recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ilok,** hungare **Újlak** estas la plej orienta urbo en Kroatio. Ankoraŭ 4 komunumoj apartenas al la municipo. 

Preĝejo de Ilok
Fortikaĵo de Ilok
Historia parto de Ilok
Panoramo de Ilok

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 135 km²
* Supermara alteco: 135 m
* Loĝantaro: 8 350
* Poŝtkodo: 31 226
* Telefonprefikso: 32
* Aŭtokodo: VU

Situo
-----

La urbo situas sur inter dekstra bordo de Danubo kaj monto Fruska Gora, laŭ la serba landlimo, laŭ ĉefvojo Vukovar-Beoĉin. Kontraŭe Baĉka Palanka troviĝas.

Historio
--------

La romianoj havis tie urbeton *"Cuccium"*, kiu famis pri vinkulturo. La unua skriba mencio pri la loko devenis el 1283 en formo *"Wylak"*, pri la fortikaĵo en 1364. En la 14-a jarcento Újlak apartenis al la plej grandaj hungaraj urboj. En 1526 la turkoj okupis ĝin kaj ĝis 1688 apartenis al la Osmana Imperio, poste al la Habsburga Imperio. Ĝis Traktato de Trianon la urbo apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Szerém, al distrikto de *Ilok*, kies distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1991 la loĝantoj forfuĝis pro alveno de jugoslava armeo.

Vidindaĵoj
----------

* restaĵoj de la fortikaĵo
* preĝejo
* kapelo
* palaco de Odelscachi, nun muzeo

Famulo
------

* en 1456 mortis kaj tombiĝis pastro, militestro, poste sanktulo Johano Kapisztrán


* Ilok en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ilok en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Erzsi Bársony** [erĵi bArŝonj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bársony Erzsi** estis hungara aktoro, redaktoro. Ŝia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Himmler Erzsébet*, ŝia patrino estis Dóra Bársony, ŝia edzo estis János Székely (scenaristo).

Himmler Erzsébet  naskiĝis la 10-an de decembro 1914 en Budapeŝto, ŝi mortis ie en 2009.

Biografio
---------

Erzsi Bársony akiris diplomon en Teatra Akademio en 1933, sed dum la studentaj jaroj ŝi havis filman rolon. Post siaj studoj ŝi aliĝis al Teatro Magyar, sed en la sekva jaro ŝi estis videbla en aliaj ĉefurbaj teatroj. En 1938 ŝi migris al Usono, samtempe ŝi edziniĝis. Inter 1950 kaj 1955 ili vivis en Meksiko, inter 1956–1960 en Orienta Berlino. Vidviniĝanta ŝi hejmenvenis al Hungario, kie ĝis 1984 ŝi estis redaktoro en libroeldonejo. Tiutempe ŝi ankaŭ tradukadis. En 1963 ŝi denove edziniĝis. Ŝi naskis filinon en la unua geedziĝo.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* Lajos Zilahy: *A szűz és a gödölye* - Viola
* Sándor Bródy: *Lyon Lea*
* Fjodor Dostojevskij: Krimo kaj puno - Avdotja Romanovna Raskolnikova (fratino de Raskolnikov)

Ŝiaj 3 filmaj roloj
-------------------

* *Tavaszi zápor* (1932) – filino de la notario
* *Barátságos arcot kérek!* (1935) – raportistino
* *Havi 200 fix* (1936) – ina ĉefrolo

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
'*Ilo **(helene*** **Ἶλος*, latine*** *Ilus*) estis en la helena mitologio filo de dardana reĝo Tros, fondinto de la urbo "Iliono" pli posta Trojo.

Lia edzino fariĝis Eŭridiko (ne identa kun amantino de Orfeo), kiu donis al li filon Laomedonon.

La reĝo Ilo konstruigis urbon, kiu unue ricevis lian nomon "Iliono", sed pli poste ĝi famiĝis sub nomo Trojo. Laŭ la origina nomo estas ankaŭ verko de poeto Homero „*Iliado*", kiu priskribas la lastan jaron de la granda Troja milito, en kiu la urbo estis bruligita kaj tute detruita fare de greka armeo.

En mitoj prezentiĝas, ke loko, kie Ilo fondis bazojn de la troja burgo, inspiris al li la plej alta dio Zeŭso, kiu precize tien ĵetis lignan statueton de "Palas Atena". La statueto nomata paladio poste dum multaj jaroj gardis Trojon kontraŭ malamiko kaj de detruo. Nur en fermo de Troja milito grekoj Odiseo kaj Diomedo paladion ŝtelis kaj baldaŭ poste estis Trojo detruita.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Ílos en la ĉeĥa Vikipedio.*
**Erzsi Simor** [erĵi ŝimor], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Simor Erzsi** estis hungara aktoro, voĉoaktoro. Ŝia plena origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Porteller Erzsébet Mária Terézia*.

Erzsi Simor  naskiĝis la 6-an de julio 1913 (sed estas pluraj aliaj naskiĝdatenoj!) en Budapeŝto, ŝi mortis la 2-an de februaro 1977 en Budapeŝto.

Erzsi Simor en filmo en 1938
Erzsi Simor en banejo

Biografio
---------

Erzsi Simor frekventis katolikan gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris instruistan diplomon, fine aktoran diplomon en Teatra Akademio, kie ŝi lernis precipe de Sándor Góth. Post siaj studoj ŝi aliĝis al trupo de Teatro Magyar en 1937, poste al aliaj ĉefurbaj teatroj. Tiutempe ŝi havis rolojn ne nur en hungaraj, sed ankaŭ italaj filmoj. Depost la 2-a mondmilito la aktora (politika) komisiono sendis ŝin al regionaj teatroj (Teatro Csokonai (Debrecen), Nacia Teatro (Pécs)). Ŝi havis rolojn fine en Teatro Madách (1959–1977).

Ŝi edziniĝis trifoje, ŝia plej fama edzo estis Károly Kovács (aktoro).

