**Vladimir Vladimiroviĉ MAJAKOVSKIJ** (ruse *Владимир Владимирович Маяковский*; kartvele ვლადიმირ მაიაკოვსკი; naskiĝis la 19-an de julio 1893, mortis la 14-an de aprilo 1930) estis rusa poeto kaj pentristo.

Sendube la kontribuo de Majakovskij ne limiĝas nur al la kampoj de sovetia poezio. Tra la jaroj, li estis konsiderita la klara reprezentanto de sovetia poezio, sed pli larĝe li eĉ ŝanĝis la percepton de poezio en 20-a-jarcenta kulturo kiel tutaĵo. Li influis multajn el la dudeka-jarcentaj poetoj, kaj precipe la homojn de la politika maldekstro. Interalie li influis postan generacion de poetoj, kiuj eĉ estis nomataj de iliaj kontraŭuloj "malgrandaj majakovskoj".

Biografio
---------

Li naskiĝis en la kartvela vilaĝo Bagdadi, kiel filo de arbaristo. Jam en la aĝo de 14 jaroj li partoprenis manifestaciojn kontraŭ la caro. Post la subita morto de sia patro en la jaro 1906 lia familio transloĝiĝis al Moskvo. Tie li daŭrigis la lernadon en gimnazio, krome li pasie legis marksisman literaturon kaj aliĝis al la socidemokrata laborista partio de Rusio. En 1908 li devis forlasi la gimnazion, ĉar lia patrino ne plu havis la necesan monon por pagi la instruadon. Pro politika ribelemo Vladimir Majakovskij trifoje estis arestita, kaj striktajn punojn (ekz. deportadon) li nur eskapis pro sia juneco. En la soleco de la arestejo li en 1909 verkis siajn unuajn poemojn, kiujn tamen la gardistoj konfiskis.

Reveninte el la malliberejo, Majakovskij denove partoprenis la revolucian movadon. En 1911 li komencis studi arton. Li aliĝis al la futurisma grupo *Gileja* kaj publikigis en decembro 1912 siajn unuajn poemojn en la futurisma almanako *Poŝĉeĉina obŝĉestvennomu vkusu*. En 1914 li pro sia politika aktivado estis devigita forlasi la altlernejon.

Avangardaj proponoj de Vladimir Majakovskij.
La liriko de Majakovskij fariĝis pli kaj pli agresema kontraŭ la politika sistemo siatempa. Liaj temoj estis amo, revolucio, religio kaj arto. Lia lingvaĵo estis la lingvaĵo de la simpla popolo, kaj per intensaj, provokaj tonoj li detruis la iluzion de la idealisma kaj romantisma poezio. Lia malfeliĉa amo al Lilja Brik, la edzino de eldonisto Osip Brik, kun kiu li kunlaboris, same kiel la revolucio kaj la milito influis lian verkadon.

De 1915 ĝis 1917 li loĝis en Petrogrado (nuntempe: Sankt-Peterburgo). Komence de la revolucio li en diversaj teatroj deklamis siajn poemojn. Reveninte al Moskvo li preparis politike agitantajn, satirajn afiŝojn por la rusa novaĵ-agentejo ROSTA. En 1919 li eldonis sian unuajn poemaron.

Lia populareco en la nova Rusio videble kreskis. Sekvis pluraj vojaĝoj ene de Sovetunio kaj eksterlanden: ekz. al Francio, Germanio kaj Usono. La influo de tiuj ĉi vojaĝoj retroviĝis en jenaj verkoj: *Mojo otkritije Ameriki* (= Mia malkovro de Usono, 1925). En Usono li konatiĝis kun Elly Jones. Ilia mallonga amrilato rezultigis ties filinon Patricia (nun ŝi nomiĝas d-rino *Patricia J. Thompson* aŭ *Yelena V. Mayakovskya*). Poste li enamiĝis al Tatjana Jakovleva, al kiu li dediĉis la poemon *Letero al Tatjana Jakovleva* (1928).

Fine de la 1920-aj jaroj Majakovskij en sia verkaro pli kaj pli kritikis la novajn evoluojn en la socio, kiel lia satira dramo *Klop* (= La cimo) atestas. La lastajn monatojn de lia vivo karakterizis malsano kaj seniluziiĝo politika kaj privata.

La 14-an de aprilo 1930 li pafmortigis sin. La poeto estas enterigita en Novodeviĉje tombejo en Moskvo.

### En Esperanto aperis

Sovetia propaganda afiŝo ilustrita de Majakovskij: Ĉu vi volas superi la malvarmon? Ĉu vi volas superi malsaton? Ĉu vi volas manĝi? Ĉu vi volas trinki? Rapide kaj aliĝis al la pioniroj ĉe la avangardo de la laboro.
Ilustraĵo el la verko de Majakovskij, "Как делать стихи" (Kiel krei poezion).
maldekstra
* *Per Voĉo Plena* : revoluciaj poemoj. - Leipzig: Ekrelo, 1930.
* *Bone!* : Poemo de l' oktobro. - Moskva: Unio de Sovetaj Societoj de Amikeco kaj Kulturaj Ligoj kun Eksteraj Landoj ; Komisiono pri Internaciaj Ligoj de Sovetaj Esperantistoj, 1967
* *Jubilee* / trad. de Nikolaj V. Lozgaĉev. - [La Chaux-de-Fonds]: Kooperativo de Literatura Foiro, 1988
* *Per Plena Voĉo* / En: *Tutmonda Sonoro*. Vol. 2

Filmo
-----

* *Baryŝnja i ĥuligan*, 1918

Nomkonateco
-----------

En 1940 la naskiĝurbo de la poeto ricevis la nomon *Majakovskij*, kiu ekde 1992 renomiĝas Bagdadi.

Monumento de Vladimir Majakovskij estis starigita en Moskvo en 1958 sur Placo de Majakovskij. Ĝin kreis skulptisto Aleksandr Kibalnikov kaj arkitekto Dmitrij Ĉeĉulin.

Vidu ankaŭ
----------

Nina Berberova

Eksteraj ligiloj
----------------

Rete legeblaj verkoj Arkivigite je 2003-12-30 per la retarkivo Wayback Machine esperante

 Majakovskij Ŝtata Muzeo en Moskvo ruse

 Majakovskij Ŝtata Muzeo en Moskvo angle

Referencoj
----------

* Vladimir Majakovskij en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Vladimir Majakovskij en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 16436
* GND: 118640801
* LCCN: n79021383
* VIAF: 24611716
* ISNI: 0000 0001 2095 7668
* LIBRIS: 73760
* SUDOC: 028179811
* BNF: 12006687f
* ULAN: 500111584
* MBA: 5aa81420-1795-4e39-9129-cd605eb46404
* NLA: 36584150
* NDL: 00448537
* BIBSYS: 90097366
* RKD: 308765
* NKC: jn19990210398
* ICCU: CFIV099304
* BNE: XX1084571
 |