recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Vardavar** (ankaŭ konata kiel Vardevar aŭ Vartavar, armene: վարդավառ aŭ վարդնար) estas festivalo en Armenio kie homoj de ĉiuj aĝoj verŝas akvon unu la alian. Ĝia nomo estas derivaĵo de "vard" kio signifas "rozo" en la armena.

Kvankam nun ĝi troviĝas en la kristana tradicio, la historiaj datoj pri la festivalo Vardavar perdiĝas en la paganaj tempoj. La antikva festivalo tradicie estis donita al la diino Astghik, kiu estis la diino de akvo, beleco,amo kaj fekundeco. La festadoj asociitaj kun tiu religia observo de Astghik estis nomitaj "Vartavar" ĉar armenoj ofertis ŝiajn rozojn kiel festado, ankaŭ liberigante kolombojn kaj verŝante akvon unu la alian. Vartavar estis festata dum la rikolta periodo.

Vardavar estas nuntempe celebrata 98 tagojn (14 semajnoj) post Pasko. Dum tiu tago, homoj el ĉiuj aĝoj estas permesitaj superverŝi nekonatojn per akvo. Estas kutime vidi homojn verŝi sitelojn da akvo ekde altaĵoj sur sensuspektajn homojn piedirantajn. La festivalo estas tre populara inter infanoj ĉar en tiu tago ili povas senpune verŝi akvon sur aliaj. Ĝi ankaŭ estas rimedo por refreŝigado en la kutime varmaj kaj sekaj someraj tagoj de julio.

* widths="190px"
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* Kategorio Vardavar en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
*Pri la familia nomo Varga vi trovos artikolon ĉi tie!*

**Varga** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Sásd. La loknomo signifas hungare: ŝuisto (arkaike).

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 8 6 km²
* Loĝantaro: 110
* Poŝtkodo: 7370
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°14′53″N 18°08'35″E

Situo
-----

Varga situas sur deklivoj, laŭ traira vojo. Sásd troviĝas 7, Pécs 32, Budapeŝto 188 kilometrojn  Arkivigite je 2017-09-05 per la retarkivo Wayback Machine.

Historio
--------

La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1542 laŭ tiama ortografio *"Warga"*.

En Varga migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika novgotika kapelo omaĝe al Sankta Anna de 1887
* privata arboreto
* tre malnova taksuso

Nomportantoj
------------

Varga estas tre ofta familia nomo en Hungario. En telefonlibro de Budapeŝto ili listiĝas en 8 paĝoj inkluzive la arkaikan formon Vargha.

* Kategorio Varga en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Pluraj varmaerbalonoj
**Varmaerbalono** estas grandega balono kiun oni plenigas per varmigita aero, tiel ke ĝi ekricevas sufiĉe da portokapablo por flugigi personojn sidantajn en korbo.

La balono drivas laŭ la direkto de la vento, sed la piloto povas variigi la altecon kaj tiamaniere povas iom elekti inter diversaj ventofluoj.

Starto
------

Pretigado de la balono por la starto
Por ekflugigi balonon necesas trovi lokon protektatan de fortaj ventoj, por povi teni la balonon ĝis ĝi estas flugpreta. Por povi starti necesas pretigi la korbon kaj la hejtilon, kiu kutime konsistas el gasbruligilo. Poste oni fiksas la balontukon, kiun oni nun per ventumilo devas ekblovi. Kiam la balono estas plenigita de aero oni povas ekfunkciigi la gasbruligilon por hejti la aeron. Kiam la aero en la balono varmiĝas, la varma aero, kiu estas malpli densa ol malvarma, kreas levforton. Kiam la balono ekleviĝas, la pasaĝeroj povas grimpi en la korbon, kaj per plia hejtado la balono leviĝas kaj povas ekdrivi.

Drivado
-------

Ĉar en diversaj altecoj estas malsamaj ventofluoj, oni povas altiĝante per aldona hejtado aŭ malaltiĝante per ellasado de varma aero el la balono iomete influi la drivodirekton, tamen la balonveturantoj ĝenerale dependas de la bonvolo de la vento, kaj oni neniam antaŭe ekzakte scias, kien la drivo onin kondukos.

Alteriĝo
--------

Leviĝo de varmaera balono
La granda aventuro estas la alteriĝo. Necesas trovi liberan lokon protektatan kontraŭ malagrablaj ventoj. Tio ne ĉiam facilas, precipe, kiam ekzemple kampoj estas freŝe plantitaj kaj herbejoj de kamparanoj ankoraŭ ne falĉitaj. La alteriĝo estas la plej danĝera momento de la tuta balonveturo, ja ne eblas bremsi kaj tial oni sin dum alteriĝo en la korbo devas bone teni por ne riski rompitan kruron.

Historio
--------

En 1793 la fratoj Montgolfier inventis varmaerbalonon per kiu homo povas esti portata. Dum la german-franca milito okaze de la sieĝo de Parizo balonoj estis uzataj de la franca armeo por porti mesaĝojn ekster Parizon. Ankoraŭ ĝis la unua mondmilito multaj armeoj posedis balonskipojn.

Bildoj
------

* Balono antaŭ starto dum plenigo per aero
* Ventumilo por plenigi la balonon per aero
* Per flamo la aero estas varmigita por starti
* La balono varmiĝinta leviĝas kaj ekŝvebas
* Kaj ek al la aero!
* Hejtiloj de la balono HB QAU
* Balono HB QAU post alteriĝo en Rapperswil BE

Vidu ankaŭ
----------

* aviado
* zepelino
* aerŝipo
* balono
* ludbalono respektive *baloneto*
* *Balloon Land*, animacia filmo de 1935

* Varmaerbalono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Varmaerbalono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Kovrilpaĝo de la unua numero de Varpas, eldonita en 1889
**Varpas** (laŭvorte: "La Sonorilo") estis ĉiumonata litovlingva gazeto aperinta dum la litova gazetara malpermeso de januaro 1889 ĝis decembro 1905 por litovlingvaj legantoj en la Rusia Imperio. Ĉar ĝia publikigo estis kontraŭleĝa en la Rusia Imperio, ĝi estis presita en Tilsit (nun nomata *Sovetsk*) kaj Ragnit (nun nomata *Neman*) en Germana Orienta Prusio kaj kontrabandita en Litovion de la *knygnešiai* (librokontrabandistoj). *Varpas*, kun eldonkvanto de ĉirkaŭ 500 ĝis 1000 ekzempleroj, ludis pivotan rolon en la Nacia Litova Reviviĝo.

portreto de Vincas Kudirka sur monbileto de 500 litovaj lidoj eldonata dum 2000
En liaj artikoloj, la redaktoro Vincas Kudirka, medicina studento en la universitato de Varsovio, kuraĝigis la litovojn fieri pri sia kultura heredaĵo, diskutis la problemojn la Rusia Imperia regado kaŭzis por la litova loĝantaro, kaj kontraŭagis la provojn kulture rusigi la socion. Dum sia ĵurnalista laboro, li notis siajn pensojn kio estas Litovio kaj kio ĝi estu, kaj la rezulta esenco iĝis la kvindek-vorta poemo *Lietuva, Tėvynė mūsų* (Litovio, patrujo nia). Tiu poemo, *Tautiška giesmė*, unu el poemoj de fondinto kaj redaktoro verkitaj por memorfesti la 10-jariĝon de *Varpas*, fariĝis la litova nacia himno.