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* William Shakespeare:
	+ Hamleto - Gertrud (1956-1962)
	+ Romeo kaj Julieto - S-ino Capulet
* József Katona: *Bánk bán* - Gertrudis
* Friedrich Schiller:
	+ Maria Stuart - titolrolo
	+ *Kabale und Liebe* - Lady Milford

Elektitaj kinfilmaj roloj
-------------------------

* *Tomi, a megfagyott gyermek* (1936)
* *La vita torna* (1943, itala filmo); laŭ nomo Elizabetta Simor
* *Fehér vonat* (1947)
* *A tettes ismeretlen* (1958)
* Nuda diplomato (1963)
* Malvarmaj tagoj (1966) S-ino Ballay
* *Kísértet Lublón* (1976) - edzino de la ĉefjuĝisto

Elektitaj televiziaj filmaj roloj
---------------------------------

* *Másnap* (1958)
* *Az ember tragédiája* (1969)
* *Ida regénye* (1974)

Dubladaj roloj
--------------

* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj de Lucile Watson kaj aliaj

Fontoj
------

* 
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Erzsi Simor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La partio **Verdaj Demokratoj en Hungario** - hungare **Zöld Demokraták Szövetsége** - estas nacia ekologia-alternativa politika partio en Hungario. Ĝi fondiĝis dum la jaro 1990 kun la nomo *Magyarországi Zöld Párt* ("Hungaria Verda Partio"). Tamen la radikoj de la hungaria verda movado jam ekkreskis komence de la 80-aj jaroj de la 20-a jarcento, kiam ĉie en Eŭropo ekestis verdaj partioj kaj movadoj, nur ke tiutempe en la komunisma ŝtato ankoraŭ ne eblis fondi oficialan partion.

Dum 1986 fondiĝis la *Duna Kör* ("Danuba Cirklo"), kiu sekrete dissemis informilojn, kiuj alvokis je protesto kontraŭ plano bari la riveron Danubo en Ĉeĥoslovakio kaj Hungario. La Cirklo organizis plurajn protestajn eventojn ekde la jaro 1986, gajnis la internacian alternativan Nobel-premion kaj signife partoprenis en la politikaj aktivaĵoj de la jaroj 1989 kaj 1990, kiuj gvidis al la ŝanĝo de reĝimo en la lando (Postkomunismo). La *Magyarországi Zöld Párt* fondita dum 1990 havis nur kelkmonatan aktivan vivon dum la fondojaro kaj reaperis dum 1993 kun ekologie dekstrisma programo kaj la malseriozeca slogano "Plantu hungariajn semojn en hungariajn inojn". Kiel respondo al tio, kaj por montri al la mondo ke en Hungario jes ja eblas saĝa verda aktivado, la partio "Verda Alternativo" (*Zöld Alternatíva*, ZA) fondiĝis dum 1993. Post iom-post-ioma kresko, la partio draste plipopulariĝis dum la jaro 2000, kiam aliĝis multaj junaj socialdemokratoj kaj la partia nomo estis ŝanĝita al la nuna nomo. Manko de financaj rimedoj, alianciĝoj kaj malalianciĝoj, alfluo kaj forfluo de multaj membroj kaŭzis grandajn perturbojn de la partio dum la ĝisnuna ekzisto.

Sur eŭropa nivelo, ekzemple en la parlamento kaj gvida komisiono de la Eŭropa Unio, la partio estis parto de la transnacia Eŭropa Verda Partio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficialaj paĝoj de la partio Arkivigite je 2007-11-24 per la retarkivo Wayback Machine
* bazaj informoj pri la partio sur la paĝaro de la Eŭropa Verda Partio (en la angla) Arkivigite je 2007-11-07 per la retarkivo Wayback Machine
**Erzsi Fóthy** [erĵi fOti], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fóthy Erzsi** estis hungara aktoro. Ŝia edzo estis Jenő Léner.

Erzsi Fóthy naskiĝis la 27-an de januaro 1911 en Győr, ŝi mortis depost 1949.

Biografio
---------

Erzsi Fóthy maturiĝis en gimnazio en Sopron, poste ŝi studis en Reĝa Teatra Akademio, dum ŝi ricevis stipendion de Nacia Teatro (Budapeŝto). En 1928 ŝi estis la unua en talenta konkurso de ĵurnalo, tial ŝi povis viziti la plej gravajn germanajn teatrojn. Inter 1929–1933 ŝi estis membro de Gaja Teatro, inter 1933-1935 de de:Volkstheater (Wien), poste de Teatro Magyar. Baldaŭe ŝi akompanis sian edzon. Ekde 1949 ŝi vivis jam kiel vidvino en Novjorko. Onidire ŝi estis kosmetikisto.

Ŝiaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* William Shakespeare: *Dekdua Nokto aŭ Epifanio : aŭ kiel vi volas* - Viola
* Sándor Hunyady: *Júliusi éjszaka* - ĉefrolo

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 327-a paĝo)
*

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 735084
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Verda koĥoao** |
| --- |
|  |
| Verda koĥoaoVerda koĥoao |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Paseroformaj *Passeriformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Turdedoj *Turdidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Neocossyphus* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***N. viridis'*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Neocossyphus viridis****(Hodgson, 1836) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Verda koĥoao  |

 |
| v • d • r |

La **Verda koĥoao** (***Cochoa viridis***) estas birdospecio kiu estis diverse lokita kun la turdoj de la familio de Turdedoj aŭ kun la rilataj Muŝkaptuledoj. Nuntempe oni konsideras ĝin pli proksima de tiuj lastaj, sed nur klopode.

La nomo de la specio kiel *verda* en Esperanto kaj en la latina scienca nomo kie *viridis*, kio signifas "verda", estas prava, ĉar tiu birdo havas rimarkindajn **verdajn dorson kaj pugon** kun finaj flavecaj kaj brunecaj nuancoj al vosto, kiu estas blugriza kun nigraj bordoj. Sama **blugriza koloro estas en krono kaj nuko** limigita de nigra traokula strizono el la nigra beko. La flugilplumoj estas nigraj post helaj strizonoj. 

Tiu specio troviĝas en Sudorienta Azio nome en Kamboĝo, eble en Butano, Ĉinio, Barato, Laoso, Birmo, Nepalo, Tajlando kaj Vjetnamo. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj kaj subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montarbaroj.

Referencoj
----------

* BirdLife International 2004. Cochoa viridis[*rompita ligilo*]. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 25an de julio 2007.
**Germana junulargasteja organizo** (germane *Deutsches Jugendherbergswerk*, mallongigo *DJH*) estas komunutila societo kun 438 filioj (en 2021) en Germanujo. Temas do pri la plej granda membro ĉe la mondskala ekvivalento Hostelling International. Ĝia sidejo estas en Detmold.

Ĝi divideblas en 14 landaj societoj kun 178 lokaj kluboj pri kiuj zorgas honoroficuloj. La membrokvanto estas de 2,38 milionoj en Germanujo.

