recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
"Veritas vos liberabit" en la diplomiĝlibro de 1890 de Johns Hopkins Universitato.
**Veritas vos liberabit** (latine) estas malfrua versio de la originala diraĵo: **Veritas liberabit vos**, kiu signifas: "La vero liberigos vin".

La origino de la proverbo estas en la Evangelio de Johano (8:32), kaj ĝi reflektas la kristanan kredon pri la graveco de konfeso kiel trankviligo por la konscienco de la kredanto. La proverbo fariĝis la devizo de la Ordeno de la Hospitalistoj dum la Krucmilitoj.

Nuntempe ĉi tiu diraĵo fariĝis ofta diraĵo en plej multaj anglalingvaj landoj, ne nepre en la religia kunteksto, sed kiel rimedo por trankviligi la animon aŭ konsciencon de homo, kiu portas kun si iun sekreton, kiu subpremas lin kaj interrompas la rutinon de lia vivo.

Konsiderante la gravecon, kiun akademiularo donas al la malkovro de vero, la proverbo fariĝis la moto de signifa nombro da akademiaj institucioj tra la okcidenta mondo. Interalie ĉi tio estas la devizo de la Kalifornia Instituto pri Teknologio, la Universitato Johns Hopkins en Baltimoro, la Universitato de Portlando, ĉiuj en Usono, kaj ankaŭ de la Universitato de Frajburgo, Germanio.

eksteraj ligoj
--------------

 **Veritas vos liberabit** en Vikimedia Komunejo
***Tres tristes tigres*** (Tri tristaj tigroj) estas romano de la kuba verkisto Guillermo Cabrera Infante, kiu ricevis la Premion Biblioteca Breve, de la hispana eldonejo Seix Barral, en 1964 kaj estis publikigita por la unua fojo en 1967, en versio reverkita pro kondiĉoj de la cenzuro de la frankisma diktaturo.

Tiu ĉi romano aperis en Barcelono en 1967, tio estas kiam ankoraŭ funkciis la frankista cenzuro. Antaŭe GCI gajnis premion Biblioteca Breve per sia romano aŭ kolekto de rakontoj (tio ne gravas) *Vista del amanecer en el trópico* (Tropika suneliro) en 1964. Tamen tio ne publikiĝos tiam. La aŭtoro fortranĉis partojn kaj tiel naskiĝis TTT. La fortranĉitaj partoj aperos kiel *Vista de amanecer en el trópico* en 1974, kiam la frankismo finiĝis.

TTT sprite kaj genie uzas lingvon kaj lingvaĵojn per uzado de kuba parolmaniero kaj kulturaj trukoj, kiel referencoj al famuloj, artistoj, aliaj literaturaj verkoj aŭ verkistoj, ktp. En ĝi oni priskribas la noktan diboĉadon de kvar havanaj junuloj de 1958 (Vidu artikolon Tropikano). Tiu neserioza temo kune kun la fakto, ke la verkisto loĝis ekzile jam du jarojn, igis, ke la romano estis konsiderita kontraŭrevolucia kaj ties aŭtoro forigita de la kuba verkista asocio.

TTT estas kaj la plej konata kaj la plej kvalita – pro kuraĝo kaj noviĝo – de la libroj de GCI. Ĝi uzas senĉese vortoludojn, kalemburojn, paronomaziojn, spritaĵojn, hiperbatojn kaj ŝanĝojn de unu lingvo al alia. Per tiuj rimedoj li klopodas imiti la ĵazajn ritmojn. Anekdoto pri tiu intereso por lingvoj estas, ke **Esperanto estas menciata** en la libro (p. 221, ed. 1981) per aludo kune kun Volapuko, Ido, Neo kaj Basic English kaj kun ideoj pri estonta miksa lingvo.

Krome GCI uzas kubajn parolmanieron kaj humursencon. Tiu humuremo estas uzata ankaŭ por ludoj intertekstaj. Li imitas aliajn verkistojn, uzas ties skribaĵojn kaj eĉ unu parto de TTT titoliĝas "La muerte de Trotsky referida por varios escritores cubanos [ktp.]" (Trockia morto rakontata de kelkaj kubaj verkistoj [ktp.]). Tio estas, li uzas konatan historian bildon kaj enmetas ĝin antaŭ supozeblaj malsamaj verkistoj. Ludoj kaj ekzercoj estas gravaj rimedoj de TTT, sed ankaŭ de aliaj partoj de la verko de GCI, kiu verkos en 1976 *Exorcismos de esti(l)o* (Stilaj ekzorcoj), vortoludo pri konata sama titolo *Stilaj ekzercoj* de Raymond Queneau.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 859629
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | - La mallongigo JU en Alle JU staras por la svisa Kantono Ĵuraso. Por aliaj signifoj de la nomo vidu sub **Alle**. |


---

Pri la komunumo
---------------

**Alle** (prononcu *al*, malnova germanlingva nomo *Hall*) estas komunumo en la distrikto Porrentruy en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 1702 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Alle situas en la fundo de ĵurasa valo de la rivero Allaine, alfluanto de Doubs, oriente de la distriktĉefurbo Porrentruy. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 10,66 km², de kiuj 21% estas kovritaj de arbaro, 65% servas por agrikulturo kaj 13% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Alle limas en nordoriento al Vendlincourt, en oriento al La Baroche, en sudoriento al Cornol, en sudo al Courgenay, en okcidento al Porrentruy, kaj en nordokcidento al Coeuve.

Trafiko
-------

En la sudo pasas tra la komunuma teritorio la svisa aŭtovojo A16, al kiuj la plej proksimaj alveturejoj de Alle troviĝas en Courgenay en sudo kaj Porrentruy en okcidento. La komunumo disponas pri stacidomo ĉe la mallarĝspura trajnlinio de la Ĵurasaj Fervojoj de Porrentruy al Bonfol.

Historio
--------

La unua skriba mencio de Alle datiĝas de la 15-a de junio 797 kiel *Walo* el dokumento per kiu la episkopo Angelram de Metz konfirmas donacon de Wascom, abato de Saint-Avold al la grafo Wolmerus.

La setlejo apartenis unue al la dukoj de Ferret poste al la Grafejo Montbéliard (germane *Mömpelgard*) kaj tiam denove al la dukoj de Ferret. Ek de la 13-a jarcento ĝi estis posedaĵo de la Princepiskopejo Bazelo. Post la franca revolucio de 1792 ĝi dum unu jaro apartenis al la Raŭraka Respubliko, kiu kiel departemento *Mont Terrible* estis integrita al Francio. De 1800 ĝis 1815 Alle apartenis al la franca departemento Haut-Rhin, kaj en la jaro 1816 ĝi per dekreto de la Viena Kongreso de 1815 fariĝis parto de la distrikto Porrentruy de Kantono Berno. Ek de la 1-a de januaro 1979 Alle apartenas kun la tuta distrikto al la nova Kantono Ĵuraso.

