recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La plej frua kontakto dokumentita ĝis nun, inter la **armenoj kaj la Baba-Bahaa**-religioj komenciĝis en la historio de la religio ekde la epokoj de la ekzilo en karceroj kaj ekzekutado de la profeto Bab, la fondinto de la Baba Kredo, rigardita de bahaanoj kiel religio kiu anoncis kaj preparis la vojon por Bahá'u'lláh, sed tiu kontakto bone finiĝis pro ago de armena oficiro kiu petis ne mortigi lin kaj tio okazis tiel (vidu Bab). En la jaro 1850 la instruoj de la nova religio estis portitaj en Armenion. Multe da esplorado estas necesa por determini la detalojn. 

Jardekojn poste, dum la tempo de sovetpremo kontraŭ la religio, la bahaanoj en Armenio estis izolitaj kaj inter ili kaj de aliaj mondaj bahaanoj. Poste, antaŭ la jaro 1963, la bahaaj komunumoj estis registritaj en Erevano kaj Artez kaj estis komunikado de novaj fonditaj komunumoj. 

Poste, en la tempo de la Perestrojko, kiam kreskantaj liberecoj estis permesitaj, ekzistis sufiĉe da bahaanoj en kelkaj urboj kio permesis la kreadon de lokaj bahaaj spiritaj asembleoj en la jaro 1991. La armenaj bahaanoj povis elekti tie sian propran Nacian Spiritan Asembleon en 1995. En tia situacio, kie religia observado estis krima agado, religia censo estis problema. Operation World, publikigita en 2001, informis ke en Armenio estis ĉ. 1400 bahaanoj. Tri jarojn poste, bahaanoj tamen informis nur 200 kredantojn. Bahaanoj ĝenerale nur kalkulas plenkreskajn voĉdonajn membrojn de la komunumo, la aliaj eble estis statistike generitaj de hazarda provaĵo inkludi ĉiujn aĝojn.

Ankaŭ estas bahaanoj en la armena diasporo kaj bahaanoj kiuj vizitas Armenion. Ĉirkaŭ 15 armenaj bahaanoj vojaĝis al Kievo, Ukrainio, inter 730 partoprenantoj de regiona konferenco de tiu religio en 2009.

Eksteraj ligiloj
----------------

Bahaanoj en Armenio (angle)
**Valacloche** [balaKLOĉe] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la suda komarko Komunumo de Teruelo, kies komarka ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem, Teruelo.

Geografio
---------

Panoramo kaj sonorilturo.
Pli ampleksa panoramo.
Restaĵoj de la kastelo (detalo de murego kaj ĉefturo fone).
Ĝi estas je 21 km de Teruelo, provinca ĉefurbo. Al Teruelo alvenas de nordo tri ŝoseoj, de sudo tri kaj unu okcidente el Gea de Albarracín. El la tri sudaj, tiu plej okcidenta nome N-330 venas el sudokcidento. Laŭ tiu Villel estas la dua plej proksima municipo al la ĉefurbo, kaj iom sudoriente estas Valacloche inter Villel kaj Camarena de la Sierra. Eblas iri al Teruelo ankaŭ tra Cubla.

Tra la municipa teritorio fluas la rivero Camarena, alfluanto de Guadalaviar (nomita Turia post Teruelo). La loĝloko staras je 985 m super marnivelo sur la deklivaroj de la montaro Sierra de Javalambre. Ambaŭ medioj ebligas fruktodonajn fruktoĝardenojn kaj arbarojn de pinoj, kverkoj kaj juniperoj.

Historio
--------

La zono venis al posedo de kristanoj post la venko de Alfonso la 1-a la Batalema en la batalo de Cutanda. Sed eble la kristanoj perdis ĝin dum la krizo kiu sekvis la morton de Alfonso la 1-a. Nur dum la regado de Alfonso la 2-a de Aragono estis klara dominado fare de kristanoj. La kastelo estis konstruita en la 13-a kaj 14-a jarcentoj.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj brutobredado. Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj tiukadre ankaŭ en Valacloche oni malaltiĝis ĝis nunaj 24 loĝantoj.

Vidindaĵoj estas la preĝejo kun mudeĥara sonorilturo kaj la restaĵoj de la kastelo (ĉefturo kaj muregeroj).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 797946
 |
**Valcabado** [balkaBAdo] estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra del Pan, en la centro de la provinco. 

Municipoj de la komarko Tierra de Alba en la centro de la provinco Zamoro.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 36,31 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 980 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 150 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj, sed poste plialtiĝis la loĝantaro pro proksimeco al la provinca ĉefurbo. 

En Mezepoko okazis reloĝado. Plej frua mencio estas de 1158. Ĝi apartenis al la Regno Leono kaj suferis pro la militoj kontraŭ Portugalio kaj pro la Milito de Hispana Sendependiĝo. El la Mezepoko parto de la teritorio apartenis al diversaj terposedantoj kaj ekleziuloj de Zamoro. 

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, vinkeloj, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 756725
 |
**Valbuena de Duero** [balBŬEna deDŬEro] estas municipo en la oriento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Campo de Peñafiel* (Kamparo de Peñafiel) en la sudoriento de la provinco. La loknomo *Valbuena de Duero* estas komprenebla kiel Bona Valo de Doŭro.

Valbuena de Duero en la provinco Valadolido.
La komarko *Campo de Peñafiel* de la provinco Valadolido, malhelblue, sudoriente.
Preĝejo de Valbuena de Duero kaj arko.
Monaĥejo de Sankta Maria de Valbuena.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 46,55 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 436 loĝantojn. Ĝi perdis 400 loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono. 

Ĝi distas 40 km de Valadolido, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Villafuerte de Esgueva, Amusquillo, Villaco, Castroverde de Cerrato, Fombellida, Pesquera de Duero, Quintanilla de Arriba, Quintanilla de Onésimo, Olivares de Duero kaj Castrillo-Tejeriego. Ĝia municipa teritorio estas ebeneca kaj trairata de la rivero Doŭro. Plej proksima loĝloko estas San Bernardo, kiu esta submunicipo de Valbuena de Duero.

