Elizaveta Petrovna imperiestrino de Rusio en 1741 - 1762
Kolomenskoe - naskiĝloko de Elizaveta Petrovna
**Elizaveta Petrovna** (ruse *Елизавета Петровна*), naskiĝis la 29-an de decembro 1709 en la apudmoskva cara rezidejo *Kolomenskoe*, mortis la 5-an de januaro 1762 en Sankt Peterburgo, estis imperiestrino de Rusio ekde 1741 ĝis 1762.

Origino
-------

imperiestro Petro la Granda, patro
Katerina I, patrino
Ŝiaj gepatroj estis la geimperiestroj Petro la Granda kaj Katerina la 1-a (ĝis ŝia ortodoksiĝo – germanino *Marta Skavronskaja*).

Post morto de ŝia patro Petro la Granda en 1725 kaj morto de ŝia patrino en 1727 Elizaveta okupiĝis pri kutimaj aferoj de juna caridino.

Vivo ĝis surtroniĝo
-------------------

En 1730, kiam Supera Sekreta Konsilio elektis kandidaton de nova reĝo de Rusio, ŝin neniu konsideris kaj invitis, kvankam ŝi rajtis pretendi la rusian tronon.

Tiama imperiestrino Anna Ivanovna ne favoris sian kuzinon kaj do oni malofte vidis la caridinon en la mondumo.

Post ŝia morto en 1740 Elizaveta Petrovna denove estis forigita de la rusia trono, ĉar ŝi apartenis al la alia branĉo de dinastio Romanov, kiun fondis ŝia patro Petro la Granda.

Nominala reĝo de Rusio ekde 1740 ĝis 1741 estis bebo Ivano la 6-a. Realan potencon havis lia patrino, regentino *Anna Leopoldovna*.

Ŝtata renverso kaj surtroniĝo
-----------------------------

Tiama partio de Elizaveta Petrovna estis tre malkontenta pri regado de fremduloj, ĉefe venintaj el germanaj princlandoj. Tial ŝi (kiu, origine estis duongermanino) apelaciis al la gvardio, kiu okazigis la 6-an de decembro 1741 ŝtatan renverson kaj arestis tutan regentaron, inkluzive imperiestron Ivano la 6-a kaj lian patrinon *Anna*, regentinon de Rusio.

La 25-an de aprilo 1742 ŝin oni kronis kiel imperiestrino Elizaveta Petrovna en Uspenskij katedralo de moskva Kremlo.

Resumo de ŝia reĝado
--------------------

Oni ofte nomas tempon de reĝado de Elizaveta Petrovna kiel "*Kleriga periodo*", ĉar tiam videble sprosis kaj abunde fruktodonis multaj sferoj de la rusaj scienco kaj belarto.

Ŝi interalie:

* restarigis funkciadon de Senato;
* likvidis enlandajn dagonejon;
* establis Komisionon por novaj reformoj;
* kune kun Aŭstrio Rusio venkis Prusion kaj okupis ĝian ĉefurbon Berlinon en 1760. Orienta Prusio iĝis parto de Rusia Imperio;
* establis moskvan Universitaton en 1755;
* establis Akademion de belarto en Sankt Peterburgo;

Heredigo de sia nevo kaj morto
------------------------------

Petropavlovskaja fortreso de Sankt Peterburgo
familia kripto de dinastio Romanov en Petropavlovskij katedralo
Elizaveta Petrovna ne havis edzon kaj do oficialajn heredintojn. Kelkajn jarojn ŝi onidire estis konkubino de *Aleksio Rozumovskij*. Sed ties morganata geedziĝo povis nenion rezultigi, ĉar ĉi-persono origine estis ordinara kozako, kvankam poste li iĝis grafo de Rusia Imperio.

Tial Elizaveta Petrovna elektis sian nevon, filon de ŝia fratino *Anna*, *Carl Peter Ulrich duko de Holstein-Gottorp* kiel heredinto de la rusia trono. Li restis en historio kiel imperiestro Petro la 3-a.

La imperiestrino de Rusio Elizaveta Petrovna mortis la 5-an de januaro 1762. Ŝin oni entombigis en Petropavlovskij katedralo de Sankt Peterburgo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Elizabeto (Rusio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Elizabeto (Rusio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Genealogia arbo de Rusioangle

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rCaroj kaj imperiestroj de Rusio |
| --- |
| Caroj(1533-1721) | Ivano la Terura • Fjodor la 1-a Ivanoviĉ • Boris Fjodoroviĉ Godunov • Fjodor Borisoviĉ Godunov • Falsa Demetrio la 1-a • Vasilij Ivanoviĉ Ŝujskij • Miĥail Fjodoroviĉ Romanov • Aleksej Miĥajloviĉ • Fjodor Aleksejeviĉ • Ivano la 5-a • Petro la Granda | Blazono de Rusia Imperio |
| Imperiestroj(1721-1917) | Petro la 1-a (la Granda) • Katerino la 1-a • Petro la 2-a • Anna Ivanovna • Ivano la 6-a • Elizabeto Petrovna • Petro la 3-a • Katerino la 2-a (la Granda) • Paŭlo la 1-a • Aleksandro la 1-a • Nikolao la 1-a • Aleksandro la 2-a • Aleksandro la 3-a • Nikolao la 2-a |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 17922
* GND: 118688642
* LCCN: n50047895
* VIAF: 66436390
* ISNI: 0000 0001 1661 6553
* LIBRIS: 310311 174655, 310311
* SUDOC: 031014232
* BNF: 12231411d
* NLA: 35235516
* NKC: jn20011211009
* BNE: XX5446133 XX5395722, XX5446133
 |