Vidu ankaŭ
----------

* Alle (stacidomo)
* Aliaj signifoj de Alle

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Paĝo pri la historio de Alle en la retejo de la komunumo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alle JU en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Alle
* Alle en la Historia Leksikono de Svislando

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Porrentruy |
| --- |
| maldekstraAlle • Basse-Allaine • Beurnevésin • Boncourt • Bonfol • Bressaucourt • Bure • Clos du Doubs • Coeuve • Cornol • Courchavon • Courgenay • Courtedoux • Damphreux • Fahy • Fontenais • Grandfontaine • Haute-Ajoie • La Baroche • Lugnez • **Porrentruy** • Rocourt • Vendlincourt |  |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 338074
* GND: 4538996-2
* VIAF: 25144648219028314872
* BNF: 15026163w
 |
**Șinca Nouă** [ŝinka noŭə] (hungare: **Újsinka**, germane: **Neu-Schinka**) estas komunumo en Rumanio nordoriente de Brașov. En 1910 ĝi havis 1 711 rumanajn kaj hungarajn loĝantojn kaj en 1992 1 639 rumanajn loĝantojn. Ĝi estis menciita unue skribe en 1805. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Fogaras vármegye). Administre apartenas al ĝi Paltin. Ĝis 1968 ĝi estis memstara komunumo, sed perdis tiun privilegion pro rifuzo de la anoj eniri en kolektivon; tiam ĝi apartenis al la komunumo Poiana Mărului. Nun ĝi denove estas komunuma centro.

Fonto
-----

* Magyar nagylexikon, 1-18. 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

La ligna ortodoksa preĝejo
La vilaĝo ricevis la titolon "eŭropa vilaĝo" pro kelkaj modernigaj paŝoj: restaŭrado de kirko, poŝtelefona reto, metana reto, ĝemeliĝo kun germana municipo.

En Șinca Nouă troviĝas ligna preĝejo konstruita ĉirkaŭ 1600. Kiel sola ortodoksa preĝejo de la regiono ĉirkaŭ Făgăraș ĝi ne estis detruita de la aŭstra generalo Nicholas Adolf von Bukow (ĉ. 1762), laŭdire ĉar li ne trovis ĝin.

Ĝemeleco
--------

* Germanio Wulkow en Germanio

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Șinca Nouă en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* www.sincanoua.ro vilaĝa retejo


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Slavonio
Situo de Slavonio
**Slavonio** (kroate *Slavonija*, mezepoka hungara nomo *Tótország*, nuna hungara *Szlavónia*) estas historia regiono inter la riveroj Drava kaj Sava, en la norda-nordorienta parto de Kroatio.

Historio
--------

Slavonio estis en la romia epoko parto de la provinco Pannonia Inferior. La sudslavoj setlis tie dum la 7-a jarcento, komence dum avara, poste (ekde fino de la 8-a jarcento) dum franka regado-potenco. En 826, orientan parton de Slavonio okupis bulgaroj, sed la frankoj baldaŭ repuŝis ilin. La regiono estis – laŭ kroataj historiistoj – dum la 10-11. jc. sub kroata regado, dum laŭ hungaraj sciencistoj ĝi estis sub regado de la post-danubaj hungaraj regionoj, kiuj komence de la 11-a jarcento etendiĝis eĉ trans la riveron Drava. Alia sciencista grupo supozas, ke la teritorio apartenis longtempe al neniu.

Komence de la 12-a jarcento ĝi estis parto de la Hungara Reĝlando, la hungara reĝo komisiis slavonan banuson direkti la regionojn de Zagrebo, Varasd, Kõrös, Orbász kaj Pozsega.

Dum la turka epoko, la ofico de la kroata kaj slavona banusujoj kunfandiĝis kaj ekde la 18-a jarcento, oni rigardis la malnovan Slavonion jam kiel parton de Kroatio. Ĝia loĝantaro konsistis ĝis la 16-a jarcento ĉefe el kroatoj, malpli el hungaraj kaj germanaj setlintoj. Dum kaj post la turka epoko, regado, ĝin plenigis sudslavaj rifuĝintoj kaj restis nur kelkaj hungaraj vilaĝoj ĉirkaŭ Eszék. La pli norda regiono nomata Baranya restis firme hungara. Tiu regioneto troviĝas sur la mapo ne blue, sed helblue.

Oni regis Slavonion en la 18-19-a jc. el administra centro Eszék (Osijek) kaj formante la departementojn Verõce, Pozsega (reĝa departemento) kaj Szerém. En 1868, la tri departementoj iĝis partoj de la aŭtonoma Kroatio-Slavonio, kompense la kroatoj transdonis la havenon Fiume al la hungaroj.

La kroata asembleo deklaris la 29-an de oktobro 1918 la disiĝon de Hungario, tiel Slavonio restis parto de la Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj (pli poste Jugoslavio).

Slavonio estis inter 1991 kaj 1995 batalejo por la kroataj kaj serbaj trupoj. La tie vivantaj serboj sensukcese provis fondi apartan ŝtaton (Krajina) el Kroatio kaj resti en Jugoslavio. La kroatoj reokupis la teritoriojn en 1995.

Slavonio estas parto de Panonia ebenaĵo kaj loĝantaro plejparte okupiĝas pri agrikulturo. Oni tie sukcese kreskigas tritikon, maizon kaj aliajn ekonomie gravajn plantojn.

### Urboj

| Urbo | Loĝantaro |
| --- | --- |
| Osijek | 114.616 |
| Slavonski Brod | 64.612 |
| Vinkovci | 35.912 |
| Vukovar | 31.670 |
| Đakovo | 30.092 |
| Požega | 28.201 |
| Virovitica | 22.618 |
| Našice | 17.320 |
| Županja | 16.383 |
| Nova Gradiška | 15.833 |
| Daruvar | 10.550 |
| Pakrac | 8.855 |
| Otok | 7.755 |
| Lipik | 2.300 |

* Kategorio Slavonio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 214394
* GND: 4055289-5
* LCCN: sh85123383
* VIAF: 248528865
* NKC: ge130847
 |
**Mád** ([mA'd]) estas vilaĝo en Borsod-Abaúj-Zemplén, 44 km oriente de Miskolc. Ĝi situas sur dekliveta suda flanko de la montaro Zemplén apud la rivereto Mádi. La vilaĝo aŭtobustrafikon ne havas, nur per vagonaro estas alproksimigebla, sur la Szerencs-Hidasnémeti fervojlinio.

Preĝejo en Mád

Historio
--------

Laŭ la arkeologiaj trovaĵoj la kolonio loĝita estis jam ankaŭ en la ŝtonepoko.
Ankaŭ niaj patrujokupepokaj praŭloj ekloĝis ĉi tie. Jam ankaŭ Anonimus (Li estis notario de reĝo Adalberto la tria) menciis la vinberproduktadon.

La komunumo apartenis en la 15-a jarcento al la fortikaĵo de Tokaj poste al Regéc. Oni kultivis vinberojn tie jam de la frua mezepoko. Ĝis 1541 reĝa bieno estis, sed poste Ferdinánd reĝo fordonacis ĝin al Gáŝpár Serédy kiel apartenaĵon al fortikaĵo de Tállya.

En 1567, la turkoj bruligis la vilaĝon, sed oni denove konstruis ĝin reen kaj la komunumo iĝis fine de la 16-a jarcento la 7-a plej granda komunumo de departemento Zemplén. La vilaĝo akiris rajton pri foiro en 1627. La turkoj en 1637 denove forbruligis la vilaĝon.

* 1645: pesto
* 1694: akridoj
* 1695: hajlo
* 1739: pesto.

Dum la milito kontraŭ Napoleono, la regionaj militistoj kolektiĝis ĉe Mád. Fine de la 18-a jc la vilaĝo malriĉiĝis pro la impostoj kaj la malbona vetero.