Valbuena estas inter Pesquera de Duero kaj Olivares de Duero laŭ la ŝoseo VP-3001; paralele kaj meandre fluas la rivero Doŭro kaj trans ĝi denove paralele estas la ŝoseo A-11 inter Quintanilla de Arriba kaj Quintanilla de Abajo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo, la ermitejo, restaĵoj de iama murego kaj ĉefe la Monaĥejo de Sankta Maria de Valbuena.

### Monaĥejo de Sankta Maria de Valbuena

La Monaĥejo de Sankta Maria de Valbuena estas en San Bernardo, kiu esta submunicipo de Valbuena de Duero. Ĝi estis fondita en la 12-a jarcento ligita al Katalunio kaj Francio. Historie ĝi estis grava cistercia centro el kiu dependis multaj aliaj monaĥejoj en Iberio. Ĝi posedis etendajn cerealkampojn, muelejojn, vitejojn, gregojn, arbarojn, herbejojn, fiŝkaptejojn, salejojn ktp. Dum la Hispana Enlanda Milito estis koncentrejo de la frankisma partio. Nun estas muzeo kaj luksa hotelo. 

Nun la komplekso konsistas el preĝejo, klostro, gastejoj, dormejoj ktp. En la preĝejo elstaras retabloj kaj kapeloj en kiuj rimarkindas romanikaj murpentraĵoj. La klostro estas duetaĝa, kun koridoroj, ekspoziciejo, kaj aliaj kutimaj monaĥejaj instalaĵoj.

#### Bildoj

* Krucvojo al la preĝejo.Krucvojo al la preĝejo.
* Koridorkruco.Koridorkruco.
* Baroka retablero.Baroka retablero.
* Baroka retablero.Baroka retablero.
* Murpentraĵoj.Murpentraĵoj.
* Klostro.Klostro.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 766286
* LCCN: n85324480
* VIAF: 129081253
* BNF: 15005943t
 |
La lago **Valdajskoje** aŭ **Valdaj** (ruse *Валдайское, Валдай*) estas sufiĉe granda lago en la distrikto Valdajskij de la Novgoroda provinco de Rusio. La lago apartenas al la baseno de la Balta Maro.

* Kategorio Valdajskoje (lago) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Geografio
---------

La lago situas sur la Valdaja Altaĵo. La alto de la laga akvosurfaco estas 192 m. La areo de la lago sen insuloj estas 19,7 km2. En la lago ekzistas multaj insuloj, la plej grandaj el ili estas Berjozovij (la Betula), Rjabinovij (la Sorpuja) kaj Patoĉnij (la Melasa). La insuloj dividas la lagon en du partojn: La Urba (ruse Городская) kaj la Profunda (ruse Глубокая); krom tio, oni ofte rigardas la najbaran lagon Uĵin (ruse Ужин) kiel la tria parto de la lago Valdajskoe, la Orienta (ruse Восточная). Sed la lagoj Valdajckoe kaj Uĵin estis apartaj lagoj ĝis kiam en 1862 oni kunigis ilin per la kanalo Kopka, kies longo estas ne pli ol 200 m. La areo de la lago Uĵin estas 8,8 km2, do la komuna areo de ambaŭ lagoj estas 28,5 km2. La averaĝa profundo de la lago Valdajskoe estas 12 m, la maksimuma – 60 m. El la lago elfluas la rivero Valdajka.

Valdajskoe estas lago kun glacieja origino. Nuna ĝia temperaturo somere ĉe la surfaco estas 20–25°C, tamen ĉe la profundo je 8 m ĝi estas ne pli ol 10°C. Vintre la temperaturo estas 2‒3°C. La lago kovriĝas per glacio en komenco de decembro, la glacio povas resti ĝis la komenco de majo.

Ĉe la okcidenta bordo de la lago troviĝas la urbo Valdaj. Ĉe la lago Uĵin situas unu el restadejoj de la prezidanto de Rusio. Laŭ bordoj de la lago troviĝas multaj ripozejoj. Sur la insulo Seljvickij troviĝas la vira Valdaja Iverskij monaĥejo de la Rusa Ortodoksa Eklezio, konstruita en la 17-a jarcento. La lago estas parto de la nacia parko Valdajskij.

Referencoj
----------

1. ↑  *А.В. Измайлова*, la artikolo **Валдай Озеро** en la reta scienc-populariga enciklopedio "Akvo de Rusio".
**Valdelagua del Cerro** [baldeLagŭa delZero] estas municipo de Hispanio, en la regiono Kastilio kaj Leono, norde de la provinco Sorio kaj komarko *Tierras Altas* (Altaj Teroj) en la nordo de la provinco, kaj en la subkomarko Moncayo, aŭ *Tierra de Ágreda*. La loknomo *Valdelagua del Cerro* estas etimologie komprenebla kiel *Valo de la Akvo de la Monteto*.

Geografio
---------

*Tierras Altas* en la nordo de la provinco Sorio.

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 4,85 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 12 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 300 loĝantojn el la 1930-aj jaroj. 

Ĝi distas 44 km de Sorio, provinca ĉefurbo. En ĝia teritorio inklude en la Reto Natura 2000 estas la Loko de Komunuma Intereso konata kiel *Cigudosa-San Felices*, okupanta 299 hektarojn, nome 62% de la teritorio.​

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 10-a jarcento.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj transmigra brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Notoj
-----

Bibliografio
------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rTierras Altas |
| --- |
| Aldealices• Almarza• Arévalo de la Sierra• Ausejo de la Sierra• Carrascosa de la Sierra• Castilfrío de la Sierra• Castilruiz• Cerbón• Cigudosa• El Royo• Estepa de San Juan• Fuentes de Magaña• Fuentestrún• La Póveda de Soria• Las Aldehuelas• Magaña• Oncala• Rebollar• Rollamienta• San Felices• San Pedro Manrique• Santa Cruz de Yanguas• Sotillo del Rincón• Suellacabras• Trévago• Valdeavellano de Tera• Valdegeña• Valdelagua del Cerro• Valdeprado• Valtajeros• Villar del Ala• Villar del Río• Vizmanos• Yanguas |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 351610
 |
**Valdenebro** [baldeNEbro] estas municipo de Hispanio, en la regiono de Kastilio kaj Leono, provinco Sorio kaj komarko *Tierras del Burgo*, foje atribuita ankaŭ al Komarko de Sorio. La loknomo *Valdenebro* estas etimologie komprenebla kiel *Valo de junipero*, alude al abunda montararbo; kaj tiukadre aperas junipero en la municipa blazono, apud plugilo, kiel simbolo de agrikulturo.

