recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Cabezón de Valderaduey** [kabeZON debalderaDŬEJ] estas municipo en la nordo de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Campos* en la nordo de la provinco. *Cabezón de Valderaduey* estas etimologie rilatebla al la rivero Valderaduey.

Cabezón de Valderaduey en la provinco Valadolido.
La *Tierra de Campos* de la provinco Valadolido, viole, norde.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 10,24 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 41 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn el la 1950-aj jaroj pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 80 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 763672
 |
Panoramo pri Burntisland
**Burntisland** estas urbo en skota unuara instanco Fife. Ĝi situas ĉirkaŭ 7 km sudokcidente de Kirkcaldy kaj 14 km oriente de Dunfermline ĉe norda bordo de Firth of Forth. Sur la kontraŭa bordo – en distanco de ĉirkaŭ 7 km -, troviĝas Edinburgh. En 2001, Burntisland havis 5677 loĝantojn.

Historio
--------

Verŝajne uzis la romianoj sub Agricola en ĉirkaŭ 83 la naturan havenon de Burntisland kiel bazon. En la 12-a jarcento, oni konstruis tie fortikaĵon kaj preĝejojn, proksime al la haveno. Jakobo la 5-a de Skotlando rangigis la urbon *Royal Burgh* (Reĝa Burgo) kaj plikonstruis la havenon por militistaj kaj komercaj celoj. Pli poste oni tie transŝarĝis fiŝojn, pli poste karbon. Inter 1786 kaj 1927, tie funkciis transregione grava brandfarejo „The Grange" en Burntisland kaj produktis viskion. Ĉe fino de la Unua Mondmilito, tie eksidis aluminia fandejo, same ŝipfarejoj.

Trafiko
-------

Burntisland situas kelkajn kilometrojn sude de la apudborda vojo A9, kiu interligas Edinburgh kun Aberdeen. 

En 1850, oni inaŭguris la unuan fervojan linion de la mondo de Granton (hodiaŭ urboparto de Edinburgh) al Burntisland. 

* Stacidomo en 1974Stacidomo en 1974
**Gyula Flaché** [flaĥE]?, laŭ hungarlingve kutima nomordo **Flaché Gyula,** slovake *Július Flache* estis hungara-ĉeĥoslovakia pentristo. 

Gyula Flaché  naskiĝis la 7-an de novembro 1892 en Budapeŝto, li mortis la 18-an de septembro 1967 en Banská Bystrica (Ĉeĥoslovakio).

Biografio
---------

Gyula Flaché frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li studis en Reĝa Belarta Altlernejo de Budapeŝto, fine en Akademio de Belartoj de Vieno. Liaj plej gravaj instruistoj estis Károly Ferenczy, Gustav Klimt kaj Heinrich Rauchinger. Li studvojaĝis al Munkeno, poste li pentradis en sia naskiĝurbo. Dum la 1-a mondmilito li estis armea pentristo, poste li pentradis en la nova ŝtato Ĉeĥoslovakio en Banská Bystrica. En 1920 li fondis societon pri slovakaj artistoj, li estis ties estro ĝis 1930. Li pentradis pejzaĝojn, portretojn, aĵpentraĵojn, ĝenrojn, pli malofte aliajn artaĵojn.

Elektitaj ekspozicioj
---------------------

* Budapeŝto (1914)
* Prago (1922)
* Bratislavo (1925)
* Banská Bystrica (1962, 1992)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Sándor Petőfi
* Memportreto
* Virina portreto
* partizano

Elektitaj similaj artaĵoj
-------------------------

* murpentraĵoj de preĝejo de Detvianska Huta (1926)
* busto pri Oskár Petrogalli (1926)
* alegorio de Banská Bystrica (1929–1930)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio[*rompita ligilo*]


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 609096
* GND: 1038126819
* LCCN: no2013092505
* VIAF: 85358918
* ISNI: 0000 0000 5744 6709
* NKC: xx0008419
 |
**Buroo Internacia pri Pezoj kaj Mezuroj (BIPM)** (esperanta nomo por france *Bureau International des Poids et Mesures* (BIPM)) estas kunordiganta normiga organizaĵo pri metrologio. Ĝi estas unu el la tri organizaĵoj, kiuj estis establitaj por prizorgi la Sistemon Internacian de Unuoj (SI) laŭ la preskriboj de la Konvencio pri la Metro (*Convention du Mètre*).

Logotipo de BIPM
BIPM estas la internacia mallongigo el la franca de Bureau internacional des poids et mesures, kiu estas uzata ankaŭ en anglalingvaj dokumentoj. Tiu regulo ankaŭ validas por ĉiuj mallongigoj rilataj al mezurado kiel SI, CGPM kaj CIPM. Okaze de dubo pri ĝusta interpreto, validas ĉiam la franca teksto de la dokumentoj, ne la angla traduko.

Laŭ ĝia oficala retpaĝaro:

"→ BIPM havas kiel misio certigi la tutmondan unuformecon de mezuroj kaj sian spureblecon al la Internacia sistemo de unuoj (SI) .

Ĝi laboras sub la aŭtoritato de la Konvencio pri la Metro, kiu estas diplomatia traktato farita de kvindek unu nacioj. Ĝi plenumas sian aktivecon dank'al helpo de iom da Konsultaj Komitatoj, kies membroj estas naciaj laboratorioj pri metrologio en la Membraj Ŝtatoj de la Konvencio pri la Metro, kaj ankaŭ dank'al sia propra laboratoria laboro.

BIPM esploras rilate al mezurado. Ĝi organizas kaj partoprenas en internaciajn komparojn de naciaj mezurilaj etalonoj, kaj faras kalibraĵojn por la Membraj Ŝtatoj."

Ĝi lokiĝas en la Pavilono de Breteuil en Sèvres, kiu estas komunumo apud Parizo, Francio. La pavilono estis inaŭgurita de la reĝo Ludoviko la 14a en 1672.

BIPM ĝuas eksterteritorian statuson, kiu permesis al ĝi ne esti invadita fare de la germanoj dum la dua mondmilito. La prototipoj de la etalonoj de la metro kaj de la kilogramo estas daŭre konservataj tie.

