recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Krakova geto** (germane: *Der jüdische Wohnbezirk in Krakau* – Juda loĝkvartalo en Krakovo (oficiala nomo el la periodo de okupado), jide: ‏קראָקעווער געטאָ‎ *Krokewer geto*, pole: *Getto krakowskie*) – geto por la juda socio en Krakovo, fondita en 1941 de hitleraj okupaciaj regopovoj en la krakova kvartalo Podgórze. Ĝi estis unu el kvin la plej grandaj getoj kreitaj de germanoj en Ĝenerala Gubernio dum la dua mondmilito. Antaŭ la milito en Krakovo loĝis 60–80 mil judoj, en la geto troviĝis ĉirkaŭ 17 mil personoj.

Historio
--------

Persekutoj de judoj komenciĝis baldaŭ post komenco de la germana okupado septembre 1939. Oni devigis judojn partopreni en trudlaboroj (septembre 1939), porti identigajn brakbendojn (novembre 1939), sinagogoj en Krakovo estis fermitaj, komenciĝis rekvizicio de moveblaĵo kaj nemoveblaĵo apartenanta al la krakovaj judoj.

Ĝis majo 1940 ordone de la germanaj okupaciaj regopovoj oni disponis deportadon de judoj el la urbo. De ĉirkaŭ 68 mil restis nur ĉirkaŭ 15 mil judaj laborantoj kaj membroj de iliaj familioj.

La krakova geto establiĝis per dispono de guberniestro de la distrikto Krakovo dr-o Otto Wächter el la 3-a de marto 1941, kun la fermotago indikita la 21-an de marto.

27.10.1942: Operaco Reinhardt: la dua germana deportado de judoj el Krakova geto al ekstermejo Bełżec (Distrikto Tomaszowski) kaj Aŭŝvico komenciĝis - ĝi koncernis ĉirkaŭ 7 mil personojn, en tio malsanulojn de hospitalo kaj infanojn de orfejo

Konataj malliberuloj
--------------------

* Julian Aleksandrowicz – pola kuracisto
* Roman Polański - pola reĝisoro

Aliaj personoj ligitaj kun la geto
----------------------------------

* Oskar Schindler

Bibliografio
------------

* Malvina Graf, *The Kraków Ghetto and the Plaszów Camp Remembered. Tallahassee*, The Florida State University Press, 1989, ISBN 0-8130-0905-7
* Alfred Katz, *Poland's Ghettos at War*, Twayne Publishers, Nov-Jorko 1970, ISBN 0-8290-0195-6

* Krakova geto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Krakova geto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Krnjeŝevci,** serbe **Крњешевци,** kroate **Krnješevci** estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojevodio, en distrikto Srem (regiono), en municipo de Stara Pazova.

Loko de la municipo en Serbio

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 25  km²
* Koordinatoj: 44°53′07″N 20°08'04″E
* Supermara alteco: 61 m
* Loĝantaro: 1025 en 2002
* Poŝtkodo: 22314
* Telefonprefikso: 22
* Aŭtokodo: ST

Geografio
---------

Krnjeŝevci situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo Beogrado-Ruma.

Mapo pri municipo Ruma
Aerfoto de Krnjeŝevci

Historio
--------

Ĝis Traktato de Trianon la loko havis laŭvice hungaran, turkan kaj aŭstrian-hungaran kontrolojn, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, fine al Serbio ĝi apartenis. En 2002 loĝis en Krnjeŝevci 943 serboj (92 %), 54 ciganoj, 4 kroatoj kaj aliaj.

Vidindaĵoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Strukturo de Vojvodino

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio
* Mapo pri Krnjeŝevci

* Kategorio Krnjeŝevci en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Klervi naskiĝis en la 5-a jarcento en Armoriko, laŭ Dom Gui-Alexis Lobineau , en la plou de Fragan, la nuntempa Ploufragan. Laŭ tiu aŭtoro, ŝi nomiĝis *Creirvie*.

La familio de Klervi
--------------------

Ŝiaj gepatroj nomiĝis Fragan kaj Gwenn. Ili elmigris el Kornvalo kaj alvenis en Armorikon en 465.

Ŝiaj malpli junaj fratoj nomiĝis Guetheneuc kaj Jacut. Ili estis ĝemeloj kaj naskiĝis en Kornvalo. La pli juna frato Gŭenoleo naskiĝis en Armoriko kaj Klervi pli ol dek jarojn poste.

Problemoj pri la traduko de "Brahecus"
--------------------------------------

La monaĥo Gurdestin rakontas, ke iu *"vir illustris"* (latine, fama viro) albordiĝis ĉe la haveno de Brahec (*"delatus in portum qui Brahecus dicitur"*). Tiu vorto *Brahecus* estis tradukita laŭ malsamaj manieroj. Laŭ Lobineau kaj Legrand, famaj hagiografoj, la haveno de "Brahecus" estis la insulo Bréhat. Tamen alia haveneto de Brahec situas ankaŭ je la fondo de la golfeto de Yffiniac apud la rivereto Russe-Brehat.

Enlokiĝo de la familio en Plouguin
----------------------------------

Laŭ Alfredo la Granda, la princo Conan Meriadec, reĝo de Armoriko, donis al Fragan la regadon de la regionoj de Leon kaj Kornvalo. Tie, la familio konstruigis la kastelon Lesguen en la paroĥo de Plouguin apud Ploudalmezeau.

La legendo
----------

Gvenoleo resanigas sian fratinon Klervi (ĉe la fonto de Keravezan en Saint Frégant).
Laŭ Albert Legrand, Klervi estis forpelanta sovaĝajn anserojn for de la korto de la kastelo. Subite, iu el ili eksaltis al la vizaĝo de la junulino. Ĝi elŝiris unu okulon, kaj englutis ĝin. Gŭenoleo, ŝia juna frato estis preĝanta en sia monaĥejo, kiam li aŭdis anĝelon rakonti al li la aferon. Tuj li foriris kaj hastis al la kastelo. En la korto li serĉis la anseron, trovis ĝin, malfermis la ventron de la besto, trovis la okulon kaj remetis ĝin en la okulglobon de Klervi. Poste, li faris krucosignon, kaj tuj la vidpovo denove funkciis.

Laŭ Lobineau, tio okazis, kiam Klervi estis nur infano, kaj li estis dudek jara.

Gŭenoleo en Landevennec
-----------------------

Laŭ Joel Cornette , monaĥejo estis konstruata en Landévennec je la fino de la 5-a jarcento. Tion montras arkeologiaj elfosadoj.

Referencoj
----------

1. ↑  Dom Gui-Alexis Lobineau, *Les vies des Saints de Bretagne (La vivoj de la sanktuloj de Bretonujo)*
2. ↑  "La vie des saints de la Bretagne", Albert Le Grand
3. ↑  "Histoire de la Bretagne et des Bretons ed.Seuil 2005"
*Jean Fouquet*. Kronado de Karlo la 6-a en la katedralo de Reims (la 4-an de novembro 1380).
**Kronado** aŭ **Kronigo** estas ceremonio, dum kiu oni kronas personon, kiu ricevas tiel specifan potencon. Simbolo de tiu potenco estas la krono. Kronado okazas pli malfrue, ol la komenco de regado (morto aŭ abdiko de antaŭulo, elekto).

