recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Mönthal** estas komunumo en la distrikto Brugg de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 412 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

Mönthal situas en la transirzono de la Falda Ĵuraso al la Tavola Ĵuraso proksimume en la mezo inter Brugg kaj Laŭfenburgo. Al la komunumo Mönthal apartenas krom la ĉefvilaĝo mem ankaŭ la vilaĝeto Ampferen kaj diversaj izolitaj bienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,94 km², de kiuj 1,81 km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,34 km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 674 m s.m. sur la kulmino de la monto *Hommel*, dum la plej malalta punkto situas sur alteco de 440 m s.m. ĉe la sudorienta komunumlimo borde de la vilaĝa rojo, kiu alfluas al la rivereto *Schmittenbach*, kiu siavice en Villigen alfluas al Aro.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Mönthal limas en nordo al Gansingen, en oriento al Remigen, en sudo al Oberbözberg, en sudokcidento al Effingen, en okdicento al Elfingen kaj en nordokcidento al Laufenburg.

Trafiko
-------

Mönthal estas konektita al la publika transportreto per poŝtaŭtolinio al Brugg. La komunumo situas flanke de la gravaj trafikvojoj, ĉe malmulte uzata ĵurasa montpasejo trans *Ampfernhöhe*, kies pasejkulmino situas sur alteco de 579 m s.m.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Mönthal respektive de ties preĝejo datiĝas el la jaro 1273 kiel *Muenuntal*.

Dum mezepoko Mönthal apartenis al la habsburga tribunaldistrikto Bötzberg. Post plurfoja posedantoŝanĝo en la jaro 1377 la tribunaldistikto kaj kun ĝi Mönthal estis integrita al la voktejo Schenkenberg.

En la jaro 1460 la voktejo Schenkenberg estis konkerita de la urbo Berno kaj fariĝis nun parto de Berna Argovio. En la jaro 1566 Mönthal estis apartigita de la tribunaldistrikto Bötzberg, kaj atribuita al la tribunaldistrikto Stilli.

En aprilo 1798 eksplodis la Helveta Revolucio kaj kun helpo de francaj trupoj Argovio estis liberigita de la ĵurkomunuma servuteco. Mönthal fariĝis nun komunumo de la nove fondita Kantono Argovio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Mönthal
* Mönthal en la Historia Leksikono de Svislando

 Vikifontaro|}}* La vikipedia komunejo
- Kunlaboru en Commons **Komunejo** proponas multimediajn dosierojn al temo sub la gloso **Mönthal**
  

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Brugg |
| --- |
| Auenstein • Birr • Birrhard • **Brugg** • Bözberg (Oberbözberg • Linn • Gallenkirch • Unterbözberg) • Bözen • Effingen • Elfingen • Habsburgo • Hausen • Lupfig • Mandach • Mönthal • Mülligen • Oberflachs • Remigen • Riniken • Rüfenach • Scherz • Schinznach-Bad • Schinznach-Dorf • Thalheim • Veltheim • Villigen • Villnachern • Windisch |  |

 |
**Mohsen REZAI** (perse محسن رضایی, plena denaskita nomo — **Mohsen Sabzevar Rezaji Mirgaed**; naskiĝis la 1-an de septembro 1954, Masĝed Solejman, Ĥuzestano, Irano) estas irana politikisto, la sekretario de la Konsilio pri laŭceleco, major-generalo, pli frue — militestro, la komandanto de la Armeo de la Gardistoj de la Islama Revolucio.

Post la fino de mezlernejo en 1974/1975 li lernis en Irana universitato de scienco kaj teknologio en la fakultato de maŝinkonstruado. En 1981 27-jaraĝa Rezai iĝis la komandanto de la Armeo de la Gardistoj de la Islama Revolucio, anstataŭiiginte 47-jaraĝan Mostafa Ĉamran, mortigitan la 21-an de septembro de la iraka kamikazo. Post la Iraka-Irana milito li daŭris lernadon en la Teherana universitato kaj en 2001 doktoriĝis pri ekonomio. 

Li fondis la Universitaton honore imamo Hosejn, Universitaton de medicinaj sciencoj honore Bagijatula kaj la fakultato de la komandestraro de la Armeo de la Gardistoj de la Islama Revolucio. En 1988-1989 Rezai fondis milit-inĝenieran bazon «Ĥatam-ol-Anbija».

En 1997 li demisiis kaj estis elektita en la Konsilio pri laŭceleco, baldaŭ iĝinte la sekretario de tiu kaj la prezidanto de la komisiono pri ekonomio kaj komercio.

La terora ago en Argentino
--------------------------

En novembro 2006 potencoj de Argentino donis al Interpol la peticion pri la internacia serĉado de Rezai kune kun ses aliaj iranaj civitanoj, suspektitaj pri kompliceco al la eksplodo en Hebrea kultura centro en Bonaero la 18-an de julio 1994. La filo de la politikisto, Ahmed Rezai, rifuĝinta al Usono, rakontis pri la kompliceco de lia patro al tiu terora ago. Tamen poste Argentino ne petis Iranon pri ekstradicio de Rezai.

Partoprenado en prezidantaj balotadoj
-------------------------------------

Mohsen Rezai partoprenis prezidantajn balotadojn en 2005 kaj 2009.

Referencoj
----------

1. ↑  Биографии кандидатов на пост президента Ирана: Мохсен Резаи ruse

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 290726
* GND: 1141404125
* VIAF: 4141150808966819000005
 |
Hellfire II, sekciita
Hellfire-raketoj sur HH-60H Seahawk
La **AGM-114 Hellfire** [helfajr] (***Hel**icopter **l**aunched **fire**-and-forget*, ~ helikoptere lanĉita „pafu kaj forgesu") estas usona aero-grunda raketo por batali kontraŭ tanko, aliaj kirasitaj veturiloj kaj nekirasilaj celoj (ekz. konstruaĵoj). En la baza versio, Hellfire uzas laserdirektitan sistemon, sed oni povas ekipi ĝin per aliaj sistemoj kiel radara aŭ infraruĝa celdirektiloj.

Oni uzas ĝin ĉefe sur batalhelikopteroj. La evoluigo komenciĝis en la 1970-aj jaroj, la unuaj testoj okazis ekde fino de 1978, la raketoj estis produkteblaj ekde 1981, ekservis en 1985.

Teknikaj informoj de modelo AGM-114K
------------------------------------

* Ĉefa funkcio: laserdirektita aero-grunda raketo
* Ekservo: 1985
* Rapido: maĥo 1,17 = 1235 km/h
* Atingopovo: 8 km
* Batalpezo: 46 kg
* Palaĵo: solida pelaĵo Thiokol M120E1
* Longo: 1,63 m
* Diametro: 0,18 m
* Enverguro: 0,33 m

* AGM-114 Hellfire en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio AGM-114 Hellfire en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
"**Monday's Child**" (lunda infano) estas unu el multaj britaj sorĉaj kantoj, popularaj kiel infanaj poemoj. Ĝi supozeble rakontas la karakteron aŭ estontecon de infano bazita sur la tago de naskiĝo kaj por helpi junajn infanojn memori la sep tagojn de la semajno. Same kiel ĉe ĉiuj infanaj poemoj, estas multaj versioj. Ĝi estas listigita de *Roud Folk Song* sub numero 19526.

