recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La **graflando de Foix** estas unu el la malnovaj provincoj de Francio kreita en la 10-a jc per parto de la graflando de Carcassonne fare de Bernardo-Roĝero de Foix.

De la franca Revolucio de 1789, la graflando troviĝas tute en la departemento Ariège.

Historio
--------

La graflando de Foix estis parto de la lando de la Volques Tectosages en la romia Imperio ; ĝi dividiĝis en supra kaj malsupra lando de Foix, kaj havis kiel fortajn urbojn : en la supra lando, Foix, Tarascon, Ax ; en la malsupra lando, Pamiers, Saverdun, Lézat-sur-Lèze, Le Mas-de Azil.

La lando de Foix, estinta parto de la romia Imperio, de la reĝlando Visigota, de la merovida monarkio, de la duklando Akvitanio, de la karolida imperio, kaj fine de la *graflando de Carcassonne*, estis malligita de tiu lasta en la 11-a jarcento, kaj estis unue senjorlando, kaj poste graflando en 1050 favore al Roĝero la 1-a de Foix, filo de Bernardo-Roĝero de Couserans kaj nepo de Roĝero la 1-a la Maljuna, grafo de Carcassonne, de Comminges, kaj de Couserans.

Se ili estis unue vasaloj de la grafoj de Tuluzo, la grafoj de Foix spektis kreskon de sia povo de la 11-a ĝis la 15-a jarcento.

La graflando estis kunigita en 1290 al la vicgraflando Bearno. En 1398, Izabela de Foix, heredantino de la graflando de Foix, donis ĝin al la Domo Grailly, per sia edziniĝo al Archambaud de Grailly. En la 13-a kaj 14-a jarcentoj la grafoj de Foix estis inter la plej potencaj feŭduloj de la reĝlando Francio.

La graflando estis starigita al graflando-pajrolando en 1458.

En 1607, la graflando de Foix estis alligita al la reĝa bienaro de Francio.

Bildaro
-------

* La kastelo de FoixLa kastelo de Foix
* Statuo de Gastono la 3-a FebusoStatuo de Gastono la 3-a Febuso
* La graflando de Foix en 1180La graflando de Foix en 1180
* La graflando de Foix en 1477La graflando de Foix en 1477

Blazonoj
--------

* Grafoj de FoixGrafoj de Foix
* Grafoj de Foix kaj vicgrafoj de BearnoGrafoj de Foix kaj vicgrafoj de Bearno

Notoj kaj referencoj
--------------------

Partaj fontoj
-------------

* *Héliodore Castillon* verkis *l'Histoire du comté de Foix*, Parizo, 1852

Vidu ankaŭ
----------

### Vidu ankaŭ

* Listo de grafoj de Foix
* Listo de graflandoj de Francio
* Liceo Grafo de Foix


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Historio |
| Portala ikono | Portalo pri Mezepoko |
| Portala ikono | Portalo pri Okcitanio |
| Portala ikono | Portalo pri Ariège |
| Portala ikono | Portalo pri Pyrénées |

* Kategorio Graflando de Foix en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**John Michell**, naskita en 1724 en Nottinghamshire, mortinta ls 29-an de aprilo 1793 (laŭ iuj la 21-an de aprilo) en Thornhill, estis angla naturfilozofo kaj geologo. La precizaj loko kaj dato de lia naskiĝo estas nekonataj. Lia verkaro estas multflanka kaj ampleksas temojn el geologio, optiko, gravita fiziko kaj seismologio. Li laboris kaj teorie kaj eksperimente.

La torda ekvilibro de Michell, uzata en la eksperimento CavendishMichell studis en Queens-kolegio en Cambridge, magistriĝis en 1752 kaj en 1761 akiris eklezian bakalaŭrecon (B. D.). Li estis distingulo de sia kolegio, en 1762 estis nomumita Woodward-a profesoro pri geologio kaj en 1767 paroĥestro en Thornhill. En 1760 la Reĝa Societo de Londono elektis lin societano.

En letero al Henry Cavendish Michell sugestis, ke gravito influas la iron de lumo kaj termaso, kaj ke sufiĉe masa objekto povus malhelpi la eskapon de lumo. Per tio li iniciatis la ideon de nigra truo.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 100930
* GND: 1022525581
* LCCN: n84805216
* VIAF: 109281572
* ISNI: 0000 0000 8406 5725
* SUDOC: 085102415
* BNF: 17255490m
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

La *Plena Verkaro de Zamenhof* (PVZ) estis komencita de Ito Kanzi por eldonado de 1973. Pro tiu kolosa laboro la Komitato de UEA distingis s-ron Ito per la honora membreco de la Asocio en 1990 kaj en 1991 li ricevis la FAME-premion. 

La minuskle skribita PVZ - Ludovikito konsekvence ne uzis majusklojn - en tre bela fizika prezento konsistas el 16 volumoj de originalaĵoj, 7 volumoj de tradukoj kaj 8 miks-enhavaj kromkajeroj. Laŭ alia redakta koncepto Ludovikito kunmetis 
ankaŭ tri volumojn de "iom reviziita plena verkaro de l.l. zamenhof" 
(Originalaroj I-III). Tria serio estas Ludovikologia Dokumentaro, "eble 
neniam kompletigotaj necesaj aldonoj al la pvz", kies plano antaŭvidis 26 
volumojn, el kiuj aperis 21.

Jam antaŭ ol li komencis sian laboregon pri la verkoj de L. L. Zamenhof, Ito 
Kanzi verkis pli ol 4000-paĝan japanlingvan biografian romanon pri la vivo 
de la aŭtoro de Esperanto. Ĝia unua volumo aperis en 1967 kaj la 
sepvoluma verko kompletiĝis en 1973.
Koordinatoj: 47° 52′ 55″ N 3° 24′ 42″ O﻿ / ﻿47.88194 °N, 3.41167 °O﻿ / 47.88194; 3.41167 (mapo)

**Laduz** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 304 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2008.

Geografio
---------

Laduz etendiĝas sur 7.54 km², kaj havis 304 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 32 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

Historio
--------

La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. 

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Robert Fagotat, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Laduz apartenas al la kantono de Aillant-sur-Tholon, kies ĉefurbo estas Aillant-sur-Tholon. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Auxerre, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Aillant-sur-Tholon
**Bo Derek** (denaske Mary Cathleen Collins, 20a de Novembro, 1956) estas usona aktorino kaj modelo. Ŝia elrompa rolo estis en la amafera komedia filmo nome *10* (1979). Ŝia unua edzo John Derek reĝisoris ŝin en *Fantasies*; *Tarzan, the Ape Man* (ambaŭ de 1981); *Bolero* (1984) kaj *Ghosts Can't Do It* (1989), ĉiuj el kiuj ricevis negativajn reviziojn. Vidviniĝinta en 1998, ŝi edziniĝis al aktoro John Corbett in 2020. 

