recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**YouTube** ['ju:.t(j)u:b] (Esperantigata kutime kiel **Jutubo,** *pli malofte* **Jutjubo**) estas retejo, videospektejo fondita en februaro 2005 de la iamaj PayPal-kunlaborantoj **Chad Hurley**, **Steve Chen** kaj **Jawed Karim**. Sur tiu retejo la uzantoj povas spekti filmetojn, datumflue transportatajn al la komputilo de la spektanto, kaj alŝuti proprajn filmetojn. La 9-an de oktobro 2006 Google anoncis sian aĉeton de YouTube.

Nomo
----

"Tube" (tubo) estas angla esprimo por indiki televidilon, pro la tie uzata "cathode ray tube" (tubo de katodoradioj). Oni povus do traduki "YouTube" per "via televidilo".

Teknologiaj trajtoj
-------------------

YouTube ebligas alŝuti filmojn normalajn (t.e. ĝis 90-gradajn), 180-gradajn, kaj 360-gradajn.

Esperanto ĉe YouTube
--------------------

La interfaco de YouTube ne estas havebla en Esperanto. Tamen estas sufiĉe granda komuno de esperantaj jutubistoj. La retejo tubaro aŭtomate kolektas esperantajn videojn kaj videojn pri Esperanto el YouTube. 

Por listo de jutubaj kanaloj en Esperanto vidu la Listo de retaj videoservoj kaj videokanaloj en Esperanto

Vidu ankaŭ
----------

* konkurencaj retejoj:
	+ Veoh
	+ Vimeo
* Similaj retejoj:
	+ tubaro

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo
* YouTube – Kreativlabor oder Konkurrenz für „alte Medien"? Tagesschau.de (germane)
* Google ofertas 1,6 miliardojn da dolaroj por YouTube (germane)
* Google aĉetas YouTube (germane)
**ZEAMI Motokiyo**, (naskiĝis ĉirkaŭ 1363, mortis ĉirkaŭ 1443), ankaŭ nomita **Kanze Motokiyo** (観世 元清), estis Japana estetikano, aktoro kaj dramisto. Li skribis brilegajn teatraĵojn, gravan teorian libron [Fūshi kaden (風姿花伝)], kaj praktikajn instrukciojn por aktoroj. Li establis la No-teatron kiel grava artformo. Liaj libroj ne estas nur instrukcioj sed ankaŭ estetikaj traktatoj surbaze de la spirita kulturo de Japanio.
Zeami estis edukita per lia patro, Kan'ami, kiu estis ankaŭ aktoro. Ĉi tiu patro/filo teamo establis la No-teatron. Kiam la kompanio de Kan'ami prezentis dramon por Ashikaga Yoshimitsu, la Ŝoguno de Japanio, li petis, ke Zeami havu kortedukon en la artoj. Post Zeami sekvis lian patron, li daŭradis prezenti kaj adapti lian stilon en tion, kion estas la nuna epoko No-teatro. Miksaĵo de pantomimo kaj voĉakrobataĵo, ĉi tiu stilo fascinigis japananoj dum centoj da jaroj.
Erudiciuloj imputas preskaŭ 50 dramoj al Zeami. Inter ili estas la ĉefverkoj *Izutsu* kaj *Takasago*, tiu ĉi lasta enhavanta la frazo *senshūraku*, "plezuroj de mil aŭtunoj," konata al sumoo fervoruloj kiel la nomo de la fina tago de profesia turniro. "Izutsu" kaj "Takasago" estas ankaŭ la nomoj de sumoo *heya*. *No* signifas talenton aŭ kapablo.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 54073
* GND: 118760319
* LCCN: n50009758
* VIAF: 32005662
* ISNI: 0000000121266498
* LIBRIS: 198671
* SUDOC: 090247264
* BNF: 11990805n
* NLA: 35045265
* NDL: 00271669
* NKC: osa2017942382
* ICCU: SBLV243961
* BNE: XX1386281
 |
Koordinatoj: 50° 07′ 00″ N 129° 26′ 00″ O﻿ / ﻿50.11667 °N, 129.43333 °O﻿ / 50.11667; 129.43333 (mapo)

**Zavitinsk** (ruse *Завитинск*) estas urbo en Amura provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 10221501.

La urbo estis fondita en jaro 1906.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1954.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:

* Zavitaja (Завитая) ĝis 1954.

La interurba telefona kodo estas 41636, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 6 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas: latitudo 50°07' norde, longitudo 129°26' oriente.

En la urbo estas fervoja stacio Zavitaja (Завитая).

En jaro 1959 la urbo havis 15,8 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 14,2 mil loĝantojn.

Flago de Amura provinco
Administra divido de Amura provinco

**Ĉefurbo**: Blagoveŝĉensk

**Urbaj distriktoj**:
Belogorsk |
Blagoveŝĉensk |
Rajĉiĥinsk |
Svobodnij |
Ŝimanovsk |
Tinda |
Uglegorsk |
Zeja 

**Municipaj distriktoj**:
Arĥara |
Belogorska |
Blagoveŝĉenska |
Burejska |
Ivanovka |
Konstantinovka |
Magdagaĉa |
Mazanovska |
Miĥajlovska |
Oktjabrska |
Romna |
Selemĝinska 
Seriŝeva |
Skovorodina |
Svobodna |
Ŝimanovska |
Tambovka |
Tinda |
Zavitinska |
Zeja
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Dazipo** |
| --- |
|  |
| ArmadeloArmadelo |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Mamuloj *Mammalia* |
| Subklaso: | Vivonaskuloj *Theria* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Superordo: | Ksenartroj *Xenarthra* |
|
|
| Ordo: | Cingulatoj *Cingulata* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Dazipedoj *Dasypodidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | **Dazipo** *Dasypus* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Dazipo  |

 |
| v • d • r |

**Dazipo** (*Dasypus*) estas (laŭ PIV2) genro de malgrandaj mamuloj, kiun oni depost 1995 klasas en la ordo cingulatoj (*Cingulata*) en la superordo ksenartroj (*Xenarthra*). Ĝi donas sian nomon al la superordigita familio de dazipedoj, kiuj nomiĝas en Esperanto ankaŭ "tatuoj". Dazipo havas sur la korpo zonosimilan kirason, kiu konsistas el duarangaj ostoj kovrataj de epiderma korneca tavolo. Oni distingas kapan, ŝultran, koksan kaj dorsan kirasojn. La dorsa kiraso estas moviĝema, kaj konsistas el zonoj kiuj ebligas por kelkaj specioj la globforman kuntiriĝon. Ankaŭ ilian voston kovras kiraso. Iliaj kruroj estas mallongaj, sed kun fos-ungegoj. Ilia dentaro konsistas el 7/7 aŭ kelkfoje el pli ol 100 dentoj.

Dazipoj fosadas kaj havas akrajn ungegojn. Multaj specoj usas siajn akrajn ungegojn por elfosi manĝaĵon, kiel insektolarvojn, kaj por fosi loĝfosaĵojn. Ili povas sin fosi en la grundon tre rapide.

Dazipoj estas ĉionmanĝuloj. La dieto de dazipaj specoj varias, sed konsistas precipe el insektoj, insektolarvoj kaj aliaj senvertebruloj. Tamen iuj specoj manĝas preskaŭ tute formikojn kaj termitojn. Oni kalkulas, ke deko da dazipoj povas nuligi tunon da fiinsektoj en unu jaro.

La fenomeno de plurembrieco (*polyembryonia*) konatas ĉe ili. Ili loĝas en Sud- kaj Mez-Ameriko kaj Teksaso.

