recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**PAPP László** (n. 25-an de marto 1926, Budapeŝto – m. 16-an de oktobro 2003, Budapeŝto) estis trifoja olimpika ĉampiono de Hungario. Li akiris la oran medalon en 1948 (Londono, mezpezo), en 1952 (Helsinko) kaj en 1956 (Melburno, meza pezpezo).

Li kunlaboris de 1953 ĝis 1962 kun la legenda majstrotrejnisto, Zsigmond Adler.

Li komencis sporti en 1945 ĉe BVSC kaj akiris Eŭropan ĉampionecon en 1949 en mezpezo, en 1951 en granda ŝanĝopezo, krom tio li dekfoje gajnis hungaran ĉmpionadon (mezpezo 1946, 1947 kaj 1954, granda ŝnĝopezo 1952, 1953, 1955 kaj 1956, en grupo 1950, 1952 kaj 1953). Li plukonkursis ekde 1957 kiel profesiulo kaj estis en 1962, 1963, 1964 eŭropa ĉampiono de la mezpezo. Oni ne permesis al li la ekbatalon por la profesia mondĉampiona titolo.

Li retiriĝis en 1964 kaj ĝis 1968 agadis kiel trejnisto en la boksa klubo de FTC, en 1968-69 kiel konsilisto de la Budapesti Honvéd. Li iĝis en 1970 majstrotrejnisto, kapitano kaj gvidanta trejnisto de la hungara boksista asocio de 1971 ĝis 1977, kaj de 1979 ĝis 1992. Li laboris en 1978–79 kiel majstrotrejnisto de Óbuda Tsz SE.

Li ricevis multajn rekonojn: krom la hungaraj ŝtataj distingoj, honorinsignon de la Internacia Olimpika Komisiono en 1982, li ricevis en 1989 la WBC-zonon kiel la plej elstara amatora kaj profesia mezpeza boksisto. Li iĝis en 1991 membro de la Klubo de Nemortuloj, en 1992 eterna honora prezidanto de la Hungara Boksista Asocio. Li ricevis en 1999 titolon de la plej elstara hungara sportisto de la jarcento.

Oni elektis lin en 2001 al Boksista Halo de Famuloj (Hall of Fame).

Ceteraj
-------

Lian karieron surscenigas la filmoj kiel Pezaj gantoj (Nehéz kesztyűk (1957)), La valo de la vangobatoj estas miraklaj.

La Budapeŝta Sportareno portas ekde 2004 lian nomon.

* Kategorio László Papp (olimpika ĉampiono) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 179749
* GND: 137536674
* LCCN: n2004151785
* VIAF: 53550728
* ISNI: 0000 0000 7883 1235
 |
**László Romics** [lAslO romiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Romics László** estis hungara kuracisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2001).

László Romics  naskiĝis la 26-an de oktobro 1936 en Érd. Li mortis la 30-an de julio 2011 en Budapeŝto.

Kuracejo Romics László

Biografio
---------

László Romics studis en Medicina Universitato de Budapeŝto inter 1956-1962, poste li laboris en la universitata hospitalo. En 1982 li estis nomita direktoro en alia malsanulejo, sed post 3 jaroj li revenis al la pli frua hospitalo, krome li iĝis katedrestro en la universitato. Li doktoriĝis en 1994 antaŭ la akademio. Li estis rektoro inter 1996-1999. Li okupiĝis precipe pri efikoj de la manĝado. Li ricevis memormedalojn kaj premiojn inter 1992-2011 (la lastan jam postmorte).

Verkaro (elekto)
----------------

* *A lipoprotein frakciók megoszlása arteriosclerosis obliteransban szenvedő férfiakban* (1989)
* *Plasma lipoprotein (a) Concentration and Phenotypes in Diabetes mellitus* (1993)
* *Lipidszintcsökkentő kezelés és rhabdomyolysis* (2003)

Memorigiloj
-----------

En Érd kuracejo prenis la nomon "Romics László" (vidu la foton!).

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio



* Kategorio László Romics en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Portalo pri Biografio
Mapo de la urbo Braziljo
**Lucio Marcel Pereira Ribeiro Lima Costa** (en la portugala : **Lúcio Marçal Ribeiro Lima Ferreira Costa;** la 27-a de ‏februaro 1902, Toulon - la 13-an de junio 1998, Rio-de-Janejro ) estis grava arkitekto kaj urboplanisto brazila. Costa estis unu el la plej gravaj en la modernisma fluo en Brazilo kaj estas plej bone memorata pro la planado de la urbo Braziljo en 1956.

Vivo
----

Costa naskiĝis en Francio de brazilaj gepatroj kaj edukiĝis en Anglio kaj Svislando ĝis 1916. Li diplomiĝis pri arkitekturo ĉe Rio-de-Janejro en 1924 .

Liaj arkitekturaj verkoj estis karakterizitaj per kombinaĵo de la tradicia konstruado de Brazilo, la "brazila baroko" kaj la konsiderinda influo de moderna arkitekturo, kiu ekfloris en liaj tagoj kiel juna arkitekto. Inter 1930 kaj 1932 li kunlaboris kun la rusa arkitekto Gregory Warszczyk, futuristo, kiu efektive unue alportis modernismon al Brazilo.

En 1936, Costa invitis La Corbusier esti partnero en la projektado de la novaj oficejoj de la brazila Ministerio pri Edukado kaj Sano kiel protesto kontraŭ la decido projekti ilin laŭ la artdekora stilo fare de Archimedes Memoria, alia brazila arkitekto. Ĉi tiu invito jam kaŭzis disputon pri la loko de moderna arkitekturo en Brazilo.

Fine de la 1930-aj jaroj Costa aliĝis al Oscar Niemeyer kaj kunplanis la brazilan pavilonon por la Novjorka Internacia Foiro en 1939, projekto en kiu la influo kaj modernisma koncepto de La Corbusier estis bonegaj. La amikeco inter ambaŭ daŭris eĉ dum la planado de la urbo Braziljo en la 1950-aj jaroj. En tiuj jaroj li projektis kune kun la franca arkitekto Charlotte Perriand la brazilan pavilonon en la Universitato de Parizo.

La planadon de la urbo Braziljo en 1956 estis multe influita de la planado de la urbo Chandigarh en Barato fare de La Corbusier, kelkajn jarojn antaŭe. La urbo estis projektita de Costa, dum Niemeyer projektis multajn el la registaraj kaj publikaj konstruaĵoj de la nova urbo. La planado de tiu ĉi urbo provokis multajn diskutojn, kiuj daŭras ĝis hodiaŭ, kaj servas kiel ekzemplo de modernisma urboplanado, kiu celis krei novan specon de urbeco. La projekto bazigis la urbon sur grandega areo laŭ grandeco kaj formo, kiu memorigas la formon de aviadilo kaj inkluzivis tre progresintan vojan sistemon. La ĉefaj akuzoj kontraŭ la projekto estas, ke la urbo estas efektive konstruita por aŭtoj kaj ne por piedirantoj, kio kreas trafikajn problemojn en la urbo, kaj havas severajn mediajn, sanajn, sociajn kaj ekonomiajn konsekvencojn rezultantajn de la konstruado de la urbo laŭ la stilo de vasta antaŭurbo.

