recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La **Papa Akademio de Sociaj Sciencoj** estas akademio de la Sankta Seĝo kiu celas antaŭenigi la studon kaj progreson de Sociaj Sciencoj, krom ekonomikaj, politikaj kaj juraj. Tiu Akademio, pere de sia scienca agado, ofertas al la Eklezio la elementojn utiligotajn por la disvolviĝo kaj aplikado de la Katolika sociala doktrino kaj ebligas dokumenti kaj analizi la efikojn de ĝia aplikado en la tiuepoka socio. La Akademio estas oficiale aŭtonoma kvankam konservante striktajn kontaktojn kun la Papa Konsilio de Justeco kaj Paco.

Historio
--------

La Papa Akademio de la Sociaj Sciencoj estis fondita la 1an de januaro 1994 de la papo Johano Paŭlo la 2-a.

La tri temoj kiuj ĝis nun estas dominantaj en la studoj de la Akademio estis la "laboro kaj progreso", "Demokratio kaj *sociala dimensio de la globaligo*.

La aktuala prezidento de la Akademio de la Sociaj Sciencoj estas la docento pri leĝo (juro) en la fakultato de Jurisprudenco ĉe la Universitato Harvard, Mary Ann Glendon, kiu estis ŝarĝita la 19an de januaro 1994 de Johano Paŭlo la 2-a por tiu posteno, kaj estis la unua virino nomumita prezidento de papa akademio.

La akademia sidejo troviĝas en la *Villa Pia*, kune kun tiu de la Akademio de Sciencoj, en la koro de la Vatikanaj Ĝardenoj.

Aktualaj membroj de la Akademio 2013
------------------------------------

* Margaret Archer
* Rochus Buttiglione
* Partha Dasgupta
* Ludovicus Ernestus Derbez Bautista
* Pierpaolo Donati
* Gérard-François Dumont
* Ombretta Fumagalli Carulli
* Maria Anna Glendon - Prezidento
* Allen D. Hertzke
* F. Russell Hittinger
* Vittorio Hösle
* Paulus Kirchhof
* Hsin-Chi Kuan
* Ioannes Josephus Llach
* Pierre Manent
* Janne Haaland Matlary
* Roland Minnerath
* Lubomír Mlcoch
* Vittorio Possenti
* José T. Raga
* Mina Magpantay Ramirez
* Ludovicus Sabourin
* Marcelo Sánchez Sorondo
* Herbertus Schambeck
* Iosephus E. Stiglitz
* Hanna Suchocka
* Wilfrido V. Villacorta
* Stefano Zamagni
* Paulus Mzomuhle Zulu

Honora membroj
--------------

* Kennethus Arrow
* Belisarius Betancur
* Edmondus Malinvaud
* Hans Tietmeyer
* Hans F. Zacher

Eksmembroj
----------

* Petrus Morande Court
* Taketoshi Nojiri
* Kevin Ryan
* Iohannes Schasching
* Michel Schooyans

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala paĝo
**Pangaloformaj** aŭ *Pangalliformes* estas provizora klado de birdoj ene de la grupo Kokanseroj. Ĝi estas difinita kiel enhavanta ĉiujn birdojn pli proksime rilataj al kokoj ol al anseroj, kaj inkludas ĉiujn modernajn kokojn, meleagrojn, fazanojn, kaj megapodedojn same kiel la formortintajn speciojn kiuj ne falas ene de la krongrupo Kokoformaj.

La plej fruaj kokoformecaj fosilioj datas el fina Kretaceo, plej rimarkinde tiuj de *Austinornis lentus*. Ties parta maldekstra tarsometatarso estis trovita en la Aŭstina Kuŝejo ĉe Aŭstino, Teksaso, date el ĉirkaŭ antaŭ 85 milionoj da jaroj. Tiu birdo estis tre certe proksime rilata al la Kokoformaj, sed ĉu ĝi estis parto de tiuj aŭ apartenas aliloke en la malmulte konata kokoforma branĉo de la Kokanseroj ne klaras. Tamen, en 2004, Clarke klasigis ĝin kiel membro de la pli granda grupo Pangaloformaj, pli proksime rilataj al kokoj ol al anasoj, sed ne membro mem de la krongrupo kiu inkludas ĉiujn modernajn kokoformajn. Alia specimeno, nome PVPH 237, el fina Kretaceo Portezuelo Kuŝejo (Turoniano-Koniaciano, antaŭ ĉirkaŭ 90 mj) en la montaro Sierra de Portezuelo (Argentino) sugestis ankaŭ ke ĝi estas frua kokoforma parenco. Tiu estas parta korakoido de neornitena birdo, kiu laŭ sia ĝenerala formo kaj partikulare larĝo kaj profundeco de la ligo al la muskolo kuniganta la korakoidon kaj la humero (supra brako) similas la plej bazajn stirpojn de kokoformaj.

Notoj
-----

1. ↑  Clarke (2004)
2. ↑  Agnolin *et al.* (2006)

Referencoj
----------

* Agnolin, Federico L.; Novas, Fernando E. & Lio, Gabriel (2006): Neornithine bird coracoid from the Upper Cretaceous of Patagonia. *Ameghiniana* **43**(1): 245–248. HTML kompleta teksto
* Clarke, Julia A. (2004): Morphology, Phylogenetic Taxonomy, and Systematics of *Ichthyornis* and *Apatornis* (Avialae: Ornithurae). *Bulletin of the American Museum of Natural History* **286**: 1–179 PDF kompleta teksto Arkivigite je 2009-03-03 per la retarkivo Wayback Machine
**Opština Gevgelija** ( Makedona: *Општина Гевгелија )* estas unu el la 80 komunumoj en Norda Makedonio. En la jaro 2002 estis 22988 loĝantoj. Administra centro de la komunumo estas urbo Gevgelija.

Loko, priskribo
---------------

Opština Gevgelija
Opština Gevgelija
La komunumo havas areon de 485 km² kaj situas en la Sudorienta regiono laŭlonge de la dekstra bordo de la rivero Vardar. En la rivera valo, la alteco estas ĉirkaŭ 50 - 100 m. Okcidente ĝi tamen supreniras ĝis 2000 m.

Ĉe la orienta rando, paralele al la rivero, ĝi pasas tra la Aŭtovojo A1/E75 kaj ankaŭ la fervoja linio kondukanta al Grekujo (Grekio).

La komunumo konsistas el la urbo Gevgelija kaj 16 aliaj vilaĝoj, kiuj estas:

Bogorodica, Gabrovo, Davidovo, Kovanci, Konjsko, Mojin, Miletkovo, Miravci, Mrzenci, Negorci, Novo Konjsko, Petrovo, Prdejci, Sermenin, Smokvica, Huma.

Najbaraj komunumoj estas:

Opština Valandovo norde, Opština Bogdanci oriente, Opština Kavadarci okcidente kaj Opština Demir Kapija nordokcidente. En la sudo pasas la ŝtata limo kun Grekujo (Grekio).


Ĉirkaŭ **Opština Gevgelija**|  Demir Kapija |  Valandovo |  |
|  Kavadarci | Opština Gevgelija |  Bogdanci |
|  | Grekujo (Grekio) |  |

Loĝantaro
---------

Laŭ la censo de 2002 loĝis ĉi tie entute 22988 homoj.

El la totala nombro, 22 258 estis makedonoj (96,82 %) kaj 367 Serboj (1,60 %) kaj aliaj.

