recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ĝetpur,** laŭ guĝarata lingvo **જેતપુર** estas urbego kaj municipo en Barato, en subŝtato Guĝarato, en la distrikto de Raĝkot.

Konstruaĵo en Ĝetpur

Demografio
----------

Ĝetpur havis populacion de 129 653 en 2021  kun legopovo de 98%, kiu estas signife pli alta, ol la landa mezumo.

Geografio
---------

Ĝetpur situas sur ebenaĵo en duoninsulo Katiavaro laŭ riverbordo 184 metrojn super la marnivelo. Gondal troviĝas 29, Ĝunagad 31, distrikta sidejo Raĝkot 62, Amreli 65, Ĝamnagar 97, Veraval 98, Porbandar 105, Botad 117, Bhavnagar 158, subŝtata ĉefurbo Ahmedabado 246, Vadodara 271, Mumbajo 386, tutlanda ĉefurbo Delhio 1012, Kolkato 1829 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Ĝetpur dum la historio apartenis al pluraj dinastioj. La areo iĝis brita protektorato en la frua 19-a jarcento.

Ekonomio
--------

En Ĝetpur plejparte okupiĝas pri pluraj tekstilaj produktaĵoj, fadenoj, kotonaĵoj.

Lingvoj
-------

En Ĝetpur la plej signifa lingvo estas la guĝarata.

Religioj
--------

En Ĝetpur plejparto de la populacio estas hinduoj (85%), krome islamanoj (14%).

Eduko
-----

En Ĝetpur la instruaj lingvoj estas la angla kaj guĝarata. Pri universitatoj informoj ne estis trovitaj.

Klimato
-------

Ĝetpur havas tropikan malsekan kaj sekan klimaton kun tri apartaj sezonoj: milda vintro de novembro ĝis februaro, varma somero de marto ĝis junio kaj musono de julio ĝis oktobro. Jare pluvas ĉirkaŭ 800-1000 mm (plejparte dum musono, sed ekster musono preskaŭ ne pluvas). La temperaturo varias averaĝe inter 20-31 °C.

Trafiko
-------

Ĝetpur havas trairan fervojan linion. 8 ĉefvojoj kaj 2 flankovojoj kuras al la urbego. Fervoja kaj voja pontoj helpas la trafikon.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj, plej ofte hinduaj

Fontoj
------

* WikiTrans
**Cha Du-ri** (en korea 차두리, naskiĝis la 25-an de julio 1980 en Frankfurto ĉe Majno) estas sudkorea futbalisto ludanta kiel dekstraflanka defendanto aŭ helpanto. Filo de Cha Bum-kun, estinta reprezentanto de la lando kaj la unua en historio koreo en la Unua germania ligo de futbalo (Bundesliga).

Kluba kariero
-------------

Cha naskiĝis en Germanio, kiam lia patro ludis en futbalteamo de Eintracht Frankfurt. Poste foriris al Sud-Koreio kaj en 2002 finis Korean Universitaton kun sidejo en Seulo. Somere de la sama jaro revenis al Germanio iĝante futbalisto de Bayer 04 Leverkusen. Tamen ne debutis en Bundesliga, ĉar samsezone estis prunteprenita al alia klubo. De 2003 ludis en Eintracht Frankfurt. Somere 2006 transiris por du jaroj al Mainz 05. En 2009 ekludis en SC Freiburg. Junie 2012 subskribis dujaran kontrakton kun Fortuna Düsseldorf, kaj marte 2013 same dujaran kontrakton kun FC Seul.

Kariero kiel reprezentanto
--------------------------

En 2001 debutis en Sudkorea nacia teamo de futbalo ĉe kuntrejnisto Guus Hiddink. En 2002 iĝis skipano por Futbala Mondpokalo 2002 en Sud-Koreio kaj Japanio. Ankaŭ ludis en Futbala Mondpokalo 2010 en Sud-Afriko.

Bibliografio
------------

* Ĉefaspekto en bazo de National Football Teams

* Kategorio Cha Du-ri en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 589624
* GND: 1062040465
* VIAF: 312620480
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Dompierre |

**Dompierre-sur-Helpe** estas komunumo de Francio, kiu apartenas al la historia regiono Henegovio (france *Hainaut* respektive flandre *Henegouwen*), kies plej granda parto ekde 1830 estas parto de la Reĝlando Belgio, sed plia, suda parto jam ekde 1678 apartenas al Francio. Ĝi situas en la departemento *Nord* [nɔʁ] (okcidentflandre *Noorderdepartement*), en la regiono Hauts-de-France (prononco [o d(ə)ˈfʁɑ̃s], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde *Heuts-d'Franche*) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france *Nord-Pas-de-Calais* [nor pa d' kale'], nederlande/flandre *Noord-Nauw van Calais*). 

Fine de 2020 en la komunumo vivis 858 loĝantoj sur areo de 13,2 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 65 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Avesnes-sur-Helpe* (france *Arrondissement d'Avesnes-sur-Helpe*, nederlande *Arrondissement Avenne aan de Helpe*), kaj ekde marto 2015 al la samnoma kantono *Avesnes-sur-Helpe*.

Geografio
---------

Dompierre-sur-Helpe estas vilaĝo, kiu troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe. Ĝi situas en natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarberoj kaj etaj vilaĝoj. Dompierre-sur-Helpe etendiĝas sur 13,2 km².

La vilaĝo estas trafluata de la rivero Helpe Majeure.

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Administrado
------------

Dompierre-sur-Helpe apartenas la kantono de Avesnes-sur-Helpe-Nord, kies ĉefurbo estas Avesnes-sur-Helpe. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avesnes-sur-Helpe, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Kantono de Avesnes-sur-Helpe-Nord
* Dompierre (stacidomo)

Preĝejo de Dompierre-sur-Helpe

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 265885
* GND: 4578407-3
* LCCN: n2002027339
* VIAF: 266970979
* BNF: 152667522
 |
Pattillo Higgins estas konata nun kiel *Profeto de Spindletop*.
**Pattillo HIGGINS** (5-an de decembro, 1863, Sabine Pass (Teksaso) – 5-an de junio, 1955, San Antonio) estis entreprenisto, memedukita geologo kaj kiu havis la karesnomon de "Profeto de Spindletop".

Oni devis amputi lian maldekstran kruron ekde la kubuto, en aĝo de 17, pro partopreno en interpafado.

Li komence produktis brikojn per la entrepreno *Higgins Manufacturing Company*. Poste li observis la naftokampojn en Pensilvanio, serĉante geologiajn signojn pri la nafto. Higgins fondis en 1892 la kompanion *Gladys City Oil, Gas, and Manufacturing Company* kun aliaj personoj. Sed ankaŭ tiu kunlaboro finance malebliĝis kaj li kontraktis kun Anthony Francis Lucas, poste ili kun John H. Galey kaj James M. Guffey, sed tiuj lastaj apenaŭ lasis procentaĵon al Lucas kaj Higgins restis tute sen procentaĵo el la profito. La borado sukcesis en januaro de 1901, kaj la kampo donis 3 milionojn samjare kaj 17 milionojn da bareloj sekvajare.