Historio
--------

Ĝi fonditis en 1909 fare de Richard Schirrmann, Wilhelm Münker kaj Julius Schult. La ideo starigi junulargastejojn venas de Germanio mem havante sian originon en la konceptoj de progresema eduko. Oni intencis disponigi malmultekostan tranoktejojn por vagantaj junuloj. En Bavario la ĝermĉeloj por la tutlanda establado de la junulargastejmovado estis en la nordo kaj la sudo kaj en Palatinato; tie pluraj domoj estis starigitaj en rapida sinsekvo en la 1920-aj jaroj. En 1932 ekzistis en Germanujo ne malpli ol 2.123 junulargastejoj. En Nazia Germanio DJH perdis sian memstarecon kaj devis iĝi parto de Hitlera junularo.

Post la Dua mondmilito koncepto, kiu antaŭe estis celita al vojaĝantaj junulgrupoj, ŝanĝiĝis en la direkto de provizora loĝejo por lernejaj klasoj, simile al la lernejtendaroj. Nova konstrufazo de ejoj venis en la 1950-aj jaroj. Ekde la fruaj 2000-aj jaroj la fokuso metita ofte ekskluzive sur lernejaj klasoj pliampleksiĝis kaj oni malfermiĝis al liaj aroj.

Kondiĉoj
--------

Tranokti rajtas nur anoj de la societo. Membrecon havi povas ne nur unuopuloj sed ankaŭ entreprenoj, lernejoj, firmaoj, oficejoj, societoj iaj ajn. Eksterlande oni ĝuas aŭtomate rabatojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio DJH en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* hejmpaĝo
* apero sur la paĝaro de la retejo *Mouvement européen Allemagne*

Notoj
-----

1. ↑  jarraporto 2021
2. ↑  Tiaj ŝanĝoj ne novas ĉar ekz. la jardekon post 1928 integriĝis ĉi-societen la organizo *Schüler- und Studentenherbergen* de Guido Rotter kiu estis fondita jam en 1884 kaj apogis ankaŭ studentojn.
En kompleksa analitiko, **esenca specialaĵo** de funkcio estas "severa" specialaĵo proksime al kiu la funkcio eksponas ege konduto.

Formale, estu malfermita aro *U* de la kompleksa ebeno **C**, ero *a* de *U*, kaj holomorfa funkcio *f* difinita sur *U-{a}*. La punkto *a* estas *esenca specialaĵo* por *f* se ĝi estas specialaĵo kiu estas nek poluso nek forprenebla specialaĵo.

Ekzemple, la funkcio *f(z) = exp(1/z)* havas esencan specialaĵon je *a=0*.

La punkto *a* estas esenca specialaĵo se kaj nur se la limigo

{\displaystyle \lim \_{z\to a}f(z)}
nek ekzistas kiel kompleksa nombro nek egalas al malfinio. Ĉi tio estas la okazo se kaj nur se unu aŭ ambaŭ el la sekvakj kondiĉoj veras:

* La serio de Laurent de *f* je la punkto *a* havas malfinie multajn termojn de negativaj gradoj (la ĉefa parto estas malfinia sumo).
* La funkcio *f* havas polusojn en ĉiu najbaraĵo de *a*, tiel la specialaĵo ne estas izolita.

La konduto de holomorfaj funkciaj proksime al esencaj specialaĵoj estas priskribita per la teoremo de Weierstrass-Casorati kaj per la konsiderinde pli forta granda teoremo de Picard. La lasta statas ke en ĉiu najbaraĵo de esenca specialaĵo *a*, la funkcio *f* prenas *ĉiun* kompleksan valoron, escepte eble unu, malfinie ofte.
**Granda Loĝio de Brazilo** aŭ **Granda Oriento de Brazilo** (*Grande Oriente do Brasil*) estas supera instanco de la Brazila Framasonaro. Kun ĉirkaŭ 2.000 Loĝioj kaj ĉirkaŭ 61.500 aktivaj "laboristoj", agnostika de pli ol 100 "Obeoj" (landaj framasonaroj) tra la mondo, la "Granda Oriento de Brazilo" estas la plejgranda Framasonisma obeo en Latinida mondo kaj agnoskita kiel regula kaj laŭleĝa de Granda Unuiĝita Loĝio de Anglio, laŭ la Akordigo de 1935.

Historio
--------

Malgraŭ la brazila Framasonaro, komencis en 1797 kun Loĝio *Cavaleiros da Luz* (Lumaj kavaliroj), en vilaĝo Barra, apud Salvadoro de Bahio, kaj kun Loĝio *União* (Unueco), en 1800, kiu nomiĝis *Reunião* (Reunio) em 1802, en Rio-de-Ĵanejro, nur en 1822, kiam la kampano pro sendependo de Brazilo vigliĝis, oni kreis la unua "Obeon" kun nacia Jurisdikcio.

La **Granda Oriento de Brazilo** estas kreita en la 17-a de junio 1822, de tri Loĝioj de Rio-de-Ĵanejro- "Commercio" (Komerco), "Artes na Idade do Ouro" (Artoj en Ora Erao) kaj *União e Tranquilidade* (Unueco kaj Trankvileco) kaj loĝio *Esperança* (Espero) de Niterói.

En 1927 estis skismo en Brazila framasonisma movado kaj oni kreis "Grandaj Orientojn" (aŭ Grandaj Loĝioj) en ĉiuj subŝtatoj. Ekde 1978 la **Granda Oriento de Brazilo** havas sian sidejon en Braziljo.

Eksteraj ligiloj
----------------

Historio de *Grande Oriente do Brasil* (portugale)

Mallonga historio de *Grande Oriente do Brasil* Arkivigite je 2005-02-04 per la retarkivo Wayback Machine (angle kaj itale)

La framasonismo ne estas nur frata societo, estas ankaŭ filozofa societo kaj ezotera societo.
En Brazilo ekzistas multe da loĝejo, kaj multe da Potenco ( GOB, COMAB, Grandaj Loĝioj ktp...); ekzistas ankaŭ Potencoj ne rekonataj kiel GOIN kaj GLADA, vere diversaj;


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La **Granda Migrado** estis la translokiĝo de ĉirkaŭ 2 milionoj da negroj el Suda Usono ĝis la mezokcidenta, nordorienta kaj okcidenta Usono de 1910 al 1930. Afrikdevenaj usonanoj migris por eviti rasismon kaj antaŭjuĝojn de la sudaj ŝtatoj, kaj por la serĉado de laboro en industriaj urbegoj.

Kelkaj historiistoj diferencigas inter Unua Granda Migrado (1910-1940), kalkulante proksimume 1.6 milionojn da migrantoj, kaj la Dua Granda Migrado (1940-1970), en kiu 5 milionoj aŭ pli da homoj iradis al pli vastaj cellokoj. De 1965-1970, 14 ŝtatoj de la sudo, precipe Alabamo, Luiziano kaj Misisipo, kontribuis ĝis granda reta migrado de negroj al aliaj tri regionoj de Usono. Proksime de la fino de la Dua Granda Migrado, afrik-usonanoj iĝis urbigita loĝantaro. Pli ol 80 procentoj loĝis en urboj. Kvindek tri procentoj restis en Suda Usono, dum 40 procento vivis en la nordoriento kaj en nordcentraj ŝtatoj kaj 7 procentoj en la okcidento.

