recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La **kantono Hénin-Beaumont-2** (france *canton d'Hénin-Beaumont-2*) estas franca balotdistrikto en la departemento Pas-de-Calais kaj en la regiono Hauts-de-France. La kantono konsistas el 6 komunumoj. Ĝi havas entute  loĝantojn laŭ oficiala censo plenumita en. Ĝia centraliza oficejo situas en Hénin-Beaumont.

Francaj kantonoj ĉefe utilas kiel bazaj balotareoj por la elektado de la membroj de departementaj konsilioj.

Komunumoj
---------

Apartenas al la kantono Hénin-Beaumont-2 la jenaj 6 francaj komunumoj :

1. Courcelles-lès-Lens
2. Drocourt
3. Évin-Malmaison
4. **Hénin-Beaumont** (parto)
5. Leforest
6. Noyelles-Godault

La koncerna parto de la komunumo Hénin-Beaumont situas sude de linio difinita de la jenaj stratoj aŭ vojoj : ekde la limo de la komunumo Dourges, strato Dourges, strato Léon-Pruvot, strato Élie-Gruyelle, strato Jean-Jacques-Rousseau, strato Jules-Guesde, strato Girondins, strato Voltaire, bulvardo Maréchal-Juin, strato Robert-Aylé, bulvardo Gabriel-Péri, bulvardo Président-Salvador-Allende, ĝis la limo de la komunumo Montigny-en-Gohelle.

Historio
--------

Nova kantona organizado de la departemento Pas-de-Calais validiĝis okaze de la departementa baloto de marto 2015, kaj estis difinita de dekreto de la 13-a de februaro 2014. La departementaj konsilantoj estas, eke de tiu baloto, elektataj per duvica plurnoma majoritata balotsistemo.

La balotantoj de ĉiu kantono elektas du membrojn de malsama sekso, kiuj prezentas sin kiel binomon. La departementaj konsilantoj estas elektitaj por sesjara mandato.

En la departemento Pas-de-Calais, pro la reformo la nombro de kantonoj malgrandiĝis de 77 al 39. La kantono Hénin-Beaumont-2 plene situas ene de la arondismento Lens.

Vidu ankaŭ
----------

* Kantonoj de Pas-de-Calais
* Komunumoj de Pas-de-Calais

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKantonoj de Pas-de-Calais |
| --- |
| Arondismento Arras | 
* Arras-1
* Arras-2
* Arras-3
* Auxi-le-Château
* Avesnes-le-Comte
* Bapaume
* Brebières
* Saint-Pol-sur-Ternoise
 |  |
| Arondismento Béthune | 
* Aire-sur-la-Lys
* Auchel
* Béthune
* Beuvry
* Bruay-la-Buissière
* Douvrin
* Lillers
* Nœux-les-Mines
 |
| Arondismento Boulogne-sur-Mer | 
* Boulogne-sur-Mer 1
* Boulogne-sur-Mer 2
* Desvres
* Outreau
 |
| Arondismento Calais | 
* Calais-1
* Calais-2
* Calais-3
* Marck
 |
| Arondismento Lens | 
* Avion
* Bully-les-Mines
* Carvin
* Harnes
* Hénin-Beaumont 1
* Hénin-Beaumont 2
* Lens
* Liévin
* Wingles
 |
| Arondismento Montreuil | 
* Auxi-le-Château
* Berck (Montreuil)
* Étaples
* Fruges
* Lumbres
 |
| Arondismento Saint-Omer | 
* Aire-sur-la-Lys
* Fruges
* Longuenesse
* Lumbres
* Saint-Omer
 |

 |
*Jean-Denis* grafo *Lanjuinais*, gvidanto de la ĉambro dum sia ekzistotempo
La **Ĉambro de la reprezentantoj** estis parlamenta asembleo en Francio, kiu funkciis dum la regno de Cent Tagoj de Napoleono, baze de la "Kroma Akto por la konstitucioj de la Imperio de la 22-a de aprilo 1815" (*Acte additionnel aux constitutions de l'Empire du 22 avril 1815*). Ĝi anstataŭis la Ĉambron de Deputitoj de la Departementoj establita per la ĉarto de 1814, kaj ekzistis nur iom pli ol unu monaton.

La kunveno de la elektigistoj estas deklarita la 30-an de aprilo 1815, kaj elektoj de la reprezentantoj okazis la 8-an kaj 22-an de majo.

La Ĉambro oficiale ekfunkciis la 3-an de junio, la tagon post la plebiscito pri la Kroma Akto. Ĝi estas kunmetita de ses cent dudek naŭ reprezentantoj, ĉefe de liberalisma, jakobenisma kaj bonapartisma konvinkoj. Gvidanto de la ĉambro dum sia ekzistotempo estis *Jean-Denis* grafo *Lanjuinais*.

La 23-an de junio, post la dua abdiko de la imperiestro Napoleono, la Ĉambro rekonis lian filon kiel nova imperiestro Napoleono la 2-a kaj nomumis registaran komisionon de kvin membroj; inter ili la reprezentantoj Carnot, Fouche kaj generalo *Paul Grenier*. La sekvan tagon la Ĉambro de la reprezentantoj enoficigis komisionon por redakti novan konstitucion, kies skizo prezentiĝis la 29-an de junio.

La Ĉambro estis disigita la 8-an de julio kaj oficiale malfondita la 13-an de julio per ordono de Ludoviko la 18-a de Francio. Parlamenta "posteulo" estis la monarkia Ĉambro de la deputitoj.
**Mark Whitty EVERSON** (naskita la 10-an de septembro 1954 estas usona kontisto, imposta burokrato kaj politikisto. Li servis en fiskaj kaj administraj roloj en la usona registaro sub prezidentoj Ronald Reagan kaj George W. Bush, plej altrange sub ĉi tiu kiel direktoro de la IRS (Enlanda Enspeza Servo, ĉefa usona fiska instanco) de 2003 gis 2007. Poste li tenis oficojn en la Indiania registaro sub ŝtatestro Mitch Daniels (2009-2012). En 2007, post sia eksiĝo el IRS, Everson dungiĝis kiel estro de la Usona Ruĝa Kruco, sed devis demisii post ses monatoj pro akuzoj pri "engaĝiĝo en persona rilatado" kun subulino. Inter siaj registaraj servadoj sub Reagan kaj Bush, li laboris por la franca industria firmao Pechiney SA (1988-1998) kaj poste por la usona manĝoserva firmao SC International Services, Inc.

Mark Everson, estro de la IRS (2006)La 5-an de marto 2015 Everson anoncis sian kandidatecon por la respublikana nomumo por Prezidento de Usono en la voĉdonado de 2016. La 5-an de novembro 2015, ne sukcesinte altiri multe da subtenado nek da rekoniĝo, li retiris sian kandidatecon.

* Mark Everson en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Mark Everson en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 530908
* LCCN: no2002037298
* VIAF: 61210880
 |


1. ↑  "Mark Everson, former Reagan & Bush aide, launches GOP White House bid on pro-amnesty platform", Washingtontimes.com
2. ↑  Phillip Bump (2015-11-05).  The Republican field’s 16th candidate is ending his longest-shot campaign. *Washington Post*. Alirita 2015-11-21.angle
Samumo en la dezerto David Roberts (1838)
La **samumo** aŭ **simuno** (arabe *samūm*; el la radiko سم *-a-m-m*, "veneni") estas forta, seka, polvo-ŝarĝita loka vento kiu blovas en la Saharo, Palestino, Israelo, Jordanio, Sirio kaj la dezertoj de Araba Duoninsulo. Ĝia temperaturo povas alti ĝis 54 °C kaj la humideco povas fali sub 10%.

