recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Tolcsva** [tolĉva] estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Sárospatak.

Kastelo de Rákóczi en Tolcsva
Kastelo en Tolcsva
Romkatolika preĝejo de Tolcsva

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 17  km²
* Alto super marnivelo: 108 m
* Koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 48.2826/21.4508
* Loĝantaro: 1990
* Poŝtkodo: 3934
* Telefonprefikso: 47

Situo
-----

Tolcsva situas sur deklivoj, laŭ rojo, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Miskolc-Sátoraljaújhely. Szerencs, Sátoraljaújhely kaj Abaújszántó troviĝas po 25, Miskolc 60 km-ojn.

Historio
--------

La loko estis loĝata ekde la neolitiko. La unua mencio devenis el 1255 en formo *"Tholchwa"*. En 1486 la tiama "Granda Tolcsva" ricevis la rangon kampurbo. Post liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a alvenis grekoj, - baldaŭe judoj, - kiuj komencis komercadi precipe vinon. En 1856 incendio, en 1913 inundo okazis. En 1945 oni disdonis parcelojn el la grandbieno al la malriĉaj kamparanoj. la loĝantaro okupiĝis precipe pri vinkulturo kaj turismo. Dum la socialismo kolĥozo funkciis, kiu nun estas kooperativo pri vinkeloj.

Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, biblioteko, poŝto, klubo de maljunuloj.

Vidindaĵoj
----------

* grekokatolika preĝejo omaĝe al Ĉieliro de Dipatrino de 1859
* paroĥa gotika romkatolika Preĝejo Naskiĝo de Maria (Tolcsva) el la 14-a jarcento
* kalvinana preĝejo de 1869
* kastelo de Rákóczi el la 17-a jarcento, nun muzeo pri vinoj
* klasikisma kastelo de Szirmay (sirmai), nun lernejo
* kastelo de Dessewffy de 1659
* klasikisma nobeldomo de Stépán

Famuloj
-------

* en Tolcsva naskiĝis:
	+ William Fox
	+ ministroj Barna Buza kaj Béla Mezőssy

Famaj nomportantoj
------------------

* Gábor Tolcsvai Nagy
* Béla Tolcsvay
* László Tolcsvay
**Tímea Nagy** [nadj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nagy Tímea** estis hungara skermisto (spadisto), olimpiano, olimpika kaj monda ĉampionoj.

Tímea Nagy naskiĝis la 22-an de aŭgusto 1970 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Tímea Nagy aĝis dek, kiam ŝi komencis skermi en sportklubo. Post ok jaroj ŝi estis membro de la hungara nacia teamo. Ŝi estis hungara ĉampiono sesfoje inter 1992-2000 kaj ĉampiono de universiado ankaŭ sesfoje (1989-1997). Ŝi estis olimpiano en Somera Olimpiko 2000 kaj Somera Olimpiko 2004 kun 2 ormedaloj individue, krome en mondĉampionumoj ŝi estis la unua same sesfoje (1992-2006). Intertempe ŝi akiris logopedian diplomon en 1996, trejnistan diplomon en fakultato de Universitato Semmelweis en 2002. Ŝi forlasis la skermon en 2010, poste ŝi havis postenojn en la hungara sporta vivo. Ŝi edziniĝis en 1997, ŝi naskis en 1998, 2002 kaj 2005. Ŝi ricevis premiojn inter 2000-2013.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 802580
 |



* Portalo pri Biografio
Kozako trenita aŭ treno de morto
**Truka rajdado** estas formo de danĝera **ĉevala akrobatia rajdado**, kiam rajdanto staras vertikale sur galopanta ĉevalo. Plua akrobataĵo povus esti pendigo turnigita sur la flanko de la ĉevalo, dum jungilaro estas ŝaltata aŭ malŝaltata sur la galopanta ĉevalo.

La ĉevala akrobatia rajdado estis montrita en multaj filmoj, ĝuste tiel kiel rajdistaj eventoj.

La truka rajdado havas tre interesan historion. Ne ĉiam tio estis amerika amuzo. Foje tio estis uzata kiel armilo por rusa rajdista polico. Ili estis preskaŭ nevenkeblaj, ĉar ili povis facile kaŝi sin antaŭ malamikoj. Kiam komunismo eksidis en Rusio, la rajdista polico estis devigita forlasi la landon. Multaj el ili transŝoviĝis Usonon, kie ili uzis sian talenton por mono. Ili fariĝis parto de la amuzo de la komunumo. Baldaŭ usonanoj komencis lerni la trukan rajdadon. La truka rajdado fariĝis eĉ parto de rodeoj, kie la plej duraj faloj enspezis plej multe da punktoj. La truka rajdado fariĝis pli danĝera por trukaj rajdistoj kaj por desperuloj ĝi fariĝis maniero kiel akiri la monon. La truka rajdado poste fariĝis tro danĝera por konkursoj kaj ĝi fariĝis specialaĵo en rodeoj.

Rilataj temoj
-------------

* Akrobataĵo
* Ĝigitovko
* Rajdado
* / Russia dzhigitovka
Harry S. Truman (1945)
La **Truman-doktrino** estis politika strategio de Usono por kontraŭstari sovetian ekspansion. Ĝi estis proklamita de la tiama prezidento de Usono Harry S. Truman dum sia parolado al la Kongreso de Usono la 12an de marto 1947.
En sia parolado Truman diris, ke devis esti principo de la ekstera politiko de Usono, "apogi liberajn popolojn, kiuj estas minacitaj de armitaj malplimultoj aŭ de eksteraj premoj". La Truman-doktrino iĝis la fundamento de la ekstera politiko de la prezidento kaj metis Usonon en la rolon de tutmonda policano.

Truman faris la pledon meze de la krizo de la Greka Enlanda Milito (1946-49) en kiu kontraŭstaris monarkiistoj kaj komunistoj. Samtempe Turkio suferis premojn de Sovet-Unio, kiu celis al teritoriaj gajnoj en la strategiaj distriktoj de Kars kaj Ardahan, kaj al revizio de la regularo rilate al la Turkaj Markoloj regataj ekde 1936 per la Traktato de Montreux. Truman asertis, ke se Grekio kaj Turkio ne ricevis la helpon kiun ili urĝe bezonis, ili neeviteble falus al komunismo kun gravaj sekvoj ĉie en la regiono. Ĉar Turkio kaj Grekio estis historiaj rivaloj, estis necese helpi al ambaŭ egale, eĉ se la minaco al Grekio estis pli tuja.

La politiko de Truman gajnis la subtenon de la respublikanoj kiuj kontrolis la kongreson. Estis senditaj 400 milionoj de usonaj dolaroj, sed neniuj militfortoj, al la regiono. La efiko estis, ke la komunista minaco finiĝis, kaj en 1952 ambaŭ landoj (Grekio kaj Turkio) aliĝis al NATO, la armea alianco kiu garantiis ilian protekton.

La Truman-doktrino finis la militaliancon inter Usono kaj Sovet-Unio kaj iĝis la bazo de la amerika malvarmmilito-politiko ĉie en Eŭropo kaj en la mondo.

* Truman-doktrino en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
**Tótújfalu,** kroate **Novo Selo** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Barcs. Újfalu kaj novo selo signifas: nova vilaĝo.

