recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Pál HUNFALVY** [hunfalvi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hunfalvy Pál** estis germandevena hungara juristo, politikisto, lingvisto, historiisto, etnografo, bibliotekisto, membro de Hungara Scienca Akademio, membro de Societo Kisfaludy.

Pál Hunfalvy naskiĝis kiel **Paul Hunsdorfer** la 12-an de marto 1810 en Hungara reĝlando, en Nagyszalók (nuntempa Veľký Slavkov en Slovakio). Li mortis la 30-an de novembro 1891 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Pál Hunfalvy devenis el germana familio. Li frekventis lernejojn en Miskolc kaj Késmárk. En 1833 li iĝis edukisto ĉe familio. Ekde 1838 li estis advokato, poste instruisto en ĉeflernejo, dume li okupiĝis pri lingvoj. Dum la liberecbatalo en 1848-1849 li estis notario de la parlamento. Inter 1851 ĝis sia morto li estis bibliotekisto de MTA kaj tiam li konatiĝis kun Antal Reguly kaj helpis lin. Li estis parlamentano en 1861 kaj inter 1865-1867. En 1869 li studvojaĝis al Balta maro por studi la lokajn lingvojn. Li redaktis diversajn lingvajn periodaĵojn kaj li strebis por la lingvaj kontaktoj kun la finnoj, sekve li kontraŭis la turkajn lingvajn kontaktojn.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Aristoteles Poetikája* (Poezio de Aristotelo) 1842
* *Finn olvasókönyv* (Finna lernolibro) 1861
* *Utazás a Balt-tenger vidékein I–II.* (Vojaĝo ĉe Balta maro) 1871, 1875
* *Magyarország ethnographiája* (Etnografio de Hungario) 1876
* *Die Ungarn oder Magyaren* 1881
* *Az oláhok története* (Historio de la rumanoj) 1894

Fontoj
------

* Hungarlingva Vikipedio
* hungare Arkivigite je 2007-10-16 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Pál Hunfalvy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 422084
* GND: 117069116
* LCCN: n86150641
* VIAF: 12326474
* ISNI: 0000 0001 0870 211X
* SUDOC: 028711963
* BNF: 15366404j 120492240, 15366404j
* NKC: jx20111019015
 |
Norma simbolo de NATO-korpuso. La **X**-j ne indikas la korpusonumeron; anstataŭ la tri **X**-j prezentas korpuson (du **X**-j prezentas divizion kaj unu **X** prezentas brigadon).
**Korpuso** estas granda milita unuo de la armeo, formita de pluraj divizioj kaj/aŭ brigadoj kiu, ene ĝi, kapablas komandi, kontroli, operacie kaj loĝistike disvolvigi militajn teroperacojn laŭ kondiĉoj de alta aŭtonomeco, kaj ankoraŭ kun la helpo de aer- kaj mar-armeoj.

Nuntempe, estas malfacile difini anticipe la komponadon de korpuso. Necese distingi inter la uzo dum pactempo kaj dum operacoj, kiam eblas ke specifaj aranĝaĵoj estu enkondukitaj, per helpo de specialigitaj trupoj, por ke ĝi povu trakti la mision konfiditan. Hodiaŭ, estas akcepteble diri ke la forto de korpuso varias inter 40.000 kaj 80.000 homoj, kutime apartenantaj al du aŭ tri divizioj, kaj ke ĝi estas kontrolita de *korpusa generalo* aŭ *generalleŭtenanto* laŭ la lando. Dum la Unua kaj la Dua Mondmilito pro la amplekso de la bataloj, pluraj korpusoj estis kombinitaj en armeoj, kiuj siavice formis armegrupojn komanditajn de armeaj generaloj aŭ marŝaloj.

Civilaj korpusoj
----------------

Civilaj organizoj analogie nomiĝas korpusoj pro siaj striktaj kaj disciplinaj regadoj, ekzemple: korpuso de Hus, korpuso en Armeo de Savo kaj eĉ korpuso de baleto.

Militaj korpusoj
----------------

* ANZAC
**Pál Ilku,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ilku Pál** estis hungara politikisto, ministro, parlamentano.

Pál Ilku  naskiĝis la 8-an de oktobro 1912 en Hungara reĝlando en vilaĝeto Búlcsu [bUlĉu], kiu nun estas urboparto de Berehove en Ukrainio. Li mortis la 13-an de julio 1973 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Pál Ilku frekventis altlernejon en Bratislavo, kie li ricevis diplomon por instrui en 1935. Jam pli frue dum lernado li edziĝis. Li aliĝis al la ĉeĥoslovakiaj komunistoj en 1937, dume li kontribuis aŭ redaktis revuojn. Dum la 2-a mondmilito li batalis, sed li rifuĝis kaj li kaŝiĝis ĝis alveno de Ruĝa Armeo. Komence li instruis en partia lernejo, poste li okupiĝis pri pedagogio. Li estis parlamenta deputito ekde 1947 ĝismorte (escepte inter 1967-1971). Post falo de Hungara revolucio de 1956 li aliĝis al stabo de János Kádár, li partoprenis en establo de gvardio de komunistoj. Inter 1957 kaj 1958 li estis subministro pri defendo, poste pri eduko. Inter 1961 kaj 1973 li estis ministro pri eduko.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Lendület* (1936)
* *Az osztály zendülői* (1949)
* *Oktatásügyünk továbbfejlesztéséről* (1964)
* *Korszerű műveltség – szocialista ember* (1977) - elektitaj kontribuoj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero I, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
**Rivermondo** (angle: *Riverworld*) estas fikcia universo, scenejo de scienc-fikcia novel-serio de Philip José Farmer. Ĝi estas planedo konsistanta nur el unu longega, kurbega rivera valo.

*Riverworld* estis ankaŭ la titolo de noveleto der Farmer, aperinta en 1966, kies scenejo estas la sama planedo.

La serio ampleksas kvin volumojn (kaj multaj aliaj rakontoj intertempe elektis la saman scenejon):

* *To your scattered bodies go* (1971, iru al viaj disigitaj korpoj)
* *The Fabulous Riverboat* (1971, la fabela riverŝipo)
* *The Dark Design* (1977, la malluma desino)
* *The Magic Labyrinth* (1981, la magia labirinto)
* *Gods of Riverworld* (1983, dioj de Rivermondo)

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

En la longega valo de Rivermondo renaskiĝas ĉiuj homoj, kiuj mortis kiel plenkreskuloj antaŭ 1983. Ili havas korpojn ĉ. 30-jarajn kaj ne aĝiĝas. Neniu scias, kiel tio eblas kaj kun kiu celo ĝi okazas.

Ĉar homoj el diversaj regionoj kaj tempoj renaskiĝas kune, ekestas granda lingva kaoso, ĝis kiam fondiĝas la "eklezio de la dua ŝanco" kaj per siaj misiistoj disvastigas Esperanton sur la planedo. La eklezio proklamas la opinion, ke Rivermondo estis fondita de potencaj estuloj por doni al la homoj duan ŝancon spirite maturiĝi kaj tiel "plupaŝi" al pli alta ekzisto.

