recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Gusztáv Sebes** [gustAv ŝebeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Sebes Gusztáv** estis hungara futbalisto, trejnisto de la hungara orteamo. Lia origina familia nomo estis *Scharenpeck* [ŝarenpek] ĝis 1927.

Gusztáv Scharenpeck naskiĝis la 22-an de januaro 1906 en Budapeŝto, li mortis la 30-an de januaro 1986 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Gusztáv Sebes debutis en 1918 en junulara klubo de Szombathely, baldaŭ en ĉefurbaj kluboj. Interrompe Budapest Honvéd FC), kie li ludis ĝis 1962. Intertempe inter 1925-1927 li estis laboristo en Francio, sed li ankaŭ futbalis. Hejmenveninta li estis trifoje hungara ĉampiono kaj unufoje membro de la nacia hungara teamo. Ekde 1945 li estis trejnisto de la hungara teamo, ekde 1951 majstrotrejnisto. En la Somera Olimpiko 1952 lia nacia teamo ricevis ormedalon, post jaro en Londono la teamo venkis la anglan teamon. En 1954 en la mondĉampionumo lia teamo akiris arĝentan medalon. Ekde 1947 li estis unu el la gvidantoj de la hungara sporta vivo. Li ricevis ŝtatajn premiojn inter 1948-1967.

Liaj libroj
-----------

* *Magyar labdarúgás* 1955
* *A magyar sport kérdései* 1955
* *Örömök és csalódások. Egy sportvezető emlékei* 1981

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto (la koncerna teksto estas legebla post klako al majusklo S, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Gusztáv Sebes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 796784
* LCCN: n83173273
* VIAF: 3853868
 |


* Portalo pri Biografio
Koordinatoj: 48° 14′ 20″ N 3° 05′ 52″ O﻿ / ﻿48.23889 °N, 3.09778 °O﻿ / 48.23889; 3.09778 (mapo)

**Lixy** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 436 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2004.

Geografio
---------

Lixy etendiĝas sur 12.02 km², kaj havis 436 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 36 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

Historio
--------

La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. 

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Olivier Quitin, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Lixy apartenas al la kantono de Pont-sur-Yonne, kies ĉefurbo estas Pont-sur-Yonne. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Sens, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Pont-sur-Yonne
**Fábián János Szeder** [jAnoŝ seder], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szeder Fábián János** estis hungara instruisto, lingvisto, etnografo, ĵurnalisto, pastro, korespondanta membro de Hungara Scienca Akademio (1831).

Tombo de Fábián János Szeder
Fábián János Szeder  naskiĝis la 24-an de junio 1784 en Hungara reĝlando en Csáb (nuntempa Čebovce en Slovakio). Li mortis la 13-an de decembro 1859 en Komáromfüss (nuntempa Trávnik en Slovakio).

Biografio
---------

Fábián János Szeder komence lernis en Komárom, Esztergom, poste li frekventisakademion en Pozsony. En 1802 li ekhavis oficistan postenon en Esztergom, poste en Nagyszombat. Li aliĝiĝis al benediktanoj en 1803, poste li lernis teologion en Győr kaj Győrszentmárton. Li pastriĝis en 1808, poste li instruis en diversaj gimnazioj. Ekde 1832 li okupiĝis pri arkivo kaj biblioteko en Győrszentmárton. Liaj diversaj verkoj aperis ekzemple en Koszorú.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Öröm dal* (1818)
* *Válogatott darabok* (Elektitaj verkoj), (1821)
* *Nepomuk Szent Jánoshoz való ájtatosság* (1829)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
**La Bóveda de Toro** estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al La Guareña en la plej sudoriento de la provinco. 

Urbodomo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 59,45 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 748 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 300 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 36 km de Zamoro, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Guarrate, Fuentelapeña, Villabuena del Puente, El Pego kaj Vadillo de la Guareña

La setlejo mem fondiĝis en la 12-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, beto) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Grava enspezofonto estis fabrikado de ĉokolado, vino kaj fromaĝo. Lastatempe rura turismo ekgravis.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753896
* VIAF: 316732937
 |
Polineiko subaĉetas Erifilon per koliero de Harmonio, pentraĵo sur vazo el la j. 450-430 a.K, trovita en Italio
**Erifilo** (helene *Εριφύλη*, latine *Eriphyle*) estis en la helena mitologio filino de la argolanda reĝo Talao kaj lia edzino Pero.

Ŝi estis fratino de la argolanda reĝo Adrasto kaj fariĝis edzino de la divenisto Amfiarao. Al li ŝi naskis du filojn Alkmaionon kaj Amfiloĥon.
Kiam Edipa filo Poliniko venis en Arguson kaj petis pri helpo, por ke li povu reveni en sian naskurbon Tebon, de kie forpelis lin lia frato Eteoklo, argusa reĝo Adrasto lian peton plenumis kaj ekkolektis militestrojn kaj militistaron. Ĉiuj estis pretaj militi kontraŭ Tebo, nur Amfiarao, edzo de Erifilo rifuzis. Kiel divenisto li sciis, ke la milito ne okazigos venkon, kaj ke en ĝi ĉiuj estroj, krom unu, pereos.

Erifilo jam kelkfoje pacigis kverelojn inter sia edzo Amfiarao kaj sia frato Adrasto. Ili ambaŭ estis sangvinaj kaj ili eble povus pro kvereloj mortigi sin reciproke. Foje ŝi devigis de ili ĵuron, ke ili en kvereloj obeos ŝian verdikton.

Tio eksciis ceteraj armeestroj kaj laŭ konsulto de Tideo venis Polineiko al Erifilo kaj per flataj vortoj proponis al ŝi donace belegan kaj sorĉan kolieron, kiu donis la diino Afrodito al la prapatrino Harmonio, edzino de la reĝo Kadmo. Por tiu ĉi donaco Erifilo rekompence misuzis la menciitan ĵuron kaj persvadis sian edzon Amfiaraon, ke li iru en la militon Sep kontraŭ Tebo. Bedaŭrinde en batalo li falis. Antaŭ sia foriro la reĝo kaj divenisto Amfiarao, kiu sciis sian sorton, petis siajn filojn, ke ili mortigu la patrinon, kiu pro riĉeco sendis sian edzon morti.

Erifilo similan profitavidan aventuron ripetis ankoraŭfoje post dek jaroj, okaze de militiro de Epigonoj, posteuloj de la Sep kontraŭ Tebo. Ankaŭ inter ili estis duboj, ĉu la militiron okazigi. Tersandro, filo de Polineiko, same kiel lia patro antaŭ la unua milito, vizitis Erifilon kaj proponis al ŝi plian raraĵon, sorĉan mantelon de la prapatrino Harmonia. Erifilo ree ne kapablis rezisti kaj decidis, ke la milito okazos kaj elmetis siajn filojn Alkmaionon kaj Amfiloĥon al risko, ke ili en la milito mortos.