Vidu ankaŭ
----------

* Braziljo
* Moderna arĥitekturo
* Oscar Niemeyer

* Kategorio Lucio Costa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Ridovics** [lAslO ridoviĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ridovics László** estas hungara pentristo, altlerneja instruisto.

László Ridovics  naskiĝis la 1-an de septembro 1925 en Szombathely.

Murpentraĵo de László Ridovics en Oroszlány: Dancistoj

Biografio
---------

László Ridovics studis en la lernojaro 1943 en libera lernejo de Károly Koffán, poste li akiris diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1951, sed en la lernojaro 1949 li havis stipendion en Leningrado. Lia ĉefinstruisto estis István Szőnyi. Inter 1951-1957 li instruis en arta gimnazio en Budapeŝto. Li havis denove stipendiojn inter 1956-1959, poste en 1964 en Romo. Li studvojaĝis al Aŭstrio, Italio, Francio kaj Germanio. Inter 1959 kaj 1967 li instruis en la Industriarta Altlernejo. Li ricevis 3 premiojn inter 1967- 1975. Li edziĝis en 1952, la edzino naskis 2 gefilojn.

El solaj ekspozicioj
--------------------

* Budapeŝto (1954, 1966, 1976, 1984, 1994)
* Szombathely (1967, 1970)
* Miskolc (1978)
* Pécs (1982)

El kolektivaj ekspozicioj
-------------------------

* Budapeŝto (1954, 1957, 1965, 1976)
* Arthalo Budapeŝto (1959)
* Hódmezővásárhely (1958)
* Venecia Bienalo (1962)
* Szombathely (1968)
* Tokio (1972)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Életképek (1961)
* Önarckép (1965)
* Tasi táj (1972)
* Szentendre (1996)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* József Gémes
* Géza Szily

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2018-08-05 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio László Ridovics en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 615921
* LCCN: n85134931
* VIAF: 8819811
* ISNI: 0000 0000 2807 271X
 |
**Theodor FUCHS** [fuĥs] (naskiĝis la 15-an de septembro 1842 en Prešov, Slovakio; mortis la 5-an de oktobro 1925 en Steinach am Brenner, Aŭstrio) estis aŭstra esperantisto, geologo kaj paleontologo.

Fuchs laboris en la Naturhistoria Muzeo de Vieno kaj dum ties komencaj tempoj grave kontribuis al ĝia geologia-paleontologia fako. Li esploris terciarajn sedimentojn en la Mediteraneo kaj la Viena baseno. Krome li instruis en la Universitato de Vieno kaj estis membro de Akademio por Sciencoj en Vieno. 

Li faris paroladojn pri Esperanto kaj aperigis kelkajn broŝurojn. Li tradukis fragmenton de la verko *Das Antlitz der Erde* de sia kolego Eduard Suess al Esperanto *(La vizaĝo de la Tero)* kaj la faman poemon *La vojo* al la germana.

Liaj postlasaĵoj troviĝas en la Arkivo pri Scienca Historio de la Naturhistoria Muzeo.

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 13734
* GND: 117540056
* VIAF: 35236894
* ISNI: 0000 0000 0979 0011
* NKC: mub20181010920
 |
**László Surján** [lAslO ŝurjAn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Surján László** estas hungara politikisto, ministro, parlamentano, kuracisto, patologo.

László Surján en 2014
László Surján  naskiĝis la 7-an de septembro 1941 en Hungario en Kolozsvár (nuntempa Cluj en Rumanio).

Biografio
---------

László Surján frekventis piaristan gimnazion en Budapeŝto, poste li lernis teologion 3 jarojn en akademio en Romo, fine li akiris kuracistan diplomon en Universitato Semmelweis en 1969. Post lernado li eklaboris en medicina universitata instituto kiel patologo. En 1983 li kandidatiĝis, post 3 jaroj li iĝis docento. Li aliĝis al la kristandemokratoj en 1989, en la sekva jaro li estis nomumita ministro pri popolbonstato (komprenu: sano), krome li ricevis mandaton en la parlamento. Li estis elektita deputito en 2004 en Eŭropa Parlamento, tial li abdikis pri la hungara parlamenta aneco. En 2009 li denove havis mandaton en Eŭropa Parlamento.

Li havas edzinon, kiu naskis 2 gefilojn.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

* Kategorio László Surján en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 520275
* VIAF: 121483667
* ISNI: 0000 0003 7478 9094
 |
**Luzerno** (*Medicago sativa*) estas plurjara herbo, apartenanta al la genro medikago, al la familio fabacoj (*Fabaceae*). Ĝi bone toleras sekecon, varmon kaj froston, ĝi havas elstaran produktemon. Ĝi estas bonkvalita paŝteja herbo kaj plibonigas la produktemon de la grundo. Oni uzas ĝin larĝ-skale por paŝtado, seka furaĝo (fojno) kaj kiel insilaĵon.

Luzerno altas 30–90 cm, la ŝosoj kreskas el la burĝonoj de la rizomo. Ĝi havas triopan folion kiel ĉe trifolio. Ĉe la supra parto de la tigo evoluas akselaj infloreskoj el floretoj. La frukto estas tordita, eta guŝo kun 2–8 grajnoj. Luzerno ŝatas la sunlumajn lokojn kaj moderan klimaton.

La ĉefa radiko de luzerno povas penetri en lozan grundon eĉ ĝis 15 m (tio klarigas la sekotoleron). La radiko de dumonataj junluzernoj penetras je 90 cm, tiu de 5-monataj je 180 cm.

Ĉar ĝi rapide sin regeneras kaj reproduktas, oni povas ĝin falĉi multfoje dum la jaro (en bonaj kondiĉoj eĉ 10-13-foje). Verda luzerno estas tre altvalora kaj bongusta, ĝi entenas proteinojn je 16% kaj mineralajn materialojn je 8% kaj estas riĉa je vitaminoj A-, E-, D-, kaj K.

La ĝermoj estas manĝataj en salatoj k.t.p.

La ĝermoj de luzerno

damaĝantoj
----------

* vintra rizima putriĝo
* bakteria velkiĝo
* luzerna kurkulio, luzerna skarabo, moteo,
* akridoj
* afidoj
* psiloj
* Alfalfa hay, cube and pellet supplier Arkivigite je 2017-09-15 per la retarkivo Wayback Machine

Sur humida kaj akvumata tereno ĝi ne restas pli ol 3 jarojn pro bakteria velkiĝo, kaŭzita de *Phytomonas insidiosum*.
  

* Luzerno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Luzerno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Luzerno en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
**Luanshya** estas grandurbo en Zambio.

