recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Bitsch (stacidomo). |



**Bitsch** [biĉ] estas komunumo en la distrikto Orienta Rarono en Kantono Valezo, Svislando. Ĝi havis 859 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.

Geografio
---------

La komunumo Bister situas en Supra Valezo, tio estas la germanlingva parto de la kantono, ĉe la bordo de la rivero Rodano apud la alfuejo de ĝis norda alfluanto Masa, kiu formas la okcidentan komunumlimon kun Naters. La komunumo troviĝas en aera distanco de 146 kilometroj okcidente de Ĝenevo kaj 146 kilometroj sudokcidente de Zuriko. La komunumo konsistas el la vilaĝo Bitsch kaj la setlejoj Ebnet, Sattel, Eiche kaj Wasen.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 4,02 km², de kiuj 32,7% estas kovritaj de arbaro, 31,7% servas por agrikulturo kaj 11,5% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Bitsch limas en nordo kaj oriento al Riederalp, en sudo al Termen, kaj en okcidento al Naters.

Trafiko
-------

Tra Bitsch pasas la kantona ĉefvojo n-ro 19 de Brigo trans Furko-Pasejo al Andermatt. Pere de la stacidomo ĉe la trajnlinio de la Matterhorn-Gotthard-Fervojo la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Bister datiĝas el la jaro 1373 kiel komunumo de vilaĝanoj. Dum mezepoko ĉi formis kun Ried-Mörel kamparanan gildon kaj kvartalon de la Dekono Orienta Rarono. En la jaro 1799 apud la ponto de Massaboden okazis batalo inter la francaj trupoj kaj la defendantoj de la malnova feŭda reĝimo. En Bitsch estis konstruita en 1898 la Kanalo Hennebique, kiu estas la plej malnova kanalo el betono en Svislando.

Referencoj
----------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo[*rompita ligilo*]
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Philipp Kalbermatter*: *Bister* en *Historia Leksikono de Svislando* (2004-06-02)

Vidu ankaŭ
----------

* Bitsch (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bitsch en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
* Bitch en la Historia Svisa Vortaro (germane, itale, france)

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Orienta Rarono |
| --- |
| Bettmeralp (Betten  •  Martisberg)  •  Bister  •  Bitsch  •  Grengiols  •  **Mörel-Filet**  •  Riederalp |  |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 289978
* GND: 4997132-3
* VIAF: 246988312
 |
***Die Entführung aus dem Serail***, tradukeble al *Forkapto en la haremo*, KV 384) estas opereto *singspiel* triakta kun muziko de Wolfgang Amadeus Mozart kaj libreto en germana de Gottlieb Stephanie, kiu siavice adaptis alian libreton de Christoph Friedrich Bretzner. Ĝi estis premierita en la *Burgtheater* de Vieno la 16an de Julio 1782, malmultajn tagojn antaŭ Mozart edziĝis al Constanze Weber. Li mem dirigentis la orkestron. La opero ege sukcesis. La komponisto skribis al sia patro: "la homoj freneziĝas pro tiu opero". La unuaj du ludoj havigis la enorman monsumon de 1200 florenojn, trifoje pli ol la salajro de Mozart pro sia iama posteno en Salcburgo.

Belmonte, ĉefrolulo.La verko estis prezentita ripete en Vieno dum la vivo de Mozart,​ kaj tra la germanlingvaj landoj.

*La forkapto en la haremo* plue estas unu de la plej popularaj operoj; en la statistikoj de Operabase aperas en la rango 21a de la cent operoj plej luditaj en la periodo 2005-2010, kaj estas la 6a en germana kaj la kvina de Mozart, post *La magia fluto, La geedziĝo de Figaro, Don Giovanni* kaj *Così fan tutte.*

La agado okazas en turka palaco de paŝao Selim, kie estas kaptita hispana sklavino Konstanze (samnome kun la edzino de Mozart). Ŝia amanto Belmonte serĉas ŝin, same kiel lia servisto Pedrillo serĉas sian amatinon Blonde. En la dua akto Konstanze malakceptas la amproponojn de Selim. Finfine la amantojn sukcesas interparoli kun siaj amatinoj, al kiuj ili pridemandas pro ilia fideleco. En la tria akto la fuĝo malsukcesas, ĉar ili estas kaptitaj. Tamen la paŝao emociita pro la doloro de la geamantoj, montras sin kompata kaj liberigas ilin.

Notoj
-----

1. ↑  «K. 384». The Mozart Project. Arkivita el la originalo la 17an de Julio 2011. Konsultita la 15an de Julio 2011.
2. ↑   Deutsch 1965, 201
3. ↑  Deutsch 1965, p. 201
4. ↑  Deutsch 1965. La premiero en Stuttgart devis atendi ĝis la 19a de Septembro 1795, ĉar la "singspiel" *Belmont und Constanze*, pri la sama historio, de Christian Ludwig Dieter (1757–1822), ludita tie por la unua fojo en 1784, estis tiom populara ke ĝi malhelpis ludon de la versio de Mozart; *Grove's Dictionary of Music and Musicians*, 5a eld. 1954, Eric Blom, eld.

* Kategorio Die Entführung aus dem Serail en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 742140
* GND: 300108001
* LCCN: n80015683
* VIAF: 177403418
* LIBRIS: 214656
* SUDOC: 027304809
* BNF: 13915129j
* NLA: 35501753
 |
**Die Gesellschaft** estis la unua naturalisma literaturgazeto germana. Ĝi ege gravis por la spirita klimato de la t.n. *Munkena Moderno*.

Historio
--------

Ĝi fonditis en Munkeno en 1885 fare de Michael Georg Conrad kaj eldonitis de li. Aliaj eldonistoj estis Karl Bleibtreu (1888–1890), Hans Merian (1897), Ludwig Jacobowski (1898–1900) kaj Alfred N. Gotendorf (1900–1901).

*Die Gesellschaft* havis diversajn subtitolojn en la paso de la tempo: 

* *Realistische Wochenschrift für Litteratur, Kunst und öffentliches Leben* (1885)
* *Realistische Monatsschrift für Litteratur, Kunst und öffentliches Leben* (1886)
* *Monatsschrift für Litteratur und Kunst* (1887–1890)
* *Monatschrift für Litteratur, Kunst und Sozialpolitik* (1891–1897)
* *Halbmonatschrift für Litteratur, Kunst und Sozialpolitik* (1898–1901)
* *Münchener Halbmonatschrift für Litteratur, Kunst und Sozialpolitik* (1901–1902)

Graveco
-------

*Die Gesellschaft* estis je la komenco, krom *Magazin für die Literatur des In- und Auslandes* kaj *Freien Bühne für modernes Leben* la gvidanta germana gazeto de la naturalisma movado.

Tasko de la gazeto estis kritiki la kondiĉojn sociajn, socialajn, literaturajn. Ĉefe la laste menciita tre gravis kio bone videblas per la multo da recenzoj, verkistaj portretoj kaj eseoj. Oni batalis favore de literaturo laŭ la koncepto de naturalismo kaj realismo; paralele memkompreneble reklamatetis por la propraj verkoj. Atakitis la literaturaĵoj kaj la literaturkritiko de la Periodo de spekulanto-kompanioj por kio devis ekzempli Paul Heyse kaj liaj rondoj. La gazeto estis ankaŭ podio por prezenti antisemitismajn kaj socialdarvinismajn poziciojn.

