En lingvistiko la **abesivo** aŭ **foresta kazo** (mallongigita kiel ABE aŭ **ABESS**), **karitivo** aŭ **manka kazo**, kaj **privativo** aŭ **senhaviga kazo** (mallongigita kiel PRIV) estas nomoj de gramatika kazo esprimanta la mankon aŭ foreston de la markita substantivo. En Esperanto la sama signifo estas esprimata per la prepozicio *sen* aŭ la prefikso *sen-*.

La nomo *abesivo* estas derivita de la latina *abesse* "foresti" kaj estas precipe uzata ĉe uralaj lingvoj. La nomo *karitivo* estas derivita de la latina *carere* "manki" kaj estas precipe uzata ĉe kaŭkazaj lingvoj. La nomo *privativo* estas derivita de la latina *privare* "senhavigi".

En afrik-aziaj lingvoj
----------------------

### Somalia lingvo

En la Somala lingvo, la abesivo estas markata per *-laa* aŭ -la kun forigo de ĉiu krom la unua silabo ĉe iuj vortoj. Ekzemple:

*jeceylaa* "amo"
*jeelaa* "senama"
*dar* "vestaĵo"
*dharla'aan* "senvestaĵa," t.e. nuda

En aŭstraliaj lingvoj
---------------------

### Martutunira lingvo

En la martutunira, la privativo estas formata per du sufiksoj, *-wirriwa* kaj *-wirraa*. Ne estas klare kio determinas la konvenan sufikson por ajna situacio.

|  |  |
| --- | --- |
| *Parla-wirraa* | *nganarna.* |
| mono-**PRIV** | 1PL.EX |
| Mankas al ni mono. |

En uralaj lingvoj
-----------------

### Finna lingvo

En la finna lingvo, la abesivo estas markata per -tta ĉe malfrontaj vokaloj kaj *-ttä* ĉe frontaj vokaloj laŭ vokala harmonio. Ekzemple:

*raha* "mono"
*rahatta* "sen mono"
Ekvivalenta konstruo eblas per la pozicia vorto *ilman* kun la partitivo:

*ilman rahaa* "sen mono"
aŭ, malpli ofte:

*rahaa ilman* "sen mono"
La abesivo de substantivoj estas malofte uzata skribe kaj eĉ malpli ofte parole, kvankam kelkaj abesivaj formoj estas pli oftaj ol la ekvivalentaj *ilman*-formoj:

*tuloksetta* "sen sukceso, sen profito"
*Itkin syyttä.* "Mi ploris sen kialo."
La abesivo tamen estas ofte uzata en nominalaj formoj de verboj (formataj per la afikso -ma- / *-mä-*), kiel *puhu-ma-tta* "sen paroli", *osta-ma-tta* "sen aĉeti," *välittä-mä-ttä* "sen prizorgi:"

*Juna jäi tulematta.* "La trajno restis sen veno," t.e. "La trajno ne venis."  

Ĉi tiu formo ofte povas esti anstataŭigita per la negativa formo de la verbo:

*Juna ei tullut.*
Fojfoje eblas aŭdi ion, kio estas konsiderata kiel malĝusta uzo de la abesivo en la finna, kie la abesiva kaj *ilman*-a formoj estas kombinitaj:

*ilman rahatta*
Estas debato ĉu tion kaŭzas influo de la estona.

En malpli nova finna oni ofte uzis kune abesivon kaj *ilman*, ekzemple *ilman rahatta*, sed nuntempe oni ne akceptas tion.

### Estona lingvo

Ankaŭ la estona uzas la abesivon, kiu estas markata per *-ta*, en kaj la ununombro kaj la plurnombro:

*(ilma) autota* "sen aŭto" (la prepozicio *ilma* "sen" ne estas nepra)
Malsame ol en la finna, la abesivo estas ofte uzata en la estona kaj skribe kaj parole.