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 13° 08′ S 28° 24′ O﻿ / ﻿13.133 °S, 28.400 °O﻿ / -13.133; 28.400 (mapo)Koordinatoj: 13° 08′ S 28° 24′ O﻿ / ﻿13.133 °S, 28.400 °O﻿ / -13.133; 28.400 (mapo)
* Areo:  km²
* Loĝantaro: 132.317 en 2010
* Supermara alteco: 1200 m
* Horzono: UTC + 2
* Telefonkodo: 260 2

Geografio
---------

Luanshya situas sur altebenaĵo en proksimeco de Ndola.

Historio
--------

Luanshya estis fondita en la frua parto de la 20-a jarcento, ĉar ankaŭ tie oni trovis kuproercojn. Ĉe la jarcento la minado jam ne etis ekonomia, spite tion, ke sub la tero kuŝas granda kvanto de kuproercoj.

### Historio pri trovo de kupro

Ĉasisto mortpafis antilopon. Kiam la ĉasisto iris al la antilopo, li ekvidis, ke kapo de la besto kuŝas sur kuproerco.

Trafiko
-------

Luanshya havas fervojon (kiu liveras nur varojn) kaj landovojon al Kabwe kaj Kitwe.

Klimato
-------

En Luanshya tropika klimato regas. La temperaturo varias inter 8-31 °C. Jare pluvas ĉ. 1200 mm. Inter aprilo-oktobro apenaŭ pluvas.

Fontoj
------

* Angla Vikipedio
* mapo
**László KOZMA** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kozma László** estis hungara inĝeniero, informadikisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1976).

László Kozma  naskiĝis la 28-an de novembro 1902 en Miskolc. Li mortis la 9-an de novembro 1983 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Kozma devenis el juda familio. Li frekventis mezlernejon en Szolnok, poste oni rifuzis la anoncon al universitato pro la juda deveno, tial li eklaboris en fabriko en Újpest. Helpe de la fabriko li ricevis diplomon en Brnon en 1930, poste li havis postenon en Antverpeno. En 1942 li hejmenvenis pro la nazioj, sed post 2 jaroj li estis deportita trudlaboristo en Mauthausen. Post la 2-a mondmilito li liberiĝis kaj en Budapeŝto li okupiĝis pri telefoncentraloj. En 1948 li ekinstruis en altlernejo, sed en la sekva jaro li iĝis katedrestro jam en universitato. Post monatoj li estis akuzita false kaj li ricevis 15 jarojn. Amnestio alvenis en 1954 pro la post-Stalina pli milda politiko. Li okupiĝis ankaŭ pri tiutempaj komputiloj. Li pensiuliĝis en 1972. Li ricevis premion Kossuth en 1948, poste 2 aliajn premiojn.

Verkaro (elekto)
----------------

* *A távbeszélő technika elemei* (1950)
* *The new digital computer of the Polytechnical University, Budapest* (1959)
* *Távbeszélőtechnika* (1965)
* *Egy Kossuth-díjas börtönévei* (Prizonaj jaroj de Kossuth-premiito), (2001)

Fontoj
------

* biografio kun foto

* Kategorio László Kozma en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 448594
* LCCN: n2004044142
* VIAF: 63398824
* ISNI: 0000 0001 0654 6336
* BNF: 11459795n
 |
**László Kalmár** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kalmár László** estas hungara arkitekto.

Urbodomo de Budaörs fare de Kalmár
László Kalmár naskiĝis la 19-an de septembro 1968 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Kalmár maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1987, poste 2 jaroj ekstudis en arkitektura altlernejo. Interrompe en 1993 li studis en Barcelono helpe de stipendio. Li akiris arkitekturan diplomon en la altlernejo en 1996. Lia plej grava instruisto estis Jenő Kapy. Ekde 1994 li laboris en arkitekturaj firmaoj, sed inter 1998–2000 li studis en majstra lernejo. En 2000 li fondis kun alia arkitekto propran atelieron. Ekde 2002 li havas postenetojn ankaŭ en pluraj universitatoj. Li ricevis premiojn inter 2004-2010.

Elektitaj planitaj konstruaĵoj kiel kunarkitekto
------------------------------------------------

* gimnastika halo en Gödöllő (2000)
* pligrandigo de urbodomo de Budaörs (2005)
* aertrafika sidejo (2012)
* pluraj familiaj domoj en la 21-a jarcento

Elektitaj ekspozicioj
---------------------

* Budapeŝto (2005, 2007)
* Berlino (2005)
* Krakovo, Hamburgo (2009)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* koncernaj paĝoj

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Kalmár (arkitekto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 693568
 |
**László Keszég** [lAslO kesEg], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Keszég László** estis hungara reĝisoro, aktoro, altlerneja instruisto.

László Keszég naskiĝis la 26-an de novembro 1970 en Subotica (Jugoslavio, nun en Serbio).

Biografio
---------

László Keszég apartenis al la hungara minoritato en Jugoslavio. Li akiris aktoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1985 en Budapeŝto, reĝisoran diplomon samloke post 2 jaroj. Liaj plej gravaj instruistoj estis István Horvai kaj Dezső Kapás, respektive László Babarczy. Li komencis sian reĝisoran karieron en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár), poste inter 2009-2012 li estis liberprofesiulo. Inter 2012-2016 li estis reĝisoro de Nacia Teatro (Miskolc), poste 2 jarojn li estis ĉefreĝisoro en Nacia Teatro (Szeged). Intertempe li estis foje-foje ankaŭ aktoro, li reĝisoris ankaŭ en nehungaraj (slovenaj, kroataj kaj rumanaj) teatroj, se ne paroli pri la filmaj taskoj. Ekde 2005 li instruis en la menciita altlernejo (jam universitato), Muzikarta Universitato Ferenc Liszt, Universitato de Kaposvár kaj Teatroarta Universitato sekcio Szentgyörgyi István. Lia vivkunulino estis Eszter Ónodi, en 2006 filo naskiĝis.

Liaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* William Shakespeare: *Dekdua Nokto aŭ Epifanio : aŭ kiel vi volas* - klaŭno (ankaŭ reĝisoro)
* Anton Ĉeĥov: *Platonov* - titolrolo
* Mihály Vörösmarty: *Czillei és a Hunyadiak* - Ladislao la 5-a
* en:Sarah Kane: Fedro -
* Mihail Bulgakov: La Majstro kaj Margarita - titolrolo

Liaj teatraj reĝisoraĵoj (elekto)
---------------------------------

* William Shakespeare:
	+ La Dresado de la Megero
	+ Perditaj Amopenoj
* Imre Madách: La tragedio de l' homo
* George Bernard Shaw: Pygmalion
* Ernő Szép: *Vőlegény*
* Dusán Sztevanovity–Gábor Presser: *A padlás*
* Sándor Weöres: *Holdbeli csónakos*

Liaj kinaj filmaj roloj (elekto)
--------------------------------

* *Határ* (1990)
* *Boldog születésnapot!* (2003) - Giuseppe
* *Nyitva* (2018) - laboristo

Liaj televidaj filmaj roloj (elekto)
------------------------------------

* *A Valencia rejtély* (1995)
* *Kisváros* (serio, 1998, 2000) - ostaĝprenanto; juvelrabisto
* *Hacktion* (serio, 2013) - Dragan

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* roloj

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

* Kategorio László Keszég en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 759954
 |



* Portalo pri Biografio
* Portalo pri Filmo
**László Tihanyi** [lAslO tihanji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tihanyi László** estas hungara komponisto, dirigento, muziklerneja kaj altlerneja instruisto, membro de Literatura kaj Arta Akademio.

