recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
***Kun ikso*** estis la unua demo-KD de Dolchamar. La fondinto Patrik Austin programis, registris kaj kantis la muzikon en sia loĝejo en Londono printempe de 1999. La nomo aludas al tio, ke la nomo de la bando estas skribita ikse anstataŭ ĉapelita ĉ.

Patrik Austin sendis la demon al Vinilkosmo, kiu tuj proponis eldonkontrakton inter la bando kaj la diskeldonejo. Austin interkonsentis kun la basisto Paul Ronchi kaj la gitaristo Nikira pri fari albumon kune. Austin tamen jam somere de 1999 ŝanĝis siajn planojn kaj reloĝiĝis en Porvoo, Finnlando kaj tie daŭrigis la projekton kun aliaj muzikistoj.

Ĉiuj kantoj de la demo poste aperis en la albumo *Lingvo intermonda* renovigitaj kun alia kantisto kaj kun pliaj instrumentoj. La demoversioj estis elŝuteblaj en mp3.com post la apero de la albumo; ekde la aŭtuno de 2000 ĝis la fino de la retejo en 2001.

Trakoj
------

1. *Malbonulo*
2. *Pacman*
3. *Mi volas pli*

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDolchamar |
| --- |
| **Patrik Austin** • **Hannu Linkola** • **Andrei Dumitrescu** • **Sebastian Dumitrescu** |
| Diskaro | *Kun ikso* • *Lingvo intermonda* • *Rebela Sono* • *Trejn Tu Noŭer* • *Trajn' nenien* |
| Kantoj | *Chu vi pretas?!* • *Himno de Esperhe* |

 |
guaŝo de la germana pentristo *Franz von Defregger*: portreto de cigana knabo
**Guaŝo** (de la itala vorto *guazzo* = flako) laŭ PIV estas

1. preparaĵo farita el farboj akvigitaj kun gumo kaj mielo, kaj
2. pentraĵo, en kiu oni uzis tian preparaĵon.

Laŭ Francisko Azorín **guaŝo** estas *Varianto de la akvarelo pentro: oni solvas la kolorilojn per akvo, gumo k. mielo; oni uzas la blankan kolorilon, k. oni pentras ne nur sur papero, sed sur pergameno, silko, eburo.* Li indikas etimologion el latina *aqua* (akvo).

Priskribo
---------

Kontraste al akvarelo la rezultaj koloroj estas fortaj kaj netravideblaj, tial ke ne videblas la strukturo de la fona materialo, kaj la farboj, kiujn oni miksas kun malpli da akvo ol dum pentrado de akvarelo, ĝenerale ne interfluas.

guaŝo de la germana pentristo *Christian Gottlob Hammer*: panoramo de la urbo Koblenco dum la jaro 1829
Dum la sekigo la koloroj tipe heliĝas kompare al la malseka stato dum la pentrado: tial oni bezonas iom da ekzerco kaj sperto, por atingi ekzakte tiujn finajn kolorojn, kiujn oni alcelas. Guaŝoj ankaŭ post la sekiĝo estas akvosolveblaj. Eblas kovri ilin per maldika tavolo de lako, por protekti ilin. Tamen en la klasika pentrado kutime oni rezignas pri tio, por ne ŝanĝi la specifan, veluran surfacon de la verkaĵo.

Dum la librofarado oni ekde la mezepoko multe uzis guaŝojn, same en la farado de teatraj kulisoj. Artej pentristoj tamen nur ekde la 15-a jarcento uzis tiun teknikon. Rafaelo, Tiziano kaj Albrecht Dürer uzis guaŝojn por provoj kaj skizoj. Signifaj modernaj guaŝaj pentristoj estas ekzemple Henri Matisse aŭ Marc Chagall.

Notoj
-----

1. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 85.
2. ↑  Azorín, samloke.

* Kategorio Guaŝo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Lago Guaíba**, ankaŭ nomita **Rio Guaíba**, estas akvokorpo en la ŝtato Rio Grande do Sul, inter la Delta do Jacuí kaj Lagoa dos Patos. Ĝi situas en la metropola regiono Porto Alegre, lima al la urboj Porto Alegre, Eldorado do Sul, Guaíba, Barra do Ribeiro kaj Viamão .

La lago havas grandan median, ekonomian kaj histori-kulturan gravecon por la regiono.  Nuntempe, la akvoj de la lago havas multoblajn uzojn, kiel ekzemple akvoprovizado, diluo de kloakaĵo (kiel ekzemple kloakaĵo), distro, fiŝkaptado kaj navigacio (ŝarĝo kaj publika transporto), krom esti parto de la vida identeco de la regiono.  La lago estas administrita fare de la Guaíba Lake Basen Committee.

La Guaíba estas la ĉeffonto de akvoprovizado en la ĉefurbo de Suda Rio-Grando ekde sia fondo en la frua 18-a jarcento.  Ĝia 1941 inundo postlasis plurajn stratojn en Porto Alegre subakve dum tagoj.

Geografio
---------

Lago Guaíba estas malprofunda kaj malferma surfaca akvokorpo, kun enfluo (historia mezumo) de 780 m³/s (kun specifaj okazaĵoj superantaj 3,000 m³/s). Ĝi estas nutrata ĉefe de la riveretoj Jacuí (84,6%), Sinos (7,5%), Caí (5,2%) kaj Gravataí (2,7%), krom pluraj riveretoj sur ĝiaj bordoj, kiel la Arroio Dilúvio.  Tiuj ĉi riveroj fluas en la Delton Jacuí, formante la lagon Guaíba, kiu banas la municipojn Porto Alegre, Eldorado do Sul, Guaíba, Barra do Ribeiro kaj Viamão. De Guaíba, la akvoj iras al Laguna dos Patos kaj, en sinsekvo, al Atlantiko.

La Guaíba havas areon de 496 km², maksimuman longon de 50 km (inter la Jacuí Delta kaj la ellasejo al Laguna dos Patos ) kaj ŝanĝiĝema larĝo, inter 900 m (ĉe la alteco de la Gasometro ) kaj 19 km ( sude de la lago).

Por do sol Sunsubiro ĉe Lago Guaíba
La Guaiba estas en la koordenatoj 30° 9′ 22″ S, 51° 16′ 35″ W.

Referencoj
----------

1. 1 2  Lago Guaíba: uma análise histórico-cultural da poluição hídrica em Porto Alegre, RS, Brasil (isnn:1809-4457)
2. ↑   dmae sobre inundação (portugale).
3. ↑  MENEGAT, R.; PORTO, M. L.; CARRARO, C. C.; FERNANDES, L. A. A. (Coord.). Atlas ambiental de Porto Alegre. 3. ed. Porto Alegre: Editora da UFRGS, 2006. 228 p.