En la noveloj aperas kelkaj historiaj personoj. Centre de la rakonto estas Richard Francis Burton, kiu organizas ekspedicion al la rivervala fino ĉe la norda poluso. Aliaj gravaj personoj estas:

* Alice Hargreaves (naskita *Liddell*; historia modelo de Alico en Mirlando)
* Samuel Clemens
* Johano senlanda, reĝo de Anglio
* Tom Mix
* Jack London
* Hermann Göring
* Li Bai
* Joĉjo la Buĉisto
* Cyrano de Bergerac
* Aphra Behn

Aperas ankaŭ *Peter Jairus Frigate*, scienc-fikcia aŭtoro, kies nomo komenciĝas per la samaj literoj kiel tiu de Farmer.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 140346
 |
**Bad Nieuweschans** [niŭesĥAns] (= nova reduto) estas apudlima vilaĝo kaj kuracloko en la municipo Oldambt (provinco Groningen Nederlando). En la pasinteco Nieuweschans estis memstara municipo. Je la 1-a de januaro 2004 Bad Nieuweschans havis 1.510 loĝantojn. La stacidomo de Bad Nieuweschans fakte situas en Oudezijl, vilaĝeto je la alia bordo de la rivereto Westerwoldse Aa. Oni ofte konsideras Oudezijl kiel parto de Bad Nieuweschans.

Situo de Nieuweschans en la municipo Oldambt
Ĝi estas la plej orienta vilaĝo de Nederlando kaj ankaŭ la plej norda apudlima vilaĝo. La A7 el la urbo Groningen kuniĝas je la A280 apud Bunde en Germanio. En 2002 la fervojo Nieuweschans – Leer (Orient-Frislando) estis remalfermita.

Surakve Bad Nieuweschans atingeblas tra la Westerwoldse Aa kaj la B.L. Tijdenskanalo kiu iom sude de la vilaĝo elfluas je la Westerwoldse Aa. Ambaŭ akvovojoj estas uzataj de la plezurŝipado.

Ekde 1985 en Bad Nieuweschans estas kuracbanejo. En la tero sub la malnova fortreso je profundo de 600 metroj oni trovis salan fontakvon. La akvo ankaŭ enhavas multe da mineraloj kaj estas direkte pumpita al la kuracbanejo.

En Bad Nieuweschans ankaŭ estas kartonfabriko de Smurfit Kappa Solid Board. Ĉi tiu fabriko komenciĝis kiel pajlokartonfabriko "de Dollard" (la Dolardo), nuntempe oni uzas uzitan paperon kiel baza materialo.

Du biciklaj itineroj komenciĝas aŭ finiĝas en Bad Nieuweschans. Tiuj estas la LF 9 "NAP-route" (NAP-itinero) kaj la LF 10 "Waddenroute" (Vadoitinero). La distra bicikla itinero internacia "Dollardroute" (Dolarditinero) ankaŭ iras tra Bad Nieuweschans.

Historio
--------

Hoofdwacht (Ĉefgardejo) en Nieuweschans
Nieuweschans sur topografia mapo el 1933
Pro inundoj en la 14-a kaj 16-a jarcento grandaj pecoj da tero estis englutegitaj de la Dolardo. Ekde tiu tempo oni komencis repuŝi la maron per aktiva endigigo, kaj natura aluvio. Pro tio ankaŭ la strategie grava limregiono estis plivastigita. La "Nieuwe- of Langeakkerschans" (Nova aŭ Longkampa Reduto) estis konstruita en 1628, dum la Okdekjara Milito, kiam la loko situis ĉe la Dolardo.

Ĉi tiu nova reduto estis planita de ingeniero Matthijs van Voort kaj ricevis la formon de regula kvinlatero kun bastionoj, ĉirkaŭita de remparoj kaj ĉirkaŭfosaĵo. Interne de la reduto oni konstruis simetrian strataron kun en la mezo ekzerciĝa tereno. Je la nordo oni konstruis kluzon por inundigi la regionon. En la 17-a kaj 18-a jarcento la reduto ankoraŭ estis plifortigita kaj plivastigita.

Pro endigigo la reduto, iom post iom, situis pli landinternen kaj perdis sian funkcion. En 1815 la nederlanda garnizono foriris kaj en 1870 per reĝa dekreto estis ordonita ke Nieuweschans ne plu estis reduto. En 1882 la fortikaĵoj estis malkonstruitaj kaj la ĉirkaŭfosaĵo plenŝutitaj.

Post la konstruo de la fervojlinio komenciĝis la erao de industriigo. Antaŭ ĉio agrokulturaj industrioj establis sin ĉi tie. Dum la 1970-aj jaroj oni komencis la rekonstruon de la reduto. Ekde 1974 la centro de la vilaĝo estas protektita vilaĝovidaĵo.

Esperanto
---------

Estas Zamenhofstraat (Zamenhofstrato) en Bad Nieuweschans (Vidu: Listo de ZEO-j en Nederlando)

Kuracbanejo "Fontana" en Bad Nieuweschans
**Abd Allah al-Bajjasi** (اﻟﺑﻴﺎسي) estis araba reginto de unu el la sendependaj islamaj regnoj de tiama Al-Andalus aŭ araba Hispanio. Kiam en la jaro 1224-a mortis la kordova kalifo Abu Jakub Jusuf al-Mustansir Bi-Llah, tiam komenciĝis lukto inter la plej gravaj membroj de la familio de la forpasinta kalifo, kelkaj el ili jam regis zonojn ĉe la Ibera Duoninsulo. Unu el ili estis Abd Allah al-Bajjasi, kiu regis la nuntempan provincon Jaenon kaj kiu eĉ kreis sendependan tajfan regnon en Baezo, lia krom-nomo "al-Bajjasi" signifas "la Baezano". La plej grava malamiko de Abd Allah al-Bajjasi estis Abadel, princo de Sevilo, kontraŭ kiu li luktis kaj perdis kelkajn zonojn ĉe la provincoj de Jaeno kaj Granado. Al-Bajjasi timis la perdon de la urbo Baeza mem kaj pro tio li subskribis akordon kun la kastilia reĝo Ferdinando la 3-a, kiu ricevu vilaĝojn kaj kastelojn kontraŭ sia helpo favore al la baeza emiro. Tio okazis en la jaro 1225 dank´al la pakto nomita "Las Navas de Tolosa", laŭ tiu akordo vilaĝoj kiel Martos kaj Andújar apartenu al la kastilia reĝo.