Post pluraj ŝanĝoj kaj de eldonejoj kaj de eldonistoj la gazeto ekmaltrafis aktualajn evoluojn kaj ĉesis aperi en la 1902-a jaro. En 1970 la liĥtenŝtejna firmao *Kraus Reprint Nendeln* reprintis ĉiujn numerojn.

Literaturo
----------

* Agnes Strieder: *"Die Gesellschaft" - Eine kritische Auseinandersetzung mit der Zeitschrift der frühen Naturalisten.* Bern 1985.

Eksteraj ligiloj
----------------

Projekto de la marburga universitato pri *Die Gesellschaft*
***The Irrawaddy*** (birme ဧရာဝတီ; pr. e*jraŭati*) estas retejo de la *Irrawaddy Publishing Group* (IPG), fondita en 1990 de birmaj ekzilitoj loĝantaj en Tajlando. Je ties iniciato, *The Irrawaddy* prenis sendependan sintenon rilate al la politiko de Birmo. Kiel publikaĵo eldonita de eksaj birmaj aktivistoj kiu fuĝis agresemajn subpremojn pro kontraŭ-militistaj protestoj en 1988, ĝi ĉiam estis proksime asociita kun la pordemokratia movado, kvankam ĝi restas sendependa disde iu ajn de la politikaj grupoj kiuj aperis ekde la ribelo 8888.

*The Irrawaddy* estas eldonita kaj en angla kaj en birma lingvoj kun ĉefa fokuso pri Birmo kaj Sudorienta Azio. Ĝi estas rigardita kiel unu el la plej ĵurnalismaj eldonoj pri politika, socia, ekonomia kaj kultura evoluoj en Birmo. Aldone, ĝi prezentas profundan politikan analizon kaj intervjuojn kun larĝa gamo de birmaj fakuloj, komercaj gvidantoj, demokratiaj aktivistoj kaj aliaj influaj personoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* The Irrawaddy (angla eldono)
* ဧရာဝတီ *birme*
* Aung Zaw Arkivigite je 2012-02-06 per la retarkivo Wayback Machine *oficiala retejo*

Referencoj
----------

1. ↑  Jeremy Wagstaff (2010). "*Southeast Asian Media: Patterns of Production and Consumption*" (PDF). *Open Society, paĝo 19.*
2. ↑  Noto: *Irradwaddy* Iravadio) estas nomo de birma rivero, kies nuntempa nomo estas Ajejarvadio.
3. ↑  (en) *Interviews*, The Irradwaddy
La **Domo de la tegoloj** estas arkeologia loko el la frua bronzepoko sur la sudorienta parto de Lerna (Grekio). Hodiaŭ ĝi situas sub protekta tegmento kaj estas malfermita al la publiko.

La konstruaĵo *Domo de la tegoloj* montras specialajn arkitekturajn ecojn, kiel ekzemple la el bruligitaj tegoloj konstruita tegmenton, kiu estis nomdona. 

La konstruaĵo estas datita je la fru-helada periodo (2500-2300 a.K.) kaj konsiderita kiel proto-palaco aŭ administra centro, sed oni supozas ankaŭ funkcion de komunuma domo. 

La domo de tegoloj havis kelkajn karakterizaĵojn de altaj teknikaj normoj, inkluzive de unu ŝtuparo kondukanta al la dua etaĝo kaj la tegolkovrita tegmento, kiu disvastiĝis nur en la 7-a jarcento a.K. en Grekujo, kvankam tegolaj tegmentoj estis trovitaj en la la fruaheledika Akovitika kaj pli poste en la mikenaj lokoj Gla kaj Midea. En la loka kultur-rubaĵo (alŝutaĵo ĉe domo de la tegoloj), oni trovis milojn de tegoloj, kiuj kovris la tegmenton. La muroj de la domo estis el adobo sur ŝtona fundamento.

Radiokarbonaj mezuradoj montris, ke la lokon detruis fajro en la 22-a jarcento a.K.. Iomete pli poste, oni faris el la restaĵoj etan tumulon.
La presejo historia. Busto de Adam Ries kaj memorigtabulo antaŭ la domo.
La **Domo de la nigra korno** (germane: *Haus zum Schwarzen Horn*, Michaelisstraße 48) estas unu el la multnombraj monumentprotektataj domoj en la urbocentro de Erfurto.

Presejo kun novaj presliteroj
-----------------------------

Ĝi estas malfrurenesanca domo, kie ekde 1499 estis la verŝajne plej grava presejo en la urbo. Wolfgang Schenk presigis libron de Nicolaus Marschalk, kiu je granda parto havis grekan tekston, prestekniko tute nova por germanlingvaj landoj. En 1501 li eldonis la unuan lernolibron de la helena lingvo por germanoj. Sennombraj reformaciaj libroj - furorlibroj en la hodiaŭa senco - estis fabrikitaj surloke, ekz. la unua protestanta kantolibro nomita "Enchiridion".

Matematiko por tuta Eŭropo
--------------------------

Pavimŝtono kaj busto memorigis al ni la ĉeeston de Adam Ries, la patrono de aritmetiko. Presiginte siajn lernolibrojn en 1518, 1522 kaj 1525 en Erfurto, li famigis la presejon en tuta Eŭropo. Kontaktoj kun Mainz, kie agadis Johannes Gutenberg, favoris la ekfloron de presado en Erfurto. La bezono de la altlernejo altigis la eldonokvantojn. Dum mallonga tempo laŭtakse triono de ĉiuj germanlingvaj presaĵoj originis el Turingio!

Literaturo
----------

* Andreas Schareck: *Erfurt*, eldonejo Mitteldeutscher Verlag, 3-a eldono, Halle 2013, ISBN 3954620057
* Hermann H. Saitz: *Erfurt zu Fuß, 5-a eldono, Erfurt 2010*
* Gerd Schöneburg: *Erfurt. Führer durch die historische Altstadt*, 4-a eldono, Erfurt 2009
* Kristina Kogel: *Erfurt an einem Tag. Ein Stadtrundgang*, eldonejo Lehmstedt, Leipzig 2011, ISBN 3942473070
* Ulrich Seidel: *Erfurt: Rundgänge durch die Geschichte*, eldonejo Sutton, 2004, ISBN 3897027607
* Ulrich Seidel: *Erfurt: Neue Rundgänge durch die Geschichte*, eldonejo Sutton, 2009, ISBN 3866804571
* Wolfgang Knape: *Erfurt: Ein Führer durch die thüringische Landeshauptstadt*, 5-a eldono, eldonejo Schmidt-Buch-Verlag, Wernigerode 2007, ISBN 3936185344
* Georg Dehio / Stephanie Eißing / Franz Jäger:  *Handbuch der Deutschen Kunstdenkmäler: Thüringen*, eldonejo Deutscher Kunstverlag, 2003, ISBN 3422030506

Eksteraj ligiloj
----------------

* Informoj de la agentejo *Thueringen.info*.
Situo de la Monto Pardo (rozkolora) en la municipa teritorio de Madrido.
Kverkaro de la Monto Pardo.
Pejzaĝo de la Monto Pardo.
La ŝoseo inter Torrelodones kaj Pardo enhavas tiun punkton, nome Puerta del Hito, situanta en la barilo kiu ĉirkaŭas la perimetron de la monto.
Fervoja ponto super la rivero Manzanares, en la Monto Pardo.
**Monto Pardo** aŭ en hispana origine **Monte de El Pardo** (grizbruna aŭ de la Grizbrunulo) estas arbara zono situanta norde de la municipo de Madrido (Hispanio), kie ĝi tute integriĝas, kun ties plilongiĝo nome Monto Viñuelas. Ĝi enhavas pli ol kvarono (26,4%) de la municipa teritorio de la ĉefurbo.

