recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Tartaraj virinoj el la Kaŭkazo ĉ. 1895
טטרים של קרים
**Tataroj** estas unu el grandaj popoloj de la tjurklingva mondo. Tataroj loĝas en centraj regionoj de la eŭropa parto de Rusio ĉefe en Meza Volgio, Tatario, sed ankaŭ en Uralo, Siberio, Kazaĥio, Meza Azio kaj en Fora Oriento. Diasporaj grupoj de tataroj loĝas ankaŭ en Pollando, Uzbekio, Azerbajĝano, Kartvelio, Litovio, Latvio, Estonio, Finnlando, Turkio, Usono, Ĉiniokaj Germanio. Estas ĉirkaŭ 6 milionoj da tataroj en la mondo (ref?).

Tataroj parolas la tataran lingvon. La plej frua literatura monumento datiĝas de la 13-a jarcento.

Kiam la nomadaj mongola Ora Hordo konkeris Krimeon en la 1200-aj jaroj, iliaj posteuloj konvertis al sufiismo, mistika formo de Islamo. Tio klarigas kial la plimulto de la tataroj estas islamanoj, krom la kreŝenoj (subgrupo de la volgi-uralaj tataroj), kiuj estas ortodoksaj kristanoj.

### Pri la etnonomo "tataroj"

La etnonomo "tataroj" aperis inter la hordoj de mongolaj kaj tjurkaj triboj en Centra Azio ekde la 6-a jarcento, supozeble surbaze de la mongola tribo de kie devenis Ĝingis-Ĥano. En la 13-a jarcento dum la invadaj militoj de Ĝingis-Ĥano kaj poste tiuj de ĥano Batu tataroj konsistigas la plimulton de la Ora Hordo. Rezulte de komplikaj etnogenezaj procezoj, la tjurkaj kaj mongolaj triboj de la Ora Hordo unueciĝas, englutas la plifrue venintajn tjurkajn tribojn kaj la indiĝenan finno-ugran loĝantaron.

Fine de la 19-a jarcento - komence de la 20-a jarcento kazanaj tataroj havis mastrumsistemon similan al la aliaj popoloj de la regiono: terkulturo, bestobredado, fiŝkaptado, abelbredado, komerco, metioj.

Apartaj etnoj
-------------

Laŭ diversaj studoj oni difinas tri (foje kvar) etno-teritoriajn grupojn de tataroj, kiuj forte diferencas unu de la alia, kaj foje oni konsideras ilin kiel apartajn etnojn:

1. Volgaj-uralaj tataroj estas la plej multnombra grupo, kiu siavice dividiĝas je 4 subgrupoj:
	* Kazanaj tataroj,
	* Kasimaj tataroj,
	* Miŝaroj,
	* Kreŝenoj.
2. Siberiaj tataroj
3. Astraĥanaj tataroj
4. Lipka-tataroj

### Diferenco inter tataroj kaj la 'krime-tataroj'

La krimeaj tataroj, malgraŭ la noma simileco kaj iom komuna historio, estas plej ofte rigardataj kiel tute memstara etno.

Malgraŭ tio, ke en la komunuza nomo de la krime-tataroj (en multaj lingvoj) enestas la vorto "tataroj", la krime-tataroj tute ne estas iu subetna grupo de la tataroj. Ankaŭ la krime-tatara lingvo ne estas iu dialekto de la tatara lingvo.

La nomo "krime-tataroj" venas el la rusa lingvo, en kiu antaŭe la vorto "tataro" estis uzata por nomi ajnan tjurk-lingvan homon de la Rusia Imperio.

La krime-tataroj mem uzas la du nomojn: *qırımtatarlar* (laŭvorve — "krime-tataroj") kaj *qırımlar* (laŭvorte — "krimeanoj").

Vidu ankaŭ
----------

* Sabantuj (tatara popola festivalo)
* Tatara patriota fronto Altin Urda
* Tartar Aitifk Partio
* Tatara kuirarto

* Kategorio Tataroj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Referencoj
----------

1. ↑  (en) Brian Glyn Williams, *Why Crimean Tatars are fearful as Russia invades Ukraine*, The Conversation, la 17-an de marto 2022.
**Ambala,** hindie: **अंबाला,** estas urbego kaj municipo en nordokcidenta Barato, en norda parto de subŝtato Harjano, en la samnoma distrikto, kies sidejo ĝi estas.

Altlernejo en Ambala

Demografio
----------

En 2011 Ambala havis 207 934 da loĝantoj kun legoscio 89%, signife pli alta, ol la landa averaĝo.

Geografio
---------

Ambala situas inter malaltaj montoj en averaĝa alteco de 276 metrojn laŭ la marnivelo. Kurukŝetra troviĝas 32, Ĥanna kaj Patiala po 41, subŝtata sidejo Ĉandigaro 44, Jamunanagar 50, tutlanda ĉefurbo Delhio 193, Mumbajo 1327, Kolkato 1436 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Ambala laŭdire estis fondita en la 14-a jarcento. Baldaŭ la loko apartenis al la Mogola Imperio, sed en 1709 la Sika Imperio akiris la urbon batale. Fine britoj regis inter 1823-1947. En 1843 la britoj fondis administran distrikton, ĉar la britoj forlasis alian areon pro epidemio de malario. En 1857 ankaŭ tie okazis ribelo. Ambala kreskiĝis duope, unu estis la urbo, la alia estis garnizono, poste signifa aerforta bazo.

Ekonomio
--------

En Ambala signifa tekstila (ŝtofa) merkato funkcias. La industrio produktas mikroskopojn. En la ĉirkaŭaĵo estas irigaciita agrikultura areo kun kultivado de tritikoj, kikeroj, kotonoj, maizoj, kolzoj, sukerkanoj kaj mangofruktoj.

Lingvoj
-------

En Ambala la oficiala lingvo estas la hindia lingvo, al kiu aldoniĝis la angla kaj panĝaba lingvoj.

Templo

Religioj
--------

En Ambala vivas ĉefe hinduoj (82%), poste sikoj (14,5%), ĝajnistoj (1,5%), islamanoj (preskaŭ 1%), iomete ankaŭ aliaj.

Eduko
-----

En Ambala la plej altnivela eduko okazas en universitatoj, altlernejoj kaj instituto.

Klimato
-------

En Ambala jare pluvas averaĝe po 898 mm. En ĉiuj monatoj pluvas iomete, tamen pro la musono tre ofte inter junio kaj septembro. La jara meza temperaturo varias inter 17-30 °C.

