recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Letea Arbaro** estas la plej maljuna natura rezervejo en Rumanio. Ĝi estis establita en 1938, kiam la Rumana Ministra Konsilantaro aprobis decidon n-ro 645 deklarante la arbaron kiel naturrezervejo. Tiu arbaro estis la komenca fundamento de la Danuba Riverdelta Biosfera Rezervo, kiu estis deklarita Monda Heredaĵo de Unesko. Ĝi estis internacie rekonita kiel biosfera rezervejo sub la Programo de Homoj kaj Biosfero de Unesko en 1992.

Priskibo
--------

Letea Arbaro situas inter la Sulina kaj Chilia branĉoj de Danubo en la riverdelto de Danubo. Ĝi kovras areon de ĉirkaŭ 2,825 ha (6,980 akreoj).

Ĝi havas subtropikan aspekton, pro la ĉeesto de la tropika grimpoplanto nomis kornikalo (*Periploca graeca*). Tio estas mediteranea planto kiu trovas sian plej nordan rifuĝon en la Riverdelto de Danubo. Kune kun tio, specoj de liano kaj aliaj grimpoplantoj estas teksitaj sur la branĉoj de la arboj, kiel ekzemple la sovaĝa rebo, la lupolo kaj la hedero.

### Vegetaĵaro

Letea Arbaro estas formita plejparte de arboj kiel blanka poplo (*Populus alba*), nigra poplo (*Populus nigra*), ulmo (*Ulmus sp.*), tigfrukta kverko (*Quercus robur*), arĝentkalko (*Tilia tomentosa*), mallarĝ-foliumita cindro (*Fraxinus angustifolia*) kaj nigra alno (*Alnus glutinosa*). Kune kun tiuj supraj, ĝi estas kompletigita per riĉa skalo de sub-arbedaj specioj.

### Faŭno

Ĝi ankaŭ estas hejme por riĉa faŭno kiel la ruĝpieda falko (*Falco vespertinus*), la blankvosta maraglo (*Haliaeetus albicilla*), la rulo (*Coracias sp.*), la upupo (*Upupa sp.*), la ursinia vipero (*Vipera ursinii)* kaj la Riverdelto de Danubo-ĉevalo (*Equus ferus caballus)*. Ekzistas ĉirkaŭ 1600 insektspecioj identigis.

Referencoj
----------

1. 1 2  UNEP-WCMC Protected Areas Programme - Danube Delta Biosphere Reserve.
2. ↑  "Padurea Letea Scientific Reserve". protectedplanet.net.
3. 1 2 3  Danube Delta Biosphere Reserve - General Presentation Arkivigite je 2019-05-23 per la retarkivo Wayback Machine. Danube Delta Biosphere Reserve Authority.
4. ↑  Tulcea: Animalele semi-salbatice ameninta Padurea Letea Arkivigite je 2008-09-27 per la retarkivo Wayback Machine. (Arkivita en archive.org)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Letea Arbaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Danube Delta - Letea Forest Arkivigite je 2019-05-23 per la retarkivo Wayback Machine
* Danube Delta Biosphere Reserve - UNESCO World Heritage Center
**Meksika talpa lacertulo** (*Bipes biporus*), konata ankaŭ kiel **kvin-fingra verma lacerto** estas specio de vermaj lacertoj, kiu estas hejma al la Kalifornia Duoninsulo. Ĝi estas unu el kvar specioj de vermaj lacertoj, kiuj havas krurojn. Ĝi ne estas konfuzebla kun aksolotlo, salamandro (*Ambystoma mexicanum*), kiu vivas same sur la Duoninsulo.

Priskribo
---------

Ili estas rozkoloraj, vermo-similaj lacertoj, la muzela-kloaka longo estas 18-24 cm kaj ilia larĝo estas 6-7 mm. Ili vivas 1-2 jarojn. Ilia haŭto estas dense segmentita por doni ondumitan aspekton, kaj kiel tertremoj, ilia subtera movado okazas per peristalto de la segmentoj. La glataj kapoj permesas ilin efike tuneli en sablaj grundoj. La antaŭpartoj estas fortaj kaj padelecaj, dum la malantaŭaj kruroj malaperis, lasante malantaŭe nur rudimentajn ostojn videblajn nur en Ikso-radioj. La vosto de tiuj vermo-similaj lacertoj estas aŭtotomaj (mem-faligo, mem-detranĉado) sen regenerado.

Reproduktado
------------

La specio estas ovonaskulo kaj la femaloj demetas 1-4 ovojn en julio. La specio reproduktiĝas subgrunde. La idoj eloviĝas post du monatoj.

Geografia vivejo
----------------

La Meksika talpa lacertulo (*B. biporus*) vivas en Baja California, Baja California Sur, Guerrero kaj Chiapas, en Meksiko.

Konduto
-------

Kiel ĉiuj aliaj vermaj lacertuloj, ĉi tiu fosantaj specioj surfacas nur nokte aŭ post pluvego. Ĝi uzas sian aŭtotoman voston kiel fuĝan taktikon kontraŭ predantoj. Perdi parton de la vosto dum tunelado povas ŝtopi la truon malantaŭ ĝi, donante al ĝi tempon eskapi de iu ajn speco de predanto, kiu eble postkuras, ĉasas ĝin.

Nutrado
-------

Ĝi estas karnomanĝulo kaj manĝas formikojn, termitojn, grundo-loĝajn insektojn, larvojn, tervermojn kaj malgrandajn bestojn inkluzive de lacertoj. Ĝi kutime kaptas-tiras sian predon sub teron por komenci ties formanĝon.

* Kategorio Meksika talpa lacertulo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Meksika talpa lacertulo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
**Eritrea Popola Liberiga Fronto** konata en Eritreo kaj Etiopio nomata **Ŝaabija** **(**Popola Fronto en la araba) aŭ **Hgĥe** (en Tigraja : **ህዝባዊ ግንባር, ህግ,** **La**Zebavi **G**anber **Ĥ**aran **E**ritreo) estis organizo kiu batalis por la sendependeco de Eritreo disde Etiopio dum la Milito de sendependeco de Eritreo kaj dum la Etiopia Enlanda Milito.

Historio
--------

La Ŝaabija, en kiu proksimume 30% de la batalantoj estis virinoj, estis kreita en 1970 kiel maldekstrema organizo, kiu disiĝis de la Ĵabĥa organizo. La unua konferenco de la nova organizo okazis en januaro 1977 kaj tie estis oficiale fiksitaj la celoj de la organizo. Dum la konferenco, la organizo adoptis liberalan planon, kiu establis virinajn rajtojn kaj kuraĝigis edukadon por redukti nescion inter la loĝantaro. En tiu ĉi konferenco estis determinite, ke la organizo agnoskas nur landlimojn el la periodo de itala koloniismo. Post la disigo, la Ŝaabija kaj la Ĵabĥa pliiĝis en la rango de kolizioj de ideologia konflikto ĝis armea konflikto dum la eritreaj enlandaj militoj, paralele kun la milito kontraŭ Etiopio. En la fruaj 1980-aj jaroj la konfliktoj finiĝis kiam la Ŝaabija preskaŭ sukcesis pri detruado de la Ĵabĥa kaj ĝiaj gvidantoj fuĝis al najbara Sudano igante la Ŝaabija la ĉefa organizo en la milito kontraŭ Etiopio ĝis ĝi venis al pacigo kun la rivala organizo ĉe la dua kongreso de la organizo en 1986.

