La **Boeing 787 Dreamliner** estas pasaĝeraviadilo de Boeing, ellaborita en 2009. La B787 povas transporti tre ekonomie (10% malpli ol kutime) 200 ĝis 300 pasaĝerojn. B787 estas pasaĝeraviadilo, kies trunko konsistas grandparte el karbonfibro-fortigita plasto. B787 estis prezentita unuafoje la 8-an de julio 2007 kaj faris sian unuan testflugon la 15-an de decembro 2009 en Usono.

Historio
--------

La B787 estis konstruita pro defio al konkura aviadilo A380, kion plirapidigis la aertrafika krizo post la teroratakoj de 2001 en Usono. La fina decido pri la konstruado okazis en decembro 2003, la programa starto komenciĝis en aprilo 2004 kaj la unua aviadilo pretis oficiale je 8-a de julio 2007, en Everett (Vaŝingtonio). Tio estis la unua ĉiunova jeto de Boeing ekde 1995 kaj la unua okazo, kiam la firmao laboris kun ekstera kontraktanto. Rezulte de tio aperadis multaj malfacilaĵoj pri liverado kaj kunmuntado de aviadilpartoj.

La 15-an de decembro 2009 okazis trihora provflugo, kiu komenciĝis de Everett, norde de Seatlo, kaj finiĝis ĉe Boeing Field, iom sude de Seatlo. La du testpilotoj faris kelkajn bazajn sistemajn kontrolojn, inkluzive de la elprovo de la subekipaĵo kaj klapoj. De tiam komenciĝis la naŭmonata elprovo, dum kiu ses aviadiloj flugados senpaŭze.

La 3-an de julio 2011 aviadilo finis sian unuan flugon trans la Pacifika Oceano, elfluginte el Seattle (Usono) kaj alteriĝinte en la Flughaveno Haneda (Tokio, Japanio).

En la produktado kunlaboris Mitsubishi Heavy Industries en Nagoya, Japanio (flugiloj), Alenia Aeronautica en Italio en kunlaboro kun TAI Turkio, Lewis and Vought Corporation, Sud-Karolino, Spirit AeroSystems el Wichita (Kansaso) (trunkopartoj).

### Financado/subvencioj

Boeing 787
La surmarketigo de 787 kostas ĉ. 13,4 md. USD, kiuj estis kovritaj fare de Boeing mem (ĉ. 4,2 md.), de subproduktistoj (3,1 md.), ŝtataj subvencioj (Italio, 590 mio. Japanio 1,588 md.), de usona federacia ŝtato Kansaso (200 mio) kaj Vaŝingtonio (3,2 md.) kaj aliaj apogantoj. Tio kaŭzis plendon de EU ĉe WTO en 2004. Ĝis 2009 estis registritaj 840 mendojn el tuta mondo, sed iuj estis nuligitaj pro la longaj prokrastoj.

Analizistoj diras, ke la firmao investis en la projekton pli ol 10 miliardojn da usonaj dolaroj, kaj devos doni kompenson al klientoj por prokrastitaj aviadiloj. Cetere tiaj prokrastoj estas la kutimaĵo por plimulto da samaj projektoj.

Plibonigo
---------

* Novtipa jetmotoro malkreskas 20% malpli da fuelkonsumo
* La klimatizilo estas funkciigita per elektro ne per jetmotora forto
* Plibonigita aerodinamika rendimento, malpli da bruo, malpli da maso ol ĉe kutima aviadilo
* Pligrandigitaj fenestroj (48x28), kiu povas esti elektre mallumigitaj (ope)
* Lumdiodoj por lumigo
* Pli da elektroniko por stabilizigo
* 10% pli da aerpremo (analoge al alto de 1830m)
* 15% da aervaporo (anstataŭ la kutima 5%)

Variantoj
---------

* **Boeing 787-8 (2009)** : Originala versio.
* **Boeing 787-9 (2013)** : Plibonigita versio de 787-8.
* **Boeing 787-10 (2013)** : Pligrandigita versio de 787-9. Mendita de Emirates kaj Qantas.

Specifaĵoj
----------

| Diametroj |
| --- |
|  | **787-8** | **787-9** | **787-10** |
| Longo | 56.72m (186ft 1in) | 62.81m (206ft 1in) | 68.30m (224ft 1in) |
| Alto | 16.92m (55ft 6in) | 17.02m (55ft 10in) | 17.02m (55ft 10in) |
| Enverguro | 60.12m (197ft 3in) | 60.12m (197ft 3in) | 60.12m (197ft 3in) |
| Maso |
| Maksimuma Ekfluga Maso(MTOW) | 227,930kg (502,500lb) | 254,011kg (560,000lb) | 254,011kg (560,000lb) |
| Maksima Surteriga Maso(MLW) | 172,365kg (380,000lb) | 192,777kg (425,000lb) | 201,849kg (445,000lb) |  |
| Povumo |
| Transporta kapableco | 242 | 290 | 330 |
| Povejo | General Electric GEnx-1Baŭ Rolls-Royce Trent 1000 | General Electric GEnx-1Baŭ Rolls-Royce Trent 1000 | General Electric GEnx-1Baŭ Rolls-Royce Trent 1000 |
| Kroza rapido | Maĥo 0.85(903km/h, 488kn) | Maĥo 0.85(903km/h, 488kn) | Maĥo 0.85(903km/h, 488kn) |
| Maksimuma rapido | Maĥo 0.90(648km/h, 350kn) | Maĥo 0.90(648km/h, 350kn) | Maĥo 0.90(648km/h, 350kn) |
| Flugdistanco | 13,621km(7,355nmi) | 14,140km(7,635nmi) | 11,908km(6,430nmi) |
|

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retpaĝo pri 787-familio angle

Referencoj
----------

1. ↑  Mendoj kaj Liveroj, Boeing (Julio 2017) angle
2. 1 2 3  Boeing lanĉas novan aviadilon Dreamliner Arkivigite je 2016-03-05 per la retarkivo Wayback Machine esperante
3. 1 2 3  Informpaĝo pri Boeing 787, Aviadila teknikaĵo por flughavena planado angle
4. 1 2 3  Boeing: 787 Dreamliner, Boeing. angle

Vidu ankaŭ
----------

* Boeing
* Boeing 777

**Konkurantaj aviadiloj :**

* Airbus A350 XWB (2013)

* Boeing 787 Dreamliner en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Boeing 787 Dreamliner en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)