Sed pli la historio ne ripetiĝis, Epigonoj Tebon konkeris kaj detruis kaj escepte de la Adrasta filo Aigialeo ĉiuj revenis hejmen. Tiam Alkmaiono aŭ eble ambaŭ fratoj sian patrinon fakte mortigis. Mortanta Erifilo ankoraŭ sukcesis malbenigi ilin. Alkmaionon uzurpis Erinioj kaj alpelis lin eĉ ĝis frenezeco.

Rebrilo en arto
---------------

* Homero en sia Odiseado taksas ŝin *"abomeninda virino, kiu kontraŭ vivo de sia edzo akceptis oron"*
* survaza pentraĵo kaptas ŝlosilan scenon kiam *"Polineiko subaĉetas Erifilon per koliero de la reĝino Harmonia"*, la pentraĵo devenas el la 5-a jarcento a.K.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Erifýlé en la ĉeĥa Vikipedio.* 

* Kategorio Erifilo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Erigono** - (helene *Ἠριγόνη*, latine *Erigone*) estis en la helena mitologio nomo de du virinoj:

Erigono - filino de terkulturisto
---------------------------------

Ikario en la antikvaj mitoj estis atena paŝtisto. Li ricevis de la dio de vino Dionizo la unuan arbusteton de vinberujo kaj ankaŭ instruon kiel ĝin kultivi kaj kiel produkti vinon el ĝi. Li famiĝis ne nur en sia naskiĝurbo, sed ankaŭ en multaj proksimaj kaj malproksimaj regionoj kaj landoj. Pro tio estas ironio de la sorto, ke li fariĝis la unua ofero de drinkemo. Okazis, ke li proponis kruĉeton da vino al paŝtistoj kaj tiuj pro nekonato senprudente trinkis, ĝis ili tute ebriiĝis. Ĉar ili suferis naŭzeton, supozis, ke Ikario volis venenigi ilin. Pro tio ili ne atendis iun ajn klarigon kaj Ikarion mortigis. 

Filino de Ikario **Erigono** pro funebro pendigis sin, kiam ŝia hundo *Maira* venigis ŝin al la patra tombo. Erigono antaŭ sia morto petis diojn, ke ŝia sorto atingu ĉiujn knabinojn de Ateno, ĝis ŝia patro ne estos venĝita. La murdiistoj fuĝis kaj knabinoj de Ateno memmortigadis sin unu post la alia. Nur Orakolejo de Delfo anoncis, ke tiujn ĉi oferojn postulas la morta Erigono. 

Poste estis la fuĝintaj murdistoj elserĉitaj kaj pendigitaj. Memore al tiu ĉi evento oni okazigas festojn de vinberrikolto. 

Oni diras, ke Dionizo Ikarion, Erigonon kaj ilian hundon Mairon prenis en la ĉielon kaj tiuj ĉi konstelacioj nomiĝas Virgulino kaj Granda Hundo.

Erigono - edzino de Oresto
--------------------------

Tiu ĉi **Erigono** estis filino de Egisto, kiu kun Klitemnestro, perfida edzino de la mikena reĝo Agamemno, kaŝpreparis insidan murdon de Agamemno, reveninta el la Troja milito. Post sep monatoj revenis Oresto, jam la plenkreska filo de la reĝo, kaj venĝis morton de sia patro kaj Egiston murdis. Sed poste devis Oresto por iu tempo forlasi Mikenon kaj Egista filo Aleto fariĝis kelktempa mikena reĝo. Kiam Oresto revenis, mortigis sindefende Aleton. Per tio finiĝis longaj jaroj de familiaj kvereloj, perfortoj kaj murdoj. 

Oresto transprenis laŭleĝe regadon super Mikeno kaj pli poste ankoraŭ super Arguso kaj Sparto. Post la unua edzino Hermiono li edziĝis al Erigono. kiu donis al li filon Pentilon.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Érigoné en la ĉeĥa Vikipedio.*
**Coicoyán de las Flores** estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaĥako *(Oaxaca)*. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Coicoyan de las Flores*. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la nacia geografia instituto INEGI estas 20 016.

Geografio
---------

**Coicoyán de las Flores** apartenas al la distrikto Juxtlahuaca al kiuj apartenas entute 7 komunumoj. Ĝi situas en la Miŝteka regiono de Oaĥako (regiono *Mixteca*), kiu apartenas al la nordokcidenta parto de la subŝtato. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 7598 loĝantojn. El tiuj estis 3659 viroj kaj 3939 virinoj. La komunumo havas surfacon de 105.89 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 2020 metroj super la marnivelo. 

Situo de la koncerna distrikto kaj regiono interne de la subŝtato Oaxaca.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 4591 indiĝenoj. El tiuj 3628 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 3628 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).

Fontoj: Statistikoj de la nacia geografia instituto INEGI pri la censo de 2005 (hispane: *Conteo de Población y Vivienda* de 2005).

Eksteraj ligiloj
----------------

* informoj pri la komunumo[*rompita ligilo*] en retpaĝo de la ministerio pri socia evoluigo SEDESOL (hispane)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Golfo de Narragansett Bay, situo en Rod-Insulo
La **Golfo de Narragansett** estas golfo de la Atlantiko. Ĝia bordo preskaŭ tute apartenas al la usona subŝtato Rod-Insulo. Nord-oriente ĝia sub-golfo *Mt Hope Bay* iom etendiĝas en la areon de Masaĉuseco. Ĝia centro situas ĉe 41° 36′ N 71° 21′ U﻿ / ﻿41.600 °N, 71.350 °U﻿ / 41.600; -71.350 (mapo).

La golfo, kies buŝo estas je la suda flanko, havas areon de ĉ. 380 km²; en ĝi situas pli ol 30 insuloj. La plej grandaj estas Aquidneck Island, Conanicut Island kaj Prudence Island; ili estas loĝataj kaj apartenas al kantono Newport.

Etimologio
----------

La nomo de la golfo estas tiu de indiana tribo.

Trafiko
-------

Providence ĉe la norda pinto de la golfo havas gravan havenon, kiu povas akcepti laŭbordajn kaj interkontinentajn varŝipojn. Plia varhaveno estas tiu de Fall River. Ankaŭ la haveno de Newport sur insulo Aquidneck estas grava, sed ĝi servas pli por fiŝkaptado kaj plezurboatoj ol por vara trafiko.

La golfo havas tri grandajn enirejojn, dividitajn de la insuloj Aquidneck kaj Conanicut. Sur tri pontoj inter la firma tero kaj la du insuloj eblas transiri la golfon (ŝtata vojo 138).

Sur duoninsulo de la okcidenta bordo de la golfo situas la flughaveno *Quonset State Airport*, mikse civila-armea. Pliaj flughavenoj estas en Warwick kaj en Newport.