Geografio
---------

Komarko *Tierras del Burgo* en la okcidento de la provinco Sorio.
Loko de Valdenebro en la provinco Sorio.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 51,41 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 96 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 300 loĝantojn el la 1970-aj jaroj.

Ĝi distas 60 km de Sorio, provinca ĉefurbo. Kaj estas inter El Burgo de Osma kaj Almazán. La municipo enhavas la loĝlokojn Boós kaj Valdenebro. Ĝi limas kun Boós, Valdenarros, nun apartenanta al El Burgo de Osma, Bayubas de Arriba, Bayubas de Abajo, Quintanas de Gormaz kaj Lodares de Osma, ankaŭ apartenanta al El Burgo de Osma.

Historio
--------

Ŝajne estis iama setlejo de arevakoj, kaj estis restaĵoj de romia epoko.

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado en la 12-a jarcento.

En la Censo de 1789, de la Grafo de Floridablanca, ĝi estis loko tiam konata kiel Val de Nebro de la Partio de Osma en la *Intendencia de Soria*, kun jurisdikcio de senjorlano sub la aŭtoritato de la vicurbestro, nomumita de la Duko de Uceda.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Notoj
-----

Bibliografio
------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rTierras del Burgo |
| --- |
| Alcubilla de Avellaneda • El Burgo de Osma-Ciudad de Osma • Caracena • Carrascosa de Abajo • Castillejo de Robledo • Espeja de San Marcelino • Espejón • Fresno de Caracena • Fuentearmegil • Fuentecambrón • Langa de Duero • Liceras • Miño de San Esteban • Montejo de Tiermes • Nafría de Ucero • Recuerda • Retortillo de Soria • San Esteban de Gormaz • Santa María de las Hoyas • Ucero • Valdemaluque • Villanueva de Gormaz |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 351577
 |
**Valdeprado** [baldePRAdo] estas municipo de Hispanio, en la regiono Kastilio kaj Leono, norde de la provinco Sorio kaj komarko *Tierras Altas* (Altaj Teroj) en la nordo de la provinco. La loknomo *Valdeprado* estas etimologie komprenebla kiel *Valo de la paŝtejo*.

Geografio
---------

*Tierras Altas* en la nordo de la provinco Sorio.
Loko de Valdeprado en la provinco Sorio.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 31,92 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 6 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 460 loĝantojn el la 1910-aj jaroj. 

Ĝi distas 54 km de Sorio, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 10-a jarcento.

Meze de la 19-a jarcento la municipa teritorio pliiĝis ĉar aligis Castillejo de San Pedro.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj transmigra brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas la preĝejoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Notoj
-----

Bibliografio
------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rTierras Altas |
| --- |
| Aldealices• Almarza• Arévalo de la Sierra• Ausejo de la Sierra• Carrascosa de la Sierra• Castilfrío de la Sierra• Castilruiz• Cerbón• Cigudosa• El Royo• Estepa de San Juan• Fuentes de Magaña• Fuentestrún• La Póveda de Soria• Las Aldehuelas• Magaña• Oncala• Rebollar• Rollamienta• San Felices• San Pedro Manrique• Santa Cruz de Yanguas• Sotillo del Rincón• Suellacabras• Trévago• Valdeavellano de Tera• Valdegeña• Valdelagua del Cerro• Valdeprado• Valtajeros• Villar del Ala• Villar del Río• Vizmanos• Yanguas |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 351601
 |
**Valderas** [balDEras] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Esla-Campos*, en la sudoriento de la provinco kaj en la historia areo Vega de Toral. *Valderas* estas komprenebla kiel *Valo de la Komunejoj* aŭ *Fekunda Valo*.

Komarkoj de la provinco Leono; *Esla-Campos* sudoriente, oranĝece.
Preĝejo Sankta Maria Azoge.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 99,63 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 1 575 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 2 400 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 65 km de Leono, provinca ĉefurbo. 

Ĝi limas kun Villaquejida, Campazas, Fuentes de Carbajal, Gordoncillo, Matilla de Arzón (Zamoro), La Unión de Campos (Valadolido), Valdunquillo (Valadolido), Roales de Campos (Valadolido), Villanueva del Campo (Zamoro) kaj Castroverde de Campos (Zamoro).

Historio
--------

Estas atestiloj el antaŭromia epoko kaj en Mezepoko okazis reloĝado. Plej frua mencio estas de 1113, 1121 kaj 1145. La areo apartenis al la Regno Leono. En la 12-a jarcento jam estis fortikaĵo kun turoj kaj murego. En la 12-a jarcento Valderas partoprenis en la kastilia enlanda milito. Dum la Milito de la Komunumoj de Kastilio la vilaĝo apogis la partion de Karlo la 1-a. En Decembro 1808, Napoleono survoje tranoktis en Valderas dum la Hispana Milito de Sendependigo.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo (iam vitejoj, poste maizo kaj aliaj cerealoj) kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado) kaj iom da industrio.

Vizitindaĵoj
------------

Preĝejo Sankta Johano.
* Placo.
* Murego kaj pordegaj arkoj.
* Preĝejo Sankta Maria Azoge.
* Preĝejo Sankta Klaŭdo.
* Preĝejo Sankta Johano.
* Ermitejo Otero.
* Konvento de Karmelitanoj.
* Seminario.
* Iama urbodomo, poste poŝtoficejo.
* Palacoj de Osorio, Janillo.
* Ponto, vinkeloj, muzeo, kulturcentro.
* Festoj, tradicioj, kuirarto.

Bildaro
-------

* Antikva strato.Antikva strato.
* Ruinoj de la kastelo.Ruinoj de la kastelo.
* Abandono de popola arkitekturo.Abandono de popola arkitekturo.
* Popola arkitekturo.Popola arkitekturo.
* Blazono ĉe eks-urbodomo.Blazono ĉe eks-urbodomo.
* Iama urbodomo, poste poŝtoficejo.Iama urbodomo, poste poŝtoficejo.
* Arko de Santiago.Arko de Santiago.
* Pietato de la 15-a jarcento de la preĝejo Sankta Klaŭdo.Pietato de la 15-a jarcento de la preĝejo Sankta Klaŭdo.
* Palaco Osorio.Palaco Osorio.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 759157
* LCCN: n85260262
* VIAF: 138447619
 |
**Valderrey** [baldeREJ] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Astorga (Tero Astorga), en la centro de la provinco, ene de la tradicia areo La Sequeda [seKEda]. Temas pri areo kie oni parolas la hispanan kaj la leonan. *Valderrey* estas komprenebla etimologie kiel Valo de la reĝo.