La redakcio de Varpas poste komencis du pliajn fakajn eldonaĵojn: pli praktikan gazeton *Ūkininkas* ("La Kamparano", 1890–1905) por malpli kleraj kamparanoj kaj senpolitikam publikaĵon *Naujienos* (Novaĵoj, 1901–1903) por ĝenerala publiko.

Referencoj
----------

1. ↑   poemoj de Vincas Kudirka. Arkivita el la originalo je 2007-10-13. Alirita 2020-12-13.

Daŭre la sonorilo, aludanta ankaŭ al la nuna katolikeco de plej multaj litovoj, restas ŝatata kulturidentiga simbolo en Litovio: jen ekzemple la memorejo 'silenta sonorilo' en Alytus

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 710237
 |
**György Droppa** [djordj], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Droppa György** estas hungara politikisto, entreprenisto. Lia nomo troviĝas en listo de sekretaj informistoj, lia sekreta nomo estis (laŭ la hungarlingve kutima nomordo) *Gusztáv György* ekde 1988. Droppa neis tiujn akuzojn kaj minacis per jura proceso.

György Droppa naskiĝis la  17-an de septembro 1947(nun 1947-09-17) en Budapeŝto.

Biografio
---------

György Droppa maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Universitato Károly Marx. Post la diplomo li laboris en ŝtataj hoteloj, restoracioj, sed ekde 1978 en la privata sektoro, kiu dum la socialismo tio okazis sub malfacilaĵoj. Tamen en 1982 li malfermis sian unuan restoracion en Budapeŝto, kiu iĝis populara inter la demokratia opozicio. Li estis fondinta membro de la medioprotekta Rondo Danubo en 1984, kie li ankaŭ politikadis. Inter 1989 kaj 1991 li estis kunlaboranto de Yves Cousteau dum esploro de Danubo. Depost fino de la socialismo li estis aktiva en eksterparlamentaj partioj kun medioprotektado. Lia edzino naskis kvarfoje.

Fontoj
------

* membiografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio angle kun foto
* datenoj

Referencoj
----------

1. ↑   legebla en la 37-a punkto
2. ↑   legebla en majusklo D
3. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 846528
 |
**12214 *Miroshnikov*** estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la 7-an de septembro 1981 de la ukrainia astronomino Ljudmila Georgijevna Karaĉkina elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Rusio).

Je la epoko de la 23-a de majo 2014, ĝia orbita granda duonakso estas 3,20173673 astronomiaj unuoj, tio, kiu metas ĝin ĉirkaŭ 260 000 km trans la konvencia limo de 3,2 AU inter meza kaj ekstera asteroida zono.

Nomo
----

Ĝi estis nomita en honoro de la sovetunia optikisto Miĥail Miĥajloviĉ Miroŝnikov (cirile : *Михаил Михайлович Мирошников*), iama estro de la Ŝtata Instituto de Optiko Vavilov (ruse *Государственный оптический институт*, ukraine *Державний оптичний інститут*) en Sankt-Peterburgo de 1966 ĝis 1989. Li disvolvis aviad-portatan instrumentojn de detekto kaj bildigo por industriaj aplikoj kaj medicina diagnozo en infraruĝaj kaj malproksimaj infraruĝaj regionoj kiuj estis uzitaj por kosmaj sciencesploroj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Objekto ĉe Minor Planet Center angle
* Parametroj kaj simulado de orbito ĉe *JPL Small-Body Database Lookup* angle
* Objekto ĉe *Space Reference* angle

| Antaŭe: | Listo de asteroidoj (12001 - 13000) | Poste: |
| --- | --- | --- |
| (12213) 1981 QN3 | **12214 *Miroshnikov*** | *12215 Jessicalounsbury* |
Finnaj lernejanoj de Popollernejo de Torvinen en 1920-aj jaroj
Popollerneja instruisto Juha Vainio instruas muzikon en Helsinko en la jaro 1971
Bazlernejo en Finnlando estas nuntempe naŭjara *peruskoulu* kaj mezlernejo *lukio*. Antaŭaj lernejformoj estas plejparte *kansakoulu*, *keskikoulu* kaj *kansalaiskoulu*.

Malnova sistemo
---------------

**Popollernejo**, finne *kansakoulu* kaj svede *folkskola*, estis en Finnlando bazlernejo ekde la 1860-aj jaroj ĝis lerneja reformo, kiu estis farita dum 1970-aj jaroj. Popollernejo estis normale sesjara, pli malofte sepjara, sed tiuj, kiuj iris al *keskikoulu* estis en popollernejo normale nur kvar aŭ kvin jaroj. *Keskikoulu* estis plejparte kvinjara, sed por knabinoj ĝi povis esti ses jaroj, ĉar nurknabinaj *keskikouluj* havis ekzemple pli da manfaritaĵaj kaj hejmekonomiaj lecionoj ol nurknabaj mezlernejoj kaj komunaj mezlernejoj por knabinoj kaj knaboj kaj en nurknabinaj *keskikouluj* oni lernis pli multajn lingvojn. *Keskikoulu* kaj *lukio* estis kune ok- aŭ naŭjara *oppikoulu*. En 1958 estis fondita normale du-, pli malofte nur unujara *kansalaiskoulu* (civitana lernejo), al kiu iris multaj junuloj, kiuj ne iris al *keskikoulu*. *Lukio* estis trijara same ol nuntempe. Unuaj popollernejoj estis fondita en 1860-aj jaroj kaj lernada devo fariĝis en 1921, sed ne tuj sukcesis, ke ĉiuj, kiuj ne iris al *oppikoulu*, iris tra tuta *kansakoulu*. Granda plimulto da nunaj finnaj pensiuloj frekventis neniun lernejon krom popollernejo, kaj multaj el ili ne tute eĉ ĝin, estis en lernejo eble nur kvar jarojn. En popollernejo oni normale ne instruis fremdajn lingvojn antaŭ la jaro 1964 kaj ne en malgrandaj popollernejoj eĉ malantaŭe ĉiuj – el finnoj, kiuj naskiĝis antaŭ la mezo de 1950-aj jaroj, plejo lernis neniujn aliajn lingvojn ol la propran gepatran lingvon (estas interese kompari kun, ekzemple, la najbarlando Svedio, kie la angla lingvo aŭtomate estas deviga lerneja lernobjekto ekde 1941). Finna popollernejo estis en la mondo la unua bazlerneja sistemo, kiu inkludis nekostan lernejan manĝon.

Nova sistemo
------------

En lerneja reformo en 1970-aj jaroj *lukio* restis sama ol malantaŭe sed popollernejo, *keskikoulu* kaj *kansalaiskoulu* unuiĝis do, ke fariĝis naŭjara *peruskoulu*, kiu konsistis el sesjara *ala-aste* kaj trijara *yläaste*, ĝis dum 1990-aj jaroj oni forigis tiun distingon. La reformo komencis en 1972 kaj pretiĝis tute en 1981. Ekzemple lerni du fremdajn lingvojn (unu devas esti la sveda) fariĝis deviga. Ĉiuj popollernejoj aŭtomate fariĝis *ala-astej* de *peruskoulu* kaj la popollernejaj instruistoj aŭtomate fariĝis instruistoj de *ala-aste*. La lastaj popollernejoj fariĝis *ala-astej* en 1977.