Dum la milito kontraŭ Etiopio la organizo sukcesis kapti multajn etiopiajn soldatojn en militkaptiteco. La organizo ne misuzis la kaptitojn sed ankaŭ ne prizorgis ilin. Dum ĝia longa lukto la organizo produktis subterajn hospitalojn kie ili ankaŭ produktis medikamentojn por la militistoj. Ĉe la dua renkontiĝo de la organizo, kiu estis sub la aŭspicioj de unio inter la Ŝaabija kaj la Ĵabĥa, estis interkonsentita ke la du organizoj havus unu centran gvidadon  En 1988 la komuna organizo lanĉis ampleksan ofensivon kontraŭ la etiopa armeo kaj sukcesis transpreni nordan Eritreon, la du organizoj sukcesis okupi la tutan Eritreon la 24-an de majo 1991. Post la konkero de Eritreo, la organizo ŝanĝis sian nomon al la Popola Fronto por Demokratio kaj Justeco kaj estis la nura partio en Eritreo.

Eksteraj ligiloj
----------------

Piednotoj
---------

1. ↑  Johnson, Michael; Johnson, Trisha (April 1981). "Eritrea: The National Question and the Logic of Protracted Struggle". African Affairs 80.
2. ↑  Doris, Burgess; Cliffe, Lionel (Spring 1987). "EPLF Second Congress". Review of African Political Economy 14 (38): 107. doi:10.1080/03056248708703724

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 744802
* GND: 84804-9
* LCCN: n78061467
* VIAF: 156536053
* LIBRIS: 404726
* SUDOC: 028523423
* BNF: 118817653
 |
**Francesco Primaticcio** kun la kromnomo **il Bologna** (Bologna la 30-an de aprilo 1504 - Parizo 1570) estis itala pentristo, arkitekto kaj dekoraciisto de manierismo. Li estis kunfondinto kune kun Rosso Fiorentino de la unua Skolo de Fontainebleau.

Biografio
---------

Li estis lernanto de Giulio Romano kaj ties kunlaboranto en la ornamado de la Palaco Te en Mantova. Li estis tre influita ankaŭ de la fruaj verkoj de Parmigianino, kies rafinita eleganteco aparte evidentiĝas en liaj belaj desegnoj.

*La rabado de Helena*, 1530-1539
En 1532, dudek-ok jaraĝa, invitita de la reĝo Francisko la 1-a de Francio, li venis al la kastelo de Fontainebleau  kie li laboris kun Rosso Fiorentino. Post la morto de Rosso en 1540, Primaticcio fariĝis la estro de la teamo taskita pri  la ornamado de la ĉambroj de reĝo kaj reĝino en la kastelo de Fontainebleau, kiu restis la ĉefa loko de liaj aktivecoj por longa tempo. Kun aro da kunlaborantoj li ornamis la tutan kastelon kun freskoj, statuoj kaj stukaĵoj, inter kiuj elstaras la kameno ornamita (c. 1535), la Ora Pordego, la pavilono de Pomona, la "Salle de Bal", la galerio de Odiseo kaj la galerio de Henriko la 2-a.  Bedaŭrinde, granda parto de lia verkaro estis detruita aŭ grave damaĝita kaj malbeligita per restaŭraĵoj aŭ aliaj intervenoj.

Primaticcio laboris por kvar reĝoj: Francisko la 1-a , Henriko la 2-a, Francisko la 2-a kaj Karlo la 9-a.
La disvastigo de liaj modeloj en la formo de printaĵoj estis fundamenta por la disvastigo en Francio de la itala manierismo, kiu malfermis novan ĉapitron en la franca kaj eŭropa arto kiu daŭris en la dekoka jarcento.

Primaticcio arkitekto
---------------------

*La kapelo de la sankta romia imperio*
Primaticcio laboris ankaŭ kiel arkitekto, kaj certe kun granda kompetenteco, ĉar en 1559 , li estis nomumita "*surintendent des Batiments du roi*" ("la inspektoro de la reĝaj konstruaĵo"), anstataŭigante Philibert de l'Orme. Rekonstrui ĉi tiun parton de lia aktiveco estas malfacile, precipe pro la detruo de la ĉefaj verkoj, kiujn la dokumentoj atribuas al li, inter ili la Rotondo de la Parlamento kaj la diversaj konstruaĵoj konstruitaj por la grafo de Guisa.

Notoj
-----

1. ↑  (redaktita de Sabine Frommel), *Primaticcio architetto*, 2005

* Kategorio Francesco Primaticcio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 609705
* GND: 119019752
* LCCN: n85383678
* VIAF: 19687875
* ISNI: 0000 0001 2122 9881
* SUDOC: 028116038
* BNF: 12001489c
* ULAN: 500000613
* BIBSYS: 15016031
* RKD: 64833
* NKC: xx0060970
* BNE: XX826244
 |
**Adiaŭ, Krakovo!** (jide !בלײַב געזונט מיר, קראָלע – *Blajb gezunt mir, Kroke!*) estas kolekto de 43 poemoj (kantotekstoj) de Mordeĥaj Gebirtig en la jida originalo kaj en Esperanto-traduko de Mikaelo Bronŝtejn. La libro enhavas muziknotojn kaj fotojn de la antaŭmilita juda loĝantaro de Lublino. En aparta broŝuro troviĝas kantotekstoj en la jida, skribitaj per latinaj literoj de la Esperanto-alfabeto. La libro estis eldonita en 2019 de Bjalistoka Esperanto-Societo, Libro-Mondo kaj Ars Libri. La biografiajn notojn de Gebirtig kaj Bronŝtejn verkis Tomasz Chmielik.

*Adiaŭ, Krakovo!* estis prezentita la 15-an de decembro 2019 en la Granda Sinagogo de Tykocin okaze de la 20-aj Bjalistokaj Zamenhof-Tagoj. Tie okazis la koncerto *Hej, klezmeroj!* de Frey-Lech Trio, kiu prezentis kantojn de Gebirtig en la lingvoj pola, jida kaj Esperanto.

Referencoj
----------

1. 1 2 3   Adiaŭ, Krakovo! (esperante). *Libroservo de UEA*. Universala Esperanto-Asocio. Alirita 2020-08.
2. 1 2  Mordeĥaj Gebirtig: *Adiaŭ, Krakovo!*. Bjalistoko – Świdnik – Kraków – Lublin 2019, p. 4
3. ↑  Programo de la 20-aj Bjalistokaj Zamenhof-Tagoj
4. ↑  Filmregistraĵo de la koncerto
**Francesco LANDINI** aŭ **LANDINO**
(naskiĝis ĉirkaŭ 1325, mortis en 1397)
estis florenca orgenisto kaj komponisto.
Li estis unu el la plej famaj kaj estimataj komponistoj el sia tempo.

Blinda de infanaĝo (rezulto de sufero je variolo),
Landini fariĝis unu el la plej eminentaj aktivuloj
en la itala stilo *ars nova*.
Li estis tre estimata orgenisto kaj ludis multajn aliajn instrumentojn,
inkluzive de la liuto kaj gitaro.
Li pasigis la plimulton de sia vivo en Florenco, kaj tie mortis.

