recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Quintanilla de Onsoña** [kintaNIlja deonSOnja] estas municipo en la centro de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Páramos-Valles* en la subkomarko Vega-Valdavia, borde de la rivero Carrión.

Geografio
---------

Preĝejo de Santiago en Velillas del Duque.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 52,06 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 179 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 600 loĝantojn el la jaro 1950. Ĝi distas 58 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

La municipa teritorio enhavas ankaŭ la jenajn submunicipojn: Portillejo, Velillas del Duque, Villantodrigo, Villaproviano kaj Villarmienzo.

Historio
--------

Estas restaĵoj de romia setlado. La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado, eble rilate al iu Don Soña. Frua mencio estis *Quintaniella de don Sonna* en dokumento de 1213. En 1292, la Hospitalo Herrada, de Carrión de los Condes, havigis al la loĝloko dokumenton de foruo baze sur la foruo de Carrión: nome la *Carta Foral de Quintanilla de Onsoña*. Laŭ la registro *Becerro de las Behetrías de Castilla*, Quintanilla estis en 1352 abatlando, kies du trionoj estis de la abatino de San Felices de Abia, dum la cetera triono estis de la Hospitalo Herrada.

Dum la Milito de Hispana Sendependigo (1808-1814) okazis kelkaj bataletoj proksime, rilate al la rotoj de Juan Díaz Porlier kaj de Juan de Tapia.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj legomoj), abelbredado, forstado de poploj kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejoj, kolombejoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------

* Quintanilla de Onsoña Arkivigite je 2007-03-13 per la retarkivo Wayback Machine
* Información de Quintanilla de Onsoña Arkivigite je 2007-11-05 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 138763
 |
**Quintanilla del Monte** [kintaNIlja delMONte] estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Campos, en plej nordoriento de la provinco, angule kun la Provincoj Leono kaj Valadolido. *Quintanilla del Monte* estas etimologie tradukebla al *Bieneto de la Monto* aŭ *Domareto de la Monto*.

Municipoj de la komarko de *Tierra de Campos* en la provinco Zamora.
Iama preĝejo.
Urbodomo.
Ruino de iama preĝejo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 68,55 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 263 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 100 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 58 km de Zamoro, provinca ĉefurbo. La municipo estas trapasata de la rivero Navajos, konata ankaŭ kiel rojo Bustillo aŭ Ahogaborricos (azendronejo), alfluanto de Valderaduey, siavice alfluanto de Doŭro.

Estas atestaĵoj de prahistoria loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. Plej frua mencio estas de la 10-a jarcento. Ĝi apartenis al la Regno Leono. Estas popolaj rakontoj pri la Milito de Hispana Sendependiĝo.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (ermitejoj, ruinoj, popola arkitekturo).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755813
 |
Fizika sistemo (partiklo, aro da partikloj aŭ rigida korpo) estas en "**meĥanika ekvilibro**" kiam la vektora sumo de ĉiuj eksteraj fortoj kaj tordomomantoj nuliĝas.

Kadre de la neŭtona meĥaniko necesas, ke la sekvaj *kondiĉoj de ekvilibro* estu plenumitaj:

1. {\displaystyle \sum {\vec {F}}\_{i}={\vec {0}}} – *La rezultanto de ĉiuj eksteraj fortoj devas egali al nulo*
2. {\displaystyle \sum {\vec {M}}\_{i}={\vec {0}}} – *La sumo de la momantoj ĉirkaŭ iu punkto devas egali al nulo*

Rigida korpo en meĥanika ekvilibro spertas nek linian nek rotacian akcelon; tamen ĝi povas esti rekte movanta aŭ rotacianta kun konstanta rapido.

Alternativa difino de ekvilibro konstatas, ke rigida korpo estas en "statika ekvilibro", kiam sia potencialo atingas ekstremumon. Tio signifas, ke la unua derivaĵo de la energio iĝas nul kaj ne okazas energiflukso.

Ekvilibro metastabila (1), malstabila (2) kaj stabila (3).
{\displaystyle {\frac {\mathrm {d} E}{\mathrm {d} x}}=0} 
La parto de fiziko, kiu okupiĝas pri la statikaj ekvilibroj, estas statiko.

Stabila, labila kaj indiferenta ekvilibro
Ekvilibroj
El la kondiĉoj de ekvilibro sekvas:

Por rigida korpo ĉiuj statike difinitaj taskoj estas solveblaj helpe de la kondiĉoj de ekvilibro.
Por kunmetitaj sistemoj necesas, ke la kondiĉoj de ekvilibro estu kontentigitaj por ĉiuj korpoj de la sistemo.

### Stabila, labila kaj indiferenta ekvilibro

La difino implikanta energion povas esti etendata por doni informojn pri la stabileco de la ekvilibro-stato. Sufiĉas rigardi la duan derivaĵon de la energio. Oni povas distingi tri specojn de ekvilibro laŭ ilia stabileco:

Stabila ekvilibro
en la ekvilibra pozicio la dua derivaĵo de la energio estas pozitiva, la potencialo havas minimumon. Post malgranda perturbo la eksteraj fortoj reportas la korpon al ekvilibra pozicio. Se pli ol unu stabila ekvilibro-ŝtato estas ebla por la sistemo, ĉiuj ekvilibroj kies potencialaj energioj estas pli altaj ol la absoluta minimumo, reprezentas metastabilajn statojn.
Labila aŭ malstabila ekvilibro
en la ekvilibra pozicio la dua derivaĵo de la energio estas negativa la potencialo havas maksimumon. Post malgranda perturbo la eksteraj fortoj tute forpuŝas la korpon de la ekvilibra pozicio. Por reporti ĝin tien necesas energio.
Indiferenta ekvilibro
en la ekvilibra pozicio la dua derivaĵo de la energio estas nul kaj en la cirkaŭaĵo la potencialo estas konstanta. Post malgranda perturbo la korpo troviĝas en nova ekvilibra pozicio.
**Quiñonería** [kinjoneRIa] estas municipo de Hispanio, en la regiono Kastilio kaj Leono, en la oriento de la provinco Sorio kaj en la komarko *Campo de Gómara* en la oriento de la provinco.

Geografio
---------

*Campo de Gómara* en la oriento de la provinco Sorio.
Loko de Quiñonería en la provinco Sorio.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 38,47 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 8 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis preskaŭ 220 loĝantojn el la 1877. 

Ĝi distas 54 km de Sorio, provinca ĉefurbo. La municipa teritorio enhavas loĝlokojn La Quiñonería kaj Peñalcázar. Ĝi limas kun Almazul, Reznos, Caravantes kaj Deza.

En ĝia teritorio inklude en la Reto Natura 2000 estas la Loko de Komunuma Intereso konata kiel *Encinares de Sierra del Costanazo*, okupanta 758 hektarojn, nome 20 % de la teritorio.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 10-a jarcento.