La sevila princo sendis armeon por lukti kontraŭ al-Bajjasi kiu ricevis helpon en Baezo de la kastilia reĝo. La malvarmo, la konstanta pluvado kaj la pakto inter la baeza emiro kaj la kastilia reĝo provokis la retreton de la armeo de Abadel situanta antaŭ la murego de Baezo. En la jaro 1226 membroj de la baeza kortego de la emiro al-Bajjasi murdis lin, ĉar ne ĉiuj ili estis favoraj al la apogo ricevita de la kastilia reĝo. Ĝuste post la morto de Abd Allah al-Bajjasi la islamaj baezanoj provis forpeli la soldatojn de la kastilia reĝo, kiuj defendis la urbon kontraŭ la malamikoj de Al-Bajjasi, sed tiam Ferdinando la 3-a profitis la okazon por venki ilin kaj forpeli la islamanojn el Baezo. La baezanoj foriris en Granadon kaj ili lokiĝis en nova granada kvartalo, kiu ekde tiam nomiĝas Albaicín (de la baezanoj). Baezo estis la unua grava al-andaluza urbo konkerita de la kastilia reĝo, kaj Abd Allah al-Bajjasi estis la lasta emiro de la urbo.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Bad Ragaz (stacidomo). |

Pri la komunumo
---------------

**Bad Ragaz** estas komunumo en la elektodistrikto Sarganslando, Kantono Sankt-Galo, Svislando. Ĝi havis 5165 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007, kiu nombro kreskis al 5276 ĝis la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Bad Ragaz situas ĉe la elirejo de la Tamina-Valo, kaj estas la turisma centro de Sarganslando. Ĝi estas konata kuracloko, kaj ĝiaj sanigaj fontoj kaj banejoj allogas kuracturistojn el la tuta mondo.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Bad Ragaz limas en nordo al Vilters-Wangs, en nordoriento al Fläsch (GR), en oriento al Maienfeld (GR), en sudoriento al Mastrils (GR), en sudo al Pfäfers, kaj en okcidento al Mels.

Trafiko
-------

Bad Ragaz situas ĉe la fervojlinioj de Zuriko al Koiro kaj de Zuriko tra Buchs SG al Aŭstrio. Apud la komunumo ankaŭ la aŭtoŝoseo A13 de Zuriko al Koiro. La komunumo de estas trafike bonege atingebla.

Historio
--------

En Bad Ragaz estis trovita toporo el la junŝtonepoko kaj moneroj el la romia tempo. La unua skriba mencio de Bad Ragaz datiĝas el dokumento de la jaro 843 post Kristo en inventaro de la imeriestraj bienoj de la episkopejo Koiro. En la jaro 1050 estis dokumente menciita preĝejo kun interezrajtoj en Bad Ragaz. En mezepoko Bad Ragaz estis bieno, kiun kontrolis la benediktana Abatejo Pfäfers

Krom la tradicia agrikulturo (agrokultivado, bovbredado ktp.) ankaŭ la transportindustrio en Ragaz havis signifon. Ekzistis mezepoka doganejo, kiu estis malkonstruita en la 20-a jarcento.

En la jaro 1838 komenciĝas la historio de Bad Ragaz kiel kuracloko, post la malfondo de la Abatejo Pfäfers kaj la konstruado de la strato al la Tamina-Valo. En 1840 estis finkonstruita akvokondukilo por la varma akvo kaj malfermitaj la unuaj kuracejoj (Hotelo *Hof Ragaz*) en la lokoj de la iama prefektejo de Pfäfers. La signifo de Bad Ragaz kiel kuracloko kreskis per la konstruado de la trajnlinio de Sankt-Galo al Koiro en la jaro 1858. Mejloŝtono estis la transformo de la iama monaĥeja centro de Pfäfers en la jaro 1868 fare de la glarusa arkitekto *Bernhard Simon* al la kuracinstituto *Ragaz-Pfäfers*. Li kreis novan kuracinfrastrukturon al kiu ekzemple apartenis la grandhotelo "Quellenhof". Bad Ragaz nun fariĝis kuracloko kun monda reputacio.

Monda naturheredaĵo
-------------------

Bad Ragaz apartenas al la Svisa Tektonika Areno Sardona, regiono kiu estis la 7-an de julio 2008 akceptita kiel Monda Naturheredaĵo de UNESKO.


Monda heredaĵo de UNESKO

Vidu ankaŭ
----------

* Bad Ragaz (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Bad Ragaz
* Teksto pri Bad Ragaz en la Historia Leksikono de Svislando (en germana lingvo)

* Kategorio Bad Ragaz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la elektodistrikto Sarganslando |
| --- |
| maldekstraBad Ragaz • Flums • Mels • Pfäfers • Quarten • Sargans • Vilters-Wangs • Valenurbo |  |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 247178
* GND: 4103547-1
* LCCN: nr91012447
* VIAF: 125936531
* NKC: ge875404
 |
**MÉSZÁROS Vincéné** [pr.me:sa:roŝ] *Lukács Erzsébet* estis hungara fabel- kaj pupteatraĵverkistino, infanĝarden-pedagogino naskiĝinta en Sárkány la 12-an de marto 1912 kaj mortinta ?. Li estis edzino de Vince Mészáros, d-ro.

Ŝia kariero
-----------

Mészáros estis infanĝardenistino ekde 1932, ekde 1940 model-infanĝardenistino, poste instruistino en la Porinfanĝardenista Lernejo de Budapeŝto, ekde 1947 referantino en Distrikto Somogy, unu el organizintoj de la kurso de Kaposvár, ekde 1948 instruistino de la Porinfanĝardenista Lernejo de la strato Huba. Tie ŝi komencis la pupludon. Inter 1954–59 ŝi estis referantino de la Népművészeti Intézet, fakinspektistino. Ekde 1959 ĝis 1967 ŝi estis infanĝardenistino.

El ŝiaj verkoj
--------------

* *Művészetre nevelés a családban* (1960); *Bábjáték az óvodában és az iskolában* (Kun D. Szilágyi);
* *Bábjáték módszertana az óvónőképző intézetek számára*;
* *Bábjáték az óvodában*;
* *Óvodai Bábjátékok*.

Fonto
-----

* Magyar Színházművészeti Lexikon
En nombroteorio, la ***abc*-konjekto** estas elementa sed ankoraŭ nepruvita aserto pri entjeroj.

Difino
------

La **radikalo** de pozitiva entjero

{\displaystyle n=\prod \_{p\in {\text{Primoj}}}p^{n\_{p}}=2^{n\_{2}}3^{n\_{3}}5^{n\_{5}}\dotsm }
estas la produto de ĝiaj primaj faktoroj.

{\displaystyle \operatorname {rad} n=\prod \{p\in {\text{Primoj}}\colon n\_{p}>0\}}
La ***abc*-konjekto** asertas ke, pri ajna pozitiva reelo {\displaystyle \epsilon >0}, ekzistas nur finie multaj triopoj {\displaystyle (a,b,c)} de pozitivaj entjeroj, kiuj plenumas la ĉi-subajn tri kondiĉojn:

* {\displaystyle a+b=c}
* {\displaystyle \gcd\{a,b\}=1} (alivorte {\displaystyle a} estas relative prima al {\displaystyle b})
* {\displaystyle c>\operatorname {rad} (abc)^{1+\epsilon }}

Historio
--------

La *abc*-konjekto estis unue konjektita de D. W. Masser en 1985 kaj ankaŭ sendepende de Joseph Oesterlé en 1988.

Multaj matematikistoj publikigis provajn pruvojn de la konjekto, sed ĝis nun (2020) neniu pruvo estas ĝenerale akceptata de la matematika komunumo.