La ŝtormo moviĝas en formo de ciklono (turniĝe), portante nubojn de polvo kaj sablo kaj produktoj sur homojn kaj bestojn kun sufoka efiko. La nomo signifas "venenan venton" kaj estis donita ĉar la subita komenciĝo de samumo ankaŭ povas kaŭzi varman apopleksion. Tio ĉi estas atribuata al la fakto ke la varma vento alportas pli da varmo al la korpo ol povas esti forigata de la forvaporiĝo per ŝvitado.

Populara kulturo
----------------

Laŭ Enciklopedio de Esperanto:

* **Samumo**, aŭ *Drameto en la dezerto* estas originala verko de Julio Baghy, ludita dum la UK en Budapeŝto, 1929, kaj aperinta en la libro "Migranta Plumo".

Referencoj
----------

1. ↑  *Plena Ilustrita Vortaro*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Raporta priskribo Arkivigite je 2011-05-26 per la retarkivo Wayback Machine
**Éva KELETI,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Keleti Éva** estas hungara fotisto, fotoĵurnalisto, la plej signifa en la teatra vivo.

Éva Keleti  naskiĝis la 18-an de aŭgusto 1931 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Éva Keleti devenis el juda familio. Ŝi volis esti baletisto, sed ŝi estis maltalenta. Ŝi frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste ŝi studis kemion en Scienca Universitato Loránd Eötvös, la industrian praktikadon ŝi faris en uzino pri fotopaperoj. En 1951 ŝi forlasis la universitaton kaj ŝi frekventis kurson por raportistoj. Inter 1954 kaj 1976 ŝi estis raportisto kaj fotisto de Hungara Foto, poste en diversaj revuoj, redaktejoj. En 1976 ŝi instruis fotadon en Barato. Komence ŝi fotis baletajn trupojn, poste teatrajn trupojn. Ŝi aĝis 60, kiam ŝi pensiuliĝis, sed ŝi multe strebas por la hungaraj fotomuzeoj kaj arĥivoj. Ŝi ricevis 12 premiojn ekde 1975, en 2017 premion Kossuth.

Ŝia volumo
----------

* *Oly távol és oly közel* (2004) ISBN 9638666145

Ŝiaj individuaj ekspozicioj
---------------------------

1974, 1984, 2008 • Budapeŝto
1975 • Gyula
1983 • Szolnok
2004 • Kaposvár
2011 • Varsovio

Fontoj
------

* hungarlingva intervjuo
* membiografio
**Martuni** (armene Մարտունի, originale, Metz Kznut, de 1830-1922, Karanlug, Nerkin Karanlukh, Nerkin Gharanlugh, kaj rusigita kiel Niĵnij Karanlug) estas urbo situanta en la provinco Gegharkunik de Armenio. Ĝi estas proksime de lago Sevan kiu estas plej granda lago en Kaŭkazio. Ĝia loĝantaro estas taksita je 11 987 en 2008. En antikvaj tempoj ĝi estis konata kiel Metz Kznut, sed de 1830-1922 ĝi estis nomita Nerkin Gharanlugh kaj en 1926 ĝi estis ŝanĝita al Martuni honore al la unua sovetia ĉefministro de Armenio, Aleksandr Mjasnikjan, kies militnomo estis "martuni". Martuni estis la antaŭa ĉefurbo de Gegharkunik. Ĝi havas preĝejon nomita Sankta Dipatrino (Surb Atsvacacin) kiu estis rekonstruita en 1886. Ekzistas ankaŭ ferepoka fortikaĵo elfosita en 1997 fare de armen-itala skipo.

Etimologio
----------

Dum la mezepoka periodo, la areo de nuntempa Martuni estis konata kiel *Mec Kznut*. Inter 1830 kaj 1922 ĝi nomiĝis *Nerkin Gharanlugh*. En 1926, ĝi estis nomita Martuni honore al la bolŝevikisma ĉefo kaj Prezidanto de la Konsilio de Popolaj Komisaroj de Armenio Aleksandr Mjasnikjan , kies militnomo estis *Martuni*.

Kulturo
-------

Centra placo de Martuni.
Martuni estas hejmo de la Preĝejo Sankta Dipatrino devenanta de 1886. Ekzistas ankaŭ ferepoka fortikaĵo elfosita en 1997 fare de armena-itala teamo.

Armenaj rifuĝintoj de Alaŝkert, kiuj translokiĝis al Martuni, alportis sian tradicion de koftoj el kanaba semo.  La koftoj estas plej ofte konsumataj dum Karesmo. Ĉar kanabo devenas de la sama planto, estis tempoj, kiam la polico de Martuni reprenis lokan kultivadon de kanabaj arbustoj, malĝuste supozante, ke la plantoj implikis narkotan produktadon.

Ekonomio
--------

Martuni estas hejmo de la panfabriko "Arev-1" fondita en 1995, kaj la prilaborejo de kafo "Golden Lens" fondita en 1998.

Ekde 2015, 10 organizoj kuniĝis por disvolvi revivigan programon en vilaĝo dum la 100-jara memorfesto de la Armena genocido. Estis ekonomiaj, sanaj, infanaj programoj, iniciatitaj de la Armena Misiista Asocio de Usono, subtenataj de *World Vision Armenia*, COAF, SHEN kaj aliaj organizaĵoj.

Sporto
------

Martuni, urba stadiono.
La urbo estis la origina hejmo de armena superliga teamo *FC Alashkert*. La klubo estis nomumita laŭ la okcidenta armena urbo Alaŝkert (nuntempa Eleşkirt) de kie granda nombro da rifuĝintoj venis al Martuni post la Armena genocido.

La klubo fondiĝis en 1990 kaj reprezentis Martuni en la armena superligo de 1992, la unua sezono de futbalo en Armenio post la sendependiĝo de la lando.

La klubo denove ludis en la eldono de la Unua Ligo de 1998 kie ĝi finis en la sesa pozicio. Tamen post tiu sezono ĝi retiriĝis denove. Martuni ne havas teamon ekde tiam.

En 2011 loka komercisto Bagrat Novojan revivigis la nomon de FC Alashkert. Kvankam la klubo reprezentis kaj Martuni kaj la provinco Gegharkunik en la armena unua ligo 2012-13, fakte la klubo ludis aliloke. Li movis la klubon al la ĉefurbo Erevano kaj la stadiono Nairi.

Referencoj
----------

1. ↑  2011 Armenia census, Gegharkunik Province
2. ↑
**Sangatte** estas banloko en la franca norda departemento proksime de Calais, sur la Opala marbordo. La nomo de la vilaĝo estis en la 14-a jarcentro ankoraŭ konata sub la flandra nomo *zantgate* (1331), kiu estis francigita en la 17-a jarcento. La nomo estas derivata de la malnova nederlanda vorto *sanda* (sablo) sekvata de *gata* (aliro, malfermo) : «aliro al la sablo».

La Ĝangalo de Calais*La Ĝangalo* de Calais
En la oriento de la komunumo, proksime de Calais, situas la vilaĝeto Blériot-Plage. La antaŭa nomo estis Baraques, sed la nuna estis donita en honoro al Louis Bleriot.

Sangatte unuafoje kaptis la internacian atenton kiel rezulto de la konstruo de la manika tunelo inter Francio kaj Anglio. Sangatte denove kaj multege altiris la internacian atenton pro la proksima kaj kontestata refuĝinta tendumejo, kiu estas populare konata ĉefe sub la nomo "Sans-gate" (franca por "sen barilo"), de kie mingrintoj daŭre provis atingi Anglion. En novembro 2002 Francio fermis tiun ĉi rifuĝintan tendumejon je instigo de Britio. Laŭ la franca Ruĝa Kruco, 67.611 migrintoj pasis tra la Sangatte-Centro dum la daŭro de ĝia malfermo.

