recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Glaruso |

Enkonduko
---------

**Glaruso** (germane *Glarus* [glarus], france *Glaris* [glaris], itale *Glarona* [glarona]) estas la ĉefkomunumo de la samnoma Kantono Glaruso. La komunumo havis 5840 loĝantojn je la 31-a de decembro 2006. Post la realiĝo de la komunuma reformo je la 1-a de januaro 2011 Glaruso havas 12166 loĝantojn laŭ la ciferoj de la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Glaruso situas en la mezo de la kantono en la Linth-Valo inter altaj montoj. Trajne ĝi atingeblas nur ek de okcidento de la Linthebenaĵo kaj kiam en vintro la Klausen-Pasejo estas fermita ankaŭ la sola stratkonekto estas de okcidento. Al la komunumo apartenas ek de la 1-a de januaro 2011 ankaŭ la vilaĝoj Ennenda, Netstal kaj Riedern.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Glaruso limas en nordo kaj nordoriento al Glaruso Nordo, en sudo al Glaruso Sudo, en okcidento al Muotathal (SZ), kaj en nordokcidento al Innerthal (SZ).

Historio
--------

Unua mencio de Glaruso datiĝas de la 8-a jarcentoj el biografio de la sanktuloj Felikso kaj Regula. Ĝis la 14-a jarcento granda parto de la glarusa kamparo apartenis al la monaĥejo Säckingen. 1387 okazis en Glaruso la 1-a landkomunumo, institucio kiu postvivas ĝis hodiaŭ kaj kiu posedas la leĝodonan povon. Temas pri kunveno de la civitanoj de la tuta kantono, kiuj tie en publika debato decidas pri la sorto de la kantono. Tio estas la plej ekstrema formo de baza demokratio. Krom Glaruso hodiaŭ en Svislando nur ankoraŭ la du dunonkantonoj de Apencelo konas ĉi-tiun ŝtatorganizformon.

Kadre de la glarusa komunumreformo kun efiko de la 1-a de januaro 2011 la ĝis tiam aŭtonomaj komunumoj Ennenda, Netstal kaj Riedern estis integrita al la komunumo Glaruso, kiu per tiu kuniĝo atingas urban grandecon.

Ekonomio
--------

Iam en Glaruso gravis la tekstilindustrio, kiu intertempe estis anstataŭigita per la lignoindustrio kaj plastikindustrio. Plej gravas hodiaŭ tamen la servoperado kaj ankaŭ ne forgesinda la turismo.

Monda naturheredaĵo
-------------------

Glaruso apartenas al la Svisa Tektonika Areno Sardona, regiono kiu estis la 7-an de julio 2008 akceptita kiel Monda Naturheredaĵo de UNESKO.


Monda heredaĵo de UNESKO

Vidu ankaŭ
----------

* Glarus (stacidomo)
* Ennenda (stacidomo)
* Netstal (stacidomo)

* Kategorio Glaruso (komunumo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Glaruso
* Glaruso en la Historia Leksikono de Svislando

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de Kantono Glaruso |
| --- |
| ***Glaruso:*** Glaruso • Ennenda • Netstal • Riedern*Glaruso Nordo*: Bilten • Filzbach • Mollis • Mühlehorn • Näfels • Niederurnen • Oberurnen • Obstalden*Glaruso Sudo*: Betschwanden • Braunwald • Elm • Engi • Haslen • Linthal • Luchsingen • Matt • Mitlödi • Rüti • Schwanden • Schwändi • Sool | BlazonoBlazono |

 |
**Violin OLJANOV** (naskiĝis en 1919; mortis la 10-an de oktobro 1998 en Sofio) estis bulgara esperantisto kaj vicprezidanto de la Akademio de Esperanto.

Oljanov komencis lerni Esperanton 14-jara kaj, eksigite el ĉiuj lernejoj de Bulgario pro kontraŭfaŝisma aktivado, li ekdediĉis sin tute al la Esperanto-movado, unue en la societo Albatro en Varna, kiun li fine prezidis (1944-47). Post studoj en Sovetio (1949-54) li kuniniciatis en 1954 la restarigon de Bulgara Esperanto-Asocio (BEA), en kiu li servis (1955-1964) alterne kiel sekretario kaj vicprezidanto. Li estis ĉefredaktoro de Bulgara Esperantisto (1957-64), A-komitatano de Universala Esperanto-Asocio (UEA) (1958-64, 1978-85), ano de la Buroo de Centra Estraro de BEA (1976-1989), prezidanto de Internacia Unuiĝo de la Esperantistoj-Filologoj (1963-94) kaj redaktoro de Filologo (1974-91). En 1976 li estis elektita en la sekretariaton de Mondpaca Esperantista Movado (MEM) kaj iĝis ĉefredaktoro de ties revuo Paco.

Estro de la Instrukomisiono de BEA, Oljanov gvidis multajn Esperanto-kursojn. Li verkis lernolibrojn por tri niveloj kaj Esperanto-gramatikojn (1992) kaj kunaŭtoris *Bulgara-Esperanta Vortaro* (1981). Li redaktis la lingvo-sciencan artikolaron *Interlingvistiko kaj esperantologio* (1985).

Sub la pseŭdonimo Zefiro li verkis poezion (unu lia poemo troveblas en Esperanta antologio), tradukis multajn poemojn kaj popolkantojn kaj aperigis pli ol 1000 artikolojn pri kaj en Esperanto. Oljanov estis membro kaj delegito de UEA kvardekon da jaroj. De 1986 li estis ano de la Akademio de Esperanto.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj[*rompita ligilo*] de kaj pri Violin Oljanov en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 43303
* GND: 1021091847
* LCCN: n82019266
* VIAF: 163638695
* ISNI: 0000 0001 1785 4596
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Glaruso-Nordo** (germane *Glarus Nord*) estas la nomo de la nova politika komunumo en Kantono Glaruso, Svislando. Ĝi estiĝos kun efiko de la 1-a de januaro 2011 per kunigo de la ĝis tiamaj malnovaj politikaj komunumoj Bilten, Filzbach, Näfels, Niederurnen, Mollis, Mühlehorn, Oberurnen kaj Obstalden. Ĝi nombras je ĝia fondiĝo laŭ la ciferoj de la 31-a de decembro 2009 16438 loĝantojn.

Geografio
---------

La komunumo Glaruso-Nordo konsistas el la norda parto de Kantono Glaruso el la iamaj komunumoj de la Linth-Ebenaĵo kaj de Kerenzerberg. Ĝia norda limo estas la Valenlago kaj la Linth-Kanalo.

