recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Chicxulub Pueblo** estas unu el la 106 komunumoj de la meksika subŝtato Yucatán, kiu estas unu el la tri meksikaj subŝtatoj sur la duoninsulo Jukatano. La ĉefurbo de la komunumo estas la samnoma Chicxulub Pueblo. La komunumo estas parto de la regiono 6 "Influencia Metropolitana" ("influ-zono metropola"). Tiu regiono de Yucatán estas la regiono kun plej multaj loĝantoj. Ĝi limas norde al la Meksika Golfo, okcidente al la regiono 7 "Litoral Oriente" ("marbordo orienta") kaj oriente al la regionoj 3, 4 kaj 5. Sude ĝi limas al la regiono 8 "Sur Poniente" ("sudokcidenta"). La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 31020. Tie antaŭ proksimume 65,5 milionoj da jaroj falis granda meteorito kiu rezultigis grandegan alfrapan krateron kaj kaŭzis tutmondan ekologian katastrofon, kiu transiris en amasan formortadon.

La situo de la regiono 6 en Yucatán

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3848 loĝantojn. El tiuj estis 2006 viroj kaj 1842 virinoj. La komunumo havas surfacon de 196,7 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 2 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 24,9 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 26,5  ℃. Ĝenerale la klimato estas varma kaj duonhumeda. La pluva sezono ĝenerale komencas fine de majo kaj ĝi daŭras ĝis oktobro. Plej malvarmaj monatoj estas januaro kaj decembro kaj plej varmaj monatoj estas julio kaj aŭgusto.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 2397 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 2080 scipovis legi kaj skribi kaj 315 personoj estis analfabetoj. Do 13,14% de la personoj pli aĝaj ol 15 en la komunumo estis analfabetoj.

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 3503 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 525 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 15% de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. La ĉefa indiĝena lingvo en Yucatán estas la jukatana majaa lingvo, ankaŭ nomita Majatano.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Chicxulub Pueblo Arkivigite je 2007-09-27 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
* Chicxulub Pueblo Arkivigite je 2010-12-28 per la retarkivo Wayback Machine en *Nuestros municipios" (niaj komunumoj; retejo de la registaro de Yucatán) (hispane)*
Fumo ascendanta sur pinto de la ŝutmonto
**Ŝutmonto Ema** (iam ankaŭ skribata kiel Ema-Terezie aŭ Terezie-Ema) estas ostrava konusa ŝutmonto kun pinto en alteco ĉirkaŭ 315 m s. m.. Ĝi troviĝas en regiono de Silezia Ostrava sur la dekstra bordo de rivero Ostravice. Kreas ĝin milionoj da tunoj de minita rubaĵo el la ostravaj minejoj (areo 82 hektaroj, volumeno: pli ol 4 mil. m³). Komencoj de ties fondo verŝajne tuŝas ĝis tempo antaŭ la jaro 1920. La ŝutmonto senĉese laboras, tial emisias el ĝi blanketaj nubetoj de gasoj enhavantaj precipe sulfuran dioksidon. Ĝia surfaco estas senĉese varmigata per la internaj procedoj - interne de la brulanta ŝutmonto la temperaturo atingas ĝis 1500 ℃. Dum tiu ĉi temperaturo estiĝas krom alia raraj mineraloj - porcelanitoj kaj jaspoj. Rilate al tiuj ĉi cirkonstancoj la eniro sur ĝin eblas sole je propra risko.

Dank' al la varmo, kiu ascendas el la monto, kreskas sur la ŝutmonto termofila flaŭro. Troviĝas tie ankaŭ stepa faŭno. Sur la norda flanko estas densa arbaro, la suda flanko (kiu senĉese estas bruletanta) estas dume nuda.

Al la ŝutmonto eblas aliri de ostrava ekspoziciejo Nigra herbejo (respektive de Ponto de Miloš Sýkora) aŭ de zoo laŭ flava turisma marko. Klubo de ĉeĥaj turistoj nomigis tiun ĉi vojlinion laŭ Adolf Podroužka, la fondinto de la ĉeĥa turismo.

Ema ne estas la plej alta loko de Ostrava, tiu estas monteto en Krásné Pole (334 m s. m.).

Fotografioj
-----------

* La rigardo al la tuta ŝutmontoLa rigardo al la tuta ŝutmonto
* Fumo ascendanta sur pinto de la ŝutmontoFumo ascendanta sur pinto de la ŝutmonto

Eksteraj ligiloj
----------------

* Ostrava ŝutmonto Ema plena de koloroj Arkivigite je 2008-12-11 per la retarkivo Wayback Machine
* Ekskurso al la plej granda monto de Ostrava Arkivigite je 2006-08-20 per la retarkivo Wayback Machine
* Bela panoramo el ŝutmonto Ema Arkivigite je 2009-06-26 per la retarkivo Wayback Machine
* Geoeksursoj 14 Arkivigite je 2009-06-24 per la retarkivo Wayback Machine
* Pri lumado 54 Arkivigite je 2009-06-24 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Ostrava |


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Minado |

* Ŝutmonto Ema en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ŝutmonto Ema en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Chumayel** estas unu el la 106 komunumoj de la meksika subŝtato Yucatán, kiu estas unu el la tri meksikaj subŝtatoj sur la duoninsulo Jukatano. La ĉefurbo de la komunumo estas la samnoma Chumayel. La komunumo apartenas al la regiono 8 (Sur Poniente). Ĝi estas en la sudokcidenta parto de Yucatán kaj havas limojn kun Campeche kaj al la regionoj 5, 6, 7 kaj 9. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 31024.

La situo de la regiono 8 en Yucatán

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 2937 loĝantojn. El tiuj estis 1427 viroj kaj 1510 virinoj. La komunumo havas surfacon de 46 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 25 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 65,5 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 26,2  ℃. Ĝenerale la klimato estas varma kaj duonhumeda. La pluva sezono ĝenerale komencas fine de majo kaj ĝi daŭras ĝis oktobro. Plej malvarmaj monatoj estas januaro kaj decembro kaj plej varmaj monatoj estas julio kaj aŭgusto.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 1811 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 1242 scipovis legi kaj skribi kaj 569 personoj estis analfabetoj. Do 31,42% de la personoj pli aĝaj ol 15 en la komunumo estis analfabetoj.

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 2868 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 2399 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 83,6% de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. La ĉefa indiĝena lingvo en Yucatán estas la jukatana majaa lingvo, ankaŭ nomita Majatano.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Chumayel Arkivigite je 2007-03-17 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
* Chumayel Arkivigite je 2010-12-28 per la retarkivo Wayback Machine en *Nuestros municipios" (niaj komunumoj; retejo de la registaro de Yucatán) (hispane)*
Larĝa panoramo pri Universitato en Imperatriz
**Imperatriz** estas municipo kaj signifa universitata urbego de la brazila subŝtato Maranjo.