* La **Naŭzona dazipo** aŭ **armadelo** (*Dasypus novemcinctus*) loĝas de Teksaso ĝis Gran-Chaco; ĝi havas 9 dorsajn kiras-zonojn.
* La **Kurtvosta dazipo** (*D. hybridus*) loĝas de Brazilo ĝis Patagonio; ĝi havas 6-7 dorsajn kiras-zonojn.

Ĉe ambaŭ specioj elformiĝas 12 embrioj pro la plurembrieco.

* La Granda dazipo (*Priodontes giganteus*)  longas 1 m; ĝi loĝas en tropika Sud-Ameriko .
* La Seszona dazipo (*Euphractus sexcinctus*)
* La Harardazipo (*Chaetophractus villosus*)

Notoj
-----

1. ↑  Ĉen Ŝjaŭji, *Aventuro de Ĉasisteto dum Ekspediciado*, Ĉina Esperanto-Eldonejo, Pekino, 1988. Esperantigis Hŭang Fengĝu; ilustris Hu Hŭanĵan. paĝo 57. Temas ne pri scienca verko, sed pri populariga, ĉiuokaze uzebla kaj citebla.
2. ↑   Ekoregionoj en Paragvajo
3. ↑  Napaj humidaj arbaroj

Vidu ankaŭ
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Zoologio |

* Ĉako
**Zebanec Selo,** hungare **Hidegfalu** estas ne memstara, malgranda vilaĝo en Kroatio, en distrikto Međimurje, en municipo de Selnica.

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Loĝantaro: 660
* Poŝtkodo: 40314
* Aŭtokodo: ČK
* Telefonprefikso: +385 040
* 46° 28′ 45″ N 16° 24′ 45″ O﻿ / ﻿46.47917 °N, 16.41250 °O﻿ / 46.47917; 16.41250 (mapo)Koordinatoj: 46° 28′ 45″ N 16° 24′ 45″ O﻿ / ﻿46.47917 °N, 16.41250 °O﻿ / 46.47917; 16.41250 (mapo)

Loknomo
-------

La historia hungara loknomo estis preskaŭ la sama, ol la kroata: Zebanec. Fine de la 19-a jarcento pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis tute novan, fantazian hungaran loknomon. Estis erao, kiam la hungara nomo estis *Bocskaihegy* [boĉkaihedj] (pri Stefano Bocskai). La kroata selo kaj la hungara falu signifas: vilaĝo.

Situo
-----

Zebanec Selo situas sur deklivoj. Selnica troviĝas je 2, Čakovec je 10 km-oj.

Historio
--------

La kampoj longe apartenis al estroj de Csáktornya. Ĝis Traktato de Trianon Hidegfalu apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Csáktornya, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo senbatale okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, poste denove de Jugoslavio kaj ekde 1991 de Kroatio.
Koordinatoj: 57° 46′ 04″ N 25° 14′ 48″ O﻿ / ﻿57.76778 °N, 25.24667 °O﻿ / 57.76778; 25.24667 (mapo)

**Seda** estas ebenaĵa rivero en norda Latvio, kiu longas 62 kilometrojn. Ĝi komenciĝas ĉe la norda rando de Žuldiņu marĉo proksime de urbo Valka, Estonia limo kaj P23 aŭtovojo. Fluas tra distriktoj Valka kaj Valmiera, enfluas la lagon Burtnieks. Riverdeklivo estas 17 m (0,35 m/km), ĉiujara drenaĵo 0,15 km³.

Historiistoj supozas ke en la Mezepoko Seda kaj ĝia marĉa ĉirkaŭaĵo estis la limo inter latvaj kaj estonaj teroj.

Vojo
----

La tuta rivera vojo fluas laŭ la Norda Vidzeme malaltebenaĵo (latve *Ziemeļvidzemes zemiene*).

La bordoj estas superkreskitaj de arbustoj, multloke marĉaj. En la baseno estas multaj arbaroj, marĉaj herbejoj kaj marĉoj. La plej granda el tiuj estas la Seda erikejo, sur la kontraŭa flanko de kiu estas la urbo Seda. La plej granda parto de la riverfluo estas reguligita. Pro la relative malgranda falo, grandaj areoj de marĉoj kaj torf-ekstraktaj kampoj estas inunditaj printempe.

La plej granda setlejo sur la bordoj de la rivero estas Daksti (43 loĝantoj en 2021). La aŭtovojoj A3, P17, P23, P24 kaj la fervojo Riga-Valga transiras la riveron. La fluo pasas tra pluraj naturrezervejoj - Burga herbejoj, Seda marĉo, Meza Burtnieks.

La meza kurso de la rivero, de Daksti ĝis la aŭtovojo P17, kie parto de la sekcio estas artefarite larĝigita kaj fluas tra krutan valon ĝis alteco de 12 metroj, estas rekomendita por boatado. La malsupraj atingoj estas marĉaj, superkreskitaj kaj kun kastoraj digoj.

En la rivero troviĝas ezokoj, perkoj, plotoj, bramoj.

Alfluantoj
----------

* Maldekstra: Baložupe (14 km), Buļļupe (18 km).
* Dekstra: Rikanda (24 km).

Bildoj
------

* La suprafluo de la rivero proksime de ValkaLa suprafluo de la rivero proksime de Valka
* Meza fluoMeza fluo
* Aŭtovojo P17 ponto super SedaAŭtovojo P17 ponto super Seda

Referencoj
----------

1. ↑  LĢIA. Vietvārdu datubāze - Datumbazo de loknomoj
2. ↑  Latvijas Padomju Enciklopēdija - Latva Soveta Enciklopedio, v. 8, p. 624.
3. ↑  Latvijas ģeogrāfijas atlants - Latvia geografia atlaso. "Jāņa sēta", 2020
4. ↑  Nacia Enciklopedio. Seda Marĉo (latve)
5. ↑  Upesoga. Seda (latve)
6. ↑  Video. Boatado Daksti-P17
7. ↑  Latvijas PSR Mazā Enciklopēdija - Latva Malgranda Enciklopedio, v. 3, p. 312.

Eksteraj ligiloj
----------------

Logo Wikimedia Commons Bildoj, sonoj kaj videoj pri temo Seda (rivero) en Vikimedia Komunejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755827
 |
**Jozefo la 1-a**, denaske **Youssef ABSI**, arabe **يوسف عبسي‎** (naskiĝis la 20-an de junio 1946 en Damasko) estas Siria episkopo de la Katolika Grek-Melkita eklezio.

Biografio
---------

Youssef Absi fariĝis pastro la 16-an de majo 1973.

La 22-an de junio 2001 papo Johano Paŭlo la 2-a nomumis patron Joseph ĉefepiskopo-titularo de Tarso, kaj la 13-an de oktobro 2006 papo Benedikto la 16-a nomumis lin ĉefepiskopo-vikario de Damasko de la Katolika Grek-Melkita eklezio.

La 21-an de junio 2017 la sinodo de la Katolika Grek-Melkita eklezio, elektis la episkopon Jospeh nova patriarko, kun la nomo de Youssef, al kiu la papo Francisko donis la eklezian komunion la 22-an de junio 2017.;

Referencoj kaj notoj
--------------------

1. ↑  gcatholic.org itale
2. ↑  Eklezia komunio itale
3. ↑  apostolische-nachfolge.de Arkivigite je 2017-07-02 per la retarkivo Wayback Machine germane

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retejo de la Patriarkeco Arkivigite je 2012-03-21 per la retarkivo Wayback Machine angle
**Zbigniew Antoni Kruszewski** (naskiĝis la 27-an de junio 1928 en Varsovio) – pola politologo, nepo de pola pioniro de Esperanto Antoni Grabowski.

