recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Tibor Hegedűs** [hegedUŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hegedűs Tibor** estis hungara aktoro, reĝisoro, teatrestro, altlerneja instruisto. Li estis inter reĝisoraj pioniroj de sonfilmoj kaj radioprogramoj en Hungario.

Tibor Hegedűs  naskiĝis la 8-an de novembro 1898 en Budapeŝto, li mortis la 7-an de novembro 1984 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Tibor Hegedűs batalis 3 jarojn dum la 1-a mondmilito, poste li estis ĵurnalisto en Miskolc. Li studis juron en Reĝa Universitato de Budapeŝto, tamen akiris aktoran diplomon en Teatra Akademio en 1921. Post siaj studoj li aliĝis al trupo de Teatro Belvárosi. Ekde 1925 li estis reĝisoro de Teatro Renaissance, poste de Teatro Belvárosi (1926) kaj Gaja Teatro (1927). Li ofte reĝisoradis ankaŭ en Hungara Radio. Inter 1938–1944 li instruis en la menciita akademio. Li estis teatrestro de Gaja Teatro en la teatra jaro 1943. Depost la 2-a mondmilito la komenciĝanta socialisma epoko puŝis lin randen, tamen li estis reĝisoro de Nacia Teatro (Szeged) (1946–1949), de Teatro de Hungara Armeo (1955–1957), de Teatro József Attila (1958-1961).

Li edziĝis en 1924, naskigis filon en 1928, divorcis en 1934.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* William Shakespeare: Hamleto - Horatio
* Edmond Rostand: *L'Aiglon* - Prokesch

Roloj en kinaj filmoj
---------------------

* *Csak nővel ne!* (1924)
* *Egy fiúnak a fele* (1924)

Filmaj reĝisoraĵoj
------------------

* *Kacagó asszony* (hungara versio, 1930)
* *Az orvos titka* (hungara versio, 1930)
* *Tavaszi szonáta* (1942)
* *Sári bíró* (1943)

Elektitaj teatraj reĝisoraĵoj
-----------------------------

* Ŝekspiro: *Hamleto, dana reĝido*
* Zsigmond Móricz:
	+ *Sári bíró*
	+ *Úri muri*
* Sándor Hunyady: *Júliusi éjszaka*

Aliaj kontribuoj
----------------

* Walter Hasenclever: *Emberek* - tradukita dramo (1923)
* *A színész, a színpad és a hangosfilm* (libro, 1942)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Koordinatoj: 52° 31′ 00″ N 85° 10′ 00″ O﻿ / ﻿52.51667 °N, 85.16667 °O﻿ / 52.51667; 85.16667 (mapo)

**Bijsk** (ruse Бийск) estas urbo en Siberio (Rusio) kaj administracia centro de la Bijska distrikto en Altaja Regiono troviĝanta sur la rivero *Bija* (Бия). 35 kilometrojn for la urbo situas vilaĝo *Srostki*, kie la fama rusa verkisto Vasilij Ŝukŝin naskiĝis.

La urbo estis fondita en la jaro 1709 kiel Bijska fortikaĵo. La statuso de urbo estas akirita jare 1782. En *samoda*(?) lingvo "bi" signifas "akvo", "rivero". La ekonomiko de la urbo baziĝas sur ĥemia, kudra kaj nutra industrioj.

La kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 01405. La interurba telefona kodo estas 3854, la enurbaj telefonnumeroj estas sesciferaj (en jaro 2005).

En la urbo estas fervoja stacio.

Aliaj projektoj
---------------

* Bijsk en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Bijsk en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Flago de Altaja Regiono
Administra divido de Altaja regiono

**Ĉefurbo**: Barnaul

**Urbaj distriktoj**:
Alejsk |
Barnaul |
Belokuriĥa |
Bijsk |
Jarovoje |
Kamenj-na-Obi |
Novoaltajsk |
Rubcovsk |
Slavgorod |
Sibirskij |
Zarinsk 

**Municipaj distriktoj**:
Alejska |
Altajska |
Bajeva |
Bijska |
Blagoveŝĉenka |
Burla |
Bistroistoka |
Celina |
Ĉariŝska |
Germana nacia |
Ĥabara |
Jegorjevska |
Jelcovka |
Kalmanka 
Kamena |
Kluĉa |
Kosiĥa |
Krasnogorska |
Krasnoŝĉjokova |
Krutiĥa |
Kulunda |
Kurja |
Kitmanova |
Lokteva |
Mamontova |
Miĥajlovska |
Novoĉiĥa |
Pavlovska |
Pankruŝiĥa |
Pervomajska 
Petropavlovska |
Pospeliĥa |
Rebriĥa |
Rodina |
Romanova |
Rubcovska |
Slavgoroda |
Smolenska |
Sovetska  |
Soloneŝna |
Soltona |
Suetka |
Ŝelaboliĥa |
Ŝipunova |
Tabuna |
Talmenka |
Togula 
Topĉiĥa |
Tretjakova |
Troicka |
Tjumenceva |
Uglovska |
Ustj-Kalmanka |
Ustj-Pristanja |
Volĉiĥa |
Zavjalova |
Zalesova |
Zarinska |
Zmeinogorska |
Zonalna
**Tibor Huszár** [husAr], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Huszár Tibor** estis hungara sociologo, mezlerneja kaj altlerneja instruisto, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1987).

Tibor Huszár  naskiĝis la 20-an de aŭgusto 1930 en Veresegyház, mortis la 2-an de novembro 2019.

Biografio
---------

Tibor Huszár studis en Moskvo inter 1949-1953. Li iomete partoprenis en la Hungara revolucio de 1956, tial li iĝis nur instruisto en gimnazio inter 1957-1960. Poste li instruis jam en la Scienca Universitato Loránd Eötvös, kie li estis lektoro ĝis 1969, poste docento kaj katedrestro. Li doktoriĝis antaŭ la akademio en 1976, tial en la sekva jaro li ricevis la instruan rangon profesoro. Li havis edzinon, kiu naskis filon. Li ricevis premion en 2003.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Fiatalkori bűnözők* (1963)
* *Fejezetek az értelmiség történetéből* (1977)
* *Nemzetlét, nemzettudat, értelmiség* (1984)
* *A hatalom rejtett dimenziói* (Kaŝitaj dimenzioj de la potenco), (1995)
* *Az elittől a nómenklatúráig* (2007)

Fontoj
------

* biografio kun foto
**John R. BOLTON**, (n. 20-a de novembro, 1948, en Baltimoro (Marilando)) estas usona politika figuro kaj diplomato laŭ profesio.

Je la 7-a de marto, 2005, lin kandidatigis la usona prezidanto George W. Bush por fariĝi la ambasadoro de Usono al UNo. Multaj membroj de la Usona Kongreso plendis aŭ esprimis dubojn pri tiu kandidatigo, kaj ĝis nun la kongreso, kiu devas aprobi ambasadorojn, rifuzis okazigi voĉdonadon pri li. La plendoj temis ĉefe pri diversaj kontraŭ-UNaj asertoj, kiujn Bolton publike eldiris (plej fifame, aserto ke "ne ekzistas" UNo).

