recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Pieter-Jan DeSmet**  (naskiĝis la 30-an de januaro 1801 en Dendermonde, Belgio - mortis la 23-an de majo 1873 en Sankta Luiso, Misurio, Usono) estis belgdevena katolika pastro, jezuita misiisto, esploristo kaj pioniro kiu en 1844 fuĝis de Belgio al Usono (la Nova Mondo) pro eŭropa persekuto. Li iĝis unu el la plej fidindaj blankuloj inter la indianoj de la usona okcidento meze de la 19-a jarcento. 

De 1824 ĝis 1830 li okupiĝis pri indianaj kutimoj kaj lingvoj kiel prefekto de la knaba lernejo. Li vizitis la Kolegion de Sankta Louis (hodiaŭ la *University of Missouri–St. Louis*).

Pieter-Jan DeSmet, statuo en Dendermonde, Belgio
Li agis nome de la usona registaro en intertraktadoj kun la indianoj, inkluzive de la packonferenco kun la dakotoj kaj ilia ĉefo Sidanta Taŭro (alinomata *Sitting Bull* aŭ *Tatanka Iyotanka*) ĉe Fort Rice en 1868 kaj konvinkis tiun akcepti la Traktaton de Fort Laramie. 

En aŭgusto 1846, De Smet komencis longan vojaĝon tra kio nun estas la ŝtatoj de Montano, Idaho, Oregono, kaj Vaŝingtono. Li fondis plurajn pliajn misiojn kiuj iĝis konataj kiel la *Rocky Mountain Missions.* Li sukcesis pacigi plurajn intermilitantajn indianajn *tribojn*. Inter la indianoj kiujn li konvertis al Katolikismo estis la krioj, *Flatheads*, *Nez Perce*, kajusoj, ŝicuumŝoj (*Coeur d'Alenes*), oĝibvoj, siuoj, *Blackfeet*, kaj kalispeloj (*Pend d'Oreille*).

Post lia morto, la urbo De Smet en Kingsbury County, Suda Dakoto estis nomita en lia honoro en 1879.

Honoro
------

En 1932 la indiana tribo siuoj vizitis la belgan urbon Dendermonde por honori patron De Smet. Lia statuo tie staras antaŭ la OLV-preĝejo (nederlande: *Onze-Lieve-Vrouwekerk).*

En 2005 li estis unu el la defiantoj por la titolo "La plej granda belgo".

Literaturo
----------

* *S. J. John J. Killoren.* „*Come, Blackrobe": De Smet and the Indian Traged*y. Reprint of 1994 the University of Oklahoma Press edition. The Institute of Jesuit Sources, 2003, 464 paĝoj, ISBN 1880810506, ISBN 978-1880810507.

Notoj kaj referencoj
--------------------


1. ↑  Noto: Fakte **Pieter-Jan De Smet**, laŭ informoj en la retejo de la turisma oficejo de Dendermonde. Li ankaŭ estis konata kiel *Pierre DeSmet* kaj *Peter deSmet*.
2. ↑  Noto: La plej multaj indiĝenaj popoloj en Usono, kiuj spertas la antropologian kuntekston de la esprimo TRIBO kiel paternalisma kaj ankaŭ konscias pri la historia politika signifo de la vorto tribo, ekde la 1960-aj jaroj proponis uzi la nomojn 'popolo' aŭ 'nacio'.

Vidu ankaŭ
----------

* Indiĝenaj popoloj en Kanado
* Indiĝenaj popoloj en Usono

Eksteraj ligiloj
----------------

* La vivrakonto de Pieter-Jan De Smet
En sociologio, la **postindustria socio** estas la stato de disvolvigo de socio en kiu la sektoro serva generas pli da riĉo ol la industria sektoro de la ekonomio.

La koncepto de "postindustria socio" estis enkondukita de kelkaj teoriuloj de la sociologio kaj de la ekonomiko —inter ili la usonanoj Daniel Bell kaj John Kenneth Galbraith kaj la franca Alain Touraine— por priskribi la staton atingitan de kelkaj socioj disvolvigitaj en sia socia kaj ekonomia sistemoj kiuj estis evoluintaj laŭ specifaj ŝanĝoj en ties strukturo kaj kiuj korespondus al stato de disvolvigo posta al la klasika procezo de industriigo de la industria revolucio. En la postindustria socio estus okazinta ekonomia transiro, kiu restrukturigas la tutan socion, pasante de industria ekonomio al alia de servoj, bazita specife sur la teknika disvolvigo kaj la scienca esplorado, la edukado kaj la teknologio de la informado kaj la komunikado kiuj estus transformintaj la antaŭajn formojn de socia reproduktado kaj dominado inter sociaj klasoj propraj de la industriigo.

Vidu ankaŭ
----------

* Antaŭindustria civilizo
* Industria civilizo
* Tria industria revolucio
* Triaranga sektoro

Notoj
-----

1. ↑  Sociedad post-industrial,[*rompita ligilo*] en La Gran Enciclopedia de Economía

Bibliografio
------------

* Ritzer, George. *The Coming of Post-Industrial Society*. Dua Eldono. New York: McGraw-Hill, 2007.
* Bell, Daniel. *The Coming of Post-Industrial Society*. New York: Harper Colophon Books, 1974.
* Inozemtsev V.L. *The Inevitability of a Post-Industrial World: Concerning the Polarity of Today's World Order*, Global FOCUS, Vol. 13, No. 2. P. 60-79 (2001).

* Kategorio Postindustria socio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 696766
* GND: 4075168-5
* NKC: ph124399
 |
**Opština Vinica** ĝi estas unu el 80 komunumoj en norda Makedonio. Ĝi situas en la oriento de la stato en la Orienta regiono. Ĝia areo estas 432,67 km² kaj en 2002 havis 19 938 loĝantojn. Administra centro de la komunumo estas de la urbo Vinica.

Loko, priskribo
---------------

maldekstra
La komunumo konsistas el la urbo **Vinica** kaj aliaj 15 vilaĝoj:

Blatec, Vinička Kršla, Gradec, Grljani, Dragobrašte, Istibanja, Jakimovo, Kalimanci, Kruševo, Laki, Leski, Lipec, Pekljani, Trsino kaj Crn Kamen. 

La teritorio najbaras al la jenaj komunumoj:

Opština Makedonska Kamenica en la nordo, Opština Delčevo en la oriento, Opština Berovo en la sudoriento, Opština Radoviš en la sudokcidento, Opština Karbinci en la sudokcidento, Opština Zrnovci en la nordokcidento kaj Opština Kočani en la nordokcidento.