Fine de la 19-a jarcento la municipa teritorio pliiĝis ĉar aligis Peñalcázar (Roko de la Alkazaro), nun senhoma.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado, manĝoproduktado kaj transmigra brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas la preĝejo, tradicia arkitekturo kaj tiel plu.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Notoj
-----

Bibliografio
------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rCampo de Gómara |
| --- |
| Alconaba• Aldealafuente• Aldealpozo• Aldealseñor• Aldehuela de Periáñez• Aliud• Almajano• Almaluez• Almazul• Almenar de Soria• Bliecos• Buberos• Buitrago• Cabrejas del Campo• Candilichera• Cañamaque• Carabantes• Cihuela• Ciria• Cirujales del Río• Deza• Fuentecantos• Fuentelmonge• Fuentelsaz de Soria• Gómara• Hinojosa del Campo• La Losilla• Los Villares de Soria• Monteagudo de las Vicarías• Narros• Pinilla del Campo• Portillo de Soria• Pozalmuro• Quiñonería• Renieblas• Reznos• Santa María de Huerta• Serón de Nágima• Tajahuerce• Tejado• Torlengua• Torrubia de Soria• Villar del Campo• Villaseca de Arciel |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 351466
 |
La **ragdolo**, aŭ **ragdola kato**, estas kata raso kun bluaj okuloj kaj elstara pintkolora korpo. Ĝi estas granda kaj muskola duonlonghara kato kun milda kaj silka haro. Kreita de polemika usona bredistino Ann Baker, ĝi estas pli konata per sia dolĉa kaj pacema temperamento kaj amema naturo. La nomo "ragdolo", el la angla *ragdoll* (drapaĉa pupo, en Esperanto), devenas el la emo de la kato malstreĉiĝi kiam oni levas ĝin.

Rasa priskribo
--------------

### Temperamento

La pacema kaj fleksebla naturo de la ragdolo estas eco, ĉe kiu oni pensas, ke ĝi estis heredita de la rasoj persa kaj la birma. Oni ne certas ĉu ĝi estas eco rezultinta de genmutacio. La ega pacemo de kelkaj uloj igis miton ke ragdoloj estas dolor-imuna. Iuj britaj bredistoj klopodis forigi la molecon ĉar treega obeemeco "eble ne estas la plej bona por katoj". Estis multaj raportoj pri ragdoloj, kiuj sentime alproksimiĝis movantajn aŭtomobilojn kaj kolerajn hundojn kaj vundiĝis. Rasaj normaroj priskribas la ragdolan katon kiel ameman, kompreneman, malstreĉiĝeman kaj facilan por trakti.

### Sano

Studo farita kun asekurfirmaj datumoj montris, ke el la komunaj rasoj de katoj, la ragdolo kaj la siama ĝenerale havas la plej malaltan ŝancon de transvivo, kun 63% vivante ĉirkaŭ 10 jaroj aŭ pli (por la ragdolo) kaj 68% por la siama kato. Ĉi tiu studo signas, ke la ragdoloj ĝenerale mortas pli pro urinaj problemoj, ĉefe en la reno aŭ uretero.

Referencoj
----------

1. ↑  Ragdoll Standard FIFe
2. 1 2  Understanding Cat Behavior: The Complete Feline Problem Solver[*rompita ligilo*] Roger Tabor (2003). p33.
3. ↑  Ĉu katojn ĉiam alteriĝas en siaj piedoj[*rompita ligilo*] Gina Spadafori, Marty Becker
4. ↑  The Cat: Its Behavior, Nutrition & Health Linda P. Case, Kerry Helms, Bruce Macallister (2003). p 31.
5. ↑  Ragdoll Breed standard Governing Council of Cat Fancy
6. ↑  Ragdoll Breed standard Arkivigite je 2008-12-15 per la retarkivo Wayback Machine Cat Fanciers' Association
7. ↑  COI:10.1111/j.1939-1676.2009.0396.x  
This citation will be automatically completed in the next few minutes. You can jump the queue or expand by hand
8. ↑   PKD. *felipedia.org*. Arkivita el la originalo je 2015-09-24. Alirita 2012-11-05.

  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2015-09-24. Alirita 2012-11-05.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Ragdola historio laŭ la Ragdoll Fanciers Club International
Kampadejoj por rifuĝintoj el Ruando ĉe kio estas nun la oriento de la Demokratia Respubliko Kongo post la Genocido de Ruando.
Kampadejo en Gvineo por rifuĝintoj el Sieraleono.
**Rifuĝejo** aŭ **kampadejo por rifuĝintoj** estas provizora setlejo aŭ kampadejo konstruita por akcepti rifuĝintojn. En ununura kampadejo povas loĝi eĉ ĝis centoj da miloj da personoj. Normale ili estas konstruitaj kaj administrataj de registaro, de la Unuiĝintaj Nacioj aŭ de internaciaj organizoj kiaj la Ruĝa Kruco aŭ NRGoj.

La kampadejoj por rifuĝintoj estas ĝenerale improvizite starigitaj kaj dezajnitaj por plenumi bazajn homajn necesojn por nur mallonga periodo de tempo. Kelkaj kampadejoj por rifuĝintoj estas malpuraj kaj senhigienaj. Se la rifuĝintoj ne povas reveni hejmen (ofte pro enlanda milito) povas okazi kontraŭhomara krizo.

Kelkaj kampadejoj por rifuĝintoj iĝis konstantaj setlejoj, kiaj por palestinoj aŭ en Okcidenta Saharo, kaj ekzistis dum jardekoj kaj havis gravajn konsekvencojn por la homaj rajtoj.

Rifuĝejoj
---------

* Saharaj Rifuĝejoj
La **Riga linio** estas fervoja linio de Riga stacidomo en Moskvo al stacio Ŝaĥovskaja. Ĝi trapasas la urbojn Krasnogorsk, Dedovsk, Istra kaj Volokolamsk. La longo de la linio estas 155 kilometroj. La linio de la stacio Ŝaĥovskaja okcidente al la stacio Posin (limo kun Latvio) apartenas al la Oktjabrjskaja fervojo. Ĝi estis konstruita kiel parto de la Moskva-Vindava fervojo.

Sur la linio veturas navedotrajnoj ligantaj la okcidenton de la Moskva provinco kun Moskvo kaj la sudon de la regiono (per la Aleksejevka liglinio en la Kurska linio).

  

Mapo

* Kategorio Riga linio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Рижское направление Московской железной дороги en la rusa Vikipedio.* 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| 
* BeBelorusia
* GoGorkija
* KaKazana+Rjazana
* KiKieva
* KuKurska
* LeLeningrada
* PaPaveleca
* RiRiga
* SaSavjolova
* YarJaroslavla

 |
| 
* D1
* D2
* D3
* D4
* D5

 |

 |
**Robert Louis POSECK** (naskiĝinta la 21-an de januaro 1858 en Arnstadt, mortinta la 3-an de marto 1939 en Berlino) estis germana arkitekto. Li estis la patro de la verkisto Ernst Poseck. Perlaborinte kiel ĉarpentisto li poste iĝis memstara ĉefarkitekto kaj entreprenisto.

Vilao de la Periodo de spekulanto-kompanioj farite de Poseck en la berlina strato Kadettenweg

Agado
-----

Robert Poseck planis kaj financis ĉ. la jaro 1900 serion da fortimpresaj historiismaj respektive eklektikaj vilaoj kaj biendomoj en la(nuntempe) berlina kvartalo Lichterfelde-West kaj en Berlin-Steglitz. Parto de liaj konstruaĵoj konserviĝiis. Ili brilis per elegantega fasadoprilaboro.

