recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Sándor Eisenmáyer** [ŝAndor ejzenmAjer], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Eisenmáyer Sándor** estis hungara kuracisto, bestokuracisto, altlerneja instruisto.

Sándor Eisenmáyer naskiĝis la 22-an de majo 1836 en Kassa (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Košice en Slovakio), li mortis en 1894 en Nagyszeben (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Sibiu en Rumanio).

Biografio
---------

Sándor Eisenmáyer maturiĝis en gimnazio en Pozono en 1854, poste li akiris bestokuracistan diplomon en Vieno, pli poste medicinan diplomon en Reĝa Universitato de Pest. Inter 1863 kaj 1869 li instruis en la Reĝa Veterinara Instituto en Pest (urbo), poste li estis gvidanto de kuracejo pri hundoj en Vöröstorony. Fine ekde 1884 ĝismorte li estis kuracisto en Nagyszeben. Liaj artikoloj aperis pri veterinaro en la tiutempaj gazetoj.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Állatgyógyászat, avagy hasznos házi állataink betegségeinek megismerése s gyógyítása. Állatorvosok, falusi gazdák és gazdatisztek számára.* (kunaŭtoro, 1862; 1865; 1885; 1902)
* *Patkolástan* (kunaŭtoro, 1865)
* *Törvényszéki állatorvostan. Állatorvosok és gazdák számára. (1866)*

Fontoj
------

* 
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 48-a paĝo)
*

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 714556
 |
**Grassholm** (kimre *Gwales* aŭ *Ynys Gwales*) estas malgranda neloĝata insulo situanta je 13 km ĉe la sudokcidenta marbordo de Pembrokeshire en Kimrio, okcidente de Skomer. Ĝi estas la plej okcidenta pinto en Kimrio kaj estas konata pro sia granda kolonio de suloj. Grassholm estas ekde 1947 posedo de la Reĝa Socio por Protektado de Birdoj, kaj estas unu el ties plej malnovaj rezervejoj.

La NAcia Naturrezervejo Grassholm estas la tria plej grava loko por suloj en la mondo, post du lokoj en Skotlando; Sankta Kildo kaj Roko Bass. Ĝi utilas kiel reproduktejo por 39,000 paroj de tiuj birdoj, kaj eltenas ĉirkaŭ 10 % el la tutmonda populacio. La agitata maro ĉirkaŭ Grassholm havigas ankaŭ bonan manĝon por porkocetoj kaj tursiopoj.

Boatoj venas al Grassholm el St. Justinians kaj Martin's Haven en la kontinento.

Notoj
-----

1. ↑  Anon.  Grassholm. *RSPB wepages*. The Royal Society for the Protection of Birds. Alirita 11a Aprilo 2010.

* Kategorio Grassholm en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
*Androctonus bicolor*
La **grasvosta skorpio** aŭ ***Androctonus*** aŭ ***androktono*** estas la komuna nomo, donita al skorpioj de la genro ***Androctonus***, kiu estas la plej danĝera grupo de la skorpiospecioj de la mondo. Ĝia familio estas Butedoj. Ili vivas ĝenerale en la duonsekaj aŭ sekaj regionoj de la Mezoriento kaj Afriko. Ili estas mezgrandaj skorpioj, ekhavante longon de 10 cm.

Ilia komuna nomo estas derivita de ilia klare grasa metasomo aŭ vosto, dum la latina nomo originas de la greka kaj signifas "viromurdinto". Ilia veneno enhavas potencajn neŭrotoksinojn kaj estas aparte mortiga. Pikoj de la specioj estas konataj kiel kaŭzantoj de pluraj homaj mortoj ĉiun jaron. Pluraj farmaciaj firmaoj produktas kontraŭvenenon por traktado de venenigo fare de Androctonus.

Vivejo
------

Grasvostaj skorpioj vivas ĝenerale en Norda kaj Okcidenta Afriko, la Proksima Oriento kaj orienten al la Hindukuŝa regiono. Landoj kie specioj de grasvosta skorpio vivas, inkludas: Maroko, Alĝerio, Tunizio, Libio, Egiptio, Togo, Israelo, Hindio, Libano, Turkio, Jordanio, Saud-Arabio, Jemeno, Omano, Unuiĝintaj Arabaj Emiratoj, Kataro, Kuvajto, Irako, Irano, Afganio, Barejno kaj Pakistano.

Taksonomio
----------

Specioj:

* *Androctonus afghanus* Lourenço & Qi, 2006
* *Androctonus aleksandrplotkini* Lourenço & Qi, 2007
* *Androctonus amoreuxi* (Audouin, 1826)
* *Androctonus australis* (Linnaeus, 1758)
* *Androctonus baluchicus* (Pocock, 1900)
* *Androctonus bicolor* Ehrenberg, 1828
* *Androctonus crassicauda* (Olivier, 1807)
* *Androctonus dekeyseri* Lourenço, 2005
* *Androctonus eburneus* (Pallary, 1928)
* *Androctonus finitimus* (Pocock, 1897)
* *Androctonus gonneti* Vachon, 1948
* *Androctonus hoggarensis* (Pallary, 1929)
* *Androctonus liouvillei* (Pallary, 1924)
* *Androctonus maelfaiti* Lourenço, 2005
* *Androctonus mauritanicus* (Pocock, 1902)
* *Androctonus maroccanus* Lourenço, Ythier & Leguin, 2009
* *Androctonus sergenti* (Vachon, 1948)
* *Androctonus togolensis* Lourenço, 2008

La specioj *A. amoreuxi* kaj *A. australis* estas vendataj kaj troveblaj en kaptiteco, en terarioj.

* Kategorio Grasvosta skorpio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Grasvosta skorpio en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
La **Fluginĝeniero** (angle Flight Engineer, ankaŭ ofte uzata ĝia mallongigo **F/E**) estas fluga personaro, kiu kontrolas kaj administras la povejojn de aviadilo. Fluginĝeniero ofte posteniĝas en aviadilo, kiu havas pli ol du povejoj (ekzemple komercaviadilo aŭ transportaviadilo.)

La ĉefa misio de fluginĝeniero estas kontroli kaj administri povejojn. La plibonigo de komputiloj malkreskis neceson de fluginĝeniero kaj nuntempe la plimulto de postenoj estas forigita aŭ anstataŭita de komputilo.

Devoj
-----

Fluginĝeniero en la P-3C Orion de Usona Mararmeo.
La devoj de fluginĝenieroj inkluzivas la jenajn misiojn:

* Kontrolo de povejoj
* Monitorado de ĉefaj sistemoj:
	+ Fuela sistemo
	+ Kajuta premigo
	+ Aerkontrolo
	+ Hidraŭlika sistemo
	+ Elektra sistemo
	+ Gasventumila kunpremilo kaj Aerventumila motoro
	+ Glacia- kaj pluva protektada sistemo
	+ Aermalvarmiga sistemo
	+ Protektado de Fajra kaj Supervarmo de ĉiuj sistemoj
* Antaŭfluga inspekto kaj Postfluga inspekto.