Bazaj informoj
--------------

Municipo Imperatriz en la subŝtato (ruĝe).
* Areo: 1,367.9  km²
* Supermara alteco: 95 m
* Loĝantaro: 250,063 (municipo en 2012)
* Horzono: UTC -3 (somere UTC -2)
* Poŝtkodo: 65900-000
* Telefonkodo:
* Aŭtokodo:
* 05° 31′ 33″ S 47° 28′ 33″ U﻿ / ﻿5.52583 °S, 47.47583 °U﻿ / -5.52583; -47.47583 (mapo)

Situo
-----

Panoramo en Imperatriz
Kirko en Imperatriz
Imperatriz situas laŭ la dekstra bordo de la rivero Tokantinsa en rando de la subŝtato. Belém troviĝas 468, São Luís (subŝtata ĉefurbo) 490, Teresina 519, **Braziljo** 1141, Goiânia 1253, Salvador de Bahio 1286, Natalo (Brazilo) 1358, Maceió 1376, Manaus 1417, Recife 1418, Belo Horizonte 1645, Campo Grande 1829, Campinas 1932, Nova Iguaçu 1964, **Rio-de-Ĵanejro** 1985, Guarulhos 1997, San-Paŭlo (urbo) 2004, Curitiba 2220, Porto Alegre 2753 km.

Historio
--------

Eŭropaj aventuristoj alvenis al la nuna Imperatriz en la malfrua 16-a jarcento.
La fondo okazis en 1852 tri jarojn post foriro de ekspedicio el Belém. La vilaĝo tiam havis la loknomon Vilaĝo de Sankta Therese de Tocantins. Post kvar jaroj la nomo ŝanĝiĝis al Imperatriz Teresa Cristina, kiu poste mallongiĝis al simpla Imperatriz. La urbiĝo okazis en 1924. La interliga ŝoseo al la subŝtata ĉefurbo estis konstruita en 1953. La konstruo de la Belém-Braziljo ŝoseo en 1958 rezultigis rapidan ekonomian kaj loĝantarkreskojn de la urbo.

Ekonomio
--------

Imperatriz estas ĉefe komerca, industria kaj serva komunumo. Menciindas ankaŭ la terkultivado kaj brutbredado, kiu kreis lokajn buĉejojn. La viando estas sendita eĉ al eksterlando. La plej gravaj kultivaĵoj de la areo estas sojoj, rizoj, sukerkanoj, maniokoj kaj lignaĵoj. En la proksimeco signifa hidroelektra centralo kaj uzino pri paperoj funkcias.

Ponto en Imperatriz
Moderna kirko en Imperatriz

Klimato
-------

Imperatriz havas veran tropikan klimaton. La tutjara averaĝa temperaturo varias inter 22-32 °C. Jare pluvas po 1320 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, sed la pluvsezono daŭras inter novembro-aprilo, la seka sezono inter majo-oktobro. La vetero abrupte ŝanĝiĝas, laŭ la loĝantoj "atendu kvin minutojn kaj la vetero ŝanĝiĝos", alia opinio: "kvar sezonoj dum unu tago".

Trafiko
-------

En Imperatriz flughaveno (Pref. Renato Moreira Airport) funkcias. La urbego havas 4 ŝoseojn, el tio unu trairas la riveron. La rivero mem estas navigebla, fine ankaŭ fervojo funkcias.

Ĝemelurboj
----------

* Brazilo Teresina, Brazilo

Fontoj
------

* Portugala Vikipedio helpe de Guglo
* Angla Vikipedio helpe de WikiTrans
* mapo, distancoj Arkivigite je 2015-12-23 per la retarkivo Wayback Machine

Larĝa riverborda panoramo en Imperatriz
**Militkomunismo** estis la kruda ekonomia politiko de la bolŝevikoj dum la Rusa Enlanda Milito. Tio havis du celojn: realigi la komunismajn teoriojn en la praktiko per redisdono de varoj kaj la venko en la enlanda milito, per ekipo de urboj kaj Ruĝa Armeo kun armiloj kaj mangaĵoj. Ĝi havis la sekvajn trajtojn:

1. metis sub regon de la registaro ĉiun grandan fabrikon.
2. ŝtatoorganizata produktado, ekipado
3. rigoraj antaŭskriboj por la laboristoj, strikantoj iĝis parmurditaj, punitaj.
4. labordevo ankaŭ por la "ne-laboranta klaso".
5. rekvizicio de la kamparana plusproduktado, kaŭzante en 1919-1920 la Ukrainian malsategon
6. nutraĵo kaj aliaj varoj estis tracentre disdonitaj.
7. malpermeso de privataj entreprenoj.
8. milita kontrolo, uzo de fervojo.

La senkompensa depreno de agrikulturaj produktoj kaŭzis malsatmizeron, kanibalismon inter 1919-1921 kaj malsatmorton de milionoj. Tio estis ankaŭ kaŭzo de ribelo en Kronstadt ĉe militŝipa bazo en februaro 1921 kaj la kamparana ribelo de Tambov. La ribelo instigis Leninon anstataŭigi la militkomunismon per Nova Ekonomia Politiko.

* Kategorio Militkomunismo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Karuarŭo** (**Caruaru**, en la portugala), estas brazila urbo, situanta en Pernambuko. Ĝi estas la urbo kiu havas la plej grandan kvanton de loĝantaro ene de Pernambuko (ĝi havas 337.445 loĝantojn, pro tio estas la kvara plej granda urbo de la ŝtato).

Hotelo en Caruaru
Ĝi estas granda urba centro, ekonomie, industrie, administre kaj kulture, de Pernambuko. La malneta enlanda produkto de tiu urbo estas de 3.003.634.000,00, tiel ĝi estas la sepa plej granda MEP de la subŝtato.

Je 130 kilometroj de la subŝtata ĉefurbo, Recifo, Karuarŭo estas internacie konata, ĉar ĝi havas la plej grandan centron de manfaraj artoj de Latinameriko, kategorio donita de Unesko .

Historio
--------

La teritorio kie Karuarŭo estas nuntempe, antikve estis bieno por bredado de bovoj kaj ĝi apartenis al la familio "Nunes dos Bezerros".
Kun la familio Nunes vivis du orfaj knaboj. Unu el tiuj orfoj estis José Rodrigues de Jesus, kaj kiam li estis plenkreskulo, post kelkaj konfuzoj kun siaj patroj, li ekposedis la teritorion kiu apartenis al li pro heredo. En tiu teritorio li kreis kapelon por omaĝi "Nian sinjorinon" kaj la loĝado ekaperis en la ĉirkaŭaĵo de tiu kapelo. En 1846, la monaĥo Euzébio de Sales, ekkonstruigis la ĉefan preĝejon, nuntempe ĝi estas la katedralo de la urbo.

La geografia situo de Karuarŭo favoris ĝian disvolviĝon, ĉar devige la homoj kiuj vojaĝis ene de Pernambuko ĉiam pasis en la ĉirkaŭaĵojn de la urbo. Decembre 1895 okazis la inaŭguro de fervoja stacio "Great Western" kiu kunligis Karuarŭon al Recifo.

