recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
la romiaj provincoj dum la jaro 116, sub imperiestro Trajano, antaŭ la mallongdaŭra konkero de Armenio kaj Mezopotamio oriente
**Cappadocia** estis provinco de la Romia Imperio.

Cappadocia en 116, jen malhelruĝe akcentita
Ĝi ampleksis la antikvan pralandon Kapadokio en la nordoriento de la hodiaŭa ŝtato Turkio.
La teritorio integriĝis en la Romian Imperion - kaj la provinco instaliĝis - dum la jaro 17. La ĉefurbo de la romia teritorio *Cappadocia* estis *Caesarea*. En 77 la romianoj sub imperiestro Vespaziano ankoraŭ konkeris malgrandan Armenion nordoriente de la tiama provinco kaj integrigis ĝin al la provinco *Cappadocia*.

La malkutima kaj scena pejzaĝo de Kapadokio, vidata el varmaera balono.
Norde la provinco limiĝis fare de la orienta duono de la suda marbordo de la Nigra Maro - limo neŝanĝebla. La okcidentaj kaj sudaj limoj al la najbaraj romiaj provincoj Bithynia et Pontus kaj Galatia okcidente, kaj al Cilicia kaj Syria sude plurfoje iom ŝanĝiĝis. La orienta limo de *Cappadocia* dum la plej parto de la vivodaŭro de la Romia Imperio estis ties ekstera limo: la najbaraj pralandoj reĝlando Armenio nordoriente kaj Mezopotamio sudoriente nur dum mallonga tempo, ĉefe dum la regodaŭro de la imperiestro Trajano, estis konkeritaj de la romia armeo.

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rSPQR Provincoj de la Romia Imperio (en 117) SPQR |
| --- |
| Achaea • Aegyptus • Africa • Alpes Cottiae • Alpes Maritimae • Alpes Poeninae • Aquitania • Arabia Petraea • Armenia • Asia • Assyria • Baetica • Bithynia et Pontus • Britannia • Cilicia • Corsica et Sardinia • Creta et Cyrene • Cyprus • Dacia • Dalmatia • Epirus • Galatia • Gallia Belgica • Gallia Lugdunensis • Gallia Narbonensis • Germania Inferior • Germania Superior • Hispania Tarraconensis • Italia • Iudaea • Lusitania • Lycia et Pamphylia • Macedonia • Mauretania Caesariensis • Mauretania Tingitana • Mesopotamia • Moesia Inferior • Moesia Superior • Noricum • Pannonia • Raetia • Sicilia • Syria • Thracia |

 |

* Kategorio Cappadocia (Romia Imperio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Mercurial** [mer**kju**rial] (angle: "hidrarga") estas libera disa versitena sistemo. Oni ankaŭ nomas ĝin *hg*, kemia simbolo de hidrargo. Ĝi estas verkita ĉefe en Python kun etaj partoj en C por pli bona rapideco. Aldone, ankaŭ Rust estas uzata por plibonigi rendimenton.

Historio
--------

Mercurial naskiĝis kiam firmao BitMover, kreinto de alia disa versitena sistemo BitKeeper, forprenis senpagajn permesilojn disde verkintoj de Linukso. Unu el ili, Matt Mackall, komencis verkadon de nova versitena sistemo anstataŭ BitKeeper. Kvankam Mercurial ne estis elektita kiel ĉefa versitena sistemo de Linukso, ĝi adis disvolviĝi kaj nun estas uzata far kelkaj grandaj projektoj.

Strukturo
---------

Mecrurial aranĝas diversajn versiojn de projekto kiel orientita necikla grafeo. Ĉiu nodo de la grafeo reprezentas certan staton de projekto. Oni identigas ĉiun nodon per haketo de *ŝanĝaro* (de la angla "changeset") kaj identigiloj de patraj nodoj, do ĉiu nodo havas unikan identigilon. Ĉar Mercurial estas disa versitena sistemo, ĉiu laborkopio de projektoj havas kompletan grafeon de versioj.

Dokumentaro
-----------

Uzante hg help, oni povas legi internajn priskribojn de ĉiu komando. Ekzistas ankaŭ plena libera libro Mercurial: The Definitive Guide (Mercurial: la definitiva gvidlibro).

Projektoj uzantaj Mercurial-on
------------------------------

El la plena listo de projektoj, unu el la plej grandaj estas OpenSolaris - libera operaciumo de Sun Microsystems.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Mercurial en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
**ISSEKUTZ Hugó** (iŝekuc) estis hungara farmacisto, universitata privataprofesoro. Li naskiĝis en Székelyudvarhely la 19-an de junio 1855 kaj mortis en Koloĵvaro la 23-an de julio 1915. Li estis la patro de Béla Issekutz.

Biografio
---------

Hugó Issekutz estis farmacistpraktikanto en Marosvásárhely. Li havigis diplomon en 1881 en Kolozsvár, samloke en 1882 li doktoriĝis. Li partoprenis la enkondukon de farmacistpraktikanta kurso en la Universitato de Koloĵvaro, li iĝis ties gvidanto de 1914. En 1892 oni habilitis lin privatprofesoro. En 1902 li estis la direktoro de la apoteko de universitato, lekciisto de universitato. Iom de tempo li estis posedanto de apoteko „Hunyadi Mátyás".

Verkoj ĉefaj
------------

* *Gyógyszerisme és gyógyszerészi vegytan, különös tekintettel a Magyar Gyógyszerkönyvre* (Kolozsvár, 1886);
* *Gyógyszerisme* (kun Zsigmond Jakabházy kaj Géza Nyiredy , Kolozsvár, 1895);
* *A végbélkúpokban különböző módon elhelyezett ugyanazon hatóanyagok helyi vagy általános hatása különböző-e?* (Kolozsvár, 1906).

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon
Howard McGhee (tp), Miles Davis (p), Brick Fleagle (g); la ulo en la fono estas nekonata
**Bibopo**, ankaŭ konata kiel **Bopo**, estas muzikstilo, kiu komence de la 1940-aj jaroj en ĵazo anstataŭis la svingon kiel ĉefa stilo kaj per tio formis la bazon por la moderna ĵazo.

Enkonduko
---------

Dizzy Gillespie, 1955
Esencaj elementoj estas pli grandaj ritmaj liberecoj por frapinstrumentaro kaj baso, rapidaj tempoj kaj kompleksaj harmoniskemoj. Komponistoj de bibopo reekprenis ofte ekzistajn muzikajn temojn kaj harmonisinsekvojn kaj modifis aŭ la harmonian skemon aŭ verkis novajn temojn, kiuj pli konformis al la esprimmaniero de bibopo ol la originalaj temoj (ekzemple: How High the Moon → Ornithology). Esence por bibopo estas krome la improvizadoj je longaj formalaj strekoj.