Je la 1-a de aŭgusto, 2005, Prezidanto Bush senaprobe - sed leĝe - ambasadorigis s-ron Bolton. Tiu "dumferia enpostenigo" validos ĝis la kunsidiĝo de nova sesio de la parlamento post la novjaro.

Je la 4-a de decembro, 2006 li abdikis kiel reprezentanto de Usono en UN.

Je la 9-a de aprilo, 2018 ĝis la 10a de septembro, 2019, s-ro Bolton estis la Nacia Sekureca Konsilisto de la Prezidanto de Usono.

* John R. Bolton en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio John R. Bolton en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* John R. Bolton en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 48181
* GND: 133898849
* LCCN: no89017580
* VIAF: 25806519
* ISNI: 0000 0001 1440 0492
* SUDOC: 084296801
* BNF: 179352153
* NDL: 001361008
* BIBSYS: 8053892
* NKC: js20050822002
 |
La USS Macon.
La **ZRS-5 USS *Macon*** estis 239 m longa rigidŝela aerŝipo, kiu servis en la usona mararmeo de 1933 ĝis 1935 kiel „fluganta aviadilporta ŝipo". En la trunko de la rigidŝela aerŝipo, oni elformis ejon, de kie oni povis sublasi aviadilon, por ke ĝi povu strati de tie. Por la surŝipiĝo oni uzis kaptohokon muntitan supre sur la aviadilo. Oni tiris la aviadilon en la trunkon.

Macon - kiel pli bona versio de ZRS-4 USS Akron estis planita kiel teleskolta aerŝipo super la maro, sed oni uzis ĝin ankaŭ super la lando. La aviadiloj servis kiel spionavioj kaj ili devis ankaŭ defendi la aerŝipon. 

La rigidŝela aerŝipo estis konstruita fare de firmao Goodyear-Zeppelin Co.. Tiu firmao estis kunlaboro de la germana Luftschiffbau Zeppelin GmbH kaj Goodyear Tire & Rubber Company. 
La aerŝipo estis baptita la 11-an de marto 1933 fare de Jeanette Whitton Moffett (edzino de konteradmiralo William A. Moffett) kaj faris sian unua flugon unu monaton poste, iom post la tragika subfalo de USS *Akron*. La Macon ekservis en la armeo la 23-an de junio 1933 sub komandado de Alger H. Dresel.

Subfalo
-------

La aerŝipo faris trejnan flugon la 12-an de februaro 1935 kaj perdiĝis ĉe Point Sur, ĉe la sudkaliforniaj bordoj. La poŭpo estis konstruita tro malforta kaj ĝin damaĝis ventopuŝego. Pro tio malantaŭa gasĉelo perdis la portan gason, oni ordonis deĵeti ĉiun balaston. La ŝipo altiĝis pro tio ĝis 1500 m. Tie misis pluaj gasĉeloj. 

La ŝipo eltenis do ĉ. 15 minutojn en tiu alto kaj nur post tio eksinkis. Tiu tempoperiodo sufiĉis por la skipo alpreni la naĝoveŝtojn, savringojn - kiuj estis sur la ferdeko pro akcidento de la USS Akron, kaj samtempe alvokis helpon. 81 el 83 aerŝipanoj travivis la akcidenton.

La fino de Macon sigelis ankaŭ la usonan rigidŝelan aerŝipadon. La lasta restanta rigidŝela aerŝipo de Usono (ZR-3 USS Los Angeles (konstruita kiel Zeppelin LZ 126), estis malkonstruita. 

La usona mararmeo uzis do plu balonajn aerŝipojn ĝis 31-a de aŭgusto 1962, ĝis fino de la usona aerŝipa epoko en la armeo.

Malkovro de la vrako
--------------------

En 1951 ĉe strando de Santa Rosa Island (ĉ. 320 km sude de la vrakiĝejo) estis trovita parto de la helico de Macon. En Juni 1990 ekspedicio de *Monterey Bay Aquarium Research Institute* (MBARI), gvidata de Chris Grech, trovis la Macon-vrakon iom sude de Point Sur kaj esploris ĝin per submaraj robotoj en profundo de 450 m. La vrako estis disfalinta kaj ne facile rekonebla, sed kontraŭe la kvar portitaj aviadiloj de tipo *Curtiss F9C Sparrowhawks* ebligis la identigon.
Pluaj ekspedicioj en aŭgusto 2005 kaj septembro 2006 liveris bildojn en altega difino‎.

Datenoj
-------

* Unua flugo: la 21-an de aprilo 1933
* Longo: 239 m
* Maksimuma rapido: 140 km/h
* Porta gaso: heliumo
* Motoro: ok internaj 412 kW-motoroj (560 ĈP), kiuj pelis la eksterajn lignajn aerhelicojn. La aerhelicoj estis moveblaj suben-supren, por faciligi la starton kaj surteriĝon. La motorojn produktis la firmao Maybach.

La aerŝipo portis la aviadilojn **Curtiss F9C Sparrowhawk** (kun duobla flugilo).
**Tibor Márkus** [mArkuŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Márkus Tibor** estas hungara ĵazpianisto, mezlerneja kaj altlerneja instruisto.

Tibor Márkus  naskiĝis la 17-an de decembro 1956 en Szombathely.

Biografio
---------

Tibor Márkus frekventis muzikan bazlernejon, poste li maturiĝis en konservatorio en Budapeŝto, fine li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt. Lia ĉefinstruisto estis Károly Binder. Post siaj studoj li faris ĵazkurson en Pedagogia Altlernejo Dániel Berzsenyi. En la lernojaro 1992 li ekinstruis en muziklernejo, sed en la sekvaj jaroj li ofte faris kursojn en kulturomoj, lernejoj, eĉ universitatoj. En 2000 li ekinstruis en la Muzikarta Altlernejo. Krom la instruado li ankaŭ faras koncertojn kaj li komponadas. Li ricevis premiojn inter 2010-2017.

Elektitaj koncertoj
-------------------

* Romo (2000)
* Banská Štiavnica (2007)

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* akompanaj muzikaĵoj por filmoj kaj testraĵoj

Elektitaj libroj
----------------

* *A jazz elmélete I.-III.* (2012-2015)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Tibor Márkus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 634157
 |
Triumfarko kiŝineva, poste la Kirko Naskiĝo de Jesuo
aliflanke kun registarkonstruaĵo fone
**Kiŝineva triumfarko** (rumane *Porțile Sfinte* aŭ *Arcul de Triumf din Chișinău*; dum komunisma tempo ankaŭ *Arcul Victoriei* kaj *Arcul Biruinței*) estas monumento je Kiŝinevo, Moldavio urbocentre.

Situo
-----

Ĝi troviĝas en la katedrala parko ĉe Bulvardo Stefano la 3-a kontraŭe al la parlamento. Ĝi situas sur akso de Katedralo Naskiĝo de Jesuo kreante duan pordon al la eklezia ejo.