Vivo
----

Filo de Tadeusz kaj Irena el domo Grabowska, nepo de esperantisto Antoni Grabowski. Dum la dua mondmilito frekventis sekretan instruadon en gimnazio je la nomo al Tadeusz Czacki en Varsovio. En 1943 eniris al Grizaj Taĉmentoj, kie akceptis pseŭdonomon "Jowisz" (Jupitero) kaj plenumis funkcion de skoltestro. Partoprenis etan sabotadon kaj kampanjojn de batallernejoj, ankaŭ estis komandanto de taĉmento observanta moviĝojn de la germana armeo laŭ la linio oriento-okcidento. Post eksplodo de la ribelo de Varsovio batalis en Suda Mezurbo, poste translokigita al Ĉefkomandejo de Grizaj Taĉmentoj, kie ricevis taskon organizi laboron de kampa poŝto. Arestita de Gestapo en Wilanów forkuris dum transporto trairante al Mokotów, de kie kunportis raportojn al Siekierki kaj Sadyba. Post reveno al la mezurbo avancis ĝis kaporalo kaj estis atribuita al kompanio batalanta en la Mezurbo. Post falo de la ribelaj bataloj forlasis Varsovion kune kun la 72-a Infanteria Regimento de Pola Enlanda Armeo, konsistiganta la 28-an Divizion de Infanterio de la Landa Armeo. De Ożarów Mazowiecki estis transportita al Stalago X B en Sandbostel, kie laboris en tre pezaj kondiĉoj en la minejo de torfo. 

Post liberigo flanke de kanada armeo, konsistigantan la 2-an Britan Armeon, atingis Nederlandon, kie eniris al la Unua Kirasita Divizio de Polaj Armitaj Fortoj, komandata de generalo Stanisław Maczek. Poste tra Francio al Italio, kie batalis en la Dua Pola Korpuso. Post malmobilizo decidis resti inter elmigrantaro, forveturis al Londono, kie apartenis al la Pola Korpuso de Prepariĝo kaj Dislokigo, studis en Supera Lernejo de Politika scienco. Li aktivis en pola skoltismo kaj Pola Libereca Movado Sendependo kaj Demokratio, en 1952 decidis translokiĝi al Usono. 

Li studis en Fakultato de Internaciaj Rilatoj en Northwestern University, kaj poste en Universitato de Ĉikago, kie akiris gradon de doktoro pri filozofio surbaze de laboraĵo pri ŝanĝo de polaj landlimoj. De 1968 dum du jaroj estis asistanto de profesoro en la fakultato ĉe University of Texas en El Paso, poste ĝis 1972 pli aĝa lekciisto de la altlernejo. En 1972 gajnis titolon de ordinara profesoro, li estas aktivulo de la Kongreso de Pola Diasporo en Usono. Plenumis funkcion de prezidanto de Tutamerika Asocio de Polaj Studentoj en Usono kaj estis sekretario de Politika Komitato de la Diaspora Kongreso en Ilinojso. Li loĝas en El Paso.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Zbigniew Antoni Kruszewski, Archiwum Historii Mówionej Arkivo de Parola Historio, 1944.pl

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 614164
* GND: 134174011
* LCCN: n82070452
* VIAF: 79161245
* ISNI: 0000 0000 8396 9271
* SUDOC: 066924219
* BNF: 13622683p
* BIBSYS: 90117963
* NKC: js20221148474
* BNE: XX1334409
 |
**Henrik Lévay** [lEvai], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Lévay Henrik** estis hungara asekuristo, mecenato. Lia nobela antaŭnomo estis *kisteleki* [kiŝteleki] ekde 1886.

Henrik Lévay naskiĝis la  16-an de aprilo 1826(nun 1826-04-16) en Jánoshalma (la tiama **Jankovác**), li mortis la 16-an de decembro 1901 en Budapeŝto.

Fondo de la unua hungara asekura societo (pentraĵo de Gyula Benczúr

Biografio
---------

Henrik Lévay devenis el juda familio. Li frekventis komercan lernejon en Pest (urbo) en la 1840-aj jaroj, poste li estis komercisto en Szeged. Li batalis dum la hungara revolucio de 1848, poste li estis asekuristo en urbo Pest. En 1857 li partoprenis en fondo de la unua hungara asekura societo, post 6 jaroj li estis ĝin. En 1861 li fondis la unuan hungaran reciprokan asekuran societon, en 1882 alian societon en Vieno. Li estis levita senatano en 1886, barono en 1897. Li estis ankaŭ mecenato, ekzemple li fondis premion en 1878, li mem ricevis premion en 1868. Li edziĝis en 1852.

Liaj kontribuoj
---------------

* *Vélemény a mezőgazdasági hitelintézet létesítésének módjáról.* (1893)
* *Néhány szó közgazdasági bajaink orvoslásáról.* (1895)
* *A biztosítási ügy hazánkban.* (1896)

Fontoj
------

* biografio hungare kun bildo
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo
2. ↑   nobela datenaro



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 849394
 |



* Portalo pri Biografio
***Zeitgeist*** [tsájtgajst] (germane por **spirito de la epoko** aŭ **spirito de la tempo**) estas internacia esprimo uzata por la intelekta modo aŭ dominanta skolo de pensaro kiu estas tipa kaj influas la kulturon de partikulara periodo. Por ekzemplo, la *Zeitgeist* de modernismaj tipigitaj kaj influaj arkitekturo, arto, kaj modo dum multo de la 20a jarcento.

La germanlingva vorto *Zeitgeist* estas ofte atribuata al la filozofo Hegelo, sed li neniam fakte uzis tiun vorton. En liaj verkoj kiaj *Vorlesungen über die Philosophie der Weltgeschichte*, li uzas la frazon *der Geist seiner Zeit* (la spirito de lia tempo) —por ekzemplo, "neniu homo povas surpasi sian propran tempon, ĉar la spirito de lia tempo estas ankaŭ lia propra spirito."

Aliaj filozofoj kiuj estis asociataj kun tiaj ideoj estas Herder, Spencer kaj Voltaire. La koncepto kontrastas kun la teorio de Grandulo popularigita de Thomas Carlyle, kiu vidas historion kiel rezulto de agado fare de herooj kaj geniuloj.

Hegel kredis ke arto respegulas, nature, la kulturon de la tempo en kiu ĝi estas kreata. Kulturo kaj arto estas interplektitaj ĉar individua artisto estas produkto de sia epoko kaj tiele alportas tiun kulturon al ĉiu artaĵo. Krome, li kredis ke en la moderna mondo maleblas produkti klasikan arton, kion li kredis reprezentata kiel "libera kaj etika kulturo", kiu dependis pli el filozofio de arto kaj el teorio de arto, ol el respegulado de la socia konstruaĵo, aŭ *Zeitgeist* en kiu unuopa artisto vivas.

En la analizo de artoj kaj kulturo, la koncepto de "spirito de epoko" aŭ *zeitgeist* povas esti problemiga kiel ilo por analizo de periodoj kiuj estas socie aŭ kulture fragmentitaj kaj diversaj.