Per bibopo la ĵazo eksiĝis kiel distra muziko kaj estis iom post iom stiligata en artmuzikon. Tio baziĝas sur la rifuzo de bibopo de grandaj partoj de kritiko kaj publiko same kiel sur la nova kompreno de la sondisko kiel komunikilo. La pasemaj improvizaĵoj de la muzikistoj estis registritaj kaj akuŝis kolektantaron kaj spertularon – ĝuste ankaŭ en la blankula usona mezklaso kaj inter eŭropaj intelektuloj. Pro la plibonigita sonregistra tekniko la soloisto elpaŝis pli ol iam ajn kiel individuo kaj artista persono. Neniam plu tamen ĵazo laŭis al la imago, kiun oni antaŭe havis pri ĝi, do imago pri popularmuziko alirebla pro ĉiuj.

Thelonious Monk, Howard McGhee, Roy Eldridge kaj Teddy Hill antaŭ *Minton's Playhouse*, Novjorko, septembron de 1947.

Vidu ankaŭ
----------

* Mod-movado


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

* Kategorio Bibopo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 361898
* BNE: XX549365
 |
Antefikso etruska de Vulci, 1-a jc a.K.
Antefikso etruska de Cerveteri, 1-a jc a.K.
**Antefikso**, termino kiu devenas de la Latina *antefixa*, fikis antaŭe, estas arkitektura ornamaĵo, nome vertikala peco lokigita en la malsupra ekstremo de la tegoloj, en la tegmentoj. En grandaj konstruaĵoj, la bildo de la antefiksoj el ŝtono estas ĉizitaj ege zorge, ofte kun ornamaĵo de palmeto. En pli minoraj konstruaĵoj oni uzas antefiksojn el ceramiko, ĝenerale el terakoto, kiuj povas esti ornamitaj per bildoj aŭ maskoj, speciale dum la romia periodo. En tiu epoko estis ofta ties apero en nombraj konstruaĵoj kaj eĉ en privataj domoj.

Antefiksoj en sia loko.
Laŭ Francisko Azorín **antefikso** estas *Ornamaĵo montriĝanta sur tegmenta bordo.* Fakte li markas ankaŭ etimologion el *ante + fixa* (antaŭ fiksaĵo).

Notoj
-----

1. ↑   Lajo Pérez, Rosina (1990). Léxico de arte. Madrid - España: Akal. p. 15. ISBN 978-84-460-0924-5.
2. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 15.
3. ↑  Samloke.

* Kategorio Antefikso en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Hugues AUBRIOT** (\* ĉ. 1315, † ĉ 1388) estis juristo kaj devenis el monŝanĝista familio de Dijon.

Li estis en 1341 prokuroro de dukoj de Burgund, en 1360 duka vokto de Dijon. Li iĝis la 3-an de decembro 1367 vokto de parizo („Prévôt de Paris"), en 1375 kavaliro.

Aubriot organizis la reĝan administradon en la ĉefurbo, evoluigis la urbon: li konstruigis defluajn kanalojn, plukonstruigis la urbomurojn kaj la „Bastide Saint-Antoine" (la pli posta Bastille). Li fort-mane agadis por la publika ordo.

Li havis reputacion inter la popolo, malpli ĉe komercistoj kaj intelektuloj de la universitato. Li ĝuis apogon de reĝo Karlo la 5-a, sed perdis la apogon dum regado de la dukoj (1380-1388). Li estis arestita en 1381 pro herezo kaj estis punita je ĝismorta prizono.

Li liberiĝis danke al ribelo de la *Maillotin-oj* en marto de 1382 kaj fuĝis el la urbo. Li serĉis apogon en Avignon, kie la papo Klemento la 7-a rehabilitis lin en 1383.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 199744
* VIAF: 214234941
* ISNI: 0000 0004 5095 0645
* SUDOC: 087958007
* BNF: 15544485t
 |
**János Benedek** [jAnoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Benedek János** estis hungara halterlevisto, olimpiano, mondĉampiono, trejnisto.

János Benedek naskiĝis la 20-an de novembro 1944 en Kiskunmajsa.

Biografio
---------

János Benedek akiris maŝinistan licencon en 1963, trejnistan diplomon en instituto en 1968, agronomian diplomon en 1977 en kampuso en Gyöngyös. En Oroszlány li estis ne nur halterlevisto-trejnisto, sed ankaŭ maŝinisto. Lia filino same estis halterlevisto. 

### Sporta kariero

János Benedek inter 1960-1978 estis halterlevisto komence en Szeged, poste en Oroszlány. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1968 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1972 kun bronza medalo, krome en mondĉampionumo li estis la unua en 1973. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1978, poste li estis trejnisto en Oroszlány, Tata (Hungario) kaj Budapeŝto.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* datenoj kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 813842
 |



* Portalo pri Biografio
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Al ĉiuj klaras per la ĉeportala enskribo kio gastigatas tie ĉi! Korto interna; la ejoj maldekstre estas bibliotekaj, super la tegmento videblas parto de la Virgulino-kirko. Tie ĉi luprenatas filmoj kaj muzikaĵoj. La **Urba kaj distrikta biblioteko Arnstadt** (germane *Stadt- und Kreisbibliothek Arnstadt*) estas bela publika biblioteko en urbocentro de Arnstadt ĉe la *Princida korto*, An der Liebfrauenkirche nr. 2, ne malproksime de la Kirko Nia kara Sinjorino.

Priskribo superrigarde
----------------------

La biblioteko posedas pli ol 58.000 libroj, revuoj, ludoj, sonlibroj, KD-oj, DVD-oj, ludoj por Wii kaj NintendoDS, kiuj estas je la dispono de ĉiuj arnstadt-anoj. Al tiu venas 35.000 ciferecaj aĵoj kaj tri elektraj legiloj. Por laboro kaj reserĉadoj kreitis du interretlaborlokoj. En komforta medio la klientoj trovas luprenservojn gvidatajn de veraj fakuloj. Krome estas organizitaj ĉ. 200 aranĝoj pojare en la ejoj bibliotekaj. Tiel la biblioteko iĝas renkontiĝloko kaj por atrakcia libertemppasigo kaj por ĉies kleriĝo.

Aranĝoj regulaj
---------------

#### Por lernejoj

* "Mia plej ŝatata, plej ŝategata bildlibro" - legotempo por la plej junaj: tiu ĉi aranĝo favorigas la legekzercadon de infanoj inter 3 - 6 jaroj. Al infanĝardenoj ofertatas lupreni materialojn por alproksimigi infanojn al la sorĉa mondo literatura. Respondeculino: s-ino Monika Blechschmidt
* Ofertoj por bazlernejanoj: rondgivdadoj tra la biblioteko, laŭtlegadoj, legada nokto, tutgermana voĉlegada tago, renkontiĝpunkto biblioteko, monda tago de la libro. Respondeculino: s-ino Carona Möller, kiu prizorgas je demando ankaŭ projektrilatajn ofertojn
* Ofertoj por la klasŝtupo 5 kaj plue: antaŭtagmezo kun reserĉado, enkonduko en la biblioteko kun gajaj ludoj enigmaj, laborrondoj "ilumnismo"/ "aktuala porjunulara literaturo" / "akvo en fabeloj", vojaĝo tra eŭropaj fabeloj, enkonduko en scienca laborado por mastri seminarifaklaboron aŭ projektrilatajn taskojn. Respondeculino: s-ino Ute Wall

#### Por ĉiuj

* voĉlegadoj de aŭtoroj: Arnstädter Bücherfrühling, Kinder- und Jugendbuchtage
* fabelaj tagoj: fabelhoroj kun profesiaj fabelrakontistinoj
* subteno de plibonigo de legadkapableco
* konkurso laŭtlegada

Ciferecaj kaj didaktikaj ofertoj
--------------------------------

* Komunikilaj ujoj

Tiaj ujoj por klasoj estas plenŝtopitaj per materialoj akompanantaj temojn kiel: nutrado, forto, Romianoj kaj Helenoj, sezonoj kaj Eŭropo

* Elektrikaj legiloj

Luprenotaj legiloj donas al ĉiuj bibliotekon taŭga por pantalonpoŝeto!