Vidu ankaŭ
----------

* Ĉikaga bluso

* Kategorio Granda Migrado (afrikusonanoj) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Esguevillas de Esgueva** [esgeBIljas desGEba] estas municipo en la nordoriento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Valle del Esgueva* (Valo de Esgeva) en la nordoriento de la provinco. *Esguevillas de Esgueva* estas etimologie komprenebla kiel *Esgevaĵoj de Esgevo* alude al la rojoj kiuj fluas al rivero Esgueva. 

Esguevillas de Esgueva en la provinco Valadolido.
La *Valle del Esgueva* de la provinco Valadolido, ruĝe, nordoriente.
Preĝejo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 41,5 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 269 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono. Ĝi distas 36 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas angule kun la provinco Palencio. Ĝia municipa teritorio estas trapasata de la riveroj Esgueva kaj Arranca.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado eble ĉirkaŭ la 9-a jarcento. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. 

Estis urbomuregoj ĝis la 18-a jarcento, kiam oni detruis ilin; restas memoro en la toponimio de la strataro.

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, kaj beto) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de la 16a jarcento, la urbodomo de la 19a jarcento kaj la placo kie estas kelkaj domarkoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 765135
* VIAF: 316733557
 |
Pad Taj
**Pad Taj** - taje ผัดไทย, en aliaj latinliteraj lingvoj foje literumata *Pad Thai* aŭ *Phat Thai* - estas tradicia nudela manĝaĵo de la tajlanda kuirarto. Ĝi precipe konsistas el bendoformaj riznudeloj (*Kuai Tiau*, ก๋วยเตี๋ยว), kaj aldoniĝas kirlitaj ovoj, fiŝsaŭco (*Nam Pla*, น้ำปลา), pasto el la guŝoj de tamarindo, hakita ajlo, papriko (do kapsika pulvoro), mungfabaj ŝosoj, sekigitaj salikoketoj kaj laŭelekte viando aŭ marfruktoj. La plado dekoriĝas per erigitaj arakidoj kaj folioj de kultiva koriandro, tranĉetoj de limeo, vintraj cepoj, foje eĉ per peceto de floro de bananarbo. Aldone kutime serviĝas diversaj spicoj (papriko, acide marinitaj kapksitetoj, fiŝsaŭco kaj sukero), en etaj bovloj, per kiuj eblas individue variigi la guston.

Dum la Dua Mondmilito la tiutempa tajlanda ĉefministro *Luang Phibul Songkhram* deklaris la manĝaĵon "nacia plado", por redukti la landan konsumadon de la tiutempe deficita rizo. Post la milito, kiam la ŝtato en 1946 devis pagi 1,5 milionojn de tunoj da rizo pro militokompenso al Britio, la propagando por la "nacia plado" daŭris. Por la produktado de rizfaruno por la riznudeloj ankaŭ uzeblas rompitaj rizgrajnoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Pad Taj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* artikolo *How to make perfect Pad Thai* en la brita gazeto *The Guardian* la 30-an de majo 2013 (angle)
Koordinatoj: 47° 34′ 24″ N 4° 02′ 40″ O﻿ / ﻿47.57333 °N, 4.04444 °O﻿ / 47.57333; 4.04444 (mapo)

**Blacy** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 90 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Geografio
---------

Blacy etendiĝas sur 9.06 km², kaj havis 90 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 9.9 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

Historio
--------

La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ino Nadine Legendre, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Blacy apartenas al la kantono de L'Isle-sur-Serein, kies ĉefurbo estas L'Isle-sur-Serein. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avallon, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Yonne
* Kantono de L'Isle-sur-Serein
Granda Moskeo de Dubajo.
La **Granda Moskeo** (en araba: مسجد دبي الكبير) estas moskeo en Dubajo, Emirlando Dubajo, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj. Ĝi estas inter la teksila soŭko kaj la Dubaja Muzeo apud golfet-rojo en la areo Bur Dubajo. Origine konstruita en 1900, detruita kaj rekonstruita en 1960, ĝi suferis pluan rekonstruon en 1998. Ĝi nun povas enhavi ĝis 1,200 adorantojn. Ne-islamanoj ne rajtas eniri en la moskeo, escepte en la minareto kie oni rajtas foti. La moskeo estas la kerno de la religia kaj kultura vivo de Dubajo.

Arkitekturo
-----------

La plej alta trajto de la moskeo estas la 70-metra minareto, nome la plej alta en Dubajo, kiu similas al lumturo. La sablo-grizaj muroj estas ĝenerale senornamaj, sed estas granda skribaĵo el la Korano supre de la kvin kolonoj de la enireja fasado, kiu staras sur mallalta ŝtupareto de ses ŝtupoj. La 45 malgrandaj kaj naŭ pli grandaj kupoloj kun la alta minareto kovras la tegmenton de la Granda Moskeo. La lignaj fenestroj montras man-faritajn vitralojn kaj estas kongruaj kun la malnova urbo de Bur Dubajo, kaj ties minareto estas desegnita en Anatolia arkitektura stilo. Vizitantoj al la moskeo devas vesti konservative.

25° 15′ 52″ N 55° 17′ 48″ O﻿ / ﻿25.26444 °N, 55.29667 °O﻿ / 25.26444; 55.29667 (mapo)

Notoj
-----

1. 1 2 3   Thomas,Gavin (3a de septembro 2009). Frommer's Dubai and Abu Dhabi Day by Day. John Wiley & Sons. pp. 41–42. ISBN 978-0-470-68459-7.
2. 1 2   Lyons, Colette (06/12/2010). The Unofficial Guide to Dubai. John Wiley & Sons. p. 187.
3. ↑   "Lonely Planet review for Grand Mosque". Lonely Planet. Alirita la 3an de julio 2019.
4. ↑   Thomas, Gavin (03/09/2009). Frommer's Dubai and Abu Dhabi Day by Day. p. 41.

* Kategorio Granda Moskeo (Dubajo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Cousolre (stacidomo). |

**Cousolre** estas franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis 2 362 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Geografio
---------

Cousolre estas unu el la vilaĝoj lokitaj ĉirkaŭ Solre-le-Château. La areo de Solre-le-Château troviĝas tute okcidente de la departemento, proksime al la landlimo kun Belgio kaj en natura regioneto kromnomita "Solrezis", inter la urbetoj Maubeuge kaj Fourmies.