La plej komuna moderna versio estas

Monday's child is fair of face
Tuesday's child is full of grace
Wednesday's child is full of woe
Thursday's child has far to go,
Friday's child is loving and giving,
Saturday's child works hard for a living,
And the child that is born on the Sabbath day
Is bonny and blithe, and good and gay.
Proze tradukita estas:

1. Lundan infanon aspektas bela
2. La infano de mardo plenas de graco
3. Merkreda infano estas plena de mizero
4. Ĵaŭda infano iras malproksime,
5. Vendreda infano estas ama kaj donema
6. La infano de sabato laboras forte por vivteni,
7. Kaj la infano, kiu naskiĝis en ŝabato
8. Estas aminda kaj blonda, bona kaj ĝoja.

Deveno
------

Ĉi tiu poemo unue estis registrita en *Traditions of Devonshire* [Tradicioj de Devonshire] de A. Bray. en 1838.

Estis konsiderinda variado kaj debato pri la ĝustaj atributoj de ĉiu tago kaj eĉ dum la tagoj. Ekzemple, versio publikita en *Harper's Weekly* en 1887 diras ke *Vendreda infano estas plena de mizero*, anstataŭ la merkreda.

Referencoj
----------

1. ↑  Iona Opie and Peter Opie, *The Oxford Dictionary of Nursery Rhymes* (Oxford: Oxford University Press, 1951, 2nd edn. 1997), pp. 364-5.
2. ↑   (1838) *Traditions, Legends, Superstitions, and Sketches of Devonshire: On the Borders of the Tamar and the Tavy, Illustrative of Its Manners, Customs, History, Antiquities, Scenery, and Natural History, in a Series of Letters to Robert Southey, Esq* **2**. J. Murray.
**Mihály Balugyánszky** [mihAj baludjAnski], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Balugyánszky Mihály,** ruse **Михаил Андреевич Балугьянский,** rusine **Михайло Балудяньскый** estis rusina hungaria-rusa juristo, altlerneja instruisto. Liaj familiaj nomvariantoj estis *(Baludjanszky, Balugyanszkij,* liaj persona nomvarianto estis *Mihajlo*.

Mihály Balugyánszky naskiĝis la  7-an de oktobro 1769(nun 1769-10-07) (laŭ alia informo la naskiĝtago estas la 26-a) en Felsőolsva (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Vyšná Olšava en Slovakio), li mortis la 3-an de aprilo 1847 en Sankt-Peterburgo (Rusa Imperio).

Blazono de Mihály Balugyánszky

Biografio
---------

Mihály Balugyánszky maturiĝis en gimnazio en Kassa, poste li studis en Reĝa Jura Akademio (Kassa), pli poste en Universitato de Vieno, sed li akiris juran diplomon en Reĝa Universitato de Pest en 1789. Post la diplomo li instruis en Reĝa Jura Akademio (Nagyvárad), sed en 1803 li estis allogita al akademio de Sankt-Peterburgo. Ĝuste post jardeko li iĝis ankaŭ familia instruisto de la caro. Li iĝis dekano en 1816 kaj li partoprenis en transformiĝo de la akademio al Sankt-Peterburga Ŝtata Universitato en 1819, kies unua rektoro li estis ĝis 1821, fine li pensiuliĝis post 3 jaroj. Intertempe li estis kabinetestro de la caro, en 1827 ankaŭ ŝtatsekretario. Li ricevis rusan ŝtatanecon en 1830, li revizitis Hungarlandon en 1845. Li edziĝis en 1802, lia edzino naskis dekfoje. Li ricevis rusajn premiojn inter 1810-1821.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Izobrazenije različnych chazjajistvjenynych system*

Fontoj
------

* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 837495
* GND: 1058931482
* LCCN: nr00012033
* VIAF: 184602910
* ISNI: 0000 0003 5632 1965
* NKC: js2004257959
 |



* Portalo pri Biografio
**Mihály Erdélyi** [mihAj erdEji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Erdélyi Mihály** estis hungara ĉiofaranto en teatro (aktoro, teatrestro, reĝisoro, komponisto, libretisto).

Mihály Erdélyi  naskiĝis la 28-an de majo 1895 en Szeged, li mortis la 1-an de februaro 1979 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Mihály Erdélyi frekventis gimnazion, poste li estis matroso dum la 1-a mondmilito. Libertempe li establis teatron por la soldatoj. Li debutis kiel aktoro en la malfrua 1918, en la sekva jaro li akiris diplometon en Teatra Lernejo. En la sekvaj jaroj li apartenis al pluraj trupoj en provinco. Ekde 1922 li jam komponis operetojn, baldaŭ li estis ankaŭ reĝisoro, scenaristo, instruisto pri baletoj jam en Budapeŝto en malgrandaj teatroj. Inter 1938 kaj 1944 li establis teatron, kiun li gvidis, sed tiutempe li ankaŭ partoprenis en aliaj similaj malgrandaj teatroj. Post la 2-a mondmilito la daŭre faris ĉion, kiuj koncernis la teatron, sed en 1947 li pensiuliĝis (komprenu: paŝo post paŝo la socialismo etendiĝis). Tamen inter 1955-1958 li havis rolojn en Teatro de Hungara Armeo.

Operetaj komponaĵoj (elekto)
----------------------------

* *Mintha álom volna* (1923)
* *Csókos regiment* (1932)
* *A két kapitány* (1943)

Filmaj roloj
------------

* *Én voltam* (1936)
* *Ismeretlen ellenfél* (1940) - Fred
* *Akit elkap az ár* (1941) – Gordon

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
**Moira SHEARER**, origine: Moira KING (naskiĝis la 17-an de januaro, 1926, mortis la 31-an de januaro, 2006) estis brita dancistino kaj aktorino.

Moira Shearer naskiĝis en Dunfermline, Skotlando. Sian junaĝon ŝi pasigis en Skotlando, Anglio kaj en Afriko.

En la jaro 1941 ŝi debutis kiel dancistino en Baleto, kaj en 1942 ŝi dancis en la renoma Londona *Sadler's Wells Theatre*.

Internacian famon ŝi gajnis en la jaro 1948, kiam ŝi prezentis la ĉefrolon en la baleta filmo *The Red Shoes* (= La ruĝaj ŝuoj). Turneoj tra Usono kaj Kanado sekvis.

En la jaro 1950 ŝi edziniĝis al la ĵurnalisto Ludovic Kennedy; la paro havis tri filinojn kaj unu filon. En 1953 ŝi retiriĝis de la baleto kaj komencis karieron kiel teatra aktorino. Plian filmrolon ŝi prezentis en *Peeping Tom* (1960).

En 1972 ŝi gvidis la prezentadon de la Eŭrovido-Kantokonkurso en Edinburgo.

