezie hau, bere generoan gutxien espezializatuena da, prognatismo handia gordetzen baitu.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q310517
* Commonscat Multimedia: Paranthropus aethiopicus
* Wikispecies Espezieak: Paranthropus aethiopicus

---

* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url
* **Datu taxonomikoak**
* BioLib: 32375
* EOL: 8824341
* GBIF: 4827637
* Paleobiology Database: 83067

 |

* Wd Datuak: Q310517
* Commonscat Multimedia: Paranthropus aethiopicus
* Wikispecies Espezieak: Paranthropus aethiopicus
**Liadain** (VII. mendea, Dingle penintsula) poeta irlandarra izan zen.

Istorioa
--------

IX edo X mendeko *Comracc Líadaine ocus Cuirithir* istorioaren arabera, **Corkaguineyko Liadain** poeta gisa bidaiatuz Connacht lurraldera joan zen eta bertan Cuirithir mac Doborchu poeta ezagutu zuen garagardo jaialdi batean.

Cuirithir-ek proposamena egin zion: "Zergatik ez gara elkartzen, o Liadain? Gure semea bikaina izango litzateke". Liadainek honela erantzun zion: "Ez dezagun egin, nire bidaia kaltetuko luke. Baina nire etxera bazatoz, zurekin elkartuko naiz". Gau hartan elkarrekin egin zuten lo eta hurrengo egunean bakoitzak bere bideari ekin zion. Biak berriz elkartu aurretik Liadain monja sartu zen. Ez dago argi maitasuna eta erlijioaren arteko gatazka izan zen ala Liadainek ezkontza atzeratu nahi izan zuen bere potea ibilbidean jarraitzeko.

Bikoteak Saint Cummineren laguntza izpirituala bilatu zuen, baina Cuirithir-ek kastitate-botoa hautsi zuen eta Saint Cumminek beste monastegi batetara desterratu zuen eta Liadainekiko maitasunari uko egitera behartu zuen. Cuirithir-ek itsasoa gurutzatu behar izan zuen eta Liadain bihotza hautsita hil zen.

Oinarri historikoa
------------------

Liadain eta Cuirithir VII mendean bizi izan ziren eta istorioaren oinarrizko pasarteak egiazkoak direla uste da.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «Comrac Liadaine ocus Cuirithir 'The Encounter of Liadain and Cuirithir'» *lrc.la.utexas.edu* (Noiz kontsultatua: 2019-03-10).

Kanpo loturak
-------------

* *Liadain and Curithir* liburua

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: ***Liadain*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q4260764

 |

* Wd Datuak: Q4260764
**Liam Paul Paris Howlett** (Essex Erresuma Batua, 1971ko abuztuaren 21a - ) The Prodigy musika elektronikoa jotzen zuten bandako kide garrantzitsuena da.

Biografia
---------

Moog Prodigy sintetizatzailea
The Prodigy 2009ko Rock&Ring festibalean
Liam Howlett 1971ko abuztuaren 21ean jaio zen Essex-en. Piano klasikoa zuen gustuko eta 14 urteko gaztea irratitik grabatutako abestiak mezklatzen aritzen zen, jada.

Txikitatik piztu zion arreta musika elektronikoak eta *breakdancing* ikasi zuen. Clubetara joan ohi zen eta, behin, Keith Flint eta Leeroy Thornill ezagutu zituen. Liamen musikak txunditu egin zituen eta The Prodigy sortzeko pausua eman zuten. *Prodigy* izena Liamek Keithi emandako zintatik etor daiteke edo, agian, Liamen sintetizadorearen izenetik, *Moog Prodigy* baitzen hau.

1998an, Marie Anne Hobbsen irrati saioan nahasketa bat egiteko aukera eskaini zioten Liami. 2006ko urtarrilaren amaieran, *Back To Mine* konpilazio albuma atera zuen salmentara. Liamen abesti gogokoenak biltzen ziren bertan, *Wake the fuck up* barne, Prodigyren zuzeneko kontzertuen introa egiteko aukeratu zutena 2005/2006ko udazken-neguetan.

2002ko ekainaren 6an, All Saints bandako abeslari ohia zen Natalie Appletonekin ezkondu zen.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: ***Liam Howlett*** |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q388259
* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 34659908
* ISNI: 0000 0001 1871 3322
* BNF: 140512147 (data)
* GND: 134796713
* LCCN: n2009033538
* NKC: xx0095340
* BIBSYS: 6010008

 |

* Wd Datuak: Q388259
Pelkosenniemiko armarriaPelkosenniemiko armarria
**Pelkosenniemiko armarria** (finlandieraz, *Pelkosenniemen vaakuna*) Finlandia iparraldean dagoen Pelkosenniemi udalerriaren ikur nagusia da.

Armarria Ahti Hammar artista helsinkiarrak sortu zuen 1960. urtean eta udalerriko udalbatzak urte bereko urtarrilaren 16an Pelkosenniemiko ikur nagusitzat hartu zuen (Barne Ministerioak martxoaren 24an). Armarria sortzerakoan, artistak eskualdeko natura eta kultura izan zituen buruan eta, hala, bertan agertzen diren irudiekin, udalerriaren bereizgarri nagusia irudikatu nahi izan zuen: Pyhä muinoa, alegia. Zilarrezko atzealdearen aurrean, urdin koloreko gurutzea dago, urdinezkoak ere diren hiru tontorren gainean. Izan ere, armarriko hiru tontorrak Pyhä muinoaren hiru gailurren irudiak dira eta gurutzeak, aldiz, muinoaren izena adierazten du (*Pyhätunturi*-k, euskaraz, "muino saindua edo sakratua" esan nahi du). Hammar artista, zehazki, aspaldiko kontakizun batean oinarritu zen armarria sortzeko; hain zuzen ere, esaten da Kemijärviko elizbarrutiko apaiz gorenak lurralde hartan bizi ziren samiak bataiatu eta kristautasunera bihurtu zituela 1648. urtean Pyhä muinoaren tontorrean .