Historio
--------

Dum la frua etapo de aviada historio, la rendimento de aviadila motoro estas ne stabila kaj ofte farigas misfunkciojn aŭ akcidentojn de aviadilo. Por kontroli povejojn kaj administri ĉefajn agadojn de povejo, la inĝeniero por aviadilaj motoroj en aviadilo. La posteno de fluginĝeniero estas unue kreita en flugboato, kiu estis simila kun ŝipinĝeniero. Poste la militaviadiloj kaj komercaviadiloj adaptis postenon por ĝia advantaĝo.

La fluginĝenieroj estis aktive posteniĝitaj de Reĝa Aerarmeo kiel Short Stirling kaj Avro Lancaster dum la Dua Mondmilito. Post la dua mondmilito, fruaj jetmotoraj komercaviadiloj adaptis la postenon de fluginĝeniero (ekz. Boeing 707, Boeing 727, fruaj modeloj de B747, DC-8, DC-10, MD-11).

Nuntempe la posteno kaj neceso de fluginĝenieroj estas malkreskitaj danke al plibonigo de komputiloj. La elektronikaj instrumentoj kaj komputeroj kiel FADEC (angle full authority digital engine (aŭ electronics) control; Tute aŭtoritata digitala motora kontrolo) ebligas konfirmon de pilotoj. La modernaj komercaviadiloj removis la lokon por fluginĝenieroj kaj anstataŭis ilin per plibonigitaj instrumentoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Piloto

* Kategorio Fluginĝeniero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Flughaveno Vieno** (germane *Flughafen Wien* aŭ *Flughafen Wien-Schwechat*) estas la plej granda flughaveno de Aŭstrio. Ĝi situas oriente de Vieno kaj servas grandparte al internacia trafiko; ĝi estas la hejmo de la flugkompanioj Austrian Airlines kaj Niki Luftfahrt.

La flughaveno kapablas akcepti larĝtubajn aviadilojn, kiaj Boeing 747 aŭ Airbus A340.

Ĉar la flughaveno situas proksime de la ĉeĥa kaj slovaka landlimoj, ĝi servas ankaŭ al najbarlandaj urboj, precipe Bratislavo kaj Brno, kvankam tiuj ĉi havas proprajn flughavenojn.

Historio
--------

La flughaveno ekestis en 1938 kiel armea flughaveno. Post la dua mondmilito la brita armeo transprenis ĝin. En 1953 estis fondita la brita asocio *Austrian Handling Unit*, kiu en 1954 estis transformita al la societo *Wiener Flughafenbetriebsgesellschaft* por civile funkciigi la flughavenon. Ĝi tiam definitive anstataŭis la flughavenon en Aspern, en la 22-a kvartalo de Vieno, kiu ekzistis de 1912.

Situo kaj instalaĵoj
--------------------

La flughaveno situas inter Vieno (18 km okcidente) kaj Bruck an der Leitha (samdistance oriente). Schwechat, kiu donis al ĝi la kromnomon, situas ĉ. 10 km okcidente. Pli proksime situas Fischamend (2 km oriente), Enzersdorf an der Fischa (3 km sud-oriente) kaj Rauchenwarth (4 km sude). Du kilometrojn norde preterfluas Danubo.

La flughaveno estas aŭte atingebla tra aŭtovojo A4 (Oriente Aŭtovojo) kaj vojo B9 (Pressburger Straße). Ĝi havas propran fervojan stacidomon, kiun servas la viena antaŭurba fervojo (*S-Bahn* aŭ *Schnellbahn*) kaj speciala trajno kun la angla nomo *City Airport Train*. Ĉi-lasta kostas konsiderinde pli ol ordinaraj trajnoj, sed estas je kelkaj minutoj pli rapida, ĉar ĝi ne haltas inter stacio *Wien-Mitte* kaj la flughaveno.

Ekzistas ankaŭ buslinioj al Vieno kaj al aliaj urboj, ekzemple Brno. 

La flughaveno havas du startejojn, kiuj situas en angulo de 50 gradoj. Ekzistas tri pasaĝerejoj, kvara estas konstruata.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (ĉeĥe, germane, angle, hungare, slovake)

* Flughaveno Vieno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Flughaveno Vieno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
ISO

**Chiesanuova** [kjezanŭova] estas municipo ("kastelo") de San-Marino. Ĝi havas areon de 5,46 km² kaj, laŭ takso de 2006, 1029 loĝantojn. Situante sud-okcidente en la lando ĝi limas al la municipoj Fiorentino kaj urbo San-Marino kaj kun la italaj municipoj Sassofeltrio kaj San Leo (provinco Pesaro e Urbino).

La municipo en 1320 libervole aliĝis al la respubliko. Ĝia nomo ĝis la 16-a jarcento estis *Busignano*, laŭ bienposedanto *Bucinius* en la romia tempo. Okaze de novkonstruo de preĝejo, *S. Giovanni Battista in Curte*, ĝi alprenis la nunan nomon, kiu signifas "nova preĝejo". Uzatas ankaŭ la nomo *Penna Rossa* (ruĝa plumo, laŭ la ruĝa plumo en la blazono). *S. S. Pennarossa* estas ankaŭ la nomo de la loka futbala klubo.

Plej alta loko en la municipo estas monteto *Lo Zoro* (512 m).

La landlimo
-----------

Chiesanuova havas duflanke landlimon al Italio, okcidente al la regiono Emilio-Romanjo kaj sude al Markio. La 19-an de junio 2002 la bosnia artisto Sejla Kamerić, interkonsente kun la aŭtoritatoj de la du landoj San-Marino kaj Italio, fermis por duona horo landliman transirejon inter la san-marina loko *Confine* kaj la itala komunumo San Leo por konsciigi pri la tiama situacio de Bosnio kaj Hercegovino kaj de Sarajevo post la Bosnia Milito.

Referencoj
----------

1. ↑  Filmo en YouTube

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rMunicipoj de San-Marino |
| --- |
| Acquaviva • Borgo Maggiore • Chiesanuova • Domagnano • Faetano • Fiorentino • Montegiardino • San Marino (ĉefurbo) • Serravalle | Flago de San-Marino |

 |
la strasburga katedralo, lignogravura presaĵo de Bernhard Jobin el 1574
**Bernhard Jobin** (naskiĝis antaŭ 1545; mortis en 1593) estis germana libropresisto kaj eldonisto. Li eble devenis el Porrentruy (france, germana nomo *Pruntrut*) en la kantono Ĵuraso de Svislando, kaj en 1560 kiel lignogravuristo kaj membro de la gildo de libropresistoj akiris civitanecon de la urbo Strasburgo. Liaj unuaj presaĵoj aperis en 1566, signitaj per lia presista simbolo de imperiistra busto kun la latina skribaĵo *sapientia constans*. En 1567 li edziĝis al Anna Fischart, fratino de la fru-nov-altgermana verkisto Johann Fischart, kies literaturajn verkaĵojn li ekde la jaro 1570 preskaŭ komplete eldonis.

Li eldonis gravajn originalajn lteraturaĵojn de la epoko, aparte pri la satira kritiko de needukita konduto, sed ankaŭ unuajn germanajn tradukojn de verkaĵoj de francaj kaj nederlandaj verkistoj, religiajn kantarojn, jurajn, historiajn kaj medicinajn faklibrojn. Inter la verkistoj de la en lia presejo publikigitaj libroj estas interalie Paracelso, Nikolaus Reusner, Arnoldo de Vilanova, Nicodemus Frischlin kaj François Rabelais. Krome li produktis grandan nombron de unufoliaj metal- kaj lignogravuraj presaĵoj kaj flugfolioj.