Lastan televidan rolon ŝi transprenis en 1987: In *A Simple Man* ŝi prezentis la patrinon de L. S. Lowry.

Moira Shearer mortis en Oksfordo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Moira Shearer ĉe IMDB


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 70514
* GND: 131649604
* LCCN: n86041315
* VIAF: 14918140
* ISNI: 0000 0003 6849 2091, 0000 0000 8094 2604
* SUDOC: 050157574
* BNF: 13330910h
* MBA: 0d38242e-bfeb-46ef-b946-cacf2cfa0662
* NLA: 36011867
* NKC: js20060224010
* BNE: XX1121854
 |
**Múzquiz** estas unu el la 38 komunumoj de la meksika subŝtato Coahuila, kiu situas en norda Meksiko kun limo al Usono. La ĉefurbo de la komunumo estas Melchor Múzquiz. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 05020.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 62.710 loĝantojn. El tiuj estis 31.331 viroj kaj 31.379 virinoj. La komunumo havas surfacon de 8128,9 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 490 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 55.729 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 347 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,623 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. 

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 1995), 49438 personoj apartenis al la katolika religio kaj 4337 personoj al la protestantisma religio. 1314 personoj apartenis al aliaj religioj kaj 2192 personoj statistike apartenis al neniu religio. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
**Mihály Fátyol** [mihAj fAtjol], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fátyol Mihály** estis hungara violonisto, orkestrestro, komponisto. Lia persona nomo ofte estis *Misi* [miŝi] (karesnomo).

Mihály Fátyol  naskiĝis la 19-an de septembro 1909 en Makó (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario), li mortis la 2-an de februaro 1980 en Makó.

Memortabulo pri Mihály Fátyol en Makó
Statuo pri Mihály Fátyol en Makó

Biografio
---------

Mihály Fátyol devenis el muzikista cigana familio, kie li frue lernis violonadon. Ĝis la aĝo 18 li violonadis en orkestro de la patro, poste li iris al Szeged por muzikadi kaj ankaŭ lerni. Iom poste li estis ano de signifa ciganorkestro en Budapeŝto, eĉ baldaŭ li estis la orkestrestro. Li ricevis rolon en filmo, li estis aŭdebla ankaŭ en Hungara Radio kaj la orkestro muzikadis ankaŭ en Belgio. Pro la 2-a mondmilito ili devis hejmenveni, li muzikadis en sia naskiĝurbo kaj en Szeged ĝis la pensiuliĝo en 1972. Li ricevis 4 premiojn. Li havis edzinon, kiu naskis trifoje.

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Makó (1995)
* statuo en Makó (2009)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla dekstre)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 637413
 |
La etnobotanikisto, Richard Evans Schultes, labore en Amazonio (ĉirkaŭ la 1940-aj jaroj).
La **etnobotaniko** estas subfako de la botaniko kiu studas la rilatojn inter la homaj grupoj kaj ilia vegetala medio, tio estas, la uzo kaj profito de plantoj en la diversaj kulturaj areoj kaj tempaj epokoj. Laŭ Alcorn (1995) la etnobotaniko estas la studo de la rilatoj planto-homo inkluditaj en dinamismaj ekosistemoj, kun naturaj kaj sociaj kuntekstoj. Alivorte, ĝi estas la studo de la uzo de la plantoj en iliaj kuntekstoj.​

La termino *etnobotaniko* devenas de la grekaj radikoj εθνος (etnos), popolo kaj βοτάνη (botáne), herbo.

Tiu subfako difinas la rolon ludata de la vegetaĵoj en la homaj socioj; ĝi studas la interagadon de la homaj grupoj kun la plantoj: ties uzado por fabriki instrumentojn kaj plej diversajn ilojn, por protekti sin (loĝejoj, vestaĵoj), nutri sin, kuraci sin disde la malsanoj, komuniki kun siaj proksimuloj (papero, farbo, tatuoj, teksaĵoj), same kiel ties asocio al la socia vivo (ritaroj, ludoj, muziko, ktp).

Ĝi estas parto de la etnobiologio kaj inkludas:

* la etnofarmakologion, kiu celas la tradiciajn uzojn kaj la efikojn de naturaj substancoj kiuj havas biologian aktivecon (ĉu el plantoj ĉu el animaloj kaj mineraloj) kaj
* la ekoetnobotaniko, kiu studas la interagadon de la homaj aglomeraĵoj kun la vegetala mondo kaj ties ekvilibro kun la medio.

Helposciencoj de la etnobotaniko estas la ekonomika botaniko, la biodinamika agrikulturo kaj la etika agrikulturo.

Notoj
-----

1. ↑   Alcorn, J. (1995). «The scope and aims of Ethnobotany in a developing world.». En Schultes kaj von Reis, eld. *Ethnobotany: Evolution of a Discipline*. Dioscorides Press. Oregon.

* Kategorio Etnobotaniko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 785441
* GND: 4250192-1
* LCCN: sh85045192
* NKC: ph114490
 |
**Monegrillo** [moneGRIljo] estas municipo de Hispanio, en la okcidenta parto de la komarko *Monegros* (ĉefe de la Provinco Huesca) sed apartenanta al la orienta parto de la Provinco Zaragozo (regiono Aragono). Ĝi estas unu de ses zaragozaj municipoj, nome de nordo suden Leciñena, Perdiguera, Farlete, Monegrillo, La Almolda kaj Bujaraloz, kiuj post la nova komarkigo aprobita en 1996 estas parto de *Monegros*. 

La loknomo *Monegrillo* estas diminutivo de la komarkonomo *Monegros*, siavice devena de "nigraj montoj".

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas en la okcidenta parto de la komarko *Monegros*, sude de tiu de Lanaja, kaj oriente de Farlete. 

La loĝloko Monegrillo (437 msm) estas iom norde de la paga aŭtoŝoseo AP-2 kaj nacia ŝoseo N-2 kiu komunikas inter Candasnos oriente kaj Zaragoza nordokcidente. La regiona ŝoseo A-1104 ebligas la komunikadon kun Farlete (nordokcidente) kaj La Almolda (sudoriente).

Historio
--------

La areo estis loĝata de araboj kiuj lasis reton de irigacio. En la 12-a jarcento ĝi estis konkerita de kristanoj por la Regno Aragono. Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Monegrillo kie oni malaltiĝis ĝis nunaj 393 loĝantoj.

Ekonomio
--------

La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo (fruktoĝardeno) kaj brutobredado al turismaj servoj (rura turismo).

Vidindaĵoj
----------

Inter vidindaĵoj elstaras la preĝejo de la 16-a jarcento kaj naturaj lokoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Zaragozo

Referencoj
----------

Bibliografio
------------

* Ubieto Arteta, Antonio (1981-1989). *Historia de Aragón*. 6 vol. Zaragoza: Anubar.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Monegrillo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 808936
 |
**Mihály Kmoskó** [mihAj kmoŝkO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kmoskó Mihály** estis hungara orientalisto, klasika filologo, historiisto, pastro, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1922).

