recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Kazimierz Prószyński** (naskiĝis la 4-an de aprilo 1875 en Varsovio, mortis la 13-a de marto 1945 en la Koncentrejo Mauthausen-Gusen) estis pola inventisto kaj konstruisto de filmiloj. Li estis filo de verkisto kaj eldonisto Konrad Prószyński.

Biografio
---------

En 1894 konstruis, ankoraŭ antaŭ anonco de la patento de Fratoj Lumiere, aparaton por fotado kaj filmado, t.n. pleografon, kaj en 1898 pli perfektan biopleografon. Kunkreinto de la unua en Pollando filmejo aganta en la jaroj 1901–1903. Antaŭ ĝia fondo en 1898 Prószyński realigis, pere de pleografo, plurajn mallongajn filmojn, kreante fundamenton de la pola kameraado. En 1909 konstruis kinprojekciilon donanta bildon sur la ekrano sen vibrado kaj briletado de lumo kaj la unuan manan filmilon (aeroskopo). En 1907 patentigis metodon sinkronigi sonon kaj bildon aplikante ĝin en la inventaĵo nomita kinofono kaj komencis surbendigi sonfilmojn (1913 en Britio, 1918 en Usono).

Interesa invento de Prószyński estis telefoto – permesanta sendi bildon en malproksiman lokon. Danke al apartaj laboroj kaj plibonigo de biopleografo li konstruis la unuan en historio maŝinon uzatan por publike projekcii stratreklamojn, ankaŭ sur la muroj de turdomoj.

Dum la germana okupado de Pollando aktivis kospire. Unuafoje restita, sed post 10 tagoj liberigita. La inventisto kun sia edzino Dorothy kaj la filino estis denove arestita de germanoj dum la ribelo de Varsovio. La 22-an de aŭgusto 1944 deportita al koncentrejo Gross-Rosen. Mortis kiel enprizonigito n-ro 129957 en la aĝo de 70 jaroj en koncentrejo Mauthausen-Gusen, kadre de germana kampanjo de ekstermado de pola intelektularo, nomata Intelligenzaktion.

Vidu ankaŭ
----------

* Ottomar Anschütz

Bibliografio
------------

* Władysław Jewsiewicki, *Kazimierz Prószyński*, Eldonejo Interpress, Warszawa 1974
* Alfred Liebfeld, *Polacy na szlakach technik*  (Poloj sur la vojoj de tekniko), Eldonejo WKŁ, Warszawa 1966
* Witold Iwańczak, *Prószyński przed braćmi Lumière*, Prószyński antaŭ la fratoj Lumière, „Niedziela ogólnopolska". 41, p. 30–31, 2012
* Maciej Iłowiecki, *Dzieje nauki polskiej*, Interpress, Varsovio 1981. ISBN 83-223-1876-6.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Kazimierz Prószyński en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Anoncanto de la dokumenta filmo "Kazimierz Prószyński – geniulo n-ro 129957" en reĝisorado de Bartosz Paduch YouTube


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 395142
* GND: 1112270590
* LCCN: n86087850
* VIAF: 77798101
* ISNI: 0000 0000 2779 9378
 |
**Katedralo de Apoteozo de Sankta Kruco** estas grekokatolika katedralo en Slovakio, en la ĉefurbo Bratislavo.

Historio
--------

La preĝejo konstruiĝis inter 1859-1860 apud la tiama tombejo en la tiam nomata urbo Pozsony [poĵonj]. Komence ĝi estis romkatolika preĝejo. La konsekron faris ĉefepiskopo de Esztergom Johano Scitovszky [scitovski]. Kiam la tombejo ne plu funkciis, ankaŭ la preĝejo estis superflua. Ekde 1972 ĝi apartenas al la slovakaj grekokatolikaj kredantoj kaj tiam la preĝejo renoviĝis, kiun episkopo Vasil Hopko denove konsekris. En 1996 la interna parto ŝanĝiĝis laŭ rito de grekokatolikoj. Ekde 2008 oficiale ĝi estas katedralo.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo havas unu navon kaj super la enirejo sveltan turon, sed apude ankaŭ estas turetoj, kiel ornamaĵoj. Interne la novaj bildoj pretiĝis en 1996.

La mesoj okazas slovake kaj praslave.

Fontoj
------

* Angla kaj slovaka Vikipedioj

* Kategorio Katedralo Sankta Kruco (Bratislavo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Kastelo de Nemours
La **kastelo de Nemours** situas en la franca regiono Francilio ĉirkaŭ 80 km-ojn sude de Parizo. Preter la kastelo fluas la rivero Loing.

Historio
--------

La unuaj sinjoroj verŝajne unue starigis kastelon sur la tuj apuda monteto, ĉar la nuntempa tiea kvartalo de la urbo nomiĝas "Le Châtelet" (t.e la kasteleto). Sed konstruo de kastelo pli malsupre ĉe la rivero Loing pravigis sin, ĉar la loko estis transirejo de la rivero antaŭ konstruo de ponto. La unuaj ŝtonoj de tiu ĉi kastelo datiĝas de 1120.

Dum la Centjara milito ĝi estis kaptita de angloj en 1420, sed liberigita en 1437 de Jacques d'Anjou.

Ĉi tie, en 1585 dum Francaj militoj pri religio, estis subskribita la Traktato de Nemours inter Henriko, duko de Guise, kaj Katerino de Mediĉo. Tiu traktato ratifis la progreson de la Katolika Ligo kaj ordonis al protestantoj forlasi la reĝlandon.

Arkitekturo
-----------

La kastelo ricevis tre malmultajn modifojn dum la historio. Nur dum la 15-a jarcento la tiuepoka sinjoro Jacques de Armagnac truis fenestrojn en la ĉefturo por igi ĝin pli vivagrabla. Kaj meze de la 17-a jarcento, la enirejo de la kastelo estis ŝanĝita por rigardi al la honorkorto kaj valorigi la monumentan peronon. La kastelo estas do bona ekzemplo de mezepoka kastelo bone konservita.
La ĉefturo estas kvadrata kaj havas rondan tureton en ĉiu angulo. La honorkorto estas ĉirkaŭita de domoj, kiuj konstituas la historian lokon de la urbo kun la mulejoj, la eklezio kaj la kvartalo de klerikoj.

La kastelo-muzeo
----------------

La kastelo estis kastelo-muzeo inter la jaroj 1903 kaj 1999. La ekspozicioj montris ĉefe fajencojn de la revolucia epoko, monerojn, medalojn... Post aranĝo, la muzeo remalfermiĝis al publika vizito fine de 2007 per ekspozicio de pentrartisto Zao Wou Ki.

* Kategorio Kastelo de Nemours en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Kazimierz TYMIŃSKI** (naskiĝis en 1894, mortis la 3-an de decembro 1973 en Varsovio) estis pola esperantisto, inĝeniero kaj arĥitekto. 

