Vidu ankaŭ: Duizopropilbenzeno, 1,3-Duizopropilbenzeno, kaj 1,4-Duizopropilbenzeno

|  |
| --- |
| o-Izopropilbenzeno |
| Kemia formulo |  **C12H18** |
| 1,2-Duizopropilbenzeno |
| **Bastona kemia strukturo de la o-Izopropilbenzeno** |
| 1,2-Duizopropilbenzeno |
| **Tridimensia kemia strukturo de la o-Izopropilbenzeno** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * o-Izopropilbenzeno
 |
| CAS-numero-kodo | 577-55-9 |
| ChemSpider kodo | 10867 |
| PubChem-kodo | 11345 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | senkolora likvaĵo |
| Molmaso | 162,27492 g mol−1 |
| Denseco | 0,870 g/cm−3 |
| Fandpunkto | -57°C  |
| Bolpunkto | 204°C  |
| Refrakta indico | {\displaystyle n\_{761}^{20}} 1,4880 |
| Ekflama temperaturo | 77°C  |
| Solvebleco | Akvo:<1 g/LSolvebla en etanolo, etero, acetono, benzeno kaj tetraklorometano. |
| Mortiga dozo (LD50) | >3200 mg/kg (buŝe)6500 mg/kg (buŝe)  |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 02 – Treege brulema | 07 – Toksa substanco |

|  |  |
| --- | --- |
| 08 – Risko al sano | 09 – Noca por vivmedio |

 |
| GHS Signalvorto | Averto |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H226, H302, H304, H312, H314, H332, H335, H341, H412 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P201, P202, P260, P261, P264, P270, P271, P273, P280, P281, P301+312, P301+330+331, P302+352, P303+361+353, P304+312, P304+340, P305+351+338, P308+313, P310, P312, P321, P330, P363, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**1,2-Duizopropilbenzeno** aŭ **o-izopropilbenzeno** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **1,2-dukloro-benzeno** kaj **propano**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, preskaŭ nesolvebla en akvo, sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. 1,2-Duizopropilbenzeno posedas 12 karbonatomojn kaj 18 hidrogenatomojn.

1,2-Duizopropilbenzeno (1,2-DIPB) estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de aromataj hidrokarbonidoj. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun dolĉa odoro, kaj ĝi estas uzata kiel peraĵo en la produktado de aliaj kemiaĵoj, kiel rezinoj, tinkturfarboj kaj farmaciaĵoj. 1,2-Duizopropilbenzeno ankaŭ estas uzata en la sintezo de polimeroj kaj kiel solvanto por petrolbazaj produktoj.

1,2-Duizopropilbenzeno estas uzata en scienca esplorado kiel substrato por organika sintezo kaj kiel solvanto por kemiaj reakcioj. Ĝi ankaŭ estas uzata kiel reakciaĵo en la sintezo de aliaj kombinaĵoj, kiel polimeroj kaj farmaciaĵoj. Krome, 1,2-Duizopropilbenzeno estas uzata kiel komenca materialo en la sintezo de aliaj aromataj kombinaĵoj, kiel tolueno kaj ksileno.

La mekanismo de ago de 1,2-Duizopropilbenzeno baziĝas sur ĝia kapablo reakcii kun aliaj kunmetaĵoj por formi novajn kunmetaĵojn. En la Friedel-Crafts-alkiliga reakcio, la alkilhalogenido reakcias kun benzeno en la ĉeesto de Lewis-acida katalizilo por formi 1,2-Duizopropilbenzenon. Krome, 1,2-Duizopropilbenzeno povas reakcii kun aliaj kunmetaĵoj por formi polimerojn, tinkturfarbojn kaj farmaciaĵojn.

Oni ne scias, se 1,2-Duizopropilbenzeno havas rektajn biokemiajn aŭ fiziologiajn efikojn. Ĝi estas konsiderata relative ne-toksa kaj oni ne scias, se ĝi kaŭzas ajnajn negativajn sanefektojn. Tamen, estas grave noti, ke 1,2-Duizopropilbenzeno estas brulema likvaĵo kaj povas esti danĝera se enspirata aŭ ingestita.

1,2-Duizopropilbenzeno havas plurajn avantaĝojn por laboratoriaj eksperimentoj. Ĝi estas relative stabila kunmetaĵo kaj povas esti stokata por longaj tempodaŭroj. Krome, ĝi povas esti uzata kiel solvanto por multaj kemiaj reakcioj, kaj ĝi estas relative netoksa. Tamen, 1,2-Duizopropilbenzeno estas brulema likvaĵo kaj devas esti pritraktata zorge.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **1,2-duizopropilbenzeno** per traktado de **1,2-dukloro-benzeno** kaj **propano**:

|  |
| --- |
| 1,2-Dukloro-benzeno +numero 2propano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,2-Duizopropilbenzeno +numero 2klorida acido |
|

### Sintezo 2

* Preparado de la **1,2-duizopropilbenzeno** per traktado de **katekolo** kaj **propano**:

|  |
| --- |
| katekolo +numero 2propano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{[H^{+}]}}\,}}}1,2-Duizopropilbenzeno +numero 2akvo |
|

### Sintezo 3

* Preparado de la **1,2-duizopropilbenzeno** per traktado de **1,2-dumetoksobenzeno** kaj **izopropila klorido**:

|  |
| --- |
| 1,2-Dumetoksobenzeno +numero 2izopropila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,2-Duizopropilbenzeno +numero 2metila hipoklorito |
|

### Sintezo 4

* Preparado de la **1,2-duizopropilbenzeno** per traktado de **1,2-duamino-benzeno** kaj **izopropila klorido**:

|  |
| --- |
| 1,2-Duamino-benzeno +numero 2izopropila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{Ag^{+}}}\,}}}1,2-Duizopropilbenzeno +numero 2kloramino |
|

### Sintezo 5

* Preparado de la **1,2-duizopropilbenzeno** per traktado de **kumeno** kaj **propileno**:

|  |
| --- |
| kumeno +propileno{\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,2-Duizopropilbenzeno |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Hidrokarbonido

Referencoj
----------

1. ↑  Haz Map
2. ↑  Chemical Book Chemical Book
3. ↑  Chembk
4. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
5. ↑  GuideChem
6. ↑  International Labour Organization
7. ↑  Chemical Book
8. ↑  Cameo Chemicals
9. ↑  BenchChem