recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Trunkodomo en Altajo. **Trunkodomo** aŭ **trabodomo** estas simpla domo el prilaboritaj aŭ ne prilaboritaj arbotrunkoj. La nomo por similaj remparaj domoj/dometoj por ekskluzive milita uzo estas ***blokdomo***.

Historio
--------

#### Tutmonde

La unuaj tiumanieraj domoj en Eŭropo troviĝis jam dum la bronza epoko, kie ili antaŭ ĉio en la senfinaj pingloarbaroj de la nordo longtempe restis la favora loĝtipo.

Krome ili ekgravis ankaŭ en la alpa regiono, ekz. en la Berna Oberlando, kie la trunkodomkonstruado verŝajne plej perfektiĝis.

Kiel ŝirm- kaj ĉasadkabanoj trunkodomoj ankoraŭ hodiaŭ konatas.

#### Tipa domo por la Malnova Okcidento

Renaskon havas tiu domspeco dum la evoluigo de la nordamerika kontinento: la uesten irantaj pioniroj ekde 1765 ŝatis trunkodomon kiel simple kaj rapide farebla loĝejon.

Adaptite al la Sovaĝa okcidento trunkodomo konstruitis nur per granda hakilo kaj ĉastranĉilo. La vandoj trafis unu la alian rektangule kaj konsistas el horizontalaj arbotrunkoj kiuj elklinis sin ĉe la anguloj kaj estis kalfatritaj per tero kaj musko.

La oblikvigita tegmento konsistis el ebenaj, krude prilaboritaj platoj el ligno. Normalas ununura pordo kun hinĝoj el ligno. La fenestroj ofte estis el papero pro manko de vitro kaj la fenestrokovriloj pendis ĉe hinĝoj el ligno. Kiel planko servis ofte la tero batpremita aŭ oni uzis la glatajn flankojn de la arbotrunkoj.

Trunkodomoj ofte komune konstruitis kaj ilies starigo estis publika evento. Oni rektangulen vicigis la domojn por pli facila defendo de ili.

En la 1638-aj jaroj svedaj koloniistoj de la Delavaro-valo enkondukis tiun en patruja Skandinavio konatan konstrustilon en Ameriko.

Post 1718 skotoj kaj irlandanoj konatigis trunkodoman konstruadon en la ankoraŭ neevoluigitaj arbaraj zonoj de Norda Ameriko. Dum la Usona Milito de Sendependeco trunkodomoj jam tute normalas en la Fora okcidento. Tiel restis la situacio ĝis la atingo de la senarbaraj prerioj.

Post la atingo de la arbaroza Roka Montaro la trunkodomo denove ludis grandan rolon. Pro relative granda materialkonsumo kaj malbona izolado de la varmo, la trunkodomo finfine ĉesis kaj venis novaj metodoj de konstruado de domoj el ligno.

Fonto
-----

„Blockhaus." Microsoft® Encarta® 2007 [DVD].

Literaturo
----------

* C. A. Weslager: *The log cabin in America; from pioneer days to the present*. Rutgers University Press, New Brunswick, N.J. 1969.
* Jan-Ove Jansson: *Blockhausbau. Traditionelle Techniken aus Schweden*. dt. Ausgabe: Verlag Th.Schäfer, Hannover, 2006, ISBN 3-87870-863-7
* Marc Wilhelm Lennartz: *Blockhäuser. Massive Holzhäuser zum Wohnen und Leben*. Callwey Verlag, München, 2010, ISBN 978-3-7667-1855-6

Eksteraj ligiloj
----------------

* Trunkodomo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Trunkodomo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Historio de trunkodomoj sur retpaĝaro de entrepreno kiu ankoraŭ hodiaŭ konstruas tiajn domojn.
**Republikanische Wehr** ("Respublikana defendo") estis ĉeĥoslovaka duonsoldata organizaĵo de germanaj antifaŝistoj, ĝis la duono de la 1930-aj jaroj markata kiel **Rote Wehr**. En septembro de 1938 la membroj de RW batalis en la ĉeĥoslovaka limregiono kontraŭ sudetgermanaj ribeluloj.

Historio
--------

La organizaĵo Rote Wehr estiĝis kiel uniforma ordeca taĉmento de Germana sociala demokratia partio, kies unua trupo estiĝis en oktobro de 1926 en Hostinné. Spite al legislativa malpermeso de konstruado de duonsoldataj partiaj taĉmentoj Rote Wehr iom post iom estiĝis kaj oficoj toleris ĝin kiel opozicion de kontraŭŝtataj bataletoj.

En la batalo kontraŭ Freikorps kelke da membroj de RW falis. Sed kelkaj subiĝis al minacoj aŭ propagando kaj ili dizertis. Post la forpelo de ĉeĥoj el Sudetio en la jaro 1938 devis el la limregiono foriri ankaŭ germanaj socialaj demokratoj kaj pluaj antifaŝistoj, sed la ĉeĥoslovakaj oficoj onidire revenigis en Germanion proksimume 20 milojn da rifuĝintoj, el kiuj proksimume la duono finis en koncentrejoj. Republikanische Wehr estis definitive malfondita post la okupado kaj iliaj membroj estis komune kun germanoj, kiuj obeis elvokon al mobilizo, donitaj al persekutoj de la nazia reĝimo.

Organizado, vestaro kaj armilaro
--------------------------------

Marŝado de Republikanische Wehr
Rote Wehr estis gvidata de la germana sociala demokratia politika gvidantaro, al kiu subiĝis *Gruppe* frunte kun *Gruppenführer*. Unu *Gruppe* konsistis el tri taĉmentoj markitaj kiel *Zehnerschaft*. Tiuj estis gvidataj de *Zehnerschaftführer* kaj kreitaj de sume dek anoj, la tn. *Ordner* (ordigistoj).

Tipa uniformo de la ordigistoj konsistis el hele bruna ĉapo, ĉemizo de blua koloro kun ruĝa kravato kaj blua aŭ nigra pantalono kun zono, eventuale ankaŭ hele bruna mantelo. Virinaj aninoj de RW portis bluzojn kaj jupojn en respondantaj koloroj. Rangoj estis distingataj per manika ŝildeto kun arĝentaj strietoj, sur komandantaj uniformoj estis ankaŭ ruĝe borderitaj epoletoj de blua koloro.

Al soldata ekzerco estis ĉe RW uzataj aerpafiloj, aŭtune de 1938 devis esti uzataj ankaŭ armiloj donitaj fare de la ĉeĥoslovaka armeo.

Rilataj artikoloj
-----------------

* Sudetgermana ribelo
* Germana minoritato en Ĉeĥio
* Gardistaro de defendo de ŝtato
* Sudetgermana Freikorps

Eksteraj ligiloj
----------------

* Interreta ekspozicio de decembro 2007 *Deutsche Antifaschisten aus der Tschechoslowakei in Archivdokumenten (1933-1948)/Germanaj kontraŭfaŝistoj ĉeĥoslovakiaj en arĥivaj dokumentoj de inter 1933 kaj 1948*
La **Muzeo Serralves** (*Museu de Arte Contemporânea da Fundação de Serralves*), en Porto, Portugalio, estas konsiderata unu de la plej bonaj muzeoj de Eŭropo dediĉitaj al nuntempa arto, posedanta artaĵojn de kelkaj el la plej gravaj nuntempaj artistoj, kiel Andy Warhol, Keith Haring, Claes Oldenburg, Anselm Kiefer, Gerhard Richter, Cindy Sherman, Steve McQueen kaj Joan Miró.