Historio
--------

Konstruis oni la arkon en 1840 sub la gvidado de arĥitekto Luca Zaușkevici okaze de la venko de la rusoj dum la Rus-Turka Milito (1828-1829). En Moskvo samokaze jam en 1836 estis konstruita arko pri triumfo. Arke estas sonorilo kun pezo de 6,4 tunoj kiu fandiĝis el dummilite ŝtelitaj otomanaj kanonoj. Havas la konstruaĵon altecon de 13 metroj. La arko estas kvadrata laŭ formo kaj havas du nivelojn. La alteco de la monumento estas 13 m. La kapiteloj de la kvar kolonoj de la konstruaĵo estis ĉizitaj en korinta ordo. La supra nivelo estas ornamita en klasika stilo. La triumfa arko en Chisinau situas sur la simetria akso de arkitektura ensemblo, kiu inkluzivigas ankau la Katedralo Naskiĝo de Jesuo, ties sonorilturon, la Placon de granda nacia unuiĝo kaj la administran registardomon.

Restaŭrado fariĝis en la 1973-a jaro.

#### Horloĝo kaj honorplatoj

Sur la fronto estas muntita mekanika horloĝo. La ornamaĵoj kaj kapiteloj estas faritaj el ceramiko. La unua horloĝo sur la arko aperis en 1842 alportite el Odeso kaj sep jarojn poste forta vento deŝiris la ciferplaton: la mekanismo funkciis ĝis 1881 kaj devis esti anstataŭigita per aĵo aĉetita en Aŭstrio. En 1941 la horloĝo estis trafita bombe. 

En 1945 tabuloj kun nomoj batalintoj de Ruĝa Armeo kaj moldavaj civitanoj estis muntitaj sur la muroj de la triumfarko, kiuj honore deklaritis *heroo de Sovetunio|herooj de Sovetunio]]*. Ilin oni forigis en 1991 eksendependeco. Tie estis tekstoj en la lingvoj rusa kaj rumana: decidsurpaperigon de la komandanto de Ruĝa Armeo pri liberigo de la kiŝinevanoj el jugoj germana/rumana, dokumento de la komandantaro de Ruĝa Armeo pri liberigo el rumania-germania subjugado, dekretoj de la superaj konsilianoj sovetaj.

Notoj
-----

1. ↑  Surreta gvidlibro

Eksteraj aferoj
---------------

* Kategorio Triumfarko de Kiŝinevo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Historia centro kiŝineva
**Tibor Polgár,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Polgár Tibor** estis hungara komponisto, dirigento, framasono ,. Lia edzino estis Ilona Nagykovácsi.

Tibor Polgár  naskiĝis la 11-an de marto 1907 en Budapeŝto, li mortis la 27-an de aŭgusto 1993 en Montrealo (Kanado) (laŭ alia fonto en Toronto).

Biografio
---------

Tibor Polgár devenis el juda familio. Li frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li studis estetikon en Reĝa Universitato de Budapeŝto, paralele komponadon kaj pianoludon en Muzikakademio Franz Liszt. Liaj ĉefaj muzikaj instruistoj estis Zoltán Kodály kaj Albert Siklós. Post fondiĝo de la Hungara Radio li tuj ricevis statuson kiel pianisto, poste ankaŭ dirigento, fine li estis arta gvidanto (1949–1950). En 1929 li ŝanĝis al religion al kalvinismo. En la 1930-aj jaroj li estis ankaŭ dirigento de Nacia Teatro (Budapeŝto), krome li ofte ricevis muzikajn taskojn en produktado de filmoj. Dum la nazia erao Ilona Nagykovácsi kaŝigis lin, en 1947 ili geedziĝis. Inter 1958–1961 li estis muzika gvidanto de Teatro Jókai. En la fruaj 1960-aj jaroj li kun sia edzino disidis al Okcidenta Germanio, baldaŭ ili vivis en Toronto. En 1969 ili ricevis kanadajn ŝtatanecojn. Inter 1966 kaj 1975 li instruis en la Universitato de Toronto, sed li havis ankaŭ plurajn komisionojn en Kanado.

Li ricevis premiojn en 1952 kaj 1953.

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* *Florentin kalap* (1948)
* *A kérők* (1955)

Elektitaj filmaj muzikoj
------------------------

* *Az új földesúr* (1935)
* Printempo de morto (filmo) (1939)
* *Valamit visz a víz* (1944)
* *Beszterce ostroma* (1948)
* Surveturo (1955)
* En uniformo (1957)
* *Érett nők dicsérete* (1978)

Sola filmrolo
-------------

* *Don Juan legutolsó kalandja* (1958) - opera dirigento

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* [*rompita ligilo*] angle kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
*Vidu ankaŭ la apartigan liston Juárez.*

**Unión Juárez** estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Unión Juárez. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 07105.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 13459 loĝantojn. El tiuj estis 6532 viroj kaj 6927 virinoj. La komunumo havas surfacon de 268,3 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1300 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 8744 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 7122 scipovis legi kaj skribi kaj 1621 personoj estis analfabetoj. Do 81% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 19% estis analfabetoj.

13934 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 234 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke 1.68% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Unión Juárez Arkivigite je 2007-09-30 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
Irano ne havas la saman horaron kiel la najbaraj landoj.
**Horzonoj en Mezoriento**  

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|     | UTC+02:00 | Egipta Norma Tempo |
|     | UTC+02:00UTC+03:00 | Orienteŭropa Tempo /Israela Norma Tempo /Palestina TempoOrienteŭropa Somera Tempo /Israela Somera Tempo /Palestina Somera Tempo |
|     | UTC+03:00 | Arabia Norma Tempo /Turka Norma Tempo |
|     | UTC+03:30 | Irana Norma Tempo |
|     | UTC+04:00 | Golfa Norma Tempo |

▉▉▉▉ Norma tempo observita tutjare  
▉ Somera tempo estas observata

**UTC-03:30** estas la 21a horzono de la planedo kies geografia loko estas je la meridiano 52.5 oriente. La landoj kiuj estas en tiu horzono troviĝas je 3 horoj kaj 30 minutoj post la meridiano de Greenwich. Nuntempe estas nur la jena:

* Irano

Tiel Irano havas duonhoron de diferenco rilate al la najbara Irako unuflanke kaj alian duonhoron rilate al la kaŭkazaj landoj Armenio, Azerbajĝano kaj Kartvelio kaj unu horon de diferenco rilate al la pli orienta Afganio.

* Kategorio UTC+03:30 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 698532
 |
**Tibor Tátrai,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tátrai Tibor** estas hungara ŝlagromuzikisto (komponisto, gitaristo, tekstopoeto). Lia karesnomo estis *Tibusz* [tibus].

Tibor Tátrai naskiĝis la 5-an de aprilo 1952 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Tibor Tátrai estis memlernanto de gitaro dum la lernejaj jaroj. Li aliĝis al ŝlagrorkestro de Béla Radics (gitaristo) jam en 1969. En la sekvaj jaroj eĉ jardekoj li aliĝis al konataj ŝlagrorkestroj. Li muzikadis ekzemple kun Miklós Orszáczky, Károly Frenreisz kaj Gyula Deák Bill. Li ricevis premiojn ekde 1996, en 2021 premion Kossuth. Li havis 2 filojn.

