recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Tlaquepaque** estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La ĉefurbo de la komunumo estas same tiel nomata Tlaquepaque, sed oni uzas la formojn ankaŭ San Pedro Tlaquepaque kaj San Pedro. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 098.

Geografio
---------

**Tlaquepaque** apartenas al la regiono Centro kiu situas, kiel jam diras la nomo, en la centro de la subŝtato Jalisco (la ĉefa urbo estas Guadalajara). Al tiu regiono apartenas 14 komunumoj. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 563006 loĝantojn. El tiuj estis 276892 viroj kaj 286114 virinoj. La komunumo havas surfacon de 270,88 km². La meza alteco estas 1570 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 20,7 C. En la komunumo estas 919.00 mm da precipitaĵo jare. 

Situo de la koncerna regiono en la subŝtato Jalisco.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 134327 viroj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 125724 scipovis legi kaj skribi kaj 8389 viroj estis analfabetoj. Do 6.25 % de la viroj estis analfabetoj. En la sama jaro en la komunumo vivis 140201 virinoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 127543 sciis legi kaj skribi kaj 12414 virinoj estis analfabetoj. Do 8,85 % de la virinoj estis analfabetoj. En 1995 en Tlaquepaque vivis 387722 personoj kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj estis 1628 indiĝenoj. Tio signifas ke 0,42 % de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Ĝemelurboj
----------

* Usono Glendale, Usono 1978
* Meksiko Oaxaca de Juárez, Oaxaca, Meksiko 1999
* Meksiko Cancún, Meksiko 2001
* Meksiko Metepec, Meksiko 2001
* Meksiko Zapotiltic, Meksiko 2001
* Gvatemalo Antigua, Gvatemalo 2002
* Usono Springfield, Usono 2003
* Usono Atwater, Usono 2007
* Meksiko Cozumel, Meksiko 2010

Vidu ankaŭ
----------

* SITEUR (Gvadalaharo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Tlaquepaque en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Tlaquepaque en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Tlaquepaque Arkivigite je 2007-09-30 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)

Preĝejo en Tlaquepaque

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 284696
* GND: 4441645-3
* LCCN: n91069808
* VIAF: 147884676
 |
**Sándor Bernáthy** [ŝAndor bernAti], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bernáthy Sándor** estis hungara grafikisto, pentristo, gitaristo. Lia familia nomvarianto estis *Bernáth y* [bernAt ipsilon], lia origina nomo estis *Bernáth*.

Sándor Bernáthy  naskiĝis la 7-an de aprilo 1949 en Szihalom, li mortis la 13-an de januaro 2012 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Sándor Bernáthy frekventis mezlernejon en Miskolc, poste li laboris en pluraj fabrikoj en la sama urbo. En 1971 li translokiĝis en Budapeŝton, post 4 jaroj li estis konata figuro de la avangardo. En 1980 li fondis gitaristan rokgrupon, baldaŭ li estis membro de aliaj gitaristoj. Li okupiĝis ankaŭ pri grafikaĵoj, afiŝoj, fotoj, eĉ pentraĵoj. En la 1990-aj jaroj li estis fondinto-gvidanto de la hungara tekno-muziko. Li instalis ankaŭ junularajn amuzejojn, kelfoje li uzis la pseŭdonomojn *Bernáthy & Son* kaj *Jean d'Art*. Li ricevis premion en 2011. Lia filo estis aktiva muzikisto.

El solaj ekspozicioj
--------------------

* 1979, 1983, 1989, 1993 Budapeŝto
* 1982 Szeged
* 1986 Székesfehérvár

El grupaj ekspozicioj
---------------------

* 1978, 1982 Budapeŝto
* 1980 Arthalo Budapeŝto
* 2015 Budapeŝto (postmorta)

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Szentendrei lószar
* A legszebb nyakkendő a gyűlésen (1980)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2018-03-13 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva membiografio Arkivigite je 2018-03-13 per la retarkivo Wayback Machine
**Szalonna** [salona] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en subregiono de Edelény. La loknomo signifas: lardo, tamen oni konjektas, ke tio devenis el la slava vorto "slana" (=sala, ĉar tie estas sala fonto).

Sonorilostablo, malantaŭe preĝejo en Szalonna

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 20  km²
* Alto super marnivelo: 143 m
* Koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 48.4496/20.7425
* Loĝantaro: 1060
* Poŝtkodo: 3754
* Telefonprefikso: 48

Situo
-----

Szalonna situas sur mildaj deklivoj, laŭ ĉefvojo Sajószentpéter-Turňa nad Bodvou, laŭ fervojo Tornanádaska-Miskolc. La lasta urbo troviĝas 50 km-ojn.

Historio
--------

La loko estis loĝata jam dum la pratempoj. La unua mencio devenis el 1249 en formo *"Zolouna"*. En 1562 la turkoj bruldetruis la vilaĝon. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, kuracejo, poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika preĝejo omaĝe al Ladislao la 1-a (Hungario)
* nun kalvinana preĝejo (Szalonna) el la 11-a jarcento, post jarcento kvadrata romanika parto alkonstruiĝis, en 1383 iom da parto gotikiĝis, en la 15-a jarcento defenda muro konstruiĝis
* ligna sonorilostablo 15 m-ojn alta de 1765
* kastelo de Bónis-Gedeon el la 19-a jarcento
* akvorezervujo nomata **Rakaca** estas proksime

Fontoj
------

* hungara kaj germana Vikipedioj
* Földrajzi Világatlasz, Budapest, 1992
* www.vendegvaro.hu
* www.gyaloglo.hu

* Kategorio Szalonna en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Situo de Bükk en Hungario
Bükk ĉe Bélapátfalva
Bükk ĉe Miskolc
**Bükk** estas la dua plej alta kalkoŝtona montaro en Hungario oriente de Mátra. La nomo signifas hungare: fago. La centra parto estas Nacia parko de 1977.

La plej alta montopinto estas Kettős-bérc 960,7 m-ojn alta. Montopintoj Istállóskő 959, Bálvány [balvanj) 956, Tar-kő 949 havas preskaŭ la saman altecon, ankoraŭ 20 da pintoj estas pli alta, ol 900 m.
Centre granda altebenaĵo troviĝas. En la tuta montaro multe da grotoj situas, inter ili 45 estas protektataj.

Ĉirkaŭaj komunumoj
------------------

La ĉirkaŭaĵo (konata pri vinkulturo) havas la nomon "vinregiono Bükk".

* norde: Parasznya, Tardona, Dédestapolcsány, Mályinka, Nagyvisnyó
* okcidente: **Eger,** Felsőtárkány, Szarvaskő, Mónosbél, Bélapátfalva, Szilvásvárad
* meze: Bükkszentkereszt, Répáshuta, Bükkszentlászló, Ómassa
* sude: Kisgyőr, Harsány, Bükkaranyos, Mocsolyás, Latorpuszta, Kács, Tibolddaróc, Cserépváralja, Cserépfalu, Bükkzsérc, Noszvaj, Felsőtárkány
* oriente: **Miskolc,** Vadna, Sajószentpéter, Sajóbábony

Arbaraj fervojetoj funcias en Miskolc, Felsőtárkány kaj Szilvásvárad.

