recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La grupo **Eŭropa Popola Partio kaj Eŭropaj Demokratoj** estas frakcio de parlamentanoj en la Eŭropa Parlamento. La frakcio konsistas el la parlamentanaj grupoj de la kristandemokratia-konservativa Eŭropa Popola Partio (EPP) kaj la Eŭropa Demokratia Partio (ED), eŭropa ligo de pliaj konservativaj partioj.

Prezidanto de la frakcio ekde la 9-a de januaro 2007 estas la franca politikisto Joseph Daul (UMP). Li transprenis la postenon de la germana politikisto Hans-Gert Pöttering (CDU), kiu elektiĝis prezidanto de la Eŭropa Parlamento. Unua vicprezidanto kaj kasisto de la frakcio estas la aŭstro Othmar Karas.

Ekde la eŭropa baloto 2004 la frakcio konsistas el 268 parlamentantoj - el ili 231 apartenas al la EPP kaj 27 al la EDP.

Historio
--------

Post la eŭropa baloto 1994 la parlamentanaj grupoj EPP kaj ED kune kreis frakcion en la Eŭropa Parlamento. Ili kune ricevis 28,9 procentojn de la voĉoj kaj reprezentiĝis en la parlamento per 181 - do post la Partio de Eŭropaj Socialdemokratoj estis la dua plej forta parlamenta frakcio. Post la eŭropa baloto 1999 la frakcio EPP-ED reprezentiĝis en la parlamento per 233 el la en tute 626 parlamentanoj kaj iĝis la plej forta frakcio. Tiun pozicion de plej forta frakcio ĝi tenis dum la eŭropa baloto 2004.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rFrakcioj en la Eŭropa Parlamento |
| --- |
| Eŭropa Popola Partio (215 seĝoj) • Progresema Alianco de Socialistoj kaj Demokratoj (189 seĝoj) • Eŭropaj Konservativuloj kaj Reformemuloj (74 seĝoj) • Alianco de Liberaluloj kaj Demokratoj por Eŭropo (70 seĝoj) • Unuiĝintaj Eŭropaj Maldekstruloj/Nordiaj Verdaj Maldekstruloj (52 seĝoj) • Frakcio de la Verduloj kaj Eŭropa Libera Alianco (50 seĝoj) • Eŭropo de Libereco kaj Direkta Demokratio (46 seĝoj) • Eŭropo de Nacioj kaj Libereco (39 seĝoj) |  |

 |

* Kategorio Eŭropa Popola Partio kaj Eŭropaj Demokratoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 223229
* GND: 1082837-0
* LCCN: n79057244
* VIAF: 128991998
* NKC: ko2006354506 kn20060710003, ko2006354506
 |
**Miklós Szalay** [miklOŝ salai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szalay Miklós** estis hungara hidrologo-inĝeniero, profesoro.

Miklós Szalay  naskiĝis la 25-an de februaro 1924 en Budapeŝto. Li mortis la 12-an de junio 1978 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Miklós Szalay frekventis armean gimnazion en Pécs, poste li akiris diplomon en Konstruteknika kaj Trafika Universitato de Budapeŝto en 1946. Li plulernis inter 1946–1948 en Scienca Universitato Péter Pázmány. Inter 1947 kaj 1951 li havis hidrologian postenon en Miskolc, poste li laboris 2 jarojn en konstruado de metroo en Budapeŝto. Li instruis ĝis 1978 en la Konstruteknika Universitato, sed inter 1962-1967 li instruis en Kartumo. Li kandidatiĝis en 1972. Li ricevis premion en 1977.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Árvízvédelmi kézikönyv* (1954) - kunaŭtoro
* *Biológia a mérnöki gyakorlatban* (Biologio en la inĝeniera praktiko), (1967)
* *Áramlástani peremérték feladatok numerikus megoldása* (1971) kandidata disertaĵo
* *Folyók vízhozamadatainak javítása* (1978)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio[*rompita ligilo*]
* hungarlingva biografio kun foto
**Zsolt Herceg** [ĵolt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Herceg Zsolt** estis hungara aktoro. Lia familia nomvarianto estis *Herczeg*.

Zsolt Herceg  naskiĝis la 26-an de junio 1933 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zsolt Herceg frekventis gimnaziojn en Szombathely kaj en sia naskiĝurbo, poste li studis en Teatra Akademio, kiun li ne finlernis. Komence li ricevis rolojn en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár). Li aliĝis al trupo de Teatro Kisfaludy en 1961, al Teatro Csokonai (Debrecen) en 1966, fine al Nacia Teatro (Szeged) en 1972. Li ricevis la titolon "eterna membro de Teatro Szeged".

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* Imre Kálmán: *Csárdáskirálynő*
* Ferenc Lehár: *A víg özvegy* - Nyegus
* Szabolcs Fényes: *Maya* - Bambó
* William Shakespeare:
	+ Romeo kaj Julieta
	+ Somermeznokta sonĝo

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva intervjuo kun foto
* hungarlingva membiografio kun fotoj Arkivigite je 2012-01-14 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Zsolt Gáspár** [ĵolt gAŝpAr], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gáspár Zsolt** estas hungara arkitekto, matematikisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1998).

Zsolt Gáspár  Arkivigite je 2008-12-20 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 13-an de decembro 1944 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zsolt Gáspár frekventis 2 universitatojn en Budapeŝto inter 1962-1970. Li komencis sian karieron en la universitato, kie li atingis altajn instruistajn rangojn. En 1976 en Londono, en 1980 en Coventry li havis stipendiojn. En 1988 li estis gastoprofesoro en Göteborg.

Li havas edzinon kaj 2 filojn. Li ricevis premiojn inter 1995-2002.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Improved packing of equal circles on a sphere and rigidity of its graph* (1983)
* *A katasztrófaelmélet alkalmazása szerkezetek stabilitásvizsgálatában* (1991)
* *Mechanical models for the subclasses of catastrophes* (2005)

Fontoj
------

* biografio hungare Arkivigite je 2008-12-20 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 435586
* LCCN: n85373197
* VIAF: 302169548
* ISNI: 0000 0000 7975 8383
* BNF: 122813800
 |
**Imre NAGY** [nadj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nagy Imre** estis hungara juĝisto, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1886). Lia nobela antaŭnomo estis *alsó-szopori*.

Imre Nagy  naskiĝis la 1-an de julio 1822 en Hungara reĝlando en Németkeresztúr (nuntempa Deutschkreutz en Aŭstrio). Li mortis la 5-an de majo 1894 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Imre Nagy frekventis lernejon en Sopron, poste li lernis juron en Pozsony. En 1842 li eklaboris kiel komencanta juristo. En 1848 li partoprenis en la hungara revolucio nur monaton. En 1854 li ricevis gravan postenon en Kaposvár, en 1861 Magyaróvár, em 1862 en Kőszeg. En 1869 li iĝis reĝa juĝisto en Pest (urbo), ekde 1875 li jam estis ĉefjuĝisto. Liaj artikoloj aperis ekzemple en Vasárnapi Ujság.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Hazai Okmánytár. (Codes diplomaticus patrius)* (1865-91) - 8 volumoj
* *Anjoukori Okmánytár. (Codex diplomaticus Hungaricus Andegavensis)* (1878-1891) 6 volumoj
* *Sopron vármegye története* (Historio de Sopron (reĝa departemento)), (1889, 1891) - 2 volumoj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al literoj N, Ny kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
**Imre Magyarász** [madjarAs], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Magyarász Imre** estis hungara pentristo, grafikisto, instruisto.