Ĉirkaŭ **Opština Vinica**|  Zrnovci,  Kočani |  Makedonska Kamenica |  |
|  | Opština Vinica |  Delčevo |
|  Radoviš,  Karbinci |  |  Berovo |

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Виница en la makedona Vikipedio.*
Apoplasta kaj Simplasta vojojApoplasta kaj Simplasta vojoj 
**Plasmodesmo** estas speco de interligo inter membranoj de najbaraj ĉeloj, kiuj kreas citoplasmajn pontojn. Ili okazas nur en plantaj ĉeloj. La membranecaj mikrotubetoj trapasas la ĉelajn parietojn tra poroj, en kiuj estas nenia materialo. Ili estas la sola maniero transdoni substancojn kaj stimulojn (nutrante la ĉelon) kaj estas citoplasmaj ligoj, kiuj transiras la ĉelan parieton inter apudaj ĉeloj. Kiam ili estas unuigitaj per plasmodesmoj, la protoplastoj de vivaj ĉeloj konsistigas ununuran simplaston. La moviĝo de substancoj tra plasmodesmoj nomiĝas simplasta transporto. La ĉelaj parietoj, la kavoj de la mortaj ĉeloj kaj la interĉelaj spacoj, kiuj ĉirkaŭas la simplaston, ankaŭ formante kontinuaĵon, estas konataj sub la nomo de apoplasto; la moviĝo de substancoj en ĝi estas konata kiel aplopasta transporto. Ili estas formitaj de ligiloj (6 molekuloj de koneksino), kiuj permesas la paŝon de jonoj kaj malgrandaj molekuloj. Plasmodesmoj formiĝas ĉe la fino de ĉeldividiĝo inter frataj ĉeloj. La parietoj de apudaj plantĉeloj havas porojn, lokojn kie ne estas celulozo aŭ iu ajn alia speco de materialo. Ĉi tiuj poroj estas trairitaj de treege maldikaj membranaj tuboj, kiuj metas la citoplasmojn de najbaraj ĉeloj en senpera kontakto. Ĉi tiuj citoplasmaj pontoj, kiuj komunikas apudajn plantajn ĉelojn, nomiĝas plasmodesmoj.

  

En ĉi tiu teksto estis uzita la traduko de la teksto Plasmodesmo en la portugala vikipedio.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 725772
 |
Franca familio revenanta al sia urbo Buron nordokcidente de Caen kiu ege suferis atakojn dum la 18-a de julio de 1944. Post la antaŭeniro de la fronto en la Dua Mondmilito la situacio de la areo iĝis de **postmilito** post la venkoj de la aliancanoj.
La **postmilito** estas la periodo kiu okazas post milito sufiĉe intensa por okazigi situacion de malriĉego, ekonomia kaj socia krizoj kiu ne finas ĝis la atingo de rekupero ekonomia kaj supero de aro de sociaj problemoj, kiaj povas esti la renormaligo de la produktoliverado simila al la periodo de antaŭmilito kaj multaj aliaj faktoroj rilataj nerekte kiuj tuŝas la superadon de la socia krizo.

La postmilito okazigas tutan aron da konsekvencoj kiuj ampleksas praktike al ĉiaj medioj de socio (ekonomia, socia, demografia...). Depende de la resursoj de ĉiu lando kelkaj ŝtatoj povas bezoni pli aŭ malpli da tempo por rekuperiĝi el situacio de krizo. Kvankam ĉiuj landoj implikitaj (ĉu luktantoj aŭ ne) suferas la konsekvencoj de milito, evidente, ĉefe tio tuŝos plie la landon aŭ landojn venkitajn ol tiujn venkintajn.

Vidu ankaŭ
----------

* Milito
* Malvarma milito

Referencoj
----------

1. ↑  www.wordreference.com Difino de postmilito
Nacia Teatro de Katalunio, de Ricard Bofill. Kun la formo de greka templo, montras klare la mikson de antikvaj modeloj kun konstruteknikoj de avangardo.
La **postmoderna arto**, male al la nomita moderna arto, estas la arto propra de la postmoderneco, nome teorio soci-kultura kiu postulas la aktualan validecon de historia periodo kiu estis superinta la modernan modelon, tio estas, la radikoj kultura, politika kaj ekonomia propraj de la Nuntempa Epoko, markita kulture de la Klerismo, politike de la Franca Revolucio kaj ekonomie de la Industria Revolucio.

Aktuale estas granda polemiko pri la demando ĉu vere la moderna projekto estas superita aŭ ne; certe estas malmulta historia perspektivo por povi establi rompon disde la antaŭa periodo kaj por komenci novan epokon; nur tempa malproksimiĝo kaj pli profunda analizo povos establi ĝin.

Aperinta kaj en Eŭropo kaj en Usono el mezo de la 1970-aj jaroj, ĝi enkadrigas diversajn movadojn kiaj estas la transavangardo itala, la novekspresionismo germana, la novmanierismo, la novminimalismo, la novkonceptismo kaj la ŝajnigismo, inter aliaj.

Postmoderna arto estas fakte aro de artaj movadoj kiuj serĉas kontraŭditi kelkajn aspektojn de modernismo kaj kiu aperis aŭ disvolviĝis je ties sekvo. Ĝenerale, movadoj kiaj *intermedia*, instalaĵoj, koncepta arto kaj plurmedio, ĉefe inkludante videon estas priskribitaj kiel postmodernaj.

Vidu ankaŭ
----------

* Postmodernismo
* Postmoderna literaturo

Bibliografio
------------

(angla)

* The Triumph of Modernism: The Art World, 1985–2005, Hilton Kramer, 2006, ISBN 978-0-15-666370-0
* Pictures of Nothing: Abstract Art since Pollock (A.W. Mellon Lectures in the Fine Arts), Kirk Varnedoe, 2003
* Art of the Postmodern Era: From the Late 1960s to the Early 1990s, Irving Sandler
* Postmodernism (Movements in Modern Art) Eleanor Heartney
* Sculpture in the Age of Doubt Thomas McEvilley 1999

(hispana)

* Bozal, Valeriano (1993). Modernos y postmodernos. Historia 16, Madrid.
* Cirlot, Lourdes (1990). Las últimas tendencias pictóricas. Vicens-Vives, Barcelona. ISBN 84-316-2726-3.
* Dempsey, Amy (2008). Estilos, escuelas y movimientos. Blume, Barcelona. ISBN 978-84-9801-339-9.
* González, Antonio Manuel (1991). Las claves del arte. Últimas tendencias. Planeta, Barcelona. ISBN 84-320-9702-0.
* Foster, Hal kaj aliaj (2006). Arte desde 1900. Akal. ISBN 84-460-2400-4.

* Postmoderna arto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Postmoderna arto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Briksdalsbreen, brako de la Jostedalsbreen
La **Jostedalsbreen** en Norvegio estas la plej granda eŭropkontinenta glaĉero.

Ĝi situas en la nordo de la provinco Sogn og Fjordane norde de la Sognefjord kaj mezuras ĉirkaŭ 100 km de nordo al sudo kaj ĉirkaŭ 15 km de oriento al okcidento. La glacitavelo mezuras ĝis 500 m. La surfaco estas ĉirkaŭ 550 km². En Eŭropo nur la Austfonna (Svalbard/Norvegio) kaj la Vatnajökull (Islando) estas pli grandaj.