Li sekvis en Lichterfelde-West la tiutempe priskribitan duetaĝan porvilaan konstrumanieron. La du ĉefaj etaĝoj estis suplementigitaj per kuirejoj kaj diversmaniere uzeblaj salonoj kiei ankaŭ per larĝaj subtegmentaj ĉambroj. Tiaj vilaoj, konstruitaj por burĝoj, fakte havis surfacon de inter 500 kaj 1000 m² havante ofte surgrunde ankoraŭ memstraran porkoĉeran domon. Pro la sukceso de al unuaj vilaoj Poseck povis permesi al si antaŭfinancadon propran kaj individuan prilaboradon antaŭ vendi ilin ankoraŭ pli lukre.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Robert Poseck en la germana Vikipedio.*
Transkarpata provinco en Ukrainio
Distrikto de Uĵhorodo en Transkarpatio
**Rativci,** ukraine **Ратівці,** ruse **Ратовци** [ratovci], slovake **Rátovce,** hungare **Rát** estas vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Uĵhorodo.

Bazaj informoj
--------------

* 48° 31′ 16″ N 22° 15′ 59″ O﻿ / ﻿48.52111 °N, 22.26639 °O﻿ / 48.52111; 22.26639 (mapo)Koordinatoj: 48° 31′ 16″ N 22° 15′ 59″ O﻿ / ﻿48.52111 °N, 22.26639 °O﻿ / 48.52111; 22.26639 (mapo)
* Areo: 2  km²
* Alto super marnivelo: m
* Loĝantaro: 1470
* Poŝtkodo: 89433
* Telefonprefikso:

Situo
-----

Rativci situas sur ebenaĵo laŭ fervoja linio Ĉop-Uĵhorodo. La lasta troviĝas je 12 km-oj.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1284 en formo **Vrat**. Dum la hungara erao estis tie 2 vilaĝoj Nagyrát (=Granda Rát) kaj Kisrát (=Malgranda Rát). La lasta menciiĝis unuafoje en 1427 laŭ tiama hungara ortografio *"Kyzrath"*. Ĝis Traktato de Trianon ili apartenis al Hungara reĝlando, al Ung, al distrikto Nagykapos, poste al Ĉeĥoslovakio, dume rehungariĝis inter 1938-1945, ĉar la unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Ekde 1945 ili apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio. En Rativci la hungaroj estas 80 %.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika preĝejo el la 14-a jarcento ĉirkaŭita per muro en vilaĝparto Kisrát, en la 18-a jarcento trakonstruiĝis
* kalvinana preĝejo de 1788, turo alkonstruiĝis en 1823, en 1864 trakonstruiĝis
* grekokatolika preĝejo el la 18-a jarcento en vilaĝparto Nagyrát
**Nerses la 3-a la Konstruinto** (armene *Ներսես Գ Շինող* Nerses 3 Ŝinogh) aŭ **Nerses Tajeci** estis Katolikoso de Armenio de 641 al 661. Li surnomo mem parolas pri liaj realigadoj. Inter la plej konataj konstruaĵoj starigitaj dum lia regado troviĝas Zvartnoco, proksime de Eĉmiadzin en Armenio.

Biografio
---------

Nerses naskiĝis en Iĉĥano en Tajko, provinco de la historia Armenio, kaj sin dediĉis al la militista kariero: Li profesie formiĝis en Konstantinopolo, kaj aniĝis al la imperia armeo. Sed la situacio en Armenio, disigita inter la Bizanca Imperio kaj la Araba Imperio, igis al tiu ilustrita greklingvemulo episkopon de Tajko antaŭ la minacoj de la araboj. Lia aktiveco karakteriziĝis pro la konstruado, kiel en Dvin kie li rekonstruigis la katedralon *Surp Sargis*, Ĥor-Virapo, Varagavanko kaj laŭ kelkaj historiistoj, Banak sed super ĉio Zvartnoco, kie li translokigis dum mallonga periodo sian sidejon. 

* Ruinoj de Zvartnoco.Ruinoj de Zvartnoco.
* Sojlo postante la subskribon de Nerses.Sojlo postante la subskribon de Nerses.
* Dvin, Katedralo kaj Katolikosa Palaco.Dvin, Katedralo kaj Katolikosa Palaco.

En 645, prezidis koncilion en Dvin, kie estis malakceptita propono de unuiĝo kun la bizancanoj surbaze de monotelismo. Nerses apogas la imperiestron Konstanto la 2-a, en batalo konstraŭ la princo de Armenio Teodoros Reĉtuni, kaj retiriĝis al Konstantinopolo en 653-654. Post reveno al Dvin, li rezidis tie ĝis la jaro 661 kie forpasis; Anastazo la 1-a sukcedis lin.

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 303793
 |
Knabaĉo rigardismanta tra fenestro, pentraĵo el la dua jardeko de la 20-a jarcento.
**Rigardismo** estas formo de sekseco, ĉe kiu rigardulo sekse ekscitiĝas pro observado de senvestiĝanto aŭ nudaj homoj aŭ pro spektado de seksumado aŭ aliaj seksrilataj aferoj (ekz. urinado). Oni nomas rigardismo en pli strikta senco la sekretan observadon de pri tio nekonscia persono por ĉiu ŝato (krom ekscitiĝo ankaŭ plezuro). Tion oni povas nomi *kaŝ-rigardismo*.

La malo de rigardismo estas ekshibicio.

Formoj
------

* En striptizo senvestiĝas virinoj aŭ viroj; kelkfoje sursceneje montriĝas ankaŭ seksumado.
* En seksgapejo oni povas tra truo spekti senvestiĝon, elmontron de nudeco aŭ seksumadon.
* Alia, sekreta, akceptita aŭ interkonsentita observado rekte, sin kaŝinte, per lorno, binoklo aŭ kamerao, tra truoj kaj alimetode.

Leĝa situacio
-------------

En multaj landoj la rigardado, ĉu senkaŝe, ĉu sekrete, ne estas malpermesita. Kontraste ekzemple en Germanio sekrete foti personon en loĝejo aŭ en loko "aparte protektita kontraŭ enrigardado" povas esti punata laŭ § 201a de la krima leĝaro; tio validas ankaŭ pri neseksrilataj fotoj. Malpermesita estas ankaŭ interalie la transdono kaj publikigo de tiel estiĝintaj fotoj.

Aldone la publikigo de fotoj povas damaĝi personecajn rajtojn - eĉ se ili estiĝis en publika loko, kie ne ekzistas malpermeso pro krima leĝo.

Fontoj
------

1. ↑  Germana krima leĝaro ("Strafgesetzbuch")[*rompita ligilo*], $ 201a

* Kategorio Rigardismo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Robert Nikolaeviĉ Viren
**Robert Nikolaeviĉ VIREN** (ruse *Роберт Николаевич Вирен*; naskiĝis la 6-an de januaro 1857, mortis 14-an de marto 1917) estis rusa admiralo de la 1-a de marto 1915. En la jaroj 1907—1908 li oficis kiel ĉefkomandanto de Nigramara floto.