Portreto de Tymiński en fotokarto sendita en 1912

Esperanto
---------

Tymiński eklernis Esperanton en 1904 kaj lin altiris ekspozicioj pri Esperanto en 1909 kaj 1910 en Częstochowa, organizitaj de Aleksandro Brzostowski. Ankaŭ influis lin Ludwik Zamenhof, Antoni Grabowski, Kabe, Leono Zamenhof, Henryk Zamenhof, Jerzy Loth, Emilian Loth, Odo Bujwid kaj Juliusz Kriss. Lia unua Universala Kongreso de Esperanto estis la 9-a en Berno, Svislando, 1913.

Li estis plej aktiva en la jaroj 1910–1918 kaj 1921–1928. Dum la unua mondmilito li servis kiel radiotelegrafisto dum la bataloj en Francio. Vicprezidanto de Pola Asocio de Esperantistoj (1926–1928). Post la dua mondmilito estrarano de Pola Esperanto-Asocio (1957–1960). Li estis prezidanto de Internacia Societo de Arkitektoj kaj Konstruistoj Esperantistoj. Ano de la Organiza Komitato por la 44-a UK en Varsovio. Kunorganizinto de la Veterana Sekcio de PEA, li estis ĝia unua prezidanto (1962–1965). En 1965 li estis honorigita per la insigno Merita Esperantisto.

Lia Pola-Esperanto Vortaro estis eldonita en 1969 en Varsovio kaj li gvidis kelkajn kursojn de la lingvo.

Verkoj
------

* **1969**: Malgranda Vortaro Pola-Esperanta. Maly Słownik Polsko-Esperancki. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo / Ŝtata Editejo, 1969. xvi, 431, [1] p. — 15x11 cm. ĉirkaŭ 20.000 kapvortoj. // **2a eld.** Warszawa: Wiedza Powszechna, **1986**. xvi, 431, [1] p. — 14x10 cm. Inkl. de supl. de geografiaj nomoj.

Referencoj
----------

* Golec, Józef: *Słownik biograficzny esperantystów polskich* (Biografia Vortaro de Polaj Esperantistoj), Cieszyn 2010. Kazimierz Tymiński, p. 232–234
* Tymiński, Kazimierz: *El pasintaj jaroj...*. En "Pola Esperantisto", 1959, n-ro 1–2, p. 10

* Kategorio Kazimierz Tymiński en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**János Mohácsi** [jAnoŝ mohAĉi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mohácsi János** estis hungara reĝisoro, altlerneja instruisto.

János Mohácsi
János Mohácsi  naskiĝis la 13-an de decembro 1959 en Budapeŝto.

Biografio
---------

János Mohácsi frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li lernis en Universitato Károly Marx, sed li ne akiris diplomon. Dum la studentaj jaroj li estis amatora reĝisoro. En 1983 li debutis kiel aktoro, poste reĝisoro en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár). Ekde 1993 li partoprenas en la tutlanda teatra renkontiĝo, kie liaj reĝisoraĵoj ofte ricevis premiojn. Li estis statusa reĝisoro en la teatro ĝis 2010, en la sekva jaro li estis gastoredaktoro, poste li ne ligiĝis al teatra trupo. Li ankaŭ instruis en Universitato de Kaposvár inter 2004-2013. Li faris reĝisoraĵojn ekzemple en Nacia Teatro (Budapeŝto), Gaja Teatro, Teatro Radnóti, Nacia Teatro (Pécs), Teatro de Kecskemét, Teatro Vörösmarty (Székesfehérvár). Lia unua opera regisoraĵo okazis en 2015 en Teatro Erkel. Li ofte tralaboris klasikajn verkojn. Li ricevis premiojn inter 1993-2014.

Elektitaj teatraj reĝisoraĵoj
-----------------------------

* Friedrich Schiller: *Kabale und Liebe* (tralaborite, 1989)
* Imre Kálmán: *Csárdáskirálynő* (1993)
* Molière: La malsanulo pro imago (2008)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Petra Grisnik
* Rozi Lovas
* Bence Vaszkó

Fontoj
------

* 
* hungarlingva biografio kun foto
* oficiala paĝo

* Kategorio János Mohácsi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Kastelo de Bugyi** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Beleznay** [beleznai]) estas la plej malnova konstruaĵo kaj baroka historia monumento en grandvilaĝo Bugyi.

Kastelo de Bugyi

Historio
--------

Generalo konstruigis la teretaĝan kastelon en la fruaj 1770-aj jaroj. Ĝi estis hejmo de kalvinana konferenco en 1773, kie György Bessenyei estis elektita funkciulo. Dum la historio la kestelo ofte estis trakonstruita, tial iom da originaj partoj jam perdiĝis. Post la 2-a mondmilito aŭ la kolĥozo, aŭ luantoj uzis la konstruaĵon. Ekde 2002 oni komencis renovigi ĝin, ekde 2011 ene kulturdomo kaj biblioteko funkcias.

Vido al la kastelo

Konstruaĵo
----------

La kastelo situas sola en renkontiĝo de 3 vojoj. La konstruaĵo formas U-majusklon. En mezo de la fasado la enirejo funkcias, antaŭe ŝtupoj ambaŭflanke etendiĝas. La plej supre blazono el ŝtono estas videbla. Sur la ekstera muro estas memortabuloj pri György Bessenyei kaj Ferenc Kazinczy. Pri la lasta poeto estas busto antaŭ la kastelo. En la malantaŭa aŭ korta parto iam estis arkadoj, nun ili estas enmurigitaj, tamen la kolonoj restis.

Fontoj
------

* hungare kun 2 fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj

* Busto de Ferenc KazinczyBusto de Ferenc Kazinczy
* La blazonoLa blazono
* Unu el la fenestrojUnu el la fenestroj

* Kategorio Kastelo de Bugyi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Katedralo de Munkeno
La **Katedralo de Munkeno** (germane *Dom zu Unserer Lieben Frau*, mallonge ankaŭ nomata ***Frauenkirche***), en la historia urbocentro de Munkeno estas la katedralo de la ĉefepiskopujo Munkeno kaj Freising kaj apartenas al la rekoniloj de la ĉefurbo de la federaciero Bavarujo en Germanujo.

Mezuroj
-------

La trinava malfrugotika brikokonstruaĵo kun ĉirkaŭira kapeloringo longas 109 metrojn, larĝas 40 metrojn kaj altas 37 metrojn. Male al vaste disvastiĝinta legendo, laŭ kiu la du turoj per siaj karakterizaj kaskoj altodiferencas je precize unu metro, tiuj ĉi estas preskaŭ egale altaj: La norda turo mezuriĝas 98,57 metrojn, la suda tamen nur 98,45 metrojn. Ĉar la urba administrejo de Munkeno en la urbocentro ene de la Meza Ringostrato ne permesas konstruaĵojn de alteco pli ol 100 metroj, kaj ankaŭ ekster ĉi tiu ringo ekde novembro de 2004 provizore oni ne konstrui pli altajn konstruaĵojn, la turoj estas videblaj eĉ de malproksime. La norda turo ne estas publike alirebla, la suda turo kutime estas vizitebla en la monatoj aprilo ĝis oktobro. Pro urĝaj riparlaboroj la turo ekde 2012 provizore ne estas surgrimpebla.