Mihály Kmoskó  naskiĝis la 29-an de aŭgusto 1876 en Hungara reĝlando en Illava (nuntempa Ilava en Slovakio). Li mortis la 8-an de aprilo 1931 en Pusztazámor.

Biografio
---------

Mihály Kmoskó lernis teologion en Vieno inter 1893-1897 kaj en la sekva jaro li pastriĝis. Helpe de stipendio li studvojaĝis al Bejruto, Jerusalemo, Londono, Oxford kaj Parizo. Post dujara pastra servo li havis postenon en Budapeŝto en porpastra lernejo. Ekde 1908 li instruis en Reĝa Universitato de Budapeŝto, kie li iĝis katedrestro en 1910. Dum la 1-a mondmilito li vojaĝis en Turka Imperio kaj Palestino. Dum la Hungara Sovetrespubliko li rifuĝis al la renaskiĝanta Pollando. Reveninta li estis pastro en Pusztazámor sed li ankaŭ instruis en la menciita universitato. Li okupiĝis precipe pri judoj, prahungaroj, persoj.

Verkaro (elekto)
----------------

Liaj verkoj estis malpermesitaj ekde 1945 ĝis fino de la socialismo.

* *A zsidók politikai története a hellenizmus kezdetén: Kritikai tanulmány Iosephus Flavius archeológiai adatairól* (1906)
* *Hamurabi törvényei* (**Kodekso de Hamurabi**), (1911) unua traduko hungaren
* *Hogyan zsidósodott el Magyarország?* (Kiel judiĝis Hungarlando?), (1919)
* *A zsidóság világuralmi törekvései* (Mondpotencaj streboj de la judeco), (1921)
* *Szír írók a steppe népeiről* (2004)

Fontoj
------

* biografio hungare
* hungarlingva biografio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 447089
* GND: 120796155
* LCCN: no98113749
* VIAF: 59228143
* ISNI: 0000 0000 8386 2239
* SUDOC: 084973986
* BNF: 133198131
* NLA: 35287601
* BIBSYS: 90666740
* NKC: jo2018982545
 |
foto el 1940
Nikolaj Rubinstein, fondinto de la konservatorio
**Moskva Ĉajkovskij Konservatorio** (ruse *Московская государственная консерватория имени П. И. Чайковского*) estas muzikuniversitato de Rusio funkcianta ekde 1866. Ĝin fondis Nikolaj Rubinstein (frato de Anton Rubinstein) kaj princo Nikolaj Petroviĉ Trubeckoj surbaze de la muzikaj klasoj, kiujn li estris kune kun *Vasilij Kologrivov* ekde 1860. Ĝis morto en 1881 li estis direktoro, profesoro de la piana fakultato kaj dirigento de la studenta orkestro. 

Studada kurso daŭris ĝis 1879 ses jarojn, poste naŭ jarojn. La konservatorio havas ses fakultatojn; instrumenta, vokala, orkestra, ĥora, opera kaj teoria. Krome al studentoj oni instruas ĝeneralajn lernofakojn. Ĝis 1917 studado estis pagata.

La konservatorio lokiĝas en la konstruaĵo, kiu antaŭe estis privata palaceto. Tial ĝi estis kelkfoje rekonstruita por la muzikaj celoj. La 20-an de aprilo 1901 en ĝi oni inaŭguris la Grandan Halon, kiu ĝis nun estas plej taŭga muzikejo de la lando, kies unika akustiko mirigas ĉiujn muzikistojn kaj aŭskultantojn. Ekde tiam en ĝi funkcias la grandega orgeno, kiun faris en 1899 la granda franca majstro Aristide Cavaillé-Coll. 

En 1958 sur ĝia sceno okazis la unua Internacia muzika konkurso nome de Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij, la granda rusa komponisto. Ekde 1940 la konservatorio portas lian nomon. En la halo samtempe povas enspaciĝi 1737 spektantoj. En 1954 ekstere de la konstruaĵo oni establis la monumenton omaĝe al Ĉajkovskij, kiun faris skulptistino Vera Muĥina.

Centra muziklernejo ĉe la Moskva Ĉajkovskij Konservatorio (kolegio) estas unu el la plej famaj kaj prestiĝaj instruejoj de Rusio en la fakoj: piano, kord-, blov- kaj frapinstrumentoj, muzikteorio.

Elektitaj studentoj
-------------------

* Balázs Hantos
* László Kovács (dirigento)

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficiala tt-ejo ruse, angle
* portalo de la konservatorio ruse
**Mihály Kubinszky** [mihAj kubinski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kubinszky Mihály** estis hungara arkitekto, altlerneja instruisto, arkitektura kaj prifervoja historiisto, fotisto.

Mihály Kubinszky naskiĝis la 17-an de septembro 1927 en Sopron, li mortis la 17-an de oktobro 2016 en Sopron.

Biografio
---------

Mihály Kubinszky maturiĝis en Budapeŝto en 1945, poste li akiris arkitekturan diplomon en Teknikuniversitato de Budapeŝto en 1950. En la sama jaro li edziĝis, poste 3 infanoj naskiĝis. Post la diplomo li laboris en Sopron en ŝtata entrepreno. Ekde 1957 li estis asistanto en Minada kaj Arbarkultura Altlernejo (Sopron), poste lektoro (1960-1963), docento (1963-1976), profesoro (1976-1995), katedrestro (1978-1995), rektoro (1975-1981). Intertempe li kandidatiĝis en 1960, doktoriĝis en 1974 ĉe la Hungara Scienca Akademio. Li pensiuliĝis en 1996. Li interesiĝis ankaŭ pri la fervojo, dum jardekoj li kontribuis pri tio, eĉ liaj fervojaj fotoj estas jam unikaj nuntempe. Li ricevis premiojn inter 1966-2003.

Elektitaj planitaj konstruaĵoj
------------------------------

* lignouzino (Sopron)
* sukeruzino (Petőháza)
* kazerno (Fertőd)
* partopreno 15 jarojn en restaŭrado Kastelo Esterházy (Fertőd)

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A XIX. század építészetének szerkezeti újításai* (1961)
* *A századforduló építészelmélete* (disertaĵo, 1974)
* *Régi magyar vasútállomások* (1983, ankaŭ germane)
* *Táj+építészet* (studenta lernolibro, 1995)
* *Alpár Ignác élete és munkássága* (kunaŭtoro, 2005)
* *Az én vasutam. Egy vasútbarát építész emlékei és képei* (2012)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 688958
* GND: 1150412003
* LCCN: n83025443
* VIAF: 32518456
* ISNI: 0000 0001 0963 370X
* SUDOC: 176295887
* BNF: 127147749
* NKC: jn20011210325
 |
Mustasì
***Mostaccino*** (*mustasì* en la loka dialekto) estas itala spicita biskvito farita en Crema, Lombardio.

Ĉefe uzata en la preparado de la plenigaĵo de *tortelli cremaschi*, ĝi inkluzivas muskaton, cinamon, kariofilon, macison, koriandron, stelanizon, nigran pipron kaj kakaon inter la ingrediencoj.