Strato en Tótújfalu
Malnova loĝdomo en Tótújfalu
Preĝeja enirejo de Tótújfalu

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 13 km²
* Loĝantaro: 240
* Poŝtkodo: 7918
* Telefonprefikso: 82

Situo
-----

Tótújfalu situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. La preterfluanta Dravo estas la kroata landlimo. Barcs troviĝas 19, Sellye 20, Szigetvár 25 km-ojn.

Historio
--------

La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1660. Pli frue alvenintaj kroatoj fondis la vilaĝon. Pri la mezepoko restis nur preĝejo. En Tótújfalu migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika gotika Kirko Sankta Anna (Tótújfalu) el la 15-a jarcento, en 1750 barokiĝis
* preĝdomo de baptistoj

Fontoj
------

* hungara Vikipedio
* Földrajzi Világatlasz, Budapest, 1992
* www.iranymagyarorszag.hu
* www.gyaloglo.hu

* Kategorio Tótújfalu en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Trunk(o)boato** estas boatotipo el unusola kavigita arbotrunko (vidu ankaŭ **pirogo**). Ĝia nomo en multaj aliaj lingvoj estas "Unu-arbo" (germane: Einbaum, greke: monoxylon, …) kaj tiel alludas ĝian specifan konstruadon.   

Trunkoboatoj estas tradicia akvotransportilo ĉe indiĝenaj popoloj; tute alie konstruata tre antikva akvotransportilo estas la kanuo kovrita per felo aŭ arboŝelo. Trunkoboatoj estas la plej antikvaj boatoj trovitaj de arkeologoj (ĉar ili kompreneble konserviĝas pli bone ol la pli delikataj kanuoj). Konserviĝis trunkoboatoj el la ŝtonepoko (antaŭ pli ol -6.000) en diversaj eŭropaj landoj.   

Ĉar la boato estas farita el unu trunko, la maksimuma grandeco de la boato dependas de la grandeco de la lokaj arboj: en tropika Afriko ekzistas ekzempleroj por 70 personoj. Foje la parietoj estas plifortigataj per varangoj.   

Johannes Voss de 1901-1904 veladis ĉirkaŭ la mondo per fama trunkoboato "Tilikum". Hannes Lindemann en 1956 veladis trans Atlantiko per trunkoboato "Liberia".

Konstruado
----------

Indiĝenaj Amerikanoj konstruas trunkboaton, 1590
Konstruado komenciĝas per elekto de arbotrunko de taŭgaj dimensioj. Post forhakado de branĉoj estas necesa kavigi la trunkon por forpreni troan pezon, tamen lasi sufiĉe da ligno por ne perdi stabilecon. Kelkaj specoj de ligno aparte taŭgas pro forteco, daŭriĝemo kaj pezo.   

Fine la ekstera surfaco estas prilaborata por atingi minimuman flureziston: ofte pruo kaj poŭpo estas pintigataj kaj la arboŝelo estas forigata.
Antaŭ la invento de metalaj iloj la trunkoj estis kavigitaj per kontrolitaj fajroj, poste la bruligita ligno estas forhakata per kverhakilo. Alia metodo estas elhaki du paralelajn fendojn en la loko, kie estu la rando de la elkavotaĵo, kaj poste forsplitigi la lignon inter la du fendoj. Post kavigo la interno estas glatigata per dekselo aŭ tranĉilo.

Arkeologiaj trovoj de trunkoboatoj
----------------------------------

### el Mezolitiko

* Pesse, Nederlando
* Damme-Dümmerlohausen (lago Dümmer), Malsupra Saksio, Germanio

### el Neolitiko

* Bercy, Francio
* Noyen-sur-Seine, Francio
* Twann, Svislando

Literaturo
----------

* Béat Arnold, Pirogues monoxyles d'Europe centrale, construction, typologie, évolution. Archéologie neuchâteloise 20/21 (Neuchâtel, Musée cantonal d'archéologie 1995).
* Sean McGrail, Logboats of England and Wales, with comparative material from European and other countries. BAR British series 51 (Oxford 1978).
* John Holmes, The Waltham Cross dug-out canoe and its implications (Hertford, East Hertfordshire Archaeological Society 1954).

Vidu ankaŭ
----------

* ligna boato
* kanuo
* katamarano
* barko
* barĝo
* pirogo
* popolo Asmat

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Trunkoboato en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* angle - Origino de ŝip-tipoj Arkivigite je 2004-04-08 per la retarkivo Wayback Machine
* svede - Ŝipmodeloj en la mondo
* france - Antikvaj riverboatoj
**Tonila** estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La nomo venas de la navatla lingvo kaj ĝi signifas "Loko kie naskiĝas la suno". La ĉefurbo de la komunumo estas Tonila. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 103.

Geografio
---------

**Tonila** apartenas al la regiono Sur kiu situas en la centra suda parto de la subŝtato. Al tiu regiono entute apartenas 16 komunumoj. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 7179 loĝantojn. El tiuj estis 3470 viroj kaj 3709 virinoj. La komunumo havas surfacon de 225,99 km². La meza alteco estas 1240 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 25 C. En la komunumo estas 1187,9 mm da precipitaĵo jare. 

Situo de la koncerna regiono en la subŝtato Jalisco.
La centro de la ĉefurbo de la komunumo (Tonila).

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 2427 viroj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 2133 scipovis legi kaj skribi kaj 291 viroj estis analfabetoj. Do 11.99 % de la viroj estis analfabetoj. En la sama jaro en la komunumo vivis 2547 virinoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 2228 sciis legi kaj skribi kaj 315 virinoj estis analfabetoj. Do 12,37 % de la virinoj estis analfabetoj. En 1995 en Tonila vivis 6624 personoj kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj estis 1 indiĝenoj. Tio signifas ke 0,015 % de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Tonila[*rompita ligilo*] en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
**Tom Gehrels** (naskiĝis la 21-an de februaro 1925 en Haarlemmermeer, mortis la 11-an de julio 2011 en Tucson) estis nederlanda astronomo. En la 1950-aj jaroj li elmigris en Usonon kaj karieris tie.

Li kunlaboris kun la projekto Spacewatch por la serĉo de terrenkontaj asteroidoj.

Li malkovris grandan nombron da kometoj inter kiuj la periodaj kometoj
64P/Swift-Gehrels, 78P/Gehrels, 82P/Gehrels kaj 90P/Gehrels

Per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj de la observatorio de la Monto Palomar, kaj
kunlaborante kun la geedzoj Cornelis Johannes van Houten kaj Ingrid van Houten-Groeneveld,
de la observatorio de Leiden en Nederlando,
ili malkovris pli ol 4000 asteroidojn, inter kiuj La apolonaj asteroidoj
1864 Dedalo kaj 5011 Ptaho, la amoran asteroidon
4587 Rees kaj dekojn da trojaj asteroidoj.

Dum la Dua Mondmilito, Tom Gehrels estis ano de la nederlanda rezistado. Parolinte kun la politikaj malliberuloj trudita labori al la konstruo de V-1 kaj V-2 sub la ordoj de Wernher von Braun, li asertis ke von Braun
estis multe pli kulpa de mistrakto kontraŭ la malliberuloj ol tio, kiu estis menciita en lia
oficiala biografio "asepsita".

Tom Gehrels estas la patro de la astrofizikisto Neil Gehrels.

Honoro
------

La asteroido 1777 Gehrels ricevis lian nomon.

