**Marija Dmitrivna RAJEVSKA-IVANOVA** (ukraine *Марія Дмитрівна Раєвська-Іванова*) (naskiĝis en 1840 en Havrilivka, nun Distrikto Barvinkivskij, Ĥarkiva provinco, mortis en decembro 1912, en Ĥarkivo, entombigita en sia naskiĝvilaĝo) estis ukraina artisto kaj instruisto. Ŝi estas la unua virino en la Rusa Imperio al kiu la Sankt-Peterburga Akademio de Arto aljuĝis la titolon de artisto (1868).

Biografio
---------

Marija Dmitrivna estis unu el la plej kleraj virinoj de sia tempo. Ĉar ŝi ne povis eniri la Sankt-Peterburgan Akademion de Arto (nur viroj estis akceptitaj tie), ŝi celkonscie okupiĝis pri memedukado. Ŝi kompletigis la sciojn akiritajn hejme per prelegoj ĉe la Milana Akademio de Sciencoj, kie ŝi studis lingvistikon, historion, teknikan zoologion kaj geologion en la itala. Ŝi studis en Dresdeno sub gvido de profesoro Adolf Erhard. Ŝi studis germanan lingvon kaj literaturon.

En 1869 ŝi malfermis privatan desegnolernejon en Ĥarkivo. En 1896, urba lernejo de desegnaĵo kaj pentraĵo estis establita sur ĝia bazo, kiu estis transformita en artlernejon en 1912.

Ŝia edzo, Serhij Oleksandroviĉ Rajevskij, estis aktivulo en publika eduko, kuratoro de la Ĥarkiva instrua distrikto. La filo Oleksandr Serhijoviĉ Rajevskij iĝis dezajnisto de vaporlokomotivoj.

La klasoj en la privatlernejo de la artisto malfermitaj en Ĥarkivo komenciĝis jam en februaro 1869. La artisto aliris la instrumetodon kun plena respondeco. La artisto determinis la direkton de la lernejo - la reanimado de manfaritaĵoj, la plibonigo de la kvalito de industriaj varoj, kiuj rekte dependis de la larĝaj amasoj de la loĝantaro ricevantaj artan edukadon. Laŭ Igor Ŝarov, Rajevska-Ivanova, konsiderante, ke Ĥarkivo iĝas industria centro, elektis artan kaj industrian direkton por sia lernejo, kio igis tiun ĉi edukan institucion unu el la unuaj ligiloj en la tiama ĉeno de edukaj institucioj kun arta kaj industria direkto. Marija Dmitrivna opiniis, ke arto mem estas vokita ludi gravan rolon en la transformo de la socio, ke per la disvastigo de arta scio oni povas atingi altnivelan industrion, kaj tio devas kontribui al progreso kaj plibonigo de la vivo de ordinaraj homoj.

Infanoj el ordinaraj familioj studis en la lernejo de la artisto, kaj ilia nombro konstante pliiĝis. Studentoj studis ledon kaj lignobruladon, ledan reliefon, pentradon sur porcelano, pentradon sur silko kaj veluro, pentradon de kahelfornoj, murpentradon.

Verkoj
------

Kampara pejzaĝo
La verkoj (oleoj kaj akvareloj) estas markitaj per la influo de akademiismo:

* Memportreto (1866),
* "Morto de kamparano en Ukrainio" (1868),
* "La knabino apud la koto."

Verkinto de la lernolibro "Desegna alfabeto por la familio kaj lernejo" (ruse *Азбука рисования для семьи и школы*, 1879).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Marija Dmitrivna Rajevska-Ivanova en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* *Можейко Інна*. Перша вчителька (ruse)
* *Яськов Володимир*. Хлєбников. Косарєв. Харків (ruse)

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Раєвська-Іванова Марія Дмитрівна en la ukraina Vikipedio.* 


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 812956
* GND: 1226259782
* LCCN: n2021017008
* VIAF: 7365161274891547650006
* NKC: js20211131883
 |