recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La **Partio de la Laboranta Popolo** (hispane: *Partido del Pueblo Trabajador*), ankaŭ konata kiel PPT, estas politika partio de Porto-Riko. La partio estis fondita la 5-am de decembro 2010 en San-Juano, ĉefurbo de la lando. La celo estas ĉefe defendi la laboristajn pretendojn. Tamen, la partio estas ankaŭ feminisma, defendas la medion, la agrikulturon kaj la pretendojn de la GLAT. La GLAT nomas la komunumon de gejoj, lesbaninoj, ambaǔseksemuloj, transgenruloj kaj transseksuloj. La ideologia inspiro estas laborista kaj popola demokratio. La sekvantoj de la Partio de la Laboranta Popolo estas nomitaj hispane *pepeteros* aǔ *pepeteras*.

Prezidanto
----------

La prezidentino de ĉi tiu partio estas la profesorino Anneliesse Sánchez. Aliaj gravaj gvidantoj estas Eva Ayala, Pedro Muñiz, Alvin Couto de Jesús kaj Ineabelle Colón.

Kandidatoj
----------

La naciaj kandidatoj estas:

Rafael Bernabe (profesoro) - gubernataro
Félix Córdoba Iturregui (profesoro) - reprezentanto en Vaŝingtono
Ineabelle Colón (aktorino) - kandidatino al la Senato
Eva Ayala (instruistino) - kandidatino al la Domo de Reprezentantoj
Aliaj kandidatoj estas:

Tito Román - ĉefurbestro de San-Juano
Ivette Martín Meléndez - ĉefurbestrino de Ponce
Laylanie Ruiz - ĉefurbestrino de Barceloneta

Ligiloj
-------

Partido del Pueblo Trabajador (hispane) Arkivigite je 2018-08-09 per la retarkivo Wayback Machine
Comité PPT Región de Carolina [*rompita ligilo*]
**Yvonne Rimanóczy** [ivon rimanOci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Rimanóczy Yvonne** estis hungara aktoro, voĉoaktoro. Ŝia patro estis Gyula Rimanóczy (1903), ŝiaj fratoj estis Gyula Rimanóczy (1932) kaj Jenő Rimanóczy.
Yvonne Rimanóczy  naskiĝis la 14-an de julio 1930 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Yvonne Rimanóczy frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris diplomon en Industriarta Altlernejo en 1952. Ŝi komencis sian kostumistan karieron en la Nacia Teatro (Budapeŝto) apud Teréz Nagyajtay. Inter 1955 kaj 1985 ŝi apartenis al *Teatro Déryné*, poste ŝi pensiuliĝis. En tiu longa periodo ŝi laŭfoje kreis kostumojn ankaŭ al aliaj teatroj. Resume ŝi kreis 500 kostumarojn por teatraĵoj. Ŝi ricevis premion en 1964. Ŝi havis edzon, ŝi naskis filinon.

Elektitaj teatraj kostumoplanoj
-------------------------------

* Molière: Georgo Dandin (1955, 1968)
* Friedrich Schiller: *Kabale und Liebe* (1955, 1960)
* William Shakespeare:
	+ Romeo kaj Julieta (1957)
	+ La dresado de la megero (1959)
	+ *Epifanio: aŭ kiel vi volas* (1962)
	+ Hamleto (1964)
	+ Otelo (1966)
	+ Somermeznokta sonĝo (1971)
* József Katona: *Bánk bán* (1960)
* Imre Madách: La tragedio de l' homo (1970)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun pluraj fotoj
La **Unio por la Progreso de Kantabrio** (hispane *Unión para el Progreso de Cantabria* aŭ mallongige **UPCA**) estis politika partio en Kantabrio (Hispanio), plej aktiva inter 1991 kaj 1999.

Ĝi estis fondita de Juan Hormaechea en la fino de la jaro 1990.

Pli antaŭe, Juan Hormaechea estis aktiva en la partio Popola Alianco (1987-1990) kaj iĝis prezidento de Kantabrio ĝis mocio pri deklaro de nekonfido kontraŭ li. Tamen, en la regiona baloto de 1991 li estris la ĵus-kreitan propran partion UPCA. En tiu baloto la partio ricevis 15 parlamentajn seĝojn, nur 1 malpli ol PSOE. Tiam la Popola Partio (kiu apogis mocion pri deklaro de nekonfido en 1990) faris koalicion kun UPCA kaj cedis la predizentecon de la Registaro de Kantabrio. Tial Juan Hormaechea iĝis dufoje prezidento, sed unuafoje kiel partiestro de UPCA.

En la jaro 1994, Juan Hormaechea kaj ĉiuj membroj de lia unua ofic-periodo en la Registaro de Kantabrio (inter 1987 kaj 1990, ne reprezente de UPCA, sed Popola Alianco) estis juĝitaj pro diversaj akuzoj je korupto. Juan Hormaechea estis kondamnita je 6 jaroj en prizono, sed finfine li ne eniris prizonon pro forpardono je 5 jaroj.

Tiu ĉi polemiko nocis la reputacion de la partio kaj la postaj balotaj rezultoj estis tre malbonaj. En 1995, sen Juan Hormaechea, la partio atingis 7 parlamentajn seĝojn (iĝis la trie plej forta partio, tuj super la Regionisma Partio de Kantabrio, kies rezulto iĝis de 2 al 6). Post tiu ĉi rezulto, la partio iĝis pli kaj pli malforta kaj iom post iom malaperis el lokaj registaroj ankaŭ. En la regiona baloto de 1999 UPCA akiris neniun seĝon en la Parlamento de Kantabrio kaj ne plu havis partianojn en ĝi.

Kvankam la partio ne anoncis oficialan rezolucion pri malfondiĝo, ĝi estas kvazaŭ morta. En la municipa baloto de 2003, ĝi ricevis nur 101 voĉdonojn, tio estas 0.03% el la tuta voĉdonoj, kaj de 2003 la partio ne plu partoprenas en neniu baloto.

1. ↑  El ex presidente Hormaechea presenta su nuevo partido en tono conciliador, en *El País*
**ZHANG Jiaxiang** (naskiĝis en 1932, en Nankino, mortis la 29-an de decembro 2019) estis ĉina astronomo de la Observatorio de Purpura Monto kaj prezidento de la Fondaĵo pri Malgrandaj Planedoj de tiu observatorio. Li estas konata ankaŭ sub la nomo **Chia-Hsiang Chang** [*mankas fonto*].

Li naskiĝis en oktobro 1932 en Nankino en la provinco Ĝjangsuo. Li estis dungita kiel teknikisto en la Observatorio de Purpura Monto, tiam estrita de  Zhang Yuzhe.

En 1957 Zhang Jiaxiang kaj Zhang Yuzhe kunlabore aperigis artikolon pri la orbito de artefarita satelito. De 1965 al 1972, Zhang Jiaxiang estris laborgrupon kies celo estis determini la orbiton de la unua ĉina artefarita satelito Dong Fang Hong I, lanĉita en 1970, kaj sekve tio, de la orbito de ĉina sinkrona satelito.

La 11-an de novembro 1957, li malkovris la asteroidon 5384 Changjiangcun.

En 1990, li antaŭkalkulis kun precizo la alfrapojn de la fragmentoj de la kometo Shoemaker-Levy 9 sur Jupiteron, sur la bazo de sia propra komputila simulado de la dinamiko de la sunsistemo.

