| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Tufparuo** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birda klaso *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Paseroformaj *Passeriformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Paruedoj *Paridae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | Paruo *Parus* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | **Tufparuo** *Parus cristatus*Linnaeus 1758 |
|

 |
|
|
|
|
|
|
| Natura arealo

﻿ Ĉiujare prezencojNatura arealo

- ﻿ Ĉiujare prezencoj

Natura arealo

- ﻿ Ĉiujare prezencoj

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Tufparuo  |

 |
| v • d • r |

**Tufparuo** (*Lophophanes cristatus*, iam *Parus cristatus*) estas eta kantbirdo, malpli granda ol pasero, de la familio de la paruedoj.

Aspekto
-------

Tufparuo
Ĝi estas facile rekonebla paruo ĉefe pro la **levebla kresto** (kiu donas la nomon de la specion kaj en Esperanto kaj en la latina scienca nomo, ĉar *cristatus* signifas "kresta"), kies pinto estas ofte kurbeca, dum la tuta kresto estas strieca je blanko en bruno. Ankaŭ la dorso estas bruna, dum la **blanka vizaĝo**, kiel ĉe aliaj paruoj estas ĉirkaŭata de **nigra ĉirkaŭstrio**, kiu venas el la tre nigra gorĝo, kiel kolumo al antaŭnuko kie supreniras por reveni tra la okulo (pli mallarĝe) al la ankaŭ nigra beko, tamen estas tre distinga ke, krom la ĉirkaŭstrio, estas **alia paralela interna strio** kiu subiras kun formo de C el la orelzono. Ankaŭ la okuloj kaj gamboj estas nigrecaj. La subaj partoj estas blankecaj, sed kun helbrunaj aŭ okraj nuancoj en flankoj.

Ĝi estas, kiel aliaj paruoj, kantemaj, kaj tiaj birdoj kutime kantas konstantan *zii, zii, zii* Pri tiu ĉi sono Birdokanto, simila al tiu de la Nigra paruo .

Aliaj karakterizaĵoj
--------------------

* Longeco 12 cm
* Enverguro 20 cm
* Pezo 10 g
* Ovoj 5-6, 2x jare

Disvastiĝo
----------

Tiuj palearktisaj birdoj estas disvastigitaj kaj komunaj loĝantaj birdoj kaj reproduktantoj en arbaroj de koniferoj tra la centra kaj norda Eŭropoj kaj en deciduaj arbaroj en Francio kaj Iberio. En Britio ĝi estas tre limigita en praarbaroj de pinoj de Inverness kaj Strathspey en Skotio, kaj rare foriras el tiuj habitatoj. Kelkaj vaguloj de Tufparuoj estis vidataj en Anglio. Ili estas lokaj loĝantoj kaj plejparto da ili ne migras.

Vivmaniero
----------

Ili faras neston en arbotruo de putriĝintaj stumpoj. Tiu birdo ofte manĝas malalte en arboj, sed kvankam ili ne estas timidaj, ne ĉiam facilas alproksimiĝo. Ili formas paruarojn vintre kun aliaj specioj.

Kiel ĉe aliaj paruoj, ili manĝas insektojn, inklude raŭpojn, kaj semojn.

Taksonomio
----------

Tiu specio estis iam lokita en la genro *Parus*, sed la distingeco de *Lophophanes* estas bone konfirmita, kaj nune agnoskata de la AOU kaj de BOU kiel distinga genro.

* 
* 
* 
* 
* ovoj de Lophophanes cristatus - Muzeo de Tuluzoovoj de *Lophophanes cristatus* - Muzeo de Tuluzo

Referencoj
----------

1. ↑  Gill, Frank B.; Slikas, Beth & Sheldon, Frederick H. (2005): Phylogeny of titmice (Paridae): II. Species relationships based on sequences of the mitochondrial cytochrome-*b* gene. *Auk* **122**: 121-143. DOI: 10.1642/0004-8038(2005)122[0121:POTPIS]2.0.CO;2

Vidu ankaŭ
----------

* Granda paruo
* Blua paruo
* Nigra paruo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Tufparuo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Tufparuo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Tufparuo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Birdoj |

* Filmetoj de Tufparuoj ĉe Interreta Birdokolekto
* Kanto de Tufparuo (el Sveriges Radio P2)
* (PDF) de Javier Blasco-Zumeta Arkivigite je 2011-12-26 per la retarkivo Wayback Machine