Dum la liberecbatalo de 1848-49 multaj vilaĝanoj mortis, inter ili la 15-jara *Koroknay Dániel*, kies nomon portas la loka bazlernejeo.

* 1859: fervoja linio al Miskolc
* 1904: kurentizo
* 2005 inundo

En Mád estas la plej granda juda tombejo de la Montosubo de Zemplén.

Vidindaĵoj
----------

* kastelo de Rákóczi-Aspremont
* konstruaĵo de Ŝparkaso *Hegyalja*
* copfstila Sinagogo de Mád konstruita dum la 1790-aj jaroj
* Preĝejo de Sankta Triunuo (Mád)
* Kalvinana kirko
* Kapelo
* vinkeloj

Najbaraj komunumoj
------------------

Mezőzombor, Rátka (ĉ. 9 km), Tállya (9 km)

plej proksima urbo: Szerencs (10 km)

Hungaraĵo
---------

Ekzistas pri Mád hungara proverbo: oni estas tie, kie la judo de Mád. Onidire judo vojaĝis sola al fora loko per kaleŝo. Dum la vojaĝo li dormis, tial la ĉevalo ne ricevanta signojn, ĝi returniĝis kaj la judo vekiĝis antaŭ sia domo.

Famuloj
-------

En Mád naskiĝis:

* István Orosz (historiisto)
* pentristo István Burchard-Bélaváry
* poeto Elemér Borúth
* Imre Palugyai (statistikisto).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Mád en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala paĝo
* European Wineroads Arkivigite je 2008-06-27 per la retarkivo Wayback Machine
**Magny-en-Bessin**  estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Kalvadoso, france *Calvados*) kaj en la regiono Normandio. Laŭ la stato de 2021 en la komunumo vivis 155 loĝantoj sur areo de 4,42 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 35 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Bayeux kaj al la kantono *Bayeux*. 

La teritorio havas komunan limon kun Longues-sur-Mer, Manvieux, Ryes, Saint-Vigor-le-Grand, Sommervieu kaj Tracy-sur-Mer.

Ĝiaj loĝantoj nomiĝas *magnusiens*.

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Monumentoj
----------

  Vidu ankaŭ: Kastelo de Magny-en-Bessin kaj Preĝejo Sankta-Malo de Magny-en-Bessin
La kastelo en 2017, post la incendio.
La kastelo de Magny-en-Bessin estas klasikstila kastelo, kiu iam apartenis al Nicolas-Joseph Foucault, altranga ŝtatoficisto. Malokupita ekde la 1970-aj jaroj, la kastelo estis parte detruita de du sinsekvaj incendioj en marto 2016. Ĝi estis rimarkita de Stéphane Bern, fama televidprezentisto kaj estro de la franca « Misio pri la identigo kaj savo de endanĝeritaj monumentoj » (france *Mission d'identification et de sauvegarde du patrimoine en péril*). Tial la konstruaĵo dufoje ricevis urĝan helpfonduson financitan de la nacia loterio *Loto du patrimoine*, post lotadoj okazintaj en septembro 2018 (dum la eŭropaj tagoj de kultura heredaĵo) kaj en 2021.

La preĝejo Sankta-Malo de Magny-en-Bessin estas la katolika preĝejo de la komunumo. Ĝi estas dediĉata al Sankta Malo, datiĝas de la 13-a jarcento kaj estis renovigita meze de la 19-a jarcento, pro iniciato de grafo Achard de Bonvouloir, konforme al sia originala arkitektura stilo.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Calvados
* Kastelo de Magny-en-Bessin

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Magny-en-Bessin en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Magny-en-Bessin ĉe Bayeux intercom
**Egon KRENZ** (naskiĝinta en la 19-a de marto 1937 en Kolberg, ekde 1945 *Kołobrzeg*) estas retiriĝinta komunisma politikisto germana kaj de oktobro ĝis decembro 1989 eĉ Ŝtatkonsiliestro de Germana Demokratia Respubliko (GDR).

Vivo
----

Egon parolante ĉe Volkskammer
Post la lernejfrekventado li iris al Instituto porinstruista, soldatis en la armeo de GDR *(Nationale Volksarmee)* kaj studis ĉe partialtlernejo en Moskvo sociajn sciencojn. Jam en 1953 Krenz membriĝis al Freie Deutsche Jugend (FDJ) kaj en 1955 al Socialisma Unuecpartio de Germanio (SED). De 1961-64 kaj denove de 1967-74 Krenz estis sekretario de la Centra konsilio de FDJ kaj de 1974-83 unua sekretario de FDJ. Inter 1964 kaj 1967 li studis Moskve ĉe la Lenina partialtlernejo de KPSU. Ekde 1971 li estis deputito de la parlamento Volkskammer, ekde 1973 ano de la Centra komitato kaj ekde 1983 de la Politburoo de SED.

Kiel vicŝtatkonsiliestro (ekde 1974) Krenz taksitis de multaj ebla posteulo de Erich Honecker. Kiam antaŭ la Turniĝo la nombro de la okcidenten rifuĝintoj abundegis kaj la manifestacioj en la malfrua somero kaj en la aŭtuno de 1989 pli kaj pli multis, la GDR-ĉefpolitikistoj demisiigis Honecker. Krenz tamen devis, paŝon post paŝo, mem retirigi de ĉiuj oficoj; en januaro 1990 la posteula partio de SED, Partei des Demokratischen Sozialismus, eksmembrigis lin.

Procesoj
--------

En 1995 Krenz kaj aliaj gvidintaj politburouloj akuzitis pro la mortpafordonoj por uloj provantaj fuĝi trans la interngermana landlimo. Post proceduro de 18 monatoj kondamno al 6 jaroj kaj 6 monatoj sekvis. La du aliaj kunakuzitoj, la iama eostberlina SED-distriktestro Günter Schabowski kaj la SED-ekonomifakulo Günther Kleiber ricevis punon de po 3 jaroj. La kondamno konfirmitis post kasacia plendo: ĝin akceptis Kleiber kaj Schabowski, dume Krenz ne. En decembro Krenz post 4 jaroj liberigitis kaj la resto de la puno interhaltigitis je probacio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Egon Krenz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Biografia leksikono de GDR-uloj


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 523798
* GND: 118943154
* LCCN: n89642030
* VIAF: 35255728
* ISNI: 0000000081146028
* LIBRIS: 379465
* SUDOC: 105670332
* NDL: 00469850
 |
La **Rotsee** [**ro:t**ze:] (*Ruĝa Lago* en la germana lingvo) estas natura lago sur la norda rando de Lucerno (Svislando). Ĝi havas longecon de 2500 m kaj larĝecon de proksimume 200 m. Ĝia tereno estas apudurba ripozumejo kaj la bordo estas naturrezervejo. La akvo elfluas per la rivero Ron, kiu ĉe Root fluas en la riveron Reuss.

Laŭ la norda bordo iras la fervojo Zugo-Lucerno de la Svisaj Federaciaj Fervojoj.

Uzo
---

La lago bone taŭgas por remkonkursoj. Per 2,5 km da longo kaj rekta formo ĝi formas naturan remkonkursejon – la internacie kutima konkursdistanco en remado estas 2 km. Montetoj ĉirkaŭas la lagon kaj tiel protektas ĝin kontraŭ vento. Krome la trafluo estas malforta. Ĉar la kondiĉoj de la natura lago por remado estas tiel bonaj, ĝi ankaŭ estas nomita Dioj-lago de remistoj.

