recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Imre Eck** [ek], hungare **Eck Imre,** Esperante **Emeriko Eck** estis hungara koreografo kaj baletisto.

Imre Eck naskiĝis la 2-an de decembro 1930 en Budapeŝto. Li mortis la 20-an de decembro 1999 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Imre Eck lernis baleton de Ferenc Nádasi, poste en 1949 li aliĝis al trupo de dancistoj de Budapeŝta Ŝtata Operejo. En 1960 li aliĝis al la novfondita trupo de Pécs. Li edziĝis, baldauue havanta filinon. Baldaŭe li estris la baletistojn, sed la plej grava estis liaj koreografaĵoj, kiuj estis prezentitaj eĉ en Boston, Beogrado, Helsinko. Li ricevis premion Kossuth en 1978, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

Liaj koreografiaĵoj (elekto)
----------------------------

* Csongor és Tünde (1959)
* Az iszonyat balladája (1961)
* A parancs (1962)
* Etűdök kékben (1964)
* A csodálatos mandarin (1965, 1987)
* Magyar babák (1971)
* Requiem (1976)
* Peer Gynt (1977)
* Salome (1980)
* Szerelem (1986)

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Kategorio Imre Eck en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Hugó Ballya** [baja], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ballya Hugó** estis hungara remisto, olimpiano, trejnisto, juristo, fervojisto.

Hugó Ballya naskiĝis la 20-an de julio 1908 en Kassa (nuntempa Košice en Slovakio), li mortis la 8-an de januaro 1995 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Hugó Ballya akiris juran diplomon en 1935 en Universitato Francisko Jozefo (Szeged), trejnistan diplomon en instituto de Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto en 1960. En la sensporta vivo li havis juran postenon en Hungaraj Ŝtatfervojoj. Li edziĝis en 1940, lia edzino naskis filon en 1942, filinon post 4 jaroj.

### Sporta kariero

Hugó Ballya inter 1926-1945 estis remisto en ĉefurbaj sportkluboj. Li estis hungara ĉampiono naŭfoje inter 1932-1939 kvarope aŭ okope, dum li apartenis al la hungara nacia teamo inter 1931-1939. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1936 sen medalo, krome en eŭropaj ĉampionumoj li estis la unua dufoje en 1933 kaj 1935. Li estis trejnisto de la hungara nacia teamo inter 1947–1985 (tamen kun kelkaj interrompoj).

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Budapeŝto (2008)

Fontoj
------

* datenoj angle
* datenoj hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo
2. ↑

* Kategorio Hugó Ballya en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 814479
 |




* Portalo pri Biografio
**I Cover The Waterfront** estas popkantaĵo de John W. Green kun teksto de Edward Heyman el la jaro 1933, kiu baziĝas sur samnoma novelo de Max Miller (1932). En la kanto virino sopiras rigarde la dumnoktajn havenon kaj maron sian amanton (*I´ll cover the waterfront, I´m watching the sea, will the One I love be coming back to me*), laŭ la temo de la libro, en kiu senvualigĵurnalisto insidas la filinon de kontrabandisto.

La peco estas maĵora kaj komponita laŭ kantoformo A-A'-B-A'. Parto B funkcias kiel voko kaj respondo.

La versio de Joe Haymes kiel unua atingis lokon en la furorkanta ranglisto, semajnon poste sekvis *Eddy Duchin and His Orchestra*, kiu atingis ranglokon 3. La peco baldaŭ fariĝis ĵaza normkanto. La verŝajne plej fama interpretaĵo devenas de Billie Holiday (1941). Ekzistas pluaj versioj de Lester Young (kun Buddy Rich kaj Nat King Cole, 1946), Art Tatum (1949), Count Basie, Benny Carter, Paul Chambers, Curtis Fuller, Benny Goodman, Coleman Hawkins, Jazz At The Philharmonic, Bud Powell, Frank Sinatra (1957), Sarah Vaughan, Erroll Garner, Mary Coughlan, Joe Zawinul, Artie Shaw, Sonny Clark, Joe Turner kaj Hank Jones. Pli novaj sonregistraĵoj ekzistas de Adam Makowicz, Wynton Marsalis, Jacqui Naylor, Connie Evingson kaj de la *Susie Arioli Swing Band*.

Literaturo
----------

* Carlo Bohländer k.a: *Reclams Jazzführer*; Reclam, Stuttgart, 1990

Referencoj
----------

1. ↑  Priskibo kaj analizo de la kanto ĉe *jazzstandards.com*
**Rudolf Icsey** [iĉei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Icsey Rudolf** estis hungara-brazila kameraisto. Lia origina propra nomo estis *Rezső* [reĵO].

Rudolf Icsey  naskiĝis la 18-an de majo 1905 en Felka (aŭ Poprádfelka; nuntempa urboparto de Poprad en Slovakio), li mortis la 13-an de julio 1986 en San-Paŭlo (Brazilo, tamen laŭ aliaj fontoj la 8-an de januaro 1987).

Biografio
---------

Rudolf Icsey lernis fotadon hejme. Ekde 1919 li laboris en Budapeŝto en pluraj filmaj atelieroj, laboratorioj, ekde 1924 en pluraj filmaj produktejoj. En la lernojaro 1945 li instruis en Teatra Akademio. Ekde 1947 li vivis laŭvice en Vieno, Munkeno, Romo, Milano, fine ekde 1955 en Brazilo. Li fondis filman produktejon en Brazilo kune kun Ferenc Fekete (kameraisto). Li ricevis bronzan medalon en Venezio, francan premion en Parizo, poste en Brazilo trifoje premiojn Saci, kiu estas la brazila Oscar-premio.

Elektitaj filmoj, kie estis kameraisto
--------------------------------------

* *A hipnotizált feleség* (1932, mallonga filmo)
* *Erzsébet királyné* (1940)
* *Machita* (1943-44)
* *Az elhagyott gyerek* (1946)
* *Curucu, Beast of the Amazon* (1956)
* *O Lamparina* (1964)
* *Pontal da Solidão* (1974)

Fontoj
------

* 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Ian WOLFE** (novembro 1896; la 23-an de januaro 1992) estis usona aktoro je ĉirkaŭ 400 filmoj kaj televidaj roloj. Ĝis 1934 li laboris en teatro. Tiun jaron li ankaŭ turnis sin al kino kaj poste al televido kiel aktoro. Lia kariero daŭris multajn jardekojn kaj inkluzivis multajn klasikaĵojn; lia lasta listigo sur ekrano estis en 1990 pro Dick Tracy.

Ian Wolfe militservis dum la Unua Mondmilito, kiel volontulo en medicina sektoro.

Kvankam li estis usona laŭ nasko, lia sperto en la teatro donis al li precizan prononcon, kaj li ofte rolis per angla akĉento sur ekrano, inkluzive de fikcia Komisaro de Scotland Yard en la fina filmo en *Dressed to Kill* (1946). Centra en la rolado de Wolfe estis ke li ĉiam aspektis multe pli aĝa ol li efektive estis. En la filmo Mad Love (1935), li ludis la anstataŭpatron de Colin Clive, tamen li estis nur kvar jarojn pli aĝa ol Clive. En la filmo *Houdini* (1953), li avertis la magiiston eviti okultajn aferojn, dirante al li "preni la konsilon de maljunulo".

