recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Maggie THRETT** estas artistnomo de **Diane Pine** (naskita 1946 - 18-a de decembro 2022), estis usona aktorino kaj kantistino.

Ŝi komencis en teatro 15-jaraĝa en 1962 per *Out Brief Candle.* Ĝis la 18-a jaraĝo ŝi prezentiĝis en teatro Trude Heller's en Greenwich Village, Novjorko. Kiel kantistino, Thrett kreis simplan gramofondiskon nomita "Lucky Girl" por Take 3 Records en 1964. Ŝi ankoraŭ kreis alian gramofondiskon "Soupy" / "Put a Little Time Away" en la sekva jaro.

Maggie debutis en televido per *Run for Your Life* en 1966. Poste ŝi partoprenis en televidaĵoj kiel Star Trek, Dimension 5, The Wild Wild West, I Dream of Jeannie, Lost Flight, krom kinfilmoj The Devil's Brigade kaj Cover Me Babe.

En majo 1970, Thrett estis implikita en trafikakcidento dum pasaĝero de motorciklo gvidita de kantisto/kantverkisto Gram Parsons. Kvankam ŝajne ŝi estis senvunda Parsons, dume, suferis gravajn vundojn. Baldaŭ post tio, ŝi rezignis sian karieron. Thrett reaperis nur en unu epizodo de *Run, Joe, Run* en 1974.

Referencoj
----------

1. ↑  Meyer, David N. (2008). *Twenty thousand roads: the ballad of Gram Parsons and his cosmic American music*. Villard, p. 332. (ISBN 978-0-345-50336-7)

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 641327
* GND: 1286773717
* VIAF: 558163707009129422252
* MBA: 04a57006-c7de-4bac-bb4e-9bf108cebf7a
 |
**Magyarbóly,** [madjarbOj] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Siklós.

Serba preĝejo de Magyarbóly

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 17 km²
* Loĝantaro: 1050
* Poŝtkodo: 7775
* Telefonprefikso: 72

Situo
-----

Magyarbóly situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Osijek-Villány. La lasta troviĝas 5, Beremend 9, Bóly 18, Mohács 31 km-ojn for.

Historio
--------

Pli frue romianoj loĝis tie. La unua mencio devenis el 1287 en formo *Boyad*. Dum la mezepoko la loko estis fama pri vinkulturo. Fie de liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a la vilaĝo senhomiĝis. Poste ŝvaboj alvenis. La serboj okupis la regionon inter 1918-1920.

Vidindaĵoj
----------

* luterana preĝejo de 1854
* kalvinana preĝejo
* katolika preĝejo

Famuloj
-------

* en Magyarbóly naskiĝis:
	+ aktoro kaj reĝisoro István Iglódi
	+ grafikisto Károly Kerti

Ĝemelkomunumoj
--------------

* Kroatio Lug, Kroatio

* Kategorio Magyarbóly en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Majurki,** ukraine **Маюрки,** slovake **Majurka**, hungare **Majorka** estas malgranda, ne memstara vilaĝeto en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto Pereĉin, en municipo de Poroŝkovo.

Transkarpata provinco en Ukrainio
Distrikto de Velikij Bereznij en Transkarpatio

Bazaj informoj
--------------

* 48° 42′ 17″ N 22° 44′ 49″ O﻿ / ﻿48.70472 °N, 22.74694 °O﻿ / 48.70472; 22.74694 (mapo)Koordinatoj: 48° 42′ 17″ N 22° 44′ 49″ O﻿ / ﻿48.70472 °N, 22.74694 °O﻿ / 48.70472; 22.74694 (mapo)
* Areo: 6 km²
* Alto super marnivelo: m
* Loĝantaro: 180
* Poŝtkodo: 89230
* Telefonprefikso:

Situo
-----

Majurki situas laŭ rojo.

Historio
--------

Ĝis Traktato de Trianon Majorka apartenis al Hungara reĝlando, al Ung, al distrikto de Perecseny, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon. Poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis ankaŭ Majurki/Majorka. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.

Vidindaĵoj
----------
***Cobra Verde*** (Verda Kobro, konata ankaŭ kiel "Sklava Marbordo") estas germana drama filmo de 1987 reĝisorita de Werner Herzog kaj stelulita de Klaus Kinski, en ilia kvina kaj fina kunlaboraĵo. Bazita sur la romano de Bruce Chatwin de 1980 nome *The Viceroy of Ouidah*, la filmo montras la vivon de fikcia sklavkomercisto kiu veturas al okcidentafrika regno Dahomeo. Ĝi estis filmita en Ganao, Brazilo, kaj Kolombio.

Intrigo
-------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

Perdinte sian gregaron pro sekego, Francisco Manoel da Silva eliras el Sertao en Brazilo, iĝas eksterleĝulo kaj nomiĝas Cobra Verde (Verda Kobro]. Kiel administracianton de plantejisto, tiu sendis lin al Dahomeo akiri sklavojn, sed vere la plantejisto volas nur senigi sin el tiu, ĉar Cobra Verde estis gravediginta liajn tri filinojn. Fakte, la lokanestro senpie mortigas ĉiujn blankulojn kiuj kuraĝas aventuri al liaj teroj... Li dekomence sukcesas bone rilati kun la regnestro akirante sklavojn kontraŭ pafiloj kaj eĉ sukcesas regi kastelon. Kiam la rilatoj malboniĝis, la sklavkomercisto trajnas armeojn de afrikaninoj por elpostenigi la reĝon. Sed ankaŭ la rilato kun la nova reĝo malfacilas ĉefe post malpermeso de sklavkomerco fare de britoj kaj portugaloj.

**Averto: *Malkaŝado de la intrigo de la rakonto ĉi tie finiĝas.***

Geaktoraro kaj roluloj
----------------------

* Klaus Kinski kiel Francisco Manoel da Silva
* King Ampaw kiel Taparica
* José Lewgoy kiel Don Octavio Coutinho
* Salvatore Basile kiel kapitano Fraternidade
* Peter Berling kiel Bernabé
* Benito Stefanelli kiel kapitano Pedro Vicente
* Carlos Mayolo kiel Guberniestro de Bahia

Herzog kaj Kinski
-----------------

*Cobra Verde* estis la lasta filmo farita de Werner Herzog kun Klaus Kinski. La delonga konflikto inter ambaŭ personecoj pintis dum tiu filamdo, kiu estis ege malhelpita per la koleratakoj de Kinski. Tio ege komplikiĝis kiam la direktoro de fotografio, Thomas Mauch, abandonis la projekto post konstantaj krikoleregoj fare de Kinski. Herzog devis anstataŭi Mauch per Viktor Růžička.​

La opiniojn de Herzog pri Kinski esploras profunde la dokumenta filmo de 1999, *Mein Liebster Feind*, kie Herzog ekzamenas iliajn amikecon, malamon kaj heredon pri kiu ambaŭ responsis. La filmado de *Cobra Verde* kaj la rilato de Herzog kaj Kinski estis ankaŭ la temo de svisa dokumenta filmo de 1987, nome *Location Africa*.

Referencoj
----------

1. ↑   DVD Verdict Review - Cobra Verde [ Arkivita en 2006-12-11 ĉe Wayback Machine

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Cobra Verde en la angla Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 836947
* GND: 4206651-7
* VIAF: 186352064
* BNF: 13497807f
 |
Magnus Brostrup Landstad
**Magnus Brostrup Landstad** (naskita la 7-an de oktobro 1802 en Måsøy, mortis la 8-an de oktobro 1880 en Oslo) estis norvega pastro, verkisto de himnoj, folklor-kolektanto kaj himnara kompilisto/eldonisto. Li estis la kuzo de Hans Peter Schnitler Krag.