*Ala-aste* (eksa *kansakoulu*) de Pihlajisto, Helsinko en la jaro 1979.
Bazlernejo (*peruskoulu*) en kirkvilaĝo de Lappajärvi
**Josef Höfer** (naskiĝis la 15-an de novembro 1896 en Weidenau (Sieg), mortis 7-an de aprilo 1976 en Grafschaft (Sauerland) ) estis germana katolika teologo, profesoro, fama en ekumeno kaj kun Karl Rahner eldonanto de la dua eldono de "Lexikon für Theologie und Kirche" (Leksikono de Teologio kaj Eklezio).

Höfer en 1924 sacerdotiĝis. En 1932 li doktoriĝis okaze de studoj en Romo. 1936 li transprenis la laboron de la katedro por animzorga teologio en la universitato de Monastero (Münster), ĝis en 1940 la nazioj malpermesis lian laboron. Ĝis 1945 li estis paroĥestro en Paderborn (Vestfalio).

Ekde 1945 li laboris kiel profesoro en la Filozofia-Teologia Akademio en Paderborn, samtempe li estis tie direktoro de la porsacerdota seminario. En 1954 oni vokis lin al la ambasadejo de la Germana Federacia Respubliko ĉe la Apostola Seĝo.

Grava estis lia ekumena laboro, en kiu li i.a. estris la Jaeger-Stählin-Rondon.

Literaturo
----------

* Volk Gottes (*Popolo de Dio*). Festschrift Josef Höfer, eldonita de R. Baumer - H. Dolch. Freiburg i. Br. 1967, 743-760.
* B. Fraling: In memoriam Josef Höfer: Theologie und Glaube 66 (1976) 257-263.
* R. Bäumler: Josef Höfer: Anzeiger für die katholische Geistlichkeit 85 (1976) 226. ss.
* C. Schmidt: Augustin Bea. Gr 1989, 306 ss.
* H. Lehmann: Auf dem Weg zum priesterlichen Dienst. Collegium Leonianum Paderborn 1895-1995. Paderborn 1994, 73-123, 218-240 kaj plurfoje.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 268151
* GND: 11870544X
* LCCN: n97044644
* VIAF: 88889000
* ISNI: 0000 0001 1030 708X
* SUDOC: 147237335
* BIBSYS: 10067918
* NKC: uk2017969289
* ICCU: RAVV083754
 |
**Tokia Metropola Polica Agentejo** estas la polica ĉefsidejo kiu kontrolas Tokion, Japanio. Ĝi havas jurisdikcion super 102 policejoj en Tokio, kaj en 2018, ekzistis totalo de 46 581 policistoj.

Skizo
-----

Sub la administrado de la Tokia Metropola Publika Sekureca Komisiono, ĝi estis establita laŭ la dispozicioj de "La Metropola Policejo estos establita kiel la ĉefsidejo de la Metropola Polico" (Artikolo 47, Paragrafo 1 de la Japana Polica Leĝo). Kvankam la Metropola Polica Inspektoro Ĝenerala kontrolas la aferojn de la Metropola Polica Agentejo, la oficiala labor-inspektoro estas la Tokia Metropola Guberniestro. Male al aliaj prefektaj polictrupoj, kiuj situas inter la Nacia Polica Agentejo kaj lokaj administracioj, ĝi estas sub la rekta inspektado de la Japana Nacia Polica Agentejo, kune kun la Hokajda Policejo, kiu havas vastan areon.

La kialo, ke ĝi ne estas nomita "Tokio Metropola Polica Stabanaro" kiel aliaj prefektaj policĉefstabejoj, estas ĉar ĝi havas jurisdikcion super Tokio, la ĉefurbo de Japanio. Krome, ĝi ankaŭ estas en zorgo de la sekureco de la japana imperia familio, administraj agentejoj kiel ekzemple la parlamento kaj juĝistaro, la ambasadoj en Japanio, kaj alia sekureco, la ĉefministro, kaj aliaj oficialuloj. Se tradukite de la japana, ankaŭ la nomo de la metropolaj policoficejoj en Parizo kaj Londono estus nomitaj "Metropolita Policejo".

La nuna registaroficejo situas en Kasumigaseki, Chiyoda-ku. Ĝi estas kutime nomita 'ĉefsidejo'.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 845821
* LCCN: n84059296 n84059297, n84059296
* VIAF: 137254051
* ISNI: 0000 0001 0087 8559
* NDL: 00257477
 |
**Ferenc HOPP,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hopp Ferenc** estis hungara mecenato, vojaĝisto, optikisto.

Ferenc Hopp  naskiĝis la 28-an de aprilo 1833 en Moravio, en la nuntempa Ĉeĥio, en Fulnek. Li mortis la 9-an de septembro? 1919 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ferenc Hopp translokiĝis al Pest (urbo) en la 1850-aj jaroj, kie li lernis la optikistan metion. Li plulernis en Vieno kaj Usono. Li revenis en 1861 al Pest, kie li eklaboris. Post 3 jaroj li jam estris la optikan firmaon. Li okupiĝis ne nur pri optikaĵoj, sed ankaŭ pri lernejaj iloj, sekve li riĉiĝis. Inter 1882-1914 li kvinfoje travojaĝis la mondon. Li interesiĝis precipe pri Ĉinio kaj Japanio, kie li aĉetis ceramikaĵojn, artobjektojn, ornamaĵojn. Li faris ankaŭ fotojn, kiuj neniiĝis dum la 2-a mondmilito. Li donacis ĉiujn havaĵojn al la ŝtato, por fondi muzeon. En lia vilao funkcias laŭ avenuo Andrássy ekde 1923 Orientazia Arta Muzeo pri Ferenc Hopp. Li ricevis valoran premion en 1895.

Fontoj
------

* Hungarlingva Vikipedio
* biografio kun bildo

* Kategorio Ferenc Hopp en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 425629
* GND: 123607078
* LCCN: nb2001041888
* VIAF: 72305365
* ISNI: 0000 0000 7868 9048
* SUDOC: 135857422
* BNF: 13613656t
* BNE: XX1530100
 |
**Alajos Stech,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Stech Alajos** estis hungara instruisto, pastro, piarista monaĥo, pentristo, monaĥestro, gimnaziestro, kolektisto.

Alajos Stech  naskiĝis la 29-an de novembro 1813 en Sasvár (Hungara reĝlando, Habsburga Imperio, nuntempa urboparto de Šaštín-Stráže en Slovakio), li mortis la 13-an de januaro 1887 en Tata (Hungario).