Erreferentziak
--------------

1. ↑    *Suomen kunnallisvaakunat.*  Suomen Kunnallisliitto, 153 or. ISBN 951-773-085-3..
2. ↑  Kunnat.net Vaakunat; Pelkosenniemi.2013.07.27

Ikus, gainera
-------------

* Pelkosenniemi
* Lappiko armarriak

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q5410757

 |

* Wd Datuak: Q5410757


| * i
* e
* a
Lappiko armarriak |
| --- |
| Udalerriak | Enontekiö • Inari • **Kemi** • **Kemijärvi** • Keminmaa • Kittilä • Kolari • Muonio • Pelkosenniemi • Pello • Posio • Ranua • **Rovaniemi** • Salla • Savukoski • Simo • Sodankylä • Tervola • **Tornio** • Utsjoki • Ylitornio | Lappiko armarria |
| Aspaldikoak | Alatornio • Karunki • Kemijärvi (1960-1972) • Petsamo • Rovaniemi (1930-2005) |
| **Lappi** • **Laponia** • **Finlandia** |
Latinezko *peplum* hitza, berez, antzinako grezierazko peplo hitzetik dator, alegia, emakumezkoen tunika zena.**Peplum** generoa edo **ezpata eta sandalia** generoa ,(italieraz singularrez *peplum* eta pluralez *pepla*), Antzinaroan girotutako filmak osatzen duten zinema genero bat izendatzeko erabiltzen diren esamoldeak dira. Jatorriz, 1958-1965 artean garai historiko horretan girotutako italiar filmek jaso zuten izendapena da. Italiar ekoizpen hauek beren aurrekontu apalekin Hollywoodeko urrezko garaian ekoiztutako *Samson and Delilah* (1949), *The Ten Commandments* (1956) eta *Spartacus* (1960) bezalako super-ekoizpen epikoekin lehiatzeko sortu ziren.

Halere, urteen poderioz, izendapen honetan garai horretan girotutako herrialde guztietan ekoiztutako film garaikideak sailkatzen dira, ez Italian ekoiztuak bakarrik.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q1433443
* Commonscat Multimedia: Peplum films

---

* **Identifikadoreak**
* GND: 7565752-1
* LCCN: sh2002001446

 |

* Wd Datuak: Q1433443
* Commonscat Multimedia: Peplum films
**Sibarita** gauza bikain, dotore eta garestien zalea dena da. Izen honen etimologia Sibari italiar hiritik dator, eta zehazkiago, bertan zegoen Sibaris antzinako greziar koloniatik, bere biztanleen luxuzko eta oparitutako bizitzagatik ospetsua zena.

Oro har, erosketa-maila handiko pertsonak dira, eta, horri esker, artikulu eta ondasun esklusiboak eta balio handikoak eskura daitezke. Batzuek erosteko ahalmen hori nabarmentzeko ohitura izan dezakete, eta, kasu horretan, nabarmenkeria hori haien izaera sibaritaren parte da. Sibaritismoa bizitzako edozein ordenari buruzkoa izan daiteke, edo, zehatzago, ondasun edo adierazpen mota jakin bati buruzkoa.

Tradizioz, oturuntza eta gustu gastronomiko finez gozatzen duten gizabanakoei "sibarita" (baita ahozuri edo mokofin ere) deitu izan zaie, baina gaur egun, janariaren sibaritetarako ez ezik, musikaren, teknologiaren, artearen, bidaien eta abarren sibaritetarako ere erabiltzen dugu.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   Euskaltzaindia. *Sibarita.*  in: *Euskaltzaindiaren Hiztegia*..
2. ↑   Johnson, Samuel.  (1830). *Johnson's English Dictionary, as Improved by Todd and Abridged by Chalmers.*  Boston: Perkins and Marvin, 907 or..

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q21129726

 |

* Wd Datuak: Q21129726
**Pepsina** entzimaren molekula
**Pepsina** proteinak degradatzen dituen entzima bat da, urdailean jarduten duena. Urin gastrikoaren entzimarik garrantzitsuena da. Theodor Schwannek aurkitu zuen 1836an, gizakian aurkituriko lehenengo entzima izanik.

Liseriketa edo digestioan funtsezko zeregina betetzen du, eta pH oso azidoetan funtzionatzen du hobekien (pH=2-3).

Urdaileko guruinetako zelulek ekoizten dute, pro-entzima moduan (pepsinogeno). Gero, urdailean dagoen azido klorhidrikoak pepsinogenoa pepsina bihurtzen du (HCl horrek pepsinogenoaren aminoazido batzuk deusestatzen ditu, pepsina agertuz):

Pepsinogeno → Pepsina
Pepsinak proteinak deskonposatzen ditu, polipeptidoak agertuz:

Proteina → Polipeptidoak

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q190265
* Commonscat Multimedia: Pepsin