László Tihanyi  naskiĝis la 21-an de marto 1956 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Tihanyi maturiĝis en muzikarta mezlernejo en sia naskiĝurbo, unu el liaj instruistoj estis István Fekete Győr. Li akiris diplomojn pri komponado-pedagogio en 1981, pri dirigentado en la sekva jaro en la Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt. Liaj plej gravaj instruistoj estis Rezső Sugár kaj András Kórodi. Li jam instruis dum la studentaj jaroj en la muzikarta mezlernejo inter 1978-1993, same en la Muzikarta Altlernejo ekde 1979. Li atingis la instruan rangon docento en 1999, en la sekva jaro habilitiĝo okazis, li estis vicrektoro inter 2000 - 2004. Li akiris sciencan gradon DLA. Intertempe en 1985 li fondis ĉambran orkestron, kiun li dirigentas kaj estas ankaŭ ties arta gvidanto. Li ricevis hungarajn, polan kaj germanan premiojn inter 1981-2002.

Elektitaj koncertoj
-------------------

* Budapeŝto, Muzikarta Altlernejo (1986, 1994)
* Torino (1988)
* Theater an der Wien (1992, 2002)
* Parizo (1995)
* Budapeŝta Ŝtata Operejo (2000)
* Novjorko (2007)

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* 2 szonáta Hommage a O. Messiaen (1977, por violono kaj piano)
* 1984: Szelek csendje (1984, por ĉambra orkestro)
* A Neptun átvonulása (1995 - 1996, por piano)
* Genitrix (2001 - 2007, opero)
* Clausula No. 4. (2012, por transversa fluto, aldviolono, violonĉelo kaj piano)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Szabolcs Sándor

Fontoj
------

* hungarlingva membiografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2019-07-06. Alirita 2019-07-06.

* Kategorio László Tihanyi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 649672
* GND: 123583101
* LCCN: n96002055
* VIAF: 47672936
* ISNI: 0000 0001 0969 2304
* BNF: 15899839h
* MBA: 2b096977-74b9-4c29-a075-fddc8b2b38b6
 |
**László Bagi** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun distinga vorteto **Bagi László Jr.** estas hungara grafikisto.

László Bagi  naskiĝis la 5-an de marto 1962 en Nyíregyháza.

Biografio
---------

László Bagi dum la lernojaroj korespondadis kun Victor Vasarely. Post lernado li iĝis mapisto, tamen li ĉiam interesiĝis pri la grafikaĵoj. Li trovis novan perspektivon en tiu arta branĉo pro uzo de komputila tekniko. Liaj grafikaĵoj levas la ebenon al 3 dimensioj. Li ĉerpas la motivojn el historio, naturo kaj etnografio.

Ekspozicioj
-----------

* Szentendre (2014)

Elektitaj artaĵoj
-----------------

* GalaksioGalaksio
* Nova Op-artNova Op-art
* Op-art koloreOp-art kolore
* Moderna teknikoModerna tekniko
* Pesilo de la TeroPesilo de la Tero

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Bagi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 627069
* LCCN: n96004562
* VIAF: 18940089
 |
**Literatura unio "Altaĵo** (beloruse Беларускае літаратурна-мастацкае згуртаванне "Узвышша": unio de belorusaj verkistoj, kiu ekzistis inter 26-an de majo 1926 kaj decembro de la jaro 1931. Estis fondita per grupo de eksajn membrojn de Literatura Unio "Junularo". Membroj de unio: Kuzma Ĉorni (prezidanto) Kandrat Krapiva (vicprezidanto) Uladzimir Duboŭka, Pjatro Hlebka,Zmitrok Bjadulja, Jazep Puŝĉa kaj aliaj. Unio eldonadis literaturan ĵurnalon "Altaĵo" (1927-1930) kaj verkarojn de siaj membroj.

Agado de unio
-------------

Laŭ progamaj dokumentoj de unio, nova vivo dum postrevolucia epoko ekis novajn tipojn de agado. Laŭ opinio de membroj de unio, atingi pinton de nacia literaturo estis eble per edukado kaj kreskigo de junaj talentoj, supero de imitaj tradicioj kaj fondo de originala nacia skolo en nacia literatura arto per evoluigo de alta kulturo de lingvo, organika kunligo de realismaj tradicioj kun kuraĝa novigeco (vasta uzo de arta simboleco, "koncentrigita bildeco", specifa nacia temaro, kaj ĝenroj, diverseco de formoj kaj stiloj).Programo de unio trafis sub kritiko, ofte malamika kaj tendencia kaj estis religita nur parte, kaj influis en belorusa literaturo je literatura kritiko, prozo (novemulaj serĉoj de Kuzma Ĉorni, Zmitrok Bjadulja kaj aliaj), satiro (Kandrat Krapiva) kaj eposa poezio (poemoj de Uladzimir Duboŭka, en malpligranda grado je liriko kaj dramo.

Sovetunia literatura kritiko dum la jaroj 1930-aj - unua duono de 1950 plene abolis influon de unio en stariĝo de belorusa literaturo de sovetunia periodo, rilatis al ĝi kiel al malamika al socialismo organizacio; enmeto de unio en evoluo de literaturo, arta kulturo kaj estetika penso de Belorusio estis objektive taksita nur post la dua duono de la jardeko 1950.

* Kategorio Literatura unio "Altaĵo" en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Lóránt Keresztes** [lAslO keresteŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Keresztes László Lóránt** estas hungara politikisto, ekonomo.

László Lóránt Keresztes naskiĝis la 22-an de junio 1975 en Kaposvár.

Biografio
---------

László Lóránt Keresztes doktoriĝis pri ekonomia geografio en Universitato de Pécs en 2008. En la sekva jaro li helpis politikan agadon de Alia Politiko Eblas. Ekde 2010 li estris la partion en Baranya, post 3 jaroj li akiris plurajn funkciojn en centro de la partio. En 2018 li estis elektita parlamenta deputito. Li havas edzinon, kiu naskis 2 gefilojn.