Laŭdire la preĝejo proponas lokon al proksimume 20.000 starantoj, kio estas rimarkinda, ĉar la urbo dum la konstruepoko en la finiĝanta 15jarcento havis nur proksimume 13.000 loĝantojn. Tamen la interno efikas rilate kun sia vasteco tute ne preme, ĉar ĝin lerte strukturas 22 duvice aranĝitaj altaj okangulaj pilastroj. Ekde la ĉefportalo la kolonovicoj aperas kiel tralumataj muroj. Ili apogas la stelovolbojn de la navo.

Literaturo
----------

* Peter Pfister: *Metropolitankirche Zu Unserer Lieben Frau in München* (Schnell, Kunstführer Nr. 500), 10-a, nove priverkita eldono, Schnell & Steiner, Regensburg 2008; ISBN 978-3-7954-4298-9 (germana); ISBN 978-3-7954-4299-6 (franca); ISBN 978-3-7954-4300-9 (angla); ISBN 978-3-7954-4301-6 (itala); ISBN 978-3-7954-4302-3 (japana); ISBN 978-3-7954-4303-0 (hispana); ISBN 978-3-7954-6712-8 (rusa).
* Hans Ramisch, Peter B. Steiner: *Die Münchner Frauenkirche.* Wewel Verlag; 1994; ISBN 3-7904-0626-0
* Eldonita de la Fondaĵo Messerschmitt: *Die Epitaphien an der Frauenkirche in München*; Munkeno 1986
* Anton Mayer: *Die Domkirche zu Unserer Lieben Frau in München*; Munkeno 1868
* Franz Berberich: *Führer durch den Dom zu Unserer Lieben Frau in München*; Munkeno 1931

Ligoj
-----

* Kategorio Katedralo de Munkeno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retpaĝo de la katedralo de Munkeno
* 360-grada panoramo de la interno
La **Kalvinana preĝejo** estas la plej malnova historia monumento en urbo Balatonkenese (Hungario).

Historio
--------

La gotika (tiam katolika) kirko estis konstruita en 1231 dediĉita al Sankta Kruco. Ekde 1544 ĝi apartenas al la kalvinanoj. En 1570 la hungaroj eksplodigis ĝin, ĉar la turkoj volis trakonstrui ĝin al malgranda fortikaĵo. Inter 1658-1660 la kalvinanoj el la ruinoj konstruis novan kirkon (ĉefe la navon), restis el la mezepoko granda parto de la turo kaj kelkaj muroj el la navo. En 1700 la jezuitoj okupis la konstruaĵon, ĝi ne estis uzata, ja mankis katolikoj. La kalvinanoj iris por mesoj al Papkeszi. Post 7 jaroj liberecbatalantoj de Francisko Rákóczi la 2-a reokupis kaj redonis ĝin al la kalvinanoj. En 1723 sur la kasonan plafonon oni metis memorskribon pri la okazintaĵo. En 1739 ankaŭ la turo estis finkonstruita. Ĝis 1799 la jezuitoj senĉese molestadis la kalvinanojn. En 1785 la sanktejo, en 1820 la navo estis pligrandigita kaj ekde tiam oni povas vidi la nunan formon. Tamen en 1844 la turo iomete plialtiĝis. La nun aŭdebla orgeno estis farita en 1911.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas sola, muro de la navo tuŝas la trotuaron. La turo kun apogpilieroj estas kvadrata kaj etendiĝas jam en korto. La navo havas 2 enirejon, sed ankaŭ la turo havas enirejon. En la korto estas videbla tombofosto memore al la parlamento, kiu okazis en Kenese en 1532.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto Arkivigite je 2018-08-16 per la retarkivo Wayback Machine

* 
* 
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Balatonkenese) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**János Nádasdy** [jAnoŝ bAdaŝdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nádasdy János** estas hungardevena germana pentristo, grafikisto, skulptisto, altlerneja instruisto.

Artaĵo de János Nádasdy
János Nádasdy  naskiĝis la 19-an de julio 1939 en Szigetszentmiklós (Hungario).

Biografio
---------

János Nádasdy frekventis industriartan mezlernejon en Budapeŝto. Post falo de la Hungara revolucio de 1956 li disidis al Vieno, fine li vojaĝis al parencoj al Montevideo. Li daŭrigis sian studadon pri artoj en la belarta altlernejo. En 1962 li revenis al Eŭropo pro politika malstabileco en Urugvajo. En 1964 li estis akceptita kiel politika rifuĝinto en Okcidenta Germanio. Inter 1966 kaj 1970 Nádasdy studis liberan pentroarton kaj grafikon de Herbert Ribitzki kaj Herbert Jaeckel en arta altlernejo de Hanovro. Li restis en la sama urbo, kie li lreas plurajn artaĵojn. Inter 1971 kaj 1996 li instruis artojn en Hanovro.

El ekspozicioj
--------------

* Pécs (2009)

Lia publikaĵo
-------------

* „A jó üzlet a legnagyobb művészet"

Fontoj
------

* hungarlingva membiografio kun foto Arkivigite je 2018-04-13 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio

Artaĵo de János Nádasdy

* Kategorio János Nádasdy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 614425
* GND: 121368041
* LCCN: nb2004305669
* VIAF: 48742986
* ISNI: 0000 0001 0969 4238
 |
La **Kastelo de Bánhorváti** (konata ankaŭ pri la iama posedanto Kastelo de *Platthy* [plati] estas baroka historia monumento (interne hotelo) en Hungario, en proksimeco de Bükk, en vilaĝo Bánhorváti.

Enirejo de la kastelo en Bánhorváti

Historio
--------

En tiu loko estis jam nobela domo konstruita en la 16-a jarcento. Familio konstruis la kastelon nun videblan en 1752. En la fruaj tempoj ankaŭ impona parko estis kreita, ĝi nun estas protektata. Posedantoj de la kastelo ofte ŝanĝiĝis, tamen la origina nomo ne ŝanĝiĝis. En la 19-a jarcento tiu loko estis literatura centro, kie babiladis ekzemple Mór Jókai, Mihály Tompa, János Arany, Ferenc Kazinczy, Lajos Kazinczy, Gábor Kazinczy (politikisto). Dum la socialismo la kastelo konstante estis feriejo de laboristoj, komence la konstruaĵo apartenis al trusto pri minado, poste al la arbaristoj, ekde 1975 al municipo de Mezőtúr. Depost la socialismo la domego estas privata posedaĵo kaj la kastelo funkcias kiel hotelo.

Konstruaĵo
----------

Fasado de Kastelo de Bánhorváti
La unuetaĝa kastelo situas en la parko. Ĝi formas proksimume kvadraton, sed en la anguloj kvadrataj turoj altiĝas, kiuj disfrakas la geometrion. En mezo de la fasado funkcias la enirejo, pli supre granda nobela blazono estas videbla, la plej supre timpano kun blazono situas. Malantaŭ la timpano mansardo troviĝas. Interne la meza ĉefmuro estas preskaŭ 2 metrojn larĝa, ĉar interne troviĝas kaŝita ŝtuparejo. Dum la historio estis alkonstruitaj flankaj teretaĝaj loĝejoj kun koridoro.