La glaciejebeno troviĝas je alteco de 1600 ĝis 1900 metroj super la maro. Kelkaj malmultaj pintoj, kiel la Suphellenipa (1731 m) aŭ la Lodalskåpa (2083 m) elstaras el la glaciejo. La Jostedalsbreen ne estas postvivanto de la lasta glaciepoko, sed kreiĝis nur poste, kiam de ĉirkaŭ 500 antaŭ Kristo okazis klimata malpliboniĝo. Pro la malvarmigo, glaciejo kreiĝis en la regiono. Ĉirkaŭ 1750 la vetero estis la plej malvarma (vidu ankaŭ: *Malgranda glaciepoko*) kaj la glaciejoj de Norvegio sterniĝis plej larĝe. Post tiam ili malpligrandiĝis.

De 1991 por protekto de la naturo ekzistas la Nacia Parko Jostedalsbreen kun surfaco de 1.310 km².

La plej famaj brakoj de la Jostedalsbreen estas okcidente la Briksdalsbreen kaj oriente la Nigardsbreen.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Jostedalsbreen-glaciejmigradoj Arkivigite je 2006-06-20 per la retarkivo Wayback Machine
* Nacia Parko Jostedalsbreen Arkivigite je 2006-04-24 per la retarkivo Wayback Machine

  

* Jostedalsbreen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Jostedalsbreen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Opština Kočani** estas unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. Ĝi situas en la centra parto de la Orienta Regiono. Ĝia areo estas 360,36 km² kaj en 2002 havis 38 092 loĝantojn. Administra centro de la komunumo estas la urbo Kočani

Loko, priskribo
---------------

maldekstra
La suda parto de la areo situas en la malaltebenaĵoj, je alteco de ĉirkaŭ 320 - 350 m. Ĉi tie fluas la rivero Bregalnica.

Tamen la norda parto situas ĉefe en la montoj. La alteco ĉi tie altiĝas al pli ol 2000 m.

Opština Kočani
En la sudo la ĉefa vojo n-ro 3 trapasas la municipon.

La fervoja linio finiĝas en la urbo Kočani.

Opština konsistas el la urbo Kočani kaj aliaj 27 vilaĝoj:

Bezikovo, Beli, Vraninci, Gornji Podlog, Gornje Grače, Glavovica, Grdovci,Donji Podlog, Donje Grače, Jastrebnik, Kostin Dol, Leški, Mojanci, Nebojani, Novo Selo, Njivičani, Orizari, Pantelej, Pašadžikovo, Polaki, Preseka, Pribačevo, Pripor, Rajčani, Rečani, Trkanje, Crvena Njiva.

Najbaraj municipoj estas:

Opština Kriva Palanka en la nordo, Opština Makedonska Kamenica en la nordoriento, Opština Vinica en la sudoriento, Opština Zrnovci en la sudo, Opština Češinovo-Obleševo en la sudokcidento,Opština Probištip en la okcidento, Kratovo en la nordokcidento.


Ĉirkaŭ **Opština Kočani**| Kratovo | Kriva Palanka  |  Makedonska Kamenica |
| Probištip  | Opština Kočani |  |
| Češinovo-Obleševo  |  Zrnovci |  Vinica  |

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Кочани en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:

Kategorio: Komunumo de Nord-Makedonio
**Potenciala energio** estas energio, kiu estas koneksita kun iu konserveca forto (forto, kiu havas potencialon). **Potenciala energio** ĉiam rilatas al iu antaŭe difinita (sed pli malpli elektebla) nivelo de nulo. La mezurunuo de la **potenciala energio**, kiel tiu de ĉiuj energioj, estas la Ĵulo kun simbolo **J**.

Ekzemploj
---------

### Risorto

Kvanto da energio konservita en lineara risorto estas:

{\displaystyle E={\frac {1}{2}}kx^{2}}

kie:

k - konstanto de la risorto
x - distanco de la deformo
### Gravita forto

Gravita forto estas konserveca forto kaj la potenciala energio egalas al:

{\displaystyle E=-{\frac {GMm}{r}}}

kie:

G - gravita konstanto
M - maso de la fonto de la gravita forto (objekto kiun oni supozas nemovebla)
m - maso de objekto
r - distanco inter objekto kaj la fonto de la gravita forto
La potenciala energio estas negativa, ĉar la nivelon de nulo oni ĉi-okaze difinas ĉe senfina distanco de la objetoj, kaj {\displaystyle \lim \_{r\rightarrow \infty }{\frac {1}{r}}=0}.

Vidu ankaŭ
----------

* kineta energio
* Nuklea energio (atomkerna energio)
* elektra energio
* kemia energio
* varmoenergio
Pelikana Sunmontrilo en korto.
La **Kolegio Corpus Christi** (Krista Korpo) aŭ en angla **Corpus Christi College** (kompleta kolegia oficiala nomo **The President and Scholars of the College of Corpus Christi in the University of Oxford**) estas unu el kolegioj de la Universitato Oksfordo en Britio. Fondita en 1517, ĝi estas la 12a plej malnova kolegio en Oksfordo, kun ĉirkaŭkalkulita financa havaĵo de 58 milionoj da pundoj en 2006.

La kolegio, situanta ĉe strato Merton inter Kolegio Merton kaj Kolegio Oriel, estas unu el plej malgranda en Oksfordo laŭ studenta populacio, havante ĉirkaŭ 230 subgradanojn kaj 120 gradanojn. Ĝi estas akadema laŭ la oksfordaj standardoj, averaĝe en la supra duono de la universitata neformala ranga sistemo, nome la Tabelo Norrington, en ĵusaj jaroj, kaj nome la dua en 2009-10.

La kolegio havis dumlonge reputacion kiel specializata kaj elstara en Klasikaj Studoj, pro emfazo al tiu fako ekde ties fondo; nuntempe ĝi ricevas pli da studentoj por studi klasikajn ĉiujare ol por ĉiu ajn fako.

La kolegia historia signifo inkludas gravan rolon en la traduko de la Reĝjakoba Biblio. La kolegio estas elstara ankaŭ pro la piliera sunmontrilo de la ĉefa kvadrata korto, konata kiel la Pelikana Sunmontrilo, kiu estis starigita en 1581 fare de Charles Turnbull. Corpus ĵus akiris elstarecon kiam ties teamoj reprezentanta ĝin venkis en la konkurenco *University Challenge* la 9an de majo 2005 kaj denove la 23an de februaro 2009, kvankam tiu lasta estis poste malkvalifikita.

Historio
--------

Blazono
-------

En ties blazono aperas maldekstre bildo de orkolora pelikano kiu laŭtradicie vundas sian bruston por per sia sango nutri siajn idojn. Tio estas kristana simbolo de kristanismo (memofero de Kristo) kaj de la koncepto krista korpo.

Notoj
-----

1. ↑   Oxford College Endowment Incomes, 1973-2006. Arkivita el la originalo je 2012-05-27.

 Arkivigite je 2012-05-27 per Archive.today  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2012-05-27. Alirita 2013-01-21. (ĝisdatigita en Julio 2007)
2. ↑   Undergraduate Degree Classifications 2009/10. Arkivita el la originalo je 2010-10-03. Alirita 2013-01-21.
3. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2009-06-11. Alirita 2013-01-21.
4. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2012-02-14. Alirita 2013-01-21.
5. ↑   University Challenge team disqualified. BBC (2009-03-02). Alirita 2009-03-02.