Wolfe aperis en famegaj filmoj kiel *Mutiny on the Bounty* (1935), *Mrs. Miniver* kaj *Saboteur* (1942), *Julius Caesar* (1953), *Rebel Without a Cause* (1955) kaj *THX 1138*.

En televido li aperis 1949 ĉe *The Lone Ranger*. en 1960-aj jaroj li aperis ĉe *Perry Mason*, *The Andy Griffith Show*, en du epizodoj de *Star Trek*: "Bread and Circuses" (1968) kiel Septimus, kaj "All Our Yesterdays" (1969) kiel Mr. Atoz inter aliaj. En 1980-aj jaroj li rolis en televidserioj kiel *WKRP in Cincinnati* kaj *Wizards and Warriors*.

* Kategorio Ian Wolfe en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 635573
* GND: 1196742367
* LCCN: n97875959
* VIAF: 41144972
* ISNI: 0000 0000 6309 894X
* SUDOC: 231957149
* BNF: 144839604
* BNE: XX4906758
 |
**Ian McCutcheon**, (naskita 1959), nome D-ro. Ian E. McCutcheon, estas usona profesoro pri neŭrokirurgio, kaj aŭtoro / redaktoro de multaj artikoloj kovrantaj multajn facetojn de neŭrokirurgio. Li laboras en la Departemento de Neŭrokirurgio - Universitato de Teksasa MD Anderson Cancer Center, Houston, Teksaso, kaj estis membro de la fako dum pli ol 30 jaroj. Liaj interesoj pri la fako inkluzivas, sed ne limiĝas al: hipofizaj tumoroj, neŭrofibromatozo kaj meningioma biologio. Ĉe MD Anderson, li konstruis hipofizan tumor-programon, kiu nun inkluzivas 5 endokrinologiojn kaj hipofizan kazan ŝarĝon, kiu nun superas 100 pacientojn ĉiujare. D-ro. McCutcheon ankaŭ funkcias kiel la ĉefa kirurgo por la institucia programo en von Hippel-Lindau-malsano. Lia laboratoria esplorado ĝenerale koncentriĝis al la biologio de meningiomoj, kaj li subtenis paralelan intereson pri kirurgiaj strategioj por trakti pacientojn kun neŭrofibromatozo. Li prelegis nacie kaj internacie pri ĉi tiuj kaj aliaj temoj koncernaj al neŭrokirurgio, kaj publikigis pli ol 287 artikolojn kaj pli ol 25 libroĉapitrojn.

Li estas avida bibliofilo, filatelisto kaj avida fervorulo de la "pada ŝerco", alportante nelacigajn kvantojn da vizaĝpecoj al la vizaĝo de siaj infanoj.

Referencoj
----------

1. ↑   Ian E. McCutcheon.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 731065
 |
**Héhalom** estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Nógrád, en Distrikto Pásztó.

Blazono de Héhalom

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 19  km²
* Alto super marnivelo: 180 m (averaĝe 140 m)
* koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 47.7802/19.5911
* Loĝantaro: 1040
* Poŝtkodo: 3041
* Telefonprefikso: 32

Situo
-----

Héhalom situas sur ebenaĵo kaj sur tre mildaj deklivoj, laŭ rojoj, laŭ flankovojoj. Hatvan troviĝas 17, Aszód 20, Pásztó 22 km-ojn.

Historio
--------

La loko estis loĝata dum la bronzepoko. La unua mencio devenis el 1385 en formo *"Hywhalom"*. En 1439 la loko apartenis al fortikaĵo de Buják, la kampoj apartenis al Stefano Báthory. Baldaŭe la vilaĝo iĝis doganprena loko. En la 16-a jarcento la vilaĝo apartenis al la Osmana Imperio kaj iom poste senhomiĝis. Ekde 1970 Héhalom ne estis municipo. Inter 1981-1990 Héhalom unuiĝis kun Palotás sub nomo **Palotáshalom**. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, biblioteko, kuracejo.

Vidindaĵoj
----------

* klasikisma ŝtonoponto 40 m-ojn longa, 7 m-ojn larĝa de 1833, nuntempe neuzata
* muzeeto
* Kirko Naskiĝo de Maria (Héhalom)

* Kategorio Héhalom en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
dekstra
**Säkkijärvi** estis eksa komunumo de Finnlando plejparte en cedita areo sur bordo de Viborga golfo, kiu apartenas al Finna golfo. Al komunumo Säkkijärvi apartenis premilite monteta areo en nordo, pli ebena areo sur marbordo kaj iuj insuloj de Finna golfo. En Säkkijärvi fluis al maro riveroj Santajoki kaj Vilajoki. Kirkvilaĝo de Säkkijärvi kaj la administra centro de la komunumo situis apud Santajoki. La plej gravaj vivmetodoj estis agrikulturo kaj fiŝkaptado. En 1700-aj jaroj aperis ankaŭ ŝipa konstruo. Säkkijärviana ligna metio estis konata. Industrio estis en komunumo malmulte. En 1900-aj jaroj dum la finna epoko el Säkkijärvi transloĝiĝis multaj homoj al Usono. 

Terareo de Säkkijärvi estis 492,58 km² en 1939. Samjare la komunumo havis 8685 loĝantojn. El la terareo proksimume 90 % 448,7 km² estis cedita al Sovetunio en Vintra milito. Dum la milito en Säkkijärvi estis fortaj bataloj. Soveta armeo alvenis el glacio de Finna golfo. Kirko de Säkkijärvi bruliĝis. 43,9 km² el areo de Säkkijärvi restis en Finnlando, sed la komunumo perdis do esencajn partojn, ke ĝi estis decidita nuligi. Agrikulturaj loĝantoj de ceditaj areoj de Säkkijärvi estis movita postmilite al Valkeala kaj Elimäki. En 1946 en Finnlando restintaj partoj de Säkkijärvi estis ligita en Ylämaa kaj Miehikkälä. Rusoj donis por kirkvilaĝo de Säkkijärvi nomon Uljanevko laŭ nomo de Lenin. Poste por sama loko estis donita nomo Kondratjevo. Säkkijärvi estas en Finnlando konata pri muzikpeco *Säkkijärven polkka*.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 776640
 |
**Ignác Farkas** [farkaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Farkas Ignác** estas hungara aktoro, reĝisoro.

Ignác Farkas  naskiĝis la 19-an de aŭgusto 1959 en Gyöngyös.

Biografio
---------

Ignác Farkas komencis sian aktoran karieron en 1977 en Szeged en amatora trupo, sed kelkfoje li ricevis rolojn eĉ en Nacia Teatro (Szeged). Li akiris diplomon en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1984. Jam dum la studentaj jaroj li aliĝis al Teatro Hevesi Sándor, kie restis escepte inter 1985 kaj 1987 li aktoradis en Teatro de Nyíregyháza. Li ricevis plurajn premiojn inter 1989-2015.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* William Shakespeare: Reĝo Lear - grafo de Kent
* Ferenc Molnár: *Az üvegcipő* - Sipos
* Molière:
	+ La Avarulo - Valér
	+ Tartufo - Damis

Elektitaj filmaj roloj
----------------------

* *Erdély aranykora* (1989)
* *Kisváros* (televizia serio, 1997)
* *Komédiások* (televizia serio, 2000)

Elektitaj reĝisoraĵoj
---------------------

* *Micimackó* (1996)
* *Magyar Elektra* (2002)
* *Az anyu én vagyok!* (2014)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Ignác Farkas en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
***I Loved a Soldier*** (Mi amas soldaton, konata ankaŭ kiel *Invitation to Happiness*, Invito al feliĉo) estas nefinita usona amafera komedia filmo de 1936 reĝisorita de Henry Hathaway kaj produktorita de Paramount Pictures. It stars Marlene Dietrich, Charles Boyer, Walter Catlett, Lionel Stander, kaj Margaret Sullavan. La projekto finis en malorda katastrofo kiam la la filmo estis diserigita dum kelkaj semajnoj en produktorado pro scenaraj problemoj, laborplana konfuzo kaj fina decido de la studio maldungi la produktoron Ernst Lubitsch.