En *10* (1979) aktoro Dudley Moore ludas la rolon de viro kiu trovas la rolulinon de Derek kiel ideala virino; t.e. nome perfekta 10. La apero de Derek en sonĝosceno, kuranta al Moore en seksalloga banvesto, lanĉis sian statuson kiel ĉeftendanca seksosimbolo. La sceno estis ripete parodiita inklude ŝian plektohararfrizaĵon.

En *Tarzan, the Ape Man* (1981) ludante la rolon de Jane Parker ŝi aperis nuda en bansceno, kio rezultis en biletvendada sukceso kaj negativajn kritikojn, krom jura proceso pro la uzado de la nomo Tarzan rompante la limojn de la rolulo markitajn de la aŭtoro Edgar Rice Burroughs.

En *Bolero* (1984) oni esploras la veturadon de virino tra la tuta mondo serĉante idealan viron kun kiu perdi virgecon. La seksa esenco de la intrigo kaj ampleksa uzado de ŝia nudeco havigis al la filmon kategorion **X** ĝenerale rezervitan por pornografio aŭ tre perfortaj hororfilmoj. Kritikaj recenzoj pri *Bolero*, kaj aparte por la ludado fare de Derek, estis negativaj.

Ŝi ricevis plurajn premiojn aŭ nomumojn al premioj al la Plej Malbonkvalita Aktorino. En 1980, Derek aperis dufoje en la gazeto Playboy; kaj poste denove en 1981, 1984, kaj 1994.

Ŝi apogis en politiko al diversaj kandidatoj de la Respublikana Partio.

Notoj
-----

1. ↑  "Bo Derek". AllMovie. Alirita la 1-an de februaro, 2018.
2. ↑   Top 1979 Movies at the Domestic Box Office (angle). Nash Information Services LLC. Alirita 13-an de junio 2017.
3. ↑  "1981 Yearly Box Office Results – Box Office Mojo". Box Office Mojo. Alirita la 19an de Julio, 2016.
4. ↑  "Film: Bo Derek in 'Bolero'". The New York Times. 1a de Septembro, 1984. Alirita la 13an de Junio, 2017.
5. ↑  "The 50 Hottest Celebrities Who've Posed For Playboy". Complex. 23a de Februaro, 2013. Alirita la 13an de Junio, 2017.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bo Derek en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Bo Derek ĉe Interreta filma datumbazo (angle)
* Intervjuo kun Bo Derek


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 812519
* GND: 124570437
* LCCN: no98102792
* VIAF: 79169295
* ISNI: 0000 0000 7823 8327
* SUDOC: 061799068
* BNF: 13939410b
* NKC: xx0152006
* BNE: XX1297363
 |
***A Course in Miracles** (Kurso pri mirakloj)* estas libro, kiu celas helpi la leganton atingi spiritan transformon.

La Kurso ne apartenas al kredo aŭ religio, sed instruas manieron por atingi internan pacon, kiun oni povas atingi per multaj vojoj.

Historio
--------

  

La Kurso ekestis kiam du profesoroj de klinika psikologio, Helen Schucman kaj William Thetford, de la Universitato Columbia (Novjorko, Usono), decidis ke devus esti alia maniero de vivi. Ili estis laborantaj multe, ne-religiaj kaj multokupitaj, kiel multaj homoj en ĉiutaga vivo.
Helen skribis la tekstojn inter 1965 kaj 1972 per "interna diktado". Estis "Voĉo", tra kiu ŝi ricevis la tekstojn. Bill (William) subtenis Helen kaj ellaboris la tekstojn.

La nomoj de la aŭtoroj ne estas menciitaj sur la kovrilo de la libro, ĉar la Kurso ne reprezentus la ideojn de la homaj aŭtoroj, sed estus universala koncepto mem.

Libro
-----

Origina titolo: *"A Course in Miracles"*  

Eldonita ĉe *"Foundation for Inner Peace, Tiburon, California, Usono"* kaj *"Foundation for A Course in Miracles, Roscoe, New York, Usono"* ek de 1975.  

Tradukita en diversaj lingvoj.

Enhavo
------

La libro priskribas kiel la homa egoo perceptas la mondon, kaj kontraŭe, pri *ne-juĝanta, universala, dia, eterna* amo.

La libro konsistas el tri partoj:   

I. "Tekstlibro", de 689 paĝoj (nederlanda eldono), kiu enhavas la teorion de la kurso, fakte estas tekstoj pri diversaj spiritualaj temoj laŭ la ideoj de la Kurso.  

II. "Laborlibro", de 491 paĝoj, kiu enhavas 365 lecionojn, kun kiuj oni povas ekzerci la ideojn de la Kurso.  

III. "Gvidlibro por instruistoj", de 94 paĝoj, kiu enhavas demandojn, kiujn lernantoj povas starigi, kaj respondojn laŭ la ideoj de la Kurso.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala paĝo de la *"Foundation for Inner Peace"* angle


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 11514
* GND: 4325324-6
* LCCN: n88282499
* VIAF: 174241626
* LIBRIS: 359110
* SUDOC: 050655043
* BNF: 13532060d
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Bnej Brak** (hebree בְּנֵי בְרַק) estas urbego en Israelo en Distrikto Tel-Avivo. La loknomo devenas el la Biblio (Beneberak). La urbego estas centro de ortodoksaj judoj kaj estas la plej dense loĝata grandurbo en la lando .

Ĝis la 1980-aj jaroj, Bnei Brak estis la nura ultra-ortodoksa grandurbo en Israelo.

Bazaj informoj
--------------

* Loĝantaro: 178,288 (2014), 212,189 (2021)
* Areo: 7,088 km²
* Supermara alteco: 10 m
* 32° 05′ 00″ N 34° 50′ 00″ O﻿ / ﻿32.08333 °N, 34.83333 °O﻿ / 32.08333; 34.83333 (mapo)

Situo de Bnei Brak en Israelo

Geografio
---------

Bnei Brak situas en la marborda ebenaĵo oriente de Tel-Avivo. Ĝi estas antaŭurbo de Tel-Avivo.