Noto kaj referencoj
-------------------

1. ↑  The Rocket Man's Dark Side (*la malluma flanko de la rakeda homo*) (angle)
2. ↑  JPL Small-Body Database Browser 1777 Gehrels (4007 P-L) (angle)

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio:Malkovrita de Tom Gehrels

Eksteraj ligiloj
----------------

* angle Tom Gehrels honorita por servo al la scienco
* angle Nekrologio de Tom Gehrels (Universitato de Arizono) Arkivigite je 2012-04-06 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 326096
* GND: 118907476
* LCCN: n79097311
* VIAF: 108488997
* ISNI: 0000 0001 1032 1981
* SUDOC: 031681824
* BNF: 12285058z
* NLA: 35162700
* BIBSYS: 90239677
* NKC: stk2009477126
* ICCU: MILV105030
 |
**Tonjon** (koree 통영시, laŭ ĉinaj literoj **統營市**) estas marhavena urbego en Sud-Koreio. La haveno mem estas la plej bela haveno de la lando. La loknomo laŭ la malnova korea lingvo signifas "ĉefsidejo", ĉar dum la historio admiralo havis ĉefan bazon en la insulo. 

Panoramo en Tomjon kun la haveno

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 236,5 km²
* Alto super marnivelo: 0- m
* Loĝantaro: 138,001 en 2017
* Horzono: UTC + 9
* Poŝtkodoj:
* Telefonkodo: +82 55
* 34° 50′ 45″ N 128° 25′ 25″ O﻿ / ﻿34.84583 °N, 128.42361 °O﻿ / 34.84583; 128.42361 (mapo)

Geografio
---------

Tomjon situas en la suda landparto laŭ la maro en suda pinto de duoninsulo sur malaltaj montoj. Eksteraj apartenaĵoj de la urbego estas 41 loĝataj kaj 110 neloĝataj insuloj.

Panoramo en Tomjon

Historio
--------

En la malnovaj tempoj diversaj tribaj unioj situis sur la teritorio de nuna Tomjon. Inter 1392–1910 la loko estis ĉefsidejo de la korea mararmeo. La nun uzata nomformo aperis en 1914. Municipo formiĝis en 1955 kaj ricevis urban statuson en 1995, samtempe najbara urbo aliĝis al Tomjon.

Ekonomio
--------

Korea-Tongyeong-Cityscape-07
La ĉefa ekonomia branĉo estas la fiŝkaptado, krome menciindas la ŝipkonstruado kaj prilaborado de perlamotoj. La kultivado de perlaj mariskoj komenciĝis en 1964. 

Haveno de Tomjon

Trafiko
-------

Tomjon estas fervoja nodo kaj gravas la haveno.

Klimato
-------

Apud Tomjon fluas varma marfluo, tial tie regas milda oceana klimato dum la tuta jaro. La meza jara temperaturo estas 14,7 °C. La plej malvarma monato estas januaro kun averaĝtemperaturo de 2,5 °C, la plej varma monato estas aŭgusto kun 25,7 °C. La averaĝa pluvo jare estas po 1,397 milimetroj. Tajfunoj estas oftaj.

Vizitindaĵoj
------------

* budhista templo
* historia muzeo
* festivalo

Ĝemelurboj eksterlandaj
-----------------------

* Japanio Sajama, Japanio
* Japanio Tamano, Japanio
* Usono Reedley, Usono, Kalifornio
* Rusio Samara (urbo), Rusio
* Ĉina Popola Respubliko Ĵongĉeng, Ĉinio

Fontoj
------

* 
* WikiTrans
Pri la komunumo
---------------

**Tübach** estas komunumo en la elektodistrikto Rorschach, Kantono Sankt-Galo, Svislando. Ĝi havis 1153 loĝantojn je la 31-a de decembro 2006.

Geografio
---------

Tübach situas sudeokcidente de la komunumo Horn TG, enklavo de Kantono Turgovio, ĉe la deklivo de Rorschacherberg kaj ofertas bonan vidon al la Bodenlago. Sudoriente de Tübach situas la komunumo Goldach, kies limon kun ĝi formas la rivereto Goldach. En sudokcidento Tübach limas al Mörschwil kaj en nordokcidento al Steinach SG.

Partnerkomunumo
---------------

Partnerkomunumo de Tübach estas Oberteuringen en Baden-Virtembergo, Germanio.

Trafiko
-------

Kvankam kaj norde kaj sude de Tübach pasas trajnlinioj de Svisaj Federaciaj Fervojoj la komunumo mem ne disponas pri stacidomo. Per poŝtaŭtobuso ĝi tamen estas bone konektita al la reto de la publika trafiko, kaj ankaŭ la nacia aŭtoŝoseo A1 facile akireblas.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Tübach datiĝas el la jaro 1206. Dum mezepoko la bienoj en Tübach apartenis al divesaj nobelaj familioj kaj ĉefe al la Monaĥejo Sankt-Galo. Kiel memstara politika komunumo Tübach konstituiĝis en la jaro 1845.

Institucioj
-----------

En Tübach troviĝas ek de la 1920-aj jaroj la resaniga centro Mühlheim por alkoholmalsanuloj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Tübach
* Retejo de la resaniga centro Mühlhof por alkoholmalsanuloj[*rompita ligilo*]

* Kategorio Tübach en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la elektodistrikto Rorschach |
| --- |
| maldekstraBerg SG • Goldach • Mörschwil • Rorschach • Rorschacherberg • Steinach SG • Thal SG • Tübach • Untereggen |  |

 |
**Thomas Joseph PENDERGAST** (\* 22-an de julio 1873 en Sankta Jozefo, Misurio; † 26-an de januaro 1945 en Kansasurbo, Misurio) estis usona entreprenisto, politikisto kaj do ankaŭ koruptulo.

Pendergast estis ekde 1911 la ekonomia kaj parte ankaŭ politika potenculo en Kansasurbo kaj Kantono Jackson. „Ĉefo Tom" Pendergast sekvis ene de la Demokrata Partio popularisman politikon. Aparte dum la Granda Depresio li kreis laborpostenojn, kunlaboris lige kun la Mafio kaj formis en la partio ŝnurkamaradarojn, kiuj efike favoris la karierojn de liaj fideluloj (ekz. de Harry S. Truman). Li kontrolis, kvankam persone fidela diservovizitanto kaj abstinulo, dumtempe de la alkohol-malpermeso en Usono la noktovivon en Kansasurbo kaj prosperigis ĝin tiamaniere, ke la ekesto de la kansasurba ĵazo profitegis de ĝi. Nur fine de la 1930-aj jaroj sukcesis, dreni la marĉon de la pendergasta korupto; Pendergast estis punita pro imposta fraŭdo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Tom Pendergast en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Superrigardo pri politikoj kaj koruptado en Misurio
* *Truman Library* pri la rilato Truman-Pendergast Arkivigite je 2009-01-22 per la retarkivo Wayback Machine
* Polico de Kansasurbo: La „Pendergast-Maŝino" Arkivigite je 2009-04-18 per la retarkivo Wayback Machine
* Biografio ĉe Missouri Valley Special Collections Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine
* Men Who Made Kansas City: Tomas J. Pendergast


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 362003
* GND: 120550997
* LCCN: n80020680
* VIAF: 40212406
* ISNI: 0000 0000 3111 8280
* BNF: 136058888
 |
Trusetal-kaskadoj
La **Trusetal-akvofalo** (germane *Trusetaler Wasserfall*) troviĝas en Brotterode, Germanio, en la valo Trusetal.