Biografio
---------

Alajos Stech frekventis gimnaziojn en Szentgyörgy, Győr, Komárom kaj Pest (urbo). Li aliĝis al la piaristoj en 1830, poste li plulernis en Trencsén kaj Vác. En 1836 li monaĥiĝis, post 2 jaroj li pastriĝis, intertempe li studis teologion. Li instruis en piaristaj lernejoj en Vác (1839–1846, 1858–1860), Szeged (1846–1852), Nagybecskerek (1852–1858), Pest (1861) kaj Nitro (1862–1864). Li studvojaĝis en Venecio kaj Tirolo en 1851, li vivis en Germanio en 1864. Li instruis en piarista gimnazio de Tata inter 1865-1879, kie li estis monaĥejestro kaj gimnaziestro (1870–1879), poste li pensiuliĝis. Li vojaĝis en Italio en 1880. Li estis ankaŭ kolektanto de pentraĵoj.

Ekspozicioj
-----------

* Pest (1841)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Pastro en batalejo (1849)Pastro en batalejo (1849)
* Ateliero de artisto (1847–1849)Ateliero de artisto (1847–1849)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Alajos Stech en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 617006
 |
**László Dióssy** [lAslO diOŝi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Dióssy László** estas hungara agronomo, politikisto, urbestro, altlerneja instruisto.

László Dióssy naskiĝis la  2-an de junio 1957(nun 1957-06-02) en Bonyhád.

Biografio
---------

László Dióssy maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1975, poste li akiris diplomon en Agrikultura Universitato en 1978. Post la diplomo li laboris laŭvice en Bikal, Véménd kaj Mencshely, sed en 1983 li akiris plian agraran diplomon. Inter 1986-1990 li estis oficisto en Veszprém (urbo), inter 1990-2006 li estis urbestro en la sama urbo, sed inter 1994-1998 li estis ankaŭ parlamenta deputito kaj inter 2006-2010 li estis subministro. Intertempe li akiris ekonomian diplomon en Altlernejo de Szolnok. Ekde 2002 li ankaŭ instruis en la Agrikultura Universitato, eĉ li doktoriĝis (Ph.D.) en Universitato de Panonio en 2011. Lia edzino naskis 2 filojn en 1981 kaj 1983, baldaŭ ili divorcis. Li ricevis premiojn inter 1995-2007.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *77 történet dióhéjban* (2020)
* *Történetek Veszprémről - 100 szóban Veszprém* (kunredaktoro, 2022)

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

* video

Fontoj
------

* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografio hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 846309
 |



* Portalo pri Biografio
**Ray MILLAND** (denaske **Alfred Reginald Jones**; 3a de januaro 1907 - 10a de marto 1986) estis kimra aktoro kaj kin-reĝisoro kiu havis ŝtatanecojn kaj de Britio kaj de Usono. Lia kinkariero daŭris el 1929 ĝis 1985, kaj li estas plej bone memorita pro sia Oskar-premiita portreto de alkoholisma verkisto en *The Lost Weekend* (1945), kiel ĉefrolulo kontraŭ la korupta rolulo ludita de John Wayne en *Reap the Wild Wind* (1942), la murdokomplota edzo en la filmo de Alfred Hitchcock nome *Dial M for Murder* (1954), kaj kiel Oliver Barrett III en *Love Story* (1970).

Antaŭ iĝi aktoro, Milland militservis en la Brita Armeo, kie li estis efika pafisto, ĉevalrajdisto kaj aviadpiloto. Li lasis la armeon por sekvi karieron de aktoro kaj aperis kiel figuranto en kelkaj britaj filmoj antaŭ ekhavi sian unuan gravan rolon en *The Flying Scotsman* (1929). Tiu kondukis al naŭ-monata kontrakto kun MGM, kaj li translokiĝis al Usono, kie li aperis dekomence kiel duaranga aktoro. Liberigita de MGM, li estis dungita de Paramount, kiu uzis Milland en gamo de malmulte parolantaj roloj, norme kiel angla rolulo. Li estis pruntita al Universal por muzikalo de Deanna Durbin nome *Three Smart Girls* (1936), kaj ties sukceso portis Milland al grava rolulo en *The Jungle Princess* (ankaŭ en 1936) kun nova stelulino Dorothy Lamour. La filmo estis granda sukceso kaj lanĉis ambaŭ al steluleco. Milland restis kun Paramount dum preskaŭ 20 jaroj.

Aldone al sia Oskar-premiita rolo en *The Lost Weekend*, Milland aperis en la filmo de Billy Wilder nome *The Major and the Minor* (1942), *The Uninvited* (1944), *The Big Clock* (1948), kaj *The Thief* (1952), el kiuj la lasta havigis al li nomumojn por sia dua Ora Globo. Lasinte Paramount, li ekreĝisoris kaj finkarieris transirante al televido. Milland, kiu estis iam la plej bone pagata aktoro de Paramount Pictures, kunstelulis kun multaj el la plej popularaj aktorinoj de la epoko, kiel Gene Tierney, Grace Kelly, Lana Turner, Marlene Dietrich, Ginger Rogers, Jane Wyman, Loretta Young, kaj Veronica Lake.

Notoj
-----

1. ↑  "Ray Milland in 'Circle of Danger'", 12a de julio 1951.
2. ↑   Top 10 Welsh actors: Ray Milland. *BBC WalesArts website*. BBC (5a de marto 2010). Alirita 30a de decembro 2014.
3. ↑  "Ray Milland dies", 11a de marto 1986, paĝo B-5.

Bibliografio
------------

* Berry, David (1996). Wales and Cinema, The First Hundred Years. Cardiff: University of Wales Press. p. 215. ISBN 0-7083-1370-1.
* Milland, Ray (1974). Wide-Eyed in Babylon. New York: Morrow. ISBN 0-688-00257-9.
* Parkinson, David (2011). "Ray Milland". Oxford Dictionary of National Biography (reta eld.). Oxford University Press. doi:10.1093/ref:odnb/57315.
* Picturegoer Staff (5a de januaro, 1935). "The Menace of Marathon Movies: Headed for Stardom". Picturegoer.

* Ray Milland en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ray Milland en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 700519
* GND: 139338276
* LCCN: n50042184
* VIAF: 100242423
* ISNI: 0000 0001 1579 0197, 0000 0003 6859 9913
* SUDOC: 058925155
* BNF: 13897517m
* NLA: 35351945
* BIBSYS: 97042446
* NKC: xx0186348
* BNE: XX1296448
 |
**15169 *Wilfriedboland*** estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 24-an de septembro 1960 de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la *Palomar–Leiden survey*.

Malkovro
--------

Ĝi estis malkovrita de la geedzoj Cornelis kaj Ingrid van Houten-Groeneveld de la observatorio de Leiden, post ekzameno de la fotografiaj platojn eksponitaj en septembro kaj oktobro 1960 de Tom Gehrels per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj (122 cm) de la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio), kaj poste senditaj en la Observatorion de Leiden.