Historio
--------

La unua mencio okazis en 701 antaŭ Kristo. Bnei Brak estis fondita kiel agrikultura vilaĝo fare de polaj judoj en 1924 en proksimeco de la iama biblia loko. Pro manko de necesaj kampoj multaj el la fondintoj elektis aliajn okupojn kaj la vilaĝo komencis preni urban karakteron. Laŭ popolnombrado en Palestino en 1931 en la vilaĝo loĝis 956 homoj (ĉiuj judoj) en 155 domoj. En 1950 Bnei Brak urbiĝis.

Ekonomio
--------

En Bnei Brak la plej grava produkto estas la Coca-cola, aliaj produktoj estas la cigaredoj kaj manĝaĵoj.

Ĝemelurboj
----------

* Usono Broklino (Nov-Jorko), Usono
* Usono Lakewood (Nov-Ĵerzejo), Usono

Fontoj
------

* angle
* oficiala paĝo[*rompita ligilo*]

Sinagogo en Bnei Brak
Lingvoscienca uzo
-----------------

**Tropo** estas retorika vortfiguro,
kiu konsistas el vortludo, t.e. uzo de vorto en maniero alia ol tiu,
kiu estas konsiderata ĝia laŭvorta aŭ ordinara formo.
La alia granda kategorio de vortfiguroj estas la skemo,
kiu envolvas ŝanĝon de la *ŝablono* de vortoj en frazo.

Tropo devenas de la helena vorto *tropos*, kiu signifas "turno",
ekzemple en *heliotropo*, floro, kiu sin turnas al la suno.
Ni povas prezenti al ni la tropon kiel manieron turni vorton
for de ĝia ordinara senco, aŭ ŝanĝi ĝin en ion alian.

Multaj tropoj estas identigitaj, i.a.:

* metonimio, t.e. *rilato*.
* ironio, t.e. *maloj*.
* metaforo, t.e. *komparoj*.
* sinekdoko, t.e. disigo de la *tuto* en la *parton*.

(Por pli plena listigo, vidu vortfiguro)

Literatura uzo
--------------

En literaturo, tropo estas konata kaj ripetita simbolo,
stilo, rolulo, aŭ afero, kiu saturas certan specon de literaturo.
Ili estas plej ofte forte ligitaj al ĝenro.
Ekzemple, tropoj en horora literaturo kaj filmo
inkludas la frenezan scienciston aŭ malluman kaj ŝtorman nokton.
Tropoj povas esti ankaŭ intrigoj aŭ okazaĵoj,
kiel la tropo en sciencfikcio de invado de eksterteranoj,
kiujn oni forpelas en la lasta momento.

Aŭtoroj, kiuj dependas de tropoj,
estas ofte rigardataj kiel senfantaziaj kaj senspicaj.
Tamen, multaj aŭtoroj tordis tropojn en novajn formojn tre sukcese.
Stephen King estas notinda pro tio,
ke li prenis pli malnovajn hororotropojn
kaj ilin reverkis en la modernan mondon
kun bonegaj rezultoj.

Tropoj en filozofio de historio
-------------------------------

La uzon de tropoj etendis de lingvoscienca uzo
ĝis la fako de filozofio de historio, inter aliaj teoriistoj,
Hayden White en sia *Metahistory* (1973).
Oni ĝenerale komprenas tropojn kiel stilojn de traktatoj
— anstataŭ kiel vortfigurojn —
sur kiuj baziĝas la verkado de la historio fare de historiistoj.
Ili estas historie determinitaj tiom multe,
kiom la historiografion de ĉiu periodo
difinas specifa speco de tropo.

Laŭ Hayden White, tropoj historie malvolviĝis en jena ordo:
metonimio, metaforo, sinekdoko, kaj fine ironio.

Tropoj en muziko
----------------

En muziko, **tropo** estas neordita kolekto de ses diversaj tonaltoj,
tio, kio estas nun nomata neordita tonaltseso;
ekzistas du en dekdutona temperado egala.
Tropojn uzis Josef Matthis Hauer en sia dekdutona tekniko
disvolvita tuj antaŭ sed senfamigita de tiu de Arnold Schönberg.

Vidu ankaŭ
----------

* Antonomazio
* Alegorio
* Parabolo (retoriko)
* Perifrazo
* Vortfiguroj
La **Laborinspektejo** estas ŝtata publika institucio, kies tasko estas kontroli la plenumon de leĝoj kaj dekretoj pri sociala kaj teknika laborprotekto en entreprenoj. En multaj ŝtatoj la prigardtaskoj ankaŭ inkluzivas ekz. la kampojn medioprotekto, metio-juro aŭ leĝojn pri konstruado. Inverse ekzistas kelkfoje apartaj estraroj por specialaj kampoj, ekz. minejoj, trafiko, kamplaboro. La nomigo de la koncernaj estraroj en la individuaj ŝtatoj estas tre diferenca: "Sekcio pri laborprotekto", "Administrejo por la laboro", "Sekcio por labora saneco kaj sekureco", "Inspektado pri metio", "Fabrikinspektejo", "Laborinspekto" ktp.
Internaciaj interkonsentoj formigas la leĝan bazon por tiuj ĉi kontrolestraroj (ekz. Eŭropunia juro, Internacia Organizo de Laboro).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Internacia ligo de laborinspektoroj Arkivigite je 2007-09-29 per la retarkivo Wayback Machine, kun la koncernaj ŝtataj oficejoj en la adreslisto Arkivigite je 2007-09-29 per la retarkivo Wayback Machine
* Interreta prezentado de la Aŭstra Laborinspektejo en Esperanto  Arkivigite je 2007-09-30 per la retarkivo Wayback Machine
**Ne mi** estas dudekminuta monologo verkita de Samuel Beckett en 1972.

Sur la scenejo haltas du figuroj: de la unua, Buŝo, lokita dekstre de spektantaro, oni vidas nur la buŝon, lumigitan per reflektoro. Maldekstre, lokiĝas la Aŭskultanto, sekse nedifinita kaj ĉirkaŭita en *djellaba* kiu ne permesas identigi ties konturojn, piedstaranta sur podio nesufiĉe lumigita, kiu limiĝas sin moveti nur kvarfoje dum la monologo: tiu figuro levas kaj mallevas la brakojn signifante kompatan konsenton, tuj kiam la vortotorenta fluo de la alia paŭzas.

Kiel en aliaj verkoj de S. Beckett, la dialogo ne disvolviĝas traage sed nur vorte substrekante la senutilecon de la sperto. 

Disvolviĝinta tute sur la vida plano, la teatraĵo ne fundiĝas sur drama enhavo konstruita ĉirkaŭ situacio el kiu startas intrigo, sed nur ĉirkaŭ unu simpla figuro, Buŝo.

