recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La **Cordillera del Cóndor** (kondora montaro) estas montaro en orientaj Andoj kiu estas ĉirkaŭ la internacia limo inter Ekvadoro kaj Peruo en Sudameriko.

*Epinecrophylla ornata* el la montaro, kiu havas tre riĉan populacion de birdaroj.
La montaro etendas proksimume 150 km norde al sudo kaj ties maksimuma alto atingas proksimume 2,900 m. La riveroj Santiago kaj Cenepa fluas laŭlonge de ties orientaj deklivoj en la peruva flanko. Dum ĉirkaŭ 160 jaroj, la areo de tiu limo estis tialo de konflikto kaj pridisputado, kaj eĉ kaŭzis armitajn konfliktojn inter ambaŭ landoj en 1941, 1981 kaj 1995. Post la prilima konflikto de 1995, ambaŭ landoj entreprenis diplomatan negocadon, rezulte en la pactraktato de 1998 kiu difinis la precizan lokon de la internacia limo.

La Kondora Montaro estas areo de granda intereso en biologio, eble havante la plej riĉan flaŭron inter la areoj samgrandaj de Sudameriko, kaj estas konsiderata de Conservation International kiel unu el plej gravaj biodiversecaj areoj en la planedo. La montaro havas unu el plej altaj koncentroj de vaskulaj plantospecioj ankoraŭ nekonataj al la scienco. La areo estas parto de la ekoregiono Montararbaroj de Orienta Montaro.

4° 0′ S 78° 30′ U﻿ / ﻿4.000 °S, 78.500 °U﻿ / -4.000; -78.500 (mapo)Koordinatoj: 4° 0′ S 78° 30′ U﻿ / ﻿4.000 °S, 78.500 °U﻿ / -4.000; -78.500 (mapo)

* Kategorio Cordillera del Condor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Dialektika materiismo** estas filozofio de scienco kaj naturo disvolvigita en Eŭropo kaj bazita sur la verkoj de Karl Marx kaj Friedrich Engels. Kontraste al la Hegela dialektiko, kiu emfazis la idealisman observon ke homa sperto estas dependa el la mensaj perceptoj, Marksisma dialektiko emfazas la gravon de la realmondaj kondiĉoj, laŭ terminoj de klaso, laboro, kaj sociekonomikaj interagoj. Marx supozis, ke tiuj materiaj kondiĉoj enhavas kontraŭdirojn kiuj celas solvon en novaj formoj de socia organizado.

Dialektika materiismo akceptas la evoluon de la natura mondo kaj la apero de novaj kvalitoj de la Esto je novaj stadioj de evoluo. Kiel Z. A. Jordan notis, "Engels faris konstantan uzadon de metafizika rigardo ke la alta nivelo de ekzisto aperas el kaj havas siajn radikojn en la malsupra nivelo; ke la plej alta nivelo konstituas novan ordon esti en ties neeviteblaj leĝoj; kaj ket tiu procezo de evolua antaŭeniro estas regata per leĝoj de disvolvigo kiuj reflektas bazajn proprecojn de 'materio en movo kiel tuto'."

La formulo de la soveta versio de dialektika kaj historia materiismo (kiel en la Stalina libro *О диалектическом и историческом материализме*, Dialektika kaj historia materiismo) en la 1930-aj jaroj fare de Jozefo Stalino kaj liaj asociitoj, iĝis la "oficiala" soveta interpreto de Marksismo. Ĝi estis kodigita kaj popularigita en lernolibroj kiuj devis esti legitaj en Sovetunio same kiel en kelkaj aliaj landoj de Orienta Eŭropo.

Notoj
-----

1. ↑  Z. A. Jordan, *The Evolution of Dialectical Materialism* (London: Macmillan, 1967).
2. ↑  Paul Thomas, *Marxism and Scientific Socialism: From Engels to Althusser* (Londono: eldonejo *Routledge*, 2008).
3. ↑  Jordan, p. 167.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 646917
* GND: 4037931-0
* LCCN: sh85037522
* BNF: 11937259c
* NDL: 00574445
* NKC: ph114313
* BNE: XX524852
 |
**Szemerei SZEMERE Bertalan** (pron. Semere Bertalan) (1812-1869) estis hungara politikisto, unu el la gvidantoj dum la hungara batalo pri libereco en 1848-1849, ĉefministro de Hungario kaj ano de la Hungara Scienca Akademio. Lia nepo estis György Kürthy.

Li jam fruaĝe parlamentaniĝis (1832), en 1836 li faris grandan rundvojaĝon en Eŭropo kaj fine de la 1840-aj jaroj iĝis gvidanto de la liberala Opozicia Partio. Li estis ministro pri internaj aferoj de Hungario (inter aprilo kaj septembro 1848) dum la registaro de Batthyány Lajos; ekde la 8-a de oktobro 1848 li estis ano de la Patrujdefenda Komisiono. Li organizis an la norda parto de Hungario la armeon. Post la sentronigo de la Habsburga Monarĥio, li iĝis ĉefministro kaj ministro pri la internaj aferoj (inter majo kaj aŭgusto 1849). Post la malvenko de la hungara liberecbatalo, li rifuĝis al Turkio, dumvoje fosante la reĝajn simbolojn ĉe Orsava. Poste livivis en Parizo, Londono. Oni juĝis lin en lia foresto je morto (1851).

Li kverelis kaj forte malopiniis al Lajos Kossuth. Li proponis jam en 1860 la interkonsenton kun Aŭstrio. Li revenis Hungarion en 1865 freneziĝinte.

Vidu ankaŭ
----------

* Listo de hungaraj ĉefministroj

* Kategorio Bertalan Szemere en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 25025
* GND: 119026201
* LCCN: n85376010
* VIAF: 64808610
* ISNI: 0000 0001 1877 1709
* SUDOC: 184666538
* BNF: 12733846h
* NKC: jn20010525275
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Zoltán Solymosi** [ŝojmoŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Solymosi Zoltán** estas hungara baletisto, altlerneja instruisto. Lia frato Tamás Solymosi same estas baletisto.

Zoltán Solymosi naskiĝis la 12-an de decembro 1967 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zoltán Solymosi akiris diplomon en la Hungara Dancarta Altlernejo en Budapeŝto en 1988. Lia unua grava engaĝiĝo okazis en 1986 en la en:Dutch National Ballet. Post 3 jaroj li aliĝis al baleta frakcio de la Bavara Ŝtata Operejo, post jaro al Teatro alla Scala. En tiu periodo li havis statuson en la Dancarta Altlernejo. En 1991 li same estis gastobaletisto en en:The Royal Ballet. Pro la sukcesoj li ekhavis postenon kaj li rapide akiris spertojn en ĉiuj plej gravaj roloj en la repertuaro. En 1994 Solymosi turneis kun la Reĝa Baleto en Usono. En 1995 li forlasis la Reĝan Baleton por iĝi sendependa, poste li estis gastartisto kun la en:English National Ballet. En la sekvanta jaro li revenis al Budapeŝto, kie li ekinstruis en la Dancarta Altlernejo. Li ricevis hungarajn ŝtatajn premiojn ekde 1993, el lil la plej valora estas premio Kossuth en 2020.