Ekonomio
--------

La komerco estas la Ĉefa ekonomia praktiko en Karuarŭo, kaj la komerco estas impulsata de granda produktado de vestaĵoj kiuj estas produktataj en Karuarŭo kaj en urboj, kiuj ĉirkaŭas ĝin.

Klimato
-------

La somero en la urbo estas seka kaj varma kun maksimumaj gradoj inter 25ºc ĝis 35°c kaj havas minimumajn gradojn inter 21ºc, 15°c. Dum la vintro pluvas kaj la vetero estas kun minimumaj gradoj inter 16ºc, 11ºc kaj kun maksimumaj gradoj inter 20ºc ĝis 25ºc.

Sportoj
-------

Karuarŭo estas la dua grava urbo de Pernambuko, koncerne al sportoj. La urbo havas stadionon kie okazas maĉoj, du piedpilkajn grupojn, kurvojon kie okazas gravaj kuradoj en kelkaj monatoj.

La fama bazaro
--------------

La bazaro de Karuarŭo estas kulture kaj ekonomie grava por la urbo, tie estas vendataj fruktoj, legomoj, kuracigaj herboj, viandoj, cerealoj, vestaĵoj, ŝuoj, iloj por kuiri, meblaroj, bestoj, eletronikaj iloj, ktp. Ekzistas fama muziko kiu temas pri tiu bazaro (A feira de Caruaru/ Luiz Gonzaga). Tiu bazaro estas la plej granda kiu okazas subĉiele en la mondo kaj ĝi allogas diversajn turistojn pro ĝia populareco, tiel ĝi estas unu el la ĉefaj turistaj punktoj.

* Caruaru en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Caruaru en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 458046
* VIAF: 125491095
* ISNI: 0000000405927219
* NKC: ge1155364
 |
La **Unitariisma preĝejo Béla Bartók** estas eklezia konstruaĵo en Hungario, en Budapeŝto, en distrikto Ferencváros.

Historio
--------

La nun videbla loĝdomo estis konstruita en 1899. Depost Traktato de Trianon amase alvenis hungaraj rifuĝintoj al Budapeŝto, inter ili unitariistoj. En 1922 la unitaria eklezio aĉetis la loĝdomon por havi plian konvenan lokon por mesoj. Samtempe oni kolektis monon precipe en Britio kaj Usono por pli nova preĝejo. En la sekva jaro eklezia grupo formiĝis en tiu loko. En 1926 la loĝdomo estis trakonstruita, en konvena loko etaĝo estis forigita, tial dunivela halo estiĝis por kirko. La preĝejo mem estis preta en 1929, la ceteraj loĝejoj ne estis tuŝitaj. En 2001 la unitaria grupo prenis la nomon Béla Bartók, ĉar ankaŭ li estis unitaria. En 2009 la ekstera parto estis renovigita. La grupo havas ankaŭ eklezian koruson.

Konstruaĵo
----------

La trietaĝa konstruaĵo kontaktiĝas kun aliaj loĝdomoj. La fasado estas simetria kaj situas laŭ la trotuaro. La domo havas meze korton. La preĝeja enirejo troviĝas en la korto. Interne la halo estas simpla, ene estas predikejo, en la alia flanko pli supre orgeno.

La ekstera fasado

Fontoj
------

* oficiala paĝo Arkivigite je 2019-04-06 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva video

* Kategorio Unitariisma preĝejo Béla Bartók (Budapeŝto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


* EnirejoEnirejo
* MemortabuloMemortabulo
* Balkono de la unitariistojBalkono de la unitariistoj
* Interno de la preĝejo fone kun la predikejoInterno de la preĝejo fone kun la predikejo
* Interno de la preĝejo fone kun la orgenoInterno de la preĝejo fone kun la orgeno
* Hungareca memortabulo pri falintojHungareca memortabulo pri falintoj
* Hungareca ornampentraĵo sur benkoHungareca ornampentraĵo sur benko
**Arno Raymond LAGRANGE** naskiĝis je la 1-a de septembro 1956 en Saint-Brice-sous-Forêt, ĉirkaŭurbo de Parizo kiel filo de Georges Lagrange kaj Erika Frieß kaj frato de Patrick Lagrange. Li ricevis la duan antaŭnomon "Raymond" honore al Raymond Schwartz, gvidinto de la kabaredo Tri koboldoj kie liaj gepatroj interkonatiĝis. Li estas denaska esperantisto, konata kiel teatra aktoro, tradukisto, enscenigisto, scenteĥnikisto kaj longjara administranto de Vikipedio en Esperanto. Li laboris interalie en jenaj teatraj ensembloj: Teatro Esperanto de Parizo (TESPA), La Krizalido, Kallima, Théâtre de l'Epicéa, Teatra Trupo de Tuluzo.

Loĝinte en Sainte-Apollonie kaj Tarabel ankaŭ situanta en *Lauragais* li loĝis ĝis februaro 2013 en Bellegarde-du-Razès, aktiva en Esperanto-Kultur-Centro en Tuluzo, en kies kadro li rolis kiel kunorganizanto de KAFE. Li aktivis kiel Vikipediisto ĝis tiu sama dato. La 17an de februaro 2013 li afiŝis al sia fotaro foton de la "lasta tago da libero" kaj ekde tiam ne plu aktivas ĉe la Esperanta Vikipedio. Tamen, anoncigxis ke li prelegos en la kongreso RenKEJtigxo en februaro de 2024, do sxajne li nun denove liberas.

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑  Kontribuoj de uzanto ArnoLagrange - Vikipedio

Vidu ankaŭ
----------

* Esperanta Teatro

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Arno Lagrange en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Persona retejo
* Fotaro
**Urbodomo de Porto** (*Paços do Concelho do Porto*) estas la konstruaĵo kiu estas sidejo de la municipo Porto, Portugalio, kies konstruado startis en 1920, laŭ projekto de la arkitekto Correia da Silva.

La verkon oni planis ene de la klopodoj por etendo de la urba centro de la urbo, fare de la angla arkitekto Barry Parker aprobita en 1916. Tio rezultis en la etendo norden de la placo *Praça da Liberdade*, malferme al la Avenuo Aliancanoj kaj al la placo *Praça do General Humberto Delgado*. Spite la fakton, ke la konstruado startis en 1920, la verkoj por la konstruaĵo suferis nombrajn interrompojn, kaj oni adoptis ŝanĝojn al la dekomenca projekto, fare ĉefe de la arkitekto Carlos João Chambers Ramos. La municipaj servoj instaliĝis en la nova konstruaĵo nur en 1957.

La konstruaĵo havas ses etaĝojn, kelon kaj du internajn kortojn. La centra turo, 70 m alta kun horloĝo de kariljono, estas alirebla per interna ŝtuparo de 180 ŝtupoj. La interno, el marmoro kaj granito, estas riĉe ornamita.

La fasado el granito (elfosita komence de la 20-a jarcento de la ŝtonminejoj de São Gens, en la municipo Matosinhos) estas ornamita per skulptaĵoj de José Sousa Caldas kaj de Henrique Moreira, reprezentantaj aktivecoj ligitaj historie al Porto, kiel estas vitkultivado, industrio kaj navigado.