En la ekstera muro oni metis memortabulon en 1994 pri Gábor Kazinczy, kiu vivis tie longe. En la parko troviĝas akacio pli ol centaĝa kaj kaŝtano ligita al Mór Jókai.

Fontoj
------

* hungare kun video
* Arkivigite je 2015-09-23 per la retarkivo Wayback Machine hungare
* hungare kun multe da fotoj

* Kategorio Kastelo de Bánhorváti en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La Fortikaĵo kaj la Ponto de Sankta Anĝelo
nokta foto de la ponto
Interna korto de la fortikaĵo
**Kastelo de Sankta Anĝelo** estas antikva konstruaĵo en Romo, originale estis maŭzoleo de romia imperiestro Hadrianus kaj entombigejo ĝis Caracalla. Ĝi etendiĝas sur dekstra parto de la rivero Tibero kaj gardas la antikvan ponton la Ponton de Sankta Angelo.

Ĝi estis konstruita inter 139–135 a.K. kaj estis trakonstruita al fortikaĵo en la 5-a jarcento. Ĝi havas la bazdesegnon de rondo en kvadrato. Ĉiun angulon de la fortikaĵo protektas barbakano (elstaraĵo), dum la meza rondo estas cilindroformo kun haloj, kapeloj, luksaj loĝejoj, korto, prizonĉeloj.

La nomo de la fortikaĵo venas de tio, ke la papo Granda Gregorio havis vizion en 1590 - dum li faris pardonan procesion por bridi la peston. Por li aperis la ĉefanĝelo Sankta Mikaelo, super la fortikaĵo kaj la anĝelo metis sian glavon en la ujon tiel signante, ke la epidemio finiĝis. De tie venas la nova nomo de la kontruaĵo kaj tiel ornamas ties supron marmora anĝela statuo.

Dum la mezepoko, la fortikaĵo servis por eskapejo por la papoj, kiuj fuĝis el la Vatikano tra la Passetto di Borgo.

En la prizonĉeloj pasigis la tempon multaj famaj personoj inter ili ekz. la artisto Benvenuto Cellini.

Vidu ankaŭ
----------

* Engelsburg (Erfurto)

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kastelo de Sankta Anĝelo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Kastelo de Sankta Anĝelo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 229931
* GND: 4104967-6
* VIAF: 80145424520886830105
* SUDOC: 086845470
 |
La **Kalvinana preĝejo** estas religia Monumento historia en Hungario, en urbo Dunavecse.

Historio
--------

En la 1550-aj jaroj la loĝantoj iĝis kalvinanoj, sekve ili profitis la iaman katolikan kirkon. Tie okazis sinodoj en 1610 kaj 1635. En 1638 la turkoj malkonstruis la plenan preĝejon, tial oni konstruis novan provizoran kirkon el ligno post 2 jaroj al la sama loko. En la 1740-aj jaroj pli nova preĝejo konstruiĝis, sed ne en tiun lokon. La turo ricevis horloĝon en 1773. En 1808 la navo estis pligrandigita. La turo estis konstruita en 1832. Orgeno alvenis en 1858 kaj ĝi moderniĝis en 2001. La kirko estis renovigita en la jaroj 1925, 1950, 1980.

Sur la ekstera muro 2 memortabuloj memorigas pri la inundoj.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola, antaŭe estas videbla statuo pri Sándor Petőfi. La konstruaĵo laŭ la fasado havas meze unue kvadratan turon (sube estas la enirejo), kiun sekvas la navo. Interne galerioj troviĝas laŭ la 3 flankoj.

Fontoj
------

* hungare kun multe da fotoj
* hungare
* hungare
* hungare kun fotoj

Kalvinana kirko en Dunavecse

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Dunavecse) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Kastelo de Simontornya** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Fried**) estas nuntempa hotelo en Hungario, en urbo Simontornya.

Fasado de la kastelo en Simontornya
Mapo pri ĉirkaŭaĵo de la kastelo

Historio
--------

Imre Fried estis uzinestro pri ledoj en Simontornya, tial li estis grava figuro de la iama vilaĝo. Li konstruigis la kastelon en la 1920-aj jaroj. Dum la nazia erao plena familio de Fried estis deportita al Aŭŝvico, la kastelo malpleniĝis. Post la 2-a mondmilito la ŝtato forprenis la kastelon (la samo okazis kun la ceteraj hungaraj kasteloj). Dum la socialismo en la kastelo loĝis simplaj homoj, tial la konstruaĵo interne ŝanĝiĝis al apartaj loĝejoj. Depost la socialismo riĉulo akiris la kastelon kaj trakonstruis por hotelo kun 4 steloj inter 2002-2005.

Bildoj pri Kastelo de SimontornyaVido al la kastelo
Enirejo de la kastelo
Parto de la kastelo
Parko kun kastelo en Simontornya
Parko de la kastelo
Ĝardeno de la kastelo

Konstruaĵoj
-----------

La unuetaĝa secesia konstruaĵo situas sola en impona parko. La fasado estas malsimetria, en la maldekstra flanko troviĝas la enirejo. Apud la enirejo kvadrata duetaĝa turo altiĝas, apude teraso etendiĝas sur la teretaĝo. Interne restoracio funkcias.

En la parko estas ankaŭ diversaj domoj.

Parko
-----

La parko origine estis franca ĝardeno. Post la jaroj tio iomete ŝanĝiĝis, sed ankaŭ nun la parko estas impona.

Fontoj
------

* oficiala paĝo Arkivigite je 2016-09-27 per la retarkivo Wayback Machine hungare, angle, germane
* hungare

* Kategorio Kastelo de Simontornya en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**János Piroska** [jAnoŝ piroŝka], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Piroska János** estis hungara pentristo, juristo, urbestro.

Memortabulo pri János Piroska
János Piroska  naskiĝis la 25-an de junio 1894 en Csongrád (urbo), li mortis la 21-an de marto 1987 en Csongrád.

Biografio
---------

János Piroska abiturientis en Szeged, poste li batalis en la 1-a mondmilito, kie li dufoje vundiĝis. Li akiris pentristan diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1926, juran diplomon en Scienca Universitato Ferenc József en 1930. Liaj majstroj estis Oszkár Glatz, Aladár Edvi Illés (pentristo) kaj Gyula Rudnay. En 1933 li estis ĉefnotario en sia naskiĝurbo, poste 8 jarojn urbestro. En 1941 li pensiuliĝis, poste li okupiĝis pri pentradoj. Pli frue en 1938 li edziĝis, poste 2 filinoj naskiĝis. En 1945 li estis arestita, konkretaj krimaj akuzoj nuliĝis, tamen la ŝtato forprenis de li la pension kaj ĉiujn havaĵojn, eĉ ekde 1952 li estis trudlaboristo en Hortobágy. Post morto de Stalino la trudlaborejo ĉesis. Li apogis la revolucion en 1956, tial post la falo li denove havis malavantaĝojn. Li denove nur pentradis longe sen ekspoziciaj eblecoj. Li ricevis 3 premiojn postmortajn.