Imre Magyarász  naskiĝis la 3-an de marto 1905 en Esztergom (Hungara reĝlando), li mortis la 19-an de septembro 1972 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Imre Magyarász studis en Hungara Belarta Altlernejo (1924-1932). Liaj plej gravaj instruistoj estis János Vaszary (pentristo) kaj István Csók. Jam ekde 1929 li instruis en sia naskiĝurbo kaj Budapeŝto. Baldaŭ li estis grafikisto pri reklamoj. Inter 1953 kaj 1966 li instruis en mezlernejo en Budapeŝto. Ekde la 1940-aj jaroj li ankaŭ pentradis kubismajn kaj konstruktivismajn bildojn. Li kreis ankaŭ kolaĝojn.

El solaj ekspozicioj
--------------------

* Budapeŝto (1967)
* Esztergom (1973)

El kolektivaj ekspozicioj
-------------------------

* Budapeŝto (1947, 1957, 1993)
* Szentendre (1971)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Szökőár
* Ivó férfi
* Sümegi táj

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Dezső Váli

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 619135
* GND: 174321791
* VIAF: 187749101
 |
Detalo de Aleksandro la Granda kaj Bucefalo en la mozaiko kiu reprezentas ilin en la Batalo de Iso.
**Bucefalo** (en greka, Βουκέφαλος aŭ Βουκεφάλας, de βούς (bous), "okso, bovo, taŭro" kaj κεφαλή (kephalē), "kapo", pro kio ties signifo estus "bovokapo" aŭ "oksokapo") estas la nomo de la ĉevalo de Aleksandro la Granda kaj eble la plej fama ĉevalo en la Antikveco.

Lia nomo do signifas en la greka *bovokapo*n, nomo ŝajne ricevita de la animalo pro la rondoforma aspekto de ĝia vizaĝo kaj pro la konsiderinda larĝo de ĝia frunto, kie krome brilis blanka makulo kun formo de stelo. Plinio la Maljuna kaj Pseŭda Kalisteno diras, male, ke tiu makulo reprezentis precize bovokapon kaj ke ĝi estis en ĝia dorso.

Plutarko rakontas ke Bucefalo estis aĉetita kontraŭ dektri talantoj fare de la reĝo Filipo la 2-a al tesaliano nomata Filoniko. Tiam laŭ la legendo, la ĉevalo ekmontriĝis akra kaj sovaĝa, hene kaj kalcitre, dum neniu sukcesis trankviligi ĝin. Nur la juna Aleksandro sukcesis rajdi ĝin, konstatinte ke la ĉevalo timis sian propran ombron. Aleksandro turnis la kapon de la ĉevalo al la suno, blindigante ĝin kaj supreniris per unusola salto sur la ĉevalo. Ĉiam laŭ la legendo, tiam lia patro diris faman frazon: "Filo, serĉu regnon kiu egalu al via grando, ĉar Macedonio estas malgranda por vi." Oni diras, ke ekde tiam Bucefalo permesis esti rajdita nur de Aleksandro.

Kontraŭ tiu tradicia kaj racia priskribo de la dresado de Bucefalo fare de Plutarko, la teksto de Pseŭda Kalisteno pri la vivo de la greka konkeristo havigas version multe pli fabelan kaj nerealan. Tie oni diras, ke Bucefalo estis ĉevalo de bela figuro, sed regata de sovaĝa furio, kiu kondukis ĝin al ekstremo de kanibalismo motivite eble pro la kredo ke ĝi estas descendinto el unu el la Ĉevalinoj de Diomedo, pro kio Filipo decidis konstrui al ĝi feran kaĝon kien li metos ĉiujn, kiuj malobeos liajn leĝojn. La Orakolo de Delfo diris al Filipo, ke estos reĝo de la tuta loĝata mondo tiu, kiu kapablus rajdi Bucefalon kaj trapasi la urbon Pela. Kiam la 15-jaraĝa Aleksandro malkovris la ĉevalejon de la besto kaj alproksimiĝis al ĝi, tiu etendis siajn antaŭajn krurojn kaj milde henetis, kvazaŭ rekonante sian mastron, kaj la juna princo povis elirigi ĝin senhelpe de servistoj kaj rajdi ĝin tra la urbo, dum la ĉevalo estis regata de kompleta obeemo.

Bucefalo estis mortinta post la Batalo de Hidaspo en 326 a.K. Bucefala Aleksandrio aŭ *Aleksandrio Bucefala* aŭ *Bucefala* aŭ *Bucefalo*, estis urbo fondita de Aleksandro la Granda memore al lia amita ĉevalo Bucefalo. Fondita en Majo 326 a.K. la urbo estis ĉe la rivero Hidaspo (Ĝelum (rivero)), oriente de la rivero Induso.

Referencoj
----------

1. 1 2   Arriano, Anabazo de Aleksandro la Granda, V, 19.
2. ↑  Plinio la Maljuna, *Naturhistorio* VIII,42.
3. ↑  Pseŭda Kalisteno, I,15.
4. ↑  Plutarko, *Vivo de Aleksandro* 6.
5. ↑  Pseŭda Kalisteno, I,13,15,17.

Bibliografio
------------

Plinio Segundo, Cayo (1624). Historia natural de Cayo Plinio Segundo. Tomo I. Traduko de Geronimo de la Huerta. Madrid: de Juan González.

* Kategorio Bucefalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Dénes Zakál** [dEneŝ zakAl], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Zakál Dénes** estis hungara komponisto, tekstopoeto. Lia nobela antaŭnomo estis *nemesnépi*.

Dénes Zakál  naskiĝis la 26-an de julio 1900 en Csáktornya, (Hungara reĝlando, nuntempa Čakovec en Kroatio), li mortis la 27-an de novembro 1943 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Dénes Zakál akiris juran diplomon, poste li studis komponadon de en Albert Siklós. Lia unua komponaĵo estis aŭdebla en Radio de Hago. Li komponadis simfoniojn kaj pianoverkojn. Civile li estis reĝisoro de la hungara Telefonradio. En la 1930-aj jaroj li komponadis artkantojn. En 1935 li edziĝis al islandanino.

