recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***La Respektema Prostituitino*** (france: *La Putain Respectueuse*) estas franca teatraĵo de Jean-Paul Sartre, verkita en 1946.

La libro estas esperantigita de Roger Bernard kaj, kune kun la teatraĵo *Sen Eliro*, eldonita de la Esperantaj Francaj Eldonoj el Marmande (Francujo) en 1964.

Enhavo
------

La tuto estas kompleta komplemento kaj kontrasto, ĉar *Sen Eliro* estas tute abstrakta verko dum *La Respektema P...* estas tute konkreta afero de vivo en suda Usono.

La teatraĵo priskribas virinon, prostituitinon, dum rasisme streĉa periodo de la usona historio. La spektantaro komprenas ke estis okazaĵo en trajno kun la menciita virino implikita, kaj ankaŭ kun nigra viro kiu estis kulpigita fare de antaŭjuĝemaj policanoj. Kio venas al la konscio de la spektanto estas ke kvankam blankulo iniciatis atakon, estas avantaĝe por la "leĝo" konservi la reputacion de blanka persono je la elspezo de nigra "diablo".

La rakonto prezentas mallongan rigardon pri la perdo de libereco ene de kruela mondo, temo kiu dominas la literaturan karieron de Sartre. La premiero de la teatraĵo okazis en novembro 1946 en la Théâtre Antoine-Simone Berriau. La teatraĵo estis adaptata por samnoma filmo en 1952.

Vidu ankaŭ
----------

* Teatro Esperanto de Parizo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio La respektema prostituitino en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Literaturo |

* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Edith Alleyne SINNOTTE** estis angla verkistino en Esperanto.

Ŝi naskiĝis en Liverpool, Anglio, en 1871. Post la forpaso de ŝia patro, la juna Edith transloĝiĝis al New Brighton, kie ŝia patrino gvidis modestan gastejon. Poste la tuta familio transloĝiĝis denove al Surrey, kaj de tie la familio migris al Aŭstralio ĉirkaŭ 1890. En Aŭstralio Edith, jam 59-jara, edziniĝis la unuan kaj solan fojon. Ŝi mortis en Balwyn, Viktorio, Aŭstralio, en 1947.

Ŝia romano «Lilio» (194-paĝa) eldoniĝis en Londono ĉe Brita Esperantista Asocio, en 1918. Temas pri la unua romano en Esperanto fare de virino.

Recenzoj
--------

Pri *Lilio*

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Ĉiurilate bela libro. Stilo vere internacia. **"** |
| — Belga Esperantisto n081-082 (nov-dec 1921) |

 |

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Edith Alleyne Sinnotte en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Edith Alleyne Sinnotte en Vikifontaro (Universala biblioteko)

* La romano *Lilio* en PDF-versio.
**Ferenc Kalmár,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Kalmár Ferenc András** estas hungara elektrinĝeniero, parlamentano.

Ferenc Kalmár naskiĝis la  18-an de majo 1955(nun 1955-05-18) en Brașov.

Biografio
---------

Ferenc Kalmár apartenis al la hungara minoritato en Rumanio. Li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1974, poste li akiris elektrinĝenieran diplomon en Bukareŝta universitato en 1980. Li translokiĝis al Hungario en 1984, poste li laboris en pluraj laborejoj ĝis 2010. Intertempe en 1989 li akiris plian diplomon en Teknikuniversitato de Budapeŝto. Ekde 1991 li ankaŭ politikadis unue en Szeged, poste en la ĉefurbo, inter 2006-2014 li estis parlamenta deputito, poste komisaro. Li edziĝis en 1984, lia edzino naskis 2 gefilojn en 1988 kaj 1996. Li ricevis ŝtatan premion en 2014.

Fontoj
------

* biografio hungare kun foto
* biografio hungare
* biografio hungare (legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 848078
 |


* Portalo pri Biografio
**Villageriz** [biljageRIZ] estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Benavente y Los Valles, en la nordo de la provinco, sude de la Provinco Leono. 

Panoramo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 7,18 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 48 loĝantojn. Ĝi perdis pli ol 100 loĝantojn el la komenco de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 93 km de Zamoro, provinca ĉefurbo, kaj 32 km de Benavente. Ĝi limas kun San Esteban de Nogales, Alcubilla de Nogales, Fuente Encalada, Arrabalde, Santibáñez de Vidriales kaj Villaferrueña.

Estas atestaĵoj de prahistoria loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. Ĝi apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Graflando de Benavente.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado jam preskaŭ malaperinta. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis. Krom ventogeneratoroj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755725
 |
**Villagrán** estas komunumo en la meksika subŝtato Guanajuato. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Villagrán*.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 49653 loĝantojn. El tiuj estas 23697 viroj kaj 25956 virinoj. La komunumo havas surfacon de 125,44 kvadratkilometroj kaj ĝi situas (meza punkto) je 1730 metroj super la marnivelo. La kvanto de precipitaĵo (jare) estas 601 milimetroj. La geografiaj koordinatoj de la komunumo estas 20° 31′ norda latitudo kaj 101° 0′ okcidenta longitudo.

Sociogeografio
--------------

En la komunumo vivas 39729 personoj kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli. El tiuj personoj 138 personoj parolas indiĝenan lingvon. Tio egalas al 0,35 % de la personoj, kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli.

28936 loĝantoj aĝas 15 jaroj aŭ pli. Inter ili estas 25495 alfabetoj kaj 3421 analfabetoj. Do 11,82% de la loĝantoj, kiuj aĝas 15 aŭ pli estas analfabetoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

 Arkivigite je 2007-11-12 per la retarkivo Wayback Machine
**Villagómez la Nueva** [biljaGOmez laNŬEba] estas municipo en la nordo de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Campos* en la nordo de la provinco. *Villagómez la Nueva* estas etimologie komprenebla kiel *Vilaĝo de Gómez la Nova* alude al iama posedanto.