Lia disertaĵo
-------------

* "A személyközlekedés, mint a munkaerőpiaci (területi) alkalmazkodás eszköze Baranya megyében" (2008)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Lóránt Keresztes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 677958
 |
**László Meskó** [lAslO meŝkO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Meskó László** estis hungara prokuroro, parlamenta deputito, subministro. Lia nobela antaŭnomo estis *felsökubini*.

László Meskó naskiĝis la 23-an de septembro 1851 en Nyíregyháza, li mortis la 23-an de julio 1922 en Budapeŝto (laŭ alia informo la mortotago estas la 22-a).

Biografio
---------

László Meskó studis en Reĝa Universitato de Budapeŝto kaj Universitato de Vieno, poste ankaŭ en aliaj eksterlandaj universitatoj. Fine li akiris advokatan diplomon en Budapeŝto en 1877, poste li malfermis advokatan atelieron en sia naskiĝurbo. Inter 1878-1892 li estis prokuroro, krome li partoprenis en okupo de Bosnio (1878). Ekde 1892 li plurfoje estis elektita parlamentano, inter 1907-1909 li estis subministro, inter 1917-1918 li estis departementestro de Szabolcs. Komence de la kalistefa revolucio li plene retiriĝis.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* parlamentaj paroladoj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto (la koncerna teksto estas legebla en la 285-a paĝo)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majusklo M, poste serĉu la nomon)

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio László Meskó en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 712686
 |
**László Szabados** [lAslO sabadoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabados László** estis hungara aktoro, teatrestro.

László Szabados naskiĝis la 12-an de novembro 1874 en Adony, li mortis la 28-an de oktobro 1935 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Szabados komencis sian aktoran karieron en 1899 en teatra trupo de György Ferenc Micsei, post du jaroj de Imre Halmai. En 1906 li fondis migran teatran trupon. Liaj pli gravaj prezentaj stacioj estis urboj Késmárk (1908), Gyöngyös kaj Turócszentmárton (1910), Érsekújvár kaj Balassagyarmat (1911), Erzsébetváros (1913), Baja (1916), Nyitra (1917), Újpest (1918), Hódmezővásárhely, Szarvas (1919–1920). Lia trupo rolis en tiuj urboj, kie ne funkciis konstanta teatro. Lia edzino estis operetkantisto kaj rolis en la trupo. En 1923 li emeritiĝis.

Liaj teatraj roloj
------------------

* ne restis datenoj

Lia libro
---------

* *Színházi Élet. Visszaemlékezések, mozaikképek a kecskeméti városi színház négyéves múltjából.* (kunaŭtoro, 1900)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Szabados (aktoro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 748199
 |


* Portalo pri Biografio
**László Bódi** [lAslo bOdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bódi László** estis hungara ŝlagromuzikisto (komponisto, kantisto, tekstopoeto, orkestrestro). Lia moknomo estis *Cipő* (=ŝuo, ĉar lia unua ŝlagrorkestro estis *Cipőfűző* (=laĉo).

László Bódi naskiĝis la 3-an de majo 1965 en Uĵhorodo (Sovetunio, nun en Ukrainio), li mortis la 11-an de marto 2013 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Bódi apartenis al la hungara minoritato en Sovetunio. La familio vivis en vilaĝo Mali Hejivci, sed post unu jaron de naskiĝo de László ili lokŝanĝiĝis al Kisvárda (Hungario). László frekventis muzikan bazlernejon, poste gimnazion. En aĝo 14 li komencis verkadi ŝlagrotekstojn. Dum la gimnaziaj jaroj li fondis ŝlagrorkestron kun la supre menciita nomo Cipőfűző. En 1983 li translokiĝis al Budapeŝto, li plulernis kaj estis poŝtisto, sed li studis ankaŭ muzikon. En 1990 li fondis sukcesan ŝlagrorkestron kun nomo *Republic*. Li ricevis premion en 2010, poste kelkajn postmortajn. Li havis edzinon, kiu naskis ĝemelinojn, tamen Bódi vivis sen la familio.

Elektitaj ŝlagroj
-----------------

### Komponaĵoj

* Marci öltözik
* Repülő (kantisto Zsuzsa Koncz, 2013)
* Szabadság

### Tekstoj

* Jönnek a hadvezérek
* Kicsi, gyere velem
* Légy aki vagy

### Komponaĵoj kun tekstoj

* A 67-es út (1994)
* Ha itt lennél velem (1994)
* Szállj el, kismadár (1995)
* Ha itt lennél velem (1994)
* Ég és föld között (kantisto Zsuzsa Koncz, 1997)
* Leveszem a ruhám (kantisto Edit Balázsovits, 2009)
* Repül a bálna

Vidu ankaŭ
----------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun fotoj kaj videoj

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Bódi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 656910
* MBA: 5902fd6e-a9a2-43c8-82dd-497f66594c71
 |
**Léon Bazille PERRAULT** (Poitiers, 16-an de junio 1832 - Royan, 16-an de aŭgusto 1908) estis franca pentristo. Oni konsideras liajn verkojn kiel akademia arto.

Vivo kaj laboro
---------------

Perrault estis de simpla deveno kaj komence laboris kiel tajloro. Ekde 19-jaraĝo li trapasis lecionojn je la Nacia Altlernejo de Belartoj. Li ankaŭ dumtempe estis lernanto de François-Édouard Picot kaj poste de William-Adolphe Bouguereau. En 1861, preskaŭ 30-jaraĝa, li ekloĝis en Parizo kaj definitive elektis por lia pasio: la pentrado. En 1863 li por la unua fojo ekspoziciis en la Pentrosalono de Parizo, kie liajn verkojn ankaŭ pliposte, ankoraŭ multfoje estis akceptitaj. En 1889 li gajnis medalon je la pariza Universala Ekspozicio de Parizo de 1889.

Perrault estis lerneja ekzemplo de la akademia arto, kiu dum la mezo de la 19-a jarcento ankoraŭ furoris, precipe en Francio. Li pentris mitologiajn temojn, nudaĵojn kaj iom sentimentalajn ĝenropentraĵojn kun infanoj. Dum lia tempo li estis famkonata artisto, kiu faris verkojn por altrangaj personoj, kiel Napoleono la 3-a. En la 20-a jarcento li ege forgesiĝis, kvankam liaj verkoj hodiaŭ denove liveras altajn prezojn dum aŭkcioj, ofte po multaj dekmiloj da eŭroj.

Perrault en 1887 estis akceptita en la franca Honora legio. Li mortis en 1908, 76 jaraĝa.

Verkaro
-------

.

