recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Rajdino (el la japana 雷神 Raijin, kiu signifas Fulmotondra dio) estas fikciulo kiu aperas en la ĉelega ĉapitro de *Metal Gear Solid 2: Sons of Liberty*. Li vere nomiĝas Jack kaj ofte kromnomita Ĵakvo la Buĉisto kaj Blanka Diablo.

Infane, lin adoptis Solidus Snake kiu krude trejnis lin kiel plotonana knabo. Li ankoraŭ ne scias ke tiu ulo fakte mortiĝis liaj gepatroj. Daŭre sub la jugo de Firmo, li poste partoprenis la internan militon en Liberio. Post pluraj jaroj de militado, kie li kreskiĝis kaj fariĝis escepta militisto, oni nuligis sian memoron kaj li ekloĝiĝis en Usono, kie li varbiĝis en la korpo "Task Force 21". En Novjorko, li ekrendevuis sian umikinon Roza.

Kia miro por la ludantoj kiam post kelkaj horoj de ludado, oni ekenkorpiĝas Rajdeno! Efektive, dum la diversaj epizodoj de *MG*, oni ĉiam kontrolis Serpento mem, kaj jen estas, post la supozebla morto de Serpento en la Cisternŝipa ĉapitro, tiu virineska fikciulo kiu ŝprucas el nenio! Kojima Hideo klarigis la aferon en la filmadfilmo: *En MGS2, mi provis doti Serpenton de pli firma profundeco. Ja temas pri tre malfacila afero kiam la ludanto kontrolas la fikciulon. Mi do pensis krei malproksimiĝi Serpento de la ludanto por ke tiu ĉi povu konsideri serpenton kun pli de objektiveco. Tial, danke al tiu rimedo, Serpento ŝajnas eĉ pli sperta, li akiras eĉ pli da klaso. Kiam, ludante Rajdeno - kiu estas nura komencanto - vi renkontpasas Serpenton, subite tiu ĉi akiras alian dimension, vi ne konsideras lin kun la sama vidpunkto.* Eĉ se tiu surprizo malstabiliĝis multajn fanatikulojn, ĝi ja plenumas la celita afero.

Cetere, notindas ke la biŝoŭnena Rajdeno, kiu aspektas *blanka, virga, pura* laŭ la disvolvigantaj deziroj, tute ne ricevis la saman akcepton ĉe diversaj partoj de la Tero. Dum lin oni plejparte ovaciis en Japanio, multaj eŭropanoj kaj usonanoj taksemis lin ridinda kaj postulis tujan revenon de Serpento, kio okazos en *Metal Gear Solid 4: Guns of the Patriots*.

* Kategorio Raijin (Metal Gear) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Qantara.de** (klasika araba: قنطرة *qanṭarah*, signifanta "ponton") estas reta portalo en la germana, angla kaj araba, kiu celas antaŭenigi interkulturan dialogon inter Okcidento kaj la Islama mondo, ĉefe pere de artikoloj pri kulturo kaj socio. Quantara signifas 'ponto' en la araba.

La portalo estis fondita je la iniciato de la germana Ministerio pri Eksterlanda Poltiko (germane: *Auswärtiges Amt)*, reage al la krizo en la rilatoj al islamaj kulturoj pro la atencoj de la 11-a de septembro 2011 en Usono. Aktiva ekde marto 2003, la platformo jam publikigis dekmilojn da artikoloj. Ĝi estas komune mastrumata de la germana Federacia Agentejo por Civita Edukado (*Bundeszentrale für politische Bildung*), kune kun la internacia radiostacio Deutsche Welle (DW), la Goethe-Institut (GI) kaj la germana Instituto por Eksterlandaj Rilatoj (*Institut für Auslandsbeziehungen*) kaj estas financata de la *Auswärtiges Amt*. La tasko de la komuna dialogoprojekto estas antaŭenigi la kompreniĝon inter la diversaj kulturoj, kun la celo kontraŭbatali nescion kaj antaŭjuĝon pere de scio.