Landstad transloĝiĝis kun sia patro Hans Landstad (1771-1838) kiu ankaŭ estis pastro, unue en 1806 al Øksnes, al Vinje en 1811 kaj Seljord en 1819. Li prenis teologian gradon (*Cand. theol.*) en 1827, kaj poste funkciis kiel asistanta pastro en Gausdal. Li edziĝis al Wilhelmine Margrete Marie Lassen, filino de pastro en Hadeland, en 1828.
Magnus Brostrup Landstad iĝis vikario en Kviteseid en 1834, kie li kaj lia familio suferis severan pulman malsanon en la unua jaro. En 1839 li ekprenis la pastrecon en Seljord post morto de sia patro. En 1849 li transloĝiĝis kun sia edzino kaj dek du infanoj al Fredrikshald (Halden), kie li ricevis paroĥon. Landstad pastris en Sandar en 1859. Li ricevis la Ordenon de S-ta Olav en 1870. Post apopleksio en 1874, li transloĝiĝis al Christiania.

Landstad restas konata ĉefe kiel himnoverkisto kaj kolektanto de folkloraĵoj. En Seljord troviĝas Landstad-Instituto, nomita laŭ li.

Publikaĵoj
----------

* *Norvega Folkeviser*, 1852/1853 (Google Books).
* *Landstads kirkesalmebog*, 1869. Komencita en 1852. Tiu ĉi himnaro restis uzata en norvegaj (luteranaj) paroĥoj ĝis 1985.

Folklor-kolektado
-----------------

Landstad lasis ĉirkaŭ 30.000 manskribitajn paĝojn inkluzive de kolektitaj receptoj, kutimoj, popolkantoj kaj legendoj. Proksimume 4.500 paĝoj da materialo estas eldonitaj. Li savis multajn popolajn poemojn.

* Kategorio Magnus Brostrup Landstad en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 537032
* GND: 128507225
* LCCN: n86090542
* VIAF: 30590710
* ISNI: 0000 0000 8368 7688
* LIBRIS: 237022
* SUDOC: 158920635
* MBA: da20e775-f610-407f-b9af-2a1b7a9a35c7
* BIBSYS: 90542734
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Makula forkovostulo** |
| --- |
|  |
| Makula forkovostuloMakula forkovostulo
 |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Paseroformaj *Passeriformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Muŝkaptuledoj *Muscicapidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Enicurus* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***E. maculatus'*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Enicurus maculatus****(Vigors, 1831) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Makula forkovostulo  |

 |
| v • d • r |

La **Makula forkovostulo** aŭ Punktita forkovostulo (***Enicurus maculatus***) estas specio de birdo de la familio de Muŝkaptuledoj kaj genro de Forkovostuloj, kiu temas pri genro de nigrablankaj birdoj ĝenerale kun nigraj supraj partoj kaj blankaj subaj partoj kaj fruntoj.

maldekstra
Tiu specio anstataŭ tutnigrajn suprajn partojn montras **la plej buntan supran bildon** el la genro kiu plie kontrastigas la kolorojn blanka kaj nigra. Nome nur la kapo kaj brusto estas tute nigraj, krom tre markata blanka fruntareo simila al tiu de la Blankakrona forkovostulo, la nuko estas blanka, sed iom skvameca, la **dorso nigra, sed tute markita de tre rimarkindaj blankaj punktoj**, kio nomigas la specion kaj en Esperanto kaj en la latina scienca nomo kie *maculatus* signifas "kun makuloj" alude al tiuj dorsaj. La flugiloj estas nigraj sed tre markataj de tre blankaj flugilstrioj kaj pugo. La ventro estas blanka kaj la vosto nigra, sed tre markataj de la **blankaj plumofinoj**.

Tiu ĉi specio troviĝas en Afganio, Bangladeŝo, Butano, Ĉinio, Barato, Birmo, Nepalo, Pakistano kaj Vjetnamio. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montarbaroj.

Referencoj
----------

* Makula forkovostulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Makula forkovostulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Makula forkovostulo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)

* BirdLife International 2004. Enicurus maculatus[*rompita ligilo*]. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 25an de julio 2007.
**Magyarszerdahely** [madjarserdahej] estas malgranda vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Nagykanizsa. La loknomo signifas: hungara-merkredoloko.

Blazono de Magyarszerdahely

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 16  km²
* Loĝantaro: 560
* Poŝtkodo: 8776
* Telefonprefikso: 93

Situo
-----

Magyarszerdahely situas en Montetaro Zala sur ebenaĵo, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo.

Historio
--------

Tiu loko estis loĝata jam dum la bronzepoko kaj kuprepoko. Dum la ferepoko keltoj vivis tie. Baldaŭe alvenis romianoj kaj avaroj. La hungaroj fondis tie abatejon. La unua mencio okazis en 1323 en formo *Zerdahel*.

Vilaĝservoj estas infanĝardeno, klubo de gemaljunuloj, migra poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* preĝejo de 1752
* skulptaĵo pri Stefano la 1-a (Hungario)
* ligna ponteto, - ĉiujare skulptita arte - fare de skulptistoj

Famuloj
-------

En Magyarszerdahely naskiĝis:

* agronomo Gyula Sáringer
* biokemiisto László Vígh.

Komunumoj pri *szerdahely* en Hungara reĝlando
----------------------------------------------

La vorto signifas: loko, kie merkrede okazis bazarado.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Alsószerdahely | Bodrogszerdahely | Dunaszerdahely | Felsőszerdahely | Kaposszerdahely |
| Kisszerdahely | Kőszegszerdahely | Magyarszerdahely | Muraszerdahely | Nyitraszerdahely |
| Szerdahely | Tótszerdahely |  |  |  |

* Kategorio Magyarszerdahely en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ŝablono:Informkesto insulo/zorgado/Bildo mankasŜablono:Informkesto insulo/zorgado/areo mankas

**Maktano** aŭ *Mactán* estas insulo antaŭ la marbordoj de la insulo Cebuo, en la provinco de Filipinoj samnome Cebuo. La insulo estas subdividita inter la municipoj Córdova kaj Lapu-Lapu.

Ĝi estas konektata kun la insulo Cebuo pere de du grandaj pontoj, nome la ponto Marcelo Fernan kaj la ponto Mactán-Mandaue.

En 1521 ĉi tie surteriĝis ŝipkapitano Fernão de Magalhães, kiun la indiĝenoj murdis. Tial la ekspedicio kiu serĉis marvojon al Molukoj devis esti kapitanigita de Juan Sebastián Elcano, kiu finkompletigis ĝin.

En la insulo estas la Internacia Flughaveno de Maktano-Cebuo, nome la dus plej grava laŭ trafiko en Filipinoj. Industrio kaj turismo estas la bazo de la aktuala ekonomio de la insulo.

Bildaro
-------

* Vidaĵo el turismejo dum ĝusta tagmezo.Vidaĵo el turismejo dum ĝusta tagmezo.
* Krabo en maranemono en Maktano.Krabo en maranemono en Maktano.
* Maktana strando.Maktana strando.
* Fiŝo Arothron stellatus en Maktano.Fiŝo *Arothron stellatus* en Maktano.
* Meduzo Cephea en Maktano.Meduzo *Cephea* en Maktano.