Ĝenerale
--------

Oni enoficigas (surtronigas) monarĥojn, tiel reĝojn kaj imperiestrojn, same reĝinojn kaj imperiestrinojn per la kronado. Tio estas tradicio en multaj monarĥioj, sed ekz. en Hispanio mankas simila tradicio.

En Mezepoko la reĝoj kroniĝas preskaŭ tuj, post tagoj aŭ kelkaj semajnoj. La kialo estis kredo, ke la kronado faras reĝon leĝa kaj donas gracon al li. Ekzemple, vera franca reĝo devis kroniĝi en Katedralo de Reims kaj esti ŝmirita per krismo el Sankta Ampolo. Bizancaj imperiestroj estis kronataj je Pasko. Male, en Novepoko oni kondukis funebron antaŭ kronado, kiu daŭris monatojn (ĝis jaro). La kronadoj okazis en printempo aŭ somero.

Tre ofte estas supera instanco kiu kronas la reĝon, ekzemple Papo aŭ simila. Tamen, kelkaj reĝoj prenis kronon el lia handoj kaj kroniĝis mem (Napoleono, samkiel multaj britaj kaj rusaj monarĥoj). En la landoj kie la kronado gravas, tre ofte oni artigas la momenton ekzemple per pentraĵoj. Vidu ekzemple la pentraĵon La kronigo de Napoleono de Jacques-Louis David (1806) pri la ceremonio de la Kronigo de Napoleono la 1-a (1804).

Se la reĝo jam havis edzinon, ŝi estis kronata kun li (dum malpli pompa ceremonio). Se kronita reĝo edziĝis, ŝia edzino kroniĝis aparte. Edzo de la reginta reĝino ne kroniĝis ordinare, se oni ne deklaris lin ankaŭ reginta.

La papoj estis kronataj per speciala tiaro ĝis 1963. La kronado de Pio la 12-a estis la unua kronado, kiun oni dissendis per radio. La lasta kronita papo estis Paŭlo la 6-a, kiu ĉesis surhavi la tiaron kelkajn semajnojn post sia kronado, kaj metis ĝin persone sur altaron de la baziliko de Sankta Petro, kiel gesto de humileco.

Nuntempe en Eŭropo oni konservas kronadojn nur en Britio; Elizabeto la 2-a estas la nura eŭropa kronita monarĥo. La aliaj monarĥioj uzas simpligitajn ceremoniojn, kie povas ĉeesti levo sur tronon aŭ preĝeja servo, sed kie mankas metado de krono kaj ŝmirado.

Vidu ankaŭ
----------

* Kronado de monarko de Britio

* Kategorio Kronado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
En la kristanaj eklezioj, la **klerikaj vestoj** estas tiuj vestoj ĝenerale surmetitaj de ekleziuloj, kiam ili ne celebras la liturgiajn ritojn.

La fenomeno estas komuna ankaŭ rilate multajn nekristanajn religiojn.

Katolikaj vestoj
----------------

En la Katolika Eklezio veestoj de Presbiteroj (pastroj) estas:

* Sutano
* Clergyman
* Zono
* Bireto
* Ferraiolo (Cereminia mantelo)
* Tabaro

Krom tiuj, kanonikoj, episkopoj, kardinaloj kaj papo rajtas vesti ankaŭ:

* Pelerino
* Manteleto
* Saturno
* Galero
* Brustpelrino
* Surpliseto
* Vertoĉapo

NB. La papo tamen rajtas elekti la klerikan veston laŭvole.

Orientaj vestoj (ortodoksaj kaj katolikaj)
------------------------------------------

* Sutano
* Skufio
* Kamilavkion
* Apostolnik
* Epanokamelavkion
* Kobluk

### Orentaj klerikaj vestoj

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  |
| Siria Patriarko | Siria Episkopo | Kopta Pastro | Siria Pastro | Siria Monaĥo |

Anglikanaj vestoj
-----------------

Anglikana klerika vesto.
En la Eklezio de Angliola vestoj de pastroj estas preskaŭ identaj al tiuj katolikaj, kun apenaŭ kelkaj modifoj. Ekzemple, la anglikanaj pastroj preferas surmeti la pastran kolumon kiu envolvas la tutan kolon kaj estas tre mallarĝa kaj preferas surmeti la Clergyman. Alia ilia apartaĵo, kompare kun la katolika pastraro, estas ke ili vestas la sutanon tute violan. Krome la episkopoj kaj Arkidiakono rajtas ankaŭ vesti sutanon pli kurtan, apenaŭ ĝis la genuoj, kiun la popolo nomas "apron" (kiu signifas "antaŭtukon").

Luteranaj vestoj
----------------

La nereligiaj vestoj de luteranoj kutime imitas tiujn katolikajn: sutano aŭ klerika ĉemizo kaj kolringo malfiksebla kaj episkopo, laŭvole, rajtas surmeti brustan krucon.

* Kategorio Klerikaj vestoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Krisopeleo** |
| --- |
|  |
| Chrysopelia ornata*Chrysopelia ornata* |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Reptilioj *Sauropsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Skvamuloj *Squamata* |
| Subordo: | Serpentoj *Serpentes* |
|
|
|
|
|
| Familio: | Kolubredoj *Colubridae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | **Krisopeleo** *Chrysopelea*Boie, 1826 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specioj |
| *Chrysopelea ornata*
*Chrysopelea paradisi*
*Chrysopelea pelias*
*Chrysopelea rhodopleuron*
*Chrysopelea taprobanica* |
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Krisopeleo  |

 |
| v • d • r |

La **krisopeleo** aŭ **glis-kolubro** (*Chrysopelea*) estas genro de la familio de kolubredoj. La glis-kolubroj estas milde venenaj, tiel ili estas traktataj kiel sendanĝeraj bestoj. Ili vivas sur la aziaj tropikoj.

Glisantoj
---------

Krisopeleoj foje estas nomataj "flugantaj kolubroj", sed tio implicas falsan aserton, ĉar ili fakte glisas kaj ne flugas.

Specioj
-------

La tri specoj de la genro estas:

*Chrysopelea pelias*  

*Chrysopelea ornata*  

*Chrysopelea paradisii*

*Chrysopelea pelias*:
Ĝi estas la mezgranda el la tri specioj, longas 3 futojn. Ĝi estas normale grizkolora kun brik-ruĝa spino, krucita per nigraj kaj blankaj strioj korposube. Ĝi malforte kapablas glisi, kio similas jam al paraŝutado.

*Chrysopelea ornata*:
Tiu ĉi estas la plej granda specio, longa inter 3 kaj 4 futoj. Ĝi havas tri kolorajn fazojn: la nigra-kapa, orkorpa fazo (de kie la nomo); jada-verda fazo kun nigra kaj ora kapaj makuletoj; kaj la blua fazo.

*Chrysopelea paradisii*:
„Chrysopelea paradisi" vivas en la pluvarbaro de sud-orienta Azio. Ĝi estas la plej malgranda el la 3 specioj (ĝis 2 futoj). Kiel juna besto, ĝi estas ekstreme kolor-riĉa, kun nigra korpo, ruĝe, blue sur la spino. En pli posta aĝo, ĝi similas al la pli granda ora arbokolubro en ties verda fazo. Ĝi kapablas flugi (pli precize glisi) de unu al alia arbo, dumtempe ekvilibrigante sin per serpentuma movo, dume ĝis korpo larĝiĝas je preskaŭ duoblo. Ĝi povas traflugi la distancon de 21 m, kelkaj el ili flugas en grado de 13, preskaŭ horizontale.