Referenco
---------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Гевгелија en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:
La **Pacifika tajfuno-sezono de 2018** estas ĝisnune, la plej damaĝokosta Pacifika tajfun-sezono sur registroj, ĝis la rekordo estis batita de la sekva jaro. La sezono estis super mezumo, produktante 29 ŝtormojn, 13 tajfunojn, kaj 7 super-tajfunojn.

Ĝi estas okazaĵo en la jara ciklo de formado de tropikaj ciklonoj, en kiu tropikaj ciklonoj formiĝas en la okcidenta Pacifika Oceano. La sezono daŭris dum 2018, kvankam plej multaj tropikaj ciklonoj tipe disvolviĝas inter majo kaj oktobro. La unua nomita ŝtormo de la sezono, nome Bolaven, disvolviĝis la 3an de januaro, dum la lasta nomita ŝtormo de la sezono, Man-yi, disipis la 28an de novembro.

La unua tajfuno de la sezono, Jelawat, atingis statuson de tajfuno la 29an de marto, kaj fariĝis la unua super-tajfuno de la sezono. En septembro 2018, Tajfuno Mangkhut fariĝis la kvara super-tajfuno de la sezono kaj faris alteriĝon sur la insulon de Luzono en Filipinoj kaj pli postaj efikoj en Hongkongo, Ĉinio kaj Suda Ĉinio. En la sama tago, Tropika Depresio Neneng formiĝis, kiu poste fariĝis Tropika Ŝtormo Barijat kaj faris alteriĝon en Vjetnamio. Fine de septembro, Tajfuno Trami (Paeng) formiĝis, iĝante la 5-a super-tajfuno de 2018. Dum Tajfuno Trami estis en Okcidenta Pacifiko, proksime al Okinaŭa kun ventoj de 165 km/h (105 mph), Tropika Depresio 30W formiĝis, kaj estis nomita Kong-rey de JMA post fortigado en tropikan ŝtormon. Ĝi intensiĝis en super-tajfunon la 2an de oktobro, iĝante la 5-a Kategorio 5 super-tajfuno. Pli poste en la monato, ĝi estis sekvita de la sesa kaj fina Kategorio 5-ekvivalenta ŝtormo de la sezono, nome Yutu.

* Kategorio Pacifika tajfun-sezono 2018 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Naĝoveziko de ruĝokula skardinio. Naĝovezikoj ebligas al fiŝoj la ŝvebadon en la akvo
Ornamripa fenestro kun fiŝvezikaj ornamaĵoj en Irlando
**Fiŝveziko** estas kurba ornamformo, kiu je sia finaĵo estas cirkloforme rondigita kaj al la alia finaĵo pintiĝas, simile al la naĝoveziko de fiŝo (vd. foton maldekstre). Du, tri aŭ pli da fiŝvezikoj povas kompletiĝi centrasimetrie al cirklo. Aparte en la malfrua epoko de gotika arĥitekturo disvastiĝis la fiŝveziko en la ornamriparo.

La unuope, duope aŭ pluroble rotacia fiŝveziko ankaŭ estas ofta ornamaĵo en la kelta arto, trovebla ekde ĝia komenco ĝis en la irlanda libroilustrado de la 19-a jarcento.

En Francujo la fiŝveziko evoluis al tiel nomata flamstilo, kiu plilongigis la fiŝvezikon flamformaj.

* Desegno de ornamripoj kun fiŝvezikoj
* Duobla fiŝvezikoDuobla fiŝveziko
* Triobla fiŝvezikoTriobla fiŝveziko
* Kvarobla fiŝvezikoKvarobla fiŝveziko
* Kvarobla fiŝveziko (angula versio)Kvarobla fiŝveziko (angula versio)
* Sesobla fiŝvezikoSesobla fiŝveziko

Literaturo
----------

* Hans Koepf: *Bildwörterbuch der Architektur*. Kröner, Stutgarto 1985, ISBN 3-520-19402-3.
* Rolf Toman (eldoninto): *Die Kunst der Gotik*. Könemann, Kolonjo 1998, ISBN 3-89508-313-5.
Benedikto la 16-a kun kamaŭro
**Papa kapuĉo**, aŭ papa kasko aŭ *kamaŭro* (latine camaurus) estas eksterliturgia kapkovrilo realigita en ruĝa veluro kaj borderita je blanka ermenfelo aŭ je cignaj plumoj, uzita de la papoj okaze de dumvintraj eliroj, ĉar, malsame ol vertoĉapo, tiu ĉapo protektas la kapon kaj orelojn el frosto. Dum la semajno *in albis* (vestibus = en blankaj vestoj, la unua post pasko) tia ĉapo estas blanka.
Kutimiĝis ankaŭ somera versio de tiu papa ĉapo: ĉi-kaze, satena.

Tia papa ĉapo estis eksurmetita de la papoj ekde la dudeka ĝis la dekoka jarcentoj, kaj poste estis delasita ĝis Leono la 13-a (1878–1903) kaj poste ĝis Johano la 23-a (1958–1963). Post pli ol 40 jaroj la papa ĉapo estis utiligita de Benedikto la 16-a okaze de ĝeneralaj aŭdiencoj de la 21-a kaj 28-a de decembro 2005.

Etimologiistoj trovas, ke la mezepoka *camaurus* (camauro en la itala), estas la latina pli moderna versio de la latina camelaucum (kamelàukum), siavice evoluo de la greka καμελαυχίον, kiu signifas ĉapelon kamelharan, kiu evidente referencas al la unua materialo, el kiu ĝi estis farita.

Vidu ankaŭ
----------

* Foto Arkivigite je 2008-04-13 per la retarkivo Wayback Machine
**Paniza** [paNIza] estas municipo de Hispanio, en la sudo de la komarko *Campo de Cariñena* kies ĉefurbo estas Cariñena mem, en la sudo de la Provinco Zaragozo (regiono Aragono).

Geografio
---------

Paniza estas municipa teritorio en la sudo de la komarko Campo de Cariñena lime kun tiuj (laŭhorloĝe) de Encinacorba, Cariñena, Tosos kaj Aladrén. La loĝloko mem estas je 53 km sudokcidente de Zaragozo, provinca kaj regiona ĉefurbo, je 6 km sudoriente de Cariñena laŭ la nacia ŝoseo N-330 kaj ĵuse komunikita ankaŭ pere de la *Autovía Mudéjar*, en la deklivaroj de la montaro Sierra del Águila, je 699 msm. Ĝi estas tute inter Aladrén sudoriente kaj Cariñena norde.

La municipa teritorio estas inter la unuaj deklivaroj de la montaro Sierra de Algairén okcidente kaj sude kaj la altebenaĵo kiu okazigas la Kamparon de Karinjeno. La ŝoseo N-330 trapasas du montopasejojn, nome Huerva (944 metrojn), kiu konektas kun Campo Romanos, kaj Paniza (938 metrojn), kiu havigas aliron al Campo de Cariñena. La riverea reto estas formata de malgrandaj rojoj apartenantaj al la baseno de la rivero Jalón. La altitudo gamas inter 1077 m sude (Cabezo Rodrigo) kaj 650 m norde, borde de la rojo Carracariñena.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Nordokcidente:* Encinacorba kaj Cariñena | *Norde:* Cariñena | *Nordoriente:* Cariñena kaj Tosos |
| *Okcidente:* Encinacorba |  | *Oriente:* Tosos |
| *Sudokcidente:* Villarreal de Huerva | *Sude:* Cerveruela kaj Aladrén | *Sudoriente:* Aladrén |

Historio
--------

Turo kaj fasado de la preĝejo de Nia Sinjorino de la Anĝeloj.
Estis restaĵoj de epoko de iberoj. La konkero de la areo el islamanoj estis farita en 1127 fare de la reĝo Alfonso la 1-a kaj estis formale setlejo en 1294. La reĝo Pedro la 4-a vendis la lokon kun Aladrén, Luco de Huerva kaj Alcañicejo (tiuj du lastaj jam malaperintaj) al la familio Jiménez de Urrea. En 1348, Juan Jiménez de Urrea, partoprenis en la batalo de Épila kontraŭ la reĝo Pedro la 4-a, kio rezultis en la perdo de Paniza kaj la ceteraj propraĵoj, kiuj estis venditaj al la Komunumaro de domaroj de Daroca, sed en 1357 la reĝo donis Paniza al don Alvar García de Albornoz. En 1372 Pedro la 4-a redonis Paniza al Gonzalo González de Lucio kaj lia edzino Violante de Urrea. 