Referencoj
----------

1. 1 2  Eero Saarinen (2006), *Shaping the Future*, Yale University Press, p. 15, (ISBN 9780972488129),
2. ↑  Glenn Alexander Magee (2011), "Zeitgeist", *The Hegel Dictionary*, Continuum International Publishing Group, p. 262, (ISBN 9781847065919),
3. ↑  Hendrix, John Shannon. *Aesthetics & The Philosophy Of Spirit*. New York: Peter Lang. (2005). 4, 11.
4. ↑  Mike Chopra-Gant *Hollywood Genres and Postwar America: Masculinity, Family and Nation in Popular Movies and Film Noir* 2006 "The idea of zeitgeist as the spirit of the age demands a unanimity that is inconsistent with the fragmentation and contradiction that characterized American society and culture during the early postwar years. The concept of Zeitgeist, therefore, is a problematic tool for analyzing the films and culture of the period: the idea of the spirit of the age is an impediment to the production of a reliable impression of an age that possessed no singular, dominant spirit."

Vidu ankaŭ
----------

* Zeitgeist-movado

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Zeitgeist en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Christian Adolph Klotz
* Christian Adolf Klotz in: Meyers Konversations-Lexikon, 4. Aufl. 1888, Vol. 9, Paĝo 859
* Zeitgeist, History of Ideas[*rompita ligilo*]
**Tarono** (armene: Տարոն; *Taron*, okcidenta armena prononco: Daron; greke: Ταρών, Tarōn; latine: Taraunitis) estis regiono de la provinco Turuberano de Granda Armenio, proksimume koresponda al la provinco Muş de moderna Turkio.

La ĉefa fonto de la historio de la princlando dum la Alta Mezepoko estas la *Historio de Taron*, relative mallonga "historia" am-verko en kvin partoj, intencante priskribi signifajn okazaĵojn de la distrikto de Tarono dum la bizanc-sasanidaj militoj kiam la sasanida imperiestro estis Ĥosro la 2-a (590-628). Dum la regado de Ĥosro, Tarono estis ofte invadita por la persoj. La Historio priskribas la agadon de kvin generacioj de mamikonjanoj (la princa domo de Tarono), defendante kaj venĝante la distrikton. Ĉiu sekcio aŭ ciklo de la rakonto estas dediĉita al la heroaĵoj de unu el la defendantoj: Mushegh, Vahan, Smbat, lia filo Vahan Kamsarakan, kaj la lasta filo Tiran. La herooj foje estas superhome kuraĝaj aŭ duoblaj, saĝaj aŭ ruzaj, humilaj aŭ bombastaj, humanaj aŭ brutale senkompataj laŭ la situacio. Ĉefe, ili estas la sanktaj militistoj de Sankta Karapet (Johano la Baptisto, ilia patrona sanktulo), kaj ili fervore defendas la Monaĥejon de Sankta Karapet (Glakavank) same kiel ĉiujn preĝejojn kaj kristanojn en la distrikto. Granda parto de la rakonto priskribas batalojn kaj la ruzajn taktikojn uzitajn de la Taronidoj por venki la invadajn irananojn.

* Kategorio Tarono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Junulino en yukata en Kioto, Japanio
*Yukata*
*Yukata*
***Yukata*** (japane 浴 (ゆ)衣 (かた), litere "banvesto") estas japana vorto por malpeza kimono, kiun portas kaj viroj kaj virinoj.

Historio
--------

*Yukata* devenas de yukatabira, malpeza vestaĵo el lino, kiun oni portis ĉe saŭno. Kiam banoj iĝis pli popularaj, la kotona *yukata* anstataŭis la *yukatabira-n*.

Nuntempe
--------

Ekde la 1990-aj jaroj jaroj, yukata estas portata kiel simpla, facila kaj ĉiutaga varianto de la pli multekosta kaj pli malfacile metota kimono, post banado en hoteloj, dum festivaloj kaj piroteknikaĵoj aŭ kiel noktovesto.

Eco
---

*Yukata* estas farita el kotono kun rektaj kudreraroj kaj larĝaj manikoj. La unuaj *yukata-oj* estis koloritaj de indigo, sed nuntempe oni trovas ilin kun multaj koloroj. La sama regulo kiel por kimono valoras: ju pli juna la portanto, des pli brilaj kaj helaj la koloroj.
Infano portos bunte printitan *yukata-on*, juna virino florprintaĵon, dum pli aĝa virino preferos malhelbluan kun geometriaj desegnoj.

Eroj de *yukata* estas:

* *okumi*: la vertikala fronta ŝtofbando, ambaŭflanke de la malfermo, de la kolo ĝis la malsupro de la *yukata*
* *furi*: vertikala fendo en la manikoj ĉeaksele ĉe inaj *yukata*-oj
* obio: zono

Portado
-------

Ne evidentas ĝuste porti *yukata-on*. La maldekstra flanko de la *yukata* estu super la dekstra flanko (evitu porti ĝin alimaniere, ĉar nur mortintoj dum funebro portas la dekstran flankon super la maldekstra). La obio estas uzita por malhelpi malfermon de la *yukata*, kiam oni portas ĝin publike aŭ laŭ veterkondiĉoj.

Inter viroj la plej komuna publiko uzo de *yukata*, estas tiu de sumo-batalantoj. De sumo-komencantoj oni postulas porton de *yukata* kiam ili troviĝas en publikaj lokoj, senrigarde la veteron aŭ la sezonon. Dum somero ĉiuj batalantoj kutime portas ĝin.

Kaj viroj kaj virinoj ofte portas *yukata-on* en tradiciaj japanaj gastejoj, ryokan, ĉefe en tiuj, kiuj havas proprajn varmakvajn banejojn. Post alveno, homoj ofte tuj ŝanĝas vestaĵojn por porti la *yukata-on* disponebligita de la gastejo. Multaj uzas ĝin por promeni ekstere, iri al publikaj banejoj, kaj eĉ por matenmanĝi aŭ vespermanĝi en tradicia komuna manĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* *Yukatabira*
* Kimono

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Yukata en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Kiel meti yukata-on (france) Arkivigite je 2007-07-18 per la retarkivo Wayback Machine
* Ĉio pri yukata, historio, portado, ... (angle) Arkivigite je 2007-07-06 per la retarkivo Wayback Machine
* Pri yukatabira kaj yukata (angle) Arkivigite je 2007-09-29 per la retarkivo Wayback Machine
* Pri yukatabira, yukata kaj multaj aliaj japanaĵoj (france)[*rompita ligilo*]
**Tibor Czibere** [cibere], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Czibere Tibor** estis hungara inĝeniero, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1985).

Tibor Czibere  naskiĝis la 16-an de oktobro 1930 en Tapolca kaj mortis la 24-an de decembro 2023.

Biografio
---------

Tibor Czibere frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste universitaton en Miskolc inter 1949-1953. Post siaj studoj li ekinstruis en la universitato. En 1956 li trovis laborlokon en grava fabriko de Budapeŝto, kie li estis esplora inĝeniero. En 1968 li estis nomata universitata profesoro. Post jardeko li iĝis jam rektoro. Inter 1983-1985 li estis deputito parlamenta, post jaroj ministro. Li ricevis premio Kossuth en 1962, poste aliajn premiojn inter 1998-2006.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Berechnungsverfahren zum Entwurf gerader Flügelgitter mit stark gewölbten Profilschaufeln* (1960)
* *A hidrodinamikai rácselmélet két főfeladatának potenciálelméleti megoldása* (1965)
* *Calculation of Plane Subsonic Flow of Compressible Fluids* (1974)
* *Vezetéses hőátvitel* (1998)

Fontoj
------

* biografio kun foto
* hungara biografio kun foto Arkivigite je 2013-01-12 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 428900
* VIAF: 121369204
* ISNI: 0000000080134324
 |
La **kantono Boulogne-sur-Mer-2** (france *canton de Boulogne-sur-Mer-2*) estas franca balotdistrikto en la departemento Pas-de-Calais kaj en la regiono Hauts-de-France. La kantono konsistas el 5 komunumoj. Ĝi havas entute  loĝantojn laŭ oficiala censo plenumita en. Ĝia centraliza oficejo situas en Boulogne-sur-Mer.