Ju pli mallonga estas la serpento, des pli bone ĝi glisas.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Krisopeleo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Krisopeleo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Krisopeleo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)

* Paĝo en angla lingvo
**Krisztián Pars** [kristiAn parŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Pars Krisztián** estas hungara martelĵetisto, kvarfoja olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto.

Krisztián Pars naskiĝis la 12-an de februaro 1982 (laŭ WikiData la 18-a) en Szentgotthárd.

Biografio
---------

Krisztián Pars ekde la mezlernejaj jaroj estis martelĵetisto en ĉefurba sportklubo. Li estis junulara mondĉampiono en 1999. Inter la plwnkreskuloj li estis hungara ĉampiono 12-foje inter 2005-2016. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 2004, Hungario en la Somera Olimpiko 2008, Hungario en la Somera Olimpiko 2012 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 2016 kun ora medalo (2012), krome en eŭropaj ĉampionumoj li estis la unua dufoje en 2012 kaj 2014. En 2018 pro dopado li estis malpermesita de la sporto. Lia edzino naskos en 2023. Li ricevis premiojn inter 2004-2012.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* datenoj kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio Krisztián Pars en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 821535
 |


* Portalo pri Biografio
**Krasnoviŝersk** (ruse *Красновишерск*) estas urbo en Permja regiono en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 57226501.

La urbo estis fondita en jaro 1894 kiel loĝejo ĉe metalproduktanta uzino.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1942.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:

* Viĵaiĥa (Вижаиха) ĝis 1942.

La interurba telefona kodo estas 34243, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 2 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 60° 24′ N 57° 04′ O﻿ / ﻿60.400 °N, 57.067 °O﻿ / 60.400; 57.067 (mapo)Koordinatoj: 60° 24′ N 57° 04′ O﻿ / ﻿60.400 °N, 57.067 °O﻿ / 60.400; 57.067 (mapo).

La urbo estas sur okcidenta deklivo de norda Uralo ĉe rivero Viŝera (Вишера) (kiu enenfluas en riveron Kama (Кама)). En la urbo estas flughaveno.

En jaro 1959 la urbo havis 15,5 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 18,3 mil loĝantojn.

Flago de Permja regiono
Urboj de Permja regiono

**Ĉefurbo**: Permjo

Aleksandrovsk |
Berezniki |
Ĉajkovskij |
Ĉerdinj |
Ĉermoz |
Ĉernuŝka |
Ĉusovoj |
Dobrjanka |
Gornozavodsk |
Gremjaĉinsk |
Gubaĥa |
Kizel |
Krasnokamsk |
Krasnoviŝersk |
Kudimkar 
Kungur |
Lisva |
Nitva |
Oĉjor |
Oĥansk |
Osa |
Solikamsk 
Usolje |
Vereŝĉagino
La **kroata Nacia Teatro en Zagreb** (kroate *Hrvatsko narodno kazalište u Zagrebu*), ofte mallongigata kiel **HNK Zagreb**, estas teatrejo, operejo kaj baleta domo troviĝanta en Zagrebo.

La teatro evoluis el la unua urba teatro malfermita en 1834 en la hodiaŭa Malnova Urba Halo. La nuna teatro estis establita kiel la *kroata Nacia Teatro* en 1860 kaj en 1861 ĝi akiris registaran subtenon metanta ĝin sur saman nivelon kun multaj aliaj eŭropaj naciaj teatroj. En 1870 opera ensemblo estis aldonita al la teatro kaj en 1895 ĝi moviĝis al la nova tiucele konstruita konstruaĵo sur la placo de Kroatia Respubliko en la pli malalta urboparto de Zagrebo, kie ĝi estas bazita ĝis hodiaŭ.

Interno de la teatro
La Aŭstro-hungara imperiestro Francisko Jozefo la 1-a estis ĉe la inaŭguro de la nova konstruaĵo dum lia vizito al la urbo en 1895.
La konstruaĵo mem estis la projekto de famaj vienaj arkitektoj Ferdinand Fellner kaj *Herman Helmer*, kiuj planis plurajn teatrojn en Vieno. Festo markanta la 100-an datrevenon de la konstruaĵo celebriĝis la 14-an de oktobro 1995.

Ĉe la enirejo de la teatro troviĝas la mura fontano *La Fonto de Vivo* (*Zdenac života*), desegnita de kroata artisto kaj skulptisto *Ivan Meštrović* en 1905.

Multaj el la plej gravaj artistoj de Kroatio laboris en la teatro. La unua manaĝero kaj dramisto estis la greka-kroata poeto *Dimitrija Demeter*, eminenta aktivulo de la kroata nacia reviviĝa movado, kun Ivan Zajc kiel unua dirigento. *Jakov Gotovac* estis la opera dirigento de 1923 al 1958. La kroata teatra direktoro *Branko Gavella* komencis sian karieron ĉi tie, kiel faris la unua kroato primabalerino *Mia Čorak Slavenska*.

La teatro ankaŭ vidis multajn internaciajn artistojn inkluzive de *Franz Liszt, Sarah Bernhardt, Ferenc Lehár, Richard Strauss, Gérard Philipe, Vivien Leigh, Laurence Olivier, Jean-Louis Barrault, Peter Brook, Mario Del Monako* kaj *José Carreras*.

Rilatoj al Esperanto
--------------------

Interalie ankaŭ la opera kantisto Neven Mrzlečki, kiu inter esperantistoj konatiĝis kiel kantisto de la Eŭropa himno en Esperanto, ekde januaro 1984 estas en la opera ensemblo de la nacia teatro.

En la Nacia Teatro kadre de UK 2001 Vida Jerman prezentis teatraĵon "La lasta tago en la vivo de Maria Teresia" kun ege alta sukceso de publiko kaj prestiĝo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Kroatia Nacia Teatro en Zagrebo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (kroate)

Referencoj
----------

1. ↑   prezento de la teatro en la retejo *tripadvisor* (angle).
2. ↑   prezento en la Kroata Enciklopedio (retejo *enciklopedija.hr*) (kroate).
3. ↑  memprezento en la teatra retejo, arkivigita en majo 2016 (kroate)
4. ↑  informo pri *Neven Mrzlečki* en la retejo *linkedin* (angle)

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 816930
* SUDOC: 169154289
 |
**Kroisegg,** **Hidasrákosd** [hidaŝrAkoŝd] estas ne memstara, malgranda vilaĝeto en Aŭstrio, en federacia lando Burgenlando, en distrikto de Oberwart, en municipo de Grafenschachen.

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Alto super marnivelo: m
* Loĝantaro: 280
* Telefonprefikso:
* Poŝtkodo: 7423
* Aŭtokodo: OW
* 47° 22′ 45″ N 16° 02′ 15″ O﻿ / ﻿47.37917 °N, 16.03750 °O﻿ / 47.37917; 16.03750 (mapo)Koordinatoj: 47° 22′ 45″ N 16° 02′ 15″ O﻿ / ﻿47.37917 °N, 16.03750 °O﻿ / 47.37917; 16.03750 (mapo)

Situo
-----

Kroisegg situas laŭ rojo meze de arbaro. Pinkafeld troviĝas je 7 km-oj.