Villagómez la Nueva en la provinco Valadolido.
La *Tierra de Campos* de la provinco Valadolido, viole, norde.
Palaco de la familio Villagómez.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 12,53 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 63 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn el la 1950-aj jaroj pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 78 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo kaj la Palaco de la familio Villagómez.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 764230
 |
**Villalcampo** [biljalKAMpo] estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Aliste, en la okcidento de la provinco, angule kun plej nordorienta Portugalio inter la akvorezervejoj de Villalcampo kaj Ricobayo [rikoBAĝo]. *Villalcampo* estas etimologie tradukebla al *Vilaĝo de ll kampo*. La municipa teritorio estas ene de la Natura Parko Arribes del Duero.

Villalcampo en la provinco Zamora.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Carbajosa, Salto de Villalcampo kaj Villalcampo, okupas totalan areon de 64,95 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 405 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 600 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 29 km de Zamoro, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Carbajosa, Cerezal de Aliste, Ricobayo, Villardiegua de la Ribera, Muelas del Pan, Salto de Villalcampo, Abelón kaj Villaseco del Pan.

Estas prahistoriaj restaĵoj, sed la setlejo mem fondiĝis en la 12-a jarcento kaj en 1212 ricevis propran leĝaron. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, legomoj, vitoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj) lastatempe iom dekadencis, sed pluetas. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis: ĉasado, somera feriloko, popola arkitekturo, piedirado laŭ Jakoba Vojo, naturaj lokoj de la Natura Parko Arribes del Duero ktp.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 754647
* VIAF: 316735743
 |
**Villalcón** [biljalKON] estas municipo en la centrokcidento de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Tierra de Campos*.

Geografio
---------

Strato al la preĝejo kaj sonorilturo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 26,32 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 61 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 470 loĝantojn el la jaro 1900. Ĝi distas 45 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

La municipa teritorio estas inter la loĝlokoj Villada kaj Cervatos de la Cueza, ĉe unu de la brakoj de Cuezas, nome la rivero Valdeginate. Ĝi limas kun Arroyo, Valenceja, Pozo de Urama, San Román de la Cuba, ĉe la Jakoba Vojo, kaj Abastillas.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. Ĝi estis citita de Sebastián Miñano komence de la 19-a jarcento kiel parto de la senjorlando de Carrión, en la episkopo de Leono, kun 243 loĝantoj.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, luzerno kaj sunfloroj) kaj brutobredado (ŝafoj kaj kolombejoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo de Sankta Maria de la Kastelo, kolombejoj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 772159
 |
**Villalobar de Rioja** [biljaloBAR deRJOĥa] estas vilaĝo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la nordokcidenta Komarko de Santo Domingo de la Calzada en privilegia areo inter Santo Domingo de la Calzada kaj Haro, ambaŭ komarkaj ĉefurboj. Laŭ ŝajno, Villalobar povus aspekti rilata al "lobo" (lupo), sed pere de la mezepoka dokumentado (Alfovare, Villa Lhovar, Bilafavar) oni scias, ke la loknomo estas hibrida de latino kaj araba, en kiu oni povas rekoni la formojn villa + ar, al-hawr ("la ulmo"). 

La municipa teritorio de Villalobar de Rioja, en la nordokcidento de la regiono.
La preĝejo.

Geografio
---------

La municipa teritorio estas sur la valo de la rivero Oja. Kaj limas nordokcidente kun Herramélluri, nordoriente kun Castañares de Rioja, sudoriente kun Bañares, sude kun Santo Domingo de la Calzada kaj sudokcidente kun Grañón. Hegemonias la agrikulturo sen irigacio, kun kultivo de tritiko, sekalo, terpomoj, beto kaj legomoj.

Historio
--------

En la municipa teritorio estas restaĵoj de la iama romia ŝoseo inter Tricio kaj Briviesca. La romianoj nomis la lokon Alfovare. Aperas kiel Villafavar en dokumento de 1120. Ĝis 23a de decembro 1804 estis domaro apartenanta al Santo Domingo de la Calzada, kaj en tiu jaro la reĝo Karolo la 4-a sendependigis ĝin.

Aktualo
-------

La rura elmigrado okazis laŭlonge de la 20-a jarcento, tiel oni descendis el preskaŭ 500 loĝantoj en la 1950-aj jaroj ĝis nunaj 69.

Vizitindaĵoj estas preĝejo, turo de 12-a jarcento, blazondomoj, inter kiuj tiu de Bustamante estas nun hotelo, ĉerivera promenejo inter poploj, ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Rioĥo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 795569
 |
**Villalbilla de Burgos** [biljalBIlja deBURgos] estas loĝloko kaj municipo en la centro de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Alfoz de Burgos*. La loknomo *Villalbilla* estas etimologie komprenebla kiel *Blanka Vilaĝeto*.

Geografio
---------

Mapo de la komarkoj de Burgoso. Alfoz de Burgos, centre kaj malhelverde.
La preĝejo.
Interno de la preĝejo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 14,44 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 1 454 loĝantojn. Ĝi ne perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, sed male akiris mil loĝantojn pro la proksimeco al la provinca ĉefurbo ekde la komenco de la 20-a jarcento. 

Ĝi distas 9 km de Burgoso, provinca ĉefurbo, kaj estas sude de la rivero Arlanzón. Ĝi limas kun Tardajos, Burgos, San Mamés de Burgos, Buniel, Albillos kaj Villagonzalo Pedernales. Ĝi enhavas la loĝlokojn Villacienzo kaj Renuncio. En jaroj de nemoveblaĵa veziko disvolviĝis en Villalbilla nova kvartalo nomita Las Villas del Arlanzón, proksime al la industria zono Villalonquéjar, el kiu oni konstruis nur 300 loĝejojn el 1700 planitaj.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento. 