Stacidomo

Trafiko
-------

Ambala havas rektajn fervojajn liniojn el Ludiana, Ĉandigaro, Jamunanagar kaj Kurukŝetra. 6 ĉefvojoj kuras al la urbego. La internacia flughaveno troviĝas ĉe Ĉandigaro, loke ekzistas milita flughaveno.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj

Famuloj
-------

En Ambala naskiĝis:

* T. Grahame Bailey
* Kim Philby

En Ambala mortis:

* Nathuram Godse

Fontoj
------

* WikiTrans


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |

* Kategorio Ambala en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
statuo de Kocejl en la parlamento de Serbujo
**Kocelj** (mortinta en 876) estis duko de slavoj kaj de 861 ĝismorte la dua reganto de la Princlando Moosburg.

Vivo
----

Estante filo de Pribina li almenaŭ de 850 administris propran teritorion.. En 853 donacis li bienon *(curia)* apud la vilaĝo Rosdorf (kies situo nun estas nekonata) ĉe la rivero Rába al la abatejo Sankta Emmeram je Ratisbono..

La nuna vilaĝo Kitzladen en Burgenlando eble fontas nome je ties latinlingva nomversio *Chezilo*.

En 861 post mortigo de la patro fare de moravoj li iĝis ties posteulo. Antaŭe li kaj lia princlando estis pli malpli vasalo de la Orientfranka imperio; poste li iĝis mallongan tempon aliancano de la moravoj. De la 870-a jaroj denove pli potencis la influo de la eostaj frankoj. Kocelj centprocente kontinuigis la kristanigo-politiko de la patro. Arkiepiskopo Adalvino (Salcburgo) mem konsekris en 865 plurajn kirkojn de Princlando Moosburg.

Konatiĝis Kocelj antaŭ ĉi pro la gastigo de Cirilo kaj Metodo en somero 867 kiam ĉi lastaj estis survoje al Romo. Laŭdire ili en la princuja ĉefurbo Zalavár instruis plurajn dekojn da dischiploj kaj imponis per sia klereco. Sekve Kocelj iĝis antaŭenpuŝanto de liturgioj en malnovslava lingvo.

Vintre 869/870 Kocelj sukcesis peris ĉe la papo nomumiĝon de Metodo je ĉefepiskopo de Panonio kaj Granda Moravio (kun rezidejo en Sremska Mitrovica *(Sirmium)*. Tuj poste ankaŭ la Princlando Moosburg iĝis parto de la nova episkoplando.

En 876 li devis sekvi reĝon Karlomano en malsukcesa kampanjo de la bavaroj kontraŭ la kroatoj de Dalmatio. Ĉe tiu ĉi ekspedicio li falis. Post lia morto eksuverenis en la Princlando Moosburg Arnulf de Karintio, kiu pli malfrue iĝis reĝo orientfranka.

Literaturo
----------

* J. Hahn: *Kocel*. Ĉe: *Biographisches Lexikon zur Geschichte Südosteuropas*. Band 2. München 1976, p. 421-422
* András Róna-Tas: *Hungarians and Europe in the Early Middle Ages*. Central European University Press, Budapest 1999, ISBN 963-9116-48-3.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Kocelj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Princlando Moosburg dum la vivtempo de Kocelj
* Malsupra Panonio en la 870-a jaro

Notoj
-----

1. ↑  Ernst Dümmler: *Über die südöstlichen Marken des Fränkischen Reiches unter den Karolingern*, 1853.
2. ↑  Michael Mitterauer: *Karolingische Markgrafen im Südosten. Fränkische Reicharistokratie und bayerischer Stammesadel im österreichischen Raŭm*, Verlag Hermann Böhlaus Nachf. Graz, Wien, Köln 1963.
3. ↑   Aŭ eble temas pri tute alia persono kun sama nomo. Kp. Fritz Zimmermann:  *Historisch-ethnographische Analyse der deutschen Besiedlungsgebiete Westungarns.* Verlag Braŭmüller, Wien 1974, ISBN 3-7003-0082-4, p. 147
4. ↑  Ferdinand Sisic: *Geschichte der Kroaten. Erster Teil (bis 1102)*, eldonejo Matica Hrcatska, Zagreb 1917.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 836737
* GND: 120910764
* VIAF: 32839351
* NKC: jn20030714011
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

 
La sceno prezentas la internacian Esperanto-valson. La prezentadon plenumis la teatra studrondo sub la arta gvidado de s-ro R. Koĉerginski kaj sub la Esperanta gvidado de s-ano S. Ŝik, Wilno, dum la Zamenhofa Vespero de Vilna Juda Landkonema Societo (turista organizaĵo) en decembro 1931. En la valso dancis en naciaj kostumoj dek diversaj popoloj
***Ho, tiuj fremduloj!***  estas la unua Esperanta opereto en unu akto de Feliks Hiller, kiu kaj verkis la tekston, kaj komponis la melodiojn. Ĝi estas eldonita libroforme en 1923 en la eldonejo de Jakobo Ŝapiro en Bjalistoko, Pollando

Enhavo
------

La opereto enhavas ses muzikajn komponaĵojn: *Verdstela marŝo*, *Kun la verda stel’*, *Amu min!*, *Balado pri Luno*, *Esperantista valso* kaj *Valso pri majo*.

### Personaro

* Lucio Strangovska, 46-jara virino

ŝiaj nevinoj:
* Mario, 19-jara
* Evo, 17-jara
* Heronimo Sentemski, bankoficisto
* Andreo Bagoczky, hungaro, amanto de Mario
* Harry Whaterman, anglo
* Servisto
* Diversaj gesamideanoj

### Intrigo

Grupo de esperantistoj el la urbo L. (supozeble Lodzo) organizas dutagan ekskurson en la regiono por festi la dekan datrevenon de la fondo de sia Esperanto-societo. La evento okazas dum la nokto inter la unua kaj la dua tago de la ekskurso. La titolo *Ho, tiuj fremduloj!* estas vekrio de Heronimo, kiu, kredante, ke amata de li Maria amas hungaron Andreon, malbenas ĉiujn eksterlandanojn.

Reeldono
--------

La verko aperis dum la 19-aj Bjalistokaj Zamenhof-Tagoj en 2018 eldonita de Bjalistoka Esperanto-Societo, Dokumenta Esperanto-Centro (Đurđevac), Libro-Mondo (Świdnik), Ars Libri (Lublin). Dum la aranĝo la muzikbando Frey-Lech Trio prezentis du kantojn de la opereto: *Verdstela marŝo* kaj *Esperantista valso*.