Geografiaj elementoj
--------------------

* Lago Hámori

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Bükk en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 263601
* GND: 4088567-7
* VIAF: 137144648600814115849
* BNF: 12182180h
* NKC: ge1022962
 |
**György Ádám** [djordj], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Ádám György** estis hungara ĵurnalisto, ekonomikisto. Liaj personaj nomoj eksterlande estis *Gordon, Andrew*.

György Ádám (ekonomo) naskiĝis la  7-an de aŭgusto 1911(nun 1911-08-07) en Nagykanizsa, li mortis la 17-an de junio 1974 en Budapeŝto.

Biografio
---------

György Ádám (ekonomo) devenis el juda familio. Li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1930, poste li studis jaron en akademio en Vieno. Hejmenveninta li estis oficisto, dum li kontaktiĝis kun la komunistoj, tial li estis 4-foje arestita. Li vivis denove en Vieno, inter 1938-1946 en Latinameriko li estis ĵurnalisto. Hejmenveninta li aliĝis al la komunistoj kaj li estis precipe ĵurnalisto. Inter 1949–1954 li estis en malliberejo pro falsaj akuzoj, sed poste li estis partoprenanto de la hungara revolucio de 1956, tial li estis denove kondamnita inter 1958-1963. Post la amnestio li estis redaktoro en eldonejo. Li kandidatiĝis (CSc) en 1972 antaŭ la Hungara Scienca Akademio.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A nagy offenzíva* (1943)
* *Az amerikai politika újabb jelenségei* (1947)
* *Atomenergia és automatizálás* (1956)
* de:Theodor Prager: *Gazdasági csoda, vagy sem?* (traduko, 1964)
* *Az automatizálás terjedése a főbb tőkésországokban* (1965)
* *A tudományos kutatás új fejleményei a vezető tőkés országokban* (disertaĵo, 1970)
* *Some Reasons for Foreign Investment* (1974)

Fontoj
------

* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare
* biografio hungare

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 844830
 |



* Portalo pri Biografio
|  |  |
| --- | --- |
|  | Tiu ĉi artikolo pritraktas la karibian insulon Trinidado. Bonvolu ankaŭ atenti la samnoman urbon Trinidado sur la insulo Kubo. |

**Tobago** estas insulo kiu situas sude de la kariba maro. Ĝi apartenas al la ŝtato Trinidado kaj Tobago kaj ĝia ĉefurbo estas Scarborough [SkArboro]. Ĝi havas 54 084 loĝantojn[*kiam?*].

Geografio
---------

Plaĝo en Castara, Tobago
Tobago havas amplekson de 300 km². Ĝi situas je 11ºN, 60ºO; norde de Trinidado.

Loĝantaro
---------

Malkiel Trinidado, kies loĝantaro estas pli multetna (indiĝenoj, kreoloj, baratanoj, pakistananoj kaj afrikanoj), la loĝantaro de Tobago estas majoritate afrikadevena, kvankam dum la lastaj jaroj pliiĝis la fremdaj loĝantoj el Germanio kaj Skandinavio. El la 54.080 loĝantoj, 17.000 loĝas en la ĉefurbo.

Historio
--------

Tobago estis loĝata de karibaj triboj kiam ĝi estis malkaŝita de eŭropanoj. Ĝi estis koloniita de Francio, kaj poste de Nederlando, Britio kaj eĉ de la germanlingva Duklando Kuronio kaj Zemgalio, de 1654 kaj 1659, kaj denove de 1660 ĝis 1689, la plej malgranda eŭropa lando kiu havis kolonion en Ameriko. Fine ĝi estis prenita de Britio en 1814. Post la forigo de la sklaveco, la ekonomio de la insulo fiaskis kaj ĝi ekestis administrata de Trinidado.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Tobago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Tobago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Bildoj de Trinidado kaj Tobago Arkivigite je 2007-03-04 per la retarkivo Wayback Machine
Templo de Debod
Templo de Debod, nokta vidaĵo.
Templo de Debod
La **Templo de Debod** estas templo el la Antikva Egiptio kiu nuntempe staras en Madrido (Hispanio). Ĝi situas en la okcidento de la Placo de Hispanio, ĉe la Promenejo Pintor Rosales (Okcidenta Parko), sur altaĵo kie troviĝis la Kazerno La Montaña (kie okazis sanga epizodo de la Intercivitana hispana milito). Je ĝia translokiĝo al Hispanio, ĝi estis aranĝita laŭ la sama orientiĝo en ĝia origina loko, de oriento al okcidento.

La Templo de Debod estis donaco de Egiptio al Hispanio en 1968, kiel danko pro la hispana helpo, post la internacia vokado de Unesko por la savado de la temploj de Nubio, ĉefe tiu de Abu Simbel, en danĝero je malapero pro la konstruado de la akvorezervujo de Asuano. Egiptio donacis kvar el la savitaj temploj al diversaj landoj kiuj kunlaboris: nome Dendur al Usono, Ellesiya al Italio, Taffa al Nederlando kaj **Debod** al Hispanio. 

La templo havas ĉ. 2200 jarojn. Ĝia plej antikva nukleo estis starigita dum la regado fare de la egipta reĝo Ptolomeo la 4-a Filopatoro, kaj poste ornamita de la nubia reĝo Adiĥalamani de Meroe je 200-180 a. K. dediĉata al Amono de Debod ("Amani", en la lingvo de Kuŝ) kaj Izisa. Ĝi havas gravajn aldonaĵojn de la ptolomea kaj romi-imperia epoko.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Templo de Debod en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Templo de Debod en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Templo de Debod en la retpaĝo de la Amikoj de la Egiptologio Arkivigite je 2008-10-07 per la retarkivo Wayback Machine
* Virtuala vizito al la Templo de Debod - Oficiala retpaĝo de la Madrida Urbodomo
* Altkvalitaj fotoj de la Templo de Debod
* La Templo de Debod en Google-mapoj
* Templo de Debod , priskribado kaj fotoj Arkivigite je 2008-10-17 per la retarkivo Wayback Machine
* Fotoj pri la Templo de Debod[*rompita ligilo*]

40° 25′ 26.59″ N 3° 43′ 04″ O﻿ / ﻿40.4240528 °N, 3.71778 °O﻿ / 40.4240528; 3.71778 (mapo)
**GYALLAY-PAP Sándor** *Pap* (djallai) rumanuja hungara poeto naskita en Székelykeresztúr la 17-an de marto 1906 kaj mortinta samloke la 8-an de novembro 1944.

Biografio
---------

Sándor Gyallay-Pap finis la unitariisman gimnazion en sia naskiĝurbo en 1925 kaj studis juron mallongtempe en Kluĵo. Li estis kunulredaktoro de revuo *Széphalom* en Kluĵo (1937–1939). En tiu revuo aperis pluraj el liaj poemoj, noveloj kaj artikoloj. Li tradukis el rumana lingvo. Li publikigis poemojn en Keresztény Magvető, Magyar Nép kaj Pásztortűz. Li sinmortigis.

Volumoj
-------

* *Felsikoltok!...* (Kv. 1933, plivastigite 1937);
* *Parancsolom: tűrni kell!!* (Kv. 1934, 1938);
* *Fekete kalászok* (Kv. 1935);
* *Zúg a rengeteg* (Kv. 1936, 1938, 1939);
* *Őszi ének* (Kv. 1940).