Higgins poste vivtenis sin per spekulacia naftoborado, desegnado, inventado, kiel artisto, inĝeniero.

Li abiturientiĝis en aĝo de 45 jaroj, en 1905 adoptis 15-jaran junulinon Annie Johns, kun kiu li edziĝis post tri jaroj, spite al la skandalo. Ili havis tri infanojn.

Literaturo
----------

Robert W. McDaniel: Pattillo Higgins and the Search for Texas Oil

Eksteraj ligiloj
----------------

* Spindletop History and Biographies Arkivigite je 2007-03-10 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 137445
* GND: 118935879
* LCCN: n87852081
* VIAF: 811210
* ISNI: 0000 0003 8569 8411
 |
**CHOU Io** (周尧; foje skribata ankaŭ **ZHOU Yao**; naskiĝis la 8-an de junio 1912 en Ningbo, mortis la 16-an de decembro 2008 en Yangling) estis ĉina entomologo kaj esperantisto.

Li publikigis multajn centojn da sciencaj verkoj, plejparte en la ĉina, kaj estas rigardata kiel la plej fama ĉina entomologo.

Lerninte Esperanton jam en 1929, li dum pli ol 70 jaroj aktivis por la lingvo. Li fondis plurajn Esperanto-asociojn, kunlaboris ĉe esperantaj vortaroj, aldonis esperantajn resumojn al entomologiaj artikoloj, aperigis ĉinlingvajn sciencajn revuojn kun esperantaj titoloj (ekz. "Revuo de Sistematika Entomologio"), fondis (parte esperantan) eldonejon (*Tianze Eldonejo*) kaj (en 1986) sciencan muzeon, kies nomo "Entomologia Muzeo" estas legebla sur ĝia ekstera muro ne nur en la ĉina, sed ankaŭ en Esperanto (kaj nur iam poste ankaŭ en la angla).

Verkoj en Esperanto
-------------------

* Ĉinio marŝas en insekta mondo (1986)
* Miaj primaveroj kaj aŭtunoj pasintaj. La notoj de la agadoj de unu entomologo-esperantisto dum 60 jaroj. Dulingva (ĉina-esperanta), Tianze Eldonejo, 122 p. (1990)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Biografio en la retejo de AIS Arkivigite je 2005-08-18 per la retarkivo Wayback Machine
* Artikolo de *El Popola Ĉinio* Arkivigite je 2007-03-11 per la retarkivo Wayback Machine
* Anglalingva biografio Arkivigite je 2007-03-10 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 123475
* GND: 1056098872
* LCCN: n82224665
* VIAF: 21041385
* ISNI: 0000 0004 4457 8306
* SUDOC: 134222520
 |
**Koncilioj de Toledo** estas la nomo kiun ricevas la 18 koncilioj okazigitaj en Toledo inter la jaro 397 kaj 702, kaj escepte de la unua, ili okazis dum la regado de la visigotoj en la Iberia duoninsulo. En la visigota Hispanio ekzistis asembleoj el kolektiva reprezentado: la nomata *Senatus* kaj la Koncilioj de Toledo.

La konciliaj vizigotaj kunvenoj estis duklasaj: provincaj, kiuj arigis la provincan episkopadon sum la metropolita prezidado; kaj ĝeneralaj, kiuj arigante la episkopojn de la tuta regno, pritaktis temojn el komuna intereso.

Ĉi tiuj religi-politikaj asembleoj de la visigota monarkio estis kunvokitaj de la Reĝo kaj preziditaj de la Ĉefepiskopo pli malnova (poste por tiu de Toledo), kie la reprezentado reduktiĝis al la altaj hierarkioj de la eklezio kaj la nobelaro.

La Tria koncilio de Toledo 589 estis la unua el ĝenerala aspekto kaj en ĝi estis decidita la forlaso de arianismo fare de la visigotaj hierarkoj kaj la konsekvenca politika aliĝo de la hispanromianoj, per la konvertiĝo de Rekaredo kaj la gotoj al katolikismo.

En el Kvara koncilio de Toledo 633 estis sankciita la elektiva karaktero de la visigota monarkio. Dum ĉi tiuj koncilioj estis prenitaj decidoj pri la limoj de la reĝa povo, sed multaj estis uzitaj por leĝigi uzurpadojn kaj kelkaj el ili altrudis akrajn leĝojn kontraŭ la judoj, kiel la Dek-sepa koncilio de Toledo 694.

Koncilioj
---------

|  |  |
| --- | --- |
| * Unua koncilio de Toledo (397)
* Dua koncilio de Toledo (527)
* Tria koncilio de Toledo (589)
* Kvara koncilio de Toledo (633)
* Kvina koncilio de Toledo (636)
* Sesa koncilio de Toledo (638)
* Sepa koncilio de Toledo (646)
* Oka koncilio de Toledo (653)
* Naŭa koncilio de Toledo (655)
 | * Deka koncilio de Toledo (656)
* Dek-unua koncilio de Toledo (675)
* Dek-dua koncilio de Toledo (681)
* Dek-tria koncilio de Toledo (683)
* Dek-kvara koncilio de Toledo (684)
* Dek-kvina koncilio de Toledo (688)
* Dek-sesa koncilio de Toledo (693)
* Dek-sepa koncilio de Toledo (694)
* Dek-oka koncilio de Toledo (ĉ. 702)
 |

Vidu ankaŭ
----------

* *Codex Vigilanus*
**Don** - prononco laŭ sistemo IFA dɔ̃ (Pri tiu ĉi sono aŭskulti), jen france, historie okcidentflandre *Doenk* respektive nederlande *Donk* - estas komunumo de Francio kadre de la historia pejzaĝo Franca Flandrio, *Frans-Vlaanderen* respektive *Flandre française*. Ĝi situas en la departemento *Nord* [nɔʁ], nederlande/flandre *Noorderdepartement*, en la regiono Hauts-de-France (prononco [o d(ə)ˈfʁɑ̃s], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde *Heuts-d'Franche*) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france *Nord-Pas-de-Calais* [nor pa d' kale'], nederlande/flandre *Noord-Nauw van Calais*). Fine de 2020 en la komunumo vivis 1 362 loĝantoj sur areo de 2,32 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 587 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Lille* (france *Arrondissement Lille*, nederlande *Arrondissement Rijsel* respektive okcidentflandre *Arroundissement Rysel*), kaj al la kantono *Annœullin*.

Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *donois(es)* - prononco [vire *donŭA* kaj virine *donŭA:Z*].