* Kategorio Maktano en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 726828
* LCCN: sh2004003629
 |
**Magyaratád** [madjaratAd] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono **Suda** Transdanubio, en departemento Somogy, en subregiono de Kaposvár. Simila komunumo estas Nagyatád.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 19 km²
* Koordinatoj: 46° 28′ N 17° 54′ O﻿ / ﻿46.47 °N, 17.90 °O﻿ / 46.47; 17.90 (mapo)Koordinatoj: 46° 28′ N 17° 54′ O﻿ / ﻿46.47 °N, 17.90 °O﻿ / 46.47; 17.90 (mapo)
* Loĝantaro: 970
* Poŝtkodo: 7463
* Telefonprefikso: 82

Situo
-----

Magyaratád situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj. Igal troviĝas 11, Kaposvár 18, Dombóvár 25 km-ojn.

Historio
--------

La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1279 en formo *"Echad"*, kiu en 1332 havis preĝejon. Post la mezepoko la turkoj faris senhoma la vilaĝon. En 1945 oni disdonis parcelojn al la malriĉaj vilaĝanoj el la grandbieno. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, poŝto, kuracejo, vendejo, etbanko.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika paroĥa preĝejo omaĝe al Sankta Triunuo
* kalvinana klasikisma paroĥa preĝejo de 1845
* statuo de Johano Nepomuka de 1794
* nobeldomo de Kacskovics [kaĉkoviĉ] kun parko de 1912
* monumento pri falintoj

Fontoj
------

* hungara Vikipedio
* http/maps.google.com
* w.iranymagyarorszag.hu
* w.gyaloglo.hu
* w.nagyvofely.hu

* Kategorio Magyaratád en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
*Nunepoka starigado de majarbo en Germanio*
*Danco ĉirkaŭ majoarbo an malnova Anglio*
dekstra
dekstra
La **majarbo** estas alta ligna stango ĉirkaŭ kiu oni povas danci tradician popoldancon. La monato antaŭ la somera solstico, monato majo en norda duonglobo, cititas far ĉiuj danc-historiistoj kiel tiu, kiu estigis plej da festoj.

La arbo
-------

La majofesto kutime komenciĝis per elekto de arbo, kiun oni eknomis *Majo*, kaj kiu estontis la precipa ero de la festo; ĉirkaŭ ĝi plenumiĝis ĉiuj dancoj. Foje oni elektis arbon jam starantan kaj malplenan je branĉoj kaj folioj ĉemalsupre sed kun densa supro, foje oni plantis ĝin aŭ simple maston, kiun oni starigis meze de la placo de l' vilaĝo. Tiun oni ornamis pere de girlandoj, flagrubandoj, floroj, por homaĝi al ĝi. Kaj dum tuta monato oni aranĝis feston kaj dancadis ĉirkaŭ ĝi.

La festo
--------

Arĥeologiistoj kaj folkloristoj opinias, ke temas pri unu de la plej malnovaj kaj praaj popolaj festoj. En la kelta kalendaro tiu periodo de jaro nomitis *Beltime*, kaj ofte opiniatas, ke la keltoj disvastigis tiun feston tra Eŭropo. Tiel oni festis la renaskiĝon de naturo post vintro. La arbo simbolis la spiriton de naturo, kiun oni homaĝis, kaj petis fekundecon por bona rikolto en la venonta somero.

Inter la romianoj tiu festo estis dediĉita je Venuso, kaj dancoj estis plenumitaj fare de la plej belaj fraŭlinoj de la vilaĝo, kovritaj per floroj homaĝe al Flora, romia diino de la floroj kaj patrino de printempo.

Alia danco kiun historiistoj pri folkloro renkontas en pluraj regionoj, konsistas el ĉirkaŭmasta plektado kaj malplektado de rubandoj ligitaj ĉe la mastoverto, plenumante ordigitajn dancmovojn. En Anglio oni elektis *Lord* kaj *Lady* ("Gelordojn", "Majstro" kaj "Majstrino") de majo, kaj la dancantoj ligis sonoriletojn ĉe siaj maleoloj kaj genuoj. Oni dancis la famajn tradiciajn anglajn dancojn *Greensleves* [GRINslivz] (tiu danco eldonitis en John Playford-a dancolernolibro de 1721, sed fakte konitas ekde 1596) kaj *Sellenger's Round* [SELenĝe(r)z raŭnd] (PLAYFORD 1670, konita ekde 1593), kio fakte signifas "St-Leger's Round" t.e. la cirklodanco de sanktulo Léger.

Vidu ankaŭ
----------

* James Frazer
* Arnold Van Gennep
* Liberarbo
* Laikarbo
* cirklodanco

* Kategorio Majarbo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
konstruo de makadama strato dum la epoko de J. L. McAdam
**Makadamo** laŭ PIV estas tavolo el ŝtonrompaĵo kunmiksitaj per bitumo kaj asfalto por surkovri stratojn. Ĝi estis elpensita de la skoto *John Loudon McAdam* komence de la 19-a jarcento kaj nomita laŭ la familia nomo de la inventinto.

Laŭ Francisko Azorín **makadamo** estas *Pavimo formita per rompitaj ŝtonetoj kungluitaj per ŝlimo, uzata por vojo, ŝoseoj.* Li indikas etimologion el *Mac-Adam*, propra nomo de angla inĝeniero (1819ªj). Kaj li aldonas la terminojn *tarmakadamo*, por makadamo, kies kungluaĵo estas gudro; *makadami*, por pavimi per makadamo; kaj *makadamasfaltita*.

Historio
--------

Kiam fine de la 19-a jarcento kaj komence de la 20-a jarcento motoraj veturiloj iĝis pli kaj pli kutimaj, polvo iĝis serioza problemo por la makadamaj stratoj. La negativa premo de la rapide moviĝantaj veturiloj suĉis la polvon kaj sablerojn el la strata surfaco, rezulte de kio ankaŭ pli grandaj eroj de la strato perdis la interligon. Krome ekestis malagrablaj polvonuboj post ĉiu veturilo. Oni solvis la problemon per aldona surfaca tavolo de gudro aŭ bitumo, el kio rezultiĝis tiel nomata "gudroligita makadamo" (angle *tarmac*).

En la moderna lingvouzo sub la vorto *makadamo* plej ofte komprenatas tia surface bitume aŭ gudre ligita stratokovraĵo kontraste al asfalto.

Notoj
-----

1. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 131.
2. ↑  Azorín, samloke.

* Kategorio Makadamo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Viro kaj virino kverelas. Kverelo povas sufiĉe rapide fariĝi malamikeca.
En psikologio, **malamikeco** (aŭ ) estas termino kiu priskribas esprimon de forta interna kolero, kiu kaŭzas malakcepton (ĝis abomeno) kaj naŭzon al iu aŭ io alia. En ĉiutaga lingvo ĝi estas ofte uzata kiel paralelo al la vortoj "kolero" aŭ "agresemo ".

Malamikeco estas parto de la personecstrukturo evoluigita fare de psikologo George Kelly. En psikologiaj terminoj, Kelly difinis malamikecon kiel aktivan deziron kiu rifuzas rekoni la mondkoncepton de la alia (kun kiu la konfrontiĝo estis kreita) kiel legitima. Anstataŭ halti kaj pripensi, la malamika persono preferus batali kun iu ajn forto staranta antaŭ si kvankam li ne plu havas pli ol iomete da espero ke justeco estas kun si. Ĉi tio estas malgraŭ tio, ke foje la personan koston al li povas esti grava.