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* Cserebere (filma muziko, 1940)
* Egér a palotában (filma muziko, 1942)
* *Édes mostoha* (akompana muziko de teatraĵo verkita de Artúr Lakner)
* Én gyönyörűségem (artkanto)
* Jajj de messze estél tőlem (artkanto)

Liaj kantotekstoj
-----------------

* Én gyönyörűségem (Jaj, de messze estél tőlem)
* Csókos a te szád
* Csókold meg édesanyukádat

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* kanto de Zakál aŭdebla
* kanto de Zakál aŭdebla

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 650187
 |
**Eulach** estas rivero en la distrikto Vinterturo en la oriento de la Kantono Zuriko en Svilando. La koordinatoj de ĝia fonto estas 47° 28′ N 8° 51′ O﻿ / ﻿47.467 °N, 8.850 °O﻿ / 47.467; 8.850 (mapo)Koordinatoj: 47° 28′ N 8° 51′ O﻿ / ﻿47.467 °N, 8.850 °O﻿ / 47.467; 8.850 (mapo).

La fluvojo de Eulach
--------------------

Ĝia fonto troviĝas en la komunumo Hofstetten ZH norde de la Kastelruino Schauenberg je proksimume 800 m super la marnivelo. La rivero fluas tra la urbeto Elgg kaj poste tra la municipo *Schottikon* kaj *Räterschen* en Elsaŭ kaj finfine alfluas la riveron Töss en Vinterturo.

Urba rivero de Vinterturo
-------------------------

La rivero Eulach estas la ĉefa akvofluo en la urbo Vinterturo, kiun oni ankaŭ nomas fojfoje la *Eulach-Urbon*. La *Eulach-Halo* (multfunkcia halo por sporto kaj eventoj) kaj la loka radio-stacio *Radio Eulach* portas la nomon de la rivero.

Inundrisko
----------

Ĉar granda parto de la akvokolekta regiono de la rivero troviĝas en la urbo Vinterturo, kies planko estas vaste sigelita, okaze de fortaj pluvegoj ekzistas inundrisko por la urbo Vinterturo, kio povus kaŭzi grandajn damaĝojn. La urbo Vinterturo pro tio nun konstruas grandajn retenbasenojn, kiuj povas kapti la akvon en tia kazo.

* Kategorio Eulach en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Studo pri plankoprotektado[*rompita ligilo*]
* Fotoj de Eulach sur flickr
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Euglena gracilis** |
| --- |
|  |
| Euglena gracilis*Euglena gracilis* |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
| Domanio: | Eŭkariotoj *Eukaryota* |
| Subdomanio: | Bikonta |
|
| Regno: | Excavata |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Subregno: | Discoba |
|
|
|
|
|
| Filumo: | Euglenozoa |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Euglenophyta |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Euglenales |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Euglenaceae |
|
|
|
|
|
| Genro: | Euglena |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
| Dunomo |
| ***Euglena gracilis***G.A.Klebs, 1883 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Euglena gracilis  |

 |
| v • d • r |

***Euglena gracilis*** (Rompiĝema eŭgleno) estas specio de protistoj el genro eŭgleno (*Euglena*).

*Euglena gracilis* longas 35 ĝis 65 mikrometroj kaj larĝas 5 ĝis 15 mikrometroj. Ĝi vivas en nesalaj akvoj, en kavoj kaj lagetoj kun putriĝintaj folioj. *Euglena gracilis* estas grava modela organismo precipe en la kloroplasto-fiziologio, ĉar la kulturoj povas esti rezervataj dum jaro sen lumo, sed post 24 horoj sub lumo, la fotosintezo rekomenciĝas. Kelkaj specitipoj (ekzistas senkloroplastaj algoj) estas uzataj en esploro de DNA kaj RNA, heterofa nutrado, fotorecepcio kaj metabolismo.
**Zsolt Gömöry** [Ĵolt gomori], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gömöry Zsolt** estas hungara sintezilisto, komponisto, membro de Edda (rokgrupo). Lia vaste konata karesnomo estas *Göme*.

Zsolt Gömöry  naskiĝis la 9-an de julio 1962 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zsolt Gömöry dum la bazlernejo frekventis ankaŭ muziklernejon por lerni pianludon, poste li frekventis piaristan gimnazion, fine li estis produktisto de muzikinstrumentoj. Tamen li ŝatis muzikadi, li aliĝis al pluraj ŝlagrorkestroj, en 1982 jam al la tutlande fama "Piramis", post monatoj al *Edda Művek*. Post 3 jaroj li ricevis membran statuson en Edda Művek, li estis sintezilisto kaj komponisto. Ekde 1999 li ofte estis gastomuzikisto de Omega (rokgrupo), krome de Ildikó Keresztes. En la 2000-aj jaroj li komponas programsignalojn de televizioj, sed daŭre li estas gasto en pluraj ŝlagrorkestroj. Li havas edzinon, kiu naskis gefilojn en 1993, 2010 kaj 2012.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva membiografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 645245
* MBA: 3d4c32d3-4a9a-4c5d-a0ff-db836d3f4beb
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Nisimura Masao en Vikifontaro (Universala biblioteko)

**Nisimura Masao**, **Masao NIŜIMURA** (naskiĝis la 11an de majo de 1907 en Osada, Gubernio Tottori; mortis la 23-an de majo de 1940) estis japana esperantisto. Li diplomiĝis pri komerco en 1926.

Esperanta agado
---------------

Li esperantiĝis en 1930. Aliĝis al Osaka Esperanto-Societo, kie fariĝis komitatano, kaj komencis verki poemojn. En 1935 edziĝis al Tokia samideanino Hasegawa Satiko. En 1938 finverkis la unuan poemaron *Edelvejso*. En 1939 laboreksiĝis el Sumitomo-kompanio pro grava malsano kaj revenis al sia naskiĝloko, kie komencis la esperantigon de *Man-njo* (Poemaro Eterna). Mortis en 1940 postlasinte la tradukon de tri volumoj el la dudekvoluma japana ĉefverko.

Verko
-----

* *Edelvejso*, JEL, Osaka 1956.

Notoj
-----

1. ↑  La Revuo Orienta
2. ↑  *S-ro Masao Niŝimura mortis la 23-an de majo.* en La Revuo Orienta, 1940
3. ↑  "La vivo de Nisimura-Masao" de Nisimura Satiko kaj Itô Kôiti, ĉe *Edelvejso, Nisimura-Masao, Osaka 1956.*
**Selsey** estas marborda urbo de West Sussex, Anglio. En 2001, laŭ la tiujara censo, ĝi enhavis 9,875 loĝantojn.

Antikvaj dometoj de Selsey

Nomo
----

Laŭ la anglosaksa historiisto Bede, la nomo *Selsey* devenas de la anglosaksa *Seals-ey*, kiu signifis "insulo de fokoj".

Historio
--------

Selsey estis okupata ekde la ŝtonepoko. La urbo mem verŝajne fondiĝis dum la ferepoko de kelta tribo, la atrebatoj. En 1877 eltroviĝis oraj kaj arĝentaj moneroj de atrebataj regantoj.