Historio
--------

La loko estis loĝata jam dum la neolitiko, bronzepoko kaj ferepoko. La romianoj postlasis tie ponton. La unua mencio okazis en 1388. La komunumo apartenis al Aŭstrio inter 1490-1644. En 1529 kaj en 1532 la turkoj detruis ĝin. En 1910 vivis en Hidasrákosd 303 homoj (plejparte aŭstroj). Ĝis 1921 la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Felsőőr, poste al Aŭstrio, inter 1938-1945 al Germanio. En 1971 Kroisegg aliĝis al Grafenschachen.

Vidindaĵoj
----------

* ponto de romianoj
* kapelo

* Kategorio Kroisegg en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Krasnokamsk** (ruse *Краснокамск*) estas urbo en Permja regiono en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 57420.

La urbo estis fondita en jaro 1929 kiel loĝejo dum konstruado de paperproduktanta kombinato.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1938.

La interurba telefona kodo estas 34273, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 2 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 58° 05′ N 55° 45′ O﻿ / ﻿58.083 °N, 55.750 °O﻿ / 58.083; 55.750 (mapo)Koordinatoj: 58° 05′ N 55° 45′ O﻿ / ﻿58.083 °N, 55.750 °O﻿ / 58.083; 55.750 (mapo).

La urbo estas apud Uralo de okcidento, ĉe rivero Kama (Кама).

En la urbo estas fervoja stacio.

En 1933 ... 1936 en la urbo estis trovita nafto kaj komencita eligado de ĝi.

En jaro 1959 la urbo havis 54,7 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 53,7 mil loĝantojn.

Flago de Permja regiono
Urboj de Permja regiono

**Ĉefurbo**: Permjo

Aleksandrovsk |
Berezniki |
Ĉajkovskij |
Ĉerdinj |
Ĉermoz |
Ĉernuŝka |
Ĉusovoj |
Dobrjanka |
Gornozavodsk |
Gremjaĉinsk |
Gubaĥa |
Kizel |
Krasnokamsk |
Krasnoviŝersk |
Kudimkar 
Kungur |
Lisva |
Nitva |
Oĉjor |
Oĥansk |
Osa |
Solikamsk 
Usolje |
Vereŝĉagino
Aertelfero Schwägalp-Säntis
La **Aertelfero Schwägalp-Säntis** (germane: **Luftseilbahn Schwägalp-Säntis**; mallongigo: **LSS**) estas aertelfero en orienta Svislando en Kantono Apencelo Ekstera, kiun funkciigas la entrepreno **Säntis-Schwebebahn AG**, kiu kondukas de Schwägalp al la kulmino de Säntis. Oni nomas ĝin mallonge ankaŭ simple *Säntistelfero* (germane *Säntisbahn*).

Priskribo
---------

La valstacio de la Säntistelfero situas sur la pasejkulmino de Schwägalp en la komunumo Hundwil je alteco de 1360 m s.m. kaj ĝia montstacio troviĝas sur la kulmino de la monto Säntis je 2501,4 m s.m.. La telfero havas longecon de 2307 m kaj pasas altecdiferencon de 1123 m.

Historio
--------

La unua aertelfero de Schwägalp al Säntis estis konstruita inter la jaroj 1933 ĝis 1935 post fiasko de pluraj projektoj kun la celo de konstruado de dentoradfervojo al Säntis aŭ ek de Wasserauen aŭ Unterwasser. En la jaro 1960 la malnovaj kabinoj estis anstataŭigitaj per pli granda modelo. Inter la jaroj 1968 kaj 1976 la Säntistelfero estis komplete novkonstruita kaj en la jaro 2000 estis aĉetitaj novaj aertelferkabinoj.

Turismo
-------

La Säntisaertelfero nuntempe estas unu el la plej multe utiligata aertelferoj de Svislando. En 2007 la aertelfero transportis 462297 entute pasaĝerojn. La valstacio facile atingeblas per privata aŭto, sed ankaŭ per poŝtaŭto ek de la fervojstacidomoj de Urnäsch aŭ Nesslau. Ĉe la valstacio troviĝas montara hotelo, sur la kulmino troviĝas du panoramorestoracioj kun diversaj konferenc- kaj seminarisalonoj.

La entrepreno en ciferoj
------------------------

*Säntis Schwebebahn AG* estas akcisocieto laŭ svisa juro kun leĝa sidejo en Urnäsch, Kantono Apencelo Ekstera. La societo kapitalo estas 1,2 milionoj da svisaj frankoj, kaj konsistas el 24000 registritaj akcioj de po CHF 50.-. En la entrepreno laboras depende de la sezono inter 60 kaj 100 personoj, la asekura valoro de la instalaĵoj sumas je 91,5 milinoj da svisaj frankoj. La jara vendocifero en 2007 estis 13,398 milionoj da svisaj frankoj.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Aŭskultu: Radioprelego de d-ro Arthur Baur, mp3-datumo el la sonarkivo de CDELI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Aertelfero Schwägalp-Säntis en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la Aertelfero Schwägalp-Säntis
Colored painting depicting Napoleon crowning his wife inside of a cathedral*La kronigo de Napoleono* de Jacques-Louis David en 1804.
La **kronigo de Napoleono** okazis la 2an de Decembro 1804. Oni alportis du separatajn kronojn por la ceremonio: ora laŭra krono alvokanta al la Romia Imperio kaj kopio de la krono de Karlo la Granda. Napoleono Bonaparte eniris en la ceremonion vestante la laŭran kronon kaj tenis ĝin sur sia kapo dum la tuta proceduro. Por la oficiala kronigo, li mem levis la kronon de Karlo la Granda super sia kapo kiel simbola gesto, sed neniam metis ĝin sur la verto ĉar li jam estis portinta la oran laŭran kronon. Anstataŭe li metis la kronon sur la kapon de Josephine, kiu evento estis memorita en la oficiale akceptita pentraĵo de Jacques-Louis David. Napoleono estis kronita ankaŭ kiel Reĝo de Italio, per la Fera Krono de Lombardio, ĉe la Katedralo de Milano la 26an de Majo 1805. Li kreis dekok *Marŝalojn de Imperio* el inter siaj pintaj generaloj por sekurigi la fidelon de la armeo.

Vidu ankaŭ
----------

* Kronado
* La kronigo de Napoleono (pentraĵo)

Referencoj
----------

1. 1 2 3 4  Roberts, Andrew. *Napoleon: A Life*. Penguin Group, 2014, p. 355.

* Kategorio Kronigo de Napoleono la 1-a en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Kliptown** estas kvartalo de la iama municipo de nigruloj en Soweto en Ĥaŭtengo, Sudafriko, je ĉirkaŭ 17 km sudoriente de Johanesburgo. La loĝantaro de Kliptown estas inter 38 000 kaj 45 000 (laŭ la retejo oficiala de Johanesburgo). Kliptown estas la plej antikva loĝeja kvartalo de Soweto, kaj estis konstruita por la unua fojo en 1891 sur tereno kiu formis parton de la bieno Klipspruit. La bieno estis tiel nomumita laŭ la *klipspruit* (rokaj torentoj) kiuj estas proksime. Ekde 1903 la zono estis la hejmo de la neformalaj setlejoj (kampadejoj de neleĝaj okupantoj), kaj la areo nun enhavas mikson de loĝejoj konstruitaj speciale de granda nombro de kabanoj kaj aliaj neformalaj loĝejoj kiuj formas la setlejojn Hani Chris kaj Dlamini.​

Notoj
-----

1. ↑   Klein, Naomi (2007). The Shock Doctrine: The Rise of Disaster Capitalism. New York: Picador. pp. 270.

