recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Koordinatoj: 25° 02′ N 121° 38′ O﻿ / ﻿25.033 °N, 121.633 °O﻿ / 25.033; 121.633 (mapo)

**Tajvano** (臺灣/台湾, *Táiwān*), iam nomita *Ilha Formosa* (prononco ˌiʎɐ fuɾˈmɔzɐ), "bela insulo") de la portugaloj estas insulo de Orienta Azio.

Priskribo
---------

Ĝi situas oriente de Ĉinio en la Pacifiko, kaj kun pluraj ĉirkaŭaj insuletoj politike konsistigas la Respublikon Ĉinio, kiu en Esperanto ofte nomatas laŭ la insula nomo. Oni konsideras Tajvanon plilongigo geologia de la japana insularo. La insulo inter nordo al sudo longas 394 kaj inter okcidento kaj oriento larĝas 144 kilometrojn: sume ĝi kovras areon de 32 260 kvadrataj kilometroj. Pro tio ĝi estas la 38a plej granda insulo en la mondo. La plej alta monto altas 3 952 m kaj nomatas *Yù Shān* (laŭvorte "monto de jado"). La insulo Tajvano kuŝas trans la Tropiko de Kankro, kaj ĝia klimato estas influita de la Orientazia musono.

Elsatelita bildo de la insulo Tajvano (el NASA). La insulo estas montara eoste, kun mildaj deklivaj ebenoj ueste. Norde situas Tajpeo (griza parto ĉirkaŭata de verda). La tri ruĝaj punktoj indikas tri fajrojn. Ueste en la maro estas Penghuoj, tiu insularo estas parto de la Respubliko Ĉinio.
Pejzaĝo de monto *Yushan*
La Ĉeftera Ĉinio estas apartigita disde Tajvano pere de la Tajvana Markolo.

Geografiaj elementoj
--------------------

* Insuloj Macuoj kaj Ĝinmenoj

Biogeografio
------------

Biogeografie la insulo apartenas al la orientalisa ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Ĝi entenas la tutmondaj 200-regionon : "subtropikajn ĉiamverdajn arbarojn de Tajvano", biome estantaj tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj. Fitogeografie, Tajvano estas aparta flaŭra provinco el la Orientazia Regiono de la Holarktisa Regno.

Vidu ankaŭ
----------

* Tajvano
* Pacifika Oceano
La **budho Kaŭndinjo** naskiĝis en Rammavati, lia patro estis Sunanda kaj lia patrino estis Sujata. Li apartenis al la gotro Kaŭndinjo. Laŭlegende li vivis mil jarojn kiel laiko en Ruci, Suruci kaj Subha. Lia edzino estis Rudidevi kaj lia filo estis Vijitasena. Laŭlegende li forpasis kiam li estis cent mil jarojn aĝa en Canarama, kie estas stupao sur liaj relikvoj, kiuj ne estis disigitaj.

Li elhejmiĝis kaj en dek monatojn, ĝuste antaŭ atingi budhecon, li akceptis kiribaton kiel manĝaĵon de de Yasodhara, filino de la komercisto Saundana, kaj greson kiel sidkusenon de Ajivaka Sundana. Lia arbo de bodio estis arbo Salakalyani, kaj lia unua diskurso estis farita al dek grupoj de bikŝuoj en Devavana proksime al Amaravati. Li havis tri grupojn da disĉiploj, unu direktita de Subhadda, alia de Vijitasena kaj alia de Udena.

Liaj ĉefaj disĉiploj estis Bhadda kaj Subhadda el la bikŝuoj kaj Tissa kaj Upatissa el la bikŝuinoj. Anurudda estis lia helpanto. Liaj ĉefaj patronoj estis Sona kaj Upasona el la viroj kaj Nanda kaj Sirima el la virinoj.

Referencoj
----------

1. ↑  John S. Strong.  (2007) *Relics of the Buddha*, p. 45.
2. ↑  G.P. Malalasekera.  *Dictionary of Pali Proper Names, Volume 1*, p. 683.

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Budhismo |
**László Laczina** [lAslO lacina], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Laczina László** estis hungara reĝisoro, teatrestro, bakisto. Lia familia nomvarianto estis *Lacina*.

László Laczina naskiĝis la 30-an de aŭgusto 1922 en Budapeŝto, li mortis la 14-an de julio 1981 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Origine László Laczina estis bakisto, sed li akiris reĝisoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1964. Lia ĉefinstruisto estis Kálmán Nádasdy. Post la diplomo li reĝisoris en Teatro Gárdonyi Géza, inter 1966-1971 li estis teatrestro en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár), poste inter 1971-1978 li denove reĝisoris en migra teatro. En 1978 li pensiuliĝis.

Liaj teatraj reĝisoraĵoj (elekto)
---------------------------------

* Ferenc Molnár: *Olympia*
* Imre Madách: *La tragedio de l' homo*
* Anton Ĉeĥov: *La mevo*
* Tennessee Williams: *A vágy villamosa*
* Friedrich Dürrenmatt: *Az öreg hölgy látogatása*
* Ede Szigligeti: *Liliomfi*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 764814
 |



* Portalo pri Biografio
**Budjonnovsko** (ruse *Будённовск*) estas urbo en Stavropola regiono en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 07402.

La urbo estis fondita en jaro 1799.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1799.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:

* Svjatoj Krest (Святой Крест) inter 1799 kaj 1920;
* Prikumsk (Прикумск) inter 1920 kaj 1935;
* Budjonnovsk (Будённовск) inter 1935 kaj 1957;
* Prikumsk (Прикумск) inter 1957 kaj 1973.

La urbo estas apud Norda Kaŭkazo ĉe rivero Kuma (Кума).

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 27,9 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 65,7 mil loĝantojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Maĝaro

Flago de Stavropola regiono
Urboj de Stavropola regiono

**Ĉefurbo**: Stavropol

Blagodarnij |
Budjonnovsk |
Georgijevsk |
Ipatovo |
Izobilnij |
Jessentuki |
Ĵeleznovodsk |
Kislovodsk |
Lermontov |
Miĥajlovsk |
Mineralnije Vodi |
Neftekumsk |
Nevinnomissk 
Novoaleksandrovsk |
Novopavlovsk |
Pjatigorsk |
Svetlograd |
Zelenokumsk
**László Kézdi-Kovács** [lAslO kEzdi-kovAĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kézdi Kovács László** estis hungara pentristo, ĵurnalisto. Lia nobela antaŭnomo estis *kézdipolyáni*, lia parenco estis Zsolt Kézdi-Kovács.

Pentraĵo fare de László Kézdi-Kovács
László Kézdi-Kovács naskiĝis la 11-an de januaro 1864 en *Pusztaalsócikola* (nuntempa urboparto de Adony), li mortis la 7-an de januaro 1942 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Kézdi-Kovács kontribuis en pluraj gazetoj ekde 1882, sed li estis ankaŭ amatora pentristo sen viziti pentristan lernejon, tamen li akceptis konsilojn de Antal Ligeti. Ekde 1886 li ekspoziciis en Arthalo Budapeŝto kaj aliaj lokoj. Escepte kelkajn pentraĵojn li ĉiam pentradis pejzaĝojn pri arbaroj. Kelkaj el liaj pentraĵoj ricevis premiojn. Inter 1890–1892 li estis vicredaktoro province, poste li estis kritikisto en Budapeŝto.