* Kategorio Guaíba (akvokorpo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 817413
* VIAF: 315528516
 |
**Fuente Encalada** estas municipo de la provinco Zamoro, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Benavente y Los Valles, en la nordo de la provinco, sude de la Provinco Leono. *Fuente Encalada* estas etimologie tradukebla al *Kalkofarbita Fontano*. Tio videblas en la supra duono de la blazono.

Preĝejo.
Retablo kaj interno de la preĝejo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 20,86 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 103 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 300 loĝantojn el la komenco de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 90 km de Zamoro, provinca ĉefurbo.

Estas atestiloj de prahistoria loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. Poste ĝi apartenis al la Graflando de Benavente.

Agrikulturo (produktado de vino) kaj brutobredado estas la tradiciaj enspezofontoj. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Zamoro

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 755284
* VIAF: 316734189
 |
**Fuente el Sol** [fŭentelSOL] estas municipo en la sudo de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Medina* (Tero de Medina) en la sudo de la provinco. *Fuente el Sol* estas komprenebla etimologie kiel *Fonto de la Suno*; tial aperas fontano en la malsupra duono de la blazono.

Fuente el Sol en la provinco Valadolido.
La *Tierra de Pinares* de la provinco Valadolido, verde, sude.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 20,92 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 148 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 290 el 1991. 

Ĝi distas 71 km de Valadolido, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Cervillego de la Cruz, Rubí de Bracamonte, Ataquines kaj Lomoviejo. Ĝia municipa teritorio estas ebeneca kaj ĉirkaŭita de montetoj.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la mudeĥara turo, la preĝejo de Sankta Johano la Baptista (kiu aperas stiligite en la supra duono de la blazono) kaj la kastelo kun tombejo en la korto kaj privata ĉefturo trietaĝa.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 765775
* VIAF: 316734819
 |
**Gurúè** (foje *Gurué*) estas grandurbo kaj diocezo en Mozambiko. Ĝi estis konata dum dominado de portugaloj, kiel **Vila Junqueiro**.

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 15° 28′ S 36° 59′ O﻿ / ﻿15.467 °S, 36.983 °O﻿ / -15.467; 36.983 (mapo)Koordinatoj: 15° 28′ S 36° 59′ O﻿ / ﻿15.467 °S, 36.983 °O﻿ / -15.467; 36.983 (mapo)
* Areo:  km²
* Loĝantaro: 127.953 en 2012
* Supermara alteco: 704 m
* Horzono: UTC + 2

Geografio
---------

Gurúè situas sur altebenaĵo en la norda sekcio de la lando. Urboj Blantyre, Quelimane kaj Nampula etendiĝas po 350 km.

Historio
--------

Gurúè estis fondita en la 19-a jarcento. La portugaloj evoluis ĝin por centro de teokulturo. La plej fama teoproduktanto estis *Manuel Saraiva Junqueiro*, pri kiu la urbo ricevis la portugalan nomon. Sub portugala administracio la urbo evoluis harmonie laŭ arkitektura vidpunkto. Post la sendependiĝo en 1975 la portugaloj hejmenvenis, okazis longa interna milito, sekve Gurúè malevoluis.

Ekonomio
--------

En la agrikultura branĉo la teplantejoj havas 90%. Krome estas kafoj kaj fruktoj.

Trafiko
-------

Gurúè havas nur malgrandan senbetonan flughavenon, kie estas porokazaj flugoj. Pavimita vojo ne atingas la urbon, tial dum pluvoj la vojaĝado estas necerta.

Klimato
-------

En Gurúè la averaĝa temperaturo varias somere inter 30-34 °C kun sekeco, vintre 17-20 °C kun pluvoj.

Fontoj
------

* Angla Vikipedio
*
**Lago de Laŭerco** (germane *Lauerzersee*) estas lago en kantono Lucerno en Svislando. Kun maksimume profundeco de nur 14 m ĝi apartenas al la plej plataj lagoj de Svislando.

Geografio
---------

La Lago de Laŭerco situas nordoriente de la monto Rigi, sude de *Steinenberg* kaj okcidente de la montmasivo Mythen. Ĉefa alfluanto de la de la Lago de Laŭerco estas la *Steiner Aa*, kiu fontas sub la montpasejo Sattel. La elfluanto estas la rivero *Seeweren*, la ĉefa alfluanto de Muota.

Proksimume de la suda lagobordo situas la du malgrandaj insuloj, nome *Schwanau* kun areo de 5728 m² kaj *Roggenburg* kun arego de 750 m². Roggenburg ne estas loĝata. Sur Schwanau troviĝas kapelo, kastelruino kaj gastejo.

Komunumoj ĉirkaŭ la lago
------------------------

Nordokcidente rekte ĉe la lagobordo situas la komunumo Laŭerco, kiu donis al la lago sian nomon. Norde de la lago situas la komunumo Steinen kaj en sudo la kantoĉefurbo Ŝvico.

Cunamo
------

La 2-an de septembro 1806 la Montofalo de Goldau malgrandigis la surfacon de la lago. La evento kaŭzis cunamon, kiu detruis grandan parton de la vilaĝo Laŭerco kaj mortigis 457 homojn.

Oftaj inundoj
-------------

Precipe pli novaj konstruaĵoj apud la lagobordo ofte inundiĝas. Post la inundoj en la jaro 1999 kaj 2005 ekzistas planoj pri konstruo de tunelo al la Kvarkantona Lago por estonte eviti inundojn.

Referencoj
----------

1. 1 2 3 4   Seen (Bundesamt für Umwelt BAFU) (germane). Alirita 2020-01-18, en germana vikipedio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* La Lago de Laŭerco en la Historia Leksiono de Svislando

* Kategorio Lago de Laŭerco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Cascante del Río** [kasKANte delRIo] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la suda komarko Komunumo de Teruelo, kies komarka ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem, Teruelo.

Geografio
---------

Ĝi estas je 22 km de Teruelo, provinca ĉefurbo, do tre proksime. Al Teruelo alvenas de nordo tri ŝoseoj, de sudo tri kaj unu okcidente el Gea de Albarracín. El la tri sudaj, tiu plej okcidenta nome N-330 venas el sudokcidento. Laŭ tiu Villel estas la dua plej proksima municipo al la ĉefurbo, kaj iom sudoriente estas Cascante inter Villel kaj Valacloche. Eblas iri al Teruelo ankaŭ tra Valacloche kaj Cubla.

Tra la municipa teritorio fluas la rivero Camarena, alfluanto de Guadalaviar (nomita Turia post Teruelo). La loĝloko staras je 984 m super marnivelo.