Kvankam en normala stato, malsukceso kaj rekono estas integra parto de la maniero de lernado kaj progreso de homo, en okazo de malamikeco neniu eraro estos konsiderata, kaj foje forviŝita el la konscio de la persono entute.

La konciza difino de malamikeco estas: neregebla emocio, kiu malhelpas la efikon de nedezirata emocia disonanco, ne permesante sekundaran konsideron koncerne la kvaliton de la persono en konflikto, kun la persono travivanta ĝin.

Vidu ankaŭ
----------

* Amikeco
* Frustriĝo
* Angoro
* Kverelo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Malamikeco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Malamikeco en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
La ĝardenista dometo: en la dekstra alo troviĝas la modelo, dume en la maldekstra estas ekspozicioj daŭraj pri la restaŭrado de la kastela komplekso.
La belega maketmodelo de la urbo laŭ la stato de la 1740-a jaro.
Daŭra ekspozicio en la maldekstra alo: en tiu ĉi ĉambro oni informadas pri la Kastelo Neideck.
En la parko de Kastelo Neideck en Arnstadt, Germanujo, troviĝas belega miniatura modelo (germane: *Stadtmodell*) de la historioza urbo.

Ejo
---

En la 1650-a jaro konstruita ejo de la ĝardenisto vizitindas pro maketo en skalo de 1 por 200. Ĝi imprese prezentas la aspekton de la urbo en 1740, invitante la vizitantojn al eta vojaĝo tra la epokoj. Alia historia ĝardenista domo troviĝas tre proksime, apud la Preĝejo de Ĉieliro.

Urba modelo
-----------

Ideo fari maketan modelon de la urbo venis de Heinz Walther, la estro de la societo *Verein Schloßruine Neideck zu Arnstadt e. V.* Sekvante lian iniciativon grupo de kvar fakuloj komenciĝis en la 1-a de januaro 1998. Ekde junio 2000 la modeliga grupo etendiĝis je 3 pliaj personoj.

La epoko ĉ. la jaro 1740 elektitis ĉar tiam Kastelo Neideck kiel rezidejo ankoraŭ ekzistis kaj la Nova Palaco jam grandparte estis finkonstruita. Krome oni volas paraleligi la modelon al la pupa mondo Mon plaisir (kiu estas de 1700-51). Se tiu unue menciita mondo alproksimigas al la vizitantoj la ĉiutagan vivon en kaj la diversajn metiojn de eta rezideja urbo, la ĉi tiu miniatura modelo prezentas la eksteron ene de la ĉirkaŭfortikaĵo. Ĉar oni sukcesis identigi Arnstadt kiel faktrabaĵa urbo danke al termofotografio, la modelo estas bunta laŭ la originalaj koloroj.

Pli ol 3 jaroj - ĝis februaro 2001 - oni intense laboris; la senpere okupiĝintoj pri la modelkonstruo laboregis pli ol 30.000 horoj sen paroli pli plusaj 6.000 horoj necesaj por informiĝado historia/arkitektura aŭ desegnado. En tiu ĉi kunteksto eblis kolekti pli ol 10.000 bildoj de malnova Arnstadt por arkivado: tiel naskis la plej ampleksa kolekto de historiaj bildoj pri la ĉefurbo de la Distrikto Ilm.

Aktivuloj kaj pluaj informoj
----------------------------

* La sekvontaj homoj okupiĝis pri la modelo de 1998-2001: Joachim Haase (ĉefo), Bernd Hofmann (arta ĉefo), Hans-Jürgen Aulinger kaj Lothar Sommer-Schmidt; alvenis en 2000 Rudolf Gleichmar, Burkhardt Hertwig kaj Andreas Höhn. Fakan konsiladon liveris dum la tuta tempo Heinz Walther, Ullrich Lappe, Joaĉim Hartmann, Ernst Stahl kaj Peter Unger.
* La modelo estas el la plasto *Simocol*. Por farbi kaj pentri oni uzis akrilkolorojn.
* Tabulo ĉe la enirejo memoras la vortojn de la eksa kanceliero Gerhard Schröder diritajn dum lia vizito de la urbo: *Sendube estas Arnstadt unu el la plej belaj urboj en Germanujo.*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Maketo de Arnstadt en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Pri la modelo kaj la domo.


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Pentraĵo de 1894.
*Portreto de Sarah Bernhardt*, 1875
**Louise ABBÉMA** (naskiĝinta je la 30-a de oktobro, 1853 en Étampes - mortinta en 1927 en Parizo) estis franca pentristino kaj desegnistino. Abbéma ekpentris dum siaj fruaj dudekaj jaroj, kaj studis kun rimarkinduloj tiuepokaj kiel Charles Chaplin, Jean-Jacques Henner, kaj Carolus-Duran. Ŝi unue publike rekoniĝis pro sia laboro dek-ok-jaraĝe kiam ŝi pentris portreton de Sarah Bernhardt, ŝia tutviva amikino, kaj kredate de multuloj, ŝia lesba amantino.

Ŝi poste pentris portetojn de aliaj samtempaj rimarkinduloj, kaj ankaŭ pentris panelojn kaj murpentraĵojn, kiuj ornamis la Parizan Urbdomon, la Operejon Garnier, multajn teatrejojn, inkluzive de la "Teatrejo Sarah Bernhardt", kaj la "Palaco de la Kolonia Gubernatoro" ĉe Dakaro, Senegalo. Ŝi ekspoziciemis ĉe la Pentrosalono de Parizo, kie ricevis ŝi honoran mencion pro siaj paneloj en 1881. Abbéma ankaŭ estis inter la artistinoj tiamaj kies verkaĵoj estis montritaj en la Virina Konstruaĵo ĉe la Mondekspozicio Kolombio en Ĉikago en 1893. Sarah Bernhardt faris kap-kaj-ŝultran skulptaĵon de Abbéma, kiu ankaŭ ĉeestis la ekspozicion.

Abbéma fakis pri olepentraĵoj kaj akvareloj, kaj multe da ŝiaj verkaĵoj montras la influon de ĉinaj kaj japanaj pentristoj, kaj ankaŭ tiamaj majstroj kiel Édouard Manet. Ŝi en siaj verkoj ofte florojn figuris. Inter ŝiaj plej bone konataj estas *La Sezonoj*, *Aprila Mateno*, *Inter la Floroj*, *Vintro*, kaj portretoj de Petro la 1-a (imperiestro de Brazilo), Ferdinand de Lesseps, kaj Charles Garnier. Abbéma ankaŭ estis lerta presistino, skulptistino, kaj desegnistino, kaj ankaŭ verkistino kiu regule kontribuis al la ĵurnaloj "Gazette des Beaux-Arts" kaj "L'Art."