Post lia morto en 1593, probable en Strasburgo, unue liaj heredantoj komune, poste sole lia filo Tobias, transprenis la presejon. En 1604 la presejo transiris en posedon de la libropresisto Johann Carolus.

Literaturo
----------

* Rudolf Schmidt: *Deutsche Buchhändler. Deutsche Buchdrucker.* ("Germanaj librovendistoj. Germanaj libropresistoj.") Berlino 1902–1908, paĝo 516 (zeno.org)
* Bruno Weber: *„Die Welt begeret allezeit Wunder": Versuch einer Bibliographie der Einblattdrucke von Bernhard Jobin in Straßburg*. Gutenberg-Jahrbuch (1976) paĝoj 270-290
* Josef Benzing: *Jobin, Bernhard*. En: Neue Deutsche Biographie (NDB, "nova germana biografio"). Volumo 10, eldonejo Duncker & Humblot, Berlino 1974, ISBN 3-428-00191-5, S. 444 (ciferece).
* Jakob Franck: *Jobin, Bernhard*. En: Allgemeine Deutsche Biographie (ADB, "ĝenerala germana biografio"). Volumo 14, eldonejo Duncker & Humblot, Lepsiko 1881, S. 98–101.

* Kategorio Bernhard Jobin en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 539498
* GND: 100739571
* LCCN: n/2001/80095
* VIAF: 10165333
* ISNI: 0000 0000 8501 1104
* SUDOC: 07676141X
* BNF: 155765271
* ULAN: 500011062
* RKD: 42323
* NKC: ola2009531678
* BNE: XX1308411
 |
**Chico Science**, realnome **Francisco de Assis França** (naskiĝinta la 13-an de marto 1966 en Olinda; mortinta la 2-an de februaro 1997 en Recife) estis brazila muzikisto.

Vivo
----

Chico Science estis kun sia bando Nação Zumbi unu el la fondintoj de Mangue Beat, muzikstilo interliganta tradiciajn muzikformojn de nordorienta Brazilo (ekzemple foroo kaj marakatuo) kun modernaj elementoj (ekzemple funko kaj hiphopo. Lian muzikon influis interalie James Brown.

Komence Chico Science estis mebro de la grupoj *Orla Orbe* kaj *Loustal*. Proksimume 1991 li fondis la bandon *Nação Zumbi* kaj verkis kune kun Fred 04, kantisto de la grupo *Mundo Livre S/A,* la manifeston de Mangue Beat *Caranguejos Com Cerebros* („cerbohavaj kankroj"). Dum koncertvojaĝoj tra norda Ameriko kaj Eŭropo la muzikgrupo ricevis multan respekton kaj validis kiel unu el la plej novigemaj brazilaj bandoj de la 1990-aj jaroj. Chico Science kaj Nação Zumbi kune surdiskigis por du muzikalbumoj: *Da Lama ao Caos* (1994) kaj *Afrociberdelia* (1996).

Chico Science mortis en la aĝo de 30 jaroj dum trafikakcidento en Recife. Post lia morto Nação Zumbi surdiskigis por kvar pluaj albumoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Chico Science en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Chico Science Arkivigite je 2009-10-14 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 520238
* GND: 142941077
* LCCN: no2001017411
* VIAF: 16869310
* ISNI: 0000 0001 1747 3339
* MBA: d4b0112d-f8aa-4880-a6c3-ab0ea94943a9
* BNE: XX1693024
 |
La tradiciaj orientaziaj kalendaroj disigas jaron en 24 sunaj periodoj (节气). **Sereno** (ĉina: pinjino: 清明qīngmíng (pīnyīn) aŭ **Seimei** (rōmaji) estas la 5a suna periodo. Ĝi komencas kiam la suno atingas la ĉielan longitudon el 15° kaj finas kiam ĝi atingas la longitudon de 30°. Ĝi pli ofte plu-gvidas aparte la tagon kiam la Suno estas ĝuste ĉe la ĉiela longitudo de 15°. En la Gregoria kalendaro, ĝi kutime komencas ĉirkaŭ la 4a de aprilo (la 5a en orientazia tempo) kaj finas ĉirkaŭ la 20a de aprilo. Tiam vetero estas serena sub la suno brila kaj en aero klara. Tio ja estas bona tempo por omaĝi kaj balai tombon de praulo. Tio ĉi estas Serena Festo, alinome: Malvarm-manĝaĵa Festo (寒食节) en antikveco.

Serena Festo
------------

 **Serena Festo** estas la unika festo kaj festa kaj sun-perioda en Ĉinio. Oni ĝenerale vizitas tombojn praulajn por omaĝi kaj balai. Kaj aliaj agadoj dume: ekskursi, kajti, kokbatali kaj pendolilo-ludi ktp. Nun Serena Festo estas feria tago por Honkongo, Tajvano, Aomen kaj Ĉinio.

Diversaj nomoj
--------------

Ekzistas kelkaj tradukitaj nomoj kun disputo:

* Klara kaj Brila Festo: ĝi estas nur klarigo de la suna periodo kaj la festo, samtempe nebone esprimas pri homa sento por forpasintoj.
* Qingming Festo: Q estas la ĉefa problemo.
* Klarhela Festo: stranga skribo kaj ankaŭ nebona esprimo pri homa sento por forpasintoj.
* Tomb-balaa Festo: ĝi estas nur por festa agado, sed ne por la suna periodo. Kaj la festo ankaŭ havas aliajn agadojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Laŭ La Rivero Dum Serena Festo
**Chicomuselo** estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Chicomuselo. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 07030.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 28260 loĝantojn. El tiuj estis 13970 viroj kaj 14290 virinoj. La komunumo havas surfacon de 959 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 580 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 14449 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 10885 scipovis legi kaj skribi kaj 3549 personoj estis analfabetoj. Do 75% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 25% estis analfabetoj.

24994 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 85 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke .34% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Chicomuselo Arkivigite je 2007-01-11 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
**Adrados** [aDRAdos] estas municipo en la nordo de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Pinares* (Pinartero) en la nordo de la provinco. La loknomo *Adrados* estas etimologie komprenebla kiel hedero-hava.

Adrados en la provinco Segovio.

Toponimio
---------

La loknomo koincidas kun aliaj similaj toponimoj pri elementoj de la pejzaĝo kun hedero, tio estas, "hedrados". Kompare kun La Adrada foje Peña Hedrada. En Zamoro estas Las Hedradas, ĉe Oŭrenso. En Salamanko, Ledrada aperis ankaŭ kiel El Hedrada en 1470.​ La evoluo el latina \*ILLOS HĔDĔRĀTOS > Los Edrados estas regula. Poste okazis asimilado al Adrado.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 19,19 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 125 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 350 el la 1850-aj jaroj. 

Ĝi distas 54 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Perosillo, Cozuelos de Fuentidueña, Torrecilla del Pinar kaj Hontalbilla.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Maria de la 16-a jarcento kaj la ruinoj de la ermitejo de Sankta Benedikto.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 766366
 |
**Géza Jeszenszky** [jesenski], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Jeszenszky Géza** estas hungara politikisto, ministro, parlamentano, diplomato, historiisto, profesoro.

