|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Gordola (stacidomo). |



**Gordola** estas komunumo de la Komunumaro Navegna kaj la Distrikto Locarno en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 4384 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

Geografio
---------

Gordola situas sur la Ebenaĵo de Magadino ĉe la orienta bordo de la rivero Verzasca inter la baraĵlago Lago de Vogorno en nordo kaj la Majora Lago en sudo, proksimume 8 kilometrojn oriente de la urbocentro de Locarno, al kies aglomeraĵola komunumo apartenas. En la ebenaĵo la komunumo aspektas urbece, dum la nordo, kiu etendiĝas al la Montoj de Motti estas grandparte kovrita de maronarbaro. La komunumo konsistas el la vilaĝo Gordola kun la kvartaloj kaj setlejoj Gaggiole, Gordemo, Monti di Motti, Rongia, Saleggi kaj Scalate

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 7,04 km², de kiuj 61,4% estas kovritaj de arbaro, 10,4% servas por agrikulturo kaj 21,0% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Gordola limas en nordo al Vogorno, en nordoriento al Cugnasco-Gerra, en oriento al la eksklavo Riazzino de la komunumo Lavertezzo, en sudoriento al la aerodroma eksklavo de Locarno, en sudo en unu punkto al la Majora Lago, en okcidento al Tenero-Contra, kaj en nordokcidento al Mergoscia.

Trafiko
-------

Tra Gordola pasas la kantona ĉefvojo n-ro 13. En sudo tra la komunuma teritorio pasas la svisa aŭtovojo A13, kies plej proksima alveturejo situas rekte okcidente de la komunumo en Tenero. Pere de la la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Belinzono al Locarno la komunumo estas bone konektita al la publika transportreto. Rekte sude de la komunumo situas la aerodromo de Locarno.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Gordola datiĝas el la jaro 1200 kiel *Gordora*. Dum mezepoko la loĝlokoj de Gordola situis sur la montetoj, dum la ebenaĵo estis ne loĝebla marĉolando. La Majora Lago etendiĝis ĝis al la mezepoka burgo, kiu malaperis en la 14-a jarcento. La kapitanoj de Locarno posedis feŭdajn rajtojn en Gordola. Gordola estis la ununura vilaĝo en la kamparo de Locarno, kies loĝantoj posedis la privilegion mem elekti sian pastron kaj elekti membron de la pastra konsilio. La preĝejo Sankta Antonio estis detruita en la jaro 1829 de inundo kaj poste rekonstruita.

Evoluo de la loĝantaro
----------------------

Dum la mezepoko ĝis la fino de la 19-a jarcento Gordola estis malgranda kampara komunumo, kies loĝantaro modeste kreskis ĝis meze de la 19-a jarcento, tiam fine de la 19-a jarcento konsiderinde malkreskis. En la dua duono post la riverkorektoj de Verzasca kaj Tiĉino la komunuma loĝantaro tiam eksplodis nuntempe superas 4000.

| Disvolviĝo de la loĝantaro |
| --- |
| Jaro | Loĝantoj |
| 1850 | 290 |
| 1880 | 866 |
| 1900 | 550 |
| 1950 | 1419 |
| 2000 | 3878 |
|

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo[*rompita ligilo*]
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Daniela Pauli Falconi*:  *Gordola* en *Historia Leksikono de Svislando* (2007-01-04)
4. ↑  Fonto: Statistiko de la loĝantaro de la Svisa Federacio

Vidu ankaŭ
----------

* Gordola (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Gordola en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Gordola

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Gordola** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Locarno |
| --- |
|  Komunumaro Gambarogno | 
* **Gambarogno**
 |  |
|  Komunumaro Isole | 
* **Ascona**
* Brissago
* Losone
* Ronco sopra Ascona
 |
|  Komunumaro Locarno | 
* **Locarno**
* Muralto
* Orselina
 |
|  Komunumaro Melezza | 
* Centovalli
* Terre di Pedemonte (Tegna
* Cavigliano
* **Verscio**)
 |
|  Komunumaro Navegna | 
* Brione sopra Minusio
* Cugnasco-Gerra
* Gordola
* Mergoscia
* Minusio
* **Tenero-Contra**
 |
|  Komunumaro Onsernone | 
* Gresso
* Isorno
* Mosogno
* **Onsernone**
* Vergeletto
 |
|  Komunumaro Verzasca | 
* Brione
* Corippo
* Frasco
* **Lavertezzo**
* Sonogno
* Vogorno
 |

 |