recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**László Csaba** [lAslO ĉaba], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csaba László** estis hungara arkitekto, altlerneja instruisto, fondinta membro de la Hungara Arta Akademio (1992), la plej signifa figuro de religia arkitekturo dum la socialismo en la lando.

Preĝejo en Hollóháza, emblemo de la moderna preĝejo en Hungario fare de László Csaba
Preĝejo en Békásmegyer fare de László Csaba
László Csaba naskiĝis la 9-an de oktobro 1924 en Budapeŝto, li mortis la 18-an de januaro 1995 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Csaba maturiĝis en piarista gimnazio en 1943, poste li akiris arkitekturan diplomon en Reĝa Hungara Teknika kaj Ekonomia Universitato József en 1947. Post la diplomo li estis asistanto samloke en la sekva lernojaro, poste li laboris en ŝtataj oficejoj (tiam privataj oficejoj ne ekzistis). Inter 1952-1954 li frekventis majstran kurson, poste li denove instruis jardekon en la teknikuniversitato. Inter 1964 kaj 1988 li laboris en arkitektura instituto havanta altajn postenojn, poste li pensiuliĝis. Li ricevis premiojn inter 1959-1992. Li havis edzinon, kiu naskis 2 gefilojn en 1952 kaj 1957.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* Bélapátfalva, kulturdomo (1950)
* Miskolc, malvarmiga domo (1959)
* Cserépváralja, preĝejo (1965)
* Hollóháza, preĝejo (1964-1967)
* Budapeŝto, loĝdomoj (1970-76)
* Hodász, preĝejo (1977)
* Hollóháza, porcelana uzino (1984)
* Békásmegyer, preĝejo (1987)
* Esztergom, aŭtofabriko (1991-92)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Csaba (arkitekto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 685173
* GND: 1163410322
* VIAF: 121362617
* ISNI: 0000 0000 7919 4872
 |
**László Budai** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Budai László** estis hungara futbalisto, membro de la hungara orteamo, olimpiano, olimpika ĉampiono, trejnisto. Lia origina familia nomo estis *Bednarik*, lia sporta nomo estis *Budai la 2-a*, ĉar tiam jam ekzistis alia samnoma futbalisto.

Memortabulo pri László Budai
László Budai naskiĝis la 19-an de julio 1928 en Rákospalota, li mortis la 2-an de julio 1983 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Budai debutis en 1942 en la loka junulara klubo. Baldaŭ li ludis en gravaj ĉefurbaj kluboj (ekzemple Budapest Honvéd FC 1949-1959). Same inter 1949-1959 li estis ankaŭ membro de la nacia hungara teamo resume 39-foje kun 10 goloj. En la Somera Olimpiko 1952 lia nacia teamo ricevis ormedalon, post jaro en Londono li venkis por la unua ne-brita nacia teamo, se temas pri venki Anglion hejme. En 1954 en la mondĉampionumo li akiris arĝentan medalon. Li estis trejnisto ĉe malgravaj kluboj inter 1959-1980.

Memorigiloj
-----------

* 2 memortabuloj en Budapeŝto
* stadiono en Rákospalota

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
*

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Budai (futbalisto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 796781
 |



* Portalo pri Biografio
Grando de *Lystrosaurus murrayi* relative al homo.
***Lystrosaurus*** ("ŝovelil-lacerto") estas herbovora genro de dicinodontaj terapsidoj el fina Permio kaj komenca Triaso, kiuj vivis antaŭ ĉirkaŭ 250 milionoj da jaroj en tio kio estas nune Antarkto, Hindio, kaj Suda Afriko. Oni agnoskas nuntempe kvar al ses speciojn, kvankam el la 1930-aj al la 1970-aj jaroj la nombro de specioj estis supozita kiel multe pli alta. Ili gamis laŭgrande el grando de hundeto al 2.5 metrojn longa.

Estanta dicinodonto, *Lystrosaurus* havis nur du dentojn (nome paro de dentegecaj kaninoj), kaj oni supozas ke ĝi estis havinta kornecan bekon kiu estis uzata por elmordi pecojn de vegetaĵaro. *Lystrosaurus* estis tre fortike konstruita, herbovora animalo, proksimume de la grando de porko. La strukturo de ties ŝultroj kaj ripartikoj sugestas ke *Lystrosaurus* moviĝis laŭ duon-stara sinteno. La antaŭaj kruroj estis eĉ pli fortikaj ol tiuj malanataŭaj, kaj oni supozas ke tiuj animaloj estis pova elfosisto kiu nestumis en nestotruoj.

*Lystrosaurus* estus pro multo la plej ofta surtera vertebrulo de la komenca Triaso, kalkulita pro tiom multe kiom ĝis 95% el la totalaj individuoj en kelkaj fosilaj kuŝejoj. Oni ofte sugestis ke ĝi havis anatomiajn trajtojn kiuj ebligis ĝin adaptiĝi pli bone ol plej animaloj al la atmosferaj kondiĉoj kiuj kreiĝis ĉe la Permi-triasa amasa estingiĝo kaj kiuj pludaŭris tra la komencaj Triasaj malaltaj koncentriĝoj da oksigeno kaj altaj koncentriĝoj da karbona duoksido. Tamen, ĵusa esplorado sugestas ke tiuj trajtoj estis ne multe pli markitaj en *Lystrosaurus* ol en genroj kiuj formortiĝis en la formorto aŭ en genroj kiuj survivis sed estis multe malpli abundaj ol *Lystrosaurus*.

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2013-09-27. Alirita 2013-09-27.
2. ↑   (2004) "Barendskraal, a diverse amniote locality from the *Lystrosaurus* assemblage zone, Early Triassic of South Africa", *Palaeontologia Africana* **39**, p. 53–62.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Lystrosaurus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Lystrosaurus en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)

* Palaeos.com: Dicynodontia Arkivigite je 2006-02-22 per la retarkivo Wayback Machine
* Hugh Rance, *The Present is the Key to the Past*: "Mammal-like reptiles of Pangea" Arkivigite je 2006-04-27 per la retarkivo Wayback Machine
La **Luterana preĝejo** estas religia konstruaĵo en Hungario, en urbo Pápa, en la urbocentro.

Historio
--------

Ekde la 1520-aj jaroj la luteranismo jam havis adeptojn en la urbo. En 1537 plejparto de la loĝantoj jam estis luteranoj, kiuj uzis la iaman paroĥan katolikan kirkon ĝis 1580, poste la kalvinanoj uzis ĝin. En 1707 la luteranoj havis preĝdomon, sed post fiasko de liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a en 1714 la luteranoj jam ne plu havis eblecojn. Baldaŭe laŭ permeso de Jozefo la 2-a en 1786 pli nova preĝdomo konstruiĝis sen turo, sen sonorilo kaj sen enirejo el la strato. Nombro de la kredantoj altiĝis. Ili kolektis monojn en 1877 por kompleta preĝejo, kiu pretiĝis en la sekva jardeko. Dum la 2-a mondmilito negravaj partoj ruiniĝis, sed ĉio renoviĝis en 1949. En 1988 la preĝejo denove renoviĝis.