La du aliaj organizaĵoj kiuj prizorgas la SI-mezurunuojn estas:

la Konferenco Ĝenerala pri Pezoj kaj Mezuroj (CGPM, Conférence générale des poids et mesures)

la Komitato Internacia pri Pezoj kaj Mezuroj (CIPM, Comité international des poids et mesures)

Rilataj ligiloj
---------------

Konvencio pri la Metro

Sistemo internacia de unuoj

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Buroo Internacia pri Pezoj kaj Mezuroj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Buroo Internacia pri Pezoj kaj Mezuroj. Prezento en la lingvoj franca kaj angla. Okaze de dubo pri ĝusta interpreto, validas ĉiam la franca teksto de la dokumentoj.
* Kadeno de respondeco laŭ la Konvencio pri la Metro Bildo de la organiza strukturo en la angla


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 203656
* GND: 1002765-8
* LCCN: n82058999
* VIAF: 148251324 156087403, 148251324
* ISNI: 0000 0001 2191 6593
* SUDOC: 026362848
* BNF: 118625494
* NLA: 36053979
* NDL: 00797291
* NKC: xx0053901 kn20040126035, xx0053901
* BNE: XX145276
 |
**Gyula Grosics** [djula groŝiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Grosics Gyula** estis hungara futbalisto, golulo, membro de sportisto de la nacio, membro de la hungara orteamo, olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto.

Busto pri Grosics
Gyula Grosics naskiĝis la 4-an de februaro 1926 en Dorog, li mortis la 13-an de junio 2014 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Gyula Grosics hazarde estis golulo de la loka futbala teamo en 1940. La debuto sukcesis, tial li oficiale estis tie membro inter 1943 kaj 1947. Lia kulmina teamo estis Budapest Honvéd FC inter 1950-1954 kaj klubo de Tatabánya (1956-1962). En la Somera Olimpiko 1952 lia nacia teamo ricevis ormedalon, post jaro en Londono li estis la golulo por la unua ne-brita nacia teamo, se temas pri venki Anglion hejme. En 1954 en la mondĉampionumo li akiris arĝentan medalon. Inter 1947–1962 li estis membro de la nacia teamo 86-foje. Tiu teamo estis nevenkebla inter 1948 kaj 1954. Li finis sian sportan karieron kiel trejnisto en Kuvaito. Li edziĝis dufoje, la unua edzino naskis 2, la alia 1 filinon.

Memorigiloj
-----------

* busto (vidu la foton!)
* stadiono Grosics Gyula en Tatabánya

Referencoj
----------

1. ↑

Fontoj
------

* WikiTrans

* Kategorio Gyula Grosics en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 796606
* GND: 1052370705
* LCCN: n2009018104
* VIAF: 83497733
* ISNI: 0000 0000 7906 9756
 |



* Portalo pri Biografio
**Bnej Baruĥ** — israela nekomerca kaj nepolitika asocio, fondita en la 1991a jaro de kabalisto, rabeno Miĥael Lajtman celante studadon de la scienco Kabalo kaj disvastigon de kabala scio tra la tuta mondo por plialtigo de homara spirita nivelo.

Asocio Bnej Baruĥ estas nomata de la nomo de kabalisto kaj rabeno Baruĥ Aŝlag (RABAŜ) — pliaĝa filo kaj adepto de la plej granda kabalisto de la 20a jarcento, rabeno Jehuda Aŝlag (Baal haSulam) — aŭtoro de komentario Sulam al Libro Zoharo.

Studado de Kabalo en Bnej Baruĥ estas kondukata nur laŭ originalaj kabalistaj fontoj de RAŜBI, ARI, Baal Sulam kaj RABAŜ en scienc-esplora moderna stilo.

Laboro de asocio Bnej Baruĥ pri eldono kaj disvastigo de lernaĵoj estas trakondukata pere de volontuloj, esplorantoj de scienco Kabalo, kiuj aspiras malfermi saĝecon de la scienco al la homaro.

Rigardu ankaŭ
-------------

* Oficiala informa retejo pri Kabalo, farita de Bnej Baruĥ (en diversaj lingvoj)
* Oficiala retejo de Bnej Baruĥ (en la rusa, hebrea kaj la angla)
* Elsendo de video-lecionoj (en kvin lingvoj)
* ARI Films — Kinproduktanta firmao fondita de Bnej Baruĥ
* KABALO.INFO — taglibro pri Kabalo en la internacia lingvo Arkivigite je 2008-07-05 per la retarkivo Wayback Machine
**Cabezabellosa de la Calzada** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Salamanko en la nordo-centro de la provinco kaj al la Municiparo La Armuña. *Cabezabellosa* [kabezabeLJOsa] estas tradukebla etimologie al *Hararkapo* alude al monteto kovrita per vegetaĵaro kaj *de la Calzada* aludas al la antikva ŝoseo inter Salamanko kaj Medina del Campo.

Preĝejo de *Ntra. Sra. de la Asunción*.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 8,49 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 83 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 300 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 23 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis komence de la 13-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kun najbara Portugalio kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753049
 |
**Gyula Gundelfinger** [djula], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gundelfinger Gyula** estis hungara pentristo. Lia kuzo estis Pál Szinyei Merse.

Pentraĵo de Gyula Gundelfinger: Pejzaĝo ĉe Szinyei-Lipócz
Gyula Gundelfinger  naskiĝis la 28-an de aprilo 1833 en Korompa (Hungara reĝlando, nuntempa Krompachy en Slovakio), li mortis la 4-an de majo 1894 en Korompa (laŭ Germana Vikipedio en proksima vilaĝo).

Biografio
---------

Gyula Gundelfinger elektis la oficiran profesion. Li estis jam leŭtenanto, kiam li forlasis la armeon en 1855. Li studis pentradon en Vieno de Carl Rahl, poste inter 1856–1859 en Düsseldorf de Karl Friedrich Lessing. En 1858 li devis okupiĝis pri la familia bieno. Depost 1866 li forlasis la pentradon pro pluraj procesoj. Tamen en la 1870-aj jaroj li vojaĝis kun Pál Szinyei Merse al Bavario, kie ili pentradis. Li pentradis preskaŭ senescepte pejzaĝojn pri fortikaĵoj.

Ekspozicioj
-----------

* ekde 1866 en Pest (urbo)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Szinyei-Lipócz vidéke (1873, vidu la apudan bildon!)
* Felsőmagyarországi várkastély (1875)
* Felvidéki kastély (1891)
* Tájkép várrommal
* Kastély

Fontoj
------

* hungarlingva biografieto kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografieto kun bildoj Arkivigite je 2018-05-02 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografieto Arkivigite je 2018-05-02 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 610207
* VIAF: 96413607
* ISNI: 0000 0000 7895 9298
* ULAN: 500099093
* RKD: 124886
 |
**Gyula Hajnóczi** [djula hajnOci], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hajnóczi Gyula** estis hungara arkitekto, arkeologo, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1995).