Bibliografio
------------

* Musiker, N. kaj R. 1999. A Concise Historical Dictionary of Greater Johannesburg, Francolin Publishers, Cape Town, South Africa.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 731548
 |
La rivero Klondike
**Klondike** [elp. KLANdajk] kaj en Esperanto **Klondajko** estas alfluanto de Jukono (angle: *Yukon*) en la nordokcidenta parto de Kanado, okcidenta parto de Jukonio. Ĝi originas en la Ogilvie-montaro kaj fluas okcidenten ĉ. 160 km kaj ĉe la urbo Dawson enfluas en Jukonon.

Ĝia ĉirkaŭo iĝis fama en 1896, kiam oni trovis en Bonanza Creek kaj aliaj malgrandaj rojoj oron. Tiutempe alvenis tien miloj da orfosistoj kaj bonŝanc-serĉantoj. La ortrovejoj elĉerpiĝis post kelkaj jaroj kaj la loĝantaro plejparte formigris. Oni daŭrigis orminadon per hidraŭlikaj kaj fluej-ekspluataj metodoj ĝis 1966 ĉe alfluantoj de la Klondike. Bonanza Creek originas proksime de Dawson, longas 32 km, fluas nordokcidenten al la rivero Klondike. George Washington Carmack ektrovis en ties fluejo oron (la 17-an de aŭgusto 1896). Tiu evento ekigis oran febron en la valo de Klondike. La rojo nomiĝis pli frue Rabbit Creek, la nuna nomo venas pri trovitaĵo de Carmack.

Vidu ankaŭ
----------

* Alaska orimpetego

* Klondike (rivero) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Klondike (rivero) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **insulo Hans** (dane *Hans Ø*, angle *Hans Island*, france *Île Hans*, inuite **ᑕᕐᑐᐸᓗᒃ**, gronlande *Tartupaluk*) estas senloĝa insuleto inter norda Gronlando kaj Kanada Insulo Ellesmere. La insulo Hans estas trikilometre larĝa kalkaĵo je 1,3 km². Ĝi situas proksimume 350 km norde de la plej norda homloĝejo en Gronlando, Qaanaaq. Plej proksimaj homejoj en Kanado estas Ausuittuq, 700 km pli sude, kaj la monde plejnorda hombazo, meteorologia kaj radia centro Alert, 200 km pli norde.

La nomo Angla kaj Dana de la insulo, Hans, devenas de Hans Hendrik Suersaq, Gronlanda gvidisto.
La insulon tiele baptis Usona ekspedicio dum la 1870-aj jaroj.

Depost 1973 okazis inter Kanado kaj Danio diplomatia disputado pri la posedanteco de la insulo. La disputado formale finiĝis en junio 2022; 1,2km-longa landlimo inter Kanado kaj Danio nun duonigas la insulon.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Insulo Hans en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La dana ambasadoro en Kanado prezentas la vidpunkton de sia registaro en gazeta artikolo Arkivigite je 2008-06-22 per la retarkivo Wayback Machine
**Kriminala kodo** aŭ **punkodo** estas kodo aŭ dokumento kiu kompilas ĉion, aŭ grandan parton, de la kriminala juro de partikulara jurisdikcio. Ĝenerale, kriminala kodo enhavas deliktojn rekonatajn en la jurisdikcio, la punojn atribueblajn pro la faro de tiuj deliktoj kaj kelkaj ĝeneralaj disponoj (kiel difinoj kaj malpermesoj de retroaktiva procesado).​

La kriminalaj kodoj estas relative komunaj en la jurisdikcioj de civila juro, kiuj tendencas konstrui jursistemojn ĉirkaŭ kodoj kaj principoj kiuj estas relative abstraktaj kaj aplikas ilin al kazo post kazo. Kontraste, ilie ne estas tiom komunaj en la jurisdikcioj de anglasaksa juro.

La kriminalaj kodoj ĝenerale estas apogata per sia enkonduko de kohero en la jursistemoj kaj por fari, ke la kriminala juro estu pli alirebla por normaluloj.​ Kodo povas helpi eviti efekton paralizigan kiam la leĝaro kaj la jurisprudenco ŝajnas nealireblaj aŭ nekompreneblaj por tiuj kiuj ne estas profesiuloj de la jursistemo. Alternative, la kritikistoj argumentis, ke la kodoj estas tro rigidaj kaj ne havigas sufiĉan flekseblon por ke la leĝo estu efektiva.

Listo de deliktoj kaj krimoj troveblaj en kriminalaj kodoj
----------------------------------------------------------

* Dizerto
* Kalumnio
* Murdo
* Ŝtelo

Vidu ankaŭ
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Juro |

* Amnestio
* Civila juro
* Juro
* Krimo
* Leĝo
* Mortpuno
* Puno

Notoj
-----

1. ↑  «French Penal Code (ToC)». LegiFrance (en angla traduko). Arkivita el originalo la 4an de Julio 2011.
2. ↑  «Law Commission». Arkivita el la originalo la 24an de Julio 2007.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 741852
 |
*Kristeroj* de San José de Gracia (Michoacán): centre, portanta glavon, Anatolio Partida, dekstre, Honorato González.
La **Kristisma Milito**, en hispana *Guerra Cristera*, nomita ankaŭ *Guerra de los Cristeros*, estis milito okazinta en Meksiko kiu daŭris tri jarojn nome el 1926 ĝis 1929 inter la registaro unuflanke kaj milicoj de ekstremaj katolikoj aliflanke, kiuj malakceptis la aplikadon de la nomita Leĝo Calles (laŭ prezidanto Plutarco Elías Calles) kiu proponis limigi kaj kontroli la katolikan kulton en la lando.

La meksika konstitucio de 1917 establis politikon kiu malakceptis la juran personecon de la eklezioj, malhelpis la partoprenon de la pastroj en politiko, senigis la ekleziojn de la rajto posedi nemoveblaĵojn kaj malhelpis la publikan kulton ekster la preĝejoj. Kelkaj ĉirkaŭkalkuloj nombris mortintojn maksimume de 250 mil personoj,​ enkalkulante civilulojn kaj militistojn de ambaŭ flankoj.

La hispanlingva nomo de la ribelantoj -"cristeros"- apenaŭ estas uzata ekster tiu kunteksto, kaj tute ne sinonimas kun kristanoj, pro kio ne eblas la traduko al "kristanaj militoj". Tre ofte oni rilatas al militkrio "Viva Cristo Rey", tio estas "Vivu Kristo Reĝo", plej ofte uzata de ekstremdekstraj movadoj, ĉar implicas, ke oni celas la politikan regadon fare en la nomo de Kristo.

En kulturo la fono de tiu milito aperas en tre diversaj verkoj, kiel en la novelaro *El llano en llamas* (1953) de la meksika verkisto Juan Rulfo aŭ en la filmo *Cristiada* aŭ *For Greater Glory* (2012) de Dean Wright.