Trafiko
-------

Tra Glaruso-Nordo pasas paralele al la Linth-Kanalo la grava svisa aŭtovojo A3, al kiu la komunumo disponas pri pluraj alveturejoj. Paralele al tiu aŭtovojo ankaŭ pasas la fervojlinio, de Zuriko ak Koiro respektive al Buchs kaj Aŭstrio kaj aliflanke de Rapperswil tra Uznach al Glaruso kaj Linthal. La du fervojlinioj kruciĝas en la stacidomo de Ziegelbrücke, kiu estas la fervoja alirejo al Kantono Glaruso. Tra la komunumo pasas ankaŭ la kantona ĉefvojo, kiu tra tuta Kantono Glaruso kondukas al Klausen-Pasejo kaj de tie al Altdorf en Kantono Urio.

Historio
--------

Las komunumo Glaruso Nordo estis fondita surbaze de la decido de la Landkomunumo de la 7-a de majo 2006 redukti la nombron de la komunumoj en la kantono al 3. La surpriza decido, kiu baziĝis sur spontanea propono de malkontenta civitano, estis konfirmita de ĉiuj tribunalaj instancoj ĝis la Federacia Tribunalo. Ĝi lasta verdiktis, ke ĝi pri la decido mem ne estas kompetenta, sed ĉar la plendantoj nur plendis pri la enhavo de la decido kaj ne pri la fakto, ĉu la Landkomunumo entute estis decidokompetenta, ĝi pro formalaj kialoj ne povas verdikti, kaj tial la decido validis, ĉar la templimo por formala plendo pasis. Okaze de eksterordinara Landomunumo de la 25-a de novembro 2007, la decido de la popolo estis konfirmita, kaj estis decidita, ke la decido realiĝos kun efiko de la 1-a de januaro 2011.

Monda naturheredaĵo
-------------------

La orienta parto de la nova komunumo, tio estas la vilaĝoj ĉirkaŭ Kerenzerberg apartenas al la Svisa Tektonika Areno Sardona, regiono kiu estis la 7-an de julio 2008 akceptita kiel Monda Naturheredaĵo de UNESKO.


Monda heredaĵo de UNESKO

Vidu ankaŭ
----------

* Bilten (stacidomo)
* Mühlehorn (stacidomo)
* Näfels-Mollis (stacidomo)
* Nieder- und Oberurnen (stacidomo)
* Weesen (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la nova komunumo Glaruso-Nordo

* Kategorio Glaruso Nordo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de Kantono Glaruso |
| --- |
| ***Glaruso:*** Glaruso • Ennenda • Netstal • Riedern*Glaruso Nordo*: Bilten • Filzbach • Mollis • Mühlehorn • Näfels • Niederurnen • Oberurnen • Obstalden*Glaruso Sudo*: Betschwanden • Braunwald • Elm • Engi • Haslen • Linthal • Luchsingen • Matt • Mitlödi • Rüti • Schwanden • Schwändi • Sool | BlazonoBlazono |

 |
Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro  

◄ |
9-a jarcento a.K. |
**8-a jarcento a.K.** |
7-a jarcento a.K. |
►  

◄ | 730-aj jaroj a.K. | 720-aj jaroj a.K. | **710-aj jaroj a.K.** | 700-aj jaroj a.K.  |
690-aj jaroj a.K.  |
►  

◄◄ | ◄  | -716  | -715  | -714  | **-713** |
-712 |
-711 |
-710 |
► |
►►



La jaro **713 a.K.** estis jaro de antaŭ la Julia kalendaro. En la Romia Imperio, ĝi estis konata kiel jaro 41 ekde la fondiĝo de Romo *("ab urbe condita")*. La nomigo 713 a.K. (antaŭ Kristo) por tiu jaro estis uzata ekde la frumezepoka periodo, kiam la kalendara epoko de *Anno Domini* (post Kristo) iĝis la hegemonia metodo en Eŭropo por nomigi la jarojn. Nun oni ofte pli neŭtrale nomas la jaron 713 antaŭ nia erao.

En la jaro **713 antaŭ nia erao** okazis, interalie:

---

bildigo de Numa Pompilio en la muzeo Luvro de Parizo

Eventoj
-------

* La Romia reĝo Numa Pompilio reformas la roman kalendaron.

Naskiĝoj
--------

Mortoj
------

Vidu ankaŭ
----------

* 8-a jarcento antaŭ nia erao
**Khan Abdul Ghaffar Khan** aŭ **Bacha Khan** (1890 - 1988) estis patana politika kaj religia gvidanto, kiu partoprenis en la senperforta batalo kontraŭ la kolonia brita rego super Hindio. Li estas malprave tre malmulte konata, almenaŭ en okcidento.

Ghaffar Khan, kvankam pia islamano estis infanaĝe edukita en kristana lernejo.

Politika celo de Ghaffar Khan’s estis unua, sendependa kaj religie neŭtra Hindio. Lia senperforta organizaĵo *Ĥudaj Ĥidmatgar* (= dioservantoj) kreita dum jaroj 1920-aj, entenis ĝis 100 mil anojn. Multaj el ili iĝis famaj kontraŭante (foje mortante) la britregitaj polico kaj armeo. Ĝi dumtempe sukcesis superinflui politikon de la nord-okcidenta regiono de nuna Pakistano.

Barato atribuis al li la *Bharat Ratna*, plej alta barata oficiala ordeno, unu jaron antaŭ ol li mortis.

* Kategorio Khan Abdul Ghaffar Khan en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 24964
* GND: 119269244
* LCCN: n50064342
* VIAF: 5737569
* ISNI: 0000 0000 8195 0331
* SUDOC: 069070318
* BNF: 12411802g
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  Orfa | **Ĉi tiu artikolo estas orfa, ĉar malmultaj aŭ neniuj aliaj artikoloj ligas al ĝi**.

---

Bonvolu enmeti ligilojn al ĉi tiu paĝo el rilataj artikoloj; sugestoj estas troveblaj ĉi tie.Precizigu la daton: {{Orfa|temo|monato jaro}} |

**Viola TAMI** (n. la 10-an de aprilo 1981 kun nomo *Viola Manuela Laura Tami*) estas svisa Radio- kaj televido moderatorino, aktorino kaj kantistino.

Ekde la aĝo de 15 jaroj Viola komencis labori en privata televido Tele Züri kaj Tele 24 en la junulara elsendo *VideoGang*. 
Ekde 1999 Viola kantis kun artista nomo *Tamy*. La disko *High on Your Love* havis en oktobro 2000 la lokon 63 de svisa listo. 
.

Viola estis tre konata en Svisujo en la filma rolo de *Lotta Waser* de svisa televida serio  *Lüthi kaj Blanc*, en jaroj 1999–2007. Viola kantis ankaŭ kun Martin Schenkel en jaro 1999 la titolan kanton de la televida serio  *Lüthi kaj Blanc*, *Wenn immer*.