Biografio
---------

Viren finis la Maran Kadetan Korpuson (1877), Minan Oficiran Klason (1884), Nikolaan Maran Akademion (1899).

En la jaroj 1880—1883 li lokiĝis en eksterlandaj navigoj, poste oficis en Balta floto.

Dum la 1891—1894 jaroj Viren instruis la grandprincon Georgij Aleksandroviĉ pri uzado de la mina armilo. De la jaro 1894 li estis kapitano de la 2-a rango; li komandis al kanonboato «Posadnik» (1896—1897), al lerna ŝipo «Fidelo» (1898—1899), kirasŝipo de borda defendo «Strelec» (1900).

De 1901 li estis kapitano de la 1-a rango kaj komandanto de krozoŝipo de la 1-a rango «Bajan». Post reveno de la 1-a Pacifika eskadro post la batalo la 28-an de julio 1904 en Flava Maro li iĝis flagkapitano de la kontradmiralo P. P. Uĥtomskij. La 23-an de aŭgusto 1904 oni promociis lin pro atingo al subadmiralo kaj nomumis lin al komandanto de separata trupo de ŝipoj, kiuj situis en Port Arthur. En fino de novembro 1904 Viren estis vundita; post kapitulaco de la fortreso li lokiĝis en japana mallibero. Pro partopreno en bataloj ĉe Port Arthur oni gratifis lin per ora sabro kun surskribo «Pro kuraĝo» (la 14-an de marto 1904 — por la batalo la 27-an januaro), per ordenoj de Sankta Georgo de la 4-a grado (la 1-an de junio 1904) kaj de Sankta Stanislao de la 1-a grado kun glavoj (la 19-an de marto 1907).

Post lia reveno el mallibero li estis nomumita al malsupera flaga oficiro de Nigramara flota divizio (1906), poste al ĉefo de la Lerna artileria trupo de Balta floto (1906—1907). En la jaroj 1907—1908 li plenumis la postenon de ĉefkomandanto de Nigramara floto kaj de havenoj de Nigra Maro.

De la jaro 1909 Viren estis ĉefa komandanto de Kronŝtadta haveno kaj milita guberniestro de Kronŝtadt, vicadmiralo. En 1908—1909 li estis membro de la Admiraleja Konsilio. Li strebis al strikta ordo kaj disciplino, estis postulema kaj ĉikanema; bonigis la preparon de flotaj specialistoj.

Li estis mortigita de matrosoj dum Februara revolucio, la 14-an de marto 1917 (bajonetita en Ankra placo de Kronŝtadt).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Robert Viren en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Robert Viren en la retejo «Ĥronos» ruse


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 364828
* GND: 1160414475
* LCCN: n93021325
* VIAF: 45970769
* ISNI: 0000 0000 3361 4288
 |
*Quoit* de Pentre Ifan.
kornvalaj *quoit*-oj (akvoforto de 1857).
Mulfra *Quoit*.
 »Devil's Quoit» apud St Columb Major.
***Quoit*** estas portaltombo el la neolitiko, ĉe kiu pluraj vertikalaj megalitoj portas unu solan kovroplaton. Tiuj dolmenoj nomiĝis en la 19a jarcento ankaŭ Cromlech-oj.

Disvastigo
----------

Instalaĵoj de tiu tipo troviĝas en Kornvalo, Kimrujo kaj Irlando. En Irlando ili nomiĝas "tripod-Dolmeno" kiel speciala formo de portaltombo. 

La plej konata *quoit* en Kornvalo estas la Lanyon Quoit, la plej bone konservata la Chûn Quoit, la arĥeologie plej interesa la Trethevy Quoit. Kromaj *quoit*-oj estas inter alia la restaŭrita Giant’s Quoit aŭ Carwynnen Quoit, la Bosporthennis Quoit, la [[Mulfra Quoit] kaj la Zennor Quoit. La plej ruinigita estas la Sperris Quoit.

En Kimrujo troviĝas inter alie en la graflando Pembrokeshire la Arthur’s Quoit, la Carreg Coetan Arthur, la disfalita Devil's Quoit, la Llech-Y-Tripedd, la King’s Quoitkaj la quoit de Pentre Ifan.

Deveno de la termino
--------------------

1769 klarigis William Borlase en siaj publikigaĵoj por la unua fojo de termino *quoit*: Priskribante la Chûn quoit li klarigis, ke la termino devenas de la diskoforma kovroŝtono, kies formo rememoras ĵetdiskos (angle quoit).

Datigado
--------

El novaj elfosaĵoj ni scias, ke la megalitaj instalaĵoj estis konstruitaj en la neolitiko inter 3700 kaj 3300 a.K.Ili estis uzataj dum longa tempo kiel komunaj tomboj..

Vidu ankaŭ
----------

* brita megalitiko

Referencoj
----------

1. ↑  William Borlase: *Antiquities Historical and Monumental of the County of Cornwall*, Bowyer and Nichols, London 1769
2. ↑  William Borlase: *Antiquities Historical and Monumental of the County of Cornwall*, Bowyer and Nichols, London 1769
3. ↑  John Barnatt: *Prehistoric Cornwall: The Ceremonial Monuments*, Turnstone Press Limited 1982

Literaturo
----------

* John Barnatt: *Prehistoric Cornwall: The Ceremonial Monuments*. Turnstone Press Limited 1982, ISBN 0855001291.
* Ian McNeil Cooke: *Standing Stones of the Land’s End*. Cornwall: Men-an-Tol Studio 1998, ISBN 0951237195.

Eksteraj ligiloj
----------------

* www.historic-cornwall.org.uk
La lokoj de la rezisto de la anoj de la Bara Konfederacio kaj la batal-lokoj de Bara Konfederacio kontraŭ la rusa armeo kaj la armeo de la reĝo Stanislao Aŭgusto Poniatowski
La **Bara Konfederacio** (pole *Konfederacja barska*; 1768–1772) estis asocio de polaj nobeloj (*szlachta*) formita ĉe la fortikaĵo de Bar en Podolio en 1768 por defendi la internan kaj eksteran sendependon de la Pol–Litova Komunumo kontraŭ la Rusia influo kaj kontraŭ la reĝo Stanislao Aŭgusto Poniatowski kun Polaj reformistoj, kiuj estis klopodante limigi la povon de la riĉo de la magnatoj de la Komunumo.

La kruco de Bara Konfederacio kun la bildo de la Senmakula koncipiĝo de Dipatrino de la urbo Strzyżów (en suda (Pollando)
Pola generalo Kazimierz Pułaski en la pola fortikaĵo de Bar en Podolio dum la Bara Konfederacio, la oleopentraĵo de Korneli Szlegel
Pola generalo Kazimierz Pułaski dum la batalo ĉe Częstochowa, dum la Bara Konfederacio,  
la oleopentraĵo de Józef Chełmoński
La 15an de aŭgusto 1769 la anoj de la Konfederacio ĵure promesis antaŭ la bildo de la Senmakula koncipiĝo de Dipatrino en Strzyżów (en la suda Pollando), ĉeestis Kazimierz Pułaski kaj Franciszek Trzecieski. Tiun bildon oni enmetis sur la standardon kaj sur la krucon de la Konfederatoj (vidu la apudan foton).

