recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Szűcsi** (sUĉi) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Heves, en Distrikto Gyöngyös. En la loknomo "szűcs" signifas: peltisto.

Katolika preĝejo de Szűcsi
Vinkeloj de Szűcsi
Kampadejo de Szűcsi
Aerfoto pri Szűcsi
Aerfoto pri Szűcsi

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 17  km²
* koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 47.8019/19.7658
* Loĝantaro: 1720
* Poŝtkodo: 3034
* Telefonprefikso: 37

Situo
-----

La vilaĝo situas sur malebenaĵo, en valo de rojo, laŭ flankovojoj. Gyöngyös troviĝas 14, Pásztó 17, Hatvan 20 km-ojn.

Historio
--------

La vilaĝo estis loĝata dum la bronzepoko. La unua mencio devenis el 1267 en formo *Swch*. Dum la 2-a mondmilito la Ruĝa Armeo povis okupi la vilaĝon dum 2 semajnoj. Inter 1955-1968 oni minis ligniton. En 1959 okazis katastrofo en la minejo. La vinvilaĝo apartenas al vinregiono de Gyöngyös.

Vidindaĵoj
----------

* klasikisma katolika preĝejo omaĝe al Sankta Kruco de 1828
* nobeldomo de Bajza kun muzeo
* statuo de Johano Nepomuka, en 1872 renoviĝis
* monumento de falintoj dum la mondomilitoj
* serio da vinkeloj
* 3 fiŝkaptistaj lagoj

Famuloj
-------

* en 1804 naskiĝis József Bajza (poeto)

* Kategorio Szűcsi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Malnova poŝa stereoskopo **Zeiss** kun origina bildotestilo.
**Stereoskopo** estas aparato por rigardado de stereoskopa paro de apartaj bildoj, prezentante maldekstr-okulajn kaj dekstr-okulajn projekciojn de la sama sceno, kiel ununuran tridimensian bildon.

Tipa stereoskopo provizas ĉiun okulon per lenso kiu faras la bildon viditan per ĝi prezentiĝi pli granda kaj pli fora kaj kutime ankaŭ ŝanĝas ĝian ŝajnan horizontalan pozicion, tiel ke por persono kun normala duokula profundpercepto la randoj de la du bildoj ŝajne kunfandiĝas en unu "sterean fenestron". En aktuala kutimo, la bildoj estas pretaj tiel ke la sceno ŝajnas esti preter tiu virtuala fenestro, tra kiu objektoj foje estas permesitaj protrudi, sed tio ne estis ĉiam la kutimo. Dividanto aŭ alia vid-limiga trajto estas kutime disponigitaj por malhelpi ĉiun okulon esti malatentigitaj el vidi la bildon destinitan por la alia okulo.

La plej multaj homoj povas, kun praktiko kaj iu fortostreĉo, projekcii stereoskopajn bildparojn en 3D sen la helpo de stereoskopo, sed la fiziologiaj profundindikoj rezultiĝantaj el la nenatura kombinaĵo de okulkonverĝo kaj fokuso postulata estos malaj al tiuj travivitaj kiam fakte oni spektas la scenon en realeco, farante precizan simulaĵon de la natura rigardanta travivaĵo maleblan kaj tendencante kaŭzi okultrostreĉiĝon kaj lacecon.

Kvankam pli lastatempaj aparatoj kiel ekzemple realisma formato 3D glitadspektiloj kaj la vido-majstro ankaŭ estas stereoskopoj, la vorto nun estas plej ofte rilata al spektiloj dezajnitaj por la normo-formataj stereaj kartoj kiuj ĝuis plurajn ondojn de populareco de la 1850-aj jaroj ĝis la 1930-aj jaroj kiel hejma distromedio.

Aparatoj kiel ekzemple polarigilo, anaglifo kaj obturatorokulvitroj kiuj kutimas rigardi du fakte supermetitajn aŭ intermiksitajn bildojn, prefere ol du fizike apartaj bildoj, ne estas klasifikitaj kiel stereoskopoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* University of Washington Libraries Digital Collections Stereocard Collection
* 20th Century Stereo Viewer Reference site
* Volkan Yuksel's Extraordinary Cross Eyed 3D Stereo Pair Collection from Planet Earth Arkivigite je 2014-12-23 per la retarkivo Wayback Machine
* American University in Cairo Rare Books and Special Collections Digital Library Underwood & Underwood Egypt Stereoviews Collection
* Antique Stereoview Information and Resources
* 3D Stereoscopy Community
* Panama Canal Stereographs Arkivigite je 2015-03-17 per la retarkivo Wayback Machine
* Museum exhibition on the history of stereographs and stereoscopes[*rompita ligilo*]
Venante trame el la Schlösserstraße al Fischmarkt oni vidas dekstre la urbodomon, rekte la domon *Zum Breiten Herd*
Vigla vivo antaŭ la Arto-halo, 1982.
La **Fischmarkt** (tradukite: *Fiŝbazar-placo*) estas belega placo en la urbokerno de Erfurto.

La unua dokumenta mencio de la *forum piscium* estis en 1293; ĝin krucis la famekonata internacia eŭropa komercvojo *Via Regia*. Ĉar mezepoke tie ĉi multfoje okazis ĉiaj ajn bazaroj, la placo jam tiam ekevoluis al renkontiĝa centro de la urbo, sur kio en 1275 konstruitis urbodomo. Ekde 1825 oni komercas per tritiko sur tiu ĉi placo.

La placo estas piedira zono. Ĝi situas inter Anger-placo kaj Katedral-placo.

Vidindaĵoj
----------

Sur la placo videblas multaj belegaj aferoj:

* Urbodomo de Erfurto
* Ŝparkaso
* Domo Zum Breiten Herd
* Domo Zur Güldenen Krone
* Domo de la gildoj
* Artohalo en la domo *Zum Roten Ochsen*
* Romiano
* Ĝemelurba rozo
* Domo Zur Narrenschelle, malantaŭ la urbodomo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Sciindaĵoj pri la placo ĉe *erfurt-web*.

* Kategorio Fischmarkt (Erfurto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Teologia Altlernejo de Esztergom** estas malnova eklezia edukejo en Esztergom.

Malnova foto pri la seminario en Esztergom

Historio
--------

Koncilio de Trento inter 1545-1563 decidis pri fondoj de seminarioj. Laŭ tio en Hungara reĝlando episkopo Miklós Oláh fondis seminarion en 1567 en Nagyszombat sub nomo "Marianum". Inter 1574-1590 la seminario ĉesis pro financa malhelpo de Habsburgoj. Baldaŭ en la sama urbo episkopo Péter Pázmány fondis plian seminarion "Stephanium" en pli granda domego. En la frua 19-a jarcento la diocezo revenis el Nagyszombat al Esztergom, kie oni konstruis konvenan konstruaĵon por la seminario. La instruado komenciĝis en 1850, sed provizore en monaĥejo. En la nova konstruaĵo komenciĝis la lernado en 1865.