---

* **Identifikadoreak**
* BNF: 144231433 (data)
* GND: 4126305-4
* LCCN: sh85099679
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q190265
* Commonscat Multimedia: Pepsin
**Phillips konderria** (ingelesez: *Phillips County*) Montanako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Malta da. 2010eko zentsuaren arabera 4.253 biztanle zituen, Phillips kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Phillips konderriak 13.498,71 kilometro koadro ditu. Horietatik 186,08 ura dira. Beste 13.312,63 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,32 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 4.253 pertsonetatik 3.746 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 81 dira. 1 beltzak edo afroamerikarrak. 343 amerikar natiboak ziren eta 1 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 10 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 0 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 152 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q496577
* Commonscat Multimedia: Phillips County, Montana

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 125505274
* LCCN: n82004278
* NARA: 10039439
* **Lekuak**
* OSM: 1740641
* TGN: 2001295

 |

* Wd Datuak: Q496577
* Commonscat Multimedia: Phillips County, Montana
Karlos V.aren jauregia, Granada.
**Pedro Machuca** (Toledo, 1490 aldean - Granada, 1550) Pizkundeko espainiar arkitekto eta margolaria izan zen. Bere lanik garrantzitsuena Granadako Karlos V.aren jauregia da.

Bizitza eta lanak
-----------------

Pintura eta arkitektura ikasketak Italian egin zituen, eta handik itzuli ondoren Granadan hartu zuen bizitokia. Italian egon zen garaian harremanak izan zituen Rafael eta Michelangelorekin, eta haien kutsua (Michelangelorena bereziki) agerikoa da bere pinturan, *Laguntzaren Ama Birjina* (1517; Pradoko museoa, Madril) esaterako. Lan hori Italian bizi izan zen garaikoa da, baina koadro gehientsuenak Granadara itzuli ondoren egin zituen.

Dena dela, Machucak margolari gisa baino ospe handiagoa izan zuen arkitekto gisa. Arkitekturako lanetan Bramante eta Sangalloren eragina antzematen zaio, eta baita Florentziako eskolako arkitektoena ere. Bere obra aipagarriena Granadako Karlos V.aren jauregia da, Alhambraren barrutian eraikia. Jauregi haren proiektua 1526koa da, baina Pedro Machucaren seme Luisek amaitu zuen 1550. urte inguruan. Espainiar tradizioa alde batera utzita, garai hartan oraindik lantzen zen estilo platereskotik urrun, oso nabarmena du italiar artearen eragina, batez ere Bramante, Rafael eta Peruzzirena, eta huraxe izan zen Espainian XVI. mende hasieran egin zen eraikin nabarmenena.

Erreferentziak
--------------

* Artikulu honen edukiaren zati bat *Lur hiztegi entziklopediko*tik edo *Lur entziklopedia tematiko*tik txertatu zen 2013/11/8 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.


|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q1337287
* Commonscat Multimedia: Pedro Machuca

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 71265040
* GND: 123206545
* LCCN: nr93029170
* ULAN: 500032517
* RKD: 51732
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* DBE: url
* Britannica: url
* **Bilduma digitalak**
* Museo del Prado: 590bd4dc-8c3e-43e9-9097-ef8da2e36d21

 |

* Wd Datuak: Q1337287
* Commonscat Multimedia: Pedro Machuca
**San Pedro Ruakoaren auzoa** Nafarroako Lizarrako Alde Zaharraren hegoaldean dagoen auzoa da, harengandik Ega ibaiak banatzen du.

XI. mendearen bukaeran sortu zen. Donejakue bideak Ega ibaiaren hegoaldeko bazterrean dagoen auzo honen ekonomiari distira eta oparotasuna ekarri zion.

1090ean Donejakue bidea sustatzeko asmoarekin Antso V.a Ramirezek baskoien kokaleku zaharra zen Lizarra izeneko lekuan Bidearen etapa bat sortzea erabaki zuen. Gaztelu bat eraiki, jendegune bat ezarri, harresiz inguratu eta foru bat eman zion, Jakako forua oinarri harturik. Horren arabera, baimena eman zuen frankoak hara bizitzera joan zitezen. Frankoak jende noble eta elizjendearekiko basailutzatik libre zeuden gizonak ziren. Neurri horiek merkataritza sustatu eta hiria aberastu zuten ekonomiari eta kulturari begira.

Horrela San Martin burgua Ega ibaiaren eskuin bazterrean sortu zen, hots, Lizarrako auzorik monumentalena, San Nikolas eta Larrugileen kaleen inguruan. Auzo honetan Lizarrako lehen tenplu erromanikoa sortu zen: San Pedro Ruakoa eliza, alegia. Donejakue bideak gurutzatua, egungo San Pedro auzoak eutsi dio, ederki eutsi ere, Erdi Aroko izaera nabarmenari.

Ondasun nabarmenak
------------------

* Hilobi Santuaren eliza
* Nafarroako errege-erreginen jauregia
* San Pedro Ruakoa eliza
* Kartzelako zubia

Ikus gainera
------------

* Nafarroako kultura ondasunak

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q20492682
* **Ondare historikoa**
* Gizateriaren ondare: 669-481
* BIC: RI-53-0000027

 |

* Wd Datuak: Q20492682


| * i
* e
* a
 Euskal Herriko alde zaharrak |
| --- |
| Agoitz • Agurain • Areatza • Arrasate • Artziniega • Azkoitia • Azpeitia • Baiona • Balmaseda • Bastida • Bergara • Bermeo • Biana • Bilbo • Doneztebe • Donibane GaraziDonostia • Dulantzi • Durango • Elorrio • Errenteria • Erriberri • Eskoriatza • Gares • Gasteiz • Gatzaga Buradon • Getaria • Getxo • Guardia • Hendaia • HernaniHondarribia • Iruña • Larrabetzu • Lekeitio • Leintz Gatzaga • Lesaka • Lizarra • Markina-Xemein • Mutriku • Oñati • Ordizia • Orio • Otxandio • Pasaia • PlentziaPortugalete • Segura • Tolosa • Tutera • Zangoza • Zarautz • Urduña • Zumaia |
***Las más macabras de las vidas*** Eskorbuto punk talde Santurtziarraren estudioko bostgarren albuma da, 1988an *Buto Eskor* zigilu propioaren bidez argitaratua.