Ekde la jaro 2004 Viola laboris en aliaj privataj radiaj kaj televidaj firmajoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Listo de kantoj

Referencoj
----------

1. ↑  SF Promis Portrait Arkivigite je 2010-12-30 per la retarkivo Wayback Machine, SF ; Portreto de svisa televido, 21-a julio 2010 00:15.
2. ↑
**Khaled Mohamed SAEED** (en la internacia gazetaro ofte ***Khaled Said***, en Esperanto Ĥaled Mohamed Saed) (27-an de januaro 1982 - 6-an de junio 2010) estis egiptia civitano, kiu iĝis simbolo de la kontraŭregistaraj protestoj en Egiptio, en januaro de 2011. Lin batmurdis du policanoj la 6-an de junio 2010 en Aleksandrio. Lia murdo kaŭzis grandan indigniĝon en Egiptio, li iĝis simbolo de la egiptaj protestoj kontraŭ la polica arbitro, perforto.

Biografio
---------

Patro de Saeed mortis dum lia junaĝo, tiel lin prizorgis la patrino kaj la parencaro. Li interesiĝis pri la komputiloj, studis komputadikon en Usono. Li ŝatis la zenon kaj eĉ komponis verkon antaŭ morto.

### Morto

La 6-an de junio 2010, li sidis en la dua etaĝo de interreta kafejo. Tiam alpaŝis lin du detektivoj el la policejo de Sidi Gaber kaj oni arestis lin, laŭ okulatestantoj dumtempe batante lin kaj plurfoje alpuŝante lin al la dumvojantaj objektoj ĝis la policista aŭtomobilo. Multaj okulatestantoj asertis, ke la policanoj murd-batis lin.

Laŭ aserto de la polico, Saed strangoliĝis, dum li provis engluti pakaĵon da haŝiŝo - ili eĉ prezentis du nekropsiajn protokolojn de la Justica instanco. Laŭ asertoj de la familianoj, Saed mortis, ĉar li posedis videofilmon, laŭ kiu oni povis pruvi, ke policanoj partoprenas en la drogaĉa komercado.

Sekvoj
------

Foto de la kadavro de Saeed surretiĝis en junio, kaŭzante indignon, oni establis Facebook-memorpaĝon, kies iĝis plurcentmil sekvantoj. Pro la foto kaj la internaciaj kritikoj, la egipta registaro interkonsentis pri juĝprocezo kontraŭ la du koncernaj policanoj.

### Protestoj

La 25-an de junio 2010, Mohamed ElBaradei — iama gvidanto de la Internacia Atomenergia Agentejo — gvidis protestmarŝon al Aleksandrio, vizitante familion de Saeed kaj esprimante kondolencon. La protestoj disvastiĝis al la Tahrir-placo de Kairo kaj okazis protestoj antaŭ egipta ambasedejo en Londono. La polico arestis ĉ. 30 protestantojn sur la Tahrir-placo, forpelis la pliajn.

La 28-an de junio 2011, en Egiptio okazis grandaj protestoj, kiam unu el la plej gravaj informaj fontoj estis la Facebook-grupo "We are all Khaled Said" (Ni estas ĉiuj Khaled Said).

* Kategorio Khaled Mohamed Saeed en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 350606
* GND: 1147724105
* VIAF: 1457151304645849460008
 |
**Abilene** estas grandurbo en Usono, en subŝtato Teksaso, en distriktoj Taylor kaj Jones. La urbego estas ankaŭ universitata urbo.

Situo de Abilene en Teksaso kaj en la distrikto

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 287 km²
* Loĝantaro: 117.063 (en 2010)
* Supermara alteco: 524 m
* Horzono: UTC-6h (en somero UTC-5h)
* Poŝtkodoj: 79600-79699
* Telefonkodoj: 325

Geografio
---------

Panoramo en Abilene
Abilene situas sur montetaro en la suda landparto de Usono, en la meza parto de Teksaso. Fort Worth troviĝas 257 km. 3 lagoj apartenas al la urbego.

Historio
--------

Dum kunstruado de fervojo en 1881 naskiĝis tiu urbo kaj estis nomita pri urbo Abilene (Kansaso). En la sekva jaro ĝi oficiale deklariĝis urbo. La unua universitata ĝermo estis fondita en 1891. Baldaŭe la armeo trovis konvena fondi apud la urbo aerbazon, kiu nun estas la plej grava dunganto de Abilene.

Trafiko
-------

Abilene havas flughavenon. Aŭtoŝoseoj kaj trajnoj kuras al El Paso kaj Dallas, ĉefvojoj kuras al nordo kaj sudo.

Klimato
-------

Interna urboparto en Abilene
Preĝejo en Abilene
Abilene situas ĉe limoj de humida subtropika kaj senpluva stepa klimatoj. La temperaturo averaĝe estas 25 °C. La varmo kulminas en julio kun 35 °C, la malvarmo kulminas en januaro kun frostoj. Jare pluvas po 620 mm, en ĉiuj monatoj pluvas. Plej ofte pluvas en septembro, plej malofte decembre kaj januare.

Vidindaĵoj
----------

* bestoĝardeno de 1966
* muzeo
* teatro Paramount
* preĝejo
* 29 parkoj

Ĝemelurboj
----------

* Grekio Korinto, Grekio
* Argentino Río Cuarto, Argentino

Mapo pri Teksaso, kie estas trovebla Abilene en la meza parto de Teksaso

Fontoj
------

* Képes Világatlasz ISBN 963 8475 38 2
* Anglalingva Vikipedio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 422424
* GND: 7558851-1
* LCCN: n81068025
* VIAF: 239230390
 |
**Glastonbury Tor** (kelte: *Twr Avallach*; *Tor* signifas monto, tero) estas 158 m alta, gutoforma monteto en Glastonbury (Anglujo). *Tor* estas kelta vorto, kiu signifas „konusa monteto". Pro la strategie favora situo setlis keltoj sur la monteto. Pli poste la romianoj setlis sur la monteto. Sur la pinto staras la restaŭrita preĝejo de Sankta Mikaelo el la 14a jarcento.

Situo kaj formo
---------------

Glastonbury Tor
La monteto situas bone videbla sur ebenaĵo, en la Herbejoj Summerland, parto de la Somerset Levels. La ebenaĵo estas iama marĉo, el kiu la „tor" situas kiel insulo, sed ĝi vere estas duoninsulo, kiu je tri flankoj la rivero Brue ĉirkaŭfluas.

La deklivoj de la "tor" havas regulajn terasojn. Kelkaj kredas, ke tiu formo estas la restoj de malnova, neolitika sankta labirinto, dum aliaj opinias, ke la terasoj estas naturaj sulkoj, kiuj ĉie sur herbokovrataj deklivoj de generacioj de paŝtantaj bestoj estis formitaj.