Inter la multaj honoroj, kiujn ricevis Abbéma, estis kandidatigo kiel oficiala pentristo de la Tria Respubliko. Ŝi ankaŭ premricevis bronzan medalon ĉe la Ekspozicio Universala de 1900 kaj en 1906 aniĝis en la Honora Legio. Je la fino de la dudeka jarcento, kiam kontribuoj de virinoj al arto de la pasintaj jarcentoj ricevis pli da kritika kaj historia rimarko, ŝiaj verkaĵoj ĝuas novan popularecon.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Louise Abbéma en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* france Ampleksa retpaĝo kun multaj verkaĵoj de Abbéma

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 221889
* GND: 116000597
* LCCN: nr89015712
* VIAF: 27114053
* ISNI: 0000 0000 8366 5278
* SUDOC: 073911216
* BNF: 122027126
* ULAN: 500020186
* RKD: 122
* BNE: XX6343576
 |
Sankta **Magdalena Yi Yŏng-hŭi** (koree: 이영희 막달레나) (naskiĝis en 1809 en Koreio, mortis la 20-an de julio 1839 en Seulo) – korea martirino, sanktulino de Katolika Eklezio.

Vivo
----

Magdalena Yi Yŏng-hŭi naskiĝis en malriĉa, sed nobla familio. Ŝia patrino Magdalena Hŏ Kye-im, pli aĝa fratino Barbara Yi Chŏng-hŭi kaj onklino Teresa Yi Mae-im estis katolikoj, sed ŝia patro estis pagano malamanta katolikojn, pro tio ili sekrete manifestis sian konfesion. La patro volis ŝin edzinigi al pagano, sed ŝi deziris vivi virgece kaj kontraŭstaris al lia deziro. Decidis fuĝi. Nokte surprenis malnovan veston kaj foriris el la domo kunportante aĵojn, kiujn ŝi ĉiutage uzis. Iris al arbaro kaj vundigis sin tiel ke la sango elfluis. Ŝi ŝprucis per la sango teron kaj vestaĵojn, kiujn forŝiris ĉirkaŭ la vojo. Frumatene iris al Seulo al sia onklino Teresa Yi Mae-im, al kiu ĉion rakontis. Samtempe serĉis ŝin la familio, kaj ŝia patrino estis desperanta. Unu el onkloj trovis en la arbaro sangospurojn kaj ŝiajn vestojn. Oni konstatis, ke ŝi estis disŝirita de tigro. Ŝia patro eĉ dungis kelkajn ĉasistojn por ke ili kaptu la tigron. Post 3 monatoj ŝia patrino ekkonis la veron, kaj pro tio, ke ĉesis montri triston, pro kio la patro orientiĝis, ke ŝi ion scias. Promesis jam ne altrudi al la filino edzecon kaj la edzino ĉion rakontis al li. Li haste de la domo iris al Seulo kaj estis tre feliĉa, ke trovis la filinon sekura en la domo de Teresa Yi Mae-im. Li permesis al ŝi resti en la domo de la onklino en Seulo.

Dum reprezalioj Magdalena Yi Yŏng-hŭi kaj 3 aliaj piaj virinoj (Lucia Kim Nusia, Marta Kim Sŏng-im kaj Teresa Yi Mae-im) mem redonis sin en la manojn de polico. Ŝi estis senkapigita en la ekstermejo malantaŭ Malgranda Okcidenta Pordego kun 7 aliaj katolikoj (Roza Kim No-sa, Marta Kim Sŏng-im, Teresa Yi Mae-im, Anna Kim Chang-gŭm, Johano Baptisto Yi Kwang-nyŏl, Lucia Kim Nusia kaj Maria Wŏn Kwi-im).

Tago de celebrado
-----------------

La 20-an de septembro (en grupo de 103 koreaj martiroj).

Beatiga kaj kanoniza proceso
----------------------------

Beatigita la 5-an de julio 1925 de la papo Pio la 11-a, kanonizita la 6-an de majo 1984 de Johano Paŭlo la 2-a en grupo de 103 koreaj martiroj.

Bibliografio
------------

* Catholic Bishops’ Conference of Korea Newsletter No. 55 (Summer 2006) Arkivigite je 2014-07-24 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* Vivo
**Makula Lago** (angle *Spotted Lake*) estas sala alkala lago en senelflua baseno, nordokcidente de Osoyoos en Brita Kolumbio, Kanado. Ĝi situas proksime al urbo de Osoyoos, apud la Aŭtoŝoseo 3.

Minerala kaj sala koncentriĝo
-----------------------------

La Makula lago estas abunda je diversaj mineraloj, ĝi entenas plej granda denson en la mondo je magnezia sulfato, kalcio kaj sodia sulfato. Ĝi ankaŭ entenas grandan denson je 8 aliaj mineraloj kaj etajn dozojn el kvar pluaj kiel arĝento kaj titano.

Somere, la ĉirkaŭo de la lago estas la plej varma parto de Kanado, tiel somere vaporiĝas la lagakvo kaj aperas piedvojo inter la estiĝintaj lagetoj, basenoj. Tiuj piedvojo interligas la plurcenton de la diversgrandaj kaj -formaj lagetoj, la "makulojn", kiuj pompas en diversaj koloroj danke al la diversaj mineralaj kombiniĝoj. La makuloj estas riĉaj ĉefe je magnezia sulfato.

Oni uzis la mineralojn de la lago por produkti municiojn. La lagon aĉetis la indiĝenoj en 2001 por rezervi ĝin kiel sanktejo. Ĝi estas tre rare vizitebla je permeso de la indiĝena tribo. Oni povas foti ĝin de la aŭtovojo.

* Kategorio Makula lago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Malferma letero** estas skribaĵo, kiun iu publikigas kiel flugfolio, en la gazetaro aŭ en aliaj komunikiloj. Per la formo kiel *malferma* letero, la ricevinto ofte estas admonata publike komenti la objekton de la skribaĵo. Malferma letero kelkfoje rilatas al protesto, priskribo de maljusteco kaj tiele peticio aŭ mesaĝo al la gazetaro, kaj ĝin oni povas uzi kiel instrumento por la publikaj rilatoj. Malferma letero povas aldone sendiĝi rekte al la ricevinto/j.

La malferma letero en sia plej konata formo ofte estas uzata por konfronti personojn de publika intereso, asociojn aŭ entreprenojn al kontraŭecaj konstatoj, neplenumitaj promesoj aŭ malveraĵoj, aŭ uzata por provoki necesan el la vidpunkto de la verkanto agadon de la adresato.

Fakte la variaĵoj estas tre multenombraj, ekzemploj estas malfermaj leteroj okaze de naskiĝmemoroj (Anne Seghers al Christa Wolf okaze de ties 50a naskiĝmemoro), kiel literatura kritiko (Marcel Reich-Ranitzki al Günter Grass en la gazeto "Der Spiegel"), kiel satiro kaj antaŭ ĉio kiel "noto en la plenda libro de la historio" (cit. B. Dücker)

Unu el la plej famaj malfermaj leteroj (*J'accuse*) verkis Émile Zola kaj temigis la "Dreyfus-aferon" en la jaro 1898.