Antaŭ la konstraŭjo estas statuo de la poeto Almeida Garrett (1799-1854), verko de 1954 de la skulptisto Barata Feio.

Referencoj
----------

1. 1 2 3 4 5 6  Edifício Paços do Concelho - Autarquia - Câmara Municipal do Porto alirita en 2016-07-13 el www.cm-porto.pt

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Urbodomo de Porto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo de Câmara Municipal do Porto
* Paços do Concelho do Porto - Cepese

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Paços do Concelho do Porto en la portugala Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 851710
 |
La **Preĝejo Sankta Vincento** estas la plej malnova templo de Donostio, Gipusko (Hispanio). Ĝi situas en la submontaro de Monto Urgull proksime al la elfluejo de Rivero Urumeo. La ekstero de la Preĝejo Sankta Vincento kontrastas rilate krudecon kun la fajneco de la interno.

Priskribo
---------

Ĝi estis konstruita dum la unua duono de la 16-a jarcento en gotika eŭska stilo sub la direkto de majstroj Miguel de Santa Celay kaj Juan de Urrutia. Dum ĝia historio oni aldonis konstruaĵojn kiel barokan portalon en 1619, sakristion en 1666 kaj ŝtuparon de la ĥorejo en 1784. En 1892 oni aldonis en la orienta fasado duon-oktogonan baptisterion, kaj oni fermis la atrion kaj la sudan pordon, konstruante pordojn en la novaj fermitaĵoj. En 1923 estis malfermitaj kvar fenestrorozoj en la fasadoj.

La ekstero de la preĝejo prezentas krudan aspekton pro la defenda funkcio de la konstruaĵoj de tiu epoko. Fakte, ĝi havas apogilojn apogitajn al la fasado. Ĝi distingiĝas per rozfenestroj kaj romp-arkoj. Ĝia originala plano ne disvolviĝis ĝis la fino, kiel pruvas la nefinita ferma muro en la nordo.

La interno havas planon kun tri navoj, la centra estante la plej alta; navokruciĝo vicigita kun la flankaj navoj; obtuzita absido; kaj kruciĝ-volboj subtenataj interne per kolumnoj kun cirklaj kernoj kun apogitaj kolumnetoj kaj, ekstere, per potencaj abutmentoj kaj apogarkoj.

La preĝejo entenas romanikan retablon, verkon de Ambrosio de Bengoechea kaj Juan de Iriarte. De komplikaj formoj, ĝi rakontas la historion de la Pasio de Kristo. estas figuroj de Jesuo, Sankta Vincento, Sankta Sebastiano kaj la Ĉielenpreno de Maria. Ĉiuj havas admirindajn vizaĝ-esprimojn kaj komunikas movon.

Bildgalerio
-----------

* Portalo de la preĝejoPortalo de la preĝejo
* Vespera vidoVespera vido
* OrgenoOrgeno
* RetabloRetablo

Referencoj
----------

1. ↑  Bienes de Interés Cultural

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Preĝejo Sankta Vincento (Donostio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* www.viajejet.com
**Poŝta Muzeo en Balatonszemes** [balatonszemes] laŭ la turista gvidlibro estas la plej vizitinda vidindaĵo en la ĉebalatona ripozejo Balatonszemes.

Poŝta Muzeo en Balatonszemes
La muzeo prezentas sin en iama stalo restanta hazarde de antaŭa poŝtkaleŝa stacio. Tie oni ŝanĝis la ĉevalojn por tiri la poŝtajn veturilojn. En la ŝtalo oni vidas la iaman poŝtan trafikon. Granda korto (parte kovrita) apartenas al la muzeo, kie estas poŝtaj veturiloj ĉevaltiraj kaj ankaŭ motoraj. La plej granda objekto estas vagonara movpoŝto aŭ poŝta vagono. Tio estis speciala vagono tirita tuj post la lokomotivo. Tie la poŝtistoj dumvojaĝe ordigis la leterojn. Ĉe la haltejoj ili transdonis kaj transprenis la adekvatajn leterojn. Dum la socialismo apartenis al la stratobildo la verdaj germanaj poŝtaŭtoj nomataj "Robur", kiu ne mankas el la muzeo.

Antaŭ la stalo monumento pri poŝtistoj oferintaj siajn vivojn dum laborado situas. Antaŭ la muzeo malnova poŝta kaleŝo tiras la atenton.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Poŝta Muzeo en Balatonszemes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* [www.postamuzeum.hu Oficiala retejo] angle, germane, hungare


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Dzemul** estas unu el la 106 komunumoj de la meksika subŝtato Yucatán, kiu estas unu el la tri meksikaj subŝtatoj sur la duoninsulo Jukatano. La ĉefurbo de la komunumo estas la samnoma Dzemul. La komunumo situas en la norda, centra parto de Yucatán en la regiono 3 "Litoral Centro". La regiono "Litoral Centro" limas norde al la Meksika Golfo. Sude estas la regiono 4 "Centro". Oriente troviĝas la regiono 1 "Litoral Oriente" kaj okcidente situas la regiono 6 "Influencia Metropolitana". La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 31026.

La situo de la regiono 3 en Yucatán

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3263 loĝantojn. El tiuj estis 1684 viroj kaj 1579 virinoj. La komunumo havas surfacon de 112,4 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 10 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 85,1 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 26,1 ℃. Ĝenerale la klimato estas varma kaj duonhumeda. La pluva sezono ĝenerale komencas fine de majo kaj ĝi daŭras ĝis oktobro. Plej malvarmaj monatoj estas januaro kaj decembro kaj plej varmaj monatoj estas julio kaj aŭgusto.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 2264 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 1851 scipovis legi kaj skribi kaj 413 personoj estis analfabetoj. Do 18,24% de la personoj pli aĝaj ol 15 en la komunumo estis analfabetoj.

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 3150 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 964 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 30,6% de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. La ĉefa indiĝena lingvo en Yucatán estas la jukatana majaa lingvo, ankaŭ nomita Majatano.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Dzemul Arkivigite je 2007-09-27 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
* Dzemul Arkivigite je 2010-12-28 per la retarkivo Wayback Machine en *Nuestros municipios" (niaj komunumoj; retejo de la registaro de Yucatán) (hispane)*
**Carl WALTER** [karl vAlter] (naskiĝis la 26-an de oktobro 1868 en Stuttgart, mortis la 22-an de decembro 1945 en Berlino pro pulminflamo) estis germana esperantisto. 

Proksimume de 1929 ĝis 1931 Carl Walter estis delegito de UEA en la Berlina distrikto Steglitz. Li tiutempe estis la kontaktulo de *Esperanto-lernejo Berlin* (Esperanto-Schule Berlin). De 1931 ĝis malfondiĝo en 1933 li estis prezidanto de *Esperanto-Cseh-grupo Berlin.* En 1936 li estis eĉ ĉefdelegito de UEA en tuta Berlino.