El tiu teatraĵo estis devenigitaj du filmaj versioj: la unua de 1973 kun Billie Whitelaw, originala interpreto, la dua Not I de 2000 interpretita de Julianne Moore.

La titolo "Ne mi" fontas el la vortoj mem de la aktorantino (la figuro nun parolas oldine) kiu ripetas ke tio kion ŝi suferis ne okazis al ŝi.

La teatraĵon "Ne mi" ĝuste oni enkadrigas inter le verkoj de la teatro de la absurdo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2008-05-13 per la retarkivo Wayback Machine.
* Arkivigite je 2008-05-13 per la retarkivo Wayback Machine

Vidu ankaŭ
----------

Absurda Teatro
**SZÉCHENYI Ödön** [**se:**ĉenji *o*d*o*n] (14-a de decembro 1839 Bratislavo - 24-an de marto 1922, Konstantinopolo, Turkio) estis hungara grafo, turka general-leŭtenanto, fondinto de la turka fajrosestinga organizo, membro de la Konsilio de la Ĉefurbaj Publikaj Laboroj (de Budapeŝto, Hungario).

Li naskiĝis kiel pli juna filo de István Széchenyi, lia frato estis Béla Széchenyi. Li estis hungara registara komisiito de la londona monda ekspozicio de 1862, kie li - en la sekvaj monatoj - konatiĝis kun agado de la angla fajroestingaj brigadoj. Post lia realveno en Hungario en 1863, li fondis en Budapeŝto la voluntulan fajroestingan asocion, kiun oni oficiale rekonis nur en 1870. Li akiris diplomon pri ŝipkapitanecon en 1866. Li partoprenis en fondo de la *Magyar-Svájci Gépgyár Rt.* (Hungara-Svisa Maŝinfabrika A.K.), de la Ŝipfabriko Peŝt-Fiume A.K.. De li venas la ideo pri uzo de la dentrada fervojo al la budapeŝta Ŝvab-monto, Kablotramo de Buda.

La Kablotramo (Funikularo) de Budavár estis la dua tiutipa instalaĵo en la mondo. La planojn pretigis inĝeniero Ödön Juraszek [jurasek odon], la efektivigon inĝeniero Henrik Woglfarth ekde komenco de 1869. La funikularo ekveturis la 2-an de marto 1870.

Post multaj incendioj en 1870-73 en Konstantinopolo, je deziro de la sultano Széchenyi organizis en 1874 la turkan kontinentan kaj akvan fajrobrigadojn.

Li estas entombigita en la eŭropa flanko de Istanbulo, proksime al la interna urbo, en la rom-katolika tombejo Feriköy.

* Kategorio Ödön Széchenyi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 294665
* LCCN: no2021108172
* VIAF: 121485672
* ISNI: 0000 0000 7949 412X
* BNF: 16431126h
 |
**August ZANG** (en germanlingva prononco: [tsaŋ]; 2a de aŭgusto, 1807 – 4a de marto, 1888) estis aŭstra entreprenisto kiu fondis la gazeton de Vieno nome *Die Presse*. Li estis grava influanto sur la francaj bakmetodoj.

Frontpaĝo de la 3a de julio, 1848, de la unua numero de la origina *Die Presse*.
En 1848, kiam la cenzuro estis pli milda en Aŭstrio, li revenis el Parizo al Vieno kaj fondis la gazeton *Die Presse*, nome ĉiutaga ĵurnalo kiu ankoraŭ funkcias nuntempe (kvankam post kelkaj interrompoj). Tiu gazeto estis kreita laŭ la modelo de la franca gazeto de Émile de Girardin nome *La Presse* kaj enkondukis multajn de liaj samaj popularigaj ĵurnalismaj teknikoj, inklude malaltan prezon (subtenitan per sia volumo kaj reklamado), seriaj publikaĵoj kaj mallongaj, facile kompreneblaj alineoj. En 1864, disputo kondukis al du ŝlosilaj ĵurnalistoj kiuj lasis *Die Presse* kaj fondis *Die Neue Freie Presse*. La origina *Die Presse* estis tuj konata kiel *La Malnova Presse* kaj en 1867 Zang vendis ĝin.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 684410
* GND: 124415245
* LCCN: nb2009023941
* VIAF: 57545628
* ISNI: 0000 0000 8239 7400
* NKC: av20231187623
 |
**Ödön Téry** [odon tEri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Téry Ödön** estis hungara kuracisto, turisto, montgrimpanto. Lia origina nomo estis *Edmundus Félix Antonius Wilhelmus RIKKER* ĝis 1862.

Slovaklingva memortabulo pri Ödön Téry en Altaj Tatroj
Ödön Téry  naskiĝis la 4-an de julio 1856 en Hungara reĝlando en Óbéba (nuntempa Beba Veche en Rumanio), li mortis la 11-an de septembro 1917 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ödön Téry edziĝis en 1876, li akiris medicinan diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1879. Post siaj studoj li estis kuracisto en Selmecbánya ĝis 1884. En 1882 li estis sendita por rigardi ekspozicion en Berlino, kie li studis metodojn kontraŭ ministaj malsanoj. En la sekva jaro li multe laboris kontraŭ epidemio de variolo. Li daŭre okupiĝis pri la turisma movado (eĉ li longe estis ties gvidanto), estis li, kiu grimpis montopinton la unua en Tatroj. Li konstruis pavilonojn por turistoj en diversaj montaroj.

En 1884 li translokiĝis al Budapeŝto. Ekde 1889 li redaktis turistan gazeton 21 jarojn. En 1890 li estis nomumita medicina inspektoro, en 1906 medicina ĉefinspektoro. Dum la 1-a mondmilito li okupiĝis pri malsanaj problemoj de la militkaptitoj. En 1916 li malsaniĝis, tial li pensiuliĝis.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Hazai turista viszonyainkról* (Budapeŝto, 1899)
* *A kalauzügy ujjászervezése a Magas-Tátra magyarországi részében* (Budapeŝto, 1900)

Memorigiloj
-----------

* busto en Beba Veche (2006)
* memortabulo en Altaj Tatroj
* reliefa monumento en montopinto *Dobogó-kő*
* diversaj geografiaĵoj, turismaĵoj portas la nomon Ödön Téry

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto (la koncerna teksto estas legebla en la 142-a paĝo)
* hungarlingva biografio kun fotoj Arkivigite je 2009-01-04 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun fotoj Arkivigite je 2016-12-20 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

* Kategorio Ödön Téry en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 575626
* VIAF: 121467633
* ISNI: 0000 0000 7943 6149
* NKC: js2017944112
 |
**Auguste BROISE** (naskiĝis en 1901 - mortis la 12-an de julio 1974 en Nonancourt, Francio) estis franca inĝeniero kaj direktoro de la Sekcio pri la Teknika Vortaro de la Akademio de Esperanto kaj de la Terminologia Centro de la Internacia Scienca Asocio Esperanta (ISAE).