Nomo
----

Ĝi estis nomita en honoro la nederlanda astronomo Wilfried Boland de Leiden, kiu studis en Utrecht kaj ricevis sian Ph.D pri molekulaj nuboj en Amsterdamo. Post esti laborinte ĉe la direktoraro de *Astron* (Nederlanda Radioastronomio), li fariĝis la ekzekucianta direktoro de la Nederlando Skolo de Esploro pri Radioastronomio.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Slipo de Wilfried Boland; de la Observatorio de Leiden Arkivigite je 2014-12-23 per la retarkivo Wayback Machine (angle)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Objekto ĉe Minor Planet Center angle
* Parametroj kaj simulado de orbito ĉe *JPL Small-Body Database Lookup* angle
* Objekto ĉe *Space Reference* angle

| Antaŭe: | Listo de asteroidoj (15001 - 16000) | Poste: |
| --- | --- | --- |
| *15168 Marijnfranx* | **15169 *Wilfriedboland*** | *15170 Erikdeul* |
Dancistino dum la 26-a Sambokarnavalo de Asakusa en 2006
La **Samba Karnavalo de Asakusa** (japane 浅草サンバカーニバル, *Asakusa samba kānibaru*, portugale *Carnaval de Asakusa*) estas strata festo, kiu okazas ekde 1981 ĉiun jaron en Asakusa, kvartalo de Tokio. Je tio dum la lasta sabato en aŭgusto kostumitaj dancistoj kaj festoĉaroj paradas tra Asakusa, je kio simile al karnavalo en Rio-de-Ĵanejro diversaj sambolernejo konkuras en konkurso.

Historio
--------

Asakusa, kiu troviĝas en la malnova kerno de Tokio en la nuna distrikto Taitō, estis longe konata kiel tradicia amuzkvartalo, kadukiĝis tamen post la Dua Mondmilito. En 1981 aro da surlokaj butikistoj kaj aktoro Junzaburō Ban, kiu prezentis sur la scenejoj de Asakusa, initiatis la karnavalon kunlabore kun la distrikta administrejo de Taitō, por krei novan allogaĵon en la kvartalo. Ekde la komenco je tio konkuris kiel en Rio-de-Ĵanejro sambolernejoj en konkurso, en kiu la gajnintoj ankaŭ ricevis monpremiojn. Kvankam Japanujo tiam havis nur malmulte evoluintan sambo-tradicion, dum la paso de la jaroj evoluis pliprofesiiĝaj lernejoj – evoluo, kiun favorigis enmigrintaj brazilanoj, parte japandevenaj. Nuntempe okazas ĉiujaraj sambokarnavaloj ankaŭ en Ŝizuoka kaj Saitama, ambaŭ centroj de braziljapana kulturo.

Jam la unua Samba Karnavalo de Asakusa allogis proksimume 300.000 spektantojn. En 2010 proksimume duonmiliono da homoj borderis la vojon de la 4.500 paradantoj.

Konkurso
--------

La sambolernejoj sinprezentas en du ligoj. Dum la 30-a Samba Karnavalo de 2010 estis dek grupoj de la pli alta klaso S1 kaj ses en la pli malalta klaso S2. La lernejoj elektas mem siajn temojn kaj elektas respektivajn muzikon, instrumentojn de la akompangrupoj (*baterias*), kostumojn, koregrafion kaj elformado de la paradoĉaroj. Juĝantaro taksas la sambolernejojn de la du ligoj laŭ kvin kategorioj kaj laŭ la ĝenerala prezentado. La urbestro de Taitō kaj diversaj donacintoj disdonas pluajn specialpremiojn, krom tio ekzistas en S1 kaj S2 pokaze publikopremio disdonatan post baloto per poŝtelefono. La disdonataj monpremioj nur parte kovras la preparkostojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Samba Karnavalo de Asakusa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retpaĝo japanlingva
* Unuiĝo de la sambalernejoj de Asakusa (japanlingva)
*
La areo de la Bregenz festivalo de la helikoptero (2008)
Vido de la Pfänder sur la lago-scenejo (2007)
La **Festivalo de Bregenz** ***Bregenzer Festspiele*** estas kultura festivalo kiu okazas ĉiujare en julio kaj aŭgusto, en la ĉefurbo de Vorarlberg, Bregenz.

Por la plejmulto de la  vizitantoj la plej granda atrakcio de la festivalo estas la *ludo sur la lago* kiu okazas sur la scenejo sur la lago, la plej granda tiuspeca scenejo en la mondo. La Festivalo estas konata pro la beleco de la natura fono de la Bodenlago, la grandiozaj scenaranĝoj, la perfekta scentekniko kaj la unika akustiko.

La programo de la Bregenz festivalo inkludis, ekzemple, en 2004, proksimume 80 okazaĵojn, dum kiuj ĉeestis pli ol 215,000 spektantoj. La orkestro de la festivalo estas la viena simfonia orkestro Wiener Symphoniker.

Historio kaj ludejoj
--------------------

### Scenejo sur la lago

Ĉe la unua festivalo en 1946, la "ludo sur la lago" estis prezentata en la gondola haveno. Dank'al donaco de Karl Deuring la festivalo ek de 1950 havis grandegan scenejon sur la lago kun tribuno por 6400 spektantoj. Scenejo kaj tribuno estis dufoje alikonstruitaj. Nuntempe la tribuno havas 7000 sidlokojn. Ĉiujare sur la lago estas enscenigata granda prezentado de muzika teatro, komence plejparte opereto, kantoteatraĵo aŭ ludopero. Ekde la 1970-aj jaroj, estis prezentitaj pli kaj pli da operoj de la internacia repertuaro kaj muzikaloj. Ekde 1985, la prezentadoj sur la lago-scenejo estas ludataj dum du sekvantaj jaroj.

### La Festspielhaus

La Festspielhaus kun la tribuno de la lago-scenejo (2007)
La *Festspielhaus* (Domo de la Festivalo) kun 1765 sidlokoj estis konstruita en la jaroj 1977 ĝis 1980. Ĝi estas interligita kun la lago-scenejo kaj okaze de malbona vetero en la domo eblas prezenti la ludon en scene reduktita formo. Cetere la konstruaĵo estas uzata kiel ejo por la prezentado de plia Opero kaj kiel scenejo por orkestraj koncertoj.

### Teatro ĉe Kornmarkt

Ekde la 1950-aj jaroj, la Teatro ĉe *Kornmarkt* (grenofoiro) estas uzata por teatraj prezentadoj kaj kelkfoje ankaŭ por la prezentado de malofte  prezentitaj operetoj kaj operoj.

### Aliaj ludejoj

Apartaj prezentadoj okazas ankaŭ en la „Werkstattbühne" (laboreja scenejo) kaj en la Kunsthaus Bregenz (Domo de la arto)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bregenzer Festspiele en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 584168
* GND: 1037621-5
* LCCN: n79132131
* VIAF: 151902133
* BNF: 16144727x
 |
La duoncirkla kongreshalo ĉe la lago *Dutzendteich*: la enirejo de la Dokumentadcentro videblas dekstre.
La **Dokumentadcentro Nurenbergo** - formale en plena nomo germane *Dokumentationszentrum Reichsparteitagsgelände Nürnberg* ("Dokumentadcentro en la areo de tutnaciaj propagandaj kunvenoj de la Nacisocialisma Germana Laborista Partio en Nurenbergo") - estas muzeo en la germania urbo Nurenbergo. Posedaĵo de la urbo Nurenbergo, kaj membro en grupiĝo de tiuurbaj muzeoj, la centro situas en la norda alo de la kongreshalo planita kaj preskaŭ finkonstruita laŭ mendo kaj ordonoj de la nazioj. La konstanta ekspozicio *Faszination und Gewalt* ("fascino kaj perforto") temigas la kaŭzojn, kuntekstojn kaj sekvojn de la naziisma totalisma kaj perforta reĝimo. Temeroj aparte ligitaj al la urbo Nurenbergo speciale fokusiĝas. Al la muzeo aldoniĝas studa forumo.