Carl Walter verkis kaj eldonis la jenajn librojn:

* *Gajaj horoj por esperantistoj* (1929)
* *Gajaj vesperoj* (1931)
* *Gaja lernolibro* (1-a eldono 1932, 2-a eldono 1934, reeldono en Mulhouse 1960)
* *Gaja ekzerco kaj amuzo* (1936)

La libreto *Gajaj horoj por esperantistoj* enhavas jenan interesan dediĉon de Carl Walter al Julius Glück (1877–1942):Mi dediĉas la libreton al mia estimata iama Esperanto-instruisto sinjoro direktoro J. Glück, estrarano de la „Esperanto-Gruparo Berlin".

Carl Walter loĝis en la distrikto Tiergarten de Berlin, en la domo *Hohenzollernstraße 11.* En 1933 oni sanĝis la stratnomon al *Graf-Spee-Straße* kaj la domnumeron al 24. Bomboj detruis la domon en 1941; nuntempe la strato nomiĝas *Hiroshimastraße* kaj sur la eksa tereno de la domo staras la reprezentejo de la lando Bremeno en la ĉefurbo.

Li estis invitita de la popola altlernejo en Berlin Zehlendorf gvidi kurson de Esperanto en la jaro 1945.

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Esperanto |

* Carl Walter en *Enciklopedio de Esperanto*
**São José do Rio Preto** (="Sankta Jozefo de la Nigra Rivero") estas municipo kaj universitata urbego de San-Paŭlio, Brazilo. En la loknomo Sankta Jozefo estas patrono de la urbo, nigra rivero tranĉas la urbokernon.

Bazaj informoj
--------------

Riverborda panoramo en São José do Rio Preto
* Loĝantaro: 469 173 (2021)21)
* Supermara alteco: 489 m
* Areo: 117 km² (nur la urbo)
* Telefonkodo: +55 17
* Poŝtkodo: 15000-000
* Horzono: UTC -3 (somere UTC -3)
* 20° 49′ 12″ S 49° 22′ 44″ U﻿ / ﻿20.82000 °S, 49.37889 °U﻿ / -20.82000; -49.37889 (mapo)

Geografio
---------

São José do Rio Preto situas sur montetaro laŭ la menciita rivero. Campinas troviĝas 333, Guarulhos kaj San-Paŭlo (urbo) po 417, Goiânia 460, Curitiba 514, Belo Horizonte 577, **Braziljo** 579, Campo Grande 546, Nova Iguaçu 650, **Rio-de-Ĵanejro** 676, São Gonçalo 693, Porto Alegre 1043, Salvador de Bahio 1446, Teresina 1886, Maceió 1917, Recife 2105, São Luís 2108, Belém 2154, Natalo (Brazilo) 2264, Manaus 2280 km.

Historio
--------

Administrejo de São José do Rio Preto
São José do Rio Preto estis fondita 1852, sed pli frue sporade indiĝenaj popoloj vivis tie. En la 19-a jarcento ankaŭ farmistoj kulturis bienojn. En 1894 oficiale kreiĝis municipo. Ĝia historio estas interligita kun komercado kaj prilaboro de agrikulturaj varoj. Inter 1906 kaj 1944 la loknomo estis mallongigita al "Rio Preto". En 1912 la fervojo alvenis, kiu helpis la komercadon.

Ekonomio
--------

Fabriko en São José do Rio Preto
Biblioteko en São José do Rio Preto
São José do Rio Preto estas grava komerca kaj agrikultura centroj. Kune kun la apudaĵo oni okupiĝas ĉefe pri brutoj, sukerkanoj, oranĝoj, kafoj, rizoj, maizoj, faboj, gumoj, kotonoj.

Klimato
-------

São José do Rio Preto situas en humida subtropika zono per mildaj kaj sekaj vintroj, kaj varmaj, pluvoplenaj someroj. En la urbo averaĝe pluvas jare po 1259 mm, en ĉiuj monatoj pluvas. La averaĝa jara temperaturo varias inter 19-25 °C.

Trafiko
-------

São José do Rio Preto estas nodo pri 6 gravaj vojoj, kiuj kuras al diversaj urboj de la regiono. Loka flughaveno funkcias, estas menciita la trajno, pri la rivero-navigo mankas informoj.

Ĝemelurboj
----------

Kirko (malgranda baziliko) en São José do Rio Preto
* Popola Respubliko Ĉinio Nantong, Ĉinio

Esperanto-movado
----------------

Estas gastiganto de Pasporta Servo tie.

Konataj urbanoj
---------------

* Wellington Clayton Gonçalves dos Santos, kromnomata "Branquinho", futbalisto

Eksteraj ligiloj
----------------

* São José do Rio Preto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio São José do Rio Preto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* portugale Oficiala paĝo
* angle
* mapo, distancoj Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 273928
* GND: 7698014-5
* LCCN: nr96039770
* VIAF: 124778976
* NKC: ge1042738
 |
**Kontraŭdolorilo**, aŭ neologisme **analgezo**, estas iu ajn drogo, kiu malpliigas la sensaĵon de doloro. Kontraŭdoloriloj ne estas la samo kiel la anesteziloj aplikitaj antaŭ operacio, kiel la kloroformo. Multaj drogoj malpliigas la doloron, kaj ankaŭ la efiko dependas de la tipo de doloro. La plej kutimaj drogoj uzataj kiel kontraŭdoloriloj estas la nesteroidaj kontraŭinflamaj drogoj (angla mallongigo *NSAID*) kaj la opioidoj. Ekzemple, la neŭropatia doloro povas esti traktata kun drogoj ne konsiderataj kiel kontraŭdoloriloj, kiel kontraŭkonvulsiiloj.

Listo de kontraŭdoloriloj
-------------------------

### Nesteroidaj kontraŭinflamaj drogoj

* Aspirino
* Paracetamolo
* Ibuprofeno

### Opioidoj

* Kodeino
* Okzikodono
* Hidrokodono
* Heroino

Referencoj
----------

* Kategorio Kontraŭdolorilo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑   PIV 2020 — Morfino (esperante). Alirita 20-a de februaro 2023. "[...] uzata kiel dormiga k *analgeza* substanco [...]".

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 482847
* LCCN: sh85004764
* BNF: 11930884j
* NDL: 00573062
* NKC: ph118410
 |
La Golfeto de La Konko ekde la monto Igueldo
Ĝenerala vidaĵo de Donostio kun la du famaj plaĝoj kaj en la mezo la monto Urgulo
La **Golfeto de La Konko** estas golfeto kiu troviĝas en la urbo Donostio (Hispanio). Kiel la nomo diras ĝi similas al konko, kaj tie troviĝas du plaĝoj (Ondareto kaj plaĝo de La Konko) kaj insulo, la insulo Sankta Klara.

La golfeto okupas la spacon inter la montoj Igueldo (okcidente) kaj la Monto Urgull (oriente).
La mar-promenejo kiu ĉirkaŭas la golfeton konsistas el pluraj sekcioj kun malsamaj nomoj. Proksime de la promenejo troviĝas la Urbodomo de Donostio, eble la plej bela de Hispanio. La strandoj de la golfeto estas tre famaj internaciskale kaj okaze de la Internacia Filmfestivalo kiu okazas en la urbo ĉiujare ili disfamiĝis ne nur dum la somero sed ankaŭ en la cetero de la jaro malgraŭ la vintro.