Bibliografio
------------

* b. j. gy. (György Bözödi): Gy.-P. S.: Felsikoltok!... Keresztény Magvető 1933/6.

Fontoj
------

* Romániai magyar irodalmi lexikon

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Sándor Gyallay-Pap en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Poemoj hungare
**Duewag** aŭ **Düwag**, antaŭe **Waggonfabrik Uerdingen**, estis germana produktanto de veturanta materialo. Ĝi estis vendita en 1999 al Siemens kaj la marko poste retiriĝis.

Historio
--------

Duewag estis fondita en marto 1898 kiel **Waggonfabrik Uerdingen** en Uerdingen kaj produktis fervojveturilojn sub la marko Düwag. Post kunfandiĝo kun **Düsseldorfer Waggonfabrik** en 1935, fervojaj veturiloj estis konstruitaj en Uerdingen, dum la Duseldorfa fabriko produktis ĉefe lokajn trafikveturilojn, nome tramajn kaj malpezajn fervojajn veturilojn. En 1981, la firmao ŝanĝis sian nomon de Waggonfabrik Uerdingen al Duewag.

Siemens akiris 60% de la akcioj en 1989 antaŭ ol preni plenan proprieton en aprilo 1999. En 2001, la Duseldorfa fabriko estis fermita kaj produktado transdonita al Uerdingen.

Veturiloj de Duewag estis proksimaj al monopola merkato en Okcidenta Germanio, ĉar preskaŭ ĉiuj tramoj kaj malpezaj fervojaj veturiloj aĉetitaj de la 1960-aj jaroj pluen estis konstruitaj fare de Duewag.

Bildgalerio
-----------

* LogooLogoo
* Düwag GT8, PoznanoDüwag GT8, Poznano
* Siemens–Duewag U2, C-Trajno, KalgarioSiemens–Duewag U2, C-Trajno, Kalgario

Vidu ankaŭ
----------



* RegioSprinter de Siemens-DUEWAG
**Sándor Iharos** [ŝAndor iharoŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Iharos Sándor** estis hungara mez- kaj londistanca kuristo, dufoja olimpiano, trejnisto. Lia origina familia nomo estis *Izrael*.

Sándor Izrael naskiĝis la 10-an de marto 1930 en Budapeŝto, li mortis la 24-an de januaro 1996 en Budapeŝto.

Memortabulo pri Sándor Iharos

Biografio
---------

Sándor Iharos apartenis al la plej gravaj hungaraj sportistoj spite tion, ke li neniam venkis en signifaj internaciaj konkursoj. Li estis hungara ĉampiono 31-foje, dum li apartenis al la hungara nacia teamo 40-foje. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1952 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1960 sen medalo. Intertempe lia sporta kariero rompiĝis, en 1956 li rezignis pri la Olimpiko, poste li havis signifan rezulton nur unufoje. Li kuris 12-foje mondrekordojn inter 1953-1959 unuoble aŭ stafete. Li finis sian aktivan sportan karieron en la mezaj 1960-aj jaroj, poste li estis trejnisto. Li ricevis signifan ŝtatan premion en 1994, pli frue en 1955 li estis elektita la plej bona sportisto de la mondo.

Stadiono pri Sándor Iharos

Memorigiloj
-----------

* memortabulo, strato kaj stadiono en Budapeŝto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2023-05-06 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto
* biografio angle

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 821544
 |



* Portalo pri Biografio
**KERESZTES Sándor** [keresteŝ] estas hungara aktoro naskiĝinta en Kluĵo la 10-an de januaro 1956.

Kariero
-------

Ekde 1980 por du jaroj li estis ano de la teatro Marosvásárhelyi Nemzeti Színház Tompa Miklós Társulat de Târgu Mureş, poste li dungiĝis al la teatro Kolozsvári Állami Magyar Színház de Kluĵo. En 1989 li translokiĝis Hungarujon kaj tie li ludis en teatro de Nyíregyháza, poste en Teatro József Attila de Budapeŝto. En 1982 dungis lin la Nacia Teatro (Nemzeti Színház) de Budapeŝto.

El liaj roloj
-------------

* Őrnagy (Örkény: Tóték);
* Balga (Vörösmarty: Csongor és Tünde);
* Claudius (Shakespeare.: Hamlet);
* Rică Venturiane (Caragiale: Zűrzavaros éjszaka);
* Prédikás (Sütő: Vidám sirató egy bolyongó porszemért);
* Pungescu (Alecsandri: Két kisasszony s egy ténsasszony).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Sándor Keresztes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Spektakloj pluaj

Fonto
-----

* Magyar Színházművészeti Lexikon
**Sándor Korda** [ŝAndor], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Korda Sándor** estis hungara aktoro. Lia origina familia nomo estis *Krahl*.

Sándor Krahl naskiĝis la 15-an de marto 1882 en Nagykanizsa ? aŭ Magyarkanizsa ?, li mortis ?.

Biografio
---------

Sándor Korda maturiĝis en komercista mezlernejo. En 1902 li estis aktoro en migra teatra kompanio de József Nádassy en Sopron, post monatoj li jam ludis en Teatro Magyar. Liaj sekvaj teatraj stacioj estis Győr (1903–1904), Sopron (1905–1906), Szatmár (1906–1907), Pozono (1908–1909), Eperjes (1910–1911), Szabadka (1911–1912), pli poste en migra aktortrupo de Kálmán Balla. Depost la 1-a mondmilito li denove estis migra aktoro en pluraj lokoj. Li pensiuliĝis en 1937. Li edziĝis en 1926 en Szeged.

Liaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* Imre Kálmán: *Cigányprímás* - titolrolo
* Dénes Buday: *Diákszerelem* - Baljon

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 760858
 |


* Portalo pri Biografio
**Tik Tak** estas konata belga televida programo porinfana kiu estis registrita inter 1981 kaj 1991 je la tiama Belga Radio kaj Televido (BRT) (nun nomiĝas ĝi "Eén"). Apud la ĉiutagaj novaĵoj kaj "Panorama", la daŭre elsendata Tik Tak estas la plej malnova programo de la publika televida stacio.

La programon elspensis Mil Lenssens, kiu ekhavis la ideon por la programo kiam li vidis kelkajn infanojn spekti lotadon en televido. La antaŭdireblan, ripetiĝantan mikson de koloroj, moviĝo kaj muzikaj ritmoj li prilaboris kune kun Clien de Vuyst en la programo.

366 elsendoj de *Tik Tak* estis registritaj (sufiĉe do por 1 elsendo ĉiutage dum tuta jaro). Ĉiu elsendo komenciĝas per ŝafetoj (fojfojete hundeto) kiu ĉe sunleviĝo turnas je altebenaĵo, kaj finiĝas per ombra figuro kiu spertas plurajn aferojn en malfermita libro.

La unua elsendo de la programo okazis je la 1a de novembro 1981 je la 18h05 je la tiama BRT. En 2005 ĝi estas elsenditia je la 15h30 je Ketnet.