Historio
--------

ruino de la turo de preĝejo Sankta Mikaelo

Vidu ankaŭ
----------

* Showery Tor
* Down Tor

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Glastonbury Tor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Referencoj
----------
**Abimeleĥ** (literumita ankaŭ **Abimelek** aŭ **Avimeleĉ**; en hebrea: אֲבִימֶלֶךְ / אֲבִימָלֶךְ, moderne Aviméleḵ / Avimáleḵ, tiberie ʼAḇîméleḵ / ʼAḇîmāleḵ, "patro/estro de regno; mia patro/estro, reĝo") estas la nomo de pluraj reĝoj de Filiŝtoj menciitaj en la Hebrea Biblio.

Ĉefa el tiuj estas en Genezo, rilate al Abraham (ĉap. 20) kaj Isaak (ĉap. 26).

Biblia rakonto
--------------

Abimeleĥ grumblante Abrahamon.
Abimeleĥ kaj Isaak.
Abraham setliĝis inter Kadeŝ kaj Ŝur en la tero de Filiŝtoj. Dum li estis loĝanta en Gerar, Abraham malferme asertis, ke Sarah estis lia fratino. Malkovrinte tion, la reĝo Abimeleĥ portis ŝin al si. Dio tiam venis al Abimeleĥ en sonĝo kaj deklaris ke preni ŝin rezultos en morto ĉar ŝi estas la edzino de viro. Abimeleĥ ne tuŝis ŝin, kaj demandis ĉu li detruos ankaŭ justan nacion, speciale ekde Abraham diris, ke li kaj Sarah estas fratoj. Reage, Dio diris al Abimeleĥ, ke li estas justa. Tamen, se li ne redonos la edzinon al Abraham, Dio certe detruos Abimeleĥon kaj lian tutan parencaron. Oni informis al Abimeleĥ ke Abraham estas profeto kiu preĝos por li.

Frue la venontan matenon, Abimeleĥ informis al siaj servistoj pri sia sonĝo kaj alproksimiĝis al Abraham demandante kial li portis kulpon al lia regno. Abraham asertis, ke ne estas timo de Dio en tiu loko, kaj ke ili povas mortigi pro lia edzino. Tiam Abraham defendis, ke li ne mensogis: "Kaj fakte *ŝi estas* mia fratino; ŝi *estas* la filino de mia patro, sed ne la filino de mia patrino; kaj ŝi iĝis mia edzino." Abimeleĥ revenigis Sarah-on al Abraham, kaj donacis al li ŝafojn, oksojn kaj servistojn; kaj invitis lin setliĝi kie plaĉos al li en la terojn de Abimeleĥ. Krome, Abimeleĥ donis al Abraham milon da pecoj de arĝento kiel justigo por Sarah. Abraham tiam preĝis por Abimeleĥ kaj lia parencaro, ĉar Dio estis frapinta la virinojn per nefekundeco pro la preno de Sarah.

Post loĝi dum iom da tempo en la tero de Filiŝtoj, Abimeleĥ kaj Fikol, la ĉefo de liaj trupoj, alproksimiĝis al Abraham pro disputo kiu rezultis en violenta polemiko ĉe puto. Abraham tiam plendis al Abimeleĥ pro la agresemaj atakoj de la filiŝta servanto kaj la kapto de la puto de Abraham. Abimeleĥ pledis nescion pri la okazo. Tiam Abraham proponis pakton por havigi ŝafojn kaj oksojn al Abimeleĥ. Krome, por atesti ke Abraham estis la nura kiu elfosis la puton, li ankaŭ donis al Abimeleĥ sep ŝafinojn kiel pruvo. Pro tiu ĵuro, ili nomis la lokon de tiu puto: Be'er Ŝeba, kio signifas "puto de la ĵuro" aŭ "sep putoj". Post Abimeleĥ kaj Fikol revenis al Filiŝtio, Abraham plantis fuktoĝardenon en Beerŝeba kaj nomis ĝin "la nomo de la Senjoro, la ĉiamdaŭra Dio."

Referencoj
----------

1. ↑  Genezo 20:1–7.
2. ↑  Genezo 20:12.
3. ↑  Genezo 20:8–18.
4. ↑  Genezo 21:22–34.

* Kategorio Abimeleĥ en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 663867
* GND: 114724524X
* VIAF: 295151246510844130471
 |
**Vilmos Osgyányi** [vilmoŝ oŝdjAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Osgyányi Vilmos** estis hungara skulptisto pri ŝtonoj, restaŭristo, altlerneja instruisto.

Vilmos Osgyányi  naskiĝis la 6-an de januaro 1951 en Ásotthalom.

Biografio
---------

Vilmos Osgyányi abiturientis en industria mezlernejo de Szeged en 1969. Post (supozata) dujara soldatiĝo li laboris 2 jarojn en Visegrád en restaŭrado de historia palaco, poste helpe de stipendio li plulernis. Li akiris diplomon en Belarta Altlernejo de Budapeŝto en 1977. Lia ĉefinstruisto estis Ernő Szakál. Inter 1977-1983 li estis asistanto en la altlernejo, inter 1977-1990 li faris ankaŭ restaŭrajn laborojn al pluraj historiaj monumentoj aŭ skulptaĵoj. En 1987 li establis propran restaŭran firmaon. Inter 1999 kaj 2003 li instruis en Universitatea Babeș-Bolyai, poste li estas ministeria konsilisto. Li ricevis premiojn en 2004 kaj 2006.

Ekspozicioj
-----------

* Budapeŝto (2001, 2011)

Elektitaj restaŭraj laboroj
---------------------------

* renesancaj ornamaĵoj de loĝejturo en Sárospatak (1984 - 1995)
* Baziliko de Ják (1992 - 2002)
* romanikaj ornamaĵoj en Baziliko-katedralo de Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo en Pécs (1993-)
* renesancaj ornamaĵoj en fortikaĵo de Sárospatak, ĉefe en ties loggia, premiita en 2006
* Preĝejo Ĉieliro de Maria (Vár) (2001 - 2005)
* stukoj kaj ornamaĵoj en Kastelo de Edelény (2012)
* ŝtonaj ornamaĵoj en Cisterciana Monaĥeja Baziliko omaĝe al Ĉieliro de Maria en Zirc (2012 - 2013)
* statuo Johano Nepomuko en Zirc (2013)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2018-07-16 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 614817
 |
**Vilmos Perlrott-Csaba** [vilmoŝ perlrot-ĉaba], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Perlrott-Csaba Vilmos** estis hungara avangarda pentristo, grafikisto. Lia edzino estis Margit Gráber.