Francaj kantonoj ĉefe utilas kiel bazaj balotareoj por la elektado de la membroj de departementaj konsilioj.

Komunumoj
---------

Apartenas al la kantono Boulogne-sur-Mer-2 la jenaj 5 francaj komunumoj :

1. Baincthun
2. **Boulogne-sur-Mer** (parto)
3. Echinghen
4. Le Portel
5. Saint-Martin-Boulogne

Historio
--------

Nova kantona organizado de la departemento Pas-de-Calais validiĝis okaze de la departementa baloto de marto 2015, kaj estis difinita de dekreto de la 13-a de februaro 2014. La departementaj konsilantoj estas, eke de tiu baloto, elektataj per duvica plurnoma majoritata balotsistemo.

La balotantoj de ĉiu kantono elektas du membrojn de malsama sekso, kiuj prezentas sin kiel binomon. La departementaj konsilantoj estas elektitaj por sesjara mandato.

En la departemento Pas-de-Calais, pro la reformo la nombro de kantonoj malgrandiĝis de 77 al 39. La nuna kantono Boulogne-sur-Mer-2 estis kreita per aldono de komunumoj de la eksaj kantonoj Boulogne-sur-Mer-Sud (3 komunumoj) kaj Le Portel (1 komunumo). La kantono Boulogne-sur-Mer-2 plene situas ene de la arondismento Boulogne-sur-Mer.

Vidu ankaŭ
----------

* Kantonoj de Pas-de-Calais
* Komunumoj de Pas-de-Calais

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKantonoj de Pas-de-Calais |
| --- |
| Arondismento Arras | 
* Arras-1
* Arras-2
* Arras-3
* Auxi-le-Château
* Avesnes-le-Comte
* Bapaume
* Brebières
* Saint-Pol-sur-Ternoise
 |  |
| Arondismento Béthune | 
* Aire-sur-la-Lys
* Auchel
* Béthune
* Beuvry
* Bruay-la-Buissière
* Douvrin
* Lillers
* Nœux-les-Mines
 |
| Arondismento Boulogne-sur-Mer | 
* Boulogne-sur-Mer 1
* Boulogne-sur-Mer 2
* Desvres
* Outreau
 |
| Arondismento Calais | 
* Calais-1
* Calais-2
* Calais-3
* Marck
 |
| Arondismento Lens | 
* Avion
* Bully-les-Mines
* Carvin
* Harnes
* Hénin-Beaumont 1
* Hénin-Beaumont 2
* Lens
* Liévin
* Wingles
 |
| Arondismento Montreuil | 
* Auxi-le-Château
* Berck (Montreuil)
* Étaples
* Fruges
* Lumbres
 |
| Arondismento Saint-Omer | 
* Aire-sur-la-Lys
* Fruges
* Longuenesse
* Lumbres
* Saint-Omer
 |

 |
Koordinatoj: 53° 44′ 00″ N 127° 15′ 00″ O﻿ / ﻿53.73333 °N, 127.25000 °O﻿ / 53.73333; 127.25000 (mapo)

*Vidu ankaŭ Zeja (rivero)*

---

**Zeja** (ruse: *Зея*) estas urbo en Amura provinco en Rusio. Ĝi estis fondita en jaro 1879. Ĝis 1906 la urbo nomiĝis Zejskij Sklad *(Зейский Склад);* de tiam ĝis 1913 la nomo estis Zeja-Pristanj *(Зея-Пристань).* Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1906.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 10412.

La interurba telefona kodo estas 41658, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 6 horoj (en jaro 2005).

La urbo estas sur dekstra bordo de rivero Zeja (Зея) (kiu enenfluas en riveron Amur (Амур)).

En jaro 1959 la urbo havis 7,1 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 27,8 mil loĝantojn.

Flago de Amura provinco
Administra divido de Amura provinco

**Ĉefurbo**: Blagoveŝĉensk

**Urbaj distriktoj**:
Belogorsk |
Blagoveŝĉensk |
Rajĉiĥinsk |
Svobodnij |
Ŝimanovsk |
Tinda |
Uglegorsk |
Zeja 

**Municipaj distriktoj**:
Arĥara |
Belogorska |
Blagoveŝĉenska |
Burejska |
Ivanovka |
Konstantinovka |
Magdagaĉa |
Mazanovska |
Miĥajlovska |
Oktjabrska |
Romna |
Selemĝinska 
Seriŝeva |
Skovorodina |
Svobodna |
Ŝimanovska |
Tambovka |
Tinda |
Zavitinska |
Zeja
argrikultua defendstokejo apud Kempen-St.Hubert
defendstokejo an la LVR-liberaera muzeo Kommern
Agrikultura **defendprovizoturo** estas esprimo por agrikultura burgfrido en faktraba konstrustilo konstruita defendtursimila konstruaĵo. Defendoprovizturo estas pluetaĝa konstruaĵo sur ortangula horizontala projekciaĵo kun masiva subkonstrukcio. La konstrutipo havas tre masivan unuan etaĝon, kiu protektas certagrade pri atakoj. La defendoprovizturo estis kontruita, se la bieno staras separate ekzemple sur kastela teramaso. Ofte oni protektas la provizon ankaŭ kun aldonaj akvofosaĵoj.

Tiaj konstruaĵoj oni konas preciipe en la regiono Niederrhein (malsupra Rejno). Sole en la urbo Kempen kaj ĉirkaŭaĵo oni havis 15 de tiuj konstruaĵoj.

Konstruaĵoj
-----------

* bieno Raveshof apud St. Hubert (Kempen), monumento n-ro 19
* bieno Gelleshof en Kehn, monumento n-ro 27
* defendprovizoturo en la LVR-liberaera muzeo en Kommern.

Literaturo
----------

* Joachim Zeune – Theiss Burgenführer: Niederrhein, Konrad Theiss Verlag 2001, ISBN 3-8062-1612-6, S. 78–81.

Eksteraj ligiloj
----------------

* "Berfes in Kempen-St. Hubert" (Sehenswürdigkeit in Kempen)
* "Gelleshof im Kehn" (Sehenswürdigkeiten in Tönisvorst)
* "LVR-Freilichtmuseum in Kommern" Arkivigite je 2014-09-11 per la retarkivo Wayback Machine
**Don Juan' Tenorio** aŭ pli oficiale *Don Juan Tenorio: drama religioso-fantástico en dos partes* estas hispanlingva romantika teatraĵo publikigita en 1844 de José Zorrilla.

La verkon esperantigis Luiso Mimó Espinalt. Tiu ĉi traduko aperis en la jaro 1981 ĉe Eldonejo Lina Gabrielli el Ascoli Piceno.

Enhavo
------

La verko konstituas, kun *El burlador de Sevilla y convidado de piedra* (1630), atribuita al Tirso de Molina, el kiu *Don Juan Tenorio* estas ŝulda, unu el la du precipaj literaturaj montroj en hispana lingvo de la mito de Don Juan.

