recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Leytron** estas komunumo en la distrikto Martigny en Kantono Valezo, Svislando. Ĝi havis 2758 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

Geografio
---------

La komunumo Leytron situas en la franclingva Suba Valezo, ĉe la norda flanko de la Valo de Rodano. La orientan komunumlimon formas la rivero Losentse, en sudoriento la limon formas Rodano. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Leytron kaj Ovronnaz, kaj la setlejoj Les Moulins, Produit, Montagnon, Les Places, Le Four, Dugny, Morthey kaj Lui Teise. Ovronnaz estas kuracloko kun varmakva banejo.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 26,85 km², de kiuj 24,7% estas kovritaj de arbaro, 30,8% servas por agrikulturo kaj 6,2% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Leytron limas en nordo kaj oriento al Chamoson, en sudsudoriento al Riddes, en sudo al Saillon, en okcidentosudokcidento kaj nordokcidento al Fully, en nordokcidento al eksklavo de Saillon, kaj en nordnordokcidento al Bex (VD).

Trafiko
-------

Tra Leytron pasas en la valo la kantona ĉefvojo n-ro 9. La suda pinto de la komunumo limas al la svisa aŭtovojo A9, kies plej proksima alveturejo Riddes situas 2 metrojn sude de la komunumlimo. Pere de la poŝtaŭtolinio de Siono al Martigny kaj la lino de Leytron al Ovronnaz la komunumo estas konektita al la publika tranpsortreto. De Ovronnaz kabintelfero kondukas al Jorasse.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Leytron datiĝas el la jaro 1219 kiel *Leitrun*. Ek de mezepoko Leytron apartenis al la Flago kaj Subvoktejo Saillon kaj estis ek de 1033 persona havaĵo de la Grafo Ulriko la 1-a de Lencburgo, kiu ĝin transdonis al sia nevo Aymo de Savojo, la tiama episkopo de Siono. En la jaro 1475 ĝi estis konkerita de la Valezaj Dekonoj. Leytron estis dokumentita la unuan fojon kiel komunumo en la jaro 1315. En la jaro 1820 estis fondita la hodiaŭa komunumo post disiĝo de Saillon.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo Arkivigite je 2014-06-06 per la retarkivo Wayback Machine
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Patrick Maye*: *Leytron* en *Historia Leksikono de Svislando* (2008-01-18)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Leytron en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Leytron

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Leytron** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

Bildoj
------

* Preĝejo de LeytronPreĝejo de Leytron
* LeytronLeytron

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Martigny |
| --- |
| Bovernier  •  Charrat  •  Fully  •  Isérables  •  Leytron  •  **Martigny**  •  Martigny-Combe  •  Riddes  •  Saillon  •  Saxon  •  Trient |  |

 |
La **lejŝmaniozo** (aŭ lejŝmaniazo) estas aro de zoonozaj kaj antroponozaj malsanoj kaŭzitaj de protozooj de la genro *Leishmania*. La klinikaj manifestaĵoj de la malsano gamas el haŭtaj ulceroj kiuj iĝas cikatroj spontane, ĝis mortigaj formoj en kiuj ĝi prezentas inflamon gravan de la hepato kaj de la lieno. Temas pri zoonoza malsano kiu tuŝas kaj hundojn kaj homojn. Tamen, naturaj animaloj kiel leporoj, didelfuloj, nazursoj kaj ksenartroj, inter aliaj, estas nesimptomaj portantoj de la parazito, pro kio oni konsideras ilin animaloj rezervujaj.

La agento estas transmitita al homoj kaj al aliaj animaloj tra la piko de inoj de la flebotomoj, nome grupo de sangosuĉaj insektoj apartenantaj al la genroj *Phlebotomus* de la Malnova Mondo, (Eŭropo, Afriko kaj Azio) kaj *Lutzomyia* en Ameriko, de la familio *Psychodidae*.

La lejŝmaniozo estas malsano pri kiu eblas trovi referencojn en tre antikvaj epokoj. Estas priskriboj de haŭta lejŝmaniozo de la jaro 650 a.K. en la antikva Babilono.

* Kategorio Lejŝmaniozo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 697866
* GND: 4167261-6
* LCCN: sh85075922
* BNF: 119713905
* NKC: ph115104
* BNE: XX4659823
 |
**Lensko** (ruse *Ленск*) estas urbo en Jakutio en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 98227501.

La urbo estis fondita ne pli malfrue ol en jaro 1663.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1963.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:

* Muĥtuja (Мухтуя) ĝis 1963.

La interurba telefona kodo estas 41137, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 6 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 60° 43′ N 114° 54′ O﻿ / ﻿60.717 °N, 114.900 °O﻿ / 60.717; 114.900 (mapo)Koordinatoj: 60° 43′ N 114° 54′ O﻿ / ﻿60.717 °N, 114.900 °O﻿ / 60.717; 114.900 (mapo).

La urbo estas sur maldekstra bordo de rivero Lena (Лена).

En la urbo estas flughaveno.

La urbo pligrandiĝis pro uzado de diamantaj minkampoj en baseno de rivero Viluj (Вилюй).

En jaro 1959 la urbo havis 7,5 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 24,6 mil loĝantojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* 
* 
* 
* 

Flago de Jakutio
Urboj de Jakutio

**Ĉefurbo**: Jakutsk

Aldan |
Lensk |
Mirnij |
Nerjungri |
Njurba |
Olokminsk |
Pokrovsk |
Srednekolimsk |
Tommot |
Udaĉnij |
Verĥojansk |
Vilujsk
Sankta Paŭlo kaj Sankta Marko.
Sankta Johano kaj Sankta Petro.
***La kvar Apostoloj*** estas panel-pentraĵo de la germana majstro de la Renesanco nome Albrecht Dürer. Ĝi estis finigita en 1526, kaj estas la lasta el siaj grandaj verkoj. Ĝi priskribas la kvar apostolojn laŭ grando pli granda ol natura. La Bavaria Elektisto Maksimiliano la 1-a akiris *La kvar Apostolojn* en 1627 pro premo de la patroj de la urbo Nurenbergo. Ekde tiam, la pentraĵo estis en Munkeno kaj, spite ĉiujn klopodojn de Nurenbergo ekde 1806, ĝi ne revenis.

La du paneloj montras Sanktan Johanon kun Sankta Petro en la fono kaj Sanktan Paŭlon kun Sankta Marko en la fono. Tiu lasta granda verko, nome "La kvar Apostoloj", estis donita de Durero al la urbo Nurenbergo — kvankam li rericevis 100 guldenojn.

Priskribo
---------

Kiam Durero revenis al Nurenbergo li produktis multajn famajn pentraĵojn tie, kiel kelkaj mem-portretoj. Sankta Johano kaj Sankta Petro aperas en la maldekstra panelo; dum la figuroj de la dekstra panelo estas Sankta Paŭlo kaj Sankta Marko. Kaj Marko kaj Paŭlo tenas Bibliojn, kaj Johano kaj Petro estas montrata legantaj el la malferma paĝo de la Evangelio de Johano. Malsupre en ĉiu panelo, estas citaĵoj el la Biblio.