Vilmos Perlrott-Csaba
Foto pri pentristoj de Artkolonio de Nagybánya en ĉ. 1905, Vilmos Perlrott-Csaba staras maldekstre la 4-a
Vilmos Perlrott-Csaba  naskiĝis la 2-an de februaro 1880 en Békéscsaba, li mortis la 23-an de januaro 1955 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Vilmos Perlrott-Csaba devenis el juda familio. Li lernis komence en sia naskiĝurbo, ekde 1899 en Budapeŝto. Li konatiĝis en Abony en 1904 kun József Koszta, kiu gvidis la talentan junulon al Artkolonio de Nagybánya, kie li lernis de Béla Iványi-Grünwald. Lia debuta pentraĵo "Cigányok" (=ciganoj) portis stipendion al Parizo. Li plulernis en akademio Julian, poste li lernis 4 jarojn de Henri Matisse, sed li interesiĝis pri pentroartoj de Paul Cézanne kaj Paul Gauguin. Baldaŭ li revenis al la menciita artkolonio, sed en 1911 li studvojaĝis al Hispanio, kie li studis El Greco-n. En la 1910-aj jaroj li pentradis en Kecskemét, poste en Germanio kaj denove en Parizo. Ekde la malfruaj 1930-aj jaroj ĝis sia morto li pentradis en Szentendre.

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* *Ruhaszárítás* (1905)
* *Nagybányai utca* (1907)
* *Önarckép modellel* (1910-12)
* *Csendélet* (1917)
* *Nagybánya* (1925)
* *Szentendrei részlet* (1935)
* *Szentendrei táj* (1940)

Elektitaj ekspozicioj
---------------------

* 1908-1913 ĉefe en Parizo, ankaŭ en Bruselo, Nico, Kolonjo
* 2006 Budapeŝto

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Békéscsaba (2015)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 68-a paĝo)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-12-22 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Vilmos Perlrott-Csaba en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 576902
* GND: 1109084854
* LCCN: n2006095332
* VIAF: 96502407
* ISNI: 0000 0001 1078 6623
* ULAN: 500109607
* RKD: 134958
 |
**SIMON Vilmos** (pro. ŝimon) estis hungara ĵurnalisto, verkisto naskita en Klopotiva la 8-an de marto 1899 kaj mortinta en Bp. la 12-an de novembro 1935.

Biografio
---------

Vilmos Simon luktis flanke de buroj en angal-bura milito (1899–1900), li grave vundiĝis. Reveninte Hungarion li estis raportisto, poste eksterpolitika kunlaboranto de pluraj gazetoj, ekstera kunlaboranto de la *Budapesti Hírlap*, de 1910 ĝis sia morto li estis kunlaboranto kaj rubrikestro pri eksterpolitiko de *Pesti Hírlap*. Li estis militraportisto en militoj bulgara-turka (1912–13), serba-bulgara (1913) kaj dum la unua mondmilito. Post la falo de hungara konsilantara respubliko en printempo de 1919 li vivis monatojn en Vieno, kie li intervjuis aŭstriajn ŝtatulojn, en Karlstein la internigitajn hungarajn komunistajn popolkomisarojn. Li publikigis en *Soproni Napló* (1910), *Világ* (1913–16), *Pester Lloyd* (1915–16) kaj *Budapesti Napló* (1908–10).

Verkoj
------

* *A búr szabadságharc* (Bp. 1901);
* *Élményeim az angol–búr háborúról* (Bp. 1903);
* *A török harctérről* (militraportaĵoj, Bp. 1913).

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon
**Vilmos RADÓ** [vilmoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Radó Vilmos** estis hungara aktoro, teatrestro, reĝisoro. Lia patro estis Béla Radó, lia edzino estis Mária Mojzes, lia nevino estis Denise Radó.

Vilmos Radó  naskiĝis la 30-an de novembro 1913 en Sümeg, li mortis la 7-an de aprilo 2001 en ?.

Biografio
---------

Vilmos Radó komencis sian aktoran karieron en la familia trupo en 1929, baldaŭ li aliĝis al Teatro Csokonai (Debrecen). Li akiris aktoran diplomon en 1931 (reĝisoran diplomon en 1945). Inter 1947-1949 li estis teatrestro de sia bofrato, poste pro la ŝtatiĝo li estis ekonomia (poste arta) direktoro de Teatro de Kecskemét. Inter 1958 kaj 1974 li estis teatrestro en la menciita teatro, poste li pensiuliĝis. En tiu longa periodo li konstante helpis karierojn de talentaj aktoroj kaj li instigis verkistojn krei teatraĵojn por la teatro. Li ricevis kelkajn premiojn, krome li havis la titolon "eterna teatrestro" de Teatro de Kecskemét.

Elektitaj teatraj roloj kaj reĝisoraĵoj
---------------------------------------

Pri tio plene mankas informoj .

Memorigiloj
-----------

* memortabulo kun memorarbo en parko apud Teatro de Kecskemét

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2017-05-09 per la retarkivo Wayback Machine
**Nava de Sotrobal** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia partio de Peñaranda de Bracamonte en la nordoriento de la provinco kaj al la Municiparo Peñaranda. *Nava de Sotrobal* estas tradukebla etimologie al *Altebenaĵo de la Luparbaro*.

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Arauzo, Nava de Sotrobal kaj Sotrobal, okupas totalan areon de 44,64 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 163 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 600 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. 

Limas kun loĝlokoj Sepulcro-Hilario, Tamames, Tejeda y Segoyuela, Puebla de Yeltes, Navarredonda de la Rinconada, El Cabaco, Cereceda de la Sierra kaj La Bastida. Ĝi distas 42 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis komence de la 12-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj ekzemple dum la enlanda kastilia milito kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo kiam francaj trupoj de la Marŝalo Soult alvenis la 5an de Novembro 1812. Nava de Sotrobal apartenis al la Duklando de Alba. Dum la hispana enlanda milito fine de 1936 estis flughaveno de la trupoj de Francisco Franco kiu estis foje bombardita.

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753590
 |
**Navales** [naBAles] estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Salamanko en la nordo-centro de la provinco kaj al la Municiparo Tierras del Tormes. 

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Navales kaj Revilleja, okupas totalan areon de 17,17 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 322 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 300 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 28 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis en la 13-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753329
 |
**Navalacruz** [nabalaKRUZ] estas municipo en la sudcentro de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Alberĉe kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco. La loknomo *Navalacruz* estas komprenebla etimologie kiel *Altebenaĵo de la Kruco*, kio videblas en ambaŭ flankoj de la blazono.