Gyula Hajnóczi  naskiĝis kiel *Ritter Gyula* la 5-an de aprilo 1920 en Baja. Li mortis la 10-an de aŭgusto 1996 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Gyula Hajnóczi frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, ĉeflernejon en Sopron, poste universitaton en Pécs. Dum la 2-a mondmilito li soldatiĝis, poste li finis la lernadon en 2 universitatoj en Budapeŝto. En 1951 li ekinstruis, krime li partoprenis en renovigoj de diversaj kasteloj. Liaj plej gravaj laboraĵoj estis prezenti la Romian Imperion helpe de parte originaj konstruaĵoj, ekzemple en Tác, Aquincum. Li faris arkeologiajn laborojn ankaŭ eksterlande. En 1978 li doktoriĝis. Inter 1978-1990 li instruis en la universitato, kie inter 1978-1981 li estis vicdekano. Li ricevis premion Kossuth en 1990, aliajn premiojn aŭ memormedalojn inter 1968-1996.

Fontoj
------

* biografio hungare

* Kategorio Gyula Hajnóczi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 439071
* GND: 123080258
* LCCN: n86081572
* VIAF: 305136145
* ISNI: 0000 0001 1877 1805
* SUDOC: 201612305
* BNF: 12839937f
* NKC: xx0050563
 |
**György Endre Guoth** [djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Guoth György Endre** estis hungara bestokuracisto en branĉo kirurgio, altlerneja instruisto. Lia nobela antaŭnomo estis *guótfalvi*, lia nomo pli mallonge estis (hungare) *Gouth Gy. Endre*.

György Endre Guoth naskiĝis la 11-an de decembro 1885 en Kemenesszentmárton, li mortis la 17-an de novembro 1978 en Budapeŝto.

Biografio
---------

György Endre Guoth akiris bestokuracistan diplomon en Veterinara Altlernejo de Budapeŝto en 1909, poste li estis asistanto en la kliniko. En 1913 li doktoriĝis en la altlernejo, post 2 jaroj li estis altrangigita lektoro, en 1925 eksterordinara instruistio, pli poste profesoro. Inter 1929 kaj 1948 li estis katedrestro kaj klinikestro, inter 1944-1947 dekano. En 1949 li emeritiĝis, tamen poste ĝis 1959 li estis gvidanto de la veterinara ambulanco en Székesfehérvár.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A pata és csülök ápolása és betegségei* (1925, 1998)
* *Sebészet I.* (studenta lernolibro, 1944).

Memorigiloj
-----------

* memortabulo (1995)
* busto (2017)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
*

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 714639
 |
**György Fazekas** [djordj fazekaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fazekas György** estis hungara ĵurnalisto.

György Fazekas naskiĝis la 6-an de junio 1914 en Miskolc, li mortis la 22-an de majo 1984 en Budapeŝto.

Biografio
---------

György Fazekas maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li estis ĵurnalisto apud sia patro, pli poste en aliaj gazetoj. Dum la 2-a mondmilito li soldatiĝis, sed ekde 1942 li estis trudlaboristo. Li estis kaptita en Sovetunio, en la militkaptitejo li akceptis la komunismon kaj ekde 1944 li estis armea agitisto. Post la milito li hejmenvenis kaj aliĝis al la komunistoj havanta gazetan postenon. En 1947 la partio invitis lin al Budapeŝto, kie li partoprenis en la partia administracio, samtempe verkis en gazetoj. En 1951 li estis forigita, sed li trovis alian redaktejon. Iom poste li apartenis al strikta rondo de Imre Nagy (politikisto). En 1955 li denove estis forigita, sed post jaro li denove aktiviĝis, eĉ li kateniĝis al Imre Nagy dum la hungara revolucio de 1956. Li portis la saman sorton (deportado, prizono), fine li ricevis amnestion en 1961. Ekde 1968 li denove laboris en redaktejo.

Liaj libroj
-----------

* *Emberrabló* (romano, 1953)
* *Csodálatos utazás* (prijunulara romano, 1954)
* *Miskolci toronyóra* (membiografia romano, 1976)
* *Miskolc-Nyizsnyij-Tagil-Miskolc* (membiografia romano dum la mondomilito, 1979)
* *Forró ősz Budapesten. Életútinterjú* (rememoroj, 1989)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 767358
* VIAF: 121479857
* ISNI: 0000 0000 7926 1609
 |


* Portalo pri Biografio
**Cabezas del Pozo** [kaBEzas delPOzo] estas municipo en la nordo de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *La Moraña* aŭ Komarko de Arévalo kaj al la jurisdikcia teritorio de Arévalo, en la nordo de la provinco. *Cabezas del Pozo* estas komprenebla etimologie kiel *Kapoj de la Puto* alude al ĉefaj domaroj de iama mudeĥara puto, kiu estis detruita en 1982. Tio klare videblas en la blazono.

Komarkoj de la provinco Avilo; Komarko de Arévalo norde, brune.
Sanktejo.
Puto.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 17,97 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 68 loĝantojn. Ĝi perdis 400 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 64 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Mamblas, Bercial de Zapardiel, Barroman, Mamblas, Cisla, Fuentes de Año, Bernuy-Zapardiel kaj Canales.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. La preĝejo havas mudeĥarajn kaj barokajn elementojn.

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 761571
 |
**György Csete** [djordj ĉete], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csete György** estis hungara arkitekto, altlerneja instruisto, membro de Hungara Arta Akademio. Lia edzino estis Ildikó Csete.

György Csete
György Csete naskiĝis la 5-an de novembro 1937 en Szentes, li mortis la 28-an de junio 2016 en Budapeŝto.

Biografio
---------

György Csete maturiĝis en kalvinana kolegio en Debrecen en 1957, poste li akiris arkitekturan diplomon en Konstrua kaj Trafika Teknikuniversitato en 1961. Post la diplomo li laboris en ŝtataj arkitekturaj firmaoj komence en Budapeŝto, poste en Pécs (memoru: dum la socialismo ne ekzistis privataj firmaoj). En Pécs en la 1970-aj jaroj li partoprenis en fondo de societo de junaj arkitektoj, la membroj ne sekvis la socialisman stilon, sed li ĉerpis el la organika konstruado (ligno). Li ankaŭ instruis en la universitatoj en Budapeŝto, Pécs kaj Innsbruck. Kune kun Imre Makovecz li estis konsiderata la ĉefa reprezentanto de la hungara organika arkitekturo, kiu ricevis internacian atenton, precipe rilate al postmodernismo en la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj studoj. Li ricevis premiojn inter 1990-2014, el kio elstaras premio Kossuth en 1997. Li havis edzinon ekde 1965, ŝi naskis 2 filojn.