Historio
--------

Ĉi tiu spica biskvito estis jam konata en la deksep-jarcenta kuirarto. Iam disvastigita tra Lombardio, ĝi nun troviĝas nur en la urbo Crema kaj ĝiaj ĉirkaŭaĵoj.

Bibliografio
------------

* Alberto Naponi, *La poesia è un risotto all'acciuga. Il mio viaggio nelle meraviglie della cucina e della vita*, Rizzoli, 2014, (ISBN 88-586-7327-1)
* Vincenzo De Cesare, *Tradizione alimentare e territorio: l’esempio del cremasco*, tezo diskutita la 24an de majo 2007 en la Universitato de Milano

Referencoj kaj notoj
--------------------

1. ↑   Alla ricerca del mostaccini perduti. Arkivita el la originalo je 2021-10-19. Alirita 2021-09-07.
2. ↑  Il vero Tortello Cremasco si fa solo con la ricetta della Confraternita

Eksteraj ligiloj
----------------

* Recepto de Mostaccino (itale)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Ne konfuzu ĉi tiun artikolon kun Socialdemokratia Partio de Germanio. |

---

Invito al konferenco en Gotha, kie fondiĝis la partio USPD
**Unabhängige Sozialdemokratische Partei Deutschlands** (USPD, esperante: **Sendependa Socialdemokratia Partio de Germanujo**) estis socialista partio en Germanujo. Ĝi ekzistis de 1917 ĝis 1922 kiel amasa partio sed poste nur kiel malgranda splitaĵo. En 1931 oni dissolvis ĝin.

Ĝi estiĝis dum la unua mondmilito pro protesto de maldekstraj socialdemokratoj kontraŭ la politiko de la plimulto en la partio (SPD), kiu principe subtenis la registaron. Sian plej grandan influon la partio havis en la Novembra Revolucio en 1918, kiam ĝi komune kun la SPD formis la registaron (Konsilio de Popolkomisiitoj). Dum iom da tempo ĝi havis preskaŭ duonan milionon da membroj, simile kiel SPD.

USPD disdividiĝis en oktobro 1920 pri la demando ĉu aliĝi al la Komunista Internacio de Lenin. La plimulto de la partia kongreso tiam aliĝis al la komunistoj al Vereinigte Kommunistische Partei Deutschlands, kaj la resto reiris en 1922 al SPD. Nur danke al la plimulto de USPD la komunistoj entute ricevis amasan bazon en Germanio.

Vidu ankaŭ
----------

* **Socialdemoktratia Partio de Germanio**

* Kategorio Sendependa Socialdemokratia Partio de Germanio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 242573
* GND: 2023731-5
* LCCN: nr98028881
* VIAF: 133172432 167815371, 133172432
* ISNI: 0000 0001 2286 6671
* SUDOC: 156409674
* NKC: uk2011655505
 |
1,00 € Portugala, eŭra monero
Monero de 25 steloj
**Monero** estas peco de dura materialo (kutime metalo), uzata kiel mono. Ĝi kutime estas diskforma kaj havas du partojn: la antaŭflankon kaj la dorsflankon.

Kutime, moneroj havas malaltan valoron kaj monbiletoj havas pli altan valoron. Iam la materiala valoro de moneroj pli-malpli respondis al ilia nominala valoro, sed inflacio fiaskigas tiun principon; necesas uzi materialon malpli valoran. Por tamen malhelpi monfalsadon oni ĉe iom valoraj moneroj ofte uzas kombinojn el du malsamkoloraj metaloj.

Monero estas ankaŭ anonima kriptografia valuto.

Porokazaj moneroj estas moneroj eldonitaj por rememorigi iun partikularan okazon kaj enhavantaj desegnon diferencan el la kutima kun referenco al la okazo pro kiu ili estas eldonitaj. Multaj moneroj de tiu kategorio utilas nur kiel kolektaĵoj, kvankam kelkaj landoj eldonas ankaŭ porokazajn monerojn por regula cirkulado.

Historio
--------

La unuaj moneroj estis stampitaj de reĝo Krezo de Lidio, kie or-produktejoj estis trovitaj en rivero Paktolos.

La monpregado komenciĝis en ĉirkaŭ 650 a.K. Herodoto citas la grekan poeton Xenophanes (el la 6-a jarcento), laŭ kiu la unuajn arĝentajn kaj orajn monerojn faris la lidoj, dum la unuaj lidaj moneroj estis pretigitaj el elektrumo, alojo de arĝento kaj oro. La grekoj nomis tion „blanka oro". Tiu monero similis al fazeolo, estis malgranda kaj dika. Sur la averso estas videbla leona kaj taŭra kapo. Pli poste oni uzis nur arĝenton aŭ oron. 

Statero el Korinto, 4-a jarcento a.K.
La plej malnovaj grekaj moneroj estis pregitaj el arĝento de insulo Aigina. La averso surfiguris testudon, la reverso entenis kvadraton (7-a jc. a.K). Multfoje aperis sur la averso kapo de persono, protekta dio de la urbo. Fine de la 5-a jarcento aperis la bronzaj moneroj, kiuj anstataŭigis la etajn arĝentajn obolosojn kaj aliajn monerojn. 

Aleksandro la Granda unuecigis la tipon kaj pezon de la moneroj. En la romia imperio funkciis ekde post 64 p.K. nur unu monpregejo en Romo.

Eroj
----

* Averso
* Eksergo

Vidu ankaŭ
----------

* Ĉinio (ĉina monero)
* Eŭro-moneroj
* Monpregado
* Dublono
* Porokaza monero
* Stelo (monunuo)
* Usona dudekdolara ormonero de 1933
* Valuto
* Monfarejo
* Monero (ĉifromono)
* Monerumado
* Porokaza monero

Proverbo
--------

Ekzistas pluraj proverboj pri monero en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili:

* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *El lia mano ĉiu monero elglitas.* **"** |

 |
* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Montru moneron, ĉio fariĝos.* **"** |

 |
* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Unu floro ne estas krono, unu monero ne estas mono.* **"** |

 |

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2011-12-25. Alirita 2008-08-22.

* Kategorio Monero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Monero en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Münchenstein (stacidomo). |

Pri la komunumo
---------------

**Münchenstein** estas urbo kaj
komunumo en la distrikto Arlesheim en Kantono Bazelo Kampara, Svislando. Ĝi havis 11833 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

la rivero Birs, Münchenstein
La komunumo Münchenstein situas sude de Bazelo ambaŭ flanke de la rivero Birs. Ĝi etendiĝas sur areo de 7,18 km².

Najbaraj komunumoj
------------------

La urbo Münchenstein limas en nordokcidento kaj nordo al Bazelo, en oriento al Muttenz, en sudo al Arlesheim, kaj en sudokcidento al Reinach.

Trafiko
-------

Tramlinio 10 en Flüh
Münchenstein disponas pri stacidomo ĉe la ĵurasa fervojo de Bazelo al Delemonto respektive Bielo, kiu estas servata de la regiona trajnlinio S3. Krome la urbo estas ligita per la tramlinioj 10 kaj 11 al la tramreto de Bazelo kaj ankaŭ estas servata de buslinioj.