Referencoj
----------

1. ↑  Masser, D. W. (1985). "Open problems". En Chen, W. W. L. (red.). Proceedings of the Symposium on Analytic Number Theory. Londono: Imperial College.
2. ↑  Oesterlé, Joseph (1988), "Nouvelles approches du "théorème" de Fermat", Astérisque, Séminaire Bourbaki exp 694 (161): 165–186, ISSN 0303-1179, MR 0992208.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Eric W. Weisstein, *abc conjecture* en MathWorld.
En matematiko, la **funkcioj Weierstrass** estas tri specialaj funkcioj de komplekso variablo kiuj estas akcesoraj al la elipsa funkcio de Weierstrass

{\displaystyle \wp (z)}

Sigmo-funkcio de Weierstrass
----------------------------

La **sigmo-funkcio de Weierstrass** asociita al du-dimensia fundamenta paro de periodoj (krado) {\displaystyle \Lambda \subset \mathbb {C} } estas difinita kiel produto

{\displaystyle \sigma (z;\Lambda )=z\prod \_{w\in \Lambda ^{\*}}\left(1-{\frac {z}{w}}\right)e^{z/w+{\frac {1}{2}}(z/w)^{2}}}
kie {\displaystyle \Lambda ^{\*}} estas {\displaystyle \Lambda -\{0\}}.

Zeto-funkcio de Weierstrass
---------------------------

La **zeto-funkcio de Weierstrass** estas difinita kiel sumo

{\displaystyle \zeta (z;\Lambda )={\frac {\sigma '(z;\Lambda )}{\sigma (z;\Lambda )}}={\frac {1}{z}}+\sum \_{w\in \Lambda ^{\*}}\left({\frac {1}{z-w}}+{\frac {1}{w}}+{\frac {z}{w^{2}}}\right)}
La zeto-funkcio de Weierstrass estas surbaze de la logaritma derivaĵo de la sigmo-funkcio. La zeto-funkcio povas esti reskribita kiel:

{\displaystyle \zeta (z;\Lambda )={\frac {1}{z}}-\sum \_{k=1}^{\infty }{\mathcal {G}}\_{2k+2}(\Lambda )z^{2k+1}}
kie {\displaystyle {\mathcal {G}}\_{2k+2}} estas la serio de Eisenstein de pezo *2k+2*.

La derivaĵo de la zeto-funkcio estas {\displaystyle -\wp (z)}.

La zeto-funkcio de Weierstrass devus ne esti konfuzita kun la rimana ζ-funkcio.

Eto-funkcio de Weierstrass
--------------------------

La **eto-funkcio de Weierstrass** estas difinita kiel

{\displaystyle \eta (w;\Lambda )=\zeta (z+w;\Lambda )-\zeta (z;\Lambda ),{\mbox{ por cxiu }}z\in \mathbb {C} }
Povas esti pruvite ke ĉi tio estas bona difina, kio estas {\displaystyle \zeta (z+w;\Lambda )-\zeta (z;\Lambda )} dependas nur de *w*.

La eto-funkcio de Weierstrass devas ne esti konfuzita kun la dedekinda eta funkcio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Sigma funkcio de Weierstrass en PlanetMath.
**Judit Magos** [magoŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Magos Judit** estis hungara tablotenisisto, olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto. Ŝiaj geedziĝaj nomoj estis *Havas Ferencné* aŭ *Magos-Havas Judit* (laŭ la hungarlingve kutima nomordo), respektive *Judit Engel*.

Judit Magos naskiĝis la 19-an de februaro 1951 en Budapeŝto, ŝi mortis la 18-an de oktobro 2018 aŭ pli frue.

Biografio
---------

Judit Magos maturiĝis en gimnazio en 1969 en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris diplomon en 1980 en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto. Ŝi edziniĝis dufoje, ŝia unua edzo estis Ferenc Havas, la dua de:Peter Engel (Tischtennisspieler). Ŝi naskis po unu filinojn.

### Sporta kariero

Judit Magos inter 1961-1989 estis tablotenisisto komence en centra sporta lernejo, poste en ĉefurbaj sportkluboj, en la fina periodo ankaŭ en Okcidenta Germanio. Ŝi estis hungara ĉampiono 26-foje unuoble, induoble, variduoble aŭ teame inter 1969-1981, dum ŝi apartenis al la hungara nacia teamo 234-foje ĝis 1983. Ŝi estis eŭropa ĉampiono inter 1972-1978 sesfoje unuoble, induoble aŭ teame, krome en 1985 teame ŝi estis germana ĉampiono. Ŝi finis sian aktivan sportan karieron en 1989 en Okcidenta Germanio.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 820253
 |



* Portalo pri Biografio
Erich Magdanz klarigas al la estraro de ELB sian projekton „Esperanto-Haus Michendorf". Foto: FW, Novembro 1992
**Esperanto-Domo Michendorf** situas en Michendorf, proksime de Potsdam.

La domon origine posedis esperantisto Erich Magdanz, kiu dum GDR-a tempo fuĝis al Okcidenta Berlino. Post la reunuiĝo de Germanio, komence de la 90-aj jaroj, Magdanz proponis ĝin donace al Esperanto-Ligo Berlin (ELB).

Roland Schnell, estrarano de ELB, proponis la fondon de sendependa organizo por teni la relative altajn financajn riskojn aparte de la buĝeto de la asocio. Oni decidis fondi la societon „Esperanto-Haus Michendorf e. V." kiel registrita asocio laŭ germana juro kun la tasko administri la domon. La inĝeniero Peter Kühnel fariĝis ĝia prezidanto, Lu Wunsch-Rolshoven kaj Ulrich Bungenstock estraranoj. Ĉi tiu societo subtenis finance multajn kulturajn agadojn de la berlinaj geesperantistoj, ekzemple la ĉiujaran prezentadon de Esperanto ĉe Expolingua el la profito de la domluado.

La vizio de Magdanz estis la transformo de la domo al kulturcentro kun tranokteblecoj por manpleno da gastoj. Li ĉefe celis al gastoj el Rusio, kiuj laŭ lia opinio pasas la domon sur la apuda aŭtoŝoseo. Tion la societo tamen ne efektivigis, ĉar oni por tio devus forpeli la tiamajn loĝantojn, kiuj estas sufiĉe aĝaj kaj vivis tie dum jardekoj. Cetere la domo situas relative for de publika trafiko, kiu gravas por Berlinanoj.

Anstataŭe, la societo subtenis per la lupagoj de la loĝantoj la Esperanto-vivon en Berlino. Unufoje jare okazis en la ĝardeno de la domo somera festo por la esperantistoj de la regiono Berlino-Brandenburgio.

En 2011, post la fino de la multjara luado, la societo vendis la domon al la asocio EsperantoLand. Tiu celis ĝin renovigi kaj denove ludoni.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rEsperanto-domoj |
| --- |
| Afriko |  Benino: Domo de Esperanto en Gbodjetin-Kotonuo  •   Togolando: Instituto Zamenhof |
| Ameriko |  Brazilo: Bona Espero  •   Kanado: Montreala Esperanto-Domo  •   Usono: Verda domo de Arizono |
| Azio |  Japanio: Esperanto-Domo de Yatugatake  •   Sud-Koreio: Seula Esperanto-Kulturcentro |
| Eŭropo |  Belgio: Esperanto-domo de Antverpeno  •   Britio: Esperanto-domo Barlaston  •   Francio: Kastelo Greziljono  •  Kvinpetalo  •  La Maraude  •   Germanio: Germana Esperanta Kultura Centro  •  Interkultura Centro Herzberg  •  Esperanto-Domo Michendorf  Italio: Centro por Esperanto kaj Interkulturo  •   Svedio: Esperanto-Gastejo  •    Svislando: Kultura Centro Esperantista |
| Oceanio |  Aŭstralio: Esperanto-domo de Sidnejo |

 |
**Judit Droppa,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Droppa Judit** estas hungara tekstilartisto, altlerneja instruisto.