Elektitaj planitaj konstruaĵoj
------------------------------

* *Forrásház* en Orfű (1970-1974, en 2002 delarita historia monumento)
* *Lakótelep* (loĝkolonio en Paks) (1976)
* *kapelo* en Füzér (1986)
* *Erdők temploma és múzeuma* en Ópusztaszer (1991–1998)
* Kalvinana preĝejo (Kőszeg) (1996)
* *kalvinana preĝejo en Debrecen* (2006)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Forrásház en OrfűForrásház en Orfű
* ÓpusztaszerÓpusztaszer
* Erdők temploma és múzeuma en ÓpusztaszerErdők temploma és múzeuma en Ópusztaszer
* Világmagyarság háza en ÓpusztaszerVilágmagyarság háza en Ópusztaszer
* Jurto en ÓpusztaszerJurto en Ópusztaszer
* Kalvinana preĝejo en Kőszeg (1998)Kalvinana preĝejo en Kőszeg (1998)
* Preĝejo en Halásztelek (1981)Preĝejo en Halásztelek (1981)

* Kategorio György Csete en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 685343
* GND: 123324890
* LCCN: n2003115110
* VIAF: 96483966
* ISNI: 0000 0000 7866 8861
* SUDOC: 249235919
* ULAN: 500107432
 |
**Cabezas del Villar** [kaBEzas delbiLJAR] estas municipo en la okcidento de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Avilo kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco. *Cabezas del Villar* estas komprenebla kiel "Montetoj de la Vilaĝo" aŭ "Urbeto de la Montetoj".

Cabezas del Villar en la provinco Avilo.
Komarkoj de la provinco Avilo; Komarko de Avilo centre, rozkolore.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 110,07 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 257 loĝantojn. Ĝi perdis 1 300 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 51 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Alaraz (Salamanko), Malpartida (Salamanko), Salmoral (Salamanko), Mancera de Arriba, San Miguel de Serrezuela, Gallegos de Sobrinos, San García de Ingelmos, Pascualcobo, Bonilla de la Sierra, Villanueva del Campillo, Hurtumpascual kaj Vadillo de la Sierra. Tra la teritorio fluas la rivero Margañán.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio.

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Bildaro
-------

* Preĝejo.Preĝejo.
* Granito.Granito.
* Pejzaĝo.Pejzaĝo.
* Rivero Margañán.Rivero Margañán.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 761980
 |
Deklamado de la poemo "*The Address to the Haggis*", januaro 2004.
**Burns Supper** (Vespermanĝo por Burns) estas en Skotlando nacia festo honore al la poeto Robert Burns. La dato estas lia naskiĝtago, la 25-a de januaro, kaj la festo estas celebrata ĉie en la mondo, kie vivas skotdevenaj grupoj, nome en Kanado, Aŭstralio kaj Usono

La menuo konsistas tradicie el supo Haggis kun napoj (*neeps*) kaj terpomoj (*tatties*) kaj kiel deserto "Trifle". Almenaŭ dum la alparoloj oni trinkas viskion. La formala parto de la vespero obeas certan riton: La *Haggis* estis prezentata sur arĝenta plado kaj solene – akompanate de sakŝalmo-ludanto – portata al la tablo de la preleganto (kutime la domestro aŭ al ĉefo de la restoracio). Li deklamas la poemon "The Address to the Haggis" de Robert Burns. Dum la vortoj "*cut you up wi’ ready slight*" (ni tranĉas vin kun simpla lerteco) li tranĉas kaj enhavo de la Haggis fluas tra la plado.

Post la manĝo estas paroladoj en rita sinsekvo. La *Immortal Memory* estas memoriga parolo pri Robert Burns kun honorado de certaj poemoj kaj kun rilatoj al la aktuala politiko kaj la moroj en la lando. La "*Toast to the Lassies*" (tosto al la virinoj) permesas moki virinojn, se oni poste honoras ilin. Respondas virino en same moka maniero "*Toast to the Laddies*" (tosto al la viroj). Oni deklamas poemojn kaj kantas laŭ tekstoj de Burns.

Inter la rete legeblaj verkoj Arkivigite je 2009-09-19 per la retarkivo Wayback Machine de Burns mankas la centraj poemoj por *Burns supper*. Troviĝas tie nur traduko de Auld Lang Syne Arkivigite je 2011-05-14 per la retarkivo Wayback Machine, tradicie kantata je la fino.

Menuo
-----

1. supo : *Cock-a-Leekie* (poreo en kokina buljono) aŭ *Scotch Broth Soup* kiu ankaŭ nomiĝas *Barley Broth* (ŝafida viando kun Hordeo)
2. Haggis : Internaĵoj de ŝafo kun aveno kuiritaj en stomako de ŝafo - Intertempe ekzistas ankaŭ vegetaraj versioj, ekzemple de la Vegetarian Society of the United Kingdom (angle) Arkivigite je 2010-01-05 per la retarkivo Wayback Machine
3. Trifle : krema dolĉaĵo kun biskvitoj, kiuj estas plenaj de alkoholo.

La skotaj receptoj estas multe pli bongustaj ol oni povas imagi laŭ la konciza priskribo.

Altnivela skota kuirarto troviĝas sur la paĝoj de Masterchef Willie Pike

Esperante
---------

* Alparolo al la Hagiso Arkivigite je 2011-03-26 per la retarkivo Wayback Machine el "Kantoj Poemoj kaj Satiroj" de Robert Burns tradukitaj de Reto Rossetti kaj William Auld, Eldonejo Kardo, Glasgow, 1995, ISBN 0-905149-26-2.

Pliaj informoj
--------------

* Kategorio Burns Supper en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. Detala priskribo Arkivigite je 2010-01-28 per la retarkivo Wayback Machine de la ceremonio angle
2. Informoj de radiostacio BBC kun receptoj
La **centuriaj komicoj** (latine *comitia centuriata*) estis la ĉefa popola asembleo de la Roma respubliko. La civitanoj voĉdonis publike, kaj aparte laŭ riĉeca klaso (kontraŭe de la tribaj komicoj kie oni voĉdonis laŭ "triboj" listigitaj fare de la censoroj). Tiu asembleo elektis la plej gravajn popolajn magistratojn (la pretorojn, la konsulojn kaj la censorojn); pribalotis la leĝojn proponitajn al ĝi; prijuĝis kelkajn aferojn; kaj povis decidi militon.

Tamen nur supra magistrato rajtis kunvoki tiun asembleon konsultinte la signojn; kaj la sama magistrato povis malkunvoki asertante ke la signoj malfavoris (kaj laŭkrede nur li povis interpreti la signojn). Tio do tre malpliigis la komicajn povojn.