Poste multaj migrintoj kaj rifuĝintoj restadis en improvizitaj tendoj en la dunoj. Tiu tendaro fariĝis konata sub la nomo *La Ĝangalo*.

Transporto
----------

La fervoja stacidomo Calais - Fréthun, situas je kelkaj kilometoj de Sangatte, kie haltas la trajnoj Eurostar (al Anglio), TGV kaj TERGV (al Lille kaj Parizo), samkiel trajnoj TER Nord-Pas-de-Calais.

Sangatte en filmoj
------------------

* «Welcome» (2009) franca filmo priskribante kurdan rifuĝinton kiu sekvas naĝokursojn por povi transnaĝi la kanalon.
* «Sangatte, ville ouverte», dokumenta filmo
* «Voyage à Sangatte»

Ĝemela urbo
-----------

Sandgate (Kent), Anglio

Referencoj
----------

1. ↑  (franca) Olivier Clochard, *Le jeu des frontières dans l’accès au statut de réfugié : Une géographie des politiques européennes d'asile et d'immigration*, Université de Poitiers, 2007, 493 p. (arkivo : rete legebla), p. 254.
2. ↑  Vluchtelingenkamp Sangatte sluit de deuren, trouw.nl, la 6-an de novembro 2002. Kompare : Frankrijk sluit groot vluchtelingenkamp nabij Calais, rnews.be, la 17-an de septembro 2009.

* Tiu ĉi artikolo estas parta traduko de la samnoma artikolo en la nederlanda je la 14-a de oktobro 2018.

Vidu ankaŭ
----------

* Migrado
* Rifuĝinta krizo
* Senlandlimisma reto
Glaso de ĉampano
**Ĉampano** estas ŝaŭmvino farita el vinberoj kreskantaj en la okcidenta parto de la franca regiono Ĉampanjo, apud la urboj Reims kaj Epernay. La kultivo de la vinberoj estas strikte reguligita, same kiel la proceso de la fermentado.

Laŭ tradicio, la ĉampanan metodon inventis benediktano *Dom Perignon*, en 1693.

Pro la alta prezo oni trinkas ĉampanon ĉefe por tosti dum eksterordinara festo. Estas tradicio, ke venkintoj en kelkaj sportoj (*Tour de France* aŭ aŭtosporto), ricevinte premion, skuas botelon kaj disŝprucigas ĉampanon super ĉeestantaron.

Aliaj regionoj produktas ĉampanecajn vinojn, sed la franca registaro zorgas la Nomon de Originon. Boteloj da kataluna ŝaŭmvino *cava* [KAva] tekstas *méthode champenoise* ("ĉampana metodo") por rilatiĝi al pli prestiĝa ĉampano.

Proverbo
--------

Ekzistas proverbo pri ĉampano en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof::

* |  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** *Riĉa zorgas pri ĉampano, malriĉa pri pano.* **"** |

 |

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2011-12-25. Alirita 2008-08-13.

  

* Kategorio Ĉampano en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Ĉampano en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Ĉina liriodendro** |
| --- |
|  |
| Liriodendron chinenseLiriodendron chinense |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Plantoj *Plantae* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Divizio: | Angiospermoj *Magnoliophyta* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Dukotiledonoj *Magnoliopsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Magnolialoj *Magnoliales* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Magnoliacoj *Magnoliaceae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | **Liriodendro** ***Liriodendron*** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
| Dunomo |
| ***Liriodendron chinense***(Hemsl.) Sarg. |
|
|
|
| Konserva statuso |
| **Konserva statuso: Preskaŭ minacata (LR/nt)** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Ĉina liriodendro  |

 |
| v • d • r |

La **ĉina liriodendro** (*Liriodendron chinense*), estas la sola azia specio en la liriodendro-genro. Tiu indiĝena arbo de centra kaj suda Ĉinujo kreskas en la regionoj de Anhujo, Gŭangŝio, Ĝjangsuo, Fuĝjano, Gŭiĝoŭo, Hubejo, Hunano, Ĝjanŝio, Ŝenŝjio, Ĝeĝjango, Siĉuano kaj Junano, kaj ankaŭ loke en norda Vjetnamujo. Protektitaj populacioj troviĝas en la Tianmuŝana Nacia Rezervejo , Huangŝan-Monto, Ŭuji-Ŝan, kaj Badagongŝana Naturrezervejo.

Priskribo
---------

Ĉina liriodendro : branĉeto kun floroj.
Tiu palearktisa-orientalisa arbo estas tre simila al la nordamerika specio, la tulipa liriodendro, malsama pri la ofte iomete pli grandaj kaj pli profund-lobaj folioj, kaj pri la pli mallongaj internaj petaloj en la floroj, al kiuj mankas la oranĝa pigmento de *L. tulipifera*. La ĉina liriodendro atingas proksimuman alton de 40 metroj .

Kultivado
---------

Ĝi ne estas tiel vintrorezista kiel la nordamerika specio, sed estas kultivata sur aliaj kontinentoj kiel ornama arbo. Ĝi estas kreskigata en Anglujo (kie ekzistas multaj ĉe Reĝa Botanika Ĝardeno ) de Londono ), Irlando, Belgujo, Nederlando, kaj Germanujo. En Nordameriko, ĝi kreskas tiel fore norden kiel Bostono, Masaĉuseco en la oriento, kaj kiel Vankuvero (Kanado) en la okcidento. La ĉina liriodendro ankaŭ troviĝas en Novzelando. En kultivado ĝi kreskas tiel rapide kiel la tulipa liriodendro.

Referencoj
----------

1. ↑  1999 : Raporto pri la stato de la medio en Ĉinujo. angle
2. ↑  Ukkola Tarja e.a. 2001 : Miksomicetoj en Hunano. angle
3. ↑  Liriodendroj en *Kew Gardens*. Arkivigite je 2006-04-17 per la retarkivo Wayback Machine angle

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Biologio |

* angle Bildoj de ĉina liriodendro.
* angle 1999 : Raporto pri la stato de la medio en Ĉinujo. Arkivigite je 2016-03-03 per la retarkivo Wayback Machine
* angle Ukkola Tarja e.a. 2001 : *Myxomycetes* of Hunan Province. *Ann. Bot. Fennici*, 38, 305-328.
* angle Ĉina liriodendro ( *NCBI* ).

Bibliografio
------------

* angle Hunt, D. (ed). 1998 : Magnolias and their allies. *International Dendrology Society & Magnolia Society*. ISBN 0-9517234-8-0
Kavaliroj (detalo) sur la tapiŝo de Bayeux.
**Ĉampiono** estas homo aŭ teamo, venkinto en sporta aŭ alispeca konkurso (vidu, ekzemple, "Kio? Kie? Kiam?"), kutime ricevanta konforman trofeon (pokalon) kaj/aŭ medalon ktp. Depende de skalo de okazinta konkurso aŭ turniro estas proklamataj ĉampionoj de la Mondo, de certa kontinento, de certa lando, regiono ktp.

La originala signifo de la vorto: dum la Feŭdismo, kavaliroj estis atenditaj esti ĉampionoj kaj virtuloj de ambaŭ lerteco en batalo kaj de kaŭzoj, ĉi-lasta plej ofte estas aŭ patriota, romantika aŭ religia en naturo (tiel iĝante modeloj de virto). Ĉi tio atingas sian plej laŭvortan signifon en provo per batalo, en kiu ĉiu batalanto defendas la kaŭzon de unu flanko de la provo.

"Reĝa Ĉampiono" estas nomumita por ceremoniaj celoj ĉe la kronado de angla monarko, por venki ajnan defianton al la rajto de la monarko esti kronita.