En la 1990-aj jaroj, li estis komisiita, kiel scienca estro, de la projekto de konstruo de "Teleskopo por Apud-Teraj Objektoj", kiu estis plenumita kun sukceso.

La asteroido 4760 Jia-xiang
estis nomita en lia honoro.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Asteroido 4760 Jia-xiang : slipo de *IAU Minor Planet Center* (angle)

Eksteraj ligiloj
----------------

* angle Biography ĉe la paĝaro de la Fondaĵo *Holeung Ho Lee*
**Yvonne Charlotte Anne Marie Vendroux**, edziĝinta **Yvonne de Gaulle** (Calais, Francio, 22a de majo 1900 - Parizo, 8a de novembro 1979) estis la edzino de la franca generalo kaj politikisto Charles de Gaulle.

Apartenanta al familio de industriistoj de Calais, studis en la lernejo de dominikaninoj en Asnières.

Ŝi edziniĝis al la generalo de Gaulle la 7an de aprilo 1921. De tiu geedzeco naskiĝis tri gefiloj: nome Philippe, naskiĝinta en 1921, Élisabeth, en 1924 kaj Anne, naskiĝinta havante Down-sindromo-n en 1928, kaj mortinta en 1948.

La familio loĝis en la bieno La Boisserie en Colombey-les-Deux-Églises. En 1940, pro la invado de Francio fare de la Nazia Germanio dum la Dua Mondmilito, la familio translokiĝis al Londono sekvante la generalon kiel prezidanto de la provizora registaro.

En 1948, Yvonne de Gaulle fondis la Fondaĵon Anne de Gaulle en la Kastelo de Vert-Cœur en Milon-la-Chapelle (Yvelines), memore al sia plej juna filino mortinta tiun saman jaron.

Dum la prezidenteco de sia edzo (1958-1969), ŝi faris vivon diskretan kaj facilan. Pro tio, ŝi estis kromnomita fare de la franca gazetaro kiel "la Onklino Yvonne".

En 1970, ŝi vidviniĝis kaj post kelkaj jaroj ŝi ekloĝis en maljunulejo de la Senmakula Koncipiĝo de Parizo. Ŝi mortis en la Hospitalo de Val-de-Grâce de Parizo la 8an de novembro 1979.

Notoj
-----

1. ↑   Bertrand Meyer-Stabley, Les Dames de l'Élysée – Celles d'hier et de demain, Librairie Académique Perrin, Paris.

Bibliografio
------------

* Geneviève Moll, Yvonne De Gaulle – L'inattendue, éd. Ramsay, 1999 ISBN 9782841144105
* Florence d'Harcourt, Tante Yvonne, une femme d'officier, éd. Éditeur Indépendant, 2007 ISBN 978-2353350735
* Émilie Aubry kaj Muriel Pleynet, Pas de deux à l'Élysée, éd. Héloïse d'Ormesson, 2006 ISBN 2-35087-025-X
* Alain Peyrefitte, C'était de Gaulle, éd. Gallimard, 2002 ISBN 2-07-076506-7
* Bertrand Meyer-Stabley, Les Dames de l'Élysée – Celles d'hier et de demain, Librairie Académique Perrin, Paris
* Frédérique Neau-Dufour, Yvonne de Gaulle, éd. Fayard, 2010, 590 pp.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 688225
* GND: 119264803
* LCCN: n81016618
* VIAF: 8194049
* ISNI: 0000 0001 2020 5255
* SUDOC: 027340473
* BNF: 11940381b
* NKC: jx20110428008
 |
Zhongguancun, inklude Zhongguancun strato kaj placo.
Zhongguancun kiel teknologia nabo en Distrikto Haidian.
**Zhongguancun** estas teknologia nabo en Distrikto Haidian, Pekino, Ĉinio. Zhongguancun okupas zonon inter la nordooriento de la Tria Ringoŝoseo kaj la nordoriento de la Kvara Ringoŝoseo, en la nordorienta parto de Pekino. Zhongguancun estas foje konata kiel la "Ĉina Silikonvalo". Tiu loko estas ankaŭ la centro de la Industria Zono Pekin-Tjanĝino-Ŝiĝjaĝŭango de Alta Teknologio. 

Zhongguancun iĝis konata kiel "Elektronika Avenuo" (en simpligita ĉina: 电子一条街; en tradicia ĉina: 電子一條街; en pinjino: Diànzǐ Yītiáojiē) el la komenco de la 1980-aj jaroj, pro sia informteknologia merkato laŭlonge de centra, aktiva strato.

Zhongguancun estis agnoskita de la centra registaro de Ĉinio en 1988, kaj oficiale nomita "Pekina Alta-Teknologia Industridisvolviga Eksperimenta Zono". En 1999, Zhongguancun iĝis la "Zhongguancun Scienc-Teknologia Zono", kun sep zonoj: Haidian, Fengtai, Changping, Elektronika Urbo (en Chaoyang), Yizhuang, Desheng, kaj Jianxiang. La origina Zhongguancun ixgis konata kiel Haidian Areo de Zhongguancun Zono.

Notoj
-----

1. ↑  "Zhongguancun, China's Silicon Valley".
2. ↑  Shengwu, Chen. "Bright Prospects for Civilian-Run Scientific and Technological Undertakings." Ruĝa Flago. No.4, Pp.27-29. 16a de Februaro 1988 ISSN 0441-4381 (Tradukita al angla tra "JPRS Report—China")

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Zhongguancun en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Artikolo kun fotoj
* Nekrologo de Chen Chunxian
* Zhongguancun Management Committee
* Zhongguancun Parks
* Travel Enkonduko al Zhongguancun
* Michael Rogers MSNBC Artikolo pri Zhongguancun
* ĉine Arkivigite je 2021-01-17 per la retarkivo Wayback Machine

Koordinatoj: 39° 58′ 52″ N 116° 18′ 32″ O﻿ / ﻿39.98111 °N, 116.30889 °O﻿ / 39.98111; 116.30889 (mapo)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755308
 |
**Yvorne** estas komunumo en la distrikto Aigle en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 1 024 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

Geografio
---------

La viteja komunumo Yvorne situas ĉe la orienta bordo de la rivero Rodano kaj etendiĝas en la ebenaĵo 5 kilometrojn sude de la Lago Lemano al la deklivoj de la Vaŭdaj Alpoj. La komunumo konsistas el la vilaĝo Yvorne kaj la setlejoj Les Rennauds, Vers-Monthey, Vers-Morey kaj Versvey

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 12,20 km², de kiuj 38,9% estas kovritaj de arbaro, 47,6% servas por agrikulturo kaj 9,7% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Yvorne limas en nordo al Roche, en nordoriento al Corbeyrier, en oriento al Leysin, en sudo al Aigle, en okcidento al Vouvry (Kantono Valezo), kaj en nordokcidento al Chessel.