Muzeo Serralves.
La konstruaĵo, projekciita de la arkitekto Siza Vieira, kaj estas ĉirkaŭita de la Parko Serralves (de ĉirkaŭ 3,5 hektaroj), kie estas ankaŭ artaĵoj de kelkaj nuntempaj artistoj, kiuj estas ekspoziciitaj inter flaŭro tipa de la Norda Regiono, kiel kverkoj, betuloj kaj taksuso.

La Muzeo estas konsiderata spaco de referenco, je internacia nivelo, kiel grava areo por nuntempa arto. La permanenta kolekto de la muzeo, en kiu estas artaĵoj de plej gravaj artistoj, estas esence konstituita de verkoj faritaj ekde fino de la 1960-aj jaroj ĝis nuntempe. 

La 5a de Aprilo 1990 estis subskribita protokolo inter la portugala ŝtato kaj la Fondaĵo Serralves por kolekti artaĵojn, fare de la Sekretario de Ŝtato pri Kulturo Pedro Santana Lopes. La kontrakto de la projekto de la *Museu de Arte Contemporânea* estis subskribita kun la arkitekto Siza Vieira la 6an de Marto 1991. La projekto de la Muzeo kandidatiĝis al financado de Eŭropa Unio la 28an de Junio 1995 kaj la 27an de Julio samjare estis prezentita publike fare de la ĉefministro Cavaco Silva. La 27an de Novembro 1996 oni metis la unuan ŝtonon de la Muzeo fare de la ĉefministro António Guterres. La 6an de Junio 1999 estis inaŭgurita en ceremonio prezidita de la Prezidento de la Respubliko Jorge Sampaio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Muzeo de Nuntempa Arto Serralves en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Sítio da Fundação de Serralves

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Museu de Arte Contemporânea de Serralves en la portugala Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 851976
* LCCN: no00007719
* VIAF: 8969149068470965730008 126045089, 8969149068470965730008
* SUDOC: 059886765
* NKC: ko20201093784
 |
Eldono de julio 1914 de la "Jarlibro por la Studo de Meza Sekseco"
La **Scienc-Humanitara Komitato** (germane *Wissenschaftlich-humanitäres Komitee*, **WhK**) estis fondita en Berlino la 14-an aŭ 15-an de majo 1897 por kampanji por la socia agnosko de gejaj kaj transgenraj viroj kaj virinoj kaj por batali kontraŭ ilia persekutado laŭ la artikolo 175 de la germana kriminala jura kodo. Ĝi estis la unua tiaspeca komitato en la historio.

La Komitato estis fondita la kvar tagojn antaŭ la liberigo el karcero de Oscar Wilde, de Magnus Hirschfeld, kune kun la eldonisto Max Spohr, la juristo Eduard Oberg kaj la verkisto Franz Joseph von Bülow ĉe lia domo en Berlino. La celo de la komitato estis mobilizi la kritikan publikon favore al la forigo de la artikolo 175 de la germana puna kodo, kiu kondamnis malliberejajn punojn por viroj. Adolf Brand, Benedict Friedlaender kaj Kurt Hiller, inter aliaj, aliĝis al la organizo.

* Kategorio Scienc-Humanitara Komitato en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La insulo en 1973
**Ĥark**, **Ĥarg** (perse خارک) estas loĝata insulo en la Persa golfo kaj apartenas al Irano. Ĝi situas ĉirkaŭ 25 km antaŭ la bordo la kontinento ĉe Provinco Buŝehr, longas ĉirkaŭ 6 km. larĝas 4 km. Tie loĝas laboristoj, ĉirkaŭ 10.000. La insulo situas ĉirkaŭ 55 km okcidente antaŭ Buŝer kaj 35 km sude de Ganaveh.

Historio
--------

Sur la insulo setlis unuafoje nestorianoj. Ĝin okupis en 1756 Nederlando per du ŝipoj kaj 50 soldatoj.

Ekonomio
--------

La insulo situas en proksimo de multaj naftokampoj kaj estas strategie grava. Ĝi havas naftoterminalon kaj flughavenon. Ĉe la naftoterminalo, povas alligiĝi cisternaj ŝipoj je kvar flankoj. En la sepdekaj jaroj, Ĥark estis la plej moderna naftoterminalo de la mondo. La insulo disponas pri dolĉakvo-produkta instalaĵo kaj pri agrikultutaj forcejoj, kreskejo opor prizorgo de la loĝantoj.

En Iraka-Irana milito, de 1982 ĝis 1986, la instalaĵojn grave damaĝis irakaj aerbombardadoj. 

En 2009, Irano eksportis 950 milionojn da bareloj de mnafto tra la suda naftoterminalo de Ĥark.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Aerfotoj pri Ĥark Arkivigite je 2007-03-11 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Ĥark en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Superfluida Heliumo II "rampos" laŭ surfacoj por trovi sian propran nivelon - post mallonga tempo, la niveloj en la du ujoj egaliĝos
**Superfluideco** aŭ **superflueco** estas la karaktera propreco de fluido kun nula viskozeco, kiu tiel fluas sen ajna perdo de kineta energio. Kirlokaze, superfluaĵo formas vorticojn, kiuj plue rotacias senfine. Superflueco okazas en du izotopoj de heliumo (heliumo-3 kaj heliumo-4), kiam ili estas likvigitaj per malvarmigo al kriogenaj temperaturoj (sub -150 ° C aŭ 123 K). Ĝi estas ankaŭ propreco de variaj aliaj raraj materistatoj, kiuj teorie ekzistas en astrofiziko, partikla fiziko kaj teorioj de kvantuma gravito. La teorio de superflueco estis disvolvita de la sovetaj teoriaj fizikistoj Lev Landau kaj Isaak Ĥalatnikov.

Superflueco estas ofte koincida kun la kondensigo Bose–Einstein, sed la du fenomenoj ne estas rekte rilataj unu al la alia; neķ ĉiuj kondensigoj Bose–Einstein povas esti konsiderataj kiel superfluaĵoj, kaj ne ĉiuj superfluaĵoj estas kondensigoj Bose–Einstein.

Vidu ankaŭ
----------

* Absoluta nulo de temperaturo
* Superkonduktiveco
* Supersolido

Referencoj
----------

1. ↑   The Nobel Prize in Physics 1996 – Advanced Information. Alirita 2017-02-10.
2. ↑  Minkel, JR, "Strange but True: Superfluid Helium Can Climb Walls". (angle)

Literaturo
----------

* Khalatnikov, Isaac M..  (2018) *An introduction to the theory of superfluidity*. CRC Press. ISBN 978-0-42-997144-0.
* Annett, James F..  (2005) *Superconductivity, superfluids, and condensates*. Oksfordo: Oxford Univ. Press. ISBN 978-0-19-850756-7.
* Guénault, Antony M..  (2003) *Basic superfluids*. Londono: Taylor & Francis. ISBN 0-7484-0891-6. Guenault, Tony.  (28a de Novembro 2002) *2002 pbk edition*. ISBN 9780748408917.
* Svistunov, B. V. Babaev E. S. Prokof'ev N. V. *Superfluid States of Matter*
* Volovik, G. E..  (2003) *The Universe in a helium droplet*, Int. Ser. Monogr. Phys. **117**, p. 1–507. ISBN 978-0-19-850782-6.

* Volovik, Grigory E..  (2003-03-06) *2003 pbk edition*. ISBN 9780198507826.

* Kategorio Superfluideco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 735153
* NDL: 00573671
* NKC: ph187932
 |
**Marib** aŭ **Ma'rib** (arabe مأرب, *Ma′rib*, loke *Mārib*, greke *Μαρίαβα*, Mariaba) en la antikva epoko inter la 10-a kaj la 8-a jarcento antaŭ nia erao estis ĉefurbo de la Reĝlando Ŝeba kaj grava komerca urbo. Ĝi situas proksimume 100 kilometrojn oriente de Sanao sur la teritorio de la hodiaŭa ŝtato Jemeno, ĉe latitudo 15° 26' norda kaj longitudo 45° 16' orienta. 