*Paramount Pictures* intencis fari refilmon de iama filmo de 1927 de Pola Negri nome *Hotel Imperial*, kiu estis bazita sur teatraĵo de Lajos Bíró. Filmado startis en la komenco de januaro 1936 kiam la filmo estis oficiale nomita *Invitation to Happiness*. Tuj estis akcidento per pafilo kiu vundis laboriston kaj preskaŭ frapis Boyer. Tiun saman tagon, la titolo de la filmo estis ŝanĝita al *I loved a Soldier* pro nekonataj tialoj.

Kiel rezulto de problemoj kun la scenaro kaj pro filmejaj kunfrontoj inter Dietrich kaj Hathaway, la produktoro Ernst Lubitsch suspendis la produktadon de la filmo kelkajn semajnojn. En marto, Paramount anoncis, ke ili kaj Dietrich estis denove reamikiĝintaj, kaj la produktado de la filmo pluis kun Margaret Sullavan anstataŭ Dietrich. Kun novaj aktoroj, la filmo estis kompletita en 1939 sub la titolo *Hotel Imperial*. Neniu filmaĵo farita por *I Loved a Soldier* estis uzita en la fina filmo kaj oni ne konas ĉu iu survivis.

La filmo estus rakontinta la historion de juna servistino (Marlene Dietrich) kiu laboras en la Hotel Imperial. Unu tagon, ŝi enamiĝas de konata kliento kiu rezultas soldato (Charles Boyer), loke konata kiel amanto de maljunulinoj.

Notoj
-----

1. 1 2  "I Loved a Soldier". Internet Movie Database. Alirita la 15an de septembro 2014.
2. ↑  "I Loved a Soldier". Turner Classic Movies. Alirita la 15an de septembro 2014.
3. ↑  "I Loved a Soldier" Arkivigite je 2009-02-07 per la retarkivo Wayback Machine. Marlene Dietrich's Official Website. Alirita la 15an de septembro 2014.
4. ↑  Bach, Steven (1992). Marlene Dietrich: Life and Legend. William Morrow and Company, Inc. ISBN 978-0-688-07119-6. pp. 210-211.
5. 1 2 3 4 5 6 7  "Dietrich's Unfinished Film: I Loved a Soldier". Last Goddess. Alirita la 15an de septembro 2014.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 645934
 |
**Ḍiyāʾ Al-Dīn Abū Muḥammad ʿAbdllāh Ibn Aḥmad al-Mālaqī** (ضياء الدين أبو محمد عبد الله بن أحمد المالقي en araba, alinome "la malagano" kaj *al-Nabatí* (la botanikisto) plej ofe konata kiel **Ibn al-Baitar**, estis kuracisto kaj botanikisto de Al-Andalus, naskiĝinta ĉirkaŭ 1190 aŭ 1197 en la Provinco Malago (eble en Benalmádena) kaj mortinta en 1248 en Damasko. Lia nomo "ben abidar" signifas en berbera lingvo *amazigh* "la filon de la lamulo", kio derivis en araba al la nomo de tiu profesio (tabib), kaj en hispana al la iom arkaika vorto "albéitar" (veterinaro).

Al-Baitar studis kun la botanikisto Abu al-Abbas al-Nabati en Sevilo kie li komencis kolekton de plantoj kies studo centriĝis en siaj medicinaj proprecoj. Ĉirkaŭ 1220 li elmigris al Proksima Oriento tra Nordafriko, Anatolio kaj Sirio kaj finfine li setliĝis en Kairo, kie li estis nomumita ĉefa botanikisto de Egipto fare de la sultano. Tie li studis la medicinajn proprecojn de la plantoj kaj faris nombrajn esplorveturojn kun siaj lernantoj. Ibn al-Baitar surprize listigis ĉirkaŭ 3000 aĵojn kiaj 800 botanikaj drogoj, 145 mineralaj drogoj kaj 130 animalaj drogoj.

Ibn al-Baitar faris nombrajn verkojn kiuj kolektis la farmacian sciaron de sia tempo en Nordafriko. Lia plej konata verko estas *Kitāb al-Jāmiʻ li-mufradāt al-adwiya wa-l-aghdhiya* ("Libro kompila de kuraciloj kaj simplaj manĝoproduktoj"). Li nomis plantojn kaj priskribis la uzadon de pli ol 1 400 specioj ĉefe de la araba farmacia sciaro. Lia verkaro estis uzita kaj tradukita dum la tuta Mezepoko.

Notoj
-----

1. ↑   Katalogo de la *Bibliothèque nationale de France* diras 1197.
2. ↑  "albéitar" En la vortaro de la RAE, Alirita la 17an de Aŭgusto 2021.
3. ↑  Porter, Roy. (1999-10-17) The Greatest Benefit to Mankind: A Medical History of Humanity (The Norton History of Science) (angle). W. W. Norton & Company, p. 90–100. ISBN 978-0-393-24244-7.

Bibliografio
------------

* Carrillo, Juan L. kaj Torres, María Paz (1982). *Ibn Al-Baytar y el arabismo español del XVIII*. Benalmádena: Ayuntamiento de Benalmádena.
* Esin Kahya: *Ibn Baitar and his influence on the eastern medicine*. En *Actas del XXXIII Congreso Internacional de Historia de la Medicina: Granada-Sevilla, 1-6 de septiembre de 1992*, 1994, ISBN 84-605-2070-6, pp. 401-408

* Kategorio Ibn al-Baitar en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 735406
* GND: 118937138
* LCCN: n83043343
* VIAF: 94095759
* ISNI: 0000 0000 8170 0535, 0000 0003 7460 8417
* LIBRIS: 62706
* SUDOC: 028937112
* BNF: 120669478
* NLA: 36010736
* BIBSYS: 11055573
* BNE: XX971820
 |
**HELFY László**, *Helfer* [helfi] estis hungara ĵurnalisto, politikisto naskita la 15-an de marto 1830 en Szamosújvár kaj mortinta la 11-an de oktobro 1897 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Siajn universitatajn studojn Ignác Helfy faris en Peŝto, Vieno kaj Padua. En 1848–49 li laboris en oficejo de Lajos Kossuth. En 1854 li translokiĝis Italujon kaj ekde 1859 ĝis 1867 li redaktis la gazeton titolitan *Alleanza* en Milano. Li estis en kontakto kun la hungaraj elmigrintoj en Italujo. Li publikis la projekton de Kossuth pri Danuba-kunfederacio (1862). En 1869–1870 li eldonis same en Milano la revuon *A Magyar Magyar* (La Hungara Hungaro), en kiu li atakis la aŭstrian-hungaran akordon en 1867. Li revenis Hungarujon en 1870 kaj iĝis unu el gvidantoj de *Függetlenségi Párt* (Sendependa Partio) kaj parlamenta deputito. Li redaktis la gazeton de la partio (1871–72, *Magyar Újság*). Li eldonis la verkojn de Kossuth kreitajn dum la lia elmigro. Li ankaŭ tradukis al itala lingvo el la hungara literaturo.