Elektitaj roloj
---------------

* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: *The Sleeping Beauty* (La dormanta belulino)

Roloj en filmoj
---------------

* *Gala Tribute to Tchaikovsky* (televizia filmo, 1993) - dancisto
* *The House* (televizia biografia filmo, 1996) - li mem

Vidu ankaŭ
----------

*

Fontoj
------

* 
* WikiTrans

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 684247
* LCCN: n97850035
* VIAF: 26359984
 |
**Cordovín** [kordoBIN] estas vilaĝo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la nordokcidenta Komarko de Nájera kaj precize en la okcidento de la regiono.

La municipa teritorio de Cordovín, en la okcidento de la regiono.
La preĝejo.

Geografio
---------

Ĝi estas loĝloko kun komunikvojo laŭ la regiona ŝoseo LR-207 inter Alesanco norde kaj Badarán sude. Ĝi estas ĉe la meza fluejo de la Valo de la rivero Najerilla, je 594 metroj super marnivelo.

Historio
--------

Frua dokumenta mencio datas de buleo de 1199 per kiu oni donis privilegiojn al la monaĥejo de San Millán de la Cogolla kaj aperis nomita kiel Cordovin, nomo kiu laŭ Alarcos indikus, ke la posedanto estus kordovano.​ 

En la 1960-aj jaroj la elmigrado iris al enlandaj centroj, unue al Bilbao, Barcelono kaj Madrido, kaj en la 1970-aj jaroj al Logroño. El la 1950-aj jaroj oni malaltiĝis el 510 loĝantoj ĝis la nunaj 158.

Aktualo
-------

La bazo de la ekonomio estas agrikulturo, kaj ĉefe vinproduktado, sekvuta de tritiko kaj hordeo, krom la fruktoĝardenoj.

La loĝantaro estas tre maljuniĝinta. Vizitindaĵoj estas la preĝejo kaj la ermitejo, la montara pejzaĝo, rivero Najerilla ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Rioĥo

Notoj
-----

1. ↑   Ranz Yubero, José Antonio; José Ramón López de los Mozos (1a semestro 2002). «Topónimos riojanos del patrimonio emilianense en una bula de 1199. (Arkivo de San Millán M. 41-52)». Berceo (142): pp. 65 ĝis 76. ISSN 0210-8550.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 795896
 |
**Bertie Ahern**, plennome **Patrick Bartholomew AHERN** aŭ Pádraig Parthalán Ó hEachthairn (naskiĝis la 12-an de septembro 1951 en Dublino) estas irlanda politikisto. Li estis la 10-a Taoiseach (prezidanto de la registaro) de la Respubliko de Irlando ekde la 26-an de junio 1997 ĝis majo de 2008.

Li estis Teachta Dála (TD) ekde 1977 kaj li reprezentis la distrikton de Centra Dublino. Li estis membro de la registaroj de Charles Haughey kaj Albert Reynolds kiel Ministro de Laboro (1987–1991) kaj de Financo (1991–1994). Li ankaŭ servis iom da tempo kiel Tánaiste post la kolapso de la koalicio de Albert Reynolds. En 1994 li estis elektita 6-a estro de Fianna Fáil.

Post 1997 li estris registaran koalicion de sia partio Fianna Fáil kune kun la Irlandaj Verduloj kaj la *Progesemaj demokratuloj*, kun la helpo de aliaj politikistoj. Li estis ege sukcesa dum pluraj jaroj, kaj akiris internacian prestiĝon pro sia rolo en la pacakordoj de Norda Irlando.

Skandalo pro afero de monpago, devigis lin demisii kiel Taoiseach je la 6-an de majo 2008.

* Bertie Ahern en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Bertie Ahern en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 238249
* GND: 131510428
* LCCN: nr99004261
* VIAF: 20818928
* ISNI: 0000 0000 7873 1891
* SUDOC: 154465208
* NKC: xx0055723
 |
**Zoltán Szabadai** [sabadai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabadai Zoltán** estas hungara kemiisto, altlerneja instruisto.

Zoltán Szabadai naskiĝis la 11-an de januaro 1945 en Szeged.

Biografio
---------

Zoltán Szabadai maturiĝis en gimnazio en Timișoara en 1963, poste li akiris kemian diplomon en Universitatea Babeș-Bolyai en 1968. Post 3 jaroj li doktoriĝis en universitato de Timișoara. Inter 1968-1977 li laboris en akademia instituto en Timișoara, poste li esploris en la sama urbo en la medicina universitato, inter 1985-1990 li estis laboratoriestro pri nutraĵoj. En 1990 li ekinstruis en universitato kiel docento.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Az Absorbtion Spectra in the Ultraviolet and Visible Region* (1973, kun aliaj)
* *Orvostudományi laboratóriumi gyakorlati útmutató* (1981)
* *Bazele fizico-chimice ale metodelor de control analitic al medicamentelor.* (2004–2005)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2019-12-07. Alirita 2019-12-07.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 671983
 |
**ÁRKAY Bertalan** (11-a de aprilo 1901, Budapeŝto – 23-a de novembro 1971. Budapeŝto): arkitekto, nepo de arkitekto Mór Kallina. Lia patro estis Aladár Árkay, lia edzino estis Lili Árkayné Sztehló.

Li studis en la budapeŝta Politeĥnika Universitato, poste li laboris ekde 1925 apud sia patro, estis stipendiisto de la pariza Akademio de Belartoj de Francio en 1926 kaj kunlaboranto en laboroficejo de Thier, pariza arkitekto. Li plustudis en la viena Arkitekta Majstrolernejo de P. en (1927) kaj en Romo (1929). Inter 1928–1940 li planis kaj konstruigis multajn modernajn vilaojn. En 1930 li gajnis kun sia patro premion pro la elkonstrua plano de la Elizabeta bulvardo. Ekde 1932 li direktis la planadon de la nova kirko en *Városmajor* (urboparto de Budapeŝto). Li transprenis en 1932 de sia patro la planadon de preĝejo *Fogadalmi* de Mohács. Oni konstruis laŭ liaj planoj la ludomon de la Tutlanda Sociasekura Insituto sur la placo *Köztársaság* (Respubliko) (1935). En 1934 li planis la hungaran ekspoziciejon en Romo por la Internacia Ekleziarta Ekspozicio, kaj en 1936 pavilonon de Milana Triennálé. En 1937 li renovigis la hungaran konstruaĵon de la Venecia Biennálé.