La redakcia skipo volas publikigi tekstoj de okcidentaj kaj islamaj aŭtoroj kiuj serĉas ankaŭ en krizoperiodo malfermeman kaj respekteman diskuton pri komunecoj sed ankaŭ pri polemikaj temoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Interkultura edukado
* Qantara (revuo) (eldonita de la Instituto de la Araba Mondo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* (angla) Qantara.de - Dialogue with the Islamic World ĉe Facebook
* Qantara ĉe Twitter
* Qantara (revuo) Arkivigite je 2022-12-02 per la retarkivo Wayback Machine

Noto kaj referencoj
-------------------

Tiu ĉi artikolo estas parta aŭ tuta traduko de la samtitola artikolo en la germana vikipedio, listo de aŭtoroj.

1. ↑  (de) Christoph Jumpelt, *Qantara.de: Ägypten sperrt Dialogportal der Deutschen Welle*, DW
2. 1 2  (de) Markus Bickel, *Berlin reißt eine Brücke in die arabische Welt ein*, FAZ;net, la 20-an de septembro 2014.
**Rilato kuracista-pacienta** aŭ **rilato pacienta-kuracista** estas la rilato inter kuracisto kaj ties paciento.

Pro la kutimaj grandaj diferencoj pri informoj kaj kompetencoj inter la du, tia rilato estas ne-simetria. Ĉefaj lokoj, kie videblas rilato kuracista-pacienta estas terapeŭta diskuto kaj interagoj ĉe diagnozo aŭ kuracado. Al ne-kuracistaj terapeŭtoj, kiel psikologoj, flegistoj, ktp. ekzistas rilato simila al la kuracista-pacienta.

Ideala kuracista-pacienta rilato ekzistas, kiam ambaŭ fidas unu la alian, kiam la paciento ricevas kompetentan fakan konsilon, la plej bonan kuracadon kaj kontentas pri la traktado. Tio postulas de la kuracisto ne nur medicinan, sed ankaŭ psikosocian kompetencon. La angla kuracisto Michael Balint evoluigis metodon proksiman al psikanalizo, uzatan en Balint-grupoj por helpi kuracistojn pli bone kompreni la rilaton kuracistan-pacientan kaj ties efikon por la sukceso de la kuracado.

Vidu ankaŭ
----------

* Deklaracio de Ĝenevo
* Hipokrata ĵuro
* Medicina etiko
* UMEA

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Rilato kuracista-pacienta en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* *Arzt-Patient-Verhältnis* en: Fina raporto de la enketa komisiono "Recht und Ethik der modernen Medizin" 14-an de majo 2002 p. 201-203 dip.bundestag.de
* Linus Geisler: *Arzt-Patient-Beziehung im Wandel. Stärkung des dialogischen Prinzips.* En: Fina raporto de la enketa komisiono "Recht und Ethik der modernen Medizin" 14-an de majo 2002  Arkivigite je 2006-02-08 per la retarkivo Wayback Machine p. 216-220 www.linus-geisler.de
* J. Philip Zindel: *Sexuelle Beziehungen zwischen Therapeuten und Patientinnen.* Pozicio de la svisa unio de kuracistoj pri hipnozo SMSH  www.psychiatrie.ch
Proponitaj rabatoj dum Nigra vendredo.
**Rabato** estas malaltigo en la prezo de varo, tipe por malpliigi inventaron fine de vendosezono (vestoj, ŝuoj, kiuj iĝos eksmodaj), aŭ por vendi nevalidan vararon fine de ties utila vivo (manĝaĵojn). Tiuj rabatoj estas plej ofte proponitaj de vendistoj en precizaj jarepokoj depende de la landoj. Rabato povas okazi ankaŭ en vendado de malfacile vendeblaj vendotaĵoj (domoj, bienoj, nemoveblaĵoj ĝenerale ktp.) kaj ankaŭ pro specifaj personaj rilatoj (parenceco inter vendanto kaj aĉetanto, devigo al specifa estonta uzo de la aĉetaĵo ktp.).

En Esperantujo estas tradiciaj rabatoj pro frua aliĝo al kongreso (ankaŭ pro junaĝo aŭ deveno de nepagipovaj landoj), aĉetado de libroj are ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Nigra vendredo
* Rabato
* Rabato (ekonomiko)

Bibliografio
------------

(en) Jackson, T kaj M Pepper (2010), *Consumerism as Theodicy – an exploration of religions and secular meaning functions,* In Thomas, L, *Consuming Paradise*, Oxford, Palgrave-Macmillan
**Rainsars** estas komunumo de Francio, kiu apartenas al la historia regiono Henegovio (france *Hainaut* respektive flandre *Henegouwen*), kies plej granda parto ekde 1830 estas parto de la Reĝlando Belgio, sed plia, suda parto jam ekde 1678 apartenas al Francio. Ĝi situas en la departemento *Nord* [nɔʁ] (okcidentflandre *Noorderdepartement*), en la regiono Hauts-de-France (prononco [o d(ə)ˈfʁɑ̃s], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde *Heuts-d'Franche*) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france *Nord-Pas-de-Calais* [nor pa d' kale'], nederlande/flandre *Noord-Nauw van Calais*). 

Fine de 2020 en la komunumo vivis 183 loĝantoj sur areo de 6,16 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 30 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Avesnes-sur-Helpe* (france *Arrondissement d'Avesnes-sur-Helpe*, nederlande *Arrondissement Avenne aan de Helpe*), kaj ekde marto 2015 al la samnoma kantono *Fourmies*.

Blazono de Rainsars.Blazono de Rainsars.

Geografio
---------

la katolika kirko
Rainsars estas vilaĝo, kiu troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe. Ĝi situas en natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarbaroj kaj etaj vilaĝoj. Rainsars etendiĝas sur 6,16 km².

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
**Faŭsta Maksima Flavia** (latine: *Fausta Maxima Flavia*; Romo, 289 aŭ 290 – Romo, 326) estis romia imperiestrino kiel edzino de Konstantino la 1-a.

Faŭsta estis filino de la romia imperiestro Maksimiano kaj edziniĝis al Kostantimo la 1-a (307), ekpartoprenante en la konstantina dinastio. Ŝi generis tri filojn, nomeKonstantino la 2-a, Konstancio la 2-a kaj Konstanto la 1-a, ĉiuj sinsekve posteuloj de la patro.

Biografio
---------

Ŝi naskiĝis kaj kreskiĝis en Romo, edziniĝis al Konstantono la 1-a en 307, eble en Treviro; la edzo estis pli maljuna ol ŝi almenaŭ dekkvinon da jaroj.

Volita kiel ligilo inter Konstantino kaj la tetrarko por plifortigi la aliancon, la geedziĝo de Faŭsta suferis riskojn pro tragikaj eventoj, okazintaj pro kontrastoj de Konstantino kun la patro kaj frato de Faŭsta mem: en 310, estis Faŭsta kiu malkaŝis la komploton de Maksiminiano kontraŭ Konstantino, kiu mortigos la bopatron: en 312, male, preskaŭ tuj post la venka batalo de Ponto Milvio, Konstantino metigis la kapon de la frato de Maksencio sur lanco kaj ĝin turnigis traurbe.

Post preskaŭ dek geedziĝaj senfilaj, Faŭsta donis al Konstantino tri masklajn filojn kaj du filinojn. Kiel edzino de imperiestro, ŝi estis ricevinta la titolon de *nobelega damo*; post la venko de Konstantino kontraŭ Licinio, Faŭsta estis hnorita ankaŭ per la titolo de *aŭgusta* (324 aŭ 325).

En 326 laŭ iuj fontoj, Faŭsta estus akuzinta la duonfilon Krispon, filon de la unua edzino de Konstantino, Minervina, pri invito al seksrilatoj kun li, kaj Konstantino ordonis ke li estu mortigita. Nemulte post Konstantino, konvinkiĝinta pri la senkulpo de la filo, estus ŝin mortiginta ŝin dronigante en bana akvo tre varmigita. Laŭ alia versio ŝia morto estus male kaŭzita pro la suspekto pri adulto. Faŭsta estis kondamnita ankaŭ al la *damnatio memoriae*.