Ĉampiona militado rilatas al speco de batalo, plej ofte trovita en la epopeo kaj mito de antikva epoko, en kiu la rezulto de la konflikto estas determinita per duelo, individua duelo inter la plej bonaj soldatoj ("ĉampionoj") de ĉiu kontraŭa armeo. Tiu formo anstataŭigas la homamasan batalon kaj resulte ŝparas multe da vivoj.

Alia, evitinda signifo de tiu vorto (aperinta pro nacia influo) estas "porbatalanto de afero, partio ktp."

Vidu ankaŭ
----------

* Mondĉampiono pri ŝako

* Kategorio Ĉampiono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Ĉina Revo** (ĉine: 中國夢 / 中国梦, pinjine: *Zhōngguó Mèng*) estas termino elektita surbaze de la Usona Revo, kiu unue estis oficiale uzita de ĉina prezidanto Xi Jinping dum vizito al la ekspozicio "Vojo al la reviviĝo" en la Nacia Muzeo la 29-an de novembro 2012. Xi Jinping diris, ke atingi grandan revigliĝon de la ĉina nacio estas la plej granda revo de la ĉina nacio ekde la moderna tempo.

La ĉefaj celoj de la "Ĉina Revo", ankaŭ la celoj de la "Dufoje Cent Jaroj", nome cent jarojn post la fondo de la KPĈ (1921) por plene kompletigi socion kun modesta prospero kaj cent jarojn post la fondiĝo de la Ĉina Popola Respubliko (1949) realigi la konstruadon de moderna socialisma lando, kiu estas riĉa, forta, demokrata, civilizita kaj harmonia.

La ĉina revo difinita kiel daŭripova disvolviĝo
-----------------------------------------------

Peggy Liu, fondinto de JUCCCE, la komuna usona-ĉina kunlaboro pri pura energio, kreis la terminon "Ĉina Revo" kiel movadon bazita sur daŭripova disvolviĝo  kiu poste estis popularigita en Ĉinio pro artikolo en la New York Times kaj adoptita de la ĉina prezidento Xi Jinping. Poluado kaj nutra sekureco estas popularaj zorgoj en Ĉinio. Urboj ofte estas kovritaj de fumnebulo kaj la riveroj de la lando estas poluataj per industriaj rubaĵoj. Oni atendas, ke la kreskanta meza klaso de Ĉinio kreskos je 500 milionoj da homoj ĝis 2025 kaj daŭre premos la malpliiĝantajn rimedojn de la lando. Laŭ Liu, la Ĉina Revo pri daŭripovo atingeblas per la antaŭenigo de verdaj teknologioj kaj la redukto degrandskala konsumo. La Ĉina Revo estas revo pri prospera vivmaniero kiu akordiĝas kun daŭripova vivmaniero.

Literaturo
----------

Kerry Brown : *China’s Dream. The Culture of Chinese Communism and the Secret Sources of Its Power* (*La revo de Ĉinio.* *La kulturo de ĉina komunismo kaj la sekretaj fontoj de ĝia potenco),* Kembriĝo: Polity Press, 2018. ISBN 978-1-5095-2456-3

Vidu ankaŭ
----------

Green New Deal

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ĉina revo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

100-taga biciklado por serĉi la ĉinan revon, Esperanto.china.org.cn

Renkontiĝo de ĉina kaj usona gvidantoj: kiel kunligi ĉinan revon kaj usonan revon, Esperanto.china.org.cn

Referencoj
----------

1. ↑  (de) Yu Hua, *China wählt – ein ferner Traum.* En: hundertvierzehn.de
2. ↑  (zh) *习近平：承前启后 继往开来 继续朝着中华民族伟大复兴目标奋勇前进-新华网.*
3. ↑  (zh) 徐蓓 "*Celoj, dufoje cent jaroj（"两个一百年"奋斗目标 ）*
4. 1 2  (en) Friedman, Thomas, "*China Needs Its Own Dream*", The New York Times, la 2-an de oktobro 2012.
5. 1 2 3 4  (en) Liu, Peggy, "*China dream: a lifestyle movement with sustainability at its heart*", The Guardian, la 13-an de junio 2012.
6. ↑  (en) Fish, Isaac Stone, "*Thomas Friedman: I only deserve partial credit for coining the 'Chinese dream*'", Foreign Policy, la 3-an de majo 2013.
7. ↑  (en) Rachman, Gideon, "*The Chinese dream is smothered by toxic smog*", Financial Times, la 6-an de majo 213.
**Şanlıurfa**, en la antikva epoko **Urfa** aŭ **Edessa** aŭ kurde **Riha** estas urbo en Sud-Oriento de Turkio, kun 449 785 loĝantoj (2005), ĉefe kurdoj. Ĝi situas je 80 km oriente de la rivero Eŭfrato.

Omaĝe al tiu urbo estas nomita granda armena vilaĝo en Stavropola regiono de Rusio: vidu Edisija.

Historio
--------

Moskeo apud la kaverno kie, laŭ legendo, naskiĝis Abrahamo.
Grava historio de Şanlıurfa komenciĝis en ĉirkaŭ 8000 a.K. – oni konstruis tiam la preĝejon Nevali Cori kaj oni tiam pretigis la trovitajn skulptaĵojn. ĝi estis unu el kulturaj lulejoj de la mezopotamia kulturo en la baseno de Eŭfrato kaj Tirgo. Laŭ la turka tradicio, ĝi egalas al la biblia urbo Ur, ĉar ĝi proksimas al la biblia vilaĝo Harran. Laŭ la irakaj kaj alinaciaj historiistoj, Ur situis en nuna sudo de Irako. 

La islamo alvenis la urbon en 639, kiam la armeaj fortoj de la Omajjad-dinastio okupis la urbon sen bataloj. La islaman religion fortigis poste la regado de la Ajjubida-dinastio, la selĝukoj, la osmanaj turkoj. Post la unua krucmilito, la urbon okupis la kristanaj fortoj, sed ĝin reokupis la turkoj en 1146. 

Ĝi estis — kiel Edessa — grava regiona centro en la Bizanca imperio. Ĝi estis komerca centro por kotono, ledo kaj juvelaĵoj.

Religio
-------

Oni nomas Şanlıurfa ankaŭ la urbo de la profetoj. Tie vivis profeto Abrahamo (Abraĥamo, Ibrahim) kaj profeto Ijob (Job, Ajub). En la urbocento videblas la moskeo Halil Rahman. 

Laŭ instruo de la islamo, preskaŭ ĉiu profeto vizitis la urbon; Jesuo sendis tukon kun sia vangobildo.

Esperanto en Urfa
-----------------

En 2012 okazis en tiu urbo la Mezorienta Esperanto-Kunveno.

Vidu ankaŭ
----------

* Tuko de Edessa
* Graflando de Edessa
* Mardin
* Gaziantep

Referencoj
----------

1. ↑  Esperanto sub la suda kruco, paĝo 16, julio 2021
Pink Dolphin.JPGPink Dolphin
Cetacea range map Pacific Humpback Dolphin
La **Ĉina ĝibodelfeno** aŭ **Hind-Pacifika ĝibodelfeno** (*Sousa chinensis*; en ĉina: 中華白海豚; en pinjino: Zhōnghuá bái hǎitún) estas specio de ĝibodelfeno kiu vivas en marbordaj akvoj de la oriento de la Hinda Oceano kaj la okcidento de la Pacifika Oceano. Tiu specio estas ofte referencata kiel **Ĉina blanka delfeno** en Ĉinio, Tajvano kaj Singapuro kiel komuna nomo. Kelkaj biologoj konsideris la Ĉinan ĝibodelfenon kiel subspecio de la Plumba delfeno (*S. plumbea*) kiu havas teritorion el Orienta Afriko ĝis Hindio. Tamen, analizoj per DNA montris, ke temas pri du apartaj specioj. Krome, nova specio (nome Sahula delfeno aŭ Aŭstralia ĝibodelfeno (*S. sahulensis*)) estis ĵus disigita el *S. chinensis* kaj agnoskita kiel distinga specio. Tamen, estas ankoraŭ kelkaj nesolvitaj aferoj en la diferencigo de la Hindoceana tipo kaj la Hind-Pacifika tipo de ĝibodelfenoj.