Grabaketa eta edukia
--------------------

Diska bederatzi abestiz osatua dago, gehienak Iosuk konposatutakoak. Kanta gehienak Iosuk abesten ditu, Juanma larriki gaixotu egin baitzen eta ezin izan baitzuen grabaketan parte hartu normalean egiten zuen bezala. Gai triste eta ilunak inoiz baino gehiago agertzen dira lan honetan, bai albumaren azalean eta bai letretan eta melodietan. *Las más macabras de las vidas* 1988ko apirilaren bukaeran grabatu zen eta urte berdineko maiatzean nahastu eta masterizatu.

3000 ale soilik banatu zituen *Buto Eskor* dikoetxeak, baina geroago beste diskoetxe batzuek (Ohiuka, Discos Suicidas) CD formatuan berargitaratu zuten, Oihukaren kasuan, lehendabizi edizio normal bat eta geroago digipack edizioa argitaratuz, binilozko formatu originala mantenduz.

Abestiak
--------

1. "Rock y violencia" - 4:40
2. "Pelos largos, caras enfermas" - 5:52
3. "Iros a la m..." - 2:27
4. "Las más macabras de las vidas" - 3:47
5. "Felices días de tu vida" - 2:51
6. "Sangre" - 4:40
7. "La última pelea" - 2:19
8. "Que corra la sangre" - 4:00
9. "Cántame una canción" - 1:30

Taldekideak
-----------

### Eskorbuto

* Iosu Expósito - Gitarra eta ahotsa
* Juanma Suarez - Baxua eta ahotsa
* Paco Galán - Bateria

### Gonbidatu berezia

* Aitor Amezaga - Teklatuak

Laguntzaileak
-------------

* Mendieta Portugalete - Argazkiak
* Alberto Quintana - Diseinua eta nahasketa

Erreferentziak
--------------

1. ↑    «Eskorbuto "Las más macabras de las vidas"» *AbainGoardia* 2009-12-25 (Noiz kontsultatua: 2018-02-27).
2. ↑   **(Gaztelaniaz)**  *Las más macabras de las vidas.*  2016-08-17 (Noiz kontsultatua: 2018-02-27).
3. ↑   **(Ingelesez)** «Eskorbuto - Las Mas Macabras De Las Vidas» *Discogs* (Noiz kontsultatua: 2018-02-27).

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q5971211

 |

* Wd Datuak: Q5971211
**Pembina konderria** (ingelesez: *Pembina County*) Ipar Dakotako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Cavalier da. 2010eko zentsuaren arabera 7.413 biztanle zituen, Pembina kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Pembina konderriak 2.904,4 kilometro koadro ditu. Horietatik 7 ura dira. Beste 2.897,4 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 2,55 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 7.413 pertsonetatik 7.137 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 190 dira. 21 beltzak edo afroamerikarrak. 143 amerikar natiboak ziren eta 2 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 11 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 3 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 96 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q48920
* Commonscat Multimedia: Pembina County, North Dakota

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 159470633
* LCCN: n82104483
* NARA: 10039329
* **Lekuak**
* OSM: 1740299
* TGN: 2001590

 |

* Wd Datuak: Q48920
* Commonscat Multimedia: Pembina County, North Dakota
***Las semanas del jardín*** (Lorategiaren asteak) Miguel de Cervantes idazle espainiarrak idatzitako eleberri galdua da. Egileak lana 1616an aipatu zuen, hil aurretik *Los trabajos de Persiles y Sigismunda* lanaren eskaintzan. Espainiako literaturan izenburu mitikoa da.

Hipotesiak
----------

Liburu honen inguruan hipotesi desberdinak azaldu dira. 1874an, lehen aldiz, Cervantesen *Diálogo entre Cilenia y Selanio sobre la vida del campo* liburua plazaratu zen. Ikerlari batzuen ustez Las semanas del jardín barruan egon zitekeen. Horrela dio, esaterako Daniel Eisenbergek 1988an prestatu zen edizioaren komentarioan.

Egileak, *Diálogo entre Cilenia y Selanio sobre la vida del campo* liburuan, [Urrezko Mendea|Urrezko Mende]ko idazle askok bezala, bi pertsonaiaren arteko elkarrizketa formala eta estilizatua erabiltzen du, hiriko eta landa-eremuko bizitzaren inguruko ideia batzuk eta bakoitzaren aldeko eta kontrako argudioak ezagutarazteko. Lan honetan, Cilenia hiriko bizitzaren defendatzailea da, Selaniok landa-bizitzaren apologia egiten duen bitartean. Elkarrizketaren amaieran, Cileniak Selanio gonbidatzen du hiriko bizitzaren alderdi positiboaz hitz egitera, landaren bizitza gogora ekarri ondoren, eta beste egun batean itzultzea proposatzen dio, solaskideak onartzen duen moduan.

Omenaldia
---------

Espainiako literaturan *Las semanas del jardín* mitifikatua izan da eta, ondorioz, zenbait egilek omendu dute:

* Rafael Sánchez Ferlosiok 1974an plazaratutako saiakera bati izenburu hori bera jarri zion.
* Juan Goytisolo 1997an gauza bera egin zuen bere eleberri batekin.