Tik Tak vendiĝis al pli ol 27 landoj, interalie ekzemple Aŭstralio, Nederlando, Israelo, Sauda Arabio, Usono kaj Sud-Afriko. Estas la plej sukcesa eksporta produkto de belga televido iam ajn.
**Mil Lenssens** (Meĥleno, la 25-a de decembro 1926 - 9-a de septembro 2005), estis belga kreanto de televidaj elsendoj porinfanaj. Li precipe konatiĝis kiel elpensinto de la televida programo "Tik Tak" por la tiama Belga Radio kaj Televido (BRT).

Mil Lenssens ekis sian karieron kiel grafikisto kaj desegnis i.a. animitajn filmojn.

Ekde 1957 li kreis infanajn programojn por la BRT.

Li estis la unua kiu kombinis desegnofilmojn kun vivaj personoj (en la serio "*Klein, klein kleutertje'*" kun Tante Terry).

Lia plej konata programo estis "Tik Tak". Li diris ke li ekhavis la ideon por "Tik Tak' kiam li vidis kiel etuloj pasiite rigardis al la lotado en televido. Li malkovris ke ĉiam revenentaj bildoj kun akompana muziko sufiĉis por programo poretula. Apud "Tik Tak", li ankaŭ elpensis "Carolientje", "de Kasteelgeesten", "Kapitein Snorrebaard" kaj "Prikballon".

En 1981 li estis premiita kun premio de televida kritiko.

En 1985 li premiiĝis kun premio "Kinderkast-televisieprijs" [premio televida "infana ŝranko"]

En 1991 li gajnis la premion Sabam.
**Szeleste** [seleŝte] estas unuigita malgranda vilaĝo kaj banloko en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en Distrikto Sárvár.

Kastelo de Szeleste

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 21 km²
* Loĝantaro: 690
* Poŝtkodo: 9622
* Telefonprefikso: 95
* Koordinatoj: 47°18′36″N 16°49'57″E

Situo
-----

Szeleste situas apud la ĉefvojo inter Szombathely kaj Győr, laŭ la fervojo Szombathely-Hegyeshalom.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1270. Komence estis du vilaĝoj hungara kaj germana Szeleste, poste havis la nomon supra kaj suba Szeleste, kiuj unuiĝis en 1950. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo.

Vidindaĵoj
----------

En la 19-a jarcento konstruiĝis Kastelo Festetics (Szeleste), iom poste arboreto ĉirkaŭas ĝin. La suba vilaĝparto havas romkatolikan preĝejon omaĝe al Nomo de Dipatrino (Virgulina Maria), en la supra vilaĝparto estas romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Jozefo. Apud la vilaĝo estas funkcia termala banejo.

Famaj nomportantoj
------------------

* László Szelestei Nagy

* Kategorio Szeleste en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Szente** [sente] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Nógrád, en Distrikto Rétság. Szent signifas: sankta.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 8 km²
* Koordinatoj: 47° 57′ 56″ N 19° 17′ 8″ O﻿ / ﻿47.96556 °N, 19.28556 °O﻿ / 47.96556; 19.28556 (mapo)Koordinatoj: 47° 57′ 56″ N 19° 17′ 8″ O﻿ / ﻿47.96556 °N, 19.28556 °O﻿ / 47.96556; 19.28556 (mapo)
* Loĝantaro: 340
* Poŝtkodo: 2655
* Telefonprefikso: 35

Situo
-----

Szente situas sur deklivoj, laŭ traira flankovojo en montaro Cserhát. Balassagyarmat troviĝas 12, Rétság 15, Szécsény 26, Vác 29, Salgótarján 67, Budapeŝto 75 kilometrojn [*rompita ligilo*].

Historio
--------

La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1255. Ekde mezo de la 16-a jarcento la komunumo apartenis al la Osmana Imperio. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, kulturdomo, migra poŝto.

Vidindaĵo
---------

* romkatolika romanika Preĝejo Elizabeto de Hungario (Szente) el la 13-a jarcento, poste ofte trakonstruiĝis, en 1934 turo alkonstruiĝis

Fontoj
------

* 

* Kategorio Szente en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Szentlőrinckáta** (sentlOrinckAta) estas vilaĝo en Hungario en regiono **Meza Hungario**, en departemento Pest, en subregiono Nagykáta. Szentlőrinc estas Sankta Laŭrenco.

Aerfoto pri Szentlőrinckáta

Bazaj informoj
--------------

* Areo:20 km²
* Loĝantaro:1930
* Poŝtkodo: 2255
* Telefonprefikso: 29

Situo
-----

Szentlőrinckáta situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, for de ĉefvojo kaj fervojo. La plej proksima urbo estas Jászberény. Rivero Zagyva estas tre proksime. Jászberény troviĝas 17, Budapeŝto 60 km-ojn.

Historio
--------

La unua mencio devenas el 1473. En la turka erao la komunumo senhomiĝis. En 1709 generalo (**Blinda**) János Bottyán ĉi tie mortis.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Laŭrenco de 1727, pligrandiĝis en 1930, la turo estas 33 m-ojn alta

Famuloj
-------

En Szentlőrinckáta naskiĝis:

* biokemiisto Magdolna Hetényi
* jakobeno János Laczkovics
* kuracisto Kálmán Magyar.

Komunumoj de Sankta Laŭrenco en Hungara reĝlando
------------------------------------------------

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Pestszentlőrinc | Sárszentlőrinc | Szentlőrinc | Szentlőrinckáta |
| Szentlőrincke | Szepesszentlőrinc | Zalaszentlőrinc |

* Kategorio Szentlőrinckáta en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **kastelo de Ádánd,** konata ankaŭ pri la iama posedanto kastelo de **Csapody** [ĉapodi] estas historia monumento en vilaĝo Ádánd (Hungario).

Historio
--------

En tiu loko estis jam kastelo en la 17-a jarcento. Pli nova kastelo estis konstruita inter 1820-1827 fare de Pál Csapody, kiu estis progresema bienulo kaj ĉevalbredisto. Dum la hungara revolucio de 1848 ekzemple Miklós Wesselényi, Zsigmond Kemény kaj aliaj politikadis en la kastelo. Post morto de Csapody pluraj posedantoj vivis interne. Dum la 2-a mondmilito la aktuala posedanto forfuĝis, la kastelo estis prirabita. Iom poste la kastelo iĝis internato de agrikultura lernejo. La tegmento de la kastelo estis trakonstruita inter 1980 kaj 1985, la interna parto en 2000, tamen la lernejo forlasis la kastelon en 2007. Ĝi estas nun neuzita.

Konstruaĵo
----------

La unuetaĝa kastelo situas sola en parko. La fasado estas preskaŭ plene simetria. La meza parto reliefas. La unua etaĝo estas nur malgranda parto, sed aldoniĝas al tio mansardoj.

Parko
-----

La kastela parko iam estis pli granda kaj ene estis ankaŭ pluraj agrikulturaj domoj. Dum la socialismo oni konstruis la necesajn aldonaĵojn por la lernejo (ekzemple sportejoj, metiejoj). Spite tion restis praaj arboj, ĉirkaŭ 150 aĝaj (eskuloj, nigraj juglandoj, platanoj, kafarboj, arbaraj pinoj, nigraj pinoj, pendaj betuloj, eŭropaj taksusoj). Menciindas busto pri István Fekete.