Nuntempe la urbo havas proksimume 17 000 loĝantojn kaj estas la administra centro de samnoma provinco Ma'rib.

La antikva urbo situis en ebenaĵo de la seka delto de *Uedo Adhana*, proksimume 1200 m super la marnivelo. Oni trovis tie ruinojn de konstruaĵoj, inter ili templon de Bilkis kaj ruinojn de urbomuroj el la 500 a.K. Sude de la urbo, troviĝas ruinoj de ŝtona akvobaraĵo el la 8-a jc. a.K. Ĝi longis 550 metrojn.

La areo estis forlasita dum la 20-jarcento, ĝis 1986, kiam oni ekfunkciigis naftoputon kaj naftorafinejon. Tiam ono konstruis novan urbon ĉ. 3,5 km norde de la praa urbocentro. Ekde Marib komenciĝas la - 438 km-ojn longa - naftotubo Marib – Ras Isa, ĝis finstacio ĉela Ruĝa maro. Oni ekfunkciigis en 1986 novan akvobaraĵon 38 m altan kaj 763 m longan en la Adhanah- (Dhana-) valo, 3 km-ojn fore de la ruinoj de la praa akvobaraĵo. 

la regnoj de la suda Araba Duoninsulo ĉirkaŭ la jaro 100 antaŭ nia erao, Marib markita en la reĝlando Ŝeba
Komparo de prezoj inter postulo kaj oferto.   
Super la streketita ekvilibra linio: la konsumanta pluso (blua areo); inter la ekvilibra linio kaj la ruĝa produkta linio: la produktanta pluso
En ekonomio kaj en ĝeneralaj terminoj, **pluso** estas la diferenco inter la valoro de la havaĵoj kaj servoj produktitaj de komunumo dum determinita tempoperiodo kaj la valoro de la parto de tiuj havaĵoj kaj servoj necesaj por la subteno (reprodukto) de ties anoj. La ekzisto de pluso estas nepra kondiĉo por ke la ĝenerala bonfarto de la civitanoj de lando aŭ ties nombro povu pliiĝi.

Pluso estas fakte rezulto de la sumo de du plusoj: la pluso de la produktanto kaj la pluso de la konsumanto. La **pluso de la konsumanto** estas la "resto" aŭ mona gajno de la konsumanto, kiam tiu akiras varon je determinita prezo, kiu estas siavice pli malalta ol la prezo ĉirkaŭkalkulita aŭ la plej alta prezo ekzistanta (de la varo) en la merkato. La **pluso de la produktanto** estas la monkvanto, kiun tiu ricevas kiel "kroma gajno" super la produktelspezo, kiam tiu vendas sian varon je prezo pli alta ol tiu jam disponebla en la merkato. Alivorte tiu pluso estas la mono, kiu "restas" kaj tiel dirite estas akirita kiel gajno (krom la mono kiu rekomponas produktelspezojn aŭ kontentigas aliajn necesojn), el prezo malpli granda aŭ pli granda ol tiu ĉirkaŭkalkulita je la akiro de la varo.

La pluso estas la parto de la produktado, kiu restas post la kovro de la bazaj necesoj kaj de la normala konsumo. La pluso povas esti akumulita (stokado), kaj se konvertita en mono eblas ties ŝparo.

Rilate al enspezoj kaj elspezoj, pluso estas foje nomita "favora saldo" kaj "buĝeta pluso".

Vidu ankaŭ
----------

* Mendado kaj ofertado


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 696940
* GND: 4049496-2
* LCCN: sh85130828
 |
**Estêvão da Gama** (ĉirkaŭ 1430 - julio 1497) estis portugala kavaliro, patro de la navigisto Vasco da Gama.

Biografio
---------

Li estis la plej aĝa de la kvar gefiloj de sia patro, same nomita Vasco da Gama, kiu loĝis en Olivenza, kaj Teresa da Silva.

En la 1460-aj jaroj Estêvão da Gama estis je la servo de la Domo de la Duko de Viseu, Fernando de Portugalio. Maskita de komercisto li enfiltriĝis en la maroka urbo Anafe (aktuala Kasablanko), kaj vagadis tra siaj stratoj kiel figovendisto de Algarvo. La informoj kiujn li kolektis kontribuis al la sukceso de la milita entrepreno kiun la infanto Fernando estris en 1468.

Pro tio ĉio li estis nomumita urbestro de Sines, kaj profitanto de la impostoj al la produktado de sapo en Estremoz, Sousel kaj Fronteira. Estêvão en 1478 estis anstataŭita kiel urbestro de Sines, sed la Ordeno de Santiago havigis al li la impostokolektadon en la zono, kaj komendadoro de la Ordeno en Cercal do Alentejo.

Li edziĝis al Isabel Sodré, filino de João Sodré, konata ankaŭ kiel João de Resende. La familio Sodré devenis el Frederick Sudley, angla kavaliro kiu estis veninta en Portugalion fine de la 14a jarcento por partopreno kun Edmund de Langley en la Tria Fernanda Milito. El la geedzeco kun Isabel Estêvão li havis kvin filojn: nome Paulo da Gama, João Sodré (kiu uzis la patrinflankan familinomon), Vasco da Gama (kiu estis la estro de la unua ekspedicio al Hindio), Pedro da Gama, Aires da Gama, kaj unu filinon: Teresa da Gama. Krome Estêvão esttis jam patro de aliaj filo de antaŭa rilato antaŭgeedza nomita ankaŭ, iel konfuzige, Vasco da Gama.

Dekomence la reĝo Johano la 2-a planis sendi Estêvão da Gama kiel estro de la ekspedicio kiun li intencis sendi al Hindio, sed pro lia morto, en julio 1497, li estis anstataŭita per sia filo Vasco da Gama por realigi tiun veturadon.

Notoj
-----

1. 1 2 3   Subrahmanyam, 1998, pp. 59-61.
2. ↑   Da Costa Quintella, 1839, p. 179.
3. ↑   Subrahmanyam, 1998, pp. 67.

Bibliografio
------------

* Subrahmanyam, Sanjay (1998). The Career and Legend of Vasco da Gama Cambridge University Press. ISBN 9780521646291.
* Da Costa Quintella, Ignacio (1839). Annaes da marinha portugueza. Academia Real das Sciencias.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 689542
 |
sinagogo de Nordhausen
sinagoga interno
La **Sinagogo de Nordhausen** (germane: *Nordhäuser Synagoge*) troviĝis en Nordhausen, Germanujo, ĉe *Pferdemarkt*. Starigite inter 1843 kaj 1845 ĝi detruiĝis en la 1938-a jaro.

Historio
--------

Jam mezepoke ekzistis juda komunumo en Nordhausen kaj la unua mencio datumas de 1290. Unua sinagogo troviĝis ĉ. la jaro 1300 ĉe *Hütergasse*. Post ŝtelrompo en 1324 la komunumo translokiĝis al *Jüdenstraße*. Dum la pogromo dum pestepidemio estis verŝajne novaj marodoj.

La domo de ĉe *Jüdenstraße* nomiĝis en 1421 lernejo *(Judenschule)*. En 1813 okakzis novestiĝo de juda komunumo den Nordhausen kaj preĝa loko fariĝis je *Ritterstraße* (nr. 4). En 1839 la prusa reĝo Frederiko Vilhelmo la 3-a permesis la konstruon de nova sinagogo. La ingaŭro eblis en la 12.9.1845 je *Pferdemarkt* (nr. 18), fare de Levi Herzfeld, brunsvika landa rabeno el Ellrich. Prediko lia okaze de la inaŭguro, *Die religiöse Reform*, ankaŭ presiĝis. Ampleksaj restaŭradlaboroj estis en 1888, la rekonsekro estis en la 17.8.1888. 