Priskribo
---------

Meze de linda naturo kaj belega ĉirkaŭaĵo allogas la vizitantojn la eksterordinara spektaklo de la Trusetal-akvofalo. Sur kaskadojn la torento Truse 58 metrojn terenfluegas; la akvujo estas 3,5 km longa kaj estas provizita ĉefe per baraĵlageto.

La akvofalo konstruitis artefarite por malsovaĝigi la rojon Truse, kiu havas sian fonton sur Inselsberg. La loĝantoj de la Trusetal-valo festas tie ĉi ĉiujare, ĉiun duan dimanĉon julian, la t.n. Akvofalo-feston (germane: *Wasserfallfest*).

Rondgvidate la vizitantoj povas ĝui la akvofalan etoson kaj la freŝecon akvan inter aprilo kaj oktobro. Migradopada retaro de pli ol 100 km kaj la gapminejo Hühn kompletigas la oferton. Post grimpado de 228 ŝtupoj oni havas belegan panoramon de sur Teufelskanzel longe je la valo de la rivero Werra kaj je Rhön.

Fonto
-----

*mini-a-thür in Ruhla/Thüringen. Der Freizeitpark im Thüringer Wald*, broŝuro eldonita fare de la liberaera maketaĵparko de Ruhla, nr. 21

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Trusetal-akvofalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Turismaj informoj
* Enlistigo sur katarakta specialpaĝaro internacia

50.79527777777810.4175Koordinatoj: 50° 47′ 43″ N, 10° 25′ 3″ O (mapo)
**Toma MACOVEI** (naskiĝinta la 23-an de julio 1911 en Ghergeasa, distrikto Buzău; mortinta la 25-an de aprilo 2003) estis rumana interlingvaisto kaj esperantisto.

Kiel junulo li eniris la armeon de Rumanio. Dum 14 jaroj li estis oficiro. Paralele li studis en universitato. Post la dua mondmilito li instruis filozofion kaj lingvojn. Li loĝis en Mizil, distrikto Prahova.

En 1982 li lernis interlingvaon. Li verkis multajn artikolojn, ĉefe pri literaturo, por interlingvaaj gazetoj *Currero, Heraldo de Interlingua* kaj *Panorama.* Krome li verkis kelkajn librojn (vidu sube), kaj pluraj manuskriptoj ankoraŭ ne estis publikigitaj.

Macovei ankaŭ regis Esperanton; tion pruvas lia reta legebla traduko de anekdoto de Emil Gârleanu.

Libroj
------

* *Le vita anecdotic del homines illustre.* Beekbergen: Union Mundial pro Interlingua, 1988. 92 paĝoj. ISBN 90-71196-11-9.
* *Ab le auro spiritual del scena e del schermo.* Beekbergen: Union Mundial pro Interlingua, 1993. 91 paĝoj. ISBN 90-71196-28-3.
* *Joieles spiritual.* Beekbergen: Union Mundial pro Interlingua, 1994. 95 paĝoj. ISBN 90-71196-35-6.
* *Miscellanea - insolite creationes spiritual.* Beekbergen: Union Mundial pro Interlingua, 1996. 101 paĝoj. ISBN 90-71196-40-2.

Eksteraj ligiloj
----------------

* *Historia de interlingua - biographias: Toma Macovei (en Interlingvao)*
***Truth in Numbers: The Wikipedia Story*** (*Vero en Nombroj: La Historio de Vikipedio*) estas usona dokumenta filmo pri Vikipedio, laŭ nunaj planoj publikigota en 2009.

Superrigardo
------------

La filmo ĉefe esploras la unikan homan lertecon de komunikado kaj kiel ĝi estas evoluinta. Ĝi rigardas la registradon de la historio kaj la kialo por fari tion. Plue ĝi ekzamenas kiel la hodiaŭaj amaskomunikiloj kaptas kurantajn okazaĵojn kaj komunikas ilin al ĝiaj uzantoj. La filmo sekve fokusas sur la organizitaj arkivejoj de informo kiujn ni nomas enciklopediojn. Ĝi esprimas dubon pri la pasinta maniero verki enciklopediojn kaj plue fokusas sur kiel la amasa adoptado de la Interreto influis ĉi tiun procedon. La filmo rigardas ret-bazitajn homgrupojn kiuj kreis vastajn sciigajn retmesaĵojn kaj kiel la reto senĉese spitas tradiciajn komunikilojn. Vikipedio estas sekve prezentata kiel la plej bona ekzemplo de ĉi tiu rilate nova fenomeno kiel ĝi estas la unua retejo kiu mobilizas la veran eblon de la Interreto. Ĝi ebligas la produkteman kontribuadon de sciado de iu ajn persono sur la planedo senkoste.

La filmo parolas ankaŭ pri la skandalo kun Essjay kaj la incidento kun la biografio de John Seigenthaler.

Eksteraj ligilaj
----------------

* angle Oficiala retejo Arkivigite je 2007-11-12 per la retarkivo Wayback Machine
* angle *The movie's own wiki page Arkivigite je 2010-01-11 per la retarkivo Wayback Machine* La viki-paĝo de la filmo
**Tonsistemo** estas centra nocio de la muzikteorio, kiu priskribas la ordon de la utiligataj tonoj. Ĝi igas kompareblaj diferencajn muzikkulturojn. Tonsistemo entenas ĉiujn distingatajn tonaltojn de muzikkulturo, ties ordoprincipojn kiel gamoj, deduktado de tonaloj (agordo), funkcio de la individuaj tonoj, signifo kaj etoso de individuaj tonoj kaj gamoj (tonalkaraktero). Ĝi celas nure la tonaltojn, ne aliajn parametrojn kiel sonkoloro, ritmo ktp.. Tonsistemo povas ja estis karakterizaĵo de muzikkulturo, tamen ne ĉiuj muzikkulturoj klare distingiĝas pro siaj tonsistemoj. Tonsistemoj ne estas fiksaj, sed epokalepoke ŝanĝiĝas.

Eco komuna al multaj tonsistemoj estas ekz. la eksento de oktavo, do de la frekvencproporcio 2:1, kiel tuja parenceco kaj pro tio plej elstara strukturero. Depende de la tonsistemo tamen oni subdividas la oktavojn diference.

En la okcidentuma muziko oni subdividas la oktavon en dek du duontonojn, kiuj estas depende de la agordosistemo ekzakte (frekvencproporcio de {\displaystyle {\sqrt[{12}]{2}}:1}) aŭ almenaŭ pli malpli grandaj. Krom la oktavo la kvinto, la frekvencproporcio 3:2 destinas, elire ekde Pitagoro, ĉi tiun muzikkulturon. La origine „pura" kvinto suferis en Eŭropo dumpase de la epokoj variajn temperadojn, por finfine adapti la dek du kvintojn al la oktavospaco kun dek du tonoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Kvarontono

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Tonsistemo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Tonsysteme im Vergleich
* Stimmung von Tasteninstrumenten Arkivigite je 2005-10-27 per la retarkivo Wayback Machine
**Tomasz Kłossowski** (naskiĝis en 1780 en Izbica Kujawska (distrikto Koniński), mortis la 7-an de aŭgusto 1848 en Izabelin, samdistrikte) - atestanto de Maria Apero, fondinto de la Mirakla Bildo Mater Dolorosa en Licheń (apud Ślesin), pola bienulo kaj forĝisto.