Laŭ liaj planoj estis konstruitaj lernejoj, ludomoj, domaro, hospitalo. En 1948 li renovigis la subpreĝejon de katedralo en Vác kaj la konstruaĵon de la budapeŝta Belarta Muzeo. Ekde 1949 li estis kunlaboranto ĉe Publikkonstru-plana Instituto. Li ricevis multajn distingojn enlande kaj eksterlande sur ekspozicioj.

Oni deponas lian plankolektaĵon pri Budapeŝto en la Budapeŝta Historia Muzeo, inter aliaj la planojn de lia unua edzino SZTEHKÓ Lili pri vitrofenestroj.

Menciindas ankaŭ liaj pentraĵoj, li ofte partoprenis en ekspozicioj.

* Kategorio Bertalan Árkay en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 34683
* GND: 129160342
* VIAF: 47833598
* ISNI: 0000 0000 2701 0322
* ULAN: 500336750
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Zoltán Ráth** [rAt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ráth Zoltán** estis hungara ekonomikisto, statistikisto, juristo, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1894). Lia patro estis Károly Ráth (historiisto).

Zoltán Ráth  naskiĝis la 2-an de junio 1863 en Győr. Li mortis la 6-an de aŭgusto 1902 en *Csanak* (nuntempa urboparto de Győr),

Biografio
---------

Zoltán Ráth maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1880, baldaŭe li studis juron en Jura Akademio (Győr) (1881-1883), poste en Reĝa Universitato de Budapeŝto. Li lernis ekzemple de Gyula Kautz, Károly Kerkapoly. Li ricevis diplomon en 1886. Post 2 jaroj li ekinstruis. Spite tion li eklaboris en statistika oficejo. En 1892 li iĝis privata profesoro en la universitato, same en la teknikuniversitato. En 1896 li ekinstruis en la Reĝa Jura Akademio (Kassa).

Verkaro (elekto)
----------------

* *A földjáradék helye a nemzetgazdaságtan rendszerében* (1887)
* *A közgazdaságtan újabb feladatairól* (Pri novaj taskoj de la ekonomiko), (1892)
* *Népszaporodásunk kérdése a XX. század küszöbén* (1901)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero R kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero M kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)
**Folkhemmet** (en esperanto „popolhejmo") estis grava politika metaforo de la svedaj socialdemokratoj en la 1930-aj kaj 1940-aj jaroj kaj estis uzata por la klopodita bonstata ŝtato. La nocio hodiaŭ ne estas plu uzata kaj estas anstataŭigita per la sinonimo Bonstata ŝtato.

Origino
-------

La nocio „Popolhejmo" kiel metaforo por politika vizio aperas unuafoje en naciaj kaj dekstre konservativaj rondoj. La ŝtatsciencisto kaj politikisto Rudolf Kjellén skizis en sia verko „La ŝtato kiel vivformo" (1916) aŭtoritatan kaj mistikan ŝtat-nocion, kiu difinis la ŝtaton kiel organismon kaj parolis pri estonta Popolhejmo. La nocion transprenis ankaŭ Manfred Björkquist, gvidanto en la sveda eklezio, kamparana politikisto.

Socialdemokrata metaforo
------------------------

En iu politika diskuto de 1928, la partia gvidanto de la socialdemokratoj Per Albin Hansson, uzis la nocion „Popolhejmo" por priskribi la celojn de la socialdemokrata politiko en Svedio. Lia posteulo Tage Erlander parolis jam pri „forta socio", kaim li priskribis celojn de la socialdemokratoj. Pli poste la nocio estis anstataŭita per la vorto Bonstata ŝtato.

Per Albin Hansson parolis pri egalrajteco, apogo de malriĉuloj, malfortuloj, handikapuloj, infanoj ktp.

Literaturo
----------

* Henrik Berggren & Lars Trägårdh: *Är svensken människa? Gemenskap och oberoende i det moderna Sverige*. Stockholm 2006.
* Tommy Möller: *Svensk politisk historia 1809-1975*. Lund 2004.
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Araba struto** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Strutoformaj *Struthioniformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Strutonedoj *Struthionidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Struthio* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | *Struthio camelus* |
| Subspecio: | ***S. c. syriacus*** |

 |
|
| Trinomo  |
| ***Struthio camelus syriacus***Rothschild, 1919 |
|
|
| Konserva statuso |
| **Konserva statuso: Formortinta (1966)** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Araba struto  |

 |
| v • d • r |

La **Araba struto** (*Struthio camelus syriacus*) estas formortinta subspecio de struto, kiu vivis en Mezoriento kaj pli precize iam en duoninsulo Arabio, sed poste ne pro dezertiĝo kaj nur ĉe la limo de Saŭdarabio, Jordanio, Irako kaj Sirio; eble en la duoninsulo de Sinajo tiu ĉi subspecio koincidis kun la afrika struto. Tiu birdo estis deklarita formortinta ek 1966. Ili estis iomete pli grandaj ol la nomiga subspecio struto (*Struthio camelus camelus*), la ino pli senkolora.

Tiu struto estis tre konata de la popoloj de la regiono ekde la antikveco kaj estis priskribata detale en verkoj de arabaj naturalistoj de la Mezepoko, krom menciataj aŭ reprezentataj en restaĵoj de Mezopotamio, Asirio kaj Palestino (judoj). La araba struto estis ĉasata ĉefe de nobeluloj pro sia viando, haŭto kaj specife pro ties plumoj kiuj estis komercataj ĉe Ĉinio. Tiu birdo estis menciata en la tiamaj referencoj kiel *kamelbirdo*. 

Ekde la 20-a jarcento, la araba struto iĝis konsiderata kiel tre rara. En la 1920-aj jaroj la bestoĝardeno de Londono klopodis la lastaj rehavi la subspecion per aĉeto de ovoj al kontraŭleĝa ĉasisto. Tiuj ovoj estis senditaj al Londono kie oni klopodis artefaritan kovadon malsukcese. Ties malaperon estis akcelata de la media detruado de la regiono, perdo de medio kaj enmeto de pafarmoj en la regiono ĉirkaŭ la Unua Mondmilito, kiuj kaŭzis troan ĉasadon, ĉefe se uzataj ekde aŭtoj. Dum la 20-aj jaroj jam estis tre rara birdo, en la 1940-aj jaroj oni vidis la lastajn ekzemplerojn vivajn (fakte oleolaboristoj ĉasis kaj manĝis ilin) kaj en la 1960-aj jaroj oni trovis dronitan ekzempleron. Poste jam ne plu.
**Zoltán Szilassy** [silaŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szilassy Zoltán** estis hungara agronomo, redaktoro, altlerneja instruisto, parlamenta deputito. Liaj nobelaj antaŭnomoj estis *szentiváni, pilisi kaj szilasi* [sentivAni, piliŝi, silaŝi].

