|  |  |
| --- | --- |
|  | - La mallongigo SO en Bettlach SO staras por la svisa Kantono Soloturno. Por aliaj signifoj de la nomo vidu sub **Bettlach**. |


---


**Bettlach** (prononcu *betlaĥ*, en la alemana *Bettlä*, en la franca *Bâche*) estas komunumo en la distrikto Lebern en Kantono Soloturno, Svislando. Ĝi havis 4 864 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

Geografio
---------

La komunumo Bettlach situas en la Svisa Mezlando ĉe la norda flanko de la Ĵurasa Montaro. Ĝian sudan limon formas la rivero Aro. La komunumo konsistas el la vilaĝoj kaj setlejoj Allmend, Bettlach, Bettlachberg, Bettlachstock, Bischmatt, Büelen, Bruech, Burg, Ischlag, Kastels, Ried, Tannlimatt, Witi kaj Zelg. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 12.20 km², de kiuj 39% estas kovritaj de arbaro, 47% servas por agrikulturo kaj 12% por setlado. En okcidento al setlejoj de Bettlach kunkreskis kun la setlejoj de la urbo kaj komunumo Grenchen.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Bettlach limas en oriento al Selzach, en sudsudoriento al Leuzigen (BE), en sudo al Arch (BE), kaj en okcidento kaj nordo al Grenchen.

Trafiko
-------

Tra la komunumo pasas la grava kantona ĉefvojo n-ro 5 de Soloturno al Bielo kaj paralele al ĝi la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj. Per la fervojo kaj la loka busreto de la urbo Grenchen la komunumo Bettlach estas bone konektita al la publika transportreto. En distanco de 2 kilometroj de la komunuma centro en sudokcidento sur la teritorio de Grenchen troviĝas la plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A5.

Ekonomio
--------

Bettlach estas grava centro de horloĝa industrio. Post krizo de la horloĝa branĉo en la 1970-aj jaroj perdiĝis multaj laborlokoj. Tio kaŭzis diversiĝon de la industrio. Aktuale proksimume 69% de la laboristoj en Bettlach laboras la industrio, dum en la agrikulturo, kiu ĝis en la 19-a jarcento estis la ĉefa enspezofonto, nuntempe laboras ankoraŭ proksimume 5% de la loĝantaro.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Bettlach datiĝas el la jaro 1181 kiel *Betelacho*. Dum mezepoko sur la monto *Schlossfluh* ekzistis burgo, kiu la unuan fojon estis menciita en la jaro 1131 kaj lastfoje en en la jaro 1224. Ĝi estis la sidejo de la Senjoroj de Grenchen kaj estis forlasita komence de la 14-a jarcento. Post la formorto de la Senjoroj de Grenchen Bettlach kune kun Altreu fariĝis parto de la Senjorujo Strassberg, kiu en la jaro 1389 respektive 1393 fariĝis havaĵo de la urbo Soloturno. Ĝis la Helveta Revolucio de 1798 Bettlach apartenis al la Voktejo Lebern.

Vidu ankaŭ
----------

* Aliaj lokoj kun la nomo Bettlach
* Bettlach (stacidomo)

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 4-an de novembro 2011
2. ↑  Fonto: *Urs Zurschmiede*: *Bettlach* en *Historia Leksikono de Svislando* (2004-06-30)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bettlach SO en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Bettlach
* Bettlach SO en la Historia Leksikono de Svislando germane france itale

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Bettlach** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

Bildoj
------

* Industria kvartalo de BettlachIndustria kvartalo de Bettlach
* Bettlach vidita de nordo de la deklivo de la ĴurasoBettlach vidita de nordo de la deklivo de la Ĵuraso

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Lebern |
| --- |
| Balm ĉe Günsberg  •  Bellach  • 
Bettlach  •  Feldbrunnen-Sankt-Niklaus  •  Flumenthal  •  **Grenchen**  •  Günsberg  •  Hubersdorf  •  Kammersrohr  •  Langendorf  •  Lommiswil  •  Oberdorf  •  Riedholz  •  Rüttenen  •  Selzach |  |

 |