Ĉiujare sur la Rotsee okazas la *Lucerne Regatta* (Lucerna Remkonkurso) kiel unu el la tri konkursoj pri la Monda Rempokalo. Ĝi estas unu el la plej eminentaj internaciaj remkonkursoj. Sur la Rotsee okazas ekde 1933 remkonkursoj. 1962, 1974, 1982 kaj 2001 tie okazis mondaj ĉampionumoj. Same ĉiujare okazas tie la *Rotseelauf* (Ruĝlaga Kuro). En 2019 ĝi okazis la 50-an fojon.

Geologio
--------

La Rotsee estas tipa glacia lago. Ĝi probable estas eksfluejo de la Rivero Reuss.

«Seegfrörni»
------------

En malvarmaj vintroj la lago kelkfoje tute glaciokovriĝas tiel ke la oficistaro permesas suriri kaj galcikuri sur la lago. Lastfoje tiu lagofrostiĝo okazis en 1986 kaj en Februaro de 2012.

Bildaro
-------

* Glaciokovrita lago en Februaro de 2012Glaciokovrita lago en Februaro de 2012
* Norda bordo dum sunsubiroNorda bordo dum sunsubiro

Referencoj
----------

1. ↑  Vom Güllenloch zum Göttersee, Artikolo de la Nova Zuriĥa Gazeto (NZZ) de la 16-a de Aŭgusto 2001
2. ↑  Waltraud Hörsch (2010-05-05).  Rotsee (germane). Alirita 18-a de Marto 2020.

Vidu ankaŭ
----------

* Listo de lagoj en Svislando

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Rotsee en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Luzern Tourismus AG Arkivigite je 2020-06-07 per la retarkivo Wayback Machine Paĝo de turisma firmao pri la lago
* Rowing Centre Lucerne-Rotsee
**Loppa** (jen norvege, en la nord-samea lingvo *Láhpi* kaj en la kvena *Lappean*) estas komunumo de Norvegio. Ĝi ĝis la jaro 2019 situis en malnova departemento (norvege *fylke*) Finnmark kaj ekde la komenco de la jaro 2020 apartenas al tiam kreita, unuigita departemento Troms kaj Finnmark. Laŭ la stato de 2023 en la komunumo vivis 862 loĝantoj sur areo de 688,88 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 1 loĝantoj/km². La administra centro de la komunumo estas la vilaĝo Øksfjord. Loppa estis proklamita kiel komunumo la 1-an de januaro 1838. Hasvik separiĝis el Loppa en 1858.

La komunumo estas la plej okcidenta de Finnmark.Ĝi alfrontas la malferman markolon de Atlantiko nome *Lopphavet*, kaj estas ĉefe marborda kun fjordoj kaj insuloj ĉe la giganta neĝarejo de la glaĉero *Øksfjordjøkelen*.

Plej da loĝantoj loĝas en Øksfjord, sed estas pli malgrandaj komunumoj laŭlonge de la marbordo kaj ĉe insuloj, ĉefe Nuvsvåg, Sandland, Bergsfjord, Brynilen, kaj la insulo Loppa. Tiu insulo estis iam la centro de la municipo, kaj de tie la nomo. Ne estas flughaveno, sed Øksfjord estas haveno por la boatoj de Hurtigruten.

Administra centro de la komunomo estas la loĝloko Øksfjord, kaj komunumestro estas *Stein Thomassen*.

La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj Hasvik, Alta, Kvænangen kaj Skjervøy. La departamenta ĉefurbo Tromsø per aŭta vojo, pro la fjorda kaj montara pejzaĝo iom kurba kaj tial pli longa ol la linia distanco, de Øksfjord situas en distanco de 492 kilometroj.

Blazono
-------

La blazono estas moderna, nome el 19-a de decembro 1980. Ĝi montras grandan nigran kormoranon sur orkolora fono. La kormorano estis elektita kiel simbolo ĉar la vilaĝo estas tipa loko por fiŝkaptado, kio allogas kormoranojn.

Referencoj
----------

1. ↑  Norske Kommunevåpen (1990).  Nye kommunevåbener i Norden. Alirita 2008-12-11.
2. ↑   Kommunevåpen. Flags of the World (28 June 2002). Arkivita el la originalo je 2011-05-20. Alirita 2008-12-11.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (norvege)

 Finnmark
**Rózsi DELLy** [rOĵi deli], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Delly Rózsi** estis hungara operokantisto (soprano).

Memortabulo pri Rózsi Delly
Pentraĵo pri Rózsi Delly sur muro de Operejo
Rózsi Delly  naskiĝis la 16-an de decembro 1912 en Budapeŝto, ŝi mortis la 4-an de marto 2000 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Rózsi Delly akiris diplomon en Muzikakademio de Budapeŝto en 1940, poste ŝi plulernis en Romo, Vieno kaj Salzburg. En 1947 ŝi aliĝis al trupo de Budapeŝta Ŝtata Operejo, sed ŝis debuto okazis jam en la antaŭlasta jaro: Pietro Mascagni: *Cavalleria Rusticana* (Santuzza). Ŝi estis longe ĉefkantisto de la Operejo. Ŝi kantis ekzemple ankaŭ en Festivalejo de Bayreuth, Moskvo, Parizo, Bruselo, Londono. Ŝi pensiuliĝis en 1974. Ŝi ricevis premiojn en 1959, 1973, 1993, krome ŝi estis nomumita eterna membro de la Budapeŝta Operejo.

Elektitaj roloj
---------------

* József Katona-Ferenc Erkel: *Bánk bán* (Banuso Bánk; opera versio) – Gertrudis
* Béla Bartók: *Burgo de la Blubarbulo* - Judit
* Richard Wagner:
	+ *Tristan und Isolde* - virina ĉefrolo
	+ *Lohengrin* - Ortrud
	+ *Die Walküre* - Brünnhilde
* Giuseppe Verdi: *Aida* - Amneris

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Budapeŝto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-10-18 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Rózsi Delly en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Pablo LEÓN** (naskiĝis la 28-an de januaro 1960) estas argentina esperantisto kaj ĵurnalisto kiu memlernis Esperanton en 1978 kiel dekokjarulo. Tuj poste li ekaktivis en la loka movado. 

Li aliĝis al Bonaera Esperanto-Asocio, en kies estraro li okupis la jenajn postenojn:

Bibliotekisto (1981-1982).  

Sekretario (1987).  

Redaktoro de la asocia monata bulteno (1987-1990).  

Prezidanto (1990-1992).  

En 1982 li partoprenis la reaktivigon de Argentina Esperantista Junulara Organizo (Argent-EJO) kaj estis elektita prezidanto por la periodo 1982-1983.

Dum 1990 li kunredaktis kune kun Floreal Villar la oficialan organon de Argentina Esperanto-Ligo.

En la jaro 2004 li transprenis la administradon kaj ĉefredaktadon de la retportalo Ĝangalo. Li zorgis pri la aktualigo de la reta ĵurnalo (ĉiutaga gazeto) en Esperanto, kaj ankaŭ pri aliaj redakciaj aferoj, kiel la kunordigado de la teamo da korespondantoj kaj kunlaborantoj de Ĝangalo tra la mondo, kaj pri la asistado al la naciaj redakcioj de la subportaloj.

