**Raphaël-Louis BISCHOFFSHEIM** (naskiĝis la 22-an de julio 1823 en Amsterdamo, mortis la 20-an de majo 1906 en Parizo) estis franca bankisto, politikisto kaj mecenato de nederlanda deveno. Li ricevis la francan naciecon en 1880.

Vivo
----

Raphaël-Louis Bischoffsheim naskiĝis en 1823 de la  nederlanda bankisto Louis Raphaël Bischoffsheim kaj de Amalia Goldschmidt. En 1842 lia patro sendis lin en Parizon por studi ĉe la *École Centrale des Arts et Manufactures de Paris*. Post lernado, li enpostiĝis kiel inspektisto de la fervoja linio de la Nordo de Italio, kiu estis posedaĵo de lia patro. Li tenis tiun postenon ĝis 1973.

En 1850 lia tuta familio transloĝiĝis en Parizon kie lia patro malfermis filion de sia banko. La 5-a de aprilo 1870, Raphaël-Louis Bischoffsheim estis iniciatinto de la Francia-Egiptia Banko, kiu havis poste aliajn kontribuintojn kiel Hermann Raffalovitch kaj Jacques de Gunzbourg.

Li batalis en 1870 por defendi Parizon en la Batalo de Champigny kaj ricevis la francan naciecon en 1880.

Li sukcedis kiel direktoro de la banka grupo de sia patro post ties morto (14-an de novembro 1973). La sama jaro, li komisiis la arĥkitekturiston Charles Garnier por konstrui vilaon en Bordighera : la Vilaon Bischoffsheim, kiu estis finita en 1875. Raphaël-Louis Bischoffsheim komencis investi por plibonigi la urbon ; pasiita pri astronomio, li havis projekton konstruigi astronomian observatorion sur la Monto Bégo, bedaǔrinde la municipo estis malakceptema kontraǔ lia propono. Bischoffsheim, kiu jam havis problemojn pri mono pruntedonita al la urbo por plibonigi la *Via Romana*, decidis turni sian intereson al Francio.

La intereso por astronomio jam emigis lin investi en la observatorio de Parizo, tiu de la parko *Montsouris* kaj de la *Pic du Midi de Bigorre* ; kiam la municipo de Bordighera rifusis lia projekton, Raphaël-Louis Bischoffsheim konstruigis observatorion en Nico sur la Monto Gros kaj provizis ĝin per plej modernaj instrumentoj. La observatorio malfermiĝis en oktobro 1887.

Politika kariero
----------------

Raphaël-Louis Bischoffsheim estis elektita deputito de Alpes-Maritimes en 1881 delegito de Nico-Kamparo ; posteno, kiun li gardis ĝis 1885. Por sia dua mandato (1889-1906), li reprezentis Nicon-Urbon kaj por sia tria mandato li sidis en la nomo de la elektodistrikto de Puget-Théniers.

Ano de la Respublika Unio (centro-maldekstro), li subtenis la respublikajn ministrejojn de Jules Ferry kaj Léon Gambetta.

Honoroj
-------

Pro sia kunlaboro al la scienco, Bischoffsheim ricevis la honoran legion en 1886 kaj, dum la Universala Ekspozicio de Parizo de 1889, du ormedalojn : unu pro la observatorio de Nico, la alia pro la profesia lernejo de Bulvardo Bourdon en Parizo.

Li estis elektita libra ano de la Akademio de Sciencoj de Francio la 16-a de junio 1906.

La historia kupolo de la Observatorio de Nico estis nomita "Kupolo Bischoffsheim"

La asteroido 708 Raphaela estis nomita en lia honoro.

* La Vilao Bischoffsheim en Bordighera La Vilao Bischoffsheim en Bordighera
* La Kupolo Bischoffsheim de la Observatorio de Nico La Kupolo Bischoffsheim de la Observatorio de Nico

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. 1 2  Bischoffsheim Raphaël-Louis ; artikolo de Claire Zalc en *Dictionnaire des étrangers qui ont fait la France* (Pascal Ory)' (france)
2. ↑  Listo de la anoj de la Akademio de Sciencoj kaj eksterlandaj asociitaj astronomoj aǔ plenumintoj de gravaj laboroj por astronomio, el la paĝaro de la *Académie des sciences* (france)
3. ↑  *La Coupole Bischoffsheim*, el la paĝaro de la *Observatoire de la Côte d'Azur* Arkivigite je 2016-11-16 per la retarkivo Wayback Machine (france)
4. ↑  *Dictionary of Minor Planet Names* de Lutz D. Schmadel, paĝo 108 (angle)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Raphaël Bischoffsheim en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* france Raphaël-Louis Bischoffsheim : mallonga biografio el la paĝaro de *Sociétés savantes de France*
* france Raphaël Bischoffsheim inter aferismo kaj filantropio ... el *Cahiers de la Méditerranée*
* angle Bischoffsheim Raphaël-Louis el *Jewish Encyclopedia*
* france Raphaël Bischoffsheim, nekrologo, el *Le Génie Civil*, n° 125 2-a de junio 1906


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 573679
* GND: 116195282
* VIAF: 27210339
* ISNI: 0000000001787969
* SUDOC: 077363485
* BNF: 13209945j
 |