* Léon Perrault, memportretoLéon Perrault, memportreto
* La florvendistino*La florvendistino*
* Damo kiu rigardas en manspegulo*Damo kiu rigardas en manspegulo*
* Portreto de juna virino*Portreto de juna virino*
* La pomplukistino*La pomplukistino*
* Patrineco*Patrineco*
* Meditado*Meditado*
* Amo kaj senpekeco*Amo kaj senpekeco*
* Venuso kun kolombo*Venuso kun kolombo*
* Vanteco*Vanteco*
* La banistino*La banistino*

Literaturo
----------

* Antigny Alexis: *De l'Enfant de la tradition académique à travers l'œuvre de Léon Perrault*, majstroverko, Universitato de Poitiers, 2007

Eksteraj ligiloj
----------------

* angleMallonga biografio
* angleBiografio

* Léon Perrault en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Léon Perrault en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 578694
* GND: 1075734312
* VIAF: 95826081
* ISNI: 0000 0000 6953 8539
* SUDOC: 190088141
* BNF: 159270773
* ULAN: 500023486
* RKD: 62748
 |
*Nihonshi*
**Luís FRÓIS** (naskiĝinta en 1532 en Lisbono, mortinta la 8-an de julio 1597) estis portugala teologo, misiisto kaj jezuito.

Fróis iĝis membro de la Kompanio de Jesuo kiel 16-jarulo. La samordenanojn li sekvis en Hindujon, por misiadi tie. En la 1563-a jaro li atingis Japanion. En 1565 li renkontiĝis la tiamam ŝogunon Aŝikaga Joŝiteru kaj en 1569 la veran reganton, la militistarestro Oda Nobunaga .

Fróis kaj Oda Nobunaga
----------------------

Oda uzis la kristanajn misiistojn por starigi alternativan potencon al la opoziciaj budhismaj sektoj estantaj malamikaj kontraŭ Oda kaj havantaj ofte fortajn privatajn armeojn (sōhei). Tial Oda permesis al la jezuitoj, post interparolo kun Fróis, ke ili aktive misiadu en Kioto kaj en la ĉirkaŭaĵoj. Antaŭe la jezuitoj estis ricevinta tian gracon nur en teritorioj de Kjuŝuo kies daimioj aŭ mem kristaniĝis aŭ esperis ekonomiajn avantaĝojn pro komercado kun Portugalio.

La unue amika rilato inter Fróis kaj Oda en la kuro de la tempo senteble plimalboniĝis: Oda ne nur ne volis konvertiĝi sed eĉ ordonis ke oni starigu certan templon en kiu li mem postmorte veneratu kiel dio.

Literaturo
----------

* Ernst Arthur Voretzsch (eld.): *Luís Fróis. Die Geschichte Japans (1549-1578)*. Verlag der Asia Major, Leipzig 1926

Vidu ankaŭ
----------

* Francisco Xavier

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Luís Fróis en la germana Vikipedio.* 

* Kategorio Luís Fróis en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 584177
* GND: 118890492
* LCCN: n84194601
* VIAF: 44369221
* ISNI: 0000 0001 1833 2474
* SUDOC: 032220219
* BNF: 12329312c
* NLA: 48864666
* NDL: 00440261
* NKC: xx0096098
* ICCU: BVEV020671
* BNE: XX5450053 XX1275216, XX5450053
 |
La **distrikto Gösgen** estas administra unuo de Kantono Soloturno. Ĝi havis 23 318 loĝantojn la 31-an de decembro 2010. Ĝia ĉefloko estas la komunumo Niedergösgen. Kune kun la distrikto Olten ĝis formas la oficdistrikton Olten-Gösgen.

Geografio
---------

La distrikto Gösgen situas ĉe la suda flanko de la Soloturna Ĵuraso. Ĝian nordan limon formas la malnova fluo de la rivero Aro. La rekoniloj estas du turoj, nome la turo de la katolika preĝejo de Niedergösgen super la kastelo Falkenstein, kiu entenis dum jarcentoj al voktan registaron, kaj en de la 1970-aj jaroj la vaporanta malvarmiga turo de la nuklea centralo Gösgen, kiu cetere fakte ne situas sur la distrikta teritorio sed en la komunumo Däniken en distrikto Olten sude de Aro. La setlejoj laŭlonge de Aro inter Araŭo kaj Olten praktike komplete kunkreskis kaj vidita el la aero formas kune Olten kaj Araŭo kvazaŭ unu solan grandurbon kun proksimume 200000 loĝantoj. Kontraston formas la tri malgrandaj kamparaj komunumetoj Rohr, Wisen kaj Hauenstein-Ifenthal sur la deklivo de la ĵurasa montoĉeno.

Historio
--------

La hodiaŭa distrikto Gösgen estiĝis el la historia voktejo Gösgen. La Baronoj de Gösgen, kiuj estis menciitaj la unuan fojon en la jaro 1161 havis sian sidejon unue en Obergösgen kaj ek de 1230 en Niedergösgen proksime de la Abatejo Werd (poste Schönenwerd), kies protektovoktecon al ili koncedis la episkopo de Strasburgo. En la jaro 1382 la Grafoj de Falkenstein akiris la Baronejon Gösgen. Tomaso de Falkenstein vendis Gösgen en la jaro 1458 al Soloturno. Ek de tiam ĝis 1798 Gösgen estis voktejo de Soloturno.

Komunumoj de la distrikto Gösgen
--------------------------------

La distrikto Gösgen konsistas (stato en 2011) el 11 komunumoj, el kiuj la komunumo Trimbach estas la plej granda. Jen la listo:

| Blazono | Nomo | Loĝantoj(2010-12-31) | Areoen km² | Komunumkodo |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Erlinsbach SO | Erlinsbach | 3210 | 8.90 | 2503 |
| Hauenstein-Ifenthal | Hauenstein-Ifenthal | 310 | 5.30 | 2491 |
| Kienberg | Kienberg | 506 | 8.53 | 2492 |
| Lostorf | Lostorf | 3843 | 13.27 | 2493 |
| Niedergösgen | **Niedergösgen** | 3786 | 4.33 | 2495 |
| Obergösgen | Obergösgen | 2118 | 3.63 | 2497 |
| Rohr SO | Rohr | 91 | 2.25 | 2498 |
| Stüsslingen | Stüsslingen | 1004 | 6.15 | 2499 |
| Trimbach | Trimbach | 6366 | 7.66 | 2500 |
| Winznau | Winznau | 1670 | 4.00 | 2501 |
| Wisen SO | Wisen | 414 | 4.79 | 2502 |
|
| **Totale** | 11 | 23318 | 68,81 | 1105 |

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: *André Schluchter*: *Gösgen* en *Historia Leksikono de Svilando* (2010-09-16)
 
Eksteraj ligiloj
----------------

* Informoj pri la distrikto Gösgen en la retejo de la kantono Arkivigite je 2008-05-28 per la retarkivo Wayback Machine
* Gösgen en la Historia Leksikono de Svislando germane france itale

* Kategorio Gösgen (distrikto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Kantono Soloturno |
| --- |
| Bucheggberg • Dorneck • Gäu • Gösgen • Lebern • Olten • Soloturno • Thal • Thierstein • Wasseramt |  |

 |
**Lívia Dobay** [dobai], malofte *Livia Dobai,* laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dobay Lívia** estis hungara operkantisto (soprano). Ŝia origina familia nomo estis *Davidovics* [davidoviĉ].