Historio
--------

Estis restaĵoj de iberoj kaj romianoj.

La zono venis al posedo de kristanoj post la venko de Alfonso la 1-a la Batalema en la batalo de Cutanda. Sed eble la kristanoj perdis ĝin dum la krizo kiu sekvis la morton de Alfonso la 1-a. Nur dum la regado de Alfonso la 2-a de Aragono estis klara dominado fare de kristanoj.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj brutobredado. Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj tiukadre ankaŭ en Cascante del Río oni malaltiĝis ĝis nunaj 69 loĝantoj.

Vidindaĵoj estas la preĝejo kun mudeĥara sonorilturo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 797942
* VIAF: 15144648196858793847
* SUDOC: 143099531
* BNF: 14587672f
 |
Kovrilpaĝo de Ĉu ŝi mortu tra-fike, 1982
**Johán VALANO** kaj (pli neformale) **Johán BALANO** estas pseŭdonimoj de Claude Piron. Ili aludas la belgan devenon de Piron: valono el la Moza valo.

Sub tiu nomo aperis lia poemaro "Malmalice" (1978), kaj tuta serio da "Ĉu"-romanoj, kaj lia novelaro *Ĉu rakonti novele* (aperinta kiel unua verko en la Serio Stafeto).

En 1982 LF-koop eldonis lian muzikan kasedon "Frandu piron", realigitan helpe de Gianfranco Molle kaj aliaj en Romo.

Diskografio
-----------

* Frandu piron (1982)
	1. Forvojaĝa kanto
	2. La ekzilito
	3. Sur kampo florkovrita
	4. Floro oranĝa
	5. Kial vin turmentas amo?
	6. Ie en la havenkvartalo
	7. Fromaĝo el Edamo
	8. Jen foje juna kavaliro
	9. Turkisaj ringetoj
	10. Venezuelo
	11. Venas verdaj brigadistoj
	12. Balado pri vespera amo
	13. Side sur altejo (Foresto)

Eksteraj ligiloj
----------------

* esperante La muziko de Johán Valano



|  |  |
| --- | --- |
|  Kunigi | **Oni sugestas kunigi ĉi tiun artikolon kun Claude Piron.

---**
Bonvolu diskuti en la Diskuto:Claude Piron. Nur ensalutintaj uzantoj povas aranĝi tion. |
**Tolbert LANSTON** (naskiĝis la 3-an de februaro 1844 en Troy, Ohio; mortis la 18-an de februaro 1913 en Vaŝingtono, D.C.) estis usona inventisto. Lia ĉefa faro estis la invento kaj evoluigo de la kompostmaŝino Monotype, tiel nomata ĉar ĝi fandis kaj kunmetis unuopajn presliterojn.
Nova koncepto de la inventinto estis la apartigo de la intelekta disde la mekanika laboro. Ekde 1887 li klopodis realigi sian genian ideon. En 1893 li prezentis la unuan maŝinon en Ĉikago, kiu poste estis transformita. Kiel eksterordinare kapabla kunlaboranto oni devas mencii W. S. Bancroft. Malavara mondonanto estis I. M. Dove. En la jaroj 1896-97 surmerkatiĝis la unuaj monotipoj, komence kun 132 matricoj, sed jam en la jaro 1899 kun muldila kadro de 225 matricoj. Dum la posta evoluo oni atingis 272 matricojn. Tio signifas ke la tajpisto, kunkalkulante la 4 linioĝustigajn klavojn, povis miksi 268 diversajn tipojn sen ŝanĝi la subklavaran interagan kadron.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 540077
* GND: 1036401383
* LCCN: no2009032260
* VIAF: 83551751
* ISNI: 0000 0000 5784 2904
* BNF: 16912474w
 |
**Cascavel** estas municipo kaj universitata urbego de la brazila subŝtato Paranao. La loknomo signifas portugale: Bojsiningo.

Bazaj informoj
--------------

En la subŝtato (ruĝe).
* Loĝantaro: 305.615 (en 2013)
* Supermara alteco: 781 m
* Areo: 2100 km²
* Telefonkodo: (+55) 45
* Poŝtkodo: 85816-000
* Horzono: UTC -3 (somera tempo: UTC -2)
* 24° 57′ 20″ S 53° 27′ 19″ U﻿ / ﻿24.95556 °S, 53.45528 °U﻿ / -24.95556; -53.45528 (mapo)

Geografio
---------

Aerpanoramo en Cascavel
Altaj domoj en Cascavel
Cascavel situas sur altebenaĵo en suda parto de la lando. Curitiba troviĝas 428, Campo Grande 514, Porto Alegre 608, Campinas 688, San-Paŭlo (urbo) 712, Guarulhos 722, Goiânia 1019, Nova Iguaçu 1048, **Rio-de-Ĵanejro** 1065, São Gonçalo 1088, Belo Horizonte 1128, **Braziljo** 1172, Salvador de Bahio 2057, Teresina 2485, Manaus 2528, Maceió 2532, Belém 2668, São Luís 2683, Recife 2723, Natalo (Brazilo) 2886 km.

Historio
--------

Antaŭ alveno de hispanoj en 1557 indianoj loĝis en Paranao. La hispanoj fondis urbon en la proksimeco. La vilaĝo komencis formiĝi en 1928, sed la loko jam estis inkludita en armeaj mapoj de 1924. En la sekvaj jardekoj multe da poloj, germanoj, italoj kaj aliaj alvenis. Ili hakis la arbojn, sekve la arbaroj estis malplenigitaj, la tero iĝis disponebla al agrikulturo. En 1938 Cascavel iĝis administra distrikto, en 1951 ĝi memstariĝis. En la malfruaj 1970-aj jaroj industriigo komenciĝis kune kun pliigita agrikultura agado kaj altiĝantaj servoj.

Ekonomio
--------

En apudaĵo de Cascavel oni kultivas cerealojn, sojfabojn, tritikojn, maizojn, rizojn, kotonojn, fabojn, gravas bredado de kokinoj, porkoj, brutoj. La ĉefindustrioj estas nutraĵprilaborado, kemiaĵoj, metalurgioj.

Vojo en Cascavel
Moderna katedralo en Cascavel
Teatro en Cascavel

Klimato
-------

Cascavel situas en subtropika klimato kun mildaj aŭ varmaj someroj. La averaĝa jara temperaturo estas 19 °C. Averaĝe pluvas jare po 1965 mm. En ĉiuj monatoj pluvas.

Trafiko
-------

Cascavel havas flughavenon. La urbego estas finstacio de fervoja linio, kiu iras al la fora haveno. El Cascavel kuras 4 signifaj vojoj (2 al limpasejoj).