El solaj ekspozicioj
--------------------

* Szentes (1967, 1991, 2010)
* Szolnok (1971, 1985)
* Hódmezővásárhely (1975, 1978)
* Csongrád (1981, 1990, 1994, 2012)
* Budapeŝto (1987, 1989, 2013)
* Cluj (1998)

El kolektivaj ekspozicioj
-------------------------

* Arthalo Budapeŝto (1929)
* Londono (1981)

Elektitaj aĵpentraĵoj
---------------------

* 
* 
*

Elektitaj pejzaĝaj pentraĵoj
----------------------------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Elektitaj aliaj pentraĵoj
-------------------------

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*

Memorigiloj
-----------

* memortabulo kaj konstanta ekspozicio en Csongrád

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun 2 bildoj

* Kategorio János Piroska en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 615420
* LCCN: n2007082808
* VIAF: 28989235
* ISNI: 0000 0000 4063 1537
 |
La **kastelo de Bölcske** (konata ankaŭ pri la iama posedanto kastelo de *Szakáts* [sakAĉ] aŭ pri la loka bieno kastelo de *Szent András* [sent andrAŝ] (=Sankta Andreo)) estas historia monumento, nuntempa hoteleto en Bölcske.

Kastelo de Bölcske, pli supre la kapelo

Historio
--------

La klasikisma kastelo estis konstruita en la 1860-aj jaroj. En 1873 la familio Szakáts pligrandigis ĝin. Dum la frua socialismo ĉiuj kasteloj estis forprenitaj, tiu ĉi iĝis administracia centro de la loka kooperativo, ankaŭ loĝejoj. Depost la socialismo ĝi malpleniĝis kaj en 2009 ĝi plene renoviĝis. Dum laboro oni ektrovis spurojn de la keltoj. En 2015 hoteleto-gastejo ekfunkciis en la kastelo.

Kastelo de Bölcske
Kastelo de Bölcske kun la kapelo (maldekstre)

Konstruaĵo
----------

La parte unuetaĝa, parte teretaĝa kastelo situas sola en granda parko, sed proksime situas ankaŭ aliaj konstruaĵoj. La kastelo similas al L-litero kaj sube parte keloj troviĝas. En la kastelo 9 dormoĉambroj kaj la restoracio kaj aliaj haloj funkcias.

### Kapelo

Proksime estas videbla malplena neuzita kapelo, apartenaĵo de la katolika eklezio. Ĝi estis konstruita por maŭzoleo.

### Aliaj konstruaĵoj

Menciindas 2 gastodomoj nuntempe konstruitaj. Kune kun la kastelo la tranokta kapacito estas 48 homoj. Dumtage la kapacito estas 150 gastoj. Estas ankaŭ bienaj dometoj.

Parko
-----

La iama parko estis rekonstruita, restis platanoj, ulmoj, eĉ *Ginkgo biloba* kun 150 aĝo, sed parte jam ankaŭ fruktoarboj kreskas. Ene situas 2 lagoj.

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

*

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* 
* 

* Kategorio Kastelo de Bölcske en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Kalvinana preĝejo,** estas religia historia monumento en Hungario, en Budapeŝto, en distrikto Pestszentlőrinc-Pestszentimre, en iama urbo urbo Pestszentlőrinc.

Historio
--------

La kalvinanoj en Pestszentlőrinc komence apartenis al Kispest. En 1911 ili fondis grupon, kiu apartenis jam al Üllő. Post jardeko la grupo ricevis la statuson memstara. En 1931 ili akiris parcelon por preĝejo. En la sekva jaro komenciĝis la konstruado, kiu finiĝis jam dum la 2-a mondmilito.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas preskaŭ sola en korto. La preĝejo imitas kelkajn preĝejojn en Transilvanio. La fasado konsistas meze el granda enirejo, pli supre la kvadrata turo altiĝas. La pinto estas svelta piramido. La navo estas brikoforma. Interne super la enirejo estas galerio, tamen la orgeno situas sur la kontraŭa galerio.

Interesaĵo
----------

La tre proksima Luterana preĝejo (Pestszentlőrinc) ne havas sonorilojn, tial oni laŭnecese la kalvinana preĝejo sonoradas por la luteranoj.

Fontoj
------

* hungare
* hungare
* hungare Arkivigite je 2016-03-24 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun fotoj

Aerfoto pri kalvinana preĝejo en Pestszentlőrinc

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Pestszentlőrinc) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**János Prokopp** [jAnoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Prokopp János** estis hungara masonisto, arkitekto.

Memortabulo pri János Prokopp
János Prokopp naskiĝis la 8-an de oktobro 1825 en Apatin (Hungara reĝlando, Habsburga Imperio, nuntempe en Serbio), li mortis la 11-an de majo 1894 en Esztergom, (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario).

Biografio
---------

János Prokopp apartenis al la germana minoritato de la lando. Li estis edukita en Zombor, kie li akiris membrecon en la masonista gildo. En 1843 laŭ la gilda kutimo li studvojaĝis al Germanaj landoj kaj Habsburga Imperio. Dum sep jaroj li laboris en 39 konstruaĵoj kaj ankaŭ frekventis arkitekturajn lernejojn. Hejmenveninta li laboris ĉe Frigyes Feszl kaj Miklós Ybl. En 1853 li ekhavis arkitekturan postenon en firmao, en la sama jaro li edziĝis kaj la geedza paro loĝis en Óbuda. Ŝi mortis en 1858 postlasinta filon. En la sekva jaro li denove edziĝis kaj filo naskiĝis. En 1862 la nova geedza paro translokiĝis al Esztergom, kie li trovis lokon ĉe la episkopejo, en 1871 en la departemento, fine li estis urba arkitekto.

Elektitaj kreitaj/planitaj konstruaĵoj
--------------------------------------

* Poŝtejo de Esztergom
* Ŝparkaso en Esztergom (laŭ plano de József Hild)
* Nova turo de Franciskana preĝejo Sankta Anna (Esztergom) (1886)
* Sidejo en Esztergom

* Poŝtejo de EsztergomPoŝtejo de Esztergom
* Ŝparkaso en EsztergomŜparkaso en Esztergom
* Nova turo de Franciskana preĝejo Sankta Anna (Esztergom)Nova turo de Franciskana preĝejo Sankta Anna (Esztergom)
* Sidejo en EsztergomSidejo en Esztergom

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Esztergom (1995)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografieto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio János Prokopp en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 690166
* LCCN: no2006009304
* VIAF: 48974622
* ISNI: 0000 0000 5390 5146
 |
La Liszt-fakaltlernejo en Weimar, kie studis Schirmer. **Kathrin SCHIRMER** (naskiĝinta la 18-an de marto 1960 en Weimar, mortinta la 19-an de februaro 2017) estis germana radio-moderigantino, novaĵanoncistino kaj muzikredaktorino. Antaŭe ŝi estis estinta ankaŭ kantistino de modkantoj.

Vivo
----

Ŝi studis kantarton ĉe la Liszt-muzikaltlernejo vajmara. Kiel furorkantistino ŝi aperis dum la 1980-aj jaroj en la GDR-muzikaĵrangolistoj.