Konstruaĵo
----------

En la interna parto estas menciindaj la altaro, kiu laŭ la kutimo estas kune kun la predikejo. La altara bildo prezentas la Ĉieliron, pentritan en 1884. La unua orgeno pretiĝis en 1884, la nuna en 1939.

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

La altaro kun la predikejo

* Kategorio Luterana preĝejo (Pápa) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**László Gyémánt** [lAslO djEmAnt], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gyémánt László** estas hungara pentristo, grafikisto.

László Gyémánt  naskiĝis la 26-an de julio 1935 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Gyémánt frekventis artan gimnazion en sia naskiĝurbo, poste inter 1957 kaj 1963 Hungaran Belartan Altlernejon. Li lernis ĉefe de Gyula Hincz. Komence li pentris superrealismajn pentraĵojn, ekde 1964 li konstante partoprenis en ekspozicioj. Okazis en 1968, ke lia ekspozicio estis malpermesita. Post 2 jaroj li ne hejmenvojaĝis el Okcidenta Germanio, tial li estis kondamnita dum foresto je prizono pli ol 2 jarojn. Ekde 1973 li vivis en Vieno, kie li establis privatan lernejon pri pentristoj. En 1982 li hejmenvenis, en 1987 li fondis skolon pri pentrado en Óbuda. En 1989 li vizitis Usonon. Tiutempe li pentris portretojn, ekzemple pri Amerigo Tot, Győző Határ, Ferenc Kállai, Jiří Menzel, Imre Kertész, György Faludy, Iván Markó, Irén Psota, Enikő Eszenyi, István Szabó (filmreĝisoro). Li okupiĝas ankaŭ pri fotado, krome li kreas akvafortojn. Li ricevis premion Kossuth en 2015, pli frue 4 premiojn.

Liaj individuaj ekspozicioj
---------------------------

* 1965, 1967, 1968, 1980, 1981, 1983–1986, 1991-1994, 1997, 1998 Budapeŝto
* 1970 Győr
* 1971-1973 Londono
* 1973-1974, 1978, 1986 Vieno
* 1982, 1988 Pécs
* 2012 Kecskemét

Liaj grupaj ekspozicioj (elekto)
--------------------------------

* 1965-1969, 1988, 1991, 1997 Budapeŝto
* 1970 Kolonjo
* 1972 Londono
* 1983 Szeged
* 1985 Berlino

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Hajnal Tordai

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio László Gyémánt en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Luna de Sus** (hungare: **Magyarlóna**, Szászlóna) estas komunumo en Rumanio okcidente de Cluj-Napoca. En 1910 ĝi havis 1 673 loĝantojn (hungaroj), en 1992 2 015 (rumanoj, 67%). Ĝia unua mencio skribe estas en 1298. Ĝia saksa loĝantaro hungariĝis. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (*Kolozs (reĝa departemento) vármegye*). Administre ĝi apartenas al Floreşti. La pentrita ligna baldakeno de la reformita preĝejo estis farita de la familio de Kolozsvári Asztalos Umling en 1752.

Fonto
-----

* Magyar nagylexikon, 1-18. 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

Renomaj personoj
----------------

* Manyi Kiss (12-a de marto 1911 - 29-a de marto 1971, Budapest), hungara aktorino.
* József Ricci (\*Gilău, 7-a de januaro 1929): instruisto, lokhistoriisto.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Luna de Sus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Interaga mapo de distrikto Cluj
* Popolnombrado 2002
* Administracia mapo de distrikto Arkivigite je 2007-08-08 per la retarkivo Wayback Machine
**László Kazal** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kazal László** estis hungara aktoro, kantisto, komikisto. Lia dua edzino estis Erzsi Balogh.

László Kazal
László Kazal  naskiĝis la 27-an de februaro 1911 en Budapeŝto, li mortis la 10-an de majo 1983 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Kazal komence estis simpla laboristo, poste laŭ vespera kurso li akiris diplomon de privata aktorlernejo de Szidi Rákosi en 1929. Post lernado li estis figuranto, baldaŭ aktoro en diversaj teatroj. Plej ofte li estis komikisto, dancisto, kantisto, anoncisto, bonvivanto en provinco. Ekde 1936 li estis videbla-aŭdebla jam en la ĉefurbo en kabaredoj aŭ teatretoj. Depost la 2-a mondmilito li apartenis al Operetoteatro (Budapeŝto), inter 1948 kaj 1951 al Gaja Teatro, poste ĝismorte al *Gaja Scenejo*. Tiutempe li havis rolojn ankaŭ en Hungara Televizio kaj Hungara Radio. En 1965 (kaj poste dufoje) li faris turneojn en Kanado kaj Usono, en 1966 li ricevis premion. Li edziĝis dufoje, la unua edzino naskis filinon en 1960.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* Pál Ábrahám: *3 : 1 a szerelem javára* - Pufi
* István Zágon: Hyppolit, la lakeo (teatra versio) - paĉjo
* Mihály Eisemann: *Én és a kisöcsém* D-ro Vas
* György Moldova *Légy szíves, Jeromos* (1962, Teatro Petőfi)

Elektitaj kinaj filmaj roloj
----------------------------

* *2x2 néha 5* (1954)
* *Micsoda éjszaka!* (1958)
* *Nem várok holnapig...* (1967)

Elektitaj televiziaj filmaj roloj
---------------------------------

* *Pfúj, bíró* (1957)
* *Plusz egy fő* (1966)
* *Micsoda cirkusz* (1974)
* *A Kazal* (1981)
* *Nevetni kell, ennyi az egész* (1994)

Liaj plej konataj ŝlagroj
-------------------------

* *Szeressük egymást gyerekek*
* *Lázár kádár lánya*
* *Nem az a fontos az ember hány éves*
* *2x2 néha 5*

Dubladaj roloj
--------------

* en eksterlandaj filmoj hungaraj voĉoj de John Alexander kaj Oliver Hardy

Gramafondiskoj
--------------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio Arkivigite je 2007-06-29 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun fotoj kaj video
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* 

* Kategorio László Kazal en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Louisa Frederica Adela SCHAFER** aŭ angligite **SHAFER** [ŜEfer], voknome **Adela** (naskiĝis la 11-an de februaro 1865 en Londono) estis angla esperantistino, solkantisto kaj lingvoinstruisto.

Schafer multe laboris por Esperanto, aparte ĉe Londona Esperanto-Klubo, ofte aperigante kantojn sub la nomformo **Ad. Ŝefer**. Schafer ĉeestis plurajn Universalajn Kongresojn, interalie la unuan en Bulonjo.