En 2014 li tradukis el la angla en la hispanan kaj Esperanton la komikson "Esperantistoj", nefikcian verkon pri parolantoj de Esperanto (precipe denaskaj esperantistoj), verkitan de la usona bildliteraturisto Dan Mazur. 

En 2016 li partoprenis teamon kiu preparadis la hispana-Esperantan kurson ĉe la lingvolerna retejo Duolingo, kie post preskaŭ unu jaro Esperanton eklernis pli ol 169 mil personoj. 

Inter 2017 kaj 2019 li partoprenis la teamon de tradukistoj el 23 landoj, kiuj sub la gvido de s-roj Trezoro Huang Yinbao kaj Andrej Peĉjonkin, esperantigis la revuon **Unesko-Kuriero,** oficialan organon de UNESKO. Ekde 2022 li denove aliĝis al la teamo de tradukistoj, ĉi-foje sub la gvido de Revon Xie. 

Li loĝas nuntempe en Merlo, provinco Buenos Aires, Argentino.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 248147
 |
Koordinatoj: 48° 51′ N 2° 21′ O﻿ / ﻿48.850 °N, 2.350 °O﻿ / 48.850; 2.350 (mapo)

Departemento Seine kaj ties municipoj antaŭ la aneksaĵoj de 1860 profite al Parizo.
Departemento Seine kun ties 81 municipoj, tia kia ĝi estis inter 1929 kaj 1968 (la urbo Parizo plurfoje pligrandiĝis inter 1860 kaj 1929). La koloroj montras kiel la departemento estis dividita en 1968 : - ﻿ Municipo Parizo
- ﻿ Municipoj integritaj en Hauts-de-Seine
- ﻿ Municipoj integritaj en Seine-Saint-Denis
- ﻿ Municipoj integritaj en Val-de-Marne

La kreo de departementoj Paris, Hauts-de-Seine, Seine-Saint-Denis, Val-de-Marne, Essonne, Yvelines, Val-d'Oise per departementoj Seine kaj Seine-et-Oise en 1968.
**Departemento Seine** estis franca departemento, kiu estis forigita la 1-an de januaro 1968 (kun la departemento Seine-et-Oise en kiu ĝi estis enklavo), pro la leĝo de la 10-a de julio 1964 pri reorganizado de la pariza regiono.

Ĝi estis tiam dividita en kvar departementojn : Parizo (1 municipo dividita en 20 arondismentoj), Hauts-de-Seine (27 municipoj), Seine-Saint-Denis (24 municipoj) kaj Val-de-Marne (29 municipoj).

Origine, ĝi nomiĝis simple **Parizo**.

Demografio
----------

Okaze de sia nuligo, la departemento enhavis 5 700 968 loĝantojn, tiel disaj :

* 2 590 771 loĝantoj en Parizo,
* 1 250 061 loĝantoj en 27 municipoj integritaj en Hauts-de-Seine,
* 967 847 loĝantoj en 29 municipoj integritaj en Val-de-Marne,
* 892 289 loĝantoj en 24 municipoj integritaj en Seine-Saint-Denis.

Vidu ankaŭ
----------

### Eksteraj ligiloj

* Kategorio Seine (departemento) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Historio de departemento Seine sur TTT-ejo "Splaf"

### Notoj kaj referencoj


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Hauts-de-Seine |
| Portala ikono | Portalo pri Parizo |
| Portala ikono | Portalo pri Seine-Saint-Denis |
| Portala ikono | Portalo pri Val-de-Marne |
La bando *Innbrüggler* kun Franz Posch (tria muzikisto de maldekstre), en Villach 2019
**Franz POSCH** (naskiĝinta la 12-an de aŭgusto 1953 en Hall in Tirol) estas aŭstra muzikisto, televida/radia moderigisto kaj aranĝisto de spektakloj de aŭtentika, nekomerca popola muziko.

Vivo
----

Posch jam kiel kvarjarulo ekokupiĝis pri muziko, kiam pro pneŭmonito por la daŭro de kompleta vintra sezono li ne povis forlasi la domon. Tiam li lernigis mem al si la ludon de diatona tirharmoniko. Poste sekvis la regado de trumpeto, piano, klarneto, saksofono, trombono, gitaro kaj aliaj tipe popularaj muzikinstrumentoj kiel la harpospeco *Tiroler Volksharfe*.

La unuajn registrojn radifoniajn li faris en la aĝo de 12 jaroj kaj tri jarojn poste li spekteblis en la televidaĵo de Heinz Conrads *Guten Abend am Samstag*.

Post frekvento de la franciskana gimnazio en sia naskiĝurbo Posch estis dum 14 monatoj unua flugilkornisto de la soldata kapelaro de Tirolo. Poste studis li ĉe la universitato de Innsbruck gimnastikon kaj muziksciencon estonte inter 1977 kaj 1990 instruisto ĉe la insbruka lernejo *Akademisches Gymnasium*. Magistriĝo estis en 1979, doktoriĝo en 1986. De aŭtuno 1998 instruis Posch ĉe la insbruka konservatorio la ludadon de diatona akordeono. 

Inter 1974 kaj 1989 estis li membro de la trupo "Tiroler Kirchtagmusig", de 1987 ĝis 1997 gvidis li la aron de 10 muzikistoj "Dixielanders Hall". En 1991 formis li la grupon "Innbrüggler. De 1979 li regule moderigis por ORF diversajn aferojn pri popola muziko, inter kiuj estas la plej konata la (rekta) televidaĵo *Mei liabste Weis* (kun spontana plenumo de muzikaĵdeziroj de telefonalvokantoj). De 2017 Posch estas kultura ambasadoro por la projekto *Casa Hogar* engaĝiĝanta por virina klerigo je departemento Ĉokoo.

Verkoj
------

* *Gottlieb Weissbacher (1907–1988): ein Beitrag zur Geschichte der Tiroler Tanzmusik*. Disertacio, Innsbruck 1996 (=Hochschulschriften Innsbruck, 105)

Honoroj (elekto)
----------------

* 2008: Verdienstkreuz des Landes Tir
* 2013: Großes Ehrenzeichen für Verdienste um das Bundesland Niederösterreich
* 2015: Ehrenzeichen des Landes Tirol
* 2024: Goldenes Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Franz Posch en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Informoj pri Franz Posch en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)
* Franz Posch ĉe Der.orf.at

Notoj
-----

1. ↑  En jubilea elsendo de sia televidserio *Mei liabste Weis* li ludis sinsekve dum ununura muzikaĵo *(Wasserleitungsmarsch)* akordeonon diatonan, flugilkornon, trumpeton, valvotrombonon, tubjon, klarneton, saksofonon, busĥarmonikon, vilonĉelon kaj etan tambureton.
2. ↑  "Ehrenzeichen für Franz Posch" - ĉe: ORF, 7.11.2013
3. ↑  "Goldenes Ehrenzeichen für Franz Posch" - ĉe ORF, 11.3.2024


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858382
* GND: 134487524
* VIAF: 79642820
* ISNI: 0000000371820316
* MBA: e24375c0-1861-44ed-a33a-a61146a6e58b
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ĉi tiu artikolo temas pri ĵurnalo. Koncerne aliajn signifojn aliru la apartigilon ABC.* |

La ***Diario ABC*** (ĵurnalo ABC) estas hispana ĵurnalo, eldonita en Madrido kaj Sevilo. Ĝi estis fondita en Madrido je la 1-a de januaro de 1903 de *Torcuato Luca de Tena y Álvarez-Ossorio*. Ĝi ekaperis semajne, sed en junio de 1905 ĝi publikiĝis tage.