Vidu ankaŭ
----------

* San Sebastián
* Plaĝo de La Konko
* Monto Urgull
* Monto Igueldo
* Insulo Sankta Klara

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Golfeto de La Konko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retpaĝo de la Donostia Urbodomo pri la plaĝoj de la urbo
En verdo la aliĝintaj membroŝtatoj.
La **Organizo** **por la malpermeso de kemiaj armiloj** (sigloj: france OPCW aŭ angle: OPCW) estas internacia organizaĵo kun sidejo en Hago (Den Haag), Nederlando. La celo de la organizo estas antaŭenigi kaj kontroli aliĝon al la Konvencio pri Kemiaj Armiloj, kiu malpermesas la uzon de tiaj armiloj kaj postulas ilian detruon. La kontroloj konsistas kaj en taksado de la deklaroj de la membroŝtatoj, kaj en realaj inspektadoj.

Ĉiuj ŝtatoj, membroj de la Unuiĝintaj Nacioj aliĝis kaj al la Organizaĵo por la malpermeso de kemiaj armiloj kaj al la Konvencio pri kemiaj armiloj, escepte de Egiptio, Israelo, Nord-Koreio kaj Sud-Sudano.

En 2013 ĝi ricevis la Nobel-premion pri paco kun la sekva instigo: *"pro siaj ampleksaj klopodoj forigi kemiajn armilojn"* .

Referencoj
----------

1. ↑   Premio Nobel per la pace 2013. Arkivita el la originalo je 2013-10-11. Alirita 2020-10-28.

Vidu ankaŭ
----------

* Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj
* Konvencio pri Biologiaj Armiloj

* Kategorio Organizaĵo por la malpermeso de kemiaj armiloj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Logoo koninklijke bibliotheek
La **Nacia Biblioteko de Nederlando** (nederlande *Koninklijke Bibliotheek* aŭ *KB*; *Reĝa Biblioteko*) estas en Hago kaj estis fondita en 1798. La celo de la Nacia Biblioteko de Nederlando, kiel prezentita en la retejo de la biblioteko, estas havigi "aliron al sciaro kaj kulturo de la pasinto kaj nuntempo per havigo de altkvalita servaro por esplorado, studo, kaj kultura sperto".

La biblioteko estis bazita sur la kolekto de libroj de Vilhelmo la 5-a de Oranĝo, kiun li forlasis dum sia eliro el la Nederlanda respubliko. Albert Jan Verbeek, politikisto dum la frua Batava Respubliko, proponis ke oni fondus bibliotekon per tiu kolekto. Poste dum la periodo de la Reĝlando Holando, la reĝo Louis Bonaparte donis al la nacia biblioteko sian nomon de Reĝa Biblioteko en 1806. Post 1811 multaj libroj kaj imaĝoj de la biblioteko estis forprenitaj de la Nacia Biblioteko de Francio laŭ ordone de Napoleono Bonaparte. Ĝi estis konata kiel Nacia Biblioteko de Nederlando ekde 1982, kiam ĝi malfermis novajn sidejojn. La institucio sendependiĝis el la ŝtato en 1996, kvankam ĝi estas financata de la Departemento de Eduko, Kulturo kaj Scienco.

En 2004, la Nacia Biblioteko de Nederlando enhavis 3 300 000 aĵojn, same al 67 kilometroj de librobretoj. La plej multaj aĵoj (2 500 000 libroj aŭ 48 km) en la kolekto estas libroj. Estas ankaŭ pecoj de "griza literaturo", kies aŭtoro, eldonejo, aŭ dato ne estis evidenta sed la dokumento havas kulturan aŭ intelektan signifon. La kolekto enhavas preskaŭ la tutan literaturon de Nederlando, el mezepokaj manuskriptoj al modernaj sciencaj publikaĵoj. Por akcepto de publikaĵo, ĝi devas esti el registrita nederlanda publikiganto. La kolekto estas alirebla por anoj, aĝaj 16 jarojn aŭ plie. La KB hejmigas kelkajn libere alireblajn retejojn, kiaj la "Memoro de Nederlando" (*Geheugen van Nederland*).

La Internacia Federacio de Bibliotekaj Asocioj kaj Institucioj (IFBAI) havas sidejon ĉe la Nacia Biblioteko de Nederlando en Hago.

Vidu ankaŭ
----------

* Diĝita Biblioteko por la Nederlanda Literaturo
* Instituto pri arta historio de Nederlando

Referencoj
----------

1. 1 2 3  Murray, Stuart.  (2009) *The Library: An Illustrated History*. Ĉikago: Skyhorse Publishing.
2. ↑   Image database - Memoro de Nederlando - Reta bilda datumbazo de arkivoj, muzeoj kaj bibliotekoj. *geheugenvannederland.nl*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Nacia Biblioteko de Nederlando en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Nacia Biblioteko de Nederlando en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 541865
* GND: 2016385-X
* LCCN: n79130800
* VIAF: 102145970121932251120
* ISNI: 0000000123699000, 0000000121541170
* SUDOC: 027938743
* BNF: 11987395j
* ULAN: 500307428
* NLA: 36189008
* BIBSYS: 90886046
* NKC: ko2003164738
* BNE: XX124092
 |
La **grek-katolika paroĥa preĝejo Morto de Dipatrino** (hungare *Istenszülő elhunyta*) estas historia monumento (ekde 1999) en Hungario, en urbo Hajdúböszörmény.

Historio
--------

Jam dum la malfrua mezepoko vivis serboj en la iama Böszörmény. La unua ortodoksa kirko estis konstruita ĉirkaŭ 1485, la sekva depost alveno de hajdukoj. La ŝtona baroka preĝejo konstruiĝis en 1740, sed la turo en 1767. La navo estis pligrandigita en 1805, la ikonostazo estis farita en 1817. Tamen la kirko estis malkonstruita kaj pli nova estis konstruita en 1892. Post 2 jaroj statikaj problemoj anonciĝis, pluraj riparoj okazis, la konsekro okazis nur en 1898. Spite la oftajn riparojn la kirko iĝis vivdanĝera en 1979 kaj escepte la turojn ĝi estis malkonstruita en 1983. Inter 1984-1988 pli nova, pli malgranda navo estis konstruita. La ikonostazo estis konsekrita en 2004. En la sama jaro eklezia ekspozicio malfermis.

En la korto oni konstruis junularan hoteleton en 2012. Nova paroĥo konstruiĝis en 2018.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en granda korto, kie ankaŭ kruco, junulara hoteleto kun ludejo troviĝas. La fasado estas simetria, angule la kvadrataj turoj altiĝas. Inter ambaŭ turoj la impona enirejo funkcias. La navo havas krucnavon, centre ligna kupolo estas videbla.

Kermeso okazas en la 15-an de aŭgusto.