Vidindaĵoj
----------

* moderna katedralo
* teatro Cascavel

Referencoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Cascavel (Paranao) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Municipoj de Paranao

Eksteraj ligiloj
----------------

* portugale Oficiala paĝo
* portugale Asocio de Municipoj de Paranao
* angle mapo, distancoj Arkivigite je 2022-04-05 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 370245
* GND: 16165041-7
* LCCN: no2002086081
* VIAF: 123493237 172252551, 123493237
 |
La **hebrea jubileo** vidas siajn radikojn en Malnova Testamento. La Mosea leĝo jam establis por la juda popolo apartan jaron (Levidoj (25,10-13: "Kaj sanktigu la kvindekan jaron, kaj proklamu liberecon en la lando por ĉiuj ĝiaj loĝantoj: Jubileo ĝi estu por vi; kaj revenu ĉiu al sia posedaĵo, kaj ĉiu revenu al sia familio. 11 Jubileo ĝi estu por vi, la kvindeka jaro; ne semu, kaj ne rikoltu tion, kio mem elkreskis, kaj ne deprenu la berojn de la nepritranĉitaj vinberbranĉoj. 12 Ĉar jubileo ĝi estas, sankta ĝi estu por vi; de la kampo manĝu ĝiajn produktaĵojn. 13 En tiu jubilea jaro ĉiu revenu al sia posedaĵo)". 

Se la teksto ne estas de Moseo kiel eble la libro mem, kiel sugestas jam bibliistoj kaj historiistoj, la atribuaĵo el si mem atestas tiun moron inter la gentoj de Palestino kaj tio okazadis pro religiaj motivoj: ĉe la limdato de la 50aj jaroj, la kultiveblaj terpecoj devis esti redonitaj al la originaj proprietuloj kun jara ripozo de la tero, la sklaviĝintoj rajtis rehavi liberon kaj la ŝuldoj estingiĝis. Kaj tio okazadis pro "dia ordono".

Diskutoj kaj modifoj en la judaj kutimoj
----------------------------------------

El la postbiblia epoko, rabenara tradicio reprenis kaj pridiskutis la leĝojn koncernantajn la sabatan jaron kaj la jubilean jaron, ilin konsiderante samaĵon, kaj opiniante neaktualigeblaj ekstere de la izraela tero (en diaspora kondiĉo). Sed de ili oni konservis la etikajn kaj sociajn instigojn de la jubileo. Eĉ en la okupita izraela tero ne eblis observi la jubilejan leĝojn kaj pro tio rabenoj ilin modifis ĉar nur Talmudajn kaj ne bibliajn. Nun kiam judoj rekomencis labori la palestinan teron, tie kaj tie reaperis spuroj de observado de la antikva jubileo.

Oni diskutas, inter judoj, ĉu en la epoko de la Dua Templo (tiu establita postekzile) oni vere realigis la jubileon aŭ, male, pro ekonomiaj motivoj, oni ĝin forlasis.

Lasttempe, ĉar la kristana kaj juda jubileoj, sendepende de la eksteraj moroj, havas, kerne, la saman celon (plibonigi la homan koron kaj rekrei novan fratecon krom alproksimiĝo al Dio), iuj hebreoj kaj kristanoj ekpriparolis eblan kunlaboradon, partoprenante en jubileaj ritoj kaj prifortigante la celojn komunajn.

Vidu ankaŭ
----------

* Judaj festoj
* Jubileo (katolika)
* Kristana festo

Eksteraj ligiloj
----------------

* The economic and social significance of the Sabbath and Sabbatical years by Manfred Davidmann
* Yovel - The Jubilee Year
* When is the Jubilee Year? Arkivigite je 2008-05-16 per la retarkivo Wayback Machine
* Shmita|Shmita/Sabbatical years for instances of pre-exilic Sabbatical years
* Seder Olam Rabbah, A chronological work, largely accepted as authoritative in the Talmud
* Arkivigite je 2007-05-31 per la retarkivo Wayback Machine
*
**Brousse** estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 36 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Geografio
---------

Brousse etendiĝas sur 3,63 km², kaj havis 36 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 9 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Brousse situas je alteco de 739 metroj.

Historio
--------

Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Brousse apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ino Anaïs Brunet, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Monumentoj
----------

Ekzistas en Brousse kastelo de la 15-a jarcento kaj preĝejo de la 13-a jarcento.

Administrado
------------

Brousse apartenas al la kantono de Auzances, kies ĉefurbo estas Auzances. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Aubusson, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Creuse
* Kantono de Auzances
**Věra Kramářová**, fraŭline **Omelková** (naskiĝis la 14-an de junio 1934 en Hluk, Ĉeĥio – mortis la 14-an de majo 2017 en Otrokovice) estis gimnazia instruistino kaj kronikistino de la urbo Otrokovice (Ĉeĥio). Kiel filino de esperantista verkisto František Omelka (1904-1960) ŝi flegis lian verkaron kaj klopodis pri ĝia disvastigo.

Magistrino Věra Kramářová studis ĉe filozofia fakultato en Olomouc, fakojn ĉeĥa, rusa kaj angla lingvoj. Sian tutan profesian vivon ŝi dediĉis al la gimnazio de Otrokovice kaj post emeritiĝo ŝi fariĝis kronikistino de la urbo. Ŝi ankaŭ fondis Poetikan teatron Variace ĉe la gimnazio. Pro siaj pedagogiaj kaj kronikistaj laboroj ŝi ricevis titolon Personeco de la urbo Otrokovice (2001) kaj Honoran civitanecon de la urbo Otrokovice (2014).

Ŝi kunlaboris kun esperantisto Miroslav Malovec, kiu ciferecigis la verkaron de František Omelka kaj danke tion pluraj verkoj aperis en la projekto Gutenberg, kun kiu ŝi subskribis kontrakton. La tekstojn helpis enigi Andrew Sly, Charles Coulston, Robert L. Read, Jana Klimentová kaj David Tardon. Japana esperantisto ISIKAWA Kazuya (Kapao) tradukis la plej faman rakonton "La Alaska stafeto" en la japanan lingvon kaj eldonis ĝin spegule Esperante-japane.

Verkoj
------

* **Mé vzpomínky na tatínka** (Miaj rememoroj pri la paĉjo – en **Tak jsme ho znali** – tiel ni konis lin, 1961)
* **Bibliografie díla Františka Omelky** (Bibliografio de la verkaro de František Omelka)
* **Otrokovice** (Enkondukon verkis Věra Kramářová)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kronikaj enskriboj de Věra Kramářová 2004-2010
* Nekrologo en Gazetaro
* Pri la kronikista laboro
* Poetika teatro Variace ĉe la gimanzio de Otrokovice
* Verkoj de Omelka en la projekto Gutenberg
**Imre Tempfli** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tempfli Imre** estis rumanuja hungara pastro, romkatolika eklezia verkisto. Li apartenas al la hungara minoritato en Rumanio.