Recenzoj
--------

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Teatraĵo facile ludebla en Esperanto-festoj. La libreto ankaŭ enhavas la muziknotojn de ses kantoj : « Verdstela marŝo », « Kun la Verda Stel’», « Amu min », « Balado pri Luno », « Esperantista Valso », «Valso pri majo ». **"** |
| — Belga esperantisto n113-114 (jul-aug 1924) |

 |

Referencoj
----------

1. ↑  Stojan, Petro 1929 : *Bibliografio de Internacia Lingvo*, numero 4896, paĝo 410
2. ↑  Krom ĝin, Hiller verkis ankaŭ la opereton *La Vilaĝprincino*; vd. *Alvoko!* ĉe Hispana Esperantisto, aŭgusto-septembo 1919
3. ↑  Reklamo de la libro en *Esperanto Triumfonta*, 10.02.1924
4. ↑  Muziknotoj
5. ↑  Personaro
6. ↑  esperante*Dancu sen fino, samideanino – kiel ni revivigis unikan Esperanto-opereton*
7. ↑  *Verdstela marŝo* ĉe Youtube-kanalo de Bjalistoka Esperanto-Societo]
8. ↑  *Esperantista valso* ĉe Youtube-kanalo de Bjalistoka Esperanto-Societo]

Eksteraj ligiloj
----------------

* Teksto de la libro
* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience
* Katalogo "Erfgoedbib" en *LibraryThing*
**Dissendolisto** (aŭ *dissendo-listo*) estas listo de personoj kiuj komunikas per retpoŝto dank'al komuna retadreso: la adreso de la dissendolisto. Ĉiu membro de la listo povas sendi mesaĝon al tiu adreso kaj ĉiu alia membro ricevas la mesaĝon kaj povas reagi same sendante sian komenton al ĉiuj aliaj.

Laŭ la funkciado de la listo, estas almenaŭ du malsamaj tipoj de dissendolistoj. La plej multaj estas *diskut-listoj* kiuj ebligas al ĉiuj diskuti unuj kun la aliaj. Aliaj listoj nur utilas kiel *inform-listo* aŭ *bulten-listo* ĉar nur la kreinto de la listo povas sendi mesaĝon al la ricevantoj.

Dissendolisto estas unu el la plej sukcesaj novaj komunikiloj alportitaj de Interreto. Ili efektive uzas la plej uzatan servon de Interreto, la retpoŝto, por ebligi al asocioj kaj diversaj grupoj komuniki plej facile. Dank'al ilia uzo eblas nun tre facile informi kaj organizi agadojn inter diversaj uzantoj de Interreto.

Pro tio, ekzistas nun multege de diversaj dissendolistoj pri diversaj temoj kaj en diversaj lingvoj. Ekzemple en Esperanto ekzistas jam kelkaj centoj de dissendolistoj de pli ol 40 diversaj naciecoj kaj pri diversaj temoj, kiaj kulturaj, sciencaj, politikaj, religiaj, ktp.

Ekzistas diversaj provizantoj de serviloj, kiuj ebligas krei kaj uzi dissendoliston sed unu el tiuj Yahoogroups, posedata de Yahoo estas tre forte prezenta internacie kaj multlingve, kaj pro tio estas la plej uzata en multaj lingvoj interalie en Esperanto.

La Vikipedio havas propran dissendoliston: WikiEO-l.

Eksteraj ligiloj
----------------

Listo de 200 Dissendo-listoj en Esperanto kaj instruktoj pri ilia uzo:  

* 

Yahoogroups en la angla:  

*(aldonu landan ISO-kodon je la komenco por havigi aliajn lingvojn)*  

* Arkivigite je 2007-03-21 per la retarkivo Wayback Machine
**Alvia** (akronimo de *Alta velocidad en vía internacional y ancha*) estas marko de la hispana publika funkciigisto Renfe Viajeros, kiu inkluzivas fervojajn servojn por la longdistancaj kaj altrapidaj transportoj de pasaĝeroj. Tiuj servoj estas karakterizitaj per vojaĝaj itineroj kiuj kombinas sekciojn de altrapidaj linioj (en norma ŝpuro) kun sekcioj de konvenciaj linioj, je pli malalta rapideco, sur trako de iberia ŝpuro. Por ebligi ĉi tion rapide, kaj male al trajnoj AVE (kiuj nuntempe povas funkcii nur sur normala ŝpuro), la trajnoj destinitaj al servoj de Alvia havas integran ŝpuran ŝanĝsistemon, per kiu ili povas veturi sur vojoj de ambaŭ specoj de ŝpuroj, ŝanĝante traklarĝon dum veturado post trapaso tra speciala infrastrukturo.

Unu el la avantaĝoj de Alvia estas ebligi al urboj, kiuj ne havas altan rapidon, profiti de signifa redukto de vojaĝdaŭroj. Trajnoj Alvia veturas kun maksimuma rapideco de 250 km/h sur linioj de internacia ŝpuro kaj kun maksimuma rapideco de 220 km/h sur linioj de konvencia ŝpuro. La servo estas efektivigita per trajnoj de la serioj 120, 130, 730 kaj 121.

  

Altrapidaj linioj (norma ŝpuro, ibera ŝpuro)

Bildgalerio
-----------

* Trajno Alvia serio 120 en Zaragoza-DeliciasTrajno Alvia serio 120 en Zaragoza-Delicias
* Trajno Alvia serio 120.50 sur la vojo Madrido - HendayeTrajno Alvia serio 120.50 sur la vojo Madrido - Hendaye
* Interno de trajno Alvia serio 120Interno de trajno Alvia serio 120
* Serio 130 en la ŝanĝsistemo de Valdestillas (Valladolid)Serio 130 en la ŝanĝsistemo de Valdestillas (Valladolid)
* Serio 730 sur Viadukto Martín Gil (Zamoro)Serio 730 sur Viadukto Martín Gil (Zamoro)

Vidu ankaŭ
----------

* Alta Velocidad Española
* Avant
* Intercity (Renfe)
* Red Nacional de los Ferrocarriles Españoles
* Renfe Operadora
* Administranto de Fervojaj Infrastrukturoj

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alvia en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (hispane, plurlingva)
**Eric Lu**  (naskiĝis la 15-an de decembro 1997) estas usona pianisto, gajninto de 4-a premio de la 17-a Internacia Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en Varsovio.

Biografio
---------

### Muzika Edukado

Li komencis la muzikan edukadon kiam li estis 6-a jara. Lia unua pianinstruisto estis Dorothy Shi. Sekve li estis lernanto de Muziklernejo en Nova Anglio en klaso de Aleksander Korsantia kaj Ramon Rivery. Ekde 2013 li studas en Curtis Institute of Music en Filadelfio en klaso de Jonathan Biss kaj Robert McDonald, kie li estis akceptita kiam li estis 15-a jara. Li estis ankaŭ la lernanto de Đặng Thái Sơn. Li deklaris esti amanto de ludado de Grigorij Sokołow.