Schafer estis nomumita de Zamenhof membro de la unua (ĝis 1906 ankoraŭ provizora) Lingva Komitato (LK) en 1905. Dum la UK en Ĝenevo en 1906, la LK elektis komisionojn por prepari la Akademiajn Korektojn. Al la angla komisiono estis elektitaj "fraŭlino Adela Shafer" kaj la sinjoroj Joseph Rhodes kaj John Ellis. Poste aliĝis ankoraŭ Edward Alfred Millidge.

En la teatraĵo *La urso*, tradukita de Vasilij Devjatnin kaj prezentita dum 8-a UK en Krakovo en 1912, ŝi ludis la rolon de *Elena Ivanovna Popova*, vidvino de bienposedanto.

Verkoj
------

Shafer verkis: „Tekstaro de Britaj Kantoj" kaj tradukon de la kanto "How sweet the name of Jesus sounds" en Adoru Kanto n-ro 426. Ankaŭ tri aliaj kantoj ŝiaj estis en *Adoru kantante* (KELI, 1971).

Literaturo
----------

* 1914: Kandidatoj al la Lingva Komitato (1914). Ŝefer, L.F. Ad. (Adela Shafer) - Londono. En: *Oficiala Gazeto Esperantista* (1914) 6:08 (63), p. 181-183.

Referencoj
----------

1. ↑  Esperantista Dokumentaro, kajero 1, Paris aŭg. 1906, p. 21.
2. ↑  Albault, André. [Komentario pri la] Fundamento de Esperanto. 1963, 1991, 2007 (senŝanĝe), p. 250.

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

La Lingva Komitato en 1907, Adela Schafer estas la unua en la tria vico maldekstre.

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |

* Kategorio Louisa Frederica Adela Schafer en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 28252
* GND: 142176796
* VIAF: 140316700
 |
**Lovászhetény** [lovAshetEnj], kroate **Jetinj,** germane **Laßhetting** estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Pécsvárad. En la loknomo lovász signifas hungare: ĉevalisto.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 9 6 km²
* Loĝantaro: 320
* Poŝtkodo: 7720
* Telefonprefikso: 72
* Koordinatoj: 46°09′18″N 18°28'28″E

Situo
-----

Lovászhetény situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo, laŭ iama fervojo Pécs-Bátaszék, kiu funkciis inter 1911-1997. Pécsvárad troviĝas 4, Pécs 21 km-ojn.

Historio
--------

La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. Antaŭ la hungaroj romianoj vivis tie. La unua skriba mencio devenis el 1015 laŭ tiama hungara ortografio *"Luszhetyn"*. La komunumo restis viva dum dominado de la turkoj, poste germanoj alvenis. Inter 1918-1921 armeo de Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj okupis la vilaĝon.

En Lovászhetény migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika novbaroka preĝejo omaĝe al episkopo Sankta Marteno de 1892
* romkatolika kapelo omaĝe al Sankta Georgo de 1825 en vilaĝparto Pusztakisfalu
* fiŝkaptista lago

* Kategorio Lovászhetény en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Luterana preĝejo,** vaste konata, kiel **nigra preĝejo** (germane: *Schwarze Kirche*, rumane: *Biserica Neagră*), estas la plej granda preĝejo de Rumanio, en urbo Brașov, en la ĉefplaco. Ĝi estas la plej orienta gotika konstruaĵo en Eŭropo.

Historio
--------

La tataroj detruis la unuan katolikan preĝejon en 1241. La pli nova, dediĉita al Sankta Maria estis konstruita inter 1383-1477. En 1542 la luteranoj transprenis la preĝejon kaj tie okazis la unua germanlingva meso en Transilvanio. En 1689 la armeo de Habsburgoj bruldetruis la preĝejon, sekve pro la fulgo ĝi estis nomumita nigra preĝejo, spite tion, ke baldaŭe oni forigis la fulgon. Inter 1710—1714 interne oni konstruis galeriojn precipe por la malriĉaj homoj. En 1738 tertremo kaŭzis difektojn. Inter 1762-1772 oni riparis ĝin kaj la samo okazis inter 1969-1999. La orgeno muzikas ekde 1839. La nova ĉefaltaro estas videbla ekde 1865.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo havas 3 navojn. La skulptaĵoj estis faritaj pri Johano Baptisto, Sankta Mikaelo, apostolo Sankta Jakobo, Sankta Nikolao, Sankta Luko, Sankta Paŭlo, Jesuo, Sankta Petro kaj Sankta Maria. Sub la turo ekspozicio prezentas historion de la preĝejo. En la interna parto ankaŭ 119 malnovaj tapiŝoj ornamas la preĝejon.

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* La luterana nigra preĝejoLa luterana nigra preĝejo
* La ornama enirejoLa ornama enirejo
* La tura horloĝoLa tura horloĝo

* Kategorio Luterana preĝejo (Brașov) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Liturgia purigilo** estas objekto de la katolika liturgio.

La liturgia purigilo estas rektangulo el lina ŝtofo (sed foje estas permesitaj alitipoj de ŝtofo), kutime grande je 30x45 cm, kun malgranda kruco centre brodita, utiligita por purigi diversajn liturgiajn objektojn dum la Meso: la pateno antaŭ ol sur ĝin oni deponu la Ostion konsekritan; la kaliko antaŭ ol en ĝin oni verŝu la vinon kaj akvon; kaj, fine, la kaliko ĉe la fino de la Meso. Ankaŭ la sacerdoto sin purigas la manojn antaŭ ol tuŝi la eŭkaristiajn konsekritaĵojn, sed por tio li uzas alian liturgian purigilon diritan liturgian mantukon.

Ankaŭ la liturgia purigilo, kiel la ceteraj necesaĵoj por la celebro de la meso, kutime estas pretigitaj sur la altaro de akolitoj, kie estas establita tiu minora ordino; kie tio ne okazis aŭ malĉeestas akolitoj, iu ajn laiko estas rajtigita tion fari. Kutime, praktike, tiu tasko estas plenumata, en la respekto de la kanonaj kaj praktikaj normoj, de virinoj kaj junulinoj, kio iam estis absolute malpermesite.

Vidu ankaŭ
----------

* Akolito
* Kristanaj religiaj objektoj

Eksteraj ligiloj
----------------

* Purificatorio
* Itallingva priskribo pri liturgiaj objektoj kaj ilia simbologio Arkivigite je 2014-03-25 per la retarkivo Wayback Machine

Notoj
-----

1. ↑  Vidu kanonon 119 de Kodo de kanona juro
2. ↑  Inter la kvar minore ordinitoj, (pordistoj, ekzorcistoj, lektoroj, al kiuj teologoj foje aldonas la subdiakonojn) nur la akolitoj estis rajtigitaj aliri kaj pretigi la altaron de la eŭkaristia celebro.
**László Waszlavik** [lAslO vaslavik], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Waszlavik László József** estas hungara punka muzikisto (kantisto, akordionisto, sintezilisto, komponisto, tekstopoeto). Lia plej ofta kromnomo estas *Gazember* (=kanajlo), sed li uzas ankaŭ multajn similajn harstarigajn epitetojn.