Zoltán Szilassy naskiĝis la 8-an de majo 1864 en Léva (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Levice en Slovakio), li mortis la 5-an de februaro 1932 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zoltán Szilassy akiris agronomian diplomon en Ekonomia Akademio (Magyaróvár) en 1884. Post la diplomo li laboris en magnata bieno, inter 1885 – 1892 li estis asistanto en la akademio apud Sándor Cserháti. En 1892 li translokiĝis al Budapeŝto kaj li havis altan postenon en agronomia organizaĵo kaj li redaktis agrarajn gazetojn. Li ankaŭ studvojaĝis eksterlande. Inter 1905–1918 li estis parlamentano. Li ricevis hungaran premion en 1896, serban en 1899. Lia edzino naskis 4 filinojn inter 1896-1900.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A fű-féle takarmánynövények termesztése* (1892)
* *A filippopoli kiállítás és Bulgária mezőgazdasági viszonyai* (1892)
* *Amerikai mezőgazdaság* (1897, 1898)
* *Szálas takarmánynövények termesztése* (kunaŭtoro, 1907, 3-a eldono en 1928)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 9-a paĝo)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 2-a punkto)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 414-a paĝo)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 724897
* VIAF: 121452424
* ISNI: 0000 0000 7967 1720
 |
**Fuenteliante** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia partio de Vitigudino en la nordokcidento de la provinco kaj al la Municiparo El Abadengo.

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Fuenteliante kaj la senhomejo Centenares, okupas totalan areon de 50,16 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 104 loĝantojn. Ĝi perdis preskaŭ 250 loĝantojn dum la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj.

Limas kun loĝlokoj Olmedo de Camaces, Cerralbo, Bogajo, Olmedo de Camaces, Villavieja de Yeltes, Bañobárez, Castillejo de Martín Viejo kaj Sancti-Spíritus. Ĝi distas 87 km de Salamanko, provinca ĉefurbo.

Fontano.
Ĝi fondiĝis en la 12-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kun najbara Portugalio kaj dum la Hispana Milito de Sendependigo.

La tradiciaj agrikulturo kaj brutobredado lastatempe iom dekadencis. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko

* Fuenteliante en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Fuenteliante en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 752736
* VIAF: 316733958
 |
la plej grandaj tektonaj platoj - la arabia plato **flava** dekstre
La **Arabia plato** estas inter la mezgrandaj tektonaj platoj de la mondo. Kiel ĉiuj tektonaj platoj ĝi estas parto de la litosfero. La plato ampleksas preskaŭ la tutan Araban Duoninsulon kaj iom el la ĉirkaŭaj maroj kaj teritorioj (ekzemple mallarĝan strion de la suda marbordo de Irano).

Norde la arabaia plato limas kun la multe pli granda eŭrazia, oriente kun la hindia, la arabia, sude kaj okcidente kun la afrika platoj. En la tuŝaj zonoj al la grandaj najbaraj kontinentaj platoj ankoraŭ ekzistas iuj tiel nomataj *mikroplatoj', kies ekzisto tamen ne jam sendube pruviĝis - el tiuj* mikroplatoj sendube ekzistas la eta anatolia plato nordokcidente de la arabia.

La arabia plato moviĝas nordokcidenten kaj tie kunpuŝiĝas kun la pli norda kaj signife pli granda eŭrazia plato (interpremante la anatolian mikroplaton). Tial ekestas tektonikaj tensioj, kiuj kaŭzas oftajn tertremojn en orienta Anatolio, la centra parto de Turkio. Ekzemplo estu du tertremoj de la jaro 1999 kun forteco de pli ol 7,5 laŭ la skalo de Richter, kiuj kostis la vivon de pli ol 19.000 lokaj enloĝantoj.

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

|   | Tektonaj platoj |  |
| --- | --- | --- |

 |
| **Grandaj (ĉefaj) platoj** |
| Afrika plato | Antarkta plato | Aŭstralia plato | Eŭroazia plato | Nordamerika plato | Pacifika plato | Sudamerika plato |
| **Malgrandaj platoj** |
| Amura plato | Apulia plato | Arabia plato | Filipina plato | Hindia plato | Jangzia plato | plato Juan de Fuca | Kariba plato | Kokosa plato | Oĥotska plato | plato Nazca | Skotia plato | Somalia plato | Sunda plato |
| **Mikroplatoj** |
| Anatolia plato | Banda plato | Birma plato | Egea plato | Galapaga plato | Karolina plato | Kermadeca plato | Mariana plato | Moluka plato | Okinava plato | Panama plato | plato Altiplano | plato Balmoral Reef | plato Birds Head | plato Conway Reef | plato Futuna | plato Juan Fernandez | plato Suda Bismarck | plato Manus | plato Maoke | plato Niuafouo | plato Novaj Hebridoj | plato Rivera | plato Norda Bismarck | Sandviĉa plato | Nordanda plato | Ŝetlanda plato | Solomona plato | Timora plato | Tonga plato | Paskinsula plato | plato Woodlark |


* Kategorio Arabia plato en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Arabia enanto** |
| --- |
|  |
| Arabia enantoArabia enanto |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Paseroformaj *Passeriformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Muŝkaptuledoj *Muscicapidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Oenanthe* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***O. lugentoides*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Oenanthe lugentoides****(Seebohm, 1881) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Arabia enanto  |

 |
| v • d • r |

La **Arabia enanto** (***Oenanthe lugentoides***) estas malgranda paserina birdo kiu estis iam klasita kiel membro de la familio de Turdedoj, sed estas nuntempe pli ĝenerale konsiderata membro de malnovmonda grupo de la familio de Muŝkaptuledoj. Ĝi estas simila specio al la Ĝemenanto. Ĝi troviĝas en Omano, Palestino, Sauda Arabio kaj Jemeno.

La genra nomo, *Oenanthe*, estas ankaŭ la nomo de genro de plantoj, nome la enantoj, kaj devenas el la greka *oenos* (οίνος) "vino" kaj *anthos* (ανθός) "floro". Ĉe la plantogenro, ĝi aludas al la vinaromo de la floroj. Ĉe la birdoj enantoj, ankaŭ nomataj saksikoloj pro la parenca genro Saxicola, ĝi aludas al la reveno de la Rokenanto al Grekio printempe ĝuste dum la epoko de la apero de burĝonoj en vitoj.. La specifa nomo *O. lugentoides* aludas al la simila *O. lugens* kio signifas en la latina "ĝemanta" kaj de tie la nomo de la proksima (geografie kaj taksonomie) specio Ĝemenanto.