Fontoj
------

* hungare kun foto
* hungare kun foto (vidu pli malsupre)
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
**Szentpéterszeg** [sentpEterseg] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Hajdú-Bihar, en Distrikto Berettyóújfalu. La loknomo signifas: Sankta Petro-riveroangulo.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 26 km²
* Loĝantaro: 1180
* Poŝtkodo: 4121
* Telefonprefikso: 54

Situo
-----

Szentpéterszeg situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, Berettyó preterfluas, Berettyóújfalu estas proksime.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1285 pri la setlejo. Dum la kontraŭturkaj bataloj ĝi senhomiĝis, en la 18-a jarcento ĝi refondiĝis. En 1919 la rumanoj okupis la regionon.

Vidindaĵo estas la kalvinana preĝejo. Apud la vilaĝo fiŝkaptista lago troviĝas.

Vilaĝservoj estas lernejo, infanĝardeno, klubo de maljunuloj, biblioteko, poŝto, interretejo.

Famuloj
-------

En Szentpéterszeg naskiĝis pedagogo Borbála Fekete.

Komunumoj de Sankta Petro en Hungara reĝlando
---------------------------------------------

Pro grandeco de la tabelo vidu la ceterajn komunumojn en Transilvanio: Barcaszentpéter! 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Detrekőszentpéter | Hegyhátszentpéter | Kajászószentpéter | Kemenesszentpéter | Komáromszentpéter |
| Nógrádszentpéter | Őriszentpéter | Pogányszentpéter | Sajószentpéter | Szentpéter |
| Szentpéterfa | Szentpéterfölde | Szentpéterszeg | Szentpéterúr | Tarcaszentpéter |
| Turócszentpéter |  |  |  |  |
**Szerep** [serep] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Hajdú-Bihar, en Distrikto Püspökladány. La loknomo signifas: rolo, sed dum la mezepoko signifis ankaŭ abatejo, vilaĝo kaj marĉo.

Blazono de Szerep

Bazaj informoj
--------------

* 47° 14′ 00″ N 21° 09′ 00″ O﻿ / ﻿47.23333 °N, 21.15000 °O﻿ / 47.23333; 21.15000 (mapo)Koordinatoj: 47° 14′ 00″ N 21° 09′ 00″ O﻿ / ﻿47.23333 °N, 21.15000 °O﻿ / 47.23333; 21.15000 (mapo)
* Areo: 56 km²
* Loĝantaro: 1670
* Poŝtkodo: 4163
* Telefonprefikso: 54

Situo
-----

Szerep situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Gyomaendrőd-Püspökladány. La lasta urbo troviĝas je 15, Debrecen je 59, Budapeŝto je 194 km-oj.

Historio
--------

Pri la komunumo la unua mencio okazis en 1285, sed pri la abatejo en 1283. En 1919 la rumanoj okupis Szerep-on.

Vilaĝservoj estas kuracejo, lernejo, apoteko, vendejoj, infanĝardeno, poŝto.

Vidindaĵoj
----------

La kalvinana preĝejo konstruiĝis en 1832. Apud la vilaĝo kurganoj troviĝis, kiuj nuntempe neniiĝis pro la agrikulturo.

Famuloj
-------

En Szerep naskiĝis fizikisto Ferenc Telbisz.

* Kategorio Szerep en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Szilvia Bognár** [silvia bognAr], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Bognár Szilvia** estas hungara popolkantisto, flutisto.

Szilvia Bognár naskiĝis la 13-an de februaro 1977 en Szombathely.

Szilvia Bognár en 2015
Szilvia Bognár en 2010

Biografio
---------

Szilvia Bognár maturiĝis en gimnazio de Kőszeg, sed ŝi lernis ankaŭ transversan flutadon en sia naskiĝurbo. Dum la gimnaziaj jaroj ŝi kantis en popolkanta trupo, ekde 1995 en profesiaj kantogrupoj aŭ orkestroj. Ŝi akiris etnografian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 2004. Post 2 jaroj ŝi establis propran orkestron, kie ŝi prezentis ankaŭ ĵazmuzikojn. Ŝi ricevis premiojn inter 1995-2013. Ŝi eldonis muzikdiskojn.

Ŝia repertuaro (elekto)
-----------------------

* hungaraj kaj eŭropaj popolkantoj
* ĵazo

Memorigiloj
-----------

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* persona paĝo
*

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 795271
* MBA: 01db3998-1489-44f0-94b2-f2895e120c5f 2bf019fc-0c2f-4ff9-9ad5-9bfa0122bee9, 01db3998-1489-44f0-94b2-f2895e120c5f
 |


* Portalo pri Biografio
***Los amantes pasajeros*** (La pasemaj geamantoj) estas la titolo de hispana filmo verkita kaj reĝisorita de Pedro Almodóvar kaj premierita en Hispanio en 2013. Ĉefaj geaktoroj estis Javier Cámara, Raúl Arévalo, Lola Dueñas kaj Hugo Silva inter pluraj aliaj.

La filmo ricevis diversajn nomumojn kaj premiojn.

Intrigo
-------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

Dum flugo de Madrido al Meksikurbo per Airbus A340 de la flugentrepreno Península, aperis grava problemo, pro kiu la pasaĝeroj, vidante sin rande de la morto, iom post iom malfermas siajn plej intimajn sekretojn.

Kelkaj de la pasaĝeroj estas aparta triopo de stevardoj, nome Fajas (Carlos Areces), Joserra (Javier Cámara) kaj Ulloa (Raúl Arévalo); viziulino nome Bruna (Lola Dueñas), kiu estas ankoraŭ virgulino ĉar ŝi timigas la virojn; kunpiloto Benito Morón (Hugo Silva); ĉefpiloto Álex Acero (Antonio de la Torre), feliĉa familipatro, kun alkoholisma koramiko; sinjoro Más (José Luis Torrijo), korupta entreprenisto kiu fuĝas el Hispanio; Infante (José María Yazpik), de kiu oni scias malmulte, nur ke li legas la romanon "2666" de Roberto Bolaño; Norma Boss (Cecilia Roth), eraro kiu fariĝis virino; Ricardo Galán (Guillermo Toledo), malsukcesa aktoro; du ĵusgeedzoj irantaj al Cancún por mielmonato (Miguel Ángel Silvestre kaj Laya Martí).

Aliaj roluloj de la filmo (ekster la aviadilo) estas Ruth (Blanca Suárez); Alba (Paz Vega); León (Antonio Banderas), laboristo kiu faras eraron kiu riskos la vivon de la pasaĝeroj; Jessica (Penélope Cruz), kiu zorgas pri la transportado de la valizoj; la pordistino de la konstruaĵo en kiu loĝas Alba (Carmen Machi). 