Broise estis fervora verkinto de teknikaj vortaroj kaj nelacigebla kunlaboranto en la esperantista laborrondo terminologia. Ĉiam klopodante pliriĉigi la teknikan vortotrezoron, li distingiĝis pro sia agemo, sagaco kaj kritikemo. Pro tio li estis bonega kontrolanto de terminaraj malnetoj.

La anonima vortareto eŭska (vaska) - Esperanto kun ĉ. 2000 radikoj, kiun la Internacia Esperanto-Muzeo en Vieno pro dediĉo atribuas al li, ĝis hodiaŭ restis la sola tiuspeca. Ĉu la atribuo tamen estas ĝusta, restas konfirminda. Broise ankaŭ estis kunlaboranto por la *Plena Ilustrita Vortaro* (1970) en la fako "konstruteknikoj".

Verkoj
------

* **s.j. (1930)**: Vortareto vaska-Esperanta
* **1953**: Matematika slanga terminaro (1953)
* **1957**: Teknika leksikono pri vojo (1957)
* **1964**: Vortareto pri ĝenerala lingvistiko (1964)
* **s.j. (1970)**: Glossary of higway engineering terms
* **1985 (postmorte)**: Komputada baza terminaro (kun Gerhard Kalckhoff kaj Anthony C. Pick)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj[*rompita ligilo*] de kaj pri Auguste Broise en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo
* Artikoloj de kaj pri Auguste Broise en Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 33997
* GND: 1020590467
* VIAF: 232788166
 |
**Oceanside** (prononco: OŬ-ŝen-sajd) estas marborda grandurbo en Usono, en subŝtato Kalifornio, en Kantono San Diego. La urbego estas sidejo de Rozkruca Kunularo. 

Situo de Oceanside en Kalifornio kaj en la kantono
Sigelo de Oceanside

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 33° 12′ N 117° 19′ U﻿ / ﻿33.200 °N, 117.317 °U﻿ / 33.200; -117.317 (mapo)Koordinatoj: 33° 12′ N 117° 19′ U﻿ / ﻿33.200 °N, 117.317 °U﻿ / 33.200; -117.317 (mapo)
* Areo: 109 km²
* Loĝantaro: 183.095 (en 2010)
* Supermara alteco: 20 m
* Horzono: UTC-8h (en somero UTC-7h )
* Poŝtkodoj: 92049, 92051, 92052, 92054, 92056-92058
* Telefonkodoj: 760, 442

Geografio
---------

Oceanside situas laŭ Pacifiko en la sudokcidenta landparto de Usono, en la sudokcidenta parto de la subŝtato.

Historio
--------

En la nuna Oceanside la plej frue indianoj vivis. la unuaj eŭropanoj alvenis en 1769. La hispanoj fondis mision, dume oni komencis kulturi la kampojn. Oceanside estis fondita en 1888 en loko de bieno. En la 20-a jarcento la urbo iĝis banloko kun 10 kilometrojn longa strando. En 1942 proksime oni fondis gravan armean bazon "Camp Pendleton".

Urbodomo de Oceanside
Bulvardo en Oceanside

Trafiko
-------

El Oceanside aŭtoŝoseoj kuras al Los Anĝeleso kaj San Diego.

Klimato
-------

Oceanside situas en mediteranea (aŭ seka subtropika) klimatozono. La temperaturo averaĝe varias inter 12-20 °C. La varmo kulminas en julio averaĝe kun 23 °C, la malvarmo kulminas inter decembro-januaro averaĝe kun 7 °C. Jare pluvas po 283 mm. La pluvo kulminas januare, julie praktike ne pluvas.

Famuloj
-------

En Oceanside mortis James Clements.

Vidindaĵoj
----------

* kajo 596 metrojn longa
* plaĝo
* muzeo
* misio-preĝejo de Ludoviko la 9-a (Francio)

Preĝejo en Oceanside
Marborda panoramo de Oceanside

Ĝemelurboj
----------

* Meksiko Ensenada, Meksiko
* Japanio Kisarazu, Japanio
* Japanio Fuĝi, Japanio
* Samoo Pagopago, Samoo

Fontoj
------

* Képes Világatlasz ISBN 963 8475 38 2
* Tiu ĉi artikolo tradukiĝis helpe de WikiTrans, estis prenitaj nur tiuj frazpartoj, kiuj estis sencohavaj el anglalingva Vikipedio

Mapo pri Kalifornio, kie estas trovebla Oceanside laŭ la maro en la sudokcidenta parto
Vido de la faktorio de peza akvo.
La *Empresa Neuquina de Servicios de Ingeniería* (**ENSI**, Neŭkena Entrepreno por Servoj de Inĝenierio) estas entrepreno de la ŝtato argentina kreita la 21-a de decembro de 1989 pere de la leĝo 1827 kaj kunformata de la *Comisión Nacional de Energía Atómica* (CNEA, Nacia Komisiono pri Atomenergio) kaj la provinco Neŭkeno. Ĝi estas situanta je 55 kilometroj okcidente de la urbo Neŭkeno, ĉe la km 1278 de la Nacia Ŝoseo 237 en Arroyito, ĉe la rivero Limay. ENSI produktis la unuan fojon pezan akvon en 1994.

Ĝi funkciigas la PIAP (Planta Industrial de Agua Pesada, Industria Fabriko de Peza Akvo) plej grandan de la mondo por la produktado de peza akvo (nepra elemento por moderigi kaj refreŝigi la funkciado de la nukleaj reaktoroj). Ĝi havas produktokapablon de 200 tunoj jare kaj perlaboras pezan akvon de grado reaktora kun plej alta nivelo de pureco. Pro la laboro por finigo de la atomcentralo de Atucha II, oni demandis por la entreprenon 3 pluajn laborjarojn de ekskluziva dedixo kaj je plena kapablo.

Ĝi enkalkulas pli ol 100 laboristojn kvalifikitajn inter profesiuloj kaj teknikistoj de diversaj fakoj kaj la generado de servoj nerektaj kiaj dungistoj, atelieroj, transportoj kaj vendejoj. La fabriko estis haltigita ekde septembro de 2000 ĝis aŭgusto de 2004, kiam ekproduktis denove por la necesoj de la reaktoro kiun INVAP instalis en Aŭstralio.
Dum tiu periodo, la laboristaro dediĉis sin al zorgado de la fabriko.