Liaj ekspozicioj (elekto)
-------------------------

* Budapeŝto, 1896, 1906, 1911, 1921
* Parizo (monekspozicio), 1900; premiita

Liaj kontribuoj (elekto)
------------------------

* Miklós Barabás 1902; kompilisto
* *A lakásberendezés művészete*
* *A műkedvelők könyve* (manuskripto)
* *Isteni művészet* (1938)
* *Halálmadár* (1892, teatraĵo prezentita en Nagybecskerek

Liaj pentraĵoj (elekto)
-----------------------

* *Erdőrészlet*
* *Száguldó vihar*
* *Malom az erdőben*
* *Tájkép*
* *Őszi nyírfaerdő* 1909
* *Hajnali terelés*
* *A háború allegóriája* 1914
* *Brugesi részlet*
* *A Wörthi tónál* 1911?

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
*

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 775610
* GND: 1013264495
* VIAF: 173005348
* RKD: 127983
 |


* Portalo pri Biografio
**Judah ibn Kuraiŝ** (hebree יהודה אבן קריש, arabe يهوذا بن قريش), estis nordafrika juda gramatikisto kaj leksikografiisto. Li naskiĝis en Tiaret en Nordafriko, kaj floris en la naŭa jarcento. Kvankam liaj gramatikaj verkoj antaŭenigis malmulton el liaj antaŭuloj, li estis la unua kiu studis komparan filologion en Hebrea, Aramea kaj Araba. Li agnoskis ke la varia ŝemidaj lingvoj estas derivitaj el nur unu fonto, kaj ke, kvankam diferencaj en sia disvolviĝo, ili estas rezulto de samaj lingvaj leĝoj. La gramatika esplorado de Judah ibn Kuraiŝ estas originala, kaj li faris siajn konsiderojn ekster la enhavo de *Miŝnah* kaj de *Talmud*; pro tio li estis erare konsiderata karaisma judo.

Bibliografio
------------

* Goldberg, enkonduko al *Risalah,* Paris, 1857
* Gustav Karpeles, *Geschichte der Jüdischen Literatur,* i. 435 et seq. Berlin, 1886
* Winter kaj Wünsche, *Die Jüdische Litteratur,* ii.142-144.

Referencoj
----------

* Tiu artikolo enhavas teksto el publikaĵo nune en publika havaĵo: Singer, Isidore; et al. eld. (1901–1906). "Judah ibn Kuraish". Jewish Encyclopedia. New York: Funk & Wagnalls Company.
**Matthew LEWIS** (naskiĝinta la 27-an de junio 1989 en Leeds) estas brita aktoro. Plej grandan famon li gajnis en la filma rolo de *Neville Longbottom*, iom socie necerteca samklasano kaj amiko de Harry Potter en la samnomaj romanoj kaj filmoj de J. K. Rowling.

Antaŭ Harry Potter
------------------

Lewis estis lernejano en katolika mezlernejo en la urbeto *Menston* apud Bradford. Li iĝis 1,83 metrojn alta kaj aktore vidiĝas en filmoj ekde li havis kvin jarojn. Unu el liaj du fratoj, Anthony Lewis, ankaŭ estas aktoro.

Harry Potter
------------

Li akiris famon en 2001 kiam li en la aĝo de 11 jaroj ĉefrolis kiel *Neville Longbottom* en la filmadaptigo de la romano Harry Potter kaj la Ŝtono de la Saĝuloj. Li enkarnigis la rolon en ĉiuj postaj daŭrigoj ĝis 2011.

Post Harry Potter
-----------------

Baldaŭ antaŭ la publikigo de la filmadapto de la romano Harry Potter kaj la Sanktaĵoj de la Morto: unua parto, Lewis estis raportisto en la sendependa filmo *The Sweet Shop*. Sekvis la kvin-parta televidserialo *The Syndicate*, kiu unue vidiĝis en la kanalo *BBC 1* en printempo 2012. Poste interalie en aprilo 2013 la filmo *The Rise* kun li estis montrata ĉe la filmfestivalo de Newport Beach en Kalifornio.

Krome, Lewis aperis en pluraj teatraj produktaĵoj ekde 2006. Li havis sian debuton en la teatra urbokvartalo *West End* centre de Londono en septembro 2012 kun la reproduktado de la dramo *Our Boys*, metita en brita militista hospitalo en printempo 1984. Matthew Lewis akceptis la rolon de Mick apud la ĉeffiguro Joe, kiu estis grave traŭmatigita post la bombado en *Hyde Park* kaj *Regent's Park* fare de la terorisma grupiĝo "provizora irlanda respublika armeo" en julio 1982.

Li loĝas en Londono ekde 2015. La 28-an de majo 2018, li sciigis ke li geedziĝis kun sia delonga amatino, Angela Jones.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Matthew Lewis en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Filmo |

* Oficiala retejo (angle)
* Matthew Lewis ĉe Interreta filma datumbazo (angle)
* 

* Matthew Lewis ĉe AllMovie (angle)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 751444
* LCCN: no2011194095
* VIAF: 220953949
* BNE: XX5641566
 |
Alpujarra Almeria en Andaluzio.
La **Alpujarra Almeria** [alpuĤAra] kaj en hispana ***Alpujarra Almeriense*** estas komarko de la provinco Almerio, kiu formas parton de La Alpujarra, en Andaluzio, Hispanio. Ĝi estas en la okcidenta parto de la provinco, norde de la Sierra de Gádor kaj sude de Sierra Nevada, en la supra kaj meza fluejo de la rivero Andarax. Kvankam ne estas tute difinitaj la municipoj kiuj integras ĝin, laŭ la katalogo prilaborita de la *Consejería de Turismo y Deporte* de la Junta de Andalucía (27-a de marto de 2003), tiu komarko estas formata de 22 municipoj: nome Alboloduy, Alcolea, Alhabia, Alhama de Almería, Alicún, Almócita, Alsodux, Bayárcal, Beires, Bentarique, Canjáyar, Fondón, Huécija, Íllar, Instinción, Laujar de Andarax, Ohanes, Padules, Paterna del Río, Rágol, Santa Cruz de Marchena kaj Terque.

Temas pri strio inter la komarkoj Filabres-Tabernas norde kaj Poniente Almeriense sude. Oriente estas la Metropola Areo de Almerio kaj okcidente la provinco Granado (Granada Alpujarra).

Notoj
-----

1. ↑  BOJA de la 27-a de marto 2003
**Biafro** estis sendependa lando dum 3 jaroj en Afriko.

Mapo pri Biafro
Etnoj de Niĝerio

Situo
-----

Biafro estis parto de Niĝerio, situante oriente kaj sude laŭ la marbordo kaj ĉe elfluejoj de la riveroj Niĝero kaj Kroso.

Tiu areo estas riĉa ekzemple pro kuŝejoj de nafto kio vekis la atenton de aliancanoj kiuj apogis la respektivajn partiojn por poste profiti pli favoran sintenon de la registaroj, ĉefe okcidentaj landoj apogis la centran niĝerian registaron dum socialismaj landoj apogis la partion de la separatistoj.

Historio
--------

Biafro deklaris sian sendependecon de Niĝerio. En 1966 oficiroj faris puĉon. Enugu iĝis ĉefurbo. La loĝantoj estis precipe igboj. Nur 4 afrikaj landoj kaj Haitio agnoskis la landon. En 1967 Niĝerio atakis Biafron. Dum la militado la loĝantoj ne ricevis manĝaĵojn; la malsato ŝokis la mondon, kiam disvastiĝis kaj populariĝis fotoj de nudaj geinfanoj havantaj ŝvelajn ventrojn. Pro la konstanta militado mortis pli ol 1 miliono da personoj. En 1970 la ŝtato ĉesis kaj iĝis parto de Niĝerio.

Vidu ankaŭ
----------

* Niĝeria Enlanda Milito

* Biafro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Biafro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Egeraracsa** [egeraĉa] estas malgranda vilaĝeto kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Keszthely.

Blazono de Egeraracsa

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 7 km²
* Loĝantaro: 370
* Poŝtkodo: 8765
* Telefonprefikso: 83

Situo
-----

Egeraracsa situas en Montetaro Zala en valo, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Pacsa troviĝas 9, Zalakaros 16, Keszthely 21 km-ojn. Egeracsa preskaŭ kontaktiĝas kun Dióskál.

Historio
--------

Komence 2 apudaj vilaĝoj formiĝis: Aracsa kaj Eger. La unua mencio pri Aracsa devenis el 1019. En la 16-a jarcento la turkoj ofte disrabis la vilaĝojn. En 1880 la komunumoj unuiĝis. En 1945 oni disdonis parcelojn al la malriĉaj kamparanoj el la grandbieno. La vilaĝanoj okupiĝas precipe pri vinkulturo. Vilaĝservo estas migra poŝto.

Vidindaĵo
---------

* romkatolika kapelo omaĝe al Stefano la 1-a (Hungario), la alia flanko de la konstruaĵo estas vilaĝdomo

* Kategorio Egeraracsa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Miklós Bertalan Milassin** [miklOŝ milaŝin], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Milassin Miklós Bertalan** estis hungara pastro, episkopo. La nomon Miklós li prenis en 1756.

Blazono de Miklós Bertalan Milassin
Miklós Bertalan Milassin  naskiĝis la 1-an de majo 1736 en Csávoly. Li mortis la 2-an de julio 1811 en Székesfehérvár.

Biografio
---------

Miklós Bertalan Milassin devenis el sudslava familio. Li frekventis gimnaziojn en Baja, Kecskemét, Szeged, Buda. Li ordeniĝis en 1756, pastriĝis en 1761, poste li plulernis en Firenze. En La sama urbo li ankaŭ instruis. En 1767 li iĝis pastro en la armeo, en 1788 konfesisto de Jozefo la 2-a (Sankta Romia Imperio), fine post 2 jaroj episkopo de Székesfehérvár. Li ricevis nobelecon de Leopoldo la 2-a. Li establis domon por la maljunaj pastroj, poste li konstruis episkopan palacon. Li estis entombigita en kripto de Baziliko Stefano la 1-a (Székesfehérvár).

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Mettmenstetten (stacidomo). |

Pri la komunumo
---------------

**Mettmenstetten** estas komunumo en la distrikto Affoltern, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis 4065 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

Geografio
---------

Mettmenstetten situas en kampara regiono meze en la *Porka Prefektujo*, kiel nomiĝas tradicie la regiono okcidente de la montoĉeno de Albis en la valo de la rivero Jonen, kiu alfluas la riveron Reuss.

Trafiko
-------

Mettmenstetten situas ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj inter Zuriko kaj Affoltern ĉe Albis kaj Zugo. Ankaŭ per poŝtaŭtobuslinio trans la Albispasejo kaj aliaj buslinioj la komunumo estas bone konektita kun la reto de la Zurika Trafik-Unio.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Mettmenstetten datiĝas de la jaro 1116 kiel *Metemunstat*. La posedon de la regiono akiris en la jaro 1173 la habsburganoj. La kavaliroj de Hünenberg fariĝis la voktoj de *Obermettmenstetten* ek de la jaro 1346. De ili devenas la blazono de la komunumo. En la 15-a jarcento la posedaĵo transiris al Zuriko kaj integriĝis en la voktdistrikton Knonaŭo, kiu fariĝis en la jaro 1835 la distrikto Affoltern.

Vidu ankaŭ
----------

* Mettmenstetten (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Mettmenstetten

* Kategorio Mettmenstetten en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la Distrikto Affoltern |
| --- |
| Aeugst ĉe Albis • **Affoltern ĉe Albis** • Bonstetten ZH • Hausen ĉe Albis • Hedingen • Kappel ĉe Albis • Knonau • Maschwanden • Mettmenstetten • Obfelden • Ottenbach ZH • Rifferswil • Stallikon • Wettswil ĉe Albis |  |

 |
La **biaso de konfirmo** estas kogna biaso. Ĝi okazas kiam oni pli atentas kaj favoras informojn, kiuj konfirmas niajn ĝisnunajn kredojn aŭ antaŭjuĝojn, sen konsideri la veron de tiuj informoj. Ĝi same okazas kiam oni malpli atentas informojn, kiuj kontraŭas niajn antaŭajn kredojn. Temas pri selektado el inter diversaj informoj, preferante tiujn, kiuj plikonfirmas la antaŭajn opinion, veron, kredojn kaj forigante tion, kio malkonfirmus ilin. Ĉi ties simpla celo estas eviti la malagrablan konflikton kun si mem..

Historio
--------

Antaŭ la unuaj psikologiaj esploroj pri la biaso de konfirmo, verkistoj kaj filozofoj jam priskribis la fenomenon. Ekzemple la greka historiisto Tucidido, kiu naskiĝis ĉirkaŭ 464 a.K skribis en ĝia libro Historio de la peloponesa milito: "Kutimo de la homaro estas [...] uzi la suverenecan racion por forigi tion, kion ili ne povas imagi."

Ekzemploj
---------

### Pri la mortpuno

Esploristoj el la universitato de Stanford elektis homojn por aŭ kontraŭ la mortpuno. Ili legis du falsajn esplorojn kaj ties rezultojn pri la efikeco aŭ malefikeco de la mortpuno por timigi eblajn estontajn krimulojn. La homoj por la mortpuno diris, ke la esploro, kiu elmontris efikecon de la mortpuno estis pli konvinkebla kaj tiu, kiu elmontris malefikecon, malkonvinkebla. Kaj inverse por la kontraŭuloj. Kiam oni demandis al ili ĉu ili iome ŝanĝis siajn antaŭajn kredojn pro la rezultoj de la esploroj, ili jesis, sed fakte tio ne okazis.

### En la ĉiutaga vivo

Kelkaj homoj pensas ke akcidentoj aŭ naskiĝoj pli ofte okazas dum la plenluno. Tiuj homoj pli atentos la akcidentojn aŭ naskiĝojn, kiuj okazas dum la plenluno, ol tiujn, kiuj okazas alimomente. Ili do pli kaj pli kredos je la influo de plenluno sur la akcidentoj aŭ naskiĝoj. Same pri homoj, kiuj kredas je la tutmonda varmiĝo. Ili pensas ke la temo estas grava, tial ili legos pli kaj pli da informoj ĉi-teme, kaj pri poluado aŭ renoviĝantaj energioj. Tio plifortigos ilian kredon. Male, iuj homoj ne kredas je la tutmonda varmiĝo. Ili serĉos kaj pliatentos informojn, kiuj montras ke sciencistoj eraras, aŭ ke ekzistas komploto. Ju pli tiuj homoj serĉadas, des pli ili kredos je tiu malfakta kredo pri neekzisto de tutmonda varmiĝo.

### Dum prezidentaj balotoj

La biaso de konfirmo ankaŭ multe okazas dum prezidentaj balotoj ĉe la interkonaj retejoj kiel Fejsbuko. La homoj pli disvastigos videojn kaj artikolojn, kiuj plifortigos iliajn antaŭajn opiniojn. Kiom da homoj legas multajn informojn kaj programerojn pri kontraŭaj kandidatoj? Kiam tio okazas, ĝenerale tiuj homoj tamen forĵetas la argumentojn, ne kredante aŭ eĉ mokiĝante pri ili.

Referencoj
----------

1. ↑  Ploust, Scott.  (1993) *The Psychology of Judgment and Decision Making*, p. 233.
2. ↑  Lord, Charles G.; Ross, Lee; Lepper, Mark R. (1979), "Biased assimilation and attitude polarization: The effects of prior theories on subsequently considered evidence", *Journal of Personality and Social Psychology* **37** (11): 2098–09, doi:10.1037/0022-3514.37.11.2098, ISSN 0022-3514

Vidu ankaŭ
----------

* Kogna biaso

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retradia elsendo pri la biaso de konfirmo
**Deruluft** (**De**utsch-**Ru**ssische **Luft**verkehrs A.G.) estis komuna germana-soveta avia kompanio, fondita la 24-an de novembro 1921. La Deruluft flugis unuafoje sur vojo de Kaliningrad al Moskvo, la 1-an de majo 1922. Alia flugvojo establiĝis de Berlino tra Talino al Leningrado, la 6-an de junio 1928. Ambaŭ flugvojoj estis uzataj ĝis 31-a de marto 1936.

La unuaj aviadiloj estis la - en Nederlando kontruitaj - Fokker F.III. Pli poste, la floto estis kompletigita per germana Junkers F13.

Komence de la flugagado, oni transportis nur poŝtaĵon kaj oficistojn. La flugado estis malfermita por la publiko nur ekde la 27-a de aŭgusto 1922.
Oni flugis ekde 1929 per Dornier Merkur anstataŭ Fokker F3. Komence de 1931, oni aldonis ankaŭ Tupolev ANT-9 al la floto.

La *Deruluft* estis malfondita la 31-an de marto 1937.

Fontoj
------

* R.E.G. Davies, *Aeroflot: An Illustrated History of the World’s Largest Airline*, 1992.

* Kategorio Deruluft en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**La eŭropunia derivita juro** konsistas el la decidoj alprenitaj de la eŭropuniaj institucioj por plenumi la celojn, kiujn la origina juro donas al ili.

La artikolo 249 de la traktato pri Eŭropa Komunumo dispozicias, ke:

*Por la plenumo de iliaj celoj kaj en la de ĉi tiu traktato difinitaj kondiĉoj, la Parlamento kune kun la Konsilio, la Konsilio kaj la Komisiono alprenas reglamentojn, direktivojn kaj decidojn kaj faras rekomendojn kaj opiniojn.*
La traktato pri Eŭropa Komunumo rimarkinde distingiĝas de la ordinaraj traktatoj estigantaj internacian organizaĵon, ĉar ĝi agnoskas al la eŭropuniaj institucioj juran kapablon fari juraktojn. Tio ja tre maloftas en la klasika publika internacia juro.

La agnosko de leĝfara povo alproksmigas la eŭropunian jurordon al la internaj jurordoj de la membroŝtatoj.

Tiuj juraktoj estas alprenitaj konforme al la traktato pri Eŭropa Komunumo. La derivita juro ja estas submetita sub la origina juro. Ĝi neniel rajtos kontraŭdiri la principojn kaj regulojn de la origina juro.

La derivita juro konsistas el la jenaj juraktoj:

1. Reglamentoj
2. Direktivoj
3. Decidoj
4. Rekomendoj kaj opinioj


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Juro |
La **Ekokupo de Den Briel** (Brielle) estis venko de la akvogeŭzoj super la hispanoj dum la Okdekjara Milito, kiu okazis la 1-an de aprilo 1572 kaj ĉe kiu Brielle estis konkerita fare de la akvogeŭzoj.

Kaŭzo
-----

La geŭzoj, kiuj ekde la alveno de Alba iris maren, restadis kun kelkaj ŝipoj en la haveno de Dover, kie ili povis ricevi manĝaĵojn kaj/aŭ povis komerci, ĝis reĝino Elizabeto en la printempo de 1572 ordonis ke ili foriru.

Pro la vento la geŭzofloto alvenis ĉe la holanda marbordo, apud la urbeto Den Briel. La hispana garnizono kiu normale restadis tie, je tio momento forestis kaj nur grupeto da hispanaj soldatoj restis. Pramisto vidis la geŭzofloton kaj remis al la ŝipoj. Responde al la demando ĉu estis multaj hispanoj en la urbeto, la pramisto diris ke oni facile povus superforti ilin.

La ekokupo
----------

La geŭzestroj decidis ataki la urbeton je la 1-a de aprilo kaj postuli ĝin por la fuĝinta princo Vilhemo de Oranĝo. Urbestro Koekebakker kaj la urbestraro komence rifuzis, ĉar la geŭzoj estis fifamaj pro iliaj rabadoj kaj aliaj fiagoj. Post tio la geŭzoj sturmis la pordegon kaj rompmalfermis ĝin. Ili rapide superfortis la hispanojn kaj ekokupis la urbon. Tiel Den Briel fariĝis la unua urbo kie la ribeloj ĉion decidis.

La sekvoj
---------

Alba aŭdis pri tio, sed li opiniis ke la perdo la urbon Den Briel ne estas menciinde. La ribelo tamen baldaŭ disvastiĝis tra tuta Nederlando, per kio evidentiĝis ke li grave subtaksis la ekokupon. Kelkfoje nederlandanoj diras: *Op 1 april verloor Alva zijn Bril* (Je la 1-a de aprilo Alba perdis siajn okulvitrojn) ĉar *bril* (Den Briel) estas okulvitroj en la nederlanda lingvo. En Den Briel nelonge post la ekokupo, la katolikaj martiroj de Gorkum estis murditaj fare de protestantaj akvogeŭzoj kaj lokaj kunlaborantoj.

La Princoflago, ekde la ekokupo de Den Briel la simbolo de la ribelo
La ekokupo de Brielle (*Frans Hogenberg*)

Vidu ankaŭ
----------

* Okdekjara Milito

* Kategorio Ekokupo de Den Briel en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La ***Cabanagem*** (prononco portugallingve [kabaˈnaʒẽȷ̃]; 1835–1840) estis socia ribelo kiu okazis en la tiama provinco Grão-Pará, Brazila Imperio.

Inter la kaŭzoj de tiu ribelo estis la granda malriĉo de la Paraa popolo kaj la politika malgravo al kiu la provinco estis marĝenita post la sendependeco de Brazilo.

La nomo "Cabanagem" (laŭlitere *Kabanaĵo*, t.e. "afero de la kabanoj") referencas al la tipo de kabano uzita de la plej malriĉa popolo loĝanta ĉe la rojoj, ĉefe mestizoj, liberigitaj sklavoj, kaj indiĝenaj popolanoj. La elito de agrikulturistoj de Grão-Pará, kvankam vivantaj multe pli bone, rankoris pro manko de partopreno en la decidfarado fare de la centra registaro, kiu estis dominata de la provincoj de Sudoriento kaj Nordoriento.

Oni ĉirkaŭkalkulas ke el 30 al 40% de la loĝantaro de Grão-Pará, ĉirkaŭkalkulita je 100,000 personoj, mortiĝis. En 1833 la Provinco havis 119,877 loĝantojn, el kiuj 32,751 indianoj kaj 29,977 nigraj sklavoj. Miks-rasaj personoj estis 42,000. La minoritato de blankuloj estis 15,000, ĉirkaŭ duono el ili Portugaloj. La ribelo havis fortan rasan fonon. La majoritato de indianoj, negroj kaj miksuloj, kiuj vivis en profunda malriĉo, luktis kontraŭ la minoritato de blankuloj kiuj dominis la ekonomion kaj kulturon, ne nur en Grão-Pará, sed ankaŭ en la cetero de Brazilo.

Referencoj
----------

1. ↑  Mark Harris, *Rebellion on the Amazon: The Cabanagem, Race, and Popular Culture in the North of Brazil, 1798-1840,* Volume 95 of Cambridge Latin American Studies; Cambridge University Press, 2010. ISBN 0521437237
2. ↑  "A hora da desforra", de Júlio José Chiavenato, Revista História Viva, nº 45, paĝoj 84 al 91.
3. ↑  RIBEIRO, Darcy. O Povo Brasileiro, Companhia de Bolso, fourth reprint, 2008 (2008).

Bibliografio
------------

* Júlio José Chiavenato. Cabanagem, o povo no poder. São Paulo: Brasiliense, 1984.
* Júlio José Chiavenato. As lutas do povo brasileiro. São Paulo: Moderna, 1988.
* Dicionário das batalhas brasileiras, de Hernâni Donato (1996)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Empire of Exceptions: The Making of Modern Brazil
**Derk Wiersum** (naskiĝis la 30-an de aŭgusto 1975 en Amsterdamo, mortis la 18-an de septembro 2019 en Amsterdamo) estis nederlanda advokato.

Kariero
-------

Wiersum studis inter 1995 kaj 2001 nederlandan juron kun specialigo pri kriminala juro ĉe la Regna Universitato de Groningen, kie li estis membro de Vindicat. Li komencis sian karieron ĉe Van Gessel Advocaten. En 2003 li estis ĵurita kiel advokato. Li komencis entreprenon kun Bart Stapert kaj fokusiĝis je gravaj krimoj. Post lia foriro ĉe Blaauw advocaten en Harlemo, kie li laboris ekde 2017, li starigis komence de 2019 propran advokato-oficejon en Amsterdamo.

Wiersum defendis interalie la ĉefatestanton Nabil B. en la tiel nomata Marengo-proceso pro kvin murdoj kaj pluraj provoj murdi, pri kio oni suspektas 16 membrojn de la bando de la fuĝanta drogkrimulo Ridouan Taghi.

Krom tio li estis juĝisto-anstataŭanto ĉe Rechtbank Zeeland-West-Brabant en Breda kaj kasisto de Stichting Rechtshulp Terdoodveroordeelden.

Morto
-----

Wiersum estis mortpafita la 18-an de septembro 2019 surstrate en Amsterdamo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Persona retejo Arkivigite je 2019-09-27 per la retarkivo Wayback Machine

Fontoj
------

1. ↑  Veel rouwadvertenties in kranten voor advocaat Derk Wiersum, NOS.nl, 21 september 2019
2. ↑  Geliquideerde Wiersum was ook rechter in Breda, BN De Stem, 18 september 2019
3. ↑  Derk zag in Nabil iemand die zijn hulp nodig had NRC, 18 september 2019
4. ↑  Wie was de geliquideerde advocaat Derk Wiersum?, nos.nl, 18 september 2019
La rivereto **Dernbach** estas apenaŭ 7,5 km longa, orografie maldekstra respektive nordorienta font-rojo de la Eisbach en la distrikto Südliche Weinstraße (Rejnlando-Palatinato).

### Riveriro

La Dernbach fluas en la suda parto de la meza Palatinata Arbaro. Ĝia fonto troviĝas sur alteco de 364 m ĉe la orienta deklivo de la monto Langentalkopf. De tie ĝi fluas ĉefe en suda direkto. Antaŭ Ramberg al ĝi fluas pluraj malgrandaj rojoj inter ili la de maldekstre respektive de la nordo alfluanta nur malmultajn metrojn longa Waltersbach. En la vilaĝo alfluas interalie la Ramberger Bach de la okcidento kaj la Ohlsbach de oriento. Poste la rojo trafluas la vilaĝon Dernbach. La rojo Dernbach kunfluas norde de la samnoma vilaĝo kun la rivereto Leinbach.

Malsupre de la bieno Vogelstockerhof, sur la teritorio de la urbo Annweiler am Trifels, unuiĝas sur alteco de 174 m kun la de dekstre venanta Eußerbach al la Eisbach, alfluanto de la Rejn-alfluanto  Queich.

La akvokolekta areo de la supra Dernbach limas en la nordoriento al la akvodislimo inter la rivero Queich en la sudo kaj la Speyerbach en la nordo.

### Alfluantoj

* Waltersbach (*maldekstre*), 0,4 km
* Nebelsbach (*Bach vom Drenselberg*) (*maldekstre*), 0,6 km
* Holpertalbach (*maldekstre*), 0,7 km
* Talbach (*maldekstre*), 0,5 km
* Ramberger Bach (*Mutterbach* , *Dorfwiesenbächel*) (*dekstre*), 1,2 km
* Ohlsbach (*maldekstre*), 1,2 km
* Hermersbach (*Bach vom Schwörstein*) (*dekstre*), 1,1 km
* Bach von den Wochenendhäusern (*maldekstre*)
* Leinbach (*maldekstre*), 1,3 km
* Pfalzbach (*dekstre*), 0,7 km
* Sandbach (*maldekstre*), 0,9 km
* Waldbach (*maldekstre*), 0,6 km

Vidindaĵoj
----------

Proksime de la Dernbach situas la ruinoj de jenaj burgoj Meistersel, Neuscharfeneck kaj Ramburg, trans la valo de la Modenbach la ruino de Frankenburg.
**Ĉilento** (itale: *Cilento*, elp. */ĉi'lɛnto/*) estas la suda parto de la regiono Kampanio, en suda Italio. Ĝi situas en la centra kaj la suda parto de la provinco Salerno. Ĝi estas ekde 1991 la kerno de nacia parko, *Parco Nazionale del Cilento, Vallo di Diano e Alburni*. 
Ĝi estas ekde 1997 agnoskita de UNESKO Monda biosfera rezervejo.

Geografio
---------

Ĉilenta bordo
Ĉilento estas montara areo vasta ĉirkaŭ 3000 km², kies suda kaj okcidenta limo estas la Tirena maro. Norde kaj oriente la limo estas plejparte la valoj de la rivero Sele kaj de ĝia alfluanto Tanagro.

Preskaŭ la tuta areo estas el kretacea kalkoŝtono, kun multaj kavernoj. Famaj estas la ĉemaraj kavernoj apud Palinuro inunditaj de la maro kaj viziteblaj nur boate; estas ankaŭ pluraj kavernoj en la interno, ekzemple tiuj apud Pertosa, trairataj de subtera rivero. La rivero Bussento malaperas de la surfaco kaj reaperas nur post 5 km de subtera fluado.

La plej alta monto en Ĉilento estas la monto Cervati, 1899 m. Alia monto menciinda estas Gelbison, 1705 m.

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Ĉilento en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Provinco Salerno
* Kampanio
* Tirena maro
**Gyöngyösoroszi** (djondjoŝorosi) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono **Norda Hungario**, en departemento Heves, en subregiono de Gyöngyös.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 21  km²
* koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 47.8291/19.8922
* Loĝantaro: 1540
* Poŝtkodo: 3211
* Telefonprefikso: 37

Situo
-----

Gyöngyösoroszi situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo, laŭ etfervojo el Gyöngyös, kiu troviĝas 4–7 km-ojn for. Pásztó troviĝas 22, Hatvan 30 km-ojn.

Historio
--------

Gyöngyösoroszi estis loĝata dum la bronzepoko. La unua mencio devenis el 1209 en formo *Huruzi*. La turkoj faris senhoma la vilaĝon. En 1799 inundo okazis. Ĝis 1986 oni minis plumbon kaj zinkon. La loĝantaro okupiĝas precipe pri vinkulturo. Vilaĝservoj estas aŭtonomio de cignoj, lernejo, infanĝardeno, biblioteko, kulturdomo, poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* mezepoka katolika preĝejo omaĝe al Sankta Katerino en la 18-a jarcento tute trakonstruiĝis
* statuoj pri Johano Nepomuka kaj Sankta Triunuo
* baroka ŝtona kruco

Famulo
------

* tie vivis poeto Jozefo Bajza

* Kategorio Gyöngyösoroszi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Erato** (helene Ἐρατώ, latine *Erato*)) estas filino de la plej alta dio Zeŭso kaj diino de memoro Mnemozino. Ŝi estas unu el naŭ muzoj, muzo pri ampoezio kaj amkantoj. Ŝi estis konsiderata malkovrintino de la erota poezio kaj danco kaj inventintino de liro. Antaŭ klasika erao, ŝi estis muzo pri lirika poezio, sed tiun "rangon" ŝi "perdis" favore al Eŭterpo. Oni prezentas ŝin belulino portanta liron, en libera vesto kaj kun krono sur la kapo. Kun Arkaso ŝi havis filon Azanon.

Erato (Florĝardeno de Kroměříž)
Unu el la plej konataj skulptaĵoj de Erato, la roma kopio de la helena originalo, proksimume el la 3-a jarcento a.K. estas en la Vatikana Muzeo.

Εrato - Simon Vouet

Sugestigo
---------

Nomiĝas asteroidon 62 Erato.

Ekteraj ligiloj
---------------

Bildigoj pri Erato  Arkivigite je 2013-11-09 per la retarkivo Wayback Machine

  

* Kategorio Erato en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 101699
* GND: 124538398
* VIAF: 316444024, 39151776820018012560 35392257, 316444024, 39151776820018012560
* SUDOC: 24150662X
* BNF: 15068149n
 |
**Buŝo** kaj **buŝa kavo** estas komenco de digesta sistemo de plimulto de animaloj. Ĝi servas ankaŭ - kun aliaj organoj ekz. lango - por parolo ĉe homo; formigo, eligo de voĉoj, sonoj, krioj (tiuj lastaj ankaŭ ĉe bestoj)io. La buŝon ekstere ornamas la lipo kaj donas ĝian formon la makzeloj.

La bestan grandan buŝon ĉe longkapaj bestoj (hundo, ĉevalo) oni diras muzelo, buŝego. (vidu faŭko). Ĉe hundoj oni devas uzi buŝumon dum promenigo por eviti la mordojn de aliuloj (sed oni uzas tiun esprimon por la nelibera gazeta skribo).

Aliaj esprimoj
--------------

Oni diras ankaŭ buŝo por enira aŭ elira aperturo de io (forno; rivero en la maro faŭko).

Enbuŝaĵo estas transversa stangeto, kiun oni ŝovas en la buŝon de ĉevalo por direkti ĝin per alfiksitaj bridoj.

Postbuŝo estas parto de la buŝo proksima al la faringo.

Plenbuŝo estas kvanto, kiun povas enteni la buŝo.

Rondbuŝuloj estas klaso de vertebruloj (*Cyclostomata*), serpento- aŭ vermo-formaj senmakzelaj fiŝoj.

maldekstra

Vidu ankaŭ
----------

* Anatomio

* Buŝo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Buŝo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Buŝo en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDigesta sistemo de homo |
| --- |
| buŝo kaj buŝkavo • salivaj glandoj • laringo • ezofago • stomako • maldika intesto • pankreato • hepato • dika intesto • rektumo • anuso |

 |
**Erasmus REINHOLD** (22a de Oktobro 1511 - 9a de Februaro 1553) estis germana astronomo kaj matematikisto, konsiderata kiel la plej influa pedagogo pri astronomio de sia generacio.​ Li naskiĝis kaj mortis en Saalfeld, Saksio.

Biografio
---------

Reinhold estis edukita, ĉe Jacob Milich, en la Universitato Marteno Lutero de Halle-Wittenberg, kie li estis elektita unua dekano kaj poste rektoro. En 1536, li estis nomumita profesoro pri supera matematiko fare de Philipp Melanchthon. Kontraste kun la moderna difino, "matematiko" tiam inkludis aplikitan matematikon, speciale astronomion. Ankaŭ lia kolego, Georg Joachim Rheticus, kun kiu li studis en Vitenbergo estis elektita profesoro en 1536.

Reinhold katalogis grandan nombron de steloj. Liaj publikaĵoj pri astronomio inkludas komentariojn en *Theoricae novae planetarum* de Georg von Peuerbach. Reinhold konis la suncentrismajn ideojn de Nikolao Koperniko antaŭ la publikigo de *De revolutionibus*. Tameno, spite la fakton ke li uzis la sistemon suncentrisman kaj la metodojn matematikajn de Koperniko por la kalkulo kaj antaŭdiro de planedaj pozicioj, li malakceptis la suncentrisman kosmologion pro fiziakj kaj teologiaj tialoj.​

La Duko Albreĥto la 1-a de Prusio apogis Reinhold kaj financis la presadon de la *Prutenicae Tabulae* aŭ Prusiaj Tabeloj. Tiuj astronomiaj tabeloj helpis la disvastigon de la kalkulmetodoj de Koperniko en la tuta Imperio, tamen, Gingerich indikis, ke ili montris "elstaran mankon de engaĝiĝo" de la suncentrisma teorio.

En la nepublikigitaj komentarioj de Reinhold pri *De revolutionibus*, li kalkulis la distancon el la Tero al la Suno.

Verkoj
------

* *Prutenicae tabulae coelestium motuum.* Wittenberg 1551, Tübingen 1574, Wittenberg 1584
* *Primus liber tabularum directioum, accedunt canon foecundus ad singular scrupula quadrantis propagates et nova tabula climatum, parallellorum et urbrarum et appendix canonum secundi libri directionum qui in Regimontani opera desiderantur.* Tübingen 1554
* *Theoricae novae planetarum, figures et scholiis auctae.* Wittenberg 1542, Paris 1543, Wittenberg 1580
* *Gründlicher wahrer Bericht vom Feldmessen ...* Erfurt 1574

Notoj
-----

1. ↑   Owen Gingerich: The Role of Erasmus Reinhold and the Prutenic Tables in the Dissemination of the Copernican Theory, 1973, Studia Copernicana, Poland
2. ↑   Owen Gingerich. The Book Nobody Read. New York: Walker & Company, 2004.
3. ↑   Richard Kremer, Book review of On the distances between the sun, moon and earth

* Kategorio Erasmus Reinhold en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 713223
* GND: 11899901X
* LCCN: n85827509
* VIAF: 15570296
* ISNI: 0000 0001 1021 7068
* LIBRIS: 248161
* SUDOC: 08682810X
* BIBSYS: 5087388
* NKC: ola2005284298
* ICCU: BVEV024973
* BNE: XX1085126
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Oranĝbrusta verda kolombo** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Kolomboformaj *Columbiformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Kolombedoj *Columbidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Treron* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***T. bicincta*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Treron bicincta****(Jerdon, 1840) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Oranĝbrusta verda kolombo  |

 |
| v • d • r |

La **Oranĝbrusta verda kolombo** (*Treron bicincta*) estas birdo de la familio de Kolombedoj kiu estas disvastigita loĝanto kaj reproduktanto en tropika suda Azio en Himalajo kaj la montetoj de Barato, Bangladeŝo kaj Srilanko.

Aspekto
-------

La **Oranĝbrusta verda kolombo** estas fortika, mezgranda kolombo, averaĝe 29 cm longa. La vizaĝo, dorso, flugiloj kaj ventro estas **brilverdaj**, kun griza nuko. La flugilplumoj estas nigrecaj kaj la vosto estas griza. La masklo havas **brustan makulon**, bordita supre de viola koloro kaj malsupre pri flaveca bordo. La ino havas flavecverdajn subajn partojn.

Kutimoj
-------

La **Oranĝbrusta verda kolombo** kutime estas sola aŭ en etaj grupoj. Ili manĝas semojn kaj fruktojn de ampleksa vario de vegetaloj. Tiu estas specio de arbaroj kaj similaj medioj. Ĝi konstruas neston el bastonetoj kaj branĉetoj en arbo, kie la ino demetas du blankajn ovojn. La flugo estas rapida kaj rekta, kun la regula flugilfrapado kaj eventuala vipado, kio estas karaktera de kolomboj ĝenerale.

Subspecioj
----------

* *Treron bicincta bicinctus*
* *Treron bicincta domvilii*
* *Treron bicincta javanus*
* *Treron bicincta leggei*

Referencoj
----------

* Grimmett, Inskipp kaj Inskipp; *Birds of India*. ISBN 0-691-04910-6
En 1713, la reĝo de Hispanio Filipo la 5-a aprobis la *Ley Sálica* aŭ Salfrankan leĝon, laŭ kiu la virinoj povus heredi la tronon nur se ne estis viraj heredantoj en la ĉefa linio (filoj) aŭ flanka (fratoj kaj nevoj). De ĉi tiu formo, ĝi pretendis eviti ke la Habsburgoj rekuperu la tronon tra linioj dinastia inaj. 

Unu jarcenton poste, en marto de 1830, Ferdinando la 7-a de Hispanio havis problemon: li ne havis virajn filojn, nur du filinojn, Izabela (poste konita kiel Izabela la 2-a de Hispanio) kaj Luisa Fernanda de Burbono. La patro de Ferdinando la 7-a, Karolo la 4-a de Hispanio, estis farinta timeman provon forigi la Salfrankan leĝon, kaj Ferdinando decidis efektivigi ĝin proklamante la **Pragmatan Sankcion**, por ke lia plej aĝa filino povu heredi la tronon kaj esti proklamita reĝino post sia morto, sekvante la hispanan tradicion. 

Ĉi tio malutilis al lia frato, Karlo Maria Isidro de Burbono (leĝa heredanto de la krono laŭ la Salfranka leĝo), tiel ke liaj partianoj (inter ili, la ministro Calomarde) premis Ferdinandon la 7-an por ke li ŝanĝu kriterion kaj aboliciu la *Pragmatan Sankcion de 1830*. Tamen, Ferdinando, post suferi gravan atakon de podagro, plutenis sian sintenon kaj kiam li mortis la 29-a de septembro de 1833, Izabela estis proklamita reĝino; sed pro ŝia aĝominoritato, la reĝlando restis sub la regado de ŝia patrino, Maria Cristina de Borbón-Dos Sicilias.