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Don - Sainghin (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Don (Nordo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
|  |
| --- |
| Eminebairĥosaro (Krimeo)Eminebairĥosaro (Krimeo)DMS |
| Situo de Eminebairĥosaro sur la mapo de Krimeo Koordinatoj: 44° 48′ 07″ N 34° 17′ 22″ O﻿ / ﻿44.801944444444 °N, 34.289444444444 °O﻿ / 44.801944444444; 34.289444444444 (mapo) |

Unu el la haloj de la kaverno
**Eminebairĥosaro** (ruse *Эмине-Баир-Хосар*, ukraine *Еміне-Баїр-Хосар*, krime-tatare *Emine Bayır Hasar, Эмине Байыр Хасар*; foje oni nomas ĝin ankaŭ *Mamuta kaverno*) estas karsta kaverno, kiu troviĝas sur la malsupra altebenaĵo de Ĉatirdago en Krimeo (Ukrainio). La kaverno (la esplorita parto) longas ĉ. 1460 metrojn kaj profundas ĉ. 120 metrojn.

La kaverno estas science esplorata ekde 1927. Ekde 1994 la kaverno estas ekipita por turista vizitado. La natura enirejo de la kaverno prezentas vertikalan 16-metran kanalon. Por ebligi la turisman vizitadon oni aranĝis aldonan oblikvan enirejon. La natura enirejo servis kiel kaptilo, en kiun dum jarcentoj falis multaj bestoj - en la argilaj akumulaĵoj de la kaverno oni trovis skeletojn de multaj bestoj (mamutoj, kavernaj ursoj, vila rinocero). En la kaverno funkcias paleontologia ekspozicio surbaze de tiuj trovaĵoj. En kaverno ekzistas subtera lago.

Proksime al Eminebairĥosaro troviĝas ankaŭ Marmora kaverno; ambaŭ kavernoj formas komunan ripoz-turisman komplekson.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Eminebairĥosaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Pri la kaverno Arkivigite je 2011-11-02 per la retarkivo Wayback Machine (ruse)
* Pri la kaverno, fotoj de la kaverno Arkivigite je 2010-06-18 per la retarkivo Wayback Machine (ruse)
Kuiper.
**Gerrit Pieter KUIPER**, poste **Gerard Peter Kuiper** [KEJper] (naskiĝis la 7-an de decembro 1905 en Harenkarspel, mortis la 23-an de decembro 1973 en Meksikurbo) estis nederlanda-usona astronomo.

Post studado en Leiden li transloĝiĝis Usonon en la jaro 1933 kaj laboris ekde 1936 en la Yerkes-observatorio apud Ĉikago. En 1960 li fondis la *Lunar and Planetary Laboratory* (luna kaj planeda laboratorio) de la *University of Arizona*.

Ĉefe li okupiĝis pri la sunsistemo. Li pruvis la ekziston de karbondioksido en la marsa atmosfero kaj malkovris la atmosferon de Titano, la uranan lunon Miranda kaj la neptunan lunon Nereido. Li priverkis ankaŭ teoriajn aferojn pri la sunsistemo kaj antaŭdiris la kujperan zonon, nomitan laŭ Kuiper.

Li povas esti konsiderata la plej grava esploranto pri planedoj en la 20-a jarcento. Po unu kratero sur la luno, Marso kaj Merkuro, kaj la asteroido 1776 Kuiper nomiĝis laŭ li.

* Gerard Kuiper en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Gerard Kuiper en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 136889
* GND: 174096216
* LCCN: n50046182
* VIAF: 110279401
* ISNI: 0000 0001 0934 3999
* SUDOC: 033267081
* BNF: 12415049w
* BPN: 01103161
* BIBSYS: 90855578
* NKC: js20060205014
 |
**Gerard KELLER** (naskiĝinta la 13-an de februaro 1829 en Gouda, mortinta la en januaro 1899 en Arnhem) estis nederlanda verkisto.

Vivo kaj verkistado
-------------------

Li ricevis lernejan edukadon en Den Haag kaj iĝis en 1850 stenografo de la Ĝeneralaj ŝtatoj. En 1864 li transprenis la redaktadon de »Arnhemsche Courant«. El liaj verkoj menciindas antaŭ ĉio liaj vojaĝrakontoj: »Een zomer in het noorden« (1861); »Een zomer in het zuiden« (1864); »Het belegerde Parijs« (1871) kaj »Het vermoorde Parijs« (1872); »Weenen. Bezoek aan Wilhelmshöhe, Dresden, Praag etc.« (1873); »Waldeck in vogelvlucht« (Haarlem 1879); »Eŭropa in al zijn heerlijkheid geschetst« (Rotterdam 1877–80) kaj »Amerika in beelden schrift« (1887).

Sed li skribis ankaŭ multajn novelojn (kolekto de 1881, Den Haag, en kvin volumoj), el ini famas »Van huis« (1867) kaj »Overkompleet« (1871); krome »Onze Minister« (1883); »Flikkerende vlammen« (1884) kaj »Nemesis« (1885).

Ne forgesendas liaj agadoj arthistoriaj kiam li estis redaktisto de »Kunstkroniek«; ankaŭ porjunularaĵon li verkis kaj komediojn: »De dochter van den barbier« (1878), »Het blauwe lint« (Haag 1881), »Het gevaarlijk nichtje« (1884).

Fonto
-----

Meyers Großes Konversations-Lexikon, Band 10. Leipzig 1907, S. 824, kio legeblas tie ĉi interrete.

* Kategorio Gerard Keller en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Mancera de Abajo** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia partio de Peñaranda de Bracamonte en la nordoriento de la provinco kaj al la Municiparo Peñaranda. *Mancera de Abajo* estas komprenebla kiel *Plugiltenilo de Malsupro*.

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 23,47 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 231 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 800 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 53 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis komence de la 12-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Mancera de Arriba
* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753569
* VIAF: 316735800
 |
**Emilio HERRERA LINARES** (Granado, 13-a de februaro de 1879, Ĝenevo, 1967) estis hispana militisto, aviadisto, sciencisto kaj politikisto.

Herrera estis unu el la pioniroj de la aviado en Hispanio, partoprenis diversajn internaciajn konkursojn kaj estis unu el la unuaj homoj superflugantaj la ĝibraltaran markolon en 1914.

Poste, li dediĉis grandan parton de sia peno al la aviada esplorado, kaj estis la ĉefa instiganto de la fondado de la unua altlernejo por aeronavigada inĝenierado en sia lando. Interalie, li kunlaboris kun Leonardo Torres Quevedo en la plibonigo de la balonoj, kaj kun Juan de la Cierva en la perfektigo de la aŭtoĝiro. Li estis ano de la Hispana Akademio de Sciencoj.

Herrera estis esperantisto, kaj partoprenis en la Internacia Konferenco por Aplikado de Esperanto en la Scienco, kiu okazis en Parizo en 1925. Li ankaŭ kunlaboris en la fondado de faka asocio pri aviado kaj en la redaktado de aviada terminaro.

En 1936, ĉe la komenco de la intercivitana milito, li restis lojala al la respublikana flanko, eĉ se li mem estis ideologie konservativa. Li okupis altajn teĥnikajn postenojn en la lojala aviado, kaj estis nomumita generalo en 1937.