Trafiko
-------

En Yvorne kruciĝas la kantonaj ĉefvojoj n-ro 9 kaj 11, kaj en okcidento tra la komunuma teritorio pasas la svisa aŭtovojo A9, kies alveturejo Aigle situas rekte sude de la komunumlimo. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita pere de stacidomo ĉe la trajnlinio de Laŭzano al Brigo kaj la buslinio de Aigle al Corbeyrier.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Yvorne datiĝas el la jaro 1025 kiel *Evurna*. En Yvorne estis trovita nekropolo el la bronzepoko, restaĵoj de la romia vojo kaj tomboj el la frua mezepoko. Dum mezepoko la Abatejo de Saint-Maurice posedis bienojn en Yvorne. En la jaro 1475 Yovrne estis integrita al la berna Gubernio Aigle, kiu fariĝis post la Helveta Revolucio de 1798 distrikto de Kantono Lemano kaj en 1803 surbaze de la Mediacia Akto de Napoleono estis integrita al la tiam fondita Kantono Vaŭdo.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo[*rompita ligilo*]
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Jean-Jacques Bouquet*: *Yvorne* en *Historia Leksikono de Svislando* (2013-04-22)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Yvorne Arkivigite je 2018-01-11 per la retarkivo Wayback Machine

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Yvorne** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la Distrikto Aigle |
| --- |
| Aigle • Bex • Chessel • Corbeyrier • Gryon • Lavey-Morcles • Leysin • Noville • Ollon • Ormont-Dessous • Ormont-Dessus • Rennaz • Roche • Villeneuve • Yvorne |  |

 |
La Helbling-domo en la kerno de la tirola ĉefurbo La **Helbling-domo** (germane: *Helblinghaus*) estas konstruaĵo situanta en la malnova urbokerno de Innsbruck, tre proksime al Ora Tegmento, Herzog-Friedrich-Straße nr 10.

Priskribo
---------

La origina strukturo estis konstruita en la 15-a jarcento, sed evoluis signife kun novaj arkitekturaj stiloj en postaj jarcentoj.

Origine konstruite kiel urba domo, la Helbling-domo estis formita memstare per sia fasado frugotika-baroka. La "glazur-similaj" rokokaj stukornamaĵoj aldonitaj en la frua 18-a jarcento - la arkoj, fenestrokadrumoj, korbeloj, timpanoj, maskoj, skulptaĵoj, kaj konkoj - kontribuis al kreado de tiu unika konstruaĵo, kies dezajno helpas kapti la lumon. Ĝi estis farata en la stilo de la Skolo de Wessobrunn.

La Helbling-domo estis kompletigita en 1732 fare de Anton Gigl. La konstruaĵo estis nomita laŭ Sebastian Helbling, kiu posedis la konstruajn de 1800 ĝis 1827.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Helbling-domo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Pri la domo
La **zenzizenzizenzike** (pli moderna literumado kiel **zenzizenzizenzic**) de nombro estas ĝia oka potenco. Ĉi tiu termino estis sugestita de Robert Recorde, 16-a jarcenta kimra verkisto de popularaj matematikaj lernolibroj, en lia laboro *The Whetstone of Witte*, publikigita en 1557.

Paĝo de *The Whetstone of Witte*, 1557. *Zenzizenzizenzike* okazas je la supro de la dekstra paĝo.
La vorto estas malmoderna escepte kiel kuriozaĵo; la Oksforda Angla Vortaro havas nur unu citaĵon por ĝi. Ĝi travivas kiel historia kuriozeco.

La vorto *zenzizenzizenzic* havas pli multajn literojn z ol ĉiu la alia vorto de la angla lingvo.

La vorto estas de tempo kiam ankoraŭ ne estis inventita facila maniero por skribi potencojn de nombroj escepte de kvadratoj kaj kuboj. Ĝia radika vorto estas la germana **zenzic**, de la mezepoka itala *censo*, kies signifo estas "kvadratigita". Pro tio ke la kvadrato de kvadrato de nombro estas ĝia kvara potenco, Recorde uzis vorton **zenzizenzike** (pli moderna literumado **zenzizenzic**) por la kvara potenco. Ĉi tio estas densigita formo de la itala *censo di censo*, uzita de Leonardo de Pizo en lia fama libro *Liber Abaci* de 1202. Simile, ĉar la sesa potenco de nombro estas egala al la kvadrato de ĝia kubo, Recorde uzis vorton *zenzicubike* (pli moderna literumado kiel **zenzicube**, estas trovita en Logisticelogia de Samuel Jeake) por la sesa potenco. Fine, la vorto *zenzizenzizenzike* signifas la kvadraton de kvadrato de kvadrato, kiu estas la oka potenco.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Pri bizaraj vortoj
La **Nacia Biblioteko de Porto-Riko** (hispane *Biblioteca Nacional de Puerto Rico*) estas la nacia biblioteko de Porto-Riko. Ĝi estis establita en 1967 kiel la **Biblioteca General de Puerto Rico**, sekvante leĝaĵo N. 44 de la Puerto Rica Parlamento.  Ĝi malfermiĝis la 11-an de aprilo 1973. En 2003 ĝi estis renomita la Nacia Biblioteko de Porto-Riko, en Akto 188 el la 17-an de aŭgusto el tiu jaro. 

La specialaj kolektoj de la biblioteko inkludas la dominikanan kolekton de led-binditaj religiaj libroj de la 16-a ĝis la 19-a jarcentoj, la kolekton de Eugenio Maria de Hostos, kiu inkluzivas 1 300 jam ciferecajn manuskriptojn, kaj la privatan kolekton de Concha Melandz, literaturrecenzisto kaj iama profesoro ĉe la Universitato de Porto-Riko.

Konstruaĵo
----------

La biblioteko estas enhavita en la klasika deknaŭajarcenta konstruaĵo (foje, la konstruaĵo funkciis kiel la frontmontra fabriko de Bacardi Rumo), kune kun la Ĝenerala Arkivo de Porto-Riko.

La konstruaĵo situas en malnova San-Juano. Ĝi rigardas al Luis Muñes Rivera Parko. La biblioteko kaj arkivo dividas amfiteatron de 120-sidlokoj sur la stratnivelo. La konstruaĵo estis listigita en acia Registro de Historiaj Loko) en 1976 sub sia antaŭa nomo, **Carcel de Puerta de Tierra**.

Bibliografio
------------

Haidée Muñoz Solá (1992). "Biblioteca Nacional de Puerto Rico" (formato PDF). Boletín de la ANABAD (Hispane). Madrid: Asociación Española de Archiveros, Bibliotecarios, Museólogos y Documentalistas. 42. ISSN 0210-4164 – via University of La Rioja.

Eksteraj ligiloj
----------------

Referencoj
----------

 **Nacia Biblioteko de Porto-Riko** en Vikimedia Komunejo



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 774638
 |

1. 1 2  *Biblioteca Nacional de Puerto Rico.*
2. ↑  Gómez de Hillyer, Josefina.
**Lajos Temesváry** [lajoŝ temeŝvAri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Temesváry Lajos** estis hungara aktoro, teatrestro. Lia familia nomvarianto estis ''*Tömösváry*''.

Lajos Temesváry  estis naskita en Érpele en 1841 kaj mortinta en Debrecen la 9-an de junio 1909.

Kariero
-------

Temesváry en 1860 debutis en teatra trupo de György Molnár, li havis rolojn ekzemple en Hungara Teatro en Kassa, Debrecen kaj Nacia Teatro (Pest). Baldaŭ li ankaŭ reĝisoris. Inter 1873-1875 li estis teatrestro en la menciita teatrejo en Kassa, pli poste li estis denove aktoro. Inter 1875-1878 li estis teatrestro kaj luis la teatrejon en Debrecen. Li organizis propran trupon kaj turneis en pli gravaj urboj de la lando. En 1881 dum duelo li mortpafis alian aktoron, li estis kondamnita je prizono, sed post mallonga prizona tempo la reĝo nuligis la verdikton. Li estis en la lastaj jardekoj de 19-a jarcento unu el la plej gravaj direktoroj-reĝisoroj. Je la fino de sia vivo li estis oficisto de Hungaraj Ŝtatfervojoj.