Aspekto
-------

Vosto kun la videblaj griza kaj rozaj koloroj.
Plenkreskulo de la Hind-Pacifika ĝibodelfeno estas griza, blanka aŭ rozkolora kaj povas aspekti kiel albina delfeno. Unike, la populacio laŭlonge de la marbordo de Ĉinio havas pli rozkoloran haŭton, kaj la roza koloro devenas ne el pigmento, sed el sangovaskuloj kiuj estis superdisvolvigitaj por termoregulado. La korpolongo estas de 2 ĝis 3.5 m ĉe plenkreskuloj kaj de 1 m ĉe idoj. Plenkreskulo pezas 150 ĝis 230 kg. La ĉinaj delfenoj vivas ĝis 40 jaroj, kiel determinis analizoj de ilia dentoj.

Denaske, tiuj delfenoj estas nigraj. Ili ŝanĝiĝas al griza, poste al rozkoloro kun makuloj se junas. Plenkreskuloj estas grizaj, blankaj aŭ rozkoloraj.

Notoj
-----

1. ↑   Mead, J.G.; Brownell, R. L. Jr. (2005). "Sousa chinensis". En Wilson, D.E.; Reeder, D.M (eld.). Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference (3a eld.). Johns Hopkins University Press. p. 732. ISBN 978-0-8018-8221-0. OCLC 62265494.
2. ↑   Jefferson, Thomas A.; Smith, Brian D. (2016), "Re-assessment of the Conservation Status of the Indo-Pacific Humpback Dolphin (Sousa chinensis) Using the IUCN Red List Criteria", Advances in Marine Biology, Elsevier, 73: 1–26, doi:10.1016/bs.amb.2015.04.002, ISBN 978-0-12-803602-0, PMID 26790886
3. ↑  Jefferson, T.A.; Smith, B.D.; Braulik, G.T.; Perrin, W. (2017). "Sousa chinensis (errata version published in 2018)". IUCN Red List of Threatened Species. 2017: e.T82031425A123794774. doi:10.2305/IUCN.UK.2017-3.RLTS.T82031425A50372332.en.
4. ↑  WWF Hong Kong. Wwf.org.hk. Alirita en 2014-05-15.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 699767
 |
Areo de meglenorumana lingvo en Grekio kaj Nord-Makedonio
Areo de meglenorumana kaj arumana lingvoj
Rumanaj lernejoj por arumanoj kaj meglenorumanoj en la Otomana Imperio (1886)
La **meglenorumana lingvo** estas latinida lingvo parolata en Grekio, Nord-Makedonio, Rumanio, kaj Turkio. Ĉirkaŭ 5000-12000 da homoj parolas ĝin. Ĝi rilatas al la rumana, la arumana, kaj la istrorumana.
Malgranda Megleni islama grupo kiu konvertiĝis dum otomana regado reprezentis la loĝantojn de la urbeto de Nânti (nun la vilaĝo de Nótia), kiuj nomas sin Nântinets. Ili estis reloĝigitaj, 4000-5000 en nombro, en la jaroj post 1922 dum la Interŝanĝo de loĝantaro inter Grekio kaj Turkio 1923 en Turkio (ĉefe Orienta Trakio). Ili ne diferenciĝas de aliaj reloĝantoj pro sia turka ĉirkaŭaĵo kaj kune kun ilin laŭ ilia devenregiono  *nomita Karacaovalı(lar)*. Depende de kie ili ekloĝis, ili estas preskaŭ tute asimilitaj; En 2002 estis atendita la malapero de la lingvaj kaj kulturaj proprecoj de la Meglenovlaĥoj en Turkio.' En: *Ĵurnalo de Balkanologio.*38 2002, p. 31-55, 48</ref>

Referencoj
----------

1. ↑  Thede Kahl: *Pri la Islamigo. de la Megleni Vlachs (Megleno-Rumanians): La vilaĝo de Nânti (Nótia) kaj la "Nântinets" en la nuna Turkio.* En: *Zeitschrift für Balkanologie.*38 2002, p. 31-55, 41. -42 Online

Eksteraj ligiloj
----------------

* Vikipedio en la meglenorumana lingvo
|  |  |
| --- | --- |
|  | Ne konfuzu ĉi tiun artikolon kun Satiruso. |

**Satiro** estas ĉefe literatura ĝenro, kvankam ĝi estas ankaŭ trovebla en grafikaj kaj teatraj artoj. En satiro, la malvirtoj, senprudentecoj, misuzadoj, ktp estas kritikitaj per primokado, burleskigo, ironio, kaj aliaj metodoj. Konata satiristo esperantisto estis Raymond Schwarz, kiu trovis siajn aludojn en la esperanto-medion pri simple homaj aferoj kiuj estas vere tutmondaj au pere de vortludoj por kiuj Esperanto estas vera trezoro. Tamen la ĝenro satiro ne estas forte reprezentita en la Esperanta kulturo, eble ĉar tro ofte oni ne toleras mokojn pri si mem.Alia satiristo estas Giorgio Silfer per la unuaktaĵo *La vorta klaso*, Julio Baghy per la unuaktaĵo *Lingva evoluo* kaj Sándor Szathmári per la *Budapeŝta ekzameno*, kiu laŭ Perla Martinelli estas eminenta leciono de vere altnivela satiro.

Ekzistas plurajn formojn de **satiro**:

* Komparo
* Maltroigo
* Troigo
* Humuro
* Karikaturo
* Parodio
* Paskvino

Vidu ankaŭ
----------

* Leĝo de Poe

* 
* 
* 
* 
*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Satiro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Satiro en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)

* 
* 
* 
* 

1. ↑  (eo) Satiro en Esperanto, Heroldo de Esperanto, p. 4, n-ro 1 (1900), la 14-an de januaro 1995.
2. ↑  (eo) Perla Martinelli, Revenas printempo por slavaj geartistoj, Heroldo de Esperanto, p. 1, n-ro 6 (1937), la 20-an de majo 1997.
Leonardo da Vinci estas unu el plej rekoneblaj memlernantoj
**Aŭtodidaktismo** (esperantigite memlernado) estas la akiro de edukado en maniero kiu estas sendepende aŭ duonsendepende. Dum la historio, kelkaj aŭtodidaktoj ne akiris ajnan formalan edukon aŭ nur akiris mezlernejan edukon.

Kun la evoluo de la akademio, aŭtodidakta lernado en sia klasika formo, iĝis problema en la scienca diskurso, en socio, kaj en la leĝo. Nuntempe, memlernado por la celo de edukado okazas ĉefe formale, kaj estas kutime farita en la studkadro de malfermaj universitatoj , per metodo de dedistanca edukado, kiu estas aŭtodidakta laŭ sia naturo. La lernado mem ĉe tia institucio estas karakterizita per pruvo de scio, kaj disponigas edukan akrediton pere de laŭleĝan atestilon.