Post la fino de la milito li devis ekziliĝi kaj loĝis en Parizo. Li estis plurfoje ministro en la ekzila respublikana registaro, kaj dum du jaroj eĉ ĉefo de tiu registaro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Emilio Herrera en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Detala biografio de Emilio Herrera (en Esperanto)
* Fondumo Emilio Herrera Arkivigite je 2005-01-28 per la retarkivo Wayback Machine (en la hispana, kun kelkaj dokumentoj en Esperanto)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 33841
* GND: 119363755
* LCCN: n82241870
* VIAF: 15578613
* ISNI: 0000 0000 5947 3823
* SUDOC: 050393464
* BNF: 135120709
* BNE: XX840351
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
"**Gott mit uns**" ("Dio kun ni!", aŭ "Dio estas kun ni!") estas devizo larĝe uzata en la germana armeo dum la 19a jarcento, aparte sur la bukoj de soldatzonoj kaj butonoj, specife en la Germanimperia Armeo.

Sur buko de zono de simpla soldato dum la Unua Mondmilito
Sur buko de soldata zono dum la Unua Mondmilito.
 Versio de la Wehrmacht kun aglo dum la Dua Mondmilito.

Historio
--------

La devizo "'**Nobiscum Deus'**" (Dio kun ni !) estis jam uzata de la romanaj soldatoj sur la ŝirmiloj en la epoko de la Bizanca imperio. Ĝi estis ankaŭ militkrio.

Ĝi estis la slogano de Gustavo la 2-a Adolfo, reĝo de Svedio (1611—1632) kaj ankaŭ la militkrio de lia armeo.

Ĝi estis la devizo de Brandeburgio dum la Tridekjara milito, la longa konflikto kiu de 1618 ĝis 1648 trafis tutan Eŭropon escepte Svision kaj Turkion.

En 1847 ĝi aperis sur la bukoj de la zonoj de la soldatoj de la prusa armeo, en 1919 de la Reichswehr, kaj en 1935 de la Wehrmacht. Ĝi estis tre konata dum la Dua Mondmilito. La germanaj policaj trupoj (Polizeitruppen) uzis ĝin ĝis la jardeko de 1970. Tamen la SS-anoj uzis la sloganon "*Meine Ehre heißt Treue*" (Mia honoro nomiĝas lojaleco).

"**Gott mit uns — Dio è con noi**" estas itala militfilmo de Giuliano Montaldo, kun Franco Nero, Richard Johnson, Bud Spencer, kies muzikon komponis Ennio Morricone (1969).

Notoj
-----

1. ↑  La Reichswehr, laŭvorte "Defendo de la Regno" estis la armeo de la respubliko de Weimar. Ĝia nomo aperis en marto 1919 kaj estis oficialigita en januaro 1921. Ĝi malaperis post la kreo de la Wehrmacht (Defendopotenco), en marto 1935.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Gott mit uns en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* {en} "Gott mit Uns" Arkivigite je 2008-12-06 per la retarkivo Wayback Machine (El "**Time**", 18-an de septembro 1944).
* {en} "The strange but true story of Ernest Hemingway's nazi belt buckle" Arkivigite je 2007-05-19 per la retarkivo Wayback Machine. Tom Sanders.

La baza materialo de tiu ĉi artikolo fontas el la diverslingvaj versioj de Wikipedia.
La **Fermi Nacia Akcelila Laboratorio** (mallongigita: **Fermilab**) estas federacia esplorcentro de la Usona Departemento pri Energio specialiĝanta pri partikla fiziko. La centro situas ĉe la periferio de Batavia, Ilinojso, proksime de Ĉikago. Ekde 2007, Fermilab estas funkciigita fare de la "Fermi Research Association", kunlabora iniciato de la Universitato de Ĉikago kaj la Universities Research Association (Asocio de Esploruniversitatoj). Fermilab situas en areo konata kiel la "Illinois Research and Development Corridor", kaj estas parto de sinsekvo de esploraj, teknologiaj kaj industriaj institucioj en la ŝtato.

Halo Robert Rathbun Wilson
Fermilab en satelita foto, la malgranda cirklo estas la partikla akcelilo "Injektorringo" kaj la granda Tevatron
Tra la jaroj, pluraj pioniraj partiklaj akceliloj funkciis en la esplorcentro. La lasta el ili, la Tevatron, estis inter la plej grandaj akceliloj en la mondo, kaj respondecas interalie pri la unua eksperimenta observado de supra kvarko en 1995. La akcelilo ĉesis funkcii en 2011.

Aldone al la alt-energiaj kolizioakceliloj, ĉe Fremilab ekzistas akceliloj por partikla akcelaj eksperimentoj al "senmova celo", kaj la detekto de neŭtrinpartikloj kiel ekzemple la MicroBooNE-eksperimento (Micro Booster Neutrino Experiment), NOvA (Neŭtrinoj ĉe la Ĉefo). Injektilo Off-Axis νe Aspekto) kaj SeaQuest (por hadrona disvastigo kaj la hadron ĉe altaj energioj vidu anihilacio).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Fermilab en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Fermilab en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Fermi Nacia Akcelila Laboratorio
	+ *Fermilab Today* ĉiutaga informilo
	+ Aliaj enretaj eldonoj de Fermilab
	+ Virtuala Travojaĝo de Fermilab
	+ Arkitekturo ĉe la Fermilab kampuso


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 818898
* GND: 50711-8
* LCCN: n50071835
* VIAF: 133662328 132495456, 133662328
* ISNI: 0000 0001 0675 0679, 0000 0001 0722 4312
* SUDOC: 032400640
* BNF: 123437384
* NLA: 35842843
* NKC: kn20070529008 ko2007396135, kn20070529008
 |
**Investado** estas ekonomia ago, dum kiu oni elspezas la produktitan enspezon por tio, kio laŭ la esperoj alportos profiton. Tiel oni rezignas pri forkonsumado de tiu enspezo por akiri pli grandan profiton en la estonto. 

Por ebligi investadon - en landa ekonomio- la tuta produktado devas super la tutan investadon. Ĝis apero de la ŝtatsocialismo, la investojn faris la nur privata sektoro de la kapitalismo. En la 20-a jarcento, la ŝtato iĝis grava investisto en la planekonomiaj landoj (socialismaj kaj evoluantaj). 

Oni povas diferenci inter du investaj tipoj: financan investadon kaj investadon per produktaj rimedoj. Kvankam - el vidpunkto de la persono - ambaŭ alportas mongajnon, el naciekonomia vidpunkto, la nure financa investado estas transdono de la posedaĵo, kio ne grandigas la produktan kapaciton. 

Antaŭ la 1930-aj jaroj, oni kredis, ke kvanto de la investoj forte dependas de la alto de la interezo. Laŭ postaj esploroj, por la investistoj pli gravas la estontaj ekonomiaj eblecoj, mendoforto kaj profitatendo. 

