recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Pinhais** estas municipo kaj grandurbo de la brazila subŝtato Paranao. Ĝi apartenas al urbaro de Curitiba kaj la municipo mem estas la plej malgranda en Paranao laŭ areo.

Flago de Pinhais

Bazaj informoj
--------------

Pinhais en la subŝtato (ruĝe)
* Loĝantaro: 119,379 (2012)
* Supermara alteco: 893 m
* Areo: 61 km²
* Telefonkodo:
* Poŝtkodo:
* Horzono: UTC -3 (somere UTC -2)
* 25° 25′ 57″ S 49° 11′ 36″ U﻿ / ﻿25.43250 °S, 49.19333 °U﻿ / -25.43250; -49.19333 (mapo)

Geografio
---------

Kultura centro en Pinhais
Stacidomo de Pinhais
Pinhais situas sur altebenaĵo en suda parto de la lando. Curitiba troviĝas nur 7 kilometrojn. La najbaraj municipoj estas *Curitiba*, Piraquara, Colombo, Quatro Barras, São José dos Pinhais.

Historio
--------

Pro najbareco kun Curitiba, frua historio de Pinhais ligiĝis al Curitiba. Signifa okazintaĵo estis konstruado de la fervojo inter Curitiba-Paranaguá. Oficiale Pinhais iĝis municipo en 1992, kiam ĝi sendependiĝis de *Piraquara*.

Ekonomio
--------

Tiu ĉi tereno en la 1950-aj jaroj estis deklarita grenejo de Brazilo. En la bienoj oni okupiĝis pri sojfaboj, tritikoj, maizoj kaj kotonoj. Baldaŭ - jam kiel Pinhais - alvenis la industrio.

En teritorio de Pinhais kuŝas internacia autodromo (aŭtokurejo) de Curitiba.

Klimato
-------

Kirko en Pinhais
Loĝkvartalo en Pinhais
Pinhais havas humidan subtropikan klimaton (klimata klasifiko de Köppen), kun averaĝa temperaturo de 11 °C en la plej malvarma monato. Dum somero, la averaĝa temperaturo estas ĉirkaŭ 23 °C, sed povas superi 32 °C en la plej varmaj tagoj.

Vidindaĵoj
----------

* kirko
* kultura centro

Referencoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Pinhais en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Municipoj de Paranao

Eksteraj ligiloj
----------------

* portugale Oficiala paĝo
* portugale Asocio de Municipoj de Paranao
**Eskatologio** (de la helena έσχατος ("lasta, fina" + -logio) estas parto de teologio kaj filozofio, kiu ĉefe traktas la finajn eventojn en la tutmonda historio kaj la finan destinon de la homo, kion oni ofte formulas kiel fino de la mondo. En multaj religioj la fino de la mondo estas evento venonta, kaj la veno estas aŭgurita en la sanktaj tekstoj aŭ en folkloro. En pli vasta senco eskatologio traktas ankaŭ la rilatajn konceptojn, kiel Mesio, Mesia Tempo, postvivo, animo kaj morto aŭ senmorteco.

La greka vorto αιών signifas "tempo, epoko"; kelkaj tradukas tion kiel "fino de la epoko" anstataŭ "fino de la mondo". La distingo havas teologian signifon, ĉar "fino de la mondo" en multaj religioj ankaŭ implicas la neniigon de la planedo (kun ĉiuj vivantaj estaĵoj), sed la homa raso travivas tion kaj transformiĝas al nova formo, per kio finiĝas la nuna "epoko" de ekzisto kaj startas la nova.

Plejparto de okcidentaj unudiaj religioj havas doktrinojn, laŭ kiuj nur "(s)elektitaj" aŭ "bonaj" membroj de unu sola vera kredo estos "savitaj" aŭ "liberigitaj" de la venonta juĝo kaj kolero de Dio. Ili estos portitaj en la paradizon antaŭ, dum aŭ post tio, depende de la doktrino al kiu ili apartenas.

Laŭ katolika kaj ortodoksa, kaj grandparto de protestantaj grupoj, teologioj, la eskatologia savo ne dependas de la vero konata kaj konfesata, sed el la honesta konscienco kiu honeste esploras kaj honeste adheras al la vero konita. Elstaras, do, la konscienco pli ol la vero. Sekvi Jesuon (la unika vojo de savo) signifas esti fidela la sia konscienco kaj lin komplete akcepti kiam la homo kun li efektive konatiĝas. 

Biblia verko, kiu larĝe traktas pri ĉi tiaj temoj estas la Duakanona Libro 2 Ezra, kiun oni trovas en la biblio de la Rusa Ortodoksio.

* Kategorio Eskatologio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 39240
* GND: 4015508-0
* LCCN: sh85044785
* BNF: 11953420b
* NDL: 00572423
* NKC: ph114483
 |
**Bezdan** ankaŭ kroate; serbe **Бездан,** hungare **Bezdán,** germane **Besdan** estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto **Okcidenta** Baĉka, en municipo de Sombor. La loknomo devenas el la slava, signifanta profundego.

Bezdan situas en la mapo en la verda munucipo
La katolika preĝejo en Bezdan

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Loĝantaro: 5200
* Poŝtkodo: 25270
* Telefonprefikso: +381 25

Situo
-----

Bezdan situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojoj Sombor-Budapeŝto kaj Sombor-Beli Manastir (tra la ponto. La Danubo preterfluas, estas tie la kroata ŝtatlimo, krome elfluejo de kanalo Danubo-Tiso-Danubo. La hungara ŝtatlimo estas proksime, Sombor estas ne tro for.

Historio
--------

La hungaroj okupis la Karpatan basenon en 895, ili fondis tie vilaĝon *Battyán*. La turkoj okupis la regionon en la 16-a jarcento kaj tenis ĝin 150 jarojn. La vilaĝo senhomiĝis. Anstataŭ la rifuĝintaj hungaroj serboj alvenis. En la 18-a jarcento ĝi apartenis al la Habsburga Imperio, dume alvenis germanoj kaj hungaroj. Bezdan iĝis kampurbo ekde 1743. En 1910 loĝis 7623 da homoj en la urbeto (hungaroj 6607, germanoj 884, ktp). La urbo apartenis al Bács-Bodrog, al distrikto de Zombor ĝis 1920, poste al Jugoslavio. Inter 1941-1944 la hungara armeo okupis Bezdan. En 1944 la partizanoj plejparte murdis la virojn.

En 2002 loĝis 5264 da homoj (hungaroj 2983, serboj 1256, kroatoj 424, ktp). La vilaĝo havas termalan banejon. La loko estas ŝatata de fiŝkaptistoj kaj turistoj.

Famuloj
-------

En la iama Bezdán naskiĝis hungara fizikisto Ottó Schwartz.

* Kategorio Bezdan en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Beyssenac** estas franca komunumo lokita en la departemento Corrèze kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 359 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2006.