Elektitaj koncertoj
-------------------

* Palaco de Artoj (2016)

Elektitaj ŝlagrotekstoj
-----------------------

* A fattyú reménytelen szerelme és halála
* Fut a nyúl a mezőn
* Mesél az erdő
* Száműzött lovag

Aŭdu ankaŭ
----------

* 
*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Tibor Tátrai en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 655589
* VIAF: 121519428
* ISNI: 0000 0000 7961 5833
* MBA: fe18fea4-2cbc-44ad-9388-cb7ecb30a250
 |
**Tibor Verebélÿ** [verebEli], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Verebélÿ Tibor** estis hungara kuracisto, kirurgo, profesoro, membro (korespondanta en 1922, ordinara en 1935) de Hungara Scienca Akademio. Lia nomo ofte aperis en formo *Verebély Tibor* pro la malofte uzata litero ÿ.

Tibor Verebélÿ  naskiĝis la 28-an de januaro 1875 en Budapeŝto. Li mortis la 28-an de marto 1941 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Tibor Verebélÿ akiris medicinan diplomon en sia naskiĝurbo en 1900, poste li samloke eklaboris en la universitato kaj ankaŭ en la kliniko. En 1906 li iĝis ĉefkuracisto en hospitalo. En 1914 li atingis la instruan gradon publika eksterordinara profesoro. En la studjaro 1938 li estis rektoro. Ekde 1939 li apartenis al la supera ĉambro. Li okupiĝis precipe pri la kirurgia patologio.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Darwin élete és tanai* (1909)
* *A sebészet tankönyve (Lernolibro de la kirurgio), (1910–1911)*
* *Az alkat sebészi jelentősége* (1927)
* *A hasnyálmirigy kór- és gyógytana* (1935)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun bildo Arkivigite je 2014-02-21 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.



* Kategorio Tibor Verebélÿ en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Trajteca alfabeto** estas alfabeto, en kiu la literformo ne estas tute arbitra, sed kohere kodas fonologiajn ecojn de la fonemo(j), kiu(j)n la litero reprezentas. La terminon *trajteca alfabeto* (angle *featural alphabet*) enkondukis Geoffrey Sampson por priskribi la korean alfabeton kaj la stenografian sistemon de Pitman. Ekzemploj de trajtecaj alfabetoj estas jenaj:

* stenografia sistemo de Gregg
* Hangeŭlo (korea lingvo)
* Ŝava alfabeto
* Tengwar (skribsistemo inventita de J. R. R. Tolkien)
* en:Visible Speech (fonetika skribsistemo)
* en:SignWriting (skribsistemo por signoskribado; teknike tio nek estas trajteca nek alfabeto)
* Langolaj majuskloj, minuskloj, moluskloj kaj mutuskloj.

Aliaj alfabetoj povas havi trajtecajn elementojn. Ekzemple, en la en:Fraser alphabet uzata por la Lisu-lingvo, por indiki aspiracion turniĝas je 180° la literoj por la konsonantoj *P* p, *T* t, *F* ts, *C* tʃ kaj *K* k. En la Internacia Fonetika Alfabeto, la supermetitaj kaj submetitaj hoketoj, kiuj estas karakterizaj por injektivoj (ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ) kaj retrofleksoj (ʈ ɖ ʂ ʐ ɳ ɻ ɽ ɭ), aludas al la moviĝo de la laringo aŭ de la lango.

Konata estas nur unu trajteca ciferaro, nome la sabima.

Notoj
-----

1. ↑  Sampson, p. 120.
2. ↑  Sampson, p. 40.

Referencoj
----------

* (1990) *Writing Systems (Skribosistemoj)*. Stanford University Press. ISBN 9780804717564.
**Unperfekthaus** (eo: malperfektodomo) estas kultura institucio en Essen. La domo proponas gastejon kaj tranokteblecojn, en la centro tamen staras la dispono de ĉambroj por seminarioj same kiel metiejoj por artaj aktivecoj. La institucio, kiun fondis Reinhard Wiesemann en 2004, troviĝas en la urbocentro en iama ehemaligen franciskana monaĥejo.

Koncepto
--------

*Unperfekthaus* donas sur sep etaĝoj je entute 4000 kvadrataj metroj kreemuloj kaj artistoj la eblecon verki. Ĝi rezignas ajnan cenzuron aŭ antaŭkondiĉojn, nur tiujn, ke la verkado estu laŭleĝa, artkrea kaj publika.

*Unperfekthaus* celas per tio laŭ propra eldiro, esti „Ekejo por profesiigi sian revon aŭ fondi firmaon" sen gravaj financaj riskoj. Por la artistoj ne ekestas fiksaj kostoj, ĉar la uzon de la ĉambroj por ili estas senpagaj.

Esenco de la koncepto estas la vizitantoj. La tuta domo estas malferma por vizitantoj, kiuj pagas enirkotizon, kiu tamen ankaŭ inkluzivas ĉiujn senalkoholajn trinkaĵojn ankaŭ en la gastejo. La vizitantoj rajtas libere vagi tra la tuta domo kaj rigardi verkadon kaj verkojn de la verkantoj. Krom tio oni povas uzi la ĉambrojn por publikaj okazigoj aŭ renkontiĝoj. Ekzemple en 2009 ĉi tie okazis publika koncerto de Alejandro Cossavella, kiun organizis la Esperanto-Grupo Essen. Al la domo apartenas ankaŭ hotelo kun 14 litoj, kiun oni tamen povas nur lui entute.

Literaturo
----------

* Reinhard Wiesemann, Bettina Mankowski: *Essen-Unperfekt. Making of Unperfekthaus. Ein Haus macht den Anfang*. Verlag Villa Vogelsang, Essen 2004, ISBN 3-9809343-2-2.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Unperfekthaus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
* Retejo generationenkult.de
* Unperfekthaus ĉe *ruhr-guide.de*
* Vidbendo pri Unperfekthaus ĉe youtube

Referencoj
----------

1. ↑  Retejo de la hotelo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 474721
* GND: 4787489-2
* LCCN: sh2006004386
* VIAF: 248746828
 |
**Tibor Weygand** [vejgand], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Weygand Tibor** estis hungara ŝlagrokantisto, (tenoro). Lia nomvarianto estis *Weigand*.

Tibor Weygand
Tibor Weygand  naskiĝis la 27-an de novembro 1905 en Alcsút, li mortis la 12-an de julio 1965 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Tibor Weygand studis en Muzikakademio en sia naskiĝurbo, poste li kantadis en pluraj teatroj, kabaredoj en la ĉefurbo kaj ankaŭ provinco. Li ofte estis aŭdebla en Hungara Radio, komence fajfadis, poste kantadis. En la 1930-aj jaroj li kantadis ankaŭ en Aŭstrio, Germanio, Francio, Britio. Li estis la plej konata kantisto en muzikstilo svingo. Resume li havis 1500 gramafondiskojn. Enlande li havis rolojn en filmoj, plej ofte li kantadis. Dum la 2-a mondmilito la cirkostancoj malboniĝis, tial li laboris en oficejo. Dum la nazia erao li estis trudlaboristo, dum la socialismo li laboris en diversaj laborlokoj, kelkfoje li estis videbla en aranĝaĵoj aŭ en la Hungara Televizio. En 1951 li edziĝis.