Erreferentziak
--------------

1. ↑   Salamancako Probintzia Diputazioa, 1998.
2. ↑
3. ↑

Kanpo estekak
-------------

* **(Gaztelaniaz)**:Antonio Cruz Casadoren "Una recuperación: «Las semanas del jardín», de Miguel de Cervantes" artikulua.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q2917973
* **Bilduma digitalak**
* BVMC: 829

 |

* Wd Datuak: Q2917973
**Pemiscot konderria** (ingelesez: *Pemiscot County*) Missouriko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Caruthersville da. 2010eko zentsuaren arabera 18.296 biztanle zituen, Pemiscot kilometro koadroko azaleran.

Geografia
---------

Pemiscot konderriak 1.329,79 kilometro koadro ditu. Horietatik 54,1 ura dira. Beste 1.275,68 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 13,76 da.

Demografia
----------

2010eko zentsoan bizi ziren 18.296 pertsonetatik 13.082 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik *hispano edo latino* kategorian 341 dira. 4.879 beltzak edo afroamerikarrak. 37 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 41 asiarrak ziren. *Bestelako arraza bat* kategorian 8 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 249 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q497602
* Commonscat Multimedia: Pemiscot County, Missouri

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 155953419
* LCCN: n81134862
* NARA: 10039408
* **Lekuak**
* OSM: 1180532
* TGN: 2001227

 |

* Wd Datuak: Q497602
* Commonscat Multimedia: Pemiscot County, Missouri
Perseo erregearen irudia antzinako txanpon batean
**Pertseo** (K.a. 212 - K.a 165), antzinako Mazedoniako azken erregea izan zen, eta baita Antigonatarren dinastiako azkena ere. K.a. 179 urtean hasi zuen erregealdia, bere aita Filipo V.a hil zenean.

Pertseo hasieratik saiatu zen Erromak Mazedoniaren gain zuen botere eta jabetza desagerrarazten, eta erreinua berriz independentea eta burujabea izan zedin saiatu zen. Horretarako Pergamoko Eumenes II.aren kontrako konplot bat antolatu zuen, hau erromatarren aliatu lehiala izaki. Bere asmoak agerian geratu ziren, ordea, eta Erromak gerra deklaratu zion Pertseori. Legio erromatarrek mazedoniar falangeak garaitu zituzten Pidnako gudan (K.a 167 urtean), eta honek mazedoniaren okupazio eta zatiketa ekarri zuen. Erreinua lau lurraldetan banatua izan zen, hauetariko bakoitza Erromari menpeko zelarik, eta beraien arteko harremanak debekatuak izan zitzaizkielarik.

Bere porrotaren ondoren, Pertseo Kabirosgo santutegira erretiratu zen, Samotrazian, eta azkenik erromaren aurrean errenditu zen. K.a. 178 urtean Laodizearekin, Siriako Seleuko IV.aren alabarekin, ezkondu zen.

Pertseoren seme Filiporen lekua hartuz, Andrisko (Pseudo-Filipo ere deitua) erromaren aurka altxatu zen. K.a. 148 urtean Kinto Zezilio Metelo militar erromatarrak garaitu zuen.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q207363
* Commonscat Multimedia: Perseus of Macedon

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 54944464
* ISNI: 0000 0004 4887 6167
* GND: 118790463
* LCCN: no2022029877
* SUDOC: 11693672X
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Lur: 04831/eu\_p\_1482/p1482
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q207363
* Commonscat Multimedia: Perseus of Macedon
**Santa Kolonba baseliza** Longidako Meotz lekuan Erdi Aroko kristiau baseliza bat da.

Eraikina
--------

Baseliza, harrizko eraikin erromaniko txiki bat da. Oinplano angeluzuzenekoa da, hiru ataletan banatua, zirkuluerdi-formako absidea eta geroagoko arkupea ditu. Hegoaldeko horman portada dago. Zirkuluerdiko arkua du, alaka bikoitzeko moldurez mugatua eta tinpanoa inguratzen duen txanbrana batez errematatua, lau biribilkiko mentsuletan bermatuta; tinpanoaren erdian krismoi hirukoiztar bat dago. Barrualdea sinplea eta txikia da. Hiru ataleko nabe batek osatzen du, kanoi-ganga apur bat zorrotzarekin. Nabe horiek pilastretan bermatuta daude, eta inposta alakatu batek eraikinaren barne-perimetro osoa eta labe-gangaz estalitako absidea zeharkatzen ditu. Erdi-puntuko bi bao soiletatik hartzen du argia. Teilatua hagaburutxo ilara batean dago, diseinu ganbilak eta biribilki leun edo molduratuak eta motibo ildaskatuak edo takeatuak dituzten bandak txandakatzen dituzten hagaburutxoekin; iparraldeko horman giza figurazioa jasotzen duten batzuk daude. Teilatuan kanpai-horma txiki bat dauka. Kanpoaldean zein barrualdean polikromia-aztarnak kontserbatzen dira.

Erreferentziak
--------------

* *Nafarroako Entziklopedia Handia | MEOTZ.*  (Noiz kontsultatua: 2021-12-16).

Ikus, gainera
-------------

* Meotz
* Longida

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q52858281
* **Ondare historikoa**
* Hispania Nostraren zerrenda gorria: url

 |

* Wd Datuak: Q52858281
**Piccadilly Circus** Erresuma Batuko Londres hiriburuko West End barrutian dagoen kalegurutze eta plaza bat da, Westminsterreko auzunean.