**Averto: *Malkaŝado de la intrigo de la rakonto ĉi tie finiĝas.***

Geaktoraro kaj roluloj
----------------------

* Carlos Areces kiel Fajas
* Javier Cámara kiel Joserra Berasategui
* Raúl Arévalo kiel Ulloa
* Lola Dueñas kiel Bruna
* Hugo Silva kiel Benito Morón
* Antonio de la Torre kiel Álex Acero
* José Luis Torrijo kiel Sinjoro Más
* José María Yazpik kiel Infante
* Cecilia Roth kiel Norma Boss
* Penélope Cruz kiel Jessica
* Antonio Banderas kiel León
* Carmen Machi kiel La pordistino
* Blanca Suárez kiel Ruth
* Willy Toledo kiel Ricardo Galán
* Paz Vega kiel Alba
* Miguel Ángel Silvestre kiel la ĵusedzo
* Laya Martí kiel la ĵusedzino
* Nasser Saleh kiel alirasulo

Analizo
-------

La kritiko ĝenerale estis malfavora. Por ekzemplo, la populara retejo "Rotten Tomatoes" kvalifikis la filmon per totala averaĝo de 49 % de pozitivaj voĉoj. Tamen, ĝi komerce sukcesis: enspezis ĉirkaŭ 14,6 milionojn da eŭroj.

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficiala retejo
* *Los Amantes Pasajeros* en SensaCine

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Los amantes pasajeros en la hispana Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 840483
 |
**Szilárd Keresztes** [silArd keresteŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Keresztes Szilárd** estas hungara pastro, kanoniko, grek-katolika episkopo, sekreta informisto. Li gvidis 2 jardekojn la hungaran grek-katolikan eklezion.

Szilárd Keresztes en 2007
Szilárd Keresztes  naskiĝis la 19-an de julio 1932 en Nyíracsád.

Biografio
---------

Szilárd Keresztes frekventis gimnazion en Sátoraljaújhely, poste li studis en grek-katolika seminario en Nyíregyháza, kie li pastriĝis en 1955. Post 2 jaroj li doktoriĝis en Teologia Akademio. Li komencis sian pastran karieron inter 1957-1960 en Kispest, poste li estis vicpastro jardekon en Nyíregyháza. Tiutempe inter 1960 kaj 1975 li ankaŭ instruis en la menciita seminario de Nyíregyháza, li estis prefekto en la studjaro 1972, poste vicrektoro ĝis 1976. Inter 1966–1969 li havis stipendion en Romo, tiam li estis sekreta informisto. Li estis nomumita kanoniko en 1970, post 5 jaroj titulara episkopo kaj vicepiskopo. Li havis altajn postenojn en Miskolc, Hajdúdorog kaj Budapeŝto, fine en 1988 li estis nomumita episkopo de Hajdúdorog. En 2008 li emeritiĝis, sed poste li havis plurajn postenojn. Li ricevis premiojn inter 1996-2008.

Liaj kontribuoj
---------------

* *A Szentlélek származásának kérdése* (disertaĵo, 1957)
* *A Biblia lelkipásztori konkordanciája. A Biblia lelkipásztori szempontból fontos szavainak és fogalmainak elemző és összehasonlító szótára* (2013)
* *Az én Bibliám. Homíliák: karácsony – vízkereszt* (2014)
* *Az én Bibliám. Homíliák: nagyböjt, lelki napok* (2016)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Szilárd Keresztes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 628064
* VIAF: 121431574
* ISNI: 0000 0000 7925 859X
 |
**Tokod** estas grandvilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono **Norda** Transdanubio, en departemento Komárom-Esztergom, en subregiono de Dorog.

Panoramo al Tokod

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 15  km²
* Loĝantaro: 4300
* Poŝtkodo: 2531
* Telefonprefikso: 33

Situo
-----

Preĝejo en Tokod
Tokod situas sur ebenaĵo kaj sur mildaj deklivoj, la Danubo estas proksime, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Budapeŝto-Nyergesújfalu. Dorog kaj Esztergom estas proksime.

Historio
--------

Oni trovis terfortikaĵon el la bronzepoko kaj diversajn objektojn de la romianoj. La komunumo estas menciita unuafoje en 1181, kiun la tataroj en 1242, la turkoj en la 16-a j.c. faris senhoma. En la 19-a j.c. minado de terkarbo kaj kalkoŝtono komenciĝis. En 1892 vitrofabriko ekfunkciis. Tokodaltáró disiĝis kaj sendependiĝis en 1999.

Vidindaĵoj
----------

* baroka romkatolika Preĝejo de Marteno de Tours (Tokod)
* ronda katolika kapelo el la 19-a jarcento

Famaj nomportantoj
------------------

* mineralogo László Tokody
* operokantisto Ilona Tokody

Ĝemelkomunumo
-------------

* Rumanio Merești, Rumanio

* Kategorio Tokod en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Szinpetri** [sinpetri] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Edelény. La loknomo venas el hungara *Péter* (=Petro).

Panoramo de Szinpetri
Akvomuelejo de Szinpetri
Akvomuelejo de Szinpetri
Saliko en Szinpetri

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 10  km²
* Loĝantaro: 240
* Poŝtkodo: 3761
* Telefonprefikso: 48

Situo
-----

Szinpetri situas rande de Nacia parko Aggtelek, en valo de rojo, laŭ flankovojoj. Jósvafő troviĝas 6, Aggtelek 11, Edelény 28 km-ojn.

Historio
--------

Szinpetri estas loĝata ekde la praepoko. Oni trovis en proksima kaverno pruvojn pri bronzepoka komunumo, argilaĵo-rompaĵojn kaj ilojn el ostoj. Ekde la 12-a jarcento ĝis fine de la 13-a jarcento ĝi estis reĝa posedaĵo.

Vilaĝservoj estas kuracejo, drinkejo, migra poŝto.

Vidindaĵo
---------

* kalvinana preĝejo de 1793

Eksteraj ligiloj
----------------

* detala mapo de la vilaĝo Arkivigite je 2006-06-13 per la retarkivo Wayback Machine
La sankta **Parmenaso** [foje ankaŭ esperantigata simple Parmeno] estis unu el la unuaj sep diakonoj de la kristanismo, tutekzakte de la historie unua kristana komunumo, kunvenanta en Jerusalemo.

Parmenaso estis sendita kristanisme misii en Makedonio, kaj laŭdire pro sia kristaneco en la urbo Filipio en orienta Makedonio mortis kiel martiro, en la jaro 98 kadre de kontraŭkristanaj persekutoj sub la romia imperiestro Trajano. Lia memortago en la katolika eklezio kaj en la ortodoksismaj eklezioj estas la 23-a de januaro.

Fono
----

La sesa ĉapitro de la Agoj de la Apostoloj (vidu sube) rakontas pri malkonsento, kiu ekestis en la eklezio de Jerusalemo ĉirkaŭ du jarojn post la Ĉieleniro de Kristo. La "helenistoj", do judaj kristanoj influitaj de la greka kulturo, de la komunumo estis riproĉintaj la "hebreojn", do judajn kristanojn, kiuj uzis la hebrean biblion, ke iliaj vidvinoj estas ne sufiĉe atentataj en la ĉiutaga komunuma servado. Tio instigis la apostolojn, enoficigi por tiu tasko sep virojn, kiujn la kunveno elektis. Ili estis: Stefano, Filipo, Proĥoro, Nikanoro, Timono, Parmenaso [foje ankaŭ esperantigata simple Parmeno] kaj Nikolao (Ago 6,1-6). Tiujn virojn kaj iliajn posteulojn la komunumo nomis "diakonoj", post kiam la sankta Paŭlo en siaj leteroj por ili uzis tiun nomon.