La fondintoj de la Bara Konfederacio estis la magnatoj Adam Krasiński, episkopo de Kamjanec, Karol Stanisław Radziwiłł, Kazimierz Pułaski, Moric Benjovski kaj Michał Krasiński. Ties kreo kondukis al enlanda milito kaj kontribuis al la Unua Dispartigo de Pollando. Kelkaj historiistoj konsideris la Baran Konfederacion kiel la unua insurekcio de Pollando.

Referencoj
----------

1. ↑   "Confederation of Bar". Encyclopædia Britannica. Alirita 2017-08-31. "Its activities precipitated a civil war, foreign intervention, and the First Partition of Poland."
2. ↑   Alicja Deck-Partyka (June 2006). Poland, a Unique Country & Its People. AuthorHouse. p. 35. ISBN 978-1-4259-1838-5.  Alirita la 24an de Aŭgusto 2011.

* Kategorio Bara Konfederacio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**R. A. DVORSKÝ** naskiĝis la 24-an de marto 1899 en Dvůr Králové nad Labem, mortis la 2-an de aŭgusto 1966 en Prago. Li estis ĉeĥa muzikisto kaj eldonisto.

Lia propra nomo sonas **Rudolf Antonín**, artan pseŭdonimon li elektis por si laŭ sia naskourbo. En la jaro 1918 li fariĝis muzika redaktoro en praga eldonejo ***Springer***, en la jaroj 1919 – 1921 li komencis al muziko dediĉi aktive kiel kantisto, pianisto kaj pli malfrue ankaŭ kiel kapelestro de kabareto Ruĝa sepo. Li verkis multe da danckantojn influitaj de ĵazo. En la jaroj 1925 – 1929 li gvidis kvarteton *Melody Makers*, en la jaro 1929 li fondis ensemblon *Melody Boys* (unue kvinteton, kiun li disvastigis al dek membroj, porokaze ankoraŭ plenigata de ensemblo de ĥoro kaj de arĉoj), kun kiu li ampleksis perstile tre vastan spektron de populara muziko (inkluzive de popolmuziko). La orkestro de Dvorský estis ĉesigita en la jaro 1945, sed tiutempe jam Dvorský kelke da monatoj ne plu prezentiĝis kun ĝi, ĉar en la jaro 1944 li grave malsaniĝis je pulminflamo.

Ĝis tiu tempo li surdiskigis pli ol 2 000 komponaĵojn sur normaj gramofondiskoj (inter la plej grandajn furorkantojn apartenis kantoj interpretitaj de Dvorský *Sola kun knabino en pluvo*, *Mi estas veturanta tra la nokto*, *Mi perdis vian ridon*, *Hm, hm*, *Flametoj en viaj okuloj*, *Mi renkontis mian sonĝon*, komponitaj de antaŭaj ĉeĥaj komponistoj de tiu tempo). Li ofte prezentiĝis kun sia orkestro en filmoj.

En la jaroj 1936 – 1948 Dvorský gvidis propran energian eldonejon, en kiu li koncentris vicon da gravaj personecoj de tiama populara muziko. Post februaro de 1948 li malsukcese provis elmigri kaj poste li estis por kelke da jaroj malliberigita. Kiam li estis tralasita, li prezentiĝis en rememorigaj programoj validigante sin denove kiel komponisto (ekz. *Fabelo pri konvaloj*, la plej sukcesa kanto de la jaro 1967).

Dvorský komencis en la tempo de ĝenerala gloro de kabaretaj melodioj. Zenito de lia gloro koneksas kun evoluo de dancmuziko kaj svinga erao. Li akiris ŝatatecon ĉe ĉiuj tavoloj de aŭskultantoj kaj aĝgrupoj, li kapablis kombini novaĵojn de monda populara muziko kun enhejmiĝinta tradicio. Ankaŭ aliaj kantistoj kunlaboris kun lia orkestro, ekz. Inka Zemánková, Míla Spazierová-Hezká, Jiřina Salačová, Arnošt Kavka. Komponaĵoj de Dvorský el la 30-aj kaj la 40-aj jaroj senĉese estas eldonataj en reedicioj, ankaŭ sur kompaktaj diskoj – *R. A. Dvorský & Melody Boys – 20x*).

* Kategorio R. A. Dvorský en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 47409
* GND: 122361083
* LCCN: no2012054459
* VIAF: 83700227
* ISNI: 0000 0001 1680 006X
* MBA: fe5fe7e1-c08a-426d-b0b5-4bff65796fb6
* NKC: jk01030020
 |
Ratkovo situas en la mapo en la verda municipo
Katoloka preĝejo de Ratkovo
Serba preĝejo de Ratkovo
**Ratkovo,** serbe **Ратково,** hungare **Paripás,** germane **Parabutsch** estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojevodio, en distrikto **Okcidenta Baĉka** en municipo de Odĵaci.

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Loĝantaro: 4110
* Poŝtkodo: 25253
* Telefonprefikso: 25
* Aŭtokodo: SO

Situo
-----

Ratkovo situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Sombor-Novi Sad.

Historio
--------

Hungaroj alvenis en 896 kaj ili fondis ŝtaton en 1000. Post la turka erao diversaj popoloj alvenis al la senhomaj lokoj. En 1910 loĝis en Paripás 4073 da homoj, (3283 germanoj). Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungario, al Bács-Bodrog, al distrikto de Hódság, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la hungara armeo okupis la regionon kaj iĝis parto de Hungario ĝis 1944. Poste la germanoj estis deportiaj. En 2002 loĝis en Ratkovo 4118 da homoj, (serboj 3760 (91 %), montenegranoj 62 (2 %), jugoslavianoj 43, slovakoj kaj hungaroj 39, kroatoj 27 po (1 %) kaj aliaj).

Vidindaĵoj
----------

* katolika preĝejo omaĝe al Johano Nepomuka
* serba preĝejo
* katolika tombeja kapelo omaĝe al Sankta Jozefo

Famuloj
-------

* en la vilaĝo naskiĝis hungara komponisto Mihály Eisemann

Tombeja kapelo de Ratkovo

* Kategorio Ratkovo (Serbio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 256505
* GND: 4512237-4
* LCCN: n2002049132
* VIAF: 154965123
 |
Tiu ĉi fotografio estis farita en la jaro 1928.
**Robert Pershing Wadlow** (naskiĝis la 22-an de februaro 1918 en Alton en Ililojo, mortis la 15-an de julio 1940) estis laŭ Guinness-libro de rekordoj la plej alta viro de la planedo. Ofte li estas konata kiel *Altona Giganto*. Wadlow atingis mortonte honorindajn 274 cm kaj pezis 199 kg. En la tempo de sia morto li ankoraŭ kreskis.