La vilaĝo Cousolre troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe, kaj do cetere situas en alia natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarbaroj kaj etaj vilaĝoj. Cousolre etendiĝas sur 20,98 km².

Cousolre estas trafluata de la rivereto Thure. La kvartalo Reugnies estas cetere trafluata de la Hante.

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Vidindaĵoj
----------

Inter la plej vidindaj monumentoj de Cousolre estas la kapelo *Bon Dieu de Pitié* kaj la loka preĝejo dediĉita al Sankta Marteno.

Lokaj famuloj
-------------

La plej famaj loĝantoj de Cousolre estis Aldegonda de Maubeuge kaj ties fratino Sankta Waudru, filinoj de Sankta Walber kaj Sankta Bertille.

Loka historiisto nomita Alfred Jennepin verkis la historian kronikon de tiu vilaĝo, ekde la romia epoko ĝis la 19-a jarcento.

Administrado
------------

Cousolre apartenas al la kantono de Solre-le-Château, kies ĉefurbo estas Solre-le-Château. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avesnes-sur-Helpe, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.

Bildaro
-------

* UrbodomoUrbodomo
* KioskoKiosko
* Kapelo Bon Dieu de Pitié de Cousolre (1558)Kapelo Bon Dieu de Pitié de Cousolre (1558)

* Preĝejo Saint-Martin de CousolrePreĝejo Saint-Martin de Cousolre
* Placo en CousolrePlaco en Cousolre

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Kantono de Solre-le-Château
* Cousolre (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* france Oficiala retejo
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Nyctyornis** |
| --- |
|  |
| Blubarba abelmanĝuloBlubarba abelmanĝulo |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Koracioformaj *Coraciiformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Meropedoj *Meropidae* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
| Genro  |
| ***Nyctyornis***Jardine & Selby, 1830 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| specioj |
| *Nyctyornis amictus*
*Nyctyornis athertoni* |
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Nyctyornis  |

 |
| v • d • r |

***Nyctyornis*** estas genro de abelmanĝuloj, preskaŭpaserinaj birdoj de la familio Meropedoj. Estas nur du membroj de tiu grupo, kiuj loĝas en tropika suda kaj sudorienta Azio.

* Ruĝbarba abelmanĝulo, *Nyctyornis amictus*
* Blubarba abelmanĝulo, *Nyctyornis athertoni*

Kune kun la Purpurbarba abelmanĝulo, *Meropogon forsteni*, ili formas la subfamilio *Nyctyornithinae* de **barbaj abelmanĝuloj**, kiu estis levita de Charles Sibley en jusaj versioj de sia komputera mondolisto al nivelo de familio kiel *Niktiornitedoj*. Ĉiuj aliaj abelmanĝuloj apartenas al la subfamilio *Meropinae* kaj genro *Merops*.

Kiel la aliaj abelmanĝuloj, la specioj de la genro *Nyctyornis* estas **kolorplenaj birdoj** kun **longaj vostoj, longaj subenkurbitaj bekoj kaj pintaj flugiloj**. Ili estas grandaj abelmanĝuloj (Bluabarba estas la plej granda inter abelmanĝuloj), ĉefe verdecaj, kun specifa vizaĝa koloro kiu indikas la specifan nomon. Tiu koloro etendiĝas iome suben el la gorĝo por formi la nomitan "barbon", kio siavice nomigas la tri speciojn de la subfamilio.

Kiel aliaj abelmanĝuloj, ili manĝas ĉefe insektojn, ĉefe abelojn, vespojn kaj krabrojn, kiuj estas prenataj dumfluge, sed ili havas tre diferencan strategion. Ili ĉasas solaj aŭ en paroj, pli ol en aroj, kaj sidas senmove longe antaŭ persekuti sian predon. La Blubarba abelmanĝulo ankaŭ grimpas inter foliaro serĉante insektojn, kaj foje abeloj estas allogataj de la brilblua barbo de la ripoza birdo, missupozante floron.

La grando kaj pli rondoformaj flugiloj donas al la specioj *Nyctyornis* pli pezan flugilfrapon malpli gracia ol tiu de la genro "Merops*.*

Kiel aliaj abelmanĝuloj, ili nestumas en tuneloj elfositaj en sablaj bordoj, sed ne formas koloniojn.

Referencoj
----------

* C H Fry & Kathie Fry; illustrated by Alan Harris.  (2000) *Kingfishers, Bee-eaters and Rollers*. Princeton University Press. ISBN 0-691-04879-7.
**Antal KOCH** [koĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Koch Antal** estis hungara geologo, paleontologo, profesoro, instruisto, membro de Hungara Scienca Akademio (1894). Lia filo estis Nándor Koch, krome lia parenco estis Sándor Koch.

Antal Koch  naskiĝis la 7-an de januaro 1843 en Hungara reĝlando, en Zombor (nuntempa Sombor en Serbio. Li mortis la 8-an de februaro 1927 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Antal Koch frekventis gimnaziojn en Kalocsa kaj Baja, poste universitaton en Pest (urbo) inter 1861-1865. Li komence instruis en gimnazio, sed ekde 1867 jam en universitato de Pest. En 1869 li ekhavis postenon en la ĵus fondita *Hungara Ŝtata Geologia Instituto* baldaŭe li plulernis en Vieno kaj Bonn. En 1872 li komencis instrui en Universitato Kolozsvár, kie li establis la geologian instituton, kies gvidanto estis. En ELTE li estis katedrestro inter 1895-1913. En 1916 li prenis nobelan nomon *bodrogi*. Li okupiĝis pri ĉiuj branĉoj de geologio, nepre menciindaj liaj esploroj en Transilvanio kaj Fruška Gora (tiam apartenaĵoj de Hungario). Li longe redaktis Erdélyi Múzeum kaj aliajn revuojn.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Földtani tanulmányok Eperjes környékén* (1868)
* *Górcsövi kőzetvizsgálatok* (Ekzamenoj de mineraloj per mikroskopo), (1872)
* *Erdély ásványainak kritikai átnézete* (Kritika trarigardo de mineraloj de Transilvanio), (1885)
* *A Fruskagóra geologiája* (1895)

Memorigiloj
-----------

* memormedalo "Koch Antal" fondita en 1969

Fontoj
------

* biografio kun foto
* hungarlingva biografio

* Kategorio Antal Koch en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 447155
* GND: 117527106
* VIAF: 71379863
* ISNI: 0000 0000 8016 2739
* SUDOC: 200249339
* BNF: 102188643
 |
Koordinatoj: 47° 43′ 48″ N 3° 57′ 38″ O﻿ / ﻿47.73000 °N, 3.96056 °O﻿ / 47.73000; 3.96056 (mapo)

**Annay-sur-Serein** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 244 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2008.