Senigita de la bieno pro partopreno en la Januara ribelo kontraŭ Rusia Imperio konstruis forĝejon apud Licheń Stary iĝante forĝisto. Partoprenis batalon de Leipzig en Leipzig en armeo de Napoleono Bonaparte.

Serioze vundita preĝis pri savo al Dipatrino. Laŭ lia atesto aperinta la li Dipatrino estis en krono sur la kapo kaj en oreca mantelo sur kiu videblis simboloj de la pasiono: dorna krono, vipoj, najloj, lanco, kaj la brustojn surkovris blanka aglo. Li ricevis taskon trovi la bildon laŭ la revelacio, kiun realigis post kelkaj jaroj de serĉado. Dudek tri jaroj post la evento, en 1836 dum pilgrimado al Jasna Góra renkontis faritan sur larika ligno bildon prezentanta figuron de Dipatrino, kiun vidis petante pri savo de la vivo. La bildo estis lokigita en apudvoja kapelo en vilaĝo Lgota (apud Kłobuck), en ĉirkaŭaĵoj de Częstochowa. Post permeso de ties proprietanto li konservis ĝin en sia domo, kaj en 1844 lokigis sur pino en Arbaro de Grąblin. En la jaroj 1850-1852 preĝis tie kaj havis similajn revelaciojn apuda paŝtisto – Mikołaj Sikatka.

Memorigo de la revelacioj estas Sanktejo Mater Dolorosa de la Reĝino de Pollando en Licheń Stary.
Tomaŝevac troviĝas en (verda) Municipo Zrenjanin en Serbio
Mapo pri municipo Zrenjanin
Ortodoksa preĝejo de Tomaŝevac
**Tomaŝevac,** serbe **Томашевац,** slave **Tomaševac,** hungare **Tamáslaka** [tamAŝlaka] estas vilaĝo en Serbio, en provinco Vojvodino, en distrikto **Meza** Banato, en municipo de Zrenjanin. La historia hungara loknomo estis **Tomasovac**.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 67  km²
* Koordinatoj: 45°16′02″N 20°37'09″E
* Alto super marnivelo: 59 m
* Loĝantaro: 1760
* Poŝtkodo: 23262
* Telefonprefikso: 23
* Aŭtokodo: ZR

Situo
-----

Tomaŝevac situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj, laŭ maldekstra bordo de Timiş (kun ponto al Lukicjevo).

Historio
--------

Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Torontál, al distrikto de Antalfalva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Tomaŝevac 1765 homoj, (1626 serboj (92 %), 58 ciganoj, 23 hungaroj 11 rumanoj, 8 jugoslavianoj, 3 slovakoj kaj aliaj).

Vidindaĵoj
----------

* ortodoksa preĝejo

Vidu ankaŭ
----------

* Strukturo de Vojvodino
*Circle of Lebanon*, en la okcidenta parto
Enirejo al *Egyptian Avenue*, okcidenta parto
Tombejo de Karl Marx, orienta parto
La **Tombejo Highgate** (angle **Highgate Cemetery**) estas tombejo, malfermita en 1839 en distrikto London Borough of Camden de la brita ĉefurbo Londono, kie oni entombigis multajn ekzilintojn, inter ili la germanan filozofon Markson.

Historio
--------

Kiam en la 19-a jarcento la entombigaj ebloj de Londono malvastiĝis, la parlamento decidis malfermi sep privatajn tombejojn proksime al la tiama Londona urboranda zono. La tombejo troviĝas en norda Londono kaj konsistas el okcidenta (malfermita en 1839) kaj orienta parto (kiel plivastigo en 1854), kiuj estas dividita unu de la alia per publika strato. Highgate West – la pli malnova parto – estis fermita en 1975 pro financaj problemoj. Tie, kiel en la orienta parto troviĝas multaj maŭzoleoj. La unuiĝo *Friends of Highgate Cemetery* (FOHC) aĉetis en la malfruaj 1970-aj jaroj la la historie gravan okcidentan parton kaj savis tiel kontraŭ ties platigo. Ekde 1981 ambaŭ partoj estas en posedaĵo de FOHC. Por la plia rezervado de la tombejoj, la vizito de tiuj estas kotiz-deva. La orienta parto estas ankoraŭ funkcianta. La okcidenta parto etas vizitebla nur en kadro de regule okazanta gvidado.

Tomboj de konataj personoj
--------------------------

* Lucian Freud
* Malcolm McLaren
* Claudia Jones,
* Douglas Adams, verkisto
* Ralph Miliband, marksisto
* Radclyffe Hall, verkistino
* Aleksandr Litvinenko, iama rusia sekretagento

Literaturo
----------

* Felix Barker, John Gay: *Highgate Cemetery. Victorian Valhalla.* London (John Murray) 1984, ISBN 0-7195-4137-9.
* Hugh Meller: *London Cemeteries. An Illustrated Guide and Gazetteer.* S. 147-165. Godstone, Surrey (Gregg) 1985, ISBN 0-576-05010-5.
* Audrey Niffenegger: *Die Zwillinge von Highgate.* S. Fischer, Frankfurt 2009, ISBN 3-10-052407-1.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Tombejo Highgate en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Highgate Cemetery angle

51.566666666667-0.14611111111111Koordinatoj: 51° 34′ 0″ N, 0° 8′ 46″ U (mapo)
**Trzebież Szczeciński** (germane: *Ziegenort*) estas fervoja haltejo en la pola vilaĝo Trzebież (distrikto Police, Okcidentpomeria Provinco). Ĝi estas lasta stacio sur la ferma al paŝagera servo fervojlinio Szczecin Główny – Trzebież Szczeciński. 

La stacio lokitas ĉe la vojkruciĝo de strato Dworcowa kaj strato de WOP (provinca vojo No. 114). Ĉe la stacio situas ferma eksa fervojdeponejo kaj konstruaĵo de la stacidomo - ankaŭ nuntempe ferma. De la fervoja haltejo kondukas ankaŭ branĉtrako ĝis "Naftobaza" (ĉe la vojo ĝis la vilaĝo Myślibórz Wielki) kun longeco 3,5 km, antaŭe funkciis la linio ĝis la stacio Trzebież Port (longeco 1,5 km).

### Trzebież Port

Germana nomo de la stacio: *Ziegenort Hafen*. Nuligata vara fervojstacio. Ĝi estis lokita ĉe la strato de Kwiatkowski proksime de unu el la varfoj de la mara haveno en Trzebież. La stacio estis malfermita en la jaro 1898, ĝi funkciis verŝajne ĝis la jaro 1945.