Li edziĝis en 1873, lia edzino naskis dufoje.

Liaj roloj (elekto)
-------------------

* Octave Feuillet: Egy szegény ifjú története - Odiot Maxime
* Mór Jókai: Szigetvári vértanúk - Miklós Zrínyi
* Victorien Sardou:
	+ Fernande - André
	+ A haza - Carlo
* József Szerdahelyi – Béni Egressy: Az ördög naplója - Robin
* Ede Szigligeti: Fény árnyai - Nyárai
* Imre Madách: Az ember tragédiája - Ádám
* Lajos Dobsa: I. István király - Vazul

Fontoj
------

* Magyar Életrajzi Lexikon
* hungarlingva biografio

* Kategorio Lajos Temesváry en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



* Portalo pri Biografio

1. ↑
**Yésero** [ĜEsero] (aragone *Yesero*) estas loĝloko kaj municipo de Hispanio​, en la oriento de la komarko *Alto Gállego* (kies ĉefurbo estas Sabiñánigo) apartenanta al la nordo de la Provinco Huesko (regiono Aragono). En la loĝloko, krom la hispanan, oni parolis variaĵon de la aragona lingvo uzitan en la okcidentaj Pireneoj.

Geografio
---------

Panoramo.
Ĝia municipa teritorio estas en la oriento de la komarko *Alto Gállego*. Ĝi limas norde kun Panticosa, oriente kun Torla, okcidente kaj sude kun Biescas. Ĝi estas borde de la rojo Sia, alfluanto de la rivero Gállego. Nature la teritorio limas norde kun la montaro Tendeñera, oriente kun la montopasejo de Cotefablo kaj sude kun la monto Erata, kaj estas ĉirkaŭita de privilegia natura heredo de arbaroj, paŝtejoj, montopintoj kaj torentoj. La monto nomita ‘Chordonal’ estas loko de intereso. 

La loĝloko Yésero mem (1132 msm) estas je 80 km norde de Huesca laŭ la ŝoseo N-260a kaj poste al la A-136 suden al Sabiñánigo kaj Ŭesko, kaj laŭ la sama ŝoseo nordokcidente al Francio tra Sallent de Gállego. La ŝoseo N-260a kondukas oriente al la valo de la rivero Ara. 

La loĝloko estas tipa domaro karaktera de montaro ĉe Pireneoj, kun tre deklivaj ardezaj tegmentoj kaj konustrunkaj kamenoj.

Historio
--------

Yésero estis grava en la historia pasinteco. Ĝi estis citita por la unua fojo en 1076, sed floris fine de la 15-a jarcento, kiam ĝi estis la plej grava loko de la valo de Gavín. Ĝi aperis menciata laŭ la literumoj ESERO, IESERO, YESSERO, JESSERO kaj YESERO. 

Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Yésero kie oni malaltiĝis ĝis nunaj 887 loĝantoj (2022).

Aktualo
-------

La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj montaraj agrikulturo kaj brutobredado (ŝafoj, kaj ĉefe bovoj) al forstado, natura, sporta, kultura kaj rura turismo. Estas interpretejo pri la tradicia ekonomia gravo de la produktado de peĉo.

Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejo, montara arkitekturo, urbaj kernoj de ardezaj tegmentoj kun belaj kamenoj, la riveroj kaj la proksima akvorezervejo de Búbal ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Ŭesko

Referencoj
----------

Bibliografio
------------

* *Aragón constante histórica*. Publicaciones de la Caja de Ahorros de Zaragoza, Aragón y Rioja. 1979.
* Ubieto Arteta, Antonio (1981-1989). *Historia de Aragón*. 6 vol. Zaragoza: Anubar.
* Ubieto Arteta, Antonio, "Historia de Aragón". Los pueblos y los despoblados 1 (Eld. Anubar. Zaragoza, 1984)
* CONTE OLIVEROS, Jesús. "Personajes y Escritores de Huesca y Provincia". Eld. Librería General (Zaragoza 1981)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo

* Kategorio Yésero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 814424
 |
**Nahapet Kuĉak** (armene: Նահապետ Քուչակ ) (mortis en 1592) estis armena mezepoka poeto, konsiderita unu el la unuaj *aŝikoj*.  Li estas plej konata pro siaj *hajren-oj* (հայրեն), "distikaĵoj kun ununura kohera temo."  Kuĉak probable naskiĝis en la vilaĝo Ĥarakonis, proksime al la urbo Van. Li poste edziĝis al virino nomata Tangiatun. La poeto vivis sian tutan vivon proksime al la lago Van ĝis sia morto en 1592. Kuĉak estis entombigita en la tombejo de la preĝejo Sankta Teodoro kaj lia tombo fariĝis pilgrimejo.

Kuĉak skribis *hajrenojn* (հայրեն) armenan skribmanieron de kantoj konsistantaj el kvarliniaj strofoj, en kiuj ĉiu linio havas dek kvin silabojn kaj estas dividita per cezuro en sep kaj ok silabojn. Li alportis ĉi tiun antikvan formon de armena verso al ĝia pinto. Plej multaj el liaj hajrenoj temas pri amo, surtera kaj libera de iuj dogmoj. Sed la poeto vidis la suferadon kaj socian malegalecon de la homoj, afliktita pro la armenaj ekzilitoj, kaj filozofie pripensis la eventojn kaj sortojn de homoj. Demokratia kaj humanisma laŭ sia esenco, kontraŭfeŭda laŭ sia orientiĝo, la poezio de Kuĉak estis defio al mezepoka dogmismo. De postaj poetoj, la hajrenoj de Kuĉak estis laŭditaj kiel verkoj de vera poezio kaj granda individua kreemo.

"Mia animo forlasis mian korpon, mi sidiĝis por lamenti: 'Mia animo, se vi forlasas min, mia vivo forpasis!' Kaj mia animo respondis: 'Kie estas via saĝo, preĝu? Kiam domo kolapsas, kial ĝia mastro restu? '

Referencoj
----------

* Kategorio Nahapet Kuĉak en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑   Նահապետ Քոչւակ. ArmenianHouse.org. Alirita 21a de marto 2013.
Lanĉulo liveranta pilkon al batanto.
(P, pitcher en la angla) estas la posteno de la Lanĉulo.
**Lanĉulo**,  estas la iniciatanto de ludo en la basbala sporto, kiu determinas la ritmon de ludado. Rara en sia rolo pozicia kompare al aliaj sportaj roluloj, la lanĉulo estas defendanto kiu ekaktivigas la ludadon.