La verkado de Landini estis preskaŭ ekskluzive sekulara.
Kvankam ekzistas registroj indikantaj,
ke li komponis sanktan muzikon,
el ĝi neniom transvivis.
Tio, kio transvivis, estas multaj balatoj
kaj malpli multaj madrigaloj.
Oni subkomprenas, ke li verkis proprajn tekstojn
por multaj el siaj verkoj.
La verkado de Landini reprezentas preskaŭ kvaronon
el ĉia transvivinta 14-jarcenta itala muziko.

Landini estas la eponimo de la Landini-kadenco (aŭ *Landino-sesto*),
kadenca formulo per kiu la sesa grado de la gamo
(la submedianto) estas enmetita inter la konduktono
kaj ĝia solvo je la toniko (muziko).

Li estas sepultita en la preĝejo de San Lorenzo en Florenco.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Francesco Landini en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* 


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 36243
* GND: 100951422
* LCCN: n82003139
* VIAF: 100198876
* ISNI: 0000 0001 2145 1482
* LIBRIS: 212584
* SUDOC: 077907116
* BNF: 14402457z
* MBA: ca435114-c4f0-457a-914a-a108578ff4d1
* NDL: 01204771
* BIBSYS: 3052456
* NKC: jx20060228003
* ICCU: TO0V074405
* BNE: XX1773930
 |
**Itero de la Vega** [iTEro delaBEga] estas municipo en la oriento de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio, apud la provinco Burgoso. Ĝi apartenas al la komarko *Tierra de Campos*. La loknomo *Itero de la Vega* estas komprenebla etimologie kiel Markilo de la Valo (Itero iam estis *Fitero* el latina *fictum*, enmetita).

Geografio
---------

Preĝejo de Sankta Petro.
Ponto de Itero.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 20,93 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 152 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 430 loĝantojn el la jaro 1900. Ĝi distas 42 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

La municipa teritorio limas kun tiuj de Requena de Campos, Lantadilla, Palacios de Riopisuerga (Burgos), Boadilla del Camino, Itero del Castillo (Burgos) kaj Melgar de Yuso.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Leono kaj poste al Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado inter la 9-a kaj la 10-a jarcento. Pro sia situo en la Jakoba Vojo, ĝi ricevis apogon de monarkoj, kaj ekzemple danke al tio oni konstruis ponton en tempo de Alfonso la 6-a de Leono (ĝi aperas en la municipa blazono).​ Ŝajne Itero ricevis foruon en la jaro 950, sed tio povus esti posta falsaĵo. En tiu epoko ekfloris la pilgrimado laŭ la Jakoba Vojo, kaj krom la menciita ponto oni konstruis hospitalon en 1174. Fine de la 12a jarcento la infantinoj Berengela kaj Blanka estis mamnutritaj kaj zorgitaj en Itero.

Itero en 1529 povis aĉeti sian suverenecon. En la 17-a jarcento la familio Piñahermosa hegemoniis.

En la 1950-aj jaroj oni kanaligis sektoron de la rivero por eviti inundojn. En 1962 oni realigis terpeckunigon kio helpis irigacion, sed ne evitis elmigradon.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, luzerno kaj beto) kaj brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo de Sankta Petro, la ponto Fitero, la ermitejo, la pilorio (en la foto de la tabelo) ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio
* Itero del Castillo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 771478
 |
La **adicia inverso** de valoro *n* estas la valoro, kiu, adiciite al *n*, donas nulon.
La adicia inverso de *n* estas skribata kiel −*n*.

Ekzemple:

* La adicia inverso de 7 estas −7, ĉar 7 + (−7) = 0;
* La adicia inverso de −0.3 estas 0.3, ĉar −0.3 + 0.3 = 0.

La adicia inverso de *n* estas ĝia inverso sub la operacio adicio.
Se temas pri nombroj (aŭ, pli ĝenerale, pri elementoj de ringo), la inverso povas esti kalkulita per multipliko per −1; do, −*n* = −1 × *n*.

La specoj de valoroj kun adicia inverso estas, interalie:

* Nombroj
	+ Entjeroj
	+ Racionalaj nombroj
	+ Reelaj nombroj
	+ Kompleksaj nombroj
* Vektoroj, tiam la adicia inversigo respektivas al skalara multipliko per −1; por eŭklida spaco, ĝi estas inversigo en la fonto
* Matricoj
* Elementoj de abela grupo
* Funkcioj kun reelaj aŭ kompleksoj valoroj: ĉi tie, la adicia inverso de funkcio *f* estas la funkcio *–f* difinis per *(– f)(x) = – f(x)*, por ĉiuj *x*, tiel *f + (–f) = 0*, la nula funkcio (konstante egala al nulo por ĉiuj argumentoj)
* Funkcioj kun valoroj en komuta grupo (*nulo* estas tiam la neŭtrala elemento de ĉi tiu grupo)
	+ Funkcioj kun vektoraj aŭ matricaj valoroj

La specoj de valoroj sen adicia inverso estas, interie:

* Naturaj nombroj
* Kardinaloj

Ĝenerala difino
---------------

La notacio '+' estas rezervita por komuta duargumenta operacio, t.e. kiam *x + y = y + x*, por ĉiuj *x,y*.
Se tia operacio havas neŭtralan elementon *o*
(t.e. *x + o (= o + x) = x* por ĉiu *x*),
tiam ĉi tiu elemento estas unika (*o' = o' + o = o*). Se tiam, por donita *x*, ekzistas tia  *x'* , ke
*x + x' (= x' + x) = o*, tiam  *x'*  estas la adicia inverso de *x*.

Se '+' estas asocia ( *(x+y)+z = x+(y+z)* por ĉiuj *x,y,z* ),
tiam la adicia inverso estas unika

( *x" = x" + o = x" + (x + x') = (x" + x) + x' = o + x' = x'* )

kaj skribata kiel *(– x)*. Krome, oni povas skribi *x – y* anstataŭ *x + (– y)*.

Vidu ankaŭ
----------

* Inversa elemento
* Inverso
* Komuta grupo
* Nul-elemento
**Santa Cruz de Paniagua** (Sankta Kruco de Pano kaj Akvo) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.

Loĝantoj
--------

La loĝantoj nomiĝas popole *cebolleros* (cepemuloj). La censita populacio en 2008 estis de 331 loĝantoj.

Situo
-----

Santa Cruz de Paniagua estas situa en la norda parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Tierras de Granadilla, je altitudo de 476 m; je 101 km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 161 km de Mérida, la regiona ĉefurbo, sed la plej proksima urbo estas Plasencia je 37 km. La areo de ties teritorio estas de 83,81 km².

Santa Cruz de Paniagua limas kun:

* Pinofranqueado norde.
* Casar de Palomero nordoriente.
* Palomero kaj Cerezo oriente.
* Santibáñez el Bajo sudoriente.
* Aceituna sude.
* Pozuelo de Zarzón sudokcidente.
* Villanueva de la Sierra okcidente.
* Torrecilla de los Ángeles nordokcidente.