Urboj
-----

Ĉe la bordo kaj sur la insuloj de la golfo situas:

* Warwick
* Providence
* Fall River
* Tiverton
* Newport

* Kategorio Golfo de Narragansett en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Georges Demenÿ** [ĵorĵ demeni], (pli komplete *Georges Émile Joseph Demenÿ*) laŭ hungarlingve kutima nomordo **Demény György** estis hungardevena franca inventisto, fiziologo, fotisto, filmisto, sportisto. Lia familio devenis el Hungario, ili portas en la familia nomo literon ÿ, kies prononco estas nepre i.

Georges Demenÿ (meze sen ĉapelo)
Georges Demenÿ  naskiĝis la 12-an de junio 1850 en Douai. Li mortis la 17-an de decembro 1917 en Parizo.

Biografio
---------

Georges Demenÿ frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li plulernis en Lille, fine en Sorbonne. Li fondis gimnastikan klubon en Parizo, tie li okupiĝis pri fiziologio de gimnastiko. Li konatiĝis en la klubo kun Étienne-Jules Marey, ili inventis filmparaton en 1892, kies nomo estis "phonoskop". En la sekva jaro li establis la unuan fiziologian instituton, kie Demenÿ okupiĝis pri kineja tekniko. Li inventis plurajn filmaparatojn (en 1895 "bioscope", poste "biograph", fine "chronophotograph"). Li estas fondinto de la franca scienca gimnastiko.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *L’Éducation physique en Suède* (1892)
* *Physiologie des professions. Le violoniste, art, mécanisme, hygiène* (1905)
* *Science et art du mouvement. Éducation physique de la jeune fille. Éducation et harmonie des mouvements* (1911, 1920)

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Parizo de 1946
* stadiono en Douai

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* Arkivigite je 2014-06-25 per la retarkivo Wayback Machine angle

* Kategorio Georges Demenÿ en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 536154
* GND: 120847280
* LCCN: n88676702
* VIAF: 44337483
* ISNI: 0000 0001 2130 3586
* SUDOC: 030093155
* BNF: 121578596
* RKD: 393145
* BNE: XX1248646
 |
9° 0′ S 145° 0′ O﻿ / ﻿9.000 °S, 145.000 °O﻿ / -9.000; 145.000 (mapo)

Papuo-Nov-Gvineo, *Golfo de Papuo*, nordokcidente de Port Moresby.
La **Golfo de Papuo** (angle *Gulf of Papua*) estas en la suda marborda regiono de Nov-Gvineo. Ĝi havas totalan surfacan areon de 70 400 km². Ĝi estas golfo en la Korala maro, siavice de Pacifika Oceano.

Kelkaj el plej grandaj riveroj de Nov-Gvineo, kiel Fly River, Turama, Kikori, Purari kaj Wawoi fluas en la golfon, kio faras ĝin granda delto. Dum la okcidenta marbordo estas karakterizita per marĉaj tajdaj akvejoj, la orienta areo kiu finas ĉe Kabo Possession estas ebena kaj sableca.

Komunumoj kiuj loĝas ĉe la Papua Golfo ĉefe vivas kaj en vilaĝoj marbordaj kaj en marbordaj mangrovejoj, same kiel en la kernaj regionaj centroj (Kikori, Baimuru, Ihu, Kerema kaj Malalaua). Tiuj duon-urbaj centroj estas kie sanservoj estas, same kiel la lernejoj kaj grandaj vendejoj. La provinca registaro de la Golfa Provinco, kiu administracias la kernon de la Papua Golfo, estas en Kerema. Kiel rezulto de la servoj disponeblaj en tiuj centroj ili estas komponitaj de mikso de etnaj grupoj de la Papua Golfo.

Bibliografio
------------

* Haddon, Alfred Cort (1894) *The decorative art of British New Guinea*. Dublin: Royal Irish Academy, Cunningham memoirs, 10.
* Haddon, Alfred Cort (1895) *Evolution in Art: As Illustrated by the Life-Histories of Designs*. London: Walter Scott, LTD.
* Haddon, Alfred Cort (1920) ‘The migrations of cultures in British New Guinea.' *Journal of the Royal Anthropological Institute* 50:234-280.
* Newton, Douglas (1961) *Art Styles of the Papua Gulf*. New York: The Museum of Primitive Art.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 751455
* VIAF: 315169279
 |
**L'Isle-sur-la-Sorgue** aŭ komune *L'Isle-sur-Sorgue* (jen france, okcitane *L'Illa de Sòrga*) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Vaucluse (franca elparolo: [voklyz], okcitane *Vauclusa*), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (france *Provence-Alpes-Côte d'Azur*, prononcata pʁɔ.vɑ̃s alp kot da.zyʁ, okcitane *Provença-Aups-Còsta d'Azur*). Fine de 2019 en la komunumo vivis 20 042 loĝantoj. La komunumo situas pli-malpli 25 kilometrojn de Avignon.

La rivereto *La Sorgue* fluas tra la urbo. L'Isle-sur-la-Sorgue ankaŭ nomiĝas la Venecio de Provenco. Ĝi estis konstruita en la 12-a jarcento sur stiltoj en la marĉoj. La pitoreska vilaĝo estas turisma altiro.

Ponteto super la rivereto.

Geografio
---------

L'Isle-sur-la-Sorgue estas lokata inter Avignon kaj la norda Luberon valo, proksime al Fontaine-de-Vaucluse. Tiu komunumo enhavas tri domaretojn kiuj estas Saint-Antoine, Petit-Palais kaj Velorgues. Ĝi situas je 800 km de Parizo, 80 km de Marsejlo kaj je 25 km de Avignon.

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Limaj komunumoj
---------------


Ĉirkaŭ **L'Isle-sur-la-Sorgue**| Velleron | Pernes-les-Fontaines | La Roque-sur-Pernes |
| Le Thor | L'Isle-sur-la-Sorgue | Saumane-de-Vaucluse |
| Le Thor | CavaillonRobion | Lagnes |

Konataj komunumanoj
-------------------

* René Char, poeto

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Vaucluse
* L'Isle - Fontaine-de-Vaucluse (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* L'Isle-sur-la-Sorgue en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio L'Isle-sur-la-Sorgue en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
**Promeso** estas unuflanka eldiro pri onta ago aŭ evento. Ĝi okaziĝas inter du aŭ pli da personoj, el kiuj (almenaŭ) unu diras kion li faros celante la alia(j)n. Promesoj, pro sia direkto al estontaĵoj, neniam estas tutsekuraj. Ili estas ligita ankaŭ al la fidorilaton kaj la situacion. Kvankam promeso ofte similas unuflankan avantaĝon, promesojn ofte propononas reciprokajn avantaĝojn. En multaj kulturoj malplenumon de promeso signifas malhonorecon. Paradokso estas, ke oni povas promesi ion, sen teni ĝin, kredante, ke oni eblas teni ĝin.