Deskribapena
------------

1819an eraiki zen, Regent Street kalea garaiko erosketa kale nagusia zen Piccadilly ("circus" hitza "kalegurutze batean irekitako gune zirkular ireki" bati deritzo) kalearen lotzeko asmoz, gaur egun Shaftesbury Avenue kalean antzerkiekin lotzen da, bai eta the Haymarket, Coventry Street (Leicester Squareko norantzan) eta Glasshouse Street kaleekin ere. Erosketa eta denborapasa guneekin duen hurbiltasunak, West Enden bihotzean izanik duen erdiguneko kokapenak, bai eta trafiko bidegurutze nagusiena izateak, bere kabuz topagune eta erakarpen turistiko bilakatu du.

Neoiz eginiriko bideo pantaila eta iragarki hesiengatik nabarmentzen da, bere iparraldeko bazter batean dagoen eraikin batean muntatuta daudenak. Nabarmentzekoak dira ere Anthony Ashley Cooperren omenez altxatutako iturria eta *Erosen estatua* (zehazki *Karitate Kristauaren Aingerua*). Eraikin esanguratsu ugariz inguratuta dago, horien artean London Pavilion eta Criterion Theatre. Enparantzaren azpikaldean Londresko metroaren geltokia den Piccadilly Circus tube station dago.

Kokapena eta monumentuak
------------------------

Piccadilly Circus hiriko turistentzako atrakzio garrantzitsuenez inguraturik dago, Shaftesbury Memoriala, Criterion Theatre, London Pavilion eta hainbat txikizkari dendaz adibidez. Gainera, Soho auzoan gaueko klubak, jatetxeak eta tabernak topa daitezke.

Zeinu argiztatuak
-----------------

Piccadilly Circus 1990tik egon da zeinu argiztatuz inguraturik baina orain, eraikin batek baino ez dauzka (Iparraldeko kantoikoak, Shaftesbury Avenue eta Glasshouse Street bitartekoak). Antzinako bonbilla goriak neonezko argiengatik ordezkatu ziren.

2014tik, toki honek sei publizitate pantaila dauzka.

* Coca-Colak 1954tik dauka bere zeinua.
* Hyundai Motors da seiretako berriena, 2011ko irailaren 29an jarri zena.
* TDKen iragarpena Schweppesek erabiltzen zuen tokian ezarri zen 1990ean.
* McDonald'sek 1987an eman zion hasiera bere errotuluari eta 2001ean neon argietatik LED argietara aldatu zen. Amaitzeko, zeinu handiago eta distiratsuago bat jarri zuen 2008an.
* Samsungek 1994tik dauka bere zeinua.

Piccadilly Circus plazaren irudi panoramikoa.

Iruditegia
----------

* Kokapen mapa.Kokapen mapa.
* Piccadilly Circus enparantza Regent Street kaletik ikusita.Piccadilly Circus enparantza Regent Street kaletik ikusita.
* Neoizko iragarkiak gauez.Neoizko iragarkiak gauez.
* Iturria.Iturria.

Informazio praktikoa
--------------------

* Metro geltokia:   Piccadilly Circus

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q215255
* Commonscat Multimedia: Piccadilly Circus

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 192942726
* GND: 1054035024
* SUDOC: 122310314
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q215255
* Commonscat Multimedia: Piccadilly Circus
**Peru Harri museoa** edo **Harriaren parkea** Nafarroako Leitza udalerrian dagoen harriari eskeinitako museo bat da. Iñaki Perurena harrijasotzaile eta aktore ezagunak sortu zuen.

Kokapena
--------

Herrigunetik 2 kilometrora dago, Uitzira doan NA-1700 errepidea jarraituz, esku baten hatz bateek leku honetara daraman bidegurutzea adierazten du. Bertaratzeko, sarbidean kareharrizko arku baten azpitik igarotzen da.

Museoa
------

Harriak, erronkak, Euskal Herriko mitologiak eta historiak bat egiten duten tokia da.

Museo honetan Iñaki eta Inaxio semeak euskal historia eta kultura harriaren bitartez azaldu nahi izan dute. Alde batetik, neurri handietako kanpo eskulturen bidez, tartean harrijasotzaile erraldoia, 8 metro garai eta 40 tonako eskultura ikusgarria. Bestalde, hiru solairuko harri eta egurrezko baserriaren barnean argazkiak, lehiaketetan erabilitako jantziak, oroigarriak, eta batez ere, hark erabili eta jasotako harriak ikusgai daude. Mota, itxura, neurri eta pisu ezberdinetako harriak daude, bakoitza bere berezko istoriarekin.

Perurenatarren museo hau bisitatzeko modurik onena bisita gidatua da, baina ez beste edozein museo gida arrunt batekin bezala, honako honetan Perurenatarra harreragile eta gidariak ere bai baitira.

Ordutegia
---------

* Urte osoz, egunero, aurrez hitzordua ezibestekoa da.
* Bisita gidatua: Iñaki Perurena berberak gidatuta burutzeko aukera.

Kanpo estekak
-------------

* Peru Harri museoa. Nafarroako Turismo Bulegoa

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q20492562
* Commonscat Multimedia: Peru-Harri

---

 |

* Wd Datuak: Q20492562
* Commonscat Multimedia: Peru-Harri
***LOLCODE*** programazio lengoai esoterikoa da, interneten famatuak diren Lolcat memetan oinarrituta dagoena. Lengoaia 2007. urtean sortu zen Adam Lindsayren eskutik, Lancaster unibertsitateko konputazio departamentuko ikertzailea.

Lengoaiaren egitura eta adibideak
---------------------------------

LOLCODE lengoaiaren aginduak Lolcat irudiek erabiltzen duten hitz laburtu eta konprimatuak dira. Hurrengo adibideek kaixo mundua pantailaratzea eta fitxategi batetik irakurtzea dira.