Poste ŝi ekinteresiĝis pri radio, laboris kiel parolistino, moderigantino kaj redaktorino en Berlino kaj en Kempten. En la 1992-a jaro ŝi ekdeĵoris ĉe Mitteldeutscher Rundfunk, kiel moderatorino por la populara radiokanalo MDR Turingio - La Radio. En 2015 ŝi komencis laboron por hr4 en Kaselo.

Ŝia fratino Evelyn Fischer estas ankaŭ kantistino kaj moderigistino, krome docentino universitata.

Diskaro
-------

* *Kinder von Babylon* (Master Records)

Subnotoj
--------

1. ↑   Nekrologo kun kura biografio ĉe hr4.de. Arkivita el la originalo je 2017-02-25. Alirita 2017-03-05.
2. ↑   Raporto pri komuna rondirado kun ŝia fratino tra Weimar.. Arkivita el la originalo je 2012-09-07. Alirita 2012-09-07.
3. ↑   Hejmpaĝo de René Möckel kun Schirmer-rilataj informoj.. Arkivita el la originalo je 2008-10-17. Alirita 2021-08-14.
La **Kalvinana kirko** estas religia historia monumento en Hungario, en urbo Szentlőrinc.

Historio
--------

En la 16-a jarcento dum dominado de la turkoj la kalvinismo ankaŭ tie etendiĝis en la komunumo, tamen preĝejo por kalvinanoj estis konstruita mur en la 1930-aj jaroj. En tiu loko ĝardeno pri fruktoj etendiĝis, sed la posedanto donacis ĝin al la konstruota kirko.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias. La plej supre la kvadrata turo altiĝas, kiu imitas similajn konstruaĵojn en Transilvanio. Supro de la turo estas piramido. La interno estas simpla konforme al la kalvinismo. Post la longa navo la paroĥo etendiĝas.

Fontoj
------

* hungare Arkivigite je 2013-05-01 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun bildoj
* hungare


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Szentlőrinc) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La Kastelo glivica
La **Piasta kastelo** (pole *Zamek Piastowski*, germane *Piastenschloss Gleiwitz*) estas grava muzeo en Glivico (germane *Gleiwitz*), Pollando, troviĝante urbokerne en la strato Pod Murami 2. La daŭra ekspozicio pri multkultura Glivico ampleksas ankaŭ la ĉirkaŭaĵon de Glivico.

Historio
--------

Temas pri konstruaĵo nombriĝenda inter la plej malnovaj de la urbo. Ĝi datumas jam de la 14-a jarcento, kiam la ĉirkaŭfortikaĵo de la urbo estiĝis. La nunan forman ĝi ricevis en la 16-a jarcento far la luprenanto Friedrich Zeitritz. Multnombra estis ĝia funkciaro: iam kiel armilo, iam kiel prizono, iam kiel malposta murdefendejo. Nomiĝo kastela antaŭ 1945 ne estis kaj la epiteto de la Piastoj estas ekde 1983. Restaŭradlaboroj efektiviĝis inter 2005 kaj 2008.

Kolektoj
--------

Ne malmultaj kolekteroj antaŭe estis en la Vilao Caro. Ĝenerale distingeblas du kategorioj kolektaj ene: objektoj pri arkeologio kaj historiaĵoj. Multas la gildaj posedaĵoj el la jarcentoj 17-a kaj 18-a. Dokumentoj pri la t.n. sileziaj ribeloj, referendumoj, fotoj, agadoj de porpolaj eksterlandaj kluboj, industrievoluaj aktoj, pridialektaj esploroj, popolforpeloj kaj resetligado kovras multon el la 19-a kaj la 20-a jarcentoj. Raraĵoj veraj sendube estas la ne malmultaj historiaj armiloj el Japanio, Koreio kaj Ĉinio.
Koncerne arkeologion plej gravas vazoj, ilaroj, juveloj el prahistoriaj tombejoj de la luzacia kulturo en Świbie aŭ Wielowieś. Aliaj objektoj originas de la antikva kerno de Glivico, de la burga monto de Toszek aŭ de la teroburgo de Pławniowice. Ankaŭ fajrosilikaĵoj kaj ŝtonaj iloj el la ŝtonepoko ne malmultas en ĉi tiu muzeo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Kastelo piasta (Gliwice) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Hejmpaĝaro Arkivigite je 2016-08-16 per la retarkivo Wayback Machine

Vidu ankaŭ
----------

* piasta kastelo de Brzeg/Brieg
*Por la Orient-Azia mezurunuo, vidu Catty*

Situo de Kati en Malio
**Kati** estas urbo en Malia Regiono Koulikoro, ĉ. 15 km de Bamako, ĉefurbo de Malio. Ĝi havas loĝantaron de proksimume 40.000.

Kati estas la ĉefurbo de la samnoma subregioono. Ĝi estas ankaŭ garnizona urbo. Pro tio Kati havas armean kaj ankaŭ civilan malsanulejon. La urbo havas kelkajn instruajn instancojn (multaj bazlernejoj kaj kolegioj). Junulara klubo kaj arta centro estis kreitaj kun subteno de la franca kunnlaboro.

Strato de Kati
Kati estas kreskanta, evolunta kamparurbeto. Tie okazas grava bova merkato ĉiusemajne. Kati situas sur la Dakaro-Niĝera fervojo kaj sur la vojo Bamako-Kolokani kaj Kati-Négéla-Kita.

La loĝantaro estas ĉefe islamano, sed kun la ekzisto de romkatolika misio fondiĝis ankaŭ romkatolika komunumo.

La loĝantaro de Kati parolas unuavice la bambaran lingvon.

La subregiono Kati konsistas el 37 komunumoj: Baguineda, Bancoumana, Bossofala, Bougoula, Daban, Diagon, Dialakoraba, Dialakorodji, Dio-gare, Dogodouman, Dombila, Doubabougou, Kalabankoro, Kalifabougou, Kambila, Kati, Kourouba, Mandé, Moribabougou, Mountoungoula, N’gabakoro, N’Gouraba, N’Tjiba, Niagadina, Nioumamakana, Ouelessebougou, Safo, Sanankoro Djitoumou, Sanankoroba, Sangarebougou, Siby, Sobra, Tiakadougou faraba, Tiakadougou-Dialakoro, Tiélé, Torodo Diedougou kaj Yélékébougou.

* Kategorio Kati en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kati en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)
La **Kalvinana kirko** estas religia historia monumento en Hungario, en mezo de la vilaĝo Szilvásvárad.

Historio
--------

En 1832 oni malkonstruis la kadukan kirkon. La nun videbla kalvinana preĝejo estis konstruita post kelkaj jaroj helpe de la loka grafo. La orgeno estis farita en 1907. En 2004 la preĝejo renoviĝis.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas sola en pinto de monteto, sed apude kvadrata sonorilstablo funkcias. La kirko praktike estas rondpeĝejo aŭ rotondo, sed antaŭ la enirejo estas malfermita vestiblo kun ŝtuparo, kies supro situas timpano. 4kolonoj portas la timpanon. Ĉe la enirejo laŭ deziro de la grafo estas surskribo: "Ĉiuj servistoj de la skulptitaj bildoj estu hontindaj". Granda kupolo kovras la internon. 16 kolonoj portas la kupolon.