  

Okaze de la kristala nokto ankaŭ la religia ejo en Nordhausen estis detruita. Anoj de NSFK disdonis brulakcelerilojn endome. Ankaŭ la komunuma domo estis perforte malŝlosita kaj oni vekis kantoron Kurt Singer kaj ties patron. Post serĉadoj endome oni bruligis la bibliotekon. Singer estis puŝita en la brulantan sinagogon sed ja povis savi sin. 

En 1998 oni senvualigis memorŝtonon je la angulo inter Hagen kaj Wolfstraße.

Rabenoj
-------

* 1856–1875: Samuel Auerbach
* 1875–1883: David Leimdörfer
* 1883–1889: Siegmund Gelbhaus (1850–1928)
* 1889–1908: Philipp Schönberger
* 1909–1925: Alfred Levy
* 1927: Gustav Pfingst
* 1933: Heinrich Lemlem

Literaturo
----------

* Manfred Schröter: *Die Verfolgung der Nordhäuser Juden 1933–1945.* Bad Lauterberg/Harz 1992, ISBN 3-922141-11-0.
* Marie-Luis Zahradnik: *Vom reichsstädtischen Schutzjuden zum preußischen Staatsbürger jüdischen Glaubens. Chancen und Grenzen der Integration der Nordhäuser Juden im 19. Jahrhundert.* (=Schriftenreihe der Friedrich-Christian-Lesser-Stiftung, 37). Nordhausen 2018, ISBN 978-3-930558-33-9, p. 140–152.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Sinagogo de Nordhausen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* informoj ĉe *Alemannia Judaica*
* historio de la judoj en Nordhausen -ĉe NordhausenWiki

Notoj
-----

1. ↑  Marie–Luis Zahradnik: *„Die religiöse Reform" des Braunschweiger Landesrabbiners Dr. Levi Herzfeld – Die Predigt zur Einweihung der Synagoge in Nordhausen 1845.* Ĉe: *Nordhäuser Naĉriĉten. Südharzer Heimatblätter Heraŭsgegeben vom Stadtarĉiv Nordhaŭsen.* 2,3/2015
2. ↑  Sigmund Josua Samuel Gelbhaus – NordhausenWiki
3. ↑  Stadtarchiv Nordhausen (eld.): *Chronik der Stadt Nordhausen. 1802 bis 1989*. Horb am Neckar: Geiger, 2003, p. 208.

51.5035910.79357Koordinatoj: 51° 30′ 13″ N, 10° 47′ 37″ O (mapo)
 

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 846779
* GND: 7641208-8
 |
Ponto por piedirantoj en Strato Nanjing, Ŝanhajo, 1987.
Ponto por piedirantoj en la Nacia Arbaro Monto Baker-Snoqualmie, Vaŝingtonio, Usono.
Ponto por piedirantoj en Leer Germanio
**Ponto por piedirantoj** estas ponto desegnita por piedirantoj kaj en kelkaj kazoj ciklistoj, animala trafiko kaj ĉevalrajdantoj, pli ol por vehikla trafiko. Ponto por piedirantoj estas bona komplemento por la pejzaĝo kaj povas estu uzataj orname por laŭvide ligi du diferencajn areojn aŭ por signali transiron. En multaj disvolvigitaj landoj, pontoj por piedirantoj estas kaj funkciaj kaj povas esti belaj artaĵoj kun ebla aldono de skulptaĵoj. Por malriĉaj ruraj komunumoj en disvolviganta mondo, pontoj por piedirantoj povas esti la nura aliro de komunumo al klinikoj, lernejoj aŭ merkatoj, kiuj alimaniere estus neatingeblaj kiam riveroj estas tro altaj por permesi trapason. Simplaj desegnoj de pendopontoj estis disvolvigitaj por atingi daŭripovecon kaj esti facile konstrueblaj en tiaj ruraj areoj uzante nur lokajn materialojn kaj laborforton.

Ŝirmita aŭ tegmentita ponto interu konstruaĵoj estas foje konata kiel pontopasejo, *ĉielponto* aŭ *ĉielvojo*.

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Ponto por piedirantoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ponto por piedirantoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Kiel konstrui Ponton por piedirantoj
**Gigi RAVELLI** [ĝiĝi raveli] (Laren NH, la  28-an de junio 1982(nun 1982-06-28) (41‑jara)) estas nederlanda antaŭa aktorino kaj prezentistino.

Post baletinstruado kaj studado pri ekonomio Gigi trapasis en 2003 kurson pri komunikado. En la sud-afrika Kaburbo ŝi trapasis kurson pri *Aktorado por studentoj* kaj post tio en Amsterdamo pri teatroinstruado por progresintoj ĉe la *Crea Theater*.

De septembro 2005 ĝis inkluzive marto 2007 Gigi aperis en la telefonludoj de NET 5 kaj SBS 6. Ŝi ankaŭ dum mallonga tempo faris radioprogramojn por la radiostacio Caz!.

Ekde la 17-a de aprilo 2007 ŝi ludas la rolon de Lorena Gonzalez en la sapserio de RTL 4 Bonaj tempoj, malbonaj tempoj. Lorena en la serio estas la filino de Rosa, la mastrumistino de Ludo Sanders.

Filmo/Televido
--------------

| Filmo |
| --- |
| Jaro | Produktaĵo | Rolo | Rimarkoj |
| 2011 | *Gooische Vrouwen* | Gigi Ravelli |  |
| 2012 | *Zombibi* | Kim |  |
| 2013 | *Verliefd op Ibiza* | Zara |  |
| 2013 | *Droomvrouw* | Jessica van Beesd |  |
| 2013 | *APP* | "nekonata" |  |
| Televido |
| Jaro | Produktaĵo | Rolo | Rimarkoj |
| 2007- | *Goede tijden, slechte tijden* | Lorena Gonzalez | Daŭra rolo |
| 2008 | *Draadstaal* | Brenda |  |
| 2009 | *De TV Kantine* | Gigi Ravelli | Parto *Neniu spektas* |
| 2010 | *Gooische Frieten* | Gigi Ravelli | Parto *Morto*Parto *Lasta parto* |
| 2011-2012 | *Naranjina* | Lilka | Daŭra rolo |
| 2012 | *Golden Girls* | Cynthia | Parto *Parto 10* |
| 2013- | *Verliefd op Ibiza* | Zara | Daŭra rolo |

Eksteraj ligiloj
----------------

* Imdb pri Gigi Ravelli
* Pasporta foto
* Gigi Ravelli
**Afrikobrazilaj religioj** estas religioj praktikataj en Brazilo, kiuj estas afrikdevenaj aŭ enhavas elementojn de afrikaj religioj. Al ili apartenas kandombleo, kies ĉefa tereno troviĝas en Bahio, la kultoj de ŝangoo en nordorienta Brazilo, batuko en la sudoriento kaj la spiritisme influita umbando. La afrikobrazilaj religioj havas multan komunan kaj ofte estas subigata sub la terminon makumbo.

Sian originon ĉi tiuj religioj havas en la epoko de sklaveco. Ofte ili prezentas sinkretisman sintezon el afrika (precipe joruba), eŭropa kaj kiel restaĵoj ankaŭ indiana religio. Kiel ankaŭ en aliaj afrikoamerikaj religioj, ofte kristanisma fasado servis kiel legitimado por la sklavoj, por povi festi siajn proprajn tradiciojn kaj ritojn. Krom tio ankaŭ ekzistis kristanismaj sklavoj, dum kiam islamaj tradicioj el Afriko laŭ nuna kono preskaŭ ne transvivis kaj pereis.