### Premioj

Eric Lu gajnis premiojn en pianistaj konkursoj: 

* la unuan premion de 12-a Internacia Konkurso en Ettlingen (2010),
* specialan premion de spektantoj de "Junior Academy Eppan" en Italio (2011),
* la unuan premion kaj Specialan Premion de Schubert en Junulara Internacia Konkurso -  e-Piano en Minesoto (2013),
* la unuan premion de 9-a Internacia Konkurso de junaj pianistoj en Moskvo (2014),
* la unuan de 9-a Usona Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en Miamo (2015).

### 17-a Internacia Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en Varsovio

Li partoprenis en la 17-a Internacia Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en Varsovio sen prepara eliminrondo kiel gajnanto de la unua premio de la Usona Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en Miamo en 2015. Li reprezentis Usono en grupo konsistata el 4 pianistoj kaj ludas kun numero 35. Kiel unu el la malmultaj pianistoj en la tria etapo en lia recitalo metis Preludoj el la verko 28-a.  En la finalo - 19-a de oktobro 2015 li ludis la fortepianan konĉerton de Chopin en Mi minora verko 11 akompanite de la Orkestro de la Nacia Filharmonio en Varsovio direktota de Jacek Kasprzyk.

La 21-a de oktobro 2015 Eric Lu gajnis kvaran premion de tiu ĉi Konkurso.

### Koncertoj

Pianisto ludas en Usono, Germanio, Italio, kaj Ĉinio. Li kunlaboras kun orkestroj el Minesoto, Ŝtata Junulara Orkestro de Armenio, Simfonia Orkestra en Wellesley, Longwood kaj "Civic Symphony" en Bostono.

Post 17-a Internacia Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en 7-a de novembro 2015 Eric Lu ludis recitalon en Toruń.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Intervjuo antaŭ la 17-a Internacia Pianista Konkurso nome de Frederiko Chopin en Varsovio

Referencoj
----------

1. ↑   Eric Lu (pole).
2. ↑   Eric Lu koncertis en Miamo (pole).
3. ↑   Premioj (pole). Arkivita el la originalo je 2015-12-08. Alirita 2015-12-01.
4. ↑   Eric Lu (pole). Arkivita el la originalo je 2015-12-02. Alirita 2015-12-01.
5. ↑   Piana Recital-Eric Lu (pole). Arkivita el la originalo je 2015-12-08. Alirita 2015-12-01.
14 helpantoj en mizero
La **14 helpantoj en mizero** (latine *Quattuordecim auxiliatores*) estas grupo de katolikaj sanktuloj, kiun kredantoj en (specifaj) mizeroj alvokas por helpo. Ili estis ofte prezentitaj en figura arto. Troviĝas multaj pilgrimpreĝejoj kaj kapeloj konsekritaj al ili. La origino de la kredo je la Centra Rejna Valo en la 14-a jarcento, post la pesto, kiu poste nomiĝis Nigra Morto.

Al la 14 helpantoj apartenas:

* Akazio

helpas kontraŭ mortotimo;
* Egidio

helpas kontraŭ epilepsio, mensmalsanoj, protektas brutojn;
* Barbara

helpas al mortantoj, kontraŭ fulmo kaj fajro;
* Blazio

helpas kontraŭ kolmalsanoj;
* Kristoforo

helpas kontraŭ nepreparita morto, savas de ajna danĝero;
* Ciriako

helpas kontraŭ tentoj en la horo de la morto;
* Denizo de Parizo

helpas kontraŭ kapdoloroj;
* Erasmo

helpas kontraŭ ventrodoloro;
* Eŭstaĥo

helpas en malfacilaj situacioj de la vivo;
* Georgo

helpas kontraŭ malsanoj de dombestoj;
* Katarina de Aleksandrio

helpas kontraŭ langomalsanoj kaj parolproblemoj;
* Margareta

helpas al naskantoj;
* Pantaleono

helpas al kuracistoj;
* Vito

helpas kontraŭ mensaj malsanoj kaj epilepsio.

Krom la festotago de ĉiu el la 14 helpantoj, la 8-a de aŭgusto nun estas konsiderata ilia unia festotago.

Baziliko Vierzehnheiligen dediĉita al ĉiuj dek kvar sanktuloj situas apud la urbo Bad Staffelstein en Bavario, Germanio. Ĝi estis konstruita en la 18-a jarcento de la arkitekto Balthazar Neumann, altrangulo de la germana baroko, kiu ankaŭ estis la arkitekto de la Rezidejo de Würzburg.

* Kategorio 14 helpantoj en mizero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 23743
* GND: 118825046
* LCCN: sh85051097
* VIAF: 50022267
* SUDOC: 027897176
* BNF: 11984043r
 |
**Acanceh** estas unu el la 106 komunumoj de la meksika subŝtato Yucatán, kiu estas unu el la tri meksikaj subŝtatoj sur la duoninsulo Jukatano. La ĉefurbo de la komunumo estas la samnoma Acanceh. La komunumo estas parto de la regiono 6 "Influencia Metropolitana". Tiu regiono de Yucatán estas la regiono kun plej multaj loĝantoj. Ĝi limas norde al la Meksika Golfo, okcidente al la regiono 7 "Litoral Oriente kaj oriente al la regionoj 3,4 kaj 5. Sude ĝi limas al la regiono 8 "Sur Poniente". La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 31002.

La situo de la regiono 6 en Yucatán

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 14312 loĝantojn. El tiuj estis 7155 viroj kaj 7157 virinoj. La komunumo havas surfacon de 353,3 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 15 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 70,40 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 25,0 °C. Ĝenerale la klimato estas varma kaj duonhumeda. La pluva sezono ĝenerale komencas fine de majo kaj ĝi daŭras ĝis oktobro. Plej malvarmaj monatoj estas januaro kaj decembro kaj plej varmaj monatoj estas julio kaj aŭgusto.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 8848 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 7485 scipovis legi kaj skribi kaj 1359 personoj estis analfabetoj. Do 15,36% de la personoj pli aĝaj ol 15 en la komunumo estis analfabetoj.

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 13166 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 5568 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 42,3% de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. La ĉefa indiĝena lingvo en Yucatán estas la jukatana majaa lingvo, ankaŭ nomita Majatano.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Acanceh Arkivigite je 2007-04-29 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
* Acanceh Arkivigite je 2010-12-29 per la retarkivo Wayback Machine en *Nuestros municipios" (niaj komunumoj; retejo de la registaro de Yucatán) (hispane)*
tradicia gastejo en Billund
**Billund** estas urbeto en la regiono *Syddanmark* (suda Danio) de Danio, centre de la duoninsulo Jutlando. Temas pri la dua plej granda urbo en la samnoma komunumo. Laŭ la stato de 2009 la urbeto havas 6.033 loĝantojn.