* ThueBIBnet

Turingiaj bibliotekoj ebligas nekomplikan luprendadon de ciferecaĵoj - sen devi forlasi onian hejmon. Ĉiam ajn oni havas aliron al ĉ. 35.000 ciferecaj komunikiloj (ĵurnaloj, magazinoj, libroj), senkoste kaj laŭleĝe.

Malfermhoroj
------------

* lunde, ĵaŭde, vendrede: 13:00-18:00 h
* marde: 10:00-12:00, 14:00-19:00 h

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retpaĝaro de la biblioteko
* Portalo de la cifereca ludoncentro
**Gyula Szekér** [djula sekEr], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szekér Gyula** estis hungara politikisto, ministro, kemiisto, profesoro.

Gyula Szekér  naskiĝis la 25-an de septembro 1925 en Szombathely.

Biografio
---------

Gyula Szekér frekventis komercan faklernejon en Pápa. Post la 2-a mondmilito li laboris en uzino pri aluminio en Ajka, poste li lernis kemion en Universitato de Budapeŝto, fine inter 1950-1953 li plulernis en Moskvo, kie li estis kandidato pri kemio. Hejmenveninta li ricevis ŝtatajn aŭ partiajn postenojn. Inter 1956 kaj 1971 li estis subministro, poste ĝis 1975 ministro pri peza industrio, fine ĝis 1980 vicĉefministro. En 1989 li pensiuliĝis, sed ĝis tiam li ricevis diversajn ŝtatajn kaj partiajn taskojn. Li estis titulara profesoro en la supre menciita universitato. Li ricevis premion en 2005.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *A magyar vegyipar helyzete és fejlesztése* (1965)
* *Alumíniumiparunk és a szocialista gazdasági integráció* (1975) ISBN 9-63090-383-0
* *Ipar és műszaki fejlesztés hazánkban az 1980-as években* (1984) ISBN 9-63053-626-9

Fontoj
------

* Arkivigite je 2015-04-02 per la retarkivo Wayback Machine
* germane

* Kategorio Gyula Szekér en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 516061
* LCCN: n83223382
* VIAF: 40762116
* ISNI: 0000 0000 7992 1240
 |
**Peter Steven Ozsváth** estas usona matematikisto, profesoro, membro (ekstera (2016)) de Hungara Scienca Akademio. Lia hungareca nomo laŭ hungarlingve kutima nomordo estas **Ozsváth Péter** [oŝvAt].

Peter Ozsváth  naskiĝis la 20-an de oktobro 1967 en Dallas (Teksaso).

Biografio
---------

Peter Ozsváth akiris bakalaŭron en Universitato Princeton en 1989, li doktoriĝis (Ph.D) en 1994 samloke. Liaj stacioj estis Kalifornia Instituto de Teknologio, Universitato de Kalifornio ĉe Berkeley, Institute for Advanced Study, Universitato de Kalifornio ĉe Berkeley, Universitato Princeton, Universitato Kolumbio. Li okupiĝas precipe pri topologio. Li ricevis usonan premion en 2007.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Seiberg-Witten monopoles on Seifert fibered spaces* (1997) - kun aliaj
* *Holomorphic disks and genus bounds* (2004) - kun Zoltán Szabó
* *A combinatorial description of knot Floer homology* (2009) - kun aliaj

Fontoj
------

* oficiala paĝo angle
* [*rompita ligilo*] angle

* Kategorio Peter Ozsváth en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 560723
* GND: 1081461268
* LCCN: nr94017836
* VIAF: 114302691
* ISNI: 0000 0001 1006 2756
* SUDOC: 133791149
* BIBSYS: 10045692
 |
**Gyula Schvarcz** [djula ŝvarc], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schvarcz Gyula** estis hungara historiisto, politikisto, profesoro, membro (korespondanta en 1864, ordinara en 1887) de Hungara Scienca Akademio. Liaj pseŭdonimoj estis enlande *Pécsi Zombath*, eksterlande *Edgar Lartey*.

Gyula Schvarcz  naskiĝis la 7-an de decembro 1839 en Székesfehérvár. Li mortis la 31-an de januaro 1900 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Gyula Schvarcz frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, universitatojn en Pest (urbo), Munkeno kaj Berlino. Li ricevis diplomon en 1861 en Jena, poste li studvojaĝis al Anglio kaj Mez-Eŭropo. En 1865 li fondis pedagogian gazeton. Li plurfoje estis elektita parlamenta deputito, li strebis por la moderna ŝtato-sistemo. Inter 1894-1900 li instruis en Universitato de Budapeŝto. Liaj artikoloj ofte aperis ekzemple en Athenaeum (revuo).

Verkaro (elekto)
----------------

* *Földtani elméletek a hellenségnél Nagy Sándor koráig* (1861, 1863)
* *Államintézményeink és a kor igényei* (1871)
* *Montesquieu elmélete* (1885)
* *Kritik der Staatsreformen des Aristoteles* (1891)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2013-12-03 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio

* Kategorio Gyula Schvarcz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 460713
* GND: 117324604
* LCCN: n2003016523
* VIAF: 8162625
* ISNI: 0000 0000 3244 5400
* SUDOC: 079036309
* BIBSYS: 90754143
* NKC: mub2014802333
 |
**Gyula Szilágyi** [djula silAdji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szilágyi Gyula** estis hungara kemiisto, profesoro.

Gyula Szilágyi  naskiĝis la 27-an de oktobro 1860 en Gyón [djOn] (nuntempa urboparto de Dabas). Li mortis la 4-an de januaro 1924 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Gyula Szilágyi frekventis gimnazion en Kecskemét, poste li akiris kemian diplomon en Reĝa Teknika Universitato palatino József en 1884. Post la diplomo li laboris jaron en kemia stacio de akademio en Magyaróvár, poste en kemiaj laborejoj. En 1888 li akiris plian diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto. Post 2 jaroj li estis nomumita privata profesoro en Universitato József, en 1891 publika eksterordinara profesoro. En 1890 li establis propran firmaon kaj li estis ankaŭ juĝeja eksperto (fakspertulo). Li okupiĝis pri produktado de alkoholoj kaj vinagroj.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Győr város vizei és vizvezetéke* (1887)
* *Az erjedés chémiájának kézikönyve* (1890)
* *Untersuchung von ungarischen Maisgattungen* (1892)
* *A szeszgyártás üzemének ellenőrzése* (1906, germane: 1900)
* *A mezőgazdasági iparok fejlesztéséről és az iparok hatása a többtermelésre* (1916)
* *A diffúz répalevek nehéz erjedéséről* (1922)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero SZ, fine li serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 9-a punkto)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Japana societo por reformi historian lernolibron** (japane 新しい歴史教科書をつくる会, ataraŝij rekiŝi KJO-kaŝo o cukuru kai] lit. Societo por Krei Novan Historian Lernolibron) estas grupo fondita en 1997 por propagandi pli konserveman vidpunkton de Japana historio.