Navalacruz en la provinco Avilo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 49,89 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 221 loĝantojn. Ĝi perdis 1 000 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 47 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Sotalbo, San Juan del Molinillo, Cepeda la Mora, Navarredondilla, Hoyocasero, Navaquesera kaj Navatalgordo. La municipa teritorio estas montara inter la Sierra de la Paramera norde kaj la Sierra de Gredos sude.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762493
 |
**Nava del Barco** [NAba delBARko] estas municipo en la sudokcidento de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de El Barco de Ávila-Piedrahíta kaj al la jurisdikcia teritorio de Piedrahíta, en la sudokcidento de la provinco. La loknomo *Nava del Barco* estas komprenebla etimologie kiel *Altbieno de El Barco*, alude al urbo El Barco de Ávila.

Nava del Barco en la provinco Avilo.
Preĝejo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 29,37 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 79 loĝantojn. Ĝi perdis 550 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 97 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Umbrías, Navatejares, Tormellas, Gil García, Navalonguilla kaj Puerto Castilla.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. En 1528 Nava havis 68 impostopagantajn lokanojn.

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (bovoj, ŝafoj kaj iom porko kaj kortobirdoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Bildaro
-------

* PanoramoPanoramo
* Tradicia domoTradicia domo
* PanoramoPanoramo
* KanaletoKanaleto
* Torento Garganta de Galín GómezTorento Garganta de Galín Gómez

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762945
* VIAF: 110144648594000962910
 |
**Castrojimeno** [kastroĥiMEno] estas municipo en la nordoriento de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto *Partido Judicial de Sepúlveda*. *Castrojimeno* estas komprenebla etimologie kiel Fortikaĵo de Jimeno (vidu suben en Toponimio). 

Castrojimeno en la provinco Segovio.
La preĝejo.
Tradicia forno.

Toponimio
---------

La loknomo devenas de la nomo de la kavaliro kiu reloĝigis la lokon, inter 1028 kaj 1035, nome navar-eŭska Ximeno Azenares​ kiu aldonis sian personan nomon, kaj tiel la la Mezepoko ĝis komence de la 19-a jarcento estis Castro Ximeno aŭ Castroximeno depende de la diversaj literumadoj (la litero «X» prononciĝis kiel nuna «J» nome [Ĥ]), kaj en 1829 aperis jam Castro Jimeno kaj poste kaj ĝis la aktualo Castrojimeno.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 18,32 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 32 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 330 el la 1910-aj jaroj. 

Ĝi distas 77 km de Segovio, provinca ĉefurbo; ĝi limas kun municipoj Castro de Fuentidueña, Torreadrada, Castroserracín, Cobos de Fuentidueña, Carrascal del Río kaj Valle de Tabladillo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. 

En la Mezepoko, la municipo Castrojimeno apartenis al la municipo Sepúlveda, kies natura sekvanto estas la aktuala *Comunidad de Villa y Tierra de Sepúlveda*, en kiu ĝi enkadriĝas ene de *Ochavo de Pedrizas y Valdenavares*.

En 1558, la reĝo Filipo la 2-a, bezonanta monon, devis vendi heredajn jurisdikciajn senjorlandojn inter kiuj estis Carrascal kaj Castrojimeno.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 768183
 |
**Castromocho** [kastroMOĉo] estas municipo en la sudokcidento de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Tierra de Campos*. La loknomo *Castromocho* estas komprenebla etimologie kiel Senpinta Fortikaĵo.

Geografio
---------

Preĝejo de *Santa María de Colaña*.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 50,00 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 212 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis preskaŭ 1 000 loĝantojn el la jaro 1900. Ĝi distas 29 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

La municipa teritorio limas kun Fuentes de Nava, Baquerín de Campos, Torremormojón, Villerías de Campos, Boada de Campos, Capillas, Villarramiel kaj Abarca de Campos.

La municipa teritorio estas ene de la birdoprotekta areo ZEPA nome La Nava - Campos Norte​ apartenanta al la Reto Natura 2000.

Historio
--------

Estas restaĵoj de romia setlado. La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado komence de la 12-a jarcento. La alternado en la kontrolo de la setlejo fare de la familioj Castro kaj Cisneros montriĝas ankoraŭ en la aktuala blazono kiu aperigas du turojn (Castro: fortikaĵo) kaj du cignoj (Cisneros: *cisne*, cigno. 

Castromocho en sia pinto havis tri preĝejojn, kaj ĝis tridej pastrojn; oni fondis konventon de franciskanoj; estis hospitaloj kaj kelkaj ermitejoj dise tra la urba kerno. Rilate al fervojo estis farunindustrio, kiu poste fermiĝis.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj kaj kolombejoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejoj, fontoj, kolombejoj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 771370
* LCCN: n95051704
* VIAF: 143227107
 |
Juna J.S. Bach kiel kapelmajstro en Vajmaro
**Was mir behagt, ist nur die muntre Jagd** [Kio plaĉas al mi, estas la vigla ĉasado] (BWV 208), ankaŭ konata kiel „Jagdkantate" [ĉaskantato], estas kantato de Johann Sebastian Bach.

Ekesto
------

Bach komponis la kantaton en 1713 okaze de la 31-a naskiĝdatreveno de 31. Christian de Saksio-Weißenfels kiel solena manĝomuziko, kiu eksonis dum la vespero post vasta ĉasevento de la princo en kastelo Neuenburg en la ĉasbieno ĉe Nikolai-strato.

Temo
----

La libreto devenas de Salomon Franck. En sia teksto la poeto referencas sur la klasika mitologio: Diana, diino de la ĉasado (soprano), Endimiono (tenoro) same kiel Pajno (baso) kaj Paleso (soprano) gloras princon Christian.

Ensemblo
--------

* 2 sopranoj, tenoro, baso laŭ supre nomata alordigo de personoj
* orkestro kun ĉaskorno 1/2, 2 hobojoj, fagoto, bekfluto 1/2, violono 1/2, vjolo, kontinua baso

Bach ne eksplicite postulas ĥoron.

Apartaĵoj
---------

Temas pri la plej frua profana kantato nuntempe konata de Bach. Krome ĝi estas la unua konata verko de Bach por pli granda orkestro kaj estas unua dokumento pri la kunlaborado de la komponisto kun poeto Salomon Franck. Ĝi konsistas el sinsekvo de 15 iomete mallongaj recitativoj, arioj kaj ĥoroj, kiuj estas relative libere elformataj, t.e. ne laŭas la tiam kutiman formskemon. La ĉasan etoson akcentas du kornoj. La ario de Pales *Schafe können sicher weiden*, akompanata pastoralece de du bekflutoj, estas je tio la movimento, kiu estas multe pli konata ol la kantato mem.