Geografio
---------

Annay-sur-Serein etendiĝas sur 27 km², kaj havis 244 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 9 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo. 

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Historio
--------

La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. 

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Jean-Marie Maurice, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Annay-sur-Serein apartenas al la kantono de Noyers, kies ĉefurbo estas Noyers. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avallon, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Noyers
Ŝablono:Informkesto insulo/zorgado/areo mankas

La insulo **Cousine** ("kuzino") kovras areon de 25 hektaroj (0,25 km²) kaj estas inter la pli etaj el la 115 insuloj de la Sejŝeloj. La insulo situas 6 kilometrojn okcidente de Praslin, la dua plej granda insulo de la arkipelago, kaj 2 kilometrojn sudoriente de la najbara insulo Cousin ("kuzo").

La insulo *Cousine* estas signifa rifuĝejo de raraj regionaj specioj de bestoj kaj plantoj. Krom la sejŝela testudego interalie oftas gekoj. Krom raraj specioj de malmaraj kantobirdoj kiel la Sejŝela kanbirdo, *Acrocephalus sechellensis* kaj *Copsychus sechellarum*, kiuj parte estis portitaj ĉi-tien de la najbara insulo Frégate, ankaŭ ekzistas pluraj specioj de marbirdoj kun imprese multaj ekzempleroj. La ekologia ekvilibro de homa, besta kaj planta vivo tre atentiĝas, kaj sekve la insulo estas ŝatata celo por ekoturistoj.

Historio
--------

La insulo en la 18-a jarcento estis malkovrita de eŭropaj maristoj kaj ekde la jaro 1787 loĝata de franciaj koloniigaj setlistoj. La el Eŭropo kunportitaj katoj kaj hundoj, kiuj ĉasis sur la insulo, rapide malmultigis la antaŭe tie ekzistintajn bestospeciojn. La kreo de grandaj plantejoj pri tabako kaj kokospalmoj krome draste malmultigis la lokajn speciojn da plantoj.

En la jaro 1992 komercisto el Sudafriko aĉetis la insulon, finis la plantejan kultivadon de tabako kaj kokoso kaj deklaris sian volon rekrei la originan ekologian staton de la insulo. Tiucele li ekigis renaturigan programon. Komence la el Eŭropo enportitaj dombestoj kiel katoj kaj kokoj kaptiĝis kaj portiĝis al la najbara, pli granda sejŝela insulo Praslin. Samtempe komenciĝis la kolektado kaj forprenado de ĉiuj ne-lokaj plantoj kiel tabako- kaj kafo-plantoj, kokospalmoj, bambuoj, papriko- kaj cinamo-plantoj. Kvankam kokospalmoj origine ne hejmas sur la insulo, oni tamen lasis iujn malmultajn ekzemplerojn, ĉar sur preskaŭ ĉiuj tropikaj insuloj kokosnuksoj estas nature alportataj per la maraj ondoj kaj tiel ekkreskas sur tiuj insuloj. Anstataŭ la forprenitaj fremdaj plantoj, oni plantis milojn da lokaj arbospecioj (ekzemple *morinda*, *pisonia* aŭ *ochrosia*).

nature vivanta ŝejŝela testudego sur la insulo

Turismo
-------

Cele al la financado de la renaturiga projekto kreiĝis malgranda, ekskluziva hoteleto el pluraj bangaloj. Maksimume ok gastoj tie povas samtempe loĝi. La hotelestro kaj ornitologo komune respondecas pri la ekologia ekvilibro de la insula faŭno kaj flaŭro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Cousine (Sejŝeloj) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo pri la insulo
* raporto pri la insula mediprotektado en la anglalingva *Geographical Magazine*
**La grek-katolika preĝejo** estas jam profana ekspoziciejo, historia monumento en Hungario, en urbo Vác.

Historio
--------

En la frua 18-a jarcento komencis vivi grekaj komercistoj, baldaŭ alvenis serboj kaj similaj ortodoksuloj. Ili konstruis preĝejon ĉirkaŭ en 1793. La konsekro okazis en 1795. Trakonstruoj okazis en 1805 kaj 1824 (supozeble en 1805 la turo estis konstruita). Nombro de la grekokatolikoj malpliiĝis dum la 20-a jarcento, tial la eklezio vendis la preĝejon al la urbo en 1963. La uzanto profitis ĝin muzeo, kie okazas ekspozicioj escepte la vintran sezonon. La nuntempa nomo estas Muzeo "Tragor Ignác" (Ignác Tragor).

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas laŭ la trotuaro inter loĝdomoj. En la fasado meze la turo altiĝas, la turopinto estas bulboforma. sed flanke ankaŭ po unu turetoj reliefas, ili estas pli malaltaj, ol la navo. La absido estas duonronda.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* Arkivigite je 2019-04-13 per la retarkivo Wayback Machine

Fasado

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


* 
* TuroTuro
* 
* AbsidoAbsido
**Kiki Lima** (*Euclides Eustáquio Lima*) estas la plej elstara pentristo de Kabo-Verdo. Li naskiĝis la 15-an de aprilo 1953 en Ponta do Sol, Santo Antão. Li lernis desegnon per koresponda kurso (1974-1975), skulpturan kurson en Lisbono (1984-1985) kaj finis la superan kurson de dizajno en Supera Lernejo de Belartoj de Lisbono (1985-1990). Li pentras ekde 1974, sed nur dum la 1980-aj jaroj li fiksis sian viglan stilon. Ĝenerale la temo de la pentra verko de Kiki Lima estas la homo de Kapo-Verdo mem, kaj unuope (ordinare infano kaj virino), kaj grupe (ordinare dum laboro, danco, muzika grupo). Lia tekniko varias inter la esprimismo(ekspresionismo) de la figuroj kaj la impresionismo de ties karakterizaj ritmo kaj koloroj, kiuj ĉe li evoluis de la brunaj tonoj de la unuaj pentraĵoj ĝis la uzo de fortaj koloroj, precipe la blua kaj la oranĝa. 
Paralele al la pentrarto li verkas poemojn kaj muzikaĵojn. Li aŭtoris sondiskoj, kreollingve verkitaj ("Tchuva" kaj "Midj Má Tambor"), ambaŭ registritaj en Portugalio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* portugale Kiki Lima ĉe artistoj portugalparolantoj
* portugale Biografio kaj ekspozicioj de Kiki Lima Arkivigite je 2009-03-22 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 245288
* VIAF: 99358535
* ISNI: 0000 0000 6980 9562
 |
**Kika** estas hispana filmo de 1993 verkita kaj reĝisorita de Pedro Almodóvar. Produktoris ĝin lia frato Agustín Almodóvar, kaj en ĝi stelulis Verónica Forqué kaj Victoria Abril, dum Peter Coyote kaj Rossy de Palma estis en duarangaj roloj.