Géza Jeszenszky
Géza Jeszenszky  naskiĝis la 10-an de novembro 1941 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Géza Jeszenszky frekventis mezlernejon, kie li lernis ĉefe de József Antall. Li partoprenis en rememoro de Hungara revolucio de 1956, tial li 2 jarojn me rajtis frekventi universitaton, en tiu periodo li estis simpla laboristo. Inter 1961 kaj 1966 li plulernis en Universitato de Budapeŝto. Post la diplomo li instruis en lernejo, poste ĝis 1976 li laboris en Tutlanda Biblioteko Széchényi. En 1970 li doktoriĝis, poste li plulernis en la universitato por esti ankaŭ bibliotekisto. Li kontribuis studojn, ekde 1976 li instruis en Universitato Marx Károly, post jaroj jam kiel docento, ekde 1980 kandidato. Inter 1984-1986 li instruis en Kalifornio, inter 1989-1990 li estis dekano en Universitato Marx Károly, poste 4 jarojn li estis ministro pri eksteraj aferoj en Kabineto Antall (tamen li ankaŭ instruis plu). Li estis parlamenta deputito inter 1994 kaj 1998, ambasadoro en Vaŝingtono inter 1998-2002, post jaroj en Skandinavio.

En 2006 li atingis la instruan rangon privata profesoro. En 2010 li ricevis premion. Li edziĝis en 1967 baldaŭe li havis 2 gefilojn.

Liaj kontribuoj (elekto)
------------------------

* *The Outlines of the History of International Relations in the 20th Century* 1984
* *Az elveszett presztízs. Magyarország megítélésének megváltozása Nagy-Britanniában, 1894–1918* 1986, ISBN 9631406539
* *The New (Post-Communist) Europe and Its Ethnic Problems* 2005.
* *A politikus Antall József – az európai úton. Tanulmányok, esszék, emlékezések a kortársaktól* (La politikisto József Antall - laŭ la eŭropa vojo. Studoj, eseoj, rememoroj pri samtempuloj), 2006

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Géza Jeszenszky en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 520046
* GND: 1190393700
* LCCN: n89649617
* VIAF: 39522927
* ISNI: 0000 0001 1759 1394
* SUDOC: 035723998
* BNF: 133321265
* NKC: jo20191051258
 |
**Jehan DANIEL** aŭ pli simple *Majstro Mi(l)tou* (naskiĝinta ĉirkaŭ la jaro 1480 en Potevio, mortinta en 1550 en Angers) estis franca komponisto kaj romkatolika pastro en la Diocezo de Maine (regiono de Le Mans).

Vivo
----

Ekde la junulaj jaroj li havis protektanton nome la dukon de Laval Guy la 16-a. En ties kortego Daniel prezentiĝis kiel membro de la orkestro duka, kion imputas lia verko farita en honoro de la mortinta duko en 1531.
En la jaro 1517-a Daniel estis en Angers kie li ŝajne rivecis postenon pere de anoj de la familio Daillon estanta tre proksima al la Laval-anoj. Eble Daniel apartenis al la deĵorantaro de la Katedralo Sankta Maŭrico kiel psalmisto kaj sacerdoto helpanta. Ĉiukaze Daniel certe estis en 1518 en Nantes (surloke li restis ĝis 1540) komisiite organizi spektaklojn okaze de la urbovizito de lia reĝa moŝto Francisko la 1-a. Daniel tiam verŝajne estis ĉefa orgenisto de la Kirko Nia Sinjorino. Daniel verkis ankaŭ la kupleojn kantotajn de la marŝantoj en la pinto de la procesio de la en la urben eniranta reĝo. Konatas ankaŭ liaj kristnaskaj kantoj uzantaj popularajn melodiojn.

Verkoj (elekto)
---------------

* *Les noëls de Jean Daniel dit maître Mitou,... : 1520-1530. Précédés d'une Étude sur sa vie et ses poésies / par Henri Chardon,...* Le Mans : impr. de B. Monnoyer, 1874, LXX-65 p. ; in-8, Textes en moyen français et en français contemporain ;
* *Ordre funèbre triomphant et pompe pitoyable tenue a l'enterrement de feu le comte de Laval et amiral de Bretagne et lieutenant du roi.*  1531, kie ja senteblas persona tristeco de la komponisto.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Jehan Daniel en la franca Vikipedio.*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Etbiografio ĉe la Franca Nacia Biblioteko
**József Egry** [jOĵef egri], hungare **Egry József,** Esperante **Jozefo Egry** estis hungara pentristo, membro de Societo Szinyei Merse Pál.

József Egry naskiĝis la 15-an de marto 1883 en Zalaújlak. Li mortis la 19-an de junio 1951 en Badacsonytomaj.

Biografio
---------

József Egry lernis pentradon de neniu, sed liaj komencaj provoj estis talentaj. Károly Lyka zorgis pri li, tial Egry lernis unu jaron en Parizo. Poste li lernis en Budapeŝto en la ĉeflernejo, kie li lernis de Pál Szinyei Merse kaj Károly Ferenczy. Lia unua individua ekspozicio okazis en 1910. En la sekva jaro li vojaĝis al Belgio, kie li pentradis. Dum la 1-a mondmilito li vundiĝis, en 1918 li edziĝis. Poste li pentradis en Badacsony, kie la edzino havis domon. Li ofte pentris pejzaĝojn de Balatono. Baldaŭe kelkfoje li vojaĝis al Italio. Li ricevis premion Kossuth en 1948, pli frue ankaŭ aliajn 3 premiojn. La iama domo nun estas memormuzeo.

Liaj ekspozicioj (selekto)
--------------------------

* 1909, (kolektiva), 1939 (sola) Budapeŝto
* 1926 Berlino
* 1957 Bruselo

Verkaro (selekto)
-----------------

* *Ádám és Éva* 1909
* *Kikötői munkások* 1912
* *Önarckép napsütésben* (Memportreto en sunlumo) 1930
* diversaj ĉe-Balatonaj pentraĵoj
* *Aranykapu* 1944 (lasta bildo)

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Kategorio József Egry en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 411188
* GND: 12162479X
* LCCN: n81029127
* VIAF: 142506
* ISNI: 0000 0001 0796 3406
* SUDOC: 181300206
* BNF: 12960510x
* ULAN: 500003719
* RKD: 25708
* NKC: mub2010606846
 |
**Árpád Balogh** [balog], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Balogh Ferenc Árpád** estis hungara aktoro, teatrestro.

Árpád Balogh naskiĝis la 26-an de aprilo 1857 en Nagyszombat (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Trnava en Slovakio), li mortis la 14-an de februaro 1925 en Letenye (Hungara reĝlando).

Biografio
---------

Patro de Árpád Balogh estis teatrestro, tial li ricevis teatran rolon jam en 1863, baldaŭ en alia teatra trupo. Li estis oficiale aktoro en 1872 kaj li heredis migran teatron de sia patro en 1885. Li estis teatrestro unuafoje en Szombathely, poste ekzemple en Baja (1886, 1888), Keszthely (1887), Nagyatád (1888, 1891-1893), Rozsnyó (1889), Muraszombat (1890), Beregszász (1893), Munkács (1894), Zalaegerszeg (1895), Hajdúnánás (1896), Békéscsaba (1901). Li estis ne nur aktoro, sed ankaŭ reĝisoro kaj muzikisto. Li pensiuliĝis en 1910. Li havis edzinon.

