Notu tiu ĉi artikolo rilatas plejparte al la tielnomata origina verko anglalingva, ne al la esperanta traduko.

---

Titolpaĝo de *Three Men in a Boat de 1889*
**Three** **Men in a Boat (To Say Nothing of the Dog**‏**)** (Esperante: *Tri Homoj en Boato (sen kalkuli la hundon)*) estas romano verkita en 1889 en la angla fare de la brita verkisto kaj dramaturgo Ĵerome K. Ĵerome.

Ĵerome verkis kaj publikigis dekojn da romanoj, noveloj kaj teatraĵoj, sed *Tri Homoj en Boato* estas lia plej konata verko. La nomo de la romano estas konata kiel fidela reprezentanto de seka angla humuro. "Tri en unu boato, krom la hundo" unue estis publikigita en daŭrigoj kaj estis publikigita kiel libro la 5-an de marto 1889, kiam Ĵerome estis 30-jaraĝa. La romano estis sukceso kaj tradukita en dekduojn da lingvoj.

La romano estas kiel raporto pri dusemajna boatferio sur la Tamizo de Kingstono-sur-Temso ĝis Oksfordo kaj reen al Kingstono. La libro estis komence celita kiel serioza vojaĝgvidilo, kun rakontoj pri loka historio laŭlonge de la itinero, sed la humuraj elementoj transprenis ĝis la punkto kie la seriozaj kaj iom sentimentalaj trairejoj ŝajnas distraĵo al la komika romano. La plej oftaj temoj de la anekdotoj estas riveraj ŝatokupoj kiel fiŝkaptado kaj boatado kaj la malfacilaĵoj, kiujn ili prezentas al la nesperta kaj nesingarda. Unu el la plej laŭditaj aferoj pri *tri homoj en boato* estas kiom supertempa ĝi ŝajnas al modernaj legantoj, ekzemple la ŝercoj ankoraŭ estas laŭditaj kiel freŝaj kaj spritecaj.

En 1900, la daŭrigo "*tri homoj en Bummel*" estis verkita, pri la travivaĵoj de la triopo dum bicikla vojaĝo en Nigra Arbaro en Germanio.

Intriga resumo
--------------

tri homoj en boato - mapo de turneo
Ĵerome mem estas la protagonisto de la rakonto, kiam li kaj du aliaj bonaj amikoj (George kaj Harris) decidas prizorgi sian sanon, forlasi la bruan urbon kaj komenci refreŝigan kaj malstreĉan vojaĝon en la naturo. Post malfacila renkontiĝo, la amikoj ekiris kun la hundo Montmorency, por navigi en malgranda boato laŭlonge de la rivero Tamizo en Anglio. Ili travivas diversajn spertojn, pli agrablajn kaj malpli agrablajn, ili rakontas unu al la alia travivaĵojn, kiuj okazis en la pasinteco, ĝis kelkaj pluvaj tagoj superfortas ilin kaj ili forlasas la boaton.

La distingo de la romano estas ne en sia intrigo, sed en la amuzaj anekdotoj disĵetitaj laŭlonge de ĝia intrigo, en sia riĉa lingvo kaj en la pitoreskaj kaj humuraj esprimoj. La roluloj estas bazitaj sur realaj karakteroj, kaj iliaj amuzaj travivaĵoj reflektas okazaĵojn kiuj okazis en realeco.

Neklarigeble, la spertoj kaj pensoj Ĵerome priverkas en fluida kaj elokventa maniero, rilatas al la moderna leganto kvankam ili estis verkitaj en tute alia mondo de la viktoria epoko. La mirinda kapablo de Ĵerome priverki ekzemple luitajn apartamentojn, hotelojn, drinkejojn kaj precipe homojn faras la romanon tiel grava kiel ĝi estis lastatempe verkita.

Famaj eltiraĵoj
---------------

* *Viktimo de cent sep mortigaj malsanoj* - Ĵerome malkovras ke li estas malsana kun ĉiuj malsanoj kiuj ekzistas en la enciklopedio krom "la genuoj de Domservistino"
* *Kiel pli maljuna familiano pendigas bildon* - la titolo parolas por si mem pli bone ol ajna klarigo.
* *Duba ago en digoj fiŝoj* - sep fiŝkaptistoj rakontas kiel ili fiŝkaptis, kaj finfine la vero estas rivelita.
* *La malavantaĝoj vivi en unu domo kun amanta paro* - aktuala kvazaŭ verkite hodiaŭ.