Vidu ankaŭ
----------

* Letero el la Birmingama prizono
* Letero de 59
* Letero de 34

Literaturo
----------

* Burckhard Dücker: *Der offene Brief als Medium gesellschaftlicher Selbstverständigung.* en: *Sprache und Literatur in Wissenschaft und Unterricht*, kajero 69, N-o 1/1992, ISSN 0724-9713, S. 32–42.
* Rolf-Bernhard Essig: *Der offene Brief. Geschichte und Funktion einer publizistischen Form von Isokrates bis Günter Grass* (= *Epistemata: Reihe Literaturwissenschaft*. Bd. 267). eldonejo Königshausen kaj Neumann, Würzburg 2000, ISBN 3-8260-1647-5 (zugl.: Disertacio, universitato Bamberg, 1999).
* Reinhard M. G. Nickisch: *Schriftsteller auf Abwegen? Über politische ‚Offene Briefe’ deutscher Autoren in Vergangenheit und Gegenwart.* en: *Journal of English and Germanic Philology*, N-o. 93, 1994, S. 469–484.
* Hans Wellmann: *Der Offene Brief und seine Anfänge. Über Textart und Mediengeschichte.* In: Maria Pümpel-Mader, Beatrix Schönherr (eld-isto.): *Sprache – Kultur – Geschichte. Sprachhistorische Studien zum Deutschen. Hans Moser zum 60. Geburtstag.* universitato Innsbruck, instituto por germaniko, Innsbruck 1999, ISBN 3-901064-22-2, S. 361–384.

Atentigo
--------

En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo "offener Brief" de la germanlingva vikipedio en la versio de la 9-a de junio 2015, 19:46 CET.

* Kategorio Malferma letero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Makula kalveco** aŭ **makula alopecio** (*Alopecia areata*) estas kondiĉo, en kiu la hararo estas perdita de iuj aŭ ĉiuj areoj de la korpo. Ĝi ofte kaŭzas kelkajn kalvaj makulojn sur la kapa hararo, grandajn proksimume de monero. Eblaj faktoroj de la makula kalveco estas psikologia streso kaj malsano ĉe individuoj kun risko, sed en la plej multaj kazoj ekzistas neniu evidenta kaŭzo. Homoj estas alikaze ĝenerale sanaj. En kelkaj kazoj, ĉiuj haroj sur la kapo perdiĝas (*Alopecia totalis*), aŭ ĉiuj korpaj haroj estas perditaj (*Alopecia universalis*). Harperdo povas esti permanenta, aŭ provizora. Ĝi estas aparta de androgena harperdo, kiu estas ofta inter viroj.

Makula kalveco verŝajne estas aŭtoimuna malsano rezultanta de rompo de imuna privilegio de la harfolikloj. Riskaj faktoroj inkluzivas ekzemplojn en la familia sana historio. Inter identaj ĝemeloj, se unu estas trafita, la alia havas proksimume 50% eblecon esti ankaŭ trafita. La estiga mekanismo implikas malsukceson de la korpo rekoni siajn proprajn ĉelojn, kun posta imun-kaŭzita detruo de la harfoliklo.

Neniu kuraco por la kondiĉo estas konata. Kelkaj traktadoj, precipe triamcinolonaj injektoj kaj 5%-aj minoksidilaj topikaj kremoj estas efikaj en rapidigo de hara rekresko. Sunkremo, kapkovraĵoj por protekti kontraŭ malvarmo kaj suno, kaj okulvitroj - se mankas la okulharoj- estas ankaŭ rekomenditaj. En pli ol 50% de la kazoj de subite estiĝante, lokalizita makula malsano, hararo rekreskas ene de jaro. Ĉe pacientoj kun nur unu aŭ du makuloj, ĉi tiu unujara resaniĝo okazos en ĝis 80%. Tamen, plej multaj pacientoj havas pli ol unu epizodon dum la tuta vivo. Ĉe multaj pacientoj, harperdo kaj rekresko okazas samtempe dum pluraj jaroj. Inter tiuj en kiuj ĉiuj korpaj haroj estas perditaj, malpli ol 10% resaniĝas.

Proksimume 0,15% de homoj estas trafitaj iam ajn kaj 2% de homoj estas trafitaj iam dum la vivo. Komenco de la malsano okazas kutime jam en infanaĝo. Femaloj estas trafitaj pli ofte ol maskloj.

* Kategorio Makula kalveco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 823128
 |
La Barberini eburaĵo, el imperia diptiko por triumfa imperiestro, el imperia ateliero en Konstantinopolo en la unua duono de la 6-a jarcento (Luvro).
**Malfrua Antikveco** aŭ **Fina Antikveco** estas termino por periodo uzita de historiistoj por priskribi la tempon de la transiro el klasika antikveco al la Mezepoko en kontinenta Eŭropo, la Mediteranea mondo, kaj Proksima Oriento. La disvolvigo de tiu periodigo ĝenerale estis atribuita al la historiisto Peter Brown, post la publikigo de lia grava verko *The World of Late Antiquity* (1971). La precizaj limoj por tiu periodo estas kontinua celo de debato, sed Brown proponis periodon inter la 3a kaj la 8a jarcentoj. Ĝenerale, oni povas ĉirkaŭkalkuli el la fino de la Krizo de la Romia Imperio de la Tria Jarcento (ĉ. 235 – 284) ĝis, en la Oriento, la islamaj konkeroj en la mezo de la 7a jarcento. En Okcidento la fino venis pli frue, kun la starto de la Alta Mezepoko tipe metita en la 6a jarcento, aŭ eĉ pli frue en la okcidentaj bordoj de la Imperio.

La Romia Imperio suferis konsiderindajn sociajn, kulturajn kaj organizajn ŝanĝojn komence per la regado de Diokleciano, kiu startis la kutimon disigi la Imperion en Orienta kaj Okcidenta duonoj regataj de multaj imperiestroj. Komence per Konstantino la 1-a, kristanismo estis farita leĝrajtigita en la Imperio, kaj oni fondis novan ĉefurbon en Konstantinopolo. Migrado de Ĝermanaj triboj disrompis la Roman regadon el la fino de la 4a jarcento antaŭen, kulmine en la eventuala Falo de la Okcidenta Romia Imperio en 476, kiu estis anstataŭita de la tiel nomitaj barbaraj reĝlandoj. La rezultanta kultura fuzio de Grek-romiaj, Ĝermanaj kaj Kristanaj tradicioj formis la fundamenton de la posta kulturo de Eŭropo.

La ĝenerala malpliiĝo de loĝantaro, teknologia sciaro kaj niveloj de vivo en Eŭropo dum tiu periodo iĝis la arketipa ekzemplo de la socia falo por verkistoj el la Renesanco ĝis ĵusaj tempoj. Kiel rezulto de tiu dekadenco, kaj la relativa malabundo de historiaj registroj el Eŭropo partikulare, la periodo el ĉirkaŭ la komenco de la 5-a jarcento ĝis la Karolida renesanco (aŭ eĉ ankoraŭ) estis iam pejorative referencata kiel "Malhela Epoko". Tiu termino estis abandonita de historiistoj: en historia fakularo de la lasta duon-jarcento, la fino de la Okcidenta Romia Imperio, la komenco de la Bizanca Imperio kaj la Alta Mezepoko estas pli kaj pli esti unuigitaj en la periodigo de la Malfrua Antikveco.

Notoj
-----

1. ↑   Gilian Clark, Late Antiquity: A Very Short Introduction (Oxford 2011), pp 1–2.

* Kategorio Malfrua Antikveco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**BITAY Árpád** estis rumanuja hungara literaturhistoriisto, tradukisto, teologia profesoro naskita en Budapeŝto la 20-an de julio 1896 kaj mortinta en Alba Iulia la 30-an de novembro 1937. Li estis la patro de Ilona Bitay.