Per la rapidstrato H18 al Muttenz la urbo estas konektita kun la nacia aŭtoŝoseo A2.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Münchenstein datiĝas el la jaro 1196 kiel *Kekingen*. La nomo Münchenstein aperas la unua fojon en la jaro 1279 kiel *Munchenstein*.

Vodu ankaŭ
----------

* Münchenstein (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la urbo Münchenstein
* Münchenstein en la Historia Leksikono de Svislando

* Kategorio Münchenstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistrikto Arlesheim |
| --- |
| ArlesheimArlesheimAesch  •  Allschwil  •  **Arlesheim**  •  Biel-Benken  •  Binningen  •  Birsfelden  •  Bottmingen  •  Ettingen  •  Münchenstein  •  Muttenz  •  Oberwil  •  Pfeffingen  •  Reinach  •  Schönenbuch  •  Therwil | Arlesheim |

 |
**Mihály Mosonyi** [mihAj moŝonji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mosonyi Mihály** estis signifa hungaria germana komponisto, instruisto, muzika kritikisto. Lia origina nomo estis **Michael G. Brand** ĝis 1859.

Geedza paro Mosonyi
Mihály Mosonyi  naskiĝis la 2-an de septembro 1815 en Frauenkirchen/Boldogasszony (nuntempa Frauenkirchen en Aŭstrio), li mortis la 31-an de oktobro 1870 en Pest (urbo).

Biografio
---------

Mihály Mosonyi apartenis al la germana minoritato, li neniam parolis perfekte hungare. Hejme li komencis okupiĝi pri muziko, li aĝis 14, kiam li estis sakristiisto en Magyaróvár. En 1833 li iris al Pozsony, kie li frekventis pedagogian lernejon. Inter 1835 – 1842 li estis hejma muzikisto de grafo Petar Pejačević, poste li translokiĝis al urbo Pest. Jam en 1837 li komencis komponadi, en 1843 lia aperturo estis prezentita. En Pest li konatiĝis kun Ferenc Erkel, li havis posteneton en muzika societo. En 1845 li edziĝis, post 6 jaroj li vidviĝis, poste li neniam edziĝis. Dum la Hungara revolucio de 1848 li estis memservanta soldato. En 1856 li konatiĝis kun Franz Liszt, poste liaj muzikaĵoj jam estis hungarecaj. En 1860 li fondis la unuan hungaran muzikan revuon, li estis ties redaktoro kaj kritikisto.

Liaj elektitaj komponaĵoj
-------------------------

### Operoj

* *Kaiser Max auf der Martinswand* (1846–1857)
* *Szép Ilonka* (1861)
* *Álmos* (1862)

### Kantatoj

* *A tisztulás ünnepe az Ungnál a 886-ik esztendőben* (1859–1860)
* *Dalra magyar!* (1869)
* *Cantate a zenekedvelők dalcsarnokának megnyitási ünnepségére* (1870)

### Muzikaĵoj por korusoj

* *Chor zur Feyer des Tondichters Herrn Fr. Erkel* (1844)
* *A dalárda* (1857)
* *A pacsirta* (1865)

### Ekleziaj muzikaĵoj

* *Jubilate deo Graduale* (1843)
* *Lauda Sion* (1855)
* *Halotti ének* (1865)

### Ĉambraj muzikoj

* *Grand duo zongorára* (por 4 manoj, 1837–1838)
* *Grand Nocturne* (1845)

### Muziko por piano

* *Drey Klavierstücke* (1855)
* *Bandérium-indul* (1867)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Gyula Erkel
* Ödön Mihalovich
* László Zimay

Fontoj
------

* hungarlingva biografio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 589849
* GND: 118785079
* LCCN: n92014996
* VIAF: 42172249
* ISNI: 0000 0000 8376 4807
* SUDOC: 152845062
* BNF: 15764620j
* MBA: d5726367-ba04-496f-9a79-b2140247bb24
* BIBSYS: 9027089
* NKC: mzk2012737139
* BNE: XX1750062
 |
**Juno Moneta**,

Moneta, kiu signifas la *Avertino* en la latina, estas la kromnomo de la Juno honorita en la nordverto de la roma Kapitolio. Oni tiel ŝin vokis ĉar la anseroj breditaj en la templo de diino tiu ĉi alarmis, per iliaj blekoj, pri noktatako supriza de la malamikoj dum la invadoj galaj (390 a.K.).

Etimologio
----------

La vorto *moneta* devenas de la latina *monere*, "vidi, gardi", kaj devenis el la latina *monstrare*, montri, *monstrum* (el kiu la vorto "monstro" venas) kiu origine signifas "vidindo", kaj ankaŭ *monitor*, "gardisto, gardanto". Ĉiuj devenas de la radiko *mon-*, inkluzive la konaskigita el la anglosaksona *mund* kiu signifas *gardi, gardo*.

Historio
--------

IVNO REGINA ("Reĝino Juno") en monero roma.
En templo tiu ĉi la mono estas farita. Oni rakontas ke, dum la milito kontraŭ Pirho, la romanoj petis konsilon al Juno, ĉar ili timis monmankon. La diino respondis ilin ke monon neniam mankus se ili regulis liajn militojn konformecajn per la justeco. Oni decidis fari la monojn sub la auguroj de la diino, kiel danko pro konsilo tiu ĉi.

Pri la templo
-------------

La templo de Juno Moneta starigis en la hejmloko de Mantio Capitolino, defendanto de la Kapitolio, kiu estis renversita poste ĝia posedanto estus kondamnata al morto, ĉar oni suspektis ke li pretendis reĝiĝi. En Romo la vorto *reĝo* kaj ĝia koncepto estis malamegata, ĉar estis konsiderata formo de tiraneco. Ideon, pri la reĝeco, kiu, parte, oni heredis el Grekio.

Vidu ankaŭ
----------

* Juno
* Mnemozino
* Helena mitologio
Moskva historia moskejo en 2007
**Moskva historia moskeo** (ruse *Московская историческая мечеть*, tatare: Мәскәү шәһәре тарихи мәчете) estas la plej malnova moskeo en Moskvo, fondita en 1823. Ĝi situas en historia urboparto Transmoskvariverejo (distrikto Zamoskvoreĉje) laŭ adreso: strato Bolŝaja Tatarskaja, 28.

La moskeo, ekzistinta en komenco de la 19-a jarcento forbrulis dum la Moskva incendio de 1812. En fino de 1823 moskvaj islamanoj ricevis permeson konstrui novan moskeon, sed ĝi devus aspekti kiel kutima domo kaj ne havus rajton nomiĝi moskeo. Ĝi estis konstruita en 1823 kaj ĝis sia rekonstruo en 1880 estis kiel unuetaĝa domo. En 1880 estis ricevita permeso aldoni minareton kaj kupolon.

En 1939 la moskeo estis fermita, la minareto - detruita. Antaŭe, en 1936, estis pafmortpunigita la imamo. En la konstruaĵo loĝis militkomisarejo kaj riparejoj.