Komarkoj de la provinco Leono; *Tierra de Astorga* (Tero Astorga) centre, verdecgriza.
Preĝejo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Barrientos, Bustos, Carral, Castrillo de las Piedras, Cuevas, Curillas, Matanza, Tejados kaj Valderrey, okupas totalan areon de 60,23 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 435 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 800 loĝantojn el la komenco de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 55 km de Leono, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Santiago Millas, San Justo de la Vega, Villarejo de Órbigo, San Cristóbal de la Polantera, Riego de la Vega, Destriana kaj Villamontán de la Valduerna.

Estas atestaĵoj de antaŭromia kaj romia loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste suferis pro la Milito de Hispana Sendependiĝo. 

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado) kune kun iom da industrio.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 758315
 |
**Valdescorriel** [baldeskoRJEL] estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Campos, en plej nordoriento de la provinco, angule kun la Provincoj Leono kaj Valadolido. *Valdescorriel* estus etimologie tradukebla al *Valo de river-ravinoj*. 

Municipoj de la komarko de *Tierra de Campos* en la provinco Zamora.
Preĝejo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 27,84 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 126 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 550 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 78 km de Zamoro, provinca ĉefurbo, kaj 17 km de Benavente. 

Estas atestaĵoj de prahistoria loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. Plej frua mencio estas de la jaroj 1131 kaj 1148 kaj antaŭe ĝi jam havis propran foruon (regularon). Ĝi apartenis al la Regno Leono. En la 14-a jarcento senloĝiĝis kelkaj domaroj.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755932
 |
Live Earth, Wembley Stadium, Londono.
La kunvenigo ***Live Earth*** estas koncerto kiu okazas samtempe en pluraj landoj la sabaton 7-an de julio 2007. Ĝi celas lanĉi tutmondan movadon por kontraŭbatali la klimatan krizon kaj estas organizata, parte, de la eksa vicprezidento de Usono Al Gore, la enspezoj kolektotaj eniros en lia fondaĵo.

Tiu koncerto postvenas kaj estos samkia ol Live Aid en 1985 kaj Live 8 en 2005.
La gastigantaj urboj de tiu evento estos Johannesburg (Sudafriko), Ŝanhajo (Ĉinio), Tokio (Japanio), Sidnejo (Aŭstralio), Londono (Britio), Hamburgo (Germanio), Istanbulo (Turkio), Novjorko (Usono) kaj Rio de Janeiro (Brazilo).

Por tiu kunigo, nomata *SOS - la kampanjo por klimato krize* pluraj famaj artistoj subtenas tiu manifestacio interalie: Madonna, Red Hot Chili Peppers, Bon Jovi, Fall Out Boy, The Police, Kanye West, Lila Downs, Smashing Pumpkins.

Urboj kaj landoj partoprenantaj en Live Earth.

* Live Earth en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Live Earth en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Sudaŭstralia Muzeo** situanta en Adelajdo, nome ĉe kultura bulvardo nome North Terrace (norda teraso)
La Artgalerio de Suda Aŭstralio, kaj la orienta flanko de la Sudaŭstralia Muzeo, ĉe North Terrace
La biblioteko Mortlock, parto de la Ŝtata Biblioteko de Suda Aŭstralio, formas la okcidentan flankon de la korto ĉe la Sudaŭstralia Muzeo
La **Sudaŭstralia Muzeo** aŭ en angla **South Australian Museum** estas naturhistoria muzeo kaj reserĉa institucio en Adelajdo, Suda Aŭstralio, fondita en 1856. Ĝi okupas domaron ĉe North Terrace, en la kultura areo de la Adelajda Parkaro.

Historio
--------

La Muzeo
--------

Nuna Direktoro, el aprilo de 2007, estas Profesoro Suzanne Miller.

La muzeo enhavas la plej grandan kolekton de kulturaj objektoj de Aŭstraliaj Aborigenoj en la mondo.

Konstantaj galerioj estas la jenaj:

* Aŭstraliaj Aborigenaj Kulturoj
* Sudaŭstralia Biodiverseco
* Mamula Galerio
* Galerio Mawson
* Megafaŭna Galerio
* Mineraloj kaj Meteoritoj
* Fosilia Galerio
* Pacifikaj Kulturoj
* Antikva Egipto

Ekspozicio pri Esperanto
------------------------

Estis la malfermo-ceremonio de la ekspozicio pri Esperanto en Muzeo de Migrado en 2011 per la organizo de Esperanto en Sudaŭstralio.

Referencoj
----------

1. ↑  'A Brief History of the South Australian Museum,'  Arkivigite je 2012-08-05 per Archive.today, konsultita 21/05/2012
2. ↑  Our director[*rompita ligilo*], SA Museum retejo.
3. ↑  A Potted History Arkivigite je 2009-10-26 per la retarkivo Wayback Machine, South Australian Museum, 2004. Konsultita la 2009-03-03.
4. ↑  Esperanto at the South Australian Museum "Testimonials" angle
5. ↑  Ekspozicio pri Esperanto en la Muzeo de Migradoj de Adelajdo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Sudaŭstralia Muzeo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retejo de la Sudaŭstralia Muzeo

Koordinatoj: 34° 55′ 15″ S 138° 36′ 11″ O﻿ / ﻿34.920783 °S, 138.603017 °O﻿ / -34.920783; 138.603017 (mapo)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 450144
* GND: 4534170-9
* LCCN: nr88003564
* VIAF: 130902959
* ISNI: 0000 0001 1349 5098
* SUDOC: 027648524
* BNF: 11867466n
* ULAN: 500304443
* NLA: 36102804
* NKC: uk2007376404 uk2007376403, uk2007376404
 |
La muzeo naturhistoria de Kaselo
**Ottoneum** estas nuntempe naturhistoria muzeo en Kassel, Germanio, Steinweg nr 2.