Notoj
-----

1. ↑   Edgar Danés Rojas (2008). Noticias del Edén: la iglesia católica y la Constitución mexicana. Tamaulipas: Universidad Autónoma de Tamaulipas, pp. 82. ISBN 978-970-819-063-3.
2. ↑   Lauro López Beltrán (1987). La persecución religiosa en México: Carranza, Obregón, Calles, Portes Gil. Ciudad de México: Tradición, pp. 80. ISBN 978-958-625-143-3.
3. ↑  Ekzemple en Hispanio en la 1970-aj jaroj fare de organizo nomita "Guerrilleros de Cristo Rey", Gerilanoj de Kristo Reĝo.

Bibliografio
------------

* González Morfín, Juan, La guerra de los cristeros: hitos y mitos, Panorama, México 2012.
* Meyer, Jean. La Cristiada. 2. El conflicto entre la Iglesia y el Estado 1926-1929. VI ed. México, S.XXI, 1980.

* Kategorio Kristisma Milito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 710699
* LCCN: sh85034127
 |
Superbazaroj estas la modernaj laboratorioj per kiuj entreprenoj studas la konduton de klientoj kaj celas la kondutmodifadon.
La **kondutekonomiko** kaj *kondutfinancoj* estas tre proksimaj fakoj kiuj aplikas la sciencan esploradon al la kognaj kaj emociaj tendencoj kaj homaj kaj sociaj por pli bona kompreno de la decidfarado rilata al ekonomio kaj de la analizo kiel funkcias la prezoj de merkato, la profitoj kaj la atribuo de rimedoj. La studfakoj estas ĉefe referencaj al la racio aŭ al ĝia foresto, en tio kio referencas al ekonomiaj agentoj. La modeloj de la konduto ĝenerale integras rigardojn el la psikologio kun la novklasika ekonomika teorio. Lastatempe, la neŭroscienco integriĝis al tiu alianco, kio ebligis la studadon de la neŭroanatomiaj kaj neŭrofiziologiaj bazoj de la ekonomia konduto, kaj tiel formiĝas la nova scienco de la neŭroekonomiko.

La analizoj fare de tiu fako referencas ĉefe al efikoj de la decidoj de la merkato, sed ankaŭ al publikaj elektoj, alia fonto de ekonomiaj decidoj kun kelkaj similaj tendencoj. En la lastaj jaroj, la akademia sciaro generita de la kampo de la kondutekonomiko rezultigis konsiderindan efikon en la maniero laŭ kiu la entreprenoj desegnas strategiojn de merkatiko, produktoj, varoj, spertoj kaj aliro al klientoj, sed tio kiel konsekvenco de la unuigo inter la kondutteorio kaj la praktiko en la negocoj.

Konsumanta konduto referencas al la procezoj kiujn konsumantoj trapasas, kaj al reagoj kiujn ili havas al produktoj aŭ servoj. Ĝi rilatas al la konsumado, kaj al la procezoj kiujn la konsumantoj trapasas por aĉetado kaj konsumado de veroj kaj servoj Konsumantoj rekonas necesojn kaj dezirojn, kaj trairas procezojn por kontentigi tiujn necesojn. Konsumanta konduto estas la procezo kiun ili trairas kiel konsumantoj, kio inkludas tipojn de produktoj aĉetitaj, monkvanton elspezitan, oftecon de aĉetado kaj la influojn kiuj rezultas en la aĉetdecido.

Notoj
-----

1. ↑  Dowhan, David (1a de Junio 2013). "Hitting Your Target", *Marketing Insights*.  Alirita 2016-03-30.. [*rompita ligilo*]
2. ↑  .Szwacka-Mokrzycka, Joanna (2015). "Trends in Consumer Behavior Changes. Overview of Concepts", *Acta Scientiarum Polonorum. Oeconomia*.  Alirita 2016-03-30.. [*rompita ligilo*]

### Bibliografio

* Camerer, C. F.; Loewenstein, G. & Rabin, R. (eld.) (2003) *Advances in Behavioural Economics*
* Shefrin, Hersh (2002) *Beyond Greed and Fear: Understanding behavioral finance and the psychology of investing.* Oxford Universtity Press
* Shleifer, Andrei (1999) *Inefficient Markets: An Introduction to Behavioral Finance*, Oxford University Press
* Shlomo Benartzi; Richard H. Thaler (1995) 'Myopic Loss Aversion and the Equity Premium Puzzle' *The Quarterly Journal of Economics*, Vol. 110, No. 1.
* Thaler, Richard H. (1994). *The winner's curse. Paradoxes and anomalies of economic life*. Princeton University Press.
* Thaler, Richard H. (1993). *Advances in behavioral finance*. The Russell Sage Foundation.

* Kategorio Kondutekonomiko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 800852
* GND: 7751254-6
* LCCN: sh85040859
* NDL: 01154373
* NKC: ph442521
 |
struktura formulo de klorofilo-a
**Klorofilo** aŭ **Ĥlorofilo** estas la ĉefa pigmento de la fotosintezantaj plantoj. Ĝi konsistas precipe el klorofilo-a, etparte el klorofilo-b (en la 2-a fotosistemo). La baza konsistaĵo de la molekulo estas la pirolringoj, el kiuj 4 formas porfirinan strukturon, kiun interligas magnezia atomo (tiel parencas al hemoglobino, ĉe kiu anstataŭ Mg interligas feratomo.) Tiu estas la hidrofila parto de la klorofila molekulo, al kiu ligiĝas la fitol-alkoholo (tiu ĉi estas la hidrofoba parto). Ĝi bone solviĝas en alkoholo, acetono, etero, benzolo. La solvaĵon de la klorofilo karakterizas fluoreskado je viola radiado. La absorba maksimumo de klorofilo-a troviĝas ĉe 430, 663 nm, la fluoreska maksimumo ĉe 668 kaj 723. La absorba maksimumo de klorofilo-b troviĝas ĉe 455, 644 nm, la fluoreska maksimumo ĉe 649.

 klorofila spektro
Ĉe brunalgoj kaj silikataj algoj (*Bacillariophycae*) troviĝas eĉ klorofilo-c.

Ilin malkombinas la klorofilazoj, sed ili (kaj la akompanaj pigmentoj) estas eltireblaj el verda folio per aceton-eter-miksaĵo.

Ilia E-numero estas E140.

Referencoj
----------

1. ↑   Internal Ref. No.: 00019 en webgate.ec.europa.eu. Arkivita el la originalo je 2016-03-06. Alirita 2014-08-11.

* Kategorio Klorofilo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Krisztina Goztola** [kristina], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Goztola Krisztina** estis hungara aktoro, produktoro. Ŝia persona nomo eksterlande estis **Kristina**, ŝia edzo estis Péter Halmi.

Krisztina Goztola naskiĝis la 6-an de julio 1985.

Biografio
---------

Krisztina Goztola komencis sian aktoran karieron en muzikaj teatraĵoj, poste ŝi studis aktorteknikon en Londono, Novjorko kaj Los Anĝeleso. Post siaj studoj ŝi ricevis ĉefrolojn en eksterlandaj filmoj. En 2017 ŝi fondis internacian filman firmaon, tamen ŝi ricevis rolojn ne nur en filmoj, sed ankaŭ en teatroj. Ŝi ricevis 3 filmajn premiojn inter 2018 kaj 2020.

Ŝiaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* Imre Kálmán: *Zsuzsi kisasszony* - titolrolo
* Jenő Huszka: *Mária Főhadnagy* - titolrolo
* Arthur Miller: *A salemi boszorkányok* - Abigail
* Thornton Wilder: *A mi kis városunk* - Emily

Ŝiaj filmaj roloj (elekto)
--------------------------

* *Papa Loves Mambo* (2007)
* *Hacktion* (2013)
* *Le Collier* (2020)

Ŝiaj filmaj produktaĵoj (elekto)
--------------------------------

* *Beauty Bar* (2015)
* *Do you like reading?* (2018)
* *Le Collier* (2020)

Fontoj
------

* intervjuo kun foto
*

Referencoj
----------

1. ↑

* Portalo pri Biografio
* Portalo pri Filmo

* Kategorio Krisztina Goztola en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 735494
 |
Barono **Krisztina Nyáry** [kristina njAri], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Nyáry Krisztina** estis hungara aristokrato. Ŝia unua geedziĝa nomo estis (laŭ la hungarlingve kutima nomordo) *Thurzó Imréné,* la dua *Eszterházy Miklósné*, ŝiaj nobelaj antaŭnomoj estis *bedeghi és berencsi* [bedegi berenĉi].

Krisztina Nyáry naskiĝis la  31-an de oktobro 1604(nun 1604-10-31) en Kisvárda, ŝi mortis la 17-an de februaro 1641 en Sempte (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntepa Šintava en Slovakio).

Biografio
---------

Krisztina Nyáry edziniĝis laŭ gepatra kaj bogepatra voloj en sia aĝo 14 al nekonata riĉulo. Ŝi naskis du filinojn, la lastan jam kiel vidvino. Ŝia dua edzo estis Miklós Esterházy (palatino) ekde 1624. Krisztina konvertiĝis al romkatolikismo de luteranismo pli frue, ol la dua geedziĝo, poste la geedziĝa ceremonio estis farita fare de Péter Pázmány. Baldaŭ ŝi naskis 9-foje, inter ili la plej konata filo estis Pál Esterházy (palatino).

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun bildoj
* hungarlingva biografio kun bildo
* hungarlingva biografio kun bildo

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio Krisztina Nyáry en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 833548
* GND: 1156129699
* LCCN: no2011091454
* VIAF: 171580715
* ISNI: 0000 0001 2060 3130
* BNF: 166732671
 |



* Portalo pri Biografio
**Ábrahám Szathmári Paksi** [satmAri pakŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szathmári Paksi Ábrahám** estis hungara pastro, kalvinana episkopo. Lia nobela antaŭnomo estis *szatmári*. Lia filo József Szathmári Paksi estis same kalvinana episkopo.

Ábrahám Szathmári Paksi  naskiĝis en 1725 en Transilvanio en Marosvásárhely (nuntempa Târgu Mureș en Rumanio). Li mortis la 6-an de marto 1797.

Biografio
---------

Ábrahám Szathmári Paksi frekventis lernejon komence en sia naskiĝurbo, poste en Sárospatak, Franeker, Utrecht. Hejmenveninta en 1754 li estis pastro en Tokaj, Sajókazinc kaj Mezőkeresztes. Baldaŭe li estis eklezia notario. Li estis elektita episkopo en 1792.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* ’’Halotti tanitás Vag Judit özv. Vass Dánielné felett’’ (1772)
* ’’A nagy Fréderiknek Elisiumát előadó könyvnek tetemesebb mételyei…’’ (1789)
* ’’A mennyei haza felé utazó hiveknek bujdosó énekei’’ (1794)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2014-02-21 per la retarkivo Wayback Machine
Nacia memorigaĵo sur la Kreuzberg
La **Kreuzberg** (krucmonto en la germana) estas 66 metrojn alta monteto en la berlina distrikto Kreuzberg.

Geologie la Kreuzberg estas parto de la norda flanko de la berlin-brandenburga Teltow, malaltonda ebeno kun tavelo ĝis 15 metrojn dika el rulŝtonoj, kalkargilo kaj sablo, kiujn postlasis la akvoamasoj de la fandiĝintaj glaĉeroj inter la fina moreno Fläming, t.e. la antaŭe situanta barutha "Urstromtal" kaj la berlina "Urstromtal" antaŭ ĉirkaŭ 15.000 jaroj.

Sur la plej alta loko troviĝas de la 30-a de marto 1821 la germana nacia memorigaĵo pri la venkoj en la liberigaj militoj (1813–1815).

Je la piedo de la memorigaĵo troviĝas nun la Viktoria-parko. Tiom longe kiom homoj memoras, oni kreskigis vitojn sur la flankoj de la monto. Ili estas nuntempe la nurja en la tuta urbo Berlino. La seka *"Kreuz-Neroberger"*-vino tamen estas nur donacita de la urba registaro al elektitaj gastoj kaj tute ne eblas aĉeti ĝin.

* Kategorio Kreuzberg (monteto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Konferenco de Algeciras** estis internacia konferenco de la 16-a de januaro ĝis 7-a de marto 1906 en Hotel Reina Cristina en Algeciras (Hispanio), dum kiu oni decidis pro solvo de la unua maroka krizo.

La konferencon postulis reprezentantoj de la Germana Imperio, post kiam Francio komencis enkonduki reformojn en la ekonomio kaj armeaj aferoj de Maroko, laŭ la Sudana traktato, kvankam la ŝtato estis laŭ la Madrida konvencio de 1880 kiel sendependa. Post la komenca rifuzo, la konferencon partoprenis eĉ Francio.

La Germana Imperio esperis, ke Francio suferas politikan malvenkon kaj eĉ la entento disiĝas. Germanio kalkulis je apogo de aliaj landoj, precipe je tiu de Usono, pro la politiko de malfermitaj pordoj kaj je Aŭstrio, Italio.

Tiuj esperoj ne realiĝis kaj la Germanan Imperion apogis nur Aŭstrio-Hungario. Kvankam oni formale rekonis sendependecon de Marokko, Francio povis akiri koncesiojn, administri la policon en la maroka haveno kaj bankaferojn, kune kun Hispanio. Tiel Franco atingis sian ĉefcelon, dum la Germana imperio – pro ties agresiva konduto – perdis reputacion kaj venis en eksterpolitikan izoladon. La koferenca rezulto estis ankaŭ malvenko pro la ĝermanta sendependeca maroka movado.

* Kategorio Konferenco de Algeciras en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Bonveniga ŝildo al Klostronovburgo sur la selo inter Leopoldomonto kaj Kahlenberg
Post la Viena Altaĵo-ŝoseo, konstruata inter 1934 kaj 1936 kaj havas longecon de 14,9 km, estis konstruata inter 1937 kaj 1940 la Klostronovburga Altaĵo-soseo kaj havas longecon de 4 km.

Ĝi ebligas belegajn enrigardojn en la Vienan Arbaron kaj grandiozajn elrigardojn super la Urbon de la Interpopola Kompreniĝo nome Klostronovburgo, germane Klosterneuburg. La Klostronovburga Altaĵo-ŝoseo komenciĝas en Saksokvartalo de Klostronovburgo Urbo kiel daŭrigo de la Grabmandl-strateto kaj finiĝas ĉe la selo inter Leopoldomonto kaj Kahlenberg. Tie staras bonveniga ŝildo al Klostronovburgo.