### Citaĵo: Agoj de la Apostoloj 6 1-6

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** 1Kaj en tiuj tagoj, kiam la nombro de la disĉiploj multiĝis, fariĝis murmurado de la grekaj judoj kontraŭ la hebreaj pro tio, ke iliaj vidvinoj estas preterlasataj en la ĉiutaga servado. 2Kaj la dek du, alvoniknte la amason de la disĉiploj, diri: Ne estas dezirinde, ke ni forlasu la vorton de Dio, por servi ĉe tabloj. 3Tial elserĉu, fratoj, el inter vi sep homojn, kiujn ni difinos por tiu afero. 4Sed ni persistos en preĝado kaj la servado de la Vorto. 1Kaj tiu diro plaĉis al la tuta amaso; kaj ili selektis Stefanon, viron plenan je fido kaj de la sankta spirito, kaj Filipon kaj Proĥoron kaj Nikanoron kaj Timonon kaj Parmenason, kaj Nikolaon, prozeliton el Antioĥio.6Tiujn ili starigis antaŭ la apostoloj; kaj tiuj, preĝinte, metis sur ilin la manojn. **"** |

 |

Noto
----

1. ↑  Agoj de la Apostoloj 6 1-6: vidu ekzemple ĉi-tie (retlibro en formato PDF).

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 392289
* GND: 119237682X
* VIAF: 445156565713423500002
 |
**Szuhakálló** [suhakAlO] estas vilaĝo en Hungario, en regiono **Norda Hungario**, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en subregiono de Kazincbarcika.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 7  km²
* Alto super marnivelo: 136 m
* Loĝantaro: 1030
* Poŝtkodo: 3731
* Telefonprefikso: 48

Situo
-----

Szuhakálló situas sur ebenaĵo, laŭ rojo Sajó preterfluas), laŭ flankovojoj. Kazincbarcika troviĝas 5, Miskolc 25 km-ojn.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1317 en formoj *"Carlon"*, *"Karlou"*, *"Karlo"*. En 1356 tie okazis departementa kunveno. En la 15-a jarcento la komunumo ricevis rajton pri doganoprenado. Post la mezepoko la turkoj kelkfoje disrabis la vilaĝon, okazis ankaŭ pesto, fine senhomiĝis. La refondiĝo okazis iom for de Sajó. En la 19-a kaj 20-a jarcentoj oni minadis karbonon. En 1952 inundo okazis en la minejo, 3 ministoj mortis. Post 2 jaroj oni faris filmon laŭ la okazintaĵo. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, biblioteko, kuracejo, etbanko, poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* grekokatolika preĝejo omaĝe al Sankta Triunuo de 1924, uzata ankaŭ de romkatolikoj
* kalvinana preĝejo
* nobeldomo de Darvas [darvaŝ], nun infanĝardeno
* monumento pri falintoj dum la mondomilitoj kaj pri ministoj de 2000

Fontoj
------

* hungara kaj germana Vikipedioj
* Földrajzi Világatlasz, Budapest, 1992
* w.nagyvofely.hu
* w.gyaloglo.hu
* w.szuhakallo.hu
**Tempomaŝino** aŭ **Tempa maŝino** estas fikcia maŝino kiu ebligas tempovojaĝadon, do vizitadon de pasinteco aŭ estonteco.

Tiaspeca maŝino plej verŝajne estas kerne neebla, same por pasinteco kaj estonteco, eĉ por mallongaj tempoj. Tamen la termino estas vaste konata kaj uzata. Tempomaŝinoj aperas en fikcio, kaj foje estas menciitaj en ĉiutagaj sarkasmaj kuntekstoj.

La koncepto devenas de fikcia novelo fare de la brita verkisto H. G. Wells en 1895, titolita *The Time Machine* (*La Tempomaŝino*). Ĝi aperas kiel grava ingredienco en la rakonto *A Sound of Thunder* fare de verkisto Ray Bradbury publikigita dum jaro 1952, kaj poste usona televidserio laŭ tiu temo populariĝis fine de la 1960-aj jaroj.

En fikciaj rakontoj, oni uzas tempomaŝinon por «veturi» al epoko antaŭ sia naskiĝo kaj eĉ antaŭ estiĝo de la specio homo. Plej ofte ne klaras ĉu la vojaĝanto veturas ankaŭ en spaco (al alia loko) aŭ ne, sed necesas pripensi la astronomion. La Tero ĉirkaŭiras la Sunon kaj la sunsistemo traflugas la galaksion. Pro tio subita aŭ rapida «transiro» al alia tempo kaj sama loko kaŭzus alvenon en malplena spaco tre fore de la Tero.
**Pierre PETIT** (pöti) (naskiĝis la 18-an de julio 1904 en Reims) estis franco, redaktoro pri ŝipkonstruado.

Esperantiĝis en 1919. Sekretario de Esperanto-Grupo en Rosny-sous-Bois (1920-22), de la Federacio de la Pariza Regiono (1922-24), de SFPE (1923-24), administranto de SFPE (1924-29), helpsekretario (1924-29), konstanta sekretario (de 1929), vicdelegito de SFPE en KR (1932), kaj sekretario de la Plenpova komitato pri reorganizo de la neŭtrala Esperanta movado (1932-33). Laboris ĉefe pri la reorganizo de la Federacio de la Pariza Regiono (1921-22), kaj de SFPE (1922-24). Mirinde agema propagandisto per paroladoj ktp, kaj organizanto. Al li SFPE dankas multajn el siaj progresoj dum la dek lastaj jaroj. Publikigis rakonton pri vojaĝo en Italujo (en la „Tribune Espérantiste").

En 1956, li estis vicprezidanto de la Unuiĝo Franca por Esperanto.

Referencoj
----------

1. ↑  Arĥivo de la jaro 1956 de la revuo *La Informilo*

| Antaŭe: | Prezidanto de la Unuiĝo Esperantista Franca | Poste: |
| --- | --- | --- |
| Jean Couteaux | 1946–1947 | Georges Warnier |



|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |
La uesta flanko de la Maurico-preĝejo de Halle
La **Preĝejo Sankta Maŭrico** (germane: *Moritzkirche*) estas - post aliritigo en la kuro de Reformacio - ekde 1970 denove (luprenite) romkatolika preĝejo en Halle (Saale), Germanlando. Hodiaŭ ĝi estas la plej malnova preĝejo en la urbo kaj arkitektur-historie gravega ekzemplo por la sakrala konstruarto de la 14-a jarcento.

Historio
--------

La malfrugotika halo-preĝejo kun riĉa interna ekipaĵo konstrutis inter 1388-1511 fare de la aŭgustenanoj kiel konventa preĝejo kaj samtempe paroĥuja preĝejo por la gildo de la salpatistoj. Ĉefarkitekto estis la ŝtontajlisto Conrad von Einbeck el Halle, fama artisto siatempa. Okulfrapa estas la belega eksteraĵo ĉe la eosta flanko, dume la pli malfrue finfarita uesta flanko estas multe pli modesta. La okcidenta muro de la tiuloken enkonstruita turo servis samtempe kiel urbomurarero. En 1798 suprenmetitis turo, kiu ne staris pli ol unu jarcento. Pro kadukiĝemo ĝi devis esti malkonstruita. Laŭlegende ĝi falis en la riveron Saale.