Imre Tempfli  naskiĝis la 3-an de decembro 1954 en Căpleni.

Biografio
---------

Imre Tempfli frekventis mezlernejon en Carei, poste li éernis teologiob en altlernejo en Alba Iulia fininta ĝin en 1979. Li pastriĝis en la sama jaro, poste li ricevis pastrajn postenojn en diversaj komunumoj de Transilvanio, poste li inatruis en altlernejo de Alba Iulia Inter 1990–1993 li plulernis en Romo. En 1994 en Budapeŝto li doktoriĝis el teologio. Baldaŭe li aliĝis al katolika helpservo en Germanio.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* ’’Ein Land und vier Religionen. Die Entstehung der siebenbürgischen Tolerantz.’’ (1996)
* ’’Kaplony. Adalékok egy honfoglaláskori település tört-éhez.’’ (1996)
* ’’A Szatmári Római Katolikus Egyházmegye író-papjai Sipos Ferenccel’’ (2000)
* ’’A kaplonyi monostortemplom’’ (2002)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio Arkivigite je 2015-09-24 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2014-07-28 per la retarkivo Wayback Machine
**Imre TÖRŐ,** laŭ la hungara skribmaniero **Törő Imre** estis hungara kuracisto, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio.

Imre Törő naskiĝis la 28-an de septembro 1900 en Debrecen. Li mortis la 27-an de septembro 1993 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Imre Törő frekventis universitaton en sia naskiĝurbo, baldaŭe li plulernis en Berlino kaj Novjorko. Inter 1947-1950 li laboris en anatomia instituto en Debrecen. Poste li havis ĉefpostenon en Budapeŝto en filio de universitato. Li longe redaktis diversajn fakajn periodaĵojn. En 1971 li emeritiĝis. Li ricevis premion Kossuth en 1952, en 1964 alian premion.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Az ember fejlődésének alapvonalai* 1936
* *Szövettan* 1948, 1952, 1958
* *Általános biológia* (Ĝenerala biologio) 1956
* *Ultrastructure of lymphoid organs. An electron-microscopic atlas* 1975

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 419986
* LCCN: n83019890
* VIAF: 5944698
* ISNI: 0000 0001 1036 6442
* NKC: xx0205282
 |
**Ajudago** (ruse *Аю-Даг*, ukraine *Аю-Даг*, krime-tatare *Ayuv Dağ*), ofte nomata ankaŭ "Urso-monto" (ruse *Медведь-гора*) estas monto sur la Suda Bordo de Krimeo ĉe la loĝloko Gurzufo. La monto altas 577 metrojn, situas tuj ĉe la maro (tute aparte disde la Krimea montaro) kaj laŭ la deveno estas "neefektiviĝinta" vulkano (lakolito). Ajudago estas fama kaj populara natura vidindaĵo de Krimeo.

Vidata de malproksime la monto similas la urson, kiu trinkas la maran akvon. La plej bela punkto por ĝia observado estas la ŝose-turno inter la loĝlokoj Nikito kaj Gurzufo: oni povas vidi la tutan Gurzufan mar-krekon kun la enmaraj rokoj Adalaroj kaj la monton, kiu ŝvebas super Gurzufo.

La monto formiĝis antaŭ proksimume 150 milionoj da jaroj. La ĉefa petro, kiu konsistigas la monton estas diabazo, tamen oni povas trovi ĉi tie pli ol 15 diversajn (ankaŭ tre rarajn) mineralojn. La monto estas kovrita de plejparte foliaj arbaroj.

Laŭ la ofte citata krimea legendo la monto estas grandega ŝtoniĝinta urso, kiu volis eltrinki la maron por kapti la paron de geamantoj, kiuj penis fuĝi en boato.

En la jaro 1960 la monto estis deklarita "natura monumento"; ekde la jaro 1974 ĝia teritorio
apartenas al natura rezervejo. Oni povas facile atingi la monton kaj suriri ĝin laŭ bone videbla pado. Oni devas atingi la punkton inter Gurzufo kaj loĝloko *Lavrovoje* sur la ŝoseo Jalto-Aluŝto kaj piediri suden ĉirkaŭ 20 minutojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ajudago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Oni povas rigardi la fotojn de la monto laŭ la jenaj adresoj:

* Arkivigite je 2007-03-11 per la retarkivo Wayback Machine
* Arkivigite je 2007-03-13 per la retarkivo Wayback Machine
* 
* Arkivigite je 2007-03-10 per la retarkivo Wayback Machine

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  Krimea montaro |
| --- |
| Montoĉenoj | Ĉefa montoĉeno • Interna montoĉeno • Ekstera montoĉeno |  |
| Altebenaĵoj(de okcidento al oriento) | Bajdara altebenaĵo • Ajpetra altebenaĵo • Jalta altebenaĵo • Nikita altebenaĵo • Gurzufa altebenaĵo • Babugana altebenaĵo • Ĉatirdaga altebenaĵo • Dolgorukova altebenaĵo • Demerĝia altebenaĵo • Karabia altebenaĵo |
| Rimarkindaj masivoj | Agarmiŝo • Ajudago • Bojko • Eĉkidago • Karadago • Koŝko • Paragilmeno • Tepekermeno |
| Rimarkindaj pintoj | Ajpetro • Demirkapuo • Ekliziburuno • Kemalegereko • Romankoŝo • Zejtinkoŝo |
| Ceteraĵoj | Krimea naturrezervejo • Jalta mont-arbara naturrezervejo |

 |


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Ajpetra altebenaĵo** (ruse *Ай-Петринская яйла*, ukraine *Ай-Петрінська яйла*, krime-tatare *Ay Petri Yaylası*) estas monta masivo (altebenaĵo), parto de la ĉefa montoĉeno de la Krimea montaro. Sud-okcidente ĝi najbaras la Bajdaran altebenaĵon, nord-oriente ĝi iom post iom transiras al la Jalta altebenaĵo.

La alteco de la altebenaĵo iom post iom pligrandiĝas de okcidento al oriento (de ĉirkaŭ 600-700 m. ĝis ĉirkaŭ 1200-1300). La plej alta punkto de la altebenaĵo estas la monto *Roka* (1346 m.), kiu situas en ĝia plej orienta parto. La plej fama pinto (kiu ankaŭ donis la nomon al la altebenaĵo) estas la monto Ajpetro. La sudaj deklivoj de la altebenaĵo estas tre abruptaj, en la okcidenta parto (proksime al Kastropolo kaj Foroso) ili situas tre proksime al la marbordo. La nordaj deklivoj estas malkrutaj. La pli granda parto de la altebenaĵo apartenas al la Jalta mont-arbara naturrezervejo.