Vidu ankaŭ
----------

* Afrikaj religioj
* Afrikamerikaj religioj
* Religio de la Joruboj
* Kandombleo
* Voduo
	+ Luiziana voduo
* Santerio
ISO

**Montferland** (51° 56′ N, 6° 9′ O (mapo)51.9333333333336.15
 )
estas municipo en la regionoj Achterhoek kaj la Liemers, en la nederlanda provinco Gelderland. Laŭ la stato de 2021 en la municipo vivis 36 031 loĝantoj sur areo de 110 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 328 loĝantoj/km².

La teritorio havas komunan limon kun Doetinchem, Oude IJsselstreek, Zevenaar kaj Emmerich am Rhein.

La municipo ekestis je la 1-a de januaro 2005 pro komunuma rearanĝo el la antaŭaj municipoj Bergh kaj Didam. La parto de la antaŭa municipo Bergh apartenas laŭ ĝenerala supozo grandparte al la regiono Achterhoek, la parto en la eksa municipo Didam al la regiono Liemers. Sude de la municipo situas la landlimo kun Germanio.

Centroj
-------

Azewijn, Beek, Braamt, Didam, Greffelkamp, 's-Heerenberg, Kilder, Lengel, Loerbeek, Loil, Nieuw-Dijk, Oud-Dijk, Stokkum, Wijnbergen kaj Zeddam, inkluzive de la vilaĝetoj Holthuizen, Vinkwijk kaj Vethuizen.

Kemnade
-------

La Kemnade
Ĉe la rivero Oude IJssel tuj apud la limo kun la municipo Doetinchem situas la Kemnade. En ĉi tiu historia konstruaĵo loĝis nombro da personoj kiuj ludis gravan rolon en la historio de Doetinchem (kaj Nederlando), kiel Carel Hendrik Verhuell kun edzino Maria Johanna de Bruijn kaj la familio Misset (konataj kiel la fondintoj de la *Graafschapbode*).

* Kategorio Montferland en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


| **Provinco Gelderlando**  |  |
| --- | --- |
| Aalten | Apeldoorn | Arnhem | Barneveld | Berg en Dal | Berkelland | Beuningen | Bronckhorst | Brummen | Buren | Culemborg | Doesburg | Doetinchem | Druten | Duiven | Ede | Elburg | Epe | Ermelo | Geldermalsen | Harderwijk | Hattem | Heerde | Heumen | Lingewaal | Lingewaard | Lochem | Maasdriel | Montferland | Neder-Betuwe | Neerijnen | Nijkerk | Nimego | Nunspeet | Oldebroek | Oost Gelre | Oude IJsselstreek | Overbetuwe | Putten | Renkum | Rheden | Rozendaal | Scherpenzeel | Tiel | Viĥeno | Voorst | Wageningen | West Maas en Waal | Westervoort | Winterswijk | Zaltbommel | Zevenaar | Zutphen |
| Nederlando | Provincoj | Municipoj |
**Imre Rajczy** [rajci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Rajczy Imre** estis hungara skermisto (sabristo), olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto, ministeria oficisto. Lia origina familia nomo estis *Rasztovich* [rastoviĉ] ĝis 1935.

Imre Rajczy naskiĝis la 8-an de novembro 1911 en Szombathely, li mortis la 31-an de marto 1978 en Bonaero.

Biografio
---------

Imre Rajczy maturiĝis en premonstrata gimnazio en sia naskiĝurbo en 1929, li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1935. Post la diplomo li laboris en ministerio. En 1945 li migris al Argentino, ĉar la proksimiĝanta socialismo forigis la tiuspecajn postenulojn. En Bonaero inter 1956-1966 li havis altan postenon en firmao.

Li edziĝis en 1937, lia edzino naskis 2 gefilojn. Li ricevis hungarajn premiojn inter 1935-1943, po unu germanan kaj bulgaran premiojn en 1944.

Sporta kariero
--------------

En sia aĝo 15 li komencis skermi. Inter 1933-1939 li estis membro de la hungara nacia teamo, en 1937 li estis hungara ĉampiono individue. Li estis olimpiano en la Somera Olimpiko 1936 kun ora medalo teame. En Bonaero li estis trejnisto jardekon.

Memorigiloj
-----------

memortabulo en Szombathely (2001)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

Vidu ankaŭ
----------

* Hungario en la Somera Olimpiko 1936

{{{-}}}


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 802769
 |




* Portalo pri Biografio
**LŐRINCZ Márton** (leo:rinc) estis hungara luktisto, ĉampiono en olimpiaj ludoj (1936) kaj eŭropa ĉampioneco (1934) naskita en Korond Corund (Harghita) la 28-an de oktobro laŭ pli freŝaj esploroj la 23-an de oktobro 1911 kaj mortinta en San Carlos de Bariloche, Argentino la 26-an de novembro 1969.

Biografio
---------

Lőrincz gajnis landajn ĉampionecojn en klasikstila lukto en 1934, en liberstila lukto en 1935 kiel luktisto aerpeza de la *Hungara Atleta Klubo*. En la 9-a olimpio en Berlino en 1936 li gajnis en klasikstila lukto, en la eŭropa ĉampioneco en Stockholm en 1934 en liberstila lukto, en Bruselo li okupis la 2-an lokon. Lőrincz estis 10-foje en la elektita teamo. Li estis oficisto de la *Lokinteresa Fervojo* de Budapest. Lőrincz elmigris Sudamerikon depost la 2-a mondmilito.

Fontoj
------

* *Magyar Életrajzi Lexikon*
* ] Arkivigite je 2012-11-12 per la retarkivo Wayback Machine Pri sportisto

Vidu ankaŭ
----------

* Hungario en la Somera Olimpiko 1936

* Kategorio Márton Lőrincz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 254067
 |



* Portalo pri Biografio
**Evi Hanssen** (Zoersel, 9-an de novembro 1978) estas flandra kantistino kaj prezentistino

Biografio
---------

Hanssen elkreskis kun tri pliaĝaj fratoj en la apudeco de Antverpeno. Ŝi komencis kiel fonokantistino en la *Samson & Gert*-kristnaskospektakloj, kaj ŝi ludis en *Samson & Gert* je aĝo de 16 la rolon de Sofie, la nevino de la urbestro. Hanssen atingis duan lokon je la elekto de 'Look of the year' (Vidaĵo de la jaro) en 1996. Post la mezgrada lernejo ŝi dum du jaroj studis je la 'Ĵazostudio' en Antverpeno kaj akiris ŝian kandidatecon kiel kantistino en la ĵazmuziko de la konservatorio.

Kariero
-------

En aprilo 2001 ŝi eklaboris kiel videoĵokeo ĉe TMF Vlaanderen, kie ŝi kun Elke Vanelderen prezentis *Boobietrap*. Ŝi ankaŭ prezentis nombron da grandaj festivaloj, kiel Marktrock, Suikerrock, TW Classic kaj I Love Techno. Ŝi intervjuis interalie Lenny Kravitz kaj Justin Timberlake. Dum la somero de 2002 oni petis ŝin anstataŭi Yasmine ĉe *Aan tafel*, TV1-programo. Ŝi ankaŭ regule videblas en *het Swingpaleis* (La svingopalaco).

Ŝia debuta disko "Down as she goes" kun ŝia nova bando *Hookers Green* tuj fariĝis la nova favorkanto de Greenpeace en Belgio. La kanto temas pri la perdiĝo de la mondo en ĉia ebla maniero.

En oktobro 2003 ŝi forlasis TMF-on por koncentriĝi je sia muziko. Ŝi laboris en teatro-ĵazoprojekto kaj nederlandlingva albumo kun Patrick Hamilton. Ŝi aŭdeblis kiel fluganta monaĥino ĉe *Radio Donna vekiĝas* kaj videblis je la sportkanalo de la VRT, Sporza. Por la filmo *Garfield* ŝi pruntedonis sian voĉon al la usona kato. Hanssen nuntempe laboras por VTM, kie ŝi prezentis *De Farm* kaj *71° Noord*.