Literaturo
----------

* Alfred Dürr: *Johann Sebastian Bach: Die Kantaten.* Bärenreiter, Kassel 1999, ISBN 3-7618-1476-3
* Werner Neumann: *Handbuch der Kantaten J.S.Bachs*, 1947, 5.Auf. 1984, ISBN 3-7651-0054-4
* Hans-Joachim Schulze: *Die Bach-Kantaten: Einführungen zu sämtlichen Kantaten Johann Sebastian Bachs*. Leipzig: Evangelische Verlags-Anstalt; Stuttgart: Carus-Verlag 2006 (Edition Bach-Archiv Leipzig) ISBN 3-374-02390-8 (Evang. Verl.-Anst.), ISBN 3-89948-073-2 (Carus-Verl.)
* Christoph Wolff, Ton Koopman: *Die Welt der Bach-Kantaten*. Verlag J. B. Metzler, Stuttgart, Weimar 2006, ISBN 978-3-476-02127-4

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Jagdkantate en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Partituro Arkivigite je 2009-03-03 per la retarkivo Wayback Machine ĉe IMSLP
* Strukturo kaj kompleta teksto de la kantato


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 320104
* GND: 300009178
* LCCN: n81047976
* VIAF: 182231802
* BNF: 139095449
* BNE: XX2446520
 |
Koordinatoj: 50° 39′ 23″ N 13° 56′ 08″ O﻿ / ﻿50.65639 °N, 13.93556 °O﻿ / 50.65639; 13.93556 (mapo)

**Vyklice** (germane *Wiklitz*) estas pereinta vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Chabařovice en distrikto Ústí nad Labem. Ĝi troviĝis proksimume 2 km sude de Chabařovice. 

Vyklice situis en katastra teritorio Vyklice kun areo 4,20 km2.

Historio
--------

La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1239.

La teritorio de la eksa Vyklice hodiaŭ situas sur fundo de okcidenta parto de lago Milada, kiu estiĝis pro inundigo de brunkarba subĉiela minejo Chabařovice. En la jaro 1982 Vyklice estis likvidita pro minado de karbo.

En la jaroj 2000–2010 ekzistis klopodoj renovigi la pereintan vilaĝon. La klopodo renovigi la pereintan vilaĝon estis verŝajne "sepultita" pro decido de ofico Báňský úřad, kiam parceloj, sur kiun Nové Vyklice devis situi, ne eblis uzi por konstruado, ĉar estas sub ili ŝtata rezervo de karbo. La eksaj loĝantoj de Vyklice jam tiam rezignis pri la klopodo renovigi la vilaĝon.

Loĝantaro
---------

Evoluo de loĝantoj kaj domoj.|  | 1869 | 1880 | 1890 | 1900 | 1910 | 1921 | 1930 | 1950 | 1961 | 1970 | 1980 | 1991 | 2001 | 2011 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Loĝantoj | 481 | 914 | 1 027 | 1 610 | 1 907 | 1 770 | 2 134 | 1 344 | 1 211 | 1 097 | 882 |. |. | 9 |
| Domoj | 56 | 79 | 88 | 111 | 129 | 132 | 186 | 226 | 205 | 197 | 174 |. |. |. |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de urbo Chabařovice (2) |
| --- |
| Chabařovice ~ Roudníky ~ pereintaj vilaĝoj Otovice ~ Vyklice ~ Zalužany |

 |
La **Sudorientazia Traktatorganizo** (angle *Southeast Asia Treaty Organization*, do mallongigite SATO, sed ĉefe SEATO, komparu kun NATO, kaj laŭ la esperanta vortumado SOATO) estis internacia organizaĵo por kolektiva defendo en Sudorienta Azio kreita pere de la Sudorientazia Kolektiva Defendotraktato, aŭ Manila Pakto, subskribita en Septembro 1954 en Manilo, Filipinoj. La formala instituciigo de SEATO estis establita la 19an de Februaro 1955 ĉe kunsido de traktatpartneroj en Bangkoko, Tajlando. La sidejo de la organizaĵo estis ankaŭ en Bangkoko. Ok membroj aliĝis al la organizo.

Dekomence kreita por bloki pliajn komunistajn akirojn en Sudorienta Azio, SEATO estis ĝenerale konsiderita malsukceso ĉar interna konfliktaro kaj disputaro malhelpis la ĝeneralan uzadon de SEATO milite; tamen, SEATO-financaj kulturaj kaj edukaj programoj lasis pli longdaŭrajn efikojn en Sudorienta Azio. SEATO estis dissolvita la 30an de Junio 1977 post multaj membroj perdis intereson kaj retiriĝis.

Fakte ĝi estis komponita ĉefe de kontraŭkomunismaj potencoj tutmonde, dum nur tri landoj tute malproksimaj, Pakistano, Tajlando kaj Filipinoj, estis el la regiono, kaj ili malforte kontribuis al la ĝenerala buĝeto (interkrampe, inter 1958 kaj 1973): Usono (25%), Unuiĝinta Reĝlando (16%), Francio (13.5%), Aŭstralio (13.5%), Pakistano (8%), Filipinoj (8%), Tajlando (8%), Novzelando (8%). Evidentas ke la klopodoj okazis enkadre de la Malvarma Milito.

Vidu ankaŭ
----------

* Kontraŭkomunismo
* Malvarma Milito
* Sudorienta Azio

Notoj
-----

1. ↑   Leifer 2005

Bibliografio
------------

* Leifer, Michael (2005). Chin Kin Wah, Leo Suryadinata, eld. Michael Leifer: Selected Works on Southeast Asia. ISBN 978-981-230-270-0.

* Kategorio Sudorientazia Traktatorganizo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 603266
* LCCN: n50055997
* VIAF: 124937650
* ISNI: 0000 0001 2151 2070
* NKC: ko2007396836
 |
**Ondo,** aŭ **Ondourbo** estas metropolo, universitata urbo kaj diocezo en Niĝerio.

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 07° 05′ N 04° 50′ O﻿ / ﻿7.083 °N, 4.833 °O﻿ / 7.083; 4.833 (mapo)Koordinatoj: 07° 05′ N 04° 50′ O﻿ / ﻿7.083 °N, 4.833 °O﻿ / 7.083; 4.833 (mapo)
* Areo:  km²
* Loĝantaro: 556.637 en 2012
* Supermara alteco: 290 m
* Horzono: UTC +1

Geografio
---------

Ondo situas en la okcidenta sekcio de la lando.

Ekonomio
--------

Ondo estas la plej granda urbo de subŝtato nomata same, ol la urbo. Ondourbo estas komerca centro de la ĉirkaŭaĵo. En la apudaĵo oni kultivas precipe kakaojn, sed ankaŭ maniokojn, grenojn, kotonojn kaj tabakojn. La urbanoj okupiĝas pri teksaĵoj, metaloprilaboroj kaj nutraĵprilaboroj.