Lívia Dobay  naskiĝis la 15-an de majo 1912 en Budapeŝto, ŝi mortis la 16-an de julio 2002 en Vieno.

Biografio
---------

Lívia Dobay devenis el juda familio. Ŝi aĝis 3, kiam ŝi komencis lerni pianon. En la sekva jaro ŝi jam faris koncerton en Palaco Vigadó. Ŝi frekventis mezlernejon, poste ŝi lernis kantadon en Muzikakademio de Budapeŝto de Béla Szabados, Jenő Hubay kaj Imre Ungár. En 1932 ŝi plulernis en Italio, en la sekva jaro ŝi akiris diplomon en la Muzikakademio. Inter 1933 kaj 1956 ŝi estis membro de Budapeŝta Ŝtata Operejo. En la 1930-aj jaroj ŝi estis gastokantisto en Vieno kaj Sankta Luiso. Inter 1941-1945 ŝi povis kantadi nur antaŭ juda publiko pro la kontraŭjudaj leĝoj. Dum la hungara revolucio de 1956 ŝi disidis al Vieno, kie ŝi kantadis iomete, poste ŝi retiriĝis. post la disido la hungara ŝtato detruis la sonbendojn pri Dobay.

Ŝi edziniĝis en 1938, baldaŭ ŝi naskis filon.

El ŝia repertuaro
-----------------

* Ruggero Leoncavallo: *Pagliacci* – Nedda (1933, debuta rolo)
* Jules Massenet: *Thaïs* - titolrolo
* Giacomo Puccini:
	+ *La bohème* - Mimi
	+ *Madama Butterfly* - titolrolo
	+ *Turandot* - Liu
* Giuseppe Verdi: *Falstaff* - Alice Ford (kritikistoj taksis ŝin la plej bona en tiu rolo)
* Richard Wagner:
	+ *Das Rheingold* - Wellgunde
	+ *Götterdämmerung* - Wellgunde

Ŝia sola filma rolo
-------------------

* *Dunaparti randevú* (1936) - kantistino

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (privata paĝo)
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun fotoj
* germanlingva biografio
* hungarlingva biografio
* [*rompita ligilo*]

* Kategorio Lívia Dobay en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László György** [lAslO djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **György László** estis hungara aktoro. Lia edzino estis Lili Móricz.

László György  naskiĝis la 1-an de aŭgusto 1923 en Etes, li mortis la 12-an de majo 1986 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László György studis en pedagogia altlernejo, poste li akiris diplomon en Teatra Akademio en 1948. Post siaj studoj li aliĝis al trupo de Nacia Teatro (Szeged). Liaj sekvantaj signifaj teatraj stacioj estis:

* Teatro Csokonai (Debrecen) (1949)
* Nacia Teatro (Miskolc) (1950-1958).

Ekde 1959 li apartenis al Teatro Thália (Budapeŝto). Lia karaktero estis konvena por kamparanaj figuroj. Li ricevis premion en 1966.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* William Shakespeare: Hamleto - Horatio
* Mihály Vörösmarty: *Csongor és Tünde* - Balga
* George Bernard Shaw: Pigmaliono - Doolittle
* István Örkény: *Tóték* - pastro

Elektitaj filmaj roloj
----------------------

* *A város alatt* (1953)
* *Égi madár* (1957)
* Ambaŭ vivoj de onklino Mici (1962)
* Nuda diplomato (1963)
* Dudek horoj (filmo) (1965)
* *Hatholdas rózsakert* (1978)
* *Gyertek el a névnapomra* (1983)

Aliaj laboraĵoj
---------------

* *Fehérlófia* (1982) - scenarlibro kun Marcell Jankovics
* dubladaj filmaj taskoj dufoje

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* 

* Kategorio László György (aktoro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Homotopio inter du ebenaj kurboj (funkcioj de intervalo al la ebeno)
En topologio, **homotopio** estas kontinua deformo de kontinua funkcio al alia kontinua funkcioo (kun la samaj fonta kaj cela) aroj; alivorte, pli abstrakte, kurbo en la spaco de kontinuaj funkcioj de fiksitaj fonta kaj cela aroj. Ekzisto de homotopioj difinas la ekvivalentrilaton **homotopeco** sur la spaco de kontinuaj funkcioj.

Difino
------

Supozu ke {\displaystyle X} kaj {\displaystyle Y} estas topologiaj spacoj, kaj {\displaystyle f,g\colon X\to Y} estas du kontinuaj funkcioj, kies argumentaro estas {\displaystyle X}, kies cela aro estas {\displaystyle Y}. Do, **homotopio** inter {\displaystyle f} kaj {\displaystyle g} estas kontinua funkcio

{\displaystyle h\colon X\times [0,1]\to Y}
tia ke, por ĉiu ajn {\displaystyle x\in X},

{\displaystyle h(x,0)=f(x)}
{\displaystyle h(x,1)=g(x)}.
Du kontinuaj funkcioj estas **homotopaj**, aŭ unu estas **homotopa** al la alia, se homotopio ekzistas inter ili.

Ecoj
----

Homotopeco estas ekvivalentrilato en la spaco de kontinuaj funkcioj inter fiksitaj fonta kaj cela aroj.

Referencoj
----------

1. ↑  Nova Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto: homotop/i/o
2. ↑  Nova Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto: homotop/a

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Homotopio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Eric W. Weisstein, *Homotopy* en MathWorld.
**László Warga** [lAslO varga], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Warga László** (naskiĝis la 21-an de novembro 1878 en Jászberény, mortis la 19-an de junio 1952 en Budapeŝto) estis hungara arkitekto, profesoro.()

Biografio
---------

László Warga frekventis mezlernejon en Kolozsvár, poste li akiris diplomon en Reĝa Teknikuniversitato palatino József en 1902. Post siaj studoj li eklaboris en arkitekta kontoro de Budapeŝto, kie paŝo post paŝo li atingis pli altajn postenojn (en 1915 ĉefarkitekto, en 1918 konsilisto, en 1920 ekspertulo). Li okupiĝis ne pri projektadoj de domoj, sed pri aspektoj de plenaj urboj aŭ kvartaloj. Li estis la unua en Hungario, kiu okupiĝis pri urboaspektoj. En 1929 li ekinstruis en la menciita universitato, kie li fondis novan katedron, poste li gvidis ĝin. En 1934 li pensiuliĝis, sed ankaŭ poste li longe okupiĝis pri projektoj. En 1952 li kandidatiĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Építők zsebkönyve* (1904) - manlibro, kunverkinto
* *Tabán újjáépítése* (1934)

Elektitaj projektoj
-------------------

* Placo Kálvin - aspekta projekto (1907)
* aspekta projekto pri Antwerpen - premiita plano (1910)
* rekonstrua plano post la incendio en Gyöngyös (1917)
* aspekta projekto pri Beogrado - premiita plano (1921)
* aspekta projekto pri Kolozsvár (1941)

Memorigiloj
-----------

* strato kaj memorŝtono en Gyöngyös

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2016-11-16 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio László Warga (arkitekto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 564563
 |
**Valda VINAŘ** (naskiĝis la 31-an de majo 1918 en Kaposvár, Hungario, mortis la 1-an de decembro 1981 en Prago, Ĉeĥoslovakio) estis ĉeĥa reĝisoro, poeto kaj Esperanto-verkisto, aŭtoro de multaj originalaj poemoj kaj rakontoj, premiita en Belartaj Konkursoj. Liaj gepatroj estis ĉeĥoj kaj nur dumvojaĝa hazardo kaŭzis, ke Valdemar surmondiĝis en la hungara lando.