Judit Droppa  naskiĝis la 15-an de novembro 1948 en Tatabánya.

Biografio
---------

Judit Droppa laboris en la teatra jaro 1947 en Gaja Teatro kiel kostumisto-asistanto, poste ŝi studis en Industriarta Universitato (1968-1973). Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Árpád Búzás kaj Margit Szilvitzky. Post siaj studoj ŝi planadis tekstilojn en uzino inter 1973 - 1988, poste 4 jarojn en manlaborista laborejo. Ekde 1982 ŝi instruis en la Industriarta Universitato:

* studio pri vestaĵoj (1986-1993)
* studiestro, docento (1990)
* vickatedrestro (1993-1997)
* rektoro (1999-2006).

Ŝi ricevis stipendiojn en 1985 kaj inter 1997-2000. Ŝi akiris sciencan gradon DLA en 1989, habilitiĝo okazis en 1997. Ekde 2013 ŝi instruis en Universitato Metropolitan. Ŝi ricevis premiojn inter 1975-1989.

Elektitaj solaj ekspozicioj
---------------------------

* Kőszeg (1977)
* Tatabánya (1980)
* Budapeŝto (1981, 1984)
* Berlino (1987)
* Santa Barbara (Kalifornio) (1991)
* Die (1992)

Elektitaj kolektivaj ekspozicioj
--------------------------------

* Budapeŝto (1973, 1977
* Arthalo Budapeŝto (1975, 1981, 1986
* Londono (1976, 1986)
* Parizo (1984)
* Szentendre (1995)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2018-11-03 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 622588
* GND: 174201621
* VIAF: 121440137
* ISNI: 0000 0000 7943 4557
* RKD: 269252
 |
**Judit Hohmann,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hohmann Judit** estas hungara farmaciisto, altlerneja instruisto, koresponda membro de Hungara Scienca Akademio (2019).

Judit Hohmann naskiĝis la 18-an de aŭgusto 1957 en Bóly.

Biografio
---------

Judit Hohmann maturiĝis en gimnazio en Pécs en 1975, poste ŝi akiris diplomon (MSc) en Medicina Universitato Albert Szent-Györgyi en 1980, post 2 jaroj farmacian fakdiplomon (inter la diplomoj ŝi estis stipendiulo). Inter 1982 kaj 1988 ŝi estis esploristo-inĝeniero en farmacia uzino, inter 1988-1992 asistanto en la universitato, poste lektoro, inter 2000-2004 docento, poste profesoro. Ŝi estis nomumita katedrestro en 2007, ŝi estis dekano inter 2012-2018. En tiu instrua periodo ŝi kandidatiĝis en 1995, habilitiĝo okazis en 2003, fine post 3 jaroj ŝi doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Ŝi ekzamenas kreskaĵojn por krei el ili medikamentojn. Ŝi ricevis premiojn, medalojn inter 2002-2014. Ŝi havas edzon kaj naskis filon en 1985.

Elektitaj kontribuoj (kun aliaj)
--------------------------------

* *Macrocyclic diterpene polyesters of the jatrophane type from* Euphorbia *esula.* (1997)
* *Discovery and biological evaluation of a new family of potent modulators of multidrug resistance: reversal of multidrug resistance of mouse lymphoma cells by new natural jatrophane diterpenoids isolated from* Euphorbia *species.* (2002)
* *Qualitative and quantitative analysis of aconitine-type and lipo-alkaloids of* Aconitum carmichaelii *roots.* (2009)
* *Semisynthesis and pharmacological investigation of lipo-alkaloids prepared from aconitine.* (2011)

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2019-10-22 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 1838-a paĝo)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 665490
 |
**Károly Vass** [kAroj vaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vass Károly** estis hungara kameraisto. Lia nomo en Germanio estis *Karl Vash* [vaŝ].

Károly Vass  naskiĝis la 20-an de junio 1896 en Budapeŝto (laŭ alia informo en Ropcsa?), li mortis la 3-an de oktobro 1953 en Budapeŝto (laŭ alia informo la mortotago estas la 27-a).

Biografio
---------

Károly Vass post la mezlernejaj jaroj eklaboris en Germanio en filmproduktejo en 1913. Baldaŭ li laboris ankaŭ en sia naskiĝlando. Depost la 1-a mondmilito ĝis 1938 li denove laboris en Germanio. Hejmenveninta li apartenis al la plej konataj filmistoj. Komence de la nazia erao la germanoj trovis lin kaj devigis lin krei tre danĝeran militistan filmofotadon, tial li ŝokiĝis. La resaniĝo okazis en Svislando. Hejmenvojaĝinta post la 2-a mondmilito li trovis sian loĝejon bombardita. En 1950 li edziĝis, post 2 jaroj la hungara sekreta polico kaptis lin kaj laŭ la tiamaj kutimoj li estis kruele batita. Post la liberiĝo li mortis. Resume li filmis 80 filmojn.

Elektitaj filmoj
----------------

* *Lili* (1917)
* *Der Henker von Sankt Marien (germana, 1920)*
* *Der Feldherrnhügel* (germana, 1932)
* *Süt a nap* (1938)
* *Sári bíró* (1943)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
**Abrogans**, pli ĝuste *Codex Abrogans* (klostra biblioteko de monaĥejo Sankt-Galo, kodekso 911), estas latina- malnovaltgermana glosaro, kies konservita kopio en Sankt-Galo estas rigardita kiel la plej malnova konservita libro en la germana lingvo.

Historio kaj ĝeneralaĵoj
------------------------

Originante de la 8-a jarcento (765-775), la glosaro enhavas ĉirkaŭ 3.670 malnovaltgermanajn vortojn en pli ol 14.600 ekzemploj kaj estas tial valora fonto por la scio pri la plej malnova supragermanaj dialektoj. Ĝi estis nomita fare de germanaj esploristoj laŭ sia unua eniro: abrogans = dheomodi (moderne: *demütig* do *modesta, humila*). Ofte aŭ la sudtirola episkopo Arbeo de Freising aŭ la benediktana monaĥo Kero estas nomitaj kiel verkinto.

Tiu ĉi vorttezaŭro ne produktitis el korpuso de tradukitaĵoj sed strukturiĝas pure laŭ la latina alfabeto estante helpilo lingva. Ĝi estis verŝajne kompilita en Italio (eventuale en la grava suditala monaĥejo Vivarium) el diversaj antaŭaj glosaroj. Tiel ekestis vortaro en kiu malkutimaj, maloftaj esprimoj, ĉefe de biblia latino, estis klarigitaj. La vortaro estis verŝajna finfine tradukita en la germanan en la dua duono de la 8-a jarcento en la malnova bavara episkopejurbo Freising. Kelkaj tradukoj estas tamen fuŝaj.