La seminario en 2015
En 1953 la ŝtato forprenis la konstruaĵon por milita edukejo. la seminario revenis al la monaĥejo, kie ĝi estis pli frue. Post la socialismo primaso László Paskai en 1992 aĉetis por la seminario konvenan konstruaĵon. En 1993 laŭ leĝo la seminario estis levita al altlernejo. En 2002 laŭjure la altlernejo disiĝis al altlernejo kaj seminario. Ekde 2006 la altlernejo funkcias en la renovigita konstruaĵo de la seminario.

Korta parto de la seminario

Instruistoj de la seminario/altlernejo (elekto)
-----------------------------------------------

* Aladár Zubriczky

Studentoj de la seminario/altlernejo (elekto)
---------------------------------------------

* Kálmán Haiczl
* Teologia Altlernejo (Esztergom)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Fontoj
------

* oficiala paĝo kun fotoj
* [*rompita ligilo*] hungare
* hungare kun fotoj Arkivigite je 2016-10-22 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare
**Sámuel Bodola** [ŝAmuel], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bodola Sámuel** estis hungara pastro, kalvinana episkopo. Lia nobela antaŭnomo estis *zágoni*.

Sámuel Bodola
Sámuel Bodola  naskiĝis la 10-an de decembro 1790 en Transilvanio en Székelyudvarhely (nuntempa Odorheiu Secuiesc en Rumanio). Li mortis la 22-an de aprilo 1866 en Kolozsvár (nun Cluj en Rumanio).

Biografio
---------

Sámuel Bodola lernis ĝis 1803 en sia naskiĝurbo. poste en Nagyenyed helpe de onklo János Bodola, fine en Göttingen. Hejmenveninta en 1816 li estis kalvinana pastro en diversaj komunumoj de Transilvanio. En 1822 li komencis instrui en sia naskiĝurbo. En 1836 li iĝis eklezia ĉefnotario, sed li daŭre instruis. Li estis elektita vicepiskopo en 1852, episkopo en 1861.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* ’’Gr. Teleki Sámuel felett oráczió’’ (1822)
* ’’Kik az igaz keresztények?’’ (1831)
* ’’Keresztyén anya sz. egyház négy oszlopai’’ (1845)
* ’’Papok fölszentelése alkalmával mondott beszéd’’ (1855)
* ’’A közzsinatot megnyitó beszéd’’ (1863)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio


* Kategorio Sámuel Bodola en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**József Albach** [jOĵef albaĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Albach József** estis hungara pastro, monaĥo, eklezia verkisto, botanikisto. Lia monaĥa nomo estis *Szaniszló* [sanislO].

József Albach
József Albach
József Albach  naskiĝis la 28-an de januaro 1795 en Hungara reĝlando en Pozono (nuntempa Bratislavo en Slovakio). Li mortis la 12-an de novembro 1853 en Kismarton (nuntempa Eisenstadt en Aŭstrio).

Biografio
---------

József Albach lernis en sia naskiĝurbo, poste li aliĝis al la franciskanoj en 1810. Li plulernis en Székesfehérvár, Boldogasszony, fine denove en Pozsony. Post siaj studoj li komence estis orgenisto en 1816 en Szombathely. Li pastriĝis en 1818, poste li estis eklezia retorikisto en diversaj urboj. Inter 1825 kaj 1938 li vivis en Pest (urbo), poste plej ofte en Kismarton. Kelkfoje li estis misiisto en diversaj lokoj de la lando.

Li estis konfesisto de István Széchenyi, krome li estis muzikista amiko de Franz Liszt. Post jaroj pro sanstataj problemoj li okupiĝis nur pri botaniko.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Was ist der Ablasz? Ist es der Mühe werth selben zu gewinnen?* (1826)
* *Heilige Anklänge. Gebete für katholische Christen.* (1828, poste eldonita 20-foje; tradukita hungare, france, sk)
* *Kurze Geographie von Ungarn. Zum Unterrichte für Kinder.* (1834, ankaŭ hungare en la sama jaro)
* *Der Weise in der Zeit der Trübsal Ein Wort der Stärkung u. des Trostes* (1838)
* *Himmelstöne auf dem Wege zur Glückseligkeit* (1855)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* germane
* slovake

* Kategorio József Albach en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 532797
* GND: 123905958
* VIAF: 27990969
* ISNI: 0000 0001 1048 1803
* NKC: xx0046050
 |
**Sámuel Hetyey** [ŝAmuel hetjei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hetyey Sámuel** estis hungara pastro, episkopo, kanoniko, abato. Lia nobela antaŭnomo estis *makkoshetyei*.

Sámuel Hetyey  naskiĝis la 22-an de septembro 1845 en Hetye. Li mortis la 1-an de septembro 1903 en Karlsbad (nun Karlovy Vary).

Biografio
---------

Sámuel Hetyey frekventis gimnaziojn en Szombathely kaj Esztergom, poste li lernis teologio n en altlernejo de Esztergom. Li pastriĝis en 1870. Post siaj studoj komence li estis pastro, poste li instruis en gimnazio de Nagyszombat, poste li estis inspektoro en liceo de Esztergom, ekde 1885 en Pázmáneum li estis spirita direktoro. En 1893 li ricevis gravan postenon en la primasa administrado, en la sekva jaro li estis nomumita kanoniko, en 1896 titulara abato, en 1897 episkopo de Pécs. En Püspökszentlászló li renovigis la episkopan kastelon, apude li establis arboreton. Li permesis al turistoj vizitadon de la epikopejaj arbaroj.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *A tanítók szellemkincseinek gyüjteményéről* (1869)

Memorigiloj
-----------

* strato en Pécs
* fonto en Mecsek

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero H, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al litero H, poste serĉu la nomon)
* hungarlingva biografio kun bildo
* angle
* hungarlingva biografio[*rompita ligilo*]
* hungarlingva biografio[*rompita ligilo*]
* hungarlingva biografio
**Cape Coast** aŭ **Kabmarbordaurbo** estas grandurbo, administra centro de distrikto, universitata urbo kaj diocezo en Ganao. La origina loknomo estas *Oguaa* signifanta merkaton. La nomo estis dum la portugaloj **Cobo Corso**. La nunan nomon la angloj komencis uzi.

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 05° 06′ N 01° 15′ U﻿ / ﻿5.100 °N, 1.250 °U﻿ / 5.100; -1.250 (mapo)
* Areo: 122 km²
* Loĝantaro: 217.032 en 2012
* Supermara alteco: 0- m
* Horzono: UTC
* Telefonkodo: +233 (42)

Geografio
---------

Cape Coast situas laŭ la oceano en suda sekcio de la lando. Akrao situas 165 km.

Historio
--------

Panoramo de Cape Coast
Loka tribo fondis Cape Coast-on en la 10-a jarcento. Tiutempe ĝi estis fama pri bazarado. En 1555 angla komercisto alvenis, tamen post jardekoj la portugaloj aĉetis tie teron kaj konstruis malgrandan fortikaĵon. La nederlandanoj (tiutempe konataj holandoj) okupis ĝin kaj faris diversajn konstruadojn. Sekvis la svedoj en 1652 kaj la danoj en 1657, fine la angloj en 1664. La havenurbo estis ĉefurbo de la brita kolonio inter 1821-1877 kaj samtempe centro de sklavomerkato kaj oromerkato. En 1805 ribelo okazis, sed la fortikaĵo kontraŭstaris. Poste la angloj konstruis 2 fortikaĵojn. En 1824 denova ribelo okazis kaj la afrikanoj tenis la urbon dum 2 jaroj. En 1903 la fervojo ne trafis Cape Coast-on, tial la haveno malgraviĝis. Nuntempe ĝi estas simpla haveno de fiŝkaptistoj.