Fontoj
------

* hungare Arkivigite je 2014-02-22 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun foto
* hungare kun foto
* hungare kun 2 fotoj
* hungare kun foto Arkivigite je 2014-02-22 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun multe da foto

Aerfoto pri la rondkirko

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Szilvásvárad) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Kalvinana preĝejo** estas religia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Tiszapalkonya.

Historio
--------

En la 14-a jarcento katolika kirko funkciis en la vilaĝo. Post 2 jarcentoj la loĝantoj prenis la kalvinismon, dume ili uzis la katolikan preĝejon. En 1697 la preĝejo plene kadukiĝis, tial oni konstruis lignan preĝejon. Inter 1805-1853 oni konstruis turon. En 1858 oni malkonstruis la preĝejon (escepte la turon) kaj estis konstruita nova preĝejo al la turo. La orgeno estis farita en 1912. Renovigoj okazis en 1934 kaj 2011.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola laŭ la strato. En mezo de la fasado estas la kvadrata, larĝa kaj malalta turo, kiu estas preskaŭ tia larĝa, ol la navo, kiu sekvas la turon. Fine la multflanka sanktejo estas videbla. La ĉefenirejo troviĝas en la suba parto de la turo. La konstruaĵo havas duonrondajn fenestrojn.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare Arkivigite je 2016-03-05 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Tiszapalkonya) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**János Quittner** [jAnoŝ kvitner], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Quittner János** estas slovakia hungara dancisto, koreografo. Lia persona nomo slovake estis *Ján*.

János Quittner naskiĝis la 27-an de septembro 1941 en Vrakuňa, (Slovakio, nuntempa urboparto de Bratislavo).

János Quittner en 2012 (maldekstre)

Biografio
---------

János Quittner apartenis al la hungara minoritato en Slovakio. Li maturiĝis en arta mezlernejo en Bratislavo, dum li dancis en hungaraj popoldancaj ensembloj. Inter 1964–1973 li estis dancisto kaj kunkoreografo ĉe Hungara Ŝtata Popola Ensemblo. En 1967 li diplomiĝis en koresponda kurso pri koregrafio, post 2 jaroj li establis propran ensemblon en Bratislavo. En 1977 li akiris koreografian diplomon en Teatra Altlernejo de Bratislavo. En 1983 li elmigris al Aŭstralio kaj li estis laboristo, sed libertempe li fondis en Melburno popoldancan ensemblon. Pli poste li koreografis ne nur hungaran, sed ankaŭ slovakan, kroatan kaj indiĝenan dancensemblojn. Quittner revenis al Eŭropo kaj ekloĝis en Dunasziget (Hungario) en 1990 kaj li faris koreografiajn laborojn en Hungario, Slovakio, Germanio, Serbio, eĉ denove en Aŭstralio.

Liaj koreografiaĵoj (elekto)
----------------------------

* *Huszártánc*
* *Csárdás rondó*
* *Tavaszi leánytáncok*
* *Šatkový a válaný*

Liaj reĝisoraĵoj (elekto)
-------------------------

* *Változások* (1964)
* *Szerelmek és nászok* (1976)
* *Szálak és kötelékek* (1985)

Liaj libroj
-----------

* *Tánckompozíciók* (kunaŭtoro, 1971)
* *Dél-szlovákiai magyar lakta falvak hagyományos táncai. A szlovákiai magyar néptáncok típusai és dialektusai* (kunaŭtoro, 1979)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto kaj video
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio János Quittner en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 800069
* VIAF: 164170141
* ISNI: 0000 0001 1261 9781
 |


* Portalo pri Biografio
Koordinatoj: 39° 45′ 10.87″ N 4° 25′ 25.85″ U﻿ / ﻿39.7530194 °N, 4.4238472 °U﻿ / 39.7530194; -4.4238472 (mapo)

Kastelo de Montalbán
La **Kastelo de Montalbán** estas kastelo kiu troviĝas en la municipa teritorio de San Martín de Montalbán, sude de la provinco de Toledo, Hispanio, kaj konstruita sur krutaĵo de 100 m de profondeco tranĉita de la rivero Torcón, kiu utilis kiel defenda fosaĵo triflanke.

Situo
-----

Oni povas alveni al tiu fortikaĵo laŭ la regiona ŝoseo CM-4009 el San Martín de Montalbán en direkto al La Puebla de Montalbán, kaj je ĉirkaŭ 5 km disde la unua loko post kruciĝo maldekstre oni alvenas al la kastelo, kaj dekstre al la sanktejo visigota de Santa María de Melque.

Historio
--------

Ĝi estis posedaĵo de la Templanoj.

Priskribo
---------

Referencoj
----------

* Castillosnet.org - Kastelo de Montalbán Arkivigite je 2009-04-28 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Kastelo de Montalbán en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La kastelo de Montalbán Arkivigite je 2009-12-19 per la retarkivo Wayback Machine
La **Kalvinana preĝejo** estas religia Monumento historia en Hungario, en urbo Túrkeve.

Historio
--------

La preĝejo konstruiĝis en nekonata tempo, kiu estis pligrandigita en 1755. En la 19-a jarcento ĝi estis kelkfoje trakonstruita, la plej menciinda okazis en 1847. En 1821 la turo estis plialtigita. La malnova orgeno funkciis inter 1835-1908. En 1982 la preĝejo renoviĝis.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola. La unusola turo formas kvadraton kaj kreskiĝas rekte el la unusola navo. La turo havas rondbalkonon por la fajrobrigado. Fasado de la konstruaĵo havas 3 enirejojn. Interne la mebloj pretiĝis en la 19-a jarcento. La interna galerio havas 2 etaĝojn.

Fontoj
------

* hungare Arkivigite je 2013-06-16 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare

Fasado de la kalvinana kirko

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Túrkeve) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **kastrita kantisto** (itale *evirato* aŭ *castrato*) estas vira kantisto, kastrita antaŭ la pubereco kaj kiu tiel havas sopranan aŭ altan voĉon.

La uzo de la kastritaj kantistoj disvastiĝis en la 16-a jarcento, kiam oni forpelis la virinojn el la preĝejaj korusoj kaj de sur la scenejo. Ili ludis plej gravan rolon en la opero de la 17-18-a jc.. La kastrado estis kontraŭleĝa kaj malhumana agado. En Italio oni kastris en la 17-18-a jc. ĉ. 4000 knabojn (de malriĉuloj) pro ilia bela voĉo.

Ĉar la pulma volumeno de plenkreska viro estas pli granda ol tiu de virino, kaj la korpokonstruo estas pli forta, la voĉo de la kastritoj havis pli larĝan spektron kaj forton.

Ĉar ili havis specifan voĉon, la kastritaj kantistoj estis adorataj steluloj de la oper-vizitantoj. Ili helpis disvatiĝon, famiĝon de la itala opero. La plej fama kastrita kantisto estis Farinelli (Carlo Broschi) en la 18-a jarcento.

Kastritaj kantistoj kantis ĝis 1903 en la korusoj de Vatikano. La lasta kastrita kantisto estis Alessandro Moreschi; lian voĉon oni registris sur gramofonan diskon.