* solena promeso povas esti akompanata de iuj ritoj kaj koncerni malmateriajn aferojn
* ĵuro estas tre strikta promeso, ekzemple aliĝoĵuro

Proverbo
--------

Ekzistas pluraj proverboj pri promeso en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili:

* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Al promeso oni ne kredas, -- kredu, kiu posedas.* **"** |

 |
* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Kiu promesojn faras, tiu ne avaras.* **"** |

 |
* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Nobelo promesojn disdonas, kampulo promesojn plenumas.* **"** |

 |

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2011-12-25. Alirita 2008-08-15.

* Kategorio Promeso en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Promeso en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
**Promo-LEX** estas moldava, ne-registara kaj ne-profitcela organizaĵo. Agadosfero de la organizaĵo estas protektado de homaj rajtoj kaj advokataro. Organizaĵo estis kreita en 2002 jaro de grupo de junuloj, kiuj estis maltrankvilaj pri situacio kun homaj rajtoj en Moldavio. La organizaĵo funkcias tra la tuta teritorio de Moldavio.

Misio de Promo-LEX ankaŭ estas helpo de disvolviĝo de demokratio en Moldavio, inkluzive en Ĉednestrio, per monitorado de demokratiaj procezoj kaj solidiĝo de civila socio.

Promo-LEX regulare ekspedis observantojn al elektoj en Moldavio cele kontroli balotajn fraŭdojn. Organizaĵo organizis paralelan kalkulon de voĉoj.

Referencoj
----------

1. ↑  Rezultatele scrutinului au fost confirmate si de Promo-LEX, protv.md

Eksteraj ligiloj
----------------

* Site web oficial Arkivigite je 2017-10-04 per la retarkivo Wayback Machine
* Promo-LEX Association Arkivigite je 2017-11-10 per la retarkivo Wayback Machine pe European Platform for Democratic Elections
* Promo-LEX Association pe Civic Solidarity
* Canalul de youtube al organizației Promo-LEX
**Georges AVRIL** (propranome **Georges** (Marie Joseph) **de COUSMONT**) (naskiĝis la 19-an de januaro 1874 en Cannes - mortis la 23-an de decembro 1952 en Nico) estis franca esperantisto, ĉefredaktoro de la sudfranca ĵurnalo „L’Eclaireur de Nice" kaj de *La Tribune espérantiste* (1930-1931), aŭtoro de franclingvaj romanoj kaj rakontoj, honorita per ordeno de Honora Legio (per dekreto, 13-5-1931, post raporto de la ministro pri Publika instruado) kaj per pluraj aliaj, ne nur francaj (oficiro de Publika instruado, kavaliro de Agrikultura merito), sed ankaŭ alilandaj : Oficiro de la tunizia Nichan Iftkhar, kaj de la Blanka Aglo (de Serbio), kavaliro de la belga "Ordeno de la Krono", kaj per promilitaj medaloj.

Avril pristudis precipe demandojn literaturajn, muzikajn kaj belartajn kaj estis membro de deko da kulturaj asocioj, inter kiuj li kunfondis la Mediteranean Akademion (kies prezidanto kaj du aliaj membroj estis membroj de la Franca Akademio) kaj li prezidis la "Cercle de la Critique de Nice" kaj honorprezidis la nican simfonian asocion. Li estis talentoplena gazetisto kaj paroladisto. Verkis francajn romanojn kaj diversajn broŝurojn. Havigis al Esperanto multajn sukcesojn, precipe en Sudfrancujo. Verkis multnombrajn artikolojn pri kaj en Esperanto, en sia ĵurnalo (ĉiusemajna rubriko) kaj aliaj gazetoj. Direktoro de la Gazeta Komisiono de l' Internacia Centra Komitato (ICK). De febr. 1934 ĝis fino de 1938 li estis redaktoro de Nia Gazeto, en kiu aperadis liaj rakontoj, ekz. *Superstiĉoj*.

Post la dua mondmilito Avril apartenis al la unua membraro de la restarigita Akademio de Esperanto kaj estris ĝian Sekcion pri Literaturo (1949-1952).

Verkoj
------

* *Blanka kato kaj kokino blonda* (1950)
* *Superstiĉoj*

Referencoj
----------

1. ↑  "Extrait du registre des naissances", ĉe https://www.leonore.archives-nationales.culture.gouv.fr/ui/notice/94716.
2. ↑  *La Tribune espérantiste* n-ro 7, julio-septembro 1931, p. 1.
3. ↑  Lia notico, ĉe https://www.leonore.archives-nationales.culture.gouv.fr/ui/notice/94716.
4. ↑  Lia notico, ĉe https://www.leonore.archives-nationales.culture.gouv.fr/ui/notice/94716.

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 9652
* GND: 1131717538
* VIAF: 229369645
* ISNI: 0000 0003 6496 1460
* BNF: 13085182w
 |
**László Orbán** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Orbán László** estis hungara politikisto, ministro, parlamentano, laboristo.

László Orbán  Arkivigite je 2016-02-18 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 2-an de aŭgusto 1912 en Nógrádverőce. Li mortis la 18-an de novembro 1978 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Orbán abiturientis en Budapeŝto, poste li lernis juron en universitatoj en Vieno, Miskolc kaj Szeged. Li akiris diplomon en 1934, poste li plulernis duonjaron en Londono. Post lernado li eklaboris apud advokato en Budapeŝto, kie li konatiĝis kun Endre Ságvári. Li aliĝis al la socialdemokratoj, en 1938 jam al la subteraj komunistoj. Li kontribuis ofte en Népszava. Ekde 1942 li agadis kaŝe. En la frua 1945 li iĝis membro de la provizora parlamento, post monatoj li estis jam parlamenta deputito ĝismorte (escepte inter 1953 kaj 1958). Post la 2-a mondmilito li ricevis ĉefe signifajn partiajn taskojn kun postenoj, eĉ li estis subministro en la jaroj 1955 kaj 1956. Post falo de Hungara revolucio de 1956 li sekvis stabon de János Kádár. Inter 1967 kaj 1974 li estis subministro, poste ĝis 1976 li estis ministro pri eduko, fine li pensiuliĝis.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
**Georges COUTHON** (naskiĝis la 22-an de decembro 1755 en Orcet, mortis la 28-an de julio 1794 en Parizo) estis franca politikisto. Li estis strikta aliancano de Robespiero kaj Louis de Saint-Just en la Publikbona Komisiono, kiu gvidis la revolucian Francion dum la jakobina diktaturo (1793–94).

Couthon iĝis en 1788 advokato de la malriĉuloj en Clermont-Ferrand. Li laboris ekde 1791 en Parizo kiel reprezentanto de legifara asembleo de la revolucio. Oni elektis lin en 1792 ano de la Nacia Konvento, kie li aliĝis al la plimulto, kiu voĉdonis en januaro de 1793 al morta kondamno de Ludoviko la 16-a. Tiutempe liaj piedoj paraliziĝis pro iu malsano. Kvankam li estis ligita al rulseĝo, en novembro kaj decembro de 1792, marto de 1793 surprenis taskojn en la provinco. Li akuzis en la Konvento moderajn reprezentantojn de la girondistoj kaj je lia propono, oni arestis ilin la 2-an de junio. La jakobinoj en alianco kun la parizaj malriĉuloj transprenis la direktadon de la revolucio.