Tradicio
--------

Neniuj specimenoj de la tempo de origino de la glosaro en la 8-a jarcento alie konserviĝis. Nur tri pli junaj alemanaj kopioj de la bavara dokumento estas konservitaj. La plej bona, malgraŭ malbona manskribo estas la rekta kopio de la arketipo farite ĉirkaŭ 810 en Murbach por Karlo la Granda (Baesecke) aŭ en Regensburg sub episkopo Baturich (Bernhard Bischoff). (Parizo, Nacia biblioteko, cod.lat. 7640, f. 124r-132v).

Literaturo
----------

* Bernhard Bischoff (eld.): *Die Abrogans-Handschrift der Stiftsbibliothek St. Gallen. Das älteste deutsche Buch*. Zollikofer, St. Gallen 1977 (faksimilaĵo; komentoj kaj transskribo)
* Jochen Splett: *Abrogans deutsch*. En: Verfasserlexikon. Band 1. 1978. Sp. 12–15
* Jochen Splett: *Abrogans-Studien. Kommentar zum ältesten deutschen Wörterbuch*. Steiner, Wiesbaden 1976, ISBN 3-515-02086-1 (= Münster, Universitato, habilitiĝskribaĵo, 1972)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Abrogans en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Abrogans ĉe Handschriftencensus
* *Digital-Faksimile der Abrogans-Handschrift* Arkivigite je 2020-05-26 per la retarkivo Wayback Machine (Cod. Sang. 911) en la cifereca biblioteko de Sankt-Galo*Codices Electronici Sangallenses (CESG)* Arkivigite je 2007-09-11 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 642192
* GND: 4000196-9
* LCCN: n85287648
* VIAF: 182292128
* SUDOC: 027445429
* BNF: 119485229
 |
*Informoj de la informkesto havas necertajn informojn!*

**Ferenc Tolvay** [tolvai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tolvay Ferenc** estis hungara matematikisto, instruisto, lernejestro, bienulo. Lia nobela antaŭnomo estis *menyői*, liaj familiaj nomvariantoj estis *Tolvaj, Tholvay, Tholway,* lia persona nomo laŭ la malnova ortografio estis *Ferencz*.

Ferenc Tolvay naskiĝis en 1649 aŭ en 1650 en Gyöngyös (laŭ alia informo en Menyő (Transilvanio, nuntempe Mineu en Rumanio), li mortis ie eble en 1711.

Biografio
---------

Ferenc Tolvay studis en Gyöngyös, probable ankaŭ en Sárospatak. De 1676 ĝis 1680 li estis instruisto kaj lejnejestro en pluraj lernejoj. En 1704 li aranĝis taĉmenton kaj aliĝis al liberecbatalo de Ferenc Rákóczi la 2-a. Iom poste li estis fortikaĵestro en pluraj fortikaĵoj. Li verkis matematikajn librojn (li estis aŭtoro de unu el la plej disvastigitaj elementaj aritmetikaj manlibroj en Hungarujo) kaj poemecan kronikon pri la liberecbatalo. Li mortis sola sen idoj.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Az Arithmetikának avagy Az Számlálásnak öt Speciesinek rövid Magyar Regulákban foglaltatott Mestersége* (Debrecen, 1674, 1675, poste en aliaj lokoj, lastfoje en 1727)
* *Atrium Ingeniosae Artis Arithmeticae* latinlingva lernolibro (Debrecen, 1706)
* poemeca kroniko

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majuskloj T, TY, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majuskloj T, TY, poste serĉu la nomon)
* slovaklingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 670320
* VIAF: 121456342
 |
**Aurél Hencz** [henc], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hencz Aurél** estis hungara oficisto, bibliotekisto, altlerneja instruisto.

Aurél Hencz naskiĝis la 16-an de februaro 1913 en Szakolca (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Skalica en Slovakio), li mortis la 14-an de junio 2000 en Szeged (Hungario).

Biografio
---------

Aurél Hencz maturiĝis en 1930, poste li studis 2 jarojn en Scienca Universitato Péter Pázmány, pli poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Francisko Jozefo en 1934. Post siaj studoj li estis oficisto en la ŝtata administracio, en 1939 li akiris oficistan diplomon. Post 2 jaroj li estis lerneja inspektoro en Léva (tiutempe hungara urbo), sed post la 2-a mondmilito pro Dekretoj de Benes li iĝis senrajta kaj rifuĝis al Makó. Ankaŭ tie li estis inspektoro, poste ekde 1949 bibliotekisto en Szeged, ekde 1953 jam bibliotekestro. Li apogis la hungaran revolucion, tial en 1958 lia estra statuso ĉesis. Li atingis la instruajn titolojn titulara docento (1969) kaj titulara profesoro (1981), li prelegis en la universitato en Szeged. Li pensiuliĝis en 1984. Intertempe en 1975 li kandidatiĝis, en 1989 li doktoriĝis ĉe la Hungara Scienca Akademio. Lia edzino naskis plurfoje.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A művelődési intézmények és a művelődés-igazgatás fejlődése. 1945-1961.* (1962)
* *A falu helye az állam életében a közigazgatás aspektusából. (1900-1944).* (1972)
* *A falu helye az állam életében a közigazgatás aspektusából. (1945-1972.)* (1973)
* *Törekvések a közszolgálati etika kialakítására - A dualizmus és a két forradalom kora; A Horthy-korszak* (1987)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 700187
* LCCN: n83211630
* VIAF: 77699245
* ISNI: 0000 0000 8271 340X
* SUDOC: 245235310
* BNF: 12666668f
* BNE: XX1303172
 |
**Ferenc Sánta** [ŝAnta], laŭ hungarlingve kutima nomordo kun distinga vorteto pli juna **Ifj. Sánta Ferenc,** estas hungara violonisto pri popolmuziko.

Ferenc Sánta naskiĝis la 2-an de marto 1945 en Kaposvár.

Biografio
---------

Ferenc Sánta devenis el cigana familio. Li komencis sian violonistan karieron en orkestro de sia patro jam en 1954, sed li samtempe lernis violonadon en muziklernejo de Kaposvár. Inter 1963-1969 li frekventis Muzikartan Altlernejon Ferenc Liszt en Budapeŝto. Li fondis orkestron en 1973 kaj li prezentis popolan aŭ ciganan muzikon. Foje li violonadis en orkestro de Budapeŝta Ŝtata Operejo, en 1969 li apartenis al orkestro en Göteborg. La Hungara Radio prezentis lian memstaran violonadon en 1972, poste ofte, kie li ludis ne nur ciganan muzikon, sed ankaŭ de Johannes Brahms, Franz Liszt, Béla Bartók. Li violonludis en la tuta Eŭropo, en Usono kaj Japanio. Li longe apartenis al *Cigana Orkestro kun cent anoj*. Foje li instruis violonadon. Li havas edzinon kun filo kaj filino. Li ricevis premiojn Kossuth en 2007 kaj 2023, pli frue kaj intertempe ankaŭ aliajn premiojn.