Villalbilla de Burgos formis parton de la *Alfoz y Jurisdicción de Burgos* en la *partido de Burgos*, unu el dek kvar kiuj formis la komunumon *Intendencia de Burgos* inter 1785 kaj 1833, kiel registrita en la Censo de Floridablanca de 1787. Estis reĝlanda jurisdikcio kun vicurbestro.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj kaj ĉefe funkciado kiel dormurbo. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 775713
* VIAF: 316734094
 |
**Villamandos** [biljaMANdos] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Esla-Campos*, en la sudoriento de la provinco kaj en la historia areo Vega de Toral. 

Komarkoj de la provinco Leono; *Esla-Campos* sudoriente, oranĝece.
Popola festo.
Popola festo.
Sfinkso trovita en Villarrabines.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Villamandos kaj Villarrabines, okupas totalan areon de 16,23 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 292 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 640 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 53 km de Leono, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Laguna de Negrillos, Algadefe Villaornate y Castro, La Antigua kaj Villaquejida.

Historio
--------

Estas atestiloj el antaŭromia epoko kaj en Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono. 

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo (maizo kaj aliaj irigaciaj cerealoj) kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 759550
* VIAF: 94144648502923778467
 |
**Villamediana de Iregua** [biljameDJAna dejREgŭa] estas urbo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la norda Komarko de Logronjo kun ĉefurbo en la provinca kaj regiona ĉefurbo Logronjo, je kies sudo estas Villamediana de Iregua kaj tial funkcianta kiel ĉeurbo kaj dormurbo, kiel la tria plej loĝata urbo en la komarko nur post Logronjo kaj Lardero. La loknomo *Villamediana* estas etimologie komprenebla kiel *survoja loko*, dum *de Iregua* aludas al la rivero Iregua kiu fluas okcidente de la urba kerno kaj poste alfluas al Ebro en Logronjo.

La municipa teritorio de Villamediana de Iregua, en la nordo de la regiono.

Geografio
---------

Ĝi estas je iom pli ol 5 km sude de la centro de la rioĥa ĉefurbo. La municipa teritorio estas trapasata de la aŭtoŝoseo AP-68. Laŭ tiu, Villamediana de Iregua estas inter Lardero oriente kaj Agoncillo okcidente. Krome laŭ la ŝoseo LR-255 estas Alberite sudokcidente kaj laŭ la ŝoseo LR-259 estas Murillo de Río Leza sudoriente.

Historio
--------

Blazondomo.
Pordego de la preĝejo.
Meze de la 11-a jarcento, la reĝino Estefanía, vidvino de la reĝo García de Nájera, donis la loĝlokon al sia filino Ermesinda Garcés laŭ la jura formo de "senjorlando de reĝlando", laŭ sia testamento.

En la 19a de Aprilo 1162 oni subskribis en Jubera la donacon de la teritorio de Ruete kiun faras Pedro Jiménez (senjor de Kameroj), al monaĥejo, kaj unu atestanto estis de Villamediana. En 1187 alia lokano de Villamediana, aperis kiel atestanto je la donaco fare de doña Aldonza, vidvino de Lope Díaz la 1-a de Haro (senjoro de Bizkajo), de siaj havaĵoj en Nalda.

En 1680 la loko atingis finfine sian sendependecon disde Logronjo, kun kategorio de *villa*, kaj ne plu estis konsiderita domaro.

Aktualo
-------

La rura elmigrado okazis ĝenerale en multaj apudaj loĝlokoj laŭlonge de la 20-a jarcento, sed en Villamediana de Iregua tute male, pro proksimeco al la provinca kaj regiona ĉefurbo kaj al la ĉefaj komunikvojoj oni plialtiĝis el 1 185 loĝantoj ĝis nunaj 8 608. 

La ekonomio estis bazata ĉefe sur la brutobredado, agrikulturo kaj turismo. Lastatempe ĝi funkcias kiel dormurbo de la provinca kaj regiona ĉefurbo.

Vizitindaĵoj estas la preĝejo gotika kun barokaj elementoj, blazondomoj ktp.

Bildoj
------

* Villamediana de Iregua inter industriaj zonoj.Villamediana de Iregua inter industriaj zonoj.
* Logronjo vidita el Villamediana de Iregua.Logronjo vidita el Villamediana de Iregua.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Rioĥo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 796774
* VIAF: 316733177
 |
Loko de la municipa teritorio de Villamiel en la nordokcidenta pinto de sia provinco
Loko de la provinco de Cáceres en Hispanio
**Villamiel** [bijamiEl] (Vilaĝo de la mielo, ĉar fakte oni produktas tie mielon) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.

Loĝantoj
--------

La loĝantoj nomiĝas *villamelanos*. La censita populacio en 2009 estis de 675 loĝantoj. Parto el ili loĝas en la submunicipo de Trevejo [trebEĥo], kiu situas en montopinto ĉe kastelo.

Situo
-----

Villamiel estas situa en la nordokcidenta parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Sierra de Gata, je altitudo de 744 m; je 115 km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 175 km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 73 km² kaj ĝi situas proksime de la landlimo kun Portugalio.

Ekonomio
--------

Agrikulturo (vinberoj, olivarbaroj kaj produktado de olivoleo kaj vino) kaj brutobredado (abelbredado kaj produktado de mielo, porkoj, ŝafoj, kaproj kaj bovoj). Rura turismo pro belaj naturaj lokoj kaj la kastelo de Trevejo, preĝejo, ermitejoj, gastronomio ktp.
**Villamol** [biljaMOL] estas municipo en la oriento de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Sahagún*, en la sudoriento de la provinco. 

Komarkoj de la provinco Leono; *Tierra de Sahagún* sudoriente, rozkolore.
Preĝejo de Sankta Stefano.
Statuo de Sankta Johano Baptista el la preĝejo de Villapeceñil, nun en la muzeo de la katedralo de Leono.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Villamol, Villacalabuey kaj Villapeceñil, krom la bieno Trianos, kie estis iama konvento de dominikanoj, okupas totalan areon de 39,63 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 150 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 700 loĝantojn el la komenco de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 63 km de Leono, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono. 