La 30-an de majo 1793 Couthon kaj 4 konatuloj iĝis anoj de la Publikbona Komisiono. Ili ellaboris novan konstitucion, kiun ili prezentis en la Konvento la 10-an de junio. Couthon restis ano de la komisiono, sed oni traorganizis ĝin post monato. La 21-an de aŭgusto oni sendis lin al la kontraŭrevolucia Liono por rekonkeri la urbon. La urbo kapitulaciis la 9-an de oktobro; Couthon tuj abdikis pri la kapitana posteno por eviti la detruon de la urbo (laŭ ordonoj de la Konvento). Li parolis antaŭ la Konvento kaj alvokis ekstermi la malamikojn de la respubliko. En marto kaj aprilo de 1794, li apogis je Robespierre kaj Saint-Just kontraŭ la grupo gvidata de radikale demokrata Hébert kaj modera Danton. Couthon tiel certigis la akceptigon de la leĝo de 10-a de junio 1794. Tiu leĝo rapidigis la juĝadon de la revolucia tribulano kaj senkatenigis regadon de la teroro. La gvidantoj de la Robespierre-frakcio trafis kreskantan kontraŭstaron kaj, la 27-an de julio 1794, grupo de kontraŭstarantoj arestis Couthon, Robespierre kaj Saint Just. Oni senkapigis ilin sekvatage kun 19 pliaj fiduloj de Robespierre.

* Kategorio Georges Couthon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 122157
* GND: 120032309
* LCCN: nr91023789
* VIAF: 7483949
* ISNI: 0000 0000 8086 5995
* SUDOC: 033650985
* BNF: 124496196
* ULAN: 500354303
 |
**MUZSNAI László** (pro. muĵnai) estis hungara reformita pastro, teologia profesoro naskita en Maroskeresztúr la 31-an de oktobro 1897 kaj mortinta en Budapeŝto la 10-an de februaro 1983.

Biografio
---------

László Muzsnai studis teologion en Koloĵvaro (1916-1920), Montpellier (1922), Ĝenevo (1923), Princeton (1926) kaj Montreal (1927), kie li ankaŭ doktoriĝis (1927). En Kolozsvár li akiris gradon de privatprofesoro (1933) kaj diplomon de religiinstruisto. Li estis religiinstruista helppastro en Koloĵvaro (1920-1927), poste en Budapeŝto (1927-1936), (1937-1953), poste helppastro en diversaj ekleziejoj ĝis sia pensiuliĝo (1971). Inter 1934-1937 li prelegis filozofion en la reformita seminario por pastroinstruado de Losonc.

Verkoj
------

* *The mental evolution* (Princeton, 1925);
* *The doctrine of sin* (Princeton, 1926);
* *The psychology of religious conciousness* (Montreal, 1927);
* *A lélek rejtelmes világa* (Bp. 1929);
* *Az egyetlen bálványimádó állat és világa* (Mezőtúr, 1930);
* *Angol nyelvkönyv* (kun Albert Kováts, Bp. 1932);
* *Lelki problémák* (Mezőtúr, 1935);
* *A valami és a semmi logikai szerkezete* (Bp. 1936);
* *Magyar metafizika és logika* (Bp. 1943).

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon
**Rafi ibn al-Lajt ibn Nasr ibn Sajjar** estis araba nobelo el Ĥorasano kiu estris grand-skalan ribelon kontraŭ la Abasida Kaliflando en 806–809.

Li estis nepo de la lasta umajida guberniestro de Ĥorasano, Nasr ibn Sajjar, kaj servis kiel guberniestro de Samarkando sub Ali ibn Isa ibn Mahan, nome guberniestro de Ĥorasano.

La subpremado kaj espluatado fare de Ali kaj la fiskaj mezuroj okazigis grandan malkonsenton inter la lokaj elitoj. Sekve kiam en 806 Rafi lanĉis ribelon en Samarkando, ĝi rapide etendiĝis tra Ĥorasano, trovante subtenon kaj inter araboj kaj inter irananoj. Rafi ankaŭ sekurigis la subtenon de Oguzaj kaj Karlukaj Turkoj.

La Kalifo Harun al-Raŝid elpostenigis Ali kaj anstataŭis lin per Harthama ibn A'jan, kaj en 808 iris orienten por trakti la situacion, sed mortiĝis en Marto 809 ĉe Tuso. Post la morto de Harun, Rafi kapitulacis antaŭ la filo de Harun kaj nova guberniestro de Ĥorasano, nome al-Ma'mun. Li estis pardonita, kaj nenio pli oni scias pri li.

Referencoj
----------

1. 1 2 3  Bosworth 1995, pp. 385–386.

Literaturo
----------

* "Rāfiʿ b. al- Layt̲h̲ b. Naṣr b. Sayyār", *The Encyclopedia of Islam, New Edition, Volume VIII: Ned–Sam*.

* Daniel, Elton L..  (1979) *The Political and Social History of Khurasan under Abbasid Rule, 747–820*. Minneapolis & Chicago: Bibliotheca Islamica, Inc. p. 172ff.. ISBN 0-88297-025-9.
* Kennedy, Hugh N..  (2004) *The Prophet and the Age of the Caliphates: The Islamic Near East from the 6th to the 11th Century*, ‑a eldono, Harlow, UK: Pearson Education Ltd.. ISBN 0-582-40525-4.
**Harasztifalu** [harastifalu] estas malgranda vilaĝeto en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Körmend. La loknomo signifas: filika-vilaĝo.

Katolika kirko en Harasztifalu

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 8 km²
* Loĝantaro: 150
* Poŝtkodo: 9784
* Telefonprefikso: 94
* Koordinatoj: 47°02′57″N 16°33'08″E

Situo
-----

Harasztifalu situas for de ĉefvojo, fervojo kaj rivero, estas nur flankovojo inter Körmend kaj Szombathely.

Historio
--------

Fondo de Harasztifalu estas nebula, estas fakto, ke en 1560 kroatoj alvenis, kiuj dum jarcentoj gardis la lingvon kaj kutimojn. La vilaĝo trovis sin en proksimeco de nova landlimo al Aŭstrio post Traktato de Trianon. Dum la socialisma epoko pro la **fer-kurteno** ĝi perdis ŝancojn de ĉiuj evoluoj.

En Harasztifalu migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

La komunumo havas romkatolikan preĝejon omaĝe al Reĝo Ladislao la 1-a (Hungario) el 1756.

Famuloj
-------

En Harasztifalu naskiĝis restaŭristo Margit Haraszti.