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 409891
* LCCN: n89667913
* VIAF: 14970781
* ISNI: 0000 0000 0293 8941
* BNF: 14016152w
* NKC: pna2012698500
* ICCU: UBOV551712
 |
**Ferenc Török** [torok], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Török Ferenc** estas hungara juristo, moderna pentatlonisto, trejnisto, olimpika kaj monda ĉampiono.

Ferenc Török naskiĝis la 3-an de aŭgusto 1935 en Csillaghegy (nuntempa kvartalo en Budapeŝto).

Sporta kariero
--------------

Ferenc Török komencis sportadi en Budapest Honvéd FC en 1952. Li estis la tria en 1956 teame en la hungara ĉampioneco. Li akiris arĝentan medalon en mondĉampioneco teame en 1961, same en la sekva jaro, sed en 1963 jam oran medalon. En Somera Olimpiko 1964 kaj Somera Olimpiko 1968 li estis la unua. En 1970 li forlasis la aktivan sporton. Resume li estis 9-foje hungara ĉampiono (3-foje individue, 6-foje teame), 4-foje monda ĉampiono. Intertempe en 1966 li akiris trejnistan diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto, inter 1976 kaj 1996 li estis trejnisto de la hungara elektita teamo. En tiu ĉi periodo liaj disĉiploj akiris 7 orajn medalojn. En la sekvaj jaroj li helpis la hungaran sportan movadon.

Jura kariero
------------

Li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1957. Komence li havis postenon en juĝejo, baldaŭ li laboris en pluraj advokataj atelieroj. Li malfermis propran atelieron en 1992, sed pli frue li estis juristo en la sporta vivo. Depost fino de la socialismo (1990) li komencis politikadi kaj estis parlamentano 4 jarojn. En 1998 li retiriĝis pri la politiko. Li ricevis sportajn kaj ŝtatajn premiojn inter 1964-2005. Li edziĝis dufoje kaj havas 4 gefilojn.

Lia libro
---------

* *Ha kell, újra lefutom!* (2011)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 709489
* LCCN: no2001011663
* VIAF: 166535605
* ISNI: 0000 0001 1464 4534
 |
**Aurél Tillai,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tillai Aurél** estas hungara dirigento, komponisto, korusestro, profesoro.

Aurél Tillai  naskiĝis la 23-an de novembro 1930 en Pécs.

Biografio
---------

Aurél Tillai frekventis pedagogian altlernejon en sia naskiĝurbo inter 1949–1952 kaj inter 1954–1960, poste li lernis en instituto ĝis 1966. Ekde 1952 li instruis en la menciita altlernejo, kie post jaroj li iĝis docento, fine profesoro. Li debutis kiel dirigento en 1958, kiel korusestro en 1965. Ekde 1982 li instruis en Scienca Universitato Janus Pannonius, li dirigentis la universitatan koruson 44 jarojn. Li verkas lernolibrojn, studojn, li komponas muzikaĵojn. Li ricevis premiojn aŭ memormedalojn ekde 1976, fine premion Kossuth en 2016.

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Csaba Kutnyánszky

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Aurél Tillai en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 555405
* GND: 134969960
* LCCN: n86002066
* VIAF: 92253391
* ISNI: 0000 0001 0924 7905
* SUDOC: 22420114X
* MBA: 2cf78064-80e5-4ba5-a123-2531aec6f295
* BNE: XX5215927
 |
**Ferenc Székely** [sEkej], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Székely Ferenc** estis hungara politikisto, ministro, juristo.

Ferenc Székely  naskiĝis la 11-an de marto 1842 en Szombathely. Li mortis la 17-an de marto 1921 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ferenc Székely devenis el juda familio. Li frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste li lernis juron en Pest (urbo). Li doktoriĝis en 1866, li advokatiĝis en 1870, dume li havis postenon en la juĝejo ekde 1867. Li estis komence prokuroro, poste juĝisto. Inter 1897 – 1899 li laboris en la ministerio, poste li estis ĉefprokuroro. Inter 1910-1913 li estis ministro pri justico. En 1900 li ricevis ordenon.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 4-a punkto)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

* Kategorio Ferenc Székely (ministro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 504198
* GND: 1051006147
* LCCN: n2008013498
* VIAF: 4399088
* ISNI: 0000 0000 4786 3226
 |
**Cimo** estas eraro, manko aŭ misfunkcio ĉe komputila programo, kiu malebligas la intencitan kondutmanieron de la programo.

Preskaŭ ĉiu komputila programo de ioma amplekso enhavas cimojn. Plej multaj cimoj ne estas gravaj por la funkciado de la programo aŭ aperas nur en tre specifaj, maloftaj, kazoj. Provi forigi cimojn de komputila programo nomiĝas sencimigi. Speciala programaro, erarserĉilo, povas helpi trovi kaj forigi cimojn. Ofte tiucele ekzistas aparta sencimiga reĝimo de la programo.

La plej konata cimo estas la Problemo de jaro 2000. Ofta cimo estas bufra troo.

La unua cimo
------------

Foto de la supozata plej unua cimo.
La unuan komputilan cimon malkovris Grace Murray Hopper. Ŝi laboris por la universitato de Harvard. Komputiloj siatempe konsistis el mekanikaj partoj. Serĉante eraron en la komputilo, ili trovis cimon fiksitan je la komputilo. Tiu ĉi komputilo estis la Mark II Aiken Relay Calculator. Kiel vi vidas, la unuan cimon oni gluis al ĵurnala libro de komputilo.

Kelkaj kaŭzoj de cimo
---------------------

* Penseraro aŭ fuŝo de programisto dum la skizado aŭ kodigo. Ĉefaj kaŭzoj:
	+ ŝanĝante parton de la programo, ne (kon)scii pri la konsekvencoj
	+ miskompreni la signifon de certa esprimo en programlingvo, aŭ parto de la detalado de la aplikprograma interfaco
* Tajperaro de la programisto
* Nova eldono de operaciumo (ĉefe kaŭzo de problemoj je Mac OS X)

Vidu ankaŭ
----------

* Kodumulo

* Kategorio Cimo (komputscienco) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
hispanlingva mapo de la Filipinoj kun la Bisajoj (*Visayas*) centre

Marko sur bildo

**Filipina  
Maro**
**Sudĉina  
Maro**
**Sulua  
Maro**
**Luzono**
**Mindanao**
**Palavano**
**Aklano**
**Kapiso**
**Iloilo**
**Gimaroj**
**Okcidenta  
Negroso**
**Antiko**
**Cebuo**
**Boholo**
**Orienta  
Negroso**
**Sikijoro**
**Norda Samaro**
**Orienta  
Samaro**
**Samaro**
**Bilirano**
**Lejteo**
**Suda  
Lejteo**

La **Bisajoj** (hispane *Bisayas*, angle *Visayas*, cebue kaj ŭaraje: *Kabisay-an*, tagaloge similforme *Kabisayaan*) estas la nomo de unu el tri grandaj grupoj de insuloj de la Filipinoj, centre, dum la aliaj du insularoj estas Luzono norde kaj Mindanao sude.