La 16-a jarcento estis de progreso, sed komence de la 19-a jarcento kadre de la Milito de Hispana Sendependigo oni detruis ermitejon kun valorega retablo.

Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj same en Paniza kie oni malaltiĝis el 1 286 loĝantoj en 1940 ĝis nunaj 609 loĝantoj; do laŭlonge de la jarcento oni perdis la duonon. Evidente elmigrado foriris al Zaragozo kaj Cariñena.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio nun estas agrikulturo (cerealoj, olivarboj kaj migdalarboj, sed ĉefe vitejoj) kaj brutobredado (kortobirdoj, ŝafoj kaj porkoj) kaj sekva nutrindustrio (vinproduktado). Nune gravas ankaŭ natura, kultura kaj rura turismo. Inter nunaj vidindaĵoj menciindas la ununava preĝejo kun mudeĥara sonorilturo, ermitejoj, kaj naturaj lokoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Zaragozo

Referencoj
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 802210
* VIAF: 316733387
 |
La *papa ĉambrohelpanto* estas membro de la pontifika familio.

Funkcio kaj skiza historio
--------------------------

La ĉambrohelpanto plenumas la funkciojn de privata asistanto de la papo, lin helpas en la ĉiutagaj personaj bezonoj plenumante la funkciojn proprajn de tiuj kiuj en la komunaj kortegoj estas nomataj majordomoj. Tiu ŝarĝo lin igas la laikan personon plej proksima al la papo.

Per la reformo entenata en la apostola letero ‘Pontificalis Domus’, promulgita de papo Paŭlo la 6-a en 1968, ŝanĝiĝas la oficiala nomado el majordomo al tiu nuna de "papa ĉambrohelpanto". Tiu ĉamrbohelpanto utilgas la kunlaboron de la sekretaj balaiistoj kaj de la papaj seĝoportistoj koordinataj siavice de la ĉambrosubdekano. La ĉambrohelpanto krome akompanas la papon dum ties eliroj al la Placo Sankta Petro por la ĝeneralaj aŭdiencoj.

Nuna ĉambrohelpanto de papo Francisko, ekde 2013, estas Sandro Mariotti, jam ĉambrohelpanto de Benedikto la 16-a

Kuriozaĵo
---------

La plej fama el la ĉambrohelpantoj estis Gaetano Moroni, erudiciulo bibliografo kaj hektografo roma aŭtoro de la *Dizionario di erudizione storico-ecclesiastica*, kaj ĉambrohelpanto de Gregorio la 16-a kaj Pio la 9-a.

Vidu ankaŭ
----------

* Papaj seĝoportistoj
* Papaj balaiistoj
* Papa kortego
* Vatikano

Notoj
-----

1. ↑  Oni difinas papa (pontifika) familio la amplekson de klerikaro kaj laikaro dediĉintajn al servo de la persono de la papo kaj ties pormisiaj medioj.
Koordinatoj: 16° 54′ N 89° 54′ U﻿ / ﻿16.900 °N, 89.900 °U﻿ / 16.900; -89.900 (mapo)

Mapo de Departemento Peten, montranta ĉefajn loĝlokojn kaj arĥeologiajn ejojn
La **Petena Baseno** (hispane *Cuenca del Petén*) estas geografia subregiono de Mezameriko, plejparte situanta en norda Gvatemalo en Departemento Peten, kaj en subŝtato Campeche en sudorienta Meksiko.

Dum la malfrua Antaŭklasika kaj Klasika periodoj de Antaŭkolumba Ameriko multaj gravaj centroj de la Majaoj prosperis, kiaj Tikal kaj Calakmul. Karakteriza Petena stilo de majaa arĥitekturo kaj majaa skribo naskiĝis. Arĥeologiaj ejoj La Sufricaya kaj Holmul ankaŭ situas en tiu regiono.

Bibliografio
------------

Coe, Michael D..  (1987) *The Maya*, 4‑a eldono, Ancient peoples and places series, London and New York: Thames & Hudson. ISBN 0-500-27455-X. OCLC 15895415.
Culbert, T. Patrick (1995).  Ancient Maya Wetland Agriculture. *The Foundation Granting Department: Reports Submitted to FAMSI*. Foundation for the Advancement of Mesoamerican Studies, Inc. (FAMSI). Alirita 2007-01-30.
Sharer, Robert J.; Loa P. Traxler.  (2006) *The Ancient Maya*, 6‑a eldono, Stanford, CA: Stanford University Press. ISBN 0-8047-4816-0. OCLC 28067148.

Vidu ankaŭ
----------

* Departemento Peten
* Petenaj-verakrucaj humidaj arbaroj

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Petén Basin en la angla Vikipedio.*
**Petruška ŠUSTROVÁ** (naskiĝis la 18-an de majo 1947 - 6-a de majo 2023) estis ĉeĥoslovaka disidentino, ĉeĥa tradukistino, publicistino kaj politikistino.

Vivo
----

Ŝi studis en Filozofia Fakultato de la Universitato de Karolo en Prago, kiun tamen pro politikaj kaŭzoj ne finis. En 1969 estis arestita, malliberigita kaj kondamnita al du jaroj de mallibero pro partopreno en la Movado de Revolucia Junularo (ĉeĥe Hnutí revoluční mládeže), en kiu ankaŭ aktivis Jaroslav Bašta, Ivan Dejmal aŭ Petr Uhl. Post elprizoniĝo laboris kiel oficistino kaj balaistino.

En 1976 subskribis Ĉarton 77. Tri jarojn poste aliĝis al Defend-Komitato de Nejuste Perskutataj (*Výbor na obranu nespravedlivě stíhaných*, **VONS**). En 1985 iĝis unu el tri proparolantoj de la Ĉarto 77. Du jarojn poste ŝi kunlaboris kun redakcio de samizdata revuo "Střední Evropa".

Post faligo de komunista sistemo en Ĉeĥoslovakio funkciis kiel federacia vicministro pri internaj aferoj – okupiĝis interalie pri morala pritakso de specialaj servoj en komunista ŝtato. Ŝi kontribuis al prilaboro de lustracia leĝo. Ekbaboris ankaŭ kiel ĵurnalistino, de 1992 publikigis interalie en "Lidové noviny".

Aktuale ŝi okupiĝas pri tradukado, ĉefe el la pola kaj angla lingvoj. Membrino de Program-Konsilio de Pola-Ĉeĥa Forumo.