Ĝi estas trafluata de la rivero Auvézère.

Geografio
---------

Beyssenac etendiĝas sur 18,30 km², kaj havis 359 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 20 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Corrèze, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La komunumo troviĝas en la geografia baseno de Brive-la-Gaillarde, en la sudokcidenta parto de la departemento.

Historio
--------

La departemento Corrèze estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. Beyssenac antaŭe apartenis al la reĝa provinco Limoĝio.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Francis Comby, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Beyssenac apartenas al la kantono de Lubersac, kies ĉefurbo estas Lubersac. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Brive-la-Gaillarde, unu el la tri arondismentoj de la departemento Corrèze.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Corrèze
* Kantono de Lubersac

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de Beyssenac
Mallefowl nesting-mound in mallee woodlandNestamaso de Ocela nestamasulo en malia arbaro
La **Grava Birda Areo Wandown** (angle *Wandown Important Bird Area*) enhavas disan areon de 48 km2 de restanta mali-habita habitato en norda Viktorio, sudorienta Aŭstralio. Ĝi kuŝas proksime de la kunfluo de la riveroj Murray kaj Murrumbidgee, je ĉirkaŭ 50 km sudoriente de la urbo Robinvale kaj je 75 km nordokcidente de urbo Swan Hill.

Flaŭro kaj faŭno
----------------

El pli ol 200 specioj de plantoj registritaj en la GBA, kelkaj estas listitaj kiel minacataj, kiaj la *Swainsona pyrophila*. Ankaŭ estas tie la Miĉela saltomuso kaj la Vulpoposumo.

### Birdoj

Tiu loko estis identigita kiel GBA fare de BirdLife International ĉar ĝi eltenas reproduktan populacion de Ocela nestamasulo same kiel estas manĝohabitato por la Regenta papago. Aliaj birdoj registritaj en la GBA estas la Stria amitorno, la Prudenta hilakolo, la Sugomelo, Oranĝbrusta petroico, Brundorsa cinklosomo, Brunkrona pomatostomo kaj aliaj.

Referencoj
----------

1. 1 2  BirdLife International. (2011). Important Bird Areas factsheet: Wandown. Downloaded from  on 2011-11-20.
2. ↑   IBA: Wandown. *Birdata*. Birds Australia. Alirita 2011-11-19.

  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2011-07-06. Alirita 2013-12-29.

34° 47′ 22″ S 143° 02′ 17″ O﻿ / ﻿34.78944 °S, 143.03806 °O﻿ / -34.78944; 143.03806 (mapo)
**Corullón** [koruLJON] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko El Bierzo, en la okcidento de la provinco. Temas pri areo kie oni parolas la hispanan, la leonan kaj ĉefe la galegan.

Komarkoj de la provinco Leono; El Bierzo plej okcidente, oranĝece.
Kastelo de Corullón.
Romanikaj kapiteloj de la preĝejo de Sankta Stefano de Corullón.
Preĝejo de Sankta Mikaelo de Corullón.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Cadafresnas, Corullón, Dragonte, Hornija, Horta, Melezna, Viariz kaj Villagroy, okupas totalan areon de 83,04 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 862 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 4 000 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj kaj apartigo en 1970 de Cabeza de Campo kiu aliĝis al Sobrado. Ĝi distas 140 km de Leono, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Trabadelo, Villafranca del Bierzo, Barjas, Oencia, Toral de los Vados kaj Sobrado.

Estas atestaĵoj de antaŭromia kaj romia loĝado rilata al la orminado; en Mezepoko okazis reloĝado kun rilato al diversaj monaĥejoj. La areo apartenis al la Regno Leono kaj suferis pro la militoj kontraŭ Portugalio kaj pro la Milito de Hispana Sendependiĝo. En la jaroj tuj post la Hispana Enlanda Milito la tuta areo de El Bierzo estis rifuĝejo de kontraŭfrankisma gerilo kaj tial okazis oftaj konfliktoj de policaj civilgvardianoj kontraŭ gerilanoj kaj apogantoj.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo (vitejoj) kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo: preĝejoj, kastelo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 757298
* LCCN: nr89000750
* VIAF: 152872596
 |
La **flago de Taĝikio** estis la lasta ŝanĝita de la antaŭaj flagoj de sovetaj respublikoj (taĝike: Парчами Тоҷикистон, Parcami Toçikiston), kiu estis adoptita en novembro 1992. La rilato inter la nova flago kaj tiu de sovetia epoko de 1953 estas la elekto de koloroj: ruĝa, blanka kaj verda. La Taĝika SSR, aldonis blankajn kaj verdajn striojn al la flago de Sovetunio. La nudigado ankaŭ emfazas la persan kulturon de Taĝikio, ĉar la flago de Irano havas la samajn striojn (sed la ruĝa kaj verda estas inversaj).

La krono reprezentas la taĝikojn. En tradiciaj taĝikaj kulturaj aspektoj la magia formulo "sep" estas simbolo de perfekteco, la formado de feliĉo kaj la provizanto de virto. Laŭ taĝika legendo, islama ĉielo estas kunmetita de sep belaj orkidacoj, apartigita per sep montoj ĉiu kun arda stelo sur pinto. La meza blanka strio estas unu-kaj-duono fojojn la grandeco de la ruĝaj kaj verdaj strioj. La ruĝeco reprezentas la unuecon de la nacio kaj la simbolon de la suno kaj venkon; la blanko reprezentas purecon, kotonon, la neĝon sur la montoj kaj la unueco de la homoj; kaj verdaj standoj por spirita signifo de Islamo kaj reprezentas la malavarecon de naturo de la lando. La simbolo ŝargita en la mezo de la blanka strio estas krono levita per arko de sep steloj.

La flago nur hazarde tre similas al la flago de Hungario (same trikoloro de horizontalaj strioj ruĝa, blanka kaj verda), sed probable ja havas parencecon al la flago de Kurdio (Kurdistano), trikoloro de horizontalaj strioj ruĝa, blanka kaj verda kun centra orkolora (flava) suno.

* Kategorio Flago de Taĝikio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rNaciaj flagoj en Azio |
| --- |
| Afganio • Armenio • Azerbajĝano • Bangladeŝo • Barato • Barejno • Birmo • Brunejo • Butano • Ĉinio • Filipinoj • Indonezio • Irako • Irano • Israelo • Japanio • Jemeno • Jordanio • Kamboĝo • Kartvelio • Kataro • Kazaĥio • Kirgizio • Kuvajto • Laoso • Libano • Malajzio • Maldivoj • Mongolio • Nepalo • Nord-Koreio • Omano • Orienta Timoro • Pakistano • Rusio • Sauda Arabio • Singapuro • Sirio • Srilanko • Sud-Koreio • Taĝikio • Tajlando • Turkmenio • Turkio • Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj • Uzbekio • Vjetnamio |
| **Flagoj de ŝtatoj limigite agnoskitaj**: Abĥazio • Montara Karabaĥo • Norda Kipro • Palestino • Sud-Osetio • Tajvano |
| 
Vidu ankaŭ: Flagoj de Afriko, Ameriko, Eŭropo, Oceanio, internaciaj organizaĵoj • Listo de naciaj flagoj • Listo de naciaj emblemoj |

 |
En nombroteorio, la **primo de Sophie Germain** estas primo *p* tia ke ankaŭ *2p+1* estas primo. Ekzemple, 29 estas primo de Sophie Germain ĉar ĝi estas primo kaj 2 × 29 + 1 = 59 estas primo.