Ekde 2006 ĝis inkluzive 2013 ŝi ĉiujare prezentis la programon *Ekspedicio Robinsono*. Ekde marto 2007 ŝi ankaŭ videblas en *De Foute Quiz* kaj *GodzijDank*. En 2008 kaj 2009 ŝi prezentis la flandran version de Project Runway, De Designers. Ekde septembro 2010 ĝis junio 2011 ŝi videblis en *De dagshow*, spektakloprogramo ĉe VTM post la novaĵo.

En 2013 ŝi prezentis kun Kürt Rogiers *De Grote Sprong* (La saltego), en 2014 *Beat da Bompaz* kaj *Mijn Pop-uprestaurant*. Ekde 2014 ŝi estas kunprezentistino de la nederlanda vojaĝoprogramo "3 op Reis". En septembro 2014 ŝi komencis kiel tablodamo ĉe De Wereld Draait Door.

Privata vivo
------------

Hanssen edziniĝis en septembro 2005 de Fred di Bono, frontviro de la belga formaĵo Silverene. Ili ankaŭ kune fondis la produktejon Bonhanssa. Pliposte ili ekhavis du infanojn. Je la fino de 2011 la paro divorcis.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Evi Hanssen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Evi Hanssen (3 op Reis)[*rompita ligilo*]
**Gonzalo de Sandoval** (Medellín 1497 - Palos de la Frontera 1528) estis hispana konkistadoro de  Nova Hispanio (Meksiko). Li estis filo de Juan de Sandoval. Li iris al Kubo, kie li restis kiel kapitano en 1518. La venontan jaron li komencis la konkeron de Meksiko kun Hernán Cortés. Dum iom da tempo li estis kunguberniestro de la kolonio, dum Hernán Cortés estis malproksime de la ĉefurbo (de la 2a de marto al la 22a de aŭgusto 1527).

En Nova Hispanio
----------------

Sandoval alvenis kun Hernán Cortes al Nova Hispanio en 1519, estante la plej juna el la kapitanoj de Cortés. Post la subpremado de Moktezumo, Cortés nomumis lin alta funkciulo de Villa Rica de Vera Cruz. Sandoval kaptis la mesaĝistojn de Pánfilo de Narváez kiuj postulis la kapitulacon de la urbeto, kaj sendis ilin al Cortés. En la posta batalo, estis Sandoval kiu kaptis Pánfilo de Narváez.

Sandoval estris la avangardon de la hispana retiriĝo dum la nomita Trista Nokto en 1520. Li ankaŭ estris operaciojn kontraŭ la aztekoj, proksime de Tepeaca kie poste la hispanaj konkistadoroj fondis la vilaĝon Segura de la Frontera. Li estris la punekspedicion kontraŭ la aztekoj en Jalacingo pro ilia atako al hispanaj soldatoj kiuj estis venintaj kun Pánfilo de Narváez.

Li estris la konstruon de kelkaj ŝipoj por estis uzataj dum la surakva atako al la urbo Tenoĉtitlano.

* Kategorio Gonzalo de Sandoval en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 617469
* GND: 129039802
* VIAF: 42905628
 |
Hinchingbrooke House
**Hinchingbrooke School** [HINĉingbruk skol], aŭ la Hinĉinbruklernejo, estas granda altnivela lernejo, kiu lokiĝas ĉe la ĉirkaŭaĵo de Huntingdon en Kambriĝŝiro, historie en Huntingdonŝiro. Dekomence, ĉiom el la ĉirkaŭanta lando (inklusize kio nune estas Huntingdon) estis la ĉirkaŭtero de Hinchingbrooke House. Ankoraŭ estas linio de arboj, de Hinchingbrooke House al la urbeto, kiu estis la dekomenca enirejo tra la ĉirkaŭtero.

Historio
--------

Kiel Huntingdon Grammar School, ĝi fondiĝis en 1565. Inter ĝiaj lernantoj dum ĝia frua historio estis Oliver Cromwell, kaj Samuel Pepys. 

La 1an de septembro 1939 ĝi remalfermiĝis en nova konstruaĵo je Brampton Road. La junulinoj de Highbury Hill School en Londono evakuiĝis pro sekureco, kaj tien alvenis de 1939 ĝis 1943. Je 1970, la lernejo komencis akcepti lernantojn kun ĉiuj eblecniveloj, kaj baldaŭe iĝis tute ĉiu-akceptanta. Samtempe, la lernejo ŝanĝis sian nomon, kaj moviĝis en novajn ejojn en Hinchingbrooke Park, kaj la renovigintan Hinchingbrooke House.

Je 2006, la lernejo iĝis Faka Sporta Lernejo.

Hinchingbrooke Sesa-klaso
-------------------------

La sesa-klaso (*sixth form*) lokiĝas en la historieca Hinchingbrooke House meme, kaj plejmulte da la klasĉambroj kaj lernantejoj enestas la praan konstruaĵon.

Hinchingbrooke Ĉefa Lernejo
---------------------------

La ĉefa lernejo enhavas sportajn instalaĵojn, ekzemple la naĝejo, dancoĉambrego, kaj nenatura-herba sportkampo. Iom da tiuj ĉi estas uzeblaj publike.

Referencoj
----------

1. ↑  [*rompita ligilo*]
2. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2021-05-18. Alirita 2020-06-29.
3. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2012-01-09. Alirita 2020-06-29.
Skemo pri dispecigo de porkaĵo
**Porkaĵo** estas viando de porko. Temas pri ĉiaj manĝeblaj partoj. En Eŭropo kaj Orient-Azio porkaĵo estas la plej ofte manĝata viando. En Germanio en 2004 la po-homa konsumo estis je 39,5 kg (39,3 kg en 2003 / tuta viandokonsumo je 61,3 kg). Kontraŭe en kelkaj religioj (ekz. islamo kaj judismo, porkaĵo estas tute malpermesita.

Porkoj estas nuntempe buĉitaj ĉirkaŭ 180-tagaj kun pezo inter 95 kaj 110 kg. Specoj de porkaĵo inkluzivas ŝinko kaj lardo.

Produktlandoj
-------------

La plej granda produktlando de porkaĵo estas Ĉinio, sekvas Usono kaj Germanio. Aliaj gravaj eŭropaj produktlandoj estas Hispanio, Francio, Pollando kaj Danio.

La plej grandaj porkaĵproduktantoj en la mondo (2004)|  Rango  | Lando |  Produktaĵo (en miloj da tunoj) |  Rango  | Lando |  Produktaĵo (en miloj da tunoj) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|    1 | Ĉinio    | 47.753 |    10 | Rusio    | 1.750 |
|    2 | Usono    | 9.332 |    11 | Vjetnamo    | 1.700 |
|    3 | Germanio    | 4.366 |    12 | Italio    | 1.618 |
|    4 | Hispanio    | 3.335 |    13 | Filipinoj    | 1.400 |
|    5 | Brazilo    | 3.110 |  |
|    6 | Francio    | 2.290 |    15 | Nederlando    | 1.245 |
|    7 | Pollando    | 2.100 |    16 | Sud-Koreio    | 1.100 |
|    8 | Kanado    | 1.970 |    17 | Meksiko    | 1.100 |
|    9 | Danio    | 1.762 |    18 | Belgio    | 1.050 |
|

Fonto: Handelsblatt – *Die Welt in Zahlen* (2005)

Diversaj receptoj
-----------------

Bataka varianto de Babi pangang en Indonezio.
**Babi pangang**, en Indonezio kaj Malajzio skribita kiel *babi panggang*, estas la nomo por diversaj manĝaĵoj el la Fora oriento farita el porkaĵo. En restoracioj plej ofte troviĝas tri variantoj:

* Babi panggang lardo
* Babi panggang magra viando
* Ĉina babi pangang, ankaŭ konata kiel *char siew*/, *cha sieuw* aŭ *char siu*.