De la lanĉula holmo, la lanĉulo interkonsentas kun la ricevulo per sekretaj mangestoj pri kiaspeca kaj loka estos la ĵeto, per kiuj li provos retiri la batanton. La celo por la lanĉulo estas, ke li ĵetu la pilkon tiel, ke la batanto ne sukcese aŭ kuras ĝis bazo antaŭ retiro aŭ kuras ĝis la kvara bazo nome "hejmo"; atingo de tiu bazon, nome hejmo, aldonas unu poenton por la batanta teamo. Po unu batanto, por kaj tri misĵetoj, kaj du misbatoj. Misĵeto okazas kiam la pilko nek transpasis la tridimensian spacon de "hejmo", apud kie staras la batanto, inter ties genuoj kaj brusto (t.e. la "frapzono"), nek estas alsvingata de la batanto. Misbato okazas kiam la pilko aŭ transpasis la frapzonon aŭ la batanto ne batas la pilkon en la ortan spacon bisekcita per la trajektorio de la ĵeto. Ĉe la kvara misĵeto, aŭ se la batanto estiĝas frapita de la pilko mem, la batanto rajtas la unuan bazon. Ĉe la tria misbato, ne inkluzive ekster-ortospacaj batoj, la batanto estas eltirata. Aliajn manierojn de eltiroj oni trovu ĉe la ĉefartikolo pri basbalo. Post tri eltiroj, la lanĉulo retiras la duonon de la "iningo", aux batvico.

Malsame al aliaj roluloj, la lanĉulo ne necese ludas dum la kompleta ludo. Ofte estas unua lanĉulo por komenci la ludon ĝis malsukceso aŭ la mezo de la ludo, dua por "preti" la finon, kaj tria lanĉulo, nomita la fermulo, kiu estas specialisto por la fina batvico. Tiam, okazas, ke lanĉulo estas ŝanĝite specife pro la batanto mem. Tamen, kiam lanĉulo estas anstataŭita, li ne rajtas reludi ĝis la venonta ludo, sed apenaŭ iam lanĉulo ludas en du sekvaj ludoj krom la fermulo.

* Kategorio Lanĉulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑
|  |  |
| --- | --- |
|  | Ne konfuzu ĉi tiun artikolon kun MI 2N Altéo. |

La **Z 1500 (SNCF)** (kromnomitaj « Standard ») estas malnovaj elektrotrajnoj de antaŭurbaj trajnoj de "Administration des chemins de fer de l'État" (franca ŝtata fervojo) menditaj en 1929. Transiritaj al SNCF en 1938 kaj elservigitaj en 1985, ili priservis fervojliniojn de la okcidento de Parizo.

Priskribo
---------

Skemo
Unuo de elektrotrajno Z 1500 konsistis el motor-vagono plus pasaĝer-vagono. La motor-vagono enhavis grandan stirejon, pakaĵujon kaj 58 dua-klasajn sidlokojn, dum la pasaĝer-vagono enhavis malgrandan stirejon, 44 dua-klasajn kaj 28 unua-klasajn sidlokojn. Ili povis veturi en multoblaj unuoj de 3 aŭ 4.

Bildgalerio
-----------

* El Gare Saint-Lazare(septembro 1976)El *Gare Saint-Lazare*  
(septembro 1976)
* En Porte d'Auteuil(oktobro 1982) (detruita)En *Porte d'Auteuil*  
(oktobro 1982) (detruita)
* En Pont Cardinet(junio 1983)En *Pont Cardinet*  
(junio 1983)
* En Puteaux(junio 1985)En *Puteaux*  
(junio 1985)

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Z 1500 (SNCF) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* MI 2N Altéo = Z 1500 (RATP)
* Z 6400
**Zeruya SHALEV** (pron. Cruja Ŝalev; naskita la 13-an de aprilo 1959) estas israela verkistino kaj redaktistino de libroj.

Vivo
----

Zeruya Shalev naskiĝis sur Kibuco Kinneret. Ŝi havas MA en Bibliaj studoj kaj laboras kiel literatura redaktoro

Stilo
-----

Shalev verkis ses romanojn, libron de poezio kaj du librojn por infanoj. Ŝia romanoj *Ama Vivo*, *Edzo kaj Edzino*, *Thera*, *La Restaĵoj de Amo* kaj *Doloro* ricevis kritikan aklamon kaj en Israelo kaj eksterlande. Ili estis tradukita en 27 lingvoj kaj estis furorlibroj en pluraj landoj. Shalev estis premiita de la Asocio de la Libreldonejoj per Ora kaj Platena Premioj, per la germana Corine Literatura Premio (2001), la franca Amphi Premio kaj la ACUMa premio trifoje (1997, 2003, 2005). En 2012, Shalev estis premiita per la Welt Literaturpreis de la germana ĵurnalo *Die Welt* pro sia korpo de laboro, aklamanta ŝian *grandan magian lingvon*.

*Edzo kaj Edzino* estis nomumita por la franca Femina premio (2002) kaj estas inkluzivita en la franca FNAC listo de la 200 Plej Bonkvalitaj Libroj de la Jardeko.

Ŝia romano *Ama Vivo* estis rangigita de la germana ĵurnalo Der Spiegel inter la dudek plej bonkvalitaj romanoj de la lasta kvardek jaroj, apud romanoj de Saul Bellow kaj Philip Roth. Ĝi estis adaptita por kino kiel *Ama Vivo* (germana titolo *Liebesleben*), nome germana/israela filmo de 2007 reĝisorita de Maria Schrader.

En 2001, ŝi ricevis la Corine Literaturan Premion pro *Mann und Frau*. En 2014, ŝia *La Restaĵoj de Amo* gajnis la Prix Femina étranger. En 2019, ŝi gajnis la Jan Michalski Premion pro sia tutnova *Doloro*.

Referencoj
----------

1. ↑   Zeruya Shalev. The Institute for the Translation of Hebrew Literature.
2. ↑  Benjamin Weinthal. "German paper awards J'lem author literary prize", 11a de Novembro 2012.
3. ↑   Jan Michalski Prize for Literature, 2019 Edition. Jan Michalski Foundation.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 743398
* GND: 12184837X
* LCCN: nr90021338
* VIAF: 84559584
* ISNI: 0000000120372934
* LIBRIS: 395970
* SUDOC: 059757078
* BNF: 13559677w
* NLA: 45488653
* NDL: 00976777
* BIBSYS: 2007340
* NKC: mzk2003200063
* ICCU: TO0V361347
* BNE: XX1029091
 |
**Radio Maryja** – pola soci-katolika radiodisaŭdigejo fondita en Toruń la 8-an de decembro 1991 de la ordeno redemptoristoj. Ĝi estas unusola aŭdebla en la tuta Pollando religia radiostacio, kies prezidanto estas pastro d-ro Tadeusz Rydzyk. Parto de dissendigaĵoj estas paralela kun Televido *Trwam*.

Programo
--------

Ĉefaj elementoj de la programo estas: disvastigo de Evangelio, preĝo, religia muziko kaj soci-politika publicistiko. Inter konstantaj disaŭdigaĵoj estas: *Paroloj nefinitaj*, *Aktualaĵoj de la tago*, *Aŭdigaĵoj por geedzoj kaj gepatroj*, *Aŭdigaĵoj por gejunuloj*, *Aŭdigaĵoj por terkultivistoj*, *Konsiloj*, kateĥismigo laŭ Katekismo de la Katolika Eklezio, instruoj de papoj kaj episkopoj, recitado de Brevier-Legaĵoj, rozarioj. Ĉiutage estas dissendata meso de Jasna Góra el Częstochowa. Retransmisiata estas inform-servo de Radio Vatikana, ĉiuj papaj pilgrimoj kaj ĉiusemajna preĝo Anĝeluso.