Geografio
---------

Nordokcidente estas la montaretoj de Gorrero kaj Ángeles (la anĝeloj), kie komencas la deklivoj de la Sierra de Gata; la municipo havas averaĝan altitudon de ĉirkaŭ 450 m kaj la plej alta punkto estas *El Castillejo* (La kasteleto), je 673 m.

La flaŭro estas propra de la mediteranea arbaro: hegemonias anzinoj, korkokverkoj, cistoj, erikoj, pinoj, ktp. kaj ankaŭ la faŭno estas karaktera de la regiono.

Klimato
-------

Estas ne tro varmaj someroj kaj relativa abundo de pluvo vintre kaj printempe, kio permesas la rojon pluhavi iom da akvo somere.

Hidrografio
-----------

La *Rivera del Bronco*, alfluanto de la rivero Alagón estas la plej grava rivero. Alia rojo ne tiom grava estas la Rojo de Santa Cruz.

Demografio
----------

| Demografia evoluo de Santa Cruz de Paniagua inter 1900 kaj 2007 |
| --- |
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 |
| 733 | 873 | 767 | 737 | 1011 | 1142 | 1026 | 717 | 579 | 487 |
| 1996 | 1999 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 |
| 478 | 488 | 437 | 417 | 399 | 390 | 378 | 372 | 346 |

Ekonomio
--------

Agrikulturo kaj brutobredado. Hegemonias olivoj por oleo ege bonkvalita, sed prefere oni rikoltas la olivojn verdajn por manĝado, ĉar tio estas pli enspezodona. Oni produktas ankaŭ vinon. En brutobredado ŝafoj, bovoj kaj porkoj.

Monumentoj
----------

* **Preĝejo *del Salvador*** (la savinto), de la 16a jarcento, ĉe la Placo de Hispanio; la sonorilturo estas separata de la resto de la preĝejo.
* **Preĝejo de Santa María Magdalena**, de la 17a jarcento kaj reformita en la 19a jarcento, en El Bronco. Lignaj traboj.
* **Ermitejo de Dios Padre**, eta konstruaĵo el ŝtono de la 16a jarcento.
* **Ermitejo del Cristo**, neuzata, kvadrata.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Petrovice |

Koordinatoj: 50° 18′ 32″ N 17° 02′ 42″ O﻿ / ﻿50.30889 °N, 17.04500 °O﻿ / 50.30889; 17.04500 (mapo)

**Petrovice** (germane *Petersdorf*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, loka parto de municipo Skorošice. Ĝi situas proksimume 2,5 km okcidente de Skorošice. Vivas ĉi tie 51 loĝantoj (2021).

Petrovice situas en katastra teritorio **Petrovice u Skorošic** kun areo 11,13 km².

Historio
--------

La unua skribmencio pri Petrovice devenas el la jaro 1284; tiam oni indikas ĝin sub nomo "Petri villa", vilaĝo de Petro, verŝajne laŭ nomo de sia lokumisto. Ĝi estiĝis enkadre de koloniigo de ĉi tiea regiono fare de vroclavaj episkopoj kaj en ilia tenado ankaŭ ĝis fino de la patrimonia administrado, do ĝis la jaro 1850, ĝi restis, unue ĉe Vidnava, pli poste enkadre de senjorujo Frýdberk (hodiaŭ Žulová).

Ekde komenco de la municipa establo Petrovice estis memstara municipo, sed post ellandigo de la devenaj germanaj loĝantoj en la jaro 1946 loĝis en ĝi nur ono de la antaŭa nombro de loĝantoj, provo fondi paŝtistan kooperativon frakasiĝis kaj en la jaro 1949 Petrovice estis alligita kiel domaro al Skorošice. Al la 1-a de januaro 1976 ĝi estis ankaŭ kun ĝi alligita al Žulová, sed la 23-an de novembro 1990 Skorošice denove fariĝis memstara municipo kaj Petrovice denove ties loka parto.

Al la vilaĝo apartenis ankaŭ du domaroj, ambaŭ nordokcidente de Petrovice sur deklivoj de monto Špičák kaj ambaŭ fakte el Petrovice alireblaj nur tra apuda vilaĝo Vojtovice:

**Hraničná** (ger. *Gränzgrund*, *Grenzgrund*) estis fondita sur senjoraj grundoj en la jaro 1690. Apud arbaraj laboroj oni ĉi tie praktikis minadon de fero, ja en malgranda mezuro, sed ĝis la jaro 1967. En la jaro 1930 ĝi havis 23 domojn kaj kapelon, sed post la dua mondmilito ĝi entute pereis kaj al la 1-a de januaro 1976 ĝi estis eĉ ofice nuligita.

**Nové Chaloupky** (ger. *Neuhäuser*), proksime de Hraničná je iom pli proksime al Petrovicím, estas menciata unuafoje en la jaro 1739. En la jaro 1836 eĉ en la jaro 1930 oni ĉi tie kalkulis 5 domoj, kiuj fakte senĉese situas, eĉ kiam la domaro post la jaro 1950 ne estas ofice indikata.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 707 |
| 1880 | 712 |
| 1890 | 681 |
| 1900 | 682 |
| 1910 | 646 |
| 1921 | 652 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 623 |
| 1950 | 114 |
| 1961 | 141 |
| 1970 | 147 |
| 1980 | 101 |
| 1991 | 80 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 65 |
| 2011 | 68 |
| 2021 | 51 |

En Petrovice estas registritaj 43 adresoj, 42 dauraj objektoj kaj 1 refreŝigeja aŭ dumtempa objekto. Dum popolnombrado en la jaro 2001 ĉi tie estis kalkulitaj 35 domoj, 22 daŭre loĝigitaj.

Fotogalerio
-----------

* KapeletoKapeleto
* VojmontriloVojmontrilo
* Aŭtobusa haltejoAŭtobusa haltejo
* Bieno – ekofarmoBieno – ekofarmo
* Familia domoFamilia domo

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Skorošice (2) |
| --- |
| Petrovice ~ Skorošice |

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Aulnoye-Aymeries (stacidomo). |

**Aulnoye-Aymeries** estas franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis 9 203 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Geografio
---------

Aulnoye-Aymeries estas mezgrava fervojcentro de tiu regiono. La areo de Aulnoye-Aymeries situas sude de Maubeuge kaj oriente de la arbaro Mormal, en la suda parto de la natura baseno de la rivero Sambre.

Ĝi troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe, kaj do situas kerne de natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarbaroj kaj etaj vilaĝoj. Aulnoye-Aymeries etendiĝas sur 8,66 km².

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Historio
--------

Mezepoke, Aulnoye kaj Aymeries fakte estis du apartaj, najbaraj vilaĝoj. Ili progrese kuniĝis por fariĝis Aulnoye-Aymeries. La nomo de la urbo devenas de la arbo alno (france *aulne*).

Administrado
------------

Aulnoye-Aymeries apartenas al la kantono de Berlaimont, kies ĉefurbo estas Berlaimont. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avesnes-sur-Helpe, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Kantono de Berlaimont
* Aulnoye-Aymeries (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* france Oficiala retejo de Aulnoye-Aymeries
**Katalin Kamarás** [kamarAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kamarás Katalin** estas hungara fizikisto, profesoro, membro (korespondanta en 2010, ordinara en 2016) de Hungara Scienca Akademio.