Intrigo
-------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

Kika (Verónica Forqué) estas naiva ŝminkistino kiu iam ricevas tre specialan peton: ŝminki mortinton, altira fotisto nomita Ramón (Àlex Casanovas). Tamen tiu reale ne estas mortinta kaj nur suferis atakon, pro kio la laboro de la ŝminkistino reagigas lin rezulte en la enemiĝo je ŝi. La duonpatro de Ramón, malfidinda kaj seksalloga viro, laŭ la fotisto estas la responsulo de la morto de lia patrino, kaj vivas kun ili. La frato de la vireca servistino de Kika perfortas ŝin kaj sekve faras ŝin protagonisto de televida "realeca programo", kiun estras kruela kaj rankora virino, Cara Cortada (Victoria Abril). 

**Averto: *Malkaŝado de la intrigo de la rakonto ĉi tie finiĝas.***

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Kika en la hispana Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 818028
 |
La **grekokatolika preĝejo Alveno de Sankta Spirito** estas historia monumento en vilaĝo Zemplénagárd (Hungario).

Historio
--------

Kirko ekzistis jam en tiu loko en la 13-a jarcento. Pli nova kirko dediĉita al Johano Krizostomo estis konstruita en 1451, sed oni profitis kelkajn subajn partojn de la pli frua konstruaĵo. Signifa trakonstruo okazis en 1778. Pli novaj jaroj estas legeblaj en ĉefa ŝtono super la enirejo: 1829, 1981.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en mezo de la vilaĝo sur malalta monteto. En mezo de la simetria fasado la kvadrata turo reliefas. La enirejo povas esti tra la turo. La turo, navo kaj oklatera absido havas apogpilierojn. La sanktejo situas (laŭ la kutimoj) en la orienta flanko. Sakristio aliĝas al la navofino.

Kermeso okazas en dimanĉo de Pentekosto.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun foto
* hungare kun foto Arkivigite je 2019-07-20 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Großes Wörterbuch Deutsch-Esperanto** (Granda Vortaro Germana-Esperanto) estas unudirekta vortaro verkita de Erich-Dieter Krause. Ĝi aperis fine de majo 2007 ĉe la eldonejo Buske en Hamburgo kun amplekso de 1679 paĝoj. Ĝi baziĝas sur la mezgranda Wörterbuch Deutsch-Esperanto de la sama aŭtoro de 1983 (2-a eld. 1993), kiun ĝi tamen vaste pliampleksigas kaj transpasas.

Laŭ ĝia antaŭparolo, la vortaro "enhavas ĉirkaŭ 160 000 leksikajn unuojn (t.e. kapvortoj, vortkunmetoj, parolturnoj) kaj konsekvence estas la plej ampleksa dulingva vortaro iam ellaborita en la mondo". Malgraŭ tio ĝi ne estis same favore recenzita kiel la alidirekta vortaro Esperanto-germana de Krause de 1999.

Sur ĝia dorso legeblas, ke la vortaro entenas i.a. "la kompletan vortotrezoron de la ĉiutaga lingvo". Tamen tiu ĉi aserto ne estas ĝusta, ĉar multaj gravaj germanaj vortoj kiel ekz. "Browser" (retumilo), "Fronleichnam" (Kristokorpa Festo), "Hauptschule" (baza mezlernejo), "Müsli" (muslio aŭ grenkaĉo) aŭ "Sperrmüll" (grandampleksa rubo) mankas en ĝi.

Aliaflanke, la vortaro enhavas multe da malpli gravaj vortoj kiel ekzemple "Chezroniter" ("ĥecronidoj"), "Schwarzbraunelle" ("nigragorĝa pronelo") aŭ "Schwarzschuppenröhrling" ("strobilforma boleto"), kiuj eĉ ne troveblas per Guglo.

La vortaro entenas ankaŭ multege da terminoj "el ĉiuj faklingvaj sferoj". Tamen en kelkaj fakoj la aŭtoro ne liveras aŭ erare tradukis kelkajn el ĝiaj gravaj terminoj. Tio videblas ekzemple ĉe asekuraj terminoj, kie li evidente ne uzis la Asekuran terminaron seslingvan de Marc Vanden Bempt. Pluraj esperantistoj esprimis la opinion, ke la ĉefa manko de la verko estas, ke la aŭtoro ne serĉis kunlaborantojn kun profundaj terminologiaj scioj el diversaj fakoj.

La alidirekta Großes Wörterbuch Esperanto-Deutsch de Erich-Dieter Krause aperis jam en 1999 kun amplekso de 882 paĝoj kaj 80 000 kapvortoj. Ambaŭ kune estas la ĉefaj referenc-verkoj de pli malgrandaj germanaj vortaroj, ekzemple de tiu de Ulrich Matthias kaj Dietrich M. Weidmann (2008).

Literaturo
----------

* **2008**: Haupenthal, Reinhard. Ein Beitrag zum Begräbnis des Esperanto? - kritische Anmerkungen zum großen Wörterbuch Deutsch-Esperanto von Erich-Dieter Krause. [Ĉu kontribuo por la enterigo de Esperanto? - kritikaj rimarkigoj pri la granda vortaro germana - Esperanto de Erich-Dieter Krause]. Saarbrücken: Ed. Iltis 2008, 43 p. ISBN 978-3-932807-72-5 (recenza eseo en la germana)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Foto de la titol-paĝo kun mallonga recenzo
* Recenzo de Petro de Smedt (en la revuo Monato)
* Prezento de la vortaro en la retejo de la eldonejo Buske germane
* Recenzo de Ulrich Matthias (en Esperanto)
* Recenzo de Andy Künzli germane
* Recenzo de Detlev Blanke en „Interlinguistische Informationen" (IntI), 16 (2007), Nr. 62-63 (1-2/2007), p. 5-8
**La grek-katolika paroĥa preĝejo profeto sankta Elija** (origine hungare *Szent Illés próféta-templom*) estas eklezia konstruaĵo en urbo Demecser (Hungario).