Ĉi tiuj nombroj estas nomataj pro franca matematikisto Marie-Sophie Germain.

La unuaj primoj de Sophie Germain estas:

2, 3, 5, 11, 23, 29, 41, 53, 83, 89, 113, 131, 173, 179, 191, 233, ... .
Se *p* estas primo de Sophie Germain do *2p+1* estas nomata kiel sekura primo.

Ĉiu primo de Sophie Germain *p>3* estas de formo *6k-1*. La alia ebla formo de primo *p>3* estas *6k+1*, sed tiam *2p+1=12k+3* kiu dividiĝas per 3 kaj do ne estas primo, kaj do ĉi tia *p* ne estas primo de Sophie Germain.

La plej granda sciata primo de Sophie Germain estas 48047305725 × 2172403-1. Ĝi havas 51910 dekumajn ciferojn kaj estis trovita la 25-an de januaro 2007. La antaŭa rekordo estis 137211941292195 × 2171960-1, kiu havas 51780 dekumajn ciferojn kaj estis trovita la 3-an de majo 2006 .

Estas konjekto ke estas malfinie multaj primoj de Sophie Germain, sed simile al la ĝemela prima konjekto, ĉi tiu konjekto ne estas pruvita.

Heŭristika pritakso de Godfrey Harold Hardy kaj J. E. Littlewood de kvanto de primoj de Sophie Germain malpli grandaj ol *n* estas *2C2 n / (ln n)2* kie *C2* estas la ĝemela prima konstanto kiu estas proksimume 0,660161. Por *n = 104*, ĉi tio antaŭdiras ekziston de 156 primoj de Sophie Germain, kiu havas 20% eraron kompare al la akurata valoro 190. Por *n = 107*, la pritakso antaŭdiras na 50822, kiu havas 10% eraron kompare al la akurata valoro 56032.

Vico *{p, 2p+1, 2(2p+1)+1, ...}* de 1 aŭ pli multaj primoj de Sophie Germain, finiĝanta kun primo kiu ne nepre estas primo de Sophie Germain, estas ĉeno de Cunningham de la unua speco. Ĉiu ero de ĉi tia vico escepte de la unua kaj lasta estas ambaŭ primo de Sophie Germain kaj sekura primo.

Se primo de Sophie Germain *p* estas estas de formo *4k+3*, tiam ĝia respektiva sekura primo *2p+1* estas dividanto de la nombro de Mersenne *2p-1*.

Primoj de Sophie Germain povas esti uzataj en la generado de pseŭdo-stokastoj. La dekuma prezento de *1/q* donas *q-1* pseŭdo-hazardajn ciferojn, se *q* estas la sekura primo de primo de Sophie Germain *p*, kaj *p* kongruas al 3, 9, aŭ 11 (mod 20). Tial la taŭgaj primoj *q* estas 7, 23, 47, 59, 167, 179, (respektivaj al *p* = 3, 11, 23, 29, 83, 89). Ekzemple, por *q* = 23 rezultiĝas ciferoj 0, 4, 3, 4, 7, 8, 2, 6, 0, 8, 6, 9, 5, 6, 5, 2, 1, 7, 3, 9, 1, 3. Tamen ĉi tiaj ciferoj ne estas taŭgaj por ĉifrikaj celoj.

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

Vidu ankaŭ
----------

* Sophie Germain

Eksteraj ligiloj
----------------

* A005384 en OEIS - vico de primoj de Sophie Germain
* 20 la plej grandaj primoj de Sophie Germain je la *Primaj Paĝoj*
**Gábor Bachman** [bahman], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bachman Gábor** estas hungara arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj, avangarda dekoraciisto, reĝisoro.

Gábor Bachman  naskiĝis la 24-an de junio 1952 en Pécs.

Biografio
---------

Gábor Bachman frekventis artan gimnazion en sia naskiĝurbo, dum li lernis muzikon. Inter 1971-1972 li lernis en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto, poste en Industriarta Altlernejo, (li lernis ĉefe de Imre Makovecz kaj Ernő Rubik) li ricevis diplomon en 1977. Post lernado li laboris en produktejo de filmoj ĝis 1991. Lia unua arkitekta laboro estis en drinkejo de Szigetszentmiklós (nun jam malkonstruita) en 1986, en la sama jaro li ankaŭ ekspoziciis en Budapeŝto (en 1988 jam en Venezio). En 1997 li fondis propran oficejon, kie li kreis arkitektajn dizajnojn. En la fruaj 2000-aj jaroj li estis vaste konata jam en eksterlando. Post jaroj ĉefe en Ĉinio li faras planojn pri domoj.

Li edziĝis dufoje. Li ricevis du hungarajn premiojn en 1988, poste 2 ĉinajn premiojn en 2007 kaj 2010, fine premion Kossuth en 2015.

Liaj filmaj reĝisoraĵoj
-----------------------

* televiziaj filmoj en la 1990-aj jaroj
* videoj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun bildoj
* hompaĝo Arkivigite je 2014-10-20 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Gábor Bachman en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 519695
* GND: 119440563
* LCCN: nr98023250
* VIAF: 74663090
* ISNI: 0000 0001 1540 3812
* SUDOC: 244988285
* ULAN: 500059873
* RKD: 414299
 |
**ALVINCZI József** barono (alvinci) estis hungara imperiestra generalo naskita en Alvinc la 1-an de februaro 1735 kaj mortinta en Buda la 25-an de novembro 1810.

Biografio
---------

József Alvinczi partoprenis en la sepjara milito (1756–63) kiel kapitano. Li ricevis en 1763 rangon de barono kaj de generalo, ĉar li kaptis la princon de Hessen. Pli poste li estis la hungara milita reĝa instruanto de Francisko la 1-a. En 1790 li gvidis la imperiestrajn milittrupojn venkintaj la revolucion de Belgujo. En 1792–93 li partoprenis en la militiro kontraŭ Francujo. En 1795 li estis ano de la kortega militkonsilantaro. Dum la militoj kontraŭ Napoleono en la batalo la 15-17-an de novembro 1796 ĉe Arcole kaj en batalo de Rivoli la 14-16-an de januaro 1797 li suferis gravajn malvenkojn. Sekve oni nomumis lin ĉefguberniestro de Hungarujo. En 1808 li iĝis ĉefgeneralo kaj prezidanto de la milita reformkomisiono.

