recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**James Ludlow Elliot** (naskiĝis la 17-an de junio 1943 en Columbus (Ohio), mortis la 3-an de marto 2011 en Wellesley (Masaĉuseco)) estis usona astronomo.

Li partoprenis al la teamo, kiu malkovris la ringojn de Urano. Li ankaŭ partoprenis al la teamo, kiu observis sezonan plivarmiĝo ĉe Tritono, ĉefa luno de Neptuno.

Li ricevis sian sciencan bakalaŭron de la Masaĉuseca Instituto de Teknologio en 1965 kaj sian Ph.D. de la Universitato Harvard en 1972. Li tenis postdoktoran postenon en la Laboratorio de Planedaj Studoj ĉe la Universitato Cornell kaj aniĝis al la Departemento de la fakultato de Astronomio de Cornell en 1977. Post la malkovro de la ringoj de Urano kun Edward Dunham kaj Douglas Mink ĉe Cornell, li reiris ĉe la MIT en 1978 kie li servis kiel profesoro pri fiziko, pri terscienco, atmosfera scienco kaj planedoscienco ; kaj direktoro de la Astrofizika Observatorio George R. Wallace Jr. ĝis sia morto en 2011.

Estas disputo, pri ĉu Elliot kaj aliaj malkovris la ringojn de Urano, ĉu William Herschel estis observinta ilin en 1797, Tamen, la scienca interkonsento estas favora al James Elliot.

James L. Elliot estas kreditita de la malkovro de la objekto (95625) 2002 GX32 kun Marc W. Buie kaj Amy B. Jordan.

La asteroido 3193 Elliot kaj la alfrapa kratero *Elliot* sur Plutono estis nomitaj en lia honoro.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  La Ringoj de Urano, de Elliot, J. L. ; Dunham, E. ; Mink, D ; el *Nature*, Vol 267, n° 5609, pp. 328-330 (1977) (angle)
2. ↑  Teleskopo *Hubble* helpas trovi pruvon, ke la plej granda Neptuna luno varmiĝas ; 24-a de junio 1998. el *Hubblesite* (angle)
3. ↑  Uranaj ringoj "estis vidataj en la 1700-aj jaroj", de Paul Rincon ; 18-a de Aprilo 2007, el *BBC News* (angle)
4. ↑  Ĉu William Herschel Malkovris la Ringojn de Urano en la 18-a Jarcento ? el *Phys Org* (angle)
5. ↑  MPC alfabeta listo de la asteroidaj malkovrintoj(angle)
6. ↑  3193 Elliot (1981 JX), de *PL Small-Body Database Browser* (angle)

Eksteraj ligiloj
----------------

* angle James Elliot Mortis 67-jaroj ; Malkovrinto de la Ringoj de Urano, el *The New York Times* 10-a de marto 2011
* angle James Ludlow Elliot - Publikaĵoj

---

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo James L. Elliot en la angla Vikipedio.*
**Maracon** estas komunumo en la distrikto Lavaux-Oron en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 457 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

Geografio
---------

La komunumo Maracon situas en la Vaŭda Mezlando en la fontregiono de Brojo, proksimume 4 kilometrojn oriente de Oron. La komunumo konsistas el la vilaĝo Maracon kaj la setlejoj La Coudre kaj La Rogivue, kaj kelkaj izolitaj bienoj kaj domgrupoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 4,38 km², de kiuj 20,4% estas kovritaj de arbaro, 68,5% servas por agrikulturo kaj 6,1% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Maracon limas en nordo al Saint-Martin (FR), en nordnordoriento al Semsales (FR), en nordoriento al Châtel-Saint-Denis (FR), en sudoriento al Remaufens (FR), kaj en okcidento al Oron.

Trafiko
-------

Maracon situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra la komunumo pasas flanka konekta vojo de Palézieux al Semsales. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A9 situas en distanco de proksimume 5 kilometroj sudoriente en Châtel-Saint-Denis. Pere de la poŝtaŭtolinio de Oron-la-Ville al Semsales la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Maracon datiĝas el la jaro 1201 kiel *Montimarascon*. Dum mezepoko la duono de Maracon apartenis ek de 1287 al la Senjoroj de Pont, estis akirita en la 14-a jarcento de la Senjoroj de Oron kaj en la 16-a jarcento de la familio de Chesaux kaj en 1547 de Berno. La alia duono apartenis ĝis 1557 al la Senjorujo Palézieux, kiu tiam ankaŭ fariĝis berna havaĵo. Sub la berna regado Maracon unue apartenis al la Voktejo Moudon kaj poste de 1557 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 al la Voktejo Oron.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo[*rompita ligilo*]
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Olivier Frédéric Dubuis*: *Maracon* en *Historia Leksikono de Svislando* (2009-08-04)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Maracon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Maracon

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Maracon** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la Distrikto Lavaux-Oron |
| --- |
| Belmont-sur-Lausanne • Bourg-en-Lavaux (Cully, Epesses, Grandvaux, Riex kaj Villette (Lavaux)) • Chexbres • Essertes • Ferlens • Forel (Lavaux) • Lutry • Maracon • Mézières • Montpreveyres • Oron • Paudex • Puidoux • Pully • Rivaz • Saint-Saphorin (Lavaux) • Savigny • Servion |  |

 |
**Marcel "Marco" van Basten**, kiu naskiĝis en 1964 en Utrecht, estas nederlanda futbal-trejnisto kiu antaŭe estis fama futbalisto.

Kiel futbalisto, van Basten estis atakanto kun ege granda kapablo fari golojn. Li komencis sian karieron en Ayax, en 1982, kaj estis la ĉefo en kvar sinsekvaj nederlandaj naciaj ligoj, de 1984 ĝis 1987. En tiu jaro, Silvio Berlusconi sukcesis porti van Basten al sia teamo Milan A.C. kie li ludis ĝis 1993, kiam problemoj kun sia maleolo devigis lin ĉesigi sian karieron tre frue. Kun Milan, van Basten gajnis interalie tri Italajn ligojn kaj dufoje la ligon de Ĉampionoj de UEFA. Kun la nederlanda nacia teamo li gajnis la Eŭropan Futbal-Ĉampionadon en 1988, farante kvin golojn inkluzive de tre okulfrapa golo en la finalo kontraŭ Soveta Unio.

Van Basten ankaŭ gajnis trifoje la premion por la Eŭropa futbalisto de la jaro, en 1988, 1989 kaj 1992.

Ekde 2004 ĝis inkluzive la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2008, van Basten trejnis la Nederlandan nacian teamon.