Liaj ŝlagroj
------------

* Pál Ábrahám: *Teve van egypúpú*
* István Békeffi: *Legyen a Horváth kertben, Budán*
* Mihály Eisemann: *Szerelemhez nem kell szépség*

Elektitaj kinfilmaj roloj
-------------------------

* Sonĝoaŭto (1934)
* *Az örök titok* (1938) - muzikisto
* *Nehéz kesztyűk* (1957) - franca ĵurnalisto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* gramafondiskoj
**Tichá Orlice** estas rivero en Ĉeĥio. Ĝi fontas sur deklivoj de monto Jeřáb (1002 m s.m.) en natura parko Jeřáb super vilaĝo Horní Orlice, parto de komunumo Červená Voda. Ĝi komence fluas okcidenten ĝis Mladkov, kie ĝi turnas sian ĉefdirekton sudokcidenten ĝis Ústí nad Orlicí, poste ĝis Choceň ĝi fluas okcidenten kaj fine nordokcidenten ĝis sia kunfluo de maldekstre kun Divoká Orlice en katastra distrikto Žďár nad Orlicí. La plejsupra riveretapo super Jablonné nad Orlicí havas grandan flufalon kaj ŝtonegan riverujon. El Jablonné ĝis Choceň la rivero libere fluas trans arbarriĉa profunda valo, iam vastiĝanta. Sub Choceň ĝi enfluas en vastan arbarriĉan kaj herbejan ebenaĵon, kie Tichá Orlice grave meandras, la riverujo estas sabla aŭ argila. La bordoj estas abunde surkreskintaj. La rivero estas okaze de favoraj kondiĉoj navigebla de Jablonné nad Orlicí en longo 91 km.

**Tichá Orlice** fluas trans vilaĝoj Horní Orlice, Dolní Orlice, urbo Králíky, vilaĝoj Lichkov, Mladkov, Těchonín, Sobkovice, urbo Jablonné nad Orlicí, vilaĝoj Verměřovice, Orlice, urbo Letohrad, vilaĝoj Hnátnice, Černovír, urbo Ústí nad Orlicí, vilaĝoj Kerhartice, Perná, urboj Brandýs nad Orlicí, Choceň, vilaĝoj Běstovice, Plchovice, Nová Ves, Korunka, Čermná nad Orlicí, Borohrádek kaj Žďár nad Orlicí.

Pluaj fotoj
-----------

* Vadejo ĉe BezprávíVadejo ĉe Bezpráví
* Tichá Orlice apud PernáTichá Orlice apud Perná
* Tichá Orlice ĉe KlopotyTichá Orlice ĉe Klopoty
* Tichá Orlice apud BezprávíTichá Orlice apud Bezpráví
* El ponto ĉe BezprávíEl ponto ĉe Bezpráví
* El ponto apud LuhEl ponto apud Luh
* Tichá Orlice meandras apud KlopotyTichá Orlice meandras apud Klopoty

Eksteraj ligiloj
----------------

* Logo Wikimedia Commons Bildoj, sonoj kaj videoj pri temo Tichá Orlice en Vikimedia Komunejo
**Elemér Balogh** [balog], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Balogh Elemér** estis hungara bankisto, ekonomikisto, politikisto. Lia nobela antaŭnomo estis *fertősalmási* [fertOŝalmAŝi], lia avo estis Pál Balogh, lia patro estis Tihamér Balogh, lia frato estis Loránd Almási Balogh.

Elemér Balogh (ekonomikisto) naskiĝis la  22-an de oktobro 1871(nun 1871-10-22) en Pest (urbo), li mortis la 10-an de aŭgusto 1938 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Elemér Balogh (ekonomikisto) maturiĝis en luterana gimnazio en Budapeŝto en 1889, poste li finis la studojn en komerca akademio en 1892. Li laboris en banko inter 1892–1898, dum li studvojaĝis en bankoj de Vieno, Berlino kaj Parizo. Ekde 1898 li estis motoro de la kooperativa movado en Hungario, li establis plurajn kooperativojn, kie li havis altajn postenojn, eĉ li iniciatis memstaran ekonomian fakultaton. Li estis senatano inter 1927–1938, dum li emeritiĝis en 1934. Lia edzino naskis 2 filinojn en 1902 kaj 1905.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A valuta szerepe a gazdasági válságban* (1896, denove en 2012)
* *A szövetkezetek szerepe a közjólét előmozdításában* (sen eldonjaro)
* *Közgazdasági egyetem* (1900)
* *Útmutatás fogyasztási szövetkezetek alapítására és vezetésére* (1903, 5-a eldono en 1905)
* *Tanulmányok a közgazdasági szakképzés köréből* (kunaŭtoro, 1915)
* *A mezőgazdasági termelés és értékesítés megszervezése szövetkezetek útján* (1930)
* *Emlékeim. A negyvenéves Hangya és a Közgazdasági Egyetem története. Gr. Károlyi Sándor emlékének szentelve.* (1938)

Fontoj
------

* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 845383
 |



* Portalo pri Biografio
UTC−03:30: bluo (en januaro), oranĝkoloro (en julio), flavo (tutjare), helbluo - maraj areoj
**Horzonoj en Nordameriko:**  

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | UTC-10 | somera tempo UTC-9 |
|  | UTC-9 | somera tempo UTC-8 |
|  | UTC-8 | somera tempo UTC-7 |
|  | UTC-7 |  |
|  | UTC-7 | somera tempo UTC-6 |
|  | UTC-6 |  |
|  | UTC-6 | somera tempo UTC-5 |
|  | UTC-5 |  |
|  | UTC-5 | somera tempo UTC-4 |
|  | UTC-4 |  |
|  | UTC-4 | somera tempo UTC-3 |
|  | UTC-3 | somera tempo UTC-2 |
|  | UTC-2 |  |
|  | UTC-1 |  |

**UTC−03:30** estas horzono en kelkaj landoj kiu havas tempodiferencon de tri kaj duona horoj al la Universala Tempo Kunordigita. Estas krome konata kiel NST (Newfoundland Standard Time).

Vintre en la Norda duonglobo
----------------------------

UTC−3:30 estas uzata en jenaj teritorioj:

* Kanado Kanado
	+ Novlando kaj Labradoro Novlando kaj Labradoro:
		- la insulo Novlando
		- sud-orienta parto de la duoninsulo Labradoro

Geografio
---------

La kanada provinco Novlando kaj Labradoro estas unu el regionoj de la mondo kie tempodiferenco kun UTC estas ona. La provinco situas en la horzono UTC-4, sed ĝia orienta parto (Novlando) tre proksimas al la limo de la horzono, tial la loka tempo en orienta parto de la provinco pli korelacias al la tempo UTC−3:30.