Publicistoj kaj komentistoj
---------------------------

* Czesław Bartnik
* Piotr Jaroszyński
* Stanisław Michalkiewicz
* Andrzej Nowak
* Krystyna Pawłowicz
* Janusz Wojciechowski
* Mieczysław Ryba

Antaŭaj konindaj felietonistoj
------------------------------

* Mieczysław Albert Krąpiec
* Jerzy Robert Nowak
* Bogusław Wolniewicz

Vidu ankaŭ
----------

* Nasz Dziennik - katolika gazeto
* Jan Kobylański - financinto
* Mohajra bereto
* Virgeco de Maria
* Virgulino de Ĉenstoĥovo
* Katekismo de la Katolika Eklezio
* Radio Vatikana

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Radio Maryja en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala paĝo de Radio Maryja
* Radio Maryja on Facebook Oficiala paĝo ĉe Facebook
* The College of Social and Media Culture Altlernejo fondita de Tadeusz Rydzyk
**Zigmantas** estas litovlingva vira persona nomo. Temas pri variaĵo de la germana nomo *Sigmund* (en la moderna germana prononcata [**Zig**munt], tial la litovaj literoj "z", ne "s", kaj "t", ne alternative "d") aŭ de ties latinigita formo *Sigismundus* respektive la gota formo *Sigismunth*. La origina nomo konsistas el la gotaj elementoj *sigis* ("venko") kaj *munth* ("protekto de malfortuloj")  - en la malnovaltgermana lingvo la koncernaj formoj estas *sigu* kaj *munt*. Kutima litovlingva mallongiga formo estas la nomo *Zigmas*.

Konatuloj kun tiu persona nomo
------------------------------

* *Zigmantas Balčytis* (naskiĝis en 1953), politikisto, komisia ĉefministro de Litovio, ministro pri financoj kaj trafiko
* [*ristupas Zigmantas Pacas* respektive en pola formo *Krzysztof Zygmunt Pac* (1621-1684), kanceliero de la Grandduklando Litovio
* Sigismondo la 3-a Vasa, litove *Zigmantas Vaza* (1566-1632), ekde la jaro 1587 reĝo Sigismondo la 3-a Vasa de Pollando kaj grandduko Sigismondo la 4-a Vasa de Litovio

Historia formo
--------------

Historia variaĵo estas la formo *Žygimantas* [Ĵi**gi**mantas], de la historia grandduko Sigismondo la 1-a de Litovio (1432–1440), nomata *Žygimantas Kęstutatis*.

Notoj
-----

1. ↑  Kazys Kuzavinis kaj Bronys Suvukynas: Lietuvių vardų kilmės žodynas, Vilno, 2-a eldono 1994, paĝo 384

* Kategorio Zigmantas en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Claude Nourmont en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

**Claude NOURMONT** (esperantigite **Klod NURMON;** naskiĝis la 23-an de oktobro 1945 en Rouen, mortis la 25-an de februaro 2022) estis franca instruistino kaj esperantistino, loĝanta en Luksemburgo, honora prezidanto de Tutmonda Esperantista Junulara Organizo (TEJO), redaktoro de Monato (rubriko Arto) de 2005 ĝis 2022, kaj vicprezidanto de Universala Esperanto-Asocio (UEA) de 2004 ĝis 2013.

Esperanta agado sur loka kaj nacia nivelo
-----------------------------------------

Nourmont estis kunfondinto de la rondo de studentoj-esperantistoj en Aix-en-Provence
(Francio), estrarano de tiama STELO (Studenta Tutmonda Esperantista Ligo), kies kongreson en 1968 en Aix ŝi kunorganizis. En 1969 ŝi sukcesis kun Michel Duc Goninaz akceptigi oficialan kurson de Esperanto en la Universitato de Aix-en-Provence, kiu okazis dum 25 jaroj.

Ŝi okupis diversajn postenojn en Unuiĝo Franca por Esperanto (UFE): komitataniĝis tie en 1968, fariĝis ĝenerala sekretario en 1973, kaj dum 7 jaroj de 1994 ĝi 2001 ŝi estis ties prezidanto. Ekde 2003 ŝi estas redaktoro de ties magazino *Le Monde de l'Espéranto*.

Esperanta agado sur internacia nivelo
-------------------------------------

Nourmont estis prezidanto de TEJO de 1975 ĝis 1977 kaj poste ĝia honora prezidanto.

Dum multaj jaroj ŝi estis komitatano de UEA (C kaj A por Francio) kaj de 2004 ĝis 2013 vicprezidanto de Universala Esperanto-Asocio (UEA) kaj estrarano pri kulturo, kongresoj kaj edukado. Ŝi organizis i.a. simpozion *La 100-jara sperto de Esperanto-renkontiĝoj* en Boulogne-sur-Mer en 2005.

Nourmont estis prezidanto de LKK por la Universala Kongreso en Montpellier en 1998. En 2002 ŝi elektiĝis kiel prezidanto de ATEO. Ŝia edzo estis la angla esperantisto Brian Moon.

Verkado
-------

Ekde 2003 ŝi estis redaktoro de *Le Monde de l'espéranto*, dulingva magazino de UFE. Ŝi krome estis ekde 2005 redaktoro pri arto de la magazino "Monato".

Eksteraj ligiloj
----------------

* biografio en la "panteono" de la retejo edukado.net (esperante)

Referencoj
----------

1. ↑  anonco pri ŝia morto en la retejo *edukado.net*

| Antaŭe: | Prezidanto de la Unuiĝo Franca por Esperanto | Poste: |
| --- | --- | --- |
| Renée Triolle | 1994–2001 | Claude Longue-Épée |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 27268
* GND: 1123047081
* VIAF: 1479148451596115970003
* SUDOC: 261621033
 |
**László Papócsi** [lAslO papOĉi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Papócsi László** estas hungara bestkuracisto, profesoro.

László Papócsi  naskiĝis la 20-an de decembro 1939 en Balassagyarmat kaj mortis la 18-an de decembro 2015.

Biografio
---------

László Papócsi frekventis bestokuracistan mezlernejon en Budapeŝto, poste li laboris 2 jarojn en sia naskiĝurbo en bestofekundiga stacio. Li akiris diplomon en Veterinara Universitato de Budapeŝto en 1964. Post la diplomo li eklaboris en ŝtata bieno de Bábolna, kie paŝo post paŝo li havis pli gravajn postenojn. En 1974 li aliĝis al Hungara Socialista Laborista Partio, post 2 jaroj li ricevis diplometon en Marksisma-Leninisma Universitato. En 1980 li iĝis docento. En 1982 li akiris PhD, poste li estis subministro en ministerio pri agrikulturo. Inter 1990 kaj 1997 li estis gvidanto de bieno en Bábolna. En 1990 li iĝis universitata profesoro en Universitato de Panonio en fakultato en Mosonmagyaróvár. Ekde 2005 li instruas en Universitato Reĝo Sankta Stefano, en ties veterinara fakultato.

Li havas edzinon, kiu naskis 3 gefilojn. Li ricevis 6 premiojn aŭ medalojn.

Referencoj
----------

1. ↑   Elhunyt Dr. Papócsi László. Arkivita el la originalo je 2015-12-22. Alirita 2015-12-18.

* hungarlingvaj datenoj
* hungarlingva biografio
**HONFAN** (plumnomo de **Zhang Hongfan**) (naskiĝis en 1910, mortis la 31-an de julio 1989 en Pekino) estis la ĉefo-redaktoro de la granda *Esperanta-ĉina vortaro* (1987), kiu restas unu el la plej imponaj nacilingvaj vortaroj.