Voĉdona sistemo
---------------

La civitanoj estis apartigitaj je kvin klasoj (*classes*) laŭ riĉeco. Ĉiu klaso estis apartigita (laŭ triboj) po je certa nombro de centurioj (*centuriae*) kapablaj teorie liveri cent virojn al la soldataro. Krome ekzistis centurioj eksterklasaj (enhavantaj la riĉegulojn kaj la malriĉegulojn). Jen listo de la klasoj kaj centurioj laŭ balota vico:

| Klaso aŭ grupo de centurioj | Necesa riĉeco aŭ metio | Nombro da centurioj |
| --- | --- | --- |
| Ĉevalistoj (*equites*) | Miliono da asoj | Dek ok |
| Unua klaso | 125 000 asoj | Okdek |
| Dua klaso | 75 000 asoj | Dudek |
| Tria klaso | 50 000 asoj | Dudek |
| Kvara klaso | 25 000 asoj | Dudek |
| Kvina klaso | 11 000 asoj | Tridek |
| Laboristoj (*fabri*) | Laboristoj | Du |
| Muzikistoj | Muzikistoj | Du |
| Subklasuloj (*infra classem*, *capite censi*) | Malriĉuloj | Unu |

Oni voĉdonis laŭvice. Ĉiu centurio estis entenata po en aparta barita ejo (*saeptum*); unu post unu la homoj eliris tiun ejon kaj diris sian decidon sur levita pasejo, la "voĉdona ponto" (*pons suffragii*), al la demandisto (*rogator*); la demandisto skribis tiun voĉdonon kaj la balotinto iris en la ŝafejon (*ovile*) por atendi la rezult-anoncon. La poa plimulta decido de ĉiu centurio estis kalkulita ĝis la plejmulto da centurioj, kaj tiu momento estis la fino de la voĉdonado. Do la riĉuloj havis plian povon ol la malriĉuloj: la riĉuloj voĉdonis komence kaj la plej malriĉaj do preskaŭ neniam povis baloti.

Vidu ankaŭ
----------

* Komicoj

Literaturo
----------

* Rougé, Jean: *Les institutions romaines. De la Rome royale à la Rome chrétienne*, Armand Colin, 1969 (1991), ISBN 2-200-32201-1, p. 22 - 24
**Ödön Uher** [odon] pli juna, laŭ hungarlingve kutima nomordo **Uher Ödön,** ekster Hungario konata kiel **Edmund Uher** estis hungara reĝisoro, kameraisto, inventisto, negocisto. Lia patro estis Ödön Uher (pli aĝa).

Ödön Uher naskiĝis la 30-an de aŭgusto 1892 en Nagykanizsa (laŭ alia informo la 15-an de marto 1892 en Budapeŝto), li mortis la 17-an de marto 1989 en Cap d'Antibes (Francio).

Biografio
---------

Ödön Uher maturiĝis en gimnazio, dum lia patro instruis lin pri la fotarto kaj filmado.Baldaŭ apud la patro li estis reĝisoro, arta gvidanto kaj kameraisto. Dum la 1-a mondmilito li estis armea raportisto. Li edziĝis en 1916, lia edzino naskis filon. Li fondis filmakademion, kie li instruis. En la 1920-aj jaroj li translokiĝis al Munkeno, kie li okupiĝis pri prestekniko. Li fondis firmaon, kiu produktis novajn presilojn. Dum la 2-a mondmilito li produktis flugmaŝinojn, post la paco magnetofonojn. En 1970 li pensiuliĝis kaj lia filo transprenis la taskojn.

Liaj filmoj (elekto)
--------------------

* *Nővérek* (1912) - reĝisoro, kameraisto
* *A végzetes nyakék* (1913) - reĝisoro, kameraisto
* *Rablélek* (1914) - kameraisto
* *Az aranyhajú szfinksz* (1915) - kameraisto
* *Mire megvénülünk* (1916) - reĝisoro
* *A bánya titka* (1918) - reĝisoro, kameraisto, scenaristo
* *Éj és virradat* (1919) - reĝisoro
* *O'Hara* (1920) - reĝisoro
* *Júdás fiai* (1921) - reĝisoro, scenaristo

Fontoj
------

* 
* 
*

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 780702
* GND: 1178169022
* VIAF: 2156155044815372520000
 |



* Portalo pri Biografio
* Portalo pri Filmo
Aĉethalego Tietz ĉe Leipziger-strato en Berlino, 1900
**Hermann TIETZ** (naskiĝinta la 29-an de aprilo 1837 en Międzychód, mortinta la 3-an de majo 1907 en Berlino) estis germana komercisto de juda origino. Lia tombo troviĝas sur la juda Weißensee-tombejo en Pankow.

Vivo kaj graveco
----------------

Tietz estis la unua vide al la ideo instali grandmagazenon en Germanio fondante ĉenbutikon poste konata kiel "Hertie", kiu nun estas posedata fare de Arcandor.

Meze de Gera: la unua grandmagazeno tietz-a de 1882
En 1882, la unua grandmagazeno de Tietz estis malfermita en Gera fare de lia nevo Oskar Tietz. La frato de Oskar Leonhard Tietz poste fondis sian propran ĉenbutikon ("Kaufhof"). Post kiam la spezoj en butikoj en pli malgrandaj urboj kiel Bamberg, Erfurto, Rostock, Stralsund kaj Wismar estis sukcesaj, Tietz establis sian unuan grandmagazenon en Berlino. En 1900, Herrmann Tietz malfermis butikon en Leipziger-strato, kie ĝi situis proksime al la grandmagazeno Wertheim, la plej granda butiko en Eŭropo tiutempe. En 1904, Tietz malfermis alian luksan butikon ĉe Aleksandra Placo de Berlino. La imponaj kaj palac-similaj butikoj estis dizajnitaj por oferti al la klientoj unikan butikumadotravivaĵon. Alia ekzemplo estas Alsterhaus en Hamburgo (konstruo en 1912). Kun dek grandmagazenoj Tietz estis la plej granda ĉeno en Berlino. En 1927 proksimume 13,000 dungitoj laboris sume en la Tietz-grandmagazenoj.

La Tietz-familio dividis la germanan merkaton en du interesosferojn. Herrmann kaj Oscar Tietz koncentriĝis pri la suda kaj orienta, dum Leonhard Tietz ("Kaufhof") estis aktiva en la okcidento kaj en Belgujo.

En Nazia Germanio, ĉiuj entreprenoj de la Tietz-familio estis arjigitaj (t.e. ili konfiskis kaj donitis al novaj posedantoj) kaj la familianoj elmigris. En 1933, Georg Karg, la nova posedanto, ŝanĝis la nomon de la firmao al la malpli jud-sona nomo "Hertie-grandmagazenoj" kiel mallongigo de Hermann Tietz.