Notoj
-----

1. ↑  BarilocheNYT.com.ar Arkivigite je 2008-01-03 per la retarkivo Wayback Machine (Argentina vuelve a producir agua pesada).
2. ↑   La Argentina vuelve a producir agua pesada. Arkivita el la originalo je 2007-03-15. Alirita 2014-04-26.

Eksteraj ligiloj
----------------

* ensi.com.ar Arkivigite je 2014-02-08 per la retarkivo Wayback Machine (oficiala retejo).
* maps.google.com (satelitaj fotoj de la PIAP).
**Eppenberg-Wöschnau** komunumo en la distrikto Olten en Kantono Soloturno, Svislando. Ĝi havis 309 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

Geografio
---------

La komunumo Eppenberg-Wöschnau estas la plej orientoa komunumo de Kantono Soloturno. Ĝi konsistas el la du vilaĝoj Eppenberg kaj Wöschnau kaj la komerca kaj industria setlejo Schachen. Wöschnau situas ĉe la kantona ĉefvojo n-ro 5 de Araŭo tra Schönenwerd kaj Eppengerg en la flotebenaĵo de la rivero Aro, Schachen apud la bordo de la rivero ĉe la limo al Araŭo kaj Eppenberg en sudo sude de la samnoma monteto. La nordorientan komunumlimo formas la malnova brako de Aro.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 1,81 km², de kiuj 43,6% estas kovritaj de arbaro, 36,5% servas por agrikulturo kaj 18,2% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Eppenberg-Wöschnau limas en nordo al Erlinsbach, en oriento al Araŭo (AG), en sudo al Unterentfelden (AG), kaj en okcidento al Schönenwerd.

Trafiko
-------

Wöschnau situas ĉe la kantona ĉefvojo n-ro 5 de Araŭo al Olten, dum Eppenberg atingeblas nur per mallarĝa vojo ek de Wöschnau. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per linio de la loka busreto de Araŭo. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 estas Araŭo-Oriento ses kilometrojn oriente de la komunumo.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Eppenberg kaj Wöschnau datiĝas el la jaro 1294 kiel *in Eppenberg*, respektive *in Weschnowe*. Sur la komunuma teritorio ekzistis kelta rifuĝejo el la epoko de la La-Tène-kulturo. Dum mezepoko Eppenberg kaj Wöschnau devis pagi siajn interezojn al la Abatejo Schönenwerd. En la jaro 1458 Eppenberg kaj Wöschnau fariĝis pro la aĉeto de la Senjorejo Gösgen posedaĵo de Soloturno.

Vidu ankaŭ
----------

* Aliaj lokoj kun la nomo Eppenberg

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
2. ↑  Fonto: *Hans Brunner*: *Eppenberg-Wöschnau* en *Historia Leksikono de Svislando* (2004-10-27)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Eppenberg-Wöschnau en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Eppenberg-Wöschnau

Bildoj
------

* Vilaĝeniro de EppenbergVilaĝeniro de Eppenberg
* Malnova grejnejo en EppenbergMalnova grejnejo en Eppenberg
* Sovaĝbestoparko RoggenhausenSovaĝbestoparko Roggenhausen
* Industrio- kaj komercozono en SchachenIndustrio- kaj komercozono en Schachen
* Komunuma domo Eppenberg-WöschnauKomunuma domo Eppenberg-Wöschnau
* WöschnauWöschnau
* Restoracio Kolibri en WöschnauRestoracio Kolibri en Wöschnau
* Rigardo al Niedergösgen kaj la Nuklea centralo GösgenRigardo al Niedergösgen kaj la Nuklea centralo Gösgen

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Olten |
| --- |
| Boningen  •  Däniken  •  Dulliken  •  Eppenberg-Wöschnau  •  Fulenbach  •  Gretzenbach  •  Gunzgen  •  Hägendorf  •  Kappel  •  Olten  •  Rickenbach  •  Schönenwerd  •  Starrkirch-Wil  •  Walterswil  •  Wangen ĉe Olten |  |

 |
**ELWIS** aŭ **Elektronisches Wasserstraßen-Informationssystem** estas la (germanlingva) Elektronika Informsistemo pri enlandaj akvovojoj de la germana federacia registaro.

ELWIS provizas ĉiujn informojn pri la enlandaj akvovojoj (riveroj kaj kanaloj), kluzoj kaj aliaj teknikaj instalaĵoj de Germanio.

Ĝi estas grava informofonto kaj por la profesia akvotransporto kaj por la estroj de sportaj boatoj. Precipe utilaj estas la aktualaj informoj pri planitaj kaj neplanitaj blokaĵoj sur akvovojoj.

Krome estas en ELWIS mapoj kaj fotoj, historiaj informoj pri la akvovojoj.

ELWIS estas senpaga servo de *Wasser- und Schifffahrtsverwaltung des Bundes* (administracio pri akvo kaj ŝiptrafiko de la federacia registaro de Germanio). Ĝi estas atingebla ankaŭ per la retejo de WSV, kiu prezentas la organizan strukturon. 

Aliro al ELWIS

* Centra retejo kun indekso Arkivigite je 2008-03-12 per la retarkivo Wayback Machine
* retaj kameraoj apud akvovojoj Arkivigite je 2008-03-13 per la retarkivo Wayback Machine
* adresoj kaj telefonnumberoj de kluzoj ĉe akvovojoj Arkivigite je 2008-02-28 per la retarkivo Wayback Machine
* specialaj informoj por sportaj boatoj Arkivigite je 2008-03-12 per la retarkivo Wayback Machine
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

 **Instituto Zamenhof** estas lernejo en Lomeo, Togolando. Ĝi situas en "Rue du passage des boeufs" en kvartalo BE-KPOTA Adidome.

Ĝi fondiĝis en 1995 per laboro de Gbeglo Koffi kaj subteno de Hans Bakker el Nederlando. Oni tie instruas Esperanton. Tie estas baza lernejo (aĝo 6-11), meza lernejo (aĝo 11-15) kaj supera lernejo (aĝo 15-18).

De 1995 ĝis 2005 situis en Instituto Zamenhof Afrika Oficejo (AO) de Universala Esperanto-Asocio.