* Kategorio Marco van Basten en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 121498
* GND: 129419532
* LCCN: n2004151293
* VIAF: 63409161
* ISNI: 0000 0003 7432 5679
* MBA: 808c0dfb-6e3a-4af1-9256-1308ae0ac3ac
* BNE: XX4609133
 |
**Lóránt Schuster** [ŝuster], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Schuster Lóránt** estas hungara tekstopoeto, orkestrestro. Li estas tia orkestrano, kiu nek kantas, nek muzikas per instrumento, tamen li estas laŭvorta "avangardo" staranta la unua antaŭ la publiko, konferanseas kaj plej ofte aplaŭdas laŭ la ritmoj. Tiu rolo estas escepte en la hungara muzika vivo. Nature li ankaŭ administras la orkestrajn aferojn.

Lóránt Schuster (dekstre la 2-a) en 1986
Lóránt Schuster naskiĝis la 20-an de majo 1949 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Lóránt Schuster maturiĝis en gimnazio, poste li soldatservis duonjaron. Li aliĝis al ŝlagrorkestro en 1968, kiu en 1973 estis alinomita *P. Mobil*. En 1985 li fondis kulturan firmaon. Inter 1998–2002 li estis deputito en la ĉefurba municipo. Li estas eksedziĝinta, lia iama edzino naskis 2 filinojn. Li ricevis premion en 2016. Aktuale en 2018 li estas malsana havanta kanceron.

Elektitaj ŝlagrotekstoj
-----------------------

* Csillag Leszel
* Kétforintos dal
* Újra kezdeném

Liaj filmaj roloj
-----------------

* *Kopaszkutya* (1981, bandestro)
* *Könnyű testi sértés* (1983, gasto)
* *István, a király* (1984)
* *Könnyű vér* (1990, amiko)

Lia verko
---------

* A kintornás szerencséje (rokopereto, 1976)

Liaj libroj
-----------

* *Kaptafa. Kocsmai beszélgetések Rozsonits Tamással* (2015)
* *Csiriz. Kocsmai beszélgetések Rozsonits Tamással* (2018)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Lóránt Schuster en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 655294
* GND: 1114425869
* VIAF: 9834147484312749360006
* MBA: a16453ac-efcb-4279-9d47-d5a51c8907ce
 |
**László Csíki** [lAslO ĉIki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csíki László** estis hungara agronomo, akademia instruisto, bibliotekisto. Lia nobela antaŭnomo estis *nagyajtai* [nadjajtai].

László Csíki  naskiĝis la 25-an de aŭgusto 1897 en Hungara reĝlando en Magyarköblös (nuntempa Cubleșu Someșan en Rumanio), li mortis la 13-an de oktobro 1988 en Keszthely.

Biografio
---------

László Csíki akiris diplomon en Ekonomia Akademio (Magyaróvár) en 1919. Inter 1921 kaj 1925 li estis asistanto en la akademio, poste lektoro. En 1928 li ekinstruis en Reĝa Agrikultura Akademio de Keszthely. Inter 1932-1944 li laboris en la agrikultura ministerio, poste li revenis al Magyaróvár. En 1946 li estis nomumita universitata profesoro (tiam la akademio funkciis kiel universitato). Post 2 jaroj li pensiuliĝis, sed inter 1954-1967 li estis samloke gvidanto de la biblioteko.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A takarmány helyes konzerválása, raktározása és előkészítése* (1936)
* *Mezőgazdasági szakoktatásunk kialakulása, fejlődése és mai helyzete* (1941)
* *Intézményünk története a Georgikontól napjainkig* (1971)
* *A keszthelyi agrár-felsőoktatás története* (1989)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2016-11-06 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio László Csíki (agronomo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Garami** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Garami László** estis hungara skulptisto.

Rikoltantoj (1954) fare de László Garami
László Garami  naskiĝis la 5-an de oktobro 1921 en Rinyaújlak, li mortis la 18-an de majo 2003 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Garami akiris diplomon en Industriarta Altlernejo en 1947. Liaj plej gravaj instruistoj estis Béla Ohmann, Elek Lux kaj József Reményi. Li akiris plian diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1952. Liaj plej gravaj instruistoj estis Zsigmond Kisfaludi Strobl kaj Pál Pátzay. Li debutis en ekspozicio en 1950. Li edziĝis en 1968, poste 3 gefiloj naskiĝis. Sola li neniam ekspoziciis. Li kreis skulptaĵojn, reliefojn, memortabulojn, krome li verkis librojn .

Elektitaj ekspozicioj
---------------------

* Arthalo Budapeŝto (1950, 1957, 1971)
* Budapeŝto (1955)
* Pécs (1969)

Elektitaj skulptaĵoj
--------------------

* Ludantaj knaboj (1959)Ludantaj knaboj (1959)
* Lajos ThanhofferLajos Thanhoffer
* Ludantaj knabinojLudantaj knabinoj
* János Bottyán en VajaJános Bottyán en Vaja
* VirŝafoVirŝafo

Elektitaj libroj
----------------

* Árvíz, 1956
* Védett természeti értékeink, 1993
* Zöld utakon - Védett természeti értékeink utikalauza, 1997

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Garami en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 621228
 |
**László Gyöngyösy** [lAslO djondjoŝi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Gyöngyösy László** estis hungara instruisto, ĵurnalisto, literaturhistoriisto. Lia kompleta familia nomo estis *Gyöngyösy Horváth*, lia nobela antaŭnomo estis *agárdi*, liaj pseŭdonimoj estis *Morgó* aŭ *Figyelő*.

László Gyöngyösy naskiĝis la  13-an de januaro 1861(nun 1861-01-13) en Baranya (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Baraninci en Ukrainio), li mortis la 23-an de februaro 1925, laŭ alia informo la 23-an de februaro 1923 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Gyöngyösy maturiĝis en gimnazio en Ungvár en 1877, poste li studis teologion en akademioj de Sárospatak kaj Debrecen, fine li akiris diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1881. Post la diplomo li estis ĵurnalisto en pluraj gazetoj, ekde 1886 li estis instruisto en provincaj urboj, lastfoje en la lernojaro 1916 en Budapeŝto. Intertempe kaj poste li kontribuis pri la literaturo. Lia edzino naskis du filojn. Li ricevis premion en 1923.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Sganarelle Molière főalakjáról* (1881)
* Charles Dickens: *Chuzzlewitt Márton élete és kalandja* (tradukaĵo, 1885)
* *Mikszáth Kálmánról* (1886)
* *Arany János ifjúsága* (1897)
* *Arany János élete és munkái* (1901)
* *Gyöngyösy István élete és munkái* (1904, 1905)
* *Gyöngyösy István Palinodiája* (1916)
* *A cár kosaras tótja* (1923)
* *Petőfiék Aszódon. – Petőfi anyjának családjáról.* (5 volumoj, 1957)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* aprezo, datenoj

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio László Gyöngyösy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 829157
 |



* Portalo pri Biografio
**Marcel MERCKENS**, franco. Nask. 1873, mortis la 19-an de majo 1911. Estis sekretario de la periodaĵo ,Lingvo Internacia', verkis kun Théophile Cart kaj Paul Berthelot la vortaron *Vocabulaire Français-Esperanto* (1903), elfrancigis *La Vendetta* de Honoré de Balzac. (UEA, 1927).

