Vidu ankaŭ: 1,3,5-Trimetilbenzeno, 1,3,5-Trietilbenzeno, 1,3,5-Tripropilbenzeno, kaj 1,3,5-Triizopropilbenzeno

|  |
| --- |
| Tributilbenzeno |
| Kemia formulo |  **C18H30** |
| 1,3,5-Tributilbenzeno |
| **Bastona kemia strukturo de la Tributilbenzeno** |
| 1,3,5-Tributilbenzeno |
| **Tridimensia kemia strukturo de la Tributilbenzeno** |
| CAS-numero-kodo | 841-07-6 |
| ChemSpider kodo | 456046 |
| PubChem-kodo | 522808 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | senkolora likvaĵo |
| Molmaso | 246,4362 g mol−1 |
| Denseco | 0,833 g/cm−3 |
| Fandpunkto | 2,95°C  |
| Bolpunkto | 329,6°C |
| Refrakta indico | n\_{{761}}^{{20}} 1,4487 |
| Ekflama temperaturo | 149,5°C  |
| Solvebleco | Akvo:nesolvebla |
| Mortiga dozo (LD50) | >2000 mg/kg (buŝe) |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 05 – Koroda substanco | 06 – Venena substanco |

|  |  |
| --- | --- |
| 07 – Toksa substanco | 08 – Risko al sano |

|  |
| --- |
| 09 – Noca por vivmedio |

 |
| GHS Signalvorto | Damaĝa substanco |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H304, H311, H315, H318, H319, H336, H400, H410, H412 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P261, P262, P264, P264+265, P270, P271, P273, P280, P301+316, P302+352, P304+340, P305+351+338, P305+354+338, P316, P317, P319, P321, P331, P332+317, P337+317, P361+364, P362+364, P391, P403+233, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**1,3,5-Tributilbenzeno** aŭ **tributilbenzeno** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **benzeno** kaj **butila bromido** en ĉeesto de **aluminia klorido**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj. 1,3,5-Tributilbenzeno posedas 18 karbonatomojn kaj 30 hidrogenatomojn.

Proprecoj
---------

1,3,5-Tributilbenzeno estas aromata hidrokarbonido kunmetata de tri butilgrupoj alkroĉitaj al benzenringo. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun dolĉa odoro kaj estas solvebla en etanolo, etero kaj benzeno. 1,3,5-Tributilbenzeno estas multflanka kemiaĵo kiu havas larĝan gamon de aplikoj en la kemia industrio, inkluzive de uzo kiel solvanto, brulaĵo-aldonaĵo, kaj kiel krudmaterialo por la sintezo de aliaj kunmetaĵoj. Krome, 1,3,5-Tributilbenzeno estas studata pro siaj eblaj kuracaj kaj terapiaj aplikoj. Ĉi tiu artikolo diskutos pri la sintezo-metodo, scienca esploro aplikoj, mekanismo de ago, biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj, avantaĝoj kaj limigoj por laboratorio eksperimentoj de la 1,3,5-Tributilbenzeno.

1,3,5-Tributilbenzeno estas studata pro siaj eblaj kuracaj kaj terapiaj aplikoj. Aparte, ĝi estas esplorata pro siaj kontraŭinflamaj, kontraŭbakteriaj kaj kontraŭoksidaj proprecoj. Ĝi ankaŭ estas utiligata kiel solvanto en la sintezo de aliaj kunmetaĵoj, kiel ekzemple medikamentoj kaj insekticidoj. Krome, 1,3,5-Tributilbenzeno estas studata pro ĝia ebla uzo kiel brulaĵo-aldonaĵo kaj pro sia kapablo redukti motoremisiojn.

La preciza mekanismo de ago de 1,3,5-Tributilbenzeno ne estas plene komprenita. Tamen, oni kredas, ke la aromata ringo de la 1,3,5-Tributilbenzeno interagas kun ĉelaj membranoj kaj proteinoj en la korpo, kondukante al la observitaj kontraŭinflamaj, kontraŭbakteriaj kaj kontraŭoksidaj efikoj. Krome, 1,3,5-Tributilbenzeno supozeble efikas sur la metabolo de grasaj acidoj kaj proteinoj.

1,3,5-Tributilbenzeno estas studata pro siaj eblaj kuracaj kaj terapiaj aplikoj. Ĝi pruviĝis havi kontraŭinflamajn, kontraŭ-bakteriajn, kaj kontraŭ-oksidajn ecojn. Krome, ĝi pruvis redukti la produktadon de proinflamaj citokinoj kaj malhelpi la aktivecon de enzimoj implicitaj en la metabolo de grasaj acidoj kaj proteinoj. 1,3,5-Tributilbenzeno ankaŭ pruviĝis redukti la produktadon de reakciemaj oksigenspecioj (ROS) kaj redukti la produktadon de porinflamaj perantoj.

1,3,5-Tributilbenzeno havas plurajn avantaĝojn por uzo en laboratorioeksperimentoj. Ĝi estas senkolora likvaĵo kun dolĉeca odoro, faciligante ĝian manipuladon kaj stokadon. Ĝi ankaŭ estas relative malmultekosta kaj facile havebla. Krome, ĝi estas solvebla en etanolo, etero kaj benzeno, igante ĝin taŭga por diversaj laboratoriaj eksperimentoj. Tamen, 1,3,5-Tributilbenzeno estas brulema likvaĵo, kaj tial devas esti pritraktata singarde.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **1,3,5-Tributilbenzeno** per traktado de **benzeno** kaj **butila bromido** en ĉeesto de **aluminia klorido**:

|  |
| --- |
| benzeno +numero 3butila bromido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3,5-Tributilbenzeno +numero 3bromida acido |
|

  

### Sintezo 2

* Preparado de la **1,3,5-Tributilbenzeno** per traktado de **1,3-duetilbenzeno** kaj **2-klorobutano**:

|  |
| --- |
| 1,3-Dubutilbenzeno +2-klorobutano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3,5-Tributilbenzeno +klorida acido |
|

### Sintezo 3

* Preparado de la **1,3,5-Tributilbenzeno** per traktado de **1,3,5-triklorobenzeno** kaj **butano** en ĉeesto de **zinko**:

|  |
| --- |
| 1,3,5-Triklorobenzeno +numero 32-klorobutano+numero 3zinko {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3,5-Tributilbenzeno +numero 3zinka klorido |
|

  

### Sintezo 4

* Preparado de la **1,3,5-Tributilbenzeno** per trimerigo de la **butilacetileno**:

|  |
| --- |
| numero 3butilacetileno {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3,5-Tributilbenzeno |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Hidrokarbonido

Referencoj
----------

1. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
2. ↑  GuideChem