Se la monŝparado ne realiĝas en investado, povas okazi kresko de la senlaboreco, dum se la investoj superas la monŝparaĵojn, povas okazi kresko de la inflacio.

Vidu ankaŭ
----------

* Etalona monero
* Spekulado

* Kategorio Investado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Investado en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)
En topologio, la **fermaĵo**[1] estas la plej malgranda fermita aro, kiu entenas iun subaron de topologia spaco.

Difino
------

Supozu ke {\displaystyle S\subseteq X} estas subaro en topologia spaco {\displaystyle X}. Konsideru la kolekton {\displaystyle {\mathcal {F}}(X)} de ĉiuj fermitaj aroj de {\displaystyle X}. El tiuj, konsideru la subkolekton

{\displaystyle \{F\in {\mathcal {F}}(X)\colon F\supseteq S\}}
de tiuj fermitaj aroj, kiuj estas superaroj de {\displaystyle S}. Ĉi tiu estas parte ordita aro laŭ la rilato de subareco. Ĝi havas unikan minimumon, ĉar la komunaĵo de arbitra familio de fermitaj aroj estas fermita; ĉi tiu minimumo estas la **fermaĵo** {\displaystyle {\bar {S}}} de {\displaystyle S}. Pli konkrete, ĝi estas la komunaĵo de ĉiuj tiuj fermitaj aroj, kiuj estas superaroj de {\displaystyle S}:

{\displaystyle {\bar {S}}=\bigcap \{F\in {\mathcal {F}}(X)\colon F\supseteq S\}}.

Ekzemploj
---------

En topologia spaco {\displaystyle X}, la fermaĵo de fermita aro estas la originala aro mem:

{\displaystyle F\in {\mathcal {F}}(X)\implies {\bar {F}}=F}.
Specife, la fermaĵo de la malplena aro estas la malplena aro, kaj la fermaĵo de la tuta spaco {\displaystyle X} estas la tuta spaco {\displaystyle X}.

{\displaystyle {\bar {\varnothing }}=\varnothing }
{\displaystyle {\bar {X}}=X}

Referencoj
----------

1. ↑  Nova Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto: ferm/aĵ/o de ar/o

Vidu ankaŭ
----------

* Malfermaĵo, la mala koncepto

Eksteraj ligiloj
----------------

* Eric W. Weisstein, *Topological closure* en MathWorld.
**Béla Harmati,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Harmati Béla** estas hungara luterana pastro, episkopo. Lia edzino estis Rózsa Polgár.

Béla Harmati naskiĝis la 23-an de aprilo 1936 en Ősagárd.

Biografio
---------

Béla Harmati akiris diplomon en 1959, en la sama jaro li pastriĝis. Li estis pastoro en Veszprém (urbo), Balassagyarmat kaj Rudabánya, Intertempe li plustudis en Ĝenevo kaj Zuriko, sed li doktoriĝis en Hungario. Li instruis jardekon en Budapeŝto. Inter 1976-1980 li estis pastro en Luterana preĝejo (Belváros). Inter 1987 kaj 2003 li estis episkopo, poste li pensiuliĝis. Laŭ nepruvitaj informoj li estis sekreta informisto de la komunistoj. Ekde 1962 li havis edzinon, kiu naskis 2 filojn.

Elektitaj libroj
----------------

* *A lélek halhatatlansága* (1943)
* *A lélek halhatatlanságának védelme* (1944)

Fontoj
------

* hungarlingva membiografio kun foto Arkivigite je 2016-04-06 per la retarkivo Wayback Machine
*

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 683588
* GND: 1197655417
* LCCN: n90621567
* VIAF: 121518668
* ISNI: 0000 0001 1881 5679
* SUDOC: 25115081X
 |
**Béla Illés** [ilEŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Illés Béla** estas hungara futbalisto (mezulo).

Béla Illés naskiĝis la 27-an de aprilo 1968 en Sárvár.

Biografio
---------

Béla Illés jam frue komencis futbali loke. En sia aĝo 16 li debutis en plenkreska elstara teamo en la proksima Szombathely. Post 2 jaroj li maturiĝis. En la sekvaj jaroj li ludis en pluraj prestiĝaj enlandaj kluboj, sed neniam eksterlande resume en 540 matĉoj kun 215 goloj. Intertempe li estis hungara ĉampiono kvarfoje kaj golreĝo trifoje. Li estis ankaŭ membro de la nacia hungara teamo inter 1991–2001 64-foje kun 15 goloj. En la 2000-aj jaroj kune kun Gábor Halmai ili establis firmaon pri funkciigo de futbalklubo kaj en 2007 pri futbala akademio sub nomo de Illés. Li edziĝis en 1989. Li ricevis kelkajn sportajn premiojn, fine ŝtatan premion en 2007.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva intervjuo

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Béla Illés (futbalisto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 798892
 |


* Portalo pri Biografio
**Fermita ekologia sistemo** estas tia ekosistemo, kiu ne komunikas, ne ŝanĝas materialon kun la ekstera ekosistemo.

Kvankam la Tero plenumas la kondiĉojn de la fermita ekosistemo, oni uzas do la esprimon pro artefaritaj ekosistemoj. Tiuj sistemoj estas science planitaj kaj povas mem servi pri la necesaj homaj bezonoj. Tiu povas esti ekz. la vivapoga sistemo dum kosmoveturo aŭ en kosmostacioj aŭ en submarŝipoj.

Okaze de fermita ekosistemo, la sistemo devas ŝanĝi, produkti la necesajn akvon, oksigenon, nutraĵon por la plej alta viva formo, por la homo. Tiel la sistemo devas transformi la urinon, ekskrementojn, karbonan dioksidon reen al la menciitaj materialoj.

La fermita ekologia sistemo entenas minimume unu aŭtotrofan organismon. Preskaŭ ĉiu malpli granda fermita ekosistemo baziĝas nuntempe je verdaj algoj (ĉefe klorelo).

Plej gravaj, grandaj fermitaj ekologiaj sistemoj estas Biosfero 2, MELiSSA kaj rusaj projektoj BIOS-1, BIOS-2, kaj BIOS-3.

Fontoj
------

* "Manmade Closed Ecological Systems." I. I. Gitelson, G. M. Lisovsky and R. D. MacElroy. Taylor & Francis (2003) ISBN 0-415-29998-5.

Vidu ankaŭ
----------

* Vivtena sistemo
* Teroformigo
**Horcajo Medianero** [orKAĥo] estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Salamanko en la nordo-centro de la provinco kaj al la Municiparo Aguas de Sta. Teresa y Alto Tormes. *Horcajo Medianero* estas tradukebla etimologie al *Landlima Kunigejo*, pro la landlimo inter la mezepokaj regnoj Kastilio kaj Leono, same kiel ĉe la samprovincaj Chagarcía Medianero kaj Carpio Medianero.