En 2007 Hertie faris revenon. Pro krizo de Karstadt-grandmagazengrupo, Karstadt dissolvis 74 el siaj butikoj. Tiuj butikoj estis la plej malgrandaj kaj estantaj neprofitaj. La "nova" relanĉita Hertie-grandmagazengrupo remalfermis ilin sub la nomo "Hertie". Poste ĉiuj iamaj komercrilatoj al Karstadt estis distranĉitaj kaj Hertie estas sendependa. Hertie planis disetendiĝi, sed la 20-an de majo 2009 estis decidite ke ĉiuj 54 Hertie grandmagazenoj devis fermiĝi.

La familia kripto tietz-a en Pankow

Literaturo
----------

* Georg Tietz: *Hermann Tietz. Geschichte einer Familie und ihrer Warenhäuser.* DVA, Stuttgart 1965.
* Arthur Prinz: *Juden im deutschen Wirtschaftsleben. Soziale und wirtschaftliche Struktur im Wandel (1850–1914).* Mohr, Tübingen 1984, ISBN 3-16-744825-3, p. 103 (kaj pli ofte).

Notoj
-----

1. ↑   Pri la alinomiĝo kelkaj faktoj. Arkivita el la originalo je 2019-07-22. Alirita 2019-07-22.
2. ↑  Anonco ĉe ARD

Eksteraj ligiloj
----------------

* Historio de kelkaj grandaj magazenoj germanaj
* La familia kripto

* Kategorio Hermann Tietz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 650781
* GND: 117381659
* VIAF: 5707397
* ISNI: 0000 0000 6674 6850
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Platiel (centre) legas kun siaj lernantoj *La Lernanton*, kiu estas aldonata al Arbeiter-Esperantist (LEA-gazeto)
**Hermann PLATIEL** (n. en 1896 – m. en 1980) estis germana socialista Esperantisto, prezidanto de la direkcio de Sennacieca Asocio Tutmonda (SAT) de 1933 ĝis 1935.

Platiel jam de multaj jaroj aktivis en SAT. Li estis dungito de la administrejo de SAT en Lepsiko de la 8-a de majo 1929 ĝis pentekosto 1932. En Lepsiko li ankaŭ gvidis la lokan filion de "Internationaler Sozialistischer Kampfbund" (ISK - Internacia Socialisma Batalligo, socialisma frakcio en la germana socialdemokrata partio SPD). Poste li iris al Hispanio. De tie li venis kiel politika rifuĝinto al Parizo. Dum la 13-a Kongreso de SAT en Stokholmo en aŭgusto 1933, li estis elektita prezidanto de la direkcio kiel posteulo de Eŭgeno Lanti. Pro la potenc-akiro de la nazioj en Germanio intertempe la administrejo estis translokita de Lepsiko al Parizo. Platiel denove estis dungita de majo 1934 ĝis septembro 1935.

De 1938 ĝis 1939 li estis sekretario de la franca Esperanto-sekcio de ISK kaj redaktis „La
Kritika Observanto". En 1940 li ekkonis sian postan edzinon Eleonore ("Nora") Block (1896-1976), al kiu li edziĝis en Montauban en 1943. Nur mallonge ili kunvivis antaŭ esti disigitaj pro razio. En la sama jaro 1943 li kontraŭleĝe fuĝis al Svislando, laboris ĉe "Schweizer Hilfswerk" (Svisa Helpfondaĵo) kaj verkis raportojn por la Londona eksterlanda gvidantaro de ISK. Nur post la milito ili denove renkontiĝis en Svislando kaj kune laboris ĉe la Arbeiterhilfswerk (laborista helpfondaĵo) en la departemento "rekonstruo". En 1949 ili revenis al Germanio al Kassel, kie Nora Platiel eklaboris kiel juĝistino.

Verkoj
------

* Historio pri la skismo en la laborista Esperanto-movado: dokumentaro kiu montras la kaǔzojn kaj respondecojn kaj preparas la bazon por unueca agado / verkita de k-do [Hermann] Platiel. Paris: SAT 1935. - Senŝanĝa represo de la orig. eld. de 1935: Beauville: SAT-Broŝurservo Esperanto 1994, 20 p.

Literaturo
----------

* Historio de SAT 1921-1952. Paris: SAT 1953, 152 p.

Eksteraj ligiloj
----------------

* biografio[*rompita ligilo*] de Nora Platiel nask. Bloch (en la germana)
* dua biografio de ŝi (same germana)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 262972
* GND: 13921562X
* VIAF: 2233159337562113150003
* ISNI: 0000 0000 7107 6804
 |
Larĝa panoramo pri fortikaĵo de BidarLarĝa panoramo pri fortikaĵo de Bidar

**Bidar,** kanare **ಬೀದರ** estas urbego, sidejo de la samnoma distrikto Bidar en subŝtato Karnatako en meza-suda Barato.

Fortikaĵo de Bidar (parto)

Geografio
---------

Bidar situas sur Dekkana Altebenaĵo en alteco 710 metrojn de la marnivelo. Gulbarga troviĝas 96, Nanded 140, Solapur 173, Mumbajo 509, subŝtata ĉefurbo Bengaluro 549, tutlanda ĉefurbo Delhio 1192, Kolkato 1244 kilometrojn (aere) .

Demografio
----------

En 2011 populacio de Bidar estis 216 020.

Historio
--------

Fortikaĵo de Bidar estis konstruita 1294, poste ĝi havis gravan lokon en la historio. Sultanlando dominis de la 14-a jarcento. En 1686 Bidar estis integrigita al la Mogola Imperio kaj en 1724 al imperio de Hajderabado. Dum la brita kolonia periodo Hajderabado estis sendependa princa ŝtato sub brita rego. En 1853 Hajderabado cedis Bidar al la britoj, sed en 1860 ĝi estis redonita. Ekde 1956 tiu areo apartenis al subŝtato de Majsuro (renomita Karnatako en 1973 laŭ la lingvaj limoj de kanara.

Ekonomio
--------

En Bidar estas manfaritaĵoj (hejmindustrio), krome muelejoj funkcias. Menciindas la fremdultrafiko.

Lingvoj
-------

En Bidar la plej ofta lingvo en 2011 estis la kanara (kiel oficiala lingvo kaj gepatra lingvo en proporcio 50%), sed la urdua (35%) estas ofta inter islamanoj.

Instruado
---------

En Bidar veterinara universitato, medicinaj institutoj, kolegioj kaj aerarmea altlernejo funkcias.

