Vidu ankaŭ: Duetilbenzeno, 1,3-Duetilbenzeno, kaj 1,4-Duetilbenzeno

|  |
| --- |
| o-Duetilbenzeno |
| Kemia formulo |  **C10H14** |
| 1,2-Duetilbenzeno |
| **Bastona kemia strukturo de la o-Duetilbenzeno** |
| 1,2-Duetilbenzeno |
| **Tridimensia kemia strukturo de la o-Duetilbenzeno** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * o-Duetilbenzeno
 |
| CAS-numero-kodo | 135-01-3 |
| ChemSpider kodo | 8335 |
| PubChem-kodo | 8657 |
| **Fizikaj etrecoj** |
| Aspekto | senkolora likvaĵo |
| Molmaso | 134,22116 g mol−1 |
| Denseco | 0,865 g/cm−3 |
| Fandpunkto | -31,1°C  |
| Bolpunkto | 183,5°C  |
| Refrakta indico | n\_{{761}}^{{20}} 1,4973 |
| Ekflama temperaturo | 49,4°C  |
| Solvebleco | Akvo:<1 x 10-3 g/L |
| Mortiga dozo (LD50) | 3500 mg/kg (buŝe)  |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 02 – Treege brulema | 07 – Toksa substanco |

|  |  |
| --- | --- |
| 08 – Risko al sano | 09 – Noca por vivmedio |

 |
| GHS Signalvorto | Damaĝa substanco |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H226, H304, H315, H319, H335, H411 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P210, P233, P240, P241, P242, P243, P261, P264, P264+265, P271, P273, P280, P301+316, P302+352, P303+361+353, P304+340, P305+351+338, P319, P321, P331, P332+317, P337+317, P362+364, P370+378, P391, P403+233, P403+235, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**1,2-Duetilbenzeno** aŭ **o-duetilbenzeno** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de **1,2-dukloro-benzeno** kaj **etano**. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en etanolo, etero, acetono, karbona tetraklorido, benzeno kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. 1,2-Duetilbenzeno posedas 10 karbonatomojn kaj 14 hidrogenatomojn.

1,2-Duetilbenzeno (DEB) estas organika kombinaĵo vaste uzata en industriaj kaj sciencaj aplikoj. Ĝi estas senkolora, volatila likvaĵo kun agrabla odoro kaj estas membro de la familio de la aromataj hidrokarbonidoj. DEB estas vaste studata pro sia larĝa gamo de uzoj kaj aplikoj, kaj ĝia potencialo por uzo en gamo da sciencaj kaj industriaj procezoj. Ĉi tiu artikolo diskutos pri la sintezo-metodo, sciencaj esplor-aplikoj, mekanismo de ago, biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj, avantaĝoj kaj limigoj por laboratoriaj eksperimentoj.

1,2-Duetilbenzeno havas ampleksan gamon de sciencaj esplor-aplikoj. Ĝi estas uzata en la sintezo de organikaj substancoj, kiel solvanto por organikaj reakcioj, kaj kiel reakciaĵo en kemia analizo. 1,2-Duetilbenzeno ankaŭ estas uzata en la produktado de lubrikaĵoj, surfaktantoj kaj aliaj industriaj kemiaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata en medicina esplorado kiel modela kunmetaĵo por studi la efikojn de aromataj hidrokarbonidoj sur la homa korpo.

La mekanismo de ago de 1,2-Duetilbenzeno ne estas plene komprenita. Oni kredas, ke 1,2-Duetilbenzeno estas metaboligata en la korpo per citokromo P450-enzimoj, kiuj respondecas pri la metabolo de multaj organikaj kombinaĵoj. La metabolitoj de 1,2-Duetilbenzeno verŝajne estas venenaj kaj povas kaŭzi damaĝon al la hepato kaj aliaj organoj.

La biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj de 1,2-Duetilbenzeno estas vaste studitaj en bestaj kaj homaj studoj. En bestaj studoj, 1,2-Duetilbenzeno pruviĝis kaŭzi hepatan damaĝon, renan damaĝon kaj reproduktan toksecon. En homoj, 1,2-Duetilbenzeno estas ligata al pliigata risko de kancero, spiraj problemoj kaj neŭrologiaj efikoj.

1,2-Duetilbenzeno havas plurajn avantaĝojn kaj limigojn por uzo en laboratoriaj eksperimentoj. Unu el la avantaĝoj estas ĝia malalta kosto kaj havebleco. 1,2-Duetilbenzeno ankaŭ estas facile manipulebla kaj stokebla, kaj estas relative ne-toksa kunmetaĵo. Tamen, 1,2-Duetilbenzeno estas volatila kaj havas malaltan flampunkton, igante ĝin potenciale danĝera en la laboratorio. Ĝi ankaŭ estas tre brulema kaj povas facile ekbruliĝi.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **1,2-duetilbenzeno** per traktado de **1,2-dukloro-benzeno** kaj **etano**:

|  |
| --- |
| 1,2-Dukloro-benzeno +numero 2etano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,2-Duetilbenzeno +numero 2klorida acido |
|

  

### Sintezo 2

* Preparado de la **1,2-duetilbenzeno** per traktado de **katekolo** kaj **etano**:

|  |
| --- |
| katekolo +numero 2etano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{[H^{+}]}}\,}}}1,2-Duetilbenzeno +numero 2akvo |
|

  

### Sintezo 3

* Preparado de la **1,2-duetilbenzeno** per traktado de **1,2-dumetoksobenzeno** kaj **etila klorido**:

|  |
| --- |
| 1,2-Dumetoksobenzeno +numero 2etila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,2-Duetilbenzeno +numero 2metila hipoklorito |
|

  

### Sintezo 4

* Preparado de la **1,2-duetilbenzeno** per traktado de **1,2-duamino-benzeno** kaj **etila klorido**:

|  |
| --- |
| 1,2-Duamino-benzeno +numero 2etila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{Ag^{+}}}\,}}}1,2-Duetilbenzeno +numero 2kloramino |
|

### Sintezo 5

* Preparado de la **1,2-duetilbenzeno** per traktado de **etilbenzeno** kaj **etila klorido**:

|  |
| --- |
| etilbenzeno +etila klorido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,2-Duetilbenzeno +klorida acido |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Hidrokarbonido

Referencoj
----------

1. ↑  Chemical Book
2. ↑  Chemnet
3. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency[*rompita ligilo*]
4. ↑  Chemsrc
5. ↑  guidechem
6. ↑  Air Liquide Company
7. ↑  BenchChem