Sur la Ajpetra altebenaĵo pasas la montara aŭtovojo Baĥĉisarajo-Jalto. Krome, la altebenaĵo estas ligita al la Suda bordo de Krimeo per la telfero "Misĥoro — Ajpetro".

La altebenaĵo estas sufiĉe fama turisma regiono; ĝi riĉas je belaj vidaĵoj kaj karstaj kavernoj (kelkaj el ili estas ekipitaj por facila vizitado). Ĉe la supra stacio de la telfero troviĝas negranda turisma urbeto kun kafejoj, kie oni proponas ankaŭ diversajn distrajn servojn. De la stacio oni povas atingi la montosupron Ajpetro laŭ bela promenpado, kiu iras tra tre malnova arbareto de Eŭropa taksuso (oni opinias, ke la plej aĝa el ili estas pli ol 1000-jara).

La Ajpetra altebenaĵo estis funde esplorata de plej diversaj sciencistoj. Sur ĝi troviĝas meteostacio kaj la restaĵoj de kelkaj hidrologiaj konstruaĵoj, inter ili - la digo de malnova akvorezervujo de Sikorskij kaj longa ŝtona mureto, konstruita laŭlonge de la altebenaĵa krutaĵo por preventi la forblovon de neĝo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ajpetra altebenaĵo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Informo pri la altebenaĵo Arkivigite je 2007-09-27 per la retarkivo Wayback Machine (ruse)
* Fotoj de Ajpetro kaj Ajpetra altebenaĵo Arkivigite je 2010-07-25 per la retarkivo Wayback Machine

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  Krimea montaro |
| --- |
| Montoĉenoj | Ĉefa montoĉeno • Interna montoĉeno • Ekstera montoĉeno |  |
| Altebenaĵoj(de okcidento al oriento) | Bajdara altebenaĵo • Ajpetra altebenaĵo • Jalta altebenaĵo • Nikita altebenaĵo • Gurzufa altebenaĵo • Babugana altebenaĵo • Ĉatirdaga altebenaĵo • Dolgorukova altebenaĵo • Demerĝia altebenaĵo • Karabia altebenaĵo |
| Rimarkindaj masivoj | Agarmiŝo • Ajudago • Bojko • Eĉkidago • Karadago • Koŝko • Paragilmeno • Tepekermeno |
| Rimarkindaj pintoj | Ajpetro • Demirkapuo • Ekliziburuno • Kemalegereko • Romankoŝo • Zejtinkoŝo |
| Ceteraĵoj | Krimea naturrezervejo • Jalta mont-arbara naturrezervejo |

 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

La **Spiritisma Centro Emanuelo** (portugale Centro Espírita Emmanuel) estas spiritisma asocio en Votuporango, Brazilo, la dua plej malnova aperinta en tiu urbo, fondita la 1-an de majo 1950 de grupo da spiritistoj, inter ili Romeu Grisi, João Batista Schiavon, D-ro Orlando Van Erven Filho, Nelson Siqueira de Oliveira, Nelson de Paula Silveira kaj José de Morais.

La centro komenciĝis en sia propra konstruaĵo ĉe la strato Mato Grosso, kaj en 1975 pli granda ĉefsidejo estis malfermita, kie ĝi restas ĝis hodiaŭ, ĉe la strato Rua Tietê.

El la komenca grupo, aliaj nukleoj aperis. En 1954 aperis la Bonfara Asocio Fratino Elvira, el kiu naskiĝis la infanvartejo "Lar Irmã Mariana", inaŭgurita en 1958. En 1972, en la kvartalo Cidade Nova estis kreita grupo por tiea sociala laboro, kaj en 1978 ĝi iĝis la Spiritisma Centro Bezerra de Menezes. Same en 1984 estiĝis grupo por sociala laboro en la kvartalo Paineiras, kaj nuntempe ĝi konsistas el la Spiritisma Grupo Chico Xavier.

Referencoj
----------

1. ↑  Raporto en la retejo noticiasespiritas.com.br portugale

Vidu ankaŭ
----------

* Brazila Spiritisma Federacio
* Spiritisma Centro Bezerra de Menezes
* Spiritisma Centro Humberto de Campos
* Spiritisma Centro Vojo al Damasko
* Spiritisma Domo Paca Angulo
* Spiritisma Grupo Mario de Nazareto
* Votuporango

Eksteraj ligiloj
----------------

* Jutub-kanalo de Spiritisma Centro Emanuelo portugale


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Spiritismo |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 746147
 |
**Toledo** estas municipo kaj universitata grandurbo de la brazila subŝtato Paranao.

Toledo en la subŝtato (ruĝe)

Bazaj informoj
--------------

* Loĝantaro: 132.007 en 2015
* Supermara alteco: 550 m
* Areo: 1,197 km²
* Telefonkodo: (+55) 45
* Poŝtkodo: 85900-001
* Horzono: UTC -3 (somere UTC -2)
* 24° 42′ 50″ S 53° 44′ 34″ U﻿ / ﻿24.71389 °S, 53.74278 °U﻿ / -24.71389; -53.74278 (mapo)

Geografio
---------

Aerfoto pri Toledo
Katedralo de Toledo
Toledo situas en suda parto de la lando. La najbaraj municipoj estas norde Maripá kaj Nova Santa Rosa; sude Santa Tereza do Oeste kaj São Pedro do Iguaçu; oriente Assis Chateaubriand (Paranao), Tupãssi kaj Cascavel (Paranao); okcidente Quatro Pontes, Marechal Cândido Rondon kaj Ouro Verde do Oeste. Curitiba troviĝas 460, Campo Grande 485, Porto Alegre 641, Campinas 708, San-Paŭlo (urbo) 736, Guarulhos 746, Goiânia 1011, Nova Iguaçu 1071, **Rio-de-Ĵanejro** 1089, Belo Horizonte 1143, **Braziljo** 1166, Salvador de Bahio 2065, Teresina 2478, Manaus 2497, Maceió 2540, Belém 2651, São Luís 2672, Recife 2729, Natalo (Brazilo) 2890 km.

Historio
--------

En tiu ĉi lokon la unuaj loĝantoj alvenis en 1946. La oficiala fondiĝo okazis en 1951. La unuaj loĝantoj estis precipe arbohakistoj, poste ankaŭ terkultivistoj kaj porkobredistoj.

Klimato
-------

Toledo situas en subtropika klimato. La averaĝa temperaturo estas inter 16 °C. En la jaro falas 1762 mm, en ĉiuj monatoj pluvas.