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon

* Kategorio József Alvinczi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 253092
* GND: 135708869
* VIAF: 75075754
* ISNI: 0000 0000 2000 5715
 |
**Monteagudo del Castillo** [monteaGUdo delkasTIljo] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la suda komarko Komunumo de Teruelo, kies komarka ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem, Teruelo. La loknomo *Monteagudo del Castillo* estas etimologie komprenebla kiel *Kruta Monto de la Kastelo*.

Geografio
---------

Ĝi estas je 35 km de Teruelo, provinca ĉefurbo. Al Teruelo alvenas de nordo tri ŝoseoj, de sudo aliaj tri kaj unu okcidente el Gea de Albarracín. El la tri nordaj, tiu plej orienta nome A-226 venas el nordoriento. Laŭ tiu Monteagudo del Castillo estas la tria plej proksima municipo al la ĉefurbo, nome inter Cedrillas kaj Allepuz. Ĝi estas en la plej norda zono de la komarko, lime kun la montaro Gúdar kaj kun la komarko Maestrazgo.

Historio
--------

La zono venis al posedo de kristanoj post la venko de Alfonso la 1-a la Batalema en la batalo de Cutanda. Sed eble la kristanoj perdis ĝin dum la krizo kiu sekvis la morton de Alfonso la 1-a. Nur dum la regado de Alfonso la 2-a de Aragono estis klara dominado fare de kristanoj. Dum la Mezepoko kaj la cetero de la Antikva Reĝimo, ĝis la provinca divido de 1833, ĝi estis tero de reĝlando, ene de la komunumo de domaroj de Teruelo en la Sesma del Campo de Monteagudo.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj brutobredado. Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj tiukadre ankaŭ en Monteagudo del Castillo oni malaltiĝis el preskaŭ milo da loĝantoj en 1950-aj jaroj ĝis nunaj 51 loĝantoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 797863
* VIAF: 316733894
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Tiu ĉi artikolo temas pri la komunumo kaj urbo San José de Garcia en la meksika subŝtato Aguascalientes. Samnoma urbo ankaŭ estas la ĉefloko de la komunumo Marcos Castellanos en la subŝtato Michoacán. |

**San José de Gracia** estas unu el la 11 komunumoj de la meksika subŝtato Aguascalientes, kiu situas en la centra parto de Meksiko, ĉirkaŭ 500 kilometroj nordokcidente de la urbo de Meksiko (aere). La ĉefurbo de la komunumo estas San José de Gracia. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 21008.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 7.631 loĝantojn. El tiuj estis 3.600 viroj kaj 4.031 virinoj. La komunumo havas surfacon de 856,94 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 2050 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2005 en la komunumo vivis 6668 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 15 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,22 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* San José de Gracia[*rompita ligilo*] en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
Barono **Gábor Andreánszky** [andreAnski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Andreánszky Gábor** estis hungara bienulo, politikisto, membro de la hungara senato, parlamenta deputito. Lia nobela antaŭnomo estis *liptószentandrási*, lia patro estis Sándor Andreánszky, lia samnoma filo estis Gábor Andreánszky.

Gábor Andreánszky (sidas maldekstre)
Gábor Andreánszky naskiĝis la 23-an de junio 1848 (laŭ alia fonto en 1843) en Vieno, li mortis la 19-an de majo 1908 en Alsópetény.

Biografio
---------

Gábor Andreánszky studis en Pozsony kaj Várad. Li aĝis nur 17, kiam li estis aktiva dum elektoj de 1865. Li baroniĝis en 1875, en la sama jaro membriĝis en la senato. Lia debuta parolo okazis nur en 1883. Tiutempe li aliĝis al la antisemita movado. Inter 1884-1896 li havis mandaton en la parlamento, poste li neniam estis elektita. Pro vidviĝo li edziĝis dufoje, la dua edzino naskis filon.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* 
* Arkivigite je 2020-07-17 per la retarkivo Wayback Machine
*

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Gábor Andreánszky (politikisto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 697009
 |
***Monte Verità*** (Monto vereco) estas parto de la svisa urbo Askono. Ĝi situas en la kantono Tiĉino kaj de la dekliva loko oni havas vastaan paroramon de la Majora Lago en la valo. 

Ekde la fino de la 19-a jarcento *Monte Verità* estis kunvenejo de la anoj de la vivreforma movado, nome de artistoj kaj verkistoj.

la vilao *Semiramiso* elstaras pro nekutimaj fenestroj
Inter la vizitantoj estis komponistoj kiel Richard Strauss kaj Erika Kickton, la pentristoj Hans Arp, Sophie Taeuber-Arp, Paul Klee, Georg Schrimpf, Alexej von Jawlensky, Carlo Mense, Arthur Segal, Lou Albert-Lasard, Julie Wolfthorn, la politikistoj Konrad Adenauer, Otto Braun, Otto Meissner, Gustav Stresemann kaj Chaim Weizmann, la psikoanalizikistoj Carl Gustav Jung, kiu dum multaj someroj instruis, revoluciulo Lenin, aktoroj kiel Emil Jannings kaj Heinz Rühmann, pioniroj de seksa scienco, kiel Magnus Hirschfeld kaj Henry van de Velde, la verkistoj Stefan George, Gerhart Hauptmann, Hermann Hesse, Gusto Gräser, Hugo Ball, Klabund, Oskar Maria Graf, Friedrich Glauser, Else Lasker-Schüler, Erich Mühsam, Bruno Götz, Reinhard Göring, Erich Maria Remarque, Ernst Toller, Georg Kaiser kaj Werner von der Schulenburg, sociologoj kiel Max Weber kaj la dancistinoj Mary Wigman kaj Isadora Duncan.

* Kategorio Monte Verità en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Győző Szabó** [djOzO sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó Győző** estas hungara aktoro, voĉoaktoro, grafikisto pri reklamoj.

Győző Szabó  naskiĝis la 7-an de julio 1970 en Nyírbátor.

Biografio
---------

Győző Szabó akiris diplomon en Hungara Belarta Universitato en 1. Post siaj studoj li faris grafikaĵojn, krome li laboris en drinkejo, kie li partoprenis en fondo de amatora teatra trupo. Baldaŭ li ricevis rolojn ankaŭ en malgrandaj teatrejoj, ekde 1993 en Teatro Katona József. Inter 1995 kaj 2004 li estis membro de la teatro. Ekde 2001 sekvis ankaŭ filmaj kaj voĉoaktoraj roloj. Inter 2008 kaj 2012 li apartenis al Teatro Weöres Sándor, poste al Teatro Thália (Budapeŝto). Li ricevis premiojn en 1997 kaj 2004. Li estas eksedziĝinta kun filino, ekde 2008 li kune vivas kun Judit Rezes, kiu naskis filon en 2010.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* William Shakespeare:
	+ Somermeznokta sonĝo
	+ Makbeto (2005)
	+ Rikardo la 3-a (2007)
* Victor Hugo: *A nevető ember* (La ridanta homo) (1995)
* Ferenc Molnár: *Liliom* - titolrolo (2010)
* Imre Madách: La tragedio de l' homo (2011)

Elektitaj filmaj roloj
----------------------

* *Kisváros* (1996) - televizia serio
* Nyócker (2004)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-11-15 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Győző Szabó en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 577967
* LCCN: no2016097303
* VIAF: 164963309
* ISNI: 0000 0001 1304 9629
* BNE: XX5504686
 |
**Lukács Mácsay** [lukAĉ mAĉai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mácsay Lukács,** slovake **Lukaš Mačaj** estis hungaria advokato, parlamenta deputito, ĵurnalisto.