Ĝi estas la plej populara versio de la mito en Hispanujo. Don Juan estas simpatia fripono en Sevilo. Li vetas kontraŭ alia virintrompisto kaj logas lian fianĉinon. Li ankaŭ rabas Inés de Ulloa el monaĥinejo. Tamen li enamiĝas al ŝi. Per glavbataloj, li murdas liajn oponantojn. Post kvin jaroj, don Juan vizitas la tombejon, kie Inés kaj ŝia patro restas. La dia justico decidas, ke li mortu pro siaj pekoj, sed pro la amo de Inés li estas savita de infero. Tiu romantika elemento de savo pro amo estas nova en la serio.

Fortunio Bonanova kaj Inocencia Alcubierre en sceno de la filmo *Don Juan Tenorio*, de Ricardo de Baños (1922).
Malgraŭ adasismaj versoj, tiu ĉi teatraĵo restas la popola bildo pri la mito en Hispanio. Estas tradicio surscenejigi ĝin je la tago de mortintoj, 1-a de novembro.

Referencoj
----------

1. ↑   Martínez Jiménez, José Antonio; Muñoz Marquina, Francisco; Sarrión Mora, Miguel Ángel (2011). «Los textos dialogados». Lengua Castellana y Literatura (Akal). Madrid: Akal Sociedad Anónima. p. 178. ISBN 9788446033677.
2. ↑   «Don Juan Tenorio». Aula El Mundo.  Konsultita la 18an de novembro 2017.

Vidu ankaŭ
----------

* María Guerrero

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Don Juan Tenorio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Literaturo |

* Katalogo de Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*
* Katalogo de Kataluna Esperanto-Asocio

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 596655
* GND: 4396616-0
* LCCN: n2003073424
* VIAF: 190665229
* SUDOC: 083866620
* BNF: 17056433p
* BNE: XX2238255
 |
**Éva Hibay** [Hibai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Hibay Éva** estas hungara-finna flutisto, altlerneja instruisto. Ŝia edzo estas Zoltán Popovits, ŝia avo estis Károly Hibay. Ŝi prenis la finnan ŝtatanecon pere de la edzo.

Éva Hibay recitas en Tiso memore al 
 mortintoj dum la inundo
Éva Hibay naskiĝis la 31-an de januaro 1955 en Eger.

Biografio
---------

Éva Hibay aĝis 9, kiam ŝi komencis studi en muziklernejo en sia naskiĝurbo, poste ŝi daŭris la studojn en konservatorio en Budapeŝto (1969-1972), pli poste ŝi akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1977. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Lóránt Kovács kaj Henrik Prőhle. Ŝi instruis en Sibelius Akademio inter 1977-2001, ankaŭ en konservatorio de Helsinko (1977 - 1983). Intertempe en 1987 ŝi akiris plian diplomon pri ĉiĉeronado kaj tradukado. Ŝi plulernis en Francio kaj Aŭstrio, hejmenveninta inter 2004-2006 ŝi studis psikologion en Scienca Universitato Loránd Eötvös, poste en Londono kaj Usono. Post siaj studoj ŝi recitalis en pluraj landoj. En 1996 ŝi ekinstruis en Altlernejo Károly Eszterházy, sed en 1997 ŝi havis aŭtoakcidenton. Ŝi povis labori kiel ĉiĉerono, ekde 2009 ŝi daŭris la instruadon en Hungario kaj Suomio. Ŝi ricevis hungaran premion en 1986. Ŝi naskis filon, kiu vivas en Suomio.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2012-01-30 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 663661
 |
**Universitato Monash** estas publika esplorada universitato bazita en Melburno, Aŭstralio. Fondita en 1958, ĝi estas la dua plej malnova universitato en la subŝtato Viktorio. La universitato havas multajn kampusojn, el kiuj kvar estas en Viktorio (Clayton, Caulfield, Duoninsulo, kaj Parkville), kaj unu en Malajzio. Monash ankaŭ havas esploran kaj instruan centron en Prato, Italio, diplomiĝinta esplorlernejo en Mumbajo, Barato kaj diplomiĝinta lernejo en Suĝoŭo, Ĉinio. Kursoj de la Universitato Monash ankaŭ okazadas en aliaj lokoj, inkluzive de Sudafriko.

Monash estas hejmo de gravaj esploraj instalaĵoj, nome Monash Law School, Australian Synchrotron, Monash Science Technology Research kaj Innovation Precinct (STRIP), la aŭstralia Voice Cell Center, 100 esploraj centroj kaj 17 kunlaboraj esploraj centroj. En 2016, ĝia totala enspezo estis pli ol $ 2,2 miliardoj da aŭstraliaj dolaroj kun eksteraj esploraj enspezoj ĉirkaŭ $ 282 milionoj. En 2016, En Monash enskribiĝis pli ol 50,000 studentoj kaj pli ol 22,000 gradstudantoj. Ĝi havas pli da kandidatoj ol iu ajn alia universitato en la subŝtato Viktorio.

* Kategorio Universitato Monash en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 638640
* GND: 2038386-1
* LCCN: n79097443
* VIAF: 121555165
* ISNI: 0000000419367857
* SUDOC: 027891100
* BNF: 11983570s
* NKC: ko2007297823
 |
**Éva Lehoczky** [lehocki], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lehoczky Éva** estis hungara operkantisto, (koloratursoprano). Ŝia geedziĝa nomo hungarsisteme estis *Lammel Erichné*.

Éva Lehoczky  naskiĝis la 7-an de marto 1925 en Debrecen, ŝi mortis la 6-an de decembro 2016 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Éva Lehoczky studis frapinstrumentojn en Muzikakademio de Budapeŝto, poste ŝi aliĝis al ĵazaj orkestroj. Denove ŝi studis en la Muzikakademio, sed jam operkantadon inter 1949 kaj 1956. Post siaj studoj ŝi komencis sian karieron en Operetoteatro (Budapeŝto), poste en aliaj (ĉefe) provincaj teatroj. Inter 1965–1968 ŝi kantadis en Karl Marx Stadt, poste en Nacia Teatro (Szeged). Inter 1970 kaj 1984 ŝi estis membro de Budapeŝta Ŝtata Operejo, poste ŝi pensiuliĝis. Ŝi faris turneojn en Eŭropo, eĉ en Amerikoj. Ŝi ricevis 3 premiojn inter 1978-1984. Ŝi mortis pro incendio en sia domo.

Ŝia repertuaro (elekto)
-----------------------

* Wolfgang Amadeus Mozart:
	+ *Die Zauberflöte* - reĝino de nokto (ŝia plej ofta rolo)
	+ *Così fan tutte* – Fiordiligi
	+ *Die Entführung aus dem Serail* – Konstanza
* Gaetano Donizetti:
	+ *Lucia di Lammermoor* - titolrolo
	+ *L'elisir d'amore* - Adina
* Giuseppe Verdi: Rigoletto – Gilda
* Imre Madách: *La tragedio de l' homo* – Hyppia (dramo, proza rolo)
* Pongrác Kacsóh: *János vitéz* – franca reĝidino (opereto)

Roloj en televiziaj filmoj
--------------------------

* *Boccaccio* (1978)
* *Csalóka Péter* (1979)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Éva Lehoczky en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Ĝalna,** Pri tiu ĉi sono aŭdu estas urbego, ankaŭ municipo en federacia ŝtato Barato, en subŝtato Maharaŝtro, en la samnoma distrikto, kie ĝi estas la sidejo.