Kiam Aelle, la unua anglosaksa reĝo de Sussex, fondis sian regnon, Selsey servis kiel la ĉefurbo. Post la kristanigo de la regno en la malfrua 7-a jarcento, fondiĝis abatejo kies preĝejo iĝis la katedralo. Pro marinundoj, la episkopoj de Sussex translokiĝis al Chichester en 1075. Sur plaĝo proksima al Selsey eltroviĝis anglosaksaj oraĵoj.

Selsey estis posedaĵo de la episkopoj de Chichester ĝis 1561, kiam ĝi akiriĝis de Elizabeto la 1-a (Anglio).

Multajn jarcentojn Selsey kaj la ĉirkaŭa regiono estis bazo de kontrabandistoj. En 1749, 14 kontrabandistoj akuziĝis pro la murdo de doganisto: sep pendumiĝis.
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**CSEHI Péter** (pr. ĉehi) estas rumanuja hungara pentristo, grafikisto naskita en Cluj la 3-an de novembro 1950 - Budapest ? oktobro 2016. Li estas la filo de literaturkritikisto Gyula Csehi.

Biografio
---------

Péter Csehi inter 1970-73 studis en la Belarta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo kaj en Belarta Altlernejo Nicolae Grigorescu de Bukareŝto kun majstroj Ioachim Nica, Ion State. Ekde 1975 li instruis en delto de Danubo, ekde 1978 li estis reklamgrafikisto. Ekde 1991 li vivas en Hungarujo. En semajngazeto *Élet és Irodalom* en 1998 kaj 2000 aperis grafikaj apartnumeroj kun liaj kreaĵoj.

Premioj, distingoj
------------------

* 1975: Műhely 35 - stipendio;
* 2001: Országos Mini Színesrajz Kiállítás, Premio de Magyar Grafikáért Alapítvány.

Fonto
-----

* Artportal.hu Arkivigite je 2011-12-12 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 250349
 |
la historia vivoteritorio de la grekaj kipranoj ĝis la jaro 1974 (flave)
La **grekaj kipranoj** - greke **Eλληνoκύπριoι** – estas la proksimume 580.000 greklingvaj loĝantoj de la insulo Kipro en la Mediteranea Maro. Li reprezentas 77 procentaĵojn de la insulanoj, do la plimulton. Plue ekzistas pli grandaj komunumoj da grekaj kipranoj en Londono, Ateno, en Usono kaj Aŭstralio. 

La grekaj kipranoj fontas el miksiĝo de la antikva loĝantaro de Kipro kun helenismaj enmigrintoj el la preskaŭinsulo Peloponezo, kies kolonio la insulo Kipro estis ekde pli-malpli la jaroj 1200 antaŭ Kristo. Ĝis la 16-a jarcento pliaj grekaj setlantoj etne miksiĝis. Sume la etno lingve kaj kulture rigardendas greka. 

Sekve de fuĝo kaj forpelo de proksimume 160.000 grekaj kipranoj el la nordo de la insulo dum la jaro 1974 la grekaj kipranoj nuntempe preskaŭ ekskluzive vivas en la greke dominita suda parto de la insulo, kiu konsistigas la ŝtaton Respubliko Kipro. En iuj vilaĝoj de la duoninsulo *Karpaz* en la pleja nordoriento de la insulo restis malplimulto de proksimume 700 nuntempe tre aĝiĝintaj grekaj kipranoj. Krome en la nordo vivas preskaŭ ekskluzive nur turkaj kipranoj, lokaj kaj ekde 1974 el Turkio enmigrintaj, sur la teritorio de la internacie ne agnoskita Turka Respubliko Norda Kipro.

La grekaj kipranoj je proksimume 80 procentaĵoj apartenas al la Ortodoksisma Eklezio de Kipro kaj parolas dialekton de la greka lingvo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* la "libro de mondaj faktoj" pri la loĝantoj de Kipro (angle) Arkivigite je 2018-12-26 per la retarkivo Wayback Machine
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Haldenstein (stacidomo). |

Pri la komunumo
---------------

**Haldenstein** (en la romanĉa lingvo *Lantsch*) estas komunumo de la komunumaro Kvin Vilaĝoj kaj la distrikto Landquart en Kantono Grizono, Svislando. Ĝi havis 999 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Haldenstein situas ĉe la okcidenta bordo de la Rejno en la sudo de la distrikto Landquart. La plej malalta punkto de la komunumo situas ĉe la bordo de la rivero Rejno sur alteco de 540 m s.m. La teritorio de la komunumo etendiĝas ĝis la kresto de la Calanda-Masivo, kie sur la monto Haldensteiner Calanda troviĝas sur alteco de 2806 m s.m. la plej alta punkto de la komunumo. La teritorion de la komunumo havas areon de 18,56 km², de kiuj 54% estas kovritaj de arbaro, 25% servas por agrikulturo, kaj 18% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Haldenstein limas en nordo al Untervaz, en nordoriento al Trimmis, en sudoriento al Koiro, en sudokcidento al Felsberg, kaj en okcidento al Pfäfers (SG).

Trafiko
-------

Kvankam la gravaj trafikvojoj ne pasas tra la teritorio de la komunumo Haldenstein, ĝi estas tre bone atingebla. Aliflanke de Rejno pasas la kantona ĉefvojo nr-o 3;13 kaj la svisa aŭtovojo A13, kaj situas sur teritorio de la komunumo Koiro la stacidomo Haldenstein de la trajnlinio de Retia Fervojo de Landquart al Koiro. La komunumo mem estas konektita al la publika transportreto per la urba buslinio n-ro 3 de Koiro.

Vidindaĵoj
----------

En Haldenstein troviĝas pluraj burgoj kaj kasteloj, nome *Burgo Haldenstein*, *Kastelo Haldenstein*, *Burgo Grottenstein* kaj *Burgo Lichtenstein*.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Haldenstein datiĝas el la jaro 1149 kiel *Lanze*. En la 14-a jarcento per la germanigo iom post iom oni komencis uzi la germanlingvan nomon Haldenstein. Dum mezepoko Haldenstein apartenis al Koiro. En la jaro 1803 Haldenstein fariĝis per la mediacia konstitucio memstara komunumo kaj estis atribuita al la Supra Tribunalejo Kvar Vilaĝoj, kiu tiam estis alinomita al Kvin Vilaĝoj.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: *Silvio Margadant*: *Haldenstein* en *Historia Leksikono de Svislando* (2007-11-27)

Vidu ankaŭ
----------

* Haldenstein (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Haldenstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Haldenstein
* Haldenstein en la Historia Leksikono de Svislando germane france itale

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Haldenstein** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Landquart |
| --- |
| 
**Komunumaro Kvin Vilaĝoj:** Haldenstein• Igis • Mastrils • Trimmis • Untervaz • Zizers

**Komunumaro Maienfeld:** Fläsch • Jenins • Maienfeld • Malans |  |

 |
**Alaŭdeto** estas franckanadana popolkanto.