Ĝi estas konsiderata la plej grava mediteranea arbaro de la Regiono Madrido kaj unu el plej bone konservataj de Eŭropo, kaj pro ties flaŭro, kun 120 specioj katalogitaj, kaj pro ties faŭno, kun proksimume 200 specioj de vertebruloj. Ĝi etendas ĉirkaŭ la meza fluejo de la rivero Manzanares, laŭlonge de 16.000 hektaroj, kaj troviĝas integrata en la Regiona Parko de la Alta Baseno de Manzanaro, kie ĝi ricevas la plej altan laŭleĝan protekton.

Notoj
-----

1. ↑  Flora y fauna del Monte de El Pardo[*rompita ligilo*]

* Monto Pardo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Monto Pardo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La rivero Branco en Boa Vista.
La **rivero Branco** [BRANko] (traduke «Blanka») estas rivero de la Amazonio de Brazilo, nome la ĉefa alfluanto ĉe la norda bordo de la rivero Negro, kiu fluas integre tra la ŝtato Roraima. Ĝi havas longon de 560 km, kvankam enkalkulinte unu el ties fontoj, nome la rivero Uraricoera, ĝi atingus la 1.430 km.

Geografio
---------

La rivero Branco ekfluas en la norda parto de la ŝtato Roraima, en la deklivoj de la montaro Paracaima, kiu formas la landlimon inter Brazilo kaj Gujano kaj Venezuelo. La rivero ekfluas pro la kunfluo de la rivero Uraricoera (870 km) kaj la rivero Tacutu (kun ties alfluantoj Cotingo kaj Surumu), 30 km norde de Boa Vista, la ĉefurbo de la ŝtato. La rivero fluas el nordo al sudo, trapasante la tutan ŝtaton kaj bordante ties ĉefaj urbojn, nome Boa Vista, Mucajaí, Caracaraí, Santa Luzia, Sao Jose de Anuá, Catrimani, Boiaçu kaj Atauba. La ĉefa riverhaveno de la ŝtato, kaj tiu de plej granda trafiko, estas tiu de Caracaraí. En la centra ero, dum ĉirkaŭ 140 km, la rivero fluas paralele al la aŭtovojo BR-174 (Manaos-Puerto Velho).

Ĝi havas elfluon en la rivero Negro, tra diversaj kanaloj kaj ĉeno de lagetoj, en la limo kun la ŝtato Amazono, inter la elfluejoj de la riveroj Jauaperí kaj Jufarí. La rivero enhavas nombrajn insulojn ĝis preskaŭ 380 km super sia elfluejo, kiuj malaperas post longa serio de rapidfluejoj.

Ĝia hidrografia baseno, nome subbaseno de la rivero Negro, estas la plej granda de la regiono kaj drenas preskaŭ la totalon de la ŝtato Roraima (la aliaj du basenoj estas multe pli malgrandaj kaj korespondas al la rivero Jauaperí kaj al la Jufarí).

Referencoj
----------

1. ↑  *Las aguas continentales de América Latina*, de R. Ziesler kaj G.D. Ardizzone, publikaĵo de la FAO de 1979. Disponebla en: .
2. 1 2   «Mapa del río Branco o Parimé y de los ríos Caratirimani, Uararicapará, Majari, Tacutú y Mahú». World Digital Library.  Konsultita la 14an de Januaro 2017.

* Kategorio Branco (rivero) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Koordinatoj: 57° 05′ 31″ N 21° 53′ 40″ O﻿ / ﻿57.09194 °N, 21.89444 °O﻿ / 57.09194; 21.89444 (mapo)

**Abava** estas rivero de okcidenta Latvio, kiu longas 134 kilometrojn kaj enfluas al la Venta.

Vojo
----

Ĉe la supro Abava estas rektigita, fluante en norda direkto. Komencante de Jaunsāti, la rivero fluas en profundan valon. Ĉe Pūre turnas okcidente kaj serpenti al la buŝo. La tuta deklivo estas ĉirkaŭ 53 metroj. Estas pluraj dolomitaj sojloj en la rivero kun aktualaj rapidecoj ĝis 2 m/sec. Sub Sabile estas 2-metra alta plurŝtupa akvofalo - Abavas Rumba. En la Abava valo de Kandava ĝis la enfluejo de la Venta estas naturparko - «Abava antikva valo». La alteco de la deklivoj de la bordoj de la antikva valo atingas kelkloke 30 metrojn, en lokoj kun profundaj interkrutejoj, kie videblas grejsoj, inkluzive de Diablo kaverno kaj Māra kameroj. En la malsupra parto, la antikva valo iom post iom malaperas. 50% de la basena areo estas kovritaj de arbaroj.

Dimensioj
---------

* kompleta longeco: 134 km
* diferenco de alteco: 53 m (0.4 m/km)

Urboj trafluataj
----------------

Kandava, Sabile.

Bildoj
------

* Sojlo Abavas rumba.Sojlo Abavas rumba.
* Māras kameroj.Māras kameroj.
* Abava ponto en Kandava.Abava ponto en Kandava.
* Diablo kaverno.Diablo kaverno.
* Abava en Sabile.Abava en Sabile.

Referencoj
----------

1. ↑  Latvia Agentejo de Geospacaj Informoj
2. ↑  Latvijas PSR Mazā Enciklopēdija - Latva Malgranda Enciklopedio, p.1-13.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 752714
* VIAF: 236151590
 |
**Abaújalpár** estas tre malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Gönc.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 9  km²
* Loĝantaro: 66
* Poŝtkodo: 3882
* Telefonprefikso: 47

Geografio
---------

Abaújalpár situas ĉe flanko de la montaro Zemplén, sur fontoregiono de rivereto Alpár situanta vilaĝeto estas. Ĝi ne havas fervojostacion, per aŭtobuso oni povas atingi de tie urbojn Abaújszántó kaj je la 10 km-a distanco Encs. La vilaĝo situas en pitoreska ĉirkaŭaĵo.

Historio
--------

La komunumo estis bieno de familio Aba. La turkdevena Alpár loknomo unue en 1330 aperis en ĉarto, ties signifo estas: heroa, kuraĝa. La vilaĝo dum la turkaj tempoj detruiĝis, poste komence de la 18-a jarcento oni denove enloĝigis ĝin. La novaj loĝantoj kalvinanaj hungaroj estis.

Ties vidindaĵoj estas: Kapi - nobeldomo el la 19-a jarcento kaj el la 15-a jarcento devena plurfoje trakonstruita pentrita lignoplafona Kalvinana kirko (Abaújalpár), kies sonorilego devenas el la jaro 1606.