Templo en Ĝalna

Geografio
---------

Ĝalna situas sur altebenaĵo en alto 508 metrojn super la marnivelo laŭ flankorivero. Aŭrangabado (Maharaŝtro) troviĝas 60, Ahmednagar 145, Nanded 167, Latur 175, subŝtata ĉefurbo Mumbajo 336, tutlanda ĉefurbo Delhio 988, Kolkato 1328 kilometrojn (aere) .

Demografio
----------

Ĝalna havis populacion de 285 577 en 2011. La legoscio estis preskaŭ 82% en la sama jaro.

Stacidomo de Ĝalna

Historio
--------

Distrikto de Ĝalna estis establita en 1981 kaj ekde tiam Ĝalna estas distrikta sidejo.

Ekonomio
--------

En Ĝalna la unua uzino pri kotonoj estis establita en 1863. Pliaj uzinoj ekfunkciis depost konstruado de la fervoja linio en 1900. Ĝalna estas la plej granda produktanto de citronoj kaj oranĝoj en Maharaŝtro, krome gravas la ŝtalproduktado.

Trafiko
-------

Ĝalna havas trairan fervojan linion. La urbego havas plenan vojringon ĉirkaŭ la urbo, al kiu alvenas vojoj el ĉiuj direktoj. haveno kaj internacia flughaveno funkcias tre proksime. Multe da aŭtorikiŝoj funkcias en la urbego.

Lingvoj
-------

La oficiala lingvo estas la marata lingvo.

Religioj
--------

En Ĝalna vivas majoritate hinduoj 63%, krome minoritate islamanoj 25%, budhanoj 8,6%, ĝainistoj 1,7%, kristanoj 1,4%.

Klimato
-------

Ĝalna situas en duonarida klimato laŭ klimata klasifiko de Köppen. Jare pluvas po 784 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, tamen inter junio-oktobro pli ofte pluvas (pro la musono), dum inter januaro-aprilo apenaŭ pluvas. La meza ĉiujara temperaturo varias inter 19-32 °C.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj, plej ofte hinduaj temploj

Fontoj
------

* WikiTrans
**Zeihen** estas komunumo en la distrikto Laufenburg de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 965 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

La komunumo Zeihen situas en la Argovia Jŭraso en sudoriento de la tiel nomita Frikvalo. Tra la ĉefvilaĝo Unterzeihen fluas la rivereto *Zeiherbach*, kiu sur la teritorio de la komunumo alfluas al Sissle.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Zeihen limas en nordo al Bözen kaj Effingen, en nordoriento al Bözberg, en sudoriento al Schinznach-Dorf, kaj en sudo al Thalheim AG, en sudokcidento al Densbüren, en okcidento al Herznach kaj Ueken, kaj en nordokcidento al Hornussen.

Trafiko
-------

La komunumo estas konektita al la publika trafikreto per poŝtaŭtolinio al Effingen kaj Herznach.

La plej proksima aliro al la nacia aŭtoŝoseo A3 troviĝas ĉe la strato al Effingen en distanco de 2 km, ĝi estas veturebla tamen nur al kaj el la direkto de Zuriko.

Historio
--------

La unua skriba mencio de Zeihen datiĝas el la jaro 1289 kiel *Zeigen* en dokumento de la Monaĥejo St. Blasien.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Zeihen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Zeihen

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la Distrikto Laufenburg |
| --- |
| Eiken • Frick • Gansingen • Gipf-Oberfrick • Herznach • Hornussen • Kaisten • **Laufenburg** (Sulz) - Mettauertal • Münchwilen • Oberhof • Oeschgen • Schwaderloch • Sisseln • Ueken • Wittnau • Wölflinswil • Zeihen |  |

 |
La Volga–Balta Akvovojo (enkadrigita areo) kaj la tuta Volga rivero rilate al la Kaspia Maro kaj al la Nigra Maro.
La **Volga–Balta Akvovojo** (Volgobalt, Волгобалт), iam konata kiel **Mariinska Kanalsistemo** (en rusa: Мариинская водная система), estas serio de kanaloj kaj riveroj en Rusio kiu ligas la akvon de la rivero Volgo kun tiu de la Balta Maro tra la Neva. Kiel la Volga–Don Kanalo, ĝi konektas la plej grandan lagon sur la Tero, nome la Kaspia Maro, al la oceano. Ties ĝenerala longo inter Ĉerepoveco kaj la Lago Onega estas 368 km.

Origine konstruita komence de la 19-a jarcento, la sistemo estis rekonstruita por pli grandaj ŝipoj en la 1960-aj jaroj, kaj tial iĝis parto de la Unuigita Akvovoja Sistemo de Eŭropa Rusio.

La origina nomo "Mariinska" ŝajne rilatas al imperiestrino Maria Feodorovna, nome dua edzino de la caro Paŭlo la 1-a de Rusio.

Koordinatoj: 59° 58′ N 30° 10′ O﻿ / ﻿59.967 °N, 30.167 °O﻿ / 59.967; 30.167 (mapo)

Notoj
-----

1. ↑  СУДОХОДСТВО НА БЕЛОМ ОЗЕРЕ ДО И ПОСЛЕ ПРОРЫТИЯ БЕЛОЗЕРСКОГО ОБВОДНОГО КАНАЛА

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Volga–Balta Akvovojo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Volga–Balta Akvovojo en Infoflot Arkivigite je 2008-01-15 per la retarkivo Wayback Machine ruse


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 712271
* LCCN: sh85144285
* VIAF: 244316277
 |
Orienta flanko de Kanĉenĝango, nome tria plej alta monto en la mondo, apud la Zemu-Glaĉero, en la Himalaja regiono Sikimo, Barato.
**Zemu-Glaĉero** estas la plej granda glaĉero en la orienta Himalajo. Ĝi estas ĉirkaŭ 26 km longa kaj situas ĉe la bazo de Kanĉenĝango en la Himalaja regiono Sikimo, Barato.

La Zemu-Glaĉero drenas la orientan flankon de Kanĉenĝango, nome la trian plej altan monton en la mondo. La glaĉero estas la fonto de akvo por pluraj riveroj, ĉar ĝi nutras ilin kiam ĝi fandiĝas. Unu el ili estas la rivero Tista, kiu altiris grandan atenton en la pasintaj lastaj jaroj pro proponita stacio de hidroelektro de 3500 MW. Ĝis nun la registaro de Sikimo povis aranĝi stacion de nur 510 MW el la rivero. Pro la loko de la rivero en sisma areo, la hidroelektraj stacioj estos malfacila parto de la riverprojekto.

Zemu-Glaĉero restas malpli studita kaj kontrolita glaĉero. Studado de cifereca bildaro montras, ke la glaĉero estis malpliiĝanta 27 metrojn ĉiujare inter 1967 kaj 1984. La retiriĝo ne estas tiom amasa pro la granda longo de la glaĉero. Estas dika tavolo de rubo sur la glaĉero, evitante ablacion: estas, tamen, malgrandaj lagoj kiuj estis formitaj sur la surfaco de tiuj rubo-kovritaj sekcioj de la glaĉero.