Historio teatreja
-----------------

Inter 1603-06 la de Wilhelm Vernukken laŭ komisio de landgrafo Morico (Hesio-Kaselo) farita konstruaĵo gastigis la unuan nemigrantan aktorotrupon, do estis la unua dramteatrejo kun firma sidejo en Germanio.

Kiam oni alikonstruis ĝin en 1696 al muzeo por gastigi partojn de la landgrafajn kolektojn, Paul du Ry forprenis la spektantarejon kaj la scenejon. Antaŭ la orienta fasado kun imponsa voluta gablo renesancstila li metis balkonon kuŝantan sur kolonoj.

Naturscienca uzo
----------------

En 1709 estis instalita en subtegmentejo anatomia sekcio kaj flanke propra stelobservejo; tiam estis ja fondita la kolegio "Collegium Carolinum". En la ejo, kies funkcioj ofte ŝanĝiĝis, malfermigis la urba magistrato en 1884 muzeon naturhistorian.

Okaze de restaŭro de inter 1995-96 oni, malobservante monumentprotektajn leĝojn, metis surkonstruaĵe tegmenton el lado kun vitraj stritoj.

La dum pluraj jaroj en Kaselo agintan fizikiston kaj inventiston Denis Papin memoras monumenta fontano de la skulptisto Hans Everding el la 1906-a jaro rekte antaŭ la ĉefa fasado.

Vidindaĵoj
----------

La plej gravaj elmontritaĵoj en la muzeo estas la 400 jaron Ratzenberger-sekplantaro, la ligna biblioteko de Carl Schildbach kaj la t.n. Goeto-elefanto (skeleto).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ottoneum en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Hejmpaĝo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 546880
* GND: 4073284-8
* LCCN: no98089000
* VIAF: 151586250
* ISNI: 0000 0001 1017 2410
* SUDOC: 177985224
 |
Erika-Fuchs-domo en 2015 La **Erika-Fuchs-domo / Muzeo pri bildliteraturo kaj lingva arto** (germane *Erika-Fuchs-Haus / Museum für Comic und Sprachkunst*) troviĝas en Schwarzenbach an der Saale (Bahnhofstraße nr 12) estante la unua muzeo en Germanio kiu dediĉas sin tute al la ĝenro de bildliteraturo. Ĝi inaŭguritis en la 1-a de aŭgusto 2015.

Nomo
----

Erika Fuchs, fama tradukintino de komiksoj de Mickey Mouse inter 1951-88, naskiĝis en Schwarzenbach kaj pasigis grandan parton de la vivo samloke. Ŝi pliriĉigis la germanan lingvon danke al siaj altkvalitaj tradukaĵoj kaj helpis pliseriozigi la bildliteraturon en Germanlingvio ĝenerale. Arkitekto de la muzeo estis Dominik Burkard el Karlsruhe, establinto estis la *Fondaĵo Erika Fuchs*.

Priskribo
---------

Komikso de supernatura grandeco, kiun faris la premiita bildliteraturdesegnisto Simon Schwartz, rakontas la vivon de s-ino Fuchs. Ok epizodoj donas enrigardon en ŝian interesan vivon kiu ampleksis ne tute unu jarcenton! Ne nepras esti specialisto pri komiksoj por bone orientiĝi. Etfilmo enkondukas onin en la historion de bildliteraturo prezentante la plej gravajn verkojn kaj verkistojn. Granda biblioteko invitas trafoliumadi akurate kaj intense.

Pluse eblas mem iĝi anasurbano: oni promenu tra fikcia antaŭurbo, parko kaj haveno kaj esploru la ĉirkaŭaĵojn. Prenu talerobanon kiel Scrooge McDuck en la propra mondeponejo kaj ripozumu ĉe la farmbieno de Avino Duck, rigardu la inventemecon de Gyro Gearloose aŭ pasigu malenuan legadovesperon kun Donald Duck. Urboplano interaga liveras detalojn ravajn pri geografio kaj arkitekturo de Anasurbo. Oni eĉ eltrovis ke ekzistas paralelaĵoj inter Anasurbo kaj Schwarzenbach (ekz. koncerne la karakteron de kelkaj originaluloj).

Finfine eblas ankaŭ informiĝi pri aliaj komiksaj mondoj - ekz. de la gaŭloj, la kavaliroj aŭ la troloj. Nuntempaj bildliteraturartistoj faris omaĝon al Erika Fuchs imitante ŝian skribmanieron kaj farante historiojn el tiaj ideoj.

Jen kelkaj pli malpli seriozaj germanaj fakvortoj kiuj eksplikatas dum la rondirado: Erikativ, Wortgenerator, Morenhovener Lupe, Translatorium, Onomatopoetisches Kabinett, Zitatwirbler.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Erika-Fuchs-domo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Hejmpaĝo muzea
* Fondaĵa hejmpaĝo
* www.deutschlandradiokultur.de: *Entenhausen liegt in Oberfranken*
*Tiu ĉi artikolo temas pri burgo en Ĉeĥa paradizo. Pri domaro de municipo Okrouhlice en distrikto Havlíčkův Brod temas artikolo Valečov (Okrouhlice).*

Restaĵoj de la burgo
Antaŭburgejo de Valečov
**Burgo Valečov** kaj ties rokĉambretoj troviĝas 0,7 km norde de vilaĝo Boseň, 4 km oriente de Mnichovo Hradiště.

Valečov estas ĉeĥa la plej granda rokburgo, ĉirkaŭita de du subburgejoj, kun ĉirkaŭaĵo reguligita kvazaŭ travintrejo de husanaj soldataroj. Ĝi estiĝis en duono de la 14-a jarcento, sed alkonstruita ĝi estis ankoraŭ en la 16-a jarcento. Kelkaj rokĉambretoj estis uzataj ankoraŭ komence de la 20-a jarcento (esprimo „rokĉambretoj" markas en Ĉeĥa paradizo ĉambron elhakita en grejson). La burgoruino hodiaŭ situas sur kelkaj altaj grejsaj rokblokoj, ĝi estas pligrande en la roko subkeligita kaj kunigita per trairejoj kaj koridoroj. En supra parto de la burgo kondukas mallarĝa koridoro ĝis kovrita rokĉambro nomata Juvelejo, kie estis metataj valoraĵoj. En la subburgejo situas ankaŭ botelsimila spaco konsiderata kiel malsat-mortigejo, sed prefere temas pri subtera grenejo. Tiuj ĉi konstruaĵoj plenigis funkcion de iaj naturkonservaĵoj: ĝermiĝinta grejno konsumis en ili oksigenon, la spacon plenigis inerta gaso karbondioksido kaj tiu la grejnon ne nur konservis, sed ankaŭ ĝi mortigis malutilantojn.