Liaj teatraj roloj (elekto)
---------------------------

* József Katona: *Bánk bán* - titolrolo

Elektitaj trupanoj
------------------

* Antónia Hetényi
* Sándor Monori

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2016-03-05 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 728174
 |
**KOZMA Géza** estis rumanuja hungara komponisto naskiĝinta en Segeŝvaro la 26-a de februaro 1902 kaj mortinta en Târgu Mureş la 5-a de oktobro 1986. Li estas la patro de orgenisto Mátyás Kozma.

Biografio
---------

La mezlernejon Géza Kozma finis en Marosvásárhely (1919), siajn muzikajn studojn li faris unue loke, poste en Berlino (1921–22). Li akiris diplomon de instruisto pri violonĉelo en Budapeŝto (1942). Li instruis en Târgu Mureş, li estis dufoje direktoro de muzika liceo (1947–49, 1950–52). Li pensiuliĝis en 1972. Li estis orkestrestro de loka filharmonia orkestro (1948–54); ĝis la 1950-aj jaroj li koncertis kiel violonĉelisto.

Komponaĵoj
----------

Li komponis ĉefe kamermuzikon kaj komponaĵojn por violonĉelo. Li komponis tri kantatojn je poemoj de Sándor Petőfi, Ernő Salamon, Endre Antalffy (1950–54); ses kanzonojn je poemoj de Antalffy Endre, Lőrinc Szabó, István Szombati-Szabó kaj je poemoj de aliaj (1929–54), 11 ĥorkomponaĵojn je poemoj de János Arany, Zoltán Hajdu, István Horváth, Erik Majtényi, Géza Páskándi, Petőfi Sándor, Sándor Reményik, Salamon Ernő, Ferenc Szemlér kaj Várnai Zseni (1929–65). Liaj elektitaj komponaĵoj por violonĉelo aperis ĉe *Muzika Libroeldonejo* en Bukareŝto (1970).

Fontoj
------

* Romániai magyar irodalmi lexikon


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 251704
* VIAF: 307481027
* NKC: mzk2014812645
 |
**Sándor Szabó** [ŝAndor], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó Sándor** estas hungara klasika kaj ĵaza gitaristo, kobozisto.

Sándor Szabó naskiĝis en 1956 en Törökszentmiklós.

Biografio
---------

Sándor Szabó studis klasikan gitarludon private. En mezo de la 1970-aj jaroj li interesiĝis ankaŭ pri ĵazo. Komence de la 1980-aj jaroj li studis en la muzikarta mezlernejo en Budapeŝto, samtempe li koncertis plej ofte kun drumisto duope. Komence la sukcesoj de Szabó okazis eksterlande. Baldaŭ li fondis triopon, sed ekde 1996 li koncertis sola. Post kelkaj jaroj li okupiĝis ankaŭ pri elektronikaj sonoj. En la 2000-aj jaroj li unuigis gitare la klasikaĵojn, popolmuzikojn, ĵazon, elektronikan muzikon. Li ankaŭ registris sondiskojn sola aŭ kun orkestroj. Li akiris gitaron kun pluraj kordoj (6, 8, 10, 12 eĉ 16 kordoj), helpe de tio li faris novajn efektojn.

Elektitaj koncertoj
-------------------

* monda turneo (1998)
* Samarkando (2013)

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* Lélektakarók (1998)
* Magyar Gitár Rapszódia (2010)

Lia libro
---------

* "A zene metafizikája" (2010)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2019-08-23. Alirita 2019-08-23.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 654949
* GND: 135059550
* LCCN: n93045129
* VIAF: 102399339
 |
**Sándor Réső Ensel** [ŝAndor rEŝO enŝel], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Réső Ensel Sándor** estis hungara juĝisto, prokuroro. Lia patro estis la samnoma Sándor Réső Ensel (pli aĝa), lia familia nomvarianto estis *Réső-Ensel*.

Sándor Réső Ensel naskiĝis la 1-an de februaro 1833 en Pest (urbo) (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, li mortis la 24-an de februaro 1899 en Budapeŝto (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario).

Biografio
---------

Sándor Réső Ensel maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris juran diplomon en Reĝa Universitato de Pest. Post siaj studoj li estis juĝisto en Miskolc, pli poste en Kocs. Ekde la 1860-aj jaroj libertempe li okupiĝis pri etnografio. En 1862 li lernis la stenografion. Ekde 1863 li estis prokuroro en Pest-Pilis-Solt-Kiskun. En 1864 li studvojaĝis al Bavario, Francio, en 1868 al Prusio por vidi la prizonajn sistemojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A helynevek magyarázója* (1861)
* *A hazai polgári eljárásra vonatkozó szabályrendeletek* (1864)
* *Magyarországi népszokások* (1867)
* *Az esküdtszék Magyarországon* (1867)
* *Erklärung ungarischer Ortsnamen* (1877)
* *Három országos női fegyház* (1887)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 2-a punkto)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 706930
* LCCN: no00082350
* VIAF: 61094574
* ISNI: 0000 0000 3904 217X
* BNF: 12971775h
 |
50.35477219.514808Koordinatoj: 50° 21′ 17″ N, 19° 30′ 53″ O (mapo)
 
Dezerto Błędów
**Dezerto Błędów** (*pole* : Pustynia Błędowska) estas sabla zono inter Błędów (parto de la urbo Dąbrowa Górnicza, Supra Silezio) kaj la vilaĝo Klucze (urbo Olkusz), en Pollando.

La zono lokiĝas precipe sur la altaj altebenaĵoj de Silezio en la Silezia provinco. Ĝi kovras aeron de 32 km². Ĝi estas la nura pola dezerto, kaj estas unu el la kvin naturaj dezertoj en Eŭropo.

La sablaro en Błędów estas la plej granda amaso da sablo fora de maroj en centra Eŭropo, delasitaj de degelo de glaĉeroj antaŭ milionoj da jaroj. Apero de tia pejzaĝa dezerta tipo datiĝas de Mezepoko, pro akcidenta kialo: mineja ekspluatado (zinko, arĝento, karbo). Sed la aparta geologia strukturo estis ĉefa kialo - la averaĝa diko estas ĉirkaŭ 40 metroj (maksimume 70 metroj) - tio kiu kaŭzis facilan rapidan profundan malsekigon. Lastajare, dezerto ekis malgrandiĝi. Fenomeno de miraĝoj estas konata tie.

Dum la Dua mondmilito, la zono estis uzita de la germanaj armeoj Deutsches Afrika Korps por testi aparatojn antaŭ deplojado en Afriko.

* Kategorio Błędów Dezerto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Pérotin: *Alleluia nativitas*
**Modalnotacio** estas sistemo por la notado de plurvoĉa muziko, kiu estis uzata en okcidenta Eŭropo dum la tiel nomata epoko de Notre Dame en la 12-a jarcento ĝis komence de la 13-a jarcento.