La grupo verkis 2 librojn: 新しい歴史教科書 (Nova Lernolibro pri Historio) kaj 新しい公民教科書 (Nova Lernolibro pri Sociaj Studoj) kaj Eldonanto Fusosha eldonis la librojn en aprilo 2000. Sed Ministrejo de Edukado ne konfirmis ilin ĉar 137 korektendaĵojn havas ĉi antaŭa lernolibro kaj 99 korektendaĵojn havas ĉi lasta.
Ilin kritikis Ĉinio kaj Sud-Koreio protestante kontraŭ reduktita pritrakto de agadoj de Japanio dum Dua mondmilito. En la lernolibroj mankas ekzemple mencio de la Masakro de Nankingo kaj de la t.n. virino de Komforto.

La grupo korektis ilin, kaj en aprilo 2001 Ministrejo de Edukado, Kulturo, Sportoj, Scienco kaj Teknologio konfirmis la lernolibrojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retpaĝo de la Grupo
burgo Rockfleet ĉe la golfo Clew
**Burgo Rockfleet** aŭ **burgo Charraig an Chabhlaigh** (irlande *Caisleán Charraig an Chabhlaigh*) estas la nomo de loĝturo. Ĝi estis konstruata en la 16a jarcento apud monaĥejo Buiríos Umhail (Burrishoole) okcidente de Uí Fhiachái (Newport (Mayo) en la graflando Maigh Eo, Irlando. .

Situo kaj vilaĝnomo
-------------------

la baronlando Burrishoole ĉe la norda marbordo de la golfo Clew. ĉ. 1890
La loĝturo situas ĉe la buŝiĝo de mallarĝa marbrako je la norda marbordo de la golfo Clew, ĉirkaŭ ok kilometroj okcidente de Uí Fhiachái. La irlanda nomo *Carraig an Chabhlaigh* signifas *rokŝtonon de la ŝiparo* aŭ simple *ŝiparrokon*.

La konstruaĵo
-------------

La burgo estas ĉ. 18 metrojn alta, kvarangula, defendtureca konstruaĵo el ŝtono. Ĝi estas, escepte de la mallarĝaj, embrazuroj, senfenestra. En la konstruaĵo ekzistas kvar etaĝoj el kverkaj traboj. De la teretaĝo al la unua etaĝo ekzistas neniu ŝtuparo. Tie estas nur truo en la plafono, kie oni metas ŝtupetaron. Ŝtona helika ŝtuparo iras al la ceteraj etaĝoj.

Historio de la konstruaĵo
-------------------------

La burgo estis konstruata en la mezo de la 16a jarcento. Ĝi apartenis unue al Sir Richard Burke, kiu ŝuldis sian irlandan moknomon *Risdeárd an Iarainn*, en esperanto *fera Dick* al la fakto ke li estis la posedanto de ferfabriko. Tiu Rikardo edziĝis en 1566 al Grace O’Malley (Gráinne), la konata irlanda piratino. Ili loĝis kune en la burgo. Ilia ŝiparo havis dudek ŝipojn. Post la morto de ŝia edzo en la jaro 1583 Gráinne restis en la burgo. Kiam la angloj malliberigis parton de sia ŝiparo kun ŝia frato, ŝi faris kontrakton kun la angloj por liberigi ŝian fraton. Post la liberigo, ŝi ne plu agis kontraŭ Anglujo. En la 18a jarcento la burgo apartenis al iu familio Arbuthnot.

En la unua duono de la 20a jarcento Owen O’Malley, direkta posteulo de Gráinne, renovigis la turon post la fino de la Irlanda Enlanda Milito. Poste la turo fariĝis propraĵo de iu usona ambasadoro en Irlando.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Burgo Rockfleet en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* Arkivigite je 2016-04-25 per la retarkivo Wayback Machine
* 
* Arkivigite je 2012-11-16 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑  logainm.ie[*rompita ligilo*], elŝutita 13/05/2012.
2. ↑  *National Monuments in State Care: Ownership & Guardianship*. National Monuments Service, Majo 2009, S. 9 (PDF; 555 kB).
3. ↑  genealogy.com[*rompita ligilo*], elŝuto 13/05/2012.
**Gyula Sebestyén** [djula ŝebeŝtjEn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Sebestyén Gyula** estis hungara etnografo, literaturhistoriisto, filologo, bibliotekisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1905), membro de Societo Kisfaludy (1909).

Gyula Sebestyén  naskiĝis la 7-an de marto 1864 en Szentantalfa. Li mortis la 12-an de februaro 1946 en Balatonszepezd.

Biografio
---------

Gyula Sebestyén frekventis universitaton en Budapeŝto, li ricevis diplomon en 1890. Li ricevis postenon en Hungara Nacia Muzeo jam en 1889, post 6 jaroj li estis direktoro de la biblioteko. En 1898, poste en 1904 li vojaĝis al eksterlando, kie li studis la bibliotekajn sistemojn ekzemple en Vieno, Munkeno, Berlino. Li okupiĝis precipe pri la malnovaj hungaraj skribsistemoj kaj tekstoj.

Verkaro (elekto)
----------------

* *A székelyek neve és eredete* (1897)
* *A magyar honfoglalás mondái* (1904 – 1905)
* *A magyar rovásírás hiteles emlékei* (1915)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero S kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio

* Kategorio Gyula Sebestyén (etnografo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 461002
* GND: 12925701X
* LCCN: n86059639
* VIAF: 49244395
* ISNI: 0000 0000 7830 2077
* SUDOC: 151999414
* BNF: 120525846
* NDL: 00455984
* BIBSYS: 90100061
 |
La **japania pariso** (latine ***Paris japonica***) (japane: キヌガサソウ属, signifo de *Kinugasasou* estas „fondara planto") estas plantospecio el familio melantiacoj *(Melanthiaceae)*, genro Paris. Ĝia specifaĵo estas, ke el la ĝis nun esploritaj organismoj, ĝi havas la plej grandan genomon, kun ĉ. 150 miliardoj da bazaj paroj po ĉelo. Ĝi estas oktoploida (ĝi havas okoblon el ĉiu geno), verŝajne ĝi estas aloploiploida hibrido de kvar specioj. Ĝi havas 40 kromosomojn, kreskas en subalpaj regionoj de Japanio.