* Kategorio Kolegio Corpus Christi (Oksfordo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 426487
* LCCN: n50000577
* VIAF: 136008125
* ISNI: 0000 0001 0663 9073, 0000 0004 0632 4401
 |
**Hans Bernhard PABST** (naskiĝis la 4-an de aprilo 1960 en Gießen) estas germana juristo kaj esperantologo.

Movada agado
------------

Inter decembro 1986 kaj decembro 1987 li kune kun interalie Thomas Pusch starigis nacian oficejon de Germana Esperanto-Asocio kaj Germana Esperanto-Junularo en Bonno, nomatan Germana Esperanto-Centro, kiu sekve post enurba translokiĝo plufunkciis ĝis marto 1995 kaj donis gravajn impulsojn al la nacia Esperanto-movado. Dum tiu unua jaro li estis ties salajrata gvidanto.

Terminara agado
---------------

Poste li interalie verkis la publikaĵon "Inversa Vortaro de Esperanto" (IVE, 1989), kunlaboris ĉe "Perkomputora Termino-Kolekto" (Pekoteko) de Rüdiger Eichholz, Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA), Manlibro de Politiko (ed. Stefan Maul). Li kontribuis per multaj artikoloj i.a. al la periodaĵoj Monato, Internacia Jura Revuo, Akademiaj Studoj, Kontakto, Esperanto aktuell k.a. Bernhard Pabst redaktis la fakrevueton "Terminoteko, informilo pri Esperanta termino-farado". En sia blogo li publikigis multajn recenzojn pri vortaroj kaj studojn pri la Fundamento de Esperanto. Krome li verkis kelkajn studojn pri konataj esperantistoj (Max Butin, Marie Hankel, Julius Penndorf, Antoon Jozef Witteryck k.a.). Kune kun Gonçalo Neves li ricevis en 2018 duan Premion Grabowski pro sia Historia Vortaro de Esperanto.

Esploroj pri la Fundamento
--------------------------

Siajn esplorojn pri la Fundamento Pabst kunigis en la "Berlina Komentario pri la Vortaro Oficiala" (2013-2014), kiu koncernas la Universalan Vortaron kaj ties Oficialajn Aldonojn. Per aldono de komentoj ankaŭ pri la aliaj partoj de la Fundamento el ĝi fariĝis la "Berlina Komentario pri la Fundamento de Esperanto" (ĝis sept. 2014 du volumoj kun ĉ. 650 paĝoj).
Kiel gravan interpretilon de la Fundamento li reeldonis la difinvortaron de Kabe (1910) kun komentoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Akademia Dokumentaro
* Esperantologio

Referencoj
----------

1. ↑  *Monato*, internacia magazino sendependa, numero 1999/05, paĝo 11: *Teknika normigo* verkita de Bernhard Pabst.

Eksteraj ligiloj
----------------

* La blogo de Bernhard Pabst (el Retarkivo 20200216115059) esperante.
* Berlina Komentario pri la Fundamento de Esperanto (el Retarkivo 20180724144029). **BK** Berlino 2017.
* Berlina Komentita Bibliografio de Vortaroj kaj Terminaroj en Esperanto 1887-2014 (el Retarkivo 20180319004229). **BKB** Berlino 2015.
* 57 blogeroj pri la Fundamento – 2010-2012 (el Retarkivo 20180319004229), 270 p. A 4.
* Kabe. Difinvortaro de Esperanto (el Retarkivo 20180319004229). Komentita eldono de la verko de 1910. Berlino 2013.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 106891
 |
**Potik** ukraine **Потік** estas ne memstara, malgranda vilaĝeto en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto Miĵgirja, en municipo de Bukovec (Miĵgirja).

Transkarpata provinco en Ukrainio
Distrikto de Miĵgirja en Transkarpatio

Bazaj informoj
--------------

* 48° 36′ 00″ N 23° 20′ 54″ O﻿ / ﻿48.60000 °N, 23.34833 °O﻿ / 48.60000; 23.34833 (mapo)Koordinatoj: 48° 36′ 00″ N 23° 20′ 54″ O﻿ / ﻿48.60000 °N, 23.34833 °O﻿ / 48.60000; 23.34833 (mapo)
* Areo:  km²
* Alto super marnivelo: 630 m
* Loĝantaro: 140
* Poŝtkodo: 90021
* Telefonprefikso: 03146

Situo
-----

Historio
--------

La vilaĝo fondiĝis proksimume en 1600. Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Máramaros, al distrikto de Ökörmező, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio. Iom poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis ankaŭ Potik. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.

Vidindaĵoj
----------
**Opština Makedonska Kamenica** estas unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. Ĝi situas en la nordo de la Orienta Regiono kaj nordoriente limas al Bulgario. Ĝia areo estas 190,37 km² kaj en 2002 havis 8 110 loĝantojn. Administra centro de la komunumo estas la urbo Makedonska Kamenica.

Loko, priskribo
---------------

Opština Makedonska Kamenica

De nordo al sudo, la rivero Kamenička Reka fluas tra la teritorio, kiu fluas en lago Kalimanci.

La komunumo konsistas el la urbo Makedonska Kamenica kaj aliaj 8 vilaĝoj:

Dulica, Kosevica, Kostin Dol, Lukovica, Moštica, Sasa, Todorovci, Cera.

  

Najbaraj municipoj estas:

Opština Kriva Palanka en la nordo, Opština Delčevo en la sudoriento, Opština Vinica en la sudo kaj Opština Kočani en la okcidento.

En la nordoriento estas la ŝtata limo kun Bulgario (Provinco Kjustendil)


Ĉirkaŭ **Opština Makedonska Kamenica**|  |  Kriva Palanka | Bulgario
( Kjustendil) |
|  Kočani  | Opština Makedonska Kamenica |  |
|  |  Vinica |  Delčevo |

Vilaĝoj en la Opština Makedonska Kamenica

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Македонска Каменица en la makedona Vikipedio.*
**József Steinbach** [jOĵef stejnbaĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Steinbach József** estis hungara kalvinana pastro, episkopo, altlerneja instruisto.

József Steinbach naskiĝis la 21-an de junio 1964 en Veszprém (urbo).

Biografio
---------

József Steinbach maturiĝis en ĝardenista mezlernejo en Balatonfüred en 1982, poste li laboris 2 jarojn, pli poste li estis soldato. Li komencis lerni teologion en Marcali, poste en Budapeŝto, kie li akiris diplomon en Kalvinana Teologia Akademio en 1991. Post siaj studoj li estis pastro de Balatonalmádi, ankaŭ Balatonfűzfő. Ekde 1999 li instruas en la teologia akademio de Pápa. Intertempe en 1999 li akiris plian diplomon en Budapeŝto, poste ankaŭ en 2008 en Universitato de Panonio. Ekde la 1990-aj jaroj li havis ankaŭ malgrandajn ekleziajn postenojn, en 2002 li estis eklezia notario, en 2006 ĉefnotario. Li estis nomumita episkopo de Transdanubio en 2009. Li doktoriĝis en 2012 en Kalvinana Universitato Gáspár Károli. Li ricevis premiojn en 2014 kaj 2018. Li havas edzinon ekde 1990, filinoj naskiĝis en 1992 kaj 1994.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A Gyakorlati Teológiai Szekció harminc éves kutatásának eredményei, A Magyar Református Homiletika eredményei és problémái 1972-2002 között* (2003)
* *Gondoljuk meg az Úr kegyelmes tetteit, Szolgálat a Balaton partján, Igehirdetések, meditációk, tanulmányok és fordítások* (2007)
* *Halomra hasítva, Képmeditációk igeszerűen* (2018)

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto[*rompita ligilo*]
* membiografio

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2018-12-04. Alirita 2020-03-11.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 683328
 |
La **Plataĵo de la Kruĉoj** estas aro da histori-kulturaj lokoj en Laoso. Temas pri areo kiu enhavas milojn da grandaj ŝtonkruĉoj, disaj tra la plataĵo *Xieng Khouang*, en la altaj nordaj tereboj de Laoso, en la Anama Montaro, la precipa montara sistemo de Hindoĉinio. 