En la eŭropa muzikhistorio la modalnotacio estis la unua sistemo, kiu ebligis fiksigi ritmojn, do difini fiksan sinsekvon de longaj kaj mallongaj notvaloroj. Male al unuvoĉa muziko kiel la gregoria ĥoralo fiksita ritma sinsekvo estas kondiĉo por tio, postplenumeble enskribigi plurvoĉan muzikon.

Alie ol en moderna notacio oni tamen ne povis noti unuopajn notvalorojn. Modalnotacio baziĝis male sur ses diversaj ritmaj formuloj (modaloj), kiuj ĉiam denove estis ripetataj dumpase de peco. La ritmaro baziĝanta sur regula ripetado de ĉi tiuj modaloj nomiĝas modalritmaro. Oni diras ankaŭ ritma modalo. Regula ripetado de la ritmaj unuoj ebligis apartan notacion, la nodalnotacion.

Oni prezentis la ses modalojn kiel sinsekvo de ligaturoj (notoj ligitaj per trabo) kaj unuopaj notoj. La ŝablono de la sinsekvo de ligaturoj kaj unuopaj notoj nomis la modalon, per kiu oni kantu la pecon.

Komence de la 13-a jarcento la mezurnotacio, kiu ebligis prezenti konsiderinde pli komplikajn ritmojn, anstataŭis la modalnotacion.

Literaturo
----------

* Willi Apel: *Die Notation der polyphonen Musik.* VEB Breitkopf & Härtel, Lepsiko 1962, ISBN 3-7330-0031-5
* Möller/Stephan (eld.): *Neues Handbuch der Musikwissenschaft. Musik des Mittelalters.* Vol. 2. Laaber, Laaber 1991
**CZIGLER Győző** [cigler] estis hungara arkitekto, teknikuniversitata profesoro naskita en Arado la 19-an de julio 1850 kaj mortinta en Budapeŝto la 28-an de marto 1905.

Győző Czigler

Kariero
-------

Czigler unue lernis de sia patro poste en Vieno. Ekde 1887 ĝis sia morto li estis profesoro pri la arkitekturo en la Teknikuniversitato de Budapeŝto. Post gajnitaj konkursoj li projektis precipe publikkonstruaĵojn (Komerca Akademio, kemia konstruaĵo de Teknikuniversitato, Statistika Oficejo, Pázmáneum en Vieno, Kuracbanejo Széchenyi, trakonstruo de Malnova kalvinana preĝejo (Hajdúböszörmény), ktp.), ludomojn en Budapeŝto en novrenesanca stilo. Li estis redaktoro ekde 1903 kune kun Gyula Kabdebó de la libro *Az építészet története* (Historio de Arkitekturo).

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Gyula Haász

Fontoj
------

* Magyar Életrajzi Lexikon
* 

* Kategorio Győző Czigler en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 341428
 |
Koordinatoj: 50° 03′ 30″ N 12° 23′ 52″ O﻿ / ﻿50.05833 °N, 12.39778 °O﻿ / 50.05833; 12.39778 (mapo)

**Podhrad** (germane *Pograd*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, unu el partoj de urbo Cheb, troviĝanta en distrikto Cheb. En la jaro 2021 daŭre vivas ĉi tie 665 loĝantoj.

Podhrad situas en katastra teritorio **Podhrad kaj Dřenice u Chebu**.

Geografio
---------

Podhrad troviĝas proksimume du kilometroj sudoriente de Cheb sur la suda flanko de akva rezervujo Jesenice en supermara alteco 440 metrů.

Historio
--------

La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1287, kiam la vilaĝeto apartenis al burgo en Cheb. De komence de la 15-a jarcento ĝi apartenis al familio Ruduschoj, post la jaro 1470 Podhrad parte proprumis Junckeridoj el Seeberg. En la jaro 1503 akiris Podhrad Crahmeridoj, kiuj tenis ĝin ĝis la jaro 1638, kiam aĉetis ĝin Filip Martini. En tenado de lia familio ĝi estis ĝis l jaro 1724, kiam ĝi fariĝis posedaĵo de Neubergoj. En la jaro 1754 poste akiris la vilaĝon Gableridoj kaj pli poste Opitzidoj. Post la jaro 1945 kaj nuligo de nobelaro en Ĉeĥoslovakio posedaĵo fariĝis la ŝtato. Antaŭ la dua mondmilito vivis en la vilaĝo en 48 domoj 464 loĝantoj. Hodiaŭ ĉi tie vivas ĉirkaŭ 200 homoj.

Dum la unua mondmilito estis en Podhradu establita tombejo de militkaptitoj, kie ripozas 420 rusoj, 225 muslimoj el diversaj landoj kaj 46 italoj. Pli poste ĉi tie estis sepultitaj ankaŭ 13 anoj de la soveta armeo falintaj en la dua mondmilito.. Iliajn viktimojn rememorigas monumentoj kun ortodoksa kruco kaj duonluno. Tiu ĉi tombejo, kiu antaŭ longe ne remorigis tombejon, kaj kelkaj civitanoj eĉ ne sciis, ke ĝi ekzistas, estis en la jaro 2009 revitaligita por sume 1 089 000 da ĉeĥaj kronoj.. Urbo Cheb akiris doton en alteco 867 miloj da kronoj de Ministerio de enlando de Ĉeĥio.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 461 |
| 1880 | 443 |
| 1890 | 397 |
| 1900 | 543 |
| 1910 | 584 |
| 1921 | 506 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 810 |
| 1950 | 446 |
| 1961 | 314 |
| 1970 | 288 |
| 1980 | 315 |
| 1991 | 298 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 345 |
| 2011 | 503 |
| 2021 | 665 |

Fotogalerio
-----------

* Tombejo de militkaptitoj el la 1-a mondmilitoTombejo de militkaptitoj el la 1-a mondmilito
* Pentaj krucoj en PodhradPentaj krucoj en Podhrad

Referencoj
----------

1. ↑  Milita tombejo Podhrad kaŝas 704 faklintoj MestoCheb.cz, *2009-03-02*
2. 1 2  Vojenský hřbitov Podhrad MestoCheb.cz, *2009-09-23*

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de urbo Cheb (19) |
| --- |
| Bříza ~ Cetnov ~ Dolní Dvory ~ Dřenice ~ Háje ~ Horní Dvory ~ Hradiště ~ Hrozňatov ~ Cheb ~ Chvoječná ~ Jindřichov ~ Klest ~ Loužek ~ Pelhřimov ~ Podhoří ~ Podhrad ~ Skalka ~ Střížov ~ Tršnice ~ ceteraj: Krásná Lípa ~ Slapany |

 |
La **modelo de Einstein** estas modelo de solido kiel aro de harmonaj osciloj kiuj ne interagas kaj oscilas ĉe la sama frekvenco.