La apostoloj estas rekoneblaj per siaj simboloj:

* Sankta Johano: malferma libro
* Sankta Petro: ŝlosiloj
* Sankta Marko: rulo
* Sankta Paŭlo: glavo kaj fermita libro

Ili estas asociataj ankaŭ kun la kvar temperamentoj.

* Sankta Johano: sangeca
* Sankta Petro: flegma
* Sankta Marko: kolereca
* Sankta Paŭlo: melankolia

Notoj
-----

1. ↑  Erwin Panofsky, The Life and Art of Albrecht Dürer, Princeton, 1945, ISBN 0-691-00303-3
2. ↑   Dürer's Four Apostles. Smarthistory at Khan Academy. Arkivita el la originalo je 2014-10-18. Alirita 18a de decembro 2012.

* Kategorio La kvar Apostoloj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Leon Petrażycki** (naskiĝis la 13-an de aprilo 1867 en Kołłątajów, mortis la 15-an de majo 1931 en Varsovio) - pola kaj rusa juristo, filozofo, sociologo pri leĝo, etikisto kaj logikisto.

Apogo de feminismo
------------------

Petrażycki estis unu el la plej gravaj en Rusio propagandistoj de virinaj rajtoj. En Dumao li alparolis pri *tiel grava virina afero* postulante plenan egalrajtigon de virinoj. Lia defenda parolo okazis la 6-an (19-an) de junio 1906 dum la unua revolucio (1905-1907). Laŭ Petrażycki la virinoj estas en socio "sklavinoj", ĉar mankas al ili libereco kiel fundamenta kondiĉo de libera decidado pri moralaj elektoj. Liaopinie tuta egalrajteco de virinoj apartenas al tiel nomataj "superaj valoroj", kiujn la socio devas realigi. Li opiniis, ke t.n. "virina afero" ne funkciis kiel reala problemo de tiutempo, malgraŭ tio, ke - kiel li montris - virinoj konkurencantaj kun viroj estis malmultaj, sed „"multe pli bravaj kaj eminentaj ol rivalantaj kun ili viroj". Li estas aŭtoro de konata opinio *Emancipiĝo de virinoj estas afero klara por ĉiuj homoj kun konscienco disvolvita kaj kultura. Tiuj tamen, kiuj ankoraŭ ne plenkreskis je tio, bezonas edukadon kaj ne pruvojn* (1906). Ĉefa, kaj unusola, feminista verko de Petrażycki estas *O prawa kobiet* (Pri virinrajtoj), eldonita en Lvovo en 1909. Tradukistino kaj samtempe popularigantino de lia parolado favore al egalrajtigo de virinoj en polaj terenoj estis lia fratino – Jadwiga Petrażycka-Tomicka, rekonita kaj alte taksata pola feministino.

* Kategorio Leon Petrażycki en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 358271
* GND: 119241315
* LCCN: n84056356
* VIAF: 74658722
* ISNI: 0000 0001 0916 5598
* SUDOC: 035211032
* BNF: 13174647g
* NLA: 35954154
* BIBSYS: 2036789
* NKC: js2014825786
 |
La **respondo al la Demando pri la vivo, la universo kaj ĉio** estas koncepto devenanta de la sciencfikcia libroserio *La petveturista gvidlibro pri la Galaksio* de Douglas Adams. En la rakonto, la *Fina respondo pri la vivo, la universo kaj ĉio* estas serĉata per superkomputilo nomita Deep Thought (*Profunda Penso*). La respondo donita de Deep Thought kondukas la rolantojn al cerbumado pri tio, kiel elpensi taŭgan demandon kiu konformu al la respondo.

La Fina respondo
----------------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

La respondo pri la vivo, la universo kaj ĉio: 42
Laŭ la *Petveturista gvidlibro*, esploristoj de tutdimensia, superinteligenta raso de estuloj konstruis Deep Thought (*Profunda Penso*), la duan plej grandan komputilon de ĉiuj tempoj kaj spacoj, por kalkuli la Finan respondon. Post sep kaj duona milionoj da jaroj da serĉado, Deep Thought donas la respondon: "42."

*"Kvardek du!" ekkris Loonquawl. "Ĉu tio estas ĉio kion vi povas montri post laboro de sep kaj duona milionoj da jaroj?"*
*"Mi kontrolis ĝin tre profunde," diris la komputilo, "kaj tio sufiĉe sendube estas la respondo. Mi pensas ke la problemo, por esti sufiĉe sincera ĉe vi, estas ke vi fakte neniam sciis kio estas la demando."*
### La demando

Por trovi la demandon, Deep Thought projektis la plej grandan kaj plej potencan komputilon iam ajn en la universo konstruitan kaj konstruotan, kiu sciu elkalkuli la bazan demandon kaj kiu nomiĝu *Tero*. La Tero utiligis por siaj komputoj eĉ la animalojn kiuj vivis sur ĝia surfaco kaj ĝia komputado estis daŭronta 10 milionojn da jaroj. Sed bedaŭrinde ĝi estis detruita dum konstruado de hiperspaca rapidvojo fare de Prostetnik Vogon Jelc momenton antaŭ la finiĝo de la komputo. Ununura postvivinto kiu povis estis utila por trovo de la demando estis Arthur Dent. Kiam Arthur poste elprenadis el saketo literojn skribitajn sur ŝtonetoj kaj vicigadis ilin unu post la alia por ekscii la demandon, la rezulto estis: *Kion vi ricevas se vi obligas ses per naŭ?* La rezulto de tiu ĉi kalkulo en la dekuma sistemo ne estas 42, sed 54. La legantoj de la libro poste malkovris ke la kalkulo donas ĝustan rezulton en la dektriuma sistemo, sed la aŭtoro deklaris tion neintencita, proklamante ke li "povas esti granda mizerulo, sed [li] ja ne faras ŝercojn en la dektriuma sistemo".

* Kategorio La respondo pri la vivo, la universo kaj ĉio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
***Le devin du village*** ("La divenisto de la vilaĝo") estas unu-akta franclingva opero (*intermède*) de Jean-Jacques Rousseau, kiu verkis ankaŭ la libreton. Ĝi estis la unua verko en la repertorio de la *Académie Royale de Musique* kaj la teksto kaj la muziko estis verkita de la sama aŭtoro.

Ĝi estis por la unua fojo premierita la 18an de Oktobro 1752 antaŭ la reĝa kortego en Fontainebleau, kaj por la publiko ludita la 1an de Marto 1753 en la *Théâtre du Palais-Royal* (rue Saint-Honoré) en Parizo. Al la reĝo Ludoviko la 15-a tio plaĉis tiom ke li proponis al Rousseau porvivan pension. Malespero de liaj amikoj venis kiam Rousseau malakceptis tiun grandan honoron, kio havigis al li famon kiel "la homo kiu malakceptis pension de la reĝo". Li malakceptis ankaŭ kelkajn aliajn profitajn proponojn, foje per bruskeco kiu preskaŭ iĝis teatreca dramo kiu ofendis kelkajn kaj okazigis al li problemojn. Ĉiuokaze, la opero iĝis unu el la plej popularaj tiam kaj havigis al la aŭtoro kaj riĉon kaj famon. La opero estis ludita ankaŭ dum la nupto de la estonta Ludoviko la 16-a kaj Marie Antoinette.