* Kategorio Kastrita kantisto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Kastelo de Somogyvár** (konata ankaŭ pri la iama posedanto-familio **Kastelo de Széchenyi** [sEĉEnji]) estas historia monumento en Hungario, en vilaĝo Somogyvár. Nuntempe la kastelo estas infanĝardeno, bazlernejo, faklernejo pri handikapuloj kaj kolegio.

Ĉefenirejo de la kastelo
Alo de la kastelo

Historio
--------

La familio Széchenyi aĉetis la bienon en la 1700-aj jaroj. En nekonata tempo konstruiĝis la kastelo, kiu signife estis trakonstruita kaj pligrandigita en la 1870-aj jaroj. Post la 2-a mondmilito la ŝtato forprenis preskaŭ ĉiujn kastelojn, ĉi tiu kastelo ne estis escepto. Ekde 1946 la supre menciitaj lernejoj funkcias kontinue en la kastelo. Dum la somera lernopaŭzo la kolegio akceptas gastojn.

Konstruaĵo
----------

La unuetaĝa kastelo situas sola en granda parko. La kastelo formas U-majusklon, tamen estas ankaŭ alia alo, kiu rompas la geometrion. La U-formo fermas korton kun herbejo kaj buksacoj. Antaŭ la ĉefenirejo reliefas teraso, kiun tenas 4 kolonoj. Interne estas mirinda la ligna origina ŝtuparejo, kiun simpla ŝafisto skulptis.

La korto

Parko
-----

La parko estis kreita en malebenaĵo same en la 1870-aj jaroj. Nun la parko estas apartenaĵo de la lernejo, tamen ĝi estas protektata. Pri la parko zorgas ne nur la lernejo, sed ankaŭ la municipo, eĉ la proksima arbarista laborejo. Elirinta el la kastelo la parko nevideble trapasas al arbaro, tamen ĝi estas ankaŭ parko, sed densa parko. Dumvoje oni vidas sekvojojn, kinggoaloj, piceoj, arbaraj pinoj, nigraj pinoj, eŭropaj taksusoj, tilioj, platanoj, poploj, kverkoj. En la parko troviĝas ankaŭ fiŝlago, kapelo kaj klasikisma maŭzoleo.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj

* Kategorio Kastelo de Somogyvár en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Andrzej Wajda dum la kreado de la filmo en Krakovo, novembro 2006
La tiel nomata "nigra korniko" /„czornyj woron" („czarny kruk")/ – la repliko (kopio) de "mercedeso" kiun uzis NKVD por transportado de malliberuloj
La eltombigo de de la kadavroj de polaj oficiroj murditaj fare de NKVD (ruse *Народный Комиссариат Внутренних Дел*, Popola Komisariato pri internaj aferoj) estas mallongigo de la sovetia sekreta polico) en Katin, 1943
La eltombigo de de la kadavroj de polaj oficiroj murditaj fare de NKVD en Katin, 1943
**Katin** (pole: *Katyń*) – pola milita dramfilmo el 2007 reĝisorita de Andreo Vajda, kiu prezentas katinan murdon. La fotadon por la filmo oni komencis oktobre 2006 kaj finis januare 2007. La unua solena spektaklo okazis la 17-an de septembro 2007 en Varsovio en datreveno de sovetunia agreso al Pollando.

Labortitolo de la filmo: *Post mortem. Opowieść katyńska* (Post mortem. Katina rakonto) estas tia kiel la filmromano de Andrzej Mularczyk, surbaze de kiu ĝi estis realigita. La filmon oni nomumis al Oskar-premio 2007 en kategorio de la plej bona fremdlingva filmo.

La filmo gajnis la unuan premion por la plej bona pola filmo en 2008. Kreintoj de la filmo ricevis 7 statuetojn en diversaj kategorioj. Magdalena Biedrzycka ricevis Eŭropan Filmpremion en 2008 en kategorio *Prix D’Excellence* por la filmaj kostumoj.

Premieroj
---------

* septembro 2007 - Pollando
* oktobro 2007 - Francio
* februaro 2008 - Germanio
* aprilo 2008 - Hungario
* junio 2008 - Rumanio
* julio 2008 - Ĉeĥio
* aŭgusto 2008 - Finnlando
* oktobro 2008 - Belgio
* novembro 2008 - Argentino
* novembro 2008 - Italio
* decembro 2008 - Svedio
* januaro 2009 - Grekio
* januro 2009 - Danio
* aprilo 2009 Grand-Britio
* majo 2009 Ĉilio

La filmo estis krome distribuata en Slovakio, Aŭstrio, Latvio, Bulgario, Tajvano, Litovio, Brazilo kaj Irano en 2008; Norvegio, Ukrainio, Japanio, Usono, Slovenio, Aŭstralio en 2009.

En Ĉinio oni malpermesis ĝin montri kaj kopii kiel *malkonkorda kun la vidpunkto de la regantoj de Ĉina Popola Respubliko*, sed tamen kopioj estas alireblaj en pirataj versioj.

Rn Rusio la filmon oni montris la 2-an de aprilo 2010 (enŝaltkvoto 1,5% da spektantoj), kaj la 11-an de aprilo - unu tagon post kraŝo de la pola aviadilo Tu-154 en Smolensk (enŝaltkvoto 4,4% da spektantoj). Antaŭ televidiloj kolektiĝis 2,8 milionoj da personoj.

Post la katastrofo en Smolensk kaj vasta raportado pri tio en la mondo pluraj televidstacioj en diversaj ŝtatoj esprimis intereson montri la filmon.

Vidu ankaŭ
----------

* Masakro de Katin
* Kraŝo de la pola prezidenta aviadilo en 2010

* Kategorio Katin (filmo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Kalvinana kirko** estas religia Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Vilonya.

Historio
--------

Supozeble en la 12-a aŭ 13-a jarcento estis konstruita la katolika preĝejo. Dum dominado de turkoj la preĝejo estis forlasita. En nekonata tempo la kalvinanoj akiris la kirkon. En 1728 oni faris la kasonan plafonon, sed ĝi estis vendita al muzeo en 1901. La turo konstruiĝis en 1796. En la 19-a jarcento la eksteraĵo renoviĝis.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola en korto, kiu estas ĉirkaŭita per ŝtona muro. La fasado havas meze enirejon, pli supre la kvadrata baroka turo altiĝas. Post la fasado la navo etendiĝas, kiu finiĝas en kvadrata sanktejo. Estas ankaŭ alia enirejo tra vestiblo ĉe la navo. Oni trovis kriptojn kaj enigmajn murojn apud la preĝejo. La plena arkeologia esploro ankoraŭ ne okazis.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* Arkivigite je 2014-05-04 per la retarkivo Wayback Machine
* 
* hungare kun fotoj


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* La preĝejo malantaŭ la muroLa preĝejo malantaŭ la muro
* La navo kun enirejoLa navo kun enirejo
* PordoPordo
* La ruinoj kaj defendmuroLa ruinoj kaj defendmuro

* Kategorio Kalvinana preĝejo (Vilonya) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)