Ekonomio
--------

En Cape Coast la loĝantoj okupiĝas pri agrikulturo (maizoj, maniokoj, bananoj, nuksoj), bestbredado (kaproj, kokoj, ŝafoj) kaj mara fiŝkaptado. La industrio estas malgrava.

Vidindaĵoj
----------

* Nacia parko *Kakum* en la proksimeco
* 3 fortikaĵoj, unu el ili estas Monda Heredaĵo
* plaĝoj

Klimato
-------

Cape Coast situas en zono de tropika savana klimato.

Trafiko
-------

Cape Coast situas laŭ la marborda ĉefvojo inter Akrao kaj Sekondi-Takoradi. Pli malgrava vojo kuras al interno de las lando, kie trafas la fervojon.

Ĝemelurboj
----------

* Usono Bufalo, Usono
* Usono Hannover Park, Usono

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio
* mapo

Bazarado en Cape Coast
Haveno de Cape Coast

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 401097
* GND: 4085146-1
* LCCN: n81018783
* VIAF: 152450213
* SUDOC: 069869189
 |
**Steroida hormono** estas steroido kiu agadas kiel hormono. La steroidaj hormonoj povas esti grupigitaj en kvin grupoj fare de la ricevanto al kiu ili kuniĝas: glukokortikoidoj, mineralkortikoidoj, androgenoj, estrogenoj kaj progestagenoj. Ekzistas ankaŭ alia grupo de steroidaj hormonoj, kiuj kuniĝas ricevantojn tipo 2, estas la jenaj: D kaj tiroidaj hormonoj.

La steroidaj hormonoj helpas en la kontrolo de la metabolo, de ŝveloj, por imunaj funkcioj, ekvilibro de salo kaj akvo, disvolvigo de seksaj karakteroj, kaj la kapablo rezisti malsanojn kaj vundojn. La termino *steroido* priskribas la hormonojn produktitajn de la korpo kaj la kuracilojn produktitajn artefarite kiuj duobigas la agadon de la steroidoj de natura deveno.

Bibliografio
------------

* Linda J. Heffner; Danny J. Schust (2010). The Reproductive System at a Glance. John Wiley and Sons. pp. 16-. ISBN 9781405194525. Konsultita la 28an de novembro 2010.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 697612
* NDL: 00571768
* NKC: ph301333
 |
Samuel Mikoviny busto.
**Samuel Mikovíni** (ankaŭ: Mikovíny); naskiĝis en 1700 en Ábelová (en Slovakio); mortis la 26-an de marto 1750 en Trenčín) estis slovaka tutfakulo, matematikisto, inĝeniero, pioniro de la scienca kartografio en Hungario kaj en Slovakio.

Biografio
---------

Li studis en Vieno kaj Jena, poste iĝis kortega matematikisto de saksa princo. En 1727 lin hejmenvokis grafo Esterházy al Tata. Li estis inter 1728 kaj 1735 inĝeniero de Pozsony (historia departemento).

Li desegnis mapojn pri la hungaraj departementoj por la grava geografia verko de Matiaso Bel, por Notitia Hungarica (1735-1742).

Li estis organizanto kaj unua instruisto de la Minkapitan-instrua Instituto (ekde 1735), anstataŭlo de Mina Akademio en Selmecbánya.

* 
* 
*

Eksteraj ligiloj
----------------

* *(slovake)*
* *(hungare)*
* *(hungare)*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 51033
* GND: 121088049
* LCCN: n2002104641
* VIAF: 50073132
* ISNI: 0000 0001 1026 5588
* SUDOC: 136230725
* BNF: 103650124
* NKC: jx20070525004
 |
Koordinatoj: 50° 33′ 41″ N 15° 05′ 12″ O﻿ / ﻿50.56139 °N, 15.08667 °O﻿ / 50.56139; 15.08667 (mapo)

**Ploukonice** (antaŭe *Načeplukovice* kaj *Plavkonice*, germane *Plaukonitz*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Všeň, la plej okcidenta vilaĝo en distrikto Semily. Ĝi troviĝas proksimume 1,5 km okcidente de Všeň apud maldekstra bordo de rivero Jizera. Estas ĉi tie registritaj 45 adresoj. En la jaro 2021 ĉi tie daŭre vivis 93 loĝantoj.

Ploukonice situas en katastra teritorio **Všeň** kun areo 5,6 km².

Turismo
-------

En la 1990-aj jaroj estis el Příšovice tra Ploukonice al Všeň markita flava flava turisma marko turisma vojo n-ro 7318 por piedirantoj kaj biciklovojo n-ro 3048. Surflanke de Jizera surflanke de Příšovice proksime de Ploukonice troviĝas lagoj Velký kaj Malý Písečák, servantaj nun al refreŝigado, tuj malantaŭ Všeň troviĝas arbaroj kaj rokoj de Bohemia paradizo.

Pluaj fotoj
-----------

* Ploukonice – n-ro 11Ploukonice – n-ro 11
* Ploukonice – n-ro 13Ploukonice – n-ro 13
* Ploukonice – vilaĝplacoPloukonice – vilaĝplaco
* Ploukonice – n-ro 15Ploukonice – n-ro 15

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Všeň (3) |
| --- |
| Mokrý ~ Ploukonice ~ Všeň |

 |
50° 13′ N 15° 40′ O﻿ / ﻿50.217 °N, 15.667 °O﻿ / 50.217; 15.667 (mapo)

dekstra
**Hrádek u Nechanic** estas kastelo en Ĉeĥio. Ĝi situas en orienta Bohemio, regiono kaj distrikto Hradec Králové, 3km sudoriente de la urbeto Nechanice.

Temas pri romantika reprezenta kastelo el la 19-a jarcento en stilo de gotiko de Windsor,
ĉirkauita de ampleksa pejzaĝparko. Ĝi estas la plej juna novkonstruaĵo de kastelo en tiu ĉi stilo kaj amplekso sur teritorio de la tiama imperio Aŭstrio-Hungario.

Pro sia valoro la kastelo estas enskribita al la **Listo de naciaj kulturaj memorindaĵoj de Ĉeĥio**.

maldekstra

Ekspozicioj
-----------

* La kastelo ekspozicio estas aranĝita kiel **Prezento de la nobela loĝmaniero en la 2-a duono de la 19-a jarcento** (historiaj interieroj kun origina riĉa kaj valora ornamo, arkitekturaj metiaj elementoj, ekipaĵoj kaj artkolektoj).

* La kastelo estas publike alirebla ekde aprilo ĝis oktobro.