Teksto en esperanto-traduko
---------------------------

'1 Alaŭdeto, bela alaŭdeto, ; alaŭdeto, senplumiĝu nun. ;
Sen plum' estos via kap', ; sen plum' estos via kap', ; jes la kap', jes la kap', ;
Hooo,

'2 (\*: Alaŭdeto, bela alaŭdeto, ; alaŭdeto, senplumiĝu nun. ;
Sen plum' estos) (': via bek') (,:; sen plum' estos via bek' ; jes la bek', jes la bek', ;
(+\*: kaj la kap, kaj la kap, ;) Hooo,)

'3 (\*: Alaŭdeto, bela alaŭdeto, ; alaŭdeto, senplumiĝu nun. ;
Sen plum' estos) (': via kol') (,:; sen plum' estos via kol' ; jes la kol', jes la kol', ;
(+\*: kaj la bek, kaj la bek, ; kaj la kap, kaj la kap, ;) Hooo,)

'4 .... via naz' ....

'5 .... la orel' ....

'6 .... via brust' ....

'7 .... via dors' ....

'8 .... via krur' ....

'9 .... la postaĵ' ....

'10 .... la pied' ....

'11 .... via vost' ....

'12 Alaŭdeto, bela alaŭdeto, ; alaŭdeto, senplumiĝu nun.

Melodio
-------

Tonsilabe:

(# Alouette:

<[do]=F> (11\*

(#A: /do ore mi mi /redo remi do So /do ore mi mi /redo remi do o)

(/dodo domi soso so /sola sofa mire do (+\*: /soso so SoSo So ) so lfa lmi lre)#A)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alaŭdeto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Muziknotojn: 

Sonprogramon Tone:  Arkivigite je 2010-09-02 per la retarkivo Wayback Machine
**Heiligenhaus** estas urbo en la distrikto Mettmann. Ĝi situas en la urbotriangulo Düsseldorf–Asindo–Wuppertal en la pejzaĝo *Niederbergisches Land*, kiu historie estis parto de la Duklando Berg. Fine de decembro 2019 la urbo havis 26 345 loĝantojn.

ĉefstrato kaj urbodomo

Geografio
---------

### Geografia situo

La urbo etendiĝas sur ĉ. 160 m alta terenodorso pasanta orient-okcidenten, kiu ege defalas norden al la rivereto Vogelsangbach kaj suden al la rivereto Angerbach.

### Urbopartoj

La urbo konsistas el ses urbdistriktoj loke nomataj „Honschaften", nome Hetterscheidt, Tüschen, Leubeck, Isenbügel, Oefte kaj Hasselbeck.

La bienonomon Isenbügel oni unuafoje menciis en1250 kiel Isenbugele. Laŭ la bieno Hof Isenbügel oni nomis la *"Honschaft"* kaj ankaŭ la urboparton.

Plie la urbo konsistas el la urbopartoj Hofermühle, Unterilp, Oberilp, Wassermangel, Nonnenbruch, Unterstadt, Beeker Busch, Innenstadt, Vogelviertel, Oberstadt, Heide, Abtsküche kaj Migua.

muzeo Abtsküche, maldekstre de la kapelo
kapelo St. Jakobus, Abtsküche
baraĵlageto de Abtsküche

Kulturo kaj vidindaĵoj
----------------------

En la kultura sfero oni kontinue prezentas artekxpoziciojn, teatraĵojn, kabaretaĵojn kaj koncertojn en la aŭlo de la Immanuel-Kant-Gymnasium aŭ en la „klubcentro por kulturo kaj libertempo" de la Jugendfreizeitheimes. urbobiblioteko, muzeo Abtsküche - regionhistoria kolekto – kun bakejo kaj la fajrobrigada muzeo kun ilaro kaj ekipaĵo el 150 jaroj da fajrobrigada historio kompletigas la kulturan proponaĵon de la urbo.

### Arkitekturaĵoj

* Evangelia-reformita urbopreĝejo (malnova preĝejo); senartifika baroka salonpreĝejo de 1769.
* Katolikaj preĝejoj St. Suitberto (nomate "katedralo" pro sia alta, elproksime videbla novgotika turtegmento) kaj St. Ludgero; plie la katolika kapelo St. Jakobus en la konstruaĵo "Abtsküche" ("abata kuirejo") de la komunumoparto Hetterscheidt vidalvide al baraĵlageto, kie estis la iama somera rezidejo de la abatoj de Werden
* En la iama "pilgrimkabano Otterbeck" en Heiligenhaus verkis la prireligia verkisto kaj laika predikisto *Gerhard Tersteegen* (1697–1769).

* Heiligenhaus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Heiligenhaus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 136283
* GND: 4024050-2
* VIAF: 246073482
 |
**Preĝejo Elizabeto de Hungario** estas romkatolika konstruaĵo en Hungario, en Kartal.

Historio
--------

En Kartal jam dum la mezepoko funkciis kirko. La nun videbla preĝejo estis konstruita en la 1860-aj jaroj, sed oni konjektas ke la sakristio parte estas restaĵo de la kirko. La altara bildo pri sankta Elizabeto de Hungario estis pentrita en 1877. La orgeno ekfunkciis en 1940, la pli nova en 2001. Ekstere la konstruaĵo renoviĝis en la 20-a jarcento kvinfoje. En 1989 la konstruaĵo estis pligrandigita: nova sanktejo, flankonavo konstruiĝis, la sakristio trakonstruiĝis.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola laŭ la ĉefplaco. Ĝi havas unusolan turon super la enirejo, kiun sekvas la navo kun flankonavo. Interne la muroj estas riĉe ornamitaj.

Kermeso okazas en la 19-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun multe da fotoj
* hungare

Aerfoto pri la preĝejo


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
***New Super Mario Bros.*** (New スーパーマリオブラザーズ, *Nyū Sūpā Mario Burazāzu*?) estas horizontale rulumanta videoludo, kie la rolulo devas salti de plataĵo al plataĵo. Nintendo kreis kaj eldonis ĝin por la Nintendo DS. Ĝi apartenas al la serio de videoludoj *Super Mario*. La ludo aperis en Nordameriko kaj Japanujo en majo 2006, kaj en Aŭstralio kaj Eŭropo en la sekva monato.

La rakonto de la ludo similas al tiuj de aliaj horizontale rulumantaj ludoj de *Mario*. *New Super Mario Bros.* sekvas la aventuron de Mario, kiu devas vojaĝi kaj batali kontraŭ sbiroj de Bowser por savi la Princinon Peach. Mario povas trovi diversajn plifortigilojn, kiuj povas helpi lin en lia misio. Inter tiuj estas supera fungo (*Super Mushroom* Angle), fajra floro (*Fire Flower* Angle), kaj la stelviro (*Starman* Angle). Ili ĉiuj donas apartajn kapablojn al Mario. Vojaĝante tra 8 mondoj (80 ludlokoj entute), Mario devas venki Bowser Jr. kaj Bowser antaŭ ol fine savi la Princinon Peach.

Recenzoj de la ludoj estis tre bonaj. Laŭdoj fokusiĝis sur plibonigoj faritaj al la serio *Mario*, dum mallaŭdoj fokusiĝis sur la simpleco de la ludo, kaj sur la simileco al antaŭaj ludoj. *New Super Mario Bros.* ricevis plurajn honorojn, kiel premiojn Ludo de la monato (*Game of the Month* Angle) de *Game Informer* kaj *Electronic Gaming Monthly*, kaj Redakcia elekto (*Editors' Choice Awards* Angle) de IGN kaj GameSpot. En Japanujo, la ludo superis rekordon pri plej bona lanĉo por videoludo de Nintendo DS. Entute, pli ol 30,8 milionoj da kopioj vendiĝis tutmonde, kaj la ludo estas inter la plej bone venditaj ludoj de Nintendo DS, kaj unu el la plej bone venditaj ludoj. Sekvo, nomita *New Super Mario Bros. 2* aperis por Nintendo 3DS en 2012.
**Preĝejo Elizabeto de Hungario** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en urbo Körmend.

Historio
--------

La unua mencio pri preĝejo en Körmend okazis en 1244. La nun videbla preĝejo kun kriptoj estis konstruita en la 1490-aj jaroj. Inter 1590-1643 la protestantoj uzis la kirkon, poste Ádám Batthyány reakiris ĝin. En 1698 dokumento priskribas la preĝejon tre ruina, tamen uzebla. En 1731 la preĝejo estis trakonstruita kaj tiam estis konstruita la turo. La interna parto barokiĝis. La orgeno alvenis en 1910. La preĝejo renoviĝis en 1938, krome koridoro estis alkonstruita. Post jaroj el la koridoroparto oni kreis flankoaltaron dediĉitan al la Sankta Kruco. La konstruaĵo ekstere renoviĝis en 1968, interne en 1980.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en korto laŭ malgranda placo. Apud la preĝejo ekde la mezepoko ĝis la 19-a jarcento tombejo funkciis. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, la plej supre la turo altiĝas. La navo formas brikon, apude sakristio estas videbla. En fino de la navo plurlatera absido kun pilieroj etendiĝas. Interne la ĉefaltaro estis kreita en la 18-a jarcento. La ĉefaltara bildo prezentas Elizabeton de Hungario, ankaŭ estas videblaj 22 anĝeloj kaj 13 skulptaĵoj. La apudaj flankaj altaroj estas dediĉitaj al Sankta Maria, Koro de Jesuo, Johano Nepomuka. En la navo troviĝas altaroj pri Sankta Antonio kaj Sankta Anna.

Fontoj
------

* hungare kun fotoserio
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto[*rompita ligilo*]
* 
* 
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Matthias HUMET CIENFUEGOS-JOVELLANOS** (naskiĝis la 19-an de marto 1987 en Borgerhout, mortis 12-an de julio 2018) estis belga esperantisto. 

Matthias (aŭ Mateo esperante aŭ Mateu katalune) Humet studis inĝenieradon. De 2010 ĝis 2018 li laboris en la informadika fako de la Katolika Universitato de Loveno, en esplorgrupo pri cifereca analitiko kaj aplika matematiko.

Li estis denaska esperantisto el familio de kataluna patro (Alex Humet) kaj flandra patrino (Ite Tytgat), kiuj ambaŭ en siaj junaĝoj aktivis en TEJO kaj poste plu restis aktivaj movadanoj. Matthias estis estrarano, dumtempe ankaŭ prezidanto, de Flandra Esperantista Junulara Asocio (FLEJA), la landa sekcio de TEJO en Flandrio. De 2011 ĝis 2013 li nome de tiu nacia asocio estis membro de la komitato de TEJO. Krome en 2010 kaj 2011 li estis inter la gvidantoj de la Internacia Infana Kongreseto. Post infanaĝaj jaroj en Antverpeno, Matthias loĝis en Leuven.

Fonto
-----

* koncizaj biografiaj informoj pri li en la retejo de TEJO (arkivigite)
* noto de la familio pri lia morto, kun multaj fotoj

Notoj
-----

1. ↑  researchportal.de
Heinz Suhr en januaro 1991
**Heinz Suhr** (naskiĝis la 30-an de oktobro 1951 en Aŭgsburgo, mortis la 5-a de januaro 2020) estis germana ĵurnalisto, verkisto kaj eksa politikisto de la politika parto Alianco '90/la Verduloj.

Ekde la jaro 1983, kiam la okcidentgermana ekologia partio *La Verduloj* unuafoje membris en la nacia parlamento Deutscher Bundestag, ĝis meze de la 1990-aj jaroj li estis amaskomunikila parolisto de la parlamenta frakcio en Bonno. Li en la parlamenta baloto 1983 kandidatis por parlamentana posteno, tra la partia listo en la federacia lando Hesio, sed la balotaj voĉoj por la partio ne sufiĉis por parlamentaniĝo. La 1-an de aprilo 1985 li tamen pro la partia principo rotacie interŝanĝi parlamentajn seĝojn inter nomumitaj partianoj transprenis la parlamentan postenon de Joschka Fischer kaj estis parlamentano ĝis la fino de la balota periodo 1987. Paralele al la funkcio de amaskomunikila parolisto de la parlamenta frakcio de *La Verduloj* kaj ankaŭ poste, li laboris kiel libera ĵurnalisto en Bonno.

Kontaktojn al la **Esperanto-movado** li havis aparte pro tio, ke li amplekse institucie kaj finance subtenis plurajn junajn litovajn esperantistojn, kiuj dum la jaroj post la malfermo de la Berlina Muro en novembro 1989 venis al Germanio, aparte al la urbo Bonn kaj ties universitato. Inter ili estis *Aras Grincas, Arvydas Kazlauskas, Remi Rudaitytė, Rita Gurskienė, Vaida Miklovaitė* kaj *Vilma Grincaitė*. Lia domo situis en la urboparto *Oberkassel* en la urba sudoriento, proksime de la najbara urbo Königswinter kaj proksime al la tiutempa "Esperanto-domo" de pluraj studentoj en *Cäcilienstraße*, kiun prikantis la muzikgrupo Amplifiki - aldone al la domo *Cäcilienstraße* kaj al aliaj esperantistaj renkontejoj de la urbo, dum pluraj jaroj lia hejmo estis loko de regulaj movadanaj renkontiĝoj.

