|  |
| --- |
| Heksametilena nitrilo |
| Kemia formulo |  **C7H13N** |
| Heptanonitrilo |
| **Bastona kemia strukturo de la Heptanonitrilo** |
| Heptanonitrilo |
| **Tridimensia kemia strukturo de la Heptanonitrilo** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * Cianoheksano
* Heksila cianido
* Enantonitrilo
 |
| CAS-numero-kodo | 629-08-3 |
| ChemSpider kodo | 11866 |
| PubChem-kodo | 12372 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | senkolora aŭ palflava, brulema likvaĵo |
| Molmaso | 111,18696 g mol−1 |
| Denseco | 0,81 g/cm−3 |
| Fandpunkto | -63,8°C  |
| Bolpunkto | 186,5°C  |
| Refrakta indico | n\_{{761}}^{{20}} 1,4190 |
| Ekflama temperaturo | 60,5°C 58°C |
| Solvebleco | Akvo:2,92 x 10-2 g/L |
| Mortiga dozo (LD50) | 273 mg/kg (buŝe) |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 02 – Treege brulema | 06 – Venena substanco |

|  |
| --- |
| 07 – Toksa substanco |

 |
| GHS Signalvorto | Averto |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H226, H302, H312, H315, H319, H332, H335 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P210, P233, P240, P241, P242, P243, P261, P264, P264+265, P270, P271, P280, P301+317, P302+352, P303+361+353, P304+340, P305+351+338, P317, P319, P321, P330, P332+317, P337+317, P362+364, P370+378, P403+233, P403+235, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**Heptanonitrilo** aŭ **heksila cianido** (ankaŭ konata kiel heksametilena cianido aŭ cianoheksano) estas organika komponaĵo kun molekula formulo C7H15N. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun akra odoro kaj estas uzata en la sintezo de diversaj organikaj komponaĵoj. Heptanonitrilo estas ofte uzata en la produktado de farmaciaĵoj, aromoj, kaj aliaj industriaj kemiaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata kiel solvanto kaj en la sintezo de diversaj aliaj komponaĵoj.

Heptanonitrilo povas esti sintezata per kelkaj metodoj, inkluzive de la nitrilosintezo, la cianigado de alkinoj, kaj la cianigado de alkenoj. La nitrilosintezo implicas la reakcion de alkilhalogenido kun natria cianido en akva solvaĵo. La cianigado de alkinoj implicas la reakcion de alkino kun hidrogena cianido en la ĉeesto de katalizilo. La cianigado de alkenoj implikas la reakcion de alkeno kun hidrogena cianido en la ĉeesto de katalizilo.

Heptanonitrilo estas uzata en gamo da sciencesploraj aplikoj. Ĝi estis uzata en la sintezo de diversaj organikaj komponaĵoj, kiel ekzemple medikamentoj, aromoj, kaj aliaj industriaj kemiaĵoj. Ĝi ankaŭ estis utiligata kiel solvanto por la sintezo de aliaj kunmetaĵoj. Heptanonitrilo estas uzata en la sintezo de gamo da farmaciaĵoj, inkluzive de antibiotikoj, kontraŭfungaj, kaj analgeziaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata en la sintezo de aromoj kaj aliaj industriaj kemiaĵoj.

Heptanonitrilo estas organika komponaĵo kun molekula strukturo kiu konsistas el sep karbona ĉeno kun nitrogenatomo en la fino. La nitrogenatomo respondecas pri la akra odoro de la kunmetaĵo. Heptanonitrilo estas senkolora likvaĵo ĉe vivmedia temperaturo kaj estas uzata en la sintezo de diversaj organikaj komponaĵoj. La mekanismo de ago de la heptanonitrilo ne estas plene komprenata, sed ĝi verŝajne funkcias kiel nukleofilo en la sintezo de diversaj organikaj substancoj. La biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj de Heptanonitrilo ne estas plene komprenataj, sed ĝi verŝajne havas mildan sedativan efikon.

Heptanonitrilo havas kelkajn avantaĝojn kaj limigojn por uzo en laboratorioeksperimentoj. Unu el la ĉefaj avantaĝoj de Heptanonitrilo estas ke ĝi estas relative ne-toksa kunmetaĵo, igante ĝin sekura uzi en laboratorioeksperimentoj. Ĝi ankaŭ estas relative malmultekosta kaj facile akirebla. Tamen, Heptanonitrilo estas tre reaktiva kunmetaĵo kaj povas esti malfacile manipulebla en la laboratorio. Aldone, ĝi estas volatila kaj havas fortan odoron.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **heptanonitrilo** per sendidratigado de **heptanamido** en ĉeesto de fosfora pentaoksido:

|  |
| --- |
| heptanamido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{-\,H\_{2}O}]{P\_{2}O\_{5}}}\,}}} Heptanonitrilo +klorida acido |
|

  

### Sintezo 2

* Preparado de la **heptanonitrilo** per traktado de **kloroheptano** kaj **natria cianido**:

|  |
| --- |
| kloroheksano +natria cianido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}Heptanonitrilo +klorida acido |
|

  

### Sintezo 3

* Preparado de la **heptanonitrilo** per traktado de **kloroheptano** kaj **cianida acido**:

|  |
| --- |
| kloroheksano +cianida acido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}Heptanonitrilo +klorida acido |
|

  

### Sintezo 4

* Preparado de la **heptanonitrilo** per optidigo de **heptilamino**:

|  |
| --- |
| Heptilamino {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{-\,H\_{2}O}]{CuO}}\,}}}Heptanonitrilo |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Ketonoj

Referencoj
----------

1. ↑  Chembk
2. ↑  Chemical Book
3. ↑  GuideChem
4. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
5. ↑  Chemsrc
6. ↑  The Good Scents Company
7. ↑  P212121
8. ↑  BenchChem