| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Japana lariko** |
| --- |
|  |
| Arboŝelo kaj foliojArboŝelo kaj folioj |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Plantoj *Plantae* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Divizio: | Pinofitoj *Pinophyta* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Pinopsidoj *Pinopsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Pinaloj *Pinales* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Pinacoj *Pinaceae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | Lariko *Larix* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
| Dunomo |
| ***Larix kaempferi***(Lamb.) Carr. |
|
|
|
| Konserva statuso |
| **Konserva statuso: Malplej zorgiga (LR/lc)** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Japana lariko  |

 |
| v • d • r |

La **japana lariko** (*Larix kaempferi*; **Karamatsu** (唐松) en japana lingvo), estas specio de lariko, hejma en Japanujo, en la montaroj de Ĉubu kaj Kanto-regiono en centra Honŝuo. La scienca nomo honorigas la naturaliston Engelbert Kaempfer. La specio kelkfoje ankaŭ estas konata kiel *Larix leptolepis*.

Priskribo
---------

Ĝi estas mez-granda ĝis granda decidua konifera arbo, atinginta altecon de 20-40 ml, kun trunko ĝis 1 m de diametro. La arbokrono estas larĝe konusa; kaj la ĉefaj kaj la flankaj branĉoj estas horizontalaj, la flankaj branĉoj nur malofte malsuprenpendigantaj. La ŝosoj estas duformaj, kun kreskado partigita en long-ŝosojn ( tipe 10-50 cm longaj ) kaj portante plurajn burĝonojn, kaj en mallong-ŝosojn nur 1-2 mm longaj kun nur unu burĝono. La folioj estas pinglecaj, hele glaŭkaj, 2-5 cm longaj; ili estiĝas hele flavaj ĝis oranĝkoloraj antaŭ ol ili defalas aŭtune, postlasante en nuda stato la rozkolor-brunajn ŝosojn ĝis la sekvanta printempo.

La strobiloj estas starantaj, ovoid-konusaj, 2-3,5 cm longaj , kun 30-50 kurbigitaj semo-skvamoj; ili estas verdaj kiam nematuraj, estiĝantaj brune kaj malfermante por liberigado de la semoj kiam maturaj, 4–6 monatojn post polenado. Kutime la maljunaj strobiloj restas sur la arbo dum multaj jaroj, estiĝante malbrile griz-nigraj.

Tiu palearktisa specio vegetas inter altitudoj de 500-2 900 m, je bone drenadaj grundoj, evitante trohumidiĝajn grundojn.

Uzado
-----

La japana lariko estas grava arbo por forstado, kaj estas kultivata tra centra kaj norda Japanujo (en la nordo ĝis Hokajdo), kaj ankaŭ larĝe tra norda Eŭropo, precipe en Britujo. La ligno estas rezista kaj daŭra, uzata por ĝenerala konstruada laboro. Malgrandaj larikaj palisoj estas vaste uzataj por ruraj bariloj. Ĝi ankaŭ estas vaste uzata kiel materialo por bonsajoj.

Damaĝantoj
----------

En malfrua 2009 *Phytophthora ramorum*, kaŭzanto de ŝosoformorto, unue estis trovata ĉe japanaj larikoj, en la anglaj distriktoj de Devon, Kornvalo kaj Somerset.

Vidu ankaŭ
----------

* Honŝuaj alpaj koniferaroj

Referencoj kaj eksteraj ligiloj
-------------------------------

* Japana lariko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Japana lariko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Japana lariko en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Biologio |

1. 1 2 3  Farjon, A. (1990). *Pinaceae. Drawings and Descriptions of the Genera*. Koeltz Scientific Books ISBN 3-87429-298-3.
2. ↑  Forestry Commission webpage on Phytophthora ramorum

* angle Conifer Specialist Group (1998). *Larix kaempferi*. *Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj*, eldono de 2006. IUCN 2006. Elŝutita 12 May 2006.
* angle Gymnosperm Database: *Larix kaempferi* Arkivigite je 2006-09-28 per la retarkivo Wayback Machine

* BranĉojBranĉoj
* Masklaj strobiloj (supre du), nematuraj femalaj strobiloj (sube)Masklaj strobiloj (supre du), nematuraj femalaj strobiloj (sube)
* Sekiginta strobiloSekiginta strobilo

* Maljuna strobilo kaj junaj pingloj, kreskantaj el branĉoMaljuna strobilo kaj junaj pingloj, kreskantaj el branĉo
* ArboŝeloArboŝelo