Okaze de la 25 jara jubileo en 1965 estis konstruita memorŝtono sub urbestro kaj parlamentano Leopold WEINMAYER. Sur la memorŝtono legeblas:
1940 25 jaroj 1965 – Klostronovburgo Altaĵo-ŝoseo – konstruita sub urbestro kortega konsilisto Vinz. GOLLER – pionir. kolonelo Rud. BLASCHEK – komunuma konsilisto Leop. GRUBER.
Iniciatoroj de la memorŝtono estis la Urbokomunumo kaj la Plibeliga Asocio Klostronovburgo.

Bildaro
-------

* En la loĝeja regiono la ŝoseo kun asfalto kaj la sendilo KahlenbergEn la loĝeja regiono la ŝoseo kun asfalto kaj la sendilo Kahlenberg
* Memorŝtono konstruita okaze de la 25-jara jubileoMemorŝtono konstruita okaze de la 25-jara jubileo
* La pavimita Altaĵo-ŝoseo kun la sendilo KahlenbergLa pavimita Altaĵo-ŝoseo kun la sendilo Kahlenberg
* Elrigardo de la Altao-ŝoseo al Weidling-valoElrigardo de la Altao-ŝoseo al Weidling-valo
* Elrigardo de la Altaĵo-ŝoseo al KlostronovburgoElrigardo de la Altaĵo-ŝoseo al Klostronovburgo
* Ripozloko ĉe Klostronovburga Altaĵo-ŝoseo en vintroRipozloko ĉe Klostronovburga Altaĵo-ŝoseo en vintro
La **Kristnaska Birdokalkulo**, en angla *Christmas Bird Count* (CBC), estas censo de birdoj en la Okcidenta Hemisfero, plenumata ĉiujare komence de la nordhemisfera vintro fare de volontulaj birdumantoj. La celo estas havigi populacian informon por uzado en scienco, ĉefe por konserva biologio, kvankam multaj homoj partoprenas por distro.

Historio
--------

Frank Chapman, kiu la unua proponis la Kristnaskan Birdokalkulon.
Ĝis la 19a jarcento, multaj nordamerikanoj partoprenis en tradicio de Kristnasko nome "side hunts" (ĉaskonkurenco), per kiu ili konkurencis je kiom multajn birdojn ili povis mortigi, senkonsidere ĉu la kadavraĵoj estis utilaj aŭ ĉu la birdoj estas bonfaraj, belaj aŭ eĉ raraj. Fine de tiu jarcento la usona ornitologo Frank Chapman, funkciulo de la ĵus formita National Audubon Society, proponis kalkuli birdojn Kristnaske anstataŭ mortigi ilin.

En 1900, 27 observantoj partoprenis en la unua kalkulo en 25 lokoj en Usono kaj Kanado, 15 el ili en la nordorienta Usono el Masaĉuseco al Filadelfio. Ekde tiam la kalkuloj okazis ĉiun vintron, kutime kun pliiĝantaj nombroj de observantoj. Ekzemple la 101a kalkulado, vintre de 2000–2001, engaĝigis 52,471 homojn en 1,823 lokoj en 17 landoj (sed ĉefe en Usono kaj Kanado). La Aŭdubona Societo nune partneras kun Bird Studies Canada, la Gulf Coast Bird Observatory de Teksaso (respondeca pri CBC en Meksiko), kaj la Red Nacional de Observadores de Aves (RNOA, Nacia Reto de Birdobservantoj) kaj la Instituto Alexander von Humboldt de Kolombio.

Metodoj
-------

Partopreno
----------

Ekŝteraj ligoj
--------------

* Aŭdubona Oficiala retejo por KK Arkivigite je 2005-04-28 per la retarkivo Wayback Machine (en angla)
* Bird Studies Canada Oficiala retejo por KK Arkivigite je 2004-03-05 per la retarkivo Wayback Machine (en angla)
* RNOA Oficiala retejo por KK Arkivigite je 2003-06-10 per la retarkivo Wayback Machine (en hispana)

* Kategorio Kristnaska Birdokalkulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Haringo** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Aktinopterigoj *Actinopterygii* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Klupeoformaj *Clupeiformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Klupeedoj *Clupeidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | Klupeo *Clupea* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
| Dunomo |
| ***Clupea harengus***Linnaeus, 1758 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Haringo  |

 |
| v • d • r |

Atlantika haringo (*Clupea harengus*).
***Clupea*** estas genro de plantovoraj ostaj fiŝoj apartenantaj al la familio Klupeedoj, komune konataj kiel haringoj, en la ordo Klupeoformaj kaj klaso Aktinopterigoj. Ili troviĝas en neprofundaj, moderklimataj akvoj de Norda Pacifiko kaj Norda Atlantiko, inklude la akvojn de la Balta Maro. Oni agnoskas tri speciojn de *Clupea*. La ĉefaj taksonoj, nome la Atlantika haringo (*Clupea harengus*) kaj la Pacifika haringo (*Clupea pallasii*) povus esti ambaŭ dividataj en subspecioj. Haringoj estas predofiŝoj kiuj moviĝas en grandaj fiŝaroj, kiuj venas printempe al la marbordoj de Eŭropo kaj Ameriko, kie ili estas okazo por grava komerca fiŝkaptado.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Elŝutu la voĉlegitan version de la artikolo | Tiu ĉi artikolo ekzistas kiel  voĉlegita versio,  registrita je 15.03.2021  kiun vi povas aŭskulti aŭ elŝuti.
  |

 |

Tio ĉi artikolo havas voĉlegitan vesion, klaku ĉi tie por aŭskulti.

Vidu ankaŭ
----------

* Sprato
* Sproto

Fontoj
------

* FishBase, Clupea, Januaro 2006.
* O'Clair, Rita M. kaj O'Clair, Charles E. "Pacific herring," *Southeast Alaska's Rocky Shores: Animals*. pg. 343-346. Plant Press: Auke Bay, Alaska (1998). ISBN 0-9664245-0-6

Referencoj
----------
La **Ĉina Olimpika Komitato** (ĉine tradicie 中國奧林匹克委員會, simpligite 中国奥林匹克委员会, latinligerigo pinjine *Zhōngguó Àolínpǐkè Wěiyuánhuì*, laŭ sistemo Wade-Giles *Chung-Kuo Ao-Lin-P'i-K'o Wei-Yüan-Hui*, laŭ esperantlingvaj sonoj pli-malpli *Ĵongguo Aolinpike Ŭejuanhui*; IOK-kodo CHN) estas neprofitdona organizaĵo, kiu funkcias kiel la Nacia Olimpika Komitato (NOK) de la Popola Respubliko de Ĉinio. Ĝi kreiĝis en 1910, kaj estis oficiale agnoskita en 1979. Kiel NOK, la Ĉina Olimpika Komitato celas subteni ĉinajn atletojn, sporton en Ĉinio kaj organizi tiujn Olimpikajn Ludojn, kiuj okazas en Ĉinio. Ĝis la stato de somero 2012, temis pri la Somera Olimpiko 2008 en Pekino. Aparte de tiu-ĉi komitato, ankoraŭ ekzistas Olimpikaj Komitatoj pri Honkongo kaj Makao, kiuj estas teritorioj de Ĉinio kun speciala statuso, kaj pri Tajvano (Ĉina Tajpeo), kiu internacie je granda parto estas konsiderata suverena ŝtato, dum la registaro de la Popola Respubliko de Ĉinio strebas ankaŭ iam integrigi ĝin en la ŝtatan teritorion.

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficiala retejo (ĉine kaj angle)
* paĝo en la retejo de Internacia Olimpika Komitato (angle kaj france)