Fervojlinioj
------------

Trzebież Szczeciński

|  |
| --- |
| **Linio 406 Szczecin Główny – Trzebież Szczeciński** (35,685 km) |
| Niekłończyca Uniemyśldistanco: **2,710 km** |  |  |

Bildoj
------

* 
* StacidomoStacidomo
* FervojdeponejoFervojdeponejo
* KajojKajoj
* Branĉtrako ĝis "Naftobaza"Branĉtrako ĝis "Naftobaza"

Bibliografio
------------

* Trzebież Szczeciński en Pola Tutlanda Fervoja Bazo - bazakolejowa.pl

Vidu ankaŭ
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Pollando |

* fervojlinio Szczecin Główny – Trzebież Szczeciński
* distrikto Police
La oficejo de PES kaj ties aktivuloj, 1906
**Presa Esperantista Societo** estis fondita en Parizo en 1904 por la presado kaj eldonado de Esperantaj gazetoj kaj libroj. Ĝi estis la unua pure Esperantista entrepreno. Prezidanto de la administracio estis profesoro Théophile Cart, komerca direktoro doktoro Paul Fruictier, teknika direktoro Paŭlo Lengyel. Inter la gazetoj de ĝi eldonitaj la plej grava estis la Lingvo Internacia, kies redaktoro Théophile Cart, ĉiam energie batalis por la Fundamento. Danke al tiuj gazetoj kaj al la multnombraj nur purstilaj libroj, kiujn ĝi eldonis, la ŝanĝemuloj de Esperanto estis venkitaj. Post la Unua Mondmilito tiu societo devis ĉesigi sian ekzistadon kaj tute malaperis. Sed jam de 1908 la akciuloj de la societo decidis vendi la presejon al ĝia laborestro Viktoro Polgár kaj konservis nur la librejon-eldonejon.

La nomo de la eldonejo erare aperis kiel "Presa Societo Esperantista" en *Enciklopedio de Esperanto*.

Eldonaĵoj de la eldonejo
------------------------

La produktado de la presejo kaj eldonejo estis ampleksa: Vortaroj, romanoj, revuoj. La titoloj estas troveblaj en diversaj bibliotekoj, sed neniam komplete. Ekzemplo : *La Lasta*

Bildaro
-------

* 
*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Presa Esperantista Societo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* De Lengyel, Paŭlo 1922 : El miaj rememoroj, *Literatura Mondo* (retajpata)
* *Enciklopedio de Esperanto*/P en sia originala formo en la Interreto
* *Enciklopedio de Esperanto* en elŝutebla versio (PDF).
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Solena Malfermo
Julia C. Isbrücker kaj Odo Bujwid dum kongresa ekskurso al Pompejo

La **27-a Universala Kongreso de Esperanto**, kiu en aŭgusto 1935 kunvenigis 1442 partoprenantojn en Italio, estis unika laŭ organiza aspekto. Ĝi estis kongreso migranta; ne okazis en nur unu urbo, sed minimume en tri: Florenco (Firenze), Romo, Napolo. Tial oni ŝerce parolis pri "UK en Firona". Post semajno plena de ekskursoj eblis almeti plian semajnon, en kiu oni plu krozis per ŝipo ĝis Tripolo (Libio).
Poste oni reveturis ĝis Ĝenovo.

Tiu UK estis do tute aparta pro sia daŭro, sia migrema karaktero. Laŭ la raportoj de Teodor Jung tiam ĉefredaktoro de *Heroldo de Esperanto*, ĝi estis ankaŭ aparte malbone organizita: Plej multis francaj krokodiloj kaj la servoj suferis pro manko de homfortoj.

Unika ĝi estis ankaŭ pro la konsiderinda subteno fare de la itala ŝtato, tiam regata de la faŝisto Mussolini. Je aliaj okazoj, kaj precipe post la kongreso, la ŝtato malfaciligis la laboron de la esperantistoj.

Teatraĵo prezentita
-------------------

* Amatora Trupo el Milano: *Kurioza Okazaĵo* de Carlo Goldoni, reĝisoris Julio Baghy, prezentita en Teatro Barberini en Romo.

Prelego en Somera Universitato
------------------------------

* Gaston Waringhien: *Dekdu Poetoj: la lingvistika valoro de la poezio*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Foto kaj teksto de la inaŭgura parolado Arkivigite je 2006-03-03 per la retarkivo Wayback Machine
* Poemo "La plezura marveturo" de Karl Vanselow. en Nia Lingvo Esperanto. Elektita poezio por deklamo kaj por kanto: 2. (Berlin: Berliner Esperanto-Verl. 1952),

  



|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Esperanta Flago | Universalaj Kongresoj | Esperanta Flago |
| 1905-1915 • 1920-1939 • 1940-1980 • 1981-2010 |
|  MILITO ........ San-Francisko 1915 ....... MILITO |
| Hago 1920 • Prago 1921 • Helsinki 1922 • Nurnbergo 1923 • Vieno 1924 • Ĝenevo 1925 |
| Edinburgo 1926 • Danzig 1927 • Antverpeno 1928 • Budapeŝto 1929 • Oxford 1930 |
| Krakovo 1931 • Parizo 1932 • Kolonjo 1933 • Stokholmo 1934 • Romo 1935 |
| Vieno 1936 • Varsovio 1937 • Londono 1938 • Berno 1939 |
|  DUA MONDMILITO |
| Berno 1947 • Malmö 1948 • Bornemouth 1949 • Parizo 1950 |
La tombejo de Zell am See, dekstre estas la lago Zeller See.
La **Tombejo de Zell am See** troviĝas je la nordo de la urbo Zell am See kaj konatatas ankaŭ sub la nomo *Bergfriedhof / Monta tombejo* pro sia dekliva situo.

Historio
--------

La iama tombejo troviĝis, kiel kutime, ĉirkaŭ la kirko Sankta Hipolito. Ĉirkaŭ ĝi estis muro el ŝtono kiu ankoraŭ ĝis la 1945-a jaro videblis. Pli malnovaj tomboŝtonoj ankoraŭ estas ene de la kirko kiel ankaŭ ĉe la kirkovando. En 1925 trovitis trezoro kun 40 moneroj el arĝento, enfosita ĉ. la jaro 1380. Temis pri heleroj el Schwäbisch Hall kaj denaroj el Gorizia dume salcburgiaj moneroj ne troviĝis en ĝi.

En 1907 aĉetis la urbo la bienon *Einödgut* norde de la urbo (en la direkto al Saalfelden), sed prokrastiĝis la ekfunkcio ĝis 1908 pro kverelo kun la urbestro s-ro Müller, kiu intencis permesi la uzon por ĉiuj konfesioj.

Komplekso
---------

La tombejo troviĝas ĉe la norda rando de la lago *Zeller See*. De ĝi oni havas belegan belvidon sur la lagon kaj la montoj de ĉiuj direktoj (ekz. Steinernes Meer, Hundsteingruppe, Hahneckkogel, Schwalbenwand, Hohe Tauern). La tomban areon kiu havas plurajn terasojn ĉirkaŭas muro kun enirejoj norde kaj sude. Ĉe la eosta muro troviĝas la kadavrejo kaj oriente la urara sekcio.

Famuloj enterigitaj surloke
---------------------------

Menciindas la tomboj de jenaj famaj personoj:

* Nikolaus Gassner, fremdultrafikpioniro
* Franz Linher, glisflugpioniri
* Fidelius Schmid, arkitekto
* Josef Salzmann, urbestro
* Josef Wisgrill, urbestro
* Anton Werber, urbestro
* Sebastian Hörl, urbestro

Specialaĵoj
-----------

En la suda parto tombeja troviĝas tri vicoj da soldataj tomboj prizorgitaj fare de la organizo *Schwarzes Kreuz*. Okulfrapas ke ĉiuj tiuj soldatoj mortis aŭ je la fino de la Dua mondmilito aŭ dum la monatoj sekvintaj. Ili ĉiuj apartenis de pacientoj el barako sub kvaranteno kiu troviĝas tre proksime de la tombejo. Proksime estas ankaŭ monumento pri la falintoj kaj ne plu hejmenvenintoj el ambaŭ mondmilitoj.