Katalin Kamarás  Arkivigite je 2014-04-29 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 12-an de junio 1953 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Katalin Kamarás ricevis diplomon en 1976 en Universitato Eötvös Loránd. Ŝi eklaboris en fizika esplora instituto en 1976. Ŝi atingis la sciencan gradon PhD en 1979, ŝi doktoriĝis en 1991 antaŭ la akademio, en la sekva jaro MD em Baltimore, Dsc en 1996. En 2000 ŝi profesoriĝis en la teknika universitato en Budapeŝto. Ŝi oficiale vizitis universitatojn en Gainesville (Florido), Stuttgart, Groningen Pittsburgh, Lausanne, Riverside (Kalifornio). Ŝi okupiĝis precipe pri solidstata fiziko. Ŝi ricevis 4 premiojn inter 1980-2002.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Impurity Effects in Organic Charge-transfer Salt Qn(tcnq)2* (1977)
* *Nonlinear Hall-effect IN K0.3moo3 Due TO The Sliding of Charge-density Waves* (1986)
* *Infrared spectra of C60 and (Ph4P)2C60 crystals* (1995)
* *Distortion and orientation of fulleride ions in A(4)C(60)* (2004)
* *Fullerene-driven encapsulation of a luminescent Eu(iii) complex in carbon nanotubes* (2014)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* biografio Arkivigite je 2014-04-29 per la retarkivo Wayback Machine angle


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Péter Takács** [takAĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Takács Péter** estas hungara juristo, altlerneja instruisto.

Péter Takács naskiĝis la 3-an de junio 1955 en Eger.

Biografio
---------

Péter Takács akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1979, iom poste filozofian diplomon en 1984. En la 1980-aj jaroj li instruis en Universitato de Miskolc, sed en 1989 kaj 1992 li esploris po duonjaron en Universitato de Oksfordo. Inter 1990 kaj 2010 li instruis en la Universitato Loránd Eötvös, poste en Universitato Corvinus de Budapeŝto, ekde 2013 en Universitato István Széchenyi jam kiel katedrestro. Dum la longa instrua periodo li doktoriĝis ĉe la Hungara Scienca Akademio en 1992. La habilitiĝo okazis en 2004. Li ricevis kelkajn premiojn inter 1996-2009.

Elektitaj libroj
----------------

* *Nehéz jogi esetek. Jogelmélet és jogászi érvelés.* (2000, 2002)
* *John Austin és a klasszikus analitikus iskola jogelmélete.* (2010)
* *A rózsa neve:* *Magyar Köztársaság. Az államok nevéről és a magyar állam átnevezé­séről* (2015)

Elektitaj artikoloj
-------------------

* *Elfeledett „Jogtudomány"* (2009)
* *A rejtőzködő Picasso. Egy festő politikai értékei és szerepvállalása.* (2013)
* *A király nélküli királyság* (2017)

Fontoj
------

* hungaraj datenoj kun foto
* hungaraj datenoj kun foto
* hungaraj datenoj kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 696731
 |
**Katalin Juhász** [juhAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Juhász Katalin** estis hungara skermisto (rapiristo), olimpiano dufoje, olimpika kaj monda ĉampionoj, kemiisto. Ŝia nomvarianto estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) **Juhász Nagy Etelka**, ŝia geedziĝa nomo estis same hungare *Tóth Gézáné*. Ŝi estis edzino de Géza Tóth (kemiisto).

Katalin Juhász naskiĝis la 24-an de novembro 1932 en Hódmezővásárhely.

Biografio
---------

Katalin Juhász komencis skermi dum la mezlernejaj jaroj, ŝi estis hungara junulara ĉampiono en 1952. Ŝi akiris kemiistan diplomon en Scienca Universitato Attila József en 1956, poste ŝi laboris kiel kemia inĝeniero en fabriko ĝis la emeritiĝo en 1987. Inter la plenkreskuloj ŝi estis hungara ĉampiono trifoje teame aŭ sole (1957, 1962, 1963). Ŝi akiris oran kaj arĝentan medalojn en universiado en 1957. Ŝi estis olimpiano en Somera Olimpiko 1960 kaj Somera Olimpiko 1964 kun ora kaj arĝenta medaloj, krome en mondĉampionumoj ŝi estis la unua trifoje (1959, 1962, 1967). Ŝi edziĝis en 1964, ŝi naskis filon en 1971, ŝi vidviniĝis en 2005. Ŝi ricevis ŝtatajn premiojn en 1960 kaj 2018.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 802254
 |



* Portalo pri Biografio
**Boruĝerd** (perse بروجرد‎) estas universitata urbego kaj ĉefurbo de la samnoma distrikto en la Provinco Lorestano, en Irano.

Domoj ĉirkaŭ moskeo en Boruĝerd

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 35 km²
* Supermara alteco: 1,573 m
* Loĝantaro: 234,997 en 2016
* Horzono: UTC + 3:30; somere UTC + 4:30
* Telefonkodo: (+98) 66

Geografio
---------

Boruĝerd situas en larĝa kaj fekunda valo de la Zagros-montaro (la plej granda agrikultura tero de Lorestano). Ĥoramabado troviĝas 58, Teherano 315,5 km .

Historio
--------

Boruĝerd estas unu el la plej malnovaj iranaj urboj. Ĝi devenis minimume ekde la 9-a jarcento, sed kiel praa loko devenis el la 3-a jarmilo antaŭ Kristo. Medoj bredis ĉevalojn sur la paŝtejoj. Tamen, la loko ŝuldas multon da sia evoluo al la judoj, kiuj venis al Irano. Dum la islama konkero de Irano (637-651) Boruĝerd havis fortikaĵon. Ĝingis-Ĥano kaj la tataroj detruis Boruĝerd kaj Ĥoramabadon. La sekva atakinto estis Timuro. Inter 1500-1700 Boruĝerd estis aparta ŝtato. Spite la detruojn ekde la 10-a jarcento ĝi estis industria, komerca kaj strategia urbo ĝis la 20-a jarcento. La urbego havas signifajn historiajn konstruaĵojn el tiu erao. La urba municipo estis kreita en 1935. Post la revolucio en 1979 kaj dum la Iraka-irana milito Boruĝerd akceptis multajn migrantojn, eĉ estis bombitaj multajn fojojn. Ekzemple sesdek kvin infanoj estis mortigitaj dum bombadoj en bazlernejo. En 2006 sismo mortigis 66 homojn kaj vundis 1400 homojn.

Bazaro en Boruĝerd

Ekonomio
--------

Boruĝerd estas grava turista kaj komerca centroj kun industrio. Ĉirkaŭ la urbego estas agrikulturo kaj bredado.

Klimato
-------

Boruĝerd havas moderan klimaton kun malvarmaj vintroj.

Trafiko
-------

Ĉe Boruĝerd kruciĝas aŭtovojoj inter Ĥoramabado-Arako (Irano) kaj Esfahano-Hamadano (urbo).