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

* sonorado

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Preĝejo en Gefell
Interno
La urba **Preĝejo Nia kara sinjorino** (germane: *Stadtkirche Unserer lieben Frau*) estas luterana kirko en Gefell, Germanujo. Ĝi situas kun tombejo sur eosten dekliva krutaĵo ĉe la suda rando de Gefell en trankvila areo. Pli sude kondukas la federacia ŝoceo B 2 disde Lepsiko al Hof (Saale). Al ĝia komunumo apartenas ses vilaĝoj, i.a. de la urbokvartalo Dobareuth.

Historio
--------

La turo ĝis hodiaŭ havas romanikajn spurojn. Laŭdire estis skribita sur (nekonserviĝinta ŝtono) renovigdato de 1211.
La en 1303 unuafoje menciita kirko alikonstruitis en la 1481-a jaro gotikstile kaj pligrandigitis. De ĝi nenio konserviĝis krom kelkaj figuroj de la skulptita altaro el la skolo de la fama lignoskulptisto Valentin Lendenstreich. Post incendio iĝis riparo inter 1664 kaj 1670; malkonstruiĝo kompleta venis en 1799. Surloke oni starigis klasikisman konstruaĵon (kiu ĝuis restaŭradojn en 1864, 1922 kaj 1962). Tiam estiĝis arĥitekture tre unueca, ampleksa interna spaco kun grandaj fenestroj, neinterrompitaj galerioj kaj impresa ambonaltaro. Koncerne la bildaron ĝi estas tre sobra kaj kontentiĝis pri simboloj: des pli imponas belega baptoanĝelo de 1729 farita fare de Nikolaus Knoll el Hof. Ankaŭ baptujo el la dua duono de la 16-a jarcento menciindas kun latinlingva enskribaĵo invitantaj la infanojn veni al Jesuo.

En la 2010-aj jaroj oni nove pucis la eksteran fasadon, renovigis la kampanilon kaj kontraŭbatalis larmofungajn damaĝojn.

Orgeno
------

 Trampeli-orgeno de 1807
Luda zono de la orgeno
En 1807 enmuntitis orgeno, kiun faris Johann Gottlob Trampeli el Adorf: ĝin restaŭris en 1978 Hermann Lahmann, en 1999 la firmao *Rösel & Hercher Orgelbau* kaj en 2006 *Orgelbau Waltershausen*. Tiu ĉi orgeno estas belegsona, potenca instrumento konata kaj ŝatata en la tuta regiono.

Sonoriloj
---------

La plej malnova sonorilo estas eta el la jaro 1515 por marki la kvaronhorajn batojn. Post longa nefunkcio ĝi ekde 1989 sonas disde la turo de la urbodomo. Kampanile estas tri sonoriloj el kiuj unu mulditis en la 1666-a jaro en Schleiz. La du aliaj fandiĝis por armilproduktado dummilite. Ili anstataŭigitis en 1953 per ŝtalaj el Apolda. Krome pendas en la lanterno tura (nun neuzata) plenajn horajn indikinta sonorilo de 1763 kiun fabrikis Johann Mayer en Rudolstadt.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Preĝejo Nia kara Sinjorino (Gefell) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

 Arkivigite je 2022-02-04 per la retarkivo Wayback Machine Informoj prikirkaj sur la paĝoj de EKMD]

Notoj
-----

1. ↑  Straffer "Zeitplan für Kirche Gefell".[*rompita ligilo*] OTZ, 22.2.2013
2. ↑  Detaloj priorgenaj

50.4384020411.85738087Koordinatoj: 50° 26′ 18″ N, 11° 51′ 27″ O (mapo)
Koordinatoj: 56° 52′ 48″ N 14° 48′ 00″ O﻿ / ﻿56.88000 °N, 14.80000 °O﻿ / 56.88000; 14.80000 (mapo)

Situo de Växjö en Svedio.
**Växjö** estas urbo de suda Svedio, en la regiono Småland. Ĝi havis 55 600 loĝantojn en la jaro 2005. Växjö estas la administra, kultura kaj industria centro de la moderna sveda provinco Kronobergs län. Ĝi estas cetere la sidejo de la episkopejo de Växjö.

La nomo de la urbo devenas onidire de la svedaj vortoj "väg" (vojo) kaj "sjö" (lago) : ĝi rilatas al la vojo super la frostita lago de Växjö, kiun farmistoj uzis vintre por atingi la vendoplacon (kiu poste fariĝis la urbocentro).

Ekonomio
--------

La universitato de Växjö havis 14 mil studentojn en 2004. En la urbo troviĝas pluraj gravaj firmaoj kiel Alstom aŭ Aerotech Telub. Växjö gastigas la nacian muzeon pri vitro  Arkivigite je 2007-11-14 per la retarkivo Wayback Machine kaj proklamis sin kiel la "ĉefurbo de la reĝlando de Kristalo", kaj de la "reĝlando de Meblaro" .

Sveda Elmigrula Instituto
-------------------------

En Växjö situas la Sveda Elmigrula Instituto  Arkivigite je 2005-08-26 per la retarkivo Wayback Machine, kiu estis establita en 1965 apud la lago, kore de la urbo. Ĝi entenas arkivojn, librejon, muzeon kaj serĉcentron rilate al la amasa sveda elmigrado al Usono, kiu okazis inter 1846 kaj 1930.

Vidindaĵoj
----------

Tuj norde de Växjö staras la kastelo Kronoberg, ruina fortikaĵo konstruita en la 15-a jarcento. Ĝi estis interalie uzita kiel bazo de Nils Dacke.

Lokaj famuloj
-------------

* Joachim Björklund, futbalisto
* Jonas Björkman, tenisisto
* Karl-Birger Blomdahl, komponisto de la 20-a jarcento
* Martin Kellerman, bildrakontisto
* Carolina Klüft, atleto
* Pär Lagerkvist, verkisto kaj Nobel-premio pri literaturo de 1951
* Otto Lindblad, 19-a jarcenta komponisto
* Carolus Linnaeus, kuracisto kaj zoologo
* Christina Nilsson, 19-a jarcenta opera kantistino
* Thomas Ravelli, futbalisto
* Håkan Syrén, sveda militisto kaj generalo
* Mats Wilander, tenisisto
* The Ark, muzikgrupo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Växjö en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Växjö en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala TTT-ejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 223086
* GND: 4218546-4
* LCCN: n79021671
* VIAF: 143051605
* LIBRIS: 162967
 |
iama situo de la Barokmuzeo
La **Salcburga Barokmuzeo** (germane: *Salzburger Barockmuseum*) estis je barokaj artaĵoj specialigita domo en Salcburgo, Aŭstrujo.

De 1973 ĝi troviĝis en la suda alo de la oranĝejo apud Kastelo Mirabell. Post fermiĝo en la 2012-a jaro la enhavo estis, paŝo post paŝo, enkorpigita en la Salzburg-muzeon. Ĝia direktorino Regina Kaltenbrunner ĝismorte (2020) sekciestris. De majo 2014 la aĵoj videblas en la norda oratorio de la katedralo de Salcburgo.