Somera tempo
------------

En Novlando kaj Labradoro aplikatas somera tempo; tiam la provinco transiras en la horzonon UTC-02:30. Do,
UTC-03:30 estas uzata nur kiel vintra tempo.
|  |
| --- |
|  Tidaholm |
| 

|  |
| --- |
| Tidaholm (Svedio)Tidaholm (Svedio)DMS |
| Koordinatoj: 58° 10′ 50″ N 13° 57′ 30″ O﻿ / ﻿58.180555555556 °N, 13.958333333333 °O﻿ / 58.180555555556; 13.958333333333 (mapo) |

 |
| Bazaj informoj |
| ŝtato: | Svedio |
| historia provinco: | Västergötland |
| komunumo: | Tidaholm |
| ricevo de urbaj rajtoj: | dum 1910 |
| nombro de loĝantoj: | 7.920 (stato fine de 2005) |
| areo: | 5,67 km² |
| koordinatoj: | 58° 10' norde, 13° 57' oriente |

**Tidaholm** estas loĝloko en la moderna administra provinco Västra Götalands län kaj la historia provinco Västergötland (Okcidenta Gotlando). La loko situas inter la du lagoj Vänern kaj Vättern kaj kaj estas la centro de samloka komunumo.

Historio
--------

la merkata placo
Tidaholm situas borde de la rivero *Tidan*. En tiu loko la rivero kreas du insulojn, *Turbinhusön* („Turbinodoma insulo") kaj *Vulcanön* („Vulkana insulo"). Tie jam komence de la 19-a jarcento konstruiĝis ferofandejo, poste stariĝis la alumeto-fabriko Vulcan, kiu ĉirkaŭ la jaro 1900 estis la plej granda de la mondo, kaj ekestis granda ĉarpentejo. Dum 1903 ĉi tie produktiĝis la unuaj aŭtoj de Svedio. Ĉirkaŭ la fabrikoj ekestis loĝloko, kiu kreskis kun la pligrandiĝanta ekonomia sukceso – dum la jaro 1985 ĝi ekhavis merkatajn rajtojn kaj dum la jaro 1910 urborajtojn.

Sur la insuloj en la riveroj nuntempe ne plu estas industriaj fabrikoj: Sur la Vulkana Insulo nune troviĝas gimnazio, industria kaj aŭta muzeo, kaj sur la Turbinodoma Insulo interalie arta halo.

la urba preĝejo

Ekonomio
--------

Tidaholm ankoraŭ hodiaŭ estas grava industria urbo. La posteulo de la firmao "Vulcan", la entrepreno "Swedish Match", vivtenas la daŭre plej granda alumeto-fabrikon de Svedio en Tidaholm, kaj pliaj industriaj entreprenoj de aliaj branĉoj estas inter Marbodal AB, Tidamek AB kaj Lear Corporation AB.

Partneraj urboj
---------------

Inter la partneraj urboj de Tidaholm estas

* Tukums en Latvio

* Tidaholm en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Tidaholm en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Tiedra** [TJEdra] estas municipo en la okcidento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Montes Torozos* en la centrokcidento de la provinco. 

Tiedra en la provinco Valadolido.
La *Montoj Torozos* de la provinco Valadolido, flave, okcidente.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Tiedra kaj Pobladura de Sotiedra, okupas totalan areon de 47,16 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 285 loĝantojn. Ĝi perdis 2 500 loĝantojn el la mezo de la 19-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 53 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Castromembibre, Villavellid, Villardefrades, San Cebrián de Mazote, Vezdemarbán (Zamora), Pinilla de Toro (Zamora), Mota del Marqués, Benafarces kaj Villalbarba.

Historio
--------

Estis setlejo de vakceoj kaj de romianoj. En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj: tritiko, sekalo) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la kastelo de Tiedra, la Ermitejo, la preĝejoj de Sankta Petro, de Sankta Mikaelo, de la Savinto de Tiedra, la Placo, la Grenstokejo kaj la Buĉejo de Tiedra. La preĝejo, fonto kaj poplejo de Pobladura de Sotiedra.

Bildaro
-------

* Kastelo en 2016, jam restaŭrita.Kastelo en 2016, jam restaŭrita.
* Kastelo antaŭ restaŭro.Kastelo antaŭ restaŭro.
* Ermitejo de Tiedra.Ermitejo de Tiedra.
* Preĝejo de Pobladura de Sotiedra.Preĝejo de Pobladura de Sotiedra.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 764599
 |
UTC-12 en 2008: flavo (tutjare), helbluo - maraj areoj
**UTC-12** estas horzono kiu subtrahas dek du horojn de la Universala Tempo Kunordigita. Okcidente limas la internacia datlinio.

Principe la horzono validas en la neloĝataj insuloj *Baker* kaj *Howland*, apartenantaj al Usono, sed ĉar la insuloj kiel indikite ne havas homajn loĝantojn, tiu horzona valideco ne havas apartan praktikan signifon.

Praktikan signifon por **ŝipoj** havas la naŭtika horzono UTC-12 kiu kovras larĝan zonon de la Pacifika Oceano inter 180° kaj 172° 30' okcidenta longitudo. Ŝipoj kiuj uzas tiun tempon estas la lastaj kiuj komencas novan kalendaran tagon.

Krom la insuloj *Baker* kaj *Howland* kaj aliaj neloĝataj insuloj, ankaŭ pluraj home *loĝataj* insuloj kuŝas ene de la longitudaj limoj de tiu horzono, sed neniu el ili tenas la daton kaj tempon de la horzono UTC-12. Anstataŭe, ili observas la tempon kaj daton de unu el la apudaj zonoj, kutime ĉar ili apartenas, politike, al insularo kies aliaj membroj kuŝas ĉefe en la apuda horzono.

Ĉar la horzono reprezentas la lastan lokon en la tero kie unuopa dato ekzistas, ĝi estas kelkfoje uzata por tempolimoj (limdatoj) kaj nomata "Ie ajn sur Tero" (aŭ angle *Anywhere on Earth, AOE*).

* Kategorio UTC-12:00 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Trogen |


**Trogen** estas komunumo en la Kantono Apencelo Ekstera en Svislando. Je la 31-a de decembro 2007 ĝi havis 1693 loĝantojn.

Geografio
---------

La komunumo Trogen situas sude de Sankt-Galo en la apencelaj montetoj 903 metrojn s.m.. De la supra parto de la vilaĝo oni havas belan vidon ĝis la Bodenlago. 1597 post la divido de la Kantono Apencelo en la duonkantonojn Apencelo Ekstera kaj Interna ĝi fariĝis kantonĉefkomunumo de la Kantono Apencelo Ekstera. Hodiaŭ tamen la kantona administracio troviĝas en la nova chefkomunumo Herisaŭ.

Ekonomio
--------

La komunumo **Trogen** unuflanke vivas de turismo, aliflanke de agrikulturo. Multaj loĝantoj de Trogen laboras en la proksima urbo Sankt-Galo. En Trogen troviĝas ankaŭ la internacia Infanvilaĝo Pestalozzi. En Trogen troviĝas ankaŭ la kantona gimnazio de la Apencelo Ekstera.