Ponto en Boruĝerd

Vidindaĵoj
----------

* moskeo konata vendredo el la 12-a jarcento, plurfoje trakonstruita
* moskeo kun granda kupolo el la 19-a jarcento
* aliaj moskeoj
* maŭzoleo
* bazaro
* ponto

Fontoj
------

* WikiTrans
* artikolo en *Encyclopædia Britannica* (angle)

* 
* MoskeoMoskeo
* MoskeoMoskeo
* MaŭzoleoMaŭzoleo
* MonumentoMonumento
* KampusoKampuso
* Ĉefvojo de BoruĝerdĈefvojo de Boruĝerd
* panoramopanoramo

* Boruĝerd en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Boruĝerd en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Péter Szász** [sAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szász Péter** estis hungara reĝisoro, scenaristo, dramaturgo, kritikisto. Lia filo estis János Szász (reĝisoro).

Péter Szász  naskiĝis la 12-an de aŭgusto 1927 en Budapeŝto, li mortis la 1-an de februaro 1983 en Hamburgo (Okcidenta Germanio).

Biografio
---------

Péter Szász devenis el juda familio. Dum la 2-a mondmilito li estis deportita. Post la abituriento en 1945 li estis ĵurnalisto, en 1953 dramaturgo. Baldaŭ li estis asistanto de pluraj reĝisoroj, fine en 1967 li debutis kiel reĝisoro. Pro kormalsano li forlasis la filmojn en 1980, poste li estis kritikisto de pluraj gazetoj. Li ricevis premion en 1977.

Elektitaj filmaj reĝisoraĵoj
----------------------------

* *Fiúk a térről* (1967, debuto)
* *Szépek és bolondok* (1976)
* John Steinbeck: Pri Musoj kaj Homoj (1979, escepte teatra reĝisoraĵo)
* *Hogyan felejtsük el életünk legnagyobb szerelmét…?* (1980, ankaŭ scenaristo, lasta laboro)

Elektitaj scenarlibroj
----------------------

* Surveturo (1955)
* *Láz* (1957)
* La kaporalo kaj la aliaj (1965)
* *Szépek és bolondok* (1976)

Elektitaj dramaturgaĵoj
-----------------------

* *2 x 2 néha 5* (1954)
* Dolarpaĉjo (1956)
* *Hattyúdal* (1963)
* *Te rongyos élet* (1983)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* 
*
**Katalin Nagyné Szegvári** [nadjnE segvAri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nagyné Szegvári Katalin** estis hungara juĝisto, altlerneja instruisto. Ŝia origina nomo estis (hungare) *Szegvári Katalin*, post la geedziĝo ŝi aldonis la edzan familian nomon *Nagy*.

Katalin Szegvári naskiĝis la 16-an de julio 1930 en Szeged, ŝi mortis la 16-an de februaro 2012 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Katalin Nagyné Szegvári maturiĝis en eklezia gimnazio en sia naskiĝurbo, poste ŝi akiris juran diplomon en Scienca Universitato Attila József en 1952. Jam ekde 1950 ŝi estis helpisto kun stipendio en la universitato, post la diplomo ŝi iĝis asistanto. En 1955 pro la tiutempe politika etoso ŝi devis forlasi la instruadon kaj ŝi estis komenciĝanta juĝisto en juĝejo en Budapeŝto. Ekde 1960 ŝi denove instruis jam en Scienca Universitato Loránd Eötvös preskaŭ ĝismorte. Intertempe ŝi kandidatiĝis en 1966, doktoriĝis en 1981 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Ŝia jura laboro fokusiĝis al rajtoj de virinoj. Ŝi ricevis premiojn inter 2000-2010.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A nők művelődési jogaiért folytatott harc hazánkban* (disertaĵo, 1966 libroforme post 3 jaroj)
* *Nők az egyetemeken* (1976)
* *Út a nők egyenjogúságához* (1981)
* *Numerus clausus rendelkezések az ellenforradalmi Magyarországon* (disertaĵo, 1981)
* *A női választójog az Amerikai Egyesült Államokban* (1996)
* *A női választójog külföldön és hazánkban* (2001)
* *Kormányzás és kodifikáció* (kunaŭtoro, 2006)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
*

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 714078
 |
Koordinatoj: 49° 57′ 54″ N 17° 26′ 24″ O﻿ / ﻿49.96500 °N, 17.44000 °O﻿ / 49.96500; 17.44000 (mapo)

**Slezský Kočov** (1869–1880 Slezský Kocov, germane *Schlesisch Kotzendorf*) estas malgranda vilaĝo en Ĉeĥio, norda parto de municipo Moravskoslezský Kočov. Vivas ĉi tie 120 loĝantoj (2021). Slezský Kočov havas areon 0,84 km² kaj ĝi etendiĝas en silezia flanko de landa limo de Moravio kaj Silezio.

Historio
--------

Slezský Kočov estis fondita en la jaro 1544 sur parceloj, kiuj estis parto de senjorujo Bruntál. Antaŭe Slezský Kočov apartenis al katastra teritorio Bruntál-město. Sed devene al Slezský Kočov apartenis ankaŭ kelkaj la plej nordaj domoj de hodiaŭa Moravský Kočov, kaj tio estis domaj n-roj orientigaj 108, 157, 197, 205, 204, 164, 105, 153, 147, 146 kaj 189.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 197 |
| 1880 | 202 |
| 1890 | 198 |
| 1900 | 177 |
| 1910 | 142 |
| 1921 | 133 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 129 |
| 1950 | 57 |
| 1961 | 55 |
| 1970 | 70 |
| 1980 | 96 |
| 1991 | 138 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 76 |
| 2011 | 118 |
| 2021 | 120 |

En Slezský Kočov estas registritaj 55 adresoj, ĉiuj daŭre loĝigataj. Dum popolnombrado en la jaro 2001 ĉi tie estis kalkulitaj 29 domoj, el tio 24 daŭre loĝigataj.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Moravskoslezský Kočov (2) |
| --- |
| Moravský Kočov ~ Slezský Kočov |

 |
**Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund** (mallonge **Borussia Dortmund, BVB** aŭ **BVB 09**) estas germana sporta kaj aparte futbala klubo, kun sidejo en Dortmund. Klubaj koloroj estas nigro kaj flavo, kiuj ankaŭ konsistigas la kluban emblemon bildigatan dekstre. La unua profesia vira teamo de futbalo estas inter la plej sukcesaj en Germanio: sesfoje ĝi gajnis la germanian ĉampionecon, krome en 1966 la Eŭropan Pokalon de Pokalvenkintoj (kiel unua germania klubo, kiu akiris Eŭropan Pokalon) kaj en 1997 la konkuron de la Ligo de Ĉampionoj de UEFA. Samjare la teamo ankaŭ akiris la Interkontinentan Pokalon. La teamo konkuras en la unua germana ligo de futbalo (Erste Bundesliga kaj laŭ la "eterna tabelo" de tiu ligo fine de la sezono 2009-2010 havis la 5-an pozicion.

Kvankam la asocio origine fondiĝis kiel futbala klubo, ĝi poste ricevis ankaŭ branĉojn de manpilko kaj de tabloteniso, kies unuaj teamoj konkuras en altaj ligoj, kaj branĉo de klubaj subtenantoj, kiu reprezentas ties interesojn. La klubo fine de la jaro 2010 havis proksimume 35 500 membrojn.