Billund internacie aparte konatas pro la sidejo de la dania firmao LEGO, kiu produktas infanludilajn konstruobrikojn, kaj pro la porinfana amuzparko Legoland Billund.

Geografio
---------

Billund situas 13 kilometrojn oriente de la samkomunuma urbo *Grindsted*, 56 kilometrojn nordoriente de Esbjerg kaj 27 kilometrojn okcidente de la regiona ĉefurbo Vejle.

la flughaveno Billund

Trafiko
-------

La urbo posedas internacian flughavenon kun 3100 metrojn longa avia dromo. La flughaveno estas la dua plej granda en Danio kaj havas la IATA-kodon BLL. Laŭ propraj informoj, la flughaveno dum la jaro 2007 havis pli ol 2,2 milionojn da pasaĝeroj..

Referencoj
----------

1. ↑   retejo de la flughaveno Billund. Arkivita el la originalo je 2007-02-27. Alirita 2009-05-05.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Billund en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo de la komunumo Billund Arkivigite je 2021-02-26 per la retarkivo Wayback Machine
* retejo de la amuzparko Legoland (plurlingva)
Trinkejisto, Skyline Hotelo Malmö, 1992
Trinkejisto servanta klientojn ĉe Trinkejo en Jyväskylä, Finnlando, 1961
Trinkejisto faranta klasikan koktelon, 2010aj jaroj
Japana Trinkejisto faranta koktelon en Sakurai, Nara, Japanio, 2021
Hotelaj Trinkejistoj en Toronto, Ontario, 1911
**Trinkejisto** estas homo, kiu laboras en komerco, kiu servas trinkaĵojn, do ĉefe en trinkejoj. Plej ofte, trinkejisto kompetentas por la laboro de preparado, verŝado, miksado kaj servado de alkoholaĵoj, sed ankaŭ preparas kaj servas nealkoholaĵojn kaj kafajn trinkaĵojn.

Estas multaj lernejoj por trinkejistoj en la mondo. Trinkejista kurso kutime inkluzivas enkondukon al la historio de alkoholo kaj alkoholaĵoj, metisesiojn pri koktelo, kiel la trinkaĵoj estas produktitaj, la ordo de ilia produktado kaj ilia kongruo kun manĝaĵo, Vino, flirtado  kaj pli. En iuj ŝtatoj de Usono homo povas labori kiel trinkejisto nur post akiri specialan licencon.

La naturo de la trinkejista profesio varias de lando al lando. En la plej multaj okcidentaj landoj, trinkejisto estas provizora profesio, kiu altiras junajn virojn kaj virinojn, kiuj interesiĝas pri kompletigo de enspezoj dum studado en universitato aŭ antaŭ ol elekti karieron. En Usono, kie proksimume duonmiliono da trinkejistoj estas dungitaj, ekzistas preskaŭ egalkvanta divido inter tiuj kiuj okupiĝas pri la profesio provizore kaj tiuj kiuj elektas iĝi profesiaj trinkejistoj.

En ĉiuj landoj de la mondo, signifa komponento de la salajro de la trinkejisto estas derivita de trinkmono pagitaj aldone al la salajro de la dunganto. En Usono, ekzemple, la averaĝa salajro por trinkejisto, ne inkluzivante trinkmonon, estis 18 350 USD jare en 2008 .

Vidu ankaŭ
----------

* Internacia Unio de Trinkejistoj
* Kelnero

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Trinkejisto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Bartenders** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 813218
* GND: 4335579-1
* LCCN: sh85011979
* BNF: 11965881b
* NDL: 01219447
* NKC: ph234838
 |


1. ↑  Datumoj de la usona departamento de laboro 2011
**Anna de Aŭstrio** (hispane *Ana de Austria*) (Cigales, 1-a de novembro 1549 - Badajoz, 26a de oktobro 1580), estis reĝedzino de Hispanio kaj de Portugalio, kiel la kvara edzino de sia onklo, Filipo la 2-a, kaj estis krome la patrino de la reĝo Filipo la 3-a.

La geedziĝo okazis okazis en la Praga burgo la 4an de majo 1570. Anna veturis el Aŭstrio al Hispanio en la aŭtuno 1570 akompanata de siaj fratoj Alberto kaj Venceslao. La geedzecon de Anna kaj Filipo oni priskribis kiel feliĉa. Ŝi estis la preferata filino de sia patro, kaj iĝis ankaŭ la plej amata edzino de Filipo. Laŭ diplomatoj, la reĝo estis vere enamiĝinta de sia juna edzino. Ne estas registroj ke Filipo havis amatinojn dum la tempo de sia geedzeco. Ambaŭ estis seriozaj kaj seksumis dufoje semajne, krome li vizitis la dormoĉambron de sia edzino ĝis trifoje tage. Anna naskis kvin gefilojn, el kiuj la tri plej aĝaj mortis antaŭ Filipo mortis, kaj la plej juna finfine sukcedis kiel Filipo la 3-a. Ŝajne ŝi estis ankaŭ bona duonpatrino por Isabel Clara Eugenia kaj Catalina Micaela, la antaŭaj filinoj de Filipo. 

En 1580 ŝi estis en Badajoz, kie estis provizore la kortegi dum la postulo de Filipo la 2-a de la portugala trino. Anna tie mortis nur ok monatojn post la nasko de sia lasta filino, María. La infantino survivis nur tri jarojn sian patrinon, pro epidemio de gripo, kiun jam estis suferinta ŝian patron la reĝo Filipo la 2-a, kiu finfine estis proklamita reĝo de Portugalio la 12an de septembro 1580 kiel Filipo la 1-a de Portugalio.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 853961
 |

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Ana de Austria (reina de España) en la a Vikipedio.*
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Turkiskolombo** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birda klaso *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Kolomboformaj *Columbiformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Kolombedoj *Columbidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | Columba (genro) *Columba* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | **Turkiskolombo** '**Columba bollii'**Frederick DuCane Godman 1872 |
|

 |
|
|
|
|
|
|
|  |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Turkiskolombo  |

 |
| v • d • r |

La **Turkiskolombo** (*Columba bollii*) estas membro de la familio de birdoj kolomboj nome Kolombedoj, kiu estas endemia en la insularo Kanarioj kaj nome en la insuloj Tenerife, La Palma, El Hierro kaj La Gomera. Oni observis disajn ekzemplerojn en la insulo Gran Canaria en 2016, kie oni observis ilin antaŭe nur fine de la 19a jarcento.

Ĝi estas rara loĝanto kaj reproduktanto en la montaro de laŭroj. La **Turkiskolombo** konstruas neston el bastonetoj en arbo, kie la ino demetas unu blankan ovon.