Vivo
----

Komence de la 1930-aj jaroj Honfan lernis en la Unua Kampara Pedagogia Kolegio de Ĝjinan, kie li estis influita de "revoluciaj pensoj". En 1932 li estis arestita de la Kuomintanga registaro pro sia aktivado kontraŭ Japanio. Dum la aresto li eklernis Esperanton.

Esperanto-agado
---------------

En la 1940-aj jaroj li aktive instruis Esperanton en Chongqing kadre de la fama Koresponda Esperanto-Lernejo, samtempe redaktante la revuon *Ĉina esperantisto*. Li poste fariĝis unu el la fondintoj de *El Popola Ĉinio*. Produktiva verkanto kaj tradukanto, kiu i.a. aperigis ĉinan version de *Historio de la lingvo Esperanto* de Edmond Privat, li dediĉis la lastajn dek jarojn al vortara laboro. Ĝis sia morto li prilaboris la manuskripton de pli granda laŭtema vortaro de Esperanto.

Verkoj
------

* **1987**: Esperanto-ĉina vortaro - Omaĝe al la centjaro de Esperanto = Shijieyu hanyu cidian / [Zhang Hongfan]. Peking: Zhongguo Shijieyu Chuban She 1987, 1035 p. ISBN 7-5052-0004-6.

Tradukoj
--------

* Ĝaŭ Ŝu-li: **Edziĝo de Erhejĉjo** (En: *Por Nova Afero Nova Maniero*, Ĉina Esperanto-Ligo, 1959)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj[*rompita ligilo*] de kaj pri Zhang Hongfan en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperanto-Muzeo

Referencoj
----------

1. ↑  Honfan kaj EĈV. En: El Popola Ĉinio 1988, n-ro 8, p. 16-18 (kun du fotoj el 1946 kaj 1988).
2. ↑  BKB Arkivigite je 2017-01-27 per la retarkivo Wayback Machine.
Koordinatoj: 49° 56′ 28″ N 18° 18′ 51″ O﻿ / ﻿49.94111 °N, 18.31417 °O﻿ / 49.94111; 18.31417 (mapo)

**Zabełków** (ĉeĥe *Zabelkov*, germane *Zabelkau*) estas vilaĝo situanta en suda Pollando, en komunumo Krzyżanowice (pollingve *gmina Krzyżanowice*).

En la suda parto de la komunumo situas Zabełków. La vilaĝo estiĝis en la 14-a jarcento kaj ekde la jaro 1428 ĝi apartenis al bohumína graflando kaj en la paso de jarcentoj posedantoj de Zabełków senĉese alternis. Ekde la jaro 1844 ĝis eksplodo de la dua mondmilito la vilaĝo estis posedaĵo de familio Rothschildidoj. Ĝis la jaro 1818 la vilaĝo apartenis en distrikto Pszczyna (legu: Pŝĉina) kaj ties parto de grandbienoj poste ĝis aŭstria-bohumína distrikto. Pli malfrue la vilaĝo apartenis al distrikto Racibórz.

En la jaro 1795 estis konstruita en la vilaĝo lernejo, kiu estis en la jaro 1862 alikonstruita. Unu el la plej belaj memorigaĵoj de ligna arkitekturo en Regiono Racibórz estis preĝejo de Patrino dia anĝela el la 18-a jarcento.

Zabełków estas naskoloko de unua silezia vojevodo Józef Rymer. Post la jaro 1922 la vilaĝo restis parto de Germanio. En la intermilita periodo ĉi tie ekzistis pola lernejo kaj Asocio de poloj en Germanio.

En la ĉirkaŭaĵo de Zabełków kaj Chałupki rivero Odro kreas pentrindajn kaj unikajn meandrojn. La malnova riverfluejo favore influas estiĝon de novaj sidejoj de kreskaĵoj kaj bestoj kiel rezulto de rekta procedo. La bordojn surkreskas marĉejozaj kreskaĵaroj. La meandroj de Odro estas enskribitaj en Eŭropa ekologia Reto Natura 2000.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumo Krzyżanowice |
| --- |
| municipoj en la komunumo: | Bieńkowice • Bolesław • Chałupki • Krzyżanowice • Nowa Wioska • Owsiszcze • Roszków • Rudyszwałd • Tworków • Zabełków |
| kunlaborantaj municipoj el Hluĉinio | Hať • Píšť • Šilheřovice |

 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Ziefen** estas komunumo en la distrikto Liestal en Kantono Bazelo Kampara, Svislando. Ĝi havis 1551 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

Ziefen konsistas el du setlejkernoj kaj situas en la valo de Reigoldswil ĉe la bordo de la rivero Malantaŭa Frenke.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo limas en nordokcidento al Lupsingen, en nordoriento al Bubendorf, en sudoriento al Arboldswil, en sudo al Reigoldswil, kaj en okcidento al Seewen kaj Büren (ambaŭ en Kantono Soloturno).

Trafiko
-------

La komunumo estas jam ek de la komenco de la 20-a jarcento konektita al la publika trafikreto per buslinio de Liestal al Reigoldswil. Temas pri la unua oficiala buslinio de Svislando kun federacia koncesio.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Ziefen datiĝas el la jaro 1226 kiel *Civenne*.

En la jaro 1366 Ziefen fariĝis kune kun la voktejo Waldenburg posedaĵo de la episkopo de Bazelo, kiu vendis ĝin en la jaro 1400 al la urbo Bazelo. Dum la Helveta Revolucio la komunumo estis atribuita al la distrikto Liestal, kun kiu ĝi fariĝis post la Bazela Kantondisiĝo en la jaro 1833 parto de la nove fondita Kantono Bazelo Kampara, kvankam la vilaĝo dum la Kantondisiĝo luktis flanke de la urbo, kio kostis al ĝi du homajn vivojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ziefen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Ziefen

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistrikto Liestal |
| --- |
| LiestalLiestalArisdorf  •  Augst  •  Bubendorf  •  Frenkendorf  •  Füllinsdorf  •  Giebenach  •  Hersberg  •  Lausen  •  **Liestal**  •  Lupsingen  •  Pratteln  •  Ramlinsburg  •  Seltisberg  •  Ziefen | Liestal |

 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Nina Pietuchowska** estas pola esperantistino. Naskiĝinte en la vilaĝo *Ostaszewo*, provinco Podlaĥio, ŝi diplomiĝis en la Bjalistoka filio de la Universitato de Varsovio pri fiziko kaj kemio, kaj poste laboris kiel instruistino de fiziko kaj kemio en lernejoj de Bjalistoko. Ŝi membriĝis en la Asocio de Polaj Instruistoj. Ŝi ankaŭ estas membro de la *Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze (*PTTK, aŭ la pola turisma asocio) kaj de la Bjalistoka Asocio de Esperantistoj. Plurajn jarojn ŝi aktivis kiel kursestrino en la internacia lingvolerna renkontiĝo Somera Esperanto-Studado (SES) kie ŝi ankaŭ prelegas interalie pri pioniraj personoj el la historio de Esperanto kiel ekzemple Edward Sapir, Andreo Cseh, Jean Forge (verkista nomo de Jan Fethke). Nina Pietuchowska estas edziniĝinta kaj havas du infanojn.