En Nurenbergo la Nacisocialisma Germana Laborista Partio ekde 1927 organizis siajn jarajn partiajn kunvenojn, kiuj post la jaro 1933 iĝis propagandaj eventoj de ĝis 500 000 partianoj omaĝe al Adolf Hitler, kaj kinejaj propagandaj filmoj transportis pompajn impresojn pri la eventoj al multaj pliaj milionoj da homoj vivantaj en la teritorioj regataj fare de la nazioj.

La promena arkejo de la duoncirkla konstruaĵo bone konserviĝis.
La kongreshalo, en kiu situas la centro, antaŭvidiĝis esti parto de giganta nazia konstruaĵaro, kiu plu glorigu la nazian ideologion post ties venko de la Dua Mondmilito. Kiel konate, tiu nazia venko ne realiĝis. Tamen la urbo Nurenbergo kune kun la nazia ĉefurbo Berlino iĝis simbolo de la nazia totalisma reĝimo - ĝuste tial la procesoj de internacia juro kontraŭ la postmilite ankoraŭ vivaj partiaj gvidantoj okazis en tiu urbo, kaj ĝuste tial sentiĝis bezono tie havi apartan muzeon pri la terora reĝimo.

Ekesto
------

En 1994 la urba parlamento de Nurenbergo decidis instalon de Dokumentadcentro pri Nazia Germanio en la eksa parti-propaganda areo. La aŭstra arkitekto *Günther Domenig* en 1998 gajnis arkitekturan konkurson pri konceptado de la ejo, kaj la 4-an de novembro 2001 la tiutempa prezidanto de Germanio Johannes Rau oficiale malfermis la Dokumentadcentron.

* Kategorio Dokumentadcentro Nurenbergo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 481700
* GND: 16028390-5
* LCCN: no98097643
* VIAF: 312890299
* SUDOC: 178550795
* BNF: 17788429r
* NKC: ko20191025428
 |
Kunsthaus Meyenburg La **Artodomo Meyenburg** (germane: *Kunsthaus Meyenburg*) troviĝas en Nordhausen, Alexander-Puschkin-Straße nr 31. .

Priskribo
---------

La en 1907 laŭ la stiloj de Secesio kaj historiismo konstruita vilao jam en 1927 ŝanĝitis en muzeon pri stilmebloj okaze de la 1000-datreveno urbofonda.

En 2002 iĝis profundaj restaŭradlaboroj de la interno de muzeo nomita laŭ la reformanto kaj urbestro Michael Meyenburg. Tiam ĝi ankaŭ faritis artodomo, kiu servas hodiaŭ kiel sidejo de la *Fondaĵo Ilsetraut-Glock-Grabe* kaj de la urbaj artokolektoj. La ekspoziciejoj nove faritis en intensaj secesistilaj koloroj laŭ historiaj modeloj kaj liveras al la prezentitaj grafikaĵoj nekutiman fonon.

Kolektoj
--------

Ilsetraut Glock, artistino naskita en Nordhausen, donacis en la 1998-a jaro al la urbo ampleksan kolekton da presitaj grafikaĵoj de elstaraj artistoj de la 19-a kaj la 20-a jarcento: de Ernst Barlach, Klinger, Sievogt, Alfred Kubin, Lyonel Feininger, Penck, Immendorff, Andy Warhol, Janssen. Tiel la kolekto donas sufiĉe kompletan enrigardon en la grafika artista agado en tuta Eŭropo.

Fokuso metitas pri la verkoj de la klasika moderna arto, reprezentita i.a. de Max Ernst, Joan Miró aŭ Henri Matisse. La artodomo prezentas alterne la verkojn el la menciita fondaĵo kaj de aliaj konataj artistaj grupoj, kiel ekz. de Käthe Kollwitz kaj Ernst Barlach, de la artista kolonio de Worpswede aŭ de Friedensreich Hundertwasser.

Spacozaj nedaŭraj ekspozicioj, kiujn oni plejtempe montras en la tuta domo, substrekas aliajn aspektojn de la arta kaj kultura historioj. En la centro de la temaro estas la [[vidigaj artoj] konsiderotaj ĉiam en konekto kun la kulturhistoriaj temoj el la literaturo, muziko kaj dezajno.

La vilao kun sia belega parko, kie okazas regulaj aranĝoj, gastigas ankaŭ la Junularan artlernejon de Nordhausen *(Jugendkunstschule)*.

Literaturo
----------

Museumsverband Thüringen (eld.): *Museen in Thüringen*, Edition Leipzig 2001, ISBN 978-3-361-00612-0, p. 123-124

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Artodomo Meyenburg (Nordhausen) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Hejmpaĝo de la muzeo. Arkivigite je 2014-12-17 per la retarkivo Wayback Machine
Prelata sutano.
En la Katolika Eklezio **prelato** estas presbitero, sekulara aŭ regulara, kiu havas jurisdikcion en ekstera forumo.

La vorto devenas el la latina *praelatus*, preterita participo de la verbo "præferre", kiu signifas "preferi" kiu ĝenerale indikas la personon elstarantan sur la aliajn en determinita konveno aŭ asembleo aŭ jurisdikcia afero…

La plejaltranga prelato estas tiu kiu asistas la papon en la gvidado de la Eklezio en kongregacio de Roma kurio, dum la malplialta ranga prelato estas abato, aŭ superulo de religia ordeno neordinita episkopo.

Ĉiuj prelatoj distingiĝas per la titolo de monsinjoro

Ĵuse en la praktiko kaj en la kanona kodo eniris nova tipo de prelato, dirita "persona prelateco" (perona prelataĵo), kiel en la kazo de kristana laika kongregacio Opus Dei kies superulo estas prelato sen teritoria jurisdikcia sed nur sur personoj.

Tipoj de Prelataro
------------------

1. Prelato kun ofico
2. Prelato honora (honoris cauza; ekz. la historiisto Georg Schwaiger)
3. Prelato persona.

Notoj
-----

1. ↑  Dominique Le Tourneau, « Les prélatures personnelles dans la pastorale de Vatican II », L'Année Canonique, no 28,‎ 1984, p. 197-219.

* Kategorio Prelato en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Ĝovani Mandzini** (itale *Giovanni Manzini*) estas itala universitata profesoro, esploristo, kaj informadikisto. Li estas ĉefe konata kiel unu el la aŭtoroj de la FM-indekso (kune kun Paolo Feraĝina). Laŭ Scopus, li havas H-indekson 28.

Biografio
---------

Mandzini akiris la gradon de magistro pri matematiko ĉe la universitato *Scuola Normale Superiore* de Pizo (Toskanio, Italio) en 1988. Poste, li doktoriĝis en 1995 en la sama universitato. Li instruis ekde 1995 numeran analizon kaj informadikon en la Universitato de Torino (filio de Alessandria; nun nomata Universitato de Orienta Piemonto). Ekde 2021, li estas plena profesoro pri informadiko ĉe la Universitato de Pizo.