Ignác Helfy estis membro de Societo Petőfi.

Pli gravaj verkoj
-----------------

* *Világtörténet zsebben* (Pest, 1854);
* *Mindenféle és semmi* (Pest, 1860).

Fontoj
------

* *Magyar Életrajzi lexikon*

* Kategorio Ignác Helfy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Andrzej Krystyn Wróblewski** (naskiĝis la 15-an de junio 1927 en Vilno, mortis la 23-an de marto 1957 en Tatroj) – pola pentristo, historiisto pri arto kaj artkritikisto, laboranto de publika universitato pri belartoj en Krakovo.

Vivo
----

Filo de rektoro de Universitato Vilno, Bronisław Wróblewski kaj artistino-grafikistino Krystyna el domo Hirschberg, konata tutmonde de ekslibrisoj. De la plej fruaj jaroj montris artisman talenton. Frekventis al Liceo je la nomo al Sigismondo la 2-a en Vilno, dum la dua mondmilito partoprenis sekretan edukadon. La 26-an de aŭgusto 1941 dum hejma kontrolo farita de germanoj lia patro mortis pro korinfarkto. La 14-jara tiutempe Wróblewski estis de tio atestanto. La patrino iĝis lia unua instruisto de la arto. Ŝi instruis lin teknikon de ligna gravurado – sub ŝia gvido faris siajn unuajn grafikaĵojn: laboraĵojn "Memento mori – Kranio". Komence de 1945 Krystyna Wróblewska kune kun infanoj (li havis pli aĝan fraton Jerzy) forlasis Vilnon translokiĝante al Krakovo. Tie Wróblewski ricevis abituron komencante studi dudirekte: historion de arto ĉe Jagelona Universitato kaj pentradon ĉe Akademio de Belartoj.

Kreado
------

De 1947 lia ĉefa temo de pentrado estis la homo, sed ankaŭ plenumis eksperimentajn laborojn, inspirataj de socialisma realismo, kaj abstraktajn. En lia kreado oni vidas pripenson pri la homo kaj lia sorto, ankaŭ dramismon estanta rememoro de liaj militaj travivaĵoj - la ciklo "Pafmortigoj" 1948-1949.

La lastaj jaroj de Wróblewski karakterizas profeta obsedo ligita kun la morto ("Enseĝiĝo II", "Tomboŝtonoj", "Ombro de Hiroŝimo I" 1957).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Andrzej Wróblewski en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* K. Szumlewicz, Malarstwo Andrzeja Wróblewskiego – z punktu widzenia ciała K. Szumlewicz, Pentrado de Andrzej Wróblewski - el vidpunkto de la korpo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 684632
* GND: 119467178
* LCCN: n81015849
* VIAF: 25413226
* ISNI: 0000 0001 0880 9021
* SUDOC: 137148127
* BNF: 159935200
* ULAN: 500120341
* RKD: 274679
* NKC: ola2004192395
* BNE: XX5559367
 |
**Ice Age**  estas usona animacia filmo de la jaro 2002 kreita de Blue Sky Studios kaj lanĉita de 20th Century Fox. Ĝi estis reĝisorita de Chris Wedge kaj Carlos Saldanha. Ĝi premieris la 15-an de marto 2002.

Antaŭ 20.000 jaroj, dum la glaciepoko, la bestoj migras suden, al pli varma regiono. Tamen, Manny, malbonhumora mamuto, iras alidirekten, kontraŭ la direkto de ĉiuj aliaj. Iom poste ĝi koniĝas kun Sid, ŝercema kaj ĉarlatana bradipo kiu forfuĝas de du brontoteridoj kiuj volas mortigi ĝin pro fuŝigi ilian tagmanĝon.

Perversa smilodonto, nomata Diego, havas la mision ŝteli la bebon de homa ĉasisto kiu mortigis la duonon de la smilodonta grego, laŭ ordono de Soto, gregestro, kiu deziras venĝi sin. Diego persekutas la patrinon kaj bebon ĝis akvofaloj kien ŝi saltas por savi la vivon de la bebo, Diego decidas ne salti pro akvotimo. Soto, kolera, ordonas al ĝi serĉi la bebon.

Akcidente, Manny kaj Sid trovas la bebon ĉe la riverbordo. Sid prenas la iniciaton redoni lin kaj Manny sekvas Sidon por moki pri ĝi. Iom poste ili renkontas la smilodonton kiu reklamas la bebon kiel sian, sed Manny ekkonas la verajn intencojn de la tigro. Diego konvinkas ilin, ke ankaŭ ĝi volas redoni la bebon, kion Sid tute ne ŝatas ĉar Diego minacis mortigi kaj manĝi ĝin post la redonado de la bebo. Ĉi tie komenciĝas la serĉado de la familio de la bebo.

Post la transirado super vulkanon, Manny savas la vivon de Diego, je ĝia surprizo, kaj sekvatage rakontas siajn verajn intencojn, ĝi pentas pri tio kaj inventas planon por eskapi de la ceteraj smilodontoj. En batalo kontraŭ la aliaj, ĝi sukcesas, sed restis grave vundita pro la defendo de Manny.

Manny kaj Sid trovas la homan grupon kaj liveras la bebon al la patro. Manny kaj Sid retroiras kaj vidas Diegon, vivanta kaj sana (kvankam malforta). Ĝi decidas entrepreni vojaĝon kun la amikoj kaj kune elmigras suden.

Krom tiu centra historio, en la filmo plurfoje aperas sabrodenta sciuro nomata Skrato. Ĝia historio okzas paralele al la alia kaj temas pri ĝia obsediĝo je la serĉado de glanoj. En kelkaj momentoj de la filmoj ĝi renkontas la aliajn sed "akcidente".

Vidu ankaŭ
----------

* *Ice Age: The Meltdown*
* *Ice Age: Dawn of the Dinosaurs*

* Kategorio Ice Age en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Andrzej Albin Paluchowski** (naskiĝis la 26-an de januaro 1933 en Częstochowa, mortis la 17-an de septembro 2017 en Lublin) – pola polisto, direktoro de la biblioteko de Katolika Universitato en Lublin (KUL).

Kiel direktoro ligis ekde 1979 konstantan kunlaboron kun Vatikana Biblioteko (BAV). La kunlaboro ekestis danke al iniciato de profesorino Karolina Lanckorońska. Ĉiujaraj forveturoj de Paluchowski al Romo celis kolektadon kaj kompletigon de polaĵoj en BAV tiuskale, ke ili povu iĝi baza laborejo por polaj sciencistoj en iliaj esploraj taskoj. Paluchowski en la jaroj 1980-1998 kreis kanonon de necesaj por BAV polaj sciencaj publikaĵoj, enkondukis al kolektoj ĉ. 500 volumojn de libroj kaj ĉ. 80 titolojn de revuoj.