Ambaŭ specioj estas siavice similaj al la Punktokrona enanto, tio estas nigraj vizaĝo, gorĝo kaj flugiloj kaj blankaj krono kaj ventro. Beko kaj kruroj estas nigraj.

Referencoj
----------

* BirdLife International 2004. Oenanthe lugentoides Arkivigite je 2007-09-30 per la retarkivo Wayback Machine. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 26an de julio 2007.

1. ↑   Dropwort, Hemlock Water. *A Modern herbal*. Botanical.com. Alirita 2008-02-05.
2. ↑   Northern Wheatear. eNature. Alirita 2008-02-05.
Moderna kvartalo en PakpatanModerna kvartalo en Pakpatan

**Pakpatan**, urdue پاکپتّن‎ estas universitata urbego en provinco Panĝabo (Pakistano), kie ĝi estas ĉefurboj de la samnomaj kantono kaj distrikto. La loknomo signifas "pura" kaj "doko" reference al pramo, kiu estis oficiala dum Mogola Imperio. 

Moskeo en Pakpatan

Bazaj informoj
--------------

* areo: 821 km²
* supermara alteco: 156 m
* loĝantaro: 176 693 (2017 )
* horzono: UTC+ 5 (PKT)
* poŝtkodo: 57400
* telefonkodo: +92 457

Geografio
---------

Pakpatan situas sur ebenaĵo laŭ rivero en orienta Pakistano. Sahival troviĝas 29, limo de Barato 40, Fajsalabado 121, provinca ĉefurbo Lahoro 163, Multano 187, Rawalpindi 363, **Islamabado** 376, Peŝavaro 443, Sukur 531, Kveta 611, Hajderabado 740, **Karaĉio** 876 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Pakpatan estas unu el la pratempaj urboj de Pakistano kun la origina nomo de Ajodhan. Ĝi estas konsiderita kiel 12000 jarojn aĝa urbo. Ajodhan komence estis loko de pramservo, kiu igis ĝin grava parto de la antikvaj komercaj vojoj, kiuj konektis Multan-on al Delhio. La fortikaĵo defendanta la urbon plurfoje estis konkerita ekde la 8-a jarcento, inter ili la plej fama estis Timur en 1398. Intertempe la urbo estis centro de pilgrimado en la pli larĝa islama mondo kaj la unua islama sankta loko en Sud-Azio. La sikoj kaptis la urbon en 1810. Ekde la brita dominado (1849) la urbo iĝis sidejo de kantono kaj distrikto. La municipo estis kreita en 1867, tiutempe la sanktejoj estis honoritaj egale fare de islamanoj, sikoj kaj hinduoj. Inter la 1890-aj kaj la 1920-aj jaroj la britoj konstruis vastan reton de kanaloj en regiono ĉirkaŭ Pakpatan. La brita dominado okazis ĝis 1947, poste la minoritataj hinduoj sikoj translokiĝis al la alia nova ŝtato Barato, samtempe muslimoj alvenis ankaŭ en tiun urbon. Pakpatan daŭre estas ĉefa pilgrima centro kun ĉirkaŭ 2 milionoj da jaraj vizitantoj.

Sanktejo

Sanktejo

Loĝantaro
---------

Loĝantaro| 1901 | 1961 | 1972 | 1981 | 1998 | 2010 | 2017 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 6 192 | 27 974 | 42 028 | 69 820 | 107 791 | 139 525 | 176 693 |

La panĝaba estas la indiĝena parola lingvo, sed la urdua ankaŭ estas vaste komprenita. Oni parolas ankaŭ lokajn lingvojn.

Ekonomio
--------

Pakpatan fokusiĝas pri akcepto de pilgrimantoj. En la najbareco estas agrikulturo helpe de irigaciaj kanaloj.

Eduko
-----

En Pakpatan kampusoj kun kolegioj funkcias.

Trafiko
-------

Pakpatan havas nur 4 vojojn al la proksimaj urboj (ĉefŝoseo mankas). La urbego havas flankan fervojan linion. En Pakpatan ankaŭ flughaveno mankas, la plej proksimaj internaciaj flughavenoj en Multano, Lahoro kaj Fajsalabado funkcias.

Klimato
-------

Pakpatan havas sekan klimaton kun tre malalta pluvokvanto. Dum la someroj la temperaturoj superas ofte 40 °C.

Vidindaĵoj
----------

* moskeoj, sanktejoj

Fontoj
------

* WikiTrans
**Fuentepiñel** [fŭentepiNJEL] estas municipo en la nordo de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Pinares* (Pinartero) en la nordo de la provinco. La loknomo *Fuentepiñel* estas etimologie komprenebla kiel Fonto de la Pinaro. Tiukadre aperas fonto kaj pino en la blazono.

Fuentepiñel en la provinco Segovio.
Preĝejo de Fuentepiñel.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 12,03 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 81 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 100 el 2000 kaj 440 el la 1950-aj jaroj. 

Ĝi distas 62 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Fuentesaúco de Fuentidueña, Calabazas de Fuentidueña, Cozuelos de Fuentidueña, Fuente el Olmo de Fuentidueña, Torrecilla del Pinar kaj Fuente el Olmo de Fuentidueña.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Nikolao.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 766672
 |
La Brian-Kellogg interkonsento
La **Pakto de Parizo** estis packontrakto subskribita de dek-unu regnoj la 27-an de aŭgusto 1928 en Parizo. Ĝi estas nomata ankaŭ laŭ la eksterlandaj ministroj de Francio kaj Usono, Aristide Briand kaj Frank Billings Kellogg kaj do nomiĝas anglalingve *Kellogg-Briand Pact* kaj france *Pacte Briand-Kellogg*.

Ĝia kerna enhavo estas la proskribado de milito kiel rimedo de politiko. Ĝi efektiviĝis je la 24-a de julio 1929 kaj permesas militadon nur por sindefendo.

La originaj subskribintoj de la pakto estis:

* Aŭstralio
* Britio
* Ĉeĥoslovakio
* Germanio (Respubliko de Weimar)
* Hindio
* Irlando
* Italio
* Kanado
* Novzelando
* Sudafriko
* Usono

Ankoraŭ antaŭ la efektiviĝo aliĝis:

* Belgio (marto)
* Francio (marto)
* Japanio (aprilo)
* Pollando (marto)

Ĝis la fino de 1929 pliaj 40 ŝtatoj aliĝis; fine 62 ratifis la pakton.

Post la Dua mondmilito la pakto estis argumento por kondamni germanajn politikistojn pro "krimoj kontraŭ la paco", ĉe la nurenberga proceso.