Sceno el *Le devin du village* (Jean-Michel Moreau, 1753).
Anglalingva traduko de Charles Burney, nome *The Cunning Man*, estis premierita en Londono en 1762. La verko de Rousseau estis celo de parodio en la kantoteatraĵo *Bastien und Bastienne* fare de la 12-jaraĝa Mozart.

Intrigo
-------

Colin kaj Colette amas sin unu la alian, kvankam ili suspektas, ke la alia estas malfidinda — ĉe Colin kun la sinjorino de la domego, kaj ĉe Colette kun kortegano. Ĉiu siaflanke serĉas konsilon kaj apogon de la vilaĝa divenisto por plifortigi sian amon. Post serio de seniluziigoj, Colin kaj Colette reamikiĝas kaj feliĉe geedziĝas.

Notoj
-----

1. ↑  Pitou 1985, p. 158.

Bibliografio
------------

* Parfaict, Claude (1767). *Dictionnaire des théâtres de Paris*. Paris: Rozet. OCLC 491326342. View at césar.
* Pitou, Spire, *The Paris Opéra. An Encyclopedia of Operas, Ballets, Composers, and Performers – Rococo and Romantic, 1715-1815*, Greenwood Press, Westport/London, 1985 (ISBN 0-313-24394-8)
* Robinson, Philip EJ (1992), 'Devin du Village. Le' en *The New Grove Dictionary of Opera*, eld. Stanley Sadie (London) ISBN 0-333-73432-7


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 747909
* GND: 4588891-7
* LCCN: no92027036
* VIAF: 176801284
* BNF: 44002993t
 |
En la kunteksto de teorio de la leninisma revolucia luktado, **avangardismo** estas strategio pere de kiu la plej klas-konsciaj kaj politike antaŭenigitaj sekcioj de la proletaro aŭ laborista klaso, priskribita kiel **revolucia avangardo**, formas organizaĵojn por treni pli grandajn sekciojn de la laborista klaso al revolucia politiko kaj servi kiel manifestaĵoj de proletara politika povo kontraŭ la burĝaro.

Vladimir Lenin (Vladimir Iljiĉ Uljanov) popularigis la koncepton de **politika avangardismo** kiel konceptigita de Karl Kautsky, detalante siajn pensojn en unu el siaj plej fruaj verkoj, nome "Kion faru?" argumentis, ke la komplekseco de marksismo kaj la malamikeco de la establita sistemo (la aŭtokrata, duon-feŭdisma ŝtato de Imperia Rusio) postulis fermitan grupon de individuoj elsarkitaj el la avangardo de la laborista klaso por ke ili savgardu la revolucian ideologion ene de la partikularaj cirkonstancoj prezentitaj de la tiama carisma reĝimo. Kvankam Lenin dekomence deziris revolucian organizadon similan al la tiutempa Socialdemokratia Partio de Germanio, kiu estis malferma al la publiko kaj pli demokratia en la organiza nivelo, laŭ Lenin la Rusia aŭtokratio malhelpis tion.

Vidu ankaŭ
----------

* Avangardo
* Maoismo
* Marksismo-leninismo

Notoj
-----

1. ↑   Nimtz, August H. (2014-03-13). Lenin's Electoral Strategy from Marx and Engels Through the Revolution of 1905: The Ballot, the Streets—or Both. Palgrave Macmillan. p. 56. ISBN 9781137389961.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 721097
 |
*La martirigo de dek miloj*.
**La martirigo de dek miloj** estas olea pentraĵo de Albrecht Dürer, datita el 1508 kaj nune en la Muzeo de Arthistorio de Vieno, Aŭstrio. Ĝi estas subskribita en kartuŝo kiu pendas el bastono portata de la memportreta figuro de la artisto en la centro, per diraĵo *Iste fatiebat Ano Domini 1508 Albertus Dürer Aleman*.

Historio
--------

La pentraĵo estis mendita de Frederiko la 3-a de Saksio por la Preĝejo de Ĉiuj Sanktuloj en Vitenbergo. Frederiko estis patrono de Durero el 1496. Li mem elektis la temon, ĉar lia kolekto de relikvoj inkludis kelkajn el la Dekmil martiroj.

La simila gravuraĵo de 1496.
Durero estis uzanta la saman temon por lignogravuraĵo ĉirkaŭ dek jarojn antaŭe (vidu maldekstre), sed en la nova verko li nuligis kelkajn makabrajn detalojn kiel la torturo de la episkopo Akacio, kies okuloj estis boritaj per borilo. Tiu sceno estis anstataŭita per krucifikso dekstre kaj per la montro de la episkopo katenita malantaŭ ĝi.

Detalo de la arbaro.
La verko estis ripete menciita en la leteraro inter la artisto kaj Jakob Heller el Frankfurto. Durero ricevis 280 florenojn por tiu laboro.

Priskribo
---------

La pentraĵo prezentas la legendan martirigon de dek mil kristanaj soldatoj buĉitaj en Monto Ararat fare de la Reĝo de Persio, Ŝapur la 1-a, laŭ ordono de la Romia imperiestro Hadriano aŭ Antonino Pia, aŭ, laŭ aliaj fontoj, Diokleciano.

Durero pentris nombrajn diversajn martirigajn scenojn ene de arbaro kun klaraĵoj kaj klifoj. En la fono estas krucifiksoj, senkapigoj, martelfrapadoj. La persa reĝo estis portretita kiel Otomana sultano, ĉevalrajde dekstre. Ankaŭ la ekzekutistoj vestas rimarkindajn otomanajn vestojn. En la fono estas prizonuloj kiuj piediras al klifo el kiuj ili estas forĵetitaj suben kontraŭ rokoj kaj dornaj arbustoj, same kiel scenoj de bataloj, ŝtonumadoj kaj frapado per grandaj klaboj.

Centre de la homamasa sceno, rimarkinde vestitaj nigre, estas du roluloj kiuj piediras trankvile, ŝajne nekonsciaj pri la hororo ĉirkaŭ ili: unu estas la memportreto de Durero mem (tenante sian subskribon), dum la alia estai lia amiko kaj humanisto Conrad Celtes, kiu estis mortinta kelkajn monatojn antaŭ la realigo de la pentraĵo.

Notoj
-----

1. 1 2  Posselt, Christina.  Kommentar. *sandrart.net*. Alirita 10a de junio 2013.

Bibliografio
------------

* Costantino Porcu, ed. (2004). Dürer. Milan: Rizzoli.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retejo de la muzeo germane

* Kategorio La martirigo de dek miloj (Durero) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 648651
 |
|  |
| --- |
| **Libereco gvidanta la popolon*****(La liberté guidant le peuple)*** |
|  |
| **Eugène Delacroix**, 1830 |
| Oleo sur tolaĵo |
| 325 × 260 cm |
| Luvro |

***Libereco gvidanta la popolon*** aŭ laŭ la franca originala ***La Liberté guidant le peuple*** estas fama kaj grava pentraĵo de Eugène Delacroix [delakruA]. Ĝi estis multfoje kopiita, svingita kaj eĉ parodiita. Aperis interalie en la monbileto de cent frankoj kaj en poŝtmarkoj.