Biografio
---------

Árpád Bitay studis juron en Debrecen,li instruis en Alba Iulia kaj Kluĵo. En 1923 li finis la fakojn pri historio kaj rumana lingvo en la Universitato Ferdinand la 1-a de Kluĵo. Ekde la komenco de 1927 li studis en Berlin kaj Lepsiko romanistikon. Ekde 1931 li estis hungara sekciestro en la malplimulta ministerio, ekde 1933 li estis suburbestro de Alba Iulia, konsilanto de Alsó-Fehér, hungara ano de la instrua ĉefkonsilantaro de la rumana registaro. Li estis ano de Erdélyi Irodalmi Társaság, de Kemény Zsigmond Társaság, de la Magyar Irodalomtörténeti Intézet, de la Erdélyi Katolikus Akadémia. Li estis konstanta kunlaboranto de la gazetoj: Ellenzék, Erdélyi Irodalmi Szemle, Erdélyi Múzeum, Magyar Kisebbség, Pásztortűz. Li tradikis la verkojn de Vasile Alecsandri, Ion Luca Caragiale, Ion Creangă, Barbu Stefănescu Delavrancea, Emil Isac kaj li konatigis la grandulojn de la hungara kulturo en rumana lingvo (István Széchenyi, Mihály Vörösmarty, Sándor Petőfi, János Arany, Imre Madách, Balázs Orbán, Franz Liszt. El hungara lingvo li tradukis al rumana lingvo verkojn de Ede Szigligeti, Géza Gárdonyi, Mór Jókai, Kálmán Mikszáth. Li estis konstanta preleganto en Vălenii de Munte de la somera libera universitato.

Verkoj
------

* *Műfordítások román költőkből*, red. antologio (Kolozsvár, 1928).
* *A román irodalomtörténet összefoglaló áttekintése* (Gyulafehérvár, 1922);
* *Rövid román nyelvtan* (Kv. 1923);
* *Istoria literaturii române* (Kv. 1924);
* *Az erdélyi románok a protestáns fejedelmek alatt* (Dicsőszentmárton, 1925);
* *Gyulafehérvár Erdély művelődéstörténetében* (ETF 3. Kv. 1926);
* *Erdély jeles kath. papjai* (Kolozsvár, 1926);
* *A moldvai magyarság* (Kolozsvár, 1926);
* *Az erdélyi róm. kat. státus gyulafehérvári "Majláth" főgimnáziumának megalakulása* (Arad 1930);
* *Az Alba-Iulia-i róm. kat. székesegyház és környéke* (Gyulafehérvár 1936);
* *"...hogy románok és magyarok jobban megismerjék egymást..." (Testamentum 1977).*

Fontoj
------

* Romániai magyar irodalmi lexikon
**Magyarhomorog** [madjarhomorog], estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Hajdú-Bihar, en Distrikto Berettyóújfalu. Magyar signifas hungaro, homorog ne havas sencon en la hungara.

Blazono de Magyarhomorog

Bazaj informoj
--------------

* 47° 01′ 00″ N 21° 33′ 00″ O﻿ / ﻿47.01667 °N, 21.55000 °O﻿ / 47.01667; 21.55000 (mapo)Koordinatoj: 47° 01′ 00″ N 21° 33′ 00″ O﻿ / ﻿47.01667 °N, 21.55000 °O﻿ / 47.01667; 21.55000 (mapo)
* Areo: 40 km²
* Loĝantaro: 930
* Poŝtkodo: 4137
* Telefonprefikso: 54

Situo
-----

Magyarhomorog situas sur ebenaĵo, **Rapida** Körös preterfluas, laŭ traira flankovojo. Komádi troviĝaj je 5, Berettyóújfalu je 32, Debrecen je 68, Budapeŝto je 232 km-oj.

Historio
--------

La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1214 laŭ tiama hungara ortografio *"Humuroc"*. La komunumo senhomiĝis pro la kontraŭturkaj militoj kaj hungaroj refondis ĝin en 1729. En 1919 la rumanoj okupis ankaŭ tiu ĉi vilaĝon.

Vidindaĵoj
----------

Vidindaĵoj estas la kalvinana preĝejo de 1894 kaj la grekokatolika preĝejo de 1880.

Vilaĝservoj estas poŝto, infanĝardeno, lernejo, sanservo.

Famuloj
-------

En tiam nomata Homorog naskiĝis aktoro Irén Iványi.

* Kategorio Magyarhomorog en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Malnova reklamado en fajenco en la metroo de Parizo
La **maizamelo** estas la amelo aŭ fajna faruno de maizo. Ĝi estas pli ofte konata en pluraj landoj kiel "Maizena" aŭ "Maicena" nomo de marko kiu iĝis propra nomo de la maizamelo en multaj el ĉi landoj kiaj Hispanio.

Uzo
---

La maizamelo uziĝas por fari panon, pastaĵojn, biskvitojn, picojn, ktp. kaj kiel densigaĵon por supoj, varma ĉokolado, kustardoj, kukkremo , glaciaĵoj kaj eĉ poŝtelefonaj kovriloj. Ĝi estas uzata por ligi saŭcojn kaj kukojn.

La maizamelo estas baza ingredienco por la ellaborado de pastoj kaj desertoj por celiakuloj. Ĝi kutime uzeblas sola aŭ miksita kun rizfaruno aŭ terpomamelo, kaj por sukeraj kaj por salaj receptoj.

Ekster la kuira sfero, ĝi uzatas precipe por doni rigidecon al la kolumoj de la ĉemizoj kaj por la preparado de gluaĵoj.

|  |  |
| --- | --- |
|  Polurinda artikolo | Ĉi tiu artikolo bezonas **poluradon**, ĉar la postŝablona alineo estas laŭstile parte plibonigenda, prefere de lingve pli lertaj uzantoj.

---

 Bonvolu ŝanĝi la enhavon por plibonigi la artikolon. |

La miksaĵo de amelo de maizo kun iom da akvo (1 volumo da akvo por 2 volumoj de amelo) estas bona ekzemplo de reodensiga fluido, tio estas ke ĝi entenas sin kiel likvaĵo malmulte viskoza kiam oni manipulas ĝin malrapide (ekscito al malalta frekvenco), sed kiu fariĝas tre viskoza, preskaŭ solida kiam oni manipulas ĝin rapide (ekscito al alta frekvenco). Tiu propreco faras pri tio ne neŭtonan fluidon.

Marko
-----

**Maïzena** estas marko de amelo de maizo deponita ekde 1891 (1862 laŭ la oficiala loko)

Ĝi estas la posedaĵo de la usona socio Conopco de la grupo Unilever kaj vendata en la tuta mondo.

  

* Kategorio Maizamelo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Mali Idjoŝ,** slave **Mali Iđoš,** serbe *Мали Иђош*, hungare *Kishegyes* estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto **Norda** Baĉka. Mali kaj kis signifas: malgranda. Ankoraŭ 2 vilaĝoj apartenas al la municipo.

Vojo en Mali Idjoŝ
Mali Idjoŝ situas en la mapo en la verda municipo

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 81 km²
* Loĝantaro: 5 460[*kiam?*]
* Poŝtkodo: 24321
* Telefonprefikso: 24
* Aŭtokodo: SU

Situo
-----

Mali Idjoŝ situas sur ebenaĵo, laŭ rojo.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1462 en formo *"Hegyesthwrol"*. Ekde 1514 pro kamparanaj ribeloj la vilaĝo komencis senhomiĝi. Dum la turkoj jam neniu loĝis tie. En 1769 loĝantoj de Békésszentandrás refondis la komunumon. En 1849 tie venkis la hungara armeo lastfoje. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la loko apartenis al Hungario, al Bács-Bodrog, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la hungara armeo okupis la regionon kaj ĝis 1944 tio estis parto de Hungario. En 2002 loĝis en Mali Idjoŝ 5465 da homoj, (hungaroj 4767 (87 %), serboj 389 (7 %), ciganoj 119 (2 %) kaj aliaj).