Historio kaj politiko
---------------------

La unua dokumenta mencio de Trogen datiĝas el la jaro 1168 kiel *Trugin*. En la 13-a kaj 14-a jarcento la komunumo estis sub la servuto de la Monaĥejo Sankt-Galo. La strikta reĝino de la Abato Kuno provokis la Apencelajn Militojn, per kiuj en
la jaro 1403 kaj 1405 estiĝis la Lando Apencelo.

**Trogen** estis antaŭe unu el la kunsidejoj de la landkomunumo de la Kantono Apencelo Ekstera. Hodiaŭ en Trogen troviĝas diversaj kantonaj institucioj. Trogen estas la sidejo de la justicaŭtoritatoj de la kantono.

Trafiko
-------

Trogen estas finhaltejo de la Apencelaj Fervojoj (iama Trogen-Fervojo), kiu en duonhora kadenco ligas la vilaĝon kun la urbo Sankt-Galo. Krome la komunumo estas ligita per poŝtaŭtolinioj kun Heiden kaj Lustmühle.

Esperanto kaj planlingva movado
-------------------------------

Laŭ Universalaj Lingvoj en Svislando en Trogen fine de la 19-a jarcento iu s-ro Lutz instruis la volapukan.

En la jaro 1907 en Trogen estis fondita loka Esperanto-Grupo. En 1947 Julia Isbrücker instruis Esperanton en la Infanvilaĝo Pestalozzi. Fine de la 1980-aj jaroj en Trogen loĝis Dietrich Michael Weidmann kun sia unua edzino.
(Fonto: Andreas E. Künzli: *Universalaj Lingvoj en Svislando* p 151, 192 kaj 204)

Vidu ankaŭ
----------

* Infanvilaĝo Pestalozzi en Trogen
* Trogen (stacidomo)
* Gfeld (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Trogen AR en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Trogen

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Trogen** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de Kantono Apencelo Ekstera |
| --- |
| UrsoUrsoBühler • Gais • Grub • Heiden • Herisau • Hundwil • Lutzenberg • Rehetobel • Reute • Schönengrund • Schwellbrunn • Speicher • Stein • Teufen • Trogen • Urnäsch • Wald • Waldstatt • Walzenhausen • Wolfhalden | Speicher-VögelinseggSpeicher-Vögelinsegg |

 |
Palaco Schönbrunn kaj ties ĝardenoj, pentraĵo de Bernardo Bellotto (1758/61)
La **Traktato de Schönbrunn** (France: *Traité de Schönbrunn*; Germane: *Friede von Schönbrunn*), foje konata kiel **Traktato de Vieno**, estis subskribita de reprezentantoj de Francio kaj Aŭstrio ĉe la Palaco Schönbrunn ĉe Vieno la 14an de Oktobro 1809. La traktato finigis la Kvinan Koalicion dum la Napoleonaj Militoj, post Aŭstrio estis venkita ĉe la decidiga Batalo de Wagram la 5an/6an de Julio.

Francio trudis akrajn pacterminojn: Aŭstrio devis cedi la Duklandon Salcburgo al Bavario kaj perdis sian aliron al la Adriatika Maro rezignante pri marbordaj teritorioj de Gorico-Gradisko kaj la libera imperia urbo Triesto, kun Kranisko, la Markio de Istrio, okcidenta ("Supra") Karintio kun Orienta Tirolo, kaj la la kroataj landoj sudokcidente de la rivero Sava al la Franca Imperio. Okcidenta Galicio estis cedita al la Varsovia Duklando, kaj la distrikto Ternopilo al la Rusa Imperio.

Aŭstrio agnoskis la antaŭajn konkerojn faritajn de Napoleono el aliaj landoj same kiel la regadon fare de lia frato Joseph Bonaparte kiel reĝo de Hispanio. Aŭstrio ankaŭ pagis al Francio grandan monkompenson kaj la Aŭstria armeo estis limigita al 150,000 homoj - promeso kiu ne estis plenumita. Aŭstrio ankaŭ devis apliki la Kontinentan Sistemon de Napoleono, ĉar Britio restis milite kontraŭ Francio.
Rivero Plata inter Argentino kaj Urugvajo.
Satelita foto de la Rivero Plata, kiu ĉar temas pri kunfluo de du riveroj Paranao kaj Urugvajo montras ambaŭkolorajn elfluojn al la maro.
La **Traktato de la Rivero Plata** aŭ en la hispana **Tratado del Río de la Plata y su Frente Marítimo** estas internacia traktato subskribita la 19-an de novembro de 1973 inter Argentino kaj Urugvajo kiu finis limdisputon ĉe la Rivero Plata.

Historio
--------

Post la sendependiĝo de Urugvajo oni interkonsentis Provizoran Packonsenton en 1828, Argentino kaj Urugvajo difiniĝis kiel lim-najbaraj ŝtatoj ĉe la Rivero Plata, sed ambaŭ landoj ne fiksis la limojn de la estuaro. La nedifinita limsituacio akriĝis dum estis ĉefministro argentina Estanislao Severo Zeballos (1854-1923), kiu defendis ke Urugvajo ne havas rajton uzi la riveron Plata, escepte dum alta tajdo, aliflanke urugvajanoj uzus argentinajn akvojn. Tiun teorion, nomatan "Doktrino Zeballos" [zebAjos], kunhavis la marministro Betbeder.

Jurisdikcio rivera
------------------

Navigado
--------

Insuloj
-------

Fiŝkaptado
----------

Administra Komitato
-------------------

Bibliografio
------------

* Jiménez de Aréchaga, Eduardo (1989). *Derecho Internacional Público*. Tomo III. Montevideo, Editorial Fundación de Cultura Universitaria.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Traktato de la Rivero Plata en Vikifontaro (Universala biblioteko)

* Administra Komitato de la Rivero Plata
* Teksto de la Traktato de la Rivero Plata en oficiala urugvaja retejo Arkivigite je 2013-11-05 per la retarkivo Wayback Machine
* Mapo de la areoj difinitaj en la traktato Arkivigite je 2014-03-03 per la retarkivo Wayback Machine
Tierra de Tábara en la centro de la provinco Zamoro.
La tradicia komarka ĉefurbo estas Tábara.
***Tierra de Tábara*** (Tero de Tábara) estas unu de la dek du naturaj komarkoj (*comarcas naturales*, naturaj areoj) de la provinco Zamoro, Kastilio kaj Leono, Hispanio. Ĝi estas en la centro de la provinco, lime kun Aliste, La Carballeda, Benavente y Los Valles, Kampartero, Tierra del Pan kaj Tierra de Alba. 

Ne estas unuanimeco pri ties teritorio, ĉar kelkaj konsideras ĝin inklude ene de la komarko Aliste, dum aliaj integras ĝin ene de la Tierra de Alba kaj aliaj vidas propran identecon kiel komarko de Tábara. Ĉiuokaze, ties ekzisto montras klaran transiron inter Aliste kaj Tierra de Campos (Kampartero).