Vidu ankaŭ
----------

* Gvanĉalo
* Islama regularo
* Juda regularo
* Kotleto
* Lardo
* Nutrotabuo
* Panĉeto
* Ŝinko

* Kategorio Porkaĵo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  Sen fontoj! | **Ĉi tiu artikolo pri sekseco citas neniun fonton**.

---

Vi povas plibonigi ĝin, aldonante fidindajn fontojn. Senfontaj asertoj povas esti forigitaj. *(Junio 2014)* |

Estas malfacile determini unu solan pozicion de la samseksemo ene de taoismo, ĉar la termino "taoismo" estas komune uzata por priskribi malsamajn tradiciaj religiojn, ekde organizataj movadoj kiel Quanzhen ĝis la ĉina tradicia religio, inkluzive de filozofia skolo. La plimulto de la kredantoj loĝas en Ĉinio kaj en la disaj ĉinaj komunumoj tra la tuta mondo, tial la sinteno de la taoistoj pri la samseksemo kelkfoje reflektas la principojn kaj seksajn normojn de pli ampleksa ĉina socio.

La taoista tradicio subtenas ke la homoj benzonas energiojn de la virinoj, kaj inverse, por altiri la ekvilibron, plenecon kaj transformiĝon. Ili pensas ke tiuj ĉi energioj pli bone akireblas per la aliseksamaj rilatoj. Ĝenerale estas nekonsilinde uzi la pasian esprimon pri samseksemo ĉar ili kredas ke ĝi ne kondukas al homa pleneco. 

Taoismo emfazas la rilatojn inter jingo kaj jango: du malaj fortoj kiuj subtenas la harmonion pere de ekvilibro. Pro tio, aliseksameco estas konsiderata kiel la emocia kaj fizika rezulto de la harmonia balanco inter jingo kaj jango.

Vidu ankaŭ
----------

* samseksemo kaj religioj
Sterigmatocistino.
**Sterigmatocistino** estas poliketida mikotoksino produktita de kelkaj specioj de la ŝimo *Aspergillus*. Tiu toksino nature troviĝas en kelkaj fromaĝoj.

Sterigmatocistino estss toksa metabolito strukture tre rilata al la aflatoksinoj, kaj konsistas el ksantona kerno ligita al bifura strukturo. Sterigmatocistino estas produktita ĉefe de la fungoj *Aspergillus nidulans* kaj *A. versicolor*. Ĝi estis trovita en muelitaj cerealoj, verdaj granoj de kafo kaj fromaĝo, kvankam ties ekzisto en manĝaĵoj estas limigita. Ŝajne ĝi ekzistas multe malpli ofte ol la aflatoksinoj, sed analizaj metodoj por ties determinado ne estis definitivaj ĝis ĵuse, kaj tiel eble malgrandaj koncentroj en manĝaĵoj ne ĉiam estis detektitaj. Kvankam ĝi estas forta hepato-karcinogeno simila al la aflatoksino B1, nuntempa sciaro sugestas, ke ĝi nenie estas tiom disvastigita. Tiel oni povas konsideri, ke la sterigmatocistino estas risko por konsumantoj nur en specialaj aŭ maloftaj cirkonstancoj. Nombraj tre rilataj kombonaĵoj kiel o-metil-sterigmatocistino estas konataj, kaj kelkaj eble ekzistas nature.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 697689
 |
Monda heredaĵo de UNESKO

La **Fraser-insulo** (angle **Fraser Island**) estas insulo en Aŭstralio, ĉe suda Kvinslando, ĉirkaŭ 300 km norde de urbo Brisbane. La insulo Fraser havas areon de 1840 km², ĝi estas la plej granda sablinsulo de la mondo. Ĝi estis listigita en 1992 sur la liston de Monda heredaĵo de Unesko. La Fraser-insulo estas parto de la Nacia Parko Great Sandy.

Geologio
--------

La Fraser-insulo situas inter la sudaj latitudoj 24°42' kaj 25° 24' kaj la orientaj longitudoj de 152°56' kaj 153°22'. Sur ĝia plej norda punkto, ĉe Kabo Sandy (angle *Sandy Cape*) helpas la ŝipnavigadon lumturo.

La insulo longas 124 km, larĝas averaĝe 10-15 km, la plej larĝa parto estas 25 km. La longo de la insula marbordo estas 290 km.

La plej alta punkto de la insulo estas la 244 metrojn alta sablomonto Mount Bowarrady. Sur la Fraser-insulo troviĝas nur kelkaj vulkanaj rokaĵoj (Indian Head, Waddy Point kaj Middle Rock).

La insulo elformigis dum la lasta 2 milionoj da jaroj, sed la nuna aspekto elformiĝis dum la lasta glaciepoko, antaŭ 10.000 kaj 20 000 jaroj, kiam la marnivelo altiĝis kaj la insulo disiĝis de la kontinento. La sablo devenas el kunportitaj sabloj de la kontinentaj riveroj.

Plantoj kaj bestoj
------------------

Dingoj sur la insulo
La plantaro estas abunda, malantaŭ la dunoj etendiĝas pluvarbaroj kaj eŭkaliptaj arbaroj.

Oni observis ĉirkaŭ 200 birdospeciojn sur la insuloj.

El inter la mamuloj la dingoj *(Canis lupus dingo)* malpliiĝas, laŭ kalkulo en januaro de 2008, ili nombras inter 120 kaj 150.

Tie vivas el inter la marsupiuloj la marĉa kanguruo *(Wallabia bicolor)*, pluraj specioj de ringovostaj marsupiuloj *(Pseudocheiridae)*.

La insulon ĉirkaŭas la Koral-maro, kie estas observebla el cetacoj *(Cetacea)* la ĝiba baleno *(Megaptera novaeangliae)* kaj eĉ delfenoj. En la ĉeborda maro vivas la dugongo *(Dugong dugon)*, manĝanta marajn herbojn.

Literaturo
----------

* Buchanan, Ross and Heather (1996): Fraser Island and Cooloola : Visitors guide, Hema Maps Pty Ltd, ISBN 1-875992-22-7

* Fraser-insulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Fraser-insulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
marbordo de la Persa Golfo en la urbo Buŝehr
La **provinco Buŝehr** (perse استان بوشهر, arabe محافظة بوشهر) aŭ plene esperantigite **provinco Buŝehro** estas unu el la tridek unu provincoj en la nuntempa ŝtato Irano. Ĝia administra centro estas la samnoma urbo Buŝehr; alia grava urbo estas Borazĝan. La provinco kovras areon de 22 743 kvadrataj kilometroj kaj laŭ la stato de oktobro 2011 havis 1 032 949 loĝantojn. Ĝi troviĝas en la sudo de la ŝtato kaj sudokcidente havas vastan bordon al la Persa Golfo.

Administra divido
-----------------

La provinco konsistas el naŭ distriktoj:

* Buŝehr
* Daŝtestan (Borazĝan)
* Daŝti (Ĥormuĝ)
* Dajjer
* Dejlam
* Genaveh
* Jam
* Kangan
* Tangestan ( Ahram )

Loĝantaro
---------

Ĝenerale la loĝantoj de la persa bordo de la golfo, kiuj havas pli malhelan haŭtokoloron ol tiuj de la pli norda altebenaĵo, perse nomatas *bandari*, "havenuloj". Kiel en la provinco Hormozgan ili plejparte havas araban aŭ nigrulan devenon kaj apartenas al setliĝintaj familiaroj de eksaj nomadaj triboj. Multaj el iliaj tradicioj konserviĝis ĝis la nuntempo. La lokuloj plejparte parolas arabe kaj grandparte apartenas al la sunaisma islamo, parte ankaŭ dediĉas sin al la Zar-kulto devena el orienta Afriko.