Zono 3
La arkeologoj supozas ke ĉi kruĉoj estis kreitaj antaŭ 1500 aŭ 2000 jaroj, fare de la antikvaj loĝantoj de la regiono, kies kulturo kaj vivmaniero ne estas tute konata. La plejparto de la elfositaĵoj datas de la jaroj 500 a.K. – 800 p.K. La antropologoj kaj arkeologioj teoriumadis ke la kruĉoj eble estis uzitaj kiel funebraĵoj aŭ manĝaĵujoj.

La lokaj legendoj diras ke antaŭlonge la regiono estis loĝata de giganta raso. Ĝia reĝo, nomata Ĥun Ĉeung, estis granda militisto, kaj post akra batalo sukcesis venki gravan batalon. La laosanoj diras ke la reĝo konstruigis ĉi kruĉojn por enhavi grandan kvanton da lao lao, la riza likvoro de Laoso, kaj tiel inviti la vasalojn celebri la venkon.

* Plataĵo de la Kruĉoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Plataĵo de la Kruĉoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Opština Zrnovci** estas unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. Ĝi situas en la centra parto de la Orienta Regiono. Ĝia areo estas 55,82 km² kaj en 2002 havis 3.264 loĝantojn. Administra centro de la komunumo estas la vilaĝo Zrnovci.

maldekstra

Loko, priskribo
---------------

Opština Zrnovci
La norda parto de la komunumo situas en la malaltaj teroj de la rivero Bregalnica. La alteco ĉi tie estas ĉirkaŭ 350 m.
Ankaŭ ekzistas tiu vojo de okcidento al oriento tra ĉi tiu sekcio.
La suda parto de la komunumo situas en la montoj.La alteco ĉi tie atingas preskaŭ 1550 m.

La komunumo konsistas el nur tri vilaĝoj - **Zrnovci**, Vidovište kaj Morodvis.

Najbaraj komunumoj estas:

Opština Kočani en la nordo, Opština Vinica en la oriento, Opština Karbinci en la sudo kaj Opština Češinovo-Obleševo en la okcidento.


Ĉirkaŭ **Opština Zrnovci**|  |  Kočani |  |
|  Češinovo-Obleševo | Opština Zrnovci |  Vinica |
|  |  Karbinci |  |

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Зрновци en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:

Kategorio: Komunumo de Nord-Makedonio
Historia komercŝipo: nederlanda kargo velŝipo el la fino de la 17a jarcento.
**Komerca ŝipo** aŭ **komercŝipo** estas boato aŭ ŝipo kiu transportas kargon aŭ portas pasaĝerojn kontraŭ monricevo. Tio ekskludas plezurŝipojn kiuj ne portas pasaĝerojn al avencelo kaj batalŝipojn.

Ili povas montriĝi en miriado de grandecoj kaj formoj el dudek-futaj plenbloveblaj plonĝboatoj en Havajo, al kazinŝipoj por 5,000 pasaĝeroj ĉe la Misisipo, al trenŝipoj funkciantaj ĉe la Novjorka Haveno, ĝis 1,000-futaj naftoŝipoj kaj konteneraj ŝipoj ĉe gravaj havenoj, al pasaĝerportanta submarŝipo en la Usonaj Virgulininsuloj.

La plej multaj landoj de la mondo funkciigas arojn de komercaj ŝipoj. Tamen, pro la altaj kostoj de operacioj, hodiaŭ tiuj flotoj estas en multaj kazoj navigantaj sub la flagoj de ŝtatoj kiuj specialiĝas pri disponigado de laborforto kaj servoj ĉe favoraj kondiĉoj. Tiaj flagoj estas konataj kiel "oportunflagoj" aŭ "konvenflagoj". Nuntempe, Liberio kaj Panamo estas precipe favoritaj. Proprieto de la ŝipoj povas esti de iu lando, aliflanke.

La Grek-posedata floto estas la plej granda en la mondo. Hodiaŭ, la greka floto respondecas pri proksimume 16 procentoj de la tunaro de la mondo; tio igas ĝin nuntempe la plej granda ununura internacia komercfloto en la mondo, kvankam ne la plej granda en historio.

Dum militoj, komercaj ŝipoj povas esti utiligitaj kiel helpaj trupoj al la mararmeoj de siaj respektivaj landoj, kaj estas vokitaj liveri armean personaron kaj materialon.

Tipoj de komercaj ŝipoj
-----------------------

* Aeroglita boato
* Balenŝipo
* Barĝo
* Cisternoŝipo
* Dragilŝipo
* Dragŝipo
* Enlanda ŝipo
* Fiŝkapta ŝipo
* Gabaro
* Glacirompa ŝipo
* Karga ŝipo
* Kombinia ŝipo
* Kontenerŝipo
* Kroza ŝipo
* Marborda komerca ŝipo
* Malvarmuja ŝipo
* Motorŝipo
* Péniche
* Pramo
* Pramŝipo
* Ŝarĝoŝipo
* Ŝutvara ŝipo
* Trenŝipo
* Turbinŝipo

Notoj
-----

1. ↑   Summary of the Report from the Passenger Vessel Access Advisory Committee. Alirita 24a de Aprilo 2012.

 Arkivigite je 2012-04-14 per la retarkivo Wayback Machine  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2013-07-20. Alirita 2021-08-31.
2. ↑   Review of Maritime Transport 2007, Chapter 2, Structure and ownership of the world fleet, p. 45. Arkivita el la originalo je 2017-12-07. Alirita 2015-09-27.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Komerca ŝipo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* The American Waterways Operators (AWO)
* Photos show the specificity of working on merchant ships Arkivigite je 2010-02-14 per la retarkivo Wayback Machine
* Fotoj de komercŝipo
Opština Bitola
**Opština Bitola** estas unu el 80 komunumoj en norda Makedonio. Ĝi situas en la regiono Pelagono. Fine de 2002 vivis 95 385 loĝantoj. Administra centro de la komunumo estas de la urbo de Bitola.

Loko, priskribo
---------------

maldekstra
Opština situas en la sudokcidenta parto de la Respubliko. Ĝia areo estas 787,95 km².

maldekstra
Sudorienta parto de la komunumo traflui de multaj riveroj - Šemnice, Dragør, Lažečka Reka kaj Veluška Reka.