Komunumoj pri *haraszt* (= filiko) en Hungara reĝlando
------------------------------------------------------

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Csévharaszt | Dunaharaszti | Egyházasharaszti | Haraszti | Harasztifalu | Harasztkerék | Harasztos |

* Kategorio Harasztifalu en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Georges-André CHEVALLAZ** (naskiĝis la 7-an de feburaro 1915 en Laŭzano kaj mortis la 8-an de septembro 2002 samurbe, civitano de Montherod) estis svisa politikisto kaj membro de la Radikal-Demokrata Partio de Svislando. Li estis membro de la Federacia Konsilio de Svislando de 1974 ĝis 1983 kaj federacia prezidanto en la jaro 1980.

Vivo
----

Georges-André Chevallaz studis historion en la Universitato de Laŭzano kaj finis sian studadon en la jaro 1937 kiel licenciato pri filozofio. En 1937-1938 li faris eksterlandan aldonstudon en Parizo. Ek de 1942 li estis isntruisto ĉe la *École supérieure de commerce* [Supera komerca lernejo] en Laŭzano. En 1949 li doktoriĝis. De 1955 ĝis 1958 li estis la givdanto de la kantona biblioteko kaj docento pri historio kajn diplomatio ĉe la Universitato de Laŭzano. De 1949 ĝis 1957 li estis membro de la komunuma konsilio kaj de 1957 ĝis 1973 urba prezidanto de Laŭzano. En la jaro 1964 li estis vicprezidanto de la nacia ekspozicio Expo64 en Laŭzano. Li subtenis la konstuadon de aŭtovoja tunelo tra la Granda Sankt-Bernardo. Ek de 1958 ĝis 1973 li estis membro de la Nacia Konsilio de Svislando. De 1970 gixs 1970 li esits prezidanto de la frakcio de la Radikal-Demokrata Partio de Svislando en la Federacia Asembleo. La 5-an de decembro 1973 li elektiĝis kiel membro de la Federacia Konsilio de Svislando.

Vidu ankaŭ
----------

* Listo de la federaciaj konsilantoj de Svislando

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  La informoj en ĉi-tiu teksto baziĝas sur la teksto en la germanlingva vikipedio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Georges-André Chevallaz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Georges-André Chevallaz en la Historia Leksikono de Svislando germane france itale



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 447106
* GND: 139602240
* LCCN: n50038007
* VIAF: 100962609
* ISNI: 0000 0001 0859 5860
* SUDOC: 028768868
* BNF: 12053665f
* NKC: jcu2015861983
 |
La granda pasaĝera motorŝipo "Queen Mary 2"
**Motorŝipo** estas memmova akvoveturilo, kies ĉefa motoro estas eksplodmotoro, plej ofte dizela.

Nuntempe la motorŝipoj estas la plej disvastigita tipo de la akvoveturiloj. Ili praktike plene anstataŭigis la vaporŝipojn.

Mekanismo
---------

Motoro de la motorŝipo povas esti malrapidrotacia (tiuokaze ĝi funkcias senpere kun la helica ŝafto) aŭ rapidrotacia. La rapidrotacia motoro estas kunigita kun helica ŝafto pere de transmisio. La plej disvastigitaj tipoj de transmisio estas mekanika (reduktilo) kaj elektra. Okaze de la elektra transmisio, dizelmotoro rotaciigas generatoron de la kontinua aŭ alterna kurento, kies elektro funkciigas motorojn, kiuj rotaciigas helican ŝafton. La elektra transmisio permesas senŝtupe ŝanĝi rotacian rapidon de helica ŝafto. La motorŝipojn kun la elektrotransmisio oni ne malofte distingas kiel aparta klaso de la akvoveturiloj – dizelelektroŝipoj.

Estas motorŝipoj ankaŭ kun hidraŭlika transmisio.

Rapidaj ŝipoj pli ofte uzas turbinan motoron (cetere, tiajn akvoveturilojn, turbinŝipojn, iufoje oni ankaŭ alkalkulas al motorŝipoj).

Vidu ankaŭ
----------

* Elektra akvoveturilo
* Ŝipo

* Kategorio Motorŝipo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Georges Kersaudy
**Georges KERSAUDY** (naskiĝis en 1921; mortis la 18-an de junio 2015) estis franca esperantisto.

Tre juna li eklernis plurajn latinidajn kaj ĝermanajn lingvojn kaj ekkonis en 1936 ke la scio de Esperanto malfermas privilegian aliron al la centr- kaj orient-eŭropaj lingvoj. De 1941 ĝis 1946, li diplomitiĝis en la Sorbono pri germana lingvo, usona literaturo kaj civilizo, skandinavaj lingvoj kaj literaturoj kaj rumana filologio. Samepoke li diplomitiĝis ĉe *École Nationale des Langues Orientales Vivantes (Langues Zo')* pri rusa rumana hungara finna kaj akiris bonan konon de multaj aliaj lingvoj.

Eklaborinte ĉe la Franca Prieksterlanda Ministerio, li poste fariĝis tradukisto ĉe Unuiĝintaj Nacioj, kaj ĉe la Konsilio de la Eŭropa Unio li plenumis oficojn en diversaj ĉefurboj sur kvar kontinentoj, dume partoprenante misiojn en la tuta mondo kaj agante kiel oficiala faka tradukisto ĉe la Apelacia Tribunalo de Parizo. Li tiamaniere verkis oficialajn tradukojn el kvindeko da lingvoj.

En junio 2004, li partoprenis por la Eŭropaj elektoj, kiel unua de la listo de la Pariza regiono de Eŭropo - Demokratio - Esperanto, Francilio. La listo ricevis 5789 voĉojn (0,21% de la voĉdonoj).

Verkoj
------

* *Langues sans frontières. À la découverte des langues de l'Europe*, (Lingvoj senlime. Malkovrante la lingvojn de Eŭropo), *Éditions Autrement*, Sept. 2001, *Collection Frontières*, ISBN 2-7467-0125-1, 383 paĝoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Intervjuo kun Georges Kersaudy el *Le monde de l'espéranto*
* *Langues sans frontières* Arkivigite je 2013-05-27 per la retarkivo Wayback Machine sur la TTT-ejo de SAT-Amikaro
* Pri *Langues sans frontières* sur la Forumo franc-germana
* Kersaudy ĉe Forumo de la lingvoj de la mondo (25-an de majo 2003, Tuluzo)
**László Somogyi** [lAslO ŝomodji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Somogyi László** estis hungara dirigento, violonisto, altlerneja instruisto.

László Somogyi  naskiĝis la 25-an de junio 1907 en Budapeŝto, li mortis la 20-an de majo 1988 en Ĝenevo.

Biografio
---------

László Somogyi devenis el juda familio. Li komence lernis violonadon kaj pianadon, poste li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1935. Liaj plej gravaj instruistoj estis Zoltán Kodály kaj Leó Weiner. Dum la studentaj jaroj li estis violonisto en koncerta orkestro. En 1935 li lernis kelkajn monatojn en Bruselo de de:Hermann Scherchen. Li debutis kiel dirigento en la sekva jaro en koncerthalo de la Altlernejo, poste en aliaj eŭropaj urboj. En 1939 li fondis orkestron el judaj muzikistoj, poste li estis ĝia orkestrestro kaj dirigento dum la 2-a mondmilito. Inter 1945 kaj 1950 li dirigentis la ĉefurban simfonian orkestron, inter 1949-1956 li ankaŭ instruis en la Muzikarta Altlernejo, fine inter 1951-1956 li estis ĉefdirigento de simfonia orkestro de la Hungara Radio. Post falo de la Hungara revolucio de 1956 li disidis, poste li estis aktiva dirigento en la mondo, post kelkaj jaroj jam ankaŭ en Hungario. Li ricevis premion Kossuth en 1951, en la sekva jaro alian ŝtatan premion.