La subteraj spacoj de la burgo estas libere alireblaj (krom Malsat-mortigejo), la rokkoridoro kaj la juvelejo interne de la burgo estas konsisto de vizitrondo, la rokĉambroj situas ĉe turisma vojo sude de la burgo.

Malantaŭ la burgo komencas rokplataĵo, en kiu estas vico da rokĉambroj, restaĵo de la tuta, parte subtera vilaĝo. Kelkaj el ili estas lokigitaj en romantikaj rokrandoj. Ili servis parte por tutjara parte por sezona restado, ili havadas truojn por fumtuboj, kvazaŭpordojn, ŝtontrogojn por brutaro kaj diversajn niĉojn. Ĉe la ŝtonvilaĝoj estadis iam konstruitaj lignoloĝejoj. Vivis en ili interesa komunumo de malriĉaj valeĉaj „rokloĝantoj". La 22-an de novembro de 1888 estis ordonite, por ke la loĝantoj forlasu la vilaĝon, sed tiuj defendis sin. Ankaŭ superularo plendis ŝtelojn alskribataj al la loka malriĉularo, kaj la vilaĝo estis do perceptata kiel honto de la regiono. Pestepidemio en 1892 estis poste preteksto, por ke ĝendarmoj la 5-an de oktobro perforte forloĝigu la loĝantojn kaj lokigu ilin en malriĉulejoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Valečov en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Valečov en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Gustawa Jarecka** (naskiĝis la 23-an de decembro 1908 en Kalisz, mortis la 22-an/23-an de januaro 1943 en Varsovio) - pola prozistino, membro de Oneg Ŝabat, viktimo de la holokaŭsto.

Biografio
---------

Ŝi naskiĝis en la familio de Maurycy Mojżesz, komercisto, kaj Natalia Wit. Ŝi lernis en mezlernejo en Lodzo kaj magistriĝis pri pollingvistiko ĉe la Universitato de Varsovio (1925–1931). En 1932 estis publikigita ŝia debuta romano *Inni ludzie* (La aliuloj). Ŝiajn novelojn kaj fragmentojn de romanoj oni publikigist en la gazetoj *Głos Poranny*, *Dziennik Ludowy*, *Górnik*, *Myśl Socjalistyczna* kaj *Nowa Kwadryga*. Ŝiaj tekstoj tuŝis sociajn problemojn interalie de senlaboreco kaj priskribis la vivon de la malsuperaj klasoj. Ŝi laboris en lernejo kiel instruisto de la pola lingvo en Wąbrzeźno. Ŝi estis ateisto.

Dum la germana okupacio en la dua mondmilito Gustawa Jarecka loĝis en la varsovia geto, kie ekde 1940 ŝi laboris kiel telefonisto kaj tajpisto en Judenrat, kaj kunlaboris kun Marcel Reich-Ranicki Ŝi estis membro de la subtera organizo Oneg Ŝabat, por kiu ŝi faris kopiojn de Judenrat-dokumentoj, inkluzive de informoj pri la granda likvidado. Ŝi laboris proksime kun Emanuel Ringelblum. Laŭ lia rakonto, ŝi ne trapasis al la tiel nomata arja flanko (ekster la geto) pro financaj kaj familiaj kialoj – ŝi ne volis forlasi siajn du filojn, Marek kaj Karol, kiujn ŝi edukis sola. Ŝi mortis dum la dua likvidado en la varsovia geto en januaro 1943. Ŝi mortis kune kun siaj infanoj en trajno iranta al la ekstermejo Treblinka.

Al Jarecka oni atribuas la aŭtorecon de raporto priskribanta la estas meritigita je esti la verkinto de raportaĵo priskribanta la grandan deportado-operacon el la geto en la somero de 1942, sub la titolo *Ostatnim etapem przesiedlenia jest śmierć* (La lasta etapo de la transloĝigado estas morto). La skua rakonto, kiu finiĝas meze de frazo, troviĝas en la dua parto de la Arkivo de Ringelblum.

Romanoj
-------

* *Inni ludzie* (*La aliuloj*, 1931)

* *Stare grzechy* (*Malnovaj pekoj*, 1934)
* *Przed jutrem* (*Antaŭ la morgaŭo*, 1936)
* *Szósty oddział jedzie w świat* (*La sesa klaso vojaĝas en la mondon*, 1936)
* *Ludzie i sztandary* (*Homoj kaj standardoj*; p. 1: *Ojcowie*, *La patroj*, 1938; p. 2, *Zwycięskie pokolenie*, *La venka generacio*, 1939)

Piednotoj
---------

Bibliografio
------------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Verkoj de Gustawa Jarecka en la pola cifereca biblioteko Polona
|  |
| --- |
| **Duetilbenzenoj** |
| Sistema nomenklaturo | 1,2-Duetilbenzeno | 1,3-Duetilbenzeno | 1,4-Duetilbenzeno |
| Ordinara nomo | *o*-Duetilbenzeno | *m*-Duetilbenzeno | *p*-Duetilbenzeno |
| Kemia strukturo | Strukturo de la 1,2-Duetilbenzeno | Strukturo de la 1,3-Duetilbenzeno | Strukturo de la 1,4-Duetilbenzeno |
| CAS-numero | 577-55-9 | 99-62-7 | 100-18-5 |
| PubChem | 8657 | 8864 | 7734 |
| Kemia formulo | **C10H14** |
| Molmaso | 134,22 g/molo |
| Materistato | Senkolora likvaĵo |
| Fandopunkto | −31,2 °C | −83,9 °C | −42,83 °C |
| Bolpunkto | 184 °C | 181,1 °C | 183,7 °C |
| Solvebleco | **Nesolvebla en akvo** |

Duetilbenzeno **(C10H14)** estas organika kombinaĵo apartenanta al aromataj hidrokarbonidoj, kiuj havas tri izomerajn formojn o-, m- kaj p-duetilbenzenoj, t.e. 1,2-, 1,3- kaj 1,4-duetilbenzenoj. Ili estas kutime uzataj kiel miksaĵo, solvanto aŭ por prepari aliajn organikajn kombinaĵojn.