Ĝi estas 37-40 cm longa kaj aspektas tre malhela palumbo, kio nomigas la specion kiel Turkiskolombo, tio estas **malhelblugriza**. Ĝi estas vere ĝenerale malhelgriza krom la **rozkoloreca brusto**. Ĝi malhavas blankajn markojn, malkiel proksima parenco Palumbo, kio kune kun la pli malhela plumaro diferencigas ĝin el aliaj specioj. Ĝi malhavas ankaŭ brunan plumareron kaj la **malhelaj strioj de la griza vosto** diferencigas ĝin el la alia endemisma kolombo de la insularo Kanarioj, nome la Laŭrkolombo.

La flugo estas rapida, per regulaj frapadoj, kun eventuala subita flugilvipo, karaktera de ĉiu kolombo. Ĝi ekflugas per laŭta flugilfrapado.

La voĉo estas akra kverado.

Tiu birdospecio ricevas la sciencan nomon laŭ la germana naturalisto Carl Bolle, kiu unue diferencigis ĝin disde la Laŭrkolombo.

Referencoj
----------

* BirdLife International (2004). *Columba bollii*. *Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj*, eldono de 2006. IUCN 2006. Elŝutita 11 May 2006. Preskaŭ minacata specio.

* Turkiskolombo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Turkiskolombo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Turkiskolombo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)



1. ↑  Kelkaj aŭtoroj, en *Ardeola*, 63: 21, citita en *Aves de España*, "Aves y naturaleza", nº 21, 2016, paĝo 18.
La **Unua koncilio de Dvin** (armene: Դվինի առաջին ժողով, Dvini araĝin ĵogov aŭ Դվինի Ա ժողով, Dvini A ĵogov) estis eklezia koncilio okazinta en 506 en la urbo Dvin (tiam en sasanida Armenio). Ĝi kunvenis por diskuti la Henotikon, kristologian dokumenton eldonitan de la bizanca imperiestro Zenono kun la celo solvi teologiajn disputojn ekestintajn de la Koncilio de Kalcedonio.

La Koncilio estis kunvokita de la Katolikoso de la Armena Apostola Eklezio Babken la 1-a Umceci. Krom la armenoj, ĉeestis delegitoj de la kartvela kaj albana eklezioj. Laŭ la Epistola Libro, 20 episkopoj, 14 laikoj kaj multaj naĥararoj (princoj) ĉeestis la koncilion.

La Armena Eklezio ne akceptis la konkludojn de la Koncilio de Kalcedonio, kiu difinis, ke Kristo estas "agnoskita en du naturoj", tiel kondamnante monofizismon (kvankam ne la miafizitismo de Cirilo de Aleksandrio), kiu insistis pri la unuiĝo de homa kaj dia naturoj en Kristo. Miafiziismo estis la doktrino de la Armena Eklezio inter aliaj. La Henotiko, la provo de akordigo de imperiestro Zenono, estis publikigita en 482. Ĝi memorigis episkopojn pri la kondamno de nestoriana doktrino, kiu emfazis la homan naturon de Kristo, kaj ne menciis la kalcedonan diofizitan kredon. La Unua koncilio de Dvin povis tiel akcepti la Henotikon kaj teni malferman eblon de akordigo kun la Patriarkejo de Konstantinopolo restante konstanta en sia kristologia doktrino.

La koncilio ĉesis formale malakcepti la Kalcedonan Difinon de la duobla naturo de Kristo. Tia paŝo, kiu formaligis la armenan rompon kun la romia eklezio, ne okazus ĝis la Dua koncilio de Dvin, en 554/555. Laŭ Karekin Sarkissian, en la unua koncilio de Dvin estas "la unua oficiala kaj formala malakcepto de la Koncilio de Kalcedonio fare de la Armena Eklezio".

La Agoj de la Koncilio estis malkovritaj de Karapet Ter Mkrtchian kaj publikigitaj de li en 1901.

Referencoj
----------

1. ↑   (1996) *Encyclopaedia Iranica, Vol. VII, Fasc. 6*, p. 616–619.
2. ↑  Augustine Casiday.  (21an de aŭgusto 2012) *The Orthodox Christian World*. Routledge. ISBN 978-1-136-31484-1.
3. ↑   *The Council of Chalcedon and the Armenian Church*, 2‑a eldono (angle), p. [htt://archive.org/details/SarkissianChalcedon/e/n225 213].
Aspekto de rivero Volga en Rĵev, komenco de la 20-a jarcento
**Rĵevo** (ruse *Ржев*) estas urbo en Tverja provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 28445.

La urbo estis fondita en jaro 1216.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1775.

La interurba telefona kodo estas 08232, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 56° 15′ N, 34° 20′ O (mapo)56.2534.333333333333
 .

La urbo estas ĉe rivero Volgo.

En la urbo estas fervoja stacio.

En jaro 1959 la urbo havis 49 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 63,7 mil loĝantojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Rĵevo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* 
* 

 Rusio: urboj de armea gloro

Arĥangelsko | Belgorodo | Velikije Luki | Velikij Novgorod | Vladikavkaz | Voroneĵ | Vjazma | Dmitrov | Jelec | Jelnja | Kozelsk | Kronŝtadt | Kursk | Luga | Malgobek | Naro-Fominsk | Orjol | Polarnij | Pskovo | Rĵev | Rostov-na-Donu | Tuapse

 


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 65590
* GND: 4050775-0
* LCCN: n80145345
* VIAF: 235026761
* NKC: ge676977
 |
La komunumo de Randers (2007-)
**Randers** estas haven-urbo en orienta Jutlando (Danio), proksimume 40 km norde de la urbo Århus. Pro ĝia situo ĉe la longe etendita "Fjordo de Randers" la urbo situas en distanco de 25 km de la bordo de Kattegat. La malnova urbo (*Kommune* 1970-2006) havis areon de 154 km². Kadre de administracia reformo la komunumoj *Langå, Mariager, Nørhald, Purhus* kaj *Sønderhald* unuiĝis tute aŭ parte kun Randers je la 1-a de januaro 2007. La tuta areo nun ampleksas 800,14 km². Ĝi apartenas al la Regiono Meza Jutlando.