En 2008 Ĉeĥa Senato elektis ŝin kiel membro de Ofic-Konsilio pri Esploro de Totalismaj Reĝimoj (Rada Ústavu pro studium totalitních režimů; Rada ÚSTR).

En 2004 ricevis Oficiran Krucon de la Merit-Ordeno de Pola Respubliko.

Bibliografio
------------

* Petruška Šustrová, *Politické tanečky. Komentáře vysílané na vlnách Českého rozhlasu Regina 1999-2001*, Praha 2002
* Petruška Šustrová, *Služebníci slova*, Praha 2008
* Barbara Sierszuła, *Wydarzenia klubowe w ubiegłym miesiącu* (Klubaj eventoj de la pasinta semajno), Merkuriusz Klubu Polskiego, n-ro 2/2007


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 584448
* GND: 137145063
* LCCN: n2002043865
* VIAF: 75674056
* ISNI: 0000 0000 5522 0386
* SUDOC: 266815219
* BNF: 14644090b
* NKC: jn20000402924
 |
**Padej,** serbe **Падеј,** hungare **Padé** estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto **Norda** Banato, en municipo de Ĉoka.

Padej situas en la mapo en la verda munucipo
Ortodoksa preĝejo en Padej
La ĉefstrato kaj la katolika preĝejo en Padej

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Loĝantaro: 2880
* Poŝtkodo: 23325
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: KI

Situo
-----

Padej situas sur ebenaĵo, laŭ maldekstra bordo de Tiso, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Ĉoka-Zrenjanin.

Historio
--------

La unua mencio okazis en 1256 kiel vilaĝo de Hungara reĝlando. Post la mezepoko la vilaĝo apartenis al la Osmana Imperio. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la loko apartenis al Hungara reĝlando, al Torontál, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Padej 2882 da homoj, (hungaroj 1920 (67 %), serboj 712 (25 %), ciganoj 119 (4 %), jugoslavianoj 48 (2 %) kaj aliaj).

Vidindaĵoj
----------

* katolika preĝejo
* ortodoksa preĝejo

Famuloj
-------

En Padé naskiĝis hungara advokato, ĵurnalisto Géza Kenedi.

* Kategorio Padej en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Opština Kavadarci
Lago Tikves
**Opština Kavadarci** estas unu el la 80 komunumoj de Norda Makedonio. En la jaro 2002 tie estis 38 741 loĝantoj. Administra centro de la komunumo estas urbo Kavadarci.

Loko, priskribo
---------------

Opština Kavadarci situas okcidente de la Vardar Rivero. La norda parto estas ebena en la valo Tikves. La Nigra rivero fluas tra ĉi tie. La suda kaj okcidenta parto estas monteta kun la montoj Kožuv, Kozjak kaj Mariovo. La alteco estas ĉirkaŭ 150 m norde ĝis preskaŭ 2200 m sude.

La komunumo havas areon de 992,44 km² kaj konsistas el la urbo **Kavadarci** kaj 39 aliaj vilaĝoj:

Begnište, Bojančište, Bohula, Brušani, Bunarče, Vataša, Vozarci, Galište, Garnikovo, Glišik, Gornja Bošava, Grbovec, Dabnište, Dobrotino, Donja Bošava, Dragožel, Dradnja, Drenovo, Kesendre, Klinovo, Konopište, Košani, Krnevo, Kumaničevo, Majden, Marena, Mrežičko, Pravednik, Ržanovo, Radnja, Rajec, Resava, Rožden, Sopot, Stragovo, Fariš, Čemersko, Šeškovo, Šivec, Čiflik.

Najbaraj komunumoj estas:

Opština Kavadarci - vilaĝoj
Opština Rosoman en la nordo, Opština Negotino en la nordoriento, Opština Demir Kapija en la oriento, Opština Gevgelija en la sudoriento, Opština Prilep en la okcidento kaj Opština Čaška en la nordokcidento. En la sudo pasas la ŝtata limo kun Grekujo.


Ĉirkaŭ **Opština Kavadarci**|  Čaška |  Rosoman |  Negotino |
|  Prilep | Opština Kavadarci |  Demir Kapija |
|  | Grekujo |  Gevgelija |

Loĝantaro
---------

Laŭ la censo de 2002 loĝis ĉi tie entute 38 741 homoj.

El la totala nombro, 37 863 estis makedonoj (97,74 %)

Laŭ religio: 37 332 ortodoksoj (96,36 %), 1 164 islamanoj (3%) kaj aliaj.

Altiroj
-------

* Alshar mine - mia en la montoj Kozuv. Ĉi tie, lorandito (TlAsS2), talio-mineralo, estis malkovrita.
* Lago Tikves - artefarita lago ĉe la Nigra Rivero, ĉirkaŭ 12 km sudokcidente de Kavadarci

Referenco
---------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Кавадарци en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:
**Peter Candid**, origine
**Pieter de Witte**, **Peter de Wit** (Bruĝo, 1548 – Munkeno, 1628) estis flandra pentristo,  aktiva en Italujo (Florenco, Romo) kaj Bavario. Honore al li estas en Munkeno nomataj la strato Candidstraße, la placo Candidplatz kaj la stacio en la Metroo de Munkeno (Candidplatz).

Laŭ Karel van Mander, li estis lernanto kaj kunlaboranto de Giorgio Vasari, kaj instruisto de Johann Ulrich Loth.
Li edziĝis kaj havis 5 filojn: ankaŭ lia filo Wilhelm estis pentristo kaj lia filino edziĝis al la gravuristo Philippe Sadeler.
Lia patro estis tapiŝisto en Flandrio kaj lia familio translokiĝis al Florenco. Lia originala familinomo estus "de Wit" aŭ "de Witte" kaj ŝanĝita al "Candido" en Italio.

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑

* Kategorio Peter Candid en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 664675
* GND: 118518771
* LCCN: nr93031555
* VIAF: 35247778
* ISNI: 0000 0001 0799 0172
* LIBRIS: 340219
* SUDOC: 136548024
* BNF: 16225500b
* BPN: 13872366
* ULAN: 500030273
* RKD: 85191
* ICCU: PARV543063
* BNE: XX1260870
 |
**Petőfi-ponto** estas grava ponto en Budapeŝto (inter Ferencváros kaj Újbuda) trans la Danubo. Ankaŭ en Győr estas ponto same nomata.

Petőfi-ponto
* tuta longo: 378 m (kun la aliĝaj partoj 514 m)
* plej longa aperturo: 154 m kaj estas 2 pli malgrandaj aperturoj
* larĝo: 25.6 m

La ponto havas 2×2 striojn por aŭto, po 2 striojn por tramo kaj por perpieduloj. Ĝi plilongigas la grandan bulvardon al Buda.

Enkonduka pontoparto de Petőfi-ponto kun moderna tramo, fone Monto Gellért vidiĝas
La ponto pretiĝis en 1937 laŭ planoj de Hubert Pál Álgyay, tiam nomita omaĝe al **Miklós Horthy**. En 1945 la nazioj eksplodigis la ponton, kiu rekonstruiĝis en 1952, tiam jam havanta novan nomon Petőfi. Renovigoj okazis en 1966, 1980 kaj en 1996. Ĉe la pontofinaĵo en Buda universitato etendiĝas (kiel la foto prezentas). En la alia pontofinaĵo estas trafika nodo, kie finiĝas ekzemple interurba tramo el Csepel.

* Petőfi-ponto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Petőfi-ponto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Peter DOIG** (Edinburgo, 17-a de aprilo 1959) estas pentristo skota. Ĝi estas konsiderita unu el la plej gravaj pentristoj de sia generacio kaj de la nuna tago, kaj estas unu el tiuj kiuj atingis plej altajn prezojn en la arta merkato. 