En la vilaĝo migra poŝto servas.
La *Gildehaus* en Erfurto. La baroka kastelo en la korto. Figuro de la porinfana televidkanalo KiKA, rigardanta la domon de vide al vide.
La **Domo de la gildoj** (germane: *Gildehaus* aŭ *Haus zum Stötzel*) estas unu el la belaj konstruaĵoj de sur la Fiŝbazar-placo en la urbocentro de Erfurto (Fischmarkt nr. 14-16), tuj apudante la 300 jarojn pli malnovan domon Zum Breiten Herd.

Historio
--------

En 1892/93 estis konstruita laŭ novrenesanca stilo la post la ekposedo far la Ĉambroj de la metioj nomita Domo de la Gildoj. La planojn faris la arkitekto Carl Frühling. Madono sur lunarko tenas Jesuon: memorigo al la jaroj, kiam pro testamento la jezuitoj ekhavis la domon. Ekde 1609 ĝin posedis la protestanta familio Dutzenrodt.

Fasado
------

Merkuro simboligas la komercon, virina alegorio la artmetion. Sur reliefoj de Adalbert Deutschmann estas prezentitaj alegorie la kvar virtoj laŭ Platono: justeco, prudenteco, braveco kaj modesteco.

En la proksimeco
----------------

Proksime estas bronza kopio de la urbokerno kun informoj ankaŭ en brajla skribo. Malantaŭ ĝi staras giganta blanka pantranĉo: Bernd das Brot, ŝatata figuro de la porinfana televidkanalo KiKA, kies sidejo estas en la ĉefurbo turingia.

Ĉe la rando de bierĝardeno malantaŭ la domo, alirebla tra belega pordego farita el forĝita fero, troviĝas kasteleto el la 1727-a jaro. Ĝin faris la brunsviga legato Christoph Schulze. Nur en 1734 la kastelo unuiĝis kun la najbara domo, kiam la dinastio von Münchhausen el Herrengosserstedt aĉetis la tutan komplekson. Dum la Kongreso erfurta loĝis en la kastelo Frederiko Aŭgusto la 1-a de Saksio; Napoleono Bonaparte vizitis lin tie ĉi kun siaj marŝaloj. La kasteleto servis poste al la erfurtanoj kiel dancejo, ĝis la komenco de la 20-a jc.

Literaturo
----------

* Andreas Schareck: *Erfurt*, eldonejo Mitteldeutscher Verlag, 3-a eldono, Halle 2013, ISBN 3954620057
* Hermann H. Saitz: *Erfurt zu Fuß, 5-a eldono, Erfurt 2010*
* Gerd Schöneburg: *Erfurt. Führer durch die historische Altstadt*, 4-a eldono, Erfurt 2009
* Ulrich Seidel: *Erfurt: Rundgänge durch die Geschichte*, eldonejo Sutton, 2004, ISBN 3897027607
* Georg Dehio / Stephanie Eißing / Franz Jäger:  *Handbuch der Deutschen Kunstdenkmäler: Thüringen*, eldonejo Deutscher Kunstverlag, 2003, ISBN 3422030506

Eksteraj ligiloj
----------------

* Pri la gastejo kaj la najbara renesanca domo.
'**100-jariĝo de Esperanto'**, '**100-jariĝa festo de Esperanto'**aŭ '**100-jara jubileo de Esperanto'**, kio okazis en la jaro 1987, estis la centjara jubileo de Esperanto-kreado far d-ro L.L. Zamenhof en 1887.

Okaze de tiu ĉi jubilea festo, Unesko aprobis sian duan rezolucion de Unesko, aprobita en Sofio, Bulgario en la jaro 1985. Tiu rezolucio estis pli ampleksa ol la unua rezolucio de Unesko, kiu estis aprobita en Montevideo en la jaro 1954.

Unu el libroj, kiuj verkiĝis kaj eldoniĝis ĉi-okaze, estas prezenta libro *La Fenomeno Esperanto* fare de William Auld, kiun mendis kaj eldonis UEA. Ĝiaj 8 ĉapitroj sur ĉ. 100 paĝoj okupiĝas pri la lingvo-problemo en la mondo, provoj teoriaj kaj praktikaj por solvi ilin, Esperanto, kaj ties historio, gramatiko, literaturo kaj kulturo.

Estis planite ke oni traduku ĝin en naciajn lingvojn por plua kaj ĝisdata prezentado de Esperanto al la ekstera mondo okaze de la 100-jara jubileo de Esperanto. Tial, ĝi jam aperis en kelkaj lingvoj, inter ili, en la persa fare de Ahmad Reza Mamduhi kune kun 14 aldonaĵoj pri Esperanto historio en Irano, eldiraĵoj de mondfamaj sciencistoj, politikistoj kaj verkistoj pri Esperanto, ...

Vidu ankaŭ
----------

* *Facetoj de Esperanto*


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Lingvo |
**Angela GIUSSANI** (n. la 10-an de junio 1922 en Milano – m. la 12-an de februaro 1987) estis itala verkistino de bildrakontoj kaj eldonantino.

Biografio
---------

Angela Giussani (*Anĝela ĝussAni*), kune kun la fratino Luciana Giussani, kreis la faman komiksrolulon Diabolik - la unua krima itala poŝa komikso - al kiu ŝi dediĉis sian tutan profesian vivon.

Ŝi naskiĝis en Milano la 10-an de junio 1922; post periodo dum kiu ŝi laboris kiel modelo, edziniĝis en 1946 al la eldonisto Gino Sansoni kaj laboris en lia eldonejo, okupiĝante pri porjunulaj libroj. Fondis poste sian propran eldonejon, Astorina; post la malsukceso de la unua eldono - komikso pri aventuroj de boksisto, *Big Ben Bolt* - kiu nur daŭris du jarojn, denove provis kun bildrolulo naskiĝinta de hazarda renkontiĝo kun romano de Fantomas.

La 1-an de novembro 1962 estis eldonita la unua numero de Diabolik, verkita de Angela. Estis la komenco de longa serio de ŝteladoj kaj de sukcesoj.

Post 13 numeroj de la nova komikso, Angela alvokis ŝian fratinon Luciana, por labori kun ŝi; kune, okupiĝis pri la eldonejo kaj pri la verkado kvarmane de la aventuroj de la "Krima Reĝo".

Angela mortis en 1987, dum Luciana daŭre sola okupiĝis pri la eldonejo ĝis 1999.

* Kategorio Angela Giussani en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 266686
* GND: 119410265
* LCCN: no2004025230
* VIAF: 27295144
* ISNI: 0000 0000 7841 8248
* SUDOC: 115136517
* BNF: 14492754m
* ICCU: RAVV084292
* BNE: XX949407
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**José Evelio CÁRDENAS ZÚÑIGA** (naskiĝis la  3-an de aŭgusto 1964(nun 1964-08-03) en Santiago de Cuba, Kubo) en esperantujo konata kiel **Josefo**, estas kuba esperantisto, profesie li estas inĝeniero. Li esperantisĝis en 2010 en Havano, membrosubtenanto de Kuba Esperanto-Asocio (KEA) kaj prezidanto de la Filio Esperanto-Havano dum la periodo 2014-2016 kaj instruisto de la baza nivelo en la nacia sidejo de KEA. Li partoprenis en la lastaj KER-oj, li ĉefe apogis en transportaj taskoj. Josefo estis unu el la tradukistoj de la libro "Tao de la vojaĝanto. Dekses ĉinaj legendoj kaj infanrakontoj" de la eldonejo MAS.