Religio
-------

Laŭ la barata censo en 2001 la hinduismo estas la plimulta religio en Bidar kun 55%. Islamo estas dua plej populara religio kun 35%, kristanismo 7% kaj budhismo 2%.

la fortikaĵa moskeo

Trafiko
-------

Bidar estas fervoje atingebla, same voje per 6 vojoj. Ĉe la urbego milita flughaveno funkcias, sed laŭ nova plano akceptos civilajn flugojn.

Klimato
-------

En Bidar jare pluvas averaĝe po 938 mm. Inter junio-oktobro pli ofte pluvas, inter decembro kaj februaro apenaŭ pluvas. La averaĝa jara temperaturo varias inter 19-32 °C.

La fortikaĵa muzeo

Vidindaĵoj
----------

* fortikaĵo
* reĝa palaco
* gardoturo 22 metrojn alta
* pluraj preĝejoj (ekzemple moskeo konstruita inter 1423-1424)
* maŭzoleoj
* protektitaj monumentoj
* muzeo
* ĵus malkovritaj subteraj kanaloj el la 15-a jarcento, pli ol 3 km longa

Fontoj
------

* WikiTrans

* MaŭzoleoMaŭzoleo


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
**Ignác Horváth** [horvAt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Horváth Ignác** estis hungara inĝeniero pri maŝinoj, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1874).

Ignác Horváth [*rompita ligilo*] naskiĝis la 25-an de julio 1843 en Pest (urbo). Li mortis la 18-an de aprilo 1881 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ignác Horváth frekventis teknikan universitaton en urbo Pest inter 1861-1865, poste helpe de la urbestraro li plulernis en Zuriko kaj Parizo. En Francio li longe studis centralojn. Li ekinstruis en universitato de Pest en 1867, post 2 jaroj li profesoriĝis. Baldaŭe li grave malsaniĝis, tial li mortis sin.

Verkaro (elekto)
----------------

* *A budapesti m. k. műegyetem erőműszaki munkatermének műszerei és készülékei* (1873)
* *Dynamometer für Arbeitsmaschinen* (1873)
* *Mechanika. I. rész* (Mekaniko. 1-a parto), (1874)
* *Közlemények a magyar kir. József-műegyetem műszaki mechanikai laboratoriuma részéről* (1878)

Fontoj
------

* biografio hungare[*rompita ligilo*]
* biografio hungare[*rompita ligilo*]
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Hermann SCHMID** (naskiĝis la 25-an de majo 1922, mortis la 23-an de februaro 2011) estis germana esperantisto.

Esperantisto de 1960, li ekde tiu jaro movade aktivis en Aŭgsburgo kaj partoprenis la ĝemeliĝon inter la urboj Aŭgsburgo kaj Bourges en 1967. Jam samjare li inicis Bavaran Esperanto-renkontiĝon. Inter la jaroj 1968 kaj 1980 li estis prezidanto de la loka Esperanto-Grupo. De sia esperantistiĝo li same membris en Universala Esperanto-Asocio kun ties landa asocio Germana Esperanto-Asocio kaj en Sennacieca Asocio Tutmonda kun ties germanlingva sekcio Libera Esperanto-Asocio por Germanlingvio.

Li estis motora aktivulo de Bavara Esperanto-Ligo ekde ties ekesto per la kunfando de antaŭe sendependaj Nord- kaj Sudbavara Esperanto-Ligo en 1976, kaj de tiam ĝis la jaro 1998 estis ties prezidanto. Krome en la 1970-aj kaj komence de la 1980-aj jaroj li estis ĝenerala sekretario de Germana Esperanto-Asocio kaj Ĉefdelegito de UEA por Germanio - en la lastaj du taskoj li proksime kunlaboris kun sia edzino Margarete Schmid, kiu je lia granda funebro jam forpasis en novembro 2000. Aldone li multajn jarojn funkciis kiel delegito de UEA por Aŭgsburgo kaj membro de la aŭgsburga ekzamena komisiono de Germana Esperanto-Instituto. Li estiĝis honora membro kaj de Germana Esperanto-Asocio kaj de Esperanto-Lingvoklubo Aŭgsburgo. Aktiva membro de la socialdemokratia partio de Germanio, li multajn jarojn estis membro de la urba parlamento de Aŭgsburgo kaj efike uzis siajn urbajn politikajn kontaktojn favore al la Esperanto-agado.

Hermann Schmid inicis kaj gvidis multajn eventojn en Aŭgsburgo. Inter ili elstaras tri internaciaj SAT-Kongresoj, la 43-a en 1970, la 50-a en 1977 kaj la 70-a en 1997, tri naciaj Germanaj Esperanto-Kongresoj, la 56-a en 1978, la 63-a en 1985 kaj la 74-a en 1992, la 70-a Universala Kongreso de UEA en 1985, kaj krome blindula kaj ekumena kongresoj. En 1978 li aldone sukcesis pri inaŭguro de *Dr.-Ludwig-Zamenhof*-strato en Aŭgsburgo.

En la nekrologo pri li de februaro 2011 en la retejo de Bavara Esperanto-Ligo estis skribite ke "la supra nombro da aranĝoj evidentigas ke tiuj Esperantistoj, kiuj estis ofte trafataj per la ambicio de tia laboriga agemulo, estis kelkfoje malpli entuziasmaj ol li kaj la profitantoj de lia aktiveco pri la abundo da eventoj". Tiu frazo bele vortumas ke ofte en movadaj kunvenoj li elstaris per laŭtaj kaj tre rektaj opiniesprimoj de aparte energia kaj foje kolerema temperamento. Tial estis ŝanco por pli vasta aktivula partopreno en Bavara Esperanto-Ligo ke li paŝis en ties duan vicon de funkciuloj en 1998. Tamen lia energiemo klare antaŭenpuŝis la regionan Esperanto-movadon dum jardekoj.

Schmid estas aŭtoro de poemaro *La gaja forĝisto* (Aŭgsburgo, 1976), entenanta la poemojn "Inter la bavaroj", "En (kon)fi(d) kuracista atendejo", "La malpura maljunulino", "La savantaj formikoj", "Mia kuirarto", "Printempo", "La senco de la kristnaska festo", kaj "Pensoj pri la jarŝanĝo".

Notoj
-----

1. ↑  nekrologo pri li de februaro 2011 en la retejo de Bavara Esperanto-Ligo
18a-jarcenta bideto en uzo
**Bideo** (turke:Bide) estas malalte instalita parto de la sanitaraĵo aŭ tipo de lavujo por la lavado de la eksteraj generaj organoj aŭ de la anuso. La vorto estas derivita el la franca lingvo.

Historio
--------

En la franca lingvo *Bidet* estas vorto por poneo (kaj en la malnovfranca lingvo *bider* signifas *troti*). Ĉi tiu etimologio venas de la fakto ke oni rajde sidas sur bideo, kiel oni rajdas poneon.