La proskribo de milito poste transiris al la Ĉarto de Unuiĝintaj Nacioj, kies dua artikolo diras en paragrafo 4:

> 
> "Ĉiuj membroj en siaj internaciaj rilatoj rezignos minaci perforton kontraŭ la teritora integreco aŭ politika sendependeco de iu ŝtato, aŭ alimaniere neakordigeblan kun la celoj de Unuiĝintaj Nacioj."
> 
> 
> 

Sekve nun (depost la Dua mondmilito) ĉiuj militantaj nacioj pravigis sin per la rajto je "sindefendo" aŭ "kolektiva defendo".

Vidu ankaŭ
----------

* Monda paco
* Pacismo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Pakto Briand-Kellogg en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Pakto Briand-Kellogg en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)

* angla teksto de la pakto[*rompita ligilo*] en *Wikisource*
* la teksto en la germana lingvo[*rompita ligilo*]

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 47061
* GND: 4163566-8
* LCCN: n91023831
* VIAF: 176270496
* BNF: 12477242r
* NDL: 00569059
* NKC: unn20221155390
 |
*Quercus tomentella* — foliaro.
Distribución naturalQuercus tomentella range map 1
***Quercus tomentella***, nome **Insula kverko**, ankaŭ **Kanalinsula kverko**, estas kverko de la sekcio *Protobalanus*.

Distribuado
-----------

La Insula kverko, *Quercus tomentella*, estas endemia de ses insuloj ĉe la marbordo de Kalifornio, Usono, kaj de Kalifornia Duoninsulo, Meksiko, inklude:

* la Kanalinsuloj de Kalifornio
	+ Insulo Santa Rosa,
	+ Insulo Santa Cruz,
	+ Insulo Anakapa,
	+ Insulo Santa Catalina,
	+ Sanklementinsulo,
* la insulo okcidente de Malsupra Kalifornio, Meksiko
	+ Insulo Guadalupe

Aspekto
-------

La Insula kverko estas arbo kutime malpli alta ol 20 m. Ties ŝelo estas kutime griza kaj iĝas falteca pro aĝo. La specia epiteto *tomentella*, latina por "plenplena je [tomentum] (lanugo)", referenco al densaj haroj troviĝantaj ĉe la subaĵo de ties folioj. La folioj, kiuj estas ĉiamverdaj, estas kutime 5–8 cm longaj, oblongaj, kun dentecaj bordoj, tre markate. Glanoj bezonas 2 jarojn por maturiĝi kaj estas teleret- al bovlo-formaj kun rondoforma pinto, kaj larĝe grandaj (taso 20–30 mm larĝa, 6–8 mm profunda, nukso 20–35 mm).

La Insula kverko povas hibridiĝi kun ĉiuj alisj membroj de la sekcio *Protobalanus*, kvankam ties natura teritorio koincidas nur kun la Kanjona kverko (*Quercus chrysolepis*).

* Kategorio Insula kverko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Insula kverko en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
**Pakistanaj sportistoj** unue en 1948 en aparta teamo partoprenis **olimpikon** - antaŭe ili kune kun barataj kaj bangladeŝaj sportistoj konkuris en la olimpika teamo de brita Hindio. Ekde 1948 oficiala pakistana teamo partoprenas la somerajn olimpikojn, kaj ne maltrafis eventon ekde tiam, krom en 1964, kiam la sportistoj unufoje partoprenis en la teamo de Malajzio, kaj en la Somera Olimpiko 1980, kiam la teamo aliĝis al bojkoto de la ludoj en protesto pri la invado de armeaj unuoj de Sovetunio en la landon Afganion najbaran al Pakistano fine de 1979. En vintraj olimpikoj estis po unu aktiva pakistana partoprenanto ekde la Vintra Olimpiko 2010, kaj vintra medalo ankoraŭ ne atingiĝis. Tamen en la someraj olimpikoj la teamoj ne estas sensukcesaj: ĝis inkluzive la olimpiko de 2020, pro la kronvirusa pandemio prokrastita el somero 2021, la teamo sume atingis  3 orajn,  3 arĝentajn kaj  4 bronzajn medalojn. Laŭ tiu stato ĝi havis la **80**-an rangon inter ĉiuj partoprenintaj teamoj. 

la pakistana vira teamo de hokeo (jen en la olimpiko de 2008, oka rango) inter 1956 kaj 1992 kontribuis 3 orajn, 3 arĝentajn kaj du bronzajn medalojn por Pakistano: preskaŭ ĉiuj pakistanaj medaloj do ekestis tiel
La pakistana vira teamo de hokeo (jen en la olimpiko de 2008, oka rango) inter 1956 kaj 1992 kontribuis 3 orajn, 3 arĝentajn kaj du bronzajn medalojn por Pakistano: preskaŭ ĉiuj pakistanaj medaloj do ekestis tiel. Ke la sukceso ne daŭrigeblis, kaj en 2016 kaj 2020 la pakistana vira teamo de hokeo eĉ ne kvalifikiĝis por la olimpikoj, tial estas aparte malbonŝanciga por la pakistananoj.

La Pakistana Olimpika Asocio (POA, urdue پاکستان اولمپک ایسوسی ایشن) kunordigas la teamojn kiel "nacia olimpika komitato" (NOK) - la organizaĵo estis kreita en 1948 kaj rekonita de la Internacia Olimpika Komitato samjare. 

* Kategorio Pakistano en la Olimpikoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

centra

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficiala retejo (angle)

Vidu ankaŭ
----------

* Suma medaltabelo de ĉiuj olimpikoj
19:36
La **nacia flago de Vanuatuo** estis adoptita la 13-an de februaro 1980. Kiam la Vanua'aku Partio kondukis la landon al sendependeco kiel Vanuatuo en 1980, la koloroj de la partia flago, ruĝa, verda, nigra kaj flava, estis elektitaj por esti la bazo de la nacia flago. Parlamenta komisiono elektis la finan dizajnon bazita sur konkursado de lokaj artistoj.

La verdo reprezentas la riĉecon de la insuloj, la ruĝo estas simbolo de la sango de virporkoj kaj viroj, kaj la nigro de la vanuatuaj homoj. La ĉefministro de Vanuatuo petis la inkludon de flavaj kaj nigraj strietoj por elstarigi la nigron. La flava Y-formo reprezentas la lumon de la Evangelio ekzamenanta la padronon de la insuloj en la Pacifiko (Vanuatuo estas ĉirkaŭ 90% kristanoj).

La emblemo en la nigro estas aprodento, la simbolo de prospero uzita kiel juvelo en la insuloj, kune kun du folioj de la loka filiko. La folioj laŭsupoze estas signo de paco, kaj iliaj 39 frondoj reprezentas la 39 membrojn de la leĝdona povo de Vanuatuo.