En 1962 estis kun sia familio translokiĝintaj en Trinidado kaj Tobago kaj, en 1966, al Kanado. Li revenis al la UR en 1979, por studi ĉe *Wimbledon Lernejo de Arto*, *St Martin Lernejo de Arto* kaj poste ĉe la *Chelsea Lernejo de Arto*, kie li ricevis MA. En 2002 li revenis al Trinidado, kie li malfermis studion proksime de Haveno de Hispanio, kaj iĝis profesoro ĉe la Akademio de Belartoj en Düsseldorf, Germanio.

Lia laboro estas ofte pejzaĝoj, foje rememorigaj de sia infanaĝo kaj junaĝo pasita en Kanado kaj inspirita de la fotoj, kvankam ne en la stilo foto-realisma.

Lia pentrarto rivelas la influon de romantikaj, impresionistaj, post-impresionistaj kaj ekspresionistaj pentristoj de pejzaĝoj, kiel ekzemple Caspar David Friedrich, Claude Monet kaj Edvard Munch.

La laboro de Doig kaptas la momentojn de trankvileco, kiu kontrastas kun la elementoj de revanto. La pentristo uzas nekutimajn kombinaĵojn de koloroj kaj ĉefaĵoj scenoj de neatenditaj anguloj, kontribuante por doni al sia laboro senton de magia realismo. Iliaj pentraĵoj reprezentas ofte lagojn kun kanuoj, kabanoj perditaj en la arbaro, kaj skiantoj en monta medio.

Lia pentraĵo *Blanka kanuo* estis vendita ĉe Sotheby's en 2007 kontraŭ 11.3 milionoj da dolaroj, tiam rekordon de vendoj por eŭropa artisto viva. Alia pentraĵo, *la domo de la arkitekto en la intermonto*, estis vendita ĉe Christie's por 12 milionoj da usonaj dolaroj en 2013.

Doig estas reprezentita en kelkaj el la ĉefaj muzeoj de la mondo, inkluzive de la Tate Modern en Londono, la Brita Muzeo, en Londono, la Nacia Muzeo de Moderna Arto, en Parizo, la Nacia Galerio de Kanado en Otavo, la Muzeo de Moderna Arto en Novjorko, la Metropola Muzeo de Arto en Novjorko, kaj la Filadelfia Muzeo de Arto. En Portugalio, estas reprezentitaj en la Muzeo de Moderna Arto - Berardo-Kolekto, Sintra.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Peter Doig ĉe Artikoloj (angla)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 587944
* GND: 120063913
* LCCN: nr98025389
* VIAF: 84445208
* ISNI: 0000 0001 2282 4711
* SUDOC: 074640860
* BNF: 13514022x
* ULAN: 500094247
* NLA: 35763992
* BIBSYS: 10004623
* RKD: 223289
* NKC: jx20090218003
 |
Opština Kruševo
**Opŝtina Kruŝevo** ( Makedona: *Општина Крушево,* Albana: *Komuna e Krushevës* ) estas unu el la 80 komunumoj de Norda Makedonio. En 2002 tie vivis 9 684 loĝantoj. Administra centro de la komunumo estas la urbo Kruŝevo.

Loko, priskribo
---------------

Al vilaĝo en la Opština Kruševo
Opština kun areo de 190,68 km² situas en la norda parto de la regiono Pelagono.

Ĉe la suda rando de la areo fluas la rivero Nigra Rivero. Altitudo en ĉi tiu parto kaj laŭ la orienta rando estas ĉirkaŭ 650 - 800 m. En la okcidento kaj ĉefe en la nordo ĝi atingas preskaŭ 1800 m. (Monto Stara Musica - 1791 m.)

Opština konsistas el la urbo **Kruševo** kaj aliaj 17 vilaĝoj:

Aldanci, Ariljevo, Birino, Borino, Bučin, Vrbojec, Gornji Divljaci, Donji Divljaci, Jakrenovo, Miloševo, Norovo, Ostrilci, Presil, Pusta Reka, Sadževo, Sveti Mitrani, Selce.

Laŭ la censo de 2002 loĝis tie makedonanoj (62,8 %), albanoj (21,3%), valaĥoj (10,5%), kaj aliaj.

Najbaraj municipoj estas:

Opština Drugovo kaj Opština Plasnica en la nordokcidento, Opština Makedonski Brod en la nordo, Opština Dolneni kaj Opština Krivogaštani en la oriento, Opština Mogila en la sudo, Opština Demir Hisar en la okcidento.


Ĉirkaŭ **Opŝtina Kruŝevo**|  Drugovo ,  Plasnica |  Makedonski Brod |  |
| Demir Hisar  | Opŝtina Kruŝevo | Dolneni  Krivogaštani  |
|  |  Mogila |  |

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (makedone)

Noto
----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Крушево en la makedona Vikipedio.*
**Pantomimo** estas teatraĵo, en kiu la aktoroj esprimas sin nur per gestoj. Ofte oni bezonas nur minimume da kulisoj kaj ĉiujn nevideblajn objektojn esprimas ankaŭ per gestoj, instigante tiel la fantazion de spektantoj diveni, pri kio temas. Pantomima aktoro estas nomata **pantomimisto** aŭ **mimo**.

Speciala formo de pantomimo evoluis en la erao de silenta filmo. Tie estas tre realaj kulisoj, ankaŭ paroloj aperas en formo de intermetitaj surskriboj, tamen la agado mem estas esprimata per pantomimaj rimedoj, gestoj, gagoj kaj skeĉoj. Estiĝis miksaĵo de komikaj, groteskaj, farsaj kaj klaŭnaj scenoj.

Pantomimo kaj Esperanto
-----------------------

Ekzistas filmo en kiu rolis Jerzy FORNAL, la plej granda mimo esperantista : '*La vorta klaso'* de Giorgio Silfer el 1997.

Majstroj de pantomimo
---------------------

maldekstra
* Gaspar Baptiste Debureau
* Marcel Marceau
* Jean-Louis Barrault
* Ladislav Fialka
* Carlos Martínez
* Samy Molcho
* Buster Keaton
* Charlie Chaplin
* Étienne Decroux
* Harpo Marx
* Jacques Lecoq
* Oleg Popow
* Rowan Atkinson
* Adam Darius

Eksteraj ligiloj
----------------

* www.pantomime-mime.com (hispane kaj angle)

Piednotoj
---------

1. ↑  Plena Ilustrita Vortaro
2. ↑  La vorta klaso, 1997. Premiero en Sofio, 1997: Teatrofako de LF-koop, reĝisoro Teo Jurukov. Eldonita en la revuo Literatura Foiro, en Esperanta Songazeto kaj kiel aparta vidbendo ĉe LF-koop. *La vorta klaso* estas satiro pri degenerinta Esperantujo, kie la homoj ne plu parolas lingvon, sed nur lingvas parolon. la fimo estas spektebla per vidbendo "Espere despere" eldonita de LF -koop.
Temas pri... Ĉi tiu artikolo temas pri rivero en Italio. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Pado (vojeto).

**Pado** (itale ***Po***, elparolu: pɔ) estas la plej longa kaj akvoriĉa rivero en Italio.

Vojo
----

Ĝiaj fontoriveroj fontas nur 100 kilometrojn for de la Tirena Maro, kiu situas okcidente de Italio, sed ĝi trakuras 652 kilometrojn por atingi la orientan marbordon de Italio kaj enflui en la Adriatikon. Flanka enfluanta rivero de Pado, *Stura di Demonte*, eĉ fontas nur 60 kilometrojn for de la Tirena maro.