Bibliografio
------------

* france Gérard Minaud, *Les vies de 12 femmes d’empereur romain - Devoirs, Intrigues & Voluptés* , Paris, L’Harmattan, 2012, ch. 12,  *La vie de Fausta, femme de Constantin*, p. 285-305.
* "Fl. Maxima Fausta", The Prosopography of the Later Roman Empire 1, Cambridge, 1971, ISBN 0521072336, pp. 325–326.
* Pohlsander, Hans, "Fausta (ca.293-326 A.D.)", *De Imperatoribus Romanis*

* Faŭsta en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Faŭsta en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 538341
* GND: 143870947
* VIAF: 169686242
 |
**Rajmund Badó,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Badó Rajmund** estis hungara luktisto, dufoja olimpiano, eŭropa ĉampiono, trejnisto. Lia origina familia nomo estis *Bodovetz* [bodovec].

Rajmund Badó
Rajmund Badó naskiĝis la 15-an de aŭgusto 1902 en Budapeŝto, li mortis la 31-an de decembro 1986 en Novjorko.

Biografio
---------

Rajmund Badó inter 1922-1932 estis luktisto en klasik-stila luktado en signifa ĉefurba sportklubo. Li estis hungara ĉampiono kvinfoje inter 1926-1931, dum li estis ano de la hungara nacia teamo inter 1924–1930. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1924 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1928 kun bronza medalo, krome en eŭropa ĉampionumo li estis la unua en 1927. Ekde 1934 li estis trejnisto en Egiptio, baldaŭ li vivis en Usono.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* anglalingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 815978
 |



* Portalo pri Biografio
Unu el la pordegoj de la urbo
**Ravenstein (Nederlando)** (loĝantaro: 8 466) estas urbo kaj eksa urbo en la Sudo de Nederlando, en la provinco de Nord-Brabanto. La eksa urbo kovris areon de 42,68 km.² (de kiu 0,96 km.² akvo). En 2003 ĝi estis inkluzivita en la urbo de Oss.

Ravenstein ankaŭ inkluzivis la sekvantajn urbojn, vilaĝojn kaj urbetojn: Demen, Dennenburg, Deursen, Dieden, Herpen, Huisseling, Keent, Koolwijk, Neerlangel, Neerloon, Overlangel.

Transportado
------------

* Ravenstein fervoja stacio

Ravenstein situas rekte al la A50, la aŭtovojo de Eindhoven al Nijmegen. Apude estas Paalgraven diskruciĝejo, kie la A59 disforkiĝas al -a-Hertogenbosch (25 km.) kaj la A2 (20 km.), la ĉefa vojo de Nordo al Sudo en Nederlando.

Historio de la *Senjorlando de Ravenstein*
------------------------------------------

En 1397, Duko Adolfo la 1-a el Cleves fariĝis Senjoro de Ravenstein.

* Ravenstein (Nederlando) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ravenstein (Nederlando) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Rajmund Csányi** [ĉAnji], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Csányi Rajmund** estis hungara gimnastikisto, dufoja olimpiano, trejnisto, altlerneja instruisto.

Rajmund Csányi naskiĝis la 22-an de aprilo 1936 en Bukareŝto.

Biografio
---------

Rajmund Csányi apartenis al la hungara minoritato en Rumanio. Pro la Dua Viena Arbitracio (1940) la plena familio estis forigita el Rumanio kaj sendita al Hungario sen iu ajn havaĵoj. Ili vivis plu en Budapeŝto. Rajmund Csányi maturiĝis en gimnastika gimnazio en Budapeŝto en 1954, post 4 jaroj li akiris pedagogian diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto. Li instruis en militakademio, same en la menciita altlernejo (kiel docento), ankaŭ en la centra sporta lernejo 18 jarojn. Ekde la 1980-aj jaroj li vivis en Szentendre. Lia edzino naskis filinon. Li ricevis premiojn inter 1964-2019. 