La dua direkto de liaj profesiaj vojaĝoj estis Pola Biblioteko en Londono, kie danke al amikeco kun direktoro havis nelimigitan aliron al polaĵoj de elmigrantaro. En 1988 restis dum kvar semajnoj en kelkaj usonaj bibliotekoj (Kongresa Biblioteko, Harvard University Library, Hoover Library) laŭ invito de la Usona Departmento de Ŝtato.

Li kreis unu el la plej riĉaj kolektoj de literaturo kreita de politika elmigrantaro post la dua mondmilito. Dum apero kaj disvolvo de samizdatoj en la jaroj 1976-1989 sukcesis arigi en la Biblioteko de KUL unu el ties ĉefaj kolektaĵoj en Pollando, kion faris sub minaco de komunistaj reprezalioj. Kiel direktoro de la biblioteko estis membro de la universitata senato. En 1997 estis demisiita sen klarigo de kaŭzoj. Li ankoraŭ laboris en alia posteno ĝis la 1-a de oktobro 1998. Membro de la Societo de Instituto de Mez-Orienta Eŭropo kaj Scienca Societo de KUL.

Bibliografio
------------

* Zbigniew Żmigrodzki, *Andrzej Paluchowski*, "Bibliotekarz" (Bibliotekisto) (1998), n-ro 4 p. 18-l9.
* Stefan Sawicki, *O Andrzeju Paluchowskim*, "Ekspresje. Expressions", Rocznik Literacko-Społeczny Stowarzyszenia Pisarzy Polskich za Granicą. Rok 2016, tom VII, Londono 2017, p. 10-15

Eksteraj ligiloj
----------------

* KUL żegna Andrzeja Paluchowskiego, długoletniego dyrektora Biblioteki KUL KUL adiaŭas Andrzej Paluchowski, plurjaran direktoron de la Biblioteko de KUL


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 602210
* GND: 1110918070
* VIAF: 50640403
* ISNI: 0000 0001 1640 2272
* BNF: 156115670
 |
La **Husqvarna AB** estas hodiaŭ sveda produkta entrepreno de aparatoj, etmaŝinoj al ĝardena kaj arbara laboro, precipe motorsegiloj kaj razentondiloj.

Hodiaŭa firmaostrukturo
-----------------------

Motorsegiloj Husqvarna 
Husqvarna Viking
Husqvarna TC610 (Cagiva)
La firmao apartenas ekde 1977 al la Electrolux-grupo, sed en 2006 ĝi estis detranĉita de la patrina firmao. Ĝi estas reprezantita en pli ol 100 landoj. La eksporta proporcio estas 95% (2004). La entreprena sidejo estas Huskvarna/Svedio, kie ĉ. 1900 el tutmonde 2200 dungitoj laboras. La jara enspezo estis en 2005 ĉ. 28,8 md. da svedaj kronoj. La prezidanto estas Bengt Andersson (2007).

Krom la muntejoj, Husqvarna posedas ankaŭ fandejon por aluminio kaj magnezio.

Historio de la entrepreno
-------------------------

La entreprena historio komenciĝas en 1689 kun produktado de muskedoj. El tio venas eĉ la logoo: ĝi prezentas pafiltubon de antaŭe. Oni produktis ekde 1872 kudromaŝinojn kaj gisferajn ĉedomajn aparatojn. En 1896 estis produktita la unua biciklo, la produktado de motorciklo okazis ekde 1903. La firmao aĉetis en 1918 la Ŝtaluzinon de Norrahammar kaj ekproduktis permanajn razentondilojn kaj kaldronojn.

En la 1920-aj jaroj, la motorciklo-divizio atingis kelkterene mondan rekordon. En 1935 komenciĝis la produktado de la malpezaj motorcikloj. Dum kaj post la dua mondmilito, la firmao koncentris siajn fortojn je evoluigo de la ĉedomaj aparatoj (kudromaŝinoj, gladiloj, fornoj, viando-prilaboriloj). Poste komenciĝis la produktado de la sinternaj metalproduktoj. Oni produktis en 1959 la unuan propran motorsegilon kaj la unuan mikroondan fornon (aparaton). La firmaon aĉetis en 1977 la Electrolux-grupo, kiu pludaŭrigas la produktadon de la elektraj ĉedomaj aparatoj.

Finde de 2006, Husqvarna akiris la ĝardenan entreprenon Gardena kontraŭ 730 milionoj da eŭroj.

Sur areo de la firmaejo en Huskvarna troviĝas krom la plej malnovaj fabrikoj ankaŭ metia muzeo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Husqvarna en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Husqvarna en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Husqvarna-fabrikmuzeo Arkivigite je 2007-10-25 per la retarkivo Wayback Machine (svede, germane, angle)
**Glaciepoko 3: Origino de la dinosaŭroj** (angle Ice Age: Dawn of the Dinosaurs) estas animacia filmo de Usono, la tria kaj ĝis nun lasta el tiu serio. Ĝi premieris en la kinoj de Usono la 1-an de julio 2009. Ĉi tiu tria filmo pri la Glaciepoko daŭrigas la historion kun la sama grupo de amikoj (inter ili la 2 gemamutoj, la bradipo kaj la smilodonto kaj la ŝercemaj fratoj didelfoj. En ĉi tiu filmo la bradipo Sid renkontas 3 ovojn el kiuj naskas dinosaŭrojn. La patrino serĉas ilin kaj kune kun la tri dinosaŭridoj portas la bradipon. La grupo serĉas ĝin kaj malkovras novan subteran mondon kie la naturo estas sufiĉe verda kompare kun la glacio kiu kovras ĉion. Sed tiu paradiza mondo estas pli danĝera. Tie la amikoj renkontas la unuokulan mustelon Buck. Lia vivo estas plena de aventuroj kontraŭ la dinosaŭro Rudy kiu senokuligis ĝin.

En la filmo denove aperas la sabrodenta sciuro (Skrato) kaj sciurino (Skratino). Li devos elekti inter ŝi kaj la amata glano kiun ĝi obsede serĉas kaj eĉ riskas sian vivon pro ĝi.

Vidu ankaŭ
----------

* *Glaciepoko (filmo)*
* *Glaciepoko 2: La Senglaciiĝo*

* Kategorio Ice Age: Dawn of the Dinosaurs en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Andrzej Józef MELAK** (naskiĝis la 7-an de junio 1944 en Varsovio) estas pola socia aganto kaj aŭtonomeca aktivulo, de aprilo 2010 prezidanto de Komitato de Katin.

Vivo
----

Laŭ instruiteco estas teknikisto-ekonomikisto. En la jaroj 1963–1982 laboris en Centra Var-Domo kaj en Centro-Domoj en Varsovio. Dum la milita stato en Pollando eklaboris kiel taksiisto. En 1989 fondis kun sia frato familian serurejon.

La 13-an de septembro 1979, en la periodo de Pola Popola Respubliko, kune kun fratoj Arkadiusz, Sławomir kaj Stefan, estis kunfondinto de Komitato de Katin (sub tiutempa nomo "Konspira Komitato de Katin") kun la celo memorigi viktimojn de la Katina murdo. La 31-an de julio 1981 partoprenis en starigo de Katina kruco sur Militista Tombejo Powązki en Varsovio. Post morto de la frato en katastrofo de Smolensk dediĉis sin al diversaj iniciatoj memorigantaj ties viktimojn, i.a. membriĝis al Asocio de Familioj Katin 2010, ekrolis en dokumentaj filmoj: *W milczeniu* (En silento/Tragedy in Smolensk), *Lista pasażerów* (Listo de pasaĝeroj) kaj *Pogarda* (Malestimo).