Dum la jaroj de sia profesio, li partoprenis multajn konferencojn, inkluzive de ALENEX kaj SPIRE.

Referencoj
----------

1. ↑   Scopus — Giovanni Manzini (angle). Alirita 9-a de marto 2023.
2. 1 2 3 4 5   Full CV, Giovanni Manzini (angle). Alirita 9-a de marto 2023.
3. ↑   Giovanni Mandzini ‒ Pagina Personale, UniPO (itale kaj angle). Alirita 9-a de marto 2023.
4. ↑   Giovanni Manzini — Personal page, UniPi (angle). Alirita 9-a de marto 2023.

Vidu ankaŭ
----------

* FM-indekso
* Paolo Feraĝina

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo ĉe la fakejo pri informadiko, Universitato de Pizo. (angle)
* Ĝovani Mandzini ĉe Scopus


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 813856
 |
| Blazono | Mapo |
| --- | --- |
| Blazono | Situo en Aŭstrio |
| Bazaj informoj |
| Provinco: | Tirolo |
| Distrikto: | Kufstein |
| Areo: | 39,37 km² |
| Alto: | 499 m super marnivelo |
| Loĝantaro: | 17.497*(2006-12-22)* |
| Loĝdenso: | 438/km² |
| Poŝtkodoj: | 6330-6333 |
| Telefonkodo: | +43-5372 |
| Koordinatoj: | 47° 35′ N 12° 10′ O﻿ / ﻿47.583 °N, 12.167 °O﻿ / 47.583; 12.167 (mapo)Koordinatoj: 47° 35′ N 12° 10′ O﻿ / ﻿47.583 °N, 12.167 °O﻿ / 47.583; 12.167 (mapo) |
| Aŭtokodo: | KU |
| Oficiala kodo: | 70513 |
| Strukturo: | 3 katastraj municipoj |
| Adreso: | Stadtgemeinde KufsteinUnterer Stadtplatz 226330 Kufstein |
| Retejo: | kufstein.at |
| Retpoŝto: | stadtamt@stadt.kufstein.at |
|

**Kufstein** [kUfŝtajn] estas urbo en Tirolo (Aŭstrio). Ĝi situas en la valo de rivero Inn, ĉe la limo al Germanio.

Geografio
---------

### Situo

La urbo situas ambaŭflanke de rivero Inn, ĉirkaŭata okcidente de montoj Pendling kaj Maistaller Berg, norde de monto Thierberg, oriente de monto Stadtberg kaj montaro Kaisergebirge kaj sude de arbaro Kufsteiner Wald. Norde de la urbo la rivero eliras el la Alpoj kaj iĝas landlimo inter Aŭstrio (dekstre, oriente) kaj Germanio (maldekstre). La municipo ampleksas la valon *Kaisertal*, kiu estas la sola aŭstria valo sen aŭte uzebla vojo (oni nun decidis konstrui tunelon por igi ĝin aŭte atingebla).

Se vi volas veturi trajne de Munkeno al Innsbruck, estas plej rapide kvankam iom malrekte iri tra Kufstein en la valo. Tamen estas interese iri tra la montoj (apud Garmisch-Parternkirchen).

### Strukturo

Festivalo *Almabtrieb* en Kufstein.
Centro
* Kienbichl
* Fischergries
* Bahnhof (stacidomo)
* Altstadt (malnova urbo) Kufstein

Sparchen
* Friedensiedlung
* Südtiroler Siedlung
* Untere Sparchen
* Obere Sparchen
* Waldeck

Weissach
* Mitterndorf

Endach
* Oberendach
* Weidach

Zell
* Kleinholz
* Morsbach

La historia centro kun la fortikaĵo kaj la urba placo situas sur la dekstra riverbordo. Maldekstre situas la stacidomo, kie haltas ne nur trajnoj de la grava fervojo Munkeno-Verono inter Germanio kaj Italio, sed ankaŭ la koridora fervojo, kiuj ligas okcidentan kaj orientan Aŭstrion tra germana teritorio, sed sen halto tie.

Famuloj
-------

* en la urbo (en la prizono) mortis hungara poeto László Szentjóbi Szabó

Blazono
-------

La blazono montras sur ruĝa fono tri verdajn montojn, kiuj simbolas la montetojn *Festungsberg* (fortikaĵa monto), *Zeller Berg* kaj *Kienberg* en la urba teritorio, ne la alpajn montojn ĉirkaŭajn. Sur la montoj aperas arĝenta sal-barelo kun oraj garnaĵoj; ĝi simbolas la signifon de la mezepoka komerco per salo.

* Fortikaĵo de KufsteinFortikaĵo de Kufstein
* La "akva bastiono" (Wasserbastei)La "akva bastiono" *(Wasserbastei)*
* Elementa lernejo en KufsteinElementa lernejo en Kufstein
* Preĝejo de Sankta Vito en KufsteinPreĝejo de Sankta Vito en Kufstein

* Kufstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Kufstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
John Wayne eble estas unu el plej konataj aktoroj kiuj ludis rolojn de vakeroj. En tiu bildo en *The Comancheros* (1961).
Klasika bildo de usonaj vakeroj, portretitaj de C.M. Russell.
**Vakera** estas ĝenro de variaj artoj kiuj rakontas historiojn kiuj okazas ĉefe dum la lasta duono de la 19a jarcento en la Sovaĝa Okcidento de Usono, ofte centre en la vivo de nomada vakero aŭ pistolisto armita per revolvero kaj fusilo kaj rajdanta sur ĉevalo. Vakeroj kaj pistolistoj tipe vestas ĉapelojn, koltukojn, veŝtojn, spronojn, vakerajn botojn kaj mantelojn. Tipaj roluloj estas la menciitaj vakeroj, indianoj, banditoj, policistoj, rekompencistoj, eksterleĝuloj, kartoludistoj, soldatoj kaj setlantoj (farmistoj, ranĉistoj ktp). La etoso en vakeraj filmoj estas kutime markita per vakera muziko, same usona aŭ meksika popolmuziko kiel kontreo, muziko de indianoj, el Nov-Meksiko, kaj *rancheras*. Sed estas aliaj komunikiloj kaj artoj kiuj same prezentas tiun tipon de roluloj, etoso kaj agado, nome teatraĵoj, kantoj, romanoj, pentrarto, fotarto, ktp.

Vakeraĵoj ofte prezentas la akrecon de la sovaĝeco kaj ofte metas la agadon en arida, senhoma pejzaĝo de dezertoj kaj montoj. Ofte, la propra vasta pejzaĝo mem ludas gravan rolon, prezentante "...mitan vidon de la ebenaĵoj kaj dezertoj de la Usona Okcidento". Specifaj scenejoj estas ranĉoj, malgrandaj landlimaj urbetoj, salontrinkejoj, fervojoj, naturo, kaj izolaj militistaj fuortoj de la Sovaĝa Okcidento.

En intrigo oftas jenaj aferoj: Konstruado de fervojo aŭ telegraflinio en sovaĝa landlimo; Ranĉistoj protektantaj siajn familiranĉojn el brutobanditoj aŭ grandaj posedantoj kiuj deziras konstrui ranĉan imperion; Revenĝaj historioj; Historioj pri luktoj de blankuloj kontraŭ indianoj; Bandoj de eksterleĝuloj; Historioj pri leĝuloj kiuj persekutas sian predon.