La alteco ĉi tie estas ĉirkaŭ 600 m. En la nordokcidento de la areo estas ĉirkaŭ 1650 m.

Ĉe la okcidenta rando, en la Nacia Parko Pelister, troviĝas Monto Pelister kun alteco de 2601 metroj super marnivelo.

Trans la komunumo de Bitola kaj la urbon de norde trai aŭtovojo A3 / E 65, alsuda al Grekio.

La municipon konsistigas la urbo de Bitola kaj aliaj 65 vilaĝoj. Ili estas:

Barešani, Bistrica, Bratin Dol, Brusnik, Bukovo, Velušina, Gabalavci, Gopeš, Gorno Egri, Gorno Orizari, Graešnica, Dihovo, Dolenci, Dolno Egri, Dolno Orizari, Dragarino, Dragožani, Dragoš, Drevenik, Gjavato, Žabeni, Zlokukjani, Kaĵani, Kanino, Karamani, Kišava, Kravari, Kremenica, Krklino, Krstoar, Kukurečani, Maloviŝte, Medgitlija, Nižepole, Novo Zmirnovo, Oblakovo, Oleveni, Optičari, Orehovo, Ostrec, Poeševo, Porodin, Ramna, Raštani, Rotino, Svinište, Sekirani, Snegovo, Sredno Egri, Srpci, Staro Zmirnovo, Streževo, Trn, Trnovo, Capari, Crnobuki, Crnovec.

Najbaraj municipoj estas:

Opština Demir Hisar en la nordo, Opština Mogila en la nordoriento, Opština Novaci en la oriento kaj Opština Resen en la okcidento. En la suda limo tra la landlimo kun Grekio.


Ĉirkaŭ **Opština Bitola**|  |  Demir Hisar |  Mogila |
|  Resen | Opština Bitola | Novaci |
|  | Grekio |  |

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Битола en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:
**Karl Friedrich CANSTATT** (naskiĝinta la 11-an de julio 1807 en Ratisbono, mortinta la 10-an de marto 1850 en Erlangen) estis germana kuracisto.

Vivo
----

Estante filo de kuracisto li studis, malgraŭ admirinda muzikista talento, medicinon en Vieno, Würzburg (ĉe Hoeilaart) kaj Heidelberg. En 1831 li doktoriĝis pri »Über Markschwamm des Auges und amaurotisches Katzenauge« kaj eklaboris samjare memstare en sia naskiĝurbo. En 1832 li faris studojn en Parizo pri ĥolero kaj poste, danke al sukcesa kuracado, li famiĝis en Bruselo. Je Hoeilaart li helpis starigi specialan klinikon; tamen li samtempe reokupiĝis pri oftalmologio. Reveninte en 1837 Ratisbonon li sendiĝis en 1838 kiel tribunala kuracisto kaj membro de la medicina komitato al Ansbach. En 1843 oni vokis lin al Erlangen ke li iĝu profesoro ĉe la medicina kliniko kaj direktoro de la malsanulejo.

Krom monografioj pri ĥolero, la malsano *Morbus Brightii* kaj gerontologio li verkis »Die spezielle Pathologie und Therapie vom klinischen Standpunkt aus bearbeitet« (Erlangen 1841–42). Li ankaŭ fondis la fakperiodaĵon »Jahresbericht über die Fortschritte der gesamten Medizin« (Erlangen 1842 ss. poste en Würzburg kaj Berlino fare de Rudolf Virchow).

Li mortis pro pulmaj problemoj kiuj manifestiĝis ekde 1846. Lia graveco kie fakliteraturverkisto videblas en la fakto ke li dekomence distanciĝis de naturfilozofiaj interpretoj.

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 3. Leipzig 1905, p. 742 (tie ĉi interrete)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Vikifontaro
* Art. „Canstatt, Karl Friedrich" de August Hirsch. Ĉe: *Allgemeine Deutsche Biographie*, Band 3 (1876), p. 762–764 (tie ĉi interrete)
* J. Pagel: *Biographisches Lexikon hervorragender Ärzte des neunzehnten Jahrhunderts*. Berlino kaj Vieno 1901, kol. 303-304 (tie ĉi interrete)

Notoj
-----

1. ↑  En Parizo li estis renkontiĝinta kun Felix Mendelssohn Bartholdy, Frédéric Chopin, Franz Liszt kaj Niccolò Paganini kaj verŝajne estis lia vera intenco vojaĝi Parizon la muzika vivo, ne la medicino. Tio memkompreneble haltis kiam aperis ĥolerepidemio en la franca ĉefurbo.
Fasado de la Universitato de Salamanca
**Plateresko** estas artiktekta stilo de la hispana Renesanco. Ĝi aperas komence de la 15-a jarcento kaj daŭriĝas dum la du sekvaj jarcentoj. La nomo devenas el hispana vorto "platero", kio signifas "arĝentjuvelisto", ĉar ties ornamaĵoj similas en ambaŭ artoj.

Laŭ Francisko Azorín **Platereska arto** estas *Tipa gotiko-renesanca arto, uzata unue de la hispanaj juvelistoj-arĝentistoj, k. poste de la arkitektoj, dum la 16ª jc.* Li indikas etimologion el la latina *plata* (metala lameno); vorto elpensita de Ponzo, 17ª jc.

Priskribo
---------

La Plateresko estas kunverĝo de elementoj de mudeĥaro kaj de la gotiko *flamiĥero*: inkludo de blazonoj kaj ornamaĵoj aŭ fasadoj dividitaj en tri trionoj (dum tiuj de pure renesanca stilo estas dividitaj en du duonoj). Sed ĝi uzas ankaŭ renesancajn elementojn kiel kolonoj aŭ aliaj ornamaĵoj.

Ĉefa eco estas fasadoj tre ornamitaj, kiel verkoj de juvelistoj.

Ekzemploj
---------

Kelkaj simbolaj konstruaĵoj de tiu stilo estas jenaj:

* La Gastejo de la Katolikaj Gereĝoj, mejlŝtono de la plateresko. (Santiago-de-Kompostelo)
* La fasado de la Universitato de Salamanca
* La fasado de la Universitato de Alcalá de Henares
* La Domo de la Konkoj de Salamanca
* La preĝejo de Sankta Johano de la Reĝoj, Toledo
* La Gastejo de Sankta Marko de Leono
* La Urbodomo de Sevilla
* La Pordo de la Pellejería de la Katedralo de Burgos.
* La Hospitalo de la Reĝo de Burgos
* Kelkaj elementoj de la Katedralo de Palencia

Notoj
-----

1. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 168.
2. ↑  Azorín, samloke.

* Kategorio Plateresko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Karbinci** ( makedona *Карбинци*) estas vilaĝo situanta en la Orienta Regiono de Norda Makedonio. Ĝi estas la administra centro de la Opština Karbinci. Laŭ la censo de septembro 2021 loĝis ĉi tie 574 loĝantoj.