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Frigyes Hidas
* József Karai
* Endre Kemény (dirigento)
* Melinda Kistétényi
* János Kulka (dirigento)
* György Lehel
* Kamilló Lendvay
* Ervin Lukács
* Géza Oberfrank
* Lajos Papp (komponisto)
* Albert Simon
* Lajos Vass
* Béla Vavrinecz

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* Arkivigite je 2019-04-23 per la retarkivo Wayback Machine
*

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 639413
* GND: 134525701
* LCCN: n84180499
* VIAF: 100253354
* ISNI: 0000 0000 8403 4363
* SUDOC: 08049496X
* BNF: 13927705w
* MBA: 0fe92413-8e9f-4de7-828b-dd33c69f875b
* BNE: XX858996
 |
**Lavr Georgijeviĉ Kornilov** (ruse: Лавр Георгиевич Корнилов; n. 30-an de aŭgusto 1870. Karkaralinsk, okcidenta Siberio, Rusio – m. 13-an de aprilo 1918. ĉ. Jekaterinodar) estis generalo de la cara armeo. Oni akuzis lin pri intenco enkonduki militistan diktaturon kontraŭ la Provizora Registraro per puĉo.

Kornilov estis skolto-oficiro en la rusa-japana milito (1904–05), poste laboris en Pekino kiel armea ataŝeo (1907–11). Oni nomumis lin en la unua mondmilito al divizia generalo. Li estis militkaptita ĉe Przemyśl (marto de 1915, fare de la aŭstra-hungara armeo), sed en 1916 sukcesis fuĝis reen al Rusio, kie oni komisiis lin direkti korpuson.

maldekstra
Posta februara revolucio, li estis nomumita de la Provizora Registaro al ĉefo de la (sankt-)petrograda militista distrikto. Ĉar la komandanto volis rigoran disĉiplon, tio igis lin tre malpopulara en la revolucia urbo. Li baldaŭ demisiis kaj reiris al la fronto, kie partoprenis en la fiaska Brusilov-ofensivo. La 1-an de aŭgusto, la ĉefministro Aleksandr Kerenskij nomumis lin armea ĉefkomandanto. Baldaŭ estiĝis konflikto inter ili: ili havais aliajn politikajn ideojn kaj pensojn pri la rolo de la armeo. Fine de aŭgusto, Kornilov komandis taĉmentojn al direkto de Petrogrado, kion Kerenskij rigardis kiel iniciaton je puĉo kaj demisiigis lin kaj devigis lin reveni al Petrogrado. Kornilov rifuzis la ordonon, sed la fervojistoj obstaklis, ke la taĉmentoj atingu la urbon. La 1-an de spetembro, Kornilov kapitulaciis kaj oni enprizonigis lin.

Pli poste li eskapis kaj post la bolŝevika puĉo iĝis komandanto de la kontraŭbolŝevika (blanka) volontula armeo. 

Post kelkaj monatoj li mortis ĉe batalo por Jekaterinodar.

* Kategorio Lavr Kornilov en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 124538
* GND: 119342367
* LCCN: n82160859
* VIAF: 59892223
* ISNI: 0000 0000 8139 7396
* LIBRIS: 232002
* SUDOC: 02896523X
* BNF: 12069162p
* NKC: jn20000700944
 |
**János Pleidell** [jAnoŝ plejdel], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pleidell János** estis hungara pentristo, grafikisto, altlerneja instruisto.

János Pleidell  naskiĝis la 11-an de oktobro 1915 en Hontfüzesgyarmat (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Hontianska Vrbica en Slovakio), li mortis la 11-an de aprilo 2007 en Dunaújváros (Hungario).

Biografio
---------

János Pleidell studis en Universitato de Karolo (1935-1938), poste en akademio Julian en Parizo helpe de stipendio, fine en Reĝa Belarta Altlernejo de Budapeŝto (1938-1940). Lia majstro estis Vilmos Aba-Novák. Dum la 2-a mondmilito li ricevis stipendiojn, kiujn li ne uzis. En 1947 li estis konsilisto de Hungara Nacia Banko, inter 1949 kaj 1959 li instruis en Teknikuniversitato de Budapeŝto, inter 1961-1963 li pentradis en Italio helpe de stipendio. Ekde 1998 li vivis en Dunaújváros. Li ricevis premiojn en 1940 kaj 1999.

Elektitaj solaj ekspozicioj
---------------------------

* Budapeŝto (1947, 1955, 1965, 1971, 1985, 1995)
* Arthalo Budapeŝto (1958)
* Florenco, Romo (1962-1963)
* Mohács (1964)
* Győr (1979)
* Tihany (1999)

Elektitaj grupaj ekspozicioj
----------------------------

* Arthalo Budapeŝto (1955, 1962)
* Budapeŝto (1960, 1967)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Tavaszünnep
* Napnyugta
* Udvaron
* Virágzó faág
* Balaton-part és Vörösberény
* Találkozás

Elektitaj artaĵoj
-----------------

* Bapto de Jesuo (mozaiko, Győr)
* Sep doloroj de Sankta Maria (vitralo, Budapeŝto)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Judit B. Kopp

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 619701
* LCCN: nb2008000955
* VIAF: 38905624
* ISNI: 0000 0000 4367 3820
 |
**Rexhep Qemal Meidani** (*Reĝep Kemal Mejdani*) (n. la 17-an de aŭgusto 1944, en Tirano) estas albana politikisto. Li studentiĝis en la Universitato de Tirano (1966), en la Fakultato de Naturscienco, kaj sukcese plenumis la poststudojn en la Universitato de Caen, Francio (1974). Rilate al la profesia areo, Meidani funkciis kiel profesoro, prezidanto de la sekcio kaj poste kiel la dekano de la Fakultato de Naturscienco (1966-1996). Dum tiu tempoperiodo, Meidani publikigis kelkajn studojn, librojn kaj artikolojn interne kaj ekstere de Albanio. Meidani posedas la sciencan titolon Doktoro de filozofio. Kune kun Eqrem Cabej kaj Nelson Cabej, Meidani estas konsiderita kiel unu el la gvidaj akademiuloj en la lando.