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 759780
* VIAF: 316735956
 |
**Villamuera de la Cueza** [biljaMŬEra delaKŬEza] estas municipo en la centro de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Tierra de Campos*. La loknomo *Villamuera de la Cueza* estas komprenebla etimologie kiel Vilao de Muria de la Valeto.

Geografio
---------

La preĝejo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 25,18 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 36 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 250 loĝantojn el la jaro 1900. Ĝi distas 34 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj kaj kolombejoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo, kolombejoj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 772183
 |
**Villanueva de Gormaz** [biljaNŬEba degorMAZ] estas municipo de Hispanio, en la regiono de Kastilio kaj Leono, provinco Sorio kaj komarko *Tierras del Burgo*. La loknomo *Villanueva de Gormaz* estas etimologie komprenebla kiel *Nova Vilaĝo de Gormaz*, alude al proksima historie pli grava urbo Gormaz.

Geografio
---------

Komarko *Tierras del Burgo* en la okcidento de la provinco Sorio.
Loko de Villanueva de Gormaz en la provinco Sorio.
Romanika fenestro de la preĝejo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 21,43 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 8 loĝantojn, kio faras ĝin unu el municipoj malplej loĝataj en Hispanio. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 300 loĝantojn el la 1930-aj jaroj. 

Ĝi distas 71 km de Sorio, provinca ĉefurbo. Kaj estas inter Gormaz kaj Recuerda (oriente) kaj Fresno de Caracena (okcidente).

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 11-a jarcento. Ties historio estis ligita al Gormaz. En la Censo de 1879, de la Grafo de Floridablanca,​ ĝi estis loko de la Partio de Gormaz en la *Intendencia de Soria*, kun jurisdikcio de senjorlando sub la aŭtoritato de vicurbestro, nomumita de la Grafo de Ribadavia.

Ekonomio
--------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas la vinkeloj, la preĝejo kaj ermitejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Eksteraj ligiloj
----------------

* [http:// Oficiala retejo] (hispane)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rTierras del Burgo |
| --- |
| Alcubilla de Avellaneda • El Burgo de Osma-Ciudad de Osma • Caracena • Carrascosa de Abajo • Castillejo de Robledo • Espeja de San Marcelino • Espejón • Fresno de Caracena • Fuentearmegil • Fuentecambrón • Langa de Duero • Liceras • Miño de San Esteban • Montejo de Tiermes • Nafría de Ucero • Recuerda • Retortillo de Soria • San Esteban de Gormaz • Santa María de las Hoyas • Ucero • Valdemaluque • Villanueva de Gormaz |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 780646
 |
**Villanueva de San Mancio** [biljaNŬEba desanMANzjo] estas municipo en la nordo de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Campos* en la nordo de la provinco. *Villanueva de San Mancio* estas etimologie rilatebla al *Nova Vilaĝo de Sankta Mancio*.

Villanueva de San Mancio en la provinco Valadolido.
La *Tierra de Campos* de la provinco Valadolido, viole, norde.
Preĝejo de Sankta Maria.
Ermitejo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 15,16 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 89 loĝantojn. Ĝi perdis 330 loĝantojn el la 1910-aj jaroj pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 48 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Tamariz de Campos, Belmonte de Campos (Palencia), Medina de Rioseco kaj Belmonte de Campos (Palencia).

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo kaj la ermitejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 764371
* VIAF: 316734389
 |
**Villanueva de la Vera** estas municipo de Hispanio, en la provinco Cáceres *(Kacereso)*, regiono Ekstremaduro.

Loĝantoj
--------

La loĝantoj nomiĝas *villanovenses* aŭ *veratos*. La censita populacio en 2009 estis 2 108 loĝantoj.

Situo
-----

*El Peropalo* pendita
Villanueva de la Vera estas situa en la plej nordorienta parto de Ekstremaduro en la plej orienta pinto de la komarko aŭ distrikto La Vera, je altitudo de 498 m; la pleja alto estas de 2271 m, en Casquero de Peones kaj la pleja malalto estas de 260 m en la rivero Tiétar. Pro tio la deklivo de la municipa teritorio estas de 2011 m. Ĝi situas je 153 km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 213 km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 132 km². Ĝi limas okcidente kun Valverde de la Vera (3 km) kaj oriente kun Madrigal de la Vera (10 km).

Ekonomio
--------

Agrikulturo kaj brutobredado. Rura turismo ĉefe pro naturaj vidindaĵoj kiaj gorĝoj kaj kanjonoj.

Historio
--------

Oni fondis la domaron per reloĝigado fine de la 12a kaj komence de la 13a jarcento. Tiam la teritorio dependis de Plasencia, sed poste apartenis al la familio Monroy. En la 15a jarcento al la grafoj de Nieva.

Vidindaĵoj
----------

Katolika preĝejo de Senmakula koncipiĝo. Famega festo en karnavalo konata kiel *Peropalo*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retejo SPAM[*rompita ligilo*]
* Retejo pri El Peropalo
* Elfosado de komuna tombejo de la Enlanda Milito
**Villanueva de Ávila** [biljaNŬEba deAbila] estas municipo en la sudcentro de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Alberĉe kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco. La loknomo *Villanueva de Ávila* estas komprenebla etimologie kiel *Nova Urbeto de Avilo*.

Villanueva de Ávila en la provinco Avilo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 21 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 217 loĝantojn. Ĝi perdis 450 loĝantojn el la 1990-aj jaroj (je ties sependigo de Navatalgordo) pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 44 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Navalosa, Navatalgordo, Burgohondo, Navarrevisca kaj Mijares.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. 