Referencoj
----------

1. ↑  Nina Pietuchowska pri nekonataj esperantistoj, Radio Muzaiko, ka 23-an de aprilo 2018.
2. ↑  (angla) Bjalistokaj Esperantistoj, Centrumzamenhofa.pl

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Nina Pietuchowska en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* (angle, pole) Informoj pri bjalistokaj esperantistoj, interalie Nina Pietuchowska en la retejo *centrumzamenhofa.pl*
* (angla) Bjalistoka Asocio de Esperantistoj


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 543134
 |
Zimbabva Birdo
La ŝtono-skulptita **Zimbabva Birdo** estas emblemo de Zimbabvo, aperanta sur la nacia flago, blazono kaj sur monbiletoj kaj moneroj.

La fama sapŝtona birdoskulptaĵo staris sur muroj kaj monolitoj de la antikva urbo Granda Zimbabvo, kiu estis konstruita ĉe prauloj de la ŝona popolo inter la 12-a kaj 15-a jarcentoj. La ruinoj, kiuj donis la nomon al la hodiaŭa moderna Zimbabvo, kovras ĉ. 1.800 akreojn (7,3 km²) kaj estas la plej larĝaj antikvaj ŝtonaj konstruaĵoj sude de Saharo.

Plej verŝajne la origino de la bildo estas la birdospecio de la Senvosta serpentaglo, *Terathopius ecaudatus*.

Bildaro
-------

* Zimbabva BirdoZimbabva Birdo
* blazono de Zimbabvoblazono de Zimbabvo
* flago de Zimbabvoflago de Zimbabvo
* Flago de Rodesio-Zimbabvo (1979-1980)Flago de Rodesio-Zimbabvo (1979-1980)
* Flago de Rodesio (1968-1979)Flago de Rodesio (1968-1979)
* Dolaro de ZimbabvoDolaro de Zimbabvo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Zimbabva Birdo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Novaĵo de BBC pri redonaco de Zimbabvaj historiaĵoj
Koordinatoj mankas! Bonvolu kunhelpi.

**Barnala,** panĝabe: **ਬਰਨਾਲਾ** estas urbego kaj municipo en nordokcidenta Barato, en subŝtato Panĝabo (Barato), en la samnoma distrikto, kie ĝi estas ties sidejo.

Lerneja enirejo en Barnala

Demografio
----------

En 2011 Barnala havis 116 449 da loĝantoj kun legoscio 80%.

Geografio
---------

Barnala situas sur montetaro en averaĝa alteco de 232 metrojn laŭ la marnivelo. Malerkotla troviĝas 36, Batinda kaj Moga po 61, Ludiana 67, Patiala 82, Sri Muktsar Sahib 99, Sirsa 105, Firozpur 109, subŝtata ĉefurbo Ĉandigaro 125, tutlanda ĉefurbo Delhio 252, Mumbajo 1297, Kolkato 1542 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Barnala estis fondita en 1775, poste ĝi estis reĝa sidejo. La distrikto Barnala estis formita en 2006, pli frue la areo apartenis al distrikto Sangrur.

Ekonomio
--------

La ekonomio de Barnala baziĝas sur la teksaj, kemiaj kaj feraj produktoj. Menciindas la komerco.

Religioj
--------

En Barnala vivas precipe sikoj (50%) kaj hinduoj (48%), iomete islamanoj (1,5%) kaj aliaj.

Lingvoj
-------

En Barnala la panĝaba lingvo estas la ĉeflingvo.

Eduko
-----

Barnala havas altlernejojn kaj institutojn.

Klimato
-------

En Barnala jare pluvas averaĝe 533 mm. En ĉiuj monatoj pluvas iomete, tamen pro la musono tre ofte inter julio-septembro. La jara meza temperaturo estas 24,5 °C.
**Gerald Michael Charlebois** (naskita la 17-a de aprilo 1929 en Harvey, Norda Dakoto, Usono) konata per pseŭdonimo **Michael Forest** estas usona aktoro kaj voĉaktoro.

Naskiĝis en Norda Dakoto, li translokiĝis kun sia familio en tre frua aĝo al Seatlo, Vaŝingtonio. Li diplomiĝis pri la angla kaj dramo ĉe San Jose State University.

Li komencis sian karieron en 1955 ĉe televida serio Lux Video Theatre kaj en kino per malgranda rolo en The Deadly Mantis en 1957. Li daŭris sian televidan karieron per televidserioj kiel The Adventures of Rin Tin Tin, Zorro, Have Gun - Will Travel, Lawman, The Rifleman kaj Bronco. En kino li partoprenis filmojn Shoot-Out at Medicine Bend kaj Beast from Haunted Cave.

En 1960-aj jaroj li partoprenis televidaĵojn kiel Bat Materson, Maverick, Laramie, Dr. Kildare, The Outer Limits, The Twilight Zone, Perry Mason, The Man from U.N.C.L.E. Gunsmoke, Gomer Pyle: USMC, I Spy, The Virginian, Mission: Impossible, Laredo, Gilligan's Island, Star Trek, Bonanza, Ironside, Daniel Boone, Get Smart kaj Here Come the Brides inter aliaj. En kino li aktoris en Valley of the Redwoods, A House Is Not a Home, The Glory Guys, The Money Jungle, The Sweet Ride, It Takes a Thief kaj 100 Rifles .

En 1970-a jardeko li ludis ĉe kino en la italaj filmoj *Lo ammazzò come un cane... ma lui rideva ancora*, Ettore lo fusto, *Racconti proibiti... di niente vestiti*, *I bandoleros della dodicesima ora*, Troppo rischio per un uomo solo, *Elena sì... ma di Troia*, Le avventure e gli amori di Scaramouche, Il cacciatore di squali kaj en usonaj filmoj The Assassination of Trotsky, Cotter, The Message. En televido li aperis en televidserioj kiel Lassie, The Young and the Restless kaj The Rookies.

Li ekis sian karieron kiel voĉaktoro per *Cuibul salamandrelor* en 1977 kaj daŭris per aĵoj kiel *Rupan sansei: Part II* , *The Adventures of Manxmouse*, inter aliaj.

En la 1980-aj jaroj li ĉefe voĉaktoris ekzemple en anglalingva versio de *Gokiburi-tachi no tasogare* kaj Akira, sed ankaŭ aperis en kino en King Kong Lives, Deep Space kaj en televidaĵoj kiel *Days of Our Lives*, *Simon & Simon* kaj *Who's the Boss?*

Dum la lastaj jaroj de la pasinta jarcento, li daŭris ĉefe kiel voĉaktoro en aĵoj kiel Fei ying gai wak, Sutorîto Faitâ II gekijô-ban, Street Fighter II:V, Kôkaku Kidôtai ktp. Li ankaŭ rolis en filmoj Border Shootout, Body of Evidence kaj Cast Away kaj en televidserioj kiel *Detective Extralarge*, *Seven Days* , *Black Jack* inter aliaj.

En la komenco de 21-a jarcento, li rolis kiel voĉaktoroj en multaj televidserioj kaj videoludoj kiel *.hack//Shinshoku osen vol. 3*, *Fainaru fantajî XI*, *The Big O* , Scooby-Doo! and the Monster of Mexico, ktp. Li aktoris en televidaĵoj Cold Case, Alias, Star Trek Continues, *Unbecoming* kaj *Sub Rosa* kaj en kinofilmo *The Scarlet Worm*.

En 2020 li aperis en filmo *Unbelievable!!!!!*.

* Kategorio Michael Forest en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)