La moskeo denove funkcias ekde 1993.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Moskva historia moskeo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retpaĝaro (ruse)
* 1, 2 - tekstoj pri historio de la moskeo sur la oficiala retpaĝaro (ruse)

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Московская историческая мечеть en la rusa Vikipedio.*
**Distrikto Münchwilen** estas distrikto de Kantono Turgovio. Ĝi havas areon de 155,4 km² kaj nombris 37 317 loĝantojn la 31-an de decembro 2008. La ĉefloko de la distrikto estas la komunumo Münchwilen.

Geografio
---------

La distrikto Münchwilen formas la sudokcidentan parton de la kantono. La regiono de la distrikto estas konata sub la nomo Malantaŭa Turgovio (germane *Hinterthurgau*). La orientan parton de la distrikto formas la valo de la rivero Murg, alfluanto de Turo.

Trafiko
-------

Tra la sudokcidenta parto de la distrikto pasas la fervojlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Vinterturo tra Wil al Sankt-Galo kaj paralele al ĝi la svisa aŭtovojo A1. Tra la distriktĉefurbo pasas la kantona fervojlinio de la kompanio THURBO de Wil al Frauenfeld kaj tra la orienta distriktparto la fervojlinio de Wil al Romanshorn, kiun ankaŭ servas THURBO.

Komunumoj de la distrikto Münchwilen
------------------------------------

Al la distrikto Münchwilen apartenas komence de 2011 la sekvantaj dek-tri komunumoj:


| Blazono | Nomo | Loĝantoj(Dec 2007) | Areoin km² | Komunuma n-ro |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Aadorf | 7986 | 20.0 | 4551 |
|  | Bettwiesen | 1059 | 3.8 | 4716 |
|  | Bichelsee-Balterswil | 2581 | 12.1 | 4721 |
|  | Braunau | 678 | 9.2 | 4723 |
|  | Eschlikon | 3805 | 6.2 | 4724 |
|  | Fischingen | 2564 | 30.7 | 4726 |
|  | Lommis | 1084 | 8.6 | 4741 |
|  | **Münchwilen** | 4757 | 7.8 | 4746 |
|  | Rickenbach | 2513 | 1.6 | 4751 |
|  | Sirnach | 6949 | 12.4 | 4761 |
|  | Tobel-Tägerschen | 1384 | 7.0 | 4776 |
|  | Wängi | 4077 | 16.4 | 4781 |
|  | Wilen | 2059 | 2.2 | 4786 |
| **Totale** | 13 | 41496 | 138,22 | 2006 |

Historio
--------

Kadre de la enkonduko de la nova leĝo pri la komunumoj de Kantono Turgovio okazis komplete restrukturigo de la distriktoj de la kantono. La distriktoj Bischofszell, Diessenhofen kaj Steckborn estis malfonditaj kaj ties komunumoj atribuitaj al la distriktoj Arbon, Frauenfeld, Kreuzlingen kaj Weinfelden. La komunumo Aadorf estis nove atriubita al la distrikto Münchwilen, dum la komunumoj Affeltrangen, Wuppenau kaj Schönholzerswilen estis deprenitaj de la distrikto Münchwilen kaj atribuitaj al la distrikto Weinfelden.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retpaĝo pri la distrikta tribunalo de Münchwilen Arkivigite je 2008-12-24 per la retarkivo Wayback Machine

 Vikifontaro|}}* La vikipedia komunejo
- Kunlaboru en Commons **Komunejo** proponas multimediajn dosierojn al temo sub la gloso **Distrikto Münchwilen**
  

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Kantono Turgovio |
| --- |
| Arbon • Frauenfeld • Kreuzlingen • Münchwilen • Weinfelden
Je la 31-a de decembro 2010 malfonditaj distriktoj:Bischofszell • Diessenhofen • Steckborn |  |

 |

  

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Münchwilen |
| --- |
| Aadorf • Bettwiesen • Bichelsee-Balterswil • Braunau • Eschlikon • Fischingen • Lommis • **Münchwilen** • Rickenbach • Sirnach • Tobel-Tägerschen • Wängi • Wilen |  |

 |
Loko de Moscow Mills, Missouri
38° 56′ 40″ N 90° 55′ 14″ O﻿ / ﻿38.94444 °N, 90.92056 °O﻿ / 38.94444; 90.92056 (mapo)
**MOSKVO** (Misurio) estas urbo en kantono *Lincoln*, ŝtato Misurio, Usono (angle Moscow Mills, county Lincoln, Missouri state, US), sur la okcidenta bordo de la rivero Cuivre, kvar mejlojn sudoriente de Troja.

En 2014 ĝia civito nombris 2,544 rezidantojn, kies kvanto ekde 2000 jaro pliiĝis je +46.0%. Viroj estas 1,186 (46.6%), virinoj 1,358 (53.4%). Averaĝa aĝo egalas 26.0 jarojn.

La urbo havas entute areon 4.8 km² ekvivalentan al 1.9 mi².

Ĝi estis fondita la 17-an de marto 1821, fare de *John Geiger, Morgan Wright, James Duncan kaj Shapley Ross*, la originalaj proprietuloj. Ĝi estis konata kiel Moskvo ĝis 1880 kiam la poŝtoficejo estis establita kaj la nomo estis ŝanĝita al Moscow Mills, ĉar jam tiam estis poŝtoficejo en la ŝtato kun tiu nomo.

La nomo Moscow Mills estis donita pro la granda muelejo tiea.

Libraro
-------

* *Москва за океаном* (Moskvo trans la oceano) far *Igor Svinarenko* en 2000 ruse ISBN: 5-264-00392-0
* *Unuetaĝa Usono* far Ilja Ilf kaj Eŭgeno Petrov esperante

Fonto
-----

* Harrison, Eugenia L. 'Lokaj Nomoj De Kvar Riveraj Graflandoj En Orienta Misurio. ' Tezo M.A. Universitato de Misurio-Kolombio, 1943. Columbia (Misurio)

Eksteraj ligiloj
----------------

* pri la urbo angle
* informo kaj mapo angle
* artikolo "*Москва в Америке"* ruse
La **mongola dolaro** (mongole *Монгол доллар*, Mongol dollar; ankaŭ konata kiel **lan**, лан) estis valuto de Mongolio de 1921 al 1925. Oni emisiis la banknotojn en 1921 kiam la diktatoro de la lando estis la barono Roman Ungern von Sternberg. Oni emisiis la monbiletojn de 10, 20, 50 kaj 100 dolaroj. Oni volis ŝanĝi la ĉinan senminbion, sed laŭ eŭropaj vojaĝistoj en tiaj tempoj ĝi ne havis valoron. En 1924 oni presis la monbiletojn de 50 cendoj, 1, 3, 5, 10 kaj 25 dolaroj, sed oni ne emisiis ilin. La dolaro kaj aliaj kelkaj valutoj uzitaj en la teritorio de la lando estis anstataŭigitaj de la tugriko en 1925.