Fonto
-----

Germanlingva artikolo ĉe SalzburgWiki.
**Gottschalk Diedrich Baedeker**, alia skribmaniero *Gottschalk Diederich Baedeker* (naskiĝinta la 13-an de julio 1778 en Essen; mortinta la 23-an de marto 1841 samurbe) estis germana eldonisto kaj librovendisto. Li fondis la eldonejon G. D. Baedeker en Essen.

Tombo de Baedeker sur la Orienta Tombejo de Essen

Vivo
----

En la 18-a jarcento membroj de familio Baedeker fondis en Essen kaj Dortmundo unuajn gazetojn kaj eldonejojn. Gottschalk Diederich Baedeker naskiĝis kiel filo de la kortega presisto Zacharias Gerhard Diedrich Baedeker en Essen (1775–1800). Nur sub lia direktado la entrepreno de Essen sukcese prosperis, ĉar en 1798 li transprenis de sia patro la libropresejon *Wohllebensche Buchdruckerei* kaj fondis eldonejon kaj librovendejon G. D. Baedeker. En 1817 G. D. Baedeker aĉetis loĝodomon de la monaĥinoj de la abatinejo Essen. Sur ties loko oni konstruis en 1928 la nun monumentprotektatan domon de la librovendejo Baedeker. Ĝi ekzistis ĝis la jaro 2008.

G. D. Baedeker geedziĝis en 1800 kun Marianne, denaska Gehra, (1781–1847) en Neuwied. Estas dokumentitaj ok gefiloj. La unuaj posteuloj en la entrepreno de Gottschalk Diederich Baedeker estis liaj plej junaj filoj Eduard (1817–1879) kaj Julius Baedeker (1821–1898). La plej aĝa filo Karl Baedeker fondis la eldonejon Karl Baedeker kaj eldonis la pli malfrue diskonatajn Baedeker-gvidlibrojn.

Gottschalk Diederich Baedeker estis entombigata sur la Tombejo ĉe Kettwiger Tor. Kiam oni rezignis tiun ĉi en 1955, oni translokis la tombon sur la Orientan Tombejon.

Fontoj
------

1. ↑  Noto pri Baedeker en zeno.org
2. ↑  Noto pri Baedeker en Brockhaus

* Kategorio Gottschalk Diedrich Baedeker en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 475618
* GND: 116033169
* VIAF: 52431995
* ISNI: 0000 0000 1021 1179
* SUDOC: 077268326
* BIBSYS: 1634281495046
 |
**Tombo Anak n-ro 3** estas ĉambra tombo de Kogurjo situanta en Anak, Nord-Koreio. Ĝi estas konata pro murpentraĵoj kaj tomba surskribo. Ĝi estas parto de la Komplekso de Kogurjaj tomboj.

Ĝi estis malkovrita en 1949 kun valoraj trezoroj (iam ŝtelitaj), sed murpentraĵoj estis konservitaj en bona stato. La viro kaj virino en muropentraĵoj portas ĉinstilajn robojn kaj estas konsideritaj la mastroj de la tombo. Ĝia strukturo kaj murpentraĵoj estas pli proksimaj al tiuj de ĉinaj tomboj trovitaj en Ljaŭningo ol tiuj de Kogurjo.

Tomba surskribo kaj ĝia interpreto
----------------------------------

La tombo estas unu el malmultaj Kogurjo-tomboj, kiuj havas tombajn surskribojn tiel ke iliaj datoj povas esti determinataj. Ĝia sep-linia tomba surskribo enhavas la daton 357, la personan nomon Dong Shou (冬壽), lian titolon, lian naskiĝlokon kaj lian aĝon ĉe morto. Sekve, kelkaj akademiuloj ĝenerale rigardas tiun ejon kiel tombon de tiu de Dong Shou. La surskribo de tiu de Dong Shou rilatigas ke li estis generalo de la Xianbei-stato de Frua Yan en Liaodong (nuna Ljaŭningo), Manĉurio, kiuj fuĝis al Kogurjo en 336 kaj estis donita pozicio en la iama teritorio de la Lelang-komandejo. Dum K. H. J. Gardiner kaj Wollyong Kim kredas tiun por esti ĉina tombo de elstara kvalito, nord- kaj aliaj sud-koreaj akademiuloj kredas ke Dong Shou estis elmigranta oficialulo. Krome, la kvalito de tiuj pentraĵoj kaj la grandeco de la tombo indikas ke ĝi estas reĝa tombo de Kogurjo - teorio rekomendita ĵus fare de Hwi-joon Ahn kaj Youngsook Pak. Kvankam nordkoreaj akademiuloj asertas ke ĝi estas la maŭzoleo de reĝo Micheon aŭ reĝo Gogugwon, tiaj teorioj ne estas konsideritaj grave ekstere de Nord-Koreio.

La tomba surskribo reflektas kompleksan situacion en kiu Tong Shou, kaj Kogurjo, estis metitaj. Ĝi utiligas Yonghe (永和), la epoknomon de la Orienta Dinastio Jin en Suda Ĉinio, kvankam la epoknomo jam estis ŝanĝita de Yonghe al Shengping en tiu jaro. Li postulis diversajn titolojn inkluzive de" ministro de Lelang" kaj "guberniestro de Changli, Xuantu kaj Daifang". Estas ne klare ĉu tiuj titoloj estis donitaj de la Orienta Jin aŭ ĵus mem-nomumo. Akademiuloj asocias unu el lia titolo "ministro de Lelang" kun la titolo "Duko de Lelang", kiu estis donacita al reĝo Gogugwon fare de Murong Jun de la Frua Yan en 354. Tiuj rimedoj ke la antaŭa perfidulo al la Iama Yan iĝis ĝia posta vasalo.

Kvankam la Orienta Jin jam ne havis ajnan kontrolon de iamaj areoj de Gojoseon, ekzistas multe da indico ke homoj tie havis ŝaton por la Orienta Jin. Komandejoj Lelang kaj Daifang estis konkeritaj fare de Kogurjo ĉirkaŭ 313 sed estas neverŝajne, ke Kogurjo havis plenan kontrolon de la antaŭaj komandejoj ĉar ĝia ĉefurbo daŭre estis en malproksime norda Wandu kaj Kogurjo estis venkita grave fare de la Iama Yan en 342. La ĉinoj ŝajnas esti ĝuintaj altan gradon da aŭtonomio kaj ekgvidis de la Kogurjo-kulturon ĝis ili estis absorbitaj fare de la indiĝenoj.

Estas tre interese ke la murpentraĵo trovis en Tombo Anak N-ro 3 estas identa kun la murpentraĵo trovita en Tombo Yuan Tai Ji Tomb (袁台子墓).

* Kategorio Tombo Anak n-ro 3 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Topolobampo, Sinaloa, Meksiko
**Topolobampo** estas haveno en la Golfo de Kalifornio en nordokcidenta Sinaloa, Meksiko. Ĝi estas la kvara plej granda urbo en la administra komunumo Ahome (post Los Mochis, Ahome, kaj Higuera de Zaragoza), kaj laŭ la censo de 2005 kun populacio de 6032 loĝantoj.