La pentraĵo reprezentas okazaĵon de la Franca revolucio de 1830. Temas pri batala sceno ĉe kiu la centra bildo estas **virino kiu svingas la francan flagon** akompanita de unuflanke knabo kiu portas du pistolojn kaj de aliflanke burĝulo kun ĉapelo kiu portas pafilon kaj aliaj aktivuloj. La burĝulo ŝajnas la memportreto de la propra Delacroix. La pentristo lerte bildigis la perforton kaj movemon de la revolucia momento: la roluloj piediras sur tavolo da mortintoj aŭ vunditoj. Ĉefe la centra virino (poste nomata Marianne) kun mamoj videblaj (simbolo de libereco) kaj portanta respublikan ĉapelon signifas la venkon de la respublika movado kontraŭ la monarkio; fakte la sceno okazas la 28a de julio de 1830, kiam oni forigis la reĝimon de la Kapetidoj aŭ Burbonoj.

Oni supozas, ke Delacroix tute simpatiis kun tiu historia evento kaj en la entuziasmo de la momento oni konstatas la favoron per kio oni bildigas la batalantojn. La pentristo, se ne partoprenis persone en la lukto de la barikadoj, almenaŭ membriĝus en la Nacia Gardo, roto kiu ja partoprenis en tiu revolucio kaj en aliaj similaj en Francio dum la 19-a jarcento. Ĉiukaze la rolulo de la ĉapelo inspiris aliajn rolulojn de literaturaj verkoj, kiel kelkaj de Victor Hugo.

La du plej rimarkindaj ecoj de la pentraĵo estas la vigleco de la revolucia entuziasmo (pura romantikismo) kaj la **politika signifo** de du reprezentantoj de du malsamaj tavoloj (popola kaj burĝa) dekstre kaj maldekstre de Libereco.

La detaloj de la videblaj mamoj kaŭzis kelkajn anekdotajn malfacilaĵojn je ties publikigo en arabaj landoj, Turkio kaj Usono. Aŭ eble tio estis ekskuzo por kaŝi la evidentan politikan mesaĝon.

Vandalismo
----------

La 7-an de februaro 2013 vizitantino de la Muzeo Louvre-Lens vandalis la pentraĵon *Libereco gvidanta la popolon* de Eugène Delacroix skribante **AE911** sur ĝin. Poste montriĝis ke la surskribo estis facile forviŝebla kaj ke la arestita virino ne estis psike plene respondeca.

Referencoj
----------

1. ↑  www.ae911truth.org
2. ↑  Louvre-Lens. Deux lettres et trois chiffres sur le tableau de Delacroix, Ouest-France, 8-a de februaro 2013

* Kategorio Libereco gvidanta la popolon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Hemingway dum ĉasado de leonoj, 1934.
**La neĝoj de Kilimanĝaro**, "The Snows of Kilimanjaro", estas mallonga novelo de Ernest Hemingway por la unua fojo publikigita en Aŭgusto, 1936, en la gazeto Esquire. Ĝi estis republikigita en *The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories* en 1938, *The Snows of Kilimanjaro and Other Stories* en 1961, kaj estis inkludita en *The Complete Short Stories of Ernest Hemingway: The Finca Vigía Edition* (1987).

En Afriko, dum *safari*, verkisto nomita Harry suferis akran infekton sekve de banala vundeto. Tio komplikigas eĉ lian malfacilan amaferan vivon kaj eĉ lian karieron de verkisto. Iom post iom, li falas en deliro, sojlo de lia morto.

La historio estis adaptita en la filmo "The Snows of Kilimanjaro" (1952).

Notoj
-----

1. ↑   Esquire magazine (Aŭgusto 1936). ""The Snows of Kilimanjaro" -- a long story". classic.esquire.com. Alirita la 20an de Januaro 2021.
2. ↑   Notes – The Snows of Kilimanjaro. *AFI Catalog*. Turner Classic Movies. Arkivita el la originalo je 6a de Septembro 2013. Alirita 16a de Junio 2013.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 714063
 |
Skulptaĵo en Vroclavo inspirita el *La persisto de la memoro*.
Skulptaĵo en Ŝanghajo inspirita el *La persisto de la memoro*.
**La persisto de la memoro** (en hispana: *La persistencia de la memoria*, en kataluna: *La persistència de la memòria*) estas pentraĵo de 1931 pentrita de artisto Salvador Dalí, kaj unu el liaj plej rekoneblaj verkoj kaj el la ekzemploj de superrealismo. Unuafoje montrita en la Gelerio de Julien en 1932, ekde 1934 la pentraĵo estis en la kolekto de la Muzeo de Moderna Arto de Novjorko (MoMA), kiu ricevis ĝin el anonima donanto. Ĝi estas amplekse agnoskita kaj ofte referencata en populara kulturo, kaj foje aludita pere de pli priskribaj (kvankam malĝustaj) titoloj, kiel "Fandiĝantaj horloĝoj", "la molaj horloĝoj" aŭ "la fandohorloĝoj".

La pentraĵo montras tri poŝhorloĝojn kiu anstataŭ esti rigidaj pro la metala ujo de la horcirklo estas tute adapteblaj al la diversaj malebanaj surfacoj, nome unu sur aristo (oni ne forgesu la influon de kubismo en la epoko), alia pendanta el minimuma seka arbobranĉo kaj finfone sur nerekonebla toleca figuro. Alia motivo, ofta en la mono Dalí-a, estas insektoj nome muŝo sur la pli memorebla fandohorloĝo kaj formikaro sur fermita ujo de poŝhorloĝo. La fona pejzaĝo estas malebla malplena abstraktaĵo.

Kritikistoj multe cerbumis pri eblaj interpretoj de la verko kaj la aŭtoro mem sugestis esti inspirita el fandanta fromaĝo. Li mem reuzis la motivon en aliaj pentraĵoj.

Notoj
-----

1. ↑   Staff editor (28a de januaro 1989). "Dali, The Flamboyant Surrealist". The Vindicator. Alirita la 20an de februaro 2019. "The death of Salvador Dali evokes the image of his most famous painting, Persistence of Memory."
2. ↑   Salvador Dali (2008). The Dali Dimension: Decoding the Mind of a Genius (DVD). Media 3.14-TVC-FGSD-IRL-AVRO. "Surprisingly, Dalí said that his soft watches were not inspired by the theory of relativity, but by the surrealist perception of a Camembert cheese melting in the sun. The painter insisted on this explanation in his reply letter to Prigogine, who took it as Dalí's reaction to Einstein's coldly mathematical theory." Alirita la 20an de februaro 2019.
Hieratika skribo: la Ebers-papiruso.
Papiruso Edwin Smith.
La **hieratika skribo**, termino venanta el la malnovgreka ἱερατικά (*hieratika*, sankta), permesis al la skribistoj de la Antikva Egiptio skribi rapide, simpligante la hieroglifojn kiam ili estis faritaj sur papirusoj, kaj estis proksime ligita al la hieroglifa skribo. Ĝi estis dum vastaj periodoj, la skribo uzita en administraj kaj religiaj tekstoj; ĝia nomo estis uzita unuafoje de Klemento de Aleksandrio en la 2-a jarcento.