Konindaj futbalistoj
--------------------

* Márcio Amoroso
* Jakub Błaszczykowski
* Matthias Ginter
* Mats Hummels

Notoj
-----

1. ↑  La 22-an de novembro 2009, kiam okazis la kluba jarĉefkunveno 2009, estis ekzakte 35 482 membroj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Borussia Dortmund en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo
* retejo de klubaj subtenantoj
* reta magazino „Schwatzgelb" (slange "nigreflave", aŭ laŭvorte "babile flave") de klubaj subtenantoj


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 328649
* GND: 1047889-9
* LCCN: n93058162
* VIAF: 131498015
 |
Ŝablono  *En ĉi tiu sekcio aŭ paĝo mankas ŝablono*. Bonvolu **aldoni** la ŝablonon, poste forigu ĉi tiun averton.
Se la artikolo havas pli ol unu mankon, bonvolu uzi la ŝablonon {{Pluraj problemoj}}. Krome aŭtomate aldoniĝas la kategorio Kategorio:Artikoloj sen ŝablono.

Preĝejo de Bakonyoszlop
**Bakonyoszlop** [bakonjoslop] estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Meza Transdanubio, en Veszprém (departemento), en Distrikto Zirc. En la loknomo oszlop signifas kolono. Ĝis 1913 la oficiala nomo estis nur *Oszlop*.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 14 km²
* Loĝantaro: 550
* Poŝtkodo: 8418
* Telefonprefikso: 88

Situo
-----

Panoramo al Bakonyoszlop
Bakonyoszlop situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. Zirc troviĝas 10 km-ojn for.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1392 en formo *Ozhlop*. Tiutempe la vilaĝo apartenis al fortikaĵo de Csesznek. La turkoj faris senhoma la vilaĝon. Poste la kampoj apartenis al familio Esterházy, kiuj venigis germanojn kaj aŭstrojn. Post la 2-a mondmilito la germanoj estis deportitaj al Germanio.

En Bakonyoszlop migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

Kastelo de Bakonyoszlop
* katolika preĝejo de 1746
* baroka kastelo de Esterházy el la 18-a jarcento
* ekskursejoj
**Valea Sângeorgiului** [valja sınĝorĝuluj], hungare: **Szenrgyörgyválya** sentdjoerdjva:ja, germane: **Gergesthal** estas vilaĝo en Rumanio oriente de Călan. Valea Sângeorgiului administre apartenas al Călan.

Loĝantaro
---------

En 1910 ĝi havis 622 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 345 (rumanoj).

Historio
--------

Ĝia unua mencio skribe estas en 1392. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario, al Hunyad.

Fonto
-----

* Magyar nagylexikon, 1-18. 1993-2004, Budapest.

Komunumoj de Sankta Georgo en Transilvanio
------------------------------------------

La ceterajn en Hungara reĝlando vidu: Bácsszentgyörgy! 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Csíkszentgyörgy | Erdőszentgyörgy | Karasszentgyörgy | Marosszentgyörgy |
| Meszesszentgyörgy | Monostorszentgyörgy | Oláhszentgyörgy | Sepsiszentgyörgy |
| Szászszentgyörgy | Szentgyörgyválya | Sztrigyszentgyörgy | Tárnokszentgyörgy |
| Torockószentgyörgy | Uzdiszentgyörgy |  |  |

Renomaj homoj
-------------

* István Szőts (30-a de junio 1912 - Vieno, 5-a de novembro 1998) filmreĝisoro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Mapo de distrikto Arkivigite je 2006-05-24 per la retarkivo Wayback Machine
**Francesco Paolo Frontini** (Katanio, 6-an de aŭgusto 1860 - 26-an de julio 1939, Sicilio) estis itala komponisto.

Studento ĉe la Kolegio de Palermo, li studis kun Pietro Platania kaj poste ĉe la Konservatorio de Napolo kun Rossi. Lia unua opero *Nella*, premiere prezentita en Katanio en 1881, donis al li ideon. Lia oratorio Sansone, skribita laŭ mendo de la municipo Katanio, estis tre festita.

Poste aperis pliaj sukcesaj operoj (1893) kaj *Il Falconiere* (1899). Li komponis krome *Requiem*, kvarteton por muzikinstrumentoj, *re minora*, multnombraj am-aferoj rimarkinde influitaj de la populara sento. Lia kolekto de siciliaj kantoj, eldonita de Ricordi, kiu estas ege interesa por adorantoj de ĉi tiu klaso de studoj.

* Kategorio Francesco Paolo Frontini en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 636419
* GND: 118039180
* LCCN: no2007036059
* VIAF: 90227083
* ISNI: 0000 0000 4716 3991
* SUDOC: 121937380
* BNF: 163538683
* MBA: 31d52b8e-97dd-43f7-91e1-5d5aac729ba1
* NLA: 62302570
* NKC: mzk2012723881
* ICCU: LO1V064287
* BNE: XX1369068
 |
Centro de Bakonygyirót
Panoramo de Bakonygyirót
Rando de Bakonygyirót
La lastaj domoj de Bakonygyirót
**Bakonygyirót** [bakonjdjirOt] estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Meza Transdanubio, en departemento Győr-Moson-Sopron, en Distrikto Pannonhalma. Ĝis 1909 la oficiala nomo estis **Gyirót**.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 7 km²
* Loĝantaro: 180
* Poŝtkodo: 8433
* Telefonprefikso: 88

Situo
-----

Bakonygyirót situas laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Veszprém-Győr. La lasta troviĝas 32 km-ojn for.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1237 en formo *Gyrolt*. La vilaĝo longe apartenis al fortikaĵo de Csesznek. La turkoj faris senhoma la vilaĝon. Poste la kampoj apartenis al familio Esterházy, kiuj venigis germanojn en 1714. En 1904 incendio okazis. Post la 2-a mondmilito la germanoj estis deportitaj al Germanio. Dum la socialismo en la vilaĝo kolĥozo funkciis. En 1962 kulturdomo, post unu jaro kuracejo ekfunkciis. La junularo frekventas lernejojn en la proksimaj vilaĝoj.

Ne menciitaj vilaĝservoj estas akvodukto, gasodukto, telefonaj lineoj, migra poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* baroka katolika preĝejo Ĉieliro de Maria (Bakonygyirót) de 1716 kun mezepoka sanktejo
* golgoto
* paroĥo
* serio de vinkeloj fare de ŝvaboj
**Bakonykúti** [bakonjkUti] estas malgranda vilaĝeto en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Fejér, en Distrikto Székesfehérvár. Bakony estas granda montaro en la Transdanubio, kúti signifas hungare puta.

Panoramo de Bakonykúti

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 12  km²
* Loĝantaro: 100
* Poŝtkodo: 8046
* Telefonprefikso: 22

Situo
-----

Bakonykúti situas en montaro Bakony, fine de sakovojo.

Historio
--------

La komunumo estis loĝata dum la bronzepoko, poste avaroj alvenis. La turkoj faris senhoma la vilaĝon, en 1759 germanoj refondis ĝin. En 1795 katolika preĝejo omaĝe al (Granda) Dipatrino konstruiĝis. En 1945 la germanoj tenis la fronton dum 3 monatoj.

Nuntempe la vilaĝo estas feriejo. En Bakonykúti migra poŝto servas.