Komence de 2006 Hans BAKKER kaj GBEGLO Koffi starigis la Afrikan Centron Esperantistan (ACE). Tiu chi centro anstatauis afrikan oficejon. Hans BAKKER do transdonis siajn laborojn al ACE, kiun gvidas GBEGLO Koffi. Instituto Zamenhof nun gastigas ACE-n. Aldonindas,ke la laborojn de Instituto Zamenhof gvidas TIETo (TIETTI-Instituto de Esperanto en Togolando) prizorgata de s-roj ATTIOGBE-AGBEMADON Mensah Biova, DOUMEGNON Koffi, GBEGLO Koffi kaj SAGBADJELOU Kokou

* Instituto Zamenhof en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rEsperanto-domoj |
| --- |
| Afriko |  Benino: Domo de Esperanto en Gbodjetin-Kotonuo  •   Togolando: Instituto Zamenhof |
| Ameriko |  Brazilo: Bona Espero  •   Kanado: Montreala Esperanto-Domo  •   Usono: Verda domo de Arizono |
| Azio |  Japanio: Esperanto-Domo de Yatugatake  •   Sud-Koreio: Seula Esperanto-Kulturcentro |
| Eŭropo |  Belgio: Esperanto-domo de Antverpeno  •   Britio: Esperanto-domo Barlaston  •   Francio: Kastelo Greziljono  •  Kvinpetalo  •  La Maraude  •   Germanio: Germana Esperanta Kultura Centro  •  Interkultura Centro Herzberg  •  Esperanto-Domo Michendorf  Italio: Centro por Esperanto kaj Interkulturo  •   Svedio: Esperanto-Gastejo  •    Svislando: Kultura Centro Esperantista |
| Oceanio |  Aŭstralio: Esperanto-domo de Sidnejo |

 |
**Châtelus-Malvaleix** estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 574 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2006.

Geografio
---------

Châtelus-Malvaleix etendiĝas sur 14,97 km², kaj havis 574 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 38 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Châtelus-Malvaleix situas je alteco de 541 metroj.

Historio
--------

Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Châtelus-Malvaleix apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ro Jean-François Bouchet, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Châtelus-Malvaleix estas la ĉefurbo de la kantono de Châtelus-Malvaleix. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Creuse
* Kantono de Châtelus-Malvaleix
Auguste Piccard (1927)
**Auguste PICCARD** estis svisa sciencisto, kiu naskiĝis en Basel en 1884 kaj mortis en 1962.

Li surhavis longan hararon, en epoko kiam neniu viro havis ilin tiaj, kaj lia figuro maljunula kun arĝentaj longaj haroj fariĝis kiel tipemblemo de "la stranga sciencistulo". Hergé inspiriĝis pri li por krei la rolulon "Profesoro Helianto" en Tinĉjo

Li estis la ĝemela frato de Jean Piccard, (1884-1963), aeronaŭto.

Auguste fariĝis profesoro pri fiziko en Bruselo en 1922, la saman jaron de la naskiĝo de lia filo Jacques Piccard.

En 1930, la intereso pri balonflugoj kaj la scienca scivolemo pri la supra atmosfero gvidis lin al projektado de gondolo kun interna aerpremo, per kiu eblas atingi grandan altecon. Kun helpo de la belga fonduso *Fonds National de la Recherche Scientifique* (FNRS) Piccard konstruis sian gondolon.

Li leviĝis per gasbalono en la stratosferon kune kun Paul Kipfer ĝis la alteco de 15785 metroj, la 27-an de majo 1931. Tio estis lia unua monda rekordo.
Dum tiu ĉi flugo, ili sukcesis kolekti gravajn sciencajn informojn pri la supra atmosfero kaj pri la kosma radiado. La 18-an de aŭgusto 1932, Piccard kune kun Max Cosyns atingis altecon de 16200 metroj.
Auguste Piccard sume faris 27 balonflugoj kaj atingis rekordajn altecojn ĝis 23000 metroj.

Post 1945 li ekokupiĝis pri submarŝipoj por atingi ekstremajn profundojn.
La filo Jacques Piccard fariĝas piloto de tiuj veturiloj kaj atingas rekordajn profundojn.

Sekvis siajn paŝojn lia filo:

Jacques Piccard kun batiskafo, (speciala submarŝipo)
kaj nepo:

Bertrand Piccard kun ĉirkaŭtera balona vojaĝo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Auguste Piccard en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Auguste Piccard en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Arkivigite je 2007-02-16 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 24284
* GND: 118742345
* LCCN: n85800126
* VIAF: 19813107
* ISNI: 0000 0001 0876 8565
* SUDOC: 066877148
* BNF: 130238614 14056197p, 130238614
* NDL: 00525148
* NKC: xx0004115
* ICCU: SBLV273462
 |
**Châtelus-le-Marcheix** estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 363 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2006.

Geografio
---------

Châtelus-le-Marcheix etendiĝas sur 43,2 km², kaj havis 363 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 8 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Châtelus-le-Marcheix situas je alteco de 650 metroj.

Historio
--------

Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Châtelus-le-Marcheix apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ro Philippe Séraphin, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Châtelus-le-Marcheix apartenas al la kantono de Bénévent-l'Abbaye, kies ĉefurbo estas Bénévent-l'Abbaye. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.

Bildaro
-------

* Preĝejo (1/2)Preĝejo (1/2)
* Preĝejo (2/2)Preĝejo (2/2)
* Fino de vintra sezonoFino de vintra sezono
* Ĝenerala pejzaĝoĜenerala pejzaĝo

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Creuse
* Kantono de Bénévent-l'Abbaye
**Upington** estas grandurbo en Sudafriko, en provinco Norda Kablando.

Mapo de Sud-Afriko, kie Upington estas trovebla okcidente

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 39 km²
* Loĝantaro: 121.189 (en 2012)
* Supermara alteco: 805 m
* Horzono: UTC +2 h
* Poŝtkodo: 8800
* Telefonkodo: 054

Geografio
---------

Upington situas sur montetaro laŭ Oranĝo (rivero) en la okcidenta parto de la lando. Bloemfontein troviĝas 488, Kaburbo 665, Johanesburgo 720, Port Elizabeth 739, **Pretorio** 755, Orient-Londono 816, Durbano 961 km.

Historio
--------

Upington estis fondita en 1884 kaj prenis sian nomon de generalo *Thomas Upington*, kiu estris Kablandon. Pli frue en 1875 la loko estis stacio de misiistoj.

Ekonomio
--------

Upington estas centro de vinoindustrio.

Trafiko
-------

Upington havas flughavenon. Ĉefvojoj kuras al Kaburbo, Johanesburgo, Namibio, Port Elizabeth. Fervojo funkcias al Namibio kaj Hinda Oceano. La urbo havas ponton tra la rivero.