* Trarigardoj kun ĉiĉerono estas dividitaj je 2 itineroj:

1. (teretaĝo kaj 1-a etaĝo): reprezentaj salonoj, manĝosalono, ludoĉambro, biblioteko, ŝtupara salonego, apartamento de grafo kaj grafino, ĉambroj de servistino, bildgalerio, ĉasista ĉambro, gasrĉambroj, oficejo de mastrumanto, sakristio, kapelo de Sankta Anna)

2. (senbariera teretaĝo): ): reprezentaj salonoj, manĝosalono, ludoĉambro, biblioteko, ŝtupara salonego, oficejo de mastrumanto, sakristio, kapelo de Sankta Anna)

* Dum la sezono okazas diversaj kulturaj aranĝoj.
* La aktualan programon vidu en la oficiala retpaĝo.

* Kategorio Hrádek u Nechanic en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala kastela retpaĝaro Arkivigite je 2015-11-03 per la retarkivo Wayback Machine
* Turismaj informoj, fotogalerio ĉeĥe, angle
**Sámuel Mokry** [ŝAmuel mokri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mokry Sámuel** estis hungara pastro, agronomo, instruisto. Lia frato estis Endre Mokry.

Sámuel Mokry  naskiĝis la 8-an de majo 1832 en Hungara reĝlando en Monostorszeg (nuntempa Baĉki Monoŝtor en Serbio), li mortis la 10-an de junio 1909 en Budapeŝto, sed li estis entombigita en Orosháza.

Biografio
---------

Sámuel Mokry akiris diplomojn en Halle kaj en Georgikon. Inter 1854 kaj 1858 li estis luterana pastro en Orosháza, poste li instruis en mezlernejo en Békéscsaba, eĉ gimnaziestro en 1860. Inter 1860-1864 li estis predikisto en la loka preĝejo, poste li faris agrikulturadon en Gerendás. Li okupiĝis pri selektado de tritikoj, li estis la unua hungara tritikoselektisto kun tutlanda konateco. En 1900 li retiriĝis kaj vivis en Budapeŝto.

Li edziĝis en 1858, li vidviĝis en 1894.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Beszélgetések a búzatúltermelés káros volta felett* (Gyula, 1871)
* *Búzanemesítés* (Gyula 1875)
* *Mezei gazdaságunk reformjáról* (Gyula 1881)

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Gerendás (2014)  Arkivigite je 2020-08-11 per la retarkivo Wayback Machine
* strato en Békéscsaba (1911)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 61-a paĝo)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-12-20 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-12-21 per la retarkivo Wayback Machine
* germane
**Sándor Bedécs** [ŝAndor bedEĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bedécs Sándor** estis hungara arkitekto pri internaj spacoj‎.

Sándor Bedécs  naskiĝis la 26-an de marto 1929 en Nagykőrös, li mortis la 10-an de junio 1982 (laŭ alia informo la mortojaro estas 1981) en Budapeŝto.

Biografio
---------

Sándor Bedécs akiris diplomon en Industriarta Altlernejo en 1953, sed li lernis jaron ankaŭ en Pollando helpe de stipendio. Lia ĉefinstruisto estis Gyula Kaesz. Post siaj studoj li eklaboris en ŝtata entrepreno. Komence li kreis fasonadojn de la hungaraj ekspozicioj, poste fasonadojn de hungaraj domegoj kaj mebloj. Li ricevis 3 premiojn en 1970, 1975 kaj 1979.

Ekspozicioj
-----------

* Miskolc (1970)
* Budapeŝto (1970, 1971, 1972, 1975)

Elektitaj fasonaĵoj
-------------------

* Hungara Filma Laborejo (1955–1957)
* hotelo en Balatonfüred (1967–1970)
* hospitalo de Kiskunhalas (1970–1971)
* hospitalo en Budapeŝto (1980)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2018-03-11 per la retarkivo Wayback Machine
**Henriĥ Mĥitarjan** (armene: Հենրիխ Մխիթարյան, naskiĝis la 21-an de januaro 1989) estas armena profesia piedpilkisto, kiu ludas por la klubo Arsenal F.C kaj kapitanas la Armenan Nacian Piedpilkan Teamon.

Naskiĝinte en Erevano, Mĥitarjan komencis sian altrangan karieron ĉe loka klubo Pjunik, kiam 17jaraĝa, kaj estis kerna en la sukceso de la flanko en hejma konkurado, gajnante kvar sinsekvajn armenajn superligajn titolojn kaj armenan pokalon. Lia sukceso kaptis la atenton de ukraina FC Metalurh Donetsk, kie li restis por eksterordinara sezono.

Dum lia tempo ĉe Ŝaĥtar, Mĥitarjan famiĝis pro siaj golaj celoj kaj piedpilka rekordo, kaj estis ofte komparita kun Zinedine Zidane. En Germanio, Mĥitarjan establis sin kiel unu el la plej bonaj centestroj en Eŭropo.

Mĥitarjan estas membro de la altranga klubo en sia denaska lando ekde 2007. Li estas la plej elstara golinto de Armenio, gajnante 27 golojn en 82 internaciaj matĉoj, kaj ankaŭ registrante sian unuan tritrafon. Li estis nomumita Armenia Futbalisto de la Jaro sep fojojn, estante premiita la distingon ĉiujare ekde 2009 (kun la escepto de 2010). 

* Kategorio Henriĥ Mĥitarjan en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 644907
* VIAF: 9608164963979724300005
 |
**Hidvégardó** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Edelény. Híd signifas: ponto.

Kirko en Hidvégardó

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 17  km²
* Alto super marnivelo: 167 m
* Koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 48.5595/20.8406
* Loĝantaro: 680
* Poŝtkodo: 3768
* Telefonprefikso: 48

Situo
-----

Hidvégardó situas en valo de rojo en la plej norda punkto de Hungario, laŭ la slovaka landlimo, laŭ traira flankovojo. Moldava nad Bodvou troviĝas 20, Szendrő 30, Edelény 45, Miskolc 65 km-ojn.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1283. Post la mezepoko la turkoj faris senhoma la vilaĝon. La vilaĝo refondiĝis en la 1730-aj jaroj. Post Traktato de Trianon la vilaĝo trovis sin apud la nova limo de Ĉeĥoslovakio. En 1945 oni disdonis parcelojn al la malriĉaj vilaĝanoj el la gradbieno. En 1961 kolĥozo formiĝis. Ekde 2008 ankaŭ Slovakio apartenas al interna zono de Schengen, sekve la kontrolado ĉesis ĉe la limo. Aparta vojo funkcias al Turnianska Nová Ves.

Vilaĝservoj estas aŭtonomio de ciganoj, infanĝardeno, lernejo, biblioteko, kuracejo, dentokuracejo, apoteko, ambulanco, migra poŝto, gastejo, restoracio, drinkejo.

Vidindaĵoj
----------

* kalvinana preĝejo el la 18-a jarcento
* baroka katolika Preĝejo Anunciacio (Hidvégardó) de 1777, tamen kun mezepoka deveno
* kapelo omaĝe al Sankta Anna
* statuo pri Johano Nepomuka
* kastelo de Gedeon el la 18-a jarcento, nun interrejo
* klasikisma nobeldomo de Papp de 1830

Komunumoj pri *híd* (=ponto) en Hungara reĝlando
------------------------------------------------

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Baranyahídvég | Barlahida | Basahíd | Berhida | Ecsehida | Hídalmás | Hidas |
| Hidaskürt | Hidasliget | Hidasnémeti | Hídvég | Hídvégardó | Jankahíd | Jánoshida |
| Kőhida | Kovácshida | Lendvahídvég | Megyehíd | Mórichida | Óhíd | Rábahídvég |
| Sajóhídvég | Székelyhíd | Székelyhidas |  |  |  |  |

* Kategorio Hidvégardó en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Sándor Csikesz** [ŝAndor ĉikes], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csikesz Sándor** estis hungara kalvinana pastro, altlerneja instruisto.