Horloĝturo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Horcajo Medianero, Sanchopedro de Abajo, Valdejimena, Valverde, Padiernos kaj Sanchopedro de Arriba, el kiuj la du lastaj senhomaj, okupas totalan areon de 53,37 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 217 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 200 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 46 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis komence de la 13-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de maldekstra partio PSOE.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753260
* BNE: XX6126292
 |
Gravuraĵo pri Ahmed Köprülü
**Ahmed KÖPRÜLÜ**, plene **Köprülü Fazıl Ahmed Pasha** (albane: *Fazıl Ahmed Pashë Kypriljoti*; 1635 – 3-a de novembro 1676) estis membro de la fame konata albandevena familio Köprülü, de kiu venis ses grandveziroj de la Otomana Imperio.

Heredinte la titolon de sia patro, Köprülü Mehmed Pasha, Ahmed Köprülü servis kiel grandveziro, la dua el tiu familio, de 1661 ĝis 1676. Antaŭ la veziriĝo, li servis kiel la provincestro de Damasko (1660 - 1661) kaj de Erzurum (1659 - 1660). 

Li ricevis la kromnomon Fazıl, signifante "saĝa" (el la araba *fazilet*, "saĝo"), pro sia malaltigado de impostoj kaj apogado al edukado. Aliflanke, li estas brutala en la milito. Li estris la otomanan armeon en la milito inter Aŭstrio kaj Turkio (1663 - 1664). Komence de julio 1664, li sukcesis detrui la kastelon Novi Zrin en norda Kroatio post preskaŭ tutmonata sieĝo. Malgraŭ malvenko en la batalo de Sankta Gotthard, li sukcesis akiri terenojn per la traktato de Vasvar en 1664. Post tiu traktato, li koncentris siajn strebojn al la Kreta milito, kaj kaptis Kandion (nun Herakliono) de la Venecia Respubliko en 1669. Fine de la milito kontraŭ la Pola-Litova Komunumo, li subskribis la traktaton de Buchach en 1672 kaj la traktaton de Zurawno en 1676.

Notoj
-----

1. ↑  *Encyclopedia of the Ottoman Empire*, Gábor Ágoston, Bruce Alan Masters, [*rompita ligilo*]
2. ↑   *Sicill-i Osmanî* de Mehmet Süreyya, red. Nuri Akbayar kaj Seyit A. Kahraman

Fontoj
------

Bazita sur la komencaj alineoj de la artikolo en la angla Vikipedio.

* Kategorio Ahmed Köprülü en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 530540
* GND: 1162312173
* LCCN: n84228628
* VIAF: 28488413
* ISNI: 0000 0000 2857 404X
* SUDOC: 234167122
 |
**Gotki** (urdue گھوٹکی‎) estas urbego en provinco Sindo (Pakistano). Ĝi estas sidejo de la samnomaj kantono kaj distrikto.

Mirinda domo en Gotki

Bazaj informoj
--------------

* areo: km²
* supermara alteco: 72 m
* loĝantaro: 111 321 (2017)
* horzono: UTC+ 5 (PKT)
* poŝtkodo:
* telefonkodo:

Geografio
---------

Gotki situas sur ebenaĵo malpli ol 8 mejlojn de la Induso. **Karaĉio** troviĝas 418, Fajsalabado 527, Lahoro 626, Peŝavaro 700, Rawalpindi 717, **Islamabado** 728 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Gotki estis fondita en 637, sed iom poste la vilaĝo forlasiĝis. En 695 fiŝkaptistoj alvenis kaj nomis la vilaĝon kiel "Miani". Sed kiam la rivero ŝanĝis sian kurbon, la homoj foriris. Post la brita konkero en 1847 la grundo estis irigaciita, la urbeto estis municipo kaj sidejo de distrikto en 1855. Fervoja akcidento okazis en 2005 kun iom pli, ol cent viktimoj.

Pordego

Ekonomio
--------

Gotki estas komerca centro pri agrikulturaj varoj. En la najbareco la fekunda grundo produktas tritikojn, kotonojn, rizojn, sukerkanojn. En la urbego oni produktas potojn, pipokapojn kaj ĉizitajn kaj kolorigitajn lignojn. Ĉirkaŭ 10 km for de Gotki estas gastavolo en la profundo.

Loĝantaro
---------

Loĝantaro| 1961 | 1972 | 1981 | 1998 | 2012 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 6 956 | 19 275 | 28 837 | 51 401 | 61 296 |

Faruno-muelejo en Gotki

Trafiko
-------

Gotki situas laŭ la arteriaj fervojo kaj aŭtovojo Karaĉio-Lahoro.

Klimato
-------

En Gotki somere estas varmego kun mezaj ĉiutagaj temperaturoj de 35 °C. La vintro estas milda, neniam frostas. La jara precipitaĵo ne estas sufiĉa por la agrikulturo.

Fontoj
------

* WikiTrans
**Béla Halasi** [halaŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Halasi Béla** estis hungara advokato, ekonomikisto, altlerneja instruisto. Lia pseŭdonimo estis *Halasi Albert*.

Béla Halasi naskiĝis la 26-an de oktobro 1887 en Kisvárda, li mortis la 2-an de decembro 1965 en Ĉikago.

Biografio
---------

Béla Halasi devenis el juda familio. Li akiris juran diplomon en Scienca Universitato de Budapeŝto en 1911, post 3 jaroj li advokatiĝis. Post la diplomo li estis ankaŭ redaktoro ĉe revuo. Ĝuste dum la 1-a mondmilito li havis advokatan atelieron. Dum la kalistefa revolucio li laboris en la ministerio, poste li partoprenis en la pacdiktatoj. Post fiasko de la Hungara Sovetrespubliko li rifuĝis al Germanio, kie li fondis germanan revuon kun Emil Lederer. Inter 1926-1933 li instruis en Berlino, poste li rifuĝis al Bruselo, ekde 1939 al Usono. Li instruis en Universitato Yale kaj Universitato Roosevelt.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Az angol mezőgazdaság hanyatlása* (1911)
* *A magyar általános polgári törvénykönyv javaslata. Vélemény és bírálat...* (1914)
* *A közszabadság Angliában és a háború. – Svájc és a háború. – A háború egyházjoga.* (1916)
* *Handelspolitik* (1930)
* *De l’interventionnisme a l’économie dirigée* (1932)
* *Die Goldwahrung. Grundzüge der Wahrungstheorie.* (1933)
* *The Problem of Full Employment. – Survey of Recent American Literature...* (1943)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 699910
 |
**Ahmed Abul Geit** (en araba, أحمد أبو الغيط‎ Kairo, 12a de junio 1942) estas egipta politikisto kaj diplomato kiu estis Ĝenerala Sekretario de la Araba Ligo el julio 2016.​ Abul Geit estis Ministro de Eksteraj Rilatoj de Egiptio de la 11a de julio 2004 al 6a de marto 2011. Antaŭe, estis Permanenta Reprezentanto de Egiptio antaŭ Unuiĝintaj Nacioj. Li estis sukcedita kiel Ministro de Eksteraj Rilatoj fare de la juĝisto de la Internacia Kortumo, Nabil el-Arabi, en marto 2011, post la elpostenigo de la prezidento Hosni Mubarak. Li estis elektita Ĝenerala Sekretario de la Araba Ligo en marto 2016 kaj lia regotempo startis la 3an de julio 2016.