Ĝi estas konata kiel konservista ĵurnalo kaj favora je la hispana monarkio.

Kiam la hispana civilmilito komenciĝs en 1936, la Popola Fronto prenis posedon de ĝia versio en Madrido, kaj do dum la milito estis du malsamaj *ABC*: unu en Madrido (respublikista) kaj alia en Sevilo por la ribela flanko.

Kiam la milito finiĝis, la malnovaj posedantoj rehavis la *ABC*-n, kaj ĝi refariĝis la plej vendata ĵurnalo en Hispanio dum la periodo de la diktaturo. Dum la 20-a jarcento kunlaboris en ĝi multaj kolumnistoj, kiel *José María Pemán, Pedro J. Ramírez*, Federico Jiménez Losantos, *Carlos Luis Álvarez*, "Cándido", *Jaime Campmany*, kaj nun *Juan Manuel de Prada, Antonio Burgos, Manuel Martín Ferrand* kaj *Luis Ignacio Parada*.

*ABC* estas kunfondinto de la *European Dailies Alliance* (EDA), en kiu kunlaboras la gazetoj *The Daily Telegraph* (Britio), *Le Figaro* (Francio) kaj *Die Welt* (Germanio) rilate al internaciaj novaĵraportoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio ABC (hispana ĵurnalo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* ABC Reta versio
* ABC, versio de Sevilo
La **Hornbach** (france: **La Horn**) estas alfluanto de la rivero Schwarzbachs. Ĝi fontas en Francio, proksime de Bitche kaj fluas al Rejnlando-Palatinato (Germanio). La longeco en Francio estas 27,6 km. La rivereto Hornbach kun siaj flankriveretoj senakvigas la en la nordo de la departemento Moselle situantan landon de Bitche, la ekstreman sudokcidenton de la Palatinata arbaro, la montetarlandon de Zweibrücken kaj la sudorienton de la distrikto Saarpfalz.

Riverfluo
---------

La rivereto fontas 400 m sude de la lageto „Entenbaechel Teich", sude de Bitche, trafluas la lageton „Étang d’Hasselfurth" kaj fluas norden trans Hanviller kaj Bousseviller al Waldhouse. Ĉi tie enfluas la preskaŭ samgrandan rivereton Trualbe de dekstre. Dum la sekvantaj 12 km la rivereton nun portas ambaŭ nomojn. Inter la lorena Rolbing kaj la palatinata Riedelberg la rivereto estas la landlimo. Poste ĝi fluas en la distrikton Südwestpfalz kaj ŝanĝas apud la muelejo, kie la rojo Felsalb enfluas de dekstre, sian direkton okcidenten. Sur la vasta distanco trans Dietrichingen kaj Mauschbach al la urbo Hornbach la rivero inundas larĝan apudriveran areon dum printempo. Apud la urbo Hornbach enfluas de maldekstre la rivereto Schwalb. Poste la rivereto trafluas agrikulturan valon en norda direkto. En la valo troviĝas ĉi tie ankaŭ la federacia strato B 424 kaj bicikla vojo, kiu uzas la trakon de la iama trajnlinio Hornbachbahn. Post Althornbach la rivereto forlasas la distrikton Südwestpfalz kaj atingas la urboparton Rimschweiler de la sendistrikta urbo Zweibrücken. Tuj antaŭ Ixheim enbuŝiĝas de maldekstre la Bickenalb, kiu fontas en la lorena kantono Rohrbach-lès-Bitche kaj poste trafluas por kelkaj kilometroj Sarlandon. Apud la germana aŭtovojo A1 la rivereto nun estas grandparte kanaligita la enfluas apud la urboparto Bubenhausen de maldekstre en la Schwarzbach, kiu mem tuj poste enfluas la riveron Blies.

Alfluantoj
----------

* Lebach (*maldekstre*)
* Schorbach (*maldekstre*)
* Neubach (*maldekstre*)
* Mausbach (*musbach*) (*dekstre*)
* Kumper Bach (*ruisseau du kamp*) (*maldekstre*)
* Schwarzbach (*dekstre*), 11,7 km
* Klassbach (*maldekstre*)
* Schweixer Bach (*ruisseau de schweix*) (*dekstre*), 1,9 km
* Trualbe (*Schwarzbach*, *ruisseau d’eppenbrunn*) (*dekstre*), 6,9 km
* Breidenbach (*maldekstre*)
* Weiherbach (*maldekstre*), 3,0 km
* Altbach (*dekstre*)
* Bottenbach (*dekstre*), 3,7 km
* Grosssteinbach (*maldekstre*)
* Felsalb (*dekstre*), 17,7 km
* Kirschbach (*dekstre*), 2,3 km
* Wiesengraben (*maldekstre*)
* Mühlbach (*maldekstre*)
* Mauschbach (*dekstre*)
* Schwalb (*maldekstre*), 22,0 km
* Unterbeiwaldgraben (*maldekstre*)
* Buchholzgraben (*dekstre*)
* Althornbach (*dekstre*)
* Atzenbach (*dekstre*), 1,3 km
* Bickenalb (*maldekstre*), 23,0 km

Trafiko
-------

Ekde 1913 la trajnlinio Hornbachbahn ligis la urbon Zweibrücken kun la urbo Hornbach.

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2014-02-21. Alirita 2014-06-29.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Hornbach (frz.) Arkivigite je 2012-09-02 per la retarkivo Wayback Machine
***cnt*** estas gazeto kiu eldonas la sindikato Confederación Nacional del Trabajo (CNT) kiel la ĉefa komunikilo de tiu organizo anarkosindikatisma. Estas ĉiumonata gazeto, de 32 paĝoj en kvar kolumnoj, en blankaj kaj nigra escepte la kovrilpaĝoj plus kvar paĝoj en interno.

Oni elektas ties direktoro (ĉefredaktoro) kaj rezidurbo en kongreso aŭ konfederacia plenumo de la CNT, kaj tiu havas plenumtempon de du jaroj. La direktoro zorgas pri la distribuado, presado, vendado, administrado de la abonoj kaj ricevoj de artikoloj por la gazeto.

La direktoro elektita por la gazeto ĉeestas la kunsidoj de la konfederacia komitato de la CNT kun voĉrajto sed sen voĉdonrajto.

La gazeto ***cnt*** eldoniĝas per permesilo Creative Commons de karaktero copyleft kaj krom sur papero, ĝi povas esti legata en Interreto.

Kunlaborantoj
-------------

Kun la informaro eldonita de la sindikato CNT, inter la oftaj kolumnistoj en la aktualo: la jam mortintaj Moncho Alpuente kaj Agustín García Calvo, Ana Sigüenza, ICEA, José Luis Gutiérrez, José Luis García Rúa, Paco Cuevas, Pepe Gómez, José Luis Velasco kaj Javier Ortiz.

Esperanto
---------

En diversaj epokoj la gazeto publikigis multajn informojn pri Esperanto ĉefe pri kongresoj aŭ diversaj publikaĵoj. Oni publikigis foje ankaŭ lernilajn materialojn.

