Pilgrimantoj sur la jakoba vojo al Santiago de Compostela
**Pilgrimado** estas tradicia vojaĝo por viziti difinitajn religiajn pilgrimlokojn. Persono, kiu pilgrimas estas nomita *pilgrimanto* aŭ *pilgrimulo*. Ekzistas pluraj formoj de pilgrimado, religiaj kaj nereligiaj. Eĉ antaŭ la grandaj religioj, kiujn ni konas hodiaŭ (la katolika, islama, hindua kaj budhisma) ekzistis jam pilgrimadoj al sanktaj ejoj.

Pilgrimejoj en diversaj epokoj kaj kulturoj
-------------------------------------------

### Antikva epoko

Multaj maljunaj religioj havas sanktajn ejojn, kien pilgrimadoj estas faritaj.

* Karnak, Egiptio.
* Thebes, Egiptio.
* Kurukshetra, Barato
* Delphi, Grekio. Oraklo.
* Dodona, Epirus, Grekio. Oraklo.
* Ephesus, Templo de Diana.
* Baalbek, Libano.

### Budhisma pilgrimado

* Bodgajo
* Kapilavastuo
* Kuŝinagaro
* Lumbinio

### Hindua pilgrimado

Hinduoj ne estas devigitaj pilgrimi dum sia vivo, sed tamen ekzistas multaj hinduaj pilgrimejoj:

* Kedarnath
* Gangotri
* Yamunotri
* Rishikesh
* Haridwar
* Benares
* Mandher Devi templo en Mandhradevi
* Vrindavan
* Mayapur
* Udupi
* Kateel
* Talapady
* Tirupati
* Palani Murugan Templo

### Islama pilgrimado

* Haĝo
* Mekko
* Medino

### Katolika pilgrimado

* Jakoba vojo al Santiago-de-Kompostelo
	+ Jakoba marborda vojo
	+ Jakoba Vojo de Francio
	+ Jakoba Vojo de Hispanio
	+ Jakoba Vojo de la Angloj
	+ Jakoba Vojo de Madrido
	+ Jakoba Vojo de Portugalio
* Al Romo
	+ *Via Francigena*
* Lourdes
* Caravaca de la Cruz
* Monaĥejo de Sankta Toribio de Liébana
* Tro Breizh (rondirado al urboj kaj katedraloj de la sep sanktuloj fondintaj Bretonujon
* Ĵemajta Kalvario en Litovio

### Bahaa Pilgrimado

La **Bahaa Pilgrimado** kutime konsistas el vizitoj al la Sanktejoj en la israelaj urboj de Ĥajfo kaj Akko ( *'Akká*) kaj ties ĉirkauaĵo. Nuntempe la bahaanoj ne povas viziti la aliajn lokojn, kiuj estas difinitaj al ili kiel pilgrimceloj.

*Bahá'u'lláh* dekretis en sia *Kitáb-i-Aqdas* (versoj 32/133, respondoj 25/29/32 kaj notoj 54/55/154 ) la "Pilgrimadon" al du lokoj :

* La Domo de *Bahá'u'lláh* en Bagdado (*Baghdád*), Irako ( *'Iráq*).
* La Domo de la *Báb* en Ŝirazo (*Shíráz*), Irano (*Irán*)

En du apartaj epistoloj, konataj kiel *Súriy-i-Ḥajj* (la Surao de la Pilgrimado), li preskribis specifajn ritojn por ĉiu el tiuj pilgrimoj. La Pilgrimado estas deviga por virbahaano kaj libera por bahaanino, "se iu havas monon kaj kapablon por plenumi ĝin, kaj se neniu obstaklo baras la vojon". Bahaanoj povas libervole elekti inter la du domoj, ĉar sufiĉas pilgrimi al unu el la du por plenumi la riton.

Poste *'Abdu'l-Bahá* indikis la Maŭzoleon de *Bahá'u'lláh* en *Bahjí*, kiu estas la Kiblo (*Qiblih*) por la bahaanoj, kiel vizitlokon. Neniu rito estas preskribita por tiu vizito.

La indikitaj pilgrimejoj aktuale ne estas alireblaj de la plimulto de la bahaanoj, ĉar ili situas respektive en Irako kaj Irano. Kiam nuntempaj bahaanoj kutime parolas pri la Pilgrimado, ili aludas al la "Naŭtaga Pilgrimado", kiu okazas al la Bahaa Mondcentro en la israelaj urboj de Ĥajfo kaj Akko. La "Naŭtaga Pilgrimado" ne anstataŭas la pilgrimon al la lokoj indikitaj en la *Kitáb-i-Aqdas* kiel pilgrimceloj. Kiam la cirkonstancoj tion permesos ili en la estonteco pilgrimos al la "Domo de la *Báb*" kaj al la "Domo de *Bahá'u'lláh*".

### Japana pilgrimado

Sur la insulo Shikoku ekzistas malnova pilgrimvojo, laŭ kiu la pilgrimuloj piediiras tra la insulo por viziti 88 sanktejojn.

Modernaj pilgrimadoj
--------------------

Kelkaj pilgrimadoj estas ankoraŭ nun farataj ĉirkaŭ la mondo: Santiago de Compostela, la Haĝo kaj la pilgrimado al Monto Kailash.

En la nuntempa epoko, la vortoj *pilgrimanto* kaj *pilgrimado* estas uzataj por nereligiaj aferoj. Ekzemple, adorantoj de Elvis Presley devus pilgimi ĝis ties domo, Graceland. Same, oni povas priskribi Venecion kaj Bjalistokon kiel pilgrimejon por amantoj.

  

* Pilgrimado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Pilgrimado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Pilgrimado en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)