Historio
--------

Iu loĝanto donacis parcelon por konstrui kapelon en 1987. Post 3 jaroj jam estis preta la kirko kaj estis konsekrita en 1991 fare de Szilárd Keresztes. Tiam kaj pli frue la grekkatolikoj apartenis al paroĥo de Nyírtass. En 1992 Demecser estis levita paroĥo kun 3 filioj. Kampanilo estis konstruita en 2007.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas en korto, maldekstre troviĝas la menciita kampanilo, dekstre ŝtona kruco. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, kiu komenciĝas kun antaŭĉambro. La plej supre simbola turo (ornamaĵo) estas videbla. Depost la navo supozeble la pastra loĝejo troviĝas. Interne la ikonostazo kun 28 bildoj estis kreita en 1997. La unua bildo prezentas Sanktan Antonion.

Kermeso okazas en la 20-an de julio.

Fontoj
------

* hungare kun foto
* hungare kun foto
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Preĝejo Egido de Dionaskanto** estas grekokatolika historia monumento en Hungario, en urbo Debrecen. Ĝi estas sidejo de metropolito.

Historio
--------

Ĝis 1899 la grekokatolikoj de Debrecen apartenis al Hajdúdorog. En la sekva jaro jam kapelo funkciis en luita ĉambro. La preĝejo estis konstruita inter 1907 kaj 1910. Antaŭ komenco de la 1-a mondmilito la administracio ricevis pakaĵon, kiu eksplodis. 3 homoj mortis, aliaj vundiĝis.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola laŭ placo formanta grekan krucon. La fasado estas malsimetria, la turo altiĝas maldekstre. Ĝi estas kvadrata en la suba parto, pli supre ĝi transformiĝas al oklatera turo. La turopinto estas kupolo. Ornamaĵoj de la fasado estas la granda fenestrorozo kaj timpanoj en 3 niveloj. La konstruaĵo en la centro havas grandan kupolon. La absido estas plurlatera kaj iomete malpli alta kaj larĝa, ol la navo. Interne estas signifaj diferencoj de la ceteraj grekokatolikaj preĝejoj, ĉi tie mankas ikonostazo sed estas benkoj por sidi kaj orgeno. La altaro kaj predikejo estas originaj, sed la origina altara bildo pri Egido de Dionaskanto estis forigita en 1950, la posta pentraĵo prezentas la reviviĝantan Kriston. Ferenc Lohr pentris la freskon en la sanktejo pri Egido de Dionaskanto. La navo estis pentrita en 1950-1958 fare de Géza Szegedi Molnár. Menciindaj ankaŭ la vitraloj.

Kermeso okazas en la 1-an de oktobro.

Fontoj
------

* 
* 
* 

La preĝejo en 1937
Flanko de la preĝejo en 1939

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Glacifida dometo ĉe Belvedere-parko, de ĉ. 1863
Interno
En la parko de Kastelo Belvedere en Vajmaro, Germanujo, apud la strato kondukanta suden al Possendorf kaj Vollersroda, troviĝas la ĉ. en la jaro 1863-a konstruita **glacimagazeneto kun ŝtona benko kaj florkorbo** (germane: *Eishaus*). La korbo estas kontraŭe al la ŝtona benko al kiu mankas apogilo - sed ĉeestas volutoj ĉe la sid-ero. La piedoj dekoraciitis per triglifoj. Ambaŭ estas el grejso. La tuto kreitis dum la regado de grandduko Karlo Aleksandro por kiu ĝi estis kvazaŭ fridujo. Poste ne plu faritis gravaj ŝanĝoj en la Belvedere-parko.

La magazeno havas la formon de eta kapelo. Sur la selotegmento estas ŝajnkampanila aldonitaĵo. Interne estas ilaro servinta al glacielhakado, nome segilo kaj tenilo. Malsupren estas la porglacia foso en cilindra formo kiu estas plurajn metrojn profunda kaj plurtavole masonita. Inter la tavoloj estas aeraj spacoj por izoli la frigidon. La ĉirkaŭantaj arboj zorgis pri ombro kaj protektis la dometon kontraŭ rekta suna alradiiĝo. Ĉeestis ankaŭ propra kluzosistemo. La divido de la glaciaj aĵoj estis dura laboro kion atestas la videblaj ilegoj. De la glacidometo ankaŭ konserviĝis plano. Proksime de ĝi troviĝas la ĉ. 1780 farita Schirmteich-lageto kiu ankaŭ servis por glaci-gajno post 1860.

La dometo kune kun ŝtona benko kaj florkorbo staras sur la listo de la monumentprotektotaj kulturaĵoj de Vajmaro.

Notoj
-----

1. ↑  Hans-Joachim Leithner: *Gestaltete Landschaften* (WeimarWissen 2: Teilband 2.1.: *Parkanlagen in Weimar.* Eldonis Hans-Joachim Leithner, Weimar 2021, p. 72 ss.)
2. ↑  Denkmalliste der Stadt Weimar, 2013

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Glacifrida dometo (Vajmaro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* "Der Kühlschrank des Großherzogs", Klassik Stiftung Weimar

50.94678111.34735Koordinatoj: 50° 56′ 48,4″ N, 11° 20′ 50,5″ O (mapo)
Distriktoj de Kantono Lucerno
Kantono Lucerno konsistas el 5 administraj unuoj, kiuj ĝis 2007 en la germana lingvo nomiĝis *Ämter*, sed laŭ la en 2007 akceptita nova kantona konstitucio estos nur ankoraŭ elekto- kaj tribunaldistriktoj.

La areoj de la kovritaj de la kvin lagoj de Baldegg (5,23 km²), Hallwil (1,52 km²), Sempach (14,38 km²) kaj de Zugo (2,42 km²) kaj Kvarkantona Lago (40,78 km²) estas teritorioj, kiuj apartenas al neniu distrikto. Tial la tuta kantona areo estas pli granda ol la sumo de la areoj de la kvin distriktoj.

Listo de la lucernaj distriktoj
-------------------------------

Jen la listo de la lucernaj distriktoj je la 1-a de januaro 2009:

| **Distrikto** | **Loĝantoj**(2007-12-31) | **Areo**en km² | **Ĉefloko** | **Nombro dekomunumoj** |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Entlebuch | 18'319 | 410.13 | Schüpfheim | 9 |
| Hochdorf | 64'108 | 183.95 | Hochdorf | 14 |
| Lucerno | 166'307 | 259.92 | Lucerno | 19 |
| Sursee | 67'305 | 302.04 | Sursee | 22 |
| Willisau | 47'436 | 336.99 | Willisau | 24 |
| **Totale** (5) | 363'475 | 1493.03 | Lucerno | 88 |
|

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Distriktoj de Kantono Lucerno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La distriktoj de Kantono Lucerno sur la retejo de la kantono Arkivigite je 2010-12-07 per la retarkivo Wayback Machine

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Kantono Lucerno |
| --- |
| Entlebuch • Hochdorf • Lucerno • Sursee • Willisau |  |

 |