Karakterizaĵoj
--------------

Ĉe media temperaturo, duetilbenzeno estas senkolora likva substanco. La kombinaĵo estas nesolvebla en akvo, sed solvebla en organikaj solvantoj kiel etanolo, duetiletero, acetono kaj benzeno.

Preparado kaj uzo
-----------------

Izomeroj de duetilbenzeno estas preparitaj kiel kromproduktoj en la produktado de etilbenzeno per la Friedel-Crafts alkiliga reakcio inter etileno kaj benzeno. Aluminia klorido estas uzata kiel katalizilo en la procezo. Sub tiuj kondiĉoj, parto de la duetilbenzeno reakcias kun benzenaj molekuloj en transalkiliga reakcio por formi etilbenzenon, kaj kutime la proporcio de duetilbenzeno en la fina produkto estas proksimume 35% de la maso. De tio, la m-izomero estas proksimume 65%, la p-izomero 30% kaj la o-izomero proksimume 5%. Simila izomerdistribuado okazas dum alkilado de etilbenzeno kun etileno, kie zeolitoj funkcias kiel kataliziloj. Nur la m-izomero estas formita kiam formo-selektemaj zeolitoj estas uzitaj, kaj la p-izomero povas esti preparita ĉe malalta temperaturo de etilbenzeno kun hidrogenfluorido kaj bora trifluorido funkcianta kiel kataliziloj.

Multo de la duetilbenzeno estas reciklita reen en la etilbenzenan produktadan procezon. La duvinilbenzeno estas produktata el la m- kaj p-izomeroj, sed la o-izomero ne povas esti uzata por tiu celo ĉar ĝi formas naftalenon sub senhidrogenigaj kondiĉoj. La kunmetaĵo ankaŭ povas esti uzata kiel solvanto, kiel brulaldonaĵo, kiel la brulaĵo en la produktado de akvovaporo kaj en akvofrakciigo.
**Valle de Tabladillo** [BAlje detablaDIljo] estas municipo en la oriento de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto *Partido Judicial de Sepúlveda*. La loknomo *Valle de Tabladillo* estas komprenebla etimologie kiel Valo de T. Ĝi enhavas la loĝlokojn Valle de Tabladillo, Barrio de Arriba (supra kvartalo) kaj Pajares (pajlujoj), nun senhomejo el kiu estas restaĵoj de la Ermitejo de Sankta Johano.

La municipo formas parton de la komunumaro *Ochavo de las Pedrizas y Valdenavares* ene de la *Comunidad de Villa y Tierra de Sepúlveda*.

Valle de Tabladillo en la provinco Segovio.

Geografio
---------

Ĝia ebeneca municipa teritorio okupas totalan areon de 16,46 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 79 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 120 el jaro 1991.

Ĝi distas 70 km de Segovio, provinca ĉefurbo; ĝi limas kun municipoj Castrojimeno, Castroserracín, Carrascal del Río, Urueñas kaj Sepúlveda. La municipo estas norde de la Natura Parko "Hoces del Río Duratón".

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Valle de Tabladillo havas ministan pasintecon. Gravis la fruktoĝardenoj kaj la iamaj ĝis ok minejoj de gipso, tial ke la lokanoj vintre elfosis kaj prilaboris gipson, kaj somere kultivis. La gipso de Valle de Tabladillo estis uzita, por ekzemplo, en la konstruado de la palaco de la Real Sitio de San Ildefonso.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj), brutobredado (ŝafoj) kaj gipsoproduktado. Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 768991
 |
Nazia koncentrejo *Buchenwald*
**Koncentrejo**, **ekstermejo** aŭ **internigejo** inkluzivas diversajn specojn de kolekt-, internig-, perfortlabor-, punlabor- aŭ eksterm-ejoj ene la historio.

La naziaj koncentrejoj mondvaste konatiĝis pro la malhumanegaj kaj sistemaj krueleco, ekspluatado kaj amas-murdado.

Dum la brita-bura milito
La esprimo devenas el la hispana kaj aperis unue dum ribelado kontraŭ la hispana koloni-potenco en Kubo en 1896. Kamparanoj, kiuj ne volis esti konsiderataj ribeluloj, estis admonitaj iri en *campos de concentración*.

En 1900 Usono internigis filipinajn gerilanojn en Mindanao. En la 21-a jarcento ĝi metas rifuĝintojn el Latinameriko, kiuj ekzercas sian rajton peti azilon sub usona kaj internacia juroj, en koncentrejojn.

La brita generalo Horatio Herbert Kitchener starigis *Concentration Camps* dum la brita-bura milito por internigi proksimume 120 000 bienanojn.

En arto
-------

En 2013 la grupo Khaossia kreis en 2013 artan muzikfilmeton (EOS) kiu kombinas muzikon, videoarton kaj prozon, inspiritan de la historio de judaj rifuĝintoj, kiuj alfrontis la naziojn kaj rifuĝis al Salento (Italio) dum la postmilita tempo. EOS de Khaossia rakontas pri la amo inter la juna greka pentristo Jacob kaj Aura, salentina knabino. Uzante la profundan sed maleblan amon inter ambaŭ kiel deirpunkto, EOS rakontas pri la renkontiĝo de kulturoj kaj rakontoj tre malsimilaj, sed paradokse similaj en sia humileco kaj humaneco. La historio estas enkadrigita en la malnovmoda, malriĉa kaj marĝenita socio de Salento, kiu tamen povis bonvenigi la judojn kaj kundividi kun ili manĝaĵojn, laborojn, pasiojn kaj renaskiĝon. Ekzistas ankaŭ versio en formo de teatraĵo kiu estas integriĝo de tri artaj lingvoj — muziko, teatro kaj videarto — por doni veran priskribon de la historio kaj etoso en tiu tre preciza momento en la historio.