**Memlernanto** (aŭ **meminstruanto** aŭ **aŭtodidakto**) estas homo, kiu instruas sin mem per objekta lern-materialo, sen lernejo aŭ instruantoj. Oni povas esti memlernanto pri unuopa fako, aŭ ĝenerala memlernanto; ĉar ne eblas ke oni mem instruas al si ĉion dekomence sen antaŭe esti instruita de aliaj, oni kutime difinas ĝeneralan memlernanton kiel iun, kiu meminstrue akiris grandan parton de sia scio.

Aplikate al iu persono, la vorto povas esprimi certan respekton pro malfacile atingitaj kapabloj, sed ankaŭ certan malfidon, ĉu la akiritaj kapabloj estas samkvalitaj kiel lerneje akiritaj. Al ĉi-lasta nuanco ekzemple tendencas la novelo "La Naŭzo" de Sartro, en kiu rolas homo nomata nur "La Memlernanto"; tiu akiras sian klerecon trastudante laŭalfabete ĉiujn librojn de publika biblioteko.

Multaj esperantistoj lernis la bazojn de Esperanto meminstrue. Tamen tiuj, kiuj iĝas aktivaj esperantistoj, ja poste plibonigas sian scion de Esperanto per uzado, tiel ke ilia Esperanta scio ne estas tute meminstruita. Ĉe aliaj lingvoj lernataj fremdlingve, la nombro de homoj, kiuj meminstrue lernis la bazon de la lingvo, estas malpli granda ol ĉe Esperanto - verŝajne ĉefe ĉar aliaj lingvoj estas pli ofte instruataj en lernejoj kaj kursoj, sed eble ankaŭ pro la relativa facileco de Esperanto kompare al aliaj lingvoj.

Famaj memlernintoj
------------------

Famaj homoj, kiuj estis memlernintoj pri sia profesia fako aŭ ĝeneralaj memlernintoj estis interalie

* Gottfried Wilhelm Leibniz
* Srinivasa Ramanujan

Referencoj
----------

1. ↑  Kvankam ne necesas, ke la pruvo de scio de la aŭtodidakto estos farita en tia universitato

Vidu ankaŭ
----------

* Pedagogio
* Hejminstruo
* Lerno
* E-lerno
Larĝa panoramo de ĈindvaraLarĝa panoramo de Ĉindvara

**Ĉindvara,** laŭ (hindie **छिंदवाड़ा**) estas urbego kaj municipo en centra Barato, en subŝtato Madja-Pradeŝo, en la samnoma distrikto, kie ĝi estas ties sidejo. La loknomo originis de arbo simila al daktilopalmo.

Lerneja enirejo en Ĉindvara

Demografio
----------

Ĉindvara havis populacion de 260 575 en 2011. La legopovo estis 89%, kiu estas tre signife pli alta, ol la landa mezumo.

Geografio
---------

Ĉindvara situas en montaro Satpura 675 metrojn super la marnivelo ĉirkaŭita de densa arbaro per varia flaŭro kaj faŭno. Seoni troviĝas 96, Nagpur 101, Betul 107, Itarsi 134, Narmadapuram 145, Ĝabalpur 160, subŝtata ĉefurbo Bopalo 204, Indaur 325, Mumbajo 723, tutlanda ĉefurbo Delhio 752, Kolkato 972 kilometrojn (aere) .

Statuo en Ĉindvara

Historio
--------

Estas legendo pri fondo de Ĉindvara. Dum dominado de la britoj militforto estis postenigita en tiu areo. Granda ribelo okazis en la jaroj 1857 kaj 1858. La municipo estis formita en 1867.

Ekonomio
--------

Ĉindvara estas komerca urbo kun signifaj merkatoj, sed oni ofte ligiĝas ankaŭ al la karbominada industrio. La historiaj okupiĝoj ankaŭ nun vivas: prilaboroj de ceramikoj, ledoj, latunoj. En la ĉirkaŭaĵo oni kultivas legomojn (ĉefe terpomojn), tritikojn, kotonojn, sorgojn.

Lingvoj
-------

En Ĉindvara la ĉefa lingvo estas la hindia lingvo.

Religioj
--------

81% de la populacio estas hinduoj, krome muslimoj 13%, ĝajnistoj pli ol 3%, kristanoj 1,6%.

Eduko
-----

En Ĉindvara la universitato estis fondita en 2018, kelkaj institutoj jam longe funkcias en la urbego.

Trafiko
-------

Stacidomo en Ĉindvara
Ĉindvara havas trairan fervojan linion kaj kuras al la urbego 4 ĉefvojoj, respektive 2 flankovojoj. La plej proksima flughaveno funkcias en Nagpur.

Klimato
-------

Jare pluvas po 1183 mm en Ĉindvara. En ĉiuj monatoj pluvas, sed pro la musonoj inter junio kaj septembro pli ofte.

Vidindaĵoj
----------

Moskeo en Ĉindvara
* multaj famaj temploj kaj moskeoj
* triba muzeo
* fortikaĵo
* statuo

Fontoj
------

* WikiTrans

Fortikaĵo ĉe Ĉindvara
*Keti*. Muzeo Luvro.
La **Sesa egipta dinastio** regis ĉirkaŭ la jaroj 2345 - 2190 a. K. kaj estas konsiderata de la plejmulto el la egiptologoj kiel la lasta etapo de la malnova imperio de Egiptio.

Manetono skribis ke ĉi tiuj reĝoj ekde Memfiso, *Mennefer* en egipta lingvo; la arkeologoj ne konsentas kun li.

Ĉi tiu dinastio estis fondita de Teti, edzo de *Iput*, eble filino de la reĝo Unis de la kvina egipta dinastio. Aliaj rimarkindaj membroj de la dinastio estis Pepi la 2-a, kiu regis 894 jarojn, la plej longa en la historio de Egiptio; kaj la reĝino *Neithikert*, ankaŭ konata kiel Nitokris de la grekaj verkistoj, pri kiu kelkaj erudiciuloj diras ke temas ne nur pri la unua konata reĝino de la Antikva Egiptio, sed ankaŭ la unu ina reganto en la mondo.

Dum tiu ĉi dinastio, organiziĝis ekspedicioj al la turkiso-minejoj en Uadi Maghara en Sinajo, samkiel al tiuj de Uadi Hammamat kaj *Hatnub*. Ĝedkara-Isesi sendis komercajn ekspediciojn suden, ĝis Punt, kaj norden ĝis Biblos; Pepi la 1-a organizis militkampanjojn, ne nur en tiuj ĉi lokoj, ankaŭ ĝis Ebla, norde de Sirio.

El tiu ĉi dato venas gravuraĵo de Asuano, kun la bildo de dromedaro kaj sia rajdanto, ... ke la alveno de tiu ĉi besto en la dezerton Saharo, venanta el Oriento, estus en kristana epoko

La scio pri la historio de tiu ĉi periodo pli vastiĝas ol tiu de la antaŭaj reĝoj, pro la multnombraj biografiaj enskriboj eltrovitaj en la tomboj de la nobeloj. Tial oni scias pri nesukcesa konspiracio kontraŭ Pepi la 1-a. Ankaŭ ekzistas letero skribita de la juna reĝo Pepi la 2a, ekscitita ĉar en unu el liaj ekspedicioj, li revenis kun dancanta nano el *Jam-lando*, situanta en Nubio.

Tiuj ĉi enskriboj de la tomboj de nobeloj estas nur ekzemploj de la potenco, ĉiam pli alta, de ili, kiuj poste batalis kontraŭ la absoluta potenco de la reĝo. Verdire, post la morto de la longjara Pepi la 2a, liaj vasaloj jam estis sufiĉe fortaj por rezisti la aŭtoritatecon de iliaj sukcedintoj, okazigante la finon de la absolutisma Antikva Imperio.