Al la insularo apartenas interalie la sekvaj plej grandaj insuloj:

* Boholo
* Cebuo
* Lejteo
* Negroso
* Palavano
* Panajo
* Samaro

Regionoj kaj provincoj
----------------------

La insularo politike-administre dividatas en tri regionojn, kiu dividiĝas en sume 16 provincojn.

Temas pri la jenaj:

### Okcidentaj Bisajoj (Regiono 6)

La regiono *Okcidentaj Bisajoj* plejparte konsistas el la insulo Panajo kaj el la okcidenta duono de la insulo Negroso. La provincoj de la regiono estas:

* Aklano
* Antiko
* Kapiso
* Gimaroj (*Guimaras*)
* Iloilo
* Okcidenta Negroso
* Palavano

### Centraj Bisajoj (Regiono 7)

La regiono *Centraj Bisajoj* ampleksas la ĉefajn insulojn Cebuo kaj Boholo, la orientan duonon de la insulo Negroso kaj iujn pliajn insuletojn. La provincoj de la regiono estas:

* Boholo
* Cebuo
* Orienta Negroso
* Sikijoro (*Siquijor*)

### Orientaj Bisajoj (Regiono 8)

La regiono *Orientaj Bisajoj* plejparte konsistas el la insuloj Lejteo kaj Samaro. La provincoj de la regiono estas:

* Bilirano
* Lejteo
* Suda Lejteo
* Orienta Samaro
* Norda Samaro
* Samaro

* Bisajoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Bisajoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Oni arestas Guy Fawkes.
**Guy FAWKES** [gaj faŭks] (naskiĝis la 13-an de aprilo 1570, mortis la 31-an de januaro 1606) estis la plej fama partoprenanto en la pulva konspiro de 1605 - malsukcesa komploto mortigi la britan reĝon Jakobo la 1-a kaj aliajn.

Li naskiĝis en York, urbo en nord-Anglio. Lia patro estis juristo kies fako estis la leĝoj de la eklezio. Post ties morto en 1579, la patrino de Guy Fawkes edziĝis al la ferva romkatolika Denis Bainbridge. Kiam li havis dek-ses jarojn, Guy Fawkes mem konvertiĝis al la romkatolikismo. Post laborado kiel servisto en la domegoj de du katolikaj nobeloj (la 1-a kaj 2-a Vicgrafoj Montagu), Fawkes soldatis en la armeo de Hispanio kiu klopodis subpremi la ribelon de la protestantaj nederlandanoj. Lia komandanto estis la katolika Kavaliro William Stanley, kiu havis trupon de soldatoj el Irlando kaj kiu nomumis Fawkes oficiro. En la armeo li lernis pri eksplodiloj. Eble parte pro enkonduko fare de Stanley, Fawkes renkontis Robert Catesby, kiu unue planis la pulvan konspiron, kaj kiu decidis ke Fawkes estru ĝian efektivigon.

Guy Fawkes anticipis ke li mortus kiam la pulvo eksplodus: sed la komploto malsukcesis kiam homo ekkaptis de Fawkes la torĉon per kiu li volis eksplodigi la pulvon. Antaŭ la Privata Konsilio Fawkes restis defia: demandate de lordo el Skotlando kion li intencis, li respondis, "blovegi vin, skotajn aĉulojn, reen al viaj propraj montoj". Oni torturis lin: unue li silentis sed, eltrovinte post pluraj tagoj ke aliaj konspiruloj komencis klaran ribelon, li konfesis, tamen malkaŝante nur la nomojn de konspiruloj kiuj aŭ jam mortis aŭ estis jam konataj de la instancoj. Ĉe la eŝafodo li saltis kaj rompis al si la kolon por eviti multe pli doloregan morton.

La britoj kutimas flamigi krakfajraĵojn je la 5-a de novembro, dum la "nokto de Guy Fawkes" (*Guy Fawkes Night*), kaj tiam ofte bruligas figuraĵon de Guy Fawkes.

Masko de Guy Fawkes
-------------------

Membroj de grupo "Anonymous", portante la maskon en Los Angeles, 2008
Dum la noktoj de Guy Fawkes, oni portis simbolan maskon pri li, sed la nuntempe uzata masko havas originon al komika libro V for Vendetta, kiu startis en 1982 kaj en ties filma adaptado en 2005, kiu aperis en 2006. La nun konatan karakterizan maskon ellaboris David Lloyd (komikdesegnisto) kaj ĝi iĝis uzata ekde dua duono de la 2000-aj jaroj dum kontraŭ-potenculaj protestoj, ĉefe fare de la movado Okupu Wall Street kaj la interreta movado "Anonymous".

* Kategorio Guy Fawkes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Guy Fawkes en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 241055
* GND: 123040787
* LCCN: n83212084
* VIAF: 15668402
* ISNI: 0000 0001 2276 9038
* LIBRIS: 345578
* SUDOC: 103894284
* BIBSYS: 6099096
* BNE: XX1702126
 |
**Zsuzsa Dósa** [ĵuĵa dOŝa], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dósa Zsuzsa** estas slovaka-hungara aktoro, instruisto. Ŝia persoma nomvarianto estis *Zsuzsanna*.

Zsuzsa Dósa naskiĝis la 11-an de majo 1967 en Rimavská Sobota (Ĉeĥoslovakio, nun en Slovakio).

Biografio
---------

Zsuzsa Dósa apartenis al la hungara minoritato de Ĉeĥoslovakio, respektive Slovakio. Ŝi lernis en Hodejov kaj en sia naskiĝurbo, ekde 1987 ŝi havis rolojn en Košice. Intertempe ŝi akiris aktoran diplomon en en:Academy of Performing Arts in Bratislava en 1993. Ŝi komencis sian aktoran karieron en hungarlingva teatrejo de Komárno. Inter 1994–2008 ŝi estis membro de Nacia Teatro (Győr). En 2004 ŝi fondis lernejon pri aktoroj kaj ekde la sama jaro ŝi ofte ricevas rolojn en teatro de Szarvas. Tie ŝi ludis kaj hungare kaj slovake. En 2012 ŝi estis levita al arta gvidanto. Ŝi ricevis premiojn inter 1991-2005.

Ŝiaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* William Shakespeare:
	+ Somermeznokta sonĝo (2008) -
	+ La Dresado de la Megero - Kata
	+ Romeo kaj Julieta (2003) -
	+ Othello (2002) -
* Anton Ĉeĥov: Tri fratinoj (2001) -
* Imre Madách: La tragedio de l' homo - Éva (ina ĉefrolo)
* Ede Szigligeti: *Liliomfi* - Mariska
* Friedrich Schiller: *Kabale und Liebe* (2007) - Sophie
* István Örkény: *Macskajáték* (2000)
* Ferenc Molnár: *A hattyú* (2006)

Ŝiaj filmaj roloj (elekto)
--------------------------

* *Komédiások* (hungara televizia serio, 2000) - Erzsike
* *Zsaruvér és Csigavér I.* (hungara televizia serio, 2001)
* *Intrigy* (slovaka filmo, 2012)
* *Guvernantka* (slovaka filmo, 2012)

Ŝiaj disĉiploj (elekto)
-----------------------

* Olivér Szőke

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* 
*

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 734453
 |