La hieroglifa skribo ne estis la plej taŭga por skribi per kalamo sur papirusoj, kaj tio ĉi estigis la paralelan evoluon de la hieratika skribo, pli simpla kaj stiligita, kiu estis uzata de la skribistoj en religiaj, sciencaj kaj literatura skriboj ĝis fino de la malnova egipta civilizo.

Laŭ Goedicke, la hieratika skribo estis unuafoje uzata dum la pradinastia periodo de Egiptio, samtempe kiam la hieroglifa skribo evoluis, uzata ĉefe sur ŝtonoj. Kvankam la simboloj estas tre similaj, povas esti eraro konsideri la hieratikan skribon kiel derivaĵon de la hieroglifoj. La unuaj skribitaj tekstoj per inko kaj peniko kiujn ni konas havas nenian indicon pri la deveno de la hieratiko el la hieroglifoj. La surŝtone tajlitaj hieroglifoj ne aperis ĝis la 1a dinastio, kiam la hieratiko jam estis ofta praktiko. La du skribsistemoj estas ligitaj al paralela evoluo, ne en ununura linia evoluo. La hieratiko uziĝis dum la tuta faraona periodo, eĉ en la grek-romia periodo de Egiptio eĉ se malpli ofte.

La papiruso kun hieratika skribo plej anikva konata venas de la epoko de Neferirkara-Kakai, de la 5a dinastio; ĝi estis skribita per kalamo, kano tranĉita kiel peniko, kaj nigra inko, aŭ ruĝa kie estus necese substrekigi specifajn aferojn. La tekstoj estis faritaj kiel la hieroglifa skribo, en linioj aŭ kolonoj, sed ekde la 12a dinastio ĝi nur aperas en linioj kaj ĉiam de dekstro al maldekstro. Temas pri grafismo tre utila por uzado de papiruso kaj ostrakonoj.

Ekde la fino de la 20a dinastio ĝis komenco de la 26a dinastio, dum la Tria Meza Periodo de Egiptio, estiĝis la skribsistemo nomata "nenorma hieratika skribo" kiu estis uzata ekde la 9a ĝis la 7a jarcento a.K, en la regiono de Tebo, kie kelkaj enskriboj sur monumentoj estis realigitaj per hieratika skribo; sed ĝi ĉefe uziĝis en leĝaj tekstoj, lu-kontraktoj, leteroj kaj aliaj ĉiutagaĵoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Demotika skribo

* Kategorio Hieratika skribo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La kanalo apud Aresquiers, sur la monto Vic-la-Gardiole kaj Sète en la fono
En la franca **Canal du Rhône à Sète** aŭ en Esperanto Kanalo el Rodano al Sète estas kanalo 98 km longa kaj kiu iras de Beaucaire ĉe la rivero Rodano en Francio al la urbo Sète, kie ĝi atingas la basenon nomitan en franca Étang de Thau.

Tra la Baseno de Thau estas ligo al la Suda Kanalo. En Saint-Gilles estas ligo kun la Canal de Saint-Gilles, kiu iras al la Malgranda Rodano. La kanalo iras tra la bela pejzaĝo de la regiono Kamargo.

Post la konstruo, la Kanalo finiĝis en Aigues-Mortes kaj nomiĝis *Canal des Étangs* (Kanalo de la lagoj).

La kanalo havas nur unu kluzon kaj pro tio estas ŝatata de turismaj boatoj.

Lokoj apud la kanalo
--------------------

* Beaucaire
* Saint-Gilles
* Aigues-Mortes
* La Grande-Motte
* Carnon
* Palavas-les-Flots

La movebla ponto de Frontignan - nur foje malfermita
* Frontignan
* Sète

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Canal du Rhône à Sète en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* domŝipoj por prunti Arkivigite je 2008-12-01 per la retarkivo Wayback Machine
* Mapo kaj klimato
***La minuto preskribita por la sturmo*** estas romano de la franca verkisto Jérôme Leroy, origine publikigita en franca en 2008 kiel *La Minute prescrite pour l'assaut* kaj tradukita en Esperanton de Armela LeQuint kaj Ĵak Le Puil, kaj eldonita de Eldona Fako Kooperativa de SAT en decembro de 2014. 

La minuto preskribita por la sturmoLa romano prezentiĝas en tri partoj kaj epilogo. Temas pri apokalipsa rigardo al la moderna socio kiel historio inter du ĵus amantoj Kleber kaj Saraho, li verkisto kaj ŝi policano. Aliaj roluloj estas la Kolĥozanino je nudaj mamoj, blogistino kaj eldonisto, kaj la iamaj amantinoj de Kleber, nome Kloe kaj Kardjatu, aŭ la vinvendisto. La agado okazas ĉefe en Lilo, nordfranca urbo, kaj ne hazarde la libro aperis dum 2015 kiam okazis tie la Universala Kongreso de Esperanto. De tie la ĉefroluloj Kleber kaj Saraho veturas al ĉemara fuorto de Ambletezo, kie ili paŝas sian unuan amnokton. Post tio oni komprenas ke venas la fino kaj oni devas forlasi la urbon, neeltenebla post la tuta klimata ŝanĝo, alproksimiĝo de radioaktiva nubo, socipolitikaj tumultoj, kune kun polica subpremado, krom internacia ĝenerala militsituacio.

Kelkaj obsedoj de la aŭtoro estas seksumado, vino (francaj vinoj), verkistoj kaj la franca komunista partio, kvazaŭ ĝi ankoraŭ gravus en tiu apokalipsa panoramo.

Bibliografio
------------

* Jérôme Leroy, *La minuto preskribita por la sturmo*, Eldona Fako Kooperativa de SAT, decembro de 2014.

Eksteraj ligiloj
----------------

* retejo de SAT Alirita la 8an de Septembro 2015
**Leo von KLENZE** (1784-1864), novklasika germana arkitekto, pentristo de novklasikismo kaj verkisto. Lia frato estis la jurhistoriisto Clemens August Carl Klenze.

Vivo
----

Li elstaris kiel arkitekto de la bavara nobelaro sub la regado de Ludoviko la 1-a. Aŭtoro de la Gliptoteko de Munkeno (1816-34), por kiu li inspiriĝis en la verkado de Durand. Li ankaŭ dizajnis Ruhmeshalle en la Theresienwiese, kie elstariĝas la majesta statuo de Bavaria, la Reĝa Rezidejo, Königsplatz. Aliaj elstaraj verkaĵoj de tiu ĉi kreivulo estis Kastelo Wilhelmshöhe en Kassel, Valhalo (monumento) apud Ratisbono, kaj Befreiungshalle en Kelheim.

La caro Nikolao la 1-a (Rusio) okaze de vizito al Bavario entuziasmiĝis pro sia verkaĵo kaj dungis lin por la konstruado de la Nova Ermitaĝo en Sankt-Peterburgo, kiu konkretiĝis inter 1839 kaj 1852.

Von Klenze estis elstara reprezentanto de la skolo kiu revivigis la grekan stilon en Eŭropo kaj oni eĉ dungis lin por la renovigado de Ateno mem, okaze de la alveno de la monarĥio de Otto la 1-a (Grekio).