Faraonoj de la 6a dinastio
--------------------------

| Nomo komuna | Nisut-bitej | Filo de Reo | Komentoj | Regtempo |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Teti (Otoes) | - | Teti |  | 12 jaroj |
| Userkara | Userkara | - |  | 1 jaro |
| Pepi la 1-a | Merira | Pepi |  | 49 jaroj |
| Merenra la 1-a | Merenra | Nemtiemsaf |  | 5 jaroj |
| Pepi la 2-a | Neferkara | Pepi | La reĝo kun pli da tempo surtrone en la tuta historio | 90 jaroj |
| Merenra la 2-a | Merenra | Nemtiemsaf |  | 1 jaro |
| Nitokris | *Neithikerty* (?) | - | Manetono priskribis ŝin kiel la plej bela kaj nobela de la epoko kaj komentis ke ŝi starigis la trian piramidon de Gizo | 2 jaroj |

Reĝa Listo de Abidozo Kartuŝoj 34-39
La *Historio de Antikva Egiptio* de Oxford, inkluzivas la sepan kaj okan dinastiojn kiel parton de la malnova imperio de Egiptio.

Notoj
-----

* Kategorio Sesa egipta dinastio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

 

1. ↑   (Schweinfurth *Zeitschrift für Ethnologie* 1912, 633. Cf. Moret, 1956, 162)
2. ↑  Ian Shaw: *The Oxford History of Ancient Egypt*. (2000)
*Ĉi tiu artikolo temas pri la supersigno. Por aliaj signifoj de la vorto vidu Ĉapelo (apartigilo).*
En tipografio **ĉapelo** estas supersigno angul-forma, kies malferma flanko estas malsupre. Aliaj nomoj estas **tegmento** kaj **cirkumflekso**. Ĝi estas uzata en la alfabeto de pluraj lingvoj, kiel Esperanto, la greka, la franca, la portugala, la norvega, la rumana, la vjetnama ktp.

En Esperanto la ĉapelo estas uzata super la literoj C, G, H, J kaj S por formi la ĉapelitajn literojn Ĉ, Ĝ, Ĥ, Ĵ kaj Ŝ. Aliaj lingvoj uzas ĝin super vokaloj, ofte por marki ties akcentatan kaj/aŭ longan prononcon. En la kimra lingvo ĝi povas aperi ankaŭ super la literoj W (Ŵ) kaj Y (Ŷ), kiuj estas vokaloj en tiu lingvo. En la okcidentfrisa lingvo ĝi povas aperi super la literoj a (â), e (ê), o (ô) kaj u (û). Sed la supersignoj ne estas partoj de la literoj, en la okcidentfrisa, kaj jen kial ili kutime ne estas skribitaj grandlitere.

La askia kaj unikoda numero de la cirkumflekso estas 94 (U+005E). Unikodo posedas ankaŭ kombiniĝantan formon kun la numero 770 (U+0302).

Kvankam la vortoj "ĉapelo" kaj "cirkumflekso" ofte estas uzataj kvazaŭ sinonimoj, tute strikte "ĉapelo" rilatas al la formo de la signo kaj "cirkumflekso" al ĝia fonetika funkcio. La malnova helena lingvo posedis cirkumflekson, kiu tamen plej ofte estis skribata kiel tildo (~).

Vidu ankaŭ
----------

* Diakrita signo
* Ĉapelilo
* Hoketo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Ĉapelo (supersigno) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Ilo por aŭtomate konverti ikso-kodon al ĉapela skribo dum tajpado
* Ilo por aŭtomate konverti ikso-kodon al ĉapela skribo dum tajpado, kun aŭtomata aŭ/eŭ kaj aŭtomata kopiado, agordebla
* UEA-facililo
**Miĥail Semjonoviĉ Voroncov** (ruse: Михаил Семёнович Воронцов; n. la 30-an de majo 1782 - m. la 18-an de novembro 1856), estis rusa princo kaj marŝalo, distingiĝis dum la napoleonaj militoj, kaj gvidanto de la rusa konkero de Kaŭkazio de 1844 ĝis 1853.

Li estas la filo de grafo Semion Romanoviĉ Voroncov kaj komponisto Katarina Seniavina, frato de Katarina, grafino de Pembroke kaj nevo de imperia kanceliero Aleksander Romanoviĉ Voroncov. Li kreskis en Londono kun sia patro, kie li ricevis brilan edukadon. En 1803-1804 li deĵoris por la unua fojo en Kaŭkazio sub la ordonoj de Pavel Cicianov kaj Guljakov, kaj preskaŭ mortis en la katastrofo de Zakatalo (15-an de januaro 1804).

De 1805 ĝis 1807, li kontraŭbatalis la napoleonajn soldatojn, precipe en la bataloj de Pułtusk kaj Friedland. De 1809 ĝis 1811, li partoprenis la militon kontraŭ la turkoj kaj distingiĝis pro kuraĝo en preskaŭ ĉiuj gravaj momentoj.

Referencoj
----------

* Kategorio Miĥail Voroncov en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


1. ↑  Keegan, John. Wheatcroft, Andrew. *Who's Who in Military History: From 1453 to the Present Day* Routledge, 12 mei 2014 (ISBN 978-1136414169)
|  |  |
| --- | --- |
|  Redaktas | **Ĉi tiu artikolo estas redaktata de iu.**

---

Por eviti la riskon de redaktokonflikto, ne redaktu la artikolon. Kontrolu la kronologion kaj forigu la ŝablonon, se necese. |

**César Muñoz ARCONADA** (Astudillo, Provinco Palencio, 5a de decembro 1898 - Moskvo, 10a de marto 1964),​ kiu kutime subskribis kiel **César M. Arconada**, estis hispana verkisto apartenanta al la Generacio de la 27-a kaj poste al la hispana literaturo en la ekzilo. Li elstaris dekomence kiel prozisto de avangardo novigema (kun verkistoj kiel Benjamín Jarnés kaj Francisco Ayala, inter aliaj), kaj poste — en la jaroj de la Dua Hispana Respubliko kaj dum sia ekzilo en Moskvo — en socialisma realismo.

Biografio
---------

Lia patro estis ĵurnalisto kaj oficisto. Tial li povis iĝi poŝtisto en Palencio kaj en 1921 en Madrido. Ekde januaro 1920 ĝis marto 1923, li ofte kunlaboris en *Diario Palentino*, kaj ekde 1923 en *Alfar* de Korunjo.

César M. Arconada iĝis kritikisto pri muziko kaj kino ekzemple per *En torno a Debussy* (1926) kaj *Vida de Greta Garbo* (1929) (kiu estos tradukita al itala kaj al germana en 1930) kaj *Tres cómicos del cine. Biografías de sombras* (1931); krome li verkis la poezion de *Urbe* (1928) la novelojn de *Cuentos de amor para tardes de lluvia* kaj la romanon *La turbina* (1930), kie li jam kliniĝis al sociaj priokupoj, pli oftaj en lia estonta verkado.