Ĝin sekvas - rilate al kvanto de la genaro - la etiopa pulmofiŝo *(Protopterus aethiopicus)*, kun 130 miliardoj da bazaj paroj po ĉelo.

Priskribo
---------

Ĝi estas plurjara planto, kun pigra kresko. Ĝi floras en julio, havas belajn, blankajn, stelformajn florojn, kiuj kreskas super ok tigaj folioj, formitaj en zono. Ĝi ŝatas la malvarmetan, ombrelan, humidan kreskejon.

Referencoj
----------

1. ↑  *Listo de plantoj baza* ĉe Google Sheets

* Japania pariso en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Japania pariso en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Japania pariso en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
Koordinatoj: 49° 10′ 37″ N 18° 51′ 46″ O﻿ / ﻿49.17694 °N, 18.86278 °O﻿ / 49.17694; 18.86278 (mapo)

**Burgo Strečno** (nomata ankaŭ *Strechun*, *Strechyn*, *Streczen*, *Streczan* aŭ *Strežín*) situas 7 km de Žilina (direkto al Martin) sur 103 m alta roko super la rivero Váh.

Historio
--------

La burgo estas la unuan fojon menciita en la tempo de Mateo Csák kiel fonto de pli granda feŭdala baronlando. Ĝi ekeestis inter la 13-a kaj 14-a jarcento sur pli malnova fundamento, probable de slava fortigita setlejo. En la tempo de latena ferepoko ĝis la tempo de Romia Imperio la burga monto estis setlejo de la kulturo de Púchov. La unua mencio pri la burgo datiĝas al 1316, kiam estas menciata la Baronlando de Strečno. Laŭ la logiko ke barondando bezonas havi iuj ĉefsidejon oni supozas ekziston de la burgo. La burgo jam dekomence servis por protekti vojimpostan stacion, kiu situis ĉe vadejo trans la rivero Váh sub la burgo.

Estigo de la burgo estas atribuata al la familio Balaš. Kiel plejparton de burgo en la akvokolekta zono de Váh, ankaŭ tiun ĉi posedis Mateo Csák. Kiel reĝan posedaĵon ĝin komence de la 15-a jarcento posedis reĝinoj Barbora kaj Alžbeta.

Inter jaroj 1444 ĝis 1469 ĝi estis posedaĵo de familio Pongrácový de Liptovský Mikuláš, kiuj posedis ankaŭ proksiman Starhrad. Poste ĝi rapide ŝanĝadis posedantojn. Inter ili estis Pavel Kiniži, Ján Zápoľský, Mikuláš kaj Peter Kostka, familio de Deršvi. En 17-a jarcento ĝin posedis František Vesselény kaj familio Löwenburg.

La burgo en 17-a jarcento provizis protekton por ribeloj de Thököly. Pro tio cara armeo de Leopoldo la 1-a detruis eksteran muregojn kaj domaĝis ankaŭ burgajn konstruaĵojn.Ekde tiam estis la burgo ruino. Komence de 20-a jarcento estis konservitaj muroj sed plej granda rekonstruo okazis inter 1978 kaj 1993. Ekde 1995 estas la burgo alirebla al publiko.

Referencoj
----------

1. ↑   (2007) *Encyklopedie slovenských hradů* (ĉeĥe). Praha: Libri. ISBN 978-80-7277-333-6.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Burgo Strečno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Zámky.sk - retejo pri Slovakiaj kasteloj, burgoj kaj ruinoj
* Burgo Strečno Arkivigite je 2012-08-20 per la retarkivo Wayback Machine en la retejo de Váh-basena muzeo

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Strečniansky hrad en la slovaka Vikipedio.*
La  **Armena Ŝtata Universitato de Ekonomiko** (armene: Հայաստանի պետական ​​տնտեսագիտական ​​համալսարան) estas ŝtata universitato de ekonomiko en Erevano, la ĉefurbo Armenio, fondita en 1975.

La fakultato de Ekonomiko en la Erevana Ŝtata Universitato estis fondita en 1930. En 1975 ĝi estis formita kiel sendependa unuo nomita Erevano-Instituto de Nacia Ekonomio, kaj poste kiel Erevana Ŝtata Universitato de Ekonomiko.

En 1995 la universitato lanĉis la novan lernejan jaron en nova konstruaĵo ĉe strato Nalbandjan 128. Nur unu el la fakoj estas en Zejtun-distrikto. En 2006 la universitato estis renomita Ŝtata Universitato de Ekonomiko de Armenio, kiel ne-komerca organizo. Ĉirkaŭ 30.000 eks-studentoj diplomiĝis en la universitato. Ses departementoj de la universitato havas totalon de 31 sidlokoj (21 profesiaj kaj 10 neprofesiaj).

  

* Kategorio Armena Ŝtata Universitato de Ekonomiko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 644905
* ISNI: 0000 0004 0531 5845
 |
**Nathan Bedford FORREST** (13-an de julio 1821, apud Chapel Hill, Tennessee, Usono – 29-an de oktobro 1877, Memphis) estis generalo de la suda Konfederacio dum la usona enlanda milito (1861–1865). Lia taktiko estis la plej ofte citita eldiro de „Alvenu tie unua, kun plejmulto da soldatoj!". Lian karieron ombras la masakro de Fort Pillow (12-an de aprilo 1864), kiam liaj soldatoj murdis 300 nigrulojn, post kiam Fort Pillow kapitulaciis.

Forrest estis aŭtodidakto. Li komercis komence kun ĉevaloj, poste bovoj kaj sklavoj. Li riĉiĝis kiel posedanto de kotona plantegejo en Misisipio. Ĉe komenco de la milito, li elstaris kavalieran trupon kaj partoprenis kiel subkolonelo en defendo de Fort Donelson (aprilo de 1862). Li ne volis submeti la armilojn kaj sukcesis eskapi. Pro meritoj en la ŝiloh-a batalo (aprilo de 1864), li iĝis brigada generalo kaj elstare batalis eĉ dum la aŭtuna militiro.

Forrest – sekvante politikon de la Konfederacio – ordonis dum ŝturmatako kaj okupo de fortikaĵo Fort Pillow, ke oni ne militkaptu pliajn nigrulojn. Poste kongresa esplora komisiono konfirmis, ke oni masakris pli ol 300 nigrulojn, virinojn, virojn, infanojn.

Ĉe Brice's Cross Roads, en ŝtato Misisipio, li decide venkis (en junio de 1864) plinombran nordan taĉmenton kaj tutjare gvidis sukcesajn atakojn en ŝtatoj de Misisipio, Tennessee kaj Alabama. La militiro de Nashville estis por li fina, ĉar la nordo tronombra armeo venkis lian trupon. Kvankam li retiriĝis, sed lia tuta armeo kapitulaciis en majo de 1865.

Post la milito, li agadis en la fervoja komerca branĉo. Li estis ĉefa organizanto de la Ku-Kluks-Klano kaj unua „granda magiisto".