La Pado havas ĝeneralan direkton okcident-orientan kaj trafluas vastan ebenaĵon, Pada Ebenaĵo. Temas pri sufiĉe malalta regiono: la urbo Alessandria, 260 kilometrojn for de la maro, altas nur 95 metrojn.

En partoj de sia fluo Pado estas eĉ pli alta ol la ĉirkaŭa tereno, ĉar ĝi alŝutis naturajn digojn ĉe siaj flankoj. Tio ofte okazigas inundojn en la laŭriveraj provincoj, okaze de aparte pluvaj sezonoj. Plej fame, dum 1994 grava inundo trafis la nordokcidentan regionon Piemonton.

Ĉe sia fino, la Pado formas delton el ĉirkaŭ 380 km², kiu estas Monda Naturheredaĵo de Unesko.

En la deltoregiono, Pado disiĝas en centojn da fluoj, inter kiuj kvin grandaj (*Po di Maestra*, *Po della Pila*, *Po delle Tolle*, *Po di Gnocca* kaj *Po di Goro*).

Inter alfluantoj estas Tanaro.

Vidu ankaŭ
----------

* Padobasenaj miksaj arbaroj
or-grajno
**Valora metalo** estas rara, nature ekzistanta metala kemia elemento de alta ekonomia valoro.
Kemie, la valoraj metaloj tendencas esti malpli reaktivaj ol plej elementoj (vidu artikolon **nobla metalo**). Ili estas kutime duktilaj kaj havas altan glaceon. Historie, valormetaloj estis gravaj kiel valuto sed ili estas nune konsiderataj ĉefe kiel investo kaj industria varo. Oro, arĝento, plateno, kaj palladio, ĉiuj el ili havas valutan kodon ISO 4217.

La plej bone konataj valormetaloj estas la monermetaloj, nome oro kaj arĝento. Kvankam ambaŭ havas industriajn uzojn, ili estas plej bone konataj pro siaj uzoj en arto, juvelarto kaj monerstampado. Aliaj valoraj metaloj estas la metaloj de la platena grupo: rutenio, rodio, paladio, osmio, iridio, kaj plateno, el kiuj plateno estas la plej amplekse komercata.

Montraĵo de valormetaloj
La komerca petado de valormetaloj respondas ne nur al ties praktika uzado, sed ankaŭ al ties grava rolo kiel investo kaj riĉostoko. Historie, valormetaloj atingis multe pli altajn prezojn ol komunaj industriaj metaloj.

Referencoj
----------

1. ↑   Platinum Guild: Applications Beyond Expectation. Arkivita el la originalo je 2009-05-03. Alirita 2014-12-22.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Precious Metals Fraud US Commodity Futures Trading Commission Precious Metals Fraud Advisory
**Triumfa Marŝo** estas muzika formo ĝenerale respegulanta triumfon, venkon aŭ grandan ĝojon. Vidu artikolon: marŝo (muziko).

Multaj komponistoj verkis triumfajn marŝojn, el kiuj eble la plej konata estas la itala komponisto de operoj nome Giuseppe Verdi kaj lia granda opero de 1871 nome *Aida*, kie en la dua akto, Radames kondukas la egiptian armeon revene post ties venko super la etiopianoj. La triumfa sceno donas al reĝisoroj oportunon por prilabori spektaklon tipa de granda opero de tiu periodo en la 19a jarcento.

La *Martsang Pandangál* (en filipina por "Honora Marŝo") ofte ludata dum ceremonioj de gradigo en Filipinoj estas elprenaĵo el la marŝo de Verdi. Tiu peco estis ankaŭ unu el tri komponaĵoj (el kiuj la aliaj du estas la hispana himno *Marcha Real* kaj la franca himno *La Marseillaise*) kiuj influis la komponon de la Filipina Nacia Himno, laŭ ties komponisto, Julián Felipe.

Simila elprenaĵo de la *Triumfa Marŝo* de Verdi estis ludita dum longaj epokoj en diversaj landoj (ekzemple en Okcidenta Eŭropo) por nupto, kaj ĉefe por la momento kiam la edziniĝonto promenas laŭ la koridoro de la preĝejo al la altaro kie atendas ŝin la edziĝonto.

Inter aliaj komponistoj kiuj komponis triumfajn marŝojn estas ankaŭ Ludwig van Beethoven, Edward Elgar, Edvard Grieg kaj Alfred Hollins. Marŝo de Aleksandr Glazunov estis konata kiel "Triumfa Marŝo okaze de la Monda Kolumbia Ekspozicio en Ĉikago, 1893".

Referencoj
----------

1. ↑   Verdi - Triumph March - 2nd act. *Lunch International Choral festival*. Alirita 11a de Oktobro 2013.
2. ↑  "The National Anthem's Predecessor and Influences" Arkivigite je 2015-11-03 per la retarkivo Wayback Machine on malacanang.gov.ph. Konsultita la 12an de Decembro 2014

Eksteraj ligiloj
----------------

* Triumfa Marŝo de *Aida* de Giuseppe Verdi[*rompita ligilo*]
**Paolo Bellasio** (nask. 20-a de majo 1554 – mort. 10-a de julio 1594) estisItala komponisto kaj orgenisto de la malfrua renesanco. Oni konsideras lin ĝenerale kiel ano de la Roma Skolo, kvankam li – nekutime por tiu ĉi skolo – verŝajne nur skribis madrigalojn.

Vivo
----

La scieroj pri lia vivo estas nur malmultaj. Li naskiĝis en Verona, loĝis en Romo en 1582 deĵorante ĉe kardinalo Filippo Boncompagni kaj jaron poste li vojaĝis tra Kalabrio verŝajne serĉante postenon kiel orgenisto. En 1584 kaj 1585 li havis aron da partotempaj postenoj ĉe variaj preĝejoj en Romo. En 1587 la katedralo de Orvieto dungis lin, sed li ne restis longtempe revenante al Verona en 1589. En la fruaj 1590-aj jaroj li revenis al Romo pro nekonataj kialoj kaj mortis tie. Laŭ la surskribo sur lia tombŝtono Papo Klemento la 8-a donis al li la titolon Kavaliro de la Ora Ŝaffelo.

Verkoj
------

Bellasio publikis kvin librojn de madrigaloj kreitaj laŭ bone metieca, konservema kaj contrapuntal maniero, in a well-crafted, conservative and kontrapunkta maniero. Aldone li verkis libron devilaneloj inklude voĉon porliuto samkiel aron da kanzonetoj. La manko de sakrala muziko en lia kreado estas okulfrapa speciale por Roma komponisto fine de la 16-a jarcento, kvankam eble kelkaj el liaj komponaĵoj ne transdaŭris.

Fontoj kaj bibliografio
-----------------------

* Patricia Ann Myers, "Paolo Bellasio", in *The New Grove Dictionary of Music and Musicians*, eld. Stanley Sadie. 20 vol. Londono, Macmillan Publishers Ltd. 1980. ISBN 1-56159-174-2
* Gustave Reese, *Music in the Renaissance*. Novjorko, W.W. Norton & Co. 1954. ISBN 0-393-09530-4
**Opština Gazi Baba** (makedona: Гази Баба, albana: Gazi Babës) estas unu el la 10 komunumoj kiuj formas Skopje, la ĉefurbo de Norda Makedonio. Fine de 2002 estis 72 617 loĝantoj.