La nominalaj formoj de verboj estas markataj per la afikso *-ma-* kaj la abesiva montrilo *-ta*:

*Rong jäi tulemata.* "La trajno ne venis."
Talino havas du trinkejojn, kiuj ludas pri la uzoj de la komitativo kaj abesivo, la *Nimeta baar* (la sennoma trinkejo) kaj *Nimega baar* (la trinkejo kun nomo).

### Skolt-samea lingvo

La abesiva montrilo por substantivoj en la skolt-samea estas *-tää* aŭ *-taa* en kaj la ununombro kaj la plurnombro:

*Riâkkum veäʹrtää.* "Mi ploris sen kialo."
La abesiveca nefinita verba formo (konverbo) estas -ǩâni aŭ *-kani*:

*Son vuõʹlji domoi mainsteǩâni mõʹnt leäi puättam.* "Li/ŝi iris hejmen sen diri kial li/ŝi venis."
Malsame ol la finna, la skolt-samea abesivo ne havas konkurantan esprimon signifante ies mankon.

### Anar-samea lingvo

La abesiva montrilo por substantivoj en la anar-samea estas *-táá.* La ekvivalenta nefinita verba formo estas -hánnáá, -hinnáá aŭ *-hennáá*.

### Aliaj sameaj lingvoj

La abesivo ne estas produkte uzata en la okcidentaj sameaj lingvoj, kvankam ĝi povas okazi kiel nememstara morfemo.

### Hungara lingvo

En la hungara, la abesivo estas markata per -talan ĉe malfrontaj vokaloj kaj *-telen* ĉe frontaj vokaloj laŭ vokala harmonio. Fojfoje, ĉe iuj radikoj, la sufikso fariĝas -tlan aŭ *-tlen.* Ekzemple:

*pénz* "mono"
*pénztelen* "sen mono"
*haza* "hejmo(lando)"
*hazátlan* "(iu) sen hejmlando"
Estas ankaŭ la postpozicio *nélkül*, ankaŭ kiu signifas "sen," sed ne estas uzata por foresto de fizikaj lokoj.

*Cukor nélkül iszom teát.* "Sen sukero mi trinkas teon."
*Testvér nélkül éltem.* "Sen gefratoj mi vivis."
*Eljöttél Magyarországra testvéred nélkül?* "Ĉu vi venis al Hungario sen viaj gefratoj?"

En tjurkaj lingvoj
------------------

### Baŝkira lingvo

En la baŝkira la sufikso estas -һыҙ/-һеҙ (-hïð/-hĭð).

### Turka lingvo

La sufikso -siz (variaĵoj: -sız, -suz, *-süz*) estas uzata en la turka.

Ekz.: *evsiz* (*ev* = domo, do sendoma/senhejma), *barksız*, *görgüsüz* (*görgü* = bonmoroj, do malbonmora), *yurtsuz*.

### Ĉuvaŝa lingvo

En la ĉuvaŝa la sufikso estas *-сĂр*.

### Kirgiza lingvo

En la kirgiza la sufikso estas *-сIз*.

Vidu ankaŭ
----------

* Esivo
* Inesivo

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rGramatikaj kazoj |
| --- |
| En Esperanto | Akuzativo • Nominativo |
| En aliaj lingvoj | Abesivo • Ablativo • Absolutivo • Adesivo • *Aequativus* • Alativo • Dativo • Dedativo • Delativo • Disjunktivo • Distributivo • Distributivo-temporalo • Egresivo • Elativo • Ergativo • Ergativo-genitivo • *Essivus* • Essivus-formalis • Essivus-modalis • *Excessivus* • *Formalis* • Genitivo • Ilativo • Inesivo • Instruktivo • Instrumentalo • Instrumentalo-komitativo • Netransitivo • Kaŭzalo • *Causalis-finalis* • Komitativo • Lativo • Lokativo • *Obliquus* • Partitivo • Posesivo • Prepozicionalo • Prolativo • Prosekutivo • Sociativo • Sublativo • Superesivo • Temporalo • Terminativo • Translativo • *Vialis* • Vokativo |

 |