* Nathan Bedford Forrest en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Nathan Bedford Forrest en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 217555
* GND: 128946784
* LCCN: n80015646
* VIAF: 47827561
* ISNI: 0000 0000 6323 207X
* SUDOC: 114485151
 |
*Ĉi tiu artikolo estas pri geometrio. Por latera transitiveco en grafeteorio, vidu en latero-transitiva (grafeo).*
En geometrio, formo (pluredro aŭ hiperpluredro aŭ kahelaro) estas **latero-transitiva** se ĝia simetria ago transitivas je ĝiaj lateroj. Ĉi tio signifas ke estas nur unu speco de lateroj en la objekto: se estas donitaj du lateroj, ekzistas movo, turnado aŭ reflekto kiu bildigas unu lateron en la alian, samtempe bildante la tutan objekton en sin mem. Latero-transitiva pluredro havas la saman duedran angulon por ĉiuj lateroj.

Ne ĉiu pluredroj aŭ kahelaroj konstruitaj el regulaj plurlateroj estas latero-transitiva. Ekzemple, la senpintigita dudekedro havas du specojn de lateroj: seslatero-seslatero kaj seslatero-kvinlatero, kaj ne estas ebla por simetrio de la solido movi seslatero-seslateran randon sur seslatero-kvinlateran randon. Tamen, regulaj pluredroj estas edro-transitivaj, vertico-transitivaj kaj latero-transitivaj. Kvazaŭregulaj pluredroj estas vertico-transitivaj kaj latero-transitivaj, sed ne edro-transitivaj; iliaj dualaj estas edro-transitiva kaj latero-transitiva, sed ne vertico-transitivaj.

Estas 9 konveksaj latero-transitivaj pluredroj:

* 5 regulaj platonaj solidoj
	+ Kvaredro
	+ Kubo
	+ Okedro
	+ Dekduedro
	+ Dudekedro
* 2 kvazaŭregulaj arĥimedaj solidoj:
	+ Kubokedro
	+ Dudek-dekduedro
* 2 katalanaj solidoj kiuj estas dualaj al la kvazaŭregulaj arĥimedaj:
	+ Romba dekduedro
	+ Romba tridekedro

Vidu ankaŭ
----------

* Tabelo de pluredraj duedraj anguloj
* Vertico-transitiva
* Edro-transitiva
* Ĉelo-transitiva

Referencoj
----------

* Peter R. Cromwell, *Polyhedra* - *Pluredroj*, Cambridge University Press 1997, ISBN 9-521-55432-2, p.371 Transitiveco
**Natascha Maria Kampusch** [naTAŝa KAMpuŝ] (naskiĝis la 17-an de februaro 1988) estas aŭstrino kiu estis forkaptita kiam dekjaraĝa la 2-an de marto 1998 dum sia piediro al la lernejo. Ŝi restis kaptita, je kelkaj kilometroj for de la familia domo, en la antaŭurbo de Strasshof an der Nordbahn apud Vieno fare de sia forkaptinto, Wolfgang Přiklopil, dum pli ol ok jaroj, ĝis ŝi sukcesis fuĝi la 23-an de aŭgusto 2006. La 44-jara forkaptinto estis teĥnikisto pri telekomunikado. Li sin mortigis la saman tagon kelkajn horojn post la fuĝo de Natascha per salto antaŭ rapidtrajnon.

La patro de Natascha tamen asertas, ke ne temas pri kidnapado, sed ke ŝi memvole loĝis ĉe Přiklopil, por povi fuĝi de la gepatroj.

Referencoj
----------

1. ↑   Natascha liegt (nederlande). Alirita 2013-06-22.

* Kategorio Natascha Kampusch en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 127866
* GND: 132569957
* LCCN: n2006093405
* VIAF: 50391787
* ISNI: 0000 0001 1762 7510
* LIBRIS: 355659
* SUDOC: 148733581
* BNF: 155352990
* BIBSYS: 7011932
* NKC: xx0056542
* BNE: XX4667867
 |
**Aethelhard** (m. la 12-an de majo 805) estis ĉefepiskopo de Canterbury de 792 al sia morto.

Abato kaj episkopo
------------------

Li estis abato de Louth (Lincolnshire) kaj poste episkopo de Winchester.

Ĉefepiskopo
-----------

Post la morto de Jaenbert, Offa, reĝo de Mercia kaj la plej potenca reganto de Anglio, nomumis Aethelhard ĉefepiskopo de Canterbury en 792 kaj formale konsekriĝis la 21-an de julio 793. Ĉirkaŭ 795 Eadberht la 3-a, reĝo de Kent, portempe senpostenigis lin ĉar li estis nomumita de la reĝo de Mercia, kien Aethelhard fuĝis. Alcuinus, kiu malestimigis Aethelhard pro lia fuĝado, urĝis lin reveni al Canterbury. Kontraste la papo laŭdis Aethelhard ĉar li rifuzis cedi al Eadberht. Offa fondis ĉefepiskopejon ĉe Lichfield, kaj Higbert, episkopo de tiu urbo, iĝis ĉefepiskopo: Alcuinus proponis ke, por estigi akordon inter la reĝoj de Kent kaj Mercia, Higbert restus ĉefepiskopo dum sia vivo sed ke post ties morto Lichfield reiĝus episkopejo kaj Canterbury estus la sola ĉefepiskopejo de suda Anglio.

Tamen Aethelhard rifuzis reiri al Canterbury dum Eadberht regis. En 798, Coenwulf, kiu tiam estis reĝo de Mercia, invadis Kent, kaptis Eadberht, kaj detronigis, blindigis kaj malliberigis lin. Aethelard revenis al Canterbury kaj ekrestaŭris sian aŭtoritaton.

Daŭre estis disputoj pri Lichfield, pri kies rango kiel ĉefepiskopejo Aethelhard malkontentis. Li iris al Romo, kie la papo subtenis lin. Reveninte al Anglio en 803, li okazigis konsilion kie estis decidate ke Canterbury estos la sola ĉefepiskopejo de suda Anglio. Higbert ĉeestis la konsilion sed ŝajne li antaŭe demisiis. Oni nomumis Higbert abato.

Dum la sama konsilio Aethelhard anoncis papan decidon ke la angla eklezio sendependu de reĝoj, kvankam fakte reĝa influo pri ekleziaj aferoj longe pludaŭris.

Aethelhard estris almenaŭ 11 pluajn ekleziajn konsiliojn. Li mortis en 805 kaj entombiĝis ĉe Canterbury. Poste li estis venerata kiel sanktulo.

Wulfred sekvis lin kiel ĉefepiskopo.

* Kategorio Aethelhard en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 287129
 |
**Benő Doktorics** [doktoriĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Doktorics Benő** estis hungara inventisto, inĝeniero.

Benő Doktorics  naskiĝis la 11-an de decembro 1879 en Kisgeresd. Li mortis la 13-an de marto 1958 en Martonvásár.

Biografio
---------

Benő Doktorics akiris inĝenieran diplomon en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1901. Ekde 1903 li laboris en fabriko de Hungaraj Ŝtatfervojoj, kie li okupiĝis pri lokomotivoj kaj aliaj maŝinoj. En 1906 lia studo atingis arĝentan medalon en ekspozicio en Milano. Paŝo post paŝo li ricevis pli gravajn postenojn. En 1920 li ricevis patenton pri ventoturbino kun vertikala akso, samjare pri lokomotivo, kiu profitis foruzitan vaporon, en 1923 maŝinon, kiu funkciis per premita aero. Li pensiuliĝis en 1930.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Szívógépek, gázfejlesztők és erőtelepek, mindenféle tüzelőanyag felhasználására való szerkezetek ismertetésével* (1934; ankaŭ germane)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 8-a paĝo)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Menyhért KÉRI** [menjhErt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kéri Menyhért** estis hungara meteologo, instruisto, bibliotekisto.

Menyhért Kéri  naskiĝis la 4-an de novembro 1914 en Kecskemét, li mortis la 4-an de majo 2007 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Menyhért Kéri frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris 2 diplomojn en Scienca Universitato István Tisza en 1938 kaj 1941. En 1938 li ekinstruis en gimnazio en sia naskiĝurbo, sed en la sekva jaro li havis postenon en la meteologia instituto. Paŝo post paŝo li akiris pli signifajn postenojn, sed dum la 2-a mondmilito kelkfoje li estis soldato. Li multe okupiĝis pri la precipitaĵoj, ĉefe pri la neĝoj. En 1962 li kandidatiĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Inter 1964 kaj 1977 li estis bibliotekestro de la instituto. En 1976 li pensiuliĝis. Li ricevis diversajn premiojn inter 1953-2001.

Li havis edzinon ekde 1941, kiu naskis 2 filojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Felhőszakadás Debrecenben* (1937) - kun iu alia
* *Szárazsági számok Magyarországról. Magyaróvár, Budapest, Debrecen. 1871–1940.* (1941) - doktoriĝa disertaĵo
* *A Hajdúság és a Nyírség hóviszonyai* (1947)
* *Magyarország hóviszonyai. 1929/30–1943/44.* (1952)
* *A hó térfogatsúlyának változása. Hidrológiai tanulmány a vízháztartás köréből.* (1958) - kun iu alia
* *Kurze Geschichte und Resultate der im Meteorologischen Institute der Universität Debrecen Ausgeführten aerologischen Untersuchungen* (1969)
* *A Mecsek hegység éghajlata* (1974) - kun iu alia
* *Klímaév-típusok gyakoriságának tér- és időbeli változásai a Kárpát-medencében* (1999) - kunlaboranto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Monda heredaĵo de UNESKO

La **Urba burgo** aŭ la **Malnova burgo** estas bone konservita burga komplekso en Banská Štiavnica. Lokita en la centro de la urbo ĉe la piedo de la monteto Paradajs en la supermara alteo 630 m s. m. kaj kreita ĉe la turno de la 15a kaj la 16a jarcento per rekonstruo kaj fortikigo de la paroĥa preĝejo. Hodiaŭ ĝi funkcias kiel la sidejo de la historia muzeo kaj de la Slovaka mineja muzeo.

Historio
--------

La urba burgo de Banská Štiavnica estis konstruita kiel renesanca kontraŭ-turka fortikaĵo de la romanik-gotika preĝejo de la Virgulino Maria de la komenco de la 13a jarcento, kiu estis komence de la 16a jarcento rekonstruita kaj fortigita. La bazo de la komplekso tiel formas tri-nava, origine romanika, hodiaŭ gotika, baziliko, al kiu aldoniĝas la kapelo de la sankta Mikaelo. 

La kastela korto
La ekeston de la Malnova burgo, kiu estas skribe dokumentita en la jaro 1486, antaŭis damaĝo de jam parte fortigita baziliko, pere de la soldatoj de Šimon Rozgony en la jaro 1442. Forbruligita preĝejo suferis pliajn difektojn ankaŭ dum la forta tertremo en la jaro 1443, tial, iom-post-iom ekis ĝia rekonstruo. En la jaroj 1495 ĝis 1515 estis la preĝejo rekonstruita en bazilikon kaj al fortikaj muroj estis aldonitaj rondigitaj bastionoj kaj paftruoj por la kanonoj. Muroremparojn kompletigis tranĉeo kaj terremparo, kiuj estis alkonstruitaj post la kresko de la turka minaco, kiu samtempe ŝanĝis la tutan alikonstruigon de la komplekso. Per signifa fortikigo de la muroj de la baziliko ekestis defenda fortreso – urboa burgo, kiu devintus protekti la minejan urbon. 

En la 60aj jaroj de la 16a jarcento estis faritaj pliaj ŝanĝoj, kaj la lastaj signifaj prilaboroj de la defenda komplekso estis faritaj en 1777, kiam estis alikonstruita la enira turo. En la 19a jarcento, kiam la origina funkcio de la fortreso pasis, servis ĝia parto por bezonoj de la urbaj arĥivo, biblioteko, polico, sed ankaŭ kiel glaciejo de buĉistoj aŭ korpoekzercejo. De 1a de Julio 1900 servas la Malnova burgo kiel urbo muzeo kaj la komplekso estas ekde jaro 1950 Slovakia nacia kultura monumento.

Bildaro
-------

* La burgo nokteLa burgo nokte
* SunhorloĝoSunhorloĝo
* Granda sonoriloGranda sonorilo
* Korta putoKorta puto

* Kategorio Urba burgo en Banská Štiavnica en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Fontoj
------

* La malnova burgo ĉe zamnky.sk
* La malnova burgo sur la absida.sk
Figuro de menueto en *Le maître à danser* (1725), de *Pierre Rameau* (1674-1748)
**Menueto** estas malnova franca popoldanco en la 3/4-takto en modera tempo kaj ekde la 17-a jarcento kortega societa danco, kiun ŝategis la franca reĝo Ludoviko la 14-a. Ĝi dominis ĝis en la 19-a jarcento balosalonojn kaj scenejojn.

Historio
--------

La *menueto*, nobelara danco, dum la baroko eniris la suiton far Bach kaj Händel. La kulminon ĝi tamen nur travivis en la klasika Epoko. Haydn komponis multnombrajn menuetojn, parte enligitaj en simfoniojn, kvartetojn kaj sonatojn. Mozart, kiu almenaŭ verkis 130 de ĉi tiuj dancoj, restis al li laŭnombre ege poste.

Post la Skolo de Mannheim ĝi estas la 4-a movimento en simfonio kaj sonato, ekde Haydn kutime la 3-a movimento.
Beethoven plievoluigis la menueton al skerco.