Priskribo
---------

Multas gravaj artaĵoj ene de la preĝejo, kiuj plejofte estas de Conrad von Einbeck. Inter ili speciale menciindas kvin kiel veraj kulminaĵoj de germana renesanca arto:

* la patrono Sankta Maŭrico (1411) kiu ĉe la enirejo tuj troveblas sur la dua eosta pilastro. Sub li videblas la imperiestro Maksimiliano venkita de li. Pro la sonoriletoj pendantaj de liaj soldata uniformo li nomiĝas *Tintila Maŭrico* (germane: *Schellenmoritz*). La sonoriletoj avertu la konstruantoj de la preĝejo antau la alveno de la konstruiganto: char li kutimis severe puni nebone laborantajn laboristojn.
* Kristo skurĝata ĉe la kolono: de 1420, suda flanka ĥorejo
* Jen homo, la dolorplena Jesuo: 1416, norda flanka ĥorejo
* la Virgulino funebranta sian filon: ĉirkaŭ 1416, rekte apud al dolorplena Jesuo
* memportreto de Conrad von Einbeck: norda flanka ĥorejo, tre realisma laŭ renesancstilaj kutimoj

La orgeno de 1925 (orgenfasado de 1843) estas de la firmao Saŭer. Ekde 1999 ĝi refunkciis.

La iama **Hospitalo Sankta Johano** troviĝas dekstre de la Maŭrico-preĝejo. Restaŭrite ĝi ankoraŭ ne trovis novan funkcion.

Literaturo
----------

Norbert Eisold/Edeltraud Lautsch: *Sachsen-Anhalt* (=Dumont Kunstreiseführer), Ostfildern 2005, ISBN 3-7701-3968-2, p. 293-294

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Preĝejo Sankta Maŭrico (Halle) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Prie ĉe *Moritzkirche-Halle.de*
* Prie sur la urba retpaĝaro Arkivigite je 2013-12-03 per la retarkivo Wayback Machine
* Konstruhistoriaj detaloj
* Prie ĉe retpaĝoj de *Kirchenkreis Halle-Saalkreis* Arkivigite je 2017-01-20 per la retarkivo Wayback Machine
* Restaŭrado de la Maurico-preĝejo  Arkivigite je 2015-12-23 per la retarkivo Wayback Machine
Parta strukturo de DNA.
**Strukturo** estas maniero, laŭ kiu estas kunaranĝitaj la diversaj partoj de konstruo, maŝino, organismo, aŭ la diversaj eroj de kemia substanco, ekz. strukturo de atomo aŭ homa korpo, organiza strukturo de UN. Oni ofte uzas ĉi tiun terminon kun la senco konstruaĵo (ekz. famaj strukturoj de 20-a jarcento).

Super kaj infra
---------------

Superstrukturo estas suprendirektita etendaĵo de ekzistanta strukturo super bazlinio. 

Infrastrukturo estas strukturo kiu ampleksas ĉiujn daŭre ekzistantajn bazajn instalaĵojn kaj organizojn - personajn, materiajn, instituciajn - kiuj en sia sumo garantias la funkciadon de labordividanta nacia ekonomio.

Strukturo en kemio
------------------

Kemia strukturo rilatas al kaj molekula geometrio kaj elektrona aranĝo. La strukturo povas esti bildigita per diversaj diagramoj nomataj strukturaj formuloj.

Strukturo en matematiko
-----------------------

**Strukturo** estas la tuto de la rilatoj, operacioj k.s. per kiuj oni provizas aron por doni al ĝi interesajn matematikajn ecojn; alternative, oni nomas strukturo ankaŭ la tiamaniere provizitan aron kaj la tuton de ĝiaj ecoj: provizite per adicio kaj multipliko, la aro de polinomoj havas ringan strukturon; metriko donas al aro topologian strukturon, sed ne ĉiu topologia spaco havas metrikan strukturon.

Kelkaj rimarkindaj strukturoj estas: *grupo, kvazaŭgrupo, lopo, korpo aŭ kampo, magmo, modulo, monojdo, ringo, algebrao, vektora spaco*.

Strukturo en arkitekturo
------------------------

**Strukturo** povas esti: 

* Sistemo, en kiu estas kunaranĝitaj diversaj partoj de konstruo;
* Maniero, en kiu diversaj partoj de homa kreaĵo estas kunaranĝitaj en unu tuton.

Laŭ Francisko Azorín **strukturo** estas *Maniero, laŭ kiu estas kunaranĝitaj ladiversaj partoj de konstruaĵo, de tutaĵo.* Li indikas etimologion el la latina *structura* (strukturo).

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Strukturo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Strukturo en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)

* Sociaj sciencoj
* Komputiko
* Konscio
* Kristala strukturo
* Abstrakta strukturo
* Strukturo (matematika logiko)
* Matematika strukturo
* Diskreta spaco
* Formo
* Tendo

Notoj
-----

1. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 191.
2. ↑  Azorín, samloke.

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Cafririm, fotita el Ĥirbet Midras, arkeologia situo apud la moŝavo
**Cafririm** (hebree: "צפרירים") estas moŝavo en Israelo kiu estas sude de la urbo Bet ŝemeŝ kaj apartenas al la Regiona Konsilantaro de Mate Jehuda.  Tiu moŝavo nomiĝas post la matenaj vento en ĝi ("cafririm", en la hebrea, signifas "matenaj ventoj"), kiu ventas tie, ĉar ĝi estas lokita sur monto alta kompare al ĝia ĉirkaŭaĵo. Antaŭe de ĝia fondado, ĝi estis dumtempe nomita "Agur 3".

Laboroj por la evoluado de la regiono okazis en la jaro 1957 kaj la moŝavo fondiĝis en majo de 1958 per enmigrintoj de Nord-Afriko kaj Barato, kiu organizis en la movado "Min Hair El Hakfar" (מן העיר אל הכפר), kiel parto de la plano por la ekloĝado de la Regiono de Adulam. Laŭ ĉi tiu programo, dum la du unuaj jaroj la ekloĝantoj dungiĝis al laboroj por senarbarigo kaj pretigado de la tereno, kaj poste komenciĝis la fondado de la domoj. Je la fino de 1960, disdoniĝis al la ekloĝantoj Joguslavaj bovoj por perfortmanĝigo. La moŝavo trafis malfacilojn kaj parto de la loĝantoj vendis la agrikulturan provizon kiu doniĝis al ili. En majo 1961 decidiĝis doni al la moŝavo, en kiu estis proksimume 30 familioj lastan ŝancon antaŭ ĝia malfondado. Kiel parto de la restarigo de la moŝavo, konstruiĝis bovejoj kaj palisaroj por gebovkreskigo. Je 1961, la enirvojo de la moŝavo estis tiel malbona, ke Eged avitis enirigi busojn tien. 

Ekde 1980 estas procezo en kiu familioj forlasas la moŝavon kaj familioj de la centro de Israelo eniras en la moŝavon. 

La geknaboj lernas en la lernejo "Hartuv" en la kibuco Cor'a. 

Ĉirkaŭ la moŝavo estas multe da arkeologiaj situoj kiel kavernoj, kolumbarioj
kaj praaj kunstruaĵoj.

* Kategorio Cafririm en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)