Sándor Csikesz
Sándor Csikesz naskiĝis la 8-an de januaro 1886 en Drávafok, li mortis la 18-an de februaro 1940 en Debrecen.

Biografio
---------

Sándor Csikesz frekventis mezlernejojn en Siklós kaj Kecskemét, poste li studis juron en Kecskemét, teologion en Reĝa Universitato de Budapeŝto, fine en la lernojaro de 1908 li estis en universitato de Berlino. Hejmenveninta li estis pastro en Cegléd, inter 1911 kaj 1924 en Csányoszró. Dum la 1-a mondmilito li verkis kalvinanajn legaĵojn por la soldatoj kaj li estis ankaŭ armea pastro. En 1922 li instruis ankaŭ en kolegio de Debrecen, ekde la sekva jaro li instruis teologion en Universitato István Tisza. Li neniam edziĝis.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Hadikórházban* (1915)
* *A szektákról* (1925)
* *A magyar ref. gyakorlati theologia* (1934)
* *A debreceni kollégium évszázados külföldi kapcsolatainak vázlata* (1939)
* *Csikesz Sándor értekezései* (1943)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* István Török (teologo)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio Arkivigite je 2020-10-26 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 679696
* VIAF: 121363506
* ISNI: 0000 0000 7954 4983
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

***Douze balles montées en breloque / Dek du kugloj breloke muntitaj*** estas la titolo de dulingva versio (franca-Esperanto de originala teksto de *Douze balles montées en breloque*, nome novelo el la kolekto «D’une guerre l’autre» de Louis Guilloux.

Intrigo
-------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

La novelo rakontas la historion de Le Bikano, bretona kamparano, kiu scipovas nur la bretonan, kio kondukas lin al miskomprenoj dum la Unua Mondmilito kaj al fakto, ke li estis erare mortpafita de sia propra armeo, en la miskonsidero, ke li mem vundis sian manon por eviti bataladon. Post la milito, lia edzino kaj lia etoso, krom la aŭtoritatoj, deziras honorigon kaj organizas omaĝon, kiu starigu lian senkulpecon. Tamen lia filino tute malkonsentas kun sia patrino pri la afero, kion ŝi konsideras kipokriteco.

**Averto: *Malkaŝado de la intrigo de la rakonto ĉi tie finiĝas.***

Komentoj
--------

Sekvas la tekston Biografio de la aŭtoro (elprenita de Vikipedio) kaj la kovrilpaĝon ornamas foto (same elprenita de franclingva Wikipedia).

La titolo aludas al breloko kiun mendas la patrino kiel donaco por la deputito kiu organizas la omaĝon, la dek du kugloj al tiuj uzitaj por la pafmortigo de Le Bihano.

La verko kombinas la proteston pro la absurdaĵoj de milito kun la "lingva problemo", tiuokaze reference al la bretona lingvo.

Referencoj
----------

1. ↑  Louis Guilloux, SAT-Amikaro, 2016. Tradukis Philippe Adeline. 46 pp.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 843373
 |
**CSÉP Sándor** [ĉe'p] estas rumanuja hungara dramverkisto, televidredaktoro, ano de E-MIL naskita la 1-an de majo 1938 en Arad kaj mortinta en Kluĵo la 16-an de januaro 2013.

Biografio
---------

Sándor Csép deziris pristudi juron, sed estinte filo de pastro, li devis pristudi teologion en la Protestanta Teologio de Kluĵo (1962). Pli poste li akiris diplomon pri filozofio en UBB de Kluĵo (1968). De 1968 li estis redaktoro de la hungara elsendo de radio de Kluĵo, de 1972 ĝis 1983 kunlaboranto de la Hungara Radakcio de Rumana Televido de Bukareŝto, de 1985 ĝis 1990 kunlaboranto de revuo Korunk, poste ĝis 2000 ĉefredaktoro de Publikserva Televido de Kluĵo. Inter 1999 kaj 2003 li estis prezidanto de la Ligo de Rumaniaj Hungaraj Ĵurnalistoj, de 2008 prezidanto de Hungara Burĝa Partio de Rumanio en Distrikto Cluj, de Amika Rondo Jenő Janovics, de 2004 Áldás-Népesség Társaság (Societo Beno-Naskiĝkvanto).

Volumoj
-------

* *Két dráma*, 2004.

Dramoj prezentitaj
------------------

* *Mi, Bethlen Gábor* (dramo, Kolozsvári Állami Magyar Színház);
* *Egyetlenem* (dramo, Kolozsvári Rádió);
* *Ne félj önmagadtól* (dramo), respektive la *Mátyás a vérpadon* (rockopera, Kolozsvári Állami Magyar Opera);
* *Mátyás, a vigasságos* (muzikalo, Kolozsvári Rádió).

Premioj
-------

* – Premio de Rumana Filmunuiĝo;
* – Magyar Köztársaság Érdemrend Kiskeresztje;
* – Árpád-premio.

Fontoj
------

* Erdélyi Magyar Írók Ligája Arkivigite je 2016-03-31 per la retarkivo Wayback Machine
* *Erdélyi magyar ki kicsoda*, 2010.
Koordinatoj: 49° 34′ 38″ N 18° 26′ 17″ O﻿ / ﻿49.57722 °N, 18.43806 °O﻿ / 49.57722; 18.43806 (mapo)

**Ivančena** (925 m super marnivelo) estas ŝtona tumula memorindaĵo en Moraviasileziaj Beskidoj inter Malchor kaj Kykulka sub la supro de la Lysá hora. Ĝi estis konstruita por memorfesti la kvin skoltojn, kiuj estis ekzekutitaj fare de germanaj nazioj pro sia implikiĝo en la kontraŭnazia rezisto.

La tumulon fondis la 30-a Skolta sekcio de Moravia Ostrava nome la 6-an de oktobro 1946 por memorfesti la kvin membrojn de la "Rezisto de Silezia Skolt-organizo", kiuj estis ekzekutitaj la 24-an de aprilo 1945 en Teŝino en la juda tombejo.

La tumulo estas nun simbolo de patriotismo, kuraĝo kaj amikeco. Ĝi okupas ĉirkaŭ 40 kvadratajn metrojn kaj 195 kubajn metrojn. Ĝi etendiĝas al alteco de 4 m. Ĝis 1989, la tumulo estis ankaŭ simbolo de rezisto kontraŭ subpremo dum la komunismo. Dum la tempo de la komunismo faris marŝojn al ĝi skoltoj dum la skoltado estis kontraŭleĝa tiutempe kaj venadis ankaŭ trampoj. La marŝoj estis kontrolataj de la tiama komunisma sekreta polico.