Referencoj
----------

1. ↑   (2018-01) *Tao de la vojaĝanto. Dekses ĉinaj legendoj kaj infanrakontoj* (PDF) (esperante), Monda Asembleo Socia. ISBN 978-2-36960-118-0.

Eksteraj ligiloj
----------------

* José Evelio Cárdenas Zúñiga ĉe Telegram

* Portalo pri Biografio
* Portalo pri Esperanto

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 803434
 |
**Dezső Debreczeni** [deĵO debreceni], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Debreczeni Dezső** estas hungara piedbatboksisto, okfoja mondĉampiono, trejnisto, sportinstruisto.

Dezső Debreczeni naskiĝis la 13-an de junio 1974 en Békéscsaba.

Biografio
---------

Dezső Debreczeni akiris pedagogiajn diplomojn en altlernejo en sia naskiĝurbo en 2003 kaj 2004, ankaŭ trejnistan diplomon en Budapeŝto en 2004, fine gradon MSc en Pedagogia Kampuso en Szeged en 2013.

### Sporta kariero

Dezső Debreczeni ekde 1984 estis piedbatboksisto en sia naskiĝurbo. Li apartenis baldaŭ ankaŭ al la hungara nacia teamo. Li estis la unua okfoje en mondĉampionumoj, same okfoje en eŭropaj ĉampionumoj. (Noto: tiu sportbranĉo ne partoprenas en Olimpikoj.) Li finis sian aktivan sportan karieron en 2008, poste li estis sportinstruisto kaj trejnisto.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* Hungara Vikipedio

Referencoj
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 819636
 |



* Portalo pri Biografio
**Dezső Bokros Birman** [deĵO], laŭ la hungara skribmaniero **Bokros Birman Dezső** estis hungara skulptisto, pentristo, grafikisto.

Memortabulo pri Dezső Bokros Birman, Gyula Hincz, Gyula Pap kaj Márk Vedres
Dezső Bokros Birman naskiĝis la 19-an de novembro 1889 en Újpest. Li mortis la 24-an de januaro 1965 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Dezső Bokros Birman devenis el juda familio. Li frekventis ĉeflernejon nur dum kelkaj jaroj. Post financaj problemoj li ne povis stabile fari skulptaĵojn. En 1911 li studvojaĝis al Parizo, kie li vivis mizere. Li finbatalis la 1-an mondmiliton, poste li debutis en ekspozicio. En 1920 li migris al Parizo, poste al Berlino. Inter 1926-1932 li vivis en Ĉeĥoslovakio, en parto de iama Supra Hungarujo. Depost 1932 li denove vivis en Budapeŝto kaj en 1948 li denove studvojaĝis al Parizo. Li ricevis premion Kossuth en 1949, en 1964 ankaŭ alian premion.

Verkaro (elekto)
----------------

* skulptaĵoj: *Alvó lány* (Dormanta knabino), 1916; *Kapo pri Endre Ady*, 1924; *György Dózsa*, 1946 *László Mednyánszky* 1955; *Álló férfi* (Staranta viro) 1964
* grafikaĵoj

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Károly Ócsai

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Kategorio Dezső Bokros Birman en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 419194
* GND: 131460897
* LCCN: n83226573
* VIAF: 72525298
* ISNI: 0000 0000 7874 9530
* ULAN: 500056903
* RKD: 349474
 |
**Maud Angelica BEHN** [mod anGELika ben] (naskiĝis 29-an de aprilo 2003) estas filino de Ari Behn kaj Norvegia princino Märtha Louise.

Maud Angelica Behn havas rajton heredi la Norvegian tronon, post sia patrino. Hodiaŭ ŝi estas la kvina en la hereda listo. (Ŝi ankaŭ havas la (nuntempe) 65-an lokon en la vico por heredi la britan tronon.)

Ŝi ricevis bapton la 2-an de julio 2003 en la Kastela Kapelo de Oslo, ĝuste 100 jarojn post la naskiĝo de sia praavo, reĝo Olavo la 5-a. La bapto-gardantoj estis reĝprinco Haakon Magnus, princino Alexandra zu Sayn-Wittgenstein-Berleburg, Marianne Ulrichsen, Kåre Conradi, Anja Sabrina Bjørshol kaj Trond Giske.

Maud Angelica Behn loĝis sian unuan jaron en Lommedalen, kaj poste translokiĝis al Nov-Jorko kun siaj gepatroj aŭtune 2004.

Ekde 2005 ŝi havas pli junan fratinon, Leah Isadora Behn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Vico de eblaj heredontoj de la brita trono


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 30222
* VIAF: 49163510756210932546
 |
La **Domo de Esperanto** aŭ france **La Maison de l'Espéranto** estis Asocio de Amikoj de Esperanto, fondita en 1928, laŭ la iniciato de Ernest Archdeacon kaj Georges Warnier, kaj ties konstruaĵo. La asocio havis la patronadon de eminentuloj aŭ gravaj personoj en ĉiuj fakoj de scienco, tekniko, komerco, turismo, aviado, ktp. Laŭ informoj de la Enciklopedio de Esperanto el 1934 la asociaj kotizoj post la fondiĝo altis minimume mil francajn frankojn ĉiujare. Ĝenerala celo de la asocio faciligi la internaciajn rilatojn kaj helpi pli fruktodonan interkonatiĝon, malgraŭ la barilo de la lingvoj; propagandi Esperanton en la medioj speciale bezonantaj komunan lingvon. La asocio ĝis la Dua Mondmilito organizis senpagajn kursojn, subvenciis gazetojn kaj diversajn esperantistajn organizaĵojn kaj helpis al la ĝenerala informado pri Esperanto. Ĝenerala sekretario laŭ la stato de 1934 estis Celestin Rousseau.

  


|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |

Vidu ankaŭ
----------

* Movado en Francio inter la militoj
Dekstre la domo Zur Großen Waage, apude la domo Zur Kleinen Waage; fone maldekstre la gastejo *Feuerkugel*.
La **Domo de la granda pesilo** (germane *Haus zur Großen Waage*) estas unu el la multnombraj monumentprotektataj domoj en la urbocentro de Erfurto, Germanujo (Michaelisstraße nr. 6).

Evoluo danke al la komerco
--------------------------

Komercistoj enirintaj la urbon unue tien ĉi veturis. Nepris pesi kaj mezuri siajn varojn por kalkuli la necesan imposton. Jam Karolo la granda nomis Erfurton en 805 komerccentro ĉe la landlimo. Situante ĉe la orienta landlimo de la regno de la Frankoj, Erfurto estis finstacio por la komercistoj. Tie ĉi oni renkontiĝis kun la slavoj por komerci brokanti marĉandi.

Erfurto iĝis staplo-urbo kaj eĉ post la disfalo de la regno de la Frankoj oni devigis la fremdulojn oferti iliajn varojn minimume tri tagojn, ekzemple en la najbara domo "Zur Kleinen Waage".

Kromefikoj
----------

Ĉar la vendistoj devis ankaŭ tranoktadi kaj manĝadi, la lukritaj enspezoj por multaj aliaj profesioj (ekz. la manĝigantoj de la ĉevaloj) ankaŭ kreskis. Regis vigla moviĝo, ĉar ofte oni priservis po 100 ĉarojn por unu tago. En 1712 translokiĝis tiuj servoj al la pescentro sur la Anger-placo, ekzakte tien, kie troviĝas hodiaŭ la Anger-muzeo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* informoj ĉe Erfurt-Lese
* alikonstruoj post 2017


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
En multvariabla kalkulo, **volumena integralo** estas integralo tra 3-dimensia domajno. Ĝi estas triobla obla integralo.

