Vidu ankaŭ: 7-Oktadekanono, 8-Oktadekanono, 2-Nonadekanono, kaj 3-Nonadekanono

|  |
| --- |
| 9-Okso-oktadekano |
| Kemia formulo |   **C18H36O** |
| 9-Oktadekanono |
| **Bastona kemia strukturo de la 9-Okso-oktadekano** |
| 9-Oktadekanono |
| **Tridimensia kemia strukturo de la 9-Okso-oktadekano** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * Oktila nonila ketono
* 9-Okso-oktadekano
 |
| CAS-numero-kodo | 18394-00-8 |
| ChemSpider kodo | 453195 |
| PubChem-kodo | 519555 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | blanka, brulema solidaĵo |
| Molmaso | 268,48324 g mol−1 |
| Denseco | 0,845 g/cm−3 |
| Fandpunkto | 45,6°C  |
| Bolpunkto | 336,6°C  |
| Refrakta indico | {\displaystyle n\_{761}^{20}} 1,4420 |
| Ekflama temperaturo | 82,9°C |
| Solvebleco | Akvo:nesolvebla |
| Mortiga dozo (LD50) | 5000 mg/kg (buŝe) |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 02 – Treege brulema | 06 – Venena substanco |

 |
| GHS Signalvorto | Damaĝa substanco |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H290, H302, H314, H315 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P234, P260, P261, P264, P264+265, P271, P280, P284, P301+330+331, P302+361+354, P304+340, P305+354+338, P316, P317, P320, P321, P363, P390, P403+233, P405, P406, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**9-Oktadekanono** aŭ **oktila nonila ketono** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la **oktanalo** kaj **klorodekano**. Ĝi estas blanka, brulema solidaĵo, nesolvebla en akvo. 9-Oktadekanono posedas 18 karbonatomojn, 36 hidrogenatomojn kaj 1 oksigenatomon. 9-Oktadekanono, ankaŭ konata kiel **oktila nonila ketono**, estas longĉena ketono kiu apartenas al la familio de grasacidaj derivaĵoj. Ĝi estas senkolora, vaksa solidaĵo kun karakteriza odoro kaj estas ofte uzata kiel gustiga agento en la nutraĵa industrio. Tamen, en la lastaj jaroj, 9-Oktadekanono altiris atenton en scienca esplorado pro siaj eblaj aplikoj en diversaj kampoj.

La sintezo de 9-Oktadekanono povas esti atingita per pluraj metodoj, inkluzive de la oksigenigo de nonadekanolo kun kalia permanganato, la reduktado de nonadecanata acido kun litia aluminiohidrido, kaj la kondensiĝo de nonadekanalo kun acetata anhidrido. La plej ofta metodo implicas la oksigenigon de nonadekanolo kun kalia permanganato.

9-Oktadekanono estis vaste studita por ĝiaj eblaj aplikoj en diversaj kampoj. En la kampo de agrikulturo, ĝi estis trovita posedi insekticidajn trajtojn kaj povas esti utiligita kiel natura insekticido. En la medicina kampo, ĝi pruviĝis havi kontraŭinflamajn kaj analgeziajn efikojn, igante ĝin ebla kandidato por la traktado de doloro kaj inflamo. Aldone, ĝi estis studita por sia ebla uzo en la evoluo de novaj medikamentoj kaj kiel biosigno por certaj malsanoj.

Rilate al la mekanismo de ago, tamen, estis sugestite ke ĝi povas agi malhelpante la produktadon de proinflamaj citokinoj, kiuj estas implikitaj en la inflama respondo. Ĝi ankaŭ povas agi kontrolante la agadon de certaj enzimoj implikitaj en la inflama procezo.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **9-oktadekanono** per traktado de **nonanoila klorido** kaj **nonano**:

|  |
| --- |
| nonanoila klorido +nonano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}9-oktadekanono +klorida acido |
|

### Sintezo 2

* Preparado de la **9-oktadekanono** per oksidado de la **9-oktadekanolo**:

|  |
| --- |
| 9-oktadekanolo {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{CuO}}\,}}} 9-oktadekanono |
|

### Sintezo 3

* Preparado de la **9-oktadekanono** per traktado de **nonanalo** kaj **dekila klorido**:

|  |
| --- |
| nonanalo +Dekila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}9-nonadekanono +klorida acido |
|

### Sintezo 4

* Preparado de la **9-oktadekanono** per traktado de **undekanalo** kaj **oktila klorido**:

|  |
| --- |
| undekanalo +oktila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}9-oktadekanono +klorida acido |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Ketonoj

Referencoj
----------

1. ↑  Alfa Aesar
2. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
3. ↑  GuideChem
4. ↑  BenchChem