Lukács Mácsay naskiĝis la 6-an de oktobro 1816 en Garamkeszi (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Hronské Kosihy en Slovakio), li estis entombigita la 11-an de marto 1879 en Budapeŝto (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario).

Biografio
---------

Lukács Mácsay akiris juran diplomon en Reĝa Universitato de Pest, poste li estis advokato en Pest (urbo). Dum la hungara revolucio de 1848 li estis elektita parlamentano en Újbánya. Post malvenko de la revolucio li kaŝis sin de la imperiaj trupoj ĝis 1855, poste li estis denove advokato en urbo Pest. Por la sola jaro 1861 li denove estis elektita parlamentano en Újbánya. Li kontribuis en hungaraj gazetoj, sed li redaktis ankaŭ slovaklingvan periodaĵon dum kelkaj monatoj en 1848, 1849 kaj 1961. En 1869 li estis trovita jam morta en la Danubo.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majusklo M, poste serĉu la nomon)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 703984
 |
**Gravedeco**  estas la portado de embrio aŭ feto ene de ino de vivonaskaj animaloj, inklude mamulojn, same kiel kelkaj ne-mamulaj specioj. Mamuloj dum gravedeco povas havi unu aŭ pliajn gravedaĵojn samtempe (plurnasko).

La averaĝa gravedodaŭro estas nomata *gravedoperiodo*. Ĉe homa naskomedicino, *gravedaĝo* aludas al la embria aŭ feta aĝo plus du semajnoj. Tio estas proksimume la daŭrado ekde kiam komencis la virina lasta menstruperiodo.

Mamuloj
-------

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Mamula gravedeco.

Homoj
-----

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Gravedeco.

Aliaj animaloj
--------------

Referencoj
----------

* Infoplease.com
* gravedoperiodoj Arkivigite je 2013-09-21 per la retarkivo Wayback Machine
* NSRL.ttu.edu

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Gravedeco (animaloj) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Support Forum for Labour
* Table listing average animal gestation periods
* Pregnancy Due Date Arkivigite je 2012-12-19 per la retarkivo Wayback Machine
**Győző Petrányi** [djOzO petrAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Petrányi Győző** estas hungara kuracisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1998).

Győző Petrányi  naskiĝis la 23-an de aprilo 1933 en ?.

Biografio
---------

Győző Petrányi frekventis universitatojn en Szeged kaj Budapeŝto. Li ricevis medicinan diplomon en 1958, poste li eklaboris en hospitalo de Miskolc. Baldaŭe li revenis al Budapeŝto. Li pasis tempon ankaŭ en Harvard. Longe li okupiĝis pri hematologio kaj imunologio, ekde 1990 li gvidis la hematologian instituton. Inter 1991–1998 li estis katedrestro, inter 1993–1999 vicrektoro. Li profesoriĝis en 1991, li doktoriĝis en 1998. Li ricevis premiojn kaj medalojn inter 1979-2011.

Verkaro (elekto)
----------------

* *TRANSZPLANTÁCIÓS TOLERANCIA INDUKCIÓJÁNAK LEGÚJABB LEHETŐSÉGEI*
* *Szervátültetés*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva teksto kun foto Arkivigite je 2013-10-29 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
|  |  |
| --- | --- |
|  Polurinda artikolo | Ĉi tiu artikolo bezonas **poluradon**, ĉar ĝi montras stilajn kaj/aŭ gramatikajn kaj/aŭ strukturajn problemojn, kiuj ne konformas al stilogvido.

---

La priskribo de la problemo troviĝas ĉi tie. Bonvolu ŝanĝi la enhavon por plibonigi la artikolon. |

Helikoptero antaŭ la glacimonto B-15
**B-15** estis glacimonto, kiu derompiĝis de la Antarkto de la Ross-glacikampo. Derompita parto de tiu – nomata **B-15A** - estis en 2005 la plej granda flosanta objekto sur la mondaj maroj (longa 122 km, larĝa 27 km kaj surfaco 3,100 km² kiel Luksemburgio).

Estiĝo
------

Elaera foto glacimonto B-15A, januaro 2005
En marto de 2000 tiu glacimonto **B-15** rompiĝis de la Ross-ŝelfglacio kaj poste flosis al norda direkto en la maro. Ĝi surfaco komence estis ĉ. 11.600 km². Pro la derompiĝo, de *B-15*, la Ross-glacitabulo reŝrumpiĝis al sia grando de 1911, kiam unuafoje ĝi estis mezurita far Robert Scott.

McMurdo-Markolo
---------------

La glacimonto *B-15* baris la McMurdo-Markolon, kiu najbaris al la Ross-glacitabulon apud la Transantarkta Montaro, tiel la markolo surbaze de la ŝanĝiĝintaj fluoj pli forte glaciiĝis. La tie vivantaj kolonioj de Adeliopingvenoj suferis pro la pli longa vojdevo al la maro ŝrumpiĝon de la populacio.

Kolizio de rompita peco B-15A
-----------------------------

La peco *B-15A*, kiu derompiĝis kiel menciita de *B-15*, rompis parton el Drygalski-a glacilango kaj poste survojis al kolozio kun Aviator-glaĉero.

Vidu ankaŭ
----------

* A-38

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Glacimonto B-15 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* Arkivigite je 2005-03-05 per la retarkivo Wayback Machine
* 
*
**Robert KEIL** (naskiĝinta la 22-an de aŭgusto 1826 en Vajmaro, mortinta samloke la 1-an de marto 1894) estis germana juristo kaj literaturhistoriisto.

Vivo
----

Keil studis jursciencon en Jena vivonte kiel advokato en sia naskiĝurbo. 

La esploradhistorio prigoeta ŝuldas al li multajn altvalorajn aferojn: »Frau Rath. Briefwechsel von Katharina Elisabeth Goethe« (Leipzig 1871); »Vor hundert Jahren« (vol 1: »Goethes Tagebuch«; vol 2: »Corona Schröter«, 1875); »Goethe, Weimar und Jena 1806«, laŭ goetaj privataj dokumentoj (Lahr 1882); »Das Goethe-Nationalmuseum in Weimar« (Weimar 1886) und »Ein Goethestrauß. Jugendgedichte Goethes, biographisch erläutert« (Stuttgart 1890). 