En la 23a de Julio 1809 kadre de la Milito de Hispana Sendependiĝo napoleonaj trupoj celante reprezaliojn al fama gerilano Juan Martín Díez serĉe de liaj fratinoj,​ forportis ĉiujn virinojn al Los Veneros kaj tie mortigis ilin: totale 22 virinoj estis masakritaj. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----

1. ↑   Escalera, Evaristo; González Llana, Manuel (1864). La España del siglo XIX: sus hombres y acontecimientos más notables, volumen 1. Juan José Martínez, eldonisto. p. 525. Ne estas disponebla pli nuntempa kaj fidinda fonto.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762584
 |
**Villaornate y Castro** [biljaorNAte iKAStro] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Esla-Campos*, en la sudoriento de la provinco kaj en la historia areo Vega de Toral.

Komarkoj de la provinco Leono; *Esla-Campos* sudoriente, oranĝece.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Castrofuerte kaj Villaornate, okupas totalan areon de 48,28 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 318 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 400 loĝantojn el la 1980-aj jaroj pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 50 km de Leono, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Toral de los Guzmanes, Valencia de Don Juan, Villabraz, Algadefe, Villamandos, Fuentes de Carbajal, Campazas kaj Villaquejida.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo (maizo kaj aliaj irigaciaj cerealoj) kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 759558
 |
**Villaobispo de Otero** [biljaoBISpo deoTEro] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Astorga (Tero Astorga), en la centro de la provinco, ene de la tradicia areo La Cepeda. Temas pri areo kie oni parolas la hispanan kaj la leonan. *Villaobispo de Otero* estas komprenebla etimologie kiel Urbo de la Episkopo de Monteto.

Komarkoj de la provinco Leono; *Tierra de Astorga* (Tero Astorga) centre, verdecgriza.
Preĝejo.
Preĝejo de Sankta Stefano, Brimeda.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Brimeda, Carneros, Carrera (La), Otero de Escarpizo, Sopeña de Carneros kaj Villaobispo de Otero, okupas totalan areon de 31,79 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 515 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 000 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 51 km de Leono, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Magaz de Cepeda, Villamejil, Brazuelo, San Justo de la Vega kaj Astorga.

Estas atestaĵoj de antaŭromia kaj romia loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste suferis pro la Milito de Hispana Sendependiĝo. 

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 758327
 |
**Bruno SEIDEL**, ankaŭ: *Seidelius*, (naskiĝinta ĉ. en 1530 en Querfurt, mortinta en 1591 en Erfurto) estis germana kuracisto kaj poeto novlatina.

Vivo
----

Li studis ekde 1546 ĉe la universitato de Wittenberg, kie Johannes Marcellus kaj Filipo Melanktono estis liaj instruistoj. Poste li ekvojaĝis stude tra Germanujo, vizitis Italujon kaj promociiĝis ĉe Gabriele Falloppio en Padovo medicine. Poste li iĝis kuracisto en Arnstadt kaj transloĝiĝis en la 1566-a jaro al Erfurto por fariĝi profesoro pri fiziko ĉe la Universitato de Erfurto. Tie li ege influis la studojn de Rudolf Goclenius, la Maljuna.

Kiel poeto li skribis pri siaj travivaĵoj (i.a. pri ili en Wittenberg) en formo de "carmina", poemoj laŭ antikva modelo. Li laŭde verkis poemon pri Lutero, Melanktono kaj Marcellus. Poste li specialiĝis pri la kolekto da proverboj, kiujn li elĉerpis el popularaj libroj de la 16-a jarcento. Aldonitis saĝaj eldiroj de kamparanoj (ekz. pri veterprognozoj).

Kiel medicinisto li iĝis kontraŭulo al Paracelsus. Tiufake li verkis i.a. pri urinado, la ebrieco kaj kelkaj tiam nekuraceblaj malsanoj.

Verkoj (elekto)
---------------

* Poetam libri septem, Basel 1555
* Sententiae proverbiales, 1568
* De usitato urinarum…, judicio, 1562
* De ulceribus, 1577
* De ebrietate libri tres, Hanau 1594
* Liber morbum incurabilium, 1593, Leiden 1662

Literaturo
----------

* Melchior Adam: *Vitae Germanorum Medicorum*. Heidelberg 1620, p.235–237

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bruno Seidel en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Biografio ĉe ADB.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 470084
* GND: 128700106
* LCCN: n90720024
* VIAF: 28130535
* ISNI: 0000 0004 4456 7324, 0000 0004 5301 7973
* LIBRIS: 301321
* SUDOC: 087104989
* ICCU: BVEV026042
 |
**Vince Horváth** [horvAt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Horváth Vince** estis hungara aktoro.

Vince Horváth naskiĝis la 4-an de aŭgusto 1837 en Rácalmás, li mortis la 9-an de aŭgusto 1912 en Újpest.

Biografio
---------

Vince Horváth aliĝis al pluraj provincaj teatroj, poste li apartenis al Nacia Teatro (Pest), sed li havis nur senvoĉajn rolojn. Li jam vere aktoradis en migra teatra kompanio en Veszprém (urbo) en 1859, baldaŭe jam en Budao ĉe György Molnár. Liaj menciindaj teatraj kompanioj estis István Reszler (1865), Endre Latabár (1865-1872), József Szabó (teatrestro) (1872-1875). De 1876 ĝis la emeritiĝo en 1907 li estis membro de Népszínház. Lia edzino estis same aktoro.

Liaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* Ede Tóth:
	+ *A falu rossza* - Pista Gonosz; Gáspár Feledi
	+ *Tolonc* - Mravcsák
* Johann Nestroy: *Lumpacius vagabundus* - Lábszíj
* Ferenc Csepreghy:
	+ *Utazás a holdba* - Maston
	+ *Sárga csikó* - András Bakai
	+ *A piros bugyelláris* - Hájas

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Vince Horváth en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 764560
 |


* Portalo pri Biografio
**Vince NAGY** [nadj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nagy Vince** estis hungara politikisto, ministro, parlamentano, advokato. Lia nobela antaŭnomo estis *losonci*.