Notoj
-----

1. 1 2  ​«Arab League names Egypt's Ahmed Aboul Gheit as new chief». Konsultita la 15an de Aprilo 2021.

* Kategorio Ahmed Abul Geit en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 722041
* GND: 1049513002
* LCCN: nb2008011558
* VIAF: 11839066
* ISNI: 0000 0000 3742 5951
* SUDOC: 20022977X
 |
Jean de Bondol: Jean de Vaudetar prezentas donace sian verkon, la *Bible historiale* al Karlo la 5-a (Francujo], 1371/72).
La **libroilustrado de la gotiko** deiris ekde Francujo kaj Anglujo, kie ĝi komenciĝis proksimume 1160/70, dum kiam en Germanujo ankoraŭ ĝis proks. 1300 superregis romanikaj formoj. Dum la tuta gotika epoko Francujo kiel ĉefa kulturnacio restis decida por la stilaj evoluoj de la libroilustrado. Per la transiro de malfrugotiko al renesanco libroilustrado perdis en la dua duono de la 15-a jarcento sian rolon kiel unu el la plej gravaj artgenroj sekve de la disvastiĝo de la presarto.

Je la turniĝo de la 12-a al la 13-a jarcento la komerca libroproduktado paŝis ĉe la flankon de la monaĥeja libroproduktado, samtempe pli kaj pli artistoj pernome aperis. Tipa fariĝis la majstro, kiu estris metiejon, per kiu li verkis kaj en la bildtabula kaj en la libra pentrado. Pase de la 13-a jarcento la nobelaro anstataŭis la klerikaron kiel ĉefa mendanto, per tio la profana literaturo fariĝis preferata objekto de la libroilustrado. La plejofte ilustrita librotipo tamen restis la horlibro.

Kompare kun la romaniko la gotika pentrado estas karakterizita per milda, travibra figurstilo kaj fluaj faldaĵoj. Tiu ĉi tendenco restas valida por la tuta gotika epoko kaj trovis sian supron en la tiel nomata Milda Stilo. Aliaj karakterizaĵoj estis la uzad de siatempaj arĥitekturaj elementoj por dekoracia aranĝo de la vidkampoj. Ekde la dua duono de la 12-a jarcento la libropentristoj en tuta Eŭropo uzis plejofte ruĝajn kaj bluajn flordekorajn komencliterojn kiel tipa dekoraciaj formoj de la manskribaĵoj de malsupra kaj meza ekipnivelo. Memstaraj scenoj, kiuj estis realigataj kiel historigaj komencliteroj kaj komikaĵoj ĉe la malsupra bildorando, cedis lokon por fantaziplenaj prezentadoj sendependaj de la ilustrata teksto kaj esence kontribuis al la individuiĝo de la pentrarto kaj al la deturniĝo de rigidiĝintaj bildformuloj. Naturisma realismo kun perspektivo, spaca profundefiko, lumefektoj kaj realisma anatomio de la prezentataj personoj pli kaj pli ekvenkis, deire de la realismo de la malnov-nederlanda pentrarto, dumpase de la 15-a jarcento kaj montris sur la renesancon.

* Kategorio Gotika libroilustrado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Referencoj
----------

1. ↑  Den Haag, Museum Meermanno-Vesteenianum, Ms 10 B 23. Literaturo: Walther/Wolf, p. 222–223.

Eksteraj ligiloj
----------------

* 
* Projekto malfrugotikaj ilustritaj manskribaĵoj el la Bibliotheca Palatina
**HORLAY Béla** (horlai) estis hungara kuracisto pri internaj malsanoj, ftizologo naskita en Arado la 9-an de marto 1914 kaj mortinta en Budapeŝto la 12-an de junio 1978.

Biografio
---------

Béla Horlay havigis diplomon en Szeged (1938). Kiel studento li laboris en instituto de Albert Szent-Györgyi. De 1938 li estis kuracisto de la kliniko pri internaj malsanoj de la Scienca Universitato de Szeged. En jaroj 1941–45 li gvidis la internan sekcion de la soldatmalsanulejo kiel militkuracisto. En jaroj 1945–52 li estis adjunkto de la ftizilogia kliniko de universitato de Budapeŝto, de 1952 ĝis 1978 ĉefkuracisto de la sekcio bronkologia de malsanujejo Szent János Kórház, poste anstataŭanto de ĉefdirektoro.

Verkoj
------

* *A bronchoscopia szerepe a tüdőmegbetegedések kórisméjében és gyógykezelésében* (Bp. 1950);
* *A bronchológiai gyakorlat néhány időszerű kérdéséről* (Bp. 1957);
* *A hörgőrákról* (onkológiai továbbképző jegyzet, 2. Bp. 1957).

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La **Reĝa Akademio de Belarto kaj Historiaj Sciencoj de Toledo**, en hispana origine *Real Academia de Bellas Artes y Ciencias Históricas de Toledo* estis fondita la 11-a de junio de 1916 de grupo de profesoroj de Historio kaj Artoj, kaj agnoskita oficiale per unuaranga kategorio fare de *Real Orden del Ministerio de Instrucción Pública y Bellas Artes*, nome leĝo de 29-a de majo de 1919.

La celo de tiu institucio estas la studo kaj kultivo de la Belartoj kaj de la Historia Scienco en ĉiuj ties manifestoj, kun prefera atento al studo, disvastigo kaj defendo de la kultura heredo, de karaktero kaj historia kaj arta de Toledo kaj ties provinco.

La institucio konsistas el maksimo de 25 akademianoj, distribuataj en la fakoj Historio kaj Belartoj, de deviga loĝado en Toledo. La regulaj akademianoj estas de nefiksa nombro, dum tiuj honoraj povas esti ĝis ok.

Referencoj
----------

1. ↑  Concesión a la Real Academia de Bellas Artes de Toledo el carácter oficial

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Reĝa Akademio de Belarto kaj Historiaj Sciencoj de Toledo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Boletín de la Real Academia de Bellas Artes y Ciencias Históricas de Toledo. (1948-1951) Arkivigite je 2010-04-08 per la retarkivo Wayback Machine
* Oficiala retejo de la *Real Academia de Bellas Artes y Ciencias Históricas de Toledo*.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 397408
* GND: 5313454-0
* LCCN: n2018008325
* VIAF: 158000257
* SUDOC: 146608461
 |
**Ahmed Najib Chebbi** (arabe أحمد نجيب الشابي, france Ahmed Néjib Chebbi) aŭ simple **Najib Chebbi**; (nask. la 30-an de julio 1944) estas tunizia prokuristo kaj politikisto.