Vidu ankaŭ
----------

*Napoleon in Portoferraio*, 1839
* Gliptoteko (Munkeno)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Leo von Klenze en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Informoj pri Leo von Klenze en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)
* ligiloj ĉe DDB
* verkoj ĉe Zeno.org
* biografio sur arkitektura informpaĝo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 301364
* GND: 118563211
* LCCN: n81063500
* VIAF: 52481510
* ISNI: 0000 0000 8131 6912
* SUDOC: 067217850
* BNF: 13616364b
* BPN: 41115446
* ULAN: 500115569
* NLA: 35043195
* BIBSYS: 1030347
* RKD: 44747
* NKC: xx0197963
 |
**Leone Leoni** (ĉ. 1509 – 22a Julio 1590) estis itala skulptisto de internacia konsidero kiu veturis en Italion, Germanion, Aŭstrion, Francion, la tiam hispanan Nederlandon kaj Hispanion. Leoni estis konsiderita la plej fajna el la medalistoj de la *Cinquecento*. Li konstruis sian reputacion per komisioj kiujn li ricevis el la monarkoj de la dinastio de Habsburgoj nome Karlo la 5-a kaj Filipo la 2-a (Hispanio). Lia kutima medio estis bronzo, kvankam li laboris ankaŭ en marmoro kaj alabastro, gravuritaj gemoj kaj probable lasis kelkajn finigitajn verkojn en vakso (en kio multaj el liaj skulptaĵoj estis modelitaj), same kiel li dezajnis monerojn. Li ĉefe produktis portretojn, ĉefe de la hispanaj, kaj ankaŭ de la aŭstraj, Habsburgoj.

Karlo la 5-a de Leone Leoni, Prado.

Notoj
-----

1. ↑   James J. Rorimer en *The Metropolitan Museum of Art Bulletin* **26**. 4 (Aprilo 1931), p 88

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Leone Leoni en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Life de Vasari, en angla Arkivigite je 2009-02-22 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 507696
* GND: 118779567
* LCCN: no93030895
* VIAF: 57410696
* ISNI: 0000 0000 8137 0599
* SUDOC: 03052816X
* BNF: 12192515c
* ULAN: 500008130
* RKD: 49466
* NKC: jo20201075051
* BNE: XX1077068
 |
***League of Legends*** (*Ligo de Legendoj*, mallongigita kiel ***LoL***) estas multludista enreta ludo de Riot Games por Vindozo.

Ludmaniero
----------

Ludantoj ordigas en du paraj teamoj de Ĉampionoj (angle: *Champions*), 3v3 aŭ 5v5. Ekde la 27-a de septembro 2012, ekzistas 105 Ĉampionoj por elekti. Ĉiu ludanto komencas ĉe kontraŭaj flankoj de mapo en areo nomata la *Spawning Pool*, proksime tiel nomatan la *Nexus*. Teamo venkas la matĉon kiam la *Nexus* de la kontraŭa teamo estas detruita. Por detrui la *Nexus*, ĉiu teamo devas batali tra turoj kiuj lokas laŭ pado al ĉiu bazo, nomita *vojeto* (angle: *Path*). Survoje, ĉiu ludanto gajnas nivelojn per mortigado de Ĉampionoj kaj Sbiroj (angle: *Minions*, roluloj kiuj senĉese regeneras kaj atakas la kontraŭan teamon, ne kontrolita de ludantoj) de la kontraŭa teamo, kaj per mortigado de neŭtralaj monstroj. Kompletigante objektivojn rekompencos oro (angle: *gold*) al ludantoj, kiu estas uzata por aĉeti utilaĵojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio League of Legends en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
***Amo konkeras ĉion*** (latine *Amor Vincit Omnia*), ***La venka amo*** (itale *Amor vincitore*) aŭ ***La venka amoro*** estas verko de Caravaggio, pentrita en 1602 por Vincenzo Giustiniani, membro de la socia rondo de la kardinalo Del Monte. En taglibro datanta de la 17-a jarcento, la modelo estas nomita «Cecco», en la itala, diminutivo de Francesco. Verŝajne temis pri Francesco Boneri, itala artisto populare konata kiel Cecco del Caravaggio, vivinta proksimume de 1590 ĝis 1630 kaj pentriste aktiva inter 1610 kaj 1625. La arta historiisto Gianni Papi establas iajn kunligitecojn inter Bonieri kaj Caravaggio, simila al servutulo-amo, komencantaj ekde 1600. La verko montras nudan figuron de Kupido ŝarĝantan arkon kaj sagojn, dum li tretaĉas la simbolojn de artoj, sciencojn kaj registaron. La modelo estas nuda kaj estas malfacile akcepti, ke temas pri unu el liaj servutuloj. La kulmina punkto kiu ligas tiun ĉi pentraĵon al la religiaj estas la intensa ambigueco per kiu la pentristo uzas la modelojn en diversaj pozoj, ĉu sakrala, ĉu profana.

* Kategorio La venka amo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Lertecludo** estas ludo kiu kondiĉas reagkapablecon aŭ/kaj bona movlertecon (motorikon).

Infanoj lanĉantaj ringegojn
Estas lertecludoj disvastiĝinta ĉien sur la mondo, nedependa je kulturoj. Ekzemple ĉielenhopo(?) estas ĉie konata ludo.

La ĉefaj kababloj kondiĉataj pro tiaj ludoj estas la balanc-, ritm-, tuŝsenc- (haptik-), kaj distanctaksadkapabloj. Lertecludoj preskaŭ ĉiam servas nur por amuzo kaj por la prosperigo de la menciitaj kvalitoj. Ankaŭ apartprenantoj estas mikado kaj darto.

Kelkaj lertecludoj estas precizecsportoj. Jure, tiu ĉi nocio efmazas pli multa ol nur ludo pli multe influata per la ludista kapablo ol hazardaj elementoj - kontraŭe je la Hazardludoj. Laŭ tiu ĉi nocio, ankaŭ ŝako estas lertecludo. La aŭstra financministraro konsideras eĉ briĝon kiel lertecludo..

Kelkaj lertecludoj
------------------

La globlabirinto kondiĉas finan movlertecon
* Bilardo
* Boŭlso
* Ĉielenhopo
* Darto
* Garomo
* Kaptludo
* Mikado
* Muzikseĝo
* Novuso
* Rulglobeto
* Snukero

Kune kun la kreskanta videoluda diskonigo multe da lecertluda programaro ekestiĝis. Ili estas nomataj platformludoj. Sed tiaj ludoj ofte nur prosperigas la okul-mana kunordigo. La reaga kaj imagema prosperigoj estas pridisputata.

Fontindikoj
-----------

La germana artikolo

1. ↑  Bundesministerium für Finanzen – FAQ zum Glücksspielmonopol Arkivigite je 2007-12-19 per la retarkivo Wayback Machine (germane)

* Kategorio Lertecludo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Vido trans la ponto al la turo de la preĝejo de Sankta Nikolao.
La **Lehmann-ponto** troviĝas en la turingia ĉefurbo Erfurto. Ĝi estis unuafoje dokumente menciita en la jaro 1108-a kiel *Liepwinesbrucca*; la nomo referencus al Sankta Lebuino de Deventer kaj indikas eblan ĉeeston de setlantoj flandraj kaj frisaj. Ĝi troviĝas sur la Augustiner-strato meze inter Michaelis-strato kaj Aŭgustenana monaĥejo de Erfurto kaj transiras la rivereton Breistrom. Laŭ legendo ĝi estis farita fare de ŝafpaŝtisto nome Lehmann.