Pilgrimadoj al la tumulo daŭras ĝis hodiaŭ. Sabate, proksime al la 24-a aprilo tien iras skoltoj de la tuta lando Ĉeĥio kaj dimanĉe trampoj. La tumulo estas ankoraŭ kreskanta kaj estas formita de ŝtonoj devenantaj de ĉirkaŭ la mondo. Lastatempe, tamen, la tumulo de ŝtonoj malintegras kaj falas. Skoltoj do anoncis kolekton por ties reakiro.

Pluaj fotoj
-----------

* Ĉe tumulo IvančenaĈe tumulo Ivančena
* Tumulo IvančenaTumulo Ivančena
* Ĉe tumulo IvančenaĈe tumulo Ivančena
* Renkotiĝo de skoltoj ĉe Ivančena (2011)Renkotiĝo de skoltoj ĉe Ivančena (2011)
* Renkotiĝo de skoltoj ĉe Ivančena (2011)Renkotiĝo de skoltoj ĉe Ivančena (2011)
Bapak Muhammad Subuh Sumohadiwidjojo
**Muhammad Subuh Sumohadiwidjojo,** mallonge nomita **Bapak** (naskita en 1901 sur la insulo Java en Nederlanda Hindio; mortinta en 1987), estis spiriteca gvidanto en Indonezio.

Kiel juna viro Muhammad Subuh asertis esti ricevinta serion da intensaj spertoj. Li kredis, ke ili donis al li kontakton kun spirita energio de pli alta forto. Dum la 1930-aj jaroj, li konvinkiĝis ke estas lia tasko transdoni tiun spiritan energion - kiun li nomis indonezie *latihan kejiwaan*, en traduko "spirita trejnado" aŭ mallonge Latihano - al aliaj, sed ke li ne serĉu iujn homojn sed simple atendu tiujn kiuj demandos pri ricevo de la energio.

Dum la jaro 1956, Pak Subuh estis invitata al Anglio fare de John Bennett, kaj multaj okcidentanoj aliĝis al la spiriteca movado kiu alprenis la nomon Subud. Dum 1957 li faris prelegan vojaĝon tra multaj landoj kaj disvastigis la Subud-idearon praktike tra la tuta mondo. Nun ekzistas aktivaj grupoj en pli ol 70 ŝtatoj de la mondo. Estas estimate ke nuntempe la Subud-movado havas tutmonde proksimume 10.000 membrojn.

Kiam li mortis dum la jaro 1987, restis multaj paroladoj sonregistritaj, filmitaj kaj skribitaj, kiujn anoj de la Subud-movado plu atentas.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 267883
* GND: 130017183
* LCCN: n92109745
* VIAF: 74014710
* ISNI: 0000 0001 1770 3923
* SUDOC: 050748467
* BNF: 13543375q
* NKC: xx0004496
* BNE: XX4604705
 |
**Mortomarŝo de Brno** estis parto de forpelo de la sudeto-germana loĝantaro el Moravio. Tio komenciĝis la 31-an de majo 1945 kaj okazis tra komunumo de Pohořelice ĉe la germana-ĉeĥa lingvolimo ĝis al Vieno.

Okazo
-----

La germana loĝantaro estis perforte forpelita el la urbo. Ili estis kunpelitas sur la foirejon de Brno kaj sekvatage ili kaj la germanaj loĝantoj de la ĉirkaŭaj komunumoj. La forpelitoj devis marŝi 55 km en direkton de la germana-ĉeĥa limo. Post kiam la trapaso de la limo estis malpermesita, la travivantoj estis malfermitaj en grenejo en Pohořelice.

La marŝo trafis ĉefe la virinoj, infanojn, maljunulojn, dum la viroj estas plej ofte en kaptiteco aŭ estis internitaj en Brno.

Viktimoj
--------

La mortomarŝon partoprenis ĉ. 27.000 germanaj civiloj, la nombro de la viktimoj varias inter 4000-8000 (germanaj fontoj) kaj kelkcentoj (ĉeĥaj fontoj). Fakto estas, ke oni trovis en amastombejo ĉe Pohrlitz 890 restaĵojn kaj 1000 pluajn en alia tombejo, sed oni trovis ankaŭ amastombejojn ĉe Drasenhofen, Mistelbach, Stammersdorf, kaj Purkersdorf. Oni kalkulas entute je 5200 mortintoj.

La mortoj okazis pro malfortiĝo, malsatego kaj la pro tiel estiĝintaj malsanoj (tifo).

Kulpuloj
--------

La mortomarŝo de Brno estis planita klaj organizita agado, efektivigita fare de la antaŭe privilegiitaj ĉeĥaj laboristoj de la armilfabriko (Zbrojovka), kiuj volis montri sin kiel bonaj patriotoj. Ĉeforganizanto de tiu krimagado estis la ĉeĥa stabkapitano Bedřich Pokorný. Li poste oficiriĝis en la ĉĥa miniterio pri internaj aferoj kaj estas rigardata ankaŭ kiel organizanto de Masakro de Aussig, la 31-an de julio 1945.

Vidu ankaŭ
----------

* Marŝo de morto
* Masakro de Aussig
* Masakro de Přerov
* Dekretoj de Beneš

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Mortomarŝo de Brno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Heimatverband der Brünner Arkivigite je 2007-07-24 per la retarkivo Wayback Machine
* Sonderausgabe des Brünner Heimatboten zum Todesmarsch Arkivigite je 2007-10-09 per la retarkivo Wayback Machine
* Bild der Gedenktafel Arkivigite je 2007-10-08 per la retarkivo Wayback Machine
* Bilder von Massengräbern
* Sendung im österreichischen Radiosender Ö1 Arkivigite je 2010-11-21 per la retarkivo Wayback Machine
**Sándor Gyüdi** [ŝAndor djudi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gyüdi Sándor** estis hungara dirigento, orkestrestro, korusestro, teatrestro.

Sándor Gyüdi naskiĝis la 11-an de majo 1959 en Szekszárd.

Biografio
---------

Sándor Gyüdi frekventis bazlernejon, poste li maturiĝis en gimnazio en Pécs en 1977. Li ankaŭ lernis muzikon. Li akiris pedagogian diplomon pri matematiko-fiziko en Universitato József Attila en 1983, poste dirigentan diplomon jam helpe de stipendio en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1988. En 1983 li fondis koruson, kiu akiris diversajn konkursajn premiojn. Inter 1985-1996 li estis korusestro de universitata koruso de Szeged. Post la dua diplomo li estis nomumita korusestro de Nacia Teatro (Szeged), ekde 1989 li dirigentis ankaŭ operojn. En 1992 li estis gastodirigento en Torino, krome li estis aktiva ofte eksterlande. Inter 2008 kaj 2018 li estis ĉefdirektoro de la menciita Nacia teatro, poste muzika direktoro. En tiu periodo li estris ankaŭ simfonian orkestron de Szeged. Li ricevis hungarajn premiojn inter 1981-2014, en 2016 polan premion.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2019-07-17. Alirita 2019-07-17.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 650426
 |
**Sándor Havas** [ŝAndor havaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Havas Sándor** estis hungara oficisto, notario, arkeologo, altlerneja instruisto. Lia nobela antaŭnomo estis *gömöri*.