Volumena integralo tra regiono *D* en **R**3 de funkcio *f(x, y, z)* estas kutime skribata kiel:

\iiint\limits\_D f(x,y,z)\,dx\,dy\,dz
Volumena integralo en cilindraj koordinatoj estas

\iiint\limits\_D f(r,\theta,z)\,r\,dr\,d\theta\,dz
Volumena integralo en sferaj koordinatoj estas

\iiint\limits\_D f(\rho,\theta,\phi)\,\rho^2 \sin\phi \,d\rho \,d\phi\, d\theta
Volumeno de regiono *D* estas triopa integralo de la konstanta funkcio 1 tra la regiono:

\operatorname{Vol}(D)=\iiint\limits\_D dx\,dy\,dz

Ekzemploj
---------

Integralado de funkcio *f(x, y, z) = 1* tra kubo D: *0≤x≤1, 0≤y≤1, 0≤z≤1* rezultas je:

 \iiint\limits\_D 1 \,dx\, dy \,dz = \int\_0^1\int\_0^1\int\_0^1 1 \,dx\, dy \,dz = \int\_0^1\int\_0^1 (1 - 0) \,dy \,dz = \int\_0^1 (1 - 0) dz = 1 - 0 = 1

Integralado de funkcio *f(x, y, z) = x+y+z* tra la sama kubo rezultas je:

 \iiint \limits\_D (x + y + z) \, dx \,dy \,dz = \int\_0^1\int\_0^1\int\_0^1 (x + y + z) \,dx\, dy \,dz = \int\_0^1\int\_0^1 (\frac 12 + y + z) \, dy \,dz = \int\_0^1 (1 + z) \, dz = \frac 32

Uzoj
----

Se skalara funkcio \begin{align} f\colon \mathbb{R}^3 &\to \mathbb{R} \end{align} priskribas la densecon de objekto je donita punkto *(x, y, z)* do plena maso de la objekto estas la volumena integralo de *f* tra la tuta objekto. La volumena integralo tra parto de la objekto donas mason de la parto.

Simile se la skalara funkcio priskribas la densecon de ŝargo, la volumena integralo de ĝi tra la tuta objekto aŭ parto de la objekto donas entutan ŝargon de la objekto aŭ de la parto.

Vidu ankaŭ
----------

* Volumeno
* Kurba integralo
* Surfaca integralo
* Obla integralo
* Diverĝenca teoremo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Volumena integralo je MathWorld
**Jenő Lelley** [jenO lelei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lelley Jenő** estis hungara advokato, politikisto. Lia filo estis János Lelley.

Jenő Lelley naskiĝis la 3-an de marto 1870 en Nyitranagykér (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Veľký Kýr en Slovakio), li mortis en 1949 en Bratislavo (Ĉeĥoslovakio, nuntempe en Slovakio).

Biografio
---------

Jenő Lelley akiris juran diplomon, poste li estis advokato en Nitro. Depost Traktato de Trianon li apartenis al la hungara minoritato en Ĉeĥoslovakio kaj li komencis politikadi kiel unu el la deputitoj de la hungaroj en la ĉeĥoslovakia parlamento. Li fondis partion kaj li estis ties partiestro inter 1920-1925. Depost 1925 li ne estis signifa en la politika vivo. En 1935 li translokiĝis al Bratislavo kaj laboris en la juĝistaro. Post la 2-a mondmilito li estis deportita kaj liaj posedaĵoj estis konfiskitaj.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
*

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 724425
 |
**Jenő Kramár,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kramár Jenő** estis hungara, poste usona kuracisto pri infanoj, profesoro.

Jenő Kramár [*rompita ligilo*] naskiĝis la 21-an de septembro 1895 en Budapeŝto. Li mortis en 1981 en Bostono.

Biografio
---------

Jenő Kramár batalis dum la 1-a mondmilito, tial li devis interrompi sian lernadon. Li akiris medicinan diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1920. Post siaj studoj li laboris en kliniko pri infanoj en Pécs, sed en la studjaro 1924 li esploris helpe de stipendio en Usono. Li estis nomumita privata profesoro en 1927 en Universitato Erzsébet, post 2 jaroj li iĝis ankaŭ vickatedrestro. Li estis nomumita eksterordinara profesoro en Universitato Ferenc József en 1931, post 4 jaroj jam publika ordinara profesoro. Li estis rektoro en la studjaro 1943. Post la 2-a mondmilito li migris al Usono, kie li estis katedrestro en Omaha (Nebrasko). Li pensiuliĝis en 1972.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Adatok a szamárköhögés klinikájához és bakteriológiájához* (1924)
* *Zur Klinik des akuten Rheumatismus* (1937)
* *Adatok a vérhas chemotherapiájához* (1942)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Tantima** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Tantima. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 154.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 13248 loĝantojn. El tiuj estis 6707 viroj kaj 6541 virinoj. La komunumo havas surfacon de 267.3 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 21 gradoj kaj 20 minutoj norda latitudo kaj 97 gradoj kaj 52 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 200 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 14048 personoj. En la jaro 2000 temis pri 13455, do temis pri kresko / malkresko je -0.86 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 11933 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 965 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al  % de la loĝantoj. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

 Arkivigite je 2006-11-17 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Eltranĉita artikolo el *Die Bühne* el la jaro 1932; temas pri Arnold Genthe
***Die Bühne*** (ekde 1982 nur *Bühne*) estas la plej granda kaj grava aŭstra teatra kaj kultura magazino.

Historio
--------

Ĝia unua eldoniĝo estis en la 6.11.1924 kun la subtitolo *Zeitung für Theater, Literatur, Film, Mode, Kunst, Gesellschaft und Sport* en la Kronos-eldonejo de la de Imre Békessy eldonita taggazeto populara *Die Stunde*. Ĝi estis moderna kaj spektantarproksima batalante kontraŭ la kreskanta kontraŭjudismo. Bildoj pri dancistinoj kaj virinoj estis prezentitaj intertempe iomete aŭdace/maldecete, tamen engaĝiĝis la redaktistaro tre por virinaj temoj (ekz. pri la *Viena virina akademio*, ekzozicioj de artistinoj ktp.). Unua ĉefredaktisto estis Hans Liebstöckl, kiun posteulis Josef C. Wirth. Inter la kunlaboristaro nombriĝis i.a. Fred Heller, Gretl Müller (kiel gvidantino de la pri-moda redakcio), Liesl Weil kaj Erni Kniepert kiel ilustrantistinoj. Kunlaboranto estis krome Victor Wittner.

Dum la kvereloj inter Adolf Loos kaj la viena artaĵproduktejo *Wiener Werkstätte* la ĵurnalistoj malapogis Loos. En 1926, per la transpreno de Kronos-eldnejoj, ankaŭ *Die Bühne* ekapartenis al Vernay-eldonejo. Ĝis Anschluss en marto 1938 aperis 468 eldonoj. Tuj poste iĝis la t.n. arj-igo (maljudigo) de la folioj kaj nova estro redakcia iĝis Raimund Haintz. Ĝis 1943 la nomo iĝis *Wiener Bühne*; tiam skribis por ĝi i.a. Franz Nabl kaj Erhard Buschbeck.