Kune kun la fratro Richard Keil li publikigis: »Geschichte des jenaischen Studentenlebens« (Leipzig 1858); »Deutsche Studentenlieder des 17. und 18. Jahrhunderts« (Lahr 1861); »Die Gründung der deutschen Burschenschaft in Jena« (Jena 1865, dua eldono 1883); »Die burschenschaftlichen Wartburgfeste von 1817 und 1867« (Jena 1868); »Die deutschen Stammbücher des 16. bis 19. Jahrhunderts« (Berlino 1893). V

De li sole verkitis krome: »Rechtskatechismus für das deutsche Volk« (Leipzig 1856) sowie die Schrift »Wieland und Reinhold, Originalmitteilungen« (Leipzig 1885). Kune kun Hermann Rehbein li verkis biografion de Ernst Moritz Arndt (Leipzig 1861).

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 10. Leipzig 1907, p. 811 (tie ĉi interrete)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Vikifontaro


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 712166
* GND: 116094486
* LCCN: nb2010009626
* SUDOC: 225539489
* NKC: mzk2015881376
 |
Glacivojo sur la Leno, Siberio, Rusio
**Glacivojo** estas vojoj, kiuj kondukas super glaciiĝinta lagoj, riveroj aŭ maraj akvoj.

En landoj kie la klimataj kondiĉoj estas taŭgaj, kiel Svedio, Finnlando, Estonio, Kanado, Usono aŭ Rusio , oni establas vintre, kiam veter-cirkonstancoj konvenaj, glaciajn ŝoseojn. Tiuj povas kondukis sur frostiĝintaj akvoj, tiel ili povas anstataŭigi pramo-itinerojn. 

Tiel establas la finna voj-adiminstrado vintre regule sep-kilometran longan oficialan glacivojon sur la Pielinen-lago, tiel la distanco inter Lieksa kaj Koli duoniĝas.

Antaŭe glacia vojo estis establita de la Kvarken sur Golfo de Botnia en malvarmaj vintroj, inter Finnlando kaj Svedio, ekzemple dum la Vintra militoj 1939-40 kaj plej ĵuse en 1966 kaj 1970-aj jaroj, sed ekde uzo de glacirompiloj por teni libere ŝipveturebla la kanalon en Golfo de Botnia, tiu ne plu eblas.

La plej longa glacivojo (en tiu regiono) konektas la estonan Baltan insulon de Hiiumaa al la kontinento kaj estas 25 km longa.

Fama historia glacivojo estis la "Vojo de Vivo" sur la lago Ladoga, sur kiu estis prizorgita Leningrado en la Dua Mondmilito, dum la Sieĝo de Leningrado. 

Eĉ glacivojoj povas konduki al foraj lokoj, kie ne ekzistas pavimitaj vojoj. Tio koncernas Tuktoyaktuk en la kanada Nordokcidentaj Teritorioj, kiu en la somero pro la marĉa Muskegaj tundrogrundoj atingeblas nur per aviadilo.

Kiel plej longa glacivojo estas konsiderita la *Tibbitt to Contwoyto Winter Road*, kiu konektas la *Tibbitt-Lagon* proksime de la kanada urbo Yellowknife tra pluraj oraj kaj diamantaj minoj kun la 400 km pli norde sitiuanta *Jericho Diamond Mine* (Diamanta minejo Jeriĥo). Ĝi havas totalan longon de 568 km, el kiuj 73 kondukas sur grundo. Ilia ĉefa celo estas la ebligo de pezaj transportoj provizi la minojn. Ĝi estas nur ĉirkaŭ du monatojn malfermita en jaro kaj la nura vojo liganta la teritorion de Nunavuto kun resto de la usona vojreto.

La fare de la aŭtoritatoj establitaj glacivojoj estas publikaj vojoj, sur kiu aplikiĝas preskaŭ ĉiam specialaj trafikaj reguloj. Tiel pro sekureckialoj, estas difinita maksimuma pezo por veturiloj. Ankaŭ ekzistas maksimuma rapideco, ĉar se oni superis tion, la sub-glaciaj ondo-movigoj estigitaj de la veturiloj povas okazi danĝerajn fendojn en la glacio.

* Kategorio Glacivojo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Robert Leroy Mercer** (naskiĝis la 11-an de julio 1946), ankaŭ konata kiel **Bob Mercer**, estas usona komputila sciencisto, frua evoluiganto de artefarita intelekto kaj kuna ĉefa afergvidisto de Renaissance Technologies, sukcesa heĝfonduso.

Mercer estas grava financisto de organizoj kaj kaŭzoj, kiuj subtenas dekstran politikan agendon, kiel Breitbart News, la kampanjo el 2016 de Donald Trump por prezidanto de Usono kaj la kampanjo por Briteliro el la Eŭropa Unio. Li estas la ĉefa financisto de la super-PAK Make America Number 1.

Politikaj agado kaj vidpunktoj
------------------------------

En 2015, *The Washington Post* nomis Mercer unu el la dek plej influaj miliarduloj al la politiko. Ekde 2006, Mercer donacis proksimume 34,9 milionoj da usonaj dolaroj al usonaj federaciaj kampanjoj kaj ankaŭ donacis siajn servojn al almenaŭ unu eksterlanda kampanjo.

### Briteliro

Mercer estis aktivulo en la kampanjo por elirigi Brition el la Eŭropa Unio, ankaŭ konata kiel la Briteliro. Andy Wigmore, komunika direktoro por Leave.EU, diris, ke Mercer donacis la servojn de sia datumanalitika firmao Cambridge Analytica al Nigel Farage, la gvidanto de la Partio por la Sendependeco de la Unuiĝinta Reĝlando. La firmao kapablis konsili Leave.EU per sia kapablo rikolti datumojn el oniaj Facebook-profiloj por celi ĉiun per individuaj persvadaj mesaĝoj al voĉdono por Briteliro. Tamen, Leave.EU ne informis la balotan komisionon de la Unuiĝinta Reĝlando pri la donaco. Iu leĝo postulas, ke ĉiuj donacoj, kiuj valoras pli ol £7 500, devas esti raportita, sed la konsilo donita ne havas precize fiksitan valoron.

### 2016 Usona baloto

Mercer estis grava subtenanto de la kampanjo de Donald Trump por prezidanto de Usono. Mercer kaj lia filino rolis en la altigo de Stephen Bannon kaj Kellyanne Conway al altrangaj roloj en la kampanjo de Trump. Rebekah laboris kun Conway pri la super-PAK por Ted Cruz Keep the Promise en la Respublikana unuafaza baloto de 2016. Mercer ankaŭ financis pluan super-PAKon, Make America Number One, kiu subtenis la kampanjon de Trump. Nick Patterson, eksa kolego de Mercer, diris, "Miaopinie, Trump ne estus Prezidanto sen Bob."
**Fresnedilla** [fresneDIlja] estas municipo en la sudoriento de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Arenas de San Pedro kaj al la jurisdikcia teritorio de Arenas de San Pedro, en la sudo de la provinco. La loknomo *Fresnedilla* estas etimologie komprenebla kiel *Fraksenareto* alude al fraksenoj kiel ofta arbaro.