Vidindaĵoj
----------

Urbodomo en Toledo
Teatro en Toledo
* katedralo
* historia muzeo
* municipa teatro
* domo pri kulturo
* bibliotekoj
* botanika ĝardeno

Trafiko
-------

Toledo havas flughavenon, sed estas projektoj pri pli granda flughaveno kaj fervoja linio.

Referencoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Toledo (Paranao) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Municipoj de Paranao

Eksteraj ligiloj
----------------

* portugale Oficiala paĝo
* portugale Asocio de Municipoj de Paranao
* angle mapo, distancoj Arkivigite je 2016-11-13 per la retarkivo Wayback Machine
**Hoyos del Collado** [Oĝos delkoLJAdo] estas municipo en la sudokcidento de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de El Barco de Ávila-Piedrahíta kaj al la jurisdikcia teritorio de Piedrahíta, en la sudokcidento de la provinco. La loknomo *Hoyos del Collado* estas komprenebla etimologie kiel *Kavejoj de la Monteto*.

Hoyos del Collado en la provinco Avilo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 9,88 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 31 loĝantojn. Ĝi perdis 150 loĝantojn el la 1930-aj jaroj pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 76 km de Avilo, provinca ĉefurbo, kaj 71 km de Salamanko.

Ĝi limas kun San Juan de Gredos, San Martín de la Vega del Alberche kaj Hoyos del Espino.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (bovoj, ŝafoj kaj iom porko kaj kortobirdoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762883
 |
Akvoenergiejo (konstruita 1891) en Schöngeising, Germanio
**Akvoenergio** signifas la fluenergion de la fluanta akvo, kiun oni transformas hodiaŭ per konvenaj maŝinoj (ĉefe turbinoj) al elektra energio (t.e. hidroelektro). En la fruhistoriaj tempoj oni uzis la mekanikan energion de akvo rekte (ekz en muelejoj).

 Moderna akvoelektrejo en Niĵnij Novgorod
 Akvoenergiejo (operacia en la jaro 1892) en Schöngeising
La eluzo de la akvoenergio signifas la eluzon de la akva potenciala energio (situa energio) en la gravita kampo de la Tero. Ĉe subenfluo la potenciala energio transformiĝas al flua energio (moviĝa energio de la akvo).

La akvoenergia centralo apartenas al la renoviĝantaj energifontoj.

La akvo vaporiĝas per la suna radiado formante nubojn, el kiuj defalas precipitaĵo. El la falita precipitaĵo povas formiĝi rojojn, poste riverojn, kies fluenergion povas eluzi la homoj.

Diagramo de generatoro en **akvoenergia centralo**:   
 **A** generatoro, **B** turbino
La plimulto de la hodiaŭaj akvocentraloj funkcias laŭ principo de la praaj akvoradoj, kiuj pelis muelejojn. Ĉe la centraloj la akvo movas radon ĉirkaŭ generatoro kaj produktas el la kineta kaj potenciala energio elektran energion.

La akvoenergio donas 18 % de la tutmonde produktita elektra energio kaj tiel same grandas kiel atoma energio. Akvoenergio estas la sola renoviĝanta energio, kiu grave prizorgas la homan bezonon je energio (suno, vento, tervarmo kaj biomaso kune donas nur 2%).

La transformado de la akvoenergio al elektra energio estas tre efika. La turbinoj kaj generatoroj laboras je rendimento de 90% (por komparo: malpezakva reaktoro: 33%, karbona centralo: 40%, moderna tergas-kombincentralo: ĉirkaŭ 60%).

Tipoj
-----

* Tajda energio

Ankaŭ vidu
----------

* Akvorado
* Akvocentralo
* TIWAG
* Marflua centralo

* Kategorio Akvoenergio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Akvofala apuseto** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Apodoformaj *Apodiformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Apusedoj *Apodidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Hydrochous* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***H. gigas*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Hydrochous gigas****(Hartert, 1901) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| **Konserva statuso: Preskaŭ minacata** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| v • d • r |

La **Akvofala apuseto** aŭ **Giganta apuseto** (***Hydrochous gigas***) estas specio de apuseto de la familio de Apusedoj. Ĝi estas la ununura specio ene de la genro ***Hydrochous***. Ili estas unikaj inter apusetoj, ĉar nestumas ĉe akvofaloj, kiel kelkaj cipseloj. Krome kaj la genro kaj la specio estas intermeza inter Collocalia kaj Aerodramus, ĉar ĝi havas grizan plumaron, sed ne ekolokigon. Ŝajne ĝi estas parenco de la *Aerodramus papuensis* kaj de aliaj specioj de la genro *Aerodramus*. Temas pri eta birdo 16 cm longa kaj 37 g peza.

Disvastiĝo
----------

Ĝi loĝas en kontinenta Malajzio, kaj en montaroj de Sumatro kaj Okcidenta Javo, en Indonezio, en trpikaj aŭ subtropikaj montetaj kaj montaraj arbaroj aŭ malfermaj kamparoj, sed ĉiam proksime de akvofaloj, kiujn uzas kiel nestolokoj (ĉefe apud aŭ eĉ malantaŭ ili) kaj kio nomigas la specion. Oni vidis tiujn birdojn ankaŭ en Borneo, en Saraŭako kaj Sabaho, en Malajzio, kaj en Brunejo, sed oni ne atingis ekzempleron tie kaj pro tio tiu informo ne estas certiga. Ŝajne ne estas kolonia specio, sed almenaŭ ĉe Gede-Pangrango, Javo, estis unu kolonio sufiĉe granda, sed kio poste malpliiĝis. La plej minaca danĝero estas senarbarigo, tio estas detruo de la arbaro hejmo de la specio. Ĉiukaze la specio aperas je 300 ĝis 2,400 m sur la marnivelo.

Kutimoj
-------

Ĝi nestumas malantaŭ aŭ apud akvofaloj en rokofendoj. La nesto estas konstruita el musko kaj radikeroj kungluitaj per salivo, kiel ĉiu apuso. Ili manĝas dumfluge flugantajn insektojn.

Referenco
---------

* *BirdLife International* 2004. Hydrochous gigas[*rompita ligilo*]. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. 24a Julio 2007.
**Birobiĝana Stelo** (jide:  *ביראָבידזשאנער שטערן / Birobiĝaner Ŝtern*) estas gazeto kiu aperas en Birobiĝano, en la Hebrea Aŭtonomia Provinco de Rusio. Ĝi estas kaj ruslingva kaj jidlingva. Ĝi aperas po du fojojn por semajno havante eldonokvanton de 5000 ekzempleroj.