Aktuala situacio
----------------

Eldonistoj hodiaŭa de tiu ĉi sukcesa kulturmagazino estas Wiener Bühnenverein kaj VGN Medien Holding GmbH.

* temaro: teatro, muzikteatro, festivaloj, filmo, vidaj artoj
* eldoniĝmaniero: po 11 kajerojn por jaro (ĉe la montaj malkomencoj)
* eldonokvanto: 54.500 ekzempleroje (en 2015)
* havebleco: per subskribo, el kioskoj

*Die Bühne* raportas regule kaj ofte ekskluzive pri aktualaĵoj el la plej gravaj teatrejoj de Aŭstrio (i.a. Ŝtata Operejo de Vieno, Burgteatrejo, Akademietheater, Theater in der Josefstadt, Theater der Jugend, Vereinigte Bühnen Wien, Landestheater Niederösterreich, Landestheater Linz. Troviĝas en la magazino ja anoncoj, bazegaj informoj, intervjuoj, bildoj multaj - sed mankas recenzoj kaj postenscenigaj raportoj. La fokusoj estas pri Vieno, Malsupra Aŭstrio kaj Supra Aŭstrio; el aliaj partoj de Aŭstrio nur la plej gravo menciatas. Pri Festivalo de Salcburgo kaj Wiener Festwochen specialaj dokumentadoj ja estas.

Ekde januaro 2008 recenzoj ekzistas pri internaciaj eventoj; historioj pri ĵazo, filmarto kaj unu specialtemo pliriĉigas la gazeton nun.

Ĝia rimarkinde granda eldonkvanto ŝuldiĝas precipe je liverado kune kun teatraj subskriboj. La gazeto taksatas frua ekzemplo de *klientrelata kontaktilo* (relationship marketing); danke al ĝia elstara kvalito oni rajtas ĝuste nomi la magazinon vera fakgazeto.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Die Bühne en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Hejmpaĝo de la societo *Wiener Bühnenverein*
* VGN

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Die Bühne en la germana Vikipedio.*

Notoj
-----

1. ↑  *Los von Loos*. In: *Die Bühne*, Mai 1927.
**Brand New** (aŭ **Tutnova** en Esperanto) estas alternativa roko bando el Longa Insulo, Novjorko. Ĝi formiĝis en 2000, kaj ĝia anoj konsistas el kantisto/lirikisto/gitaristo Jesse Lacey, gitaristo/kantisto/lirikisto Vincent Accardi, basgitaristo Garrett Tierney, kaj tamburisto Brian Lane.

En la fino de la 1990-aj jaroj, Jesse Lacey, Garrett Tierney, kaj Brian Lane estis ĉiuj membroj de la bando *The Rookie Lot* ("la novulgrupo"). Ili fine disigis de la aliaj membroj de la grupo, kaj en 2000 formis *Brand New* en Merrick, Nov-Jorko. La grupo subskribis al Trioblan Kronon Records kaj en 2001 eldonis sian unuan albumon, *Via Favorita Armilo*. Lia dua albumo, *Deja Entendu*, estis produktita en 2003 kaj markis stilan ŝanĝon por la bando. La albumo enhavis du nurajn kantojn, "La Mallaŭtaj Aĵoj kiujn neniu Iam Scias" kaj "Sic Transit Gloria ... Gloro Malbriliĝas", ambaŭ ricevis krediton je MTV2 kaj Fuse TV, enirante la supron 40 en la Britio Singles Chart. *Deja Entendu* estis eventuale atestita al oro en Usono.

*Brand New* movis al Interscope Records kaj liverigis *La Diablo kaj Dio Koleras En Min* en 2006. "Jesuo" alvenis al la nombro 30 en la Alternativaj Kantoj en Usono. En marto 2008, la bando komencis sian propran stampon, nomita prokrastu! Muziko perfidemaj. Ilia kvara albumo, Lekanto, estis liverigita en 2009 kaj iĝis ties plej bona albumo kvalifikita en Usono, atingante la numeron ses en la Billboard 200.

* Kategorio Brand New en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 486295
* GND: 10340776-5
* LCCN: no2003053782
* VIAF: 128633543
* ISNI: 0000 0001 0659 467X
* BNF: 155321301
* MBA: 9311e2bc-bb3f-44cf-90d8-b1fe6912b60b
 |
La **Abatejo de Sénanque** (france *Notre-Dame de Sénanque*) estas romanikstila abatejo kelkaj kilometroj ekster Gordes, unu el la plej belaj vilaĝoj de Francio, departemento Vaucluse. Ĝi estis fondita en la jaro 1148 fare de cistercianaj monaĥoj. En 1969 la abatejo fariĝis kulturhistoria centro kaj ekde 1988 tie denove vivas cistercianaj monaĥoj. Nuntempe ĝi ankaŭ funkcias kiel spiritejo kaj ripozejo.

Historio
--------

En 1544, la abatejo estis la viktimo de la ribelo de la valdanoj, dum kiu herezuloj pendigis la monaĥojn, bruligis kaj detruis plurajn konstruaĵojn. La abatejo ne supervivis tiun teruran baton. Ĉe la fino de la 17-a jarcento la abatejo ne plu kalkulis pli ol du monaĥojn. En 1780, mortis la lasta monaĥo. La francaj revoluciuloj konfiskis la abatejon kaj vendis ĝin kiel posedaĵo de la ŝtato. La monaĥejaj konstruaĵoj poste servis kiel bieno. Poste la abatejo denove venis en la manoj de honesta aĉetanto, kio evitis pluan detruon.

 Abatejo Sinanquae - Sénanque (fr)

Fotaro
------

* Abateja ĝardeno kun lavendo - ProvencoAbateja ĝardeno kun lavendo - Provenco
* La klostroLa klostro
* Dormejo de la monaĥojDormejo de la monaĥoj
* KapiteloKapitelo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la abatejo
* La retejo de Abatejo Sinanqua dediĉita al la Provincaj Abatejoj

Referencoj
----------

1. ↑  (fr) Notre hôtellerie monastique.

* Abatejo de Sénanque en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Abatejo de Sénanque en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 637869
* LCCN: n83239406
* VIAF: 129732147
* ISNI: 0000 0001 2156 4436
* SUDOC: 026611074
* BNF: 101485819
* NKC: xx0219698
 |
**Fondaĵo Cigno** estis fondaĵo starigita la 15-an de Decembro 2011 por premii la agadon de Esperanta landa asocio ene de la Eŭropa Unio, kiu plej bone informis la eksteran publikon pri Esperanto dum la periodo de unu jaro. Prezidis ĝin S-ino Ayako Kawakita.

La fondaĵo naskiĝis danke al la malavara kontribuo de ĝia patrono, la japana mecenato Etsuo Miyoshi.

Dum marto 2015 estraro de la fondaĵo decidis pri malfondiĝo de la organizo.

Historio
--------

Etsuo Miyoshi antaŭe kreis Premion Cigno por subteni agadon por Esperanto en la tria mondo kaj ekssocialismaj landoj de Eŭropo. Tiun premion aljuĝadis Universala Esperanto-Asocio ekde 1994 kaj ĝi estis transdonata dum ferma ceremonio de Universala Kongreso de Esperanto.