Pentraĵo pri Waszlavik fare de Tamás Végvári (pentristo) en 2009
László Waszlavik  naskiĝis la 16-an de decembro 1951 en Miskolc.

Biografio
---------

László Waszlavik pasis siajn junajn jarojn laŭ Danubo apud Budapeŝto. Li ŝatis muzikadi per akordiono, iam li frekventis muziklernejon. Li maturiĝis en gimnazio en Budapeŝto, poste li akiris komputilistan diplomon en teknikuniversitato en Lvovo. Hejmenveninta li estis tradukisto kaj interpretisto, krome li fondis ŝlagrorkestron en 1979, kiu kontraŭis la kutiman stilon. Iom poste li muzikadis ekzemple kun Feró Nagy. En 1982 li fondis propran orkestron, kiu akompanas muzike lin. En la malfruaj 1980-aj jaroj li faris 20 koncertojn en Okcidenta Eŭropo laŭ nomo Orienteŭropa rok-ŝamano. Li registris la unuan muzikdiskon en 1987 en Munkeno. En lia muziko li kombinas la rok-muzikon kun popola muziko. En 2006 li partoprenis ankaŭ kun kanto en politika demonstrado. Li ricevis premion unufoje. Li havis edzinon, kiu naskis gefilojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Waszlavik 60.* (2012, membiografia libro kun KD)
* *Csontváry-képmesék - Az Egri csillagoktól Mátyás királyig* (2019, arthistoria analizo)

Elektitaj kantotekstoj
----------------------

* Kossuth tér-induló
* Tanyán laknék, vagy sajkán
* Halló, itt Budakalász

Filmaj roloj
------------

* Jégkrémbalett (1984)
* Egy kicsit én, egy kicsit te (1985)

Aŭdu ankaŭ
----------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Waszlavik en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 650044
* MBA: 50742b17-19c8-445e-b19a-ed3fcb6bac29
 |
**Léonin** (naskiĝinta proksimume 1150; mortinta proksimume 1210, ankaŭ latine *Leoninus*, eo laŭ la franca prononco **Leoneno**) estis instrumajstro ĉe la monaĥeja preĝejo kaj katedralo Notre Dame en Parizo kaj unu el la plej eminentaj reprezentantoj de la skolo de Notre Dame.

Léonin estis pioniro de la plurvoĉeco. Lia duvoĉa muziko baziĝas sur plilarĝigitaj liturgiaj melodioj, alvenis libere komponitaj suprovoĉon kun vigla ritmo. Precipe lia verko Magnus liber organi (granda libro de organumoj) estas mejlŝtono de frua plurvoĉa muziko. Ĝi enhavas precipe (duvoĉajn) organumojn kaj kvartorganumoj por meso kaj liturgio de la horoj. La samtempuloj nomis Leonenon respekte „Optimus Organista" (plej bona organumisto).

Léonin estis kune kun sia posteulo Pérotin la plej grava komponisto de la skolo de Notre Dame. Same kiel la arĥitektoj siatempaj Léonin provis formi siajn verkojn pli komplikaj. La muziko sonis pro la pluevoluo de la paralelorganumo al libera organumo nun pli fleksebla kaj varia.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Léonin en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Informoj pri Léonin en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 439410
* GND: 123386098
* LCCN: n87807575
* VIAF: 100386560, 100386541, 100386556 265152270, 100386560, 100386541, 100386556
* ISNI: 0000 0001 1850 7860
* SUDOC: 077907213
* BNF: 13896561v
* MBA: 877bc209-de76-4ff5-84e5-919c6f82e6a5
* BIBSYS: 3061721
* NKC: mzk2004248659
* ICCU: UBOV063542
 |
**Louis Joseph ANDRIESSEN** (Utrecht, 6-an de junio 1939 – Weesp, 1-an de julio 2021) estis nederlanda komponisto. Li estis la plej estimata nederlanda komponisto de sia generacio, kaj li estis konata pro siaj eklektikismaj komponoj. Li ricevis inspirojn almenaŭ el Philip Glass kaj Steve Reich sed ankaŭ el Igor Stravinsky kaj big band-ĵazo kaj populara muziko.

En 1970-aj jaroj Andriessen skribis politikajn librojn, inter kiuj Volkslied (kanto de popolo) kaj Workers Union ("unio de laboristoj"). En 1972 Andriessen fondis ventolilan orkestron De Volharding. Por ĝi li skribis samnoman verkon. Hoketus-verko el jaro 1977 kreis inspirojn fondi orkestron, kies nomo iĝis Hoketus. Andriessen sonigis en la bando pianon. Ĝin sekvis komponoj por pli grandaj grupoj: Mausoleum, Il Principe, De Staat kaj De Tijd

En muziko de Andriessen estas inspiroj el Terry Riley kaj Steve Reich, speciale en verkoj el 1970-aj jaroj.

* Kategorio Louis Andriessen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 731068
* GND: 118503022
* LCCN: n81067980
* VIAF: 111315943
* ISNI: 0000 0001 1480 0920
* LIBRIS: 213716
* SUDOC: 069181527
* BNF: 13944260b
* MBA: 4b5e4dc5-2544-405c-a568-d2021b5be16c
* NLA: 36483646
* BIBSYS: 90364765
* RKD: 1803
* NKC: js20020122063
* BNE: XX966818
 |
La **ekzokrinaj glandoj** estas aro de glandoj kiuj distribuas sin tra la tuta organismo, formante parton de diversaj organoj kaj aparatoj kiuj produktas diversajn substancojn nehormonajn kiuj plenumas specifan funkcion, kiel la enzimoj. La ekzokrinaj glandoj nomiĝas ankaŭ glandoj de ekstera sekrecio.

La ekzokrinaj glandoj sekrecias kemiajn produktojn tra duktoj aŭ tuboj kiuj portas la sekreciaĵojn al korpa kavo, al organo aŭ al la korpa surfaco. Kontraste la endokrinaj glandoj portas sian produkton al la ĉirkaŭa interstica likvo kaj ne al duktoj.

En kelkaj ekzokrinaj glandoj, kiel la hepato kaj la pankreato, distingeblas surloka sekrecia parto kaj ekskrecia parto kiu sendas alian substancon (hormonon) je distanco al specifa loko. 

Kelkaj histoj neglandaj, kiel la nerva histo de la aŭtonoma nerva sistemo, produktas substancojn similajn al la hormonoj.

La ekzokrina sistemo estas la aro de ekzokrinaj glandoj kiuj estas distribuitaj tra la tuta korpo kaj kiuj, ĝenerale ne havas konekton nek funkcion komunan inter ili.