Laŭ iuj la *bideo* estis invento de francaj meblofaristoj je la fino de la 17-a jarcento aŭ la komenco de la 18-a jarcento, kvankam ekzakta dato aŭ eltrovinto ne estas konataj. Ekzistas teorioj ke la inventinto estis Christophe Des Rosiers, meblisto de la franca reĝa familio. La plej fruaj skribitaj mencioj de la bideo estas de 1710.

* Bideo: Ĉi tiu formo ofte troviĝas en EŭropoBideo: Ĉi tiu formo ofte troviĝas en Eŭropo
* Bideo aldonita al la necesejo memBideo aldonita al la necesejo mem
* Necesejo (maldekstre) kaj bideo (dekstre)Necesejo (maldekstre) kaj bideo (dekstre)

Notoj
-----

1. ↑  En PIV ĉe
2. ↑  Bideto ĉe Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 31. Eble tio estas eraro ĉar kolizias kun eta bido. Krome Azorín indikas etimologion el franca *bidet* (ĉevaleto), ĉar oni uzas ĝin rajdistopoze. Azorín, samloke.

* Kategorio Bideo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Cepelinoj kun viandhaketaĵa farĉo kaj kun acida kremo
**Cepelinoj** (litove *cepelinai* por „zepelinoj", singularo *cepelinas*) aŭ **didžkukuliai** („grandaj knedlikoj") estas terpomaj knedlikoj de la litova kuirarto, farĉitaj per viandhaketaĵo aŭ per kazeo. En Litovio ili apartenas al la nacie tipaj pladoj. Tradicie ili manĝiĝas je festotagoj kaj dum la sezono de la terpomrikolto, sed krome ĉiusezone ili haveblas en multaj restoracioj kaj ankaŭ stratorande en apartaj "zepelinaj" rapidmanĝejoj.

Preparo
-------

kun acidkremo kaj rostitaj ceperoj
En la preparo unue terpomoj estas raspitaj kaj malpliakvigitaj en kruda stato. Poste aliaj terpomoj estas kuiritaj kaj kaĉigitaj. La kruda terpomlikvaĵo staras en ujo ĝis la amelo kolektiĝis funde. Por la farĉo aŭ miksiĝas kruda porka viandhaketaĵo kun rostitaj ceperoj, salo, pipro kaj majorano (laŭguste ankaŭ kun kuirita rizo), aŭ miksiĝas kazeo, ovaĵo kaj butero, spicite kun salo kaj ajlo aŭ mento. Fine el la kruda kaj kuirita terpomaĵoj kun la amelo de la terpomlikvaĵo miksiĝas pasto. Tiu pasto estas porciigita kaj formigita je malalta rondaĵo. En la mezo de tiu porcio doniĝas iom da farĉo kaj kreiĝas longecaj knedlikoj (laŭforme similaj al zepelino) kun vianda farĉo respektive globaj knedlikoj kun kazea farĉo. En bolanta salakvo la knedlikoj kuiriĝas plimalpli 30 minutojn.

Cepelinoj tradicie serviĝas kun saŭco el rostita larderoj, ceperoj kaj acida kremo (en moderna, vegetara variaĵo simple forfalas la larderoj).

Pliaj variaĵoj
--------------

Krom la tipaj viandhaketaĵaj kaj kazeaj cepelinoj ankaŭ ekzistas variaĵoj plenigitaj per fungoj, blanka brasiko, ŝinko aŭ per fiŝaĵo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Cepelinoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* ampleksaj informoj pri cepelinoj (en, iom amuza, germana lingvo)
* Cepelinoj: Litova bongustaĵo - recepto publikigita en La Balta Ondo en aŭgusto 2019
* recepto litovlingva (arkivigita)
Franca protektorato de Maroko en 1912 helverde, inter rozkolore Hispana protektorato de Maroko kaj ruĝe Hispanio kaj ties teritorioj
La **Franca protektorato de Maroko** (en araba حماية فرنسا في المغرب *Himaïet Fransa fi El-Maghreb*; en franca *Protectorat français au Maroc*) estis establita de la Traktato de Fez. Ĝi ekzistis de 1912, kiam sistemo de protektorato estis formale establita, ĝis la maroka sendependeco (2a Marto 1956), kaj konsistis el plej granda areo de Maroko inter la Koridoro de Taza kaj la Rivero Dra. Ĝi enhavis la plej loĝatajn urbojn de Maroko kiaj Kasablanko, Marakeŝo, Fez, Meknes kaj Rabat. En la norda hispana protektorato restis nur koridoro el la ankoraŭ hispanaj urboj Sebto kaj Melilo inklude grandan urbon Tetuano. Tanĝero pasis tra diversaj statusoj inter ili de internacia administrado.

Kvankam evidente multaj francoj (militistoj, funkciuloj ktp.) venis al la tiama Maroko kaj metis sian civilizacion (inter ĝi la franca lingvo), neniam estis tiom da francaj koloniantoj kiom ĉe la najbara Alĝerio.

Referencoj
----------

* Bensoussan, David.  *Il était une fois le Maroc : témoignages du passé judéo-marocain*, p. 620. ISBN 978-1-4759-2608-8.

Bibliografio
------------

* Gershovich, Moshe.  (2000) *French Military Rule in Morocco: colonialism and its consequences*. Londono: eldonejo *Routledge*. ISBN 0-7146-4949-X.

* Kategorio Franca protektorato de Maroko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
minareto de la dungana moskeo
eno de la dungana moskeo de Dungane
ortodoksa katedralo de Karakol
fasado de la dungana moskeo starigita en 1907–1911
tradicia muziko in Karakol
**Karakol** estas urbo en la orienta parto de Kirgizio. Ĝi situas borde de la lago Isik-Köl, kaj estas la ĉefurbo de samnoma provinco Isik-Köl. En la urbo vivas ĉ. 70 mil loĝantoj. 

De 1889 ĝis 1921 kaj de 1939 ĝis 1991 la urbo nomiĝis *Prĵevalsk*, omaĝe al la tie mortinta poldevena rusia esploristo de la regiono Prĵevalskij (*Пржевальский/Przewalski*).

En sovetunia tempo la urbo estis hejmo de multaj sciencistoj, laborintaj por defenda industrio. Interalie, en la granda montara lago Isik-Köl oni testis multajn armilojn por uzo en akvo (torpedoj ks.).

En la urbo estas kelkaj elstaraj vidindaĵoj. Inter ili:

* ligna moskeo, konstruita de dunganoj tute sen ajna uzo de fero en 1907-1911;
* ligna ortodoksa preĝejo (1895);
* regiona muzeo.

* Karakol en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Karakol en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)