Literaturo
----------

* Rudolf Vierhaus kaj Ludolf Herbst (eld.): *Biographisches Handbuch der Mitglieder des Deutschen Bundestages 1949 – 2002.* volumo 2, N–Z, eldonejo Saur, Munkeno 2002, ISBN 3-598-23782-0

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Heinz Suhr en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 24-a mencio pri li en listo de la anoj de la parlamento *Bundestag* en ties retejo Arkivigite je 2013-07-18 per la retarkivo Wayback Machine
* germanlingva artikolo "La verduloj ree devas iĝi pli provokaj" pri li en la gazeto *Generalanzeiger*, la 16-an de marto 2013 Arkivigite je 2013-03-28 per la retarkivo Wayback Machine

Notoj
-----

1. ↑  artikoleto pri *Heinz Suhr* en la magazino *Der Spiegel* de la 25-a de aprilo 1983
2. ↑  plia teksto en *Der Spiegel* de la 4-a de oktobro 1993

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 430817
* GND: 170903141
* LCCN: n92037825
* VIAF: 101063145
* ISNI: 0000 0000 8170 3672
* SUDOC: 096180641
 |
**Su Nuraxi** (sarde, en Esperanto „la nurago", prahistoria turkonstruaĵo) estas plej bone postrestanta granda nurago sur la miditeranea insulo Sardio. Ĝi pintas altaĵon unu kilometron ekster la eta komunumo Barumini en Provinco Mez-Kampidano. La loko situas ĉe la norda rando de montetaro, kiu portas la nomon *Marmilla* (mamo) pro la karakterizaj konusaj montoj.

interne de la nurago
La setlejo estis listigita en 1997 en la Monda heredaĵo de Unesko; ĝia komplekseco estis rekonita nur en 1949, post plurtagaj pluvoj kaj grundoglito de holmo.

La centra nurago altas 15 m, situas sur eta altaĵo de *Marmilla*, kies nomdonanta konusa monto en formo de virina mamo situas vidalvide. Temas pri unuafoje konstruita kerna nurago, kiun ĉirkaŭis pli poste muro kun kvar eksteraj turoj. En la dua ekstera muroringo troviĝas la restaĵoj de pliaj originale naŭ turokonstruaĵoj. La tuta ekstera areo estas ĉirkaxuata de ĉirkaŭ 150 fundamentaj restaĵoj de iamaj plej ofte rondaj kabanoj, la t.n. vilaĝo. Tio situas ekster la muroj de la 5-tura kerna strukturo, do ĝi estis neprotektita. La centra turo *(Mastio)* devenas el la ĉirkaŭ mezo de la 2-a jarmilo a.K.. havas diametron de 10 m kaj mallarĝiĝas je 5m ĝis la tria, ankoraŭ rudimente postrestinta etaĝo. La plej malnovaj partoj de la setlejo devenas nur el ĉirkaŭ 1200 a.K. granda parto de la muroj estas ĉirkaŭ 200 ĝis 400 jarojn pli fruaj. Su Nuraxi estis detruita en ĉirkaŭ 600 a. K. fare de la punikoj. Ĝi estas malfermita por la turismo.

Situo
-----

Su Nuraxi situas 1 km ekster la eta komunumo Barumini ĉe la vojo al Tuili. En la proksimo troviĝas nuragoj *Is Paras* kaj *Su Mulinu*, la malfrua gota-kalana paroĥio de Gesturi kaj la *Parco Archeologico* kun protonuragoj *Brunku Madagui*, unu de la plej malnovaj nuragoj.

Literaturo
----------

* Alberto Moravetti, Carlo Tozzi k. a. (eld.): *Guide archeologiche. Preistoria e Protostoria in Italia*. 2: *Sardegna*. A.B.A.C.O, Forlí 1995, ISBN 88-86712-01-4.

la arkeologia ejo Su Nuraxi en vintro

* Kategorio Su Nuraxi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Preĝejo Elizabeto de Hungario** estas romkatolika Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Ófehértó, en la vilaĝmezo.

Historio
--------

En 1137 [*rompita ligilo*] jam kirko konstruiĝis en Ófehértó, sed post la mezepokoj la loĝantoj iĝis kalvinanoj. En 1736 la katolikoj reprenis la preĝejon, poste en 1750 ĝi estis renovigita, tiam konstruiĝis la turo. La orgeno ekfunkciis en 1943.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola. Ĝi havas unusolan turon super la enirejo, kiun sekvas la longa navo, fine la multangula sanktejo. Tiu lasta konstruaĵoparto situas en la orienta flanko. La sakristio aliĝas al la konstruaĵo en la norda flanko. Interne freskoj pri Elizabeto de Hungario, Sankta Georgo, Sankta Katerino kaj Sankta Barbara restis el la 15-a jarcento. La malfrubarokaj altaro kaj predikejo estis faritaj en la 18-a jarcento.

Kermeso okazas en la 19-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun foto
* hungare kun multe da fotoj
* hungare
* hungare foto[*rompita ligilo*]


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Heinz-Christian STRACHE** [ŝtraĥe], naskiĝinta la 12-an de junio 1969 en Vieno, estas dentkuracada teknikisto kaj aŭstra politikisto kaj eksa estro de la dekstrapopolisma partio FPÖ (*Freiheitliche Partei Österreichs - Libera Partio Aŭstria*).

Profesie li estas dent-teknikisto. La politikan agadon li komencis en la 1991-a jaro. Longan tempon li estis ĉefa konsilanta kunlaboranto de s-ro Jörg Haider kaj ĉefa sekretario de la partio FPÖ.

Post la skismo de la FPÖ per la fondiĝo de la nova partio BZÖ (*Bündnis Zukunft Österreich - Alianciĝo por la estonteco de Aŭstrio*) s-ro Strache iĝis estro de la FPÖ, dume lia eksa zorganto Haider ekestris la novan BZÖ. En la 18-an de decembro 2017 li fariĝis vickanceliero en la registaro de Sebastian Kurz. ĝis demisio en majo 2019.

Notoj
-----

1. ↑  Pri la nova registaro aŭstria sub la kanceliereco de Kurz

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Heinz-Christian Strache en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Hejmpaĝo de la Libera Partio Aŭstria. germane
* Pri la politikisto sur aŭstria parlamentretpaĝaro


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 385272
* GND: 132518082
* LCCN: no2009181673
* VIAF: 18387348
* ISNI: 0000 0001 2021 8689
* SUDOC: 145684768
* MBA: a2f292c2-fb25-4cc4-bd74-87f8fa8b698b
* NKC: xx0138143
 |
**Mallumigado** estas tekniko en forcejo por la stirado de la florindukto (t.e. la ekigo de florproduktado dum la kresko de planto) de plantaj kulturoj. La tuta forcejo aŭ unuopaj unuoj aŭ unuopaj tabloj estas kovrataj per lumnetralasanta plastfolio aŭ nigra tuko por tiel mallongigi la tagon je ekzemple 10 horoj.

Multaj plantoj reagas ĉe la indukto de la floroj je la taglongo. Ekzistas t. n. kurttagplantoj, longtagplantoj kaj tagneŭtralaj plantoj. Artefarita mallumigo de ornamplantoj dum la someraj monatoj kaŭzas, ke la plantoj floras pli frue, ol ili florus dum la natura taglongo. La vendadodato de la plantoj povas esti stirata, se la reakcia tempo de la planto estas konata. .

Gravaj stireblaj kulturoj, ĉe kiu la hortikulturisto aplikas mallumigadon estas belega eŭforbio, krizantemo kaj koralfloro.