Li altis en aĝo de 5 jaroj 1,63 m. Lian enorman kreskon kaŭzis nemaligna tumoro de la tiroido, kiu troproduktis kreskajn hormonojn. Ĝis sia kvara jaro li havis normalan alton, sed en la sekvaj jaroj li atingis jenajn altojn kaj pezojn:

| Aĝo | Alto (m) | Pezo (kg) |
| --- | --- | --- |
| 8 | 1,88 |
| 10 | 1,98 | 100 |
| 14 | 2,30 |  |
| 16 | 2,48 | 166 |
| 17 | 2,57 | 180 |
| 18 | 2,67 | 177 |
| 19 | 2,74 | 197 |
| 22 | 2,80 | 199 |

vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Robert Wadlow en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Leonid Stadnik
* Xi Shun
* Naneco


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 138590
* LCCN: no2007088743
* VIAF: 36701185
* ISNI: 0000 0000 4628 2681
 |
Kardana artiko kun kardana kruco (supre inter la du stangoj).
Animacio de kardana artiko.
**Kardana artiko** en maŝin-konstruado estas artika ligilo inter du stangoj (aksoj), kiu ebligas, ke ili povu kliniĝi en ĉiun direkton unu rilate al la alia, sed malebligas la tordon de la du stangoj unu rilate al la alia. Ĝi tiel ebligas transigon de turna momanto de unu stango al la alia. Laŭ alia difino kardana artiko estas kvarelementa, artika, sfera meĥanismo.

La nomo "kardana artiko" deriviĝas de Gerolamo Cardano, kiu tamen ne inventis la artikon. Li priskribis ĝian uzon en la libere turniĝa fiksado. Aliaj nomoj de la artiko estas "universala artiko" (angle, norvege), "turna artiko" aŭ "artiko de Hooke", laŭ Robert Hooke, kiu en 1676 konstruis funkciantan modelon.

Centra parto de kardana artiko estas la tiel nomita kardana kruco, kiu estas du pivoto-paroj perpendiklaj unu al la alia, kiuj tra lagroj kontaktiĝas al ŝultroj muntitaj al fino de stangoj aŭ elformigitaj el tio.

La kardana devio
----------------

Kardana devio ĉe 15/30/45/60°
Malavantaĝo de kardana artiko estas, ke la turna rapido de (almenaŭ) unu el ĝiaj du flankoj estas nekonstanta. Kiel montras la apuda bildo, la variado estas malgranda ĉe malgranda angulo inter la du aksoj, sed atingas rilatumon de 2:1 ĉe angulo de 60°. Tiu "kardana devio" estas kompensebla per dua kardana artiko, kies enira flanko estas paralela al la elira flanko de la unua.

Ankaŭ tiu duobla kardana artiko havas la malavantaĝon, ke la meza parto rotacias kun varia rapido. Ĉe altaj rapidoj kaj grandaj fortoj tio povas esti problemo. Ĝin solvas la egal-mova artiko, inventita de la usonano Alfred Hans Rzeppa.

Vidu ankaŭ
----------

* Kardano

* Kategorio Kardana artiko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
***R.U.R.*** estas kolektiva dramo de Karel Čapek, verkita en 1920. Esperantlingvan tradukon fare de Josef Řebíček la eldonejo Moraviaj Esperanto-Pioniroj publikigis en 1926; dua eldono aperis ĉe KAVA-PECH en 2012 kiel 47-a verko en la serio Oriento-Okcidento. „Ni estas dum estonta tempo sur insulo, kie estas fabrikataj mekanikaj homoj anstataŭontaj la verajn por ĉiuj laboroj." (G. S. revuo *Esperanto*, 1926, paĝo 55). 

afiŝo pri anglalingva prezento en 1939
Tiu ĉi verko naskis la neologismon 'robot' (Esperante: roboto) por artefarita laboristo. La vorton elpensis la frato de Karel Čapek, pentristo Josef Čapek el la vorto "robota", kiu en la slavaj lingvoj signifas laboron, en la ĉeĥa konkrete servutan, duonsklavan laboron.

Esperantlingva prezento de la teatraĵo en la sinagogo de Nitra kadre de la SAT-Kongreso 2015
La artefaritaj laboristoj ekliberis kontraŭ homoj, elmurdis ilin, sed poste konstatis, ke ili ne kapablas produkti novajn robotojn. Ili petas la lastan, ankoraŭ vivantan homon pri helpo, sed tiu estas senespera ĝis momento, kiam aperas du laste fabrikitaj gerobotoj, kiuj sin amas reciproke, kapablas eĉ riski la vivon unu pro la alia kaj tiel pruvas sian homiĝon. La dramo avertas, ke la tekniko povas likvidi nian civilizon.

Dum la OSIEK-konferenco 2012 en Svitavy prezentis la teatraĵon esperantlingve la studenta teatro DoMa, la spektaklo estis filmita kaj estas videbla en la retejo YouTube. La sama trupo ludis la verkon dum la 88-a SAT-Kongreso 2015 en la sinagogo de Nitra, Slovakio.

* Kategorio R.U.R. en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* R.U.R. en Vikifontaro (Universala biblioteko)

Eksteraj ligiloj
----------------

* E-librejo, en kiu estas esperanta traduko de R.U.R Arkivigite je 2010-07-21 per la retarkivo Wayback Machine
* artikolo pri la surscenigo de la studenta teatro DoMa en la loka ĵurnalo
* La dramo mem ĉe Youtube
* La televido de Svitavy intervjuis la junajn aktorojn de la teatraĵo
* Prelego de Ralph Dumain *Centjariĝo de Stanislaw Lem kaj centjariĝo de R.U.R. de Karel Ĉapek, kun socipolitikaj aldonoj* kaj temo de robotoj, en Jutubo

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |
Pitottubo de A320neo
**Pitottubo** - estas rapidecmezurilo vaste uzata por mezuri la rapidecon de fluidoj kaj povas nerekte mezuri fluojn en riveroj, kanaloj, akvoprovizaj retoj, akvokonduktiloj kaj naftoduktoj.

Grava transportilo faras unikan uzon de tuboj de Pitot: la aviadilo .

Ĝi estis inventita komence de la 18-a jarcento

Operacio
--------

Kiel funkcias Pitottubo

La senmova premo estas premo kiu ne dependas de moviĝo. Ĝi povas esti detektita per piezometroj, aŭ akirita uzante Prandtl- tubon ĉirkaŭantan la Pitottubon.

Dinamika premo estas la atmosfera premo generita kiam ekstera aero flurapideco eniras la Pitottubon.

Suma (aŭ stagna) premo sole ne sufiĉas por determini fluidan rapidecon.

La Pitot-tubo povas konsisti de "L" forma tubo kun ununura kanalo, kiu permesas nur la stagnan premon esti mezurita (necesas mezuri la senmovan premon per alia rimedo) aŭ el du kanaloj kaj flankaj premaj kranoj por mezuri la senmovan premon. samtempe.. Ĝi povas esti uzata en laboratorioj por studi aerodinamikon (venttuneloj) aŭ hidrodinamikon en reduktita modelo en hidraŭlikaj laboratorioj.

### Sur aviadiloj

Tiel nomataj "Pitot statikaj instrumentoj" mezuras atmosferan premon. Ĉu ili:

* Altimetro
* aerrapida indikilo
* vertikala rapidindikilo

Ili estas ligitaj al pitottuboj kiuj komunikas kun la ekstero de la aviadilo. Dum supreniro aŭ malsupreniro, la aerpremo varias. Tiuj instrumentoj interpretas ĝin fizike kaj matematike.