Formo
-----

La menueto principe estas triparta kantoformo, do A-B-A, resp. *menueto - trio - menueto d.c..*
Plejparte menueto kaj trio estas ankaŭ du- aŭ tripartaj en si mem, je kiu la subpartoj – krom la *da capo* – estas ripetataj. Tiuj subpartoj kutime estas als 8-taktaj periodoj. Por la klasika menueto rezultas do jena kompleta formo (*granda kunmetita triparta kantoformo*):

menueto ( [: A :] [: B A' :] ) -   

trio ( [: C :] [: D C' :] ) -   

menueto da capo al fine ( [ A | B A' ] )  

La nomo **trio** devenas de la pli malnovaj menuetoj de la barokepoko, en kies meza parto plejofte konĉertis solista trio, ekzemple du hobojoj kaj unu fagoto aŭ du violonoj kaj du violonĉeloj. El ĉi tiu tracicio rezultas la ofte solista , ĉambromuzika karaktero, kiun flegis ankaŭ Haydn kaj Mozart en siaj menuetoj. Krom la instrumentigo la trio plejofte ankaŭ laŭ tonalo kaj dinamiko kun la menueto.

* Kategorio Menueto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|   | **Ĉi tiu artikolo estas orfa, ĉar malmultaj aŭ neniuj aliaj artikoloj ligas al ĝi**.

---

Bonvolu enmeti ligilojn al ĉi tiu paĝo el rilataj artikoloj; sugestoj estas troveblaj ĉi tie. |

**Abelterapio** aŭ **apiterapio** estas terapio proponita de kelkaj homoj, kiuj emas al alternativa medicino kaj naturkuracado. Ĝi bazigas sur la uzo de produktoj faritaj de abeloj, kiel mielo, propoliso, ktp.

En preskaŭ ĉiuj kulturoj mielo, la plej konata abela produkto, estas grava nutraĵo kaj parte ankaŭ kuracilo. Sed abeloj produktas ne nur mielon. Por ili mem la ceteraj produktoj estas eĉ pli gravaj.

Krom la nektaro abelo prenas de florojn polenoj, kiujn ili kolektas kaj portas en abelujon. En vaksoĉeloj tiuj florpolenoj estas fermentataj, rezulte de tio estiĝas tiel nomata abelpano, kiu ankaŭ estas rigardita kiel kuracilo.

Por protekti la abelujon kontraŭ vento kaj bakterioj la abeloj kolektas propolison, per kiu ili fermas ĉiujn fendojn. Oni proponas la uzon de propoliso kiel natura antibiotiko.

Kontraŭ malamikoj la abeloj havas propran rimedon: abelvenenon. Ĝi estas mortiga por multaj malamikoj de abeloj, tamen al la homo ĝi povus helpi.

Por konstruado de ĉelartabuloj la abeloj produktas abelvakson, uzita ĉefe kiel kosmetiko.

Por nutri la abelreĝinon ili preparas specialan nutraĵon tiel nomatan reĝa gelato, kiu oni uzas kiel homan nutraĵon kaj kuracilon.

La abelterapio ne estas tute neracia kaj estas multaj reserĉoj pri la uzo de tiuj produktoj kiel kuracilo eĉ de tradicia medicino. Kelkaj el tiuj produktoj estas rigarditaj kiel helpnutraĵoj kaj kosmetikoj en plejparto de landoj.

* Kategorio Abelterapio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Urba municipo Murska Sobota** estas unu el 212 municipoj en Slovenio. Ĝi estas ankaŭ unu el 11 urbaj municipoj en Slovenio.Ĝi estas situanta en la regiono Pomurska. La municipo enhavas 12 komunumojn kaj ĝia areo estas 64,4 km². Komence de 2018 tie loĝis 18734 homoj. La administra centro estas la urbo Murska Sobota.

Loko, priskribo
---------------

Urba municipo Murska Sobota
La rivero Ledava fluas tra la norda parto de la teritorio. De tie, relieva akvokonduktilo kondukas suden al la Mura Rivero. Ati fluas ĉe la suda rando de la teritorio. Inter la du riveroj estas alteco de ĉirkaŭ 186 - 192 m.

La suda parto pasas la aŭtovojon A5 / E653 de Maribor al Lendava kaj pluen al Hungario. La komunumo ankaŭ kuras proksimume de sudo al nordo fervojo de Ljutomer al Hungario.

La apudaj municipoj estas:

Občina Puconci en la nordo, Občina Moravske Toplice en la Nordoriento, Občina Beltinci la Sudorienta, Občina Veržej kaj Občina Križevci en la sudo, Občina Radenci la sudokcidento, Občina Tišina okcidento.


Ĉirkaŭ **Urba municipo Murska Sobota**|  |  Puconci | Moravske Toplice  |
| Tišina  | Urba municipo Murska Sobota |  |
|  Radenci |  Veržej
Križevci  |  Beltinci |

Komunumoj
---------

La municipo konsistas el la sekvaj 12 vilaĝoj:

Bakovci, Černelavci, Krog, Kupšinci, Markišavci, **Murska Sobota**, Nemčavci, Polana, Pušča, Rakičan, Satahovci, Veščica

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Mestna občina Murska Sobota en la slovena Vikipedio.* 

Statistikoj: 

Geografia loko:
Abeloj de Malia
**Abeloj de Malia** estas nomata tiu ora pendaĵo el la minoa periodo, kiu estis malkovrita en la Palaco de Malia sur Kreto kaj hodiaŭ estas ekspoziciita en la Arĥeologia Muzeo de Iraklio.

La abeloj de Malio estis malkovrita en 1930 fare de la francaj arĥeologoj Fernand Chapouthier kaj Pierre Demargne en la Nekropolo de la tomb-konstruaĵo. La pendaĵohavas larĝon de 4,9 cm kaj alton de 4,6 cm. Ĝi figurigas du abelojn aŭ vespojn, kiuj suĉas mielguton. Laŭ alia interpretado, ili metas la mielguton en la mielĉelaron, kiu troviĝas inter ili. La korpoj de la insektoj estas kurbitaj ĉirkaŭ la mielĉelaro, tiel ili formas kune ringon. Super la kapoj de la abeloj troviĝas ora globo en drata kaĝo. Ĉe ambaŭ flugiloj kaj tie, kie iliaj pikoj kuntuŝas unu la alian, pendas disketoj kun granulitaj randoj. La oraj granuletoj sur la mielĉelaro kaj la abdomenoj de la insektoj estas pli fajnaj kaj havas diametron de ĉ. 0,4 mm.
La juvelo estis produktita en ĉ. 1800 ĝis 1700 a.K. ĉe fino de la minoa malnova palasta epoko kaj validas kiel majstra verko de la minoa arto.

* Kategorio Abeloj de Malia en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Berberana** [berbeRAna] estas municipo en la nordoriento de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Las Merindades*. La loknomo *Berberana* povas esti komprenebla etimologie kiel koruptaĵo de Barbarejo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio, kiu enhavas du loĝlokojn nome Berberana kaj Valpuesta, okupas totalan areon de 33,80 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 54 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 44 loĝantojn el la jaro 1991. Ĝi distas 100 km de Burgoso, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. En 1857, Berberana aligis la teritorion de la nuligita municipo Valpuesta.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, forstado) kaj brutobredado (bovoj, ŝafoj kaj abelbredado). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. 

Inter vidindaĵoj menciindas la Turo de Sánchez de Velasco kaj la preĝejo de Sankta Kornelio kaj Sankta Cipriano.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 773198
* VIAF: 316736106
 |