Fresnedilla en la provinco Avilo.
Preĝejo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 24,53 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 110 loĝantojn. Ĝi perdis 440 loĝantojn el la 1930-aj jaroj pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 75 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun La Adrada, Higuera de las Dueñas, La Iglesuela del Tiétar (Toledo) kaj El Real de San Vicente (Toledo). Fresnedilla estas en la orienta parto de la Sierra de Gredos, en la valo de Tiétar sed ne ĉe la rivero mem.

Historio
--------

Plej verŝajne estis jam loĝado en epoko de Al Andalus. En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. La loko, kun La Adrada kaj la cetero de lokoj apartenantaj al la senjorlando de La Adrada (Casillas, Casavieja, La Iglesuela, Piedralaves kaj Sotillo) estis kontrolita de Beltrán de la Cueva (post la elpovigo de la konestablo Álvaro de Luna en 1453).

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (bovoj, ŝafoj kaj iom porko kaj kortobirdoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). Plej vizitinda loko estas la preĝejo de la 16-a jarcento, placo kaj ĉirkaŭaĵoj. Estas multaj naturaj lokoj, distrejoj, ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 763382
 |
**Fresneña** [fresNEnja] estas loĝloko kaj municipo en la oriento de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la okcidento de la komarko *Montes de Oca* lime kun Rioĥo. La loknomo *Fresneña* estas etimologie komprenebla kiel *Fraksenejo*, tiukadre aperas frakseno en la municipa blazono.

En 2015 Unesko pliampleksigis la konsiston de la Jakoba Vojo kaj Fresneña iĝis asocia elemento.

Geografio
---------

Mapo de la komarkoj de Burgoso. Montes de Oca, oriente kaj flavecbruna.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 14,01 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 4669 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono.

Ĝi distas 51 km de Burgoso, provinca ĉefurbo, kaj enhavas submunicipojn Villamayor del Río kaj San Cristóbal del Monte.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 776059
 |
La **malsupra-gvineaj arbaroj** estas regiono de marbordaj tropikaj humidaj foliarbaroj etendiĝanta laŭlonge de la marbordo de Gvinea Golfo ekde orienta Benino tra Niĝerio kaj Kameruno.

La Benina Senarbejo, regiono de savano kaj seka arbaro en Togolando kaj Benino, disigas la malsupra-gvineajn arbarojn de la supra-gvineaj arbaroj en la okcidento. Tiuj ĉi etendiĝas ekde Togo ĝis Gvineo. Al nordo kaj nordoriento, la malsupra-gvineaj arbaroj transiras al pli sekaj landinternaj gvinea arbara-savana mozaiko kaj nord-konga arbara-savana mozaiko, kaj al sudo al kongaj marbordaj arbaroj. Al oriento, la malsupra-gvineaj arbaroj limtuŝas la vastajn kongajn arbarojn de Konga Baseno; kaj al sudoriento, la malsupra-gvineaj arbaroj estas limigitaj de la okcident-Konga arbara-savana mozaiko.

La malsupra-gvineaj arbaroj samhavas multajn biotajn similecojn kun la supra-gvineaj arbaroj. Ili estas kolektive konataj kiel gvineaj arbaroj de Okcidentafriko.

Ekoregionoj
-----------

La Monda Natur-Fonduso (WWF) subdividas la malsupra-gvineajn arbarojn en plurajn diferencajn ekoregionojn (oblikve : tutmondaj 200-regionoj) :

* Nigeriaj malaltaĵaj arbaroj (Togo, Niĝerio)
* Niĝer-deltaj marĉarbaroj (Niĝerio)
* Kros-niĝeraj transiraj arbaroj (Niĝerio)
* *Marbordaj arbaroj de Kros-Sanago-Bioko* (Niĝerio, Kameruno, Ekvatora Gvineo)
* *Kamerunaj montarbaroj* (Niĝerio, Kameruno)
* *Monto-kamerunaj kaj biokaj montarbaroj* (Kameruno, Ekvatora Gvineo)
* *Humidaj malaltaĵaj arbaroj de Santomeo kaj Principeo* (Santomeo kaj Principeo)
* *Atlantik-marbordaj ekvatoraj arbaroj* (Kameruno, Ekvatora Gvineo, Gabono, Kongo Brazavila, Kabindo kaj Kongo Kinŝasa)

La WWF estas signintaj du kunigitajn ekoregionojn de la malsupra-gvineaj arbaroj kiel prioritata tutmondaj 200-regiono por la naturkonservado. La regiono de la **Kongaj marbordaj arbaroj** ampleksas la marbordajn arbarojn de Kroso-Sanago-Bioko, la humidajn malaltaĵajn arbarojn de Santomeo kaj Principeo, kaj la atlantik-marbordajn ekvatorajn arbarojn. La tutmondaj 200-unuo **kamerunaj montarbaroj** inkluzivas la kamerunajn montarbarojn kaj la monto-kamerunajn kaj biokajn montarbarojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Gvineo (regiono)

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Afriko |
| Portala ikono | Portalo pri Biologio |
| Portala ikono | Portalo pri Geografio |

* angle Tutmondaj 200; numero 2 : Kongaj marbordaj arbaroj (WWF) Arkivigite je 2017-01-11 per la retarkivo Wayback Machine
* angle Tutmondaj 200; numero 3 : Kamerunaj montarbaroj (WWF) Arkivigite je 2013-05-01 per la retarkivo Wayback Machine
**ANDI József** [andi jo:ĵef] (nask. en Pusztahencse, la 27-an de marto en 1924 – mortis en Budapeŝto, la 6-an de marto en 1958) estis hungara oficiro dum la hungara revolucio de 1956 kaj martiro de la postrevolucia komunista venĝo.

Biografio
---------

Li lernis ses klasojn poste laboris en la agrikulturo kiel helpisto. Li volontule eksoldatiĝis en 1942, batalis en la soveta fronto en 1944. Li laboris ekde 1946 ĉe la Ĉefurbaj Elektraj Uzinoj, kiel laboratia asistento. Li memstare soldatiĝis en 1950, post la oficira ekzameno en 1952 iĝis leŭtenanto. Li laboris en la Patrujdefenda Ministrerio kiel partia sekretario, poste laboris ĉe la aviada taĉmento de Mátyásföld, en sekreta ofico. Li rangaltiĝis en 1955 al ĉefleŭtenanto. Li aliĝis la 23-an de oktobro de 1956 al la Nacia milico, post tio li partoprenis en la kontraŭstaro de la Ĉepel-insulo. Post malvenko de la revolucio, li estis forigita en 1957 el la hejmlanda armeo, pro tio li devis eklaboris kiel masonisto. Li ne povis longtempe labori, ĉar oni arestis lin en 1957 kaj juĝis lin je morto kaj ekzekutis lin, kun tri aliaj personoj en 1958.