Malnova urbodomo kaj statuo de Niels Ebbesen sur la ĉefa placo.
Evoluo de la loĝantaro *(1-a de januaro)*:

|  |  |
| --- | --- |
| * 1980 - 62.486
* 1985 - 61.127
* 1990 - 61.020
* 1995 - 61.435
 | * 2000 - 61.983
* 2005 - 62.336
* 2007 - 92.984
* 2008 - 93.644
 |

En Randers naskiĝis la lingvisto Otto Jespersen.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Randers en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo
* Mapo de Danio

Koordinatoj: 56° 27′ 35" norde, 10° 02′ 10" oriente


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 268730
* GND: 4425213-4
* LCCN: n79097415
* VIAF: 236543505
 |
**Los Ramones** estas unu el la 51 komunumoj de la meksika subŝtato Nuevo León, kiu situas en norda Meksiko, inter la subŝtatoj Coahuila kaj Tamaulipas. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Los Ramones*. Al Los Ramones apartenas entute 118 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 19042.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 6227 loĝantojn. El tiuj estis 3191 viroj kaj 3036 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1378,8 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 210 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 600 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 12 ĝis 18 °C.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 5385 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 16 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,3 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon. 

En Los Ramones loĝis en la jaro 2000 4220 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 4085 scipovis legi kaj skribi, sed 274 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 6,28 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skrbi. Inter la viroj 6,77 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 5,79 %.

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 4568 personoj apartenis al la katolika religio kaj 584 personoj al la protestantisma religio. Neniu apartenis al la judisma relegio kaj 233 personoj statistike apartenis al neniu religio. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Los Ramones Arkivigite je 2007-05-28 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
La **Preĝejo Sankta Maria de Nov-Ĝulfo** , (armene: Նոր Ջուղայի Սուրբ Աստվածածին Եկեղեցի, perse: کلیسای مریم مقدس ), estas historia armena preĝejo en Esfahano (Nov-Ĝulfo), Irano, finita en 1613.

Historio
--------

En la 17-a jarcento la armenaj loĝantoj de Nov-Ĝulfo konstruis preĝejeton nomatan Preĝejo Sankta Jakobo. La preĝejo Sankta Jakobo estas la plej malnova pluvivanta preĝejo de Nov-Ĝulfo. Ĝi estis konstruita strikte por la religiaj bezonoj de la homoj kaj ne havis ajnajn ornamojn. Tamen, ĉar la armena loĝantaro en Nov-Ĝulfo pliiĝis, la preĝejo fariĝis senfunda. Tial Ĥoja Avedik, riĉa silkkomercisto, iris al la preĝejo kaj decidis pligrandigi la preĝejon kiam li ne povis ĉeesti religian ceremonion ĉar la preĝejo estis plena. Li ornamis la preĝejon per lumaĵoj, arĝentaj kaj oraj lustroj, kaj valoraj kanvasoj kaj pentraĵoj. Li rekonstruis la tutan preĝejon per siaj propraj personaj financoj kaj nomis ĝin preĝejo Sankta Maria. Ĥoja Avedik tiam estis entombigita en la preĝejo post sia morto. Du grandaj pentraĵoj pentritaj de eŭropaj artistoj estis aĉetitaj de armena komercisto kaj donacitaj al la preĝejo.

Referencoj
----------

1. ↑  Yaghoubi, Hosseyn.  (2004) *Rāhnamā ye Safar be Ostān e Esfāhān* (Persian). Rouzane. ISBN 964-334-218-2.
2. 1 2  Newman, Andrew J..  (2012) *Safavid Iran: Rebirth of a Persian Empire*. I.B.Tauris, p. 130. ISBN 978-0-85773-366-5.

* Kategorio Preĝejo Sankta Maria (Esfahano) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Bukoba** estas urbo en Tanzanio, ĉefurbo de regiono Kagera.

Ĝi situas ĉe la okcidenta bordo de Viktoria Lago; ĝian loĝantaron oni taksas je 50.000, je la censo de 2002 la urba parto de distrikto *Bukobo Urba* havis 59.157. Ĝiaj koordinatoj estas 1° 19′ 30″ S 31° 49′ 12″ O﻿ / ﻿1.32500 °S, 31.82000 °O﻿ / -1.32500; 31.82000 (mapo), ĝia alto super maro estas 1.134 metroj (alto de la lago).

Historio
--------

La loko estis loĝata jam longan tempon. Kiam en la 1970-aj jaroj oni konstruis novan havenon, oni trovis fornojn por fandado de fero, kiuj aĝis ĉ. 2000 jarojn.

La nuna nomo Bukoba deriviĝas de la etno *Koba*, praloĝantoj de la regiono; ĝi miksiĝis kun la etno *Haja*, kiu venis de nordo.

En 1890 Eduard Schnitzer (Emin Paŝa), silezi-devena brita administranto, fondis bazon en Bukoba, tiam fiŝkaptista vilaĝo. Ĉ. 1900 la urbon ekposedis Germanio kaj konstruis fortikaĵon. Malgraŭ la agrabla klimato la intereso de germanaj setlantoj kaj komercantoj estis malgranda. Kultivado de kafo prosperigis la regionon, kaj la hajaj loĝantoj estis konsiderataj la plej riĉaj loĝantoj de la kolonio. Tiel restis ankaŭ dum la brita regado post la unua mondmilito.

Post la sendependiĝo en 1961 la ekonomia signifo de la urbo malkreskis, interalie pro malaltiĝo de la prezo de kafo en la monda merkato.

Ekonomio
--------

Bukobo estas la dua plej granda tanzania haveno ĉe Viktoria Lago, post Mwanza. Ekzistas prama kaj avidiala trafiko al Muvanzo, translima prama trafiko al Entebbe kaj translima busa trafiko al Kampalo en Ugando.

La kultivado de kafo karakterizas la urbon. Plej gravaj dungantoj en la urbo estas la kafo-prilaborejoj TANICA kaj BUKOP.

Vidindaĵoj
----------

Pro la milda klimato la urbo estas agrabla por turistoj. Ĝiaj trafikaj ligoj al Mwanza, Ruando kaj Ugando igas ĝin graca trafika nodo.

Turisma celo estas ekzemple la Bunena-kirko, novgotika, konstruita en 1913 de katolikaj misiistoj. Proksime de la haveno restas kelkaj pliaj konstruaĵoj el la germana kolonia tempo, inter ili la eksa fortikaĵo Boma. Ĉe la lago estas ne nur haveno, sed ankaŭ sabla plaĝo. Tamen la vidindaĵoj estas turisme malpli allogaj ol la agrabla klimato kaj afabla etoso.
**San Martín Chalchicuautla** estas unu el la 58 komunumoj de la meksika subŝtato San Luis Potosí, kiu situas relative centre en Meksiko, ĉirkaŭ 500 km nordokcidente de la ĉefurbo Meksikurbo. La ĉefurbo de la komunumo estas San Martín Chalchicuautla. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 24029.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 21576 loĝantojn. El tiuj estis 10800 viroj kaj 10776 virinoj. La komunumo havas surfacon de 411,52 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 190 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 1558,0 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas ND °C.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 19573 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 9962 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 50,9 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

El la 19573 loĝantoj pli aĝaj ol 5 jaroj, 16352 apartenis al la katolika religio kaj 2562 al la evangelia religio. 659 personoj apartenis al aliaj religioj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* San Martín Chalchicuautla Arkivigite je 2011-06-17 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
Petri-plado
La **Petri-plado** estas laboratoria ujo, kiu estas malalta vitro aŭ plasto kun formo de cilindra plado. Oni uzas Petri-pladojn ĉefe en biologiaj eksperimentoj kun agaragaro, por kultivado de mikrobiologiaj ĉelkulturoj.