Referencoj
----------

1. ↑  Pelto, Mauri.  Zemu Glacier, Sikkim Thinning and Retreat. Alirita 10a de decembro 2015.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 699464
 |
**Sofi-Elina OKSANEN** (naskiĝinta 7-a de januaro 1977 en Jyväskylä) estas finna verkisto. Ŝi skribis kun alia ses romanojn kaj kvar teatraĵojn. Ŝia unua romano aperis en 2003. Ŝi estas konata speciale pri sia romano *Puhdistus*. El tio ŝi ricevis Premion Finlandian, literaturan premion de Nordia Konsilantaro kaj aliajn premiojn. Ŝi skribis ankaŭ eseojn kun alie en *Helsingin Sanomat* kaj *Aamulehti*. Ŝiaj verkoj estas tradukita al pli ol 40 lingvoj. Ŝi ankaŭ faris 3 operojn. Ŝi kreskis en Jyväskylä en Halssila. Ŝia patrino estas estona. Sofi Oksanen estas duseksa. Oksanen rakontis, ke ŝi estas volonte seninfana. Ekde 2011 ŝia edzo estas Juha Korhonen. Oksanen estas feministo. Oksanen fondis propran eldonejon en 2011. Antaŭe granda finna eldonejo WSOY eldonis librojn de Oksanen, sed fariĝis disputo inter WSOY kaj ŝi, kaj do WSOY anoncis, ke ĝi ne plu eldonos ŝiajn librojn. Sofi Oksanen loĝas nuntempe en Helsinko.

* Kategorio Sofi Oksanen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755781
* GND: 136995640
* LCCN: nb2007015525
* VIAF: 38902928
* ISNI: 0000000109652126
* LIBRIS: 334003
* SUDOC: 142960888
* BNF: 162128514
* MBA: 09a6a938-cca5-458e-818c-478dfad0f968
* NDL: 001100311
* BIBSYS: 6004470
* NKC: xx0117879
* ICCU: UM1V026348
* BNE: XX5113016
 |
**Faringalo** (aŭ **faringa konsonanto** aŭ pleonasme **faringala konsonanto**) estas speco de konsonanto artikulaciata per la radiko de la lango kontraŭ la faringo.

Transskribado
-------------

Faringalaj konsonantoj identigitaj en la Internacia Fonetika Alfabeto (IFA) estas:

  


| IFA | Priskribo | Ekzemplo |
| --- | --- | --- |
| Lingvo | Ortografio | IFA | Signifo |
|  | faringala alproksimanto | Miŝnaa hebrea | עין | [ˈʕaː.jin̪] | la litero ʿáyin |
|  | senvoĉa faringala frikativo | Miŝnaa hebrea | חית | [ħeːθ] | la litero ḥêṯ |

* Oni opinias ke faringalaj plozivoj ne eblas. Notu ke kiam ili estas proponitaj, oni ilin foje transskribas per malgranda majuskla Q, [Q].
* Kvankam tradicie lokataj en la frikativa vico de la tabelo de la IFA, [ʕ] kutime estas alproksimanto. Ĝia simbolo en la IFA mem estas ambigua, sed neniu lingvo havas distingajn frikativon kaj alproksimanton ĉe tiu loko de artikulacio. Fojfoje malaltiga diakrita signo uzatas por specifigi ke la maniero estas alproksimanta: [ʕ̞]. (kp. artikolon Epiglotalo.)

Okazado
-------

Faringaloj estas konataj precipe de du mondaj areoj: en Norda-Afriko/Mezoriento (en la [[[Ŝemida lingvaro|Ŝemida]], Berbera, Kuŝida, Adiga kaj Naĥo-dagestana familioj) kaj en Brita Kolumbio (en la Vakaŝaj kaj Saliŝa familioj). Ankaŭ estas disaj raportoj pri faringaloj aliloke, kiel en la Nilo-Sahara tama lingvo kaj en la nena (neneca) en Siberio. En la finna, iu malforta faringala frikativo estas la realigo de /h/ apud la vokalo /a/, sed ĉar ĝi estas nur alofono, oni ĝin transskribas kiel /h/. Laŭ la laringala teorio, la Pra-Hindo-Eŭropa lingvo eble ankaŭ enhavis faringalajn konsonantojn.

Notu ke raportitaj faringaloj ofte montriĝas esti epiglotaloj. Tiaj estis la kazoj de la Dahala kaj la norda Haida, ekzemple, kaj probable ĝi veras ankaŭ por multaj, se ne la plejmulto, el la aliaj. Tio eble estas rezulto de tio ke nur antaŭnelonge oni agnoskis ke 'epiglotalo' estas distinga loko de artikulacio, anstataŭ variaĵo de 'faringalo'. La sola lingvo pri kiu oni scias, ke ĝi havas kontrastajn faringalojn kaj epiglotalojn estas la Agula, Lezgia lingvo de Dagestano. 

Antaŭnelonge, ebla nova loko de artikulacio, la epigloto-faringalo, raportiĝis.

Vidu ankaŭ
----------

* Epiglotalo
* Loko de artikulacio
* Listo de fonetikaj temoj
***El tesoro*** (La trezoro) estas novelo de la hispana verkisto Miguel Delibes publikigita en 1985. La intrigo temas pri la kontraŭajn interesojn de la homoj.

La intenco de la aŭtoro estis dekomence kritiko de la abandono de la kamparo de Kastilio, same kiel en aliaj liaj verkoj.

Intrigo
-------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

Jero, arkeologo kaj profesoro de la Universitato de Madrido ricevas telefonalvokon per kiu oni informas lin pri malkovro de antaŭromia setlejo kiu estas en la vilaĝo Gamones. Tuj li venas esplori al la loko kun superulo, sed je lia alveno jam aliaj interesatoj faris demarŝojn ne en ĝusta direkto.

**Averto: *Malkaŝado de la intrigo de la rakonto ĉi tie finiĝas.***

Komentoj
--------

Ĝi estis adaptita al kino per samnoma filmo, reĝisorita de Antonio Mercero​ en 1988.​

Referencoj
----------

1. ↑   Fundación Miguel Delibes. «Fundación Miguel Delibes - Obras publicadas». Arkivita el originalo la 20an de aprilo 2018. Konsultita la 19an de aprilo 2018.
2. ↑  «Ficha de Antonio Mercero en imdb.com».
3. ↑  «Ficha de El tesoro en imdb.com».

Bibliografio
------------

  

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo El tesoro (novela) en la hispana Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 849489
 |
**Yvette BOZSIK** [ivet boĵik], hungare **Bozsik Yvette** estas hungara baletisto, koreografo, reĝisoro kaj profesoro.

Yvette Bozsik naskiĝis la 11-an de aŭgusto 1968 en Szolnok.

Biografio
---------

Yvette Bozsik lernis baleton kaj en 1984 ŝi estis unu el la fondintoj de avangarda trupo. Tiu grupo baldaŭe havis tutmondan sukceson. En 1988 ŝi ricevis diplomon pri baleto, poste ŝi dancadis en Operetoteatro (Budapeŝto). Ekde 1992 ŝi elektis nur memstarajn taskojn. Komence ŝi koreografadis komence en Szeged, poste en Budapeŝto, kie ŝi ankaŭ reĝisoradis. En 1993 ŝi fondis *Trupon Bozsik Yvette*, kiu prezentis sin ekzemple en Nacia Teatro (Budapeŝto). Ekde 2000 ŝi instruas en la dancarta ĉeflernejo. Ŝi ricevis premion Kossuth en 2006, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.

Ŝiaj koreografiaĵoj (elekto)
----------------------------

* Memorvespero pri Béla Bartók, 1995

Ŝiaj reĝisoraĵoj (elekto)
-------------------------

* *János vitéz* (Johano la Brava), 2000
* Romeo kaj Julieta, 2000

Ŝiaj filmoj
-----------

* inter 1979-2007 ŝi partoprenis (kiel ĉefrolanto, aŭ koreografo, aŭ reĝisoro) en 7 filmoj, ekzemple *Caligula*, 1996

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio