recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Universitato Fudan** (en mandarene :**复旦大学**) estas publika esploruniversitato, situanta en Ŝanhajo en Ĉinio, kiu estis establita en 1905. Ĉi tiu universitato estas konsiderata kiel unu el la plej prestiĝaj en la lando (kun emfazo de medicinaj kaj Homa scienco) kun striktaj akceptokondiĉoj. Universitato Fudan havis profundan efikon al ĉina socio tra la jaroj kun multaj diplomiĝintoj integriĝantaj en la centrojn de potenco kaj kulturo en la lando. Kelkaj el la konataj diplomiĝintoj de la institucio inkluzivas Guo Guangchang kaj Hong Ying.

Universitato Fudan estas membro de multaj akademiaj organizoj inkluzive de la Asocio de la Universitatoj de la Pacifika Bordo, la C9-ligo, Universitatas 21 kaj la Asocio de Esploraj Universitatoj en Orienta Azio .

Organize, Universitato Fudan konsistas el 17 lernejoj konsistantaj el 69 sekcioj kaj 77 esplorinstitutoj. La medicinaj studoj inkluzivas kunlaboron kun ĉirkaŭ 17 hospitaloj. La loka biblioteko estis establita en 1922 kaj ĝia suma areo estas proksimume 29,000 kvadrataj metroj. Ĝis la fino de 2004, la kolekto de la biblioteko konsistis el pli ol 4.45 milionoj da eroj inkluzive de artikoloj, libroj, periodaĵoj, gazetoj kaj registradoj.

La universitato havas multajn akademiajn kunlaborojn, kiuj inkluzivas studentajn interŝanĝojn kun ĉirkaŭ 200 institucioj en ĉirkaŭ 30 landoj. Inter la institucioj kiuj kunlaboras kun Universitato Fudan estas Universitato Yale, Vaŝingtona Universitato en Sankta Luiso, Universitato Kolumbio, Universitato de Kalifornio: Universitato de Kalifornio ĉe Santa Barbara, Universitato de Kalifornio ĉe Los-Anĝeleso, Universitato de Kalifornio ĉe Berkeley, Universitato Bocconi, Universitato de Roĉestro, Universitato de Kalifornio ĉe Irvine, Universitato de Kalifornio ĉe San-Diego, Universitato de Sidnejo, Universitato de Toronto, Universitato de Tokio, Universitato George Washington, Universitato de Adelajdo Beloit College, Nacia Universitato de Singapuro, London School of Economics, Universitato Georgetown, King's College Londono, Instituto pri Politikaj Studoj de Parizo, IE Business School, Universitato Harvard kaj Universitato de Manĉestro.

Rangigo
-------

* Ŝanhaja rangotabelo : 101-150 (2017)
* Times Supera Eduko : 109 lokoj (2019)
* QS-rangotabelo por universitatoj: 34 (2020)

Referencoj
----------

1. ↑   Fudan University | Universitas 21. Alirita 2022-04-23.
2. ↑   AEARU: The Association of East Asian Research Universities (en-US). Alirita 2022-04-23.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo
* 3D mapo
* Internacia Metropolo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 828139
* GND: 253225-6
* LCCN: n80132216
* VIAF: 137009333
* ISNI: 0000 0001 2290 9088, 0000 0001 0125 2443
* SUDOC: 031767702
* BNF: 12292178b
* NLA: 36602126
* NDL: 00706095
 |
**Tlilapan** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Tlilapan. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 185.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 4536 loĝantojn. El tiuj estis 2240 viroj kaj 2296 virinoj. La komunumo havas surfacon de 23.9 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 18 gradoj kaj 48 minutoj norda latitudo kaj 97 gradoj kaj 2 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 1160 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 3172 personoj. En la jaro 2000 temis pri 3955, do temis pri kresko / malkresko je 4.51 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 3409 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 1619 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al  % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Ussac** estas franca komunumo lokita en la departemento Corrèze kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 3 566 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2007.

Geografio
---------

Ussac etendiĝas sur 24,63 km², kaj havis 3 566 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 145 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Corrèze, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La komunumo troviĝas en la geografia baseno de Brive-la-Gaillarde, en la sudokcidenta parto de la departemento.

Historio
--------

La departemento Corrèze estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. Ussac antaŭe apartenis al la reĝa provinco Limoĝio.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Gilbert Rouhaud, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Ussac apartenas al la kantono de Malemort-sur-Corrèze, kies ĉefurbo estas Malemort-sur-Corrèze. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Brive-la-Gaillarde, unu el la tri arondismentoj de la departemento Corrèze.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Corrèze
* Kantono de Lubersac

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de Ussac
**Turia** estas rivero en la ibera duoninsulo, kiu estas lokita oriente. Naskiĝas en "La Muela de S. Juan" (Muelilo de Sankta Johano) en la hispana provinco Teruelo. Ĝi ricevas la nomon Guadalaviar en sia unua parto de la vojo al maro, ĝis la kunfluejo kun la rivero Alfambra en la urbo Teruelo. La Turia enfluas en la urbo Valencio post trairi 280 Km al la Mediteraneo.

La rivero prenas sian nomon de la antikva ibera urbo Tiris, kiu estis proksima al la enfluejo.

Topografio de la rivero
-----------------------

La Turia estas tipa rivero mediteranea, kun grandaj diferencoj de flukvanto inter la diversaj sezonoj. Ĝi ricevas la akvon precipe el torentoj, kiujn produktas la printempa malglaciiĝo, kaj el la fortaj ŝtormoj, kiuj falas sur la rivera fluejo.

Laŭ ĝiaj karakteroj, oni eblas diferencigi plurajn partojn aŭ zonojn:

* Ekde ĝia elfluo ĝis la Provinco Valencio
* Trairo tra la regionetoj de la Alta Turia
* Valencia legomĝardeno
* Enfluejo

Alfluantoj
----------

* Alfambra


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 199655
* LCCN: sh85138770
* VIAF: 316429374
 |
La **Turisma tramvojo de Deûle-valo** (france *Tramway touristique de la vallée de la Deûle*) estas tramvojo kun metra ŝpuro kiu veturas de Marquette-lez-Lille ĝis Wambrechies en departemento Nord de Francio. Ĝi estas ekspluatata de AMITRAM (Asocio de Muzeo Internacia de Transportoj Metropolaj).

Priskribo
---------

La metra vojo situas laŭlonge de kanalo de Deûle kaj komenciĝas ĉe "Pont Mabille" en Marquette, direkte al Wambrechies.

Post irado laŭlonge de strato Deûle ĉirkaŭ 500 metrojn longe la linio trapasas inter la kanalo kaj la tramdeponejo "Deûle". En tiu deponejo estas remizitaj kvar veturantaj tramoj kaj dizela traktoro kiu utilas por la prizorgo de la reto. La vojo poste laŭiras la haŭl-vojon borde de Deûle. En la punkto de periferia ponto troviĝas preterpasejo ebliganta al tramoj preterpasi.

Post kelkcent metroj la linio eniras en Wambrechies en punkto de "S de vojeto de Casino". Ĝi laŭiras la vilaĝeton de la Bouverie, kaj la relo "Vignole" estas anstataŭita de relo "Broca" en la ŝoseo. La vojo poste transiras la straton Pont-levis per samnivela pasejo kaj alvenas al "Vent de Bise", kie troviĝas haltejo. La vojo iras poste al la farmo Saint Chrysole, antaŭe nomita "Ghestem". Tiu 800 metrojn longa plilongigo de la linio, malfermita en 2003, enhavas trian trapasejon kaj apudiras modernajn loĝejojn. La linio finiĝas en la zono de ebenaĵo, pasante apud fiŝkapta akvejo kaj formante grandan kurbon alirantan al farmo Saint Chrysole ekipita de du-traka centra kajo.

Tute renovigita, Farmo Saint Chrysole enhavas salonojn por restoracio kaj akceptejo.

Veturanta materialo
-------------------

| Numero | Tipo | Deveno | Jaro | Longo | Larĝo | Lokoj |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 74 | Motorvagono kun radaksoj | Tramvojo de Neŭŝatelo | inter 1921 kaj 1928 | 9,20 m | 2 m | 55 lokoj (20 sid. 35 star.) |
| 420 | Motorvagono kun boĝioj | ELRT | 1910 | 12,225 m | 2,10 m | 101 lokoj (28 sid. 73 star.) |
| 432 | Motorvagono kun boĝioj | ELRT | 1920 | 12,225 m | 2,10 m | 101 lokoj (28 sid. 73 star.) |

Vidu ankaŭ
----------

* Tramo
* Tramvojo
* Tramtransporto
* Listo de urboj kun tramtransporto
* Tramtransporto en Lillo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Turisma tramvojo de Deûle-valo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de AMITRAM
* Farmo Saint Chrysole
* Kampadejo Deûle Insolite[*rompita ligilo*]

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Tramway touristique de la vallée de la Deûle en la franca Vikipedio.* 


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Tramtransporto |
**Tobar** [toBAR] estas loĝloko kaj municipo en la okcidento de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la oriento de la komarko *Odra-Pisuerga*.

Geografio
---------

La placo.
La preĝejo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 11,956 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 22 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono. 

Ĝi distas 32 km de Burgoso, provinca ĉefurbo, kaj limas kun Pedrosa del Páramo, Manciles, Susinos del Páramo, Las Hormazas, Castromorca kaj Olmos de la Picaza.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento. 

Tobar formis parton de la *partido de Castrojeriz* en la kategorio de izolaj loĝlokoj, unu el dek kvar kiuj formis la komunumon *Intendencia de Burgos*. La Duko de Infantado, tiam Pedro Alcántara de Toledo y Silva (1729-1790) nomumis ordinaran urbestron.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. 

Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo de Sankta Maria.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 775041
 |
Tobruk nokte
Karto de Libio
La Batalo de Ghazala en majo de 1942 en apudaĵo de Tobruk
**Tobruk** estas havenurbo en nordorienta Libio, ĉe marbordo de la Mediteraneo, sola natura haveno de Libio. Ĝi havas loĝantaron de 121.000 loĝantojn (2005).

Sur nuna loko de Tobruko estis en la antikvo la greka kolonia urbo Antipurgos,kiu estis poste limurbo de la romianoj ĉe Kurenaika. Ĝi estis dum jarcentoj grava kontrolpunkto de la karavanvojo apudmara.

La urbo estis plej grava bazo de Italio inter 1911 kaj 1942 por la afrikaj maraj kaj aeraj militaj agadoj. Tiam la urbo havis 2.000 loĝantojn kaj profundan havenon, fortikaĵon. Dum la Dua mondmilito tie okazis gravaj bataloj, la urbon posedis ekde januaro de 1941 la britoj kaj kaptiĝis 25 000 italoj (Sieĝo de Tobruko). La germanoj okupis ĝin en junio de 1942 kaptinte 35 000 soldatojn, kaj multajn armilojn. La aliancanoj reokupis ĝin la 13-an de novembro 1942 (Batalo de Alamejno).

Post la mondmilito, la urbo estis rekonstruita kaj estis ŝatata ripozloko de libia reĝo Idris.

Oni konstruis tie en la 1960-aj jaroj cisternŝipan terminalon por nafto. Tie funkcias ankaŭ naftorafinejo.

Tra la urbo kondukas la marborda ĉefa aŭtovojo de Libio al Egiptio.

* Kategorio Tobruk en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 254383
* GND: 4060288-6
* LCCN: n2002021646
* VIAF: 133885887
* SUDOC: 101828209
* BNF: 15035535q
* NKC: ge681369
 |
Logoo
La **Universitato de Buckingham** (angle ***University of Buckingham***, akronime **UB**) estas privata senprofita privata universitato en Buckingham, Buckinghamshire, Anglio kaj la plej malnova el la ses privataj universitatoj en la lando. 

La universitato estis fondita kiel la **University College at Buckingham** (**UCB**) en 1973, kaj komencis akcepti studentojn en 1976. Ĝi ricevis reĝan ĉarton donantan al ĝi universitatan statuson en 1983, tiel iĝante la unua privata universitato estanta establita en Britio ekde 1919. La universitataj fakultatoj ofertas studprogramojn al bakalaŭroj, magistroj kaj PhD-gradoj.

La studplano ne sekvas la kutiman britan ŝablonon. Ĝi estas dujara kurso dividita en kvar semestrojn, kun akademia jaro daŭranta de januaro ĝis decembro. La plej gravaj temoj estas juro, kontado kaj komercaj studoj. Biologio antaŭe estis instruita, sed tiu fakultato estis fermita.

La plej multaj el la studentoj estas eksterlandaj, precipe de Malajzio, Pakistano kaj Niĝerio. La altaj instrukotizoj signifis, ke malmultaj anglaj studentoj elektis studi tie.

La agadoj de la universitato estas financitaj tute per la instrukotizoj de la studentoj aŭ per donacoj kaj ĝi ne ricevas rektan financadon de la ŝtato. La universitato havas oficialan statuson kiel senprofita bonfara institucio dediĉita al la celoj de esplorado kaj edukado.

Aktuale en 2021, 3 430 studentoj studas en la universitato .

La universitato estis proksime rilata al Margaret Thatcher, kiu kiel ministro de eduko administris la establadon de la universitata kolegio en 1973, kaj kiel ĉefministro ŝi estis instrumenta en ĝia transformo en universitaton en 1983. Kiam Thatcher retiriĝis de politiko en 1992, ŝi estis nomumita la duan kancelieron, pozicion kiun ŝi tenis ĝis 1998.

Organizo
--------

La universitato konsistas el kvin fakultatoj aŭ lernejoj:

* jurstudo
* fakultato de sociaj sciencoj
* kolegio pri komerco
* scienca fakultato
* lernejo de medicino

Rangigoj
--------

La Universitato de Buckingham estis vicigita 69 el 126 UK-universitatoj en la 2016 listo de la Complete University Guide. 

La Universitato de Buckingham ne estis trovebla inter la 500 plej bonaj universitatoj en la mondo en la Times Higher Education World University Rankings 2014-2015 , en la QS World University Rankings por 2014  aŭ en la Akademia Rangotabelo de Mondo Universitatoj (la Ŝanhaja rangotabelo) por 2014 .

Referencoj
----------

1. ↑  Where do HE students study?, retejo HESA, la 31an de januaro 2023
2. ↑  University League Table 2016 - Complete University Guide
3. ↑  World University Rankings 2014-15 - THE World University Rankings
4. ↑  QS World University Rankings® 2014/15 - QS Top Universities
5. ↑  Academic Ranking of World Universities 2014 Arkivigite je 2015-01-19 per la retarkivo Wayback Machine (el Retarkivo 20150119210953) - Academic Ranking of World Universities

Eksteraj ligiloj
----------------

* Universitato de Buckingham retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 834541
* GND: 5112128-1
* LCCN: n85188181
* VIAF: 139622877
* ISNI: 0000 0000 9479 0090
 |
La **Turkoj en Bulgario**, do civitanoj de Bulgario kiuj konsideras sin etne turkaj kaj denaske parolas la turkan, laŭ la stato de la jaro 2001 konsistigas 9.4% el la tuta loĝantaro de Bulgario. La turkoj en Bulgario estas posteuloj de la fruaj tjurkaj setlantoj kiuj venis el Anatolio al la regiono okcidente de la Nigra Maro, sekve de la konkero de tiu teritorio pere de la Otomana Imperio en la 14-a kaj frua 15-a jarcentoj. Aldone iom da kristanaj bulgaroj konvertiĝis al Islamo dum la rego de la Otomana Imperio kaj sekve ankaŭ konsideriĝis "turkoj de Bulgario". 

Ekde la jaro 1990, aparte la politika partio Movado por Rajtoj kaj Liberoj (bulgare Движение за права и свободи, *Dvizhenie za prava i svobodi*, turke Hak ve Özgürlükler Hareketi) reprezentas la interesojn de tiu etna malplimulto. Krom Ahmed Dogan, gvidanto de tiu partio, inter aliaj turklingvaj bulgaroj menciindas ekzemple la bulgara turkdevena kantistino Yıldız İbrahimova. 

La mapo dekstre montras, en kiuj partoj de Bulgario turklingvanoj aparte multas.

Nombroj
-------

Internacie, oni taksas la nombron de turkdevenaj bulgaroj jene:

* **746 664** (en Bulgario)

* **326,000 - 480,817** (en Turkio)

* **10 000 - 30 000** (en Nederlando)

* **2 000 - 10 000** (en la turke dominita norda parto de Kipro)

* **2 620** (en Gent, Belgio)

Jen iuj arkitekturaj spuroj de la turkdevenaj bulgaroj
------------------------------------------------------

* moskeo Banja Baŝi en Sofiomoskeo Banja Baŝi en Sofio
* moskeo Tombul en Ŝumenmoskeo Tombul en Ŝumen
* moskeo Cuma en Plovdivmoskeo Cuma en Plovdiv
* historia urbocentro de Plovdivhistoria urbocentro de Plovdiv

Notoj
-----

1. ↑  etnoj de Bulgario laŭ la censo de 2001 (bulgare)
2. ↑   Granda Nacia Asembleo de Turkio, Sesio 122, 30-a de junio 2005 , 1-a sesio 11:00.. Arkivita el la originalo je 2019-05-16. Alirita 2010-05-12.
3. ↑  Raporto pri migradoj mediteraneaj 2008-2009, oktobro 2009 (france, formato PDF)
4. ↑   "turkdevenaj bulgaroj la plej rapide kreskanta grupo de enmigrintoj en Nederlando", anglalingve. Arkivita el la originalo je 2016-08-10. Alirita 2010-05-12.
5. ↑   "Nieuwe Turk is Bulgaar", nederlandlingve. Arkivita el la originalo je 2012-11-05. Alirita 2010-05-12.
6. ↑  Хиляди български турци не успяха да дадат своя вот в Кипър[*rompita ligilo*]
7. ↑  10 000 наши сънародници в "несъществуващата страна" Arkivigite je 2010-12-13 per la retarkivo Wayback Machine.
8. ↑  retejo sln.be, januaro 2009[*rompita ligilo*]
Teamo de **Trinidadaj kaj Tobagaj sportistoj** unue en 1948 partoprenis **olimpikon** - ekde tiam oficiala teamo de la insularo partoprenas la somerajn olimpikojn, kaj ne maltrafis eventon ekde tiam, krom en 1960, kiam la sportistoj unufoje partoprenis en teamo de la mallongviva Federacio de Karibaj Insuloj. En vintraj olimpikoj estis malgrandaj teamoj de po 2 aŭ tri trinidadaj kaj tobagaj partoprenantoj nur en 1994 ĝis 2002 kaj denove en 2022, kiuj ĝis nun ne atingis olimpikan medalon. 

la 4x100-metra stafeta skipo kiu kontribuis arĝentan medalon en la Somera Olimpiko 2012
Tamen en la someraj olimpikoj la teamoj ne estas sensukcesaj: ĝis inkluzive la olimpiko de 2020, pro la kronvirusa pandemio prokrastita el somero 2021, la teamo sume atingis  3 orajn,  5 arĝentajn kaj  11 bronzajn medalojn. Fine ĝi havis la **76**-an rangon inter ĉiuj partoprenintaj teamoj.

La Olimpika Komitato de Trinidado kaj Tobago kunordigas la teamojn - la organizaĵo estis kreita en 1946 kaj rekonita de la Internacia Olimpika Komitato en 1947. 

centra

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Trinidado kaj Tobago en la Olimpikoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo (angle)

Vidu ankaŭ
----------

* Suma medaltabelo de ĉiuj olimpikoj
Sidejo.
**Toho Co. Ltd.** estas japana kompanio por kino, scenejproduktado kaj distribuado.

Priskribo
---------

Ĝi havas sian sidejon en Ĉijoda, Tokio, kaj estas unu el la kernaj kompanioj de la Grupo Hankju Hanŝin Toho. Ekster Japanio, ĝi estas plej bone konata kiel produktoro kaj distribuanto de multaj *kaiju* kaj *tokusacu* filmoj, la franĉizo de la *tokusacu* superheroo de televido Ĉouseiŝin, la filmoj de Akira Kurosawa, kaj la animeaj filmoj de Studio Ghibli, TMS Entertainment kaj OLM, Inc. Ankaŭ aliaj famaj reĝisoroj, kiel Yasujirō Ozu, Mizoguchi Kenji, Masaki Kobayashi, kaj Mikio Naruse, reĝisoris filmojn por Toho.

La plej fama kreitaĵo de Toho estas Godzilo, kiu aperis en 32 el la filmoj de la kompanio. Godzilo, Rodan, Mosro, Kingu Gidora kaj Mekagojira estas priskribita kiel la Kvin Granduloj de Toho pro la nombraj aperoj de tiuj monstroj en la tri epokoj de la franĉizo, same kiel en derivaĵoj. Toho partprenis ankaŭ en la produktado de nombrajn animetitoloj. Ties subfilioj estas Toho-Towa Company, Limited (ekskluziva distribuanto en Japanio de Universal Pictures tra *NBC Universal Entertainment Japan and Paramount Pictures*), Toho Pictures Incorporated, Toho International Company Limited, Toho E. B. Company Limited, kaj Toho Music Corporation & Toho Costume Company Limited. Tiu kompanio estas la plej granda kunposedanto (7.96%) de Fuji Media Holdings Inc.

Toho estas unu el la kvar membroj de la Asocio de Filmoproduktoroj de Japanio, kaj estas la plej granda el la kvar grandaj kinstudioj de Japanio.

Vidu ankaŭ
----------

* Ŝintoho

Notoj
-----

1. ↑   東宝株式会社, Tōhō kabushiki gaisha

Bibliografio
------------

* *Mushroom Clouds and Mushroom Men: The Fantastic Cinema of Ishiro Honda*, Peter H. Brothers (AuthorHouse, 2009).
* *The Toho Studios Story: A History and Complete Filmography*, Stuart Galbraith IV (Scarecrow Press, 2008)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Toho en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
* Oficiala YouTube kanalo de Toho.
* Toho Pictures Oficiala retejo
* TOHO-TOWA Company, Limited Oficiala retejo
* TOWA PICTURES Company, Ltd. Oficiala retejo
* Toho Company en IMDb


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 718339
* LCCN: n81128401
* VIAF: 142022351
* ISNI: 0000 0001 2172 1948
* SUDOC: 148537502
* BNF: 13884258f
* NLA: 35930221
* NDL: 00305364
 |
**Trinkomali,**  laŭ sinhala lingvo *ත්රිකුණාමළය*, laŭ tamila lingvo *திருகோணமலை,* angle **Trincomalee** estas urbego, universitata urbo kaj signifa havenurbo en Orienta Provinco (Srilanko), en la samnoma distrikto. La haveno estas unu el la plej profundaj havenoj en la mondo, spite tion la haveno nun estas malgrava.

Mapo pri Srilanko, kie estas videbla Trinkomali (laŭ la angla nomo) laŭ la orienta marbordo

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 7,5 km²
* Supermara alteco: 8 m
* Loĝantaro: 115,443 (en 2007) )
* Horzono: UTC + 5:30
* Telefonkodo:
* Poŝtkodoj:
* 8° 34′ 00″ N 81° 14′ 00″ O﻿ / ﻿8.56667 °N, 81.23333 °O﻿ / 8.56667; 81.23333 (mapo)

Katolika preĝejo en Trinkomali
Preĝejo en Trinkomali

Geografio
---------

Trinkomali situas en la norda parto de la lando laŭ la marbordo. Batticaloa troviĝas 108, Kalmunai 143, Kandi (Srilanko) 156, Ĉavakaĉeri 169, Point Pedro 177, Ĝafna 183, Negombo 216, Sri Jayawardenapura Kotte 236, Kolombo (urbo) 237, Moratuva 249 kilometrojn.

Historio
--------

Historio de Trinkomali komenciĝis antaŭ jarmiloj. Ĝi estas unu el la plej maljunaj urboj en Azio, ĝi funkciis kiel grava mara havenurbo en la internacia komerchistorio. La antikva nomo estis *Gokanna*. Por la hinduoj la urbo havis sanktan statuson. En la praa mondo ĝi sinsekve estis la ĉefurbo de orientaj regnoj en la insulo. La unuaj eŭropanoj estis la portugaloj en la 17-a jarcento, ili detruis templojn por profiti la ŝtonojn, kiuj estis uzitaj por fortikaĵo. Alvenis danoj en 1620, baldaŭ la nederlandanoj, la francoj, fine britoj ekde 1795. Brita Cejlono formiĝis en 1815 ĝis la sendependiĝo en 1948. Dum la 2-a mondmilito en 1942 la japanoj bombardis Trinkomali-n. En decembro de 2004 granda cunamo trafis la havenon.

Trafiko
-------

La maro en Trinkomali
Fortikaĵmuro kaj marbordo en Trinkomali
3 ĉefŝoseoj kuras al Trinkomali, krome estas vojo laŭ la norda marbordo. La haveno estas la kvina plej granda natura haveno en la mondo. En 2015 Barato kaj Srilanko konsentis krei grandan naftodeponejon. Trinkomali havas ankaŭ armean flughavenon kaj fervojan finstacion.

Eduko
-----

En Trinkomali kampuso de universitato en Batticaloa funkcias, krome estas mararmea kaj aerarmea akademio (establita en 1967, havanta universitatrangon ekde 2001).

Klimato
-------

La klimato de Trinkomali estas tropika kun 2 sezonoj. La seka sezono daŭras de marto ĝis julio, la ceteraj monatoj apartenas al la pluva sezono. Jare pluvas 1569 mm, en ĉiuj monatoj pluvas.

Vidindaĵoj
----------

* kristanaj preĝejoj
* hinduaj temploj
* Templo de la Mil Kolumnoj (hindua templo el la 7-a jarcento ekster la urbo)
* fortikaĵo
* plaĝoj
* 7 varmaj fontoj apud la urbego

Fontoj
------

* WikiTrans
* mapo, distancoj[*rompita ligilo*]
* angle
**Uusikaupunki** (sveda nomo *Nystad*; ambaŭ nomoj signifas *novurbo*), estas urbo kaj komunumo de Finnlando, ĉe la sudokcidenta marbordo, en la provinco Origina Finnlando (finne *Varsinais-Suomi*, svede *Egentliga Finland*). Ĝis 2009 ĝi ankaŭ apartenis al la ĝistiama gubernio Okcidenta Finnlando.

En la urbo loĝas proksimume 16 200 personoj (2005). Ĝi havas areon de 502 km2 (nur tersurfaco enkalkulita).

Kampara komunumo de Uusikaupunki estis ligita al Uusikaupunki en 1969, Lokalahti en 1981 kaj Kalanti en 1993. 

La urbo estis fondita la 19-an de aprilo 1617 de reĝo Gustavo la 2-a Adolfo de Svedio. En 1721 estis subskribita tie la Pactraktato de Nystad, kiu finis la Grandan Nordan Militon inter Svedio kaj Rusio kaj grave kontribuis al la kresko de Rusio kiel grandpotenco en Eŭropo.

La plej grava industria kompanio en la urbo estas Valmet Automotive, sendependa aŭtofabriko, kiu kontrakte produktas aŭtojn por aliaj kompanioj. Ekde sia fondo en 1968 ĝis la mezo de 2008, ĝi produktis ĉ. 1.1 milionojn da aŭtoj de la markoj Saab, Chrysler-Talbot, Opel, Samara kaj Porsche. La nuna produktado de aŭtoj *Porsche Boxster* kaj *Porsche Cayman* finiĝos en 2011. Ekde 2009 la fabriko produktos hibridajn (benzinajn-elektrajn) aŭtojn por la usona *Fisker Automotive*. Ekde 1999 la kompanion posedas la metal-branĉa firmao Metso.

Alia granda labordonanto en Uusikaupunki estas la kemia fabriko de la norvega kompanio Yara (antaŭe Kemira GrowHow) produktanta sterkaĵojn por agrokulturado.

Uusikaupunki havas komercan havenon por mara trafiko kaj fervojon (nur vartrafiko) al Turku.

Ĉiujare en Uusikaupunki okazas muzikfestivalo nomata *Crusell-semajno*, kies ĉefa temo estas la lignaj blovinstrumentoj.

Partneraj urboj (ĝemelurboj) eksterlande
----------------------------------------

* Varberg, Svedio, ekde la 1940-jaroj
* Sandefjord, Norvegio, ekde la 1950-jaroj
* Haderslev, Danio, ekde la 1950-jaroj
* Novgorod, Rusio, ekde 1965
* Szentendre, Hungario, ekde 1988
* Antsla, Estonio, ekde 1990

Kunlabora urbo

* Östhammar, Svedio

En Uusikaupunki naskiĝis Albin Sandström kaj Bernhard Henrik Crusell.

Eksteraj ligiloj
----------------

* retejo de la urbo Uusikaupunki (informoj en la finna, sveda kaj angla)
Trinkaĵo servita kun fleksebla trinkŝalmo
**Trinkŝalmo** aŭ **suĉoŝalmo** (laŭ NPIV) estas maldika tubeto por la suĉado de trinkaĵo.

Komence oni uzis pajlerojn tiucele (trink*pajlo*), tamen hodiaŭ preskaŭ ĉiuj trinkŝalmoj estas el plasto (plej ofte polietileno aŭ polipropileno), kaj kutime ĝi estas fleksebla. Plastaj trinkŝalmoj nombras pri eta kvoto (0,022%) el la tutaj plastaj forĵetaĵoj, kiuj estas elsenditaj al en oceanoj ĉiujn jarojn. Tamen dum la 2010-aj jaroj, nombraj kampanjoj postulis anstataŭigi ilin per paperaj trinkŝalmoj kaj trudi landojn malpermesi la uzadon de plastaj trinkŝalmoj.

Arkeologoj trovis trinkŝalmojn jam ĉe la Sumeranoj, kiuj uzis ĝin por trinki bieron. En Argentino kaj najbaraj landoj oni uzas metalajn trinkŝalmojn (*bombilla*) por trinki mateon kaj samtempe kribri la teon.

Referencoj
----------

* Kategorio Trinkŝalmo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑  "Science Says: Amount of straws, plastic pollution is huge",  *phys.org*. Kontrolita 6a de decembro 2018. (en-us)
2. ↑   (2018) "Reducing marine pollution from single-use plastics (SUPs): A review", *Marine Pollution Bulletin* **137**, p. 157–171. doi:10.1016/j.marpolbul.2018.10.001.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Historio de biero kaj pano (kaj Sumeraj trinkŝalmoj) Arkivigite je 2006-05-03 per la retarkivo Wayback Machine
**Jonas Jonasson Bronck** (n. ĉirkaŭ 1600 en la vilaĝo Komstad en la historia provinco Småland de Svedio; m. en 1643 en Nova Amsterdamo, kiu nun estas Novjorko) estis la unua eŭropa setlanto ĉe la buŝo de la rivero Hudsono (hodiaŭ la usonaj subŝtatoj Novjorko kaj Nov-Ĵerzejo) en 1638. La novjorka urboparto Bronkso, angle *Bronx* (originale *Bronck's Land*) estas nomita laŭ li. En 1642, packontrakto estis subskribita inter la nederlandaj aŭtoritatoj kaj la lenapoj, nordamerika indiĝena nacio, tie ĉe lia biena domo en kio nun estas la urboparto Bronkso, kiun li nomis *Emaus*.

Dum multaj jardekoj ekzistis diversaj supozoj pri la originoj de Bronck:

Laŭ multaj loĝantoj de la nordatlantika insularo Ferooj, kiuj poste estis refutitaj, li estis samlandano kiu elmigris al Ameriko. En la feroa ĉefurbo Tórshavn, la strato *"Jónas Broncks gøta"* estas nomita laŭ li, kaj tie li estis rigardita ne nur kiel la filo de la urbo, sed ankaŭ kiel la "unua novjorkano". En 1619, studento de teologio estis enskribita en Roskilde (Danio) sub la latina nomo *Johannes Martini Farinsulanus* (aŭ: *Hans Mortensen* el la Feroaj Insuloj). La feroa kaj dana pastra paro Billu kaj Morten Jespersen Brunck (ankaŭ: Jespersøn) el Tórshavn estas nomitaj kiel liaj gepatroj.

La usona genealogo Brian G. Andersson plej kredinde refutis la teorion ke la feroano Brunck estis la setlanto montrante ke la setlanto ĉe la rivero Hudsono aperis en historia dokumento kiel *Jonas Jonasson*. Jonasson ne povas esti la filo de Morten (do *Mortensen*). La feroano Morten Jespersen Brunck ankaŭ mortis la 15-an de aŭgusto 1583, preskaŭ dek sep jarojn antaŭ la esplorita naskiĝdato de Jonas Jonasson Bronck de la rivero Hudsono.

Hodiaŭ estas certe, ke Bronck venis tra Holando el sia hejma vilaĝo Komstad (hodiaŭ en la municipo Sävsjö, Småland). Diversaj fontoj mencias Jonas Jonasson Bronck kiel la unuan setlanton en la areo de la hodiaŭa Novjorko, foje identigante lin kiel skandinavo, foje kiel nederlandano. Tio povas esti klarigita per la fakto ke, kiel deklarite en kelkaj fontoj, la svedo unue elmigris al Nederlando.

Fonto
-----

* La baza teksto de la koncerna germana artikolo je la stato de la 30-a de novembro 2023. Pri notoj de skribaj referencoj bonvolu rigardi tie.
Botelo da *Tokaji Eszencia* (el la jaro 2000)
La hungara regiono de la Tokaj-vino (ruĝa) ...
**Tokajo** aŭ **Tokaj****-Vinoj** produktitaj kaj faritaj sur la montodeklivoj de Tokaj estas famaj en Hungario kaj dismonde. Iam oni kultivis tie pli ol 140 speciojn de vitoj. Nuntempe 'Furmint" (75-76%),"HárslevelÜ" (HARLeveli' = Tili-folia; 20-22%) kaj "Sárga muskotaly (ŝarga MUhotaj' = Flava muskatvino"; 1-2%) konsistigas la vinojn de Tokaj. La nomon "aszúszőlőbor" (= sekber-vino/Tokaj-vino; vino farita el elektitaj velkaj/sekaj/ŝrumpaj/putraj vinberoj) oni renkontis unue en la jaro 1576.

Okaze de farado de Tokaj-vino la elektitajn vinberojn oni kolektas en malvarma loko, en kuvo kaj ilia prilaboro komenciĝas nur fine de la vinber-rikolto. Dum tiu tempo la special-kvalita nektaro, la esencaĵo elfluinta tra truo, tubeto (antaŭlonge: tra anserplumo) sur la fundo de la kuvo, havas altan (36-65%) sukeran kaj ekstraktan enhavojn, ĝi fermentas nur ĝis 4-8%-a alkohol-enhavo. Ĝian nomon oni renkontis jam en la jaro 1707. Antaŭlonge oni konsumis ĝin kiel medikamenton,aŭ okaze de festenoj, por plibonigi la sekber-vinon.

La dorskuvo-nombron de sekber-vino difinas tio, ke al Gönc-barelo (genc; 136-140-litroj) da mosto au vino kiom multajn dorskuvojn (28-30 litroj = 20–22 kg) da sekaj vinbero oni aldonas. La dorskuva nombro povas esti maksimume 6. La pesitan kvanton de sekaj beroj antaŭlonge oni premis, po 2-3-litraj detaloj, per nudaj piedoj je kaĉo (sekbera pastaĵo). Nuntempe tiun ĉi procedon oni faras per maŝinoj. La sekberan pastaĵon oni miksas en kuvo al mezurita kvanto de mosto, vino kaj oni lasas ĝin trempiĝi dum 12-48 horoj - miksitan po iom da tempo. Fine oni disigas la sukon disde la solida materialo, poste oni fermentigas ĝin. La malrapida fermentado de la vino daŭras 2-3 monatojn, ĝia maturiĝo - jarojn (dorskuva nombro plus unu jaro).

La specialan kvaliton signas la sekbera esencaĵo. La seka Tokaj-vino estas sekbera vino perdinta sian dolĉon dum fermentado. Sekber-vinoj kun la plej grandaj karieroj: kometa sekber-vino el la jaro 1811 (apero de la kometo Halley - heli), da kiu botelo estis aĉetata en la jaro 1971, en aŭkcio por 220 pundoj. La prez-rekordon tenas la sekber-vino pli aĝa ol 300 jaroj, kiu same en londona aŭkcio estis aĉetata por 1.300 pundoj en la jaro 1979. - La malnova nomo de "samorodni" (pola vorto signifanta: natura, originala) estis ĉe
la vino, kies nomon oni renkontis jam en la jaro 1598, ĝi estas pretigita sen elektado de sekaj beroj, per komuna prilaborado de la beroj de la traŭboj. Laŭ tio, ke en la traŭbo kiomkvantaj kaj kiakvalitaj estas la sekiĝintaj vinberoj, la vino fariĝos dolĉa aŭ seka "samorodni". La speciale delikatan, sekan samorodni-on donas la plena fermentado de la dolĉa samorodnio.

Okaze de la pretigo de la duafaza, sekundara sekbervino la pritretitan rekrementon de 1a sekber-vino aŭ samorodnio oni trempas en mosto, elpremas kaj elfluigas. - La plejparto de la Tokaj-vinoj estas vendata kiel bonkvalita vino por rostaĵoj. La vino por rostaĵoj el malbona vinjaro estas nomata „ordinarium" (ordinaraĵo).

Referencoj
----------

1. ↑
Uz Maršala Tita (kun marŝalo Tito) estas jugoslava partia himno pri marŝalo kaj prezidanto de Jugoslavio Josip Broz Tito, verkita de Vladimir Nazor kaj komponita de Oskar Danon.

limo Serbokroata (Cirila alfabeto)
----------------------------------

*Уз маршала Тита, јуначкога сина*

*Нас неће ни пакао смест'.*

*Ми дижемо чело, ми крочимо смјело*

*И чврсто стискамо пест'*

*Род прастари сви смо, а Готи ми нисмо*

*Славенства смо древнога чест.*

*Ко друкчије каже, клевеће и лаже*

*Нашу ће осjетит' пест.*

*Све прсте на руци у јаду и муци*

*Партизанска створила је свијест.*

*Па сад кад и треба, до сунца до неба*

*Високо ми дижемо пест.*

limo Serbokroata (Latina alfabeto)
----------------------------------

*Uz maršala Tita, junačkoga sina*

*nas neće ni pakao smest'.*

*Mi dižemo čelo, mi kročimo smjelo*

*i čvrsto stiskamo pest.*

*Rod prastari svi smo, a Goti mi nismo,*

*Slavenstva smo drevnoga čest.*

*Ko drukčije kaže, kleveće i laže,*

*Našu će osjetit' pest.*

*Sve prste na ruci u jadu i muci*

*Partizanska stvorila je svijest.*

*Pa sad kad i treba, do sunca do neba*

*Visoko mi dižemo pest.*

limo Esperanto
--------------

*Kun granda Marŝalo Tito, la plej kuraĝa heroo de nia lando,*

*Ni estos eĉ pli fortaj ol Infero!*

*Ni levas la kapon kuraĝe, kaj ne pendas grave,*

*Kaj alkroĉu forte niajn pugnojn ankaŭ.*

*Ni devenas de antikva tribo, sed Gotoj ni ne atribuas,*

*Kiel ni estas infanoj de antikvaj slavoj.*

*Kiu diras alie, nur kalumnias kaj mensogas,*

*Kaj certe alfrontos nian koleron.*

*Ĉiuj fingroj sur niaj manoj batalos por savi niajn terojn,*

*Kiel la partizanoj ĉiam spritas.*

*Kiam ni mortas, ni ne ploras al la suno aŭ al la ĉielo,*

*Ni nur levas la pugnojn alte.*

Referencoj
----------

1. ↑  Kiel partizanaj kantoj estis kreitaj[*rompita ligilo*]
*Ne konfuzu ĝin kun insulo Itako.*

---

**Itako** (angle, *Ithaca*, nomata laŭ la grekia insulo Itako, hejmo de la legenda Odiseo) estas malgranda urbo en centra Novjorkio, Usono. Ĝi situas ĉe la suda bordo de la Kajuga lago. La urbo havis 30 014 loĝantojn en 2010, en la metropola regiono tiam estis sume 101 564. Itako estas parto kaj la administra centro de la kantono Tompkins.

Itako estas la hejmo de la fama Universitato Cornell fondita de Ezra Cornell. Ĝi estas ankaŭ la hejmo de la plej malgranda Kolegio Itako, fama por muzika edukado.

Multaj famaj homoj nomis Itako hejmo, inter ili Christopher Reeve, Rod Serling kaj Carl Sagan.

La altiroj de Itako inkludas la universitatoj, la lago, la belaj interkrutejoj, la farmista butiko, kaj la Scienca Centro.

Itako havas grandan bibliotekon, la Tompkins Provinca Publika Biblioteko (*Tompkins County Public Library*, angle). Ezra Cornell fondis la bibliotekon en 1864, nomante ĝin Cornell Publika Biblioteka Asocio (*Cornell Public Library Association*).

Famuloj
-------

* Asia Kate Dillon, aktoro
* En Itako mortis hungardevena usonana arkitekto Péter Gergely.

* domo Clinton en Ithacadomo *Clinton* en Ithaca

* Ithaca (Nov-Jorkio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ithaca (Nov-Jorkio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑  "Profile & History." Library. *Tompkins County Public Library*, January 8, 2016.  Arkivigite je 2018-02-21 per la retarkivo Wayback Machine.
**Tokodaltáró** estas vilaĝo en Hungario en regiono **Meza Transdanubio**, en departemento Komárom-Esztergom, en subregiono de Dorog. Altáró signifas mineja suba koridoro.

* Areo: 6  km²
* Loĝantaro: 3150
* Poŝtkodo: 2532
* Telefonprefikso: 33

La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Budapeŝto-Esztergom apud Tokod.

Historio
--------

La vilaĝo naskiĝis en 1992, antaŭe ĝi estis parto de Tokod. En ĉirkaŭaĵo de Tokod oni loĝis dum la bronzepoko, poste romianoj. Ili profitis la karbon kaj fandis metalojn. La tataroj kaj post jarcentoj la turkoj detruis Tokod. En 1685 inter Tokod kaj Tát okazis granda venko kontraŭ la turkoj.

Vilaĝservoj estas klubo de maljunuloj, infanhelpa kaj familihelpa servoj, kulturdomo, biblioteko, kuracejo, infankuracejo, dentokuracejo, apoteko, lernejo, infanĝardeno.

Vidindaĵoj
----------

* katolika templo
* monumento pri ministo
* monumento pri revolucio okazinta en 1956

* Kategorio Tokodaltáró en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Tripoj** (nur pluralo) estas la manĝeblaj internaj organoj de la bestoj, kiujn oni opinias malpli valoraj ol viando; ekz-e intestoj, stomako, hepato, koro, lango. En kelkaj landoj tripoj estas ofertataj en specialaj viandovendejoj, kiuj estas nomataj *tripovendejoj* aŭ pli simple *tripejoj*. La vendisto kiu vendas trippon, tripaĵojn aŭ laboras en tripejo estas *tripovendisto* (PIV).

„Poste mi iris aĉeti la kolombidojn ... kaj mi rostis ilin, kaj por vi mi pretigis la supon el la kolombaj tripoj" Karel Čapek, tr. Josef Vondroušek: Marta kaj Maria, Libro de apokrifoj. Fonto Reta Vortaro

Anatomie oni uzas la vorton visceroj.

Internacia signifo
------------------

La difino en Esperanto estas, kiel ofte, laŭ la franca lingvo kaj la plej eble vasta. En aliaj lingvoj, ekzemple *Tripe* en la angla, la termino sole rilatas al la stomako (rumeno) de bovino, kiel *Kutteln* en germana lingvo. En hispana temas ĉefe pri intestoj kiuj kaze de bestoj estas uzataj por fabriki kolbasojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Tripaĵo

* Tripo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Tripo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Tiamat** estas mezopotamia diaĵo. En la Babilona mitologio, Tiamat personigas la salajn akvojn de la oceano kie reĝas la mitologia Kaoso. Ĝia nomo eble devenas el la sumera: *ti* (*vivo*) kaj *ama* (*patrino*), aŭ plej probable el la akada termino aludanta al la «maro» *tâmtu*, (antikva formo *ti'amtum*). 

La praa esenco **Tiamat** estas reprezentata kiel giganta serpento sur la babilonaj sigeloj.

Babilona mitologio
------------------

Tiu ina diaĵo estas antaŭ ĉio Patrino de ĉio kio ekzistas, inkluzive de la dioj mem. Ŝia edzo estas Apsu, la personigo de la abismo de la dolĉaj akvoj kiuj subtere fluas. De unuigo de la dolĉa akvo kaj sala akvo naskiĝas la du praaj dioj: la du Lakamuoj.

En la epopea rakonto *Enuma Eliŝ*, verkita ĉirkaŭ la fino de la dua jarmilo a.K. iliaj posteuloj incitis Tiamat kaj Apsu kiuj decidis nuligi ilian unuenaskitecon. Ea malkovris iliajn intencojn, eliminis el vivo Apsu dumdorme. Tiamat falis en la nekontrolebran koleron kiam sciis pri la morto de Apsu kaj tuj kombinis venĝon, kaj estigis armeon de monstraj kreaĵo regata de ĝia nova edzo Kingu, kiu estis ankaŭ ĝia filo.

Sekve Tiamat estis detronigita de la juna dio Marduk kiu estis almondiĝinta el la abismo de la dolcaj akvoj. Marduk fendis en du partojn la korpon de la mortigita diino: per ŝiaj dorso kaj kapo la venkanto kreis la ĉielojn, per la kruroj kaj malsuperaj membroj kreis la teron. De Tiamat naskiĝis la akvo kuŝanta sur la nuboj kaj ĝiaj larmoj fariĝis la fonto de Tigriso kaj Eŭfrato. Kingu ankaŭ mortis kaj per ties sango Marduk kreis la unujn homojn.

La "abismo"(hebrelingve "tehom") pri kiu parolas la biblia Genezo estas termino devenanta de la mito de Tiamat. En la Biblio (Gn 1) Dio, malkiel Marduk, kreas pere de la vorto, senstreĉe kaj sen antauza materio, nome "el nenio".

Analogaj mitologioj kaj legendoj troviĝas la figuroj en Vitra de la hindua religio, en Cipactli en la azteka kaj Tifeo en la greka.

Referencoj
----------

1. ↑   Palmer, Abram Smythe *Influence babylonienne sur la Bible et croyances populaires : "Tĕhôm et Tiâmat", "Hadès et Satan" : une étude comparative de Genèse I. 2* (Londres, 1897)
2. ↑   Bottéro, Jean (1992) "Mesopotamia: Writing, Reasoning and the Gods" (University of Chicago Press).
3. ↑   Yahuda, A. The Language of the Pentateuch in its Relation to Egyptian (Oxford, 1933).

Literaturo
----------

* Heidel, Alexander. 1951. *The Babylonian Genesis: The Story of Creation.* Editio 2a. Sicagi: University of Chicago Press.

Vidu ankaŭ
----------

* Mezopotamia mitologio
* Marduk
* Ea

* Kategorio Tiamat en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Triptolemo** (el la greka: Τριπτόλεμος) estis laŭ la helena mitologio reĝo el Eleŭziso, kiu lernis de Demetra kaj instruis al siaj regatoj la agrokulturon. Li estis filo de la reĝo Keleo kaj de la reĝino Metanira el Eleŭziso en Atiko.

Triptolemo staranta inter Demetra kaj Persefona, ricevante tritikspikojn. Vota reliefo, 440-430 a.K. Nacia muzeo de arkeologio de AtenoDemetra donis al Triptolemo grajnojn el tritiko kaj flugpovan veturilon, kun unu sola rado, tiritan de drakoj por ke li prisemu la grenon ekde la ĉielo sur la tutan teron, instruante, tiamaniere, la arton de agrokulturo. Pere de tio la tuta Grekio lernis planti kaj rikolti la tritikon. 

Laŭ aliaj versioj, estis diino tiel dankis al Triptolemo la informon pri sia forrabita filino, Kora.
  

  


| Antaŭe: | Mitaj reĝoj de Eleŭziso | Poste: |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Eleŭzinuso | **Triptolemo** | Eŭmolpo |

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Triptolemo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Nutrado en antikva Grekio
**Recreational Equipment, Inc.** (aŭ **REI Co-op**, mallonge **REI** [arijaj']) estas privata kooperativa firmao, kiu vendas ilojn kaj aĵojn por montgrimpado, tendumado, kaj aliaj subĉielaj ŝatokupoj. Lloyd kaj Mary Anderson fondis ĝin en 1938 en Seatlo, Vaŝingtonio, Usono, kaj la ĉefoficejo situas en la urbo Kent, suda antaŭurbo de Seatlo. En 2014 ĝi vendis varojn kun suma valoro de 2,2 miliardoj da usonaj dolaroj. Kiel kooperativo, membroj pagas dudek dolarojn por dumviva membreco, kaj ricevas proksimume dek-procentan rabaton ĉe aĉetoj de nerabatitaj vendaĵoj, aŭ en la formo de ĉiujara kupono uzebla en aĉetoj dum la venontaj du jaroj, aŭ kiel ĉekon. Proksimume 11 milionoj da membroj ekzistas, el kiuj ĉ. 40% aktive uzadas sian membrecon en aĉetado de varoj. La firmao havas ĉ. 11 mil dungitojn laborantajn ĉe 144 vendejoj en multaj usonaj ŝtatoj, kaj en tri distribuaj centroj kaj la ĉefoficejo.

Fonto
-----

Bazita sur la responda artikolo en la anglalingva Vikipedio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Recreational Equipment, Inc. en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo angle
V-1
La **V-1** aŭ **V1** estis senhoma eksplodaĵ-plenigita aviadilo, kiu estis ellaborita sub kaŝnomo **FZG 76** (**F**lak**z**iel**g**erät). *V1* Vergeltungswaffe 1, venĝoarmilo 1, estis propaganda nomo, elpensita de Joseph Goebbels, *Fieseler Fi 103* estas la militistara nomo pri la aviadilo.

Ĝi estis evoluigita en Germanio ekde junio 1944 ĝis marto 1945. Ĝi estis ĉefe uzita kontraŭ Londono kaj Antverpeno. Ĝi estis alplenigita per A4-raketo aŭ *V-2*.

La Fi 103 estis evoluigita de Robert Lusser de la uzino Fieseler kaj de Fritz Gosslau de la uzino Argus, kiu produktis la propulsion. La unua testo okazis la 24-an de decembro de 1942 en Heeresversuchsanstalt Peenemünde. La unua oficiala lanĉo okazis la 12-an de junio 1944, sekvatage unu trafis jam Londonon.

Ĝi flugis per rapido de 576 km/h, tiel la plej rapidaj ĉasaviadiloj povis kapti ĝin, puŝi, senstabiligi kaj tiel subenfaligi ĝin.

V4
--

**V4** estis homstirita kaj la piloto devis elsalti kaj per paraŝuto surteriĝi.

Uzo
---

V1 dum flugo super Londono en 1944
Oni lanĉis 8.892, el tiu sukcese 7.488, el kiuj 3.957 la britoj pripafis (52,8 %); Londonon atingis 2.419, Antverpenon 2.488.

Ĉe la eksplodoj mortis en Londono 6.184 civiloj kaj 17.981 vundiĝis.

En Antverpeno kaj ĉe la ĉirkaŭaĵo mortis aŭ malaperis 10.145 homoj.

Teknikaj datenoj
----------------

Ĝi larĝis 5,30 m, longis 7,742 m, flugis kun rapido 576 km/h en alto 760 m. Ĝi havis atingopovon de 257-286 km, trafpunktecon de 12 km, mason de 2.160 kg, kun eksplodaĵo de 847,11 kg.

* V-1 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio V-1 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 133931
* BNF: 119715645
 |
La **Universitato de Norda Arizono** (angle ***Northern Arizona University***, akronime **NAU**) estis fondita en 1899 , kaj origine portis la nomon *Northern Arizona Normal School*. Ĝi situas en Flagstaff en la ŝtato Arizono, Usono. Ĝi havas 36 satelitajn kampusojn tra la ŝtato, kaj ofertas diplomiĝajn kaj postdiplomajn kursojn.

La Carnegie Klasifiko de Alteduko-Institucioj klasifikas ĝin kiel "esploruniversitaton kun intensa esploragado". La universitato estas administrita fare de la *Arizona Estraro de Regantoj*, la komisiono kiu administras la publikan universitatan sistemon de la ŝtato de Arizono.

**NAU** havas 20,5624 studentojn kaj 1,492 akademian kunlaborantaron (2006), kaj estas tiel la plej signifa instruejo en la nordo de la ŝtato. En 2006, instrukotizo estis 4,546 USD por studentoj registritaj en Arizono.

*NAU* ofertis *distanca edukado* dum pli ol 30 jaroj, kaj ankaŭ havas pli malgrandajn kampusojn en Arizono kiuj ofertas vesperajn klasojn kaj lokajn daŭrajn edukajn kursojn.

La universitato estas regione konata pro bonaj studŝancoj por pedagogio kaj por hotelaj kaj restoraciosubjektoj ĉe la Lernejo de Restoracia Administrado. Larĝa biletujo de klasikaj *liberalartaj fakaj* proponoj kaj profesiaj temoj estas alie instruata. La Lernejo de Forstado instruas ekologie orientitajn forstajn temojn. WAFranke Kolegio de Komerco estas la propra faka lernejo de la universitato.

Ĉe la NAU-Centro por Altaltitudo-Trejnado, atletoj povas trejni en alteco de 2,100 metroj .

Referencoj
----------

1. ↑   Arizona Locations – Locations. Arkivita el la originalo je 6a de Januaro, 2017. Alirita January 6, 2017.
2. ↑   Institutional Research and Analysis. .nau.edu. Arkivita el la originalo je October 19, 2018. Alirita October 28, 2020.
3. ↑   From Flagstaff to Rio: High-altitude training pays off for Olympic athletes – NAU News (en-US). Arkivita el la originalo je December 5, 2021. Alirita 2021-03-02.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo
* Northern Arizona University athletics retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 842439
* GND: 1096065-X
* LCCN: n79032172
* VIAF: 127826866
* ISNI: 0000 0004 1936 8040
* SUDOC: 108937763
* NLA: 35391399
 |
Afiŝo de la Dua Mondmilito disvastiganta la uzadon de V-poŝto
V-Poŝta letero skribita en julio 1943 kaj reproduktita el mikrofilmo
Koverto per kiu la presita letero estis liverita
**V-mail** (**V-poŝto**), mallongigo de la angla por **Venko-Poŝto**, estis poŝta procezo uzita de Usono dum la Dua Mondmilito kiel la ĉefa kaj sekura metodo por korespondi kun soldatoj, kiuj aktivis eksterlande. Por redukti la koston translokigi la originalajn leterojn tra la militista poŝta sistemo, V-poŝta letero estis kontrolita de cenzuristo, filmkopiita kaj en la celloko presita sur fotografia papero. La V-poŝta procezo baziĝis sur la pli frua brita Airgraph-procezo.

Funkciado
---------

V-poŝta korespondado okazis per skribado sur leterpapero je 17 kontraŭ 23.2 cm, poste fotita kaj enmetita en mikrofilmon. La fina presaĵo en la celloko havis 60% el la grandeco de la originala dokumento, sur fotopapero je 10.7 kontraŭ 13.2  (4 1⁄4 de colo kontraŭ 5 1⁄4 de colo).

Laŭ kalkulo de la usona Nacia Poŝta Muzeo, "La 37 poŝto-sakoj necesaj al la transportado de 150 mil unupaĝaj leteroj povis esti anstataŭigitaj de ununura sako." Anstataŭ pli ol 1 mil kg, la pezo de tiu sama kvanto de poŝto estis reduktita nuraj 20 kg. Tio ŝparis konsiderindan transport-pezon kaj tempo, ambaŭ gravaj milita zono.

Krom poŝta cenzuro, la sistemo povis ankaŭ bari iujn spionadajn teknikojn kiel nevidebla inko, kiu ne estis reproduktita en fotokopio.

Bibliografio
------------

* Fletcher, Julius kaj Hartwig Danesch. La civila airgraph servo en Palestino, 1941-1945. Rickmansworth: brita Asocio de Palestino-Israel Philatelists, 1983    76p.
* Keeton, E.H. Airgraph: Detala Manlibro sur la Airgraph kun Indikoj de la Valoro. Lynn de King: E. Keeton, 1987 263p.
* *Smithsonian Revuo*, marto, 1994, Ĉirkaŭ la Butikcentro, vol 24:12 pg 16
* *Smithsonian Revuo*, majo, 2004, "V - kiel en Venka Poŝto", pg 38

Eksteraj ligoj
--------------

* V-Poŝta Objekto de la Monato Arkivigite je 2011-03-24 per la retarkivo Wayback Machine de Nacia Poŝta Muzeo, Smithson- Instituto
* Video kun reklamo pri la uzado de V-Poŝto

* Kategorio V-Mail en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)