La gazeto Juna Esperantisto, n-ro 6/1911, p. 82, informas:

  

"Juna Esperantisto" kun doloro sciigas sian legantaron pri la tre bedaŭrinda morto de unu el siaj ĉefaj kunlaborantoj, S-ro M. Merckens, kiu, 37-jara, mortis en Parizo, dum la nokto inter la 19-20. de Majo lasta. Lia morto estas profunde kortuŝa: el sia loĝurbo Avon li venis Parizon por definitive presaranĝi sian verktradukaĵon "La Vendetta" (de Balzac), kaj tie lin subite atingis lia malnova pulmomalsano, kiu lin igis morti post du tagoj. Je lia enterigo,la 21-an de Majo, S-ro Th. Cart eldiris emocian paroladon, memorante pri la servoj faritaj al Esperanto de la amata, neforgesebla amiko. Nian plej sinceran kondolencon al lia familio! La Red.

  


|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |
**Malantaŭa pordo** estas metodo, ofte sekreta, de preterirado de normala konfirmo en produkto, komputilsistemo, kriptsistemo aŭ algoritmo ktp. Malantaŭaj pordoj ofte estas uzitaj por sekurigado de neaŭtorizita malproksima aliro al komputilo, aŭ akirado de aliro al klarteksto en kriptigaj sistemoj.

Malantaŭa pordo povas preni la formon de kaŝa parto de programo, aparta programo, aŭ povas esti aparata trajto. Kvankam normale kaŝe instalita, en kelkaj kazoj malantaŭaj pordoj estas vaste konataj, kaj povas havi iom legitimaj uzojn kiel ekzemple la produktanto havante manieron trakti uzantojn perdantajn pasvortojn.

Defaŭltaj pasvortoj povas funkcii kiel malantaŭaj pordoj se ili ne estas ŝanĝitaj fare de la uzanto. Kelkaj sencimigaj ecoj ankaŭ povas funkcii kiel malantaŭaj pordoj se ili ne estas forigitaj en la eldonversio.

En 1993 la Usono-registaro provis disdoni ĉifradsistemon, la Clipper-icon, kun eksplicita malantaŭa pordo por polica kaj nacia sekurecaliro. La ico estis malsukcesa internacie kaj komerce.

Referencoj
----------

1. ↑  Chris Wysopal, Chris Eng.  Static Detection of Application Backdoors. Veracode. Alirita 2015-03-14.
2. ↑  wired.com: "How a Crypto ‘Backdoor’ Pitted the Tech World Against the NSA" (Zetter)
3. ↑

* Kategorio Malantaŭa pordo (komputiko) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Cseh** [lAslO ĉe], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Cseh László** estis hungara juristo, oficisto. Lia nobela antaŭnomo estis *szentkatolnai* [sentkatolnai].

László Cseh naskiĝis en 1753, li mortis la 26-an de januaro 1824 en Bölcske.

Biografio
---------

László Cseh akiris juran diplomon, poste li havis postenojn en la ŝtata administracio. Li estis nobela ĉefjuĝisto ekde 1778 en Szatmár (reĝa departemento). Inter 1810–1822 li estis vicdepartementestro de Tolna (reĝa departemento). En 1811 li ricevis la titolon reĝa konsilisto. Libertempe li verkis poemojn. Li havis edzinon, kiu naskis 3 gefilojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Ill. dno comiti Francisco Győry de Radvány I. com. Tolnensis supremi...* (poemo, 1822)
* *Eccloga Exc. ill. ac rev. dno Petro Klobusiczky de eadem…* (poemo, 1822)
* poemoj en manuskripto (1820–1824)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun bildo
* hungarlingva biografieto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Cseh (juristo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 697846
 |
**László Lux** [lAslO luks], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lux László** estis hungara arkitekto, subministro, altlerneja instruisto.

László Lux naskiĝis la 15-an de julio 1909 en Budapeŝto, li mortis la 30-an de aprilo 2002 en Budapeŝto.

Preseja sidejo (meze) laŭ Placo Blaha Lujza fare de László Lux
Planetario fare de László Lux

Biografio
---------

László Lux akiris arkitekturan diplomon en teknikuniversitato, poste li laboris kaj enlande kaj eksterlande. En komenco de la socialismo la limoj fermiĝis, tial Lux aliĝis al "konstruo de komunismo". Inter 1949-1953 li estis entreprenestro, kie laboris 1300 homoj. Inter 1953 kaj 1961 li estis subministro. Tiutempe oni konstruis amase unuecajn loĝejojn por laboristoj. Lux favoris la pli variajn loĝejojn, tial li forlasis la ministerion kaj inter 1961-1980 li instruis en la Teknikuniversitato de Budapeŝto, kie li estis katedrestro inter 1961-1976, inter 1964-1967 vicrektoro. Intertempe en 1974 li kandidatiĝis ĉe la Hungara Scienca Akademio. Li retiriĝis en 1991. Li ricevis premion Kossuth en 1953, aliajn malpli valorajn premiojn inter 1950-1978.

Elektitaj planitaj konstruaĵoj
------------------------------

* fabrika infanĝardeno (1947, Budapeŝto)
* preseja sidejo (jam malkonstruita) (1950, kunarkitekto, Budapeŝto)
* planetario (1977, kunarkitekto, Budapeŝto)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Lux en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 689433
 |
Koordinatoj mankas! Bonvolu kunhelpi.f

**Preria Paco-Parko** (angle *Prairie Peace Park*) estis parko en la prerio de Nebrasko, Usono dediĉita al paco. La parko malfermis ĉirkaŭ 2005. Per eksponoj de arto kaj naturo, la parko celis montri al la homaro la avantaĝon kaj utilon de interna, familia, komunuma, kaj monda paco.

La 27-akrean parkon fondis Don TILLEY en 1993 kaj ĝi situas 8 mejlojn okcidente de la Nebraska ŝtat-ĉefurbo Lincoln.

Inkluzive de monumento dediĉita al Esperanto kaj Zamenhof, la parko enhavis monumentojn kiuj temis pri naturo, milito, agrikulturo, kreskado de la mondloĝantaro, amikeco, labirintoj, kaj multe da infanaj allogaĵoj.

La Esperantan monumenton konstruis kaj subtenas Nebraska Internaci-Lingva Asocio.

La parko malfermiĝis dum la printempaj kaj someraj monatoj.