Aspekto kaj uzado
-----------------

En la modernaj Petri-pladoj havas ringojn, kiuj kunfiksas la supran kaj suban partojn. Multaj Petri-pladoj estas lokigeblaj en specifan plastan ujon. 

Modernaj Petri-pladoj tipe konsistas el vitro aŭ plasto. La vitraj Petri-pladoj estas reuzeblaj post sterilizo (ekz. rezervante ĝin dum unu horo en temperaturo de 160 °C). La plastaj Petri-pladoj estas unufoje uzeblaj.

La malplenaj Petri-pladoj estas uzeblaj por ĝermigo de plantoj aŭ por aliaj laboratoriaj taskoj, ekz. sekigo de likvaĵoj aŭ rezervado de ekemplero.

* Petri-plado uzata en Usona laboratorio (*Pacific Northwest National Laboratory*)
* Petri-plado enhavanta agaragaron kun kolonioj de mikroorganismoj
* La briofito *Physcomitrella patens* kreskanta sur agaragaro en Petri-plado

J. R. Petri, la inventinto de la Petri-plado

Historio
--------

La nomo de la Petri-plado devenas de la germana bakteriologo Julius Richard Petri (1852–1921), kiu inventis ĝin en 1887, kiam li laboris kun Robert Koch.

Poste, pro vasta uzado je biologio kaj medicino, la Petri-plado fariĝis fama simbolo de scienco — tiel fama ke, en 2018, oni aldonis piktogramon de la Petri-plado en Unikodon 11.0 (kiel U+1F9EB 🧫).

Referencoj
----------

1. ↑  Nova Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto: petriplado
2. ↑  Petri, R. J. (1887). "Eine kleine Modification des Koch'schen Plattenverfahrens", *Centralblatt für Bakteriologie und Parasitenkunde* (de) **1**, p. 279–280.

* Petri-plado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Petri-plado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj lokoj samnomaj vidu la apartigan paĝon San Nicolás. |

**San Nicolás** estas unu el la 43 komunumoj de la meksika subŝtato Tamaulipas, kiu situas en la norda Meksiko kun limo al Usono kaj la meksika golfo. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *San Nicolás*. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 10036.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 1044 loĝantojn. El tiuj estis 523 viroj kaj 521 virinoj. La komunumo havas surfacon de 722,8 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 700 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 675 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas ne konata °C.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 906 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj - personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,0 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

661 de la loĝantoj de San Nicolás en la jaro 1995 aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 75 estis analfabetoj, do ne sciis legi kaj skribi. Tio signifas ke 11,35 % de la tuta loĝantaro (pli aĝa ol 15) ne sciis legi kaj skribi. Ĉe la virinoj estis 11,27 % (36 el 315), kiuj ne sciis legi kaj skribi kaj ĉe la viroj 11,43 % (39 el 346).

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 1995), 794 personoj apartenis al la katolika religio kaj 72 personoj al la protestantisma religio. 12 personoj apartenis al aliaj religioj kaj 28 personoj statistike apartenis al neniu religio.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* San Nicolás Arkivigite je 2011-05-17 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
La **Distrikto Entremont** estas administra unuo de Kantono Valezo. Ĝi havis 14410 loĝantojn la 31-an de decembro 2012. Ĝia ĉefloko estas la komunumo Sembrancher.

Geografio
---------

La Distrikto Entremont etendiĝas en la tri fontvaloj de la rivero Dranse, nome la Valdo de Bagne, la Valo de Entremont kaj la Valo de Ferret. La distrikto en sudo limas al Italio kaj en okcidento al Francio. En sudokcidento situas la trilanda punkto inter Svislando, Italio kaj Francio. En sudo la montopasejo Granda Sankt-Bernardo konektas Valezon kun la Valo de Aosta.

Komunumoj de la distrikto Entremont
-----------------------------------

La distrikto Entremont konsistas (stato en 2011) el 6 komunumoj, el kiuj la komunumo Bagnes estas la plej granda. Jen la listo:


| Blazono | Nomo | Loĝantoj(2011-12-31) | Areoen km² | Komunumkodo |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Bagnes | Bagnes | 7807 | 282.2 | 6031 |
| Bourg-Saint-Pierre | Bourg-Saint-Pierre | 219 | 90.2 | 6032 |
| Liddes | Liddes | 743 | 60.2 | 6033 |
| Orsières | Orsières | 3072 | 165.0 | 6034 |
| Sembrancher | **Sembrancher** | 891 | 17.7 | 6035 |
| Vollèges | Vollèges | 1678 | 17.9 | 6036 |
|
| **Totale** | 6 | 14410 | 633,2 | 2203 |

Historio
--------

Jam en la romia epoko la montopasejo Granda Sankt-Bernardo estis signifa transirejo trans la Alpoj. Dum mezepoko la regiono unue apartenis al la reĝolando Burgonjo kaj poste al Savojo. Entremont unue estis parto de la Voktejo Chablais sub la kontrolo de la subvokto de Chillon. En la jaro 1279 ĝi fariĝis kune kun Saxon Nova subvoktejo kun sidejo en Sembrancher. En la jaro 1475 la Valezaj Dekonoj konkeris la Suban Valezon kaj Entremont fariĝis valeza kolonio sub la rekta regado de la kamparvokto de Saint-Maurice. En 1798 ĝi fariĝis unu el la 12 valezaj distriktoj en la Helveta Respubliko kaj de 1802 ĝis 1810 en la Respubliko Valezo. De 1810 ĝis 1813 ĝi estis kantono de la franca Departemento Sempiono. En 1815 ĝis fariĝis dekono kaj ek de 1848 distrikto de Kantono Valezo.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: *Catherine Raemy-Berthod*: *Entremont (voktejo, distrikto)* en *Historia Leksikono de Svislando* (2001-02-16)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Entremont (distrikto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Kantono Valezo |
| --- |
| Distrikto Brigo • Distrikto Conthey • Distrikto Entremont • Distrikto Goms • Distrikto Hérens • Distrikto Leuk • Distrikto Martigny • Distrikto Monthey • Distrikto Okcidenta Rarono • Distrikto Orienta Rarono • Distrikto Saint-Maurice • Distrikto Sierre • Distrikto Siono • Distrikto Vispo |  |

 |