Vidindaĵoj
----------

* katolika preĝejo omaĝe al Sankta Anna de 1788, la turo altas 35 m-ojn
* monumento pri la batalo en 1849 de 2000

Famuloj
-------

En Mali Idjoŝ naskiĝis hungara aktoro Csilla Maronka.

Ĝemelkomunumo
-------------

* Hungario Békésszentandrás, Hungario
La kuba generalo Calixto García en la epoko de la milito.
La **Malgranda Milito**, kaj en hispana *Guerra Chiquita* [GEra ĉiKIta] (1879-1880) estis la dua de la tri konfliktoj de la kubaj sendependigaj militoj kontraŭ Hispanio. Ĝi estis la sekvo de la Dekjara Milito (1868-1878) kaj antaŭis al la Necesa Milito, *Guerra Necesaria* (1895-1898). Ĝi finis per la venko de Hispanio.

Ĝi ekis en la 26a de aŭgusto 1879, kaj post kelkaj minoraj okazaĵoj, la milito finis fine de 1880. La 24 de aŭgusto 1879 estis elsendita la fama krio: «Sendependigo aŭ morto!» en la kampoj de Rioja, proksime al la orienta urbo Holguín kaj poste la movado etendiĝis al la regiono de Gibara.

Ne okazis multaj bataloj en tiu milito. Tiuj malmultaj finis per malvenkoj por la kubanoj. Spite la entuziasmo de la sendependistoj, al tiuj mankis municio kaj la trejnita hispana armeo estis supera.

Bibliografio
------------

* Clodfelter, Micheal (2017). Warfare and Armed Conflicts: A Statistical Encyclopedia of Casualty and Other Figures, 1492-2015, 4a eld. McFarland. p. 307. ISBN 978-0786474707.
* Pérez Guzmán, Francisco: Guerra Chiquita, una experiencia necesaria. 1982
* Archivo Nacional: Documentos para servir a la historia de la guerra chiquita. Tomo 1ro 1950.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 717068
* LCCN: sh85034570
 |
**Makád** (makAd) estas vilaĝo en Hungario en regiono **Meza Hungario**, en departemento Pest (departemento), en subregiono de Ráckeve.

Blazono de Makád

Bazaj informoj
--------------

* 47° 05′ 11″ N 18° 55′ 48″ O﻿ / ﻿47.08639 °N, 18.93000 °O﻿ / 47.08639; 18.93000 (mapo)Koordinatoj: 47° 05′ 11″ N 18° 55′ 48″ O﻿ / ﻿47.08639 °N, 18.93000 °O﻿ / 47.08639; 18.93000 (mapo)
* Areo: 32 km²
* Alto super marnivelo: 100 m
* Loĝantaro: 1300
* Poŝta kodo: 2322
* Telefonprefikso: 24

Situo
-----

Makád situas sur ebenaĵo, en Insulo Csepel, kie ĝi estas la plej suda komunumo. Ĝi ne havas fervojon, ĉefvojon, pramon, nur sakovojon el Ráckeve. Tiu lasta urbo troviĝas 9, Budapeŝto 54 km.

Historio
--------

Pli frue hunoj kaj avaroj loĝis tie. Dum la turka erao la vilaĝo estis sultana bieno, kie la vivo ne estis kruela, tial la loĝantaro pluvuvis. La copfa kalvinana preĝejo konstruiĝis en 1806. En 1940 inundo okazis. En 1945 oni disdonis parcelojn el la grandbieno al la malriĉaj vilaĝanoj.

Apud la vilaĝo fiŝkaptista lago kaj apud-Danuba arbaro troviĝas.

Famuloj
-------

En Makád naskiĝis lingvisto József Thury.

* Kategorio Makád en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Make** estas (uniks-devena) programo por faciligi iom kompleksajn ripeteblajn taskojn, ekz. la tradukadon kaj ligon de programoj. Por tion fari ĝi havas enkonstruitajn ĝeneralajn regulojn kaj oni kutime provizas pliajn dediĉitajn regulojn. La tuta regularo diras, kiel oni devas konstrui unuopajn programojn. Ĝi permesas refari nur tiujn paŝojn, kies antaŭkondiĉoj ŝanĝiĝis ekde la lasta fojo.

Historio
--------

*Make* origine estis kreita de d-ro Stuart I. Feldman, en 1977. Tiam li laboris ĉe Bell Labs.

Ekde tiam pluraj variaĵoj estis kreitaj, inter la plej konataj estas tiuj de BSD kaj de GNU.

Alternativoj
------------

* **makepp** estas kongrua kun (GNU-a) make, sed krome ofertas pliklerigeblan analizilon de komandoj kaj inkluzivitajn dosierojn por memstare rekoni la dependojn. La ŝanĝitaj komand-opcioj kaj aliaj influoj estas ankaŭ rekonataj. Oni povas facile eviti la grandan problemon de memvoka make, por garantii ĝustan konstruon. Plie Perl estas uzebla en ĉiuj lokoj.
* En la mondo de Java ĝeneral uzatas la ilo *ant*, kiu plenumas similajn funkciojn.

Eksteraj ligiloj
----------------



* 
* 
* 
* Makefile Tutorial Arkivigite je 2018-07-12 per la retarkivo Wayback Machine
* Fresherspin


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 44716
* GND: 4334388-0
* LCCN: n92090404
* VIAF: 176684165
 |
Monto Illampú en Majo 2007.
**Illampu** [iJAMpu] estas la kvara plej alta monto en Bolivio. Ĝi situan en la norda parto de la Reĝa Kordilero, nome parto de Andoj, oriente de la Lago Titikaka. Ĝi kuŝas ĝuste norde de iome pli alta Janq'u Uma, ĉe la urbo Sorata. La Glaĉero Laguna, situa en la masivo de Illampu-Janq'u Uma, estas la 17a plej alta lago en la mondo.

Spite esti pli malalta ol Janq'u Uma, Illampu havas pli krutan montopinton, kun pli surloka reliefo, kaj ĝi estas iome pli forta grimpado. Fakte ĝi havas "la plej forta normala vojo inter ajnaj el la 6 000-uloj en Bolivio." La plej facila vojo, laŭ la Sudokcidenta Flanko, estas ja malfacila kun neĝokovritaj deklivoj ĝis 65 gradoj. Ĝi estas alirebla el alta kampadejo en la norda flanko de la masivo. La pinto estis unuafoje grimpita la 7an de Junio, 1928, laŭ tiu vojo, fare de Hans Pfann, Alfred Horeschowsky, Hugo Hörtnagel (Germanoj) kaj Erwin Hein (el Aŭstrio). Alia vojo estas la "Germana Vojo" ĉe la sudokcidenta flanko kaj la Sudflanka Vojo, ambaŭ alproksimigitaj el la okcidenta flano de la masivo.

Referencoj
----------

1. 1 2  Yossi Brain, *Bolivia: a climbing guide*, The Mountaineers, 1999, ISBN 0-89886-495-X; paĝoj 18, 96-99.

* Kategorio Illampu en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)