**Alonso Cano de Almansa** (Granada, 1601eko otsailaren 19a - Granada, 1667ko irailaren 3a) espainiar eskulture, pintore eta arkitektoa izan zen.

Bizitza
-------

Alonso Cano Granadan jaio zen, aita erretaulagile zuela. Hamabi urte zituela, familia Sevillara aldatu zen. Han, oso gazterik sartu zen Juan del Castilloren lantegian, eta ondoren Pacheco eta Herrera *Zaharraren* ikasle izan zen. Lehen garai honetan aipagarriak dira, orobat, Sevillako San Alberto elizako *Santa Teresaren erretaula*,(1628), Lebrijako *Olivako Ama Birjinaren erretaula* (1629-1631) eta Sevillako Santa Paula komentuko *San Joan Ebanjelaria* (1635).

1638ra Madrila joan eta Olivares konde-dukearen ganbera-pintorea izan zen. Bizimodu nahasia eta zaila izan zuen. Lehen emaztetik alargundu ondoren (1627), berriro ezkondu zen, baina bigarren emaztea 1644an hil egin zioten eta, bera errudun hartzeko arriskuan zegoela eta, Valentziara ihes egin behar izan zuen.

1646an Madrilen zegoen, eta hango egonaldiko obrek osatzen dute Alonso Canoren obraren bigarren aldia. Diego Velázquezen estiloari jarraitu zion, eta Francisco de Zurbaránen eragina nabarmena izan zuen. Bereziki aipatzekoa du argi-itzalen erabilera, adibidez *San Joan Ebanjelaria eta aingerua lagun direla* eta *Elizgizon baten erretratua* (Hispanic Society, New York).

Alonso Canoren estiloan eragin handia izan zuen, esan bezala, Velázquezek eta, orobat, errege-bildumen azterketak. Italiar moldeen eragina ere antzematen da beste obra batzuetan. Bere maisulanak *Putzuko miraria* (1648; Pradoko Museoa, Madril) eta *Kristoren jaitsiera linbora* dira. Madrildik Granadara aldatu zen, eta 1652 inguruan eskultura lantzen aritu zen buru-belarri. 1655ean Málagara aldatu zen eta handik Madrilera, baina handik bost urtera Granadara itzuli zen, hango katedraleko ataurrea egitera.

Egin zituen eskultura-lanen artean aipagarria da Granadako katedraleko *Ama Sortzez Garbiaren erretaula*, Espainiako barrokoko lan bikaina. Canoren oihalen artean nabarmentzekoak dira, besteak beste, *San Frantzisko Borja*, *Noli me tangere* eta *Errosarioko Ama Birjina*. Alonso Canok tenebrismoko kolore ilunetik aldenduz, Murilloren artearen ezaugarri izan zen moldea bideratu zuen.

Irudi galeria
-------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Irudi bat handitzeko, klika ezazu gainean.* |

* Joan Bataiatzailea, 1634, Museo Nacional Colegio de San Gregorio, Valladolid.*Joan Bataiatzailea*, 1634, Museo Nacional Colegio de San Gregorio, Valladolid.
* Noli me tangere, 1640 aldean, Arte Eder Museoa, Budapest.*Noli me tangere*, 1640 aldean, Arte Eder Museoa, Budapest.
* Vicente Ferrer santua predikatzen, 1644-1645, Fundación Banco Santander.*Vicente Ferrer santua predikatzen*, 1644-1645, Fundación Banco Santander.
* Gurutziltzatua, Real Academia de Bellas Artes de San Fernando, Madrid.*Gurutziltzatua*, Real Academia de Bellas Artes de San Fernando, Madrid.

Erreferentziak
--------------

* Artikulu honen edukiaren zati bat *Lur hiztegi entziklopediko*tik edo *Lur entziklopedia tematiko*tik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

1. ↑  Cano retablista Cvc.cervantes.es
2. ↑  Alonso Cano Arteespana.com

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: ***Alonso Cano*** Aldatu lotura Wikidatan |

|  |  |
| --- | --- |
| Autoritate kontrola | 
* **Wikimedia proiektuak**
* Wd Datuak: Q378783
* Commonscat Multimedia: Alonso Cano

---

* **Identifikadoreak**
* WorldCat
* VIAF: 39650163
* ISNI: 0000 0000 8343 0743
* BNE: XX948596
* BNF: 149711189 (data)
* CANTIC: a11438903
* GND: 122041119
* LCCN: nr88012222
* NKC: xx0123575
* Tabakalera ID: 88227
* SUDOC: 053509625
* ULAN: 500115519
* UB: a1284168
* Open Library: OL5670083A
* PARES: 119358
* KulturNav: id
* RKD: 15129
* **Hiztegiak eta entziklopediak**
* Lur: 01251/eu\_c\_0215/c0215
* DBE: url
* Britannica: url
* **Bilduma digitalak**
* Museo del Prado: 850ee711-716e-4a02-8bda-cb0f3ed3b752

 |

* Wd Datuak: Q378783
* Commonscat Multimedia: Alonso Cano