Projekto
--------

La monbiletoj mostris diversajn bestojn:

* la banknoto de 10 dolaroj mostris ŝafon,
* la banknoto de 20 dolaroj mostris bubalon,
* la banknoto de 50 dolaroj mostris ĉevalon,
* la banknoto de 100 dolaroj mostris kamelon.

Oni presis la monbiletojn en Ulaanbaataro, antaŭ konita kiel *Urga*.

Vidu ankaŭ
----------

* Mongola tugriko

Referencoj
----------

1. ↑  Ladislaus Forbath, *The New Mongolia*, Londres 1936, p.217/218
**Manuel Casanoves i Casals** [manuél kazanoves i kazáls] (naskiĝis en 1927, mortis 15-an de aprilo en 2010) estis kataluna katolika klaretana pastro kaj esperantisto. Ofta predikanto en katalunaj, hispanaj kaj internaciaj kongresoj kaj defendanto de la katalunaj naciaj rajtoj, jam en 1964, dum la diktaturo de generalo Franco, li prelegis en IKUE-kongreso pri "la naciaj minoritatoj laŭ la encikliko *Surtera Paco*". Lia agado por la homaj rajtoj igis lin fariĝi en 1961 la unua hispania membro de Amnestio Internacia kaj en 1978, kunfondinto kaj unua prezidanto de ties hispania filio.
Casanoves partoprenis ankaŭ en la restarigo de la Internaciaj Floraj Ludoj en 1978, de kiuj li fariĝis la unua prezidanto de la Juĝkomisiono. En 1980 li fariĝis provizora prezidanto de la nov-fondita Kataluna Esperanto-Asocio. Post la oficialigo de la asocio en 1982, li daŭris en la posteno ĝis la elĉerpo de dua kaj lasta mandato, en 1986, laŭ la tiama statuto de la asocio.

Li fondis kaj prezidis ankaŭ la kalanunan filion de Amnestio Internacia kaj aŭtoris plurajn instruajn librojn.

Verkoj
------

* *Parleu bé el català I. Vocabulari d'incorreccions* (kun Ramon Caralt). Barcelono: Editorial Claret, 1972.
* *Parleu bé el català II. Normes pràctiques*. Barcelono: Editorial Claret, 1980. (4-a eldono, 1992)
* *Escriviu bé el català*. Barcelono: Editorial Claret, 12-a eldono, 2005.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2015-09-24 per la retarkivo Wayback Machine - Intervjuo al Manuel Casanoves (katalune).
* - La prelego de Manuel Casanoves dum la IKUE-kongreso 1964 (esperanto).


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 209629
 |
Motorboata ludilo.
**Motorboata ludilo** estas ludilo kun tre simpla motoro sen movopartoj, tipe uzante energion de ĉu kandelo aŭ brulilo de vegetala oleo. Nomoj en kelkaj lingvoj derivas el bruo farita de kelkaj versioj de la boato. Tiuj povas esti Pop pop boato, putt-putt boato, crazy boat (freneza boato), flash-steamer, hot-air-boat, pulsating water engine boat. Aliaj nomoj povas esti Can-Can-boot, Knatterboot, toc-toc, Puf-Puf boato, Poof Poof craft, Phut-Phut, aŭ Pouet-Pouet.

Tiuj modernaj ludiloj iel anstataŭis tradiciajn boatludilojn aŭ ŝipludilojn, kiuj simple flosis, foje helpe de veloj, aŭ plej ofte de la vento aŭ de la flumovo, kiel ĉe rojoj, pro pluvo ktp.

Notoj
-----

1. ↑  Basil Harley, *Toyshop Steam*, (Argus Books, 1978). ISBN 0-85242-583-X

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Motorboata ludilo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* The Pop Pop Pages including extensive references and vendors
* 4Physics.com description
* Pop pop boat information, including history and operating instructions
**Irvin „Mouse" Randolph** (naskiĝis la 22-an de januaro 1909 en Sankta Luiso, Misurio; mortis la 12-an de decembro 1997) estis usona trumpetisto de svingo kaj ritmenbluso.

Randolph muzikis fine de la 1920-aj jaroj sur riveraj vaporŝipoj kun Fate Marable, laboris poste kun multaj teritoriaj bandoj, ekzemple kun tiuj de Walt Farrington, Willie Austin, Art Sims, Norman Mason, Floyd Campbell, Alphonse Trent kaj J. Frank Terry. Finfine li iris al Kansasurbo, kiel li estis dungita en la bando *Twelve Clouds of Joy* de Andy Kirk ekde 1931 ĝis 1933. En 1934 li muzikis en Novjorko mallonge en la bando de Fletcher Henderson, pli malfrue ĉe Benny Carter. Inter 1935 kaj 1938 li laboris i.a. ĉe Lucky Millinder kaj Cab Calloway. En la jaro 1938 li surdiskigis kun Teddy Wilson la titolojn „*With Thee I Swing*", „*Who Loves You*" kaj „*Tea For Two*", muzikis kun Chu Berry („*Maelstrom*", 1937) kaj en la orkestro de Lionel Hampton. Ekde 1940 ĝis 1942 li estis en la bando de Ella Fitzgerald, en 1943 ĉe Don Redman kaj ekde 1944 ĝis 1948 li koncertis kun Edmond Hall en la novjorka Cafe Society („*Continental Blues*", 1945).

En la 1950-aj jaroj Randolph surdiskigis kun Pearl Bailey kaj muzikis kun diversaj ritmenblusaj orkestroj; en 1955 li gastis en Savoy Ballroom kaj laboris ekde 1957 kun Chick Morrison en Novjorko.


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

Disko
-----

* *Ella Fitzgerald 1939-1940* (Classics)

Literaturo
----------

* John Jörgensen kaj Erik Wiedemann: *Jazzlexikon*. Munkeno, Mosaik, 1967

Referencoj
----------

1. ↑  Indikoj ĉe bali-news.info[*rompita ligilo*]
**Moustier-en-Fagne** estas franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis 72 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Blazono de Moustier-en-Fagne.Blazono de Moustier-en-Fagne.

Geografio
---------

Moustier-en-Fagne estas unu el la vilaĝoj lokitaj ĉirkaŭ la urbeto Fourmies. Ĝi situas en la norda parto de natura regiono nomita *Thiérache*, inter la landlimo de Belgio kaj la departemento Aisne. La najbaraj komunumoj estas Eppe-Sauvage kaj Baives.

La vilaĝo Moustier-en-Fagne troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe, kaj do cetere situas en alia natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarbaroj kaj etaj vilaĝoj. Moustier-en-Fagne etendiĝas sur 7,13 km².

Vidindaĵoj
----------

Estas en Moustier-en-Fagne konstruaĵo de la 16-a jarcento nomita la "Hispana domo". La arbaro de Trélon cetere etendiĝas parte sur la teritorio de la vilaĝo.

Administrado
------------

Moustier-en-Fagne apartenas al la kantono de Trélon, kies ĉefurbo estas Trélon. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avesnes-sur-Helpe, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Kantono de Trélon

Eksteraj ligiloj
----------------

* france Oficiala retejo de Moustier-en-Fagne