### 1.Adibidea

```
HAI
CAN HAS STDIO?
VISIBLE "HAI WORLD!"
KTHXBYE
```

| Kodea | Esanahia |
| --- | --- |
| `HAI` | LOLCODE programa guztietan, `HAI` rograma abiarazten du. |
| `CAN HAS [LIBURUTEGIA]?` | Programazio lengoaia askotan bezala lehenengo aginduetariko bat sarrera/irteera liburutegia sartzea izango litzateke. Normalean `#include <stdio.h>` bezalako agindu batek egiten du(stdio sarrera/irteera estandar liburutegia da). Komando hau, sarkastiko bezala eratu dena, galdetzen du ea liburutegia atzitu daitekeen, eta hartuz, eta bestela, errore mezua pantailaratuko du. |
| `VISIBLE [MEZUA]` | Mezu bat pantailaratuko du. |
| `KTHXBYE` | `HAI` komandoak programa abiarazten duen bezala, `KTHXBYE` (*«Okay thanks, bye»* esan nahi duena («Ondo eskerrik asko, agur») komandoak amaitzen du. |

### 2.Adibidea

```
HAI
CAN HAS STDIO?
PLZ OPEN FILE "LOLCATS.TXT"?
    AWSUM THX
        VISIBLE FILE
    O NOES
        INVISIBLE "ERROR!"
KTHXBYE
```

Adibide honetan fitxategi bat irekitzeko agindua dago, `PLZ OPEN FILE "NAME"?` — *«Please try to open a file?»* («Mesedez, fitxategia ireki dezakezu?») eta salbuespenak hartzeko kontrola, `AWSUM THX` — *«Awesome, thanks!»* («¡Harrigarria, eskerrik asko!»), eta `O NOES` («Oh ez!»).

### 3.Adibidea

```
HAI
CAN HAS STDIO?
I HAS A VAR
IM IN YR LOOP
   UP VAR!!1
   VISIBLE VAR
   IZ VAR BIGGER THAN 10? KTHX
IM OUTTA YR LOOP
KTHXBYE
```

Adibide honek 1-10 tarteko zenbakiak pantailaratzen ditu.

Erlazionatutako proiektuak
--------------------------

LOLCODE LOLPython lengoaia oinarritu du, Andrew Dalke programatzaileak idatzitakoa. LOLPython-ek LOLCODEren antzeko sintaxia erabiltzen du, baina Python lengoaiaren estiloarekin.

Nano, Vim edo Eclipse programentzako sintaxi koloreztatzaileak daude.

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q513238
* Commonscat Multimedia: LOLCODE

---

 |

* Wd Datuak: Q513238
* Commonscat Multimedia: LOLCODE
***Peru Abendañokoaren kanta***, ***Aramaioko kanta*** edo ***Peru Abendañokoaren deitorea*** Erdi Aroaren bukaeran euskaraz sorturiko eresi bat da, 1443. urtean leinu gerretan izandako gertaera batzuei eta horiek eragindako emozioei buruzkoa. Kontatzen du Peru Abendañokoaren (Legutioko jauna) ihesa, Aramaioko hainbat baserri erre ondoren. Zehazki, adierazten du Peru Abendañokoa beldur dela eta hala gorputzean nola lurrean ikara sentitzen duela, eta dio ihes egitea lortuz gero ez dela berriz Aramaiora itzuliko. Joanes Mendiolakoari leporatzen dio Gasto Apala hil duela, beste askorekin batera.

Kanta honetan erabilitako euskalkia Erdi Aroko mendebaleko euskara da. Kanta hau ahoz aho gorde zen, herri tradizioan, eta Frantzisko Mendietak XVI. mendean idatziz jaso zuen *Quarta parte de los Annales de Vizcaya que Francisco de Mendieta, vecino de Vilbao, recopiló por mandado del Señorio* lanean. Lan hori plazaratu gabe egon zen, harik eta Juan Karlos Gerrak Donostian 1915ean argitaratu zuen arte.

Kanta
-----

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| « | Yzarragati gora elcian joeala
Jaun Peru Abendañococ esala:
Oñetaco lurrau jauil<t> ycara,
Gorpuceco lau araguioc berala.
Oi aldioneri albanegui empara,
Barriz enendorque Aramaioco contrara.
Mendiola, yl deustac Gasto Apala,
Bere lagunzat beste asco ditubala. |  » |

Erreferentziak
--------------

1. ↑   «balada» *Literatura Terminoen Hiztegia* (Euskaltzaindia) (Noiz kontsultatua: 2023-03-06).
2. ↑   **(Gaztelaniaz)** Irigoyen, Alfonso.  (1970). «Estudio de un texto arcaico del vizcaíno antiguo» *Separata de: Estudios de Deusto* (Deustuko Unibertsitatea).

Ikus, gainera
-------------

* Aramaio
* Euskal literatura

Kanpo estekak
-------------

* «Pedro Abendañokoaren kanta», *Klasikoen Gordailua*.

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q12253811

 |

* Wd Datuak: Q12253811
**Pauletta Foppa**,  (Amilly, Frantzia, 2000ko abenduaren 22a), eskubaloian aritzen den kirolari frantziarra da..

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu, eta urrezko domina eskuratu zuen eskubaloian, Frantzia ordezkatuz; ROCeko taldearen (zilarrezko domina) eta Norvegiako taldearen (brontzezko domina) aurretik sailkatu zen Frantzia. 