Plej fifamaj
------------

* Auschwitz
* Buchenwald
* Koncentrejo Dachau
* Koncentrejo Mauthausen-Gusen
* Treblinka

Vidu ankaŭ
----------

* Listo de naziaj koncentrejoj
* Ekstermejo, naziaj mortkoncentrejoj
* Naziaj koncentrejoj
* Masakro de Piaśnica
* Unua amasa transporto al koncentrejo Aŭŝvico (Auschwitz)
* Alice Herz-Sommer (fama esperantistino kiu postvivis nazian koncentrejon)
* Salomon Kornfeld

Ekstera ligilo
--------------

Khaossia - Juderia

Referencoj
----------

1. ↑  An Expert on Concentration Camps Says That's Exactly What the U.S. Is Running at the Border

  

* Kategorio Koncentrejo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  **Valle del Esgueva** |
| --- |
| Lando | Bandera de España Hispanio |
| Aŭtonoma komunumo |  Castilla y León |
| Provinco | Bandera de Burgos Burgos |
| Provinco | Bandera de la provincia de Valladolid.svg Valladolid |

**Valle del Esgueva** estas subdistrikto de Ribera del Duero, en la provinco Burgoso (Hispanio),kiu estas transigata de la rivero Esgueva. En la provinco Valladolid, la zono estas nomata kiel distrikto **Páramos del Esgueva.**

En la burgosa zono troviĝas interesaj artaĵoj romanikstilaj sub la nomo de **Skolo de Esgueva**.

Municipoj de Valle del Esgueva
------------------------------

Akvorezervejo de Encinas de Esgueva.
En la provinco Burgoso: Espinosa de Cervera, Valdeande, Santa María del Mercadillo, Pinilla Trasmonte, Bahabón de Esgueva, Santibáñez de Esgueva, Cabañes de Esgueva, Pinillos de Esgueva, Terradillos de Esgueva, Villatuelda, Torresandino, Villovela de Esgueva kaj Tórtoles de Esgueva.

En la provinco Palencio: Castrillo de Don Juan.

En la provinco Valadolido: Encinas de Esgueva, Canillas de Esgueva, Fombellida, Torre de Esgueva, Castroverde de Cerrato, Villaco, Amusquillo, Villafuerte de Esgueva, Esguevillas de Esgueva, Piña de Esgueva, Villanueva de los Infantes, Olmos de Esgueva, Villarmentero de Esgueva, Castronuevo de Esgueva, Renedo de Esgueva kaj Valladolid ĉefurbo.

Komunikado
----------

* En la provinco Burgoso: ŝoseo BU-112, ŝoseo BU-113 kaj ŝoseo CL-619
* En la provinco Palencio: ŝoseo CL-619
* En la provinco Valladolid: ŝoseo VA-100 kaj ŝoseo VA-140

Ekonomio
--------

* Agrikulturo: cerealoj kaj vinbero
* Bestbredado: ŝafoj
* Vinkeloj en Terradillos de Esgueva kaj Villatuelda

Monumentoj
----------

La kastelo de Villafuerte de Esgueva.
* Preĝejo de Bahabón de Esgueva
* Preĝejo de Cabañes de Esgueva
* Ermita de Santibáñez de Esgueva
* Preĝejo de Pinillos de Esgueva
* Preĝejo de Terradillos de Esgueva
* Preĝejo de Villatuelda
* Preĝejo de Torresandino
* Preĝejo de Tórtoles de Esgueva
* Kastelo de Encinas de Esgueva
* Kastelo de Villafuerte de Esgueva

Eksteraj ligiloj
----------------

* Valle del Esgueva - Burgoso
* Centro de Interpretación del Valle del Esgueva - Renedo de Esgueva Arkivigite je 2009-03-25 per la retarkivo Wayback Machine
**Vallelado** [baljeLAdo] estas municipo en la nordokcidento de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Pinares* (Pinartero) en la nordo de la provinco. 

Vallelado en la provinco Segovio.

Toponimio
---------

Meze de la 13-a jarcento Vallelado estis nomita *Sancto Thome de Valelado*, poste Valle-Helado, Vallehelado kaj Vallelado. Etimologie ĝi povus estis komprenebla kiel Frostovalo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 36,84 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 718 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 120 el la jaro 2000. 

Ĝi distas 73 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Cuéllar, San Cristóbal de Cuéllar, Mata de Cuéllar kaj Chañe el la provinco Segovio kaj kun San Miguel del Arroyo de la provinco Valadolido.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. En kamparo Torrejón estis mezepoke defendoturo, de kiu restas nun nur la memoro, same kiel estis nunaj senhomejoj sed mezepokaj setlejoj: nome Cardedal de Torre, Ovilo, Torre de don Velasco kaj Val Farco.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj ĉefe ajloj: kio aperas centre en la blazono) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Tomaso de la 20-a jarcento, granda pino, fiŝkaptejoj kaj ponto ĉe la rivero Cega kaj monumentaj krucoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 766967
 |
**Valleruela de Sepúlveda** [baljeRŬEla desePULbeda] estas municipo en la oriento de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto *Partido Judicial de Sepúlveda*. La loknomo *Valleruela de Sepúlveda* estas komprenebla etimologie kiel Valeto de Sepúlveda, alude al iama ĉefa urbo. Ĝi enhavas ankaŭ la submunicipon La Fuente kaj la jam senhomejojn Despoblado, Miranda kaj Vallejuelo.

Valleruela de Sepúlveda en la provinco Segovio.

Geografio
---------

Ĝia ebeneca municipa teritorio okupas totalan areon de 15,99 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 53 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 33 el jaro 1991. 

Ĝi distas 43 km de Segovio, provinca ĉefurbo; ĝi limas kun municipoj San Pedro de Gaillos, Condado de Castilnovo, La Matilla, Castroserna de Abajo kaj Orejana.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 768997
 |
**Valmala** [balMAla] estas loĝloko kaj municipo en la oriento de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Montes de Oca*.

Geografio
---------

Mapo de la komarkoj de Burgoso. Montes de Oca, oriente kaj flavecbruna.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 16,97 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 24 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono. 

Ĝi distas 41 km de Burgoso, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento. 

Valmala estis menciita en la foruo de Cerezo, kiu estis donita de Alfonso la 7-a de Leono en 1146 al Cerezo de Río Tirón.​ Inter la 134 domaro menciitaj kiuj apartenas al la *alfoz* de Cerezo, aperas Valmala kun Halariza kaj Sancta Crux del Valle (Urbión).

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo de Sankta Marteno.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 776723
 |