En aŭtonomia baloto de 2010 akiris mandaton de konsilanto de la ĉefurbo Varsovio flanke de partio Juro kaj Justeco. Li estas publicisto de Radio Maryja kaj "Gazeta Polska".

Distingoj
---------

En 2006 estis distingita de prezidanto Lech Kaczyński per Oficira Kruco de la Ordeno *Polonia Restituta*. Septembre 2007 ricevis Arĝentan Medalon "Meritita al Kulturo Gloria Artis".

Privata vivo
------------

Li estas edziĝinta kaj havas unu filinon kaj du nepinojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Andrzej Melak en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Biografia na stronie Rady m.st. Warszawy[*rompita ligilo*] Biografio en la paĝo de Konsilantaro de ĉefurbo Varsovio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 441642
* LCCN: n2017001354
* VIAF: 250983774
* ISNI: 0000 0003 7137 6622
 |
**Hidekatsu Saito** 1908 - 1940 estis japana dialektologo, esperantisto, kaj latinigisto.

Vivo
----

Hidekatsu Saito naskiĝis en la nuna urbo Tsuruoka de la prefektujo Yamagata en la norda parto de la ĉefinsulo de Japanio. Fininte la studojn en la universitato Komazawa en Tokio en 1931, li laboris kiel instruisto en sia hejma prefektujo. Pro sia maldekstrisma ideologio li estis maldungita en 1932.

Ekde siaj instruistaj tagoj li okupiĝis pri esploroj de la japana lingvo, studoj pri ties dialektoj, diskonigado de la reformaj
movadoj de la ĉinaj literoj, nome la latiniga movado de la japana lingvo, Esperanto-movado, ktp. Ĉi tiajn studojn li daŭrigis poste hejme.

En 1934 Saito lanĉis eldonadi revuon pri lingvaj problemoj sub la nomo, 'Litero kaj Lingvo' (jap.: 文字と言語）, al kiu
kontribuis i.a. Aitsuki Tanakadate kaj Misao Tojo. En 1937 li publikigis la revuon *Latinigo* (pri adaptado de la latina
alfabeto), verkitan sole en esperanto. Por tiu *Latinigo* li kolektis artikolojn pri latinigaj lingvo-reformaj movadoj en Azio nome el Ĉinio, Hindoĉinio, Indonezio.

Pro sia korespondado kun eksteraj landoj kaj pro siaj kontraŭ-militaj ideologio kaj agadoj, Saito estis arestita en 1938
kaŭze de malsekvo de la Leĝo por Publika Ordo. Li malsaniĝis je la pulmo, kaj post la liberiĝo li mortis en 1940.
En la Malnova testamento de la Biblio, **Ijob** estis viro, kies fido estis severe provata de Satano, kun la permeso de Dio. Ijob estis honesta, justa, diotima, kaj li evitadis malbonon. Por fari, ke Ijob blasfemu Dion, Satano detruis liajn posedaĵojn, mortigis liajn filojn, kaj frapis Ijobon per turmentaj abscesoj de la plando de lia piedo ĝis lia verto. Falsaj amikoj sugestis, ke Ijob forlasu sian kredon. Sed Ijob ne blasfemis Dion. Anstataŭe diris Ijob, "La Eternulo donis, kaj la Eternulo prenis; la nomo de la Eternulo estu benata." Rekompence pro lia fido, Dio resanigis Ijobon kaj "benis la lastajn jarojn de Ijob pli ol la komencajn."

Figure, al toleremaj personoj estas atribuata "la pacienco de Ijob."

Islamanoj rekonas Ijobon kiel profeton (v. ĉapitro (surah) 38 de la Korano).

Vidu ankaŭ
----------

* Libro de Ijob
* Psalmo

Eksteraj ligiloj
----------------

* (Ĉine)
* (Ĉine)
* angle

* Kategorio Ijob en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Hvalba kun vido al Lítla Dímun
**Hvalba** estas vilaĝo sur insulo Suðuroy de Ferooj. Administre ĝi aprtenas al distrikto Hvalba, al kiu apartenas ankaŭ la vilaĝo Sandvík – tute en nordo de la *suda insulo* – kaj la neloĝata insulo Lítla Dímun. La distrikto entute havis ĉe fino de 2002 precize 767 loĝantojn.

Geografio
---------

Geografie, Hvalba situas sur 2 km mallarĝa istmo, *Norðbergseiði*, kaj havas po unu aliron al la okcidenta kaj orienta bordoj de la insulo. La vilaĝo mem torviĝas do ĉirkaŭ, fino de la golfo **Hvalbiarfjørður** ĉe la orienta bordo.

Historio
--------

La loko estas jam loĝata ekde la vikinga epoko. Simile al aliaj vilaĝoj de Suðuroy, Hvalba estis same atakita fare de piratoj, en la 17-a jarcento. En 1629, tri piratŝipoj el norda Afriko atakis la vilaĝon. Post kiam ili forlasis la insulon, du el ili rompiĝis sur la maraj rokoj. Laŭ tradicio, la marondoj bordo-ĵetis 300 kadavrojn. Apud la bordo ekzistas loko, nomata *Turkargravir*, kie oni entombigis ilin. La piratoj forprenis tridek infanojn kaj virinojn por vendi ilin kiel sklavojn en norda Afriko. Oni lanĉis monkolektan kampanjon sur Ferooj por liberigi ilin, sed tio fine nesukcesis, ili neniam revenis al la insuloj.

Ekonomio
--------

En karbominejo de Hvalba
En la montoj ĉirkaŭ la nuna suda tunelo, oni minis ekde la 1770-aj jaroj brunan karbon el profundaj kaj malfacile alireblaj ŝaĥtoj, kiu estis grava energia fonto ĝis fino de la 2-a mondmilito. Kelkaj ministoj laboras eĉ hodiaŭ en la minejoj.

Trafiko
-------

Al la najbaraj vilaĝo, ĝi estas liita per du tuneloj: la 1450 m longa *Hvalbiartunnilin* (plej malnova tunelo de Ferooj, konstruita en 1963) sude al Trongisvágur kaj Tvøroyri; dum la 1500 m longa *Sandvíkartunnilin* norde al Sandvík.

* Hvalba en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Hvalba en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Ida FERENCZY** [ferenci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ferenczy Ida** estis hungara virino, kiu apartenis al kortego de Elizabeto de Aŭstrio-Hungario. Ŝia nobela antaŭnomo estis *vecseszéki* [veĉesEki].

Ida Ferenczy
Ida Ferenczy  naskiĝis la 7-an de aprilo 1839 en Kecskemét, ŝi mortis la 28-an de junio 1928 en Vieno.

Biografio
---------

Ida Ferenczy estis edukita komence en lernejo, poste ŝi ricevis privatan edukadon. En 1864 Elizabedo elektis ŝin por ekzercadi en la hungara lingvo. Elizabeto tiel bone parolis hungare, ke ŝi korespondadis kaj parolis hungare kun kremo de hungaroj. Ferenczy oficiale estis nomumita "laŭtleganto de la reĝino". Post morto de Elizabeto en 1898 ŝi perdis la statuson, sed ŝi vivis plu en Vieno, kie ŝi estis motoro de fondo de memormuzeo pri Elizabeto. En 1908 la muzeo malfermis. Ŝi mortis en Vieno, sed ŝi estis entombigita en sia naskiĝurbo.