La aerrapidindikilo mezuras la diferencon inter senmova premo kaj dinamika aerpremo, raportante ĝin en nodoj aŭ Maĥa nombro. Ĉar la aviadilo flugas pli rapide, la ekstera aero penas pli grandan premon sur la aero ene de la pitottubo.

Pitottuboj uzitaj en aviadiloj tipe havas hejtajn elementojn por malhelpi blokadon de frostiĝado. Aviadilaj akcidentoj okazis pro obstrukco de unu aŭ pluraj Pitottuboj pro glacio aŭ aliaj kialoj.

* Detalo de pitottuboDetalo de pitottubo
* Loko de pitottuboj sur Boeing 777 aviadiloLoko de pitottuboj sur Boeing 777 aviadilo

Referencoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Aerodinamiko
* hidrometrio
* fluida mekaniko
* Komputila modeligado
* Modelo de fluidaj partikloj
* laservelocimetrio
* Flugo 447 de Air France

Eksteraj ligiloj
----------------

* Pitottubo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Pitottubo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* LNEC - NACIA LABORATORIO DE CIVILA INĝenierio - LISBONO

* Portalo pri Aviado
* Portalo pri Fiziko
Stato de ekvilibro inter du fortoj, de flosemo kaj gravito
En fiziko, **suprenforto** aŭ **flosemo**(?) estas supreniga forto sur objekto pro fluaĵo (t.e. likvaĵo aŭ gaso) kiu parte aŭ entute ĉirkaŭas ĝin, pro malsama premo sur supero kaj subo de la objekto. La suprenforto egalas al la pezo (en neŭtonoj) de la fluaĵo elpuŝita de la korpo. Tiu ĉi forto ebligas ke objektoj flosas aŭ pezas malplie ol en vakuo. Flosemo gravas por multaj veturiloj, kiel boato, ŝipo, balono, kaj aerŝipo.

Flosemo agas kontraŭ la forto de gravito kaj tiel malpezigas objektojn. La maso de la objekto tamen ne ŝanĝiĝas. Oni distingu inter *flosa pezo* kaj *maso*.

Arkimedo-Principo
-----------------

dekstra
**Principo de Arkimedo**, aŭ la leĝo de suprenforto,

"Arkimedo-Principo diras, ke ajna korpo parte aŭ tute mergita en fluido ŝajne perdos pezon egalan al la fluidpezo delokita."

Historieto
----------

Ĝi portas la nomon de Arĥimedo el Sirakuzo. Vitruvio rakontas la faman historion, ke Arĥimedo malkovris tiun ĉi leĝon dum banado kaj poste kuris senveste tra la urbo, sed vera informo pri la malkovro troviĝas en lia duvoluma verko *Pri Flosantaj Korpoj*. Ankaŭ la antikva ĉina infangenio Cao Ĉong ĝuste aplikis la principon de flosemo por fidinde mezuri la pezon de elefanto, kiel priskribite en Sanguo Zhi.

Vidu ankaŭ
----------

* Arĥimeda eco
* Arkimeda ŝraŭbo
* Denso
* Eŭreka

* Kategorio Leĝoj de Arkimedo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Roberto CARNEVALE** naskiĝis en Katanio, la 15-an de junio 1966. Li estas pianisto, ĥorestro kaj komponisto el Sicilio, Italio. 

En 1988 ricevis la Internacian Premion de la Konsilio de Eŭropo (Roma). La kompona stilo de Roberto Carnevale distingiĝas per la fuzio de post-minimumismaj indikoj kun elementoj derivitaj de la baroka tradicio kaj ĵazo. 

Lia katalogo enhavas pli ol okdek komponaĵojn faritajn ĉe internaciaj koncertaj institucioj (Casa de Las Américas en Havano, The Tower Tavern en Londono, Purcell Room London, Nacia Teatro en Vilno, Foerstr Hall en Prago, grupo de muzika muzeo en Prago. Elektro-akustiko de Bourges, Amikoj de Muziko de Palermo, Teatro Massimo de Palermo, Amikoj de Muziko de Agriĝento, Orestiadi de Gibellina, Teatro La Fenice-Fondaĵo de Venecio, Amikoj de Muziko de Pistoia, Chigiana Muzika Akademio de Sieno, Antikva Teatro de Taormina de Taormina, Greka Teatro Sirakuzo, ktp.).


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 636435
* GND: 140292608
* LCCN: nr2002006506
* VIAF: 29764330
* ISNI: 0000 0000 7364 9805
* BNF: 14507404r
* BIBSYS: 6057957
* ICCU: CFIV128541
 |
***RT en Español*** (RT en hispana), konata ankaŭ kiel *Actualidad RT* (Aktualo RT), estas kanalo de novaĵoj per televido subskribenda de rusa deveno en hispana kun sidejo en Moskvo, Rusio. Ĝi estis lanĉita en 2009 kun centroj de operacioj permanentaj en Miami, Novjorko, Vaŝingtono, Meksikurbo, Madrido, Bonaero, Karakaso kaj Havano.​ Estas la hispanlingva versio de la kanalo RT (antaŭe Russia Today), kiu posedas diferencajn eldonojn por la elsendado de novaĵoj en rusa, angla, franca, germana kaj araba.

Aktuale la laborantaro de *RT en español*, estas de ĉirkaŭ 200 personoj, inklude 35 eksterlandajn ĵurnalistojn de Hispanio, Argentino, Meksiko, Usono, Ĉilio kaj Venezuelo. Ĝi disponas ankaŭ de ĵurnalistoj devenaj el Rusio kaj Serbio, kiuj regas la hispanan.​

La kanalo estis celo de kritikoj, oni akuzis ĝin estis komunikilo de propagando de la Kremlo, kiu misinformas partiece, kaj manipulas la informon favore al registaroj kaj sektoroj de maldekstro de Latinameriko.​

Notoj
-----

1. ↑  Quiénes Somos RT Alirita la 26an de Februaro 2021.
2. ↑  Equipo de RT Actualidad
3. ↑  «Diez cosas que aprendí viendo RT en Español durante una semana». El País, 15a de februaro 2018. Konsultita la 26an de februaro 2021.

* Kategorio RT en Español en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 717460
 |
**Premfrapo** (aŭ en ĉiutaga lingvo *akva martelo* aŭ *akva ŝafiĉo*) estiĝas en tubo de likvaĵo, se ties fluo estas subite haltigita per regulilo, valvo aŭ simila *obstaklo*.

La kineta energio de la moviĝanta likvaĵo (kutime akvo) subite bremsita kaŭzas tre rapidan plialtiĝon de premo antaŭ la obstaklo. Malantaŭ la obstaklo la premo ege malkreskas, tiu invertita premo en la likvaĵa kolono fine kaŭzas retrodirektiĝon de la akvofluo, kiu kun aŭdebla frapo retrokuras kontraŭ la obstaklo.

Ĉi-sama fenomeno okazas kaj ĉe subita haltigo kaj ĉe abrupta ekfluigo de likvaĵo.