Chebbi estas grava persono de la tunizia opozicia movado, en 1983 li fondis la Demokratan Progresivan Partion, kiu estis laŭleĝe rekonita en 1988. Li estas la nuna gvidanto (2010) de la partio. En 2006, Jribi Maya iĝis la ĝenerala sekretario de la partio, la unua virino en tia pozicio en Tunizio.

Ahmed Najib Chebbi volis kandidatiĝi en 2009 por la prezidenteco, sed oni malebligis tion. Post starigo de la Respublika partio en 2012 li denove provis akiri prezidentecon en oktobro 2014, sed ne sukcesis balote.

En junio 2023, Ahmed Néjib Chebbi estas suspektata je subfosado "de la ekstera sekureco de la Ŝtato". Ahmed Néjib Chebbi aperis antaŭ la enketjuĝisto de la Tuniza kontraŭterorisma unuo..

Ahmed Najib Chebbi

* Kategorio Ahmed Najib Chebbi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 348819
* LCCN: no2022129511
 |
**Yan LEVASSEUR** (ankaŭ Esperante Jano LEVASOR) estas esperantisto el Montrealo, Kanado.

Jano naskiĝis en Halifakso, en la kanada provinco Nov-Skotio, dum la jaro 1981. Lia patro estis kanada armea maristo kaj multe vojaĝis el unu oceano al alia. Jano havas du gefratojn kaj studis ĝis post la gimnazia (CEGEP) nivelo en Sherbrooke, en la provinco Kebekio. Sekve Jano eliris el la familia hejmo por loĝi en Montrealo. Tie li studis inĝenierarton kaj ekhavis diplomon en fino de majo 2005. Li poste mastriĝis: lia projekto temis pri aŭtomata rekonado de diversaĵoj (li ĉefe laboras kun naturaĵoj) en bildoj, uzante nociojn de artefarita intelekto.

Jano estas multlingva parolanto (lia nasklingvo estas la franca, kaj li regas la anglan, hispanan, kaj Esperantan. Li estas amatora lingvisto, studas diversajn naciajn kaj konstruitajn lingvojn. Li ankaŭ fondis senprofitan neregistaran organizaĵon. Ĝi nomiĝas La Teresto kaj situas en Montrealo, Kanado. La agadoj de La Teresto temas pri naturmedio, komunumaj kamparaj kaj ekologiaj projektoj, saneco, interhelpado, divastigo de diversaj kulturoj kaj de la internacia lingvo Esperanto. Dum 2006 kaj 2007, Jano estraranis ĉe la Esperanto-Societo Kebekia (ESK).
**Clitunno** estas malgranda kaj bela rivero de 60 km en Umbrio, en centra Italio. Ĝi trafluas tra Trevi kaj Spoleto. Ĝi enfluas ĉe Cannara en la riveron Topino, siavice alfluanto al Tibero.

Historio
--------

Jam konata de latina popolo (per la nomo *Clitumnus*), sub la protekto de Jupitero, ĝi estis prikantita de Vergilio en *Georgiko*, kiu atribuis miraklan povon al ties akvoj. Ties teritorio estis ankaŭ prikantita de Plinio la Juna.

La fontoj de la rivero estis prikantitaj de George Byron en *Childe Harold's pilgrimage* (*Pilgrimado de Childe Harold*), 1818). En 1848, Alexandre Dumas mencias la « ŝafejojn de Clitunno » en *Catilina*.

En 1852 Paolo Campello della Spina aĉetis tiun teritorion kaj transformis ĝin en belan parkon, prikantitan de Giosuè Carducci, en 1876, en la bela poezio *Alle Fonti del Clitunno*.

Percival Lowell, en sia libro *Mars*, donis ĝian nomon al « kanalo » de Marso.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  angle George Byron, *Child Harold's pilgrimage*, Canto the Fourth, LXVI: *But thou, Clitumnus! in thy sweetest wave*.
2. ↑  france *Catalina*, acte I, tableau II, scène VI.
3. ↑  angle Percival Lowell, *Mars*, Map of Mars

* Kategorio Clitunno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Praprotestantismo**, ankaŭ nomata **antaŭ-Reformaciaj movadoj**, estas individuoj kaj movadoj kiuj havis ideojn similajn al Protestantismo antaŭ la jaro 1517, kiun historiistoj kutime rigardas kiel la komenca jaro por la Reformacia epoko. Gravaj reprezentantoj de praprotestantismo estas Petro Valdo, John Wyclif, Jan Hus kaj la movadoj kiujn ili komencis.

Petro Valdo
-----------

Petro Valdo predikis por strikta aliĝo al la Biblio, kontraŭ katolikaj dogmoj, kiel purgatorio kaj transsubstancigo.

John Wyclif kaj la Lollardoj
----------------------------

John Wyclif estis angla teologo kaj profesoro ĉe la Universitato de Oksfordo kiu evoluigis multajn ideojn similajn al Protestantismo.

Aliaj praprotestantoj
---------------------

Ratramnuso estis teologo, li mortis en 868, li kredis ke Jesuo ne ĉeestas en la eŭkaristio kaj en antaŭdestino.

Strigolnikioj havis protestantistajn trajtojn kaj eble estis ikonoklastaj.

Joviniano estis iom simila al protestantoj, li ankaŭ kredis, ke savita homo neniam povas perdi sian savon. Li vivis en la 4-a jarcento.

Referencoj
----------

1. ↑  Introduction to Protestantism
2. ↑
3. ↑   Philip Schaff: History of the Christian Church, Volume III: Nicene and Post-Nicene Christianity. A.D. 311-600 - Christian Classics Ethereal Library. Alirita 2021-12-21.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 732452
 |
**Camarzana de Tera** [kamarZAna deTEra] estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Benavente y Los Valles, en la nordo de la provinco, sude de la Provinco Leono.

Preĝejo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Cabañas de Tera, Camarzana de Tera, San Juanico el Nuevo kaj Santa Marta de Tera, okupas totalan areon de 47,62 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 767 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 600 loĝantojn el la 1980-aj jaroj pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 75 km de Zamoro, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun San Pedro de Ceque, Brime de Sog, Santibáñez de Vidriales, Granucillo, Vega de Tera, Santibáñez de Tera, Melgar de Tera kaj Santa Croya de Tera.

Estas atestantoj de prahistoria loĝado kaj de romia epoko (mozaikoj); en Mezepoko okazis reloĝado kaj ekzistis monaĥejo kun kopiejo. Agrikulturo (produktado de vino) kaj brutobredado estas la tradiciaj enspezofontoj. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis.

Bildaro
-------

* Monaĥejo de Santa Marta de Tera.Monaĥejo de Santa Marta de Tera.
* MozaikoMozaiko
* MozaikoMozaiko
* Mozaiko de EŭropaMozaiko de Eŭropa
* Balkono de popola arkitekturoBalkono de popola arkitekturo

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755271
* VIAF: 316735509
 |