Klimato
-------

Ondo situas en tropika klimato. La temperaturo varias inter 10 kaj 40 °C. Jare pluvas ĉ. 1000 mm.

Trafiko
-------

El Ondo kuras 4 gravaj vojoj, ekzemple al Akure kaj Ife.

Vidindaĵoj
----------

* stadiono kun 10000 sidlokoj

Fontoj
------

* Angla Vikipedio
*
**Amalie DIETRICH** [amalje ditriĥ], origine: Amalie NELLE (naskiĝis la 26-an de majo, 1821, mortis la 9-an de marto, 1891) estis germana botanikistino.

Ŝi naskiĝis en Siebenlehn apud Meißen. En la jaro 1846 ŝi edziniĝis al la botanikisto Wilhelm Dietrich, akompanis lin al pluraj esplorvojaĝoj kaj akiris tiel ampleksajn sciojn pri la kolektado kaj klasifikado de plantoj. En 1861 la geedzoj disiĝis, kaj por vivteni sin kaj ebligi al sia filino bonan edukadon, Amalie Dietrich de 1863 ĝis 1873 partoprenis esplorvojaĝon tra Aŭstralio. Tie ŝi ne nur okupiĝis pri plantoj, sed ankaŭ pri bestoj kaj pri etnografie utilaj materialoj de la aborigenoj. Reveninte al Germanio, ŝi laboris en la Botanika Muzeo de Hamburgo. Ŝi mortis en 1891 en Rendsburg, Ŝlesvigo-Holstinio.

Pluraj plantoj kaj bestoj ricevis siajn nomojn honore al Amalie Dietrich: ekz. la vespoj *Nortonia Amaliae* kaj la algoj *Amansia Dietrichiana* kaj *Sargassum Amaliae*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* 
* Arkivigite je 2005-03-17 per la retarkivo Wayback Machine

* Amalie Dietrich en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Amalie Dietrich en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 11020
* GND: 118889338
* LCCN: n92017614
* VIAF: 77113813
* ISNI: 0000 0000 3219 7769
* NLA: 58765171
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Situo de Nusa Tenggara
La **sudorientaj insuloj** (indonezie *Nusa Tenggara*) estas la indonezia parto de la Malgrandaj Sundaj Insuloj. La insuloj situas oriente de Javo. Inter Balio kaj Lomboko troviĝas la linio de Wallace, kaj la flaŭro kaj faŭno de la sudorientaj insuloj pli proksime rilatas al tiuj de Aŭstralio ol al tiuj de Azio. La plej grandaj insuloj estas Balio, Lomboko, Sumbavo, Floreso kaj Timoro.

Al la teritorio ne apartenas Orienta Timoro, kiu estas sendependa ŝtato ekde 2002. Inter la jaroj 1975 kaj 1999, Orienta Timoro estis okupita de Indonezio, sed je la nomo *Timor Timur* (Orienta Timoro) estis propra provinco.

Loĝantaro
---------

La insuloj estas loĝataj plejparte de malajoj, el kiuj, kontraste al la resto de Indonezio, 91 procentaĵoj apartenas al kristanismo (60 procentaĵoj da katolikoj, 31 procentaĵoj da protestantoj), aliaj 8 procentaĵoj estas islamanoj (enmigrintoj el Javo) kaj 0,6 pliaj procentaĵoj hinduoj kaj kelkaj minoritatoj de budhanoj kaj animistoj.

La regiono estas dividita en la sekvajn provincojn:

* Balio
* Okcidentaj sudorientaj insuloj (*Nusa Tenggara Barat* - interalie la insuloj Lomboko kaj Sumbavo)
* Orientaj sudorientaj insuloj (*Nusa Tenggara Timur* - interalie la insulo Floreso kaj la indonezia parto de Timoro)
La plejmulto da libertarianoj opinias ke mortpuno
estas ekstrema streĉado de ŝtato povo kaj estas malmulte utila en libera
socio, dum ĝi estas tre utila por tiranoj. Iuj libertarianoj opinias ke
punado estas pravigebla kiel malinklinigilo por aparte abomenaj krimoj kaj
danĝeraj individuoj devus esti daŭre malkapabligitaj.

Multaj libertarianoj, inkluzive de la plejmulto da
anarki-kapitalistoj, opinias ke puna justico ĝenerale
ne devus ekzisti, sed nur venĝa justico. Laŭ ili, la
mortpuno ne devus ekzisti, same kiel neniuj punoj devus ekzisti, sed nur
venĝoj.

Kontraŭe, libertarianoj kredas je la rajto kaj kelkfoja neceso por sin turni
al perforto por policaj celoj; laŭ ili, se oni ne povas alimaniero haltigi la
kriminalan konduton de senrezerva krimulo, tiam li pravigeble estus
mortigata.

Ĉiuokaze, laŭ anarki-kapitalistoj, juĝistoj, policanoj kaj aliaj
leĝodevigistoj devus esti tiel respondecaj kiel iuj ajn civitanoj, kun neniu
provolegio aŭ aparta rajto aŭ excepto. Ĉi tiu evitigos misuzadon de
perforto ĝenerale, kaj de mortiga perforto specife.
**József Ferenczy** [jOĵef ferenci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ferenczy József** estis hungardevena operkantisto, (tenoro), teatrestro. Lia origina familia nomo estis *Friedemann*, lia persona nomo en Sudameriko estis **José** [hozE]. Lia frato estis Ferenc Ferenczy.

József Friedemann  naskiĝis la 2-an de februaro 1852 en Ungvár (Hungara reĝlando, nuntempa Uĵhorodo en Ukrainio), li mortis la 28-an de julio 1908 en Bonaero (Argentino).

Biografio
---------

József Ferenczy lernis operkantadon en konservatorio de Milano de Francesco Lamperti. Li debutis en Vajmaro en 1874. Li daŭris la kantadon en Magdeburgo, Würzburg, Graz, Berlino, Vieno. En la lasta urbo li povis savi sin en la fajro-katastrofo en 1881 nur hazarde. En mezo de la 1880-aj jaroj li kantadis en Hamburgo, Sankt-Peterburgo (1887), Metropola Operejo (1888), fine denove en Berlino. En la sekva jaro en Hamburgo li estis teatrestro, poste en Berlino. En 1908 lia teatro bankrotiĝis. Post kolapso de la teatro li entreprenis sudamerikan turneon, sed li mortis en Bonaero. Li havis edzinon.

El lia repertuaro
-----------------

* Carl Maria von Weber: Der Freischütz (opero) - Max (debuta rolo en 1874)
* Richard Wagner: *Siegfried (opero)*
* Jacques Offenbach: *Les Contes d'Hoffmann* — titolrolo

Fontoj
------

* hungarlingva biografieto
* germanlingva biografio
* germanlingva biografio
*