Loko, priskribo
---------------

Opština Gazi Baba situas en la regiono Skopje, en la orienta parto de Skopje. La areo de la komunumo estas 110.86 km².

Opština Gazi Baba
Formas la sudan randon de la komunumo de la rivero Vardar. La alteco ĉi tie estas ĉirkaŭ 240 m. En la nordo tamen ĝi altas ĝis 1628 m. (Monto Ŝtona Svinský).

Najbaraj komunumoj estas:

Opština Butel en la nordokcidento, Opština Ĉair kaj Opština Centar en la okcidento, Opština Aerodrom la sudokcidento. Tiuj vilaĝoj estas partoj de Skopje. Plue, Opština Lipkovo norde, Opština Araĉinovo en la Nordoriento, Opština Ilinden oriente, Opština Petrovec la sudoriento kaj Opština Studeniĉani sude.


Ĉirkaŭ **Opština Gazi Baba**|  Butel |  Lipkovo | Aračinovo |
|  Čair,  Centar | Opština Gazi Baba |  Ilinden |
|  Aerodrom |  Studeničani | Petrovec |

skema parto de la komunumopartoj
La komunumo Gazi Baba konsistas el 18 komunumopartoj respektive urbaj distriktoj. Ili estas:

Brnjarci, Bulacani, Čento, Creševo, Gazi Baba, Goce Delčev, Idrizovo, Inžikovo, Jurumleri, Kolonja Idrizovo, Madžari, Raštak, Singelikj, Smilkovci, Stajkovci, Stračinci, Trubarevo, Viniče.

La nomo de la Municipo Gazi Baba devenas de la tiam fama otomana poeto Aŝik Celebi - Gazi Baba, kiu vivis en la periodo de la 14-a jarcento. Poste tra la jarcentoj, la teritorio sur kiu etendiĝas la nuna komunumo estis rekonebla kiel loko, kiu abundas en religiaj konstruaĵoj kaj riĉaj akvofontoj.

Nun, la komunumo Gazi Baba estas la plej granda industria zono de la urbo Skopjo kaj la Respubliko Makedonio, kaj sur ĝia teritorio estas kreita triono de la socia produkto de la Respubliko Makedonio. La malneta enlanda produkto pokape estas 11 964 USD (laŭ la censo de 2002).

Loĝantaro
---------

Laŭ la censo en 2002 en la komunumo de ĉi tiu etna komponado:

| nacieco | loĝantoj | en procento |
| --- | --- | --- |
| Makedonoj | 53,497 | 73.67% |
| Albanoj | 12,502 | 17.21% |
| Serboj | 2,097 | 2.9% |
| Romaoj | 2,082 | 2.9% |
| Bosnianoj | 710 | 1.0% |
| Turkoj | 606 | 0.8% |
| Vlachova | 236 | 0.3% |
| aliaj | 887 | 1.2% |

Referencoj
----------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Општина Гази Баба en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj: 

areo de la naturscienca fakultato en la loĝloko Gazi Baba, nur kelkcent metrojn norde de la komunuma administrejo
Laŭ la franca klasado, **monumento historia** (franclingve: *monument historique*) estas konstruaĵo aŭ meblo protektata de la ŝtato pro sia elstara historia kaj arkitektura signifo. Tia agnosko publikan intereson koncernas ĉefe la artan kaj historian aspekton de la monumento.

En Francio, povas esti monumento historia ankaŭ mebloj: mebloj ekleziaj (sonoriloj, kalikoj, simplaj feraĵoj de pordoj, ...).

Estas du niveloj por la protektado : klasita monumento kaj registrita monumento.

Vidu ankaŭ
----------

* Klasita aŭ registrita loko (Francio)
* Klasita Historia Monumento (Francio)
* Registrita Historia Monumento (Francio)
* Protektita monumento

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Historia Monumento (Francio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Arkivigite je 2008-10-11 per la retarkivo Wayback Machine Indekso pratika de la ministerio pri kulturo (france)
* Arkivigite je 2012-01-22 per la retarkivo Wayback Machine Dosiero de la ministerio pri kulturo kaj komunikado (france)
altforno kun parto de aldonaj instalaĵoj
**Peza industrio** estas kategoria termino por minado de karbo kaj ercoj, fera kaj ŝtala industrioj kaj la "peza" kemia industrio.

La peza industrio ekkreskis komence de la industria revolucio. Aparte la konstruado de fervojoj kaj ŝipoj, ekde la komenco de la 20-a jarcento ankaŭ de pezaj armiloj, necesigis grandajn kvantojn da karbo kaj ŝtalo, kaj kaŭzis floradon de la peza industrio de la fina 19-a jarcento ĝis la fino de la Dua Mondmilito en 1945.

sitelorada fosmaŝino
Post la Dua Mondmilito la industriaj ŝtatoj ekonomie pli fokusiĝis je la produktado de porkonsumaj varoj kaj servoj. Tio en la centroj de la peza industrio, ekzemple en la germania regiono Ruhr-regiono, kaŭzis ampleksajn sociajn problemojn pro la alta grado de senlaboreco post malfondo de multaj pezindustriaj instalaĵoj. En Pollando tamen ĝi estis, ekde 1950, altrudita de komunistaj regopovoj malgraŭ bezonoj de la socio.

La peza industrio kaŭzas poluon.

Branĉoj
-------

* konstrufaka industrio
* kemia industrio
* metalurgia indistrio
* armindustrio

Vidu ankaŭ
----------

* Malpeza industrio

* Kategorio Peza industrio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Berovo** (makedone *Берово*) estas urbo situanta en la oriento de Norda Makedonio, en la Orienta Regiono. Ĝi estas la administra centro de la samnoma komunumo opština Berovo. Laŭ la censo de septembro 2021 loĝis en la urbo entute 5 850 homoj.

Loko, priskribo
---------------

La urbo situas ĉe ambaŭ bordoj de la rivero Bregalnica. Ĝia orienta parto etendiĝas en la montojn Maleševo. La alteco estas ĉirkaŭ 850 m ĉirkaŭ la rivero ĝis 1500 m en la montoj.

Lago Berovo
En la montoj, sudoriente de la urbo, en alteco de ĉirkaŭ 1000 m situas la lago Berovo.

La katastro de la urbo kovras areon de 21,14 km².

Transporto
----------

rivero Bregalnica
La regiona vojo R1302 pasas tra la urbo, kiu kondukas de la urboj Delčevo (37 km) kaj Pehĉevo (12 km) al la sudo al la urbo Strumica (54 km).
Ĉirkaŭ 4 km norde de la urbo, la vojo R1302 turniĝas okcidenten al la vojo R1304, kiu kondukas al urbo Kočani (53 km). La urbo Berovo estas ligita al la vojo R1310, kiu kuras orienten ĉirkaŭ la lago Berovo kaj finiĝas ĉe la limo kun Bulgario.

Ekonomio
--------

La loĝantaro de la urbo same kiel de la komunumo ĉefe okupiĝas pri agrikulturo. Estas reprodukta areo por brutaro, precipe ŝafoj. Terpomoj ĉefe kreskas ĉi tie kaj laktaĵoj - blanka fromaĝo - ankaŭ estas produktataj ĉi tie.
Industriaj kompanioj inkluzivas Belema (memglueblaj bendoj), Dateks (sukeraĵejo) kaj karbminadon ĉe la minejo Brik.

