| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Utahraptoro** |
| --- |
| Troveblo de fosilioj: Suba Kretaceo |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Reptilioj *Sauropsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Superordo: | Dinosaŭroj *Dinosauria* |
|
|
| Ordo: | Saŭriskioj *Saurischia* |
| Subordo: | Teropodoj *Theropoda* |
|
|
|
|
|
| Familio: | Dromeosaŭredoj *Dromaeosauridae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | Utahraptoro *Utahraptor* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Utahraptoro  |

 |
| v • d • r |

Ĝia nomo signifas en latina lingvo "utaha ŝtelisto"-n. Ĝi estas genro de teropodaj dinosaŭroj, kiu vivis en suba Kretaceo. Ĝi estis 1,8 metron alte kaj 6 metrojn ĝis 7 metroj longe.

Taksonomio
----------

Ĝi estis coelurosaŭro, kiel aliaj malgrandaj ferocaj teropodoj, kiel Koelofiziso kaj Ornitolesteso. Utahraptoro apartenis la dromeosaŭredan familion, kun malpeza skeleto, evoluaj sensoj kaj dotita de la terura falĉileta ungego.
Utahraptoro estis la plej granda genro de tiu familio, ĉiuj kruelaj kaj facilmovaj. Sed ĝi, dank' al sia staturo, posedis pli grandan forton.

Loko, epoko kaj vivmaniero
--------------------------

Ĝi estas malkaŝita en Utaho, en Usono (de kie ĝia nomo). Ĝi certe vivis inter 130 kaj 120 milionoj de jaroj antaŭ nia epoko. Tio daŭradis de la komenco de la Barremio ĝis la mezo de la Aptio.

Ĝi atakare ĉasis kaj reatakis solan beston, ĝis ke ĝi sensange mortas. Oni scias tion danke al malkovro de fosiliaj dromeosaŭredoj ĉirkaŭ unu grandan herbomanĝan dinosaŭron.

Manĝostrategio
--------------

Kiel ĉe ĉiuj dromeosaŭredoj, Utahraptoro posedis vice al la dua fingro de ĉiu malantaŭa piedo grandegan kurbigitan ungegon. Tiuj du ungegoj estis ĉe Utahraptoro 20 centimetrojn longe kaj povis larĝe pivoti.

La besto estis murdista maŝino kreita por la ĉaso kaj aliancis fortecon kaj suplecon. Ĝi estis rapida kaj teruriginta. Ĝia longa rigida vosto donis al ĝi bonegan ekvilibron, kaj ĝi povis efektivigi akrobatajn prodaĵojn (salti, ekvilibre resti sur unu piedo).
Por ataki dikan dinosaŭron, ĝi impetis al ĝi, malantaŭaj piedoj antaŭe, por enigi ĝian ungegon en la karnoj de la viktimo kaj ŝiri ilin. Ĝi konservis la vunditan beston sur la grundo kun ĝiaj malgrandaj antaŭaj piedoj por pli bone disŝiri ilin. Tiel ĝi finfaris ĝian kaptaĵon.

En *La Ĵurasa Parko*
--------------------

La velociraptoroj de "Ĵurasa Parko" (*Jurassic Park* angle) estas ekscese grandaj, ĉar Utahraptoro ĵus estas malkrovita. La velociraptoroj de la filmo erare paŭsis sian staturon sur la staturo de la Utahraptoro nove elterigita.

Ĉe la televido
--------------

Utahraptoro estas prezentata en spektinda restarigo en la dokumenta televidserio *Walking with Dinosaurs* de la *BBC*.

Referencoj
----------

Plejmulto el la informoj de tiu artikolo devenas de la libro *Préhistoire, des dinosaures au'x premiers hommes* (franca titolo, kiun oni povas traduki je "Prahistorio, de la dinosaŭroj ĝis la unuaj homoj), de *Tim Haines* kaj *Paul Chambers* kaj de alia libro *Dinosaures* (Dinosaŭroj) de *Steve Brusatte*.

* Utahraptor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Utahraptor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Utahraptor en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)