* Kategorio Flago de Vanuatuo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rNaciaj flagoj en Oceanio |
| --- |
| Aŭstralio • Fiĝio • Kiribato • Marŝaloj • Mikronezio • Nauro • Nov-Zelando • Palaŭo • Papuo-Nov-Gvineo • Salomonoj • Samoo • Tongo • Tuvalo • Vanuatuo |
| **Dependaĵoj kaj aliaj teritorioj** Aceho • Bugenvilo • Franca Polinezio • Gvamo • Havajo • Niuo • Nov-Kaledonio • Norfolkinsulo • Nord-Marianoj • Kokosinsuloj • Kristnaskinsulo • Paskinsulo • Pitkarninsulo • Rotumo • Tokelao • Usona Samoo • Valiso kaj Futuno |
| Vidu ankaŭ: 
Flagoj de Afriko, Ameriko, Azio, Eŭropo, internaciaj organizaĵoj • Listo de naciaj flagoj • Listo de naciaj emblemoj |

 |
**Guelatao de Juárez** estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaxaca. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Guelatao De Juárez*. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 20 035. Ĝi situas ĉ. 60 for de la ĉefurbo de la ŝtato, Oaxaca.

Geografio
---------

**Guelatao de Juárez** apartenas al la distrikto Ixtlán de Juárez al kiuj apartenas entute 26 komunumoj. Ĝi situas en la regiono Norda montaro de Oaĥako (regiono *Sierra Norte*), kiu apartenas al la nordorienta parto de la subŝtato Oaxaca (vd. la mapon). La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 476 loĝantojn. El tiuj estis 229 viroj kaj 247 virinoj. La komunumo havas surfacon de 22.96 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 1780 metroj super la marnivelo.

Situo de la koncerna distrikto kaj regiono interne de la subŝtato Oaxaca.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 288 indiĝenoj. El tiuj 255 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 255 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Guelatao de Juárez Arkivigite je 2006-11-23 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)

Ĉefstrato de Guelatao de Juárez
Monumento al Benito Juárez en sia hejmvilaĝo
**Hermin Boér,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Boér Hermin** estis hungara aktoro. Ŝia origina plena nomo estis *Gläser Hermina Terézia*, la familia nomo ŝanĝiĝis al Boér en 1905. Ŝia unua edzo estis Ödön Lubinszky, ŝia nepo estis Tibor Lubinszky.

Hermin Boér naskiĝis la 6-an de oktobro 1860 en Keszthely, ŝi mortis la 3-an de februaro 1945 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Hermin Boér aliĝiĝis al migra teatra kompanio tre frue en 1875. Ŝi debutis post 2 jaroj en Nagyvárad. Inter 1877–1882 ŝi estis membro de Hungara Teatro de Kolozsvár, sed ŝi partoprenis ankaŭ en turneo en Vieno en 1880. Inter 1885-1910 ŝi apartenis al Nacia Teatro (Budapeŝto). Ŝi ricevis premiojn en 1891 kaj 1901. Ŝi edziniĝis dufoje en 1883, respektive en 1905, ŝi naskis po unu filojn en 1884 kaj 1887.

Liaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* William Shakespeare: Makbeto - Lady Macbeth
* Henrik Ibsen: *A társadalom támaszai* - Lyngené
* Ferenc Szécsi (dramisto): *Utazás az özvegység felé* - Lady Deresford

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Hermin Boér en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 759043
 |



* Portalo pri Biografio
Liturgia kalendaro en manuskripto de la 13- a jarcento, Abatejo de *Abbotsbury*.
La **liturgia kalendaro** estas temposigna instrumento uzata en la liturgio de la Katolika Eklezio, de la Orientaj Eklezioj kaj aliaj kristanaj eklezioj.

Ĉar la liturgia kalendaro estas ligita al la liturgia jaro kaj tiu lasta estas ligita al la liturgia rito, kaj se konsideri ke ekzistas diversaj liturgiaj ritoj, okazas ke por ĉiu liturgia rito ekzistas liturgia kalendaro.

Celo de la liturgia kalendaro
-----------------------------

La celo de la liturgia kalendaro estas tiu de alestiĝo de liturgiaj normoj kiuj reguligu aparte la datrevenojn kaj la liturgiaĵojn de ĉiuj tagoj de la liturgia jaro ene de ĉiu kristana konfesio.

La liturgia kalendaro, ligita al la liturgia jaro, kiel indikite plisupre, ne kontrastas la strukturon kaj la celon kaj la normojn de la liturgia jaro, male ĝi praktike helpas aktualgi siajn ordonojn.

Rilatoj inter la liturgiaj jaro kaj kalendaro
---------------------------------------------

En multaj kristanaj ritoj la nocio pri la liturgia jaro ĝenerale estas malsama ankaŭ se ne disigita el tiu de la *liturgia kalendaro*: La manko de percepto pri tiu distingo en la komuna opinio certe ŝuldiĝas al la malmulta realeco aŭ neekzisto de la distingo ĉe iuj kristanaj konfesioj sed precipe al la doktrina subtileco.  

Pro celoj de pritraktado, ĉi tie oni limiĝas koncepti la jaron kiel tempan periodon. La jaro, laŭ tiu senco, estas mezuro de la tempo sed ĝi povas esti intencita ankaŭ kiel listo de eventoj starigitaj kaj planitaj. Por pli klare kompreni, oni povas aserti ke la rilato inter la liturgia jaro kaj la liturgia kalendaro similas al tiu ekzistanta inter la leĝo kaj reglamento kiu aktualigas la samon.

Senco de la sintagmo "liturgia kalendaro"
-----------------------------------------

Nepras precizigi, tamen, ke per la esprimo "liturgia kalendaro" estas indikataj, reale kaj ne pli ol tri diversajn oficialajn kalendarigojn, ĉiukaze interligitaj kun:

1. universala katendaro entenanta la liturgiajn normojn regulantajn la liturgian jaron kaj validajn por la tuta liturgia jaro;
2. aparta kalendaro entenanta la liturgiajn normojn koncernantajn la tutan liturgian jaron kaj validajn rilate al iu determinita eklezia jurisdicio, pli/malpli geografia, en medio de la universala kalendaro, kaj
3. plenuma kalendaro entenanta la liturgiajn normojn regulantajn determinitan liturgian jaron, en medio de aparta kalendaro.

Ne ĉiuj litugiaj ritoj posedas la supre indikitan trioblan kalendarigon.
**Zoltán Szilády** [silAdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szilády Zoltán** estis hungara biologo, zoologo, entomologo, profesoro, instruisto. Lia kuzo estis Áron Szilády.