Derivado
--------

Konsideru unu harmonan oscilon kun frekvenco {\displaystyle \omega }. La dispartiga funkcio estas do

{\displaystyle Z(T)=\sum \_{n=0}^{\infty }\exp(-(n+1/2)\hbar \omega /kT)}
{\displaystyle ={\frac {\exp(-\hbar \omega /2kT)}{1-\exp(-\hbar \omega /kT)}}={\frac {1}{2\sinh(\hbar \omega /2kT)}}}.
La dispartiga funkcio de {\displaystyle 3N} tiaj osciloj estas do

{\displaystyle Z(T)={\frac {1}{(2\sinh(\hbar \omega /2kT))^{3N}}}}.
(Ni konsideru {\displaystyle 3N} oscilojn ĉar ĉiu partiklo havas tri gradojn de libereco laŭ la tri dimensioj de spaco.)
La averaĝa energio {\displaystyle U} de la sistemo de {\displaystyle 3N} osciloj ĉe temperaturo {\displaystyle T} estas

{\displaystyle U(T)=-{\frac {\operatorname {d} \ln Z}{\operatorname {d} (1/kT)}}={\frac {3}{2}}N\hbar \omega \coth {\frac {\hbar \omega }{2kT}}}.
La sendimensia varmokapacito estas

{\displaystyle C\_{V}/Nk={\frac {1}{Nk}}{\frac {\operatorname {d} \!U}{\operatorname {d} \!T}}={\frac {3(\hbar \omega /2kT)^{2}}{\sinh ^{2}(\hbar \omega /2kT)}}}.
Ĉe grandega temperaturo {\displaystyle T\gg \hbar \omega /k},

{\displaystyle C\_{V}/Nk\to 3}.
Tiu ĉi fakto nomiĝas la **leĝo de Dulong–Petit**.

Ĉe malgrandega temperaturo {\displaystyle T\ll \hbar \omega /k},

{\displaystyle C\_{V}/Nk\approx {\frac {3(\hbar \omega /kT)^{2}}{\exp(\hbar \omega /kT)}}\to 0}.

Referencoj
----------

  Vidu ankaŭ: Modelo de Debye
* A. Einstein, "Die Plancksche Theorie der Strahlung und die Theorie der spezifischen Wärme", *Annalen der Physik*, vol. 22, pp. 180–190, 1907.
* B. Diu, C. Guthmann, D. Lederer, B. Roulet, *Éléments de physique statistique*, 1996.
* C. Cohen-Tannoudji, B. Diu, F. Laloë, *Mécanique quantique*.
**Modalismo** estas herezo kiu aperis en la 3-a jarcento kaj kiu atribuas al personoj de Sankta Triunuo malsamajn "modalojn" aŭ manierojn de l' Dia Esto. Pritrakto tipe modalisma estas vidi Dion aktiva en la kreado kiel Patro, en la savo kiel Filo kaj en sanktigado kiel Sankta Spirito.

La unuaj kristanoj, kvankam malriĉaj je lingvaĵo koncernanta la estontan dogman formularon, facile kaj instinkte sentis deviojn el la kredo. En la 3-a jarcento pK, Sabelio, libia pastro, sed loĝanta en Romo, inventis novan herezon. Li instruadis, ke en la Dia Esenco troviĝas unusola persono, tiel ke la Patro, la Filo, kaj la Sankta Spirito nenioalie estas ol la sama persono kiu alprenas malsamajn funkciojn aŭ oficojn aŭ karakterizojn aŭ fizionomiojn: ne do tri personoj en unusola Dio. Per tia difino pri Dio, li intencis plisolidigi la kristanan monoteismon. Nature la plejparto de la eklezio tuj rimarkis kaj rimarkigis ke la Sabelia instruo kontraŭas al la tradicia kredo de la Eklezio: Sabelio estis ekskomunikita ĉar persistis en tia instruo al la popolo. Lia herezo estis difinita Sabelismo aŭ Modalismo aŭ Patripasionismo ĉar por Sabelio sur la kruco mortis la Patro subveste de Jesuo, kiel jam komentis Sankta Ireneo. 

Tiu herezo liveras gravan informon pri la kristana kredo antaŭnicea. La Nicea Kredo (325) proklamis la diecon de Filo. Sed ĝuste tio estis kredata de la kristanaj komunumoj kiel aperas el la kondamno kontraŭ la Modalismo de Sabelio kiu faris el Jesuo Kristo nur aspekto de la Patro.

Hodiaŭ modalismo estas konfesata de la Unuigita Pentekosta Eklezio.

  

Eksteraj ligoj

[*rompita ligilo*]
**Győző Brunner** [djOzO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Brunner Győző** estis hungara drumisto, orkestrestro, instruisto.

Győző Brunner naskiĝis la 5-an de aprilo 1943 en Budapeŝto, li mortis la 18-an de februaro 2021.

Biografio
---------

Pri lernojaroj de Győző Brunner mankas informoj. Li estis drumisto de Metro (rokgrupo) ekde 1965. En fino de la 1960-aj jaroj li muzikadis kune kun Károly Frenreisz en amuzejoj de okcidenta Eŭropo. En 1972 li aliĝis al nove fondita ŝlagrorkestro, eĉ li estis elektita estro, ĉar nur li havis hejme telefonon. Inter 1974-1976 li apartenis al alia nova orkestro, poste li estis instruisto pri drumoj. En nekonata jaro li migris en Kanadon. Li edziĝis dufoje, ambaŭ edzinoj naskis unufoje.

Lia ŝlagro
----------

* *Zöld csillag* (komponisto kaj parte tekstopoeto)

Aŭdu ankaŭ
----------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Győző Brunner en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 658808
* VIAF: 86146937812213831986
* MBA: 861d5878-fac7-4885-84bc-7a03c6bfc190
 |
En kluboj, teamoj, kaj programoj de **Modela UN** (**MUN**) tra la mondo, junuloj envolvas sin en simulataj organoj de la Unuiĝintaj Nacioj kaj similaj internaciaj organizaĵoj, diskutante la problemojn de la mondo kaj klopodante eltrovi solvojn. "Delegitoj" devas respekte reprezenti la efektivajn dezirojn de la nacioj al ili elektigitaj, kaj oni instigas al ili plene esplori la aferon, eĉ ĝis kontakto al loka ambasadejo por peti informon.

MUN-kluboj kaj teamoj modiĝas ĉe liceoj kaj universitatoj, ĉar ili donas utilegan sperton pri esplorado kaj prelegado, kaj fundan konon de mondaferoj. Ĉe multaj lernejoj, MUN-programoj evoluas je ia altnivela konkurenca akademia sporto, defiante tiajn pli tradiciajn konkurencojn, kiaj debatoteamoj ktp.

Neniu ĉeforganizo estras aŭ regas la diversan aron de kluboj, teamoj kaj organizaĵoj de MUN, kaj tial parlamentaj reguloj kaj premisistemoj ege varias de unu kongreso al la sekva. Liston de la plejmulto de MUN-kongresoj tra la mondo prizorgas la Unuiĝintaj Nacioj-Asocio de Usono (UNA-USA).

Vidu ankaŭ
----------

* Euroscola
* ECOSOC
* Internacia Kortumo
* THINK Global School
* Tutmonda edukado

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Modela UN en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* "Stabejo de Modela UN" ĉe la UN-a ttt-ejo angle
* Harvard Model United Nations
* The Hague International Model United Nations
* Berlin Model United Nations
* Vienna Model United Nations Arkivigite je 2009-09-17 per la retarkivo Wayback Machine
* Warsaw Model United Nations
* Rome Model United Nations

Fotaro
------

* 
* 
* 
*
**Esperanto.cu** estas oficiala organo de Kuba Esperanto-Asocio. La bulteno ekaperis en 2013 por anstataŭi la malnovan *Avanco*. Ĝi estas esperantlingva trimonata eldonaĵo sendita al komitatanoj, estraranoj kaj aktivuloj de KEA. Ĝi haveblas papere kaj ciferece libere elŝutebla ĉe la retejo de KEA en PDF-formato. La bulteno informas pri la asocia vivo, aranĝoj, kursoj, trejnadoj kaj landa agado sed ankaŭ pri gravaj internaciaj esperantistaj okazintaĵoj.