Memorigiloj
-----------

* infanĝardeno

Fontoj
------

* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-09-16 per la retarkivo Wayback Machine
* germanlingva biografio

* Kategorio Ida Ferenczy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 567227
* GND: 119096579
* LCCN: n93026656
* VIAF: 35258891
* ISNI: 0000 0001 1862 1858
 |
Humanisma Biblioteko
La **Humanisma Biblioteko** (france *Bibliothèque humaniste*) en Sélestat (Francio) estas unu el la plej gravaj kulturaj trezoroj de Alzaco.
Ĝi posedas gravajn mezepokajn manuskriptojn de presaĵoj de la 15-a kaj 16-a jarcentoj, aparte la 670 volumoj binditaj en ledo de la persona biblioteko de la alzaca humanisto Beatus Rhenanus, enskribita en 2011 al la Registro «Memoro de la Mondo» de UNESKO.

La Humanisma Biblioteko de Sélestat entenas vastajn manuskriptojn kaj malnovajn librojn, kiuj allogas scienculojn de Eŭropo kaj de la tuta mondo. Devenante precipe de la paroĥa biblioteko kaj de la persona biblioteko de Beatus Rhenanus (1485-1547), kiu donacis tion al sia naskiĝa urbo. Ekde la 26-a de majo 2011, ĝi estas oficiale enskribita al la Registro «Memoro de la Mondo» de UNESKO. Tiu marko, kiu referencas verkojn de la monda dokumenta heredaĵo, substrekas la apartan kaj unikan neanstataŭigeblan bibliotekon de la plej fama humanisto de Alzaco.

### La biblioteko de Beatus Rhenanus

Naskiĝinta en Sélestat (germane *Schlettstadt*) kaj eksa lernanto de la latina lernejo, Beatus Rhenanus heredigis je sia morto, en julio 1547, sian bibliotekon al sia naskiĝa urbo. Ĝi konsistas el 423 volumoj, enhavante 1 287 verkojn kaj 41 manuskriptojn distribuitajn en pluraj kolektoj, al kiuj necesas aldoni 33 malnovajn manuskriptojn kaj 255 aŭtografajn leterojn. Oni trovas tie ankaŭ personajn laboraĵojn, kiel liaj kajeroj de lernejano kaj notoj de kurso, kiu estas tiel de multvaloraj atestoj de la instruado de kiu profitis la junulon Beat Bild.

* Kategorio Humanisma Biblioteko de Sélestat en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 729355
* GND: 26829-X
* LCCN: n86872743
* VIAF: 136801929
* ISNI: 0000 0001 2290 8165
* SUDOC: 026598272
* NKC: kn20091215012
 |
**DÁVID Ibolya** [da:vid iboja] (12-an de aŭgusto 1954, Baja, Hungario) estas hungara politikisto, prezidanto de la Hungara Demokrata Forumo (HDF), advokato.

Ŝi studis juron en Pécs (1975-1981), post diplomiĝo (1985) laboris kiel advokato.

Ŝi estas membro de la Hungara Demokrata Forumo ekde 1989, estis membro de la Asembleo de departemento Tolna (1990-1994), departementa prezidanto de la partio inter 1993 kaj 1997. Ŝi estas membro de la prezidio ekde 1996, ekde 1999 ties prezidanto.

Ŝi estas hungara parlamentano ekde 1990. En registaro de Unua Kabineto Orbán (1994-98), ŝi estis ministrino pri justico.

Ŝi provis unuigi la etajn konservativajn partiojn en *Békejobb 2000*, sed sensukcese. Oni elektis ŝin en 2002 al vicprezidento de la hungara Parlamento. Ŝi servis en tiu pozicio ĝis 2004.

Dávid faris disputitan decidon por nomumi Lajos Bokros - iaman ministron de la socialisma registaro de Gyula Horn - al gvidanto de elekta listo de la HDF al la Eŭropa Parlamento. Sur la dua loko de la listo staris Georgo Habsburg, nepo de la lasta aŭstra-hungara imperiestro Otto von Habsburg. Pro tiu decido multaj forlasis la Hungaran Demokratan Forumon kaj eĉ la parto ne sukcesis en la elekto por la EP.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ibolya Dávid en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* persona paĝo de Ibolya Dávid Arkivigite je 2009-02-15 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 246582
* LCCN: n2002100406
* VIAF: 121369598
* ISNI: 0000 0000 8013 4367
 |
La **preĝejo Sankta Nikolao** estas romkatolika historia monumento en vilaĝo Gyöngyössolymos (Hungario).

Historio
--------

Oni supozas, ke tiu ĉi kirko estis konstruita en la 14-a jarcento, eĉ laŭdire estis jam kirko el la 11-a jarcento. Dum dominado de turkoj la kirko neniiĝis escepte la turon, kiun la turkoj uzis kiel sentinelejo. Inter 1702-1711 oni konstruis la restintajn partojn de la kirko. Trakonstruoj okazis inter 1759-1772 kaj 1807-1813 laŭ baroko. La orgeno estis farita eble en 1880 por preĝejo ĉe Miskolc. Post dufoja trakonstruoj ĝi estis metita al Gyöngyössolymos en 1903.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola laŭ trotuaro de la ĉefvojo. Apud la fronto estas videbla ŝtona kruco. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas, sed pli supre la turo estas jam okangula. Malsupre ĉe la turanguloj la plej bone po unu apogpilieroj reliefas. Inter la pilieroj estas videbla la enireja pordo. La navo finiĝas en rektangula absido same alta, sed iomete pli mallarĝa, ol la navo. Escepte la kutimojn la malgranda sakristio estas algluita al fino de la absido. La internaj muroj estis pentritaj en la 20-a jarcento. La ĉefaltara bildo estis pentrita en 1814. Ĝi prezentas Sanktan Nikolaon kun pastroj inter infanoj.

Kermeso okazas en la 6-an de decembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj[*rompita ligilo*]
* hungare kun foto
* hungare kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* FasadoFasado
* EnirejoEnirejo
* TuroTuro
**Apc** estas vilaĝo en Hungario kun titolo vinvilaĝo en regiono Norda Hungario, en departemento Heves, en Distrikto Hatvan.

Aerfoto pri Apc

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 21  km²
* koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 47.7953/19.6949
* Loĝantaro: 2800
* Poŝtkodo: 3032
* Telefonprefikso: 37

Situo
-----

Apc situas sur ebenaĵo (rande estas montetoj), laŭ maldekstra bordo de Zagyva, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Salgótarján-Hatvan. La lasta troviĝas 17, Lőrinci 9 km-ojn. La rivero havas tie mezurilon pri la akvonivelo.

Historio
--------

La vilaĝo estis loĝata dum la neolitiko kaj bronzepoko. Antaŭ la hungaroj avaroj vivis tie. La unua mencio devenis el 1246 en formo *Opucz*. Apc ricevis rangon kampurbo en la 15-a jarcento. Vilaĝservoj estas aŭtonomio de ciganoj, lernejo, infanĝardeno, kulturdomo, biblioteko, klubo de maljunuloj, poŝto.