Ekzistis kaŝkesto Esperanta en la parko.

La parko fermiĝis kaj la tereno vendiĝis en 2005; la konstruaĵo forbruliĝis en 2020 kaj la skulpturoj malaperis. La parko aktuale estas en ruinita ŝtato.

Referencoj
----------

1. ↑  Atlas Obscura. Ruins of Prairie Peace Park, Pleasant Dale, Nebraska. Konsultita la 9an de septembro de 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 6501
 |
Neoficiala flago de svedlingvaj finnlandanoj.
la oficiala blazono de Finnlando
La **flago de svedlingvaj finnlandanoj** (svede *Finlandssvenska flaggan*, laŭvorte "Finnlando-sveda flago", finne *suomenruotsalaisten lippu*) estas flago de la svedlingvaj finnlandanoj, la tradicia svedlingva malplimulto en Finnlando.
Ĝi estas nordia krucflago, en kiu estas flava kruco kaj ruĝaj ceteraj partoj - la koloroj citas la precipajn kolorojn en la historia blazono de Finnlando. Tian flagon multaj provis dum komenco de la sendependeco de Finnlando fari flagon de tuta Finnlando, sed la blu-blanka flago venkis disputon pri la flago. La ruĝ-flava flago havis speciale svedlingvajn apogantojn, kvankam dum la lasta jarcento svedlingva Zacharias Topelius forte apogis la blu-blankan.

La ruĝa-flava flago estas populara speciale en svedlingva Ostrobotnio. La svedlingvaj finnlandanoj de suda Finnlando (aparte en la provinco Uusimaa (svede *Nyland*, "Novlando") uzas pli la flagon de Finnlando. La loĝantoj de la insularo Alando uzas sian propran flagon, pli malmulte ankaŭ flagon de Finnlando.

La pozicio de finnlingvanoj en Svedio ne estas simetria al tiu de svedlingvanoj en Finnlando, detalojn vidu: svedlingvaj finnlandanoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Svedio-finna flago

  

* Kategorio Flago de svedlingvaj finnlandanoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 818053
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Mara krambo** |
| --- |
|  |
| Mara krambo, Crambe maritima**Mara krambo**, *Crambe maritima* |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Plantoj ‘‘Plantae’’ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Divizio: | Angiospermoj *Magnoliophyta* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Dukotiledonaj *Magnoliopsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Brasikaloj *Brassicales* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Brasikacoj *Brassicaceae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | **Krambo** *Crambe*L. 1753 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specioj |
| **Mara krambo**, *Crambe maritima*
Vidu tekston |
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Mara krambo  |

 |
| v • d • r |

**Mara krambo** (*Crambe maritima*) estas sal-ama staŭdo kiu antaŭ ĉio troviĝas en Eŭropo laulonge de la marbordo. Ĝi estas relative nova legomo, kiu bone kreskas en saleta grundo.

La tigoj aŭ trunketoj de la planto estas manĝeblaj, kaj havas ioman brasikecan guston. La tigoj estas brogitaj, aŭ en tranĉaĵoj kirlofrititaj. La krudaj tigoj ankaŭ estas manĝeblaj.

Origino
-------

La planto sovaĝe kreskas laŭlonge la atlantikaj marbordoj de Francio, Anglio kaj Danio. En Nederlando ĝi estas protektata planto, tiel ke oni ne rajtas pluki ĝin. La planto havas grandajn, verdajn foliojn, kiuj tamen ne estas manĝeblaj.

*Mara krambo*; Saaremaa, Estonio.

Vidu ankaŭ
----------

* listo de legomoj

Retejoj
-------

nederlande\_Mara krambo

* Mara krambo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Mara krambo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Mara krambo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
|  |
| --- |
| **Llanfairpwllgwyngyll***Ynys Môn* (Insulo Môn) |
|  |

**Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch** (IFA:[ˌɬan.vair.puɬ.ˌɡwɨn.ɡɨɬ.ɡo.ˌɡer.ə.ˌχwɨrn.ˌdro.buɬ.ˌɬan.tə.ˌsil.jo.ˌɡo.ɡo.ˈɡoːχ], ▶) estas vilaĝo en insulo Môn (*Anglesey*) en Kimrio.

Per siaj 58 literoj ĝi estas taksita la plej longa loknomo de Eŭropo kaj la trie plej longa de la mondo. (Tamen laŭ kimra vidpunkto ĝi nur enhavas 51 literojn, ĉar *LL* kaj *CH* estas unuopaj literoj en la kimra alfabeto.)
Multaj turistoj vojaĝas al la vilaĝo por fotiĝi antaŭ la ŝildo de la trajnstacio.

La ŝildo ĉe la trajnstacio ankaŭ montras proksimuman prononcon de la nomo por anglalingvanoj
*Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch* estas nomo neoficiala. Oficiale la loko nomiĝas Llanfairpwllgwyngyll (20 literoj; kimralfabete 17 literoj). Tiun ĉi nomon oni mallongigas kiel "Llanfairpwll" (kimralingve), "Llanfair PG" (Anglalingve) aŭ simple "Llanfair".

Signifo
-------

Kirko de Sankta Maria
La nomo estas longa kunmetaĵo de kimraj vortoj. La kimra lingvo havas tiun trajton, ke kaj adjektivoj kaj posedantoj postsekvas la ĉefan substantivon, kio ebligas ĝuste tiajn ĉi nomojn. (*Llyfr mawr* "granda libro", *llyfr Tom* "la libro de Tom".) *Llan Fair* signifas "La kirkon de Mair (Maria)". La tutan nomon oni povas traduki pli-malpli jene:
"La kirko de (Sankta) Maria en la kavaĵo de la blanka avelujo ĉe la kirlo rapida kaj la kirko de (Sankta) Tysilio de la kaverno ruĝa"

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La vilaĝa hejmpaĝo, kiu troviĝas en *Guinness-libro de rekordoj* de 2002 kiel la monde plej longa nomo de retejo
* Kanto, kiu instruas prononci la nomon de la vilaĝo ĉe Youtube.com; se vi ne komprenas la anglan parton, tio ne gravas, la celo estas ekzerci sin pri la loknomo kimra mem!
**Markos KRAMER** (oficiala nacilingva formo: **Marcos CRAMER**, naskiĝis la 27-an de junio 1984 en Bonaero) estas german-argentina esperantisto kaj membro de la Akademio de Esperanto.

Kramer esperantistiĝis en oktobro 2000. De decembro 2001 ĝis decembro 2002 ri estis la interreta respondeculo de la Germana Esperanto-Junularo, kaj de oktobro 2003 ĝis decembro 2006 ri estis la estro de la Interreta Komisiono de la Germana Esperanto-Junularo. De decembro 2006 ĝis junio 2009 ri estis la redaktisto de TEJO Tutmonde. En 2010 elektita ri estis membro de la Akademio de Esperanto. Ekde 2011 ri en Esperantujo uzas la parte Esperantigitan nomformon "Markos Kramer".