Memortabulo pri Sándor Havas
Sándor Havas naskiĝis la 5-an de majo 1822 en Felsőmicsinye (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Horná Mičiná en Slovakio), li mortis la 2-an de novembro 1894 en Budapeŝto (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario).

Biografio
---------

Sándor Havas akiris advokatan diplomon en Reĝa Universitato de Pest en 1842. Post 2 jaroj li estis subnotario en municipo de Pest (urbo). Dum la hungara revolucio de 1848 li laboris en la ĵus fondita ministerio de István Széchenyi. Dum la komenciĝinta liberecbatalo li estis memvola soldato kontraŭ la serbaj trupoj, poste la juĝejo ne kondamnis lin. En la sekvaj jaroj li estis nobela juĝisto aŭ li havis jurajn postenojn province, nur ekde 1862 en Buda aŭ urbo Pest. Ekde 1867 li denove havis postenon en reestablita ministerio, fine li estis subministro. En 1875 li emeritiĝis, poste li pli energie okupiĝis pri arkeologio, sed li ankaŭ instruis en la universitato. Li estis pioniro de arkeologiaj esploroj en Aquincum.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Vidravadászat* (1858)
* *A magyar állam szervezete és közigazgatása* (1868)
* *Quelques mots sur la statistique militaire* (1874)
* *A budai vár falai és bástyáinak leásatása* (1888)
* *Budapest régiségei* (1891-1893)

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Budapeŝto (1911)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 4-a punkto)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 700010
* GND: 1055292322
* VIAF: 24727844
* ISNI: 0000 0000 7835 2736
* SUDOC: 25436375X
* BNF: 12755907s
 |
Malesio
**Malesio** estas biogeografia regiono kiu rajde sidas sur la limo inter la orientalisa kaj la aŭstralazia ekozonoj. Fitogeografie **Malesia Regiono** estas parto de la Paleotropisa Regno (vidu : Flaŭra regno).

Priskribo
---------

Unue Malesio estis identigita kiel Flaŭra provinco kiu inkluzivis Malajan duoninsulon, Indonezion, Filipinojn kaj Novgvineon. Malesio havas komunan tropikan plantaron kiu plejofte derivas de Azio sed ankaŭ kun multaj elementoj de la Antarkta flaŭro, inkluzive de multaj specioj el la sudaj pinacaj familioj podokarpacoj kaj araŭkariacoj. La flaŭra provinco kovras kvar diferencajn faŭnajn regionojn.

La okcidenta parto de Malesio, kiu inkluzivas Malajan duoninsulon kaj la insulojn de Sumatro, Javo, Balio, kaj Borneo, samhavas la grand-mamulajn faŭnon de Azio kaj estas konata kiel Sunda Lando. Tiuj insuloj troviĝas sur la azia relative malprofunda kontinentbreto, kaj estis ligitaj al Azio dum la glaciepokoj, kiam la marniveloj estis pli malaltaj. La orienta rando de Sunda Lando estas la Linio de Wallace, nomata laŭ Alfred Russel Wallace, la brita naturalisto kiu registris la diferencon rilate al faŭno inter insuloj je ambaŭ flankoj de la linio.

La orienta fino de Malesio, kiu inkluzivas Novgvineon kaj Aru-Insularon de orienta Indonezio, estas ligita al Aŭstralio per malprofunda kontinentbreto, kaj samhavas multajn masupiulajn mamulajn kaj birdajn taksonojn kun Aŭstralio. Novgvineo ankaŭ havas multajn pliajn elementojn de la Antarkta flaŭro, inkluzive de notofago (*Nothofagus*) kaj eŭkaliptoj (*Eucalyptus*).

La insuloj inter Sunda Lando kaj Novgvineo, biogeografie nomataj Wallacea, neniam estis ligitaj al najbaraj kontinentoj, kaj havas flaŭron kaj faŭnon kiuj entenas indomalajaj kaj aŭstralaziaj elementoj. La filipinaj humidaj arbaroj neniam estis ligitaj al Azio, kaj havas flaŭron kiu estas ĉefe azia kun iuj aŭstralaziaj elementoj, kaj diferencan mamulan faŭnon.

Vidu ankaŭ
----------

* Malajzio
* Malaja insularo
* Wallacea

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Malesio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Biologio |

* angle Orkidacoj en la subregionoj de Malesio

Bibliografio
------------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Indonezio |

* angle Steenis, C. G. G. J. van 1951 : Flora Malesiana. Present and Prospects. Taxon 1, pp. 21-24. URL angle
* Whitmore, T. C. 1984 : A Vegetation Map of Malesia at Scale 1:5 Million. *Journal of Biogeography*, 11, pp. 461-471. URL
**Stilfontein** estas grandurbo en Sudafriko, en Nordokcidenta Provinco (Sud-Afriko). La loknomo signifas: "trankvila fonto".

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 8 km²
* Loĝantaro: 102.186 (en 2012)
* Supermara alteco: 1365 m
* Horzono: UTC +2 h
* Poŝtkodo: 2551

Geografio
---------

Stilfontein situas en la meza parto de la lando inter 2 proksimaj urbegoj Klerksdorp kaj Potchefstroom. Vanderbijlpark troviĝas 104, Welkom kaj Soweto po 126, Krugersdorp 129, Johanesburgo 148, **Pretorio** 192, Bloemfontein 260, Durbano 532, Port Elizabeth 800, Kaburbo 1123 km.

Historio
--------

Stilfontein estis establita en 1949 kiel loĝcentro por tri grandaj proksimaj orominejoj.

Trafiko
-------

Stilfontein havas bonajn ĉefvojajn kontaktojn al Klerksdorp kaj Potchefstroom.

Klimato
-------

Stilfontein havas subtropikan klimaton. La averaĝa temperaturo varias inter 10-22 °C. La varmo kulminas en januaro kaj malkulminas en julio. Jare pluvas po 591 mm. La pluvo kulminas januare kaj malkulminas julie.

Vidindaĵoj
----------

* orominejo
* festivalo ĉiujara

Fontoj
------

* Angla Vikipedio
* loĝantaro
* mapo, distancoj Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine
* mapo[*rompita ligilo*]
* vetero
**Johann Christoph KIESEWETTER** (naskiĝinta la 15-an de marto 1666 en Großbreitenbach, mortinta la 27-an de majo 1733 en Vajmaro) estis germana pedagogo.

Vivo
----

Estante filo de la predikisto Johann Kiesewetter li frekventis lernejon en Arnstadt de 1675. En 1685 li ekstudis ĉe la Universitato de Jena kaj magistriĝis en 1688. 
Estis li la unua lernejestro de Vilhelmo-Ernesto-gimnazio en Vajmaro kiu fondiĝis en la 1712-a jaro. Sub lia regado ekzistis ses klasoj. Antaŭe instruistis Kiesewetter en Arnstadt. Ĝis 1737 estis enkondukitaj kaj novaj lernejaj leĝoj kaj novaj lernolibroj en la duklando Saksio-Vajmaro. En 1737 oni nomumis lin inspektisto por gimnazioj: ankaŭ ĉi-ofice li estis la unua. Krome li honore nomumiĝis profesoro. Vica lernejestro de li estis la filologo Johann Matthias Gesner.