Danĝeroj de premfrapo
Detruoj pro premfrapo
La retrofluo havas tiom da forto, kvazaŭ martelo aŭ ŝafiĉo (virŝafo, kiu kun proverba forto frapas sian kapon kontraŭ konkuranto), ke la *obstaklo* - do la regulilo aŭ valvo - povas detruiĝi.
La forto estas ju pli granda, des pli granda estas la diametro de la tuboj. Do, aparte por grandaj akvoinstalaĵoj, kiuj devas esti rapide fermeblaj, nepras iu kompensa kontraŭpremfrapa protektmekanismo. Ĝenerale preferindas fermiloj kun pli longaj fermotempoj (ekzemple valvoj) kompare al rapidreagaj (ekzemple klapoj).

Premfrapoj sperteblas en privataj hejmoj, kiam ekzemple vazarlavilo, lavmaŝino aŭ necesejo subite haltigas la akvofluon. Oni aŭdas laŭtan krakon. Instalado de hidraŭlika-pneŭmatika ilo nomita "premfrapkaptilo" inter la akvotubaro kaj la maŝino preventos la premfrapon kaj la krakadon.

Utiligo de premfrapo
Inventinto Joseph Michel Montgolfier pozitive utiligis la premfrapon por la konstruado de ŝafofrapa pumpilo, kiu sen iu aldona energio pumpas akvon al pli alta nivelo.

En Esperantujo: Du tiaj pumpiloj estas vizitebla en Bona Espero.
**Roberto Cláudio RODRIGUES BEZERRA** aŭ politike **Roberto Cláudio** (naskiĝis en Fortalezo, la 15-an de aŭgusto 1975) estas brazila kuracisto kaj politikisto de la subŝtato Cearao, nordorienta regiono de Brazilo, aliĝinta al la Brazila Socialista Partio (en la portugala *Partido Socialista Brasileiro* aŭ PSB). Li jam estis subŝtata deputito dum la periodo 2006-2012 kaj prezidanto de la Leĝofara Asembleo de Cearao (en la portugala, *Assembleia Legislative do Ceará*) dum la periodo 2011-2012. Nuntempe Cláudio estis elektita kiel urbestro de la ĉefurbo Fortalezo por la periodo 2013-2016. Filo de la eks-rektoro de la Federacia Universitato de Cearao, li estas sanitara kuracisto kaj Ph.D. pri publika sano ĉe la Universitato de Arizono, Usono.

Vivo
----

Roberto Cláudio Rodrigues Bezerra naskiĝis la 15-an de aŭgusto 1975 en la tradicia kvartalo Papicu de la marborda urbo Fortalezo, unu el plej grandaj urboj de Brazilo, ĉefurbo de la brazila subŝtato Cearao, en la nordorienta regiono de la lando. Li kreskis en mezklasa familio ligita al edukado. Lia patro, Roberto Cláudio Frota Bezerra, estis rektoro de la Federacia Universitato de Cearao (UFC), lia patrino, Maria das Graças, ankaŭ estis laboristo de la universitato, dum lia avo estis instruisto.

Dum la junaĝo li sukcese trapasis la abiturientan ekzamenon por eniri UFC-on, kies rektoro estis lia patro, por studi medicinon. Finiĝinte siajn studojn en Brazilo, li gajnis stipendion por studi en Usono. Pro tio Cláudio transloĝiĝis al Tucson, kiel li magistriĝis kaj doktoriĝis pere de la Universitato de Arizono pri la temo publika sano.

Reveninte al Brazilo, li efektive decidis sin dediĉi al la politika kariero. Cláudio estas edziĝinta kun Carolina Bezerra (ankaŭ nomata Carol Bezerra, pro la karesnoma formo de Carolina) kaj havas du filinojn, Isabela kaj Roberta.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Roberto Cláudio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala paĝo[*rompita ligilo*], en la portugala
**Raimund HARMSTORF** [rajmunt harmstorf] (naskiĝis la 7-an de oktobro, 1939, mortis la 3-an de majo, 1998) estis germana aktoro.

Naskiĝinte en Hamburgo, li studis medicinon, muzikon kaj fine aktoradon. Sekvis roloj en diversaj teatroj kaj en televidaj produktaĵoj.

Famon li akiris per sia rolo de la kapitano *Wolf Larsen* en filmigo de la romano *The Sea Wolf* de Jack London. Neforgesebla estas la sceno, kiam li montris sian fortecon dispremante per unu mano krudan terpomon.

Post tiu ĉi sukceso lia kariero stagnis. En la sekvaj jaroj li aperis en pluraj aventuraj filmoj, kiuj plejparte ne estas altkvalitaj.

Dum siaj lastaj vivojaroj li suferis de la Parkinsona malsano. Li mortis en Marktoberdorf, Bavario; onidire li finis sian vivon per suicido.

Listo de filmoj
---------------

* *Der Seewolf* (1971)
* *Der Schrei der schwarzen Wölfe* (1972)
* *Götz von Berlichingen mit der eisernen Hand* (1979)
* *Warum die UFOs unseren Salat klauen* (1979)
* *S.A.S. Malko* (1983)
* *Thunder* (1983)

* Kategorio Raimund Harmstorf en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 29647
* GND: 139863141
* LCCN: no2010012329
* VIAF: 5979149068374665730003
* ISNI: 0000 0000 7730 1611
* BNF: 14185430s
* NKC: xx0220980
* BNE: XX1506448
 |
La Rainbow Warrior
Memorŝtono pro la Rainbow Warrior ĉe Matauri Bay Nov-Zelando
La **Rainbow Warrior** (ĉielarka militisto) estis la ŝipo de Greenpeace.

La unua Rainbow Warrior sinkis en Nov-Zelando je la 10-a de julio 1985. En la haveno de Auckland ĝi protestis kontraŭ la nukleaj testoj en Mururoa, atolo de franca polinezio, fare de la franca registaro. Du membroj de la franca sekreta servo, ges-roj Dominique Prieur kaj Alain Mafart, fiksis du terajn minojn je la kareno de la ŝipo. La ekslodoj kreis grandan truon en la kareno, tiel sinkigante la Rainbow Warrior-on. Krom unu, ĉiuj ŝipveturantoj sukcesis sekure atingi la marbordon. Mortis la portugala fotografisto Fernando Pereira, kiu havis en tiu momento nederlandan ŝtatanecon.

La du sekretaj agentoj estis arestistaj kaj kondamnitaj je longa enkarcerigo. Ili post mallonga tempo rajtis forlasi Nov-Zelandon por en ilia propra lando pasigi ĝisfine sian puntempon. Francio ilin akceptis kiel herooj, donis al ili la plej altan armean ordenon (Honora Legio) kaj post mallonga deviga hejmrestado lasis ilin liberaj.

En julio 2005 montriĝis ke la tiama franca prezidento François Mitterrand mem donis permeson por la atenco.

Ekde 1987 Greenpeace havas novan samnoman ŝipon. Duonoficiale la ŝipo nomiĝas Rainbow Warrior II. Intertempe ankaŭ la Rainbow Warrior III ekuziĝis.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Rainbow Warrior en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retpaĝo de Greenpeace pri la ŝipo Arkivigite je 2005-07-08 per la retarkivo Wayback Machine