De 2003 ĝis 2007, Kramer studis matematikon kaj filozofion en Oksfordo, Britujo. En 2013 ri doktoriĝis pri la komput-lingvoscienca kaj logika analizado de matematikaj tekstoj en Bonn, Germanujo. Nun ri laboras kiel esploristo pri komputoscienca logiko ĉe la Universitato de Luksemburgo.

Kramer kreis la planlingvon Loglio. Ri estas kunaŭtoro (kun Robin van der Vliet) de la Terminaro pri Seksa Identeco kaj Seksa Orientiĝo por esperanto-parolantoj.

Referencoj
----------

1. ↑  Arĥivita retpaĝo de la Germana Esperanto-Junularo el 2006, kiu indikas Kramer kiel estron de la Interreta Komisiono (IReK)
2. ↑  Arĥivita retpaĝo de TEJO indikanta Kramer kiel redaktiston de TEJO Tutmonde
3. ↑   Membroj kaj korespondantoj. Arkivita el la originalo je 2015-10-29. Alirita 2015-10-29.
4. ↑  Doktoriĝa disertaĵo de Kramer elektronike publikigita de la Universitato de Bonn
5. ↑  Oficiala retpaĝo de la Universitato de Luksemburgo pri Kramer
6. ↑   Priskribo de Loglio en persona retpaĝaro de Kramer. Arkivita el la originalo je 2020-02-09. Alirita 2014-09-02.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Marcos Cramer en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Marcos Cramer en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)

* Retpaĝo pri Kramer ĉe la retpaĝaro de la Universitato de Luksemburgo
**(162695) 2000 UL11** estas marsrenkonta, terrenkonta kaj venusrenkonta apolona asteroido, rigardita kiel potence danĝera objekto.

Ĝi estis malkovrita la 25-an de oktobro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

Orbito
------

Ĝi ne estas malproksima de la orbita resonanco 1:5 kun Venuso.

Ĝia tre discentra orbito krucas tiujn de Marso kaj de la Tero, kaj tanĝas tiun de Venuso kun danĝere malgranda orbita klineco.

• Ĝia marsa MOID estas 0,05583 astronomia unuo (8,352 milionoj da km),  

• ĝia tera MOID estas 0,02289 astronomia unuo (3,424 milionoj da km),  

• ĝia venusa MOID estas 0,05522 astronomia unuo (8,261 milionoj da km);

• La 11-an de aprilo 2001 ĝi pasis al 0,09351 astronomia unuo (13,989 milionoj da km) de Marso,  

• la 15-an de aŭgusto 2106 ĝi pasos al 0,05611 astronomia unuo (8,394 miliono da kilometroj) de ĉi tiu planedo.

• La 19-an de novembro 2000 ĝi pasis al 0,06501 astronomia unuo (9,725 milionoj da km) de la Tero,  

• la 18-an de novembro 2062 ĝi pasos al 0,09583 astronomia unuo (14,336 milionoj da km) de la Tero,  

• la 5-an de aprilo 2162 ĝi pasos al 0,03704 astronomia unuo (5,541 milionoj da km) de nia planedo.

• La 24-an de februaro 1945 ĝi pasis al 0,05548 astronomia unuo (8,300 milionoj da km) de Venuso,  

• la 10-an de oktobro 2101 ĝi pasos al 0,06909 astronomia unuo (10,336 milionoj da km) de ĉi tiu planedo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Objekto ĉe Minor Planet Center angle
* Parametroj kaj simulado de orbito ĉe *JPL Small-Body Database Lookup* angle
* Objekto ĉe la datumbazo de *NEODyS-2* angle
* Objekto ĉe *Space Reference* angle

  


| Antaŭe: | Listo de asteroidoj (162001–163000) | Poste: |
| --- | --- | --- |
| (162694) 2000 UH11 | **(162695) 2000 UL11** | (162696) 2000 UK12 |
La limo inter la komunumoj de Lisbono kaj la antaŭurba municipo Oeiras kaj ties komunumo (freguesia) *Algés*
Administre, Portugalio estas *jure* malcentrigita ŝtato. Tamen, funkcie, ĝi estas tre centrigita sistemo kun administraj dividoj organizitaj en tri niveloj.

La registara strukturo baziĝas sur la konstitucio de 1976, adoptita post la Revolucio de la Diantoj en 1974. Krom difini la statuson de la aŭtonomaj regionoj (portugale *regiões autónomas*) Acoroj kaj Madejro (Artikoloj 225-234), la konstitucio specife identigas la tri registarajn nivelojn (Artikolo 235-262): komunumoj (*freguesias*), municipoj (*municípios*, ankaŭ foje nomataj *conselhos*, "konsilioj") kaj administraj regionoj (regiões administrativas).

Krome la portugala teritorio estis redifinita dum la eŭropa integriĝo, laŭ sistemo de statistikaj regionoj kaj subregionoj konata kiel Nomaro de Unuoj Teritoriaj Statistikaj. Ĉi tiuj NUTS-difinoj, uzataj por kolekti statistikajn informojn, sekvas multajn el la landlimaj difinoj. Kvankam uzataj de la portugala registaro, ili ne havas juran statuson.

La nunaj administraj sekcioj de Portugalio, estas la 18 Distriktoj kaj la 2 aŭtonomaj regionoj.

Distriktoj
----------

Estas 18 distriktoj en kontinenta Portugalio:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| - | 1. Lisbono
2. Leiria
3. Santarém
4. Setúbal
5. Beja
6. Faro
7. Évora
8. Portalegre
9. Castelo Branco
10. Guarda
11. Koimbro
12. Aveiro
13. Viseu
14. Bragança
15. Vila Real
16. Porto
17. Braga
18. Viana do Castelo
 | la distriktoj de Portugalio |

* Kategorio Administra divido de Portugalio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rAdministra divido de la ŝtatoj de Eŭropo |
| --- |
| Albanio • Andoro • Armenio • Aŭstrio • Azerbajĝano • Belorusio • Belgio • Bosnio kaj Hercegovino • Britio • Bulgario • Ĉeĥio • Danio • Estonio • Finnlando • Francio • Germanio • Grekio • Hispanio • Hungario • Irlando • Islando • Italio • Kartvelio • Kroatio • Latvio • Liĥtenŝtejno • Litovio • Luksemburgo • Makedonio • Malto • Moldavio • Monako • Montenegro • Nederlando • Norvegio • Pollando • Portugalio • Rumanio • Rusio • San-Marino • Serbio • Slovakio • Slovenio • Svedio • Svislando • Turkio • Ukrainio • Vatikano | Mapo de Eŭropo |
| Dependaj teritorioj kaj la ŝtatoj neagnoskitaj de Unuiĝintaj Nacioj | Kosovo • Abĥazio • Sud-Osetio • Ĉednestrio • Montara Karabaĥo |

 |
**László Levente Kocsis** [lAslO koĉiŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kocsis László Levente** estas hungara kultura figuro, infana aktoro, altlerneja instruisto.