Ekde 2012 la premio ne plu estas aljuĝata kaj anstataŭe Fondaĵo Cigno agados por premii la informan agadon en la 27 landoj de Eŭropa Unio.

Premiitoj
---------

* 2012 - Esperanto-Asocio de Britio
* 2013 - Ĉeĥa Esperanto-Asocio
* 2015 - Slovakia Esperanta Federacio

Vidu ankaŭ
----------

* Subvencio Cigno
* Miyoshi Etsuo

Referencoj
----------

1. 1 2   Fondaĵo Cigno premiis Slovakion kaj malfondiĝis. La Balta Ondo (2015-03-19). Alirita 2015-03-20.
2. ↑   EAB ricevis la premion Cigno. La Balta Ondo (2012-06-26). Alirita 2015-03-20.
3. ↑   ĈEA ricevis la premion Cigno 2013. La Balta Ondo (2013-03-16). Alirita 2015-03-20.
Enirejo al la infanĝardeno kaj al la oldulejo. La **Fondaĵo Louise Mücke** (germane: *Louise-Mücke-Stiftung*) estis fondaĵo de civila juro, fondita en la 1898-a jaro. Ĝi zorgas pri la flego de olduloj kaj tenadis infanĝardenon kun 70 lokoj troviĝante en Erfurto, Germanujo (Regierungsstraße 52/53). Fine de decembro 2019 ĝi neniigitis.

Priskribo
---------

Aparta karakterizo de tiu ĉi fondaĵo estas la intergeneracia laboro. Jam ekde la 1970-aj jaroj oni laboris kun aĝe miksitaj infanĝardenaj grupoj kaj okaze de religiaj festotagoj (sed ne nur tiam) oni alkutimiĝis fari komunajn aranĝojn kun la olduloj en la sama domo. Sur la enireja pordo troviĝas laŭ la volo de Mücke muntita tabulo kun la verso biblia (Mateo 5,7): "Feliĉaj estas la kompatemaj, ĉar ili ricevos kompaton."

Historio
--------

Je la komenco de la 20-a jarcento kompato de unu virino metis la fundamentan ŝtonon por tia grandioza instituto: Anna Mücke (1845–1921) realigis la fondaĵan koncepton, influite per la sorto de la handikapita filino Louise. Ŝi mortis tro frue por ĝui ankoraŭ la etoson de la domo, sed la fondaĵo de komuna utilo nomitis por ŝi kaj portas ĝis nun ŝian nomon. Ekde la komenco gravis la okupiĝo pri malfortaj homoj de la societo, kiel de olduloj tiel de infanetoj bezonantaj aparte subtenon kaj inklinon.

En la 1-a de januaro 2020 la tuto enkorpigitis al Augusta-Viktoria-fondaĵo.

Enkorpigo en ekleziaj strukturoj
--------------------------------

La fondaĵo estiĝis per intensaj kontaktoj kun la tiama komunumo de la Franciskana kirko. Dum 78 jaroj tiu ĉi komunumo (je la komenco en la persono de la pastoro Rudolf Leib) gvidis la fondaĵon kune kun ties estraranoj. Eklezia karaktero por Anna Mücke memkompreneblis. En 1978 iĝis la kunfandiĝo de la Franciskana komunumo kun la komunumo de la Dominikana kirko; sekve la paroĥa konsilio de la laste menciita komunumo transprenis ankaŭ la responson pri kunlaborado en la fondaĵa estraro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Fondaĵo Louise Mücke en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Hejmpaĝo de la fondaĵo. Arkivigite je 2014-12-17 per la retarkivo Wayback Machine

Notoj
-----

1. ↑  historio sur la paĝaro de la nova tenadanto
La **All-Russian Co-operative Society (ARCOS)** (Tut-Rusia Kooperativa Societo) estis ĉefa organizaĵo por kunordigi la anglo-rusan komercan agadon en la fruaj jaroj de la Soveta Rusio, surbaze de la Nova Ekonomia Politiko de Lenino. En 1927, la britaj instancoj traserĉis la organizaĵojn kaj akuzis la kompanion je subfosa agado.

Historio
--------

La *All-Russian Co-operative Society, Ltd.* (*Arcos*) komencis sian agadon en oktobro de 1920 en Londono. Ĝi estis fondita kiel oficiala venda kaj aĉeta agentejo de la soveta registaro en la Unuiĝinta Reĝlando.

Arcos aĉetis en valoro de £1,970,000 en 1920, pagis per oro tra Talino. La kompanio aĉetis en la unuaj ok monatoj de 1921 en valoro de £3,650,000. La ĉefaj aĉetitaĵoj estis nutraĵo, teksaĵoj, karbo, iom da agrikultura maŝinaro. La kompanio vendis en valoro de pli ol £300,000 de rusaj produktoj ĝis aŭgusto de 1921, ĉefe linon, sed ankaŭ lignon, manganon kaj peltojn.

Dum ĝia sesjara ekzisto, Arcos efektivigis ĉ. £100,000,000 en la komerco inter Britio kaj Soveta Rusio.

### La Arcos-afero de 1927

Je la 4:20 en la posttagmezo de 12-a de majo 1927, granda forto de uniformaj kaj civilaj oficiroj eniris la ĉefsidejon de Arcos kaj de la Soveta Komerca Delegitaro, lokumita je 49 Moorgate en Londono. Oni provis kolekti pruvaĵojn pri kontraŭleĝa, spiona agado de la organizaĵo. La esplorado alportis mizeran rezulton, oni akuzis, arestis neniun.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 337982
* GND: 1141940116
* LCCN: nb2014001702
* VIAF: 307439480
 |
Signo de la ekzista kvantizanto
En predikata logiko, la **ekzista kvantizanto** aŭ **ekzistokvantigilo** estas kvantizanto, kiu signas ke iu eco havas almenaŭ unu objekto. La eco estas esprimita per malferma formulo, do formulo, kiu entenas unu neligitan variablon. En la plej simpla kazo, tio estas unu-argumenta predikato.

Ekzemplo
--------

Supozu ke vi iel volas logike esprimi formulon kiu estas vera se iu natura nombro multiplikita per si mem estas 25. Vi povus provi jenon:

0·0 = 25, aŭ 1·1 = 25, aŭ 2·2 = 25, aŭ 3·3 = 25 ktp.
Tio estas kvazaŭ logika disjunkcio, ĉar vi ĉiam uzas "aŭ". Sed la "ktp" malebligas esprimi tion en formala logiko. Anstataŭe, ni esprimas ĝin jene:

Por iu natura nombro x, x·x = 25.
Tion oni formaligas en la predikata logiko kiel ∃x: (x·x = 25). La x en "(x·x = 25)" estas neligita variablo, do ĉi tiu formulo estas malferma. Kiam oni aldonas "∃x:" komence, oni ligas la x-on, kaj la formulo iĝas ferma, do ĝi iĝas logika frazo.

Ĉar oni ankaŭ povas esprimi tiun formulon kiel "Ekzistas nombro kiu multiplikite per si mem egalas al 25", la kvantizanto nomiĝas *ekzista kvantizanto*.

Referencoj
----------

1. ↑  Nova Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto: kvant/iz/ant/o "ekzista kvantizanto"