Loko, priskribo
---------------

La vilaĝo situas en la valo de la rivero Kozjačka Reka, kiu enfluas en la riveron Bregalnica sur la nordokcidenta rando de la vilaĝo de maldekstre. La vilaĝo kuŝas sur ebenaĵo je alteco de ĉirkaŭ 293 metroj. La areo de la vilaĝo estas proksimume 10 km².

### Transporto

De la urbo Štip la vojo R2334 kondukas tra Karbinci al la urbo Vinica, kun malŝalto al la urbo Kočani.

### Loĝantaro

Laŭ la censo de 2002 loĝis ĉi tie entute 673 homoj. Ekzistis 672 makedonoj kaj 1 aliaj.

La ĉefa ekonomia sektoro en la vilaĝo estas agrikulturo kaj riza produktado. En la vilaĝo ekzistas servo instalaĵoj por terkultura kooperativo kaj bela ĝardeno.

### Vilaĝo ekipaĵo

La vilaĝo havas bazlernejon, poŝtejon kaj sancentron.

Ekzistas ankaŭ la Vilaĝa Preĝejo "Ĉieliro de Kristo" kaj ankaŭ la Arkeologia Ejo de la urba setlejo de malfrua antikveco kaj romiaj tempoj - Besh Tepe

Referenco
---------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Карбинци en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:

Pluaj fotoj
-----------

* Karbinci - postKarbinci - post
* Karbinci - preĝejoKarbinci - preĝejo
* Karbinci - Baza lernejoKarbinci - Baza lernejo
* Karbinci - sancentroKarbinci - sancentro

* Kategorio Karbinci en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Poveda** [poBEda] estas municipo en la centro de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Avilo kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco.

Poveda en la provinco Avilo.
Komarkoj de la provinco Avilo; Komarko de Avilo centre, rozkolore.
Poveda centre sur la valo; malantaŭe linio de la rivero Adaja; maldekstre Pradosegar.

Toponimio
---------

Poveda estas ar-nomo kun sufikso -*eda* el *pobo* aŭ *povo*, hispana termino por "poplo", el latina *pōpūlu*. Abundas en Hispanio tiaj loknomoj: Poveda de la Obispalía (en municipo Altarejos, Cuenca), Poveda de las Cintas (Salamanko), Poveda de la Sierra (Guadalajara), La Póveda de Soria ktp. La familinomoj Poveda kaj Pobeda havas saman devenon eĉ ĉe parencoj kun malsama literumado. Ĉe slavaj landoj aperas la vorto Pobeda, sed tio estas laŭvorta traduko de la vorto "venko". Tiel estas paro de montoj en Rusio nomitaj Pobeda, kaj ŝipoj, avioj, militmedaloj, misilo en kiuj la termino Pobeda aperas.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 6,51 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 38 loĝantojn. Ĝi perdis 250 loĝantojn el la komenco de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 40 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Villatoro, Vadillo de la Sierra, Amavida kaj Pradosegar. Tra la teritorio fluas la rivero Adaja. Estas la Valo Amblés sude kaj la Montaro de Avilo norde.

Historio
--------

Estas restaĵoj de antaŭromiaj vetonoj. En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio.

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Bildaro
-------

* Kruco de PovedaKruco de Poveda
* Preĝejo San BlasPreĝejo San Blas
* Kapitelo de la Preĝejo San BlasKapitelo de la Preĝejo San Blas
* UrbodomoUrbodomo
* Fenestreto kun katelirejoFenestreto kun katelirejo
* PajlostokejoPajlostokejo
* Domo kun tradicia murbenkoDomo kun tradicia murbenko
* Tradicia domoTradicia domo

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----

1. ↑   Nieto Ballester, Emilio (1997). *Breve diccionario de topónimos españoles*. Madrid: Alianza Editorial. ISBN 84-206-9487-8.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762252
 |
**Piezoelektro** (ankaŭ piezoelektreco, piezoelektra efiko) estas tiu fizika fenomeno, kiam aperas pozitivaj kaj negativaj elektraj ŝargoj sur ambaŭ flankoj de kelkaj nekonduka kristalo, je efiko de meĥanika premo. Oni eluzas tiun fenomenon en multaj ĉiutagaj iloj kiel ekz. en mikrofono, sonkaptiloj de la gramofonoj kaj ondofiltriloj de la telefonaparatoj.

La vorto originas de la greka lingvo: *πιέζειν* piezein‚ premi, apogi kaj *ἤλεκτρον* elektron, sukceno.

Piezo estas la unuo de premo, egala al la unuforma premo sur kvadratmetra ebenaĵo de unutuna forto; ĝi egalas al 10³ paskaloj.

La funkcio
----------

La meĥanika premo polarizas la elektre neŭtralajn kristalojn, ĉar tio forŝovas unu de la alia la centron de la pozitivaj kaj negativaj ŝargoj. Tiel aperas samgranda, sed kontraŭaj ŝargoj en kontraŭaj flankoj de la kristalo.

Tiu disiĝo de la ŝargoj aperas kiel potencialdiferenco (tensio), kiu estas mezurebla. La efiko funkcias eĉ inverse. La kristalo deformiĝas, estiĝas meĥanikaj osciladoj je efiko de ŝanĝiĝanta elektra kampo.

Historio
--------

La fenomenon de la piezoelektra efiko malkovris en 1880 la francaj Pierre kaj Paul-Jacques Curie. Ili rimarkis post unu jaro eĉ la inversan efikon de la piezoelektra efiko.

Oni uzis la inversan piezoelektran efikon dum la unua mondmilito en simplaj, frutempaj submarŝip-sensaj sonaroj (ili estigis sonojn per tio). Oni uzis la efikon poste kiel frekvenco-reguligilo en komunikiloj.

Dum la dua mondmilito, oni pretigis el piezoelektra kristalo la eksplodilon de la aeraj bomboj. Kiam la bombopinto tuŝis la grundon, la kristalo estigis fajreron kaj tio eksplodigis la eksplodaĵon.

Postaj uzoj estas en elektraj aparatoj, mezuriloj, mikrofonoj ks.

Tipoj de la piezoelektra materialo
----------------------------------

* Rochelle-salo; ĝia efiko ŝanĝiĝas kun la temperaturo
* baria titanato, unua piezoelektra ceramikaĵo, malkovrita en 1940

Vidu ankaŭ
----------

* Piezometro
* Premsentilo

Referencoj
----------

* PIV

* Kategorio Piezoelektro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **regiono Pelagono** aŭ **Pelagona regiono** (makedone Pelagoniski region, Пелагониски регион) estas unu el ok statistikaj regionoj en Norda Makedonio. En 2015 ekzistis 231 137 loĝantoj. La plej granda sidejo de la regiono estas la urbo Bitola.

Loko, priskribo
---------------

Ĝi situas en la sudokcidenta parto de la lando kaj ĝia areo estas 4 717 km².

Najbaraj regionoj estas sudokcidenta regiono en nordokcidento kaj regiono Vardar en nordoriento. La regiono limas kun Albanio en la sudokcidento kaj Grekio en la sudo.