László Levente Kocsis naskiĝis la 15-an de junio 1965 en Szolnok.

Biografio
---------

László Levente Kocsis dekomence estis edukita najbare al Artistkolonio (Szolnok), tial kiel infano li ofte vizitis la pentristojn. Ekde sia aĝo 10 li lernis ankaŭ de pentristoj. Ekde 1982 li estis infana aktoro de Teatro Szigligeti (Szolnok). Post 4 jaroj li ekstudis en aerforta altlernejo en sia naskiĝurbo. En la lernojaro 1991 li studis teatroarton en privata universitato en Miskolc, en la sekva jaro filozofion en Universitato de Miskolc, fine li akiris filozofian diplomon en Universitato Janus Pannonius 1997. Post 3 jaroj li akiris teatroteorian diplomon en Universitato de Dramo kaj Filmo (Budapeŝto), lia ĉefinstruisto estis György Lengyel. Inter 2000-2003 li instruis en Scienca Universitato Loránd Eötvös, samtempe li estis artista respondeculo en malgranda teatrejo en Budapeŝto. Li akiris diplomon pri artista gvidanto en Arta Universitato Moholy-Nagy en 2003. En la sekva jaro li akiris sciencan gradon Ph.D en Katolika Universitato Péter Pázmány. Inter 2001-2006 kelkfoje li estis aktoro en Teatro Hevesi Sándor kaj li faris similajn teatrajn taskojn, eĉ en 2002 li estis teatrestro de subĉiela teatro de Szeged. Ekde 2004 li partoprenis en individuaj kaj grupaj ekspozicioj. Inter 2007-2009 li vivis en Londono kaj li studis lernojaron en negocista altlernejo. Hejmenveninta li akiris pliajn diplomojn en Universitato Loránd Eötvös en 2011 kaj Universitato Semmelweis en 2012. Ekde 2014 li havis teatran postenon. En 2020 li akiris diplomon en hu:Wesley János Lelkészképző Főiskola.

Lia televida filma rolo
-----------------------

* *Barátok közt* (serio, 2004, 2005) - D-ro Károly Kőszegi

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Levente Kocsis en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 760206
 |


* Portalo pri Biografio
**László Láczay Szabó** [lAslO lAcai sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Láczay Szabó László** estis hungara departementa oficisto, vitisto, vinfaristo. Lia nobela antaŭnomo estis *láczay*.

László Láczay Szabó naskiĝis la 28-an de aprilo 1845 en Sárospatak, li mortis la 22-an de aŭgusto 1906 en Erdőbénye.

Biografio
---------

László Láczay Szabó akiris juran diplomon en akademio, poste li laboris en la departementa administracio kiel oficisto en Zemplén (historia departemento). Ekde 1890 ĝismorte li okupiĝis pri plibonigado de vitoj ĉefe per greftado laŭ lia nova sistemo en Sárospatak. Li havis patentojn pri greftadoj. Li estis elstara figuro de la vita plibonigado post damaĝoj de filokseroj.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A metszés kérdése Tokaj-hegyalja szempontjából* (1898)
* *Útmutató hézagos oltványok készítésére* (1901)
* *A tokaji borvidék részére alkotandó rendszabályok tervezete* (1904)

Memorigiloj
-----------

* strato en Sárospatak

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Láczay Szabó en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 725789
 |
**László BOZÓ** [lAslO bozO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bozó László** estis hungara reĝisoro, dramaturgo, redaktoro, altlerneja instruisto. Li uzis familian nomon de sia patrino.

László Bozó  naskiĝis la 3-an de aŭgusto 1927 en Szeged, li mortis la 15-an de februaro 2009 en Kanado en Toronto (laŭ  la mortotago estas 18-a).

Biografio
---------

László Bozó frekventis bazlernejon en sia naskiĝurbo, poste komercan mezlernejon en Szolnok, fine li estis simpla laboristo en Budapeŝto 2 jarojn. Same 2 jarojn li studis en Hungara Ekonomia Universitato, poste laŭ koresponda kurso en Scienca Universitato József Attila (1948-1952), kie li akiris diplomon. En la jaroj 1952-1953 li plulernis en Teatra kaj Filma Altlernejo, kie li akiris dramaturgan diplomon. Post siaj studoj li aliĝis al Hungara Radio, sed samtempe li estis asistanto en la ĵus menciita altlernejo ĝis 1956. Inter 1957-1962 li gvidis la dramaturgojn en la radio, inter 1971-1989 li estis ĉefreĝisoro samloke. En tiu periodo li prezentis kremon de la hungara literaturo. En 1989 li pensiuliĝis, en 1995 li translokiĝis al Kanado.

En 1961 li edziĝis, post 4 jaroj li havis filon. Li ricevis 4 premiojn inter 1973-1984.

Elektitaj radiaj reĝisoraĵoj
----------------------------

* László Bozó: *Végállomás* (1963, 1998)
* Sándor Petőfi: *Az apostol* (1969, 1992)
* János Arany: *Toldi* (1973)
* Rostand: Cyrano de Bergerac (1977, 1992)
* Charles Dickens: *Oliver Twist* (1983, 1992)
* Karolo Kisfaludy: *A hűség próbája* (2008)

Elektitaj teatraj reĝisoraĵoj
-----------------------------

* Mór Jókai: *Kárpáthy Zoltán* (1961)
* Lőrinc Szabó: *Tücsökzene* (1973)
* Miklós Gyárfás: *Hangok komédiája* (1985)
* Jenő Rejtő: *A három légionista* (1990)

Elektitaj libroj
----------------

* *A korszerű rádiózás néhány problémája* (kunverkinto, 1964)
* *A dokumentumjátékról* (1966)

Fontoj
------

* [*rompita ligilo*]

* Kategorio László Bozó (reĝisoro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Füzi** [lAslO fuzi], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Füzi László** estis hungara instruisto, redaktoro, kritikisto, literaturhistoriisto, altlerneja instruisto.

László Füzi naskiĝis la  15-an de marto 1955(nun 1955-03-15) en Lövő.