Vince Nagy  naskiĝis la 4-an de marto 1886 en Hungara reĝlando en Szatmárnémeti (nuntempa Satu Mare en Rumanio). Li mortis la 1-an de junio 1965 en Novjorko.

Biografio
---------

Vince Nagy akiris juran diplomon en Universitato Kolozsvár en 1907, poste li plulernis en Universitato de Budapeŝto. En 1911 li advokatiĝis, poste li estis advokato en sia naskiĝurbo. En 1915 li estis memservanta soldato, inter 1916 kaj 1918 li estis parlamenta deputito. Li estis komence subministro, poste ministro en Kabineto Mihály Károlyi kaj Kabineto Berinkey. Dum la Hungara Sovetrespubliko li vivis en la jam okupita maskiĝurbo, kie la rumanoj kondamnis lin 9 monatojn. Li translokiĝis al Budapeŝto en 1922. Inter 1924-1926 li denove estis parlamenta deputito, sed tiutempe li estis ankaŭ advokato. En 1944 li kaŝiĝis pro la nazioj. En 1947 li rifuĝis al Usono, kie komence li laboris kiel simpla laboristo, poste li partoprenis en politika vivo de usonaj hungaroj, fine li estis konsilisto de Radio Libera Eŭropo.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al literoj N NY, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 508182
* GND: 119172941
* LCCN: n94047541
* VIAF: 59888505
* ISNI: 0000 0000 1036 8272
 |
***La Revizoro*** (ruse *Ревизор*, do *la registara inspektoro/kontrolisto*) estas komedio en kvin aktoj de Nikolaj Gogol el la jaro 1835, kiun el la rusa tradukis L. L. Zamenhof, 1907. Ĝi estas satiro pri la korupteco de la rusa burokrataro. La unua sursceneja prezento okazis la 19-an de aprilo 1836 en Sankt-Petersburgo. Ĝi ankoraŭ hodiaŭ estas tre ofte ludata en teatroj kaj ekzistas pluraj filmigoj.

 Tiu verko estas (tute aŭ parte) entenata en la rete alirebla Tekstaro de Esperanto.

Referencoj
----------

1. ↑   Courtinat, Léon 1964 : Historio de Esperanto I, paĝo 214
2. ↑  Stojan, Petro, 1929 : *Bibliografio de Internacia Lingvo* numero 4294, paĝo 375
3. ↑   *Enciklopedio de Esperanto*

Eksteraj ligiloj
----------------

Kovrilo de la unua rusa eldono

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Literaturo |

Reta versio de ĉe Steloj.de
Reta versio en la retejo de Jurij Finkel
*Enciklopedio de Esperanto*/L en sia originala formo en la Interreto
*Enciklopedio de Esperanto* en elŝutebla versio (PDF).
Katalogo de CDELI
Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio
Katalogo de Nacia Biblioteko de Esperanto

* Kategorio La Revizoro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* La Revizoro en Vikifontaro (Universala biblioteko)
kristnaskarba bombono kun hokoj
La **kristnaskarba bombono** aŭ **salonsukero** (hungare *szaloncukor* el la germana *Salonzuckerl*) estas bombono, bele pakita kaj pendigita sur la kristnaska arbo. Oni produktas ĝin nur por kristnasko (do aĉetebla de meze de novembro ĝis elĉerpo de la stoko).

La uzo de kristnaskarba bombono estas tre disvastiĝinta kutimo inter la hungaroj eĉ eksterlande, en elmigrejo. Onidire, tiu sukeraĵo disvastiĝis el Hungario kaj la eksterlandaj hungaroj ne manĝis tiujn dum la socialisma epoko (en tiaj landoj), sed jarojn deponis, uzis ilin. Kelkaj rezervis nur la paperon kaj ĉiujare mem pretigis propran salonsukeron.

Oni komence pendigis sur la kristnaskan arbon fruktojn, sekigitajn fruktojn, mielkukajn figurojn, paperajn eltondaĵojn, diversajn dolĉaĵojn. Oni ekproduktis la bombonojn nur fine de la 1800-aj jaroj kaj ekde tiam pendigis ilin sur la kristnaskan arbon. Oni komence enpakis diversajn sukeraĵojn, ĉokoladajn globetojn en silkecan paperon, poste en koloran staniolon (stanfolion). Poste oni enpakis la bombonojn en fine galonigitan  Arkivigite je 2005-11-27 per la retarkivo Wayback Machine paperon kaj tiun oni ĉirkaŭkovris per staniolo.

Tiuj specifaj bombonoj origine pretiĝis el pura, fandita sukero kun eblaj aldonaĵoj kiel amela sukero aŭ ? fondao (fondant). La fanditan sukeron oni fluigis tra funelo al ŝablonoj el riza faruno. Poste oni aldonis diversajn aldonaĵojn (en 1891 oni jam priskribas 17 diversajn tiajn bombonojn), hodiaŭ la plej ŝatataj tipoj estas: ĵelea, marcipana, kokosa.

La starigon de la kristnaska arbo en Hungario kutimigis la patrino (kiu kunportis tiun kutimon el sia patrujo Saksio) de barono Podmaniczky Frigyes (1824–1907). Tio okazis en 1828.

* Kategorio Kristnaskarba bombono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Koordinatoj: 56° 36′ 15″ N 25° 15′ 19″ O﻿ / ﻿56.60417 °N, 25.25528 °O﻿ / 56.60417; 25.25528 (mapo)

**Aizkraukle** - jen latve, historie ankaŭ germane *Ascheraden* - estas urbo en la regiono Livonio en la centro de Latvio. Aizkraukle situas 86 kilometrojn oriente de la ĉefurbo Rigo, borde de la rivero Daŭgavo. La urbo konsistas el tri partoj: Aizkraukle (la urbocentro), Aizkraukle fervoja stacidomo (2 km norde), kaj apudrivera Ziedi/Sērene. La Daugava estas transirita per la digo kaj ponto de la Plavinas hidrelektra centralo, kaj la urbo mem estis konstruita por konstrui kaj servi tiun elektrocentralon (908 MW). Aizkraukle estas la centro de municipo Aizkraukle.