Ekzokrinaj glandoj
------------------

* Ŝvitoglando
* Sebuma glando
* Larma glando
* Pankreato
* Hepato
* Prostato
* Salivoglando
* Laktoglando
* Bulbouretraj glandoj aŭ Glandoj de Cowper
**Richard DAVIS** (naskiĝis la 15-an de aprilo 1930 en Ĉikago - mortis la 6-an de septembro 2023) estis usona ĵaza kontrabasisto. Li ludis, interalie, en la albumoj *Out to Lunch* de Eric Dolphy, kaj *Astral Weeks* de Van Morrison, pri ĉi-lasta Greil Marcus, la muzikrecenzisto de Rolling Stone, skribis, "Richard Davis ludis la plej bonan basrolon iam ajn en rokalbumo." 

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

Vivo kaj verkado
----------------

Richard Davis studis dum la 1940-aj kaj 1950-aj jaroj private la ludon de kontrabaso kaj muzikis en diversaj orkestroj de Ĉikago. Komence de la 1950-aj jaroj li prezentis kun Ahmad Jamal, Charlie Ventura kaj Don Shirley, poste kun Sarah Vaughan kaj Kenny Burrell. Dum la 1960-aj jaroj li verkis kun klasikaj simfoniorkestroj direktataj de George Szell, Leopold Stokowski, Igor Stravinskij, Pierre Boulez, Gunther Schuller kaj Leonard Bernstein. Liaj ĵazkunuloj tiutempe estis Eric Dolphy, Booker Ervin, Andrew Hill, Ben Webster, Stan Getz, Earl Hines, Jaki Byard, Alan Dawson kaj Rahsaan Roland Kirk; krome li ankaŭ kunverkis la (ĵazinfluitan) albumon „Astral Weeks" de Van Morrison .

Kun Michael Fleming, Lisle Atkinson, Milton Hinton, Ron Carter kaj Sam Jones li apartenis ekde 1968 al la ensemblo *New York Bass Violin Choir* de Bill Lee. Dum la malfruaj 1960-aj kaj en la 1970-aj jaroj li estis membro de la *Thad Jones-Mel Lewis-Orchestra*. Ekde 1977 li instruas ĉe la Universitato de Viskonsino je Madison, krom tio li koncertis dum multaj internaciaj festivaloj. En 1993 li fondis la *Fondaĵon Richard Davis por Junaj Basistoj*, kiu sindediĉas al la antaŭenigo de junaj kontrabasistoj .

Davis publikigis dekon da albumoj kiel bandestro kaj kunverkis kiel gastmuzikisto pli ol du mil sonregistraĵojn.

Diskoj
------

* *Rip, Rig and Panic, kun Roland Kirk, 1965*
* *Now's the Time* (1972) kun Joe Bonner, Freddie Waits, Clifford Jordan, Marvin Peterson
* *Forest Flowers* (32 Jazz, 1975-80) kun Stanley Cowell, Ted Dunbar, Billy Hart, James Spaulding, Eddie Henderson, Billy Cobham, Chick Corea, Frankie Dunlop
* *Persia My Dear* (DIW, 1987) kun Freddie Waits, Roland Hanna, Frederick Waites, Richard Anthony Davis
* *Live at Sweet Basil* (Evidence, 1990) kun George Cables, Ricky Ford, Cecil Bridgewater, Ronnie Burrage, Roland Hanna
* *The Bassist: Homage to Diversity* (Palmetto, 2001) kun John Hicks

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑ .  Richard Davis | Biography. AllMusic. Alirita 2015-09-04.
3. ↑   Richard Davis. Alirita 9 October 2016.
4. ↑   The University of Wisconsin-Madison School of Music | Richard Davis. Music.wisc.edu (2014-07-14). Alirita 2015-09-04.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Hejmpaĝo de Richard Davis
* www.toruku.jp


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 401258
* GND: 134355792
* LCCN: n81015291
* VIAF: 120739764
* ISNI: 0000 0000 7956 4079
* SUDOC: 159839491
* BNF: 13893033h
* MBA: b59843a1-bb97-45f0-84b9-ff9017878cdd
* BIBSYS: 6066540
* NKC: xx0054061
* ICCU: MILV323733
 |
La **Komunista Frakcio** (franclingve "groupe communiste" aŭ "COM") estis franca parlamenta frakcio en la Nacia Asembleo, kiu ekzistis en la 3-a Respubliko ekde la deputitaj balotoj de 1924, en la 4-a Respubliko kaj en la 5-a Respubliko de la deputitaj balotoj de 1962 al la deputitaj balotoj de 2002. Ĝi konsistis precipe el la elektitoj de la Franca Komunista Partio (PCF), de la Reunia Komunista Partio (PCR), de la Gvadelupa Komunista Partio (PCG), de la Gvadelupa Demokratia Progresisma Partio (PPDG) kaj de la Konvencio por Progresisma Alternativo (CAP), same kiel de pluraj komunistaj parenciĝintoj.

De la deputitaj balotoj de 2007, la komunismaj elektitoj sidas en la Frakcio Respublikana Kaj Demokrata Maldekstro.

En la Nacia Asembleo
--------------------

### Historio de la frakcio

#### 1958 - 1973

Sekve de la deputitaj balotoj de 1962, kaj por la unua fojo en la 5-a Respubliko, frakcio kun komunisma ideologio estis kreita en la Nacia Asembleo.

#### 1997 - 2002

En la 11-a parlamenta periodo, la Komunista Frakcio enhavis 36 deputitojn el kiuj 34 membroj de PCF. La du parenciĝintoj estis Ernest Moutoussamy de la Gvadelupa Demokratia Progresisma Partio (PPDG) kaj Jean-Pierre Brard de la Konvencio por Progresisma Alternativo (Francio) (CAP).

#### 2002 - 2007

Post la deputitaj balotoj de 2002, la Komunista Frakcio estis anstataŭigita de la Komunista kaj Respublikana Frakcio (CR), konsistanta el 21 deputitoj.

#### Post 2007

La Komunista kaj Respublikana Frakcio cedas lokon al la Demokrata kaj Respublikana Maldekstro (Francio).

### Deputitoj en la Nacia Asembleo

|  |  |
| --- | --- |
| **Teritorio** | **Politika partio** |
|  Metropola Francio | Franca Komunista Partio (PCF) |
|  Metropola Francio | Konvencio por Progresisma Alternativo (CAP) |
|  Metropola Francio | Movado De Civitanoj (MDC) |
|  Gvadelupo | Gvadelupa Komunista Partio (PCG) |
|  Gvadelupo | Gvadelupa Demokratia Progresisma Partio (PPDG) |
|  Reunio | Reunia Komunista Partio (PCR) |
|

### Prezidantoj de la frakcio

* 1959 - 1962 : *neniu frakcio*
* 1962 - 1964 : Waldeck Rochet
* 1964 - 1981 : Robert Ballanger
* 1981 - 1993 : André Lajoinie
* 1993 - 2007 : Alain Bocquet

Notoj kaj referencoj
--------------------

Vidu ankaŭ
----------

* Komunista, Respublikana kaj Civitana Frakcio en la Franca Senato
* Demokrata kaj respublikana Maldekstro (Francio)


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri komunismo |
| Portala ikono | Portalo pri franca politiko |
La **Ludopatio** (kiel neologismo) aŭ **Ludopatologio** konsistas en perturbo en kiu la persono vidiĝas devigita, pro psikologie nekontrolebla urĝo, al ludo, laŭ maniero kaj persista kaj progresa, tuŝante negative la personan, familian kaj laboran vivon. Kvankam en antaŭaj eldonoj de la diagnoza gvidlibro DSM ĝi estis estinta klasigita kiel perturbo de la kontrolo de la impulsoj, ĝi estis poste konceptigita kaj traktita kiel toksikomanio sen veneno, ĝis kiam en la DSM-V estis inkludita fine ene de la kategorio de "Perturboj rilataj kun substancoj kaj toksikomaniaj perturboj".