Historio
--------

Temis pri la unusola muzeo en Eŭropo kaj estis internacie la plej ampleksa kiu fokusiĝis malinklude al skizado. La aŭstra komercisto per artaĵoj Kurt Rossacher iniciatis la tuton. Ĝi enhavas oleaĵojn, argilajn kaj lignajn modelojn kaj grafikaĵojn. Sume temas pri ne tute 350 objektoj kiuj de 1970 estas posedaĵo publika. De la sekvaj artistoj (germanoj, italoj, francoj, nederlandanoj, aŭstroj) estas aferoj en la kolekto: Paul Troger, Franz Anton Maulbertsch, Martin Johann Schmidt, Matthäus Günther, Giovanni Battista Tiepolo, Peter Paul Rubens, Luca Giordano, Gian Lorenzo Bernini, Ignaz Günther, Michael Zürn la Juna kaj Alessandro Algardi. 

La kultura radikanalo Österreich 1 okazigis eneje seriojn de chambromuzikaj eventoj *Musik im Museum*.

Premioj
-------

* 2010: Österreichisches Museumsgütesiegel

Eksteraj ligiloj
----------------

* Informoj pri Salcburga Barokmuzeo en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)
* informoj pri la Rossacher-kolekto fare de la nuna gastiganto
* koncertserio *Musik im Museum*

Notoj
-----

1. ↑  SalzburgWiki. - Komparu: ORF-komenton Arkivigite je 2018-08-04 per la retarkivo Wayback Machine kaj "Budget des Museums 2012" (PDF; 15 kB).
2. ↑  muzea historio

47.80450813.043051Koordinatoj: 47° 48′ 16″ N, 13° 2′ 35″ O (mapo)
 

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 850627
* LCCN: n83222209
* VIAF: 155446188
* ISNI: 0000000107291160
* SUDOC: 060618213
* NKC: kn20101102019
 |
**Ixil** estas unu el la 106 komunumoj de la meksika subŝtato Yucatán, kiu estas unu el la tri meksikaj subŝtatoj sur la duoninsulo Jukatano. La ĉefurbo de la komunumo estas la samnoma Ixil. La komunumo estas parto de la regiono 6 "Influencia Metropolitana". Tiu regiono de Yucatán estas la regiono kun plej multaj loĝantoj. Ĝi limas norde al la Meksika Golfo, okcidente al la regiono 7 "Litoral Oriente kaj oriente al la regionoj 3,4 kaj 5. Sude ĝi limas al la regiono 8 "Sur Poniente". La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 31039.

La situo de la regiono 6 en Yucatán

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3598 loĝantojn. El tiuj estis 1854 viroj kaj 1744 virinoj. La komunumo havas surfacon de 134,1 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 9 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 1200 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 26,3 ℃. Ĝenerale la klimato estas varma kaj duonhumeda. La pluva sezono ĝenerale komencas fine de majo kaj ĝi daŭras ĝis oktobro. Plej malvarmaj monatoj estas januaro kaj decembro kaj plej varmaj monatoj estas julio kaj aŭgusto.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 2106 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 1835 scipovis legi kaj skribi kaj 267 personoj estis analfabetoj. Do 12,68% de la personoj pli aĝaj ol 15 en la komunumo estis analfabetoj.

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 3226 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 649 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 20,1% de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. La ĉefa indiĝena lingvo en Yucatán estas la jukatana majaa lingvo, ankaŭ nomita Majatano.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Ixil Arkivigite je 2007-04-29 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
* Ixil Arkivigite je 2010-12-28 per la retarkivo Wayback Machine en *Nuestros municipios" (niaj komunumoj; retejo de la registaro de Yucatán) (hispane)*
La **preĝejo Stefano la 1-a (Hungario)** estas katolika konstruaĵo en urbo Hatvan (Hungario).

Historio
--------

Tiu ĉi kirko estis konsekrita en 1929. La orgeno estis kreita en 1937. En 1944 la bombardado kaŭzis damaĝojn, baldaŭ la necesaj restaŭraj laboroj estis faritaj. En 2001 antaŭ la preĝejon oni metis statuon pri Stefano la 1-a (Hungario). En 2013 la plena konstruaĵo estis renovigita.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas ĉe stratangulo parte laŭ la trotuaro. La fasado estas malsimetria, la turo dekstre altiĝas. La fasada parto havas la pordon, pli supre en niĉo estas videbla statuo. Interne krom la ĉefaltaro estas 2 flankaj altaroj. Sur la plafono freskoj estas videblaj. La koloraj vitraloj estas laboraĵoj de József Palka.

Monaĥejo
--------

La monaĥejo por franciskanoj estis alkonstruita al la kirko en 1931. Pro la bombardado en 1944 la monaĥejo bruldetruiĝis. En 1950 la monaĥoj estis forigitaj, poste ŝtata kolegio funkciis interne.

Kermeso okazas la 20-an de aŭgusto.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* 

La niĉo

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Wißberg** estas la nomo de 270,2 ma alta monto en Rheinhessisches Hügelland. Ĝia pinto situas sur la teritorio de al komunumo St. Johann en la  Rejnlando-Palatinata distrikto Mainz-Bingen. Partoj de la monto i. a. apud Gau-Bickelheim apartenas al la distrikto Alzey-Worms.

Geografio
---------

La monto situas inter Sprendlingen en la okcidentnordokcidento, St. Johann en la nordo kaj Wolfsheim en la nordoriento, kiuj troviĝas en la distrikto Mainz-Bingen, kaj inter Vendersheim en la orientnordoriento, Gau-Weinheim en la sudo, Wallertheim en la sudoriento kaj Gau-Bickelheim en la sudo, kiuj apartenas al la distrikto Alzey-Worms. Al la laste menciita distrikto ankaŭ apartenas parto de altebenaĵo de eksklavo, kiu apartenas al Wörrstadt. Je la orienta flanko de tiu altaĵo fontas la „Gau-Weinheimer rojo", kiu estas alfluanto de la sude fluanta rivereto Wiesbach.

Sur la altaĵo situas partoj de la naturprotektejo *Wißberg*.

Geologio, fosilioj, trovitaĵoj
------------------------------

La monto grandparte konsistas el kalkoŝtono, kio kaŭzis, ke oni nomis ĝin "La blanka monto" (germane *„Der weiße Berg"*). Je la suda flanko la kalkaj tavoloj estas kovrataj de ferhava, ruĝbruna agra tero. Ankoraŭ en la 19-a jarcento ĉi tie ferŝtonoj estis ekspluatataj.

Wißberg: Kreuzkapelle (suda flanko) fone Gau-Bickelheim
Sur la suda flanko de la monto Wißberg staras la Kreuzkapelle Gau-Bickelheimer.

Literaturo
----------

* Franz Joseph Spang: *Rheinhessen in seiner Vergangenheit. Eine Reihe heimatkundlicher Schriften*. Bd. 3: *Der Wißberg und seine Umgebung.* Oscar Schneider, 1923, p. 6–7 ;17.