Historio
--------

La gazeta historio komenciĝis en novembro 1930 kiel Organo de la administracio de la Hebrea Aŭtonomio, kiu estis establita samjare en aŭgusto. Multaj judoj, kiuj alvenis tiutempe en la eosto de Ruslando, regis nur la jidan, ne la rusan. Por tio gazeto jida necesegis. Por povi postvivi, ĝia unua eldoninto Jenkl Levin demandis pluan helpon fare de la ŝtato. Post la solvo de tipografiaj demandoj la unuan tempon ĝi aperis po tri fojojn por semajno kun eldonokvanto de 2000 ekzempleroj.
La sekvinta eldonisto estis Heneĥ Kazakeviĉ, la patro de la verkisto Emanuel Kazakeviĉ. Kazakeviĉ mem ankaŭ ĵurnalistis. En la 7-a de majo 1934 estiĝis plirangiĝo administracia kaj de la regiono kaj de la gazeto. Venditis ĉirkaŭ 4000 ekzempleroj. Dum la Dua mondmilito la *Birobiĝana Stelo* estis kunfandita kun la ruslingva gazeto *BIrobijanskaja Zvezda*. La jidaĵoj havis apartan spacon ene de la gazeto.
En majo 1945 la gazeto denove aperis sendepende. Kiel ĉiuparte en Sovetio estis post 1945 kontraŭjudismaj agadoj ankaŭ en la Aŭtonoma Provinco. Parto de la redaktistaro, kiun estris la verkisto Bozi Miler, estis arestita. La gazeto malpermesitis en 1949. En 1952 ĝi povis denove aperi. En 1961 fonditis en Moskvo la jidlingva gazeto *Soveta Patrujo* (Sovjethajmat). En 1980 la Stelo ricevis fare de la sovetia registaro premion okaze de la datreveno fondiĝa. Meze de la 1980-aj jaroj fariĝis ĝia eldonisto Leonid Ŝkolnik, sub kiu la gazeto iĝis renomita kulturgazeto prijudisma por la tuta lando. Unu eldono posemajne entenis literaturajn paĝojn. Verkis multaj por la gazeto originantaj de ekster la Aŭtonoma Provinco.

Nuntempa situacio
-----------------

Ekde 1991 ekzistis eldono merkreda kaj vendreda; ĝi aperis en gazeto kie estis ankaŭ ruslingvaj kaj anglalingvaj artikoloj. Daŭre oni plenigis multajn artikolojn per historiaĵoj kaj kulturaĵoj judaj. Tiu situacio necesis ĉar oni rimarkis ke la konoj de la jida lingvo inter judoj malkreskis pli kaj pli. Aldone la judoj mem estas eta malplejmulto ene de Hebrea Aŭtonomio. En 2009 estiĝis kunfandiĝo kun ruslingva gazeto definitive.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Hejmpaĝo de la gazeto
panoramo
**Birklehof** aŭ plennome **Schule Birklehof** [ŜU:Le BIRKleho:f] ekde 1932 estas privata internuleja lernejo kaj gimnazio de progresema eduko en la komunumoj Hinterzarten kaj Breitnau en la federacia lando Baden-Virtembergo en la sudokcidenta parto de Germanio. Ĝi situas en flanka valo de la mezalta montaro Nigra Arbaro kaj origine ekestis kiel debranĉiĝo de la renoma lernejo Schule Schloss Salem.

La lernejo apartenas al la internacia ligo *Round Square Conference* de internulejoj kun komunaj celoj. Krome ĝi membras en la Asocio de Internulejoj kaj ankaŭ en
la lerneja ligo *Schulverbund Blick über den Zaun* (germane, "rigardo super la fendon").

La lernejo laŭpoŝte apartenas al la komunumo Hinterzarten, kvankam la plejparto de la konstruaĵoj situas sur la areo de la najbara komunumo Breitnau. La konstruaĵo *Studio 1* situas rekte sur la interkomunuma limo kaj foje uzatas por komunaj kunvenoj de ambaŭ komunumaj konsilioj. 

* Kategorio Birklehof en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Koordinatoj: 48° 14′ 02″ N 3° 35′ 44″ O﻿ / ﻿48.23389 °N, 3.59556 °O﻿ / 48.23389; 3.59556 (mapo)

**Bagneaux** estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 229 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2006.

Geografio
---------

Bagneaux etendiĝas sur 16.24 km², kaj havis 229 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 14 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.

Historio
--------

La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. 

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Marcel Leroy, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Bagneaux apartenas al la kantono de Villeneuve-l'Archevêque, kies ĉefurbo estas Villeneuve-l'Archevêque. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Sens, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Yonne
* Kantono de Villeneuve-l'Archevêque

Eksteraj ligiloj
----------------

* france Oficiala retejo de Bagneaux
Loko de la provinco de Cáceres en Hispanio
**Casas de Miravete** estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro. Estas en la sama provinco almenaŭ 11 vilaĝoj havantaj en la nomo la strukturon "Casas de ...", tio estas "Domoj de ...", nome Casar de Cáceres, Casar de Palomero, Casares de las Hurdes, Casas de Don Antonio, Casas de Don Gómez, Casas de Millán, Casas de Miravete, Casas del Castañar, Casas del Monte, Casatejada kaj Casillas de Coria, kio rilatas al karaktero de feŭdismo dependigi etan vilaĝon el nobelulo, tiele almenaŭ en 3 el tiuj nomoj videblas la nomo de la nobelulo, nome Don Antonio, Don Gómez kaj Millán, dum la dependo en aliaj kazoj estas de urbo aŭ de teritorio, same tipa de feŭdismo.

La loĝantoj nomiĝas *miraveteños*. La censita populacio en 2008 estis de 159 loĝantoj.

Situo
-----

Casas de Miravete estas situa en la nordorienta parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Campo Arañuelo, iom sude de Navalmoral de la Mata pli proksima urbo. La surfaco de ties teritorio estas de 50,16 km².

Ekonomio
--------

Agrikulturo kaj brutobredado. Bela pejzaĝo ĉe la aŭtoŝoseo de Madrido al Lisbono kaj oriente de la Nacia Parko Monfragüe. De tie videblas la Atomcentralo de Almaraz kaj estas proksima la Montopasejo de Miravete, kio nomigas la vilaĝon.

Demografio
----------

|  |
| --- |
| **Demografia evoluo de Casas de Miravete inter 2001 kaj 2006**
 |
| **2001** | **2002** | **2003** | **2004** | **2005** | **2006**
 |
| 205 | 194 | 197 | 194 | 185 | 172 |

Eksteraj ligiloj
----------------

* Informo de la municipo en la Portalo de la Municiparo Campo Arañuelo Arkivigite je 2010-07-29 per la retarkivo Wayback Machine.