Klimato
-------

En Upington la averaĝa temperaturo varias inter 11-26 °C. La varmo en januaro kulminas kaj malkulminas en julio. Jare pluvas po 188 mm. La pluvo en marto kulminas kaj julie apenaŭ pluvas.

Vidindaĵoj
----------

* muzeo Kalaharo
* statuo pri azeno (tiuj bestoj estis gravaj helpantoj de la pioniroj en la 19-a jarcento)
* vitejoj
* akvofaloj nomataj Augrabies en la proksimeco
* Malaperinta urbo de Kalaharo

Ĝemelurboj
----------

* Brazilo Patos de Minas, Brazilo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Upington en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo

Fontoj
------

* Angla Vikipedio
* loĝantaro
* mapo, distancoj Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine
* mapo[*rompita ligilo*]
* vetero
Koordinatoj: 47° 37′ 24″ N 3° 51′ 47″ O﻿ / ﻿47.62333 °N, 3.86306 °O﻿ / 47.62333; 3.86306 (mapo)

**Joux-la-Ville** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 1173 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2007.

Geografio
---------

Joux-la-Ville etendiĝas sur 43.81 km², kaj havis 1173 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 27 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

Historio
--------

La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. 

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Jean-Claude Lemaire, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Joux-la-Ville apartenas al la kantono de L'Isle-sur-Serein, kies ĉefurbo estas L'Isle-sur-Serein. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avallon, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Yonne
* Kantono de L'Isle-sur-Serein
*Strato de la Malnova Judejo* (hispane), en Segovio
**Judejo** aŭ **Juda kvartalo** estis urboparto en kiu laŭ leĝo la judoj devis loĝi. Pli amplekse ĉi termino estas uzata por ajna loko plejparte loĝata de la judoj.

La Plejgranda Templo–Sinagogo de Romo
Memorŝtono pri la deportado de la 16-a de oktobro 1943, Romo
La fiŝejo de strato ‘Portico d'Ottavia’ (1860). Tie la judaj virinoj rikoltis la restaĵojn de la venditaj fiŝoj por la "fiŝbuljono", Romo.

Historio
--------

La judejoj naskiĝis komence kiel la rezulto de la netoleremo de la kristanoj kaj la deziro de judoj konservi la unuecon kaj la unikecon. La papo Paŭlo la 4-a kreis la unuan perleĝan judejon en Romo en la jaro 1555. Similaj judejoj estis kreitaj en la plejparto de Eŭropo dum la sekvaj jarcentoj. Kutime ili estis ĉirkaŭataj de murego kaj ĝiaj pordoj fermiĝis noktiĝinte. En multaj kazoj, la judoj estis devigitaj porti identigilon kiam ili eliris el la murigita kvartalo. La abolicio de tiu sistemo okazis pro la Franca Revolucio kaj la liberalaj movadoj de la 19-a jarcento. En 1870 la juda kvartalo de Romo, la lasta kiu restis en Eŭropo, estis malaperigita de la reĝo Viktoro Emanuelo la 2-a, reĝo de Italio.

La domoj de la judejoj kutime estis el briko, adobo kaj ligno. Siaflanke, la stratoj estis ŝonaj. Multfoje ili estis ĉirkaŭataj de palisaro, kaj dum la nokto ili estis fermataj kaj izoligita de la cetero de la urbo. Tio estis farita laŭ la ordonoj de lokaj aŭtoritatoj kiel sekurecrimedo. Tamen, la rabado al la judaj kvartaloj ofte okazis.

La tradicio enmeti judojn en apartaj kvartaloj permesis la reĝimoj de Nazia Germanio ĉefe dekomence post la invado de Pollando plifortigi kaj akrigi tiun enmeton kaj ties vivkondiĉojn cele al posta genocido.

Urboj kun famaj judejoj
-----------------------

### En Bosnio

* Sarajevo

### En Hispanio

* Hervás
* Kacereso
* Kvartalo Sankta Kruco en Sevilo
* Teruela Judkvartalo
* Toledo

### En Italio

* Romo
* Venecio

### En Pollando

* Krakovo
* Varsovio

Rilataj paĝoj
-------------

* Juda kvartalo (Třebíč) - juda kvartalo en Třebíč
* Geto
* Geto de Romo
* Setla zono
* Varsovia geto

* Kategorio Juda kvartalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Nansen Pasporto ( Kovrilo )
**La Pasporto Nansen** estis dokumento eldonita de la Internacia Ofico Nansen por Rifuĝintoj de la Ligo de Nacioj, komencita en 1922, al homoj, kiuj perdis sian civitanecon, por permesi ilin transiri landlimojn. La pasportoj ricevis ĝian nomon de la ricevinto de la Nobel-pacpremio Fridtjof Nansen, la norvego kiu estis malantaŭ la ideo kaj respondecis pri efektivigo de la Alta Komisario por Rifuĝintoj ĉe la Ligo de Nacioj.

La bezono de ĉi tiu speciala pasporto unue aperis kiel rezulto de la Oktobra Revolucio en Rusio. Lenin ordonis nuligi la civitanecon de ĉirkaŭ 1,4 milionoj da rusoj, kiuj fuĝis de sia lando timante de la komunistoj. En la situacio ekestinta, ĉi tiuj homoj ne povis transiri internaciajn limojn, ĉar mankas al ili pasporto. La Ligo de Nacioj eldonis ĉirkaŭ 450 000 Nansen-pasportojn al senlandaj-senŝtataj homoj, kiuj bezonis ilin. La Internacia Ofico Nansen por Rifuĝintoj ricevis la Nobel-pacpremion en 1938 pro ĉi tiu agado, kiu estis unu el la malmultaj sukcesoj de la Ligo de Nacioj.

Konataj rusaj rifuĝintoj, kiuj uzis ĉi tiujn specialajn dokumentojn por elmigri al Okcidento, estas: Igor Stravinski, Sergej Rachmaninoff, Menachem Mendel Schneerson (Rebbe de Lubaviĉ), Marc Chagall kaj Anna Pavlova.

Eksteraj ligiloj
----------------

 **Pasporto Nansen** en Vikimedia Komunejo
**Paso de Ovejas** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Paso de Ovejas. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 126. *Paso de Ovejas* signifas en la hispana *Ŝafotrapasejo*.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 29828 loĝantojn. El tiuj estis 14720 viroj kaj 15108 virinoj. La komunumo havas surfacon de 385 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 19 gradoj kaj 17 minutoj norda latitudo kaj 96 gradoj kaj 26 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 40 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 30453 personoj. En la jaro 2000 temis pri 30791, do temis pri kresko / malkresko je 0.22 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 27707 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 66 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al  % de la loĝantoj. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------