Lago ĉe Apc

Vidindaĵoj
----------

* gotika katolika preĝejo Stefano la 1-a (Apc), en 1775 barokiĝis
* lago
* protektata monto nomata Somlyó (ŝomjO)

* Kategorio Apc en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **preĝejo Sankta Nikolao** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Vaskeresztes.

Historio
--------

La kirko estis konstruita supozeble en la malfrua 15-a jarcento. Tamen eklezia fonto mencias kirkon dediĉitan al Margareta de Antioĥio en 1221. La nun videbla preĝejo estis konstruita ĉirkaŭ en 1750 laŭ baroko, sed retis kelkaj partoj ankaŭ el la gotika periodo. La orgeno estis farita en 1912.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en korto. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, la plej supre la turo altiĝas. Ankaŭ la navo flanke havas enirejon. La absido estas plurlatera. Interne la baroka predikejo estis farita en 1777. La nova liturgiejo estis trakonstruita en 1976.

Kermesoj okazas en dimanĉo de Sankta Triunuo kaj la 6-an de decembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj Arkivigite je 2019-03-28 per la retarkivo Wayback Machine
* 
* 
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Flanka partoFlanka parto
* Korta enirejoKorta enirejo
* Flanka enirejoFlanka enirejo
* FasadoFasado
* SakristioSakristio
* Rojo apud la preĝejoRojo apud la preĝejo
***Il corsaro*** (La korsaro) estas opero en tri aktoj de Giuseppe Verdi, laŭ libreto de Francesco Maria Piave, bazita sur la poemo de Lord Byron nome *The Corsair*. La premiero okazis en la *Teatro Grande* en Trieste la 25an de Oktobro 1848.

Adiaŭo inter Medora kaj Corrado.La agado okazas en la fono de kontraŭstaroj inter korsaroj kaj turkoj de la Otomana Imperio. La korsaro Corrado atakas la turkan palacon kaj liberigas la virinojn de la haremo, speciale Gulnara. La turkoj kontraŭatakas kaj Corrado estas arestita. Gulnara defendas lin, sed la Bejo Seid ordonas lian ekzekuton. Gulnara aranĝas la fuĝon. Corrado malakceptas perfide murdi Seid kaj estas ŝi kiu faras tion antaŭ la fuĝo. En la insulo de la korsaroj, Medora estas konvinkita ke lia amata Corrado mortis kaj malespera englutas venenon. Post la reveno de Corrado, li apenaŭ povas adiaŭi ŝin. Corrado, malespera, ĵetas sin al la ravino. Gulnara ŝvenas detruita.

* Kategorio Il corsaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ilustraĵo de hundobatalo
**Hundobatalo** estas batalo inter du hundoj iniciatita de iliaj posedantoj.

Tosa Inu Japanese fighting dog
La hundoj partoprenantaj la batalojn estas plejparte el la rasoj Amstaff kaj Pitbull. Hundobataloj estis oftaj en la 19-a jarcento inter la aristokrataro. La batalo ofte daŭras ĝis la morto de unu el la partoprenantaj hundoj, dum la spektantoj vetas pri la rezulto. Krome oni scias pri sciencistoj, kiuj konkurencis inter si miksante malsamajn rasojn de hundoj, por krei la plej bonan batalhundon.

Hundobataloj poste evoluis en batalojn por katoj, kokoj (tial la frazo "kokbatalo") kaj aliaj dorlotbestoj. Lastatempe okazis ankaŭ fenomeno de hundaj bataloj kontraŭ sovaĝaj bestoj kaptitaj en naturo, kiel hienoj aŭ aproj.

Hodiaŭ multaj protestas kontraŭ la hundaj bataloj pro sia krueleco kaj ili eĉ fariĝis kontraŭleĝaj en multaj landoj, inkluzive de Israelo. Tamen centoj da hundaj bataloj sekrete okazas ĉiujare.

En filmoj
---------

* *Amores perros*

Eksteraj ligoj
--------------

 **Hundobatalo** en Vikimedia Komunejo
Bibliotekoj
En filozofio, la **identeco** estas la rilato kiun ĉiu ento havas nur kun si mem.

La identeco propre referencas al la *nombra identeco*, kiel io diferenca el la preciza simileco aŭ *kvalita identeco*. Male, la **nombra identeco** okazas kiam ne estas propre du entoj, sed nur unusola kiu eble estas referencata per du diversaj nomoj. Laŭ la principo de identeco de nedistingeblaĵoj, du entoj ne povas kunhavi *ĉiujn* siajn kvalitojn kaj samtempes esti laŭnombre diferencaj.

Por ekzemplo, en matematiko, du entoj estas identaj se kaj nur se en ĉiuj ties elementoj estas verigebla la samo. Male, ekzemple en kluboj, la klubanoj povas ŝanĝi kaj la klubo resti la sama. La kriterioj de identeco ofte estas malklaraj kaj povas konduki al paradokso, kiel ĉe la paradokso "sorites" kaj la paradokso de Tezeo.

La rilato de nombra identeco estas rilato de ekvivalento, simetria, refleksiva kaj transitiva. Tamen foje filozofoj proponis kriteriojn de identeco kiu ne sekvas ĉiujn tiujn proprecojn.

Referencoj
----------

1. 1 2 3 4  Robert Audi (eld.). «identity». The Cambridge Dictionary of Philosophy (en angla) (2a eldono). Cambridge University Press.
2. ↑  Ted Honderich (ed.). «identity». The Oxford Companion to Philosophy (angle). Oxford University Press.

Vidu ankaŭ
----------

* Identeco de nediferencigeblaj aĵoj
* Idento (matematiko)
* Identeco

* Kategorio Identeco (filozofio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 724185
* LCCN: sh85064150
* BNF: 11936778s
* BNE: XX524394
 |
**Idomeneo** (helene *Ἰδομενεύς*, latine *Idomeneus*) estis en la helena mitologio bravega kreta reĝo.

La reĝo Idomeneo estis filo kaj sekvanto de la kreta reĝo Deŭkaliono, kun kiu interkonsentis liganecon fama heroo Tezeo (kiu venkis Minotaŭron), kaj nepo de Minoo, kiu estis filo de la plej alta dio Zeŭso kaj Eŭropo, filino de fenicia reĝo Agenoro.

Idomeno havis grandan potencon kaj kiel multaj aliaj estis duonfianĉo de la bela
Helena. Kiam Helena estis rabakirita de Pariso, akceptis inviton de Agamemnono al militiro kontraŭ Trojo. En la batalo apartenis inter la plej bravaj militantoj, kaj ne timis starigi sin eĉ kontraŭ estro de trojanoj Hektoro. Idomeneon kaj lian amikon akompanadis Dikto de Kreto, kiu pri militaj eventoj onidire verkis taglibron en la fenicia lingvo, pri kiu apogas mezepokaj mitoj pri la Troja milito. Post la milito Idomeneo feliĉe revenis hejmen.

Pri Idomeneo verkis Homero en Iliado kaj ankaŭ Vergilio en Eneado. Wolfgang Amadeus Mozart pri li verkis operon nomitan Idomeneo, kun plena nomo *Idomeneo, re di Creta* ( *Idomeneo, reĝo de la Kreto*). La opero estis unue prezentita en la jaro 1781.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Ídomeneus en la ĉeĥa Vikipedio.* 

* Kategorio Idomeneo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)