Vidu ankaŭ
----------

* Itala vakera filmo
* Vakera filmo

Notoj
-----

1. ↑   Newman, Kim (1990). Wild West Movies. Bloomsbury.
2. ↑   Cowie, Peter (2004). John Ford and the American West. New York: Harry Abrams Inc. ISBN 978-0-8109-4976-8.

Bibliografio
------------

* Everson, William K. A pictorial history of the western film (New York: Citadel Press, 1969)
* Kitses, Jim. Horizons West: The Western from John Ford to Clint Eastwood (British Film Institute, 2007).
* Lenihan, John H. Showdown: Confronting Modern America in the Western Film (University of Illinois Press, 1980)
* Nachbar, John G. Focus on the Western (Prentice Hall, 1974)
* Simmon, Scott. The Invention of the Western Film: A Cultural History of the Genre's First Half Century (Cambridge University Press, 2003)

* Kategorio Vakera (ĝenro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Val-d'Illiez (stacidomo). |



**Val-d'Illiez** estas komunumo en la distrikto Monthey en Kantono Valezo, Svislando. Ĝi havis 1763 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

Geografio
---------

La komunumo Val-d'Illiez Val-d'Illiez situas en Suba Valezo ĉe la bordo de la rivero Vieze. En sudo de la komunumo situas la montopintoj Dents du Midi. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Val-d'Illiez, Les Crosets kaj Champoussin. La komunumo apartenas al la turismo- kaj skiregiono Portes du Soleil.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 39,26 km², de kiuj 34,4% estas kovritaj de arbaro, 40,2% servas por agrikulturo kaj 4,1% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Val-d'Illiez limas en nordo al Troistorrents, en oriento al Vérossaz, en sudoriento al Saint-Maurice, en sudsudoriento al Evionnaz, en sudo al Champéry, en okcidento al Châtel (Haute-Savoie, Francio), kaj en nordnordokcidento al eksklavo de Monthey.

Trafiko
-------

Tra Val-d'Illiez pasas la kantona ĉefvojo n-ro 201 de Saint-Triphon al Champéry. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A9 situas proksimume 15 kilometrojn nordoriente apud Saint-Triphon. Pere de la mallarĝspura fervojlinio de Aigle al Champéry la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Val-d'Illiez datiĝas el la jaro 1180 kiel *apud Yliacum*. Dum mezepoko Val's'Illiez apartenis al la Majorejo Illiez, kiu en la 15-a jarcento fariĝis savoja subvoktejo. Post la konkero de la Suba Valezo fare de la Valezaj Dekonoj Val-d'Illiez fariĝis parto de la Voktejo Monthey, kies historian sorton ĝi ek de tiam dividis. En 1839 disiĝis Val-d'Illiez kaj Champéry, kiuj ĝis tiam formis unu solan komunumon. Post tertremo en la jaro 1953 termakva fonto aperis surface. Tio ebligis en la jaro 1983 malfermon de termbanejo.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo[*rompita ligilo*]
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Pascal Dubey*:  *Val-d'Illiez ' en* Historia Leksikono de Svislando *(2013-02-20)*

Vidu ankaŭ
----------

* Val-d'Illiez (stacidomo)
* En Charnet (stacidomo)
* Fayot (stacidomo)
* La Cour (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Val-d'Illiez

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Val-d'Illiez** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Monthey |
| --- |
| Champéry  •  Collombey-Muraz  •  **Monthey**  •  Port-Valais  •  Saint-Gingolph  •  Troistorrents  •  Val-d'Illiez  •  Vionnaz  •  Vouvry |  |

 |
|  |
| --- |
| **Dumetilbenzenoj** |
| Sistema nomenklaturo | o-Ksileno | m-Ksileno | p-Ksileno |
| Ordinara nomo | *1,2*-Dumetilbenzeno | *1,3*-Dumetilbenzeno | *1,4*-Dumetilbenzeno |
| Kemia strukturo | Strukturo de la 1,2-Dumetilbenzeno | Strukturo de la 1,3-Dumetilbenzeno | Strukturo de la 1,4-Dumetilbenzeno |
| CAS-numero | 95-47-6 | 108-38-3 | 106-42-3 |
| PubChem | 7237 | 7929 | 7809 |
| Kemia formulo | **C8H10** |
| Molmaso | 106,17 g/molo |
| Materistato | Senkolora likvaĵo |
| Denseco | 0,879 | 0,864 | 0,866 |
| Fandopunkto | -25 °C | -48 °C | 12 °C |
| Bolpunkto | 145,9 °C | 140,6 °C | 139,6 °C |
| Ekflama temperaturo | 32,2 °C | 25 °C | 35,9 °C |
| Solvebleco | **Nesolvebla en akvo** |

Dumetilbenzeno **(C8H10)** estas organika kombinaĵo apartenanta al aromataj hidrokarbonidoj, kiuj havas tri izomerajn formojn o-, m- kaj p-Dumetilbenzenoj, t.e. 1,2-, 1,3- kaj 1,4-Dumetilbenzenoj. Ili estas kutime uzataj kiel miksaĵo, solvanto aŭ por prepari aliajn organikajn kombinaĵojn.

Karakterizaĵoj
--------------

Ĉe media temperaturo, Dumetilbenzeno estas senkolora likva substanco. La kombinaĵo estas nesolvebla en akvo, sed solvebla en organikaj solvantoj kiel etanolo, Dumetiletero, acetono kaj benzeno.

Preparado kaj uzo
-----------------

Izomeroj de Dumetilbenzeno estas preparitaj kiel kromproduktoj en la produktado de tolueno per la Friedel-Crafts alkiliga reakcio inter metano kaj benzeno. Aluminia klorido estas uzata kiel katalizilo en la procezo. Sub tiuj kondiĉoj, parto de la Dumetilbenzeno reakcias kun benzenaj molekuloj en transalkiliga reakcio por formi dumetilbenzenon, kaj kutime la proporcio de Dumetilbenzeno en la fina produkto estas proksimume 35% de la maso.

El tio, la m-izomero estas proksimume 65%, la p-izomero 30% kaj la o-izomero proksimume 5%. Simila izomerdistribuado okazas dum alkiligo de metilbenzeno kun klorometano, kie zeolitoj funkcias kiel kataliziloj. Nur la m-izomero estas formita kiam formo-selektemaj zeolitoj estas uzataj, kaj la p-izomero povas esti preparita ĉe malalta temperaturo de metilbenzeno kun hidrogenfluorido kaj bora trifluorido funkcianta kiel kataliziloj.

Multo de la Dumetilbenzeno estas reciklita reen en la metilbenzenan produktadan procezon. La dufenilmetano povas esti produktata el la m- kaj p-izomeroj, sed la o-izomero ne povas esti uzata por tiu celo ĉar ĝi formas naftalenon sub senhidrogenigaj kondiĉoj. La kunmetaĵo ankaŭ povas esti uzata kiel solvanto, kiel brulaldonaĵo, tiel kiel la brulaĵo en la produktado de akvovaporo kaj en akvofrakciigo.