Jam dum siaj studentaj jaroj li surprizadis per sia neordinara poeta kaj verkista talentoj. Fininte siajn studojn li fariĝis redaktoro, pli poste li dediĉis sin plene al teatra laboro. Li estis aktoro, poste reĝisoro en Liberec, Plzeň kaj fine en Cheb, kie li vivis eĉ pensiumiĝinte.

Vinař fariĝis esperantisto en 1949. Li laboris kiel perfekta tradukanto kaj kiel same perfekta aŭtoro de originalaĵoj. Ĉefe dum la lastaj jaroj de sia vivo Vinař pliriĉigis la esperantan literaturon per signifoplenaj verkoj, por kiuj li gajnis premiojn en la internaciaj konkursoj: en Stokholmo 1980 la duan premion por literaturo pro sia monologa rakonto „La insulo de neresanigeblaj", duan premion en la Literatura Konkurso en Zaragosa (Hispanio) por la historia rakonto „La astronomia horloĝo en Prago", en pola Bydgoszcz dum la literatura konkurso je temo „La paco" estispremiita lia felietono „Nefinpentrita kato", kaj la lasta premio, pri kiu li nur eksciis, sed kies frukton li ne plu povis ĝui, estis la „Natura floro" en la 21-aj Internaciaj Floraj Ludoj en Barcelona pro lia originala poemo „Edeno retrovota".

Libroforme aperis "Ĉeĥaj Fabeloj", fabeloj de Božena Němcová kaj Karel Jaromír Erben. Originala satiro apokrifforma "La Skandalo pro Jozefo". Plua originala teatraĵo-monologo "Ĉerande de l' Abismo". Eminenta poemtradukanto.

Verkoj
------

* **Voĉoj de malproksime. Parafrazoj laŭ motlvoj el la poezio de primitivaj popoloj.** (La unua prezentado okazis 28. 6. 1950 en Hradec Králové. Hradec Králové, [Esp. klubo] 1950. 9 fol. 28,5 x 20,7. Stencilita.)
* **Ĉeĥaj fabeloj** (kun bildoj de Josef Lada. Laŭ popolaj temoj en Esperanto libere rakontas... Tenmori, Kôzôji, Aiĉiken, Amo-Akademio 1962. 74 p. 5 kol. il. 18,5 x 13.
* **La skandalo pro Jozefo** (ĈEA, Panoramo, 70 p.)
	+ **La skandalo pro Jozefo** (KAVA-PECH, 2001)
* **Skandál kolem Jozefa** (enĉeĥigis Renata Mauserová, KAVA-PECH 2001)

Manuskriptoj
------------

* **La insulo de neresanigeblaj**
* **Ĉu instrui - ĉu lernigi?**
* **Edeno retrovota**
* **Interkompreniga hororo**
* **Nefinpentrita kato**
* **La astronomia horloĝo en Prago**
* **Ĉerande de l‘ abismo**
* **Nad propastí** (en la ĉeĥan tradukis Jiří Mašek)
* **Inkubo**
* **La distra edzo**
* **Edeno retrovota**

* František Lázecký: **Pri kaleŝo, kiu veturas sen ĉevaloj**
* Jiří Karen: **Tiam venu**
* Bohumil Hrabal: **Kunikloj en fortepiano**
* Bohumil Hrabal:**La anĝelecaj okuloj**
* A. Gladilin: **Střelec gólu** (el Esperanto ĉeĥigis V. Vinař)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Verkoj de kaj pri Valda Vinař[*rompita ligilo*] en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo Arkivigite je 2007-12-21 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 4476
* LCCN: nb2019004189
* VIAF: 84128038
* ISNI: 0000 0001 0993 721X
* NKC: jo20010088874
 |
Katolika preĝejo de Lánycsók
Mezo de Lánycsók
 Lánycsók
 Lánycsók
**Lánycsók** [lAnjĉOk], germane **Lantschuk**, kroate **Lančug** estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono **Suda** Transdanubio, en departemento Baranya, en subregiono de Mohács.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 25 km²
* Alto super marnivelo: 98–210 m
* Koordinatoj de tutmonda loktrova sistemo: 46.0027/18.6282
* Loĝantaro: 2670
* Poŝtkodo: 7759
* Telefonprefikso: 69

Situo
-----

Lánycsók situas parte sur ebenaĵo, parte sue deklivoj, laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Pécs-Mohács. La lasta urbo troviĝas 5, Bóly 12, Villány 24, Bátaszék 27, Pécsvárad 29 km-ojn.

Historio
--------

Pli frue keltoj kaj romianoj vivis tie. La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1093. La kampoj longe apartenis al episkopejo de Pécs. En 1710 pesto okazis, post unu jaro serboj, poste laŭvice germanoj, hungaroj, fine kroatoj alvenis. En 1849 pro ĥolero 59 da vilaĝanoj mortis. Inter 1918-1921 la serboj okupis la vilaĝon, poste multe da serboj foriris al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Laŭ la popolnombrado en 1930 vivis en Lánycsók 2170 homoj, (1611 germanoj, 498 hungaroj, 43 kroatoj, 8 serboj kaj aliaj). En 1945 oni disdonis parcelojn al la malriĉaj vilaĝanoj el la grandbieno. En 1946 multe da germanoj deportiĝis al Germanio, dume alvenis deportitaj hungaroj el Ĉeĥoslovakio. En 1949 kolĥozo nomata Stelo formiĝis. Vilaĝservoj estas infanĝardeno (ankaŭ germane), lernejo, kulturdomo, kuracejo, poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika preĝejo omaĝe al (Granda) Dipatrino de 1773
* paroĥo de 1760
* tombeja kapelo omaĝe al Dipatrino (Dolora Virgulino) de 1901
* monumentoj pri falintoj dum ambaŭ mondmilitoj
* sportĉambrego de 1992

Ĝemelkomunumoj
--------------

* Germanio Wiesloch, Germanio
* Kroatio Beli Manastir, Kroatio
* Rumanio Székelydobó, Rumanio
* Rumanio Csókfalva, Rumanio
* Rumanio Székelykeresztúr, Rumanio

* Kategorio Lánycsók en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)