La patologia ludo klasiĝis en la DSM-IV-R en perturboj de la kontrolo de la impulsoj, kio inkludas ankaŭ la kleptomanion (ŝtelado), la piromanion (incendiigoj) kaj la trikotilomanion (senharigo), en kiuj estas implikita ankaŭ impulsivaro, sed ne estas kunperturbaro kun la menciitaj perturboj.

La ludopatio karakteriziĝas fundamente ĉar ekzistas malfacilo por kontroli la impulsojn, kaj iel ĝi tendencas prezentiĝi kiel praktiko, laŭ kompulsia maniero, de unu aŭ eĉ pliaj hazardludoj, ĉefe se tio implikas monatingon (reciproke kaj rezulte monperdon), tio estas vetludoj. Ĝi povas tuŝi la ĉiutagan vivon de la persono suferanta tiun manion, tiele ke la familio, la manĝo, la laboro aŭ eĉ la sekso iĝas io tute duaranga. Pro ĉio tio, oni ne konfuzu la ludopation kun malvirto, ĉar en tiuj kazoj oni estas antaŭ kronika malsano, nome manio.

Notoj
-----

1. ↑  Ochoa, E. kaj Labrador, F.J. (1994). Juego patológico. Barcelona: Plaza y Janés
2. ↑  American Psychiatric Association (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5a eld.). Arlington, VA: American Psychiatric Publishing.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ludopatio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Ludopatía.org
* Ludopatía.cat Arkivigite je 2016-01-17 per la retarkivo Wayback Machine
* Federación Española de Jugadores de Azar Rehabilitados
* Centros de ayuda para la ludopatía en Madrid
* Shot Informativo (Tec de Monterrey) Ludopatía
**Listo de kristanaj scienculoj,** enhavas iujn unuarangajn sciencajn esploristojn, inter kiuj ankaŭ Nobelpremiitojn, kiuj senrezerve deklariĝis "kristanaj".

Tiu listo, enhavanta nur la konatajn kristanajn scienculojn, paralelas kun tiu supozebla de scienculoj kaj opinivastigantoj kiuj asertas aŭ timas aŭ dubas pri la akordigebleco de scienco kaj diverskonfesia kristana religio en la menso de scienculo. Tiuj opiniantoj kutime estas, en la medio de kristanaj scienculoj, difinitaj "sciencismanoj", ofte agnostikuloj.

Malsama listo, kvankam similenhava, estus listo kiu celus montri ke *religio kaj scienco* ĉe religiaj scienculoj bone kaj bele racinivele kunmarŝas. Kristanaj scienculoj tie ĉi listigitaj koncernas nur *kristanajn* religianojn ĉar kutime la supre menciitaj kritikoj svarmas en kristanaj medioj, tra kiuj naskiĝis kaj praktikiĝis la koncepto mem de scienco.

Plenigenda laŭalfabeta listo de kristanaj scienculoj
----------------------------------------------------

**A**

André-Marie Ampère

**B**

Ruggiero Giuseppe Boscovich

**C**

Nicola Cabibbo

Alexis Carrel

Augustin Louis Cauchy

Nikola Koperniko

George Coyne

Gregorio Ricci-Curbastro

Pierre Duhem

**D**

Ennio De Giorgi

**F**

Francesco Faà di Bruno (Beatproklamita)

Michael Faraday

Luigi Fantappié

**G**

Galilejo

Luigi Galvani

Roberto Grossatesta

Jérôme Lejeune

H

Fred Hoyle

**L**

Gottfried Wilhelm Leibniz

Georges Lemaître

**M**

Guglielmo Marconi

James Clerk Maxwell

Enrico Medi

Gregor Mendel

Marin Mersenne

Giuseppe Moscati

**N**

Isaac Newton

**P**

Blaise Pascal

Louis Pasteur

Max Planck

**R**

Matteo Ricci

Bernhard Riemann

Giovan Battista Riccioli

**S**

Angelo Secchi

Niccolò Stenone

**T**

Pierre Teilhard de Chardin

**V**

Alessandro Volta

**Z**

Antonino Zichichi

Niccolò Zucchi

Bibliografio
------------

AAVV, *Dizionario Interdisciplinare di Scienza e Fede*, (A cura di Tanzella Nitti G. e Strumia A.), Città Nuova Editrice, 2002.

*Cristo e la scienza* – Stanley L. Jaki – Fede e Cultura,2006.

*La vittoria della ragione. Come il cristianesimo ha prodotto libertà, progresso e ricchezza* – Rodney Stark – Lindau,2006.

Scienziati cristiani

Katolikaj enciklopedioj:

* Enciclopedia\_Cattolica] (itale)
* Cathopedia Arkivigite je 2014-07-09 per la retarkivo Wayback Machine (itale)
* Catholic\_Encyclopedia (itale)

Vidu ankaŭ
----------

* Scienco
* Kredo
* Sciencismo
* Listo de ateistoj
* Listo de agnostikuloj

Eksteraj ligiloj
----------------

* www.semedicivilta.it Arkivigite je 2009-12-18 per la retarkivo Wayback Machine
* Pagine cattoliche: Scienza e fede: nessuna contraddizione Arkivigite je 2013-03-04 per la retarkivo Wayback Machine
**ALMÁSY László** [ALma:ŝi la:slo] (nask. 22-an de aŭgusto 1895 en Borostyánkő, tiam Hungario, nun en Aŭstrio kiel Bernstein im Burgenland – mortis la 22-an de marto 1951, en Salzburg, Aŭstrio) estis hungara Afriko-(Saharo-)esploristo, skolto. Li naskiĝis en ĉefnobla familio, lia patro estis la Azio-esploristo György Almásy [ALma:ŝi]. László Almásy – kiel duanaskita – heredis nur nomon ne posedaĵon. Li studis en Londono, dum la unua mondmilito li ekservis kiel husar-oficiro kaj finservis kiel piloto. 

Lia skulpto en ĝardeno de la Hungara Geografia MuzeoPost la mondmilito, li laboris ĉe la aŭstra Steyr-aŭtoprodukta firmao. En 1926 li ekprovis novan aŭtotipon en Egipto, kiam li stir-veturis de Aleksandrio preter la Nilo pli ol 2700 km sur senvojaj areoj. En 1929 li ekveturis de Mombasa tra Tanganjiko, Ugando, Sudano al Libio. En 1930, li organizis kamelan ekspedicion al Sudano kaj Etiopio. En 1932 li jam ekprovis esplorojn per aviadilo, per egipta apogo. Ekde 1932, li komencis esplori la legendan orient-saharan Zarzura-oazon ĉe Gilf el Kebir, kiun li trovis per aviadilo ĉe la limregiono egipta–libia.