La legendo de ŝafisto Lehmann
-----------------------------

Certa ŝafisto paŝtis siajn ŝafojn ĉe la trapasejo sub la muelejo *Schildchenmühle*, kiam unu besto el la grego elfosis trezoron proksime de rozarbedo. Pro la neantaŭvidebla riĉeco Lehmann decidis transloĝiĝi urben, kio normale ja estis malpermesite al ŝafistoj. Pro tio li proponis al la urbo konstrui ŝtonan ponton, se la urbopolitikistoj donus al li rekompense norde de la travadejo tiom da tereno, kiom longen li sukcesus ĵeti argilan bulon. Post kiam la konsilistoj jesis, li ĵetis la bulon per sia ŝovelilo kaj starigis la ponton.

Historio
--------

La unua mencio estis en la kuro de transdono de bieno ĉe la norda fino de la ponto disde ĉefpiskopo Ruthard al abato de la abatejo Reinhardsbrunn. Ekde la 13-a jc ekzistis flanka vojo de la internacia komerca vojo *Via Regia*, trans tiu ĉi ponto en la direkto de Merseburg.

La ponto apartenis al la mezepoka komerca centro de Erfurto, kiu troviĝas inter la Lehmann-ponto, Krämerbrücke kaj la Preĝejo Ĉiuj Sanktuloj; tie estis ankaŭ la juda kvartalo de Erfurto. Ĝuste ĉe la ponto troviĝis dogandometo nomita *Judenzoll*, kie ĉiujare ĉirkaŭ Kristnasko la judoj devis pagi specialan imposton. Ĉe la suda rando estas la Georga Kolegieto, kie loĝis Lutero kiel studento de 1501 ĝis la monaĥiĝo. Norde de la ponto estis la preĝejo Sankta Nikolao, kiu servis ĝis 1747 kiel pontokapa preĝejo. De ĝi ekzistas hodiaŭ nur la turo.

Konstruita antaŭe el ligno, la ponto alikonstruitis en 1342 el ŝtono. En la 1977-a jaro la ŝtona ponto malkonstruitis kaj anstataŭitis en 1983 per unu el ŝtalbetono. Hodiaŭ la ponto ne servis por traflua trafiko sed nur kiel flankenirejo por baritaj stratoj (ekz. dum konstrulaboroj) aŭ dum festoj (ekz. dum la ĉiujara Festo ĉe Krämerbrücke). Barad-bolardoj mergeblaj ebligas trapason por veturiloj de polico, fajrobrigado kaj ambulancoj kiel ankaŭ por turismaj rondgvidadoj.

Literaturo
----------

* Stephanie Wolf: *Erfurt im 13. Jahrhundert: städtische Gesellschaft zwischen Mainzer Erzbischof, Adel und Reich*, Böhlau Verlag, 2005, ISBN 978-3-412124-05-2, p. 16-18.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Lehmann-ponto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La konstruinto de la ponto (legadserio)

Subnotoj
--------

1. ↑  Wolf: *Erfurt im 13. Jahrhundert*, p. 8.
2. ↑   Adolph Jaraczewsky: Die geschichte der Juden in Erfurt. C. Villaret, Erfurt 1868, p. 8
3. ↑  Informoj teknikaj pri la ponto
**Kiŝanganĝ,** hindie **किशनगंज** estas urbego en nordorienta Barato, en nordorienta parto de subŝtato Biharo, en kantono de Purnia, en la samnoma distrikto Kiŝanganĝ, kie ĝi estas ties sidejo.

Rivero ĉe Kiŝanganĝ

Demografio
----------

En 2011 Kiŝanganĝ havis 105 782 da loĝantoj kun legopovo 73,5%, pli alta, ol la landa averaĝo.

Geografio
---------

Kiŝanganĝ situas sur la nordhinda ebenaĵo laŭ averaĝa alteco de 54 m super la marnivelo proksime de 80 km okcidente de Okcidenta Bengalio, Bangladeŝo kaj Nepalo. Rajganĝ troviĝas 56, kantona sidejo Purnia 58, Katihar 72, Siliguri 83, subŝtata ĉefurbo Patnao 287, Kolkata 395, tutlanda ĉefurbo Delhio 1096, Mumbajo 1742 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

En tiu areo apartenis al la en:Mithila (region) antaŭ Kristo, kiu estis tiutempe unu el la plej gravaj politikaj kaj kulturaj centroj de Sudazio. Iam nomo de la urbo estis *Kriŝnakunĝ*.

Lingvoj
-------

En Kiŝanganĝ oni parolas plej ofte hindie, urdue kaj bengale.

La inundo en 2017 atingis eĉ la stacidomon en Kiŝanganĝ

Religioj
--------

En Kiŝanganĝ la plej ofta religio estas la hinduismo kun 55,5%, poste islamo (42,5%), la ceteraj religioj estas malpli, ol 1%.

Klimato
-------

En Kiŝanganĝ la temperaturo varias inter 19-30 °C. Jare pluvas meze po 1961 mm, en ĉiuj monatoj pluvas, sed inter majo kaj oktobro tre ofte pro la musono, en novembro kaj decembro apenaŭ pluvas.

Trafiko
-------

Kiŝanganĝ havas trairan fervojan linion, 3 ĉefvojoj kaj du flankovojoj kuras al la urbego. La mapo montras loke flughavenon (eble armea posedaĵo), la plej proksima flughaveno funkcias ĉe Siliguri.

Vidindaĵoj
----------

* diversaj preĝejoj

Fontoj
------

* WikiTrans


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
Inercirado de malnova forĝejo en Witten, Germanujo.
**Inercirado** aŭ inertorado estas (ofte peza) rado sur rotacianta akso, kies inerteco ebligas kontraŭstari momentajn rezistojn, reguligi rapidon kaj povas eĉ servi kiel ĉefa energifonto por maŝinoj. La inercirado povas transdoni grandan energion je momento.

La pezaj inerciradoj ne eltenas grandan perimetran rapidon kaj splitiĝas super iu rapido.

Oni konstruas malpezajn, malgrandajn inerciradojn el grand-firma ŝtalo, kies mezo estas pli dika ol la ekstera parto. Ĝi povas rezervi multon da energio pro la atingata pli granda rapido.

Inercirada akumulatoro
----------------------

G2 inercirada modulo, NASA.
**Inercirada akumulatoro** rezervas la energion en formo de kineta energio, sed nur por mallonga tempo (kelkaj horoj). Ĝi havas magnetan lagron, estas produktita el kompozita materialo (karbonfibra epoksirezino) kaj ties rotoro rotacias 10-60.000/min. Oni uzas la inerciradan akumulatoron ĉe energicentraloj (energirezervo de 1,3-7 kWh) sed planas ilian uzon en la kosmostacio. Ĝia avantaĝo estas la tolero de abrupta energidepreno.

* Kategorio Inercirado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Letkés** [letkEŝ] estas vilaĝo en Hungario en regiono Meza Hungario, en departemento Pest, en Distrikto Szob.

