**Milan Milutinoviĉ** (serbe **Милан Милутиновић** ;la 19-an de novembro 1942 - la 2-an de julio 2023) estis la prezidanto de Serbio ene de la Serbio kaj Montenegro (Federacia Respubliko Jugoslavio) inter la jaroj 1997 ĝis 2002. Antaŭ tio, li funkciis kiel la direktoro de la Nacia Biblioteko de Serbio (1983-1988), kiel la jugoslava ambasadoro al Grekio (1992-1995), kaj kiel la jugoslava ministro pri eksteraj aferoj (1995-1998).

Ambasadoro kaj ministro pri eksteraj aferoj
-------------------------------------------

Kiam li finis sian mandaton kiel ambasadoro de la Federacia Respubliko de Jugoslavio al Grekio, Milutinoviĉ estis la ununura ambasadoro de Jugoslavio al okcidenta lando, tio estis pro la embargo trudita fare de la Unuiĝintaj Nacioj en majo 1992. Sub tiuj cirkonstancoj, ne eblis nomumi ambasadoron anstataŭ li, kaj Milutinoviĉ revenis al Beogrado kaj en 1995 estis nomumita ministro pri Eksteraj Aferoj. En novembro 1995, Milutinoviĉ estis unu el la administrantoj de la intertraktadoj kiuj finiĝis en la Interkonsento de Dayton, kaj eĉ respondecis pri subskribo de pluraj interkonsentoj inter la Federacia Respubliko de Jugoslavio kaj Kroatio kiuj celis kaŭzi la normaligon de la rilatoj inter la landoj, la iamaj malamikoj .

Prezidanto de Serbio ene de Jugoslavio
--------------------------------------

Milutinoviĉ funkciis kiel prezidanto de Serbio inter la 29-an de decembro 1997 kaj la 29-an de decembro 2002, kiam Serbio estis parto de Serbio kaj Montenegro.

En julio 1997, la transformo de la serba prezidanteco, tiam okupita de Slobodan Miloŝeviĉ, al prezidanto de la Federacia Respubliko de Jugoslavio fortigis la federacian registaron koste de la serba registaro, tiel ke la politika influo de Milutinoviĉ estis malgranda. Tamen, kiam NATO devigis intertraktadojn inter Jugoslavio kaj la ribelanto Kosovo, ĝi estis Milutinoviĉ, sub la instrukcioj de Miloŝeviĉ, kiu gvidis la intertraktan teamon nome de Jugoslavio. La fiasko de intertraktadoj kaj la daŭrigo de malamikecoj poste kondukis al NATO bombado de Jugoslavio (Operacio Unified Force).

La fiasko en Kosovo kaj la damaĝo kaŭzita de la bombado fare de NATO-fortoj kondukis al la forigo de Miloŝeviĉ kaj lia partio de potenco en septembro 2000, kaj al la malfortigo de ilia potenco sur ĉiuj niveloj - federacia, nacia (en Serbio) kaj loka. Tiu ĉi situacio lasis Milutinoviĉ, kiu estis perceptita kiel proksima al Miloŝeviĉ, kun malmulte da politika subteno kaj malmulte da influo kiel prezidanto Serbio. Tiel, dum proksimume du jaroj, Milutinoviĉ faris la minimumon postulatan de sia posteno ĝis la fino de sia regado en decembro 2002 .

Fine de 2000, ŝtormaj manifestacioj estis okazigitaj en Beogrado postulantaj demokratiajn reformojn. Milutinoviĉ evitis ordigi perfortan subpremadon de la manifestacioj kiel estis kutima en la pasinteco, tiel faciligante la procezon de liberaligado de demokratio en Serbio.

Milutinoviĉ ne provis kandidatiĝi por alia oficperiodo kiel prezidanto. La elektoj por la Prezidanto de Serbio okazigitaj ĉe la fino de 2002 ne renkontis la konstituciajn postulojn, kiuj postulas la partoprenon de almenaŭ 50% de tiuj kun voĉdonrajto, kaj tial Milutinoviĉ estis anstataŭigita per la Prezidanto de la Nacia Asembleo Nataŝa Micic, kiu ankaŭ iĝis la portempa Prezidanto de Serbio.

Akuzoj de militkrimoj kaj malkondamno
-------------------------------------

En 2003, post la fino de lia mandato kiel prezidanto, li transdonis sin al la Internacia Pun-Tribunalo por Eksa Jugoslavio, agante nome de la Unuiĝintaj Nacioj en Hago, kie li estis juĝita pro militkrimoj. Li estis akuzita je militkrimoj kaj estis juĝita kune kun Nikola Seinkovic (iama Ĉefministro de Serbio) kaj Dragojev Ojdanic (iama Defendministro de Jugoslavio).

Kvar akuzoj estis prezentitaj kontraŭ Milutinoviĉ: deportado, murdo sumiĝanta al krimo kontraŭ la homaro, murdo kontraŭ la militleĝoj, same kiel "aliaj nehomaj agoj" faritaj dum la Kosova Milito. Interalie, li estis akuzita pri respondeco pri amasa masakro en serio de setlejoj en 1999.

Laŭ la akuzo, Milutinoviĉ estis akuzita je portado de persona respondeco por krimoj, kiel prezidanto de Serbio. Pro lia pozicio li estis membro de la Supera Sekureckonsilio de Jugoslavio kiu estis en pagendaĵo de la jugoslava armeo. Milutinoviĉ eĉ havis la aŭtoritaton dissolvi la serban parlamenton. Laŭ la akuzo, dum la milito, liaj laŭjure potencoj estis etenditaj al tiuj apartenantaj al la parlamento en tempoj de paco, inkluzive de la komando de la polico, kiu estis flankita al la armeo tiutempe. La defenda teamo de Milutinoviĉ same kiel ekspertoj en konstitucia juro forte malaprobis tiujn asertojn. Laŭ ili, Serbio ne estis sendependa lando, kaj daŭre estis parto de la Jugoslava Federacio gvidita fare de Slobodan Miloŝeviĉ, kiu kontrolis la armetrupojn de la lando. Liaj advokatoj ankaŭ argumentis ke la Supera Sekureckonsilio de Jugoslavio ne kontrolis la armetrupojn de Jugoslavio, aŭ en leĝo aŭ en praktiko.

La 26-an de februaro 2009, la tribunalo trovis lin ne kulpa de ĉiuj akuzoj kontraŭ li. La tribunalo trovis ke Milutinoviĉ ne havis rektan kontrolon de la armeo de la Jugoslavia Respubliko kaj ke estis Slobodan Miloŝeviĉ kiu respondecis pri la agoj de la armeo .

Referencoj
----------

1. ↑   ZAKON. Arkivita el la originalo je 4 March 2016. Alirita 5 May 2018.

 Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine
2. ↑   Report (1997). Arkivita el la originalo je 5 August 2016. Alirita 5 May 2018.
3. ↑  Verdikto La Internacia Kortumo, la 26an de februaro 2009, paĝo 7.
4. ↑  Kosovo trial clears Serbia leader. bbc.co.uk; accessed 17 May 2018.
5. ↑   Milutinovic home after war crime acquittal. ABC News (28 February 2009).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kronologio de BETA de serbaj balotadoj[*rompita ligilo*], en la serba
* ICTY kulpigo, PDFa formato.
* Provizora elkarcerigo: Gazetaro elĉerpaĵo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 827079
* GND: 1294706853
* VIAF: 254154257834924150557
 |