En 1933, li veturis kun brita oficiro H. W. Pfenderel kaj hungara mapisto László Kádár – pli poste geografa universitata instruisto – per aŭtomobila ekspedicio la ĉirkaŭon de Gilf el Kebir, dum ili malkovris multajn prahistoriajn murpentraĵojn en la kavernoj de Zarzura-oazo. Tiujn li ekzamenis denove pli detale en 1934 kun la germana Leo Frobenius, dum la itala zoologo Caporiacco publikos la malkovraĵojn kiel siajn.

Almásy estis ekde 1941 fak-konsilisto de la Rommel-a afrika armeo. Pro tio oni komencis kontraŭ li proceson en 1945, en Budapeŝto, sed la popola juĝistaro ne trovis lin kulpa. Sur la muro de la fortikaĵo de Bernstein troviĝas tabuleto kun la nomo Abu Ramla (Patro de la Sablo).

La Angla Paciento
-----------------

Oni prenis la personecon de Almásy por la filma ĉefrolanto de *La Angla Paciento*. La filmo prezentas erojn el lia vivo en kadro de amhistorio.

Liaj gravaj verkoj
------------------

* *Autóval Szudánba* (1928) (Per aŭtomobilo al Sudano)
* *Az ismeretlen Szahara* (1935) (La nekonata Saharo)
* *Levegõben, homokon* (1937) (En aero, sur sablo)
* *Rommel seregével Libyában* (1943) (En Libio, kun armeo de Rommel)

Diversaj
--------

* Li helpis estiĝon de la egipta aviadila sporto
* Restis pri la vera Almási mutfilmo el 1929
* Li sciigis pri madjaraboj.

* László Almásy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio László Almásy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 98007
* GND: 120086506
* LCCN: no98100403
* VIAF: 22275280
* ISNI: 0000 0001 0959 4536
* SUDOC: 11532092X
* BNF: 130126556
* NKC: xx0198275
* ICCU: PUVV266558
 |
**Deogar,** aŭ *Devagar,* hindie **देवघर** estas urbego en nordorienta Barato, same en nordorienta parto de subŝtato Ĝarkando, en la samnoma distrikto Deogar, kie ĝi estas ties sidejo. Ĝi estas grava pilgrima centro por hinduoj, kvazaŭ kultura ĉefurbo de Ĝarkando. Deogar estas didomo por Ŝivao.

Templo ĉe Deogar

Etimologio
----------

Deogar estas hinda vorto kun signifo de "loĝejo de la dioj kaj diinoj". Tiu loknomo havas 14-an jarcentan originon, en la pli fruaj tekstoj ĝi estis "Bajdyanat Dam", "Baba Dam" aŭ "B. Deogar".

Demografio
----------

En 2011 Deogar havis 203 123 da loĝantoj kun legopovo 86%, pli alta, ol la landa averaĝo.

Geografio
---------

Deogar situas sur muntetoj kaj malaltaj montoj laŭ averaĝa alteco de 255 m super la marnivelo. Dhanbad troviĝas 82, Bagalpur 88, Asansol 93, Lakhisaraj 97, Gaja (Barato) 174, subŝtata ĉefurbo Ranĉio 187, Kolkato 274, tutlanda ĉefurbo Delhio 1048, Mumbajo 1558 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Origino de Deogar venis el la antikvaj tempoj kiel sankta loko. Nuntempe ĉiujare inter julio kaj aŭgusto en Deogar proksimume 8 milionoj da fervoruloj venas el Hindio alportante benitan akvon de diversaj areoj de Gango.

Ekonomio
--------

La ekonomio de Deogar konsistas plejparte el la religia turismo. La industrio konsistas el informadiko, oleindustrio, servoj kaj agrikulturo.

Lingvoj
-------

La oficialaj lingvoj en Deogar estas la hindia kaj en:khortha language, dum estas uzata ankaŭ lingvoj en:angika kaj santala lingvo.

Eduko
-----

En Deogar la plej altnivela eduko okazas en altlernejoj kaj institutoj.

Religio
-------

La hinduismo estas la primara religio en Deogar kun 94%. La kristanismo estas la dua plej grava religio kun 2,7%, fine islamanoj 2,2%.

Klimato
-------

En Deogar jare pluvas meze po 1175 mm. Precipe dum la musono pluvas.

Stacidomo en Deogar

Trafiko
-------

Deogar havas 2 fervojajn stacidomojn kaj el pluraj direktoj venas trajnoj. 5 ĉefvojoj kaj 2 flankovojoj kuras al la urbego. Loke enlanda flughaveno funkcias.

Vidindaĵoj
----------

Templo ĉe Deogar
* diversaj preĝejoj, precipe hinduaj; la templo por Ŝivao havas piramidan turon, 72 futojn altan
* nacia parko proksime
* infana amuzejo

Fontoj
------

* WikiTrans

Templo ĉe Deogar

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
Louis Ducos du Hauron
**Louis Ducos du Hauron** (naskiĝis la 8-an de decembro 1837 en *Langon*, departemento Gironde, Francio; mortis la 31-an de decembro 1920 en Agen) estis francia pioniro de kolorfotografio.

Jam en 1862 li inventis plurajn metodojn por fari kolorfotografaĵojn kaj per **adicia** (RVB-kolormodelo) kaj per **subtraha** (CMFN-kolormodelo, t.e. cejana-malva-flava) kolormiksado. En 1868 li patentigis plurajn metodojn, kaj en 1869 li publikigis sian libron *"Les couleurs en photographie"* ("La koloroj en fotografio"). Lia fotografaĵo de la francia urbo Agen estas inter la entute unuaj fotoj en subtraha kolormiksado.

fotografaĵo de la francia urbo Agen en 1877
Li prezentis la unuajn kolorajn pigmentpresaĵojn laŭ la principo de subtraha kolormiksado: se oni fote lumigis tri negativaĵojn per ruĝa, blua kaj verda vitra filtrilo, faras travideblajn fotografaĵojn el ili kolorigitajn en la komplementaj koloroj cejana, flava kaj malva, kaj fine metas la tri travideblajn fotografaĵojn unu super la alia, montratas la originaj koloroj de la vidaĵo.

Komune kun *Charles Cros* li prezentis priskribon de simila procedo al la Societo Franca de Fotografiado (*Société Francaise de Photographie*). La du fotografiaj pioniroj sekve kunlaboris en pluaj esploroj.