Vilaĝdomo de Letkés
Preĝejo de Letkés

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 25 km²
* Loĝantaro: 1170
* Poŝtkodo: 2632
* Telefonprefikso: 27

Situo
-----

Letkés situas inter montaro Börzsöny [borĵonj] kaj rivero Ipeľ (kiu estas samtempe la slovaka landlimo), laŭ traira flankovojo, for de ĉefvojo kaj fervojo. La vilaĝo havas ponton kaj iam limpasejon al Slovakio.

Historio
--------

La komunumo estis loĝata jam dum la kuprepoko kaj bronzepoko, poste setlis keltoj kaj avaroj. La unua skriba mencio estis en 1231. La komunumo ne senhomiĝis dum la turka erao. En 1811 katolika preĝejo omaĝe al **Ĉieliro** de Kristo konstruiĝis. En 1920 la komunumo trovis sin ĉe la nova landolimo. En 1945 oni disdonis parcelojn al la malriĉaj kamparanoj el la grandbieno. En 1948 kolĥozo pri **Bastiono** formiĝis. Ekde 2008 ambaŭ landoj apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas trairebla senkontrole kaj la rivero estas boatebla.

Vidindaĵoj
----------

* katolika preĝejo

Famuloj
-------

En la fruaj jaroj en Letkés vivis István Pion.

* Kategorio Letkés en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Ne konfuzu ĉi tiun artikolon kun lekcio. |

**Leciono** estas unu instrutempo, ordinare en lernejo, kaj lernaĵo prezentita dum tiu instrutempo aŭ unu ĉapitro de lernolibro (precipe fremdlingva) kaj lernaĵo prezentita en tiu ĉapitro.

Ĉar etimologie leciono signifas *legaĵo*, estas tiel nomata ankaŭ legaĵo el la Biblio dum matenaj horpreĝoj.

Metafore estas leciono uzata ankaŭ kiel instruo de sperto, precipe kiel puno pro misfaro: *doni al iu lecionon pri moroj, lecioni iun pri bona konduto, tiu akcidento servu al li kiel leciono, tio estas instrua leciono por ĉiuj, al kokino la ovo lecionojn ne donu*.

Lerneja leciono kutime koncernas konkretan temon: *fari lecionon pri matematiko, doni lecionon pri algebro, vizitadi lecionojn pri zoologio, frekventi lecionojn pri ĉevaloj* ktp.

La instruisto sin preparas por la leciono, por ke li povu prezenti kaj klarigi la lernaĵon al la lernantoj, kaj la lernantoj sin preparas por la leciono, por ke ili povu reciti la lecionon antaŭ la instruisto kaj montri, ke ili scias la lecionon. Nepreparitaj lernantoj, kiuj ne lernis aŭ forgesis sian lecionon, estas punataj, tial pro timo antaŭ la puno ili kelkfoje ne iras en la lecionon, evitas la lernejon kaj vagas dum la lecionoj tra la stratoj - poste la puno estas multe pli severa.

Kompleta serio de lecionoj pri difinita temo estas nomata lecionaro.

Proverbo
--------

Ekzistas pluraj proverboj pri leciono en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili:

* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Al hundo bastono - al hom' leciono.* **"** |

 |
* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Al kokino la ovo lecionojn ne donu.* **"** |

 |
* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Lecionoj al profesoro estas vana laboro.* **"** |

 |

Referencoj
----------

1. ↑   Lernu. Arkivita el la originalo je 2011-12-25. Alirita 2009-02-28.

* Kategorio Leciono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Leciono en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Galileo |

Emblemo de Galileo
Galileo lanĉo sur Sojuz raketo je la 21-a de oktobro 2011
**Galileo loktrova sistemo** estas kunlaborprojekto inter EKA kaj EU pri fari civilan varianton de la Usona tutmonda loktrova sistemo (ang. *GPS*). La projekto longe estis kaj daŭre estas survoje kaj oni atendas ke ĝi funkcios ekde 2020. Oni atendas ke la tutkosto de la projekto kreskas al 5,3 miliardoj euroj kiam ĝi finas laŭplane.

Je la 21-a de oktobro 2011 la unuaj du satelitoj estis lanĉintaj ekde la lanĉejo apud Kourou. La satelitoj portas knab(in)ajn nomojn el tuta Eŭropo. La unuaj du nomiĝas Thijs kaj Natalia. Intertempe kvar satelitoj estas lanĉitaj (decembro 2013).

La unuaj servoj bazitaj sur konstelacio da 18 satelitoj verŝajne estos lanĉataj ekde 2014, dum la kompleta konstelacio kun 30 satelitoj kun ĉiuj servoj ne estos preta antaŭ 2020.

Galileo fazoj
-------------

* Testo de la sistemo 2005 (ang. *Galileo System Test Bed (GSTB)*)
* : Lanĉo de Giove A (Galileo enorbita taksero, ang. *Galileo In-Orbit Validation Element*)
* : Certigi ke ĉio funkcias antaŭ lanĉo de la sekvaj satelitoj.
* Enorbita validado 2006-2008 (ang. *In-Orbit Validation (IOV)*)
* : Lanĉo de Giove B 2006.
* : Lanĉo de du pliaj satelitoj.
* : Ĝenerala testo de la sistemo kaj konfirmo pri la funkcio de la teknologio.
* Tutfunkcia kapableco 2008-2020 (ang. *Full Operational Capability (FOC)*)
* : Lanĉo de 26 pliaj satelitoj.

Satelitoj
---------

* Giove A – Lanĉita la 28-a decembro 2005.
* Giove B – Lanĉita en 2007.
* Kvar satelitoj lanĉitaj en 2008.

Plia legajxo
------------

Perragin, Charles kaj Renouard, Guillaume Galileo, dudek jaroj da fuŝoj ĉe la rivalo de GPS 'Le Monde Diplomatique', majo 2019.

* Kategorio Galileo (loktrova sistemo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Monogramo de Kristo
Labaro ĉe la konsula simbolo de Probo.
La **labaro** (en latino: *labărum-i;* en greka: *λάβαρον,* *lábaron*) estis standardo uzita de la romiaj imperiestroj. Ŝajne jam la grekoj uzis standardon de figuro simila al labaro, nome *vexillum*. La labaro estis uzata ekde la epoko de la imperiestro Adriano, tamen, kiam Konstantino abandonis paganismon modifis la labaron anstataŭante la *Jupiteran Aglon* per la *Krismono* aŭ monogramo de Kristo.

La labaro en tempo de Konstantino konsistis el longa lanco aŭ pik-stango kies stangeto estis orumita trapasata pinte per ŝovelilo, formante ian krucon. Supre estis brila krono el oro kaj juveloj meze de kiu videblis la monogramo de Kristo formita de la du greklingvaj komencaj literoj nome *X* kaj *P* (*Ĥio* kaj *Ro*) de tiu nomo (**χρ**ιστóς) tiele ke la lasta estu meze de la unua. Krome kutime estis ambaŭflanke la du literoj alfo kaj omego, unua kaj lasta de la greka alfabeto. El traŝpalo pendis kvadrata tolaĵo el purpuro bordita el oro kaj ornamita per juveloj, meze de kiu estis aglo bordita el oro, en kies loko Konstantino metigis la monogramon de Kristo.

* Kategorio Labaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)