Aparte la loĝantoj de la lokaj insuloj ĝis la nuntempo grandparte vestiĝas tradicie. La viroj portas longan veston kaj turbanon, la virinoj vastan pantalonon kaj sur tio kolorajn vestojn, krome ili tradicie portas koloran vizaĝan maskon el kapra ledo kun broditaj ornamaĵoj, kiu nur videbligas la okulojn kaj la buŝon.

Eksteraj ligiloj
----------------

* retejo de la organizo pri la provinca kultura heredaĵo Arkivigite je 2005-12-29 per la retarkivo Wayback Machine
* retejo de la procinca eduka ministerio (perse) Arkivigite je 2005-04-06 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Provinco Buŝehro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

flago de Irano
Provincoj de Irano

Alborzo |
Ardabilo |
Buŝehro |
Farso |
Gilano |
Golestano |
Hamadano |
Hormozgano |
Ĥomo |
Ĥuzestano |
Ilamo |
Isfahano |
Jazdo |
Kazvino |
Kermano |
Kermanŝaho |
Kohkilujeh kaj Bujer Ahmad |
Kurdistano |
Lorestano |
Markazi |
Mazandarano |
Norda Ĥorasano |
Okcidenta Azerbajĝano |
Orienta Azerbajĝano |
Razavi-Ĥorasano |
Semnano |
Sistano kaj Baluĉistano |
Suda Ĥorasano |
Teherano |
Ĉahar Mahal kaj Baĥtijari |
Zanĝano
la historia fortikaĵo *Rudĥan* en Gilano
La **provinco Gilano** - perse گيلان - estas unu el tridek provincoj en la nuntempa ŝtato Irano. Ĝia administra centro estas la urbo Raŝt. La provinco kovras areon de 14 042 kvadrataj kilometroj kaj laŭ la stato de oktobro 2006 havis 2 404 861 loĝantojn. Parto el ili, la giloj, parolas la gilan lingvon kaj per sia etna nomo kaŭzis la nomon de la regiono. La provinca teritorio troviĝas en la nordo de la ŝtato kaj norde havas vastan bordon al la Kaspia Maro.

Famaj urboj de Gilano estas: Raŝto – Astara – Lahiĝan – Langerud – Fuman – Taleŝ – Laŝte Neŝa – Anzali – Ĥomam – Ĥoŝke Biĝar – Rudsar – Manĝil – Loŭŝan – Rudbar.


|  |  |
| --- | --- |
| montara pejzaĝo ĉe la fortikaĵo *Rudĥan* | la historia vilaĝo *Masuleh* en Gilano |

  

La apuda montaro, kovrita per arbaroj, estis konata de la antikvaj Grekoj sub nomo de Hirkanio, kaj fama pro ties arbaroj kaj tigroj. Aparte en tiu regiono parolatas la gila lingvo.

En jaro 1990 granda tertremo kaŭzis 50 - 100.000 mortintojn. Inspirita de tio estis produktita la filmo de Abbas Kiarostami "Tra la olivarboj".

Administra divido
-----------------

La provinco konsistas el 12 distriktoj:

| mapo | mallongigo | distrikto |
| --- | --- | --- |
|  |
| **A** | Astara |
| **AA** | Astaneh-e Aŝrafijeh |
| **BA** | Bandar Anzali |
| **F** | Fuman |
| **H** | Haŝtpar |
| **Lh** | Lahiĝan |
| **Lr** | Langarud |
| **R** | Raŝt |
| **Rs** | Rudsar |
| **Rb** | Rudbar |
| **S** | Some'e Sara |
| **Sh** | Ŝaft |

Loĝantaro
---------

El la loĝantoj dum la jaro 1996 46,8 % loĝis en urboj kaj 53,2 % en la malurba karmparo. La plej multaj loĝantoj denaske parolas la lingvon *Gilaki*. Krome en la nordokcidento de la provinco paroliĝas la lingvo *Taleŝi*. Ekde pluraj jardekoj en iuj partoj de la nordokcidento tamen dominas la azerbajĝana lingvo, la kun la turka parenca lingvo de la azerbajĝana loĝantaro de nordokcidenta Irano (la provincoj Ardabil, okcidenta kaj orienta Azerbajĝano de Irano).

la laguno *Anzali* de la Kaspia Maro

Historio
--------

Kune kun "Irana Azerbaĵĝano" la provinco Gilan kaj sia ĉefurbo Raŝt estis plurfoje okupita de la Rusa Imperio respektive de Sovetunio: inter 1723 kaj 1736, 1909/11 kaj 1912, 1915 kaj 1918, 1920 kaj 1921, 1941 kaj 1946. Ĉi-tie instaliĝis la Irana Soveta Respubliko.

Vidu ankaŭ
----------

* Universitato de Gilano

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Provinco Gilano en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* provinca turisma retejo Arkivigite je 2005-08-26 per la retarkivo Wayback Machine

  

flago de Irano
Provincoj de Irano

Alborzo |
Ardabilo |
Buŝehro |
Farso |
Gilano |
Golestano |
Hamadano |
Hormozgano |
Ĥomo |
Ĥuzestano |
Ilamo |
Isfahano |
Jazdo |
Kazvino |
Kermano |
Kermanŝaho |
Kohkilujeh kaj Bujer Ahmad |
Kurdistano |
Lorestano |
Markazi |
Mazandarano |
Norda Ĥorasano |
Okcidenta Azerbajĝano |
Orienta Azerbajĝano |
Razavi-Ĥorasano |
Semnano |
Sistano kaj Baluĉistano |
Suda Ĥorasano |
Teherano |
Ĉahar Mahal kaj Baĥtijari |
Zanĝano
***Pafila Knabino*** aŭ ***Pafilanta Knabino*** (japane: ガンスリンガー・ガール [Gansuringā Gāru], angle: *Gunslinger Girl*) estas mangao farita de Ajda Ju kaj animeo filmita laŭ ĝi. La mangao estis originale eldonita de doĝinŝi-rondo "Jewelbox", kaj poste eldonata de "MediaWorks". Unua anime-serio estas farita de anime-studio Madhouse kaj sekvanta serio kaj 2-epizoda OVA estas faritaj de anime-studio Artland.

Resumo
------

Rakonto de Pafila Knabino ruliĝas ĉirkaŭ sekreta agenturo de itala registaro nomata "La Socisana Agenturo". La Socisana Agenturo revivigas junajn preskaŭ-mortintajn knabinojn, prenas ilin kaj donas artefaritajn korpopartojn al ili por ilin nekredeble fortigi kaj nesensivigi je difekto.

Post tiuj reformaj operacioj, knabino estas parigita kun viro en rilaton "frato" (*fratello*): paro de frato-fratino. Sub ilia parigata "frato", ili estas intense trejnataj kaj ekposedas armilarton. La trejnado estas sub penso-reformado per drogo, kio ŝajnas malpliigi memoron de knabinoj plie ilian vivdaŭron. Sub ordono de la agenturo, la knabinoj okupiĝas pri murdi teroristojn de "Padania", radikala organizo por sendependigi nordajn regionojn (vd. Norda Ligo).

Eksteraj ligiloj
----------------

* 
* 
* Jewelbox Retpaĝo de Verknatov(Japane)
* Gunslinger Girl Oficiala Paĝo de Animeo kaj Televidludo