Literaturo
----------

* Brian Coe: *Colour Photography. The first hundred years 1840–1940*. ("Kolora fotografio. La unuaj cent jaroj 1840–1940".) eldonejo Ash & Grant, 1978, ISBN 0-904069-24-9

* Kategorio Louis Ducos du Hauron en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 329350
* GND: 1127532804
* LCCN: no/95/8245
* VIAF: 41938373
* ISNI: 0000 0000 8120 6262
* SUDOC: 114434263
* BNF: 124631231
* ULAN: 500076251
* RKD: 378511
* BNE: XX940782
 |
**László Földes** [lAslO foldeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Földes László** estas hungara arkitekto, arkitekto pri internaj spacoj. Lia patro estis László Földes (etnografo).

László Földes naskiĝis la 31-an de aŭgusto 1959.

Biografio
---------

László Földes akiris arkitekturan diplomon en Teknikuniversitato de Budapeŝto en 1985. Pli poste li plustudis helpe de stipendio en simila universitato en Helsinko. Inter 1989-1991 li estis arkitekto en Helsinko. Hejmenveninta li laboris kune kun Gábor Turányi ĝis 1994, poste li establis propran arkitekturan atelieron. Ekde 2000 li havas ankaŭ posteneton en la teknikuniversitato. Li ricevis premiojn inter 1997-2014. Li havas edzinon, kiu naskis dufoje.

Elektitaj planitaj konstruaĵoj
------------------------------

* Visegrád, arbara lernejo (kunarkitekto, 1996)
* gimnastikejo en Budapeŝto (kunarkitekto, 2004)
* infanvartejo en Zsámbék (kunarkitekto, 2011)
* restaŭrado, internaj spacoj de kastelo de Keszthely (kunarkitekto, 2015)

Elektitaj ekspozicioj
---------------------

* Piran (1996)
* Arthalo Budapeŝto (2003, 2010, 2014)
* Berlino (2005)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* 
*

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio László Földes (arkitekto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 685990
* VIAF: 172911818
* ULAN: 500255928
 |
**László Mátrai** [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Mátrai László** estis hungara filozofo, bibliotekisto, esteto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1962).

László Mátrai  naskiĝis la 17-an de januaro 1909 en Budapeŝto. Li mortis la 7-an de novembro 1983 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Mátrai frekventis universitaton en sia naskiĝurbo. Post la diplomo en 1929. Ekde 1933 li laboris en la universitata biblioteko, krome li ekinstruis en 1939. Li profesoriĝis en 1941 en Scienca Universitato Pázmány Péter. Post la 2-a mondmilito ĝis la pensiuliĝo en 1980 li estis ĉefdirektoro de la universitata biblioteko, dume li instruis en la universitato. Inter 1973-1980 li estis katedrestro. Liaj eseoj aperis ekzemple en Nyugat, Athenaeum (revuo), Kortárs. Li ricevis premiojn inter 1940-1981.

Verkaro (elekto)
----------------

* *A jelenkori esztétika főirányai* (Ĉefdirektoj de la nuntempa estetiko), (1931)
* *Élmény és mű* (1940, 1973)
* *Műhelyeim története* (1982)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero M kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio

* Kategorio László Mátrai en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 452612
* GND: 1089583044
* LCCN: n84127474
* VIAF: 302269233
* ISNI: 0000 0000 7858 5599
* SUDOC: 19078914X
* BNF: 12677652h
* BIBSYS: 98009792
* NKC: xx0024038
 |
**László Kelecsényi** [lAslO keleĉEnji], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Kelecsényi László György** estas hungara filmhistoriisto, altlerneja instruisto, membro de Hungara Arta Akademio (2019).

László Kelecsényi naskiĝis la  6-an de marto 1947(nun 1947-03-06) en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Kelecsényi maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1975, post 3 jaroj li doktoriĝis el estetiko. Li laboris jam inter 1975-1979 en filma instituto, poste li estis dramaturgo en filma produktejo. Inter 1992-1995 li estis redaktoro en pluraj gazetoj, inter 1995-2006 li instruis en televida akademio, inter 2001-2007 li estis radioparolisto, pli poste li instruis en Altlernejo reĝo Sigismondo, inter 2015 kaj 2018 en Kalvinana Universitato Gáspár Károli. Lia edzino naskis filon en 1988. Li ricevis stipendiojn en la 1990-aj jaroj, premiojn inter 2010-2017.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* Zbigniew Cybulski (1978)
* Katalin Karády (1984, 1989, 2010)
* *Túl merész képzelet* (noveloj, 1994)
* *A magyar hangosfilm hét évtizede. Hyppolittól Werckmeisterig* (2003)
* *Vászonszerelem. A magyar hangosfilm krónikája 1931-től napjainkig* (2007, 2014)
* *Haláltündér. Hét dráma* (dramoj, 2017)
* *Merre vagytok?* (2021)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

* Kategorio László Kelecsényi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 831267
* GND: 1068559438
* LCCN: n79083883
* VIAF: 120747622
* ISNI: 0000 0001 1780 840X
* SUDOC: 099001098
* BNF: 151168226
 |


* Portalo pri Biografio
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Litoria caerulea** |
| --- |
|  |
|  |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
| Domanio: | Eŭkariotoj *Eukaryota* |
|
|
| Regno: | Bestoj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
| Subfilumo: | Vertebruloj *Vertebrata* |
|
|
|
|
| Superklaso: | Tetrapodoj *Tetrapoda* |
|
|
| Klaso: | Amfibioj *Amphibia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Anuro *Anura* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | *Hylidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Litoria* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | **Litoria caerulea** |
|

 |
|
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|  |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Litoria caerulea  |

 |
| v • d • r |

***Litoria caerulea*** estas specio de amfibio kiu devenas el Aŭstralio kaj Nov-Gvineo kaj kiu estis translokita en Nov-Zelandon kaj Usonon. Morfologie ĝi similas al aliaj specioj el la genro *Litoria*, precipe *Litoria splendida* kaj *Litoria infrafrenata*.

Ĝi estas unu el la plej grandaj specioj aŭstraliaj anuroj – ĝi povas atingi 10 centimetrojn de longeco. En bredado ĝi vivas ĉirkaŭ 16 jarojn do pli multe ol aliaj reprezentantoj de anuroj. Ĝi facile adaptiĝas al novaj kondiĉoj kaj bone prosperas proksime al homlokoj. Specimenojn de tiu specio ofte oni povas trovi sur fenestroj kaj en dom-internoj, kie ili povas sin nutri per insektoj allogitaj pere de la lumo.

Pro siaj specifaj atributoj, fizikaj kaj kondukaj, ili apartenas al unu el plej famaj rekoneblaj reprezentoj de anuroj en ilia aperterenoj. Ili estas ankaŭ popularaj ekzotikaj dombestoj.

Sekrecio de ilia haŭto havas antisepsajn kaj kontraŭvirusajn kapablojn, pro tio ĝi uzeblas en farmakologio.

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Australorzekotka szmaragdowa en la pola Vikipedio.* 

* Litoria caerulea en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Litoria caerulea en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Litoria caerulea en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)