Punktoj de intereso
-------------------

Estas kvar preĝejoj, du kapeloj kaj unu pli malgranda preĝejo en la urbo.

Ekzistas ankaŭ monaĥejo por virinoj kaj monaĥejo por viroj en la urbo.

Referencoj
----------

1. ↑  nombroj de urbanoj laŭ la censo de septembro 2021 el la retejo *citypopulation.de*, jen ankaŭ arkive en grafike tre modesta formo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (makedone)

Noto
----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Берово en la makedona Vikipedio.*
Ŝtuparoj de la Pagodo.
La **pagodo de la Unika Piliero** (*Chùa Một Cột*), oficiale nomita *Diên Hựu tự* (延祐寺) kaj ankaŭ konata kiel *Liên Hoa Đài* (蓮花臺) estas bikŝuejo situanta en la urbo Hanojo, nome ĉefurbo de Vietnamio. Kun la Pagodo ĉe la Rivero Aromo, estas konsiderata simbolo de Vietnamio.

La bikŝuo Thiền Tuệ sugestis la imperiestron Lý Thái Tông konstruigi bikŝuejon sur pilieron en la mezo de lotusa lageto surbaze de sonĝo kiun la imperiestro havis pri la bodisatvo Avalokiteŝvaro.

La bikŝuejo troviĝas en la ĝardeno Tây Cấm en Thạch Bảo, en la distrikto Vĩnh Thuận de Hanojo (Thăng Long). Dum la epoko de la dinastio Lý, la bikŝuejo estis la loko de jara imperiestra ceremonio por celebri la budhan tagon, dum kiu la imperiestro banis la budhon Gotamon kaj poste li liberigis birdon, kiun la spektantaro sekvis.

Referencoj
----------

1. ↑   Vietnam, Lonely Planet, 2005 isbn=1-74059-677-3 Nick Ray, paĝo 88
2. 1 2  Võ Văn Tường.  Chùa MỘT CỘT (vjetname). Buddhism Today. Alirita 2008-02-06.

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri budhismo |

* Kategorio Pagodo de la Unika Piliero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Peĉora** (ruse *Печора*) estas rivero en Rusio, en la nordorienta parto de Eŭropa areo. Plejparte fluas tra Komiio, nur la suba parto tuŝas Nenecion. Laŭ akvofluo, ĝi etas plej granda rivero de tiu Norda regiono.

Geografio
---------

La rivero fontas estas sur okcidentaj deklivoj de Norda Uralo. Komence, ĝi fluas en mallarĝa valo sudokcidente, tiam turniĝas norden, malrapidiĝas kaj fluas sur la Peĉora ebenaĵo. Ĝi turnigxas okcidente ĉe buŝo de la rivero Usa, ĝia fluejo plilarĝiĝas - de tie oni nomas la riveron *Granda Peĉora* - kaj post du akraj kurboj, ĉe buŝo de rivero Cilma, la rivero denove fluas norden. Sur tiu areo, ĝia inunda areo estas larĝa, ĝi havas multajn flankajn kaj finbranĉojn. Je ĉ. 130 km de la buŝo, sur teritorio de Nenecio, ĝi disiĝas je du grandaj branĉoj kaj formas riverdelton ĉe Narjan-Mar kaj alfluas la Barencan maron en la Peĉora golfo. La larĝo de la delta estuaro atingas 45 km.

La supra kaj meza parto de la rivero fluas en la arbaro areo, kiun laŭgrade anstataŭigas tundro en la suba parto. Ĝi frostas en malfrua oktobro, la printempa inundado okazas en malfrua aprilo, komence de majo kaj pintas en mez-majo. La printempan degelon ofte akompanas forta glaci-amasiĝo. La rivero denove inundas, se okazas granda pluvokvanto dum somero.

Plejparto de la Peĉora ĝis urbo Troicko-Peĉorsk (ĉirkaŭ ĝis 1550. km) estas navigebla, en printempo kaj aŭtono eĉ plu. La marŝipoj povas 110 km trafiki ĝis la haveno de Narjan-Mar.

Grandaj alfluantoj fluas ĝenerale tra Komiio. Plej granda alfluanto estas en la dekstra flanko Usa, en la maldekstra estas rimarkindaj la riveroj Piĵma kaj Cilma.

Urboj
-----

La Peĉora regiono estas malabunde loĝata, ekzisrtas nur kelkaj gravaj setlejoj kaj konstruitaj transportaj itineroj. La rivera ŝargotransporto tiel tie estas de aparta graveco. Gravaj havenoj:

* Peĉora (urbo) - la plej granda urbo de la baseno (proksimume 50 000 loĝantoj) kaj plej grava rivera haveno. Tie sur la rivero kuras la sola fervoja ponto.
* Troicko-Peĉorsk - grava haveno en la supra parto
* Narjan-Mar - centro de Nenecio (proksimume 20 000 loĝantoj), rivera kaj mara haveno de la riverdelto

Mineraloj kaj naturaj riĉaĵoj
-----------------------------

En la akvokolekta aero de Peĉora estas troveblaj konsiderindaj mineralaj kaj hidrokarbonidaj tavoloj. Tie okazas longtempe minado, kiel - ĉe Inta (karbo) ĉe Vuktil (tergaso), ĉe Usinsk (petrolo) - aliaj mineraloj atendas ekspluaton kaj esploron.
En 1993, ĉe Usinsk okazis la plej detrua nafto-disverŝo.

La aliaj, grandegaj areoj de la akvokolekta areo estas tute netuŝitaj de industria aktivado. La rivero estas riĉa je fiŝo, la riverdelta regiono estas nestejo por multaj migrantaj birdoj.
La supra parto de Peĉora kaj la areo ĝis rivero Iliĉ entenas 720 000 hektarojn, kies netuŝitaj praarbaroj aperas sur UNESKO-listo de Monda Heredaĵo.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 570032
* GND: 4235794-9
* VIAF: 315158288
* NKC: ge651661
 |
la burog Neuerburg
La **Neuerburg** estas la ruino de montburgo proksime de la komunumo Niederbreitbach en la distrikto Neuwied, en la nordo de la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.

Situo
-----

La burgruino situas 2,5 km oriente de la vilaĝo Niederbreitbach en alteco de 250 m s.m.sur la maldekstra bordo de la rivero Fockenbach. La burgteritorio entenas la lokojn Hegerhof, Kelterhof, Kurtenacker, Ackerhof, Wüscheid kaj la okcidenta parto de Kurtscheid.

Historio
--------

Ludwig la 2a de Turingio konstruigis la Neuerburg ĉ. la jaro 1170 (1160 ĝis 1180). Ĝi estas prototipo de ŝtaŭfa burgo.

Hodiaŭa Utiligado
-----------------

Legendoj kaj Historioj
----------------------

Lokoj en la burgteritorio de la Neuerburg
-----------------------------------------

La Poemo de la *Princino Elisabeth de Wied*
-------------------------------------------

Literaturo
----------

* *Niederbreitbach. Eine Bilderreise in die Vergangenheit*. ISBN 3-89570-951-4
* Albert Hardt: *Im Lande der Neuerburg an der Wied*, 2. verbesserte und erweiterte Auflage, Neuwied 1988.
* Josef Hoffmann: *Land an der Wied*, Breitscheid 1929.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Neuerburg (Wied) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Neuerburg (PDF; 265 kB) bei hermann-joseph-loehr.de


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 469780
* GND: 4758472-5
* VIAF: 237239279
 |