Priskribo
---------

Ĝi havas totalan loĝantaron de 3 060 personoj. La tradicia komarka ĉefurbo estas Tábara, kiu fakte nomas la komarkon. Ekde la mezo de la 19-a jarcento kaj ĉefe ekde la mezo de la 20-a jarcento okazis forta fenomeno de senloĝigo kun perdo de multaj loĝantoj pro elmigro al urbaj areoj, kio rezultis en tra malmulte loĝataj kaj multe maljuniĝintaj vilaĝoj, kaj en kelkaj okazoj en la kompleta senloĝigo de kelkaj. 

Tiu komarko, spite sia granda sento de identeco, kun similaj geografiaj, ekonomiaj, sociaj kaj historiaj trajtoj, ne disponas de la necesa jura rekono por sia administracia disvolviĝo, kio kondukis la koncernajn municipojn al organizado en municiparoj (*mancomunidades*), kiel nura jura formulo kiu ebligas al ili la plenumon de la administrado de kelkaj publikaj municipaj servoj.

Temas pri areo tre ligita al tradicia agrikulturo kaj brutobredado de vivtenado, kun konservo de tre forta heredo antropologia.

Municipoj
---------

| Municipo | Areo | Loĝantoj | Duarangaj loĝlokoj |
| --- | --- | --- | --- |
| Faramontanos de Tábara | 54,39 | 400 |  |
| Ferreras de Abajo | 88,15 | 599 | Litos |
| Ferreras de Arriba | 47,99 | 447 | Villanueva de Valrojo |
| Ferreruela | 94,27 | 543 | Escober de Tábara kaj Sesnández de Tábara |
| Moreruela de Tábara | 68,15 | 360 | Santa Eulalia de Tábara |
| Pozuelo de Tábara | 25,69 | 164 |  |
| Tábara | 112,68 | 838 |  |
|

Historio kaj ekonomio
---------------------

Ĉefa enspezofonto estas nuntempe nutraĵa industrio el tradicia agrikulturo kaj brutobredado kaj ĉefe rura turismo: naturaj pejzaĝoj.

Bildaro
-------

* Vinkeloj en Faramontanos de TábaraVinkeloj en Faramontanos de Tábara
* Panoramo de Ferreras de ArribaPanoramo de Ferreras de Arriba
* Ponto ĉe Moreruela de TábaraPonto ĉe Moreruela de Tábara

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755976
 |
**Tralaborado** estas nocio el la muziko kaj rilatas je verkoj en sonata formo.

Se movimento estas komonita laŭ sonata ĉefmovimenta formo, tralaborado estas tiu parto de la movimento, en kiu la aŭskultantoj perceptas la temojn de la movimento, jam prezentitaj en la eksponado, libermaniere prilaboritaj, diserigitaj kaj kombinitaj unu kun la alia. En tralaborado la temoj ofte estas modulataj en tonalojn for de la baza tonalo. Tipe post la tralaborado sekvas la reekprenado, ripetado de la eksponado kun reveno al toniko.  

La forma graveco de la tralaborado treege kreskis ekde Beethoven. Se oni ekzemple komparas la kapmovimentojn de la pokaze lastaj simfonioj de la tri ĉefreprezentantoj de la Viena klasikismo, oni ricevas jenajn proporciojn de eksponado kaj tralaborado:

* Haydn: 106 taktoj/68 taktoj
* Mozart: 120 taktoj/67 taktoj
* Beethoven: 163 taktoj /166 taktoj

Kun tio paraleliras pli kaj pli elpensita tekniko de la motiva laboro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Tralaborado (muziko) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Zur historischen Entwicklung des Begriffs (pdf)
**Thomas DUNFORD**, nakiĝis en 1988 en Parizo, estas franca klasika liutisto kaj teorbisto.

Biografio
---------

Thomas Dunford estas la filo de la gambovjolistoj Sylvia Abramowicz kaj Jonathan Dunford.  

Li ekkarieris en 2003, liutante por la *Dekdua nokto* de Shakespeare por la Franca Komedio.  

Li komencis studi muzikon en 2006 en la Supera Nacia Konservatorio pri Danco kaj Muziko de Parizo kaj diplomiĝis en 2009.  

Lia unua albumo, *Lachrimae*, surbendigita en 2012 por la eldonejo Alpha, venkis la premion "Caecilia" en 2013 kaj la dua, *Labirinto d'Amore*, la premion "Choc" de la revuo *Classica*.  

Li muzikadas soloe, kun aliaj gravaj muzikistoj, kun multaj ensembleoj (kies "Les Arts Florissants", la "Centre de musique baroque de Versailles", "Le Concert Spirituel" kaj "Le Concert d'Astrée").Li ankaŭ fondis la barokan grupon Jupiter, en 2018: *"Per "Jupiter", mi deziris krei komunon de senparaj muzikistoj de la juna generacio (...) la libereco, kiun ĉiu atingis laŭ siaj projektoj, kaj la elekto de komunaj esploro kaj kompreno de la muziko ebligos redoni pasie, fervore kaj kortuŝe la malsamajn muzikatajn repertuarojn. La maljuna muziko trapasis grandan tempon de remalkovro dank'al pioniroj kiel William Christie, Philippe Herreweghe, Jordi Savall, kun kiuj mi bonŝancis labori. Ni, generacio kreskinta kun ĉi-tiu muziko, nun respondecas daŭre vivigi ĝin dum modernigi ĝin, kaj pruvante kiom atingebla kaj kortuŝa ĝi estas"*

Referencoj
----------

1. 1 2  **(anglolingve)** Thomas Dunford: biografio arkivo ĉe *www.bach-cantatas.com*, konsultita la 3-an de marto 2020
2. ↑  **(franclingve)**Thomas Dunford en la familio de la baroka koncerto arkivo ĉe *Le Figaro*, 30-a de marto 2019, konsultita la 3-an de marto 2020
3. ↑  **(anglolingve)** Thomas Dunford: liuto arkivo, ĉe *Hypérion*, konsultita la 1-an de februaro 2020
4. ↑  **(franclingve)** Sinprezento en la retejo de Jupiter

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo:
* Retejo de Jupiter:
**Troisvilles** estas franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis 782 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Blazono de Troisvilles.

Geografio
---------

Troisvilles situas en la natura regiono Cambrésis, de kiu Cambrai estas la historia ĉefurbeto. Tiu regiono ĉefe konsistas el malaltaj ebenaĵoj kaj vastaj agroj. La areo ĉirkaŭ la urbeto Le Cateau-Cambrésis restas tamen sufiĉe proksima al Avesnois : ankoraŭ videblas verdaj paŝtaĵoj kaj heĝoj kaj ne la agroj de Cambrésis.

Troisvilles etendiĝas sur 8,42 km².

Historio
--------

La nomo "Troisvilles" (esperante "Tri urboj") originas pro tio, ke la vilaĝo formiĝis per la kuniĝo de tri sinjorlandoj : Euvillers, Le Fayt kaj La Sotière.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ro Gérard Cagnon, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Troisvilles apartenas al la kantono de Le Cateau-Cambrésis, kies ĉefurbo estas Le Cateau-Cambrésis. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Cambrai, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Kantono de Le Cateau-Cambrésis