Vidu ankaŭ: Maltolo, Etila maltolo, kaj Izomaltolo

|  |
| --- |
| 5-Hidrokso-maltolo |
| Kemia formulo |  **C6H6O4** |
| Hidroksomaltolo |
| **Bastona kemia strukturo de la 5-Hidrokso-maltolo** |
| Hidroksomaltolo |
| **Tridimensia kemia strukturo de la 5-Hidrokso-maltolo** |
| Hidroksomaltolo ĉeestas en la Eucalyptus leucoxylon |
| Hidroksomaltolo ĉeestas en la Eucalyptus leucoxylon. |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * Duhidrokso-metilpiranono
 |
| CAS-numero-kodo | 1073-96-7 |
| ChemSpider kodo | 63795 |
| PubChem-kodo | 70627 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | blanka solidaĵo |
| Molmaso | 142,11124 g mol−1 |
| Denseco | 1,605 g/cm−3 |
| Fandpunkto | 125°C  |
| Bolpunkto | 346,2°C  |
| Refrakta indico | n\_{{761}}^{{20}} 1,6390 |
| Acideco (pKa) | 9,24 |
| Ekflama temperaturo | 154,5°C  |
| Solvebleco | Akvo:nesolvebla |
| Mortiga dozo (LD50) | 5000 mg/kg (buŝe) |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |
| --- |
| 07 – Toksa substanco |

 |
| GHS Signalvorto | Averto |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H303, H315, H319, H335 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P261, P264, P264+265, P271, P280, P301+317, P302+352, P304+340, P305+351+338, P319, P321, P332+317, P337+317, P362+364, P403+233, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**Hidroksomaltolo** aŭ **5-hidrokso-maltolo** estas organika kombinaĵo rezultanta per traktado de hipoklorita acido kaj 4-Pirono. Ĝi estas blanka solidaĵo, nesolvebla en akvo. Hidroksomaltolo posedas 6 karbonatomojn, 6 hidrogenatomojn kaj 4 oksigenatomojn. Hidroksomaltolo uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj aromaĵoj. 5-Hidroksomaltolo (5-HM) estas karbonhidrato-derivata kunmetaĵo, kiu estis studata pro ĝiaj eblaj aplikoj en diversaj sciencaj kampoj. 5-HM estas blanka kristala solidaĵo kun molekula pezo de 142,11 g/mol, kaj estas derivaĵo de maltozo], dusakarido trovata en grajnoj. 5-HM estas multflanka komponaĵo, kiu povas esti uzata en diversaj laboratoriaj eksperimentoj, kaj ĝiaj eblaj aplikoj estis studitaj en pluraj areoj, inkluzive de biokemio, fiziologio kaj farmakologio.

La sintezo de 5-Hidroksomaltolo estas simpla procezo, kiu implikas la oksidadon de maltozo uzante diversajn oksidigajn agentojn. La plej ofte uzataj oksigenaj agentoj estas periodatoj, kromia trioksido kaj nitrata acido. La reakcio estas tipe produktata en akva solvaĵo, kaj la rezultanta 5-Hidroksomaltolo tiam estas izolata per kristaliĝo.

5-Hidroksomaltolo estis studata pro ĝiaj eblaj aplikoj en diversaj sciencaj kampoj. En biokemio, 5-Hidroksomaltolo estis utiligata kiel substrato por studi la katalizajn proprecojn de enzimoj kaj kiel ebla inhibitoro de enzimoj. En fiziologio, 5-Hidroksomaltolo estis studata pro ĝia ebla rolo en la reguligo de glukoza metabolo, kaj ĝi ankaŭ estis studata por sia ebla rolo en la reguligo de ĉela kresko kaj diferencigo. En farmakologio, 5-Hidroksomaltolo estis studata pro ĝiaj eblaj terapiaj aplikoj, inkluzive de ĝia ebla rolo en la traktado de diabeto kaj obezeco.

Rilate al la mekanismo de ago, 5-Hidroksomaltolo supozeble agas malhelpante la agadon de certaj enzimoj implicitaj en glukoza metabolo. Specife, 5-Hidroksomaltolo supozeble malhelpas la agadon de heksokinazo, enzimo implicata en la konvertiĝo de glukozo al glukozo-6-fosfato. Krome, 5-Hidroksomaltolo supozeble malhelpas la agadon de glukokinazo, enzimo implicata en la konvertiĝo de glukozo-6-fosfato al glukozo-1-fosfato.

La biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj de 5-Hidroksomaltolo estis studataj en diversaj organismoj, inkluzive de mamuloj, plantoj kaj bakterioj. En mamuloj, 5-Hidroksomaltolo pruviĝis malhelpi la agadon de heksokinazo kaj glukokinazo, rezultigante malpliiĝon de glukozoniveloj en la sango. En plantoj, 5-Hidroksomaltolo pruviĝis malhelpi la aktivecon de enzimoj implicitaj en la amelo-metabolo, rezultigante malpliigon de la kvanto de amelo en la planto. En bakterioj, 5-Hidroksomaltolo pruviĝis malhelpi la agadon de enzimoj implicitaj en la rompo de karbonhidratoj, rezultigante malpliigon de la kvanto de energio disponebla al la bakterioj.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **5-hidrokso-maltolo** per traktado de **hipoklorita acido** kaj **4-pirono**:

|  |
| --- |
| 4-pirono+hipoklorita acido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}5-Hidroksomaltolo +klorida acido |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Dusakarido

Referencoj
----------

1. ↑  GuideChem
2. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
3. ↑  Chemical Book
4. ↑  Chemsrc
5. 1 2  BenchChem
6. ↑  Heksokinazo estas enzimo kiu katalizas la konvertadon de **heksozo** al heksozo-6-fosfato, per hidrolizo de ATP en ADP, tiel transigante la fosfatan grupon al la monosakarido.