Eksteraj ligiloj
----------------

* 
*

Notoj
-----

1. ↑   Ĉi tie legeblas la malnova lokonomo *Breitenbach*.
2. ↑  Art. *Kiesewetter, Johann Christoph*, ĉe: Gitta Günther, Wolfram Huschke, Walter Steiner (eld.): *Weimar. Lexikon zur Stadtgeschichte.* Hermann Böhlaus Nachfolger, Weimar 1998, p. 246.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 844022
 |
Bildo kiu montras la miraklon el 1518 de van Jacob Cornelisz, en Oostsanen.
***Stille omgang*** ("Silenta Promenado" aŭ ĉirkaŭpromenado) estas neformala ceremonio kiu utilis kiel surogato por la romkatolikaj procesioj kiuj estis malpermesitaj post la Reformacio en Nederlando en la 16a jarcento. La plej granda kaj plej bone konata estas la *Stille Omgang* de Amsterdamo, kiu estas ankoraŭ celebrata ĉiujare en Marto.

Tiu marŝo rememoras la **Miraklon de la Hostio** supozite okazinta la 15an de Marto 1345, nome miraklo pri Eŭkaristio kiu konsistis el mortanta viro kiu vomitis post ricevo de la Komunio kaj de la lasta sankt-oleado. La Hostio estis tiele, laŭ la liturgia regulado, metita en fajro, sed mirakle restis sentuŝe kaj povis esti rekuperita el la cindroj la venontan tagon. Tiu miraklo estis tuj agnoskita de la municipo de Amsterdamo kaj de la episkopo de Utreĥto, kaj oni konstruis grandan pilgriman kapelon, nome la *Heilige Stede* ("Sankta Loko"), sur la loko kie estis estinta la domo, kaj ankaŭ la Heiligeweg ("Sankta Vojo") kiel grava pilgrimejo al ĝi.

La *Stille Omgang* forfalis el la individua praktiko ekde la 17a jarcento, sed ĝi estis revivita laŭ kolektiva formo en 1881, imitante la manieron de la mezepoka procesio por la Miraklo. Dum la 1950-aj jaroj ĝis 90 000 katolikoj, el la tuta Nederlando, marŝis la Silentan Promenon, nune kutime ĉirkaŭ 5 000 people (2016) partoprenas en ĝi, post diservo en unu el la preĝejoj de Amsterdamo. Tiu marŝo ĉiam okazas la nokton de Sabato al Dimanĉo post la komenco de la *Mirakelfeest*, kiu estas la unuan merkredon post la 12a de Marto.

Referencoj
----------

1. ↑  "Bijna 8000 mensen lopen Stille Omgang",  *De Stentor*, 18a de Marto 2012. Kontrolita 18a de Marto 2012.
2. ↑  "Durf écht vrij te zijn",  *Katholiek Nieuwsblad*, 16a de Marto 2012. Kontrolita 18a de Marto 2012.

Literaturo
----------

* Peter Jan Margry (1988) Amsterdam en het Mirakel van het Heilig Sacrament. Van middeleeuwse devotie tot 20e-eeuwse stille omgang. Amsterdam: Polis.
* Charles Caspers en Peter Jan Margry (2006) Identiteit en spiritualiteit van de Amsterdamse Stille Omgang. Hilversum: Verloren.
* Charles Caspers en Peter Jan Margry (2017) Het Mirakel van Amsterdam. Biografie van een Betwiste Devotie. Amsterdam: Prometheus.

Eksteraj ligiloj
----------------

* retejo de Stille omgang Arkivigite je 2017-01-22 per la retarkivo Wayback Machine
* History Amsterdam Miracle/Stille Omgang nederlande
**Sándor IMRE** [ŝAndor], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Imre Sándor** estis hungara ministro, profesoro, instruisto, politikisto. Lia avo estis samnoma Sándor Imre (lingvisto), lia patro estis József Imre (1851), lia frato estis József Imre (1884).

Sándor Imre  naskiĝis la 13-an de oktobro 1877 en Hódmezővásárhely. Li mortis la 11-an de marto 1945 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Sándor Imre akiris pedagogian diplomon en 1898 en Universitato Ferenc József, en la sama jaro li doktoriĝis. Ekde 1899 li studvojaĝis al Heidelberg, Lejpcigo, Strassburg, Berlino, Jena. Hejmenveninta li ekinstruis en la kalvinana gimnazio en Kolozsvár. Ekde la studjaro 1904 li instruis en universitato de la sama urbo kiel privata profesoro. Post ok jaroj li instruis plu en Universitato de Budapeŝto. Inter 1908–1918 li instruis ankaŭ en pedagogia altlernejo en Budapeŝto. Depost fino de la 1-a mondmilito li estis subministro, eĉ ministro semajnon en Kabineto Friedrich. En 1925 li estis nomumita katedrestro en Scienca Universitato de Szeged, kie li iniciatis psikologian katedron kaj instituton. Ekde 1934 li instruis plu en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto.

Kontribuoj (elekto)
-------------------

* *Gróf Széchenyi István nézetei a nevelésről (1904)*
* *Széchenyi és a nemzetnevelés* (1910)
* *A családi nevelés főkérdései. Bevezetés a szülői gondolkodásba.* (1925)
* *A család békéje* (1935)
* *Háborús élet, megújhodás, nemzetnevelés* (1942)

Fontoj
------

* hugare kun foto
La gruoj de la lago Stimfalo
**Stimfalo**  (greke: Στύμφαλος; latine: Stymphalus) estas lago en Arkadio sur Peloponezo, kie laŭlegende Heraklo ekstermis ferbekajn gruojn.

La deka laboro de Heraklo
-------------------------

Sur la lago Stimfalo en Arkadio flugis monstraj gruoj. La lago situis meze de densaj arbaroj. Tiun grandan marĉan lokon ĉirkaŭis malhelaj montoj. 

La bekoj, ungegoj kaj flugiloj de tiuj birdoj estis el fero. Ili detruis la prisemitajn proksimajn kampojn kaj eĉ manĝis vojaĝantojn, kiujn ili mortigis per faligo de kelkaj plumoj. 

Per bruo de grandega kraketilo, farita de Hefesto kaj donacita de Atena, Heraklo teruris la birdojn kaj tuj poste mortigis ilin per sagoj.

La Argonaŭtoj kaj la gruoj de Stimfalo
--------------------------------------

Iun tagon, unu el Argonaŭtoj, kiu nomiĝis Oileo, estis vundita ĉe sia ŝultro per la faligo de fera plumo de tia gruo. Ĉar Heraklo fuĝigis ilin foren, el la lago Stimfalo, ili tiam flugadis super la ŝipo. Tiam la navigistoj surmetis siajn kaskojn, kovris sin per siaj ŝildoj kaj forte ekkriadis. Tio timigis la gruojn, kiuj malaperis.

Referencoj
----------

1. ↑  PIV
2. ↑  *La mythologie grecque et romaine (La mitologioj greka kaj romia)*, Catherine Salles, eld. Hachette, 2005

Eksteraj ligiloj
----------------

* Virtuala vizito de Stimfalo

* Stimfalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Stimfalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)