Vidu ankaŭ
----------

* limdata kulturo
* Frigoplanto

Referencoj
----------

1. ↑  Gartenchrysanthemen im Vergleich Arkivigite je 2014-07-26 per la retarkivo Wayback Machine, Bayerische Landesanstalt für Weinbau und Gartenbau.
**Preĝejo Elizabeto de Hungario** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Szente.

Historio
--------

Tiu ĉi preĝejo estis konstruita supozeble en la 13-a jarcento, en 1498 ĝi estis trakonstruita fare de István Werbőczy. En 1573 la turkoj detruis la kirkon, en 1663 ĝi estis rekonstruita, sed oni ne konstruis sanktejon. En 1708 denove trakonstruo okazis. La baroka orgeno estis farita en 1740, sed la muzikilo nun estas jam en Pannonhalma. En 1934 kvadrata, vasta turo estis konstruita, en 1972 interne la preĝejo renoviĝis.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en korto sur monteto, antaŭ kruco estis metita en 1932. En mezo de la fasado la turo reliefas, meze la enirejo funkcias. Iom flanke enirejo por la galerio estas videbla. Ĉe la navo enmasonita pordo troviĝas. En fino de la navo malalta sakristio aliĝas. La sanktejo estas rektangula. Interne restis origina partoj de pentrita kasona plafono. La ĉefaltara bildo estis pentrita en 1893, ĝi prezentas Elizabeton de Hungario. Menciindas naiva skulptaĵo pri Sankta Maria kun la juna Jesuo.

Kermeso okazas en la 19-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoserio
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun foto
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La **preĝejo Elizabeto de Hungario** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Mátraszőlős.

Historio
--------

En eklezia fonto la unua mencio okazis en 1229, sed laŭ aliaj fontoj ĉi tiu kirko estis konstruita en la 14-a jarcento kaj pligrandigita en la sekva jarcento, en 1611, 1669 kaj 1778 renovigita. La baroka aspekto estas videbla ekde 1669. La turo estis konstruita en 1864 el ŝtonoj de la malkonstruita defenda muro. Aparta sonorilostablo funkciis apud la kirko inter 1715-1829. Oni malkonstruis la sakristion en 1905, sed oni konstruis pli novan en la alia flanko. En 1925 pluraj trakonstruoj okazis kaj inter 1969-1971 post arkeologia esploro plena restaŭro okazis. Ekde tiam estas videblaj kelkaj restintaj freskoj.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola sur monteto en interno de la vilaĝo. La navo finiĝas en oklatera absido kun pilieroj. La absido estas pli mallarĝa, ol la navo. Interne la altaroj estis faritaj en 1669. La du flankaj altaroj estas dediĉitaj al Senmakula Koncipiĝo kaj Sankta Nikolao. Sur la muroj estas videblaj freskoj el la 14-a jarcento.

Kermeso okazas en la 19-a de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* 
* 

* Flanka ekstera partoFlanka ekstera parto
* EnirejoEnirejo
* FenestroFenestro
* SanktejoSanktejo
* Interna partoInterna parto
* Enireja partoEnireja parto
* PredikejoPredikejo
* FreskoFresko


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Preĝejo Elizabeto de Hungario** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en la ĉefurbo Budapeŝto, en la distrikto Pesterzsébet (konata ankaŭ Pestszenterzsébet).

Historio
--------

En tiu ĉi distrikto la unua kirko konstruiĝis en 1876. La nun videbla preĝejo estis konstruita en la malfruaj 1900-aj jaroj, sed la pentrado okazis en 1913. La nun videblaj freskoj estis pentritaj inter 1938-1943. La orgeno estis farita en 1956. En 1997 la preĝejo renoviĝis, sed la sanktejo kaj la altaro nur en 2009.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas laŭ placo. Antaŭ la preĝejo skulptaĵo pri Sankta Elizabeto estis metita en 1997. Rn mezo de la fasado svelta turo altiĝas, sed ankaŭ ĉe la randoj estas videblaj po unu malaltaj turoj. Sube meze estas la enirejo. La ĉefnavo havas ankaŭ kruconavon.

Kermeso okazas dimanĉe post la 19-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun bildserio
* hungare
* hungare
* hungare kun foto[*rompita ligilo*]

Aerfoto pri la preĝejo

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Preĝejo Sankta Emeriko de Hungario** estas romkatolika konstruaĵo (pli granda, ol kutime) en Hungario, en vilaĝo Döbrököz.

Historio
--------

Supozeble estis kirko en la mezepoko, sed rektaj informoj mankas. Post dominado de turkoj estis konstruita pli nova preĝejo en 1740. En 1900 ĝi plene estis malkonstruita, sed en la sekva jaro estis konstruita la nun videbla, pli granda kirko. La orgeno funkcias dekomence (1902). En 1963 oni pentris la internan parton.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas en mezo de la vilaĝo sur malalta monteto. Ĉirkaŭ la konstruaĵo estas multe da arboj, antaŭe skulptaĵo pri Sankta Antonio el Padovo, flanke monumento pri falintoj dum la mondomilitoj. La fasado estas simetria, meze funkcias la enirejo, apude po unuj fenestrorozoj estas videblaj. Super la enirejo pli granda fenestrorozo situas. Estas 3 navoj: ĉefnavo kaj po unuj flanknavoj, tio estas antikva sistemo de baziliko. En fino de la ĉefnavo situas la duonronda absido, maldekstre estas la sakristio, dekstre kapelo Sankta Koro kaj la kvadrata, alta turo. Ankaŭ la flankonavoj finiĝas en duonrondaj absidoj. Interne super la ĉefaltaro granda pentrita fenestro (farita en 1912) prezentas Sanktan Emerikon. La plafono estas kasona plafono kun riĉaj ornamaĵoj.

Kermeso okazas en la 5-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare
* hungare kun 2 fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* [*rompita ligilo*]


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Döbrököz kun la preĝejo
La **preĝejo Sankta Elizabeto** estas katolika konstruaĵo en urbo Alsózsolca (Hungario).

Historio
--------

La unua mencio pri romanika kirko Sankta Nikolao okazis en 1332. La loĝantoj estis katolikoj ankoraŭ 1548, baldaŭ dum dominado de turkoj aperis ankaŭ la kalvinismo. La kalvinanoj uzis la mezepokan katolikan kirkon, baldaŭ propran lignan preĝejon. La katolika preĝejo neniiĝis. En la sekvaj jarcentoj la minoritataj katolikoj havis diservojn en luitaj ĉambroj, ekde 1936 en la ĵus konstruita katolika lernejo. La nun videbla kirko estis konstruita en la jaroj 1976 kaj 1977. La turo estis konstruita (ankaŭ la navo plilongiĝis) en 1997.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola laŭ strato, sed la navoparto jam en korto. La fasado estas simetria kun meza enirejo. La fasado konsistas el 3 kuntiritaj kvadrataj turoj, kies larĝo estas la sama kun la navo. La meza turo estas pli alta, ĉiuj turopintoj estas piramidaj. Super la enirejo estas niĉo, ene statuo pri Sankta Elizabeto. La navo estas simpla.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto Arkivigite je 2016-05-14 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.