Tokion, honako hauek osatzen zuten Frantziako taldea: Méline Nocandy, Blandine Dancette, Pauline Coatanea, Chloé Valentini, Allison Pineau, Coralie Lassource, Grâce Zaadi Deuna, Amandine Leynaud, Kalidiatou Niakaté, Cléopatre Darleux, Océane Sercien-Ugolin, Laura Flippes, Béatrice Edwige, Pauletta Foppa, Estelle Nze Minko]] eta Alexandra Lacrabèrek.

Nazioarteko emaitzak
--------------------

| Udako Olinpiar Jokoak |
| --- |
| Urtea
  | Lekua
  | Domina
  | Proba
  |
| 2020 | Tokio Japonia Japonia | 01 !1. postua, urrezko domina | Eskubaloia, emakumezkoa.
  |
|

Erreferentziak
--------------

1. ↑  «Pauletta Foppa» *olympedia.org* **(Ingelesez)**
2. ↑  "Pauletta Foppa"**(Gaztelaniaz)**

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q57409544

 |

* Wd Datuak: Q57409544
**Pinediem I.a**, **Jeperjaura-Pinediem**, Amonen Apaiz Goren izan zen Tebasen, K.a. 1070etik K.a. 1055 arte, eta Antzinako Egiptoko hegoaldearen izatezko gobernaria K.a. 1054tik K.a. 1032 arte (Schneider).

Bere aita Piankhengandik heredatuz Tebaseko autoritatea. Pinediemek bere eragina sendotu zuen Egiptoko gune handietan XXI. dinastia ahularen kontura, Tanisen gobernatzen zuena.

Hennutauyrekin ezkondu zen, Ramses XI.aren alaba bat, garaiko beste familia boteretsu batekin loturak ezartzeko. Bere seme-alabak Diedkhonsuefankh, Maatkara, Masaharta, Menkheperra, Mutnedymet, Neferkara Amenemnesu eta Psusenes I.a izan ziren.

Pinediemek, Amonen Apaiz Goren titulua lortu zuen bere seme Diedkhonsuefankh, Masaharta eta Menkheperrarentzat. Bere alaba Maatkarak, *Amonen Gurtzaile Jainkotiar* postua lortu zuen. Psusenes I.a, Tanisen faraoi izatera iritsi zen, honela, bi leinuen artean zeuden ezberdintasunak ezabatuz.

Praktikan, XXI. dinastiako faraoiak eta euren Apaiz Gorenak, beti izan ziren senideak.

Pinediemen momia, Deir el-Bahariko *ezkutaleku*an aurkitu zen.

Titulatura
----------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Amonen Apaiz Gorena:* |  | ḥm nṯr tpi n imn rˁ nsu nṯru ... p3 nḏm  (Hem Necher Tepi en Amón Ra Nesu Necheru ... Pinedyem)  **Amon-Raren Apaiz Gorena ... Pinediem** |

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Aurrekoa**Piankh** | **Amonen Apaiz Gorena**K.a. 1070-K.a. 1055 | Ondorengoa**Masaharta** |

Kanpo estekak
-------------

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q444965
* Commonscat Multimedia: Pinedjem I

---

* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Britannica: url

 |

* Wd Datuak: Q444965
* Commonscat Multimedia: Pinedjem I
**Peyrepertuseko gaztelua** (okzitanieraz: *castèl de Pèirapertusa*; katalanez: *castell de Perapertusa*; frantsesez: *château de Peyrepertuse*) Aude dapartamentuan,Okzitaniako Corbières mendizerran, kokatzen den gaztelua da. Duilhac-sous-Peyrepertuse udalerriko haitz batean dagoen eraikina kataroek erabili zuten.

Historia
--------

Berriki eginiko indusketei esker tokia erromatarren garaitik erabili dutela badakigu, k.a. I. mendearen hasieran altxatzen diren zenbait aztarna aurkitu baitute.

Gazteluaren lehen aipamena 1050ekoa da, noiz Besalúko konderriari zegokiola aipatzen den. 1115. urtean, eliza Serrabonako priore-etxeari eman zioten. 1162an, gotorlekua Bartzelonako konderriaren eskuetan zegoen.

Albitarren aurkako Gurutzadaren garaian, Gilen Peyrepertusekoak ez zuen errenditu nahi eta 1224an eskumikatu zuten. Carcasonako setioaren ondorioz, Gilenek, azkenean, men egin zuen, eta gaztelua, frantziar errege jabetzara pasa zen, 1240ko azaroan.

Bi urte beranduago, Frantziako Luis IX.a erregeak omenaldiaren dorrea, eliza eta bere izena daraman eskailera (San Luisen eskailera) berreraikitzea agindu zuen, baita gotorleku berri bat ere, bigarren gaztelu bat, harkaitz-gailurraren goialdean, omenaldiaren dorre berri batekin.

Frantziako Erresumaren eta Aragoiko koroaren arteko gerran, Peyrepertusek paper garrantzitsu bat bete zuen frantziarren hegoaldeko mugaren gotorleku defentsibo eta estrategiko bezala, 1258an Corbeilgo Itunak hala berretsia.

XIV. mendearen erdialdean, Karlos V.a Frantziako erregeak, Naiarako guduan menderatua izan ondoren, Henrike Trastamarakoari bertan babesteko baimena eman zion.

Kanpo estekak
-------------

* Kataroei buruzko ataria **(Frantsesez)**

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q944597
* Commonscat Multimedia: Château de Peyrepertuse

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 243194135
* SUDOC: 02723245X
* **Ondare historikoa**
* Mérimée: PA00102673

 |

* Wd Datuak: Q944597
* Commonscat Multimedia: Château de Peyrepertuse