Redaktoroj kaj teamo
--------------------

2013/1-2015/1  

Redaktis: Alberto Fernández-Calienes Barrios, Maritza Gutiérrez González kaj Javier Ramos Nistal.  

Enpaĝigis: Alberto F. Calienes kaj Y. Mayol.
  

2015/2  

Redaktis: Maritza Gutiérrez, Alberto F. Calienes kaj Javier Ramos.  

Enpaĝigis: Yodanis Mayol kaj Alberto F. Calienes.  

2015/4-2016/2  

Redaktis: Maritza Gutiérrez.   

Enpaĝigis: Enrique Mayol.  

2016/3-2017/2  

Kunredaktis: Maritza Gutiérrez kaj Alberto F. Calienes.   

Enpaĝigis: Alberto F. Calienes.  

2017/3  

Ĉefredaktis kaj enpaĝigis: Alberto Fernández-Calienes Barrios.   

Kunlaboris: Javier Ramos Nistal, Maritza Gutiérrez González, Juan Ramón Rodríguez Gómez.  

2018/1  

Kunredaktis: Alberto Fernández-Calienes Barrios, Maritza Gutiérrez González kaj Juan Ramón Rodríguez Gómez.   

Enpaĝigis: Alberto Fernández-Calienes Barrios.   

Kunlaboris: Javier Ramos Nistal, Geomar Martínez Pérez kaj Yordán Fonseca Olivera.  

2019  

Redaktis: Norberto Díaz Guevara  

Kunlaboras: Javier Ramos

Referencoj
----------

1. 1 2  Priskribo en la bulteno kaj ties teamo unua numeroPDF (1,69 MB) p.4
2. ↑  Oficialaĵoj unua numeroPDF (1,69 MB) p.4
3. ↑  Oficialaĵoj esperanto.cu 2/2015PDF (1,15 MB) p.4
4. ↑  Oficialaĵoj esperanto.cu 4/2015PDF (987 KB) p.4
5. ↑  Oficialaĵoj esperanto.cu 3/2016PDF (990 KB) p.4
6. ↑  Oficialaĵoj esperanto.cu 3/2017PDF (4,58 MB) p.4
7. ↑  Oficialaĵoj esperanto.cu 1/2018PDF (2,11 MB) p.8

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de KEA (esperante)
**Ĝŭangoscienco** estas scienco okupiĝanta pri la studado de la kulturo de ĝŭangoj. La Ĝŭangologio rilatas la studon de aspektoj parencaj al ĝŭangoj, kiel ekzemple la Historio de ĝŭangoj, la ĝŭanga budhismo, la ĝŭanga lingvo, la politiko kaj la ĝŭangaj temoj de historia, kultura kaj religia signifoj. La ĉina historiisto kaj antropologo Huang Senfan (1899-1982) povus esti konsiderata kiel la unua ĝŭangologo kaj faris multe por diskonigi ĝŭangojn en Ĉinio.

Historio
--------

Ĝŭangoj estas la plej granda minoritatoj etna grupo de Ĉinio (Suda indiĝena popoloj aŭ aŭtoktona popolo de Ĉinio). La komenco de la Ĝŭangologio kiel aŭtenta akademia fako estas ofte asocia kun la Ĉunga historiisto Huang Senfan kiu estas konsiderata ties fondinto. 

Post kelkaj jardekoj, la ĝŭanga studo mem malfermiĝas al aliaj fakoj, rezulte en priserĉoj per interfaka alproksimiĝo. Kiel ekzemploj de tiuj priserĉistoj pri ĝŭangoj de malferma spirito oni povus mencii la usonan antropologon Jeffrey Barlow, inter aliaj, kiu pristudis vortaron de ĝŭangoj kaj la modernan historion de ĝŭangoj. Aliaj estas japana antropologo Ĉikadasigejuki, aŭstrala antropologo David Holm kaj multaj aliaj.

Listo de ĝŭangologoj
--------------------

* Huang Senfan
* Huang Ĉengking
* Ban Seouŭen
* Li Ganfen
* Kin Kailuan
* Kin Naiĉang
* Kin Ŝengmin
* He Longqun
* Ju Ŝijie
* Kin Deking
* Pan Kisu
* Huang Hanjin
* Ĉeng Ĉaoseong
* Liang Tingŭang
* Jeffrey Barlow
* David Holm

Vidu ankaŭ
----------

* (Angla lingvo)Historio de ĝŭangoj

Referencoj
----------

1. ↑  (Ĉina lingvaro) Huang Senfan -- fondinto de ĝŭangaj studoj Arkivigite je 2012-02-02 per la retarkivo Wayback Machine
2. ↑  (Ĉina lingvaro) Li Fuqiang：ĉinaj ĝŭangaj studoj.Pekino,2007.ISBN 978-7-1050-8421-0. Arkivigite je 2011-08-12 per la retarkivo Wayback Machine
3. ↑  (Ĉina lingvaro) Mo Juansheng: Ĝŭangaj studoj. Arkivigite je 2012-03-20 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* Jeffrey Barlow:La ĝŭangoj - la studo de historio kaj kulturo Arkivigite je 2007-02-06 per la retarkivo Wayback Machine angle
**Baskó** estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Gönc situante en fermita valo de okcidenta parto de la Montaro Zemplén, sur fontoregiono de kelkaj malgrandaj riveretoj. Ĝi estas sakstrata vilaĝo.

Kirko en Baskó
Vojo en Baskó

Bazaj informoj
--------------

* Poŝtkodo: 3881
* Telefonprefikso: 47
* Areo: 30  km²
* Loĝantaro: 230

Baskó havas aŭtobuslinion al la je 19 km distanco estanta Abaújszántó kaj al la je 15 km distanco estanta loko Erdőbénye. Al la per belegaj arbaroj, kampoj ĉirkaŭita vilaĝo, - tra pitoreska ĉirkaŭaĵo - kondukanta landvojo ligas la grandajn koloniojn.

Historio
--------

Ĝi estis iam reĝa bieno, kiun reĝo Sigismundo lombardis al la familio Czudar. La bienhavantoj ofte ŝanĝiĝis. La loĝantaro okupiĝis kun arbomastrumado kaj ĝis la filoksero - danĝero kun vinberproduktado.

La loĝantaro dum la turkaj tempoj tre maloftiĝis. Pro la maldensa loĝantaro dum la 18-a jarcento oni lokigis tien rutenojn. Ties grekkatolika preĝejo devenas el jaro 1790. En ĉi tiu loko la senĝena naturo ideala estas por tiuj, kiuj ripozi deziras.

En Baskó migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

* grekokatolika kirko

Panoramo en Baskó

* Kategorio Baskó en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)