Biografio
---------

László Füzi maturiĝis en gimnazio en Sopron en 1973, poste li akiris diplomon en Scienca Universitato Attila József en 1979. Post la diplomo li instruis en mezlernejo en Eger, poste ekde 1982 li estis redaktoro en revuoj. En la 2000-aj jaroj li estis ankaŭ universitata instruisto en Szeged. Lia literatura laboro specialiĝis pri László Németh kaj la ceteraj tiutempaj verkistoj. Li edziĝis en 1978, lia edzino naskis tri gefilojn inter 1980-1991. Li ricevis stipendiojn en 1983, 1992 kaj 2011, premiojn inter 1989-2013.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Szerepek és lehetőségek* (studoj, 1989)
* *Az irodalom helyzettudata* (studoj, kritikoj, 1993)
* *Kecskemét irodalomtörténete* (kunaŭtoro, 2003)
* *Az idő keresése* (2017)
* *A világ változása* (2021)

Fontoj
------

* hungarlingva membiografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio László Füzi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 828304
* GND: 1220114553
* LCCN: n94055015
* VIAF: 11536739
* ISNI: 0000 0000 7905 0780
 |



* Portalo pri Biografio
**László Guczi** [lAslO guci], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Guczi László** estis hungara kemiisto, altlerneja instruisto.

László Guczi naskiĝis la 23-an de marto 1932 en Szeged, li mortis la 20-an de decembro 2012 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Guczi maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1950, li akiris kemian bakalaŭron en Scienca Universitato de Szeged, Ph.D. en 1959. Li laboris en instituto pli, ol 5 jardekojn. Intertempe li kandidatiĝis en 1968, poste li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio en 1976. Li instruis en la menciita universitato en Szeged kaj Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto, sed li ankaŭ esploris eksterlande. Li edziĝis en 1956. Li ricevis ŝtatajn premiojn en 1983 kaj 1993.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Fémekkel Katalizált Heterogén Szénhidrogén Reakciók* (kunaŭtoro, 1974)
* *A szén-monoxid Katalitikus Aktiválása* (kunaŭtoro, 1988)
* *Bimetallic Cobalt Based Catalysts* (kunaŭtoro, 2010)

Fontoj
------

* biografio angle kun foto
* biografio angle kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio László Guczi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 823742
* GND: 108979763X
* LCCN: n85313955
* VIAF: 29594843
* ISNI: 0000 0001 0883 4008
* SUDOC: 161694055
* BNF: 12279614r
 |


* Portalo pri Biografio
**László Kollár-Klemencz** [lAslO kolAr-klemenc], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kollár-Klemencz László** estas hungara filma reĝisoro, animaciisto, scenaristo.

László Kollár-Klemencz
László Kollár-Klemencz naskiĝis la 26-an de marto 1966 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Kollár-Klemencz akiris pejzaĝarkitekturan diplomon en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1991. Post la diplomo li estis ĉiufaranto (animaciisto, komponisto, scenaristo, reĝisoro) en filma studio, ankaŭ muzikisto en pluraj ŝlagrorkestroj, sed li akiris ankaŭ ĉevaltrejnistan diplomon en Veterinara Universitato de Budapeŝto. En 1999 li partoprenis en fondo de filma studio, kie oni produktas reklamojn kaj mallongajn filmojn.

Liaj filmaj reĝisoraĵoj (elekto)
--------------------------------

* *NICE* (animacio, 1996)
* *Konyha* (mallonga filmo, 2002)
* *A csigaember* (animacio, 2004)

Liaj scenarlibroj (elekto)
--------------------------

* *Nagypapák* (1999)
* *A Tesztutas* (2003)
* *Egyszer mindenki hazamegy* (2005)

Liaj libroj (elekto)
--------------------

* *Felhős* (2014)
* *Miért távolodnak a dolgok?* (2015)
* *A műanyag kerti székek élete* (2018)
* *Öreg Banda. Regény* (romano, 2021)

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto kaj video
* [

hungarlingva intervjuo kun biografio, foto kaj video] Arkivigite je 2022-08-11 per la retarkivo Wayback Machine

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

* Kategorio László Kollár-Klemencz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 775588
* GND: 1179147715
* LCCN: no2018079084
* VIAF: 211145857911023020439
* ISNI: 0000 0004 0729 4320
* MBA: 7fa8d4dc-06da-483a-89a9-8014a42b60de
 |



* Portalo pri Biografio
* Portalo pri Filmo
Lítla Dímun
Neĝokovrita Lítla Dímun sur poŝtmarkon
**Lítla Dímun** (dane *Lille Dimon*) estas malgranda insulo de Ferooj, inter insuloj Suðuroy kaj Stóra Dímun. El la 18 insuloj de Ferooj, ĝi estas la sola neloĝata.

Geografio
---------

Mapo de Lítla Dímun
Ĝi estas la plej malgranda el la 18 insuloj de Ferooj, kun areo de 0,84 km². La insulo estas bone videbla el Hvalba kaj Sandvík, du vilaĝoj sur insulo Suðuroy.

La insulo estas alproksimebla nur en perfekta vetero; oni povas grimpi sur la insulon per ŝnurego , uzata de ŝafistoj sur flanko de la preskaŭ vertikalaj rokmuroj.

La plej alta punkto de la insulo estas *Slættirnir* (413 m).

### Flaŭro kaj faŭno

La insulo havas internacian gravecon, ĉiujare tie nestas, kovas ĉ. 30 000 paroj da marbirdoj. La plej gravaj specioj estas la trifingra mevo (13 100 paroj), atlantika fraterkulo (10 000 paroj), malgranda petrelo (5000 paroj) kaj longbeka urio (6 200 individuoj). Krom tiu, tie paŝtas 270 ŝafoj.

La plantaro tie estas la plej specio-malriĉa el insuloj de Ferooj: tie kreskas entute 9 plantospecioj. Tiuj ĉi specioj estas la sekvaj:

| Feroa nomo | Esperanta nomo | Latina nomo |
| --- | --- | --- |
| Árshúsagras |  | *Poa annua* |
| Hálshvít baldursbrá |  | *Tripleurospermum maritimum* |
| Jarðlagdur krásarvi |  | *Sagina procumbens* |
| Læknaeirisgras |  | *Cochlearia officinalis* |
| Opinekruarvi |  | *Stellaria media* |
| Reyðvingul |  | *Festuca rubra* |
| Rísið húsagras |  | *Poa trivialis* |
| Ullhært legugras |  | *Holcus lanatus* |
| Vanligt høsnagras |  | *Cerastium fontanum* |

Historio
--------

La la sagaoj de la feroanoj, ĝi estis loko de batalo en la 13-a jarcento. La insulo neniam estis loĝata, estis longtempe en reĝa posedaĵo, sed ĝiaj malfarvoraj geografiaj karakterizaĵoj, ĝi estis tre malfacile farmigebla, tiel oni decidis pri ties vendo. La aŭkcio okazis en 1850 en Hvalba. La gvidanto de la reĝa monopolo de tvøroyri sur Ferooj prekonkuris kontraŭ loĝantoj de Hvalba kaj Sandvík, kiuj volis aĉeti la insulon. Ili do akiris ĝin, relative pagante altan sumon: preskaŭ 5000 imperian taleron (10 000 danajn kronojn).