Vidu ankaŭ
----------

* Salfranka leĝo
* Absolutisma restaŭrado en Hispanio
* Unua Karlisma Milito

Eksteraj ligiloj
----------------

* Pragmata Sankcio de 1830 en Vikifontaro (Universala biblioteko)
La **Hospitalo de la Reĝo** estis bonfara asistejo por pilgrimantoj kaj preterpasantoj situinta ĉe la Jakoba vojo trapasante la urbon Burgoso; ĝi estas parto de la Nacia Heredaĵo, kune kun El Parral.

Ĝi estis fondita en 1195 de reĝo Alfonso la 8-a de Kastilio kaj de sia edzino Eleonora de Anglio, kiel centro por la akcepto de pilgrimantoj, dependa de la monaĥejo de Las Huelgas. Apud ĝia enirejo, la Pordo de Romeros staras sur la ermitejo. de Sankta Amaro kaj la tombejo, kie estis enterigitaj la pilgrimantoj mortintaj. En 1234, La hospitalo de Valdefuentes kaj ĝiaj regaĵoj estis integritaj en la Hospitalon de la Reĝo. Dum la Enlanda Milito ĝi estis uzita de la naciisma flanko kiel hospitalo por marokaj trupoj. Islamanoj faris kelkajn transformojn, inkluzive la konstruadon de moskeo en la korto de la Hospitalo kiu fine de la 1940-aj jaroj estis en ruinoj kaj el kiuj restaĵoj ne konserviĝis kiam en la 1980-aj jaroj la konstruaĵo estis rekuperita por universitata uzado.

* Kategorio Hospitalo de la Reĝo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 642328
* GND: 4211413-5
* LCCN: n86120459
* VIAF: 137292227
* SUDOC: 03018116X
* BNF: 121649996
 |
***Eight Is Enough*** (ankaŭ kiel *eight is enough*, **ok sufiĉas**) estas usona komedi-drama televidserio kiu estis elsendita de la kanalaro ABC el la 15a de marto, 1977, ĝis la 23a de majo, 1981. La programo estis planita por montri la vivon de ĵurnalisto Thomas Braden, real-viva patro kun ok gefiloj, kiu verkis libron samtitolan. 

La agado de la serio okazas al familio de Sakramento (Kalifornio) kiu havas ok gefilojn (el plej aĝa al la plej juna: David, Mary, Joanie, Susan, Nancy, Elizabeth, Tommy, kaj Nicholas). La patro, Tom Bradford (Dick Van Patten), estis ĵurnalisto de la fikcia *Sacramento Register*. Lia edzino Joan (Diana Hyland) estis dommastrino kiu zorgas la gefilojn. Bedaŭrinde, Hyland ricevis diagnozon de mama kancero kaj suferis la malsanon kiu rapide damaĝegis ŝian sanon dum la filmado, kaj tiel ŝi aperis nur en kvar epizodoj antaŭ tute malsaniĝi. Ŝi mortis la 27an de marto, 1977, kaj ankaŭ la morto de ŝia rolulo estis verkita en la serio.

La dua sezono ekis aŭtune de 1977 kun Tom kiel vidvo. Li finfine renkontiĝas kaj enamiĝas al Sandra Sue "Abby" Abbott (Betty Buckley), ankaŭ vidvina lerneja instruistino kiu venas hejmen por helpi Tommy kiam li rompas sian kruron futbalmatĉe.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 639791
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Oranĝabeka najtingalturdo** |
| --- |
|  |
| Oranĝabeka najtingalturdoOranĝabeka najtingalturdo |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Paseroformaj *Passeriformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Turdedoj *Turdidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Catharus* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***C. aurantiirostris'*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Catharus aurantiirostris****(Hartlaub, 1850) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|  |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Oranĝabeka najtingalturdo  |

 |
| v • d • r |

La **Oranĝabeka najtingalturdo** (***Catharus aurantiirostris***) estas specio de birdo de la familio de Turdedoj. Ĝi troviĝas en Centrameriko kaj plej norda Sudameriko nome en Kolombio, Kostariko, Salvadoro, Gvatemalo, Honduro, Meksiko, Nikaragvo, Panamo, Trinidado kaj Tobago, kaj Venezuelo.

Ties natura vivejo estas ampleksa gamo de diversaj arbaroj nome subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj, subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj, subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montarbaroj, kaj tre degraditaj iamaj arbaroj.

Kiel plej parto de turdoj estas **bruneca birdo**, kun elstara karaktero nome la **flavoranĝa beko** kio nomigas tiun neotropisan specion kaj en Esperanto kaj en la latina scienca nomo kie *aurantiirostris* signifas pli malpli "kun oreca buŝo aŭ beko".

Vidu ankaŭ
----------

* Sekaj arbaroj de Trinidado kaj Tobago

Referencoj
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Birdoj |

* BirdLife International 2004. Catharus aurantiirostris[*rompita ligilo*]. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Elŝutita la 25an de julio 2007.
Koordinatoj: 52° 07′ 00″ N 26° 06′ 00″ O﻿ / ﻿52.11667 °N, 26.10000 °O﻿ / 52.11667; 26.10000 (mapo)

**Pinsko** (**Пі́нск**), ruse *Пинск*, pole *Pińsk*) estas grandurbo en Belorusio, en regiono Polesio.

Geografio
---------

Pinsko etendiĝas sur ebenaĵo ĉe kunfluejo de 2 riveroj, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Varsovio-Homel. Brest troviĝas 178 km.

Historio
--------

La unua mencio okazis en 1097 en formo *"Pinesk"*. La loknomo estas derivita de la rivero Pina. Baldaŭe ĝi estis sidloko de princlando. En 1239 la tataroj detruis la urbeton. En 1320 oni integrigis la lokon al Granda Duklando de Litovio, en 1521 same al Pollando. En 1581 Pinsko ricevis specialajn urbajn rajtojn, kiel sidloko de provinco. De 1633 la urbo havis specialan mezlernejon. En 1640 la kozakoj bruldetruis la urbon, multe da poloj kaj judoj mortis. Ok jarojn poste la rusoj (kaj en 1706 ankaŭ la svedoj) denove bruldetruis la urbon. En 1793 Rusio akiris la urbon. Dum la 1-a mondmilito la germanoj okupis ĝin en 1915, sed la nova Pollando akiris ĝin en 1920. En 1921 incendio okazis. En 1939 Sovetunio okupis la urbon, en 1941 la germanoj havis jam la urbon kaj ili murdis la judojn.

Famuloj ligitaj kun la urbo
---------------------------

* Ryszard Kapuściński, pola verkisto, ĵurnalisto kaj vojaĝisto
* Golda Meir, ĉefministrino de Israelo
* Jan Piwnik, pola partizana komandanto

Vidindaĵoj
----------

* klasikisma kastelo de 1790
* novromanika katedralo
* baroka benediktana preĝejo de 1786
* baroka preĝejo de 1782
* muzeo de 1926
* franciskana monaĥejo de 1396
* sinagogo de 1900
* kampanilo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala urbopaĝo Arkivigite je 2006-02-19 per la retarkivo Wayback Machine

Fontoj
------

* Angla kaj hungara Vikipedioj