Zoltán Szilády  naskiĝis la 21-an de majo 1878 en Budapeŝto. Li mortis la 15-an de aprilo 1947 en Orienta Germanio en Großpösna.

Biografio
---------

Zoltán Szilády frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto, sed en la studjaro 1900 li instruis en mezlernejo en Budapeŝto. Inter 1901 kaj 1907 li instruis en kolegio en Nagyenyed, poste li estis nomumita privata profesoro en Universitato Kolozsvár. Ekde 1922 li havis postenon en Hungara Nacia Muzeo, post 3 jaroj li ekinstruis en Scienca Universitato István Tisza. En 1928 li esplorvojaĝis al Bulgario. Li pensiuliĝis en 1934. Li okupiĝis precipe pri muŝoj.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A retyezáti tavak alsóbbrendű rákjai* (1901)
* *A magyar állattani irodalom ismertetése 1890 – 1900* (1903) - daŭro de verko de Jenő Daday
* *Veszedelmes háziállatok* (Danĝeraj hejmobestoj), (1915)
* *A mi Erdélyünk* (1921)
* *Die Geschichte der Zoologie in Ungarn* (1927)
* *A magyar állatvilág múltja és jelene* (1930)
* *Zoológia I – II.*, (1938 – 1940)

Memorigiloj
-----------

* insekto *Anopthalmus sziládyi*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
**Zoltán Schenker** [ŝenker], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schenker Zoltán** estis hungara skermisto (rapiristo, sabristo), olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto, oficiro. En 1943 li prenis la patrinan familian nomon **Ozoray** [ozorai], sed li uzis ofte kuntirite ambaŭ nomojn (Schenker Ozoray).

Zoltán Schenker naskiĝis la 13-an de oktobro 1880 en Püspökfürdő (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa parto de Sânmartin (Oradea) en Rumanio), li mortis la 25-an de aŭgusto 1966 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zoltán Schenker frekventis gimnazion en Nagyvárad inter 1891–1898, tamen sen maturiĝo li akiris diplomon en armea akademio de Wiener Neustadt en 1901. Li estis oficiro en pluraj lokoj. En 1931 li emeritiĝis kiel kolonelo, krome li instruis en la hungara armea akademio inter 1920-1931. Li estis reaktivigita en 1941, poste ankaŭ dum la nazia erao. La paco atingis lin en nazia Germanio. Li hejmenvenis en 1948, poste lia emerita salajro estis forigita. Li vivtenis sin en Érd, dum li estis trejnisto. Li edziĝis dufoje pro vidviĝo.

### Sporta kariero

Li skermis ekde 1905 en sportkluboj. Li estis hungara ĉampiono trifoje teame aŭ individue. Li estis olimpiano en Somera Olimpiko 1912 kaj Somera Olimpiko 1924 kun ora, arĝenta kaj bronza medaloj. En la pli fruaj Olimpikoj - kiel aŭstrohungara oficiro - li ne povis partopreni.

Liaj libroj
-----------

* *Tőrvívás* (1955)
* *A modern magyar kardvívás* (1958, ankaŭ germane (1961) kaj pole (1962))

Liaj artikoloj (elekto)
-----------------------

* *A kardvívás 100 éves fejlődése* (1957)
* *A magyar vívósport tanítómesterei. 1.* (1958)
* *Olasz vívómesterek Magyarországon. Santelli Italo.* (1958)
* *Gerentsér László* (1959)
* *Tóth Ferenc* (1961)

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Érd (2019)

Vidu ankaŭ
----------

* video

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 802903
* VIAF: 315535821
 |




* Portalo pri Biografio
|  |  |
| --- | --- |
|  | La mallongigo ZH en Bonstetten ZH staras por la svisa Kantono Zuriko. Por aliaj signifoj de la nomo vidu sub **Bonstetten**. |



**Bonstetten ZH** estas komunumo en la Distrikto Affoltern, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis 4794 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007. La komunumo konsistas el la du municipoj *Bonstetten-Dorf* kaj *Bonstetten-Schachen*.

Geografio
---------

Bonstetten situas okcidente de la montoĉeno Albis en la valo de la rivero Reppisch en la distrikto Affoltern, ankaŭ nomita *Porka Prefektujo*. La arbara regiono estas belega por migradi kaj precipe laŭlonge de la rivero Reppisch estas bela naturrezervejo.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Bonstetten limas en nordo al Wettswil ĉe Albis, en oriento al Stallikon, en sudo al Hedingen, kaj en okcidento al Islisberg en (Kantono Argovio) kaj Birmensdorf.

Trafiko
-------

En *Bonstetten-Schachen* situas la stacidomo *Bonstetten-Wettswil* (je 527 m super la marnivelo) de la Svisaj Federaciaj Fervojoj, kiu kune kun diversaj poŝtaŭtobuslinioj bone konektas la komunumon al la reto de la Zurika Trafik-Unio. Ek de la finkonstruo de la Uetliberg-Tunelo en somero 2009 Bonstetten havos ankaŭ aliron al la reto de la naciaj aŭtovojoj, per alveturejo al la svisa aŭtovojo A3 respektive A4.

Historio
--------

Tri tombmontetejoj el la bronzepoko kaj de la Hallstatt-kulturo estas la unuaj spuroj de homa aktiveco en Bonstetten. En la setlejo *Gibel* oni trovis restaĵojn de romia loĝdomo.

Unua skriba mencio kiel *Boumstettin* datiĝas el la jaro 1122 en dokumento de la Episkopejo Konstanco. En mezepoko Bonstetten estis sub la sinjoroj de Bonstetten, kiuj estis menciitaj unuan fojon en la jaro 1217 posedaĵo habsburga. De la habsburganoj la jurisdickion en la jaro 1415 transiris al la urbo Zuriko, kiu aligis la komunumon al la tiama voktdistrikto Knonau. En la jaro 1783 granda vilaĝa fajro detruis 23 loĝdomojn, kio kondukis al striktaj novaj konstruleĝoj en la Kantono Zuriko. Poer la konstruo de la strato trans la Montpasejo Waldegg en la jaro 1827 kaj la fervojo en la jaro 1864 por la komunumo komenciĝis certa prospero.

Vidu ankaŭ
----------

* Aliaj lokoj kun la nomo Bonstetten
* Bonstetten-Wettswil (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bonstetten ZH en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Bonstetten ZH
* Bonnstetten en la Historia Leksikono de Svislando

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la Distrikto Affoltern |
| --- |
| Aeugst ĉe Albis • **Affoltern ĉe Albis** • Bonstetten ZH • Hausen ĉe Albis • Hedingen • Kappel ĉe Albis • Knonau • Maschwanden • Mettmenstetten • Obfelden • Ottenbach ZH • Rifferswil • Stallikon • Wettswil ĉe Albis |  |

 |