Li havis kvar infanojn.
**San José de Suaita** (**Esperante: Sankta Jozefo de Suaito**) estas *corregimiento* (submunicipo) de la municipo Suaita lokita en la departemento Santandero (Kolombio). Ĝi situas en la sudo de la departemento kaj en la centro de la lando. Ĝi havis en 2005 loĝantaron de 323 en la urba areo kaj 1989 en la rura parto. Estas ĉirkaŭ 280 konstruaĵoj, plejparte somerdomoj de posedantoj kiuj loĝas en urboj.

Loko
----

Sankta Jozefo de Suaito situas en la Orienta Kordilero kolombiana, al 240 km de Bogoto, la ĉefurbo de Kolombio, 196,8 km sude de Bucaramanga, (ĉefurbo de la departemento de Santander) kaj 8,3 km norde de la urbo municipa. Formale levita al la statuso de submunicipo (corregimiento) en 1924 por Rezolucio No. 003 de la Urbodomo de Suaito, tiu urbeto konservas la ruinoj de la Fábriaca de Hilados y Tejidos "San José de Suaita", malnova agroindustria komplekso kreita en 1908 en la proprieto de la familio Caballero Barrera, unu el la plej gravaj familioj de la kolombia politika vivo de la malfrua jarcento XIX kaj de la frua jarcento XX.

Sankta Jozefo de Suaito estas banata de la rivero Suarez, la rojoj la Vega, la Laja kaj la Honda. Limigas norde de la municipo Guadalupo (Guadalupe) ; okcidente de la municipo Sankta Benito, oriente de la submunicipo Olival, kaj sude de la municipo Suaita.

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑
**Johann Balthasar NEUMANN** [JOhan BALtaza NOJman], kutime sen la unua persona nomo nomata **Balthasar Neumann**, estis germana artitekto de la 17-a jarcento, kiu signife influis la konstruostilon de la epokoj baroko kaj rokoko. Li naskiĝis la 27-an de januaro 1687 en la urbo Cheb, kiu liaepoke germane nomiĝis *Eger*, en Bohemio, dum 1711 venis al la princepiskopa urbo Würzburg en Frankonio (norda Bavario), kie li unue iĝis inĝeniero kaj poste fama arkitekto. Li konstruis ĉiujn tiuepokajn barokajn konstruaĵojn de la nobela princoepiskopo de *Würzburg* kaj ankaŭ mortis en la urbo, sed plue ankaŭ respondecis pri multaj aliaj pompaj barokaj konstruaĵoj, kaj religiaj kaj nobelaj, en suda kaj okcidenta Germanio. La 19-an de aŭgusto 1753 li mortis en Würzburg.

interna impreso de la preĝejo "Dekkvar Sanktuloj"
Balthasar Neumann rifuzis transpreni aŭstriajn, bohemiajn, italiajn kaj franciajn tiuepokajn arkitektajn elementojn, kaj lia stilo de baroka arkitekturo estis rafinita kaj unika: pluraj el la plej impresaj konstruaĵoj de la periodo estas lia verko, interalie la princoepiskopa rezidejo (germane *Fürstbischöfliche Residenz*) de *Würzburg* kaj la preĝejo "Dekkvar Sanktuloj" (germane *Vierzehnheiligen*). La rezidejo estas inter la plej belaj kaj bone proporciitaj palacoj de Eŭropo, kaj la preĝejo "Dekkvar Sanktuloj" de pluraj artohistoriistoj konsideriĝas la plej supera verko de la baroka epoko. La plej lasta verko estis preĝejo "La Vizito de Maria", ankaŭ barokstila majstroverko, en la frankonia komunumo *Eltmann* ĉe rivero Majno.

Bildo de li estis videbla sur la kvindekmarka monbileto, kiu validis en Germanio ĝis la enkonduko de la valuto eŭro dum 2002 – aldone en la fono de la bildo videblas la fama baroka ŝtuparo de la princoepiskopa rezidejo de Würzburg.

Vidu ankaŭ
----------

* 6351 Neumann

Eksteraj ligiloj
----------------

* Johann Balthasar Neumann en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Johann Balthasar Neumann en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* biografio germanlingva (pliaj ligiloj kaj literaturaj indikoj germanlingvaj en la germana artikolo)
* biografio anglalingva

La princoepiskopa rezidejo de Würzburg kun parto de la parko

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 162599
* GND: 118587269
* LCCN: n82032636
* VIAF: 92266971
* ISNI: 0000 0001 2143 5992
* LIBRIS: 294290
* SUDOC: 027337995
* BNF: 11940169x 14963573t, 11940169x
* ULAN: 500024433
* BIBSYS: 90209724
* RKD: 59221
* NKC: pna2006322414
 |
**Gilbert White** (18an de julio 1720 – 26an de junio 1793) estis naturalisto, ornitologo kaj birdoŝatanto.

White naskiĝis ĉe la ava paroĥejo ĉe Selborne en Hampshire. Li estis edukita de privata tutoro en Basingstoke antaŭ eniri en la *Oriel College* de la Oksforda Universitato. Li ordeniĝis unuarange en 1746 kaj definitive en 1749. Poste li estis pastro en Hampshire kaj Wiltshire, inklude Selbourne. White estis ankaŭ lernejestro ĉe *Oriel College*. En 1784 li iĝis denove pastro de Selborne lastfoje, kaj tiel restis ĝis sia morto.

White famiĝis ĉefe pro sia verko *Natural History and Antiquities of Selborne* (1789) (Natura Historio kaj Antikvecoj de Selborne). Tiu estis kompilaĵo de liaj leteroj al Thomas Pennant, la tiama ĉefa brita zoologo, kaj al S-ro Daines Barrington, angla advokato kaj membro de la Royal Society. Tiuj leteroj enhavis la malkovrojn de White pri lokaj birdoj, aliaj animaloj kaj plantoj. White emis distingi birdojn per observado pli ol per kolektado de specimenoj, kaj tiele ĝi estis unu el la unuaj kiuj separis la similajn laŭ aspekto Ĉifĉafo, Fitiso kaj Arbarfiloskopo pro iliaj kantoj.

White estas konsiderataj de multaj kiel la unua angla ekologiisto kaj unu el la fondintoj de la moderna respekto por la naturo.

* Kategorio Gilbert White en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 308312
* GND: 117574708
* LCCN: n50020215
* VIAF: 61594716
* ISNI: 0000 0001 2135 6995
* LIBRIS: 227155
* SUDOC: 030730821
* BNF: 122088091
* ULAN: 500014965
* NLA: 35604078
* NDL: 00460755
* BIBSYS: 90403828
* RKD: 84048
* BNE: XX5524326
 |