Lia politika kariero komenciĝis en la 1990-aj jaroj. Li estis la prezidanto da la Centra Balotkomisiono en la unuaj plurpartiaj elektoj en 1991 kaj membro de la Prezidenta Konsilio (1991). Dum 1992-1996 li estis engaĝita en la civila socio kiel prezidanto de la Estraro de la Albana Centro de Homaj Rajtoj (1994-1996). En 1996, li eniris en la Socialistan Partion kaj estis elektita kiel ĝia Ĝenerala sekretario (1996-1997).

En la anticipitaj balotadoj de junio 1997, Meidani estis elektita membro de la parlamento de la Albana Asembleo. Post la elektoj, gajnitaj de la maldekstra koalicio kaj gvidita de la Socialista Partio, la 24-an de julio 1997, kun la propono de la Albana Asembleo elektĝis Meidani kiel Prezidanto de Albanio. Meidani funkciis kiel la tria prezidanto ĝis 2002, kun Petrit Ago kiel lia konsilisto.

* Kategorio Rexhep Meidani en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 380274
* GND: 128853506
* LCCN: n2001044629
* VIAF: 8449971
* ISNI: 0000 0000 3729 7873
* SUDOC: 162063415
 |
**János Németh** [jAnoŝ nEmet], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Németh János** estis hungara advokato, konstitucia juĝisto, altlerneja instruisto.

János Németh naskiĝis la 31-an de julio 1933 en Újpest, li mortis la 1-an de marto 2021.

Biografio
---------

János Németh maturiĝis en gimnazio en Budapeŝto en 1951, poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1956, en la sekva jaro li doktoriĝis. Ekde 1957 li instruis en la universitato, li kandidatiĝis ĉe Hungara Scienca Akademio en 1970, lia habilitiĝo okazis en 1994. Li longe estis katedrestro, eĉ vicrektoro (1993-1997). Li estis ankaŭ advokato inter 1986 kaj 1997 kaj denove inter 2003-2013. Depost la socialismo inter 1990-1997 li estis gvidanto de komisiono pri elektoj, poste ĝis 2003 li estis konstitucia juĝisto. Li ricevis premiojn (ankaŭ eksterlandajn) inter 1995-2008. Lia edzino naskis 2 filinojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A rendkívüli perorvoslatok a magyar polgári jogban*
* *Polgári jog – Családjog – Polgári eljárásjog*
* *Polgári eljárásjog* (kunaŭtoro)
* *Polgári nemperes eljárások* (kunredaktoro)

Fontoj
------

* hungarlingva biografieto kun foto
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2020-10-18 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 705341
* GND: 130641456
* LCCN: n2004099630
* VIAF: 33111007
* ISNI: 0000 0000 7873 5868
* NKC: mub20191053614
 |
**Antenoro** (helene **Αντήνορας**, latine *Antenor*) estis en la helena mitologio konata kiel konsilisto de la reĝo de Trojo.

Li estis grandsinjoro kaj nobelo, majesta trojano, kiu estimis rajton kaj justecon. Li strebis konservi ilin ankaŭ en malfacila tempo, kiam reĝido Pariso forrabis Helenon, edzinon de sparta reĝo Menelao. Grekoj pro deziro de Menelao volis tiun ĉi ofendon repagi per milito kontraŭ Trojo. Sed la reĝo Agamemno volis ankoraŭfoje la aferon interkonsenti en paco kaj sendis en Trojon parlamentariojn, itakan reĝon Odiseon kaj Menelaon. Ili petis pri reveno de Helena kaj pri damaĝkompensaĵo. Nek Pariso, nek la ceteraj trojanoj tiun ĉi proponon akceptis

En tiu ĉi afero tre forte angaĝiĝis Antenoro kaj impete postulis de trojanoj, ke ili la petojn de grekoj plenumu, kaj tiel forigu minacon de granda detrua milito. Estis ankaŭ li, kiu ĉe si loĝigis la grekajn parlamentariojn.

Sed ĉiuj liaj penoj estis vanaj, lia saĝa insistado restis neaŭdita. Tiel komenciĝis la troja milito, kiu daŭris dek jarojn, kaj ĉe ĝia fino estis totala detruo de la fiera urbo Trojo. Tiam, estante tro maljuna pro batali, li, kun aliaj maljunujoj, rigardis la batalojn ekde la Pordoj Skeoj.

Arĥeloĥo (malnovgreke Ἀρχέλοχος –Archelochos, latine Archelochus) estis filo de Antenoro kaj lia edzino Teano. 

La latina historiisto Tito Livio rakontis ke Antenoro, elektita estro de Venetoj, kies reĝo Pulemeneso (Πυλαιμένης) estis mortinta dum la defendado de Trojo, kondukis tiuj anoj el nordo regiono en Malgrandazio al Norda Italio kaj fondis la urbon Padovon. 

Laŭ aliaj verkistoj, Antenoro perfidis Trojon.

En la kanto XXXII de Infero en la Dia Komedio de Dante, *Antenora* (itale) estas unu de la infera ejoj, kie estas punataj la perfidintoj de illia patrolando. La loko nomiĝis laŭ Antenoro, ĉar laŭ la mitologio, li perfide havigis al grekoj la lignan sanktan statuon *Paladiomo* (Παλλάδιον) de trojo, tio kio kondukis al la malvenko de trojanoj.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  «Ab Urbe Condita» (eo : Ekde la fondaĵo de Urbo), Libro 1 [1], france latine,  Vikifonto : angle, france, latine
2. ↑   (greke ἐνετοί [henetOJ], latine veneti)

Vidu ankaŭ
----------

* 2207 Antenoro
La placo Fermita Pordo estas regata de ŝtona kruco de la 19-a jarcento. fone videblas la kupolo de la Kolegiato de Sankta Isidro.
La **Placo Fermita Pordo** (hispane *Plaza de Puerta Cerrada*) troviĝas en Madrido, ene de ĝia historia urboparto. La placo prenas sian nomon de unu el la pordoj de la malaperinta kristana murego de Madrido, kiu stariĝis en la enklavo de pluraj stratoj kiu kreiĝis la placo dum la Mezepoko kaj la Renesanco. La pordo unue nomiĝis Pordo de la Serpento, alude al la reliefo de la drako instalita en ĝia fronta parto. La pordo estis fermita pro la sinsekvaj deliktoj kiuj okazis interne, pro kelkaj kaŝitaj ejoj kiuj facilicis la kaŝadon de ŝtelistoj kaj rabistoj.

Ekde tiu tempo ĝi estis konata kiel Fermita Pordo, nomo kiu postvivis la detruadon de la mezepoka pordo. Ĝia malkonstruo okazis en 1569, okaze de la enirado en la urbo de Izabela de Valois, edzino de Filipo la 2-a.
La Placo Fermita Pordo, vere, estis voja larĝiĝo de la 19-a jarcento post la malkonstruado de pluraj konstruaĵoj, en kunteksto de diversaj planoj por ordigi la urban planadon.

Vidu ankaŭ
----------

* Historio de Madrido
* Kristana murego de Madrido
* Preĝejo de Sankta Petro la Malnova
* Kvartalo La Latina

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Placo Fermita Pordo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)