Vidu ankaŭ: Duetilbenzeno, 1,2-Duetilbenzeno, kaj 1,4-Duetilbenzeno

|  |
| --- |
| m-Duetilbenzeno |
| Kemia formulo |  **C10H14** |
| 1,3-Duetilbenzeno |
| **Bastona kemia strukturo de la m-Duetilbenzeno** |
| 1,3-Duetilbenzeno |
| **Tridimensia kemia strukturo de la m-Duetilbenzeno** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * m-Duetilbenzeno
 |
| CAS-numero-kodo | 141-93-5 |
| ChemSpider kodo | 8531 |
| PubChem-kodo | 8864 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | senkolora likvaĵo |
| Molmaso | 134,22116 g mol−1 |
| Denseco | 0,864 g/cm−3 |
| Fandpunkto | -83,9°C  |
| Bolpunkto | 181,7°C  |
| Refrakta indico | {\displaystyle n\_{761}^{20}} 1,4957 |
| Ekflama temperaturo | 50,6°C  |
| Solvebleco | Akvo:1,57 x 10-4 g/LSolvebla en etanolo, etero, acetono kaj benzeno. |
| Mortiga dozo (LD50) | 3500 mg/kg (buŝe)  |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 02 – Treege brulema | 07 – Toksa substanco |

|  |  |
| --- | --- |
| 08 – Risko al sano | 09 – Noca por vivmedio |

 |
| GHS Signalvorto | Damaĝa substanco |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H226, H304, H315, H319, H335, H411 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P210, P233, P240, P241, P242, P243, P261, P264, P264+265, P271, P273, P280, P301+316, P302+352, P303+361+353, P304+340, P305+351+338, P319, P321, P331, P332+317, P337+317, P362+364, P370+378, P391, P403+233, P403+235, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**1,3-Duetilbenzeno** aŭ **m-duetilbenzeno** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **1,3-dukloro-benzeno** kaj **etano**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en etanolo, etero, acetono, karbona tetraklorido, benzeno kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. 1,3-Duetilbenzeno posedas 10 karbonatomojn kaj 14 hidrogenatomojn.

1,3-Duetilbenzeno (1,3-DEB) estas aromata hidrokarbonida kombinaĵo, kiu estas vaste uzata en la sintezo de diversaj organikaj kombinaĵoj. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun dolĉa odoro kaj estas derivaĵo de benzeno. Ĝi estas solvebla en la plej multaj organikaj solvantoj kaj havas bolpunkton de 181,7 °C. 1,3-DEB estas uzata en la sintezo de tinkturfarboj, farmaciaĵoj kaj aliaj organikaj kombinaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata kiel solvanto por produktado de polimeroj, rezinoj kaj poliuretanoj.

1,3-Duetilbenzeno estas uzata en scienca esplorado por studi la efikojn de aromataj hidrokarbonidoj sur la medio. Ĝi ankaŭ estas uzata por studi la efikojn de aromataj hidrokarbonidoj sur la homa sano. Ĝi ankaŭ estas uzata en la sintezo de diversaj organikaj kombinaĵoj, inkluzive de farmaciaĵoj, tinkturfarboj kaj polimeroj.

1,3-Duetilbenzeno estas aromata hidrokarbonida kombinaĵo, kiu estas metaboligata en la korpo per la citokromo P450-sistemo. Ĝi estas metaboligata por formi diversajn metabolaĵojn, inkluzive de etilbenzeno, tolueno kaj ksileno. Tiuj metabolitoj tiam estas plu metaboligitaj fare de la korpo por formi karbonan duoksidon kaj akvon.

1,3-Duetilbenzeno pruviĝis havi toksajn efikojn sur la hepato, reno kaj nerva sistemo. Ĝi ankaŭ pruviĝis kaŭzi DNA-damaĝon kaj povas konduki al pliigata risko de kancero. Krome, longdaŭra eksponiĝo al 1,3-Duetilbenzeno povas konduki al reprodukta kaj evoluiga tokseco.

1,3-Duetilbenzeno estas utila kunmetaĵo por laboratoriaj eksperimentoj pro ĝia malalta kosto kaj havebleco. Ĝi ankaŭ estas relative facile sintezi kaj stoki. Tamen gravas noti, ke 1,3-Duetilbenzeno estas venena kombinaĵo kaj devas esti pritraktata zorge. Krome, estas grave la uzado de taŭgaj protekaj ekipaĵoj ĉiam kiam vi laboras kun 1,3-Duetilbenzeno.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **1,3-duetilbenzeno** per traktado de **1,3-dukloro-benzeno** kaj **etano**:

|  |
| --- |
| 1,3-Dukloro-benzeno +numero 2etano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3-Duetilbenzeno +numero 2klorida acido |
|

### Sintezo 2

* Preparado de la **1,3-duetilbenzeno** per traktado de **katekolo** kaj **etano**:

|  |
| --- |
| katekolo +numero 2etano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{[H^{+}]}}\,}}}1,3-Duetilbenzeno +numero 2akvo |
|

### Sintezo 3

* Preparado de la **1,3-duetilbenzeno** per traktado de **1,3-dumetoksobenzeno** kaj **etila klorido**:

|  |
| --- |
| 1,3-Dumetoksobenzeno +numero 2etila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3-Duetilbenzeno +numero 2metila hipoklorito |
|

### Sintezo 4

* Preparado de la **1,3-duetilbenzeno** per traktado de **1,3-duamino-benzeno** kaj **etila klorido**:

|  |
| --- |
| 1,3-Duamino-benzeno +numero 2etila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{Ag^{+}}}\,}}}1,3-Duetilbenzeno +numero 2kloramino |
|

### Sintezo 5

* Preparado de la **1,3-duetilbenzeno** per traktado de **etilbenzeno** kaj **etila klorido**:

|  |
| --- |
| etilbenzeno +etila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3-Duetilbenzeno +klorida acido |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Hidrokarbonido

Referencoj
----------

1. ↑  Chembk
2. ↑  GuideChem
3. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
4. ↑  Chemsrc
5. ↑  Chemnet
6. ↑  Airgas Air Liquide Company