Historio
--------

En la 13-a jarcento, la livona kastelo kaj poste la Livonia Ordena kastelo estis ĉi tie. Ĉiam en la regiono plu vivis germanaj baltoj, ne nur kiel bienaj posedantoj, sed plejparte kiel normalaj civitanoj (ĝis ili estis devige deportitaj okcidenten pro la sekreta aldona protokolo de la pakto Ribbentrop-Molotov). La urbo estis konstruita post 1960, unue kiel laborista vilaĝo, poste kiel moderna urbo kun normaj, ĉefe kvinetaĝaj domoj.

Ekde 1944 ĝis 1990 la nomo de la urbo estis Stučka omaĝe al Pēteris Stučka, la gvidanto de la mallonga-tempa sovetia Latvio (1919).

Galerio
-------

* Muziklernejo.Muziklernejo.
* Katolika preĝejo.Katolika preĝejo.
* Busstacidomo.Busstacidomo.
* Hidrelektra centralo.Hidrelektra centralo.
* Fervoja stacidomo.Fervoja stacidomo.
**Valderredible** [baldereDIble] estas municipo en la aŭtonoma komunumo Kantabrio (norda Hispanio). Ĝi situas en la sudo de la regiono, havante limon kun Valdeprado del Río (norde), la provinco Burgoso (oriento kaj suroriento) kaj provinco Palencio (okcidente kaj surokcidente), en Kastilio kaj Leono. Valderredible situas en la komarko Campoo-Los Valles, tra kiu fluas la rivero Ebro. Ĝi estas la plej granda municipo en Kantabrio kaj ties loĝdenseco estas tre malalta.

Historio
--------

Oni trovis restaĵojn de Neolitiko kaj Bronzepoko (ekzemple en Salcedo), kavernajn pentraĵojn en Ruanales, kaj megalitajn monumentojn, kiel menhiron en San Martín de Elines aŭ montetoj de Lora. Ekzistas ankaŭ restaĵoj de romia epoko en Santa María de Hito, kaj visigota tombejo de Mezepoko.

Sankta Marteno de Elines.
Dum Alta Mezepoko (ĉirkaŭ la 10-a jarcento) ties nomo estis *Val de Ripa Hibre* (en malnova hispana tio estas *Valo ĉe flanko de Ebro*, kio evoluis ĝis la nuna *Valderredible*). Oni pensas, ke dum tiu epoko loĝantoj verŝajne estis multaj, ĉar abundas vilaĝoj kaj kavernaj kirkoj. Ekde la 11-a kaj 12-a jarcentoj oni ekkonstruis plurajn romanikajn kirkojn, laŭ stilo simila al tiuj de komarkoj en nordo de Palencio kaj Burgoso, el kiuj elstaras Sankta Marteno de Elines.

Valderredible administre estis parto de Campoo, sed en 1633 ties loĝantoj rajtis kandidatiĝi je vilaĝestro pere de rekta reĝa elekto. En 1835 ĝi administre iĝis municipo.

Vidu ankaŭ
----------

* Listo de municipoj de Kantabrio

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Valderredible en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Urbodomo de Valderredible
* Turisma portalo *Descubre Valderredible* Arkivigite je 2007-12-05 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 476203
* VIAF: 316751249
 |
**TOLNAI DALI János** estis hungara eklezia verkisto naskita en Varado en 1606 kaj mortinta en Tarcal en printempo de 1660.

Biografio
---------

János Tolnai Dali lernis en Varado kaj Gyulafehérvár, pli poste en 1631 li estis lernejestro en Koloĵvaro. Ekde 1632 li studis teologion kaj filozofion en Nederlando (Leiden, Franeker, Groningen) kaj en Anglujo, kiu li ekkonis la filozofion de Roger Bacon kaj la pedagogion de Comenius, respektive la puritaniismon. Reveninte Hungarujon en 1638 la reganto Georgo Rákóczi la 1-a nomumis lin direktoro de la lernejo de Sárospatak. La koncilio de 1646-a jaro maldungis lin pro liaj konceptoj kaj li iĝis pastro. En 1649 Suzanna Lorántffy reinvitis lin al fronto de la lernejo. Li reformis la instruadon. Li konsilis al edzino de reganto inviti Comenius Hungarujon. Li estis pastro en Tarcal ekde 1656. Liaj manuskriptoj perdiĝis.

Verkoj
------

* *Daneus Rácai, Azaz a Mi-atyánk felől igaz értelmű tanítóknak magok mentségére*, Sárospatak, 1654.

Literaturo
----------

* Makkai László: A magyar puritánusok harca a feudalizmus ellen (Bp. 1952);
* Makkai László: T. D. J. harca a haladó magyar kultúráért (Irod. tört. Közl. 1953. 1 – 4. sz.);
* Makkai László: T. D. J. a népoktatás magyar úttörője (Élet és Tud. 1963. 47. sz.).

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon
**Johann Gottfried KRAUSE** (naskiĝinta la 29-an de junio 1685 en Greußen, mortinta la 25-an de septembro 1746) estis germana teologo kaj eklezikantverkisto.

Vivo
----

Estante filo de lernejestro Krause venis en la aĝo de 17 jaroj ĉe *Augusteum* je Weißenfels. En 1704 li ekstudentis ĉe la Universitato de Lepsiko kaj tri jarojn poste ĉe la Universitato de Jena. Post studofinoj li estis unue ĉedoma instruisto, ekde 1717 diakono en Weißenfels. Vokiĝon kiel superintendanto kaj unua paroĥestro je Dahme (Mark) li ricevis en 1721. Samfunkcie li nomumitis krome pli malfrue eklezikonsilisto por Saksio-Querfurt. En 1746 li iru kiel superintendanto al Lübben, sed mortis je apopleksio antaŭ ekdeĵorpovo.