Referencoj
----------

1. ↑  Minuskle por diferenco rilate al la organizo CNT.
2. ↑  Vidu filmeton *Simpatio al Esperanto ĉe alternativaj komunikiloj - 2* ĉe

Eksteraj ligiloj
----------------

* Gazeto *cnt*
diktatoro Nicolae Ceaușescu kaj Muhri en Rumanujo
**Franz MUHRI** (naskiĝinta la 12-an de oktobro 1924 en Wies-Limberg, mortinta la 7-an de septembro 2001 en Vieno) estis aŭstra politikisto kaj pli ol kvaronan jarcenton prezidanto de la Komunista Partio de Aŭstrio (KPÖ).

Vivo
----

Muhri unue estis simpla laborejulo; post plukleriga vesperkurso ĉe la komerca lernejo en Graz li estis salajara librotenisto. Post Anschluss li eniris en 1940 grupon de junaj kontraŭfaŝistoj kiun estris Richard Zach; lin poste ekzekutis la nazioj. Post eksoldateco ĉe Wehrmacht li dizertis iĝonte ano de rezistada roto.

Lia kariero partia ekis partisekretariece en Deutschlandsberg kaj Gänserndorf. Tri jarojn studis li sociologion en Moskvo ĉe la *Centra partialtlernejo W. I. Lenin*. En 1958 estiĝis li landa movadĉefo en Stirio, tri jarojn poste oni elektis lin en la centran komitaton kaj politburoon. En 1965 li estis sekvanto de Johann Koplenig kiel partiestro. Post komenca kondamno de la brutala finigo de Praga Printempo fare de la sovetiaj kamaradoj, KPÖ baldaŭ korektis sin kaj papagumis senkritike la kutiman moskvan fipropagandon.

Dum la 20-a partitago en januaro 1969, Muhri publike minacis abdiki se ne elektiĝus ankaŭ Eŭropen centritaj samideanoj je Centra komitato; krome li bontrovis daŭran partianecon de la meritplena sed kritika veterano Ernst Fischer. Sed de ĉ. 1970 li sen iu protesto jesis la kompletan ŝanĝon de KPÖ je partio fidelega al Kremlo. En 1990 li demisiis. Tombo lia troviĝas sur la tombejo la viena kvartalo Simmering.

Verkoj
------

* kun Walter Baier: *Stalin und wir.* Globus, Wien 1991, ISBN 3-901421-51-3.
* *Kein Ende der Geschichte: Erinnerungen, kritische Bilanz eines politischen Lebens, Gedanken über die Zukunft.* Globus, Wien 1995, ISBN 3-85364-218-7.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Informoj pri Franz Muhri en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)
* sonregistroj kun Muhri ĉe *Österreichische Mediathek*
* Franz Muhri pri la modernigo de KPÖ ĉe Jutubo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858536
* GND: 119398648
* LCCN: n79111258
* VIAF: 72203240
* ISNI: 0000000116701977
 |
konstruo de HB9CV-antenokonstruo de HB9CV-anteno
HB9CV-AntennenHB9CV-Antennen
La **HB9CV-Anteno** aŭ *Svisa Anteno*, estas anteno kun du elementoj. Ĝi konsistas el du dupolusoj de malsama longeco. Ĝi estis evoluita dum la 1950-aj jaroj fare de la radioamatoro Rudolf Baumgartner. Lia voksigno estas *HB9CV*. Frekvencoj uzataj estas VHF. Ĉar ĝi havas tre bonan direkto-sensivecon, ĝi estas uzata speciale por birado. Bestoj ekipitaj kun sendiloj ankaŭ estas biritaj per HB9CV-antenoj.

La atingo de tiu anteno estas ĉirkaŭ 4,1 dBd ĝis 4,2 dBd kaj estas pli alta ol tiu de ĉiuj aliaj du-elementaj antenoj.

Literaturo
----------

* Rudolf Arthur Baumgartner Die HB9CV-Richtstrahlantenne, eld. Körner-Verlag Stuttgart 1961
* Karl Rothammel, Alois Krischke Rothammels Antennenbuch, eld. DARC Verlag,ISBN 3-88692-033-X Online Arkivigite je 2015-03-11 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio HB9CV-anteno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* The 2-Element-HB9CV-Beam Arkivigite je 2013-10-29 per la retarkivo Wayback Machine, konsultita la 31an de decembro 2011, en angla.
**El Alcázar** (La Alkazaro) estis ĵurnalo hispana fondita en 1936 dum la sieĝo de la Alkazaro de Toledo, kiu estis tiam sidejo de la Altlernejo de Infanterio de Toledo. Post la fino de la Hispana Enlanda Milito, la ministro de la Guberneco nome Ramón Serrano Súñer rajtigis el 14-a de majo de 1939 la translokigon de *El Alcázar* al Madrido kun indiko elsendiĝi vespere kaj reenhavi la laboristaron de la iamaj ĵurnaloj *La Nación* kaj *El Siglo Futuro*. La 19-a de junio de 1939 aperas la unua numero de *El Alcázar* eldonita en Madrido. Poste ĝi suferis ekonomiajn problemojn kaj konfliktojn inter la ideologiaj organizoj ligitaj al la Alkazaro de Toledo, la presejoj kaj la tiamaj direktoroj kaj eldonentreprenoj dum la tutaj 1940-aj jaroj, dum dum la 1950-aj jaroj ties vendado daŭre malpliiĝis.

En la 1960-aj jaroj la tendenco de la ĵurnalo iomete ŝanĝiĝis ene de la malmulta esprimlibereco de la tiama reĝimo de Francisco Franco kaj aliĝis al novigaj tendencoj. Ĝi estis unu el la nuraj tri ĵurnaloj kiuj ne estis entute je la servo de la registaro kune kun ĵurnaloj *Madrid* kaj *Nuevo Diario*. Danke al tio ĝi dekoblogis siajn vendojn. Sed ĉirkaŭ 1968 la reĝimo devigis redoni la ĵurnalon al la frankisma organizo alkazara.

En la 1970-aj jaroj la tendenco de la ĵurnalo iĝis radikale postfrankisma kaj kontraŭdemokratia; ties vendado falis kaj dum la 1980-aj jaroj apenaŭ ekzistis. Ĝi malaperis en 1988.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 393353
 |
La eldonejo de *El Pais* en Barcelono..
***El País*** estas ĵurnalo hispana, redaktata tute en hispana. Mezaveraĝe ĝi vendas 431.034 ekzemplerojn ĉiutage kaj pro tio estas la ĉiutaga ĵurnalo nesporta plej disvastigata de Hispanio, laŭ la koncerna institucio pri disvastigo de amaskomuikiloj (OJD). Ĝi havas sain socian sidejon kaj centran redaktejon en Madrido, sed krome ĝi havas duarangajn delegitejojn en la ĉefaj urboj de Hispanio (Barcelono, Sevilo, Valencio, Bilbao, Santiago de Compostela) el kiuj ĝi eldonas diferencajn eldonojn teritoriajn. Krome, *El País* havas «ĝeneralan eldonon» presata kaj distribuata en Latinameriko.

Tiu ĵurnalo apartenas al grupo PRISA kiu posedas ankaŭ radioelsendejojn, televidajn kanalojn, libreldonejojn ktp.