Li iĝis ankaŭ ĉef-redaktoro de la revuo *La Gaceta Literaria* (1927-1932) — ĉefa komunikilo de la Generacio de la 27-a ​— kie lia kunlaborado (ĝis januaro 1931) estis ofta kaj elstara. Arconada prezentis al la direktoro de la revuo, Ernesto Giménez Caballero — kiu el 1928-1929 evoluos al faŝismo —, sian kolegon la poŝtiston Ramiro Ledesma Ramos, estonta estro de la unua faŝisma organizaĵo en Hispanio.​ 

### Socipolitika engaĝiĝo

1. ↑   Miguel Ángel Hernando, *La Gaceta Literaria. Biografía y valoración*, Valladolid, Universidad, 1974.
2. ↑   Enrique Selva, *Ernesto Giménez Caballero entre la vanguardia y el fascismo*, Valencia, Pre-Textos, 2000, pp. 156-157.
Ĉarto de 1814
La franca **ĉarto de 1814** (franclingve *Charte de 1814*) estas konstitucio konsentita de la franca reĝo Ludoviko la 18-a iom post lia resurtronigo. Ĝi devenas de tio, ke la Viena kongreso depostulis la redaktadon de konstitucia teksto antaŭ la resurtronigo de la burbona dinastio. La ĉarto agnoskis la rajtojn, kiujn plejmultaj ŝtatoj de Okcident-Eŭropo jam havis tiutempe, ekzemple la leĝa egaleco de ĉiuj francoj kaj ĉiuj religioj

La ĉarto kreis novan, malpli potencan statuton por la reĝo de Francio kompare kun la periodo antaŭ la franca revolucio de 1789. La ministroj tamen restis responsaj antaŭ la reĝo, kiu estis cetere la oficiala ŝtatestro kaj la estro de la armeo. Nur la reĝo rajtis proponi leĝojn, kiujn li poste sendis al unu el la du parlamentaj ĉambroj : aŭ la *Chambre des pairs*, aŭ la *Chambre des députés*.

La ĉarto restis valida dum la tuta periodo de la Resurtronigo, tio estas ĝis 1830. Poste validiĝis nova ĉarto de 1830.

La **Ĉambro de la deputitoj de la departementoj**, france *Chambre des députés des départements* (jen la preciza titolo de tiu asembleo en la ĉarto de 1814), aŭ pli kutime **Ĉambro de la deputitoj** estis la parlamento de Francio estigita per la ĉarto de 1814.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ĉarto de 1814 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* **(en)** Kompleta teksto
La **Hotelo Savoy**\*\* estas historia hotelo en Lodzo, situanta ĉe la strato Romualda Traugutta 6, ne malproksime de la ĉefa strato Piotrkowska.

Ĝi estis konstruita en 1911 por la viena investanto Salomon Ringer. La konstruaĵo, proksimume 35 metrojn alta, estis la plej alta nereligia konstruaĵo en Lodzo ĝis 1955, kiam kreiĝis la ĉielskrapanto de la Teksa Centralo (populare konata kiel la televida ĉielskrapanto) kaj, dum kelka tempo, unu el la plej altaj metropolaj konstruaĵoj en Pollando. Komence de la 20-a jarcento Savoy tre distingiĝis pro la alteco, inter tradiciaj urbocentraj konstruaĵoj, kio vekis intereson en lodzanoj kaj turistoj. En la "unua lodza altkonstruaĵo", kiel ĝi estas nomata, oni uzis skeletan konstruon, kiu estis noviga solvo en tiu epoko. La konstruaĵo havas la secesian-modernisman stilon. Ĉe la unuaj du etaĝoj troviĝas grandaj, kvadrataj fenestroj, kaj super la pordo troviĝas ronda fenestro kun pavoforma ornamaĵo tipa por secesio. La supraj etaĝoj estas riĉigitaj per mallarĝaj balkonoj kaj rondigitaj alkovaj fenestroj kun minimumismaj, modernismaj ornamaĵoj.

La hotelo havas 123 litojn en apartamentoj kaj 1- kaj 2-personaj ĉambroj. En ĝi uzeblas klimatizitaj konferencaj salonoj por 40, 50, 70 kaj 120 homoj kaj bankeda salono por konferencanoj. Inter la jaroj 2007 kaj 2008 la fronto de la hotelo estis renovigita. Oni refarbis la hotelon per koloroj, kiujn ĝi surhavis en 1912, kiam ĝi estis malfermita, kaj la fasado ĉe la teretaĝo estis tegita per grejso. La konstruaĵo estas nun lumigata. En la jaroj 2010-2012 oni renovigis la fasadon ĉe la flanko de la korto, renovigis la ŝtuparojn, koridorojn kaj liftojn.

En la hotelo Savoy okazas la intrigo de la romano Hotelo Savoy verkita en 1924 de Joseph Roth. En la jaroj 1914-1915 funkciis ĉi tie la kabaredo *Bi-Ba-Bo*, kun kiu kunlaboris interalie Julian Tuwim. En la hotelo ekzistis la literatura klubo *Pickwick*, kiun frekventis ia. Konstanty Ildefons Gałczyński, Józef Węgrzyn, Adolf Dymsza kaj Leon Schiller.

Galerio
-------

* Secesia fenestro super la pordoSecesia fenestro super la pordo
* Memortabulo pri Joseph Roth, kiu loĝis en la hoteloMemortabulo pri Joseph Roth, kiu loĝis en la hotelo
* La hotelo vidata el apuda tegmentoLa hotelo vidata el apuda tegmento

Referencoj
----------

1. ↑  Stefański, Krzysztof.  (2009) *Ludzie, którzy zbudowali Łódź Leksykon architektów i budowniczych miasta (do 1939 roku)*. Łódź: Dom Wydawniczy Księży Młyn, p. 103. ISBN 978-83-61253-44-0.
2. ↑   Centrum Hotele: hotel, hotele Łódź, nocleg, sale konferencyjne (pole).
3. ↑  Monik@.  baedeker łódzki: Hotel Savoy. Łódź, ulica Traugutta 6. (pole). *baedeker łódzki* (2012).
4. ↑   Savoy Hotel Łódź, Traugutta 6 (pole). *www.urbanity.pl*.

* Kategorio Hotelo Savoy (Lodzo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Ignacio Sánchez Mejías** (Sevilo, 6a de junio 1891 - Madrido, 13a de aŭgusto 1934) estis hispana taŭrludisto. Li estis bofrato de la mita taŭrludisto Joselito «El Gallo», sed li estis fama ankaŭ ekster la etoso de taŭrludado, ĉar li dediĉis sin ankaŭ al literaturo kaj verkado, kio faris lin unu de la plej popularaj figuroj de la kulturo de Hispanio dum la unua triono de la 20-a jarcento. Kiam li mortis ricevinte kornofrapon, li estis omaĝita fare de kelkaj poetoj de la generacio de la 27-a, ĉefe fare de Federico García Lorca en sia fama elegio *Llanto por Ignacio Sánchez Mejías*. 

Siaflanke li vekis kvar teatraĵojn, el kiuj *Sinrazon, juguete en tres actos y prosa*, premiere la 24an de marto 1928; *Zaya, comedia en tres actos y en prosa*, premiere la 8an de aŭgusto 1928; *Ni más ni menos, comedia en tres actos y en prosa*, nek ludita nej eldonita dumvive; kaj *Soledad, comedia en más de un acto*, nek ludita nej eldonita dumvive. La kvar tekstoj estas inkluditaj en moderna kompilaĵo.

Referencoj
----------

1. ↑  Ignacio Sánchez Mejias - *Teatro*, Colección Austral, eldono de Antonio Gallego Morell, 1988.

Bibliografio
------------

* Andrés Amorós, *Ignacio Sánchez Mejías*. Madrid, Alianza Editorial, 1998.
* Francisco Narbona kaj Antonia García Ramos, *Ignacio Sánchez Mejías*. Madrid, Espasa Calpe, 1988.
* Federico M. Alcázar, *Sánchez Mejías, el torero y el hombre*. Sevilla, Fundación de Estudios Taurinos, 1999
* Díaz-Guerra del Viso, Agustina. "Ya luchan la paloma y el leopardo". Ignacio Sánchez Mejías. En: González Márquez, Juan Antonio (eld.). *El Instituto La Rábida: ciento cincuenta años de educación y cultura en Huelva*. Huelva: Diputación Provincial, 2007. 2 vol. ISBN 978-84-8163-427-3

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Ignacio Sánchez Mejías en la hispana Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 850291
 |