Komunumoj pri *kút* (= puto) en Hungara reĝlando
------------------------------------------------

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Bakonykúti | Cserkút | Feketekút | Forráskút | Hárskút | Hárskút | Hercegkút |
| Hidegkút | Kadarkút | Kardoskút | Kékkút | Kerkakutas | Keszőhidegkút | Kiskutas |
| Kőkút | Kutas | Kútfalva | Lókút | Mélykút | Nagykutas | Nagysomkút |
| Némethidegkút | Örménykút | Pesthidegkút | Salköveskút | Sókút | Sóskút | Székkutas |
| Széleskút | Szentistvánkút | Szentkút | Úrkút | Zalaköveskút |  |  |

* Kategorio Bakonykúti en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
dekstra
La **nilota lingvaro** estas lingvofamilio, ero de la nilo-sahara lingvaro, kiu estas kompleksa (ĝi entenas 140 lingvojn kaj prezentas ege kompleksan "familiarbon" de konjektitaj filiecoj) kaj malmulte studintajn, tial la malmultaj fakuloj malsamopinias eĉ pri ilia parenceco.

Tuttere ili prezentas nuntempe 11 milionojn da parolantoj, la plej multnombran parolas 3 milionoj da personoj, sed la plimulto de la lingvoj havas tre malmulte da parolantoj.

Parlantoj de Nilota lingvoj vivas en Kenjo (3,2 Mio), Ugando (1,8 Mio), Sudano (1,8 Mio), Tanzanio (300.000), Kongo Kinŝasa (100.000), Etiopio kaj Eritreo.

La Nilota lingvaro dividas sin inter tri sublingvaroj:

* Okcident-nilota
	+ Burun
	+ Nuer-Dinka
	+ Luo
* Orient-nilota
	+ Bari
	+ Kunuma/Baza
	+ Maa-Lotulo
	+ Masaja lingvo
	+ Turkana
	+ Teso-Turkana
* Sud-nilota
	+ Kalenĝin
	+ Omotik
	+ Datoga



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 18642
* GND: 4171905-0
* LCCN: sh85091962
* SUDOC: 050615149
* BNF: 12653220d
* NDL: 01081035
* BNE: XX541868
 |
La **Deventaj Insuloj** (france *Îles Sous-le-Vent*) estas la okcidenta insulgrupo de la Societa Insularo de Franca Polinezio. La arkipelago estas *administracia unuo* de Franca Polinezio kaj konsistas el Huahine, Raiatea (plej granda insulo de la grupo), Tahaa, Bora Bora, Maupiti, Tupai, Manuae, Maupihaa kaj Motu One.

La arkipelago estas je la 12-a de aprilo 1769 malkovrita fare de James Cook, fariĝis franca protektorato en 1843 kaj franca kolonio en 1880.

La insuloj estas montecaj kaj konsistas pro la vulkana origino el la roktipoj traĥito, dolerito kaj bazalto.

Sur la insuloj troviĝas panfruktoj, pandanoj kaj kokospalmoj. La malabunda faŭno konsistas el aproj, ratoj kaj etaj lacertoj. en la rojoj sur la insuloj vivas dolĉakvaj fiŝoj, sed ĉirkaŭ la koralrifoj apud la insuloj troviĝas granda diverseco da tropikaj salakvaj fiŝoj. Sur la insuloj oni produktas kopron, sukeron, rumon, perlamoton kaj vanilon. Turismo estas tre grava parto de la ekonomio.

Administracie la Deventaj Insuloj formas unu el la kvin administraciaj unuoj de Franca Polinezio. Geografie ĝi estas unu el la ses elektaj distriktoj de Franca Polinezio.

Vidu ankaŭ
----------

* Deventaj Insuloj (Kariba Maro)
* Alventaj Insuloj (Franca Polinezio)
**Franz Magnus BÖHME** (naskiĝinta la 11-an de marto 1827 en Willerstedt, mortinta la 18-an de oktobro 1898 en Dresdeno) estis germana pedagogo kaj muzikisto.

Vivo
----

La disĉiplo de Johann Gottlieb Töpfer en Vajmaro kaj Moritz Hauptmann en Lepsiko estis unue instruisto, poste privata muzikinstruisto en Dresdeno. Inter 1878–85 Böhme fariĝis instruisto pr teorio kaj historio muzikaj ĉe la Hoch-konservatorio de Frankfurto ĉe Majno. Poste li denove privatulis en Dresdeno.

La reĝo de Saksio nomumis lin profesoro. Böhme meritis per siaj historiaj kaj bibliografiaj verkaĵoj: »Altdeutsches Liederbuch« (Leipzig 1877: ĝi inspiris parte la kantolibron junularmovadan *Der Zupfgeigenhansl*); »Geschichte des Tanzes in Deutschland« (Leipzig 1886); »Deutscher Liederhort« (prilaboro de verko de Ludwig Erk, kun uzo de ties postlasitaĵoj, Leipzig 1893–94); »Volkstümliche Lieder der Deutschen im 18. und 19. Jahrhundert« (Leipzig 1895); »Deutsches Kinderlied und Kinderspiel« (Leipzig 1897); nur skizo estas lia verko »Geschichte des Oratoriums« (2-a eldono, Gütersloh 1887; unue sub la titolo »Das Oratorium«, Leipzig 1861). Krome Böhne eldonis »Aufgaben zum Studium der Harmonie« (Leipzig 1880) kaj la kurson »Kursus der Harmonie« (Mainz 1882). Kiel komponisto li aktivis nur kelkfoje sur la kampo de ekleziaj kaj sekularaj kantoj plurvoĉaj.

Literaturo
----------

* *Brockhaus Riemann Musiklexikon*: Böhme, Franz Magnus. Band 1. Schott, Zuriko/Majenco 1998, ISBN 3-254-08396-2, p. 155.
* Kurt Thomas: Bericht über einen Teilnachlaß von Franz Magnus Böhme im Institut für Volksmusikforschung Weimar. Ĉe: *Jahrbuch für Volksliedforschung*. Band 38, p. 13–26.
* Otto Holzapfel, Brigitte Emmrich, Heike Müns: Sammlung Franz Magnus Böhme in der Sächsischen Landesbibliothek in Dresden. Zur Wissenschaftsgeschichte und dem Entstehen des Erk-Böhme, Deutscher Liederhort, 1893/94, und dem Nachlass Böhmes. Ĉe: *Jahrbuch für Volksliedforschung*. Band 38, 1993, p. 27–49.
* Horst Seeger: *Musiklexikon Personen A–Z*. Deutscher Verlag für Musik, Lepsiko 1981.
* E. Stockmann: Zum Nachlass Franz Magnus Böhmes. Ĉe: *Deutsches Jahrbuch für Volkskunde*. Band VIII, 1962.

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 3. Leipzig 1905, p. 147 (ĉi tie interrete)

* Kategorio Franz Magnus Böhme en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 583183
* GND: 116220945
* LCCN: no92015621
* VIAF: 47508254
* ISNI: 0000 0001 2131 455X
* SUDOC: 116285729
* BNF: 16325296j
* MBA: 517a47b9-0777-4afc-b8d6-49b56c6d7dfe
* NKC: xx0220570
* BNE: XX4436280
 |

+