La regiono konsistas el 9 komunumoj, kiuj estas:

| Nomo | Loĝantaro | Administra centro | Areo - km² |
| --- | --- | --- | --- |
| Bitola | 92 203 | Bitola | 790 |
| Demir Hisar | 8 282 | Demir Hisar | 480 |
| Kruševo | 9 473 | Kruševo | 190 |
| Dolneni | 14 118 | Dolneni | 418 |
| Krivogaštani | 5 598 | Krivogaštani | 88 |
| Prilep | 75 372 | Prilep | 1198 |
| Resen | 16 351 | Resen | 549 |
| Mogila | 6 219 | Mogila | 255 |
| Novaci | 3 155 | Novaci | 755 |

La regiono estas loĝata plejparte de makedonoj, kiuj estas ĉirkaŭ 86%. Krom ili estas ankaŭ albanoj (ĉ. 5%), romaoj (ĉirkaŭ 3%), turkoj (ĉirkaŭ 3%). La resto estas bosnianoj, serboj, vlakoj kaj aliaj.

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Пелагониски регион en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj: 

la regionoj de Nord-Makedonio
la komunumoj de la regiono

* Kategorio Pelagona regiono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Opština Karbinci
**Opština Karbinci** estas unu el 11 komunumoj en la Orienta regiono kaj ankaŭ unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. Ĝi situas proksimume meze de la regiono. La areo estas 229,7 km² kaj en 2002 estis 4012 loĝantoj. La vilaĝo Karbinci estas la administra centro de la opštino.

Montoj Plačkovica

Loko, priskribo
---------------

La plej granda parto de la komunump situas okcidente en la malaltebenaĵo de la rivero Bregalnica, je 300 ĝis 500 m. Sed sudorienta parto mensogoj en la promontoroj kaj en la montoj Plačkovica kie la alteco atingas ĝis 1650 m.

En opština ne ekzistas urbo. Ĝi konsistas el entute 29 vilaĝoj. Ili estas:

Argulica, Batanje, Vrteška, Golem, Gaber, Gorni Balvan, Gorno Trogerci, Dolni Balvan, Dolno Trogerci, Ebeplija, Januzlija, **Karbinci**, Kalauzlija, Kepekčelija, Kozjak, Krupište, Kurfalija, Kučilat, Kučica, Mal Gaber, Mičak, Muratlija, Nov Karaorman, Odjalija, Pripečani, Prnalija, Radanje, Ruljak, Tarinci, Crvulevo

Najbaraj municipoj estas:

Al vilaĝo en la komunumo de Karbinci
Opština Češinovo-Obleševo kaj Opština Zrnovci de la nordo, Opština Radoviš kaj Opština Vinica en la oriento, Opština Štip en la sudo kaj la okcidento, kaj Opština Probištip en la nordokcidento.


Ĉirkaŭ **Opština Karbinci**|  Probištip | Češinovo-Obleševo,  Zrnovci |  |
| Štip | Opština Karbinci |  Radoviš, Vinica |
|  |  Štip |  |

### Transportado

En la okcidento de la vilaĝo, la ŝoseo A3 iras de nordo al sudo. Ĝi permesas konekton kun la urboj Kočani kaj Štip. Sude de la vilaĝo kondukas la sola vojo R 2431, kiu finiĝas alte en la montoj.
La fervoja linio trapasas ankaŭ la areon. Ĝi kuras esence paralela al la ĉefŝoseo A3. Estas la sola fervoja stacidomo en la vilaĝo Dolni Balvan.

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Карбинци en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:
**Opština Probištip** estas unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. Ĝi situas en la nordokcidenta parto de la Orienta Regiono. Ĝia areo estas 325,57 km² kaj en 2002 havis 16.193 loĝantojn. Administra centro de la komunumo estas la urbo Probištip.

Loko, priskribo
---------------

maldekstra
Ĝi situas sur la sudaj deklivoj de la Osogovo-Montoj. Sudokcidento de la komunumo situas sur la malaltebenaĵoj apud la riveroj Belošica kaj Zletovica je alteco de ĉirkaŭ 350 - 500 m. En la nordoriento tamen la alteco atingas preskaŭ 1670 m.

Opština Probištip
Opština konsistas el la urbo **Probištip** kaj el la urbo Zletovo aliaj 34 vilaĝoj:

Buneš, Bučište, Gajranci, Gorni Stubol, Gorno Barbarevo, Grizilevci, Gujnovci, Dobrevo, Dolni Stubol, Dolno Barbarevo, Dreveno, Drenok, Zarepinci, Zelengrad, Jamište, Kalnište, Kukovo, Kundino, Lezovo, Lesnovo, Marčino, Neokazi, Pestršino, Petrišino, Pišica, Plešanci, Puzdreci, Ratavica, Strisovci, Tursko Rudari, Trmoš, Tripatanci, Troolo, Štalkovica.

Najbaraj municipoj estas:

Opština Kratovo en la nordo, Opština Kočani en la oriento, Opština Češinovo-Obleševo en la sudoriento, Opština Karbinci en la sudo, Opština Štip en la sudokcidento kaj Opština Sveti Nikola en la okcidento.


Ĉirkaŭ **Opština Probištip**|  |  Kratovo |  |
| Sveti Nikole | Opština Probištip |  Kočani |
| Štip  | Karbinci  |  Češinovo-Obleševo |

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (makedone)

Noto
----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Пробиштип en la makedona Vikipedio.*
**Povilas Rotomskis** (naskiĝis la 22-an de marto 1906 en urbeto Žeimelis, distrikto Pakruojis; mortis 17-an de majo 1962 en Vilnius) estis pedagogo, kulturaganto, revoluciulo, diplomato, floristo.
Dum la unua mondmilito li estis evakuita al Rjazan. Post morto de gepatroj li trafis tie en domon de litovaj infanoj. En 1918 li revenis en Litovion, laboris, studis, kaj finis porinstruistan seminarion en Panevėžys. Ekde 1926 membro de komunista partio. Pro aktiva revolucia agado inter junularo P.Rotomskis estis arestita (1928) kaj en 1930 enprizonigita por 8 jaroj. Tie li bone ekposedis Esperanton kaj en malliberejoj de Panevėžys kaj Šiauliai li fervore instruis la lingvon al samĉelanoj. Lia artikolo "En litova malliberejo" estis aperigita en "Sennacieca revuo" (1938, n-ro 10). Li kunlaboris ankaŭ en "Internaciisto". De 1938 ĝis 1940 li laboris en librovendejo en Kaunas. P.Rotomskis litovigis rakontojn de M. Gorkij kaj romanon de Sincler "Reĝo de aŭtomobiloj". Dum soveta tempo en 1940 li okupis gravajn postenojn en tiama registaro, en 1942-44 nlaboris en soveta konsulejo en Nov-Jorko. Post la milito en 1945 li estris sovetan delegacion por repatriigo de polaj civitanoj el Litovio. En 1946 - membro de soveta delegacio en Pariza Packonferenco. En 1944-48 - ministro pri eksterlandaj aferoj de Litova SSR. P.Rotomskis estis ankaŭ floristo, selektis novajn speciojn de floroj.

Fonto
-----

* Povilas Stašys, *Litova Stelo*, 1998, januaro-februaro, n-ro 1, pĝ. 21.


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.