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Zorgu kaj certigu, ke via savboato estas malpeza kaj ŝarĝita kun nur la aferoj, kiujn vi bezonas - komforta hejmo kaj simplaj plezuroj, unu aŭ du amikoj indaj je tio, iu por ami, iu por ami vin, unu kato, unu hundo, unu aŭ du pipoj, sufiĉe da manĝaĵoj, sufiĉe da vestaĵoj, kaj iom pli ol sufiĉe — trinkaĵo. Ĉar soifo estas danĝera afero... **"** |

 |

Mencioj en moderna literaturo
-----------------------------

La rivervojaĝo estas facile rekreebla, sekvante la detalan priskribon, kaj tion foje faras ŝatantoj de la libro. Granda parto de la itinero restas senŝanĝa. Ekzemple, ĉiuj nomitaj drinkejoj kaj gastejoj daŭre funkcias.

En 1997, romano nomita "*To Say Nothing of the Dog* "estis publikigita fare de la usona sciencfikcia verkisto Connie Willis. Ĉi tiu romano estas dediĉita al la originala "Tri en unu boato", kaj estas multrilate simila, kvankam ĝi estas sciencfikcia romano. La plej granda parto de la romano okazas en la periodo kaj regiono de la origina romano - kiel rezulto de intrigo kiu implikas multe da tempovojaĝado. Ĝi estas komikso plena de humuro kaj satiraj referencoj al la viktoria epoko, simila al la romano inspirita de ĝi. Ankaŭ, la sekvenco de okazaĵoj en ĝi estas sufiĉe simila al tiu en la origina romano, inkluzive de la vojaĝo sur la Tamizo. Tiu ĉi romano gajnis la prestiĝan Premion Hugo por la kategorio *Plej bona sciencfikcia romano* en 1999.

Tradukoj
--------

Librokovrilo de Esperanta eldono de *Tri Homoj en Boato*.
Tra la jaroj, la romano estis tradukita en multajn lingvojn kaj en diversaj adaptaĵoj, ofte tre malsamaj laŭ karaktero kaj alligiteco al la angla fonto.

En 1935 eldonis ĝin *Literatura Mondo* en traduko de G. Badash. En *The British Esperantist* 1935, p. 206, aperis recenzo de M.C.B. el kiu oni citas:

*La tasko traduki libron tiel tipe anglan en lingvon internacian tute ne estas facila, kaj mi komencis ĝin legi kun iom da timo; ĉar jam aperis tro da tradukoj el la angla, kiuj klare montris, aŭ, ke la tradukinto ne bone scias la anglan lingvon, aŭ, ke li ne plene posedas Esperanton. Sed baldaŭ mi trovis, ke mia timo estas senbaza. S-ro Badash bonege plenumis la taskon. La burleskaj rakontoj , la tuŝoj de kvieta humoro, la sentimentala monologado batose rompita de io ŝoka aŭ ridiga, kiu ĵetas la revanton denove sur la krudan teron, kaj la aliaj karakterizaĵoj de la libro - ĉio estas tie; kaj li tiel sukcesis kapti la spiriton de la libro, ke oni tute ne sentas, ke oni legas tradukon. Malofte mi legis Esperantan verkon kun tiom da plezuro, kiom donis al mi la nuna volumo. Entute S-ro Badash skribas laŭ maniero samtempe klasika kaj moderna: fundamenta, flua, kaj natura. Li havas la nuntempe maloftan kuraĝon nomi* vagonaron vagonaro*, kaj skribi Zamenhofe* mi amus loĝi tie *; kaj li evitas la plimulton el la modaj eraroj kaj strangaĵoj kiuj makulas multajn lastatempajn eldonaĵojn.*

Referencoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Barieroj sur la Tamizo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Three Men in a Boat (To Say Nothing of the Dog) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* esperante *Tri Viroj en Boato (sen mencio de la hundo)* ISBN 91-7303-065-1
* Recenzo pri *Tri Homoj en Boato* en *The British Esperantist*
* Recenzo pri *Tri Homoj en Boato* en *Literatura Mondo*
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 757018
* VIAF: 178154387297730970000
 |