Administrado
------------

La insulo apartenas administre al distrikto Hvalba. La areo estas en posedaĵo de privataj homoj de Hvalba kaj Sandvík.

### Eksteraj ligiloj

* Lítla Dímun en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Lítla Dímun en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* hejma paĝo de la terposedantoj Arkivigite je 2008-12-11 per la retarkivo Wayback Machine
* Aerfotoj Arkivigite je 2006-10-05 per la retarkivo Wayback Machine (Anfinn Frederiksen)
**László Szilassy** [lAslo silaŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szilassy László** estis hungara aktoro. Lia nobela antaŭnomo estis *soproni* [ŝoproni], lia origina familia nomo estis *Szabó* [sabO], kiun li ŝanĝis pro troa ofteco de la nomo.

László Szilassy (dekstre)
László Szilassy  naskiĝis la 13-an de februaro 1908 en Nyírcsászári, li mortis la 30-an de marto 1972 en San-Paŭlo (urbo) (Brazilo).

Biografio
---------

László Szilassy frekventis gimnaziojn en Nagykároly kaj Nagykálló, poste li studis juron en Scienca Universitato Péter Pázmány. Li aliĝis al teatra trupo sen jura diplomo. Ekde 1933 li apartenis al pluraj teatroj (ekzemple Nacia Teatro (Szeged) (1934), Teatro Belvárosi (1937-1939), Operetoteatro (Budapeŝto) (1942)). En 1944 li migris al Brazilo, sed inter 1950 kaj 1960 li vivis en Argentino, kie li estis membro de la loka hungara teatra trupo. Post la 2-a mondmilito en Hungario li estis deklarita nazio, sed tio estis erara. Li mortis pro kancero.

Li edziĝis trifoje, la tria edzino naskis 2 gefilojn.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* Jenő Huszka: *Erzsébet* - Kálmán
* Mihály Eisemann: *Tokaji aszú* - Pista
* Lajos Zilahy: *A tábornok* - Korponai

Elektitaj filmaj roloj
----------------------

* *Uz Bence* (1938) - Bágyoni László (vidu la foton!)
* *A beszélő köntös* (1941) - sultano
* *A színház szerelmese* (1944) - Benedek Máté

Lia libro
---------

* *Laci* (1941)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* 
* [*rompita ligilo*]

* Kategorio László Szilassy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Tábori** [lAslO], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Tábori László** estis hungara-usona mez- kaj longdistanca kuristo, olimpiano, mondrekordulo, trejnisto. Lia origina familia nomo estis *Talabircsuk* [talabirĉuk].

László Tábori naskiĝis la 6-an de julio 1931 en Košice (Ĉeĥoslovakio), li mortis la 23-an de majo 2018 en Los-Anĝeleso (Kalifornio, Usono).

Biografio
---------

László Tábori apartenis al la hungara minoritato en Ĉeĥoslovakio kaj en nekonataj cirkonstancoj li venis al Budapeŝto, kie lia kurtalento evidentiĝis en la fruaj 1950-aj jaroj. Li konkursis precipe en sportklubo de la armeo, kelkfoje li kuris mondrekordojn unuoble aŭ stafete. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1956 sen medalo, poste li disidis al Usono. Li kuris plu en Usono kaj li finis sian aktivan sportan karieron en 1962. En la postaj jaroj li estis trejnisto, eĉ li fondis propran sportklubon por kuristoj. Li ricevis hungaran, usonan kaj internacian premiojn.

Fontoj
------

* oficiala paĝo kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografieto kun foto
* biografio angle

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio László Tábori en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 821767
 |



* Portalo pri Biografio
**László Botka** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Botka László István** estis hungara parlamenta deputito, politikisto, urbestro.

László Botka naskiĝis la 21-an de februaro 1973 en Tiszaföldvár.

Biografio
---------

László Botka maturiĝis en gimnazio en Szolnok, poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Attila József en 1997 kaj en pli alta grado en 2000. Dum la studentaj jaroj jam en 1991 li aliĝis al Hungara Socialista Partio. Inter 1994–1998 kaj 2002–2014 li estis parlamenta deputito, ekde 2002 li estas urbestro de Szeged. En 2019 li forlasis la partion, poste li politikadas kun civiloj. Li havas edzinon ekde 1997, kiu naskis 3 filinojn en 2000, 2003 kaj 2008.

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

*

Fontoj
------

* anglalingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Botka (politikisto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 697515
 |
**László Mérő** [lAslO mErO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mérő László** estas hungara matematikisto, psikologo, altlerneja instruisto.

László Mérő naskiĝis la 11-an de decembro 1949 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Mérő maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1968, en la sama jaro li atingis la trian lokon en Moskvo en konkurso de studentoj. Li akiris matematikistan diplomon (M.Sc.) en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1974. Post la diplomo li laboris en esplorinstituto de Hungara Scienca Akademio. Rekonante la limigojn de la artefarita inteligenteco li komencis esplori la homan pensadon. Intertempe en 1980 li kandidatiĝis (C.Sc.). Inter 1984-2004 li instruis psikologion de ludiloj en la universitato kun rango docento, krome inter 1987-2003 li estis ankaŭ negocisto en firmao pri komputilaj ludiloj. Tie li kelkfoje laboris kun Ernő Rubik. En 2000 li habilitiĝis pri psikologio en la universitato, en 2005 li akiris la plej altan instruan rangon profesoro. En 2003 li fondis propran firmaon, ekde 2007 li instruas ankaŭ en Universitatea Babeș-Bolyai. Li verkis plurajn librojn, ankaŭ nehungare. Li ricevis premiojn inter 1968-2009, Li havas du gefilojn.

Elektitaj libroj
----------------

* *Észjárások* (1989)
* *Mindenki másképp egyforma* (1996)
* *Maga itt a tánctanár? – Pszichológia, moralitás, játék és tudomány* (2005)
* *A csodák logikája. A kiszámíthatatlan tudománya* (2014)
* *Emberi matek. Ötperces írások* (2016)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2021-02-25 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Mérő en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 669452
* GND: 103342877
* LCCN: n90634828
* VIAF: 49297229
* ISNI: 0000 0001 1638 0341
* SUDOC: 032341830
* BNF: 123390013
* BIBSYS: 98072311&feltselect=bs.autid 90809719, 98072311
* NKC: jo20181004458
* ICCU: UBOV097384
 |