La haveno konektas la nordmeksikajn ŝtatojn pere de la fervojo Chihuahua al Pacifiko, kiu havas haltejon ĉe la proksima Los Mochis. Ĝi estas la orienta haveno de la ĉiutaga pramo konektanta kun La Paz en Baja California Sur.

Topolobampo estas ankaŭ komenco de la internacia komercokoridoro, "La Entrada al Pacifico" (alpacifika enirejo), kiu finas ĉe la metropolita areo de Meza Odeso, en Teksaso.

Topolobampo estis loko de radikala "utopia" kolonio el 1884 al 1894, kiu havis influon sur la urboplanadaj ideoj de Ebenezer Howard.

La Uragano Isis frapis la plej sudorientan parton de la Kalifornia Duoninsulo antaŭ atingi uraganan statuson en la Golfo de Kalifornio. Isis venis surtere ĉe Topolobampo en la meksika ŝtato Sinaloa la 3an de Septembro 1998.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Administración Portuaria Integral de Topolobampo Arkivigite je 2012-08-18 per la retarkivo Wayback Machine hispane
* Terminal Transoceánica de Topolobampo hispane
* Municipio de Ahome hispane, Oficiala retejo de la Municipo de Ahome
**Károly Füredi** [kAroj furedi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Füredi Károly** estis hungara aktoro, teatrestro. Lia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Kőhegy Sámuel* [kOhedj ŝAmuel].

Sámuel Kőhegy naskiĝis la 16-an de junio 1858 en Kassa (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Košice en Slovakio), li mortis la 7-an de decembro 1945 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Károly Füredi devenis el juda familio, sed iam li kristaĝis. Li komencis sian aktoran karieron en sia aĝo 20 en migra teatra kompanio en Hosszúpályi. En la sekvaj jaroj li estis aktoro ekzemple en migraj kompanioj de Jenő Gáspár (aktoro), Mór Ditrói (1886), Gyula Miklósy (1888), Endre Bátosy (1890–1892), Sándor Peterdi (1897), Imre Halmai (1900). Intertempe li estis teatrestro inter 1891–1897 ekzemple 1892: Lugos; 1893: Nagybecskerek; 1894: Baja; 1895: Zombor. Baldaŭ li estis teatra sekretario kaj migra librovendisto. Li edziĝis en 1902.

Liaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* István Géczy: *A geleji kis király* - Péter
* Antal Deréki: *Dreyfuss kapitány* - kolonelo Henry
* Sándor Lukácsy: *A vereshajú* - Mihály Keszeg

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 768315
 |



* Portalo pri Biografio
**La tombo de la Nekonata Soldato** (ruse *Могила Неизвестного Солдата*) troviĝas ĉe Kremla muro en moskva Aleksandrova Ĝardeno, Rusio.
Ĝi estas la milita memorinda monumento dediĉita al la sovetiaj soldatoj pereintaj dum la Granda Patriota milito okazinta en 1941-1945.

La Tombo situas en Aleksandrova Ĝardeno, apud ĝia enirejo. Proksime estas Arsenala turo de moskva Kremlo kaj la norda parto de ĝia muro.

Historio
--------

La 8-an de majo 1967, antaŭtage de la Venkotago, okazis la inaŭguro de la memorinda arkitekta ensemblo "La Tombo de la Nekonata Soldato" ĉe Kremla muro en Moskvo. Tie oni reenterigis cindron de la Nekonata Soldato el amastombejo situanta proksime de la 40-km de Leningrada ŝoseo.

Projektis kaj konstruis la monumenton arkitektoj: D. Burdin, V. Klimov, Ju. Rabaev kaj skulptisto N.Tomskij.

Flordonado

Aspekto de la monumento
-----------------------

Centre de la monumento troviĝas la placeto farita el ruĝa granito kun la kvinpinta bronza stelo, el kiu emanas Eterna flamo. Ĝin rebruligis Leonido Breĵnev, tiama gvidinto de Sovetunio, per la torĉo kun fajro prenita el Leningrado, kie same estas la tombejo.
Sur la placeto estas la surskribo ***"Via nomo estas nekonata, via heroaĵo estas neforgesebla"***.

La Honora gardantaro

Ceremonioj
----------

* Kategorio Tombo de Nekonata Soldato en Moskvo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Ekde la 12-a de decembro 1997 la Tombon gardas la Honora gardantaro, kiun konsistigas militistoj el la Presidenta regimento.
Ĉiu oficiala delegacio vizitanta la Rusian Federacion nepre omaĝas al la Tombo de la Nekonata Soldato kaj donas florkronojn.
Same vizitas ĉi-lokon kaj donas florojn la aŭtoritauloj de la lando dum la naciaj festoj.
Tiam la Honora gardantaro marŝas laŭlonge de la ensemblo.

Signifo de la monumento
-----------------------

Laŭ lastaj kalkuloj dum la Dua Mondmilito (1939-1945) pereis ĉirkaŭ 27 milionoj sovetianoj. Preskaŭ ĉiu eksa sovetia familio perdis siajn parencojn tiam.
Ĝis nun estas netrovitaj kadavroj de pluraj soldatoj, kvankam ĉiujare oni malkovras iujn nomojn kaj reenterigas ties restaĵojn.

Dum la Venkotago (la 9-an de majo) kaj kelkaj aliaj oficialaj festadoj ĉe la Tombo de Nekonata Soldato estas organizataj politikaj aranĝoj kiujn partoprenas Prezidanto de Rusio, reprezentantoj de ortodoksa eklezio kaj multaj rusiaj kaj eksterlandaj politikistoj , pri kio vaste informas ŝtataj amaskomunikiloj.

Referencoj
----------

1. ↑   **ruse**

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2005-02-07 per la retarkivo Wayback Machine
* 
*
**Johann Gottwerth ΜÜLLER** (naskiĝinta la 17-an de majo 1743 en Hamburgo, mortinta la 23-an de junio 1828 en Itzehoe) estis germana verkisto.

Vivo
----

Studinte ekde 1762 medicinon li ekorientiĝis je literaturo kaj vivis ekde 1773 en Itzehoe kiel librovendisto. En 1783 li fermis magazenon sian. En 1796 li ricevis fare de la dana reĝo pensionon.

Liaj iam ofte legitaj romanoj, kiuj parte ĉerpis intrigojn el fremdlingvaj verkoj, ne estas malhumuraj, tamen ili suferetas pro filistra kaj banala malvasthorizonteco. Tamen ili klopodas alerti onin satire kontraŭ fanfaronadoj; la poeta elemento malantaŭas en ili.

Lia plej konata verko estas la romano »Siegfried von Lindenberg«, kiu komence eldonitis en ununura volumo (Hamburgo 1779), poste, ne je la avantaĝo de la verkinto, ĝi pligrandgitis en kvar volumojn (Leipzig 1781–82). Tie Müller kun lerteco kaj feliĉo transferis la en Anglujo modintan ĝenron de komikaj romanoj en Germanlingvion. Inter liaj aliaj verkoj menciindas »Komische Romane aus den Papieren des braunen Mannes« (Göttingen 1784–91).

Fonto
-----

Meyers Großes Konversations-Lexikon, Band 14. Leipzig 1908, p. 233-234 (tie ĉi interrete)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Johann Gottwerth Müller en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Ligiloj ĉe DDB
* Verkoj interrete
* Verkoj ĉe Zeno
* Biografio en forumo pri la tempo goeta