La tria edonono de la kantolibro de Bad Langensalza el la jaro 1719 enhavas sep edifajn kantojn de Krause. Jam en 1716 li estis eldoninta en Bad Langensalza tian libron. Krome li kunlaboris en Dahme ĉe la kreo de alia kantolibro, kiu finiĝis malmulte antaŭ lia morto. Johann Gottlieb Horwein prizorgis en Wittenberg en 1764 la duan eldonon de la menciita kantolibro. Ankaŭ en tiu ĉi versio troviĝas kelkaj kantoj de Krause, same en postaj tiaj libroj.

Verkoj
------

* *Poetische Blumen bei Freuden und Trauerfällen.* Bad Langensalza 1716
* *Auszug aus dem alten Dahmer Gesangbuche*, Dahme/Mark, 1930 (=Flämingheft, 23; eldonisMax Wald)

Literaturo
----------

* Kategorio Johann Gottfried Krause en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Artikolo "Krause, Johann Gottfried" fare de nekonata aŭtoro, ĉe: Allgemeine Deutsche Biographie, herausgegeben von der Historischen Kommission bei der Bayerischen Akademie der Wissenschaften, volumo 17 (1883), p. 74–75, (tie ĉi interrete)
* Pri Krause ĉe BBKL, fare de Klaus-Günther Wesseling


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 733210
* GND: 103125655
* LCCN: nr2001019043
* VIAF: 52098930
* ISNI: 0000 0000 4942 7057
 |
**Camillo BOITO** (naskiĝinta la 30-an de septembro 1836 en Romo, mortinta la 28-an de junio 1914 en Milano) estis itala arĥitekto kaj verkisto pri arthistoriaĵoj.

Vivo
----

Unue li dediĉis sin ĉe la Universitato de Padovo al la studoj kaj frekventis poste la artakademion de Veneco kie iĝis ankaŭ li trejniĝo arĥitekta. En 1856 li iris por studokontinuogo al Florenco kie li verkis por la gazeto »Lo Spettatore« eseojn pri arto. En 1859 li estis en Milano kie oni nomumis lin profesoro pri arĥitekturo ĉe la Brera-akademio.

Docentante Boito serĉis solvojn por konkretaj taskoj kaj problemoj. Li starigis i.a. lernejon en Padovo, la Urban museon, al Urban palacon ĉe la Erbe-placo kaj la konstruaĵon por elementaj lernejoj en Milano.

Ekde 1872 li estis no de la Supera konsilio pri belaj artoj ene de la itala ministerio pri edukado. Kiel verkisto li ankaŭ furoris per: »Scultura e pittura
d'oggi« (Turin 1877); »Leonardo e Michelangelo« (Mail. 1878); »L'architettura
del medio evo in Italia« (1880); »Gita di un artista« (1884); »Il Duomo di
Milano« (1888); »Questioni pratiche di belle arti« (1893); »La ricomposizione
dell' altare di Donatello« (1895); »L'altare di Donatello e le altre opere nella
Basilica Antoniana di Padova« (1897).

Beletre li verkis: »Storielle vane« (1876-79, 2 volumoj) kaj »Senso« (1884). Li eldonis la monatan fakrevuon »Arte italiana decorativa e industriale«.

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 3. Leipzig 1905, p. 170-171 (interrete tie chi)

* Kategorio Camillo Boito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 705350
* GND: 118993623
* LCCN: n88223891
* VIAF: 27061204
* ISNI: 0000 0001 0881 3848
* SUDOC: 02673611X
* BNF: 118926340
* ULAN: 500022711
* NDL: 01159475
* NKC: jo2004232826
* ICCU: CFIV018209
* BNE: XX1047495
 |
El nordo kaj maldekstro: viole, Tierra de Campos; flave, Montes Torozos; helblue, Campiña del Pisuerga; ruĝe, Páramos del Esgueva; oranĝe, Tierra del Vino; verde, Tierra de Pinares; malhelblue, Campo de Peñafiel; blanke, Tierra de Medina.
**Vintero**, en hispana *Tierra del Vino* (Tero de Vino), estas unu el ok komarkoj de la provinco Valadolido, regiono Kastilio kaj Leono, Hispanio. Ne estas klara komarka divido firmigita je oficiala nivelo. Tamen, ja estas historiaj komarkoj pli malpli enradikigitaj kiuj enhavas municipojn, submunicipojn kaj loĝejajn areojn kiuj unuiĝas por la administrado de komunaj servoj kiel tiu de rubokolektado, purigado kaj sanservoj. La komarko *Vintero* estas limigita norde per la komarko Montoj Torozos, kaj laŭhorloĝe kun la Campiña del Pisuerga (nur je unu municipo), la komarkoj Tierra de Pinares kaj Tierra de Medina, kaj la provinco Salamanko kaj la provinco Zamoro (okcidente).

Municipoj
---------

Preĝejo de Sankta Petro de Alaejos.
Ĉefa placo de Tordesillas.
La komarko konsistas el 22 municipoj, nome la jenaj:

* Alaejos
* Bercero
* Castrejón de Trabancos
* Castronuño
* Fresno el Viejo
* La Seca
* Matapozuelos
* Matilla de los Caños
* Nava del Rey
* Pedrosa del Rey
* Pollos
* Pozaldez
* Rueda
* San Miguel del Pino
* San Román de Hornija
* Serrada
* Siete Iglesias de Trabancos
* Tordesillas
* Torrecilla de la Abadesa
* Torrecilla de la Orden
* Villafranca de Duero
* Villalar de los Comuneros

Vidu ankaŭ
----------

* Provinco Valadolido
* Municipoj de la provinco Valadolido


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 765158
 |