*El País* estis fondita de José Ortega Spottorno kaj ekpublikiĝis la 4an de majo de 1976, ses monatojn post la morto de Franco, kaj komence de la hispana transiro al demokratio. Ĝi estis tiam la unua amaskomunikilo klare demokrata inter tiamaj amaskomunikiloj devenaj el la reĝimo de la frankismo.

Laŭ ideologia vidpunkto kompare kun aliaj hispanaj ĵurnaloj, ekzemple kun El Mundo, sia plej akra rivalo, ĝi apogas ĝenerale la registarojn de la socialista partio nome PSOE, kvankam pri internacia politiko, ĉiam kontraŭas maldekstremajn aŭ kontraŭusonajn reĝimojn kiaj tiuj de Kubo, Venezuelo, Bolivio, Irano ktp.

Notoj
-----

1. ↑  «título=ELPAIS.com – Diario El País S.L», en ElPais.com.
2. ↑  Breve historia de *El País*, en ElPais.com.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio El País en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La reta versio de *El Pais* (hispane).
* La anglalingva eldono de *El Pais*.Arkivigite je 2008-12-17 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 303558
* GND: 4231580-3
* VIAF: 153795640
* BNE: XX147346
 |
**Gábor Laurenczy** [laŭrenci], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Laurenczy Gábor** estas hungara-svisa kemiisto, altlerneja instruisto, ekstera membro de Hungara Scienca Akademio (2022).

Gábor Laurenczy naskiĝis la  19-an de marto 1954(nun 1954-03-19) en Békéscsaba.

Biografio
---------

Gábor Laurenczy akiris kemiistan diplomon en Scienca Universitato Lajos Kossuth en 1978, post 3 jaroj li doktoriĝis kun Ph.D.. Jam post la diplomo li estis asistanto en la universitato, ekde 1984 lektoro. Ekde 1985 li instruis en Universitato de Laŭzano, liaj instruaj rangoj paŝoj post paŝo altiĝis. Li kandidatiĝis en 1991 antaŭ la Hungara Scienca Akademio, kio estis egalvalora kun la habilitiĝo. Inter 2010-2019 li estis profesoro de la Svisa Federacia Instituto pri Teknologio Laŭzano, poste li emeritiĝis. Laurenczy estas plej konata pro siaj verkoj pri hidrogenstokadoj kaj hidrogenproduktadoj. Li ricevis hungaran premion en 2022.

Elektitaj kontribuoj (ĉiam kunaŭtoro)
-------------------------------------

* *KINETIC-STUDIES ON THE EXCHANGE-REACTION BETWEEN RARE-EARTH (III) DIETHYLENETRIAMINE-PENTAACETATE COMPLEXES AND EUROPIUM (III)* (1981)
* *Effect of high pressure on the Bray reaction* (1994)
* *Hydrocarboxylation of terminal alkenes in supercritical carbon dioxide* (2008)
* *Homogenous catalytic hydrogenation of bicarbonate with water soluble aryl phosphine ligands* (2015)
* *Anchoring single platinum atoms onto nickel nanoparticles affords highly selective catalysts for lignin conversion* (2021)

Fontoj
------

* biografio angle kun foto
* biografio angle kun foto
* aprezo kun foto (legebla pli malsupre)
* biografio angle
* datenoj hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858842
 |



* Portalo pri Biografio
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Lázaro Eriosvel OCHOA YZQUIERDO** (naskiĝis la  19-an de novembro 1995(nun 1995-11-19) en Havano) estas kuba esperantisto, vikipediisto kaj dizajnisto. Li esperantiĝis en 2016, eksa komitatano A de TEJO, eksa estrarano de Kuba Esperantista Junulara Organizo (prezidanto 2017-2020) kaj ekskomitatano de Kuba Esperanto-Asocio. Lázaro estis parto de la LKK dum la 9-an TAKE en Havano 2018, ankaŭ parto de la ĉeforganizantoj de la 4-a JuSKA (Granmo 2018) kaj 5-a JuSKA (Sancti Spiritus 2019). Dum 2019 li kreis la virtualan renkontiĝon "Ekstertera Kontakto", dum 2018 ĉefredaktis la revuon Por Vi, ankaŭ verkis rakontojn por la retpaĝo kejo.tejo.org kaj dizajnis diversajn afiŝojn kaj dizajnaĵojn por la kuba E-movado.

Lázaro estas membro de HYPIA, *The International Association of Hyperpolyglots*, kiu estas internacia organizo de poliglotuloj. Li nuntempe agadas kiel ĉefredaktoro kaj tradukisto de Spuroj, esperanto-blogo pri interlingvistiko, homaranismo kaj etnaj studoj.

Lia *Alma Mater* estas la Havana Universitato ĉe la Supera Instituto de Industria Dizajno li ankaŭ studis ĉe la Teologia Pentekosta Universitato de Kubo.

Lazaro estas poligloto, kiu lernis kaj scipovas plurajn lingvojn kiel la hispana, Esperanto, angla, franca, portugala kaj la galega.

Renkontiĝoj kaj kongresoj
-------------------------

* 6-a Kuba Esperanto-Renkontiĝo (KERo) 2017
* 9-a Tut-Amerika Kongreso de Esperanto 2018
* 4-a JuSKA Granmo 2018
* 5-a JuSKA Sancti Spiritus 2019
* 1-a Ekstertera Kontakto 2019
* 2-a Ekstertera Kontakto 2020

Referencoj
----------

1. ↑

Eksteraj ligiloj
----------------

* Lázaro Ochoa ĉe Facebook
* 
* 
* 
* 


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Biografio |
| Portala ikono | Portalo pri Esperanto |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 845418
 |
**Karlos ARGUIÑANO Urkiola** (Beasain, Gipuzko, 6a de septembro 1948) estas hispana kuiristo, prezentisto de televido, verkisto, entrepreno kaj porokaza aktoro.

Ekde la 20a de septembro 2010 li prezentas en Antena 3, la programon *Cocina abierta de Karlos Arguiñano* (ĝis 2019 nomita *Karlos Arguiñano en tu cocina*). Tiu programo ekzistas ekde 1990 kaj estas pionira en tiu formato, kun diversaj titoloj en ETB2, Telenorte, TVE Internacional, La 1, Telecinco, ATC, Canal 13, ETB1, La 2 kaj Nova.

Li estis unu de la profesiuloj kiuj kun Juan Mari Arzak kaj Pedro Subijana fondus en la 1970-aj jaroj la nomita *Nueva Cocina Vasca* (Nova Eŭska Kuirarto). Krome, li havis la prestiĝan Stelon Michelin dum dekses jaroj (1982 – 1998). Lia restoracio en Zarautz estas referenco tiukadre. 

En kino li partoprenis en filmoj kiel *Airbag*, de Juanma Bajo Ulloa (1997); *Año mariano*, de Karra Elejalde kaj Fernando Guillén Cuervo (2000), kaj *El rey de la granja*, de Carlos Zabala kaj Gregorio Muro (2002). 

Li publikigis kvindekon da libroj pri kuirarto kaj eldonas librojn de aliaj aŭtoroj tiutemajn.

Eksteraj lgiloj
---------------

Oficiala retejo
Oficiala retejo

* en imdb


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858885
* LCCN: no2010010235
* VIAF: 256383176
* ISNI: 0000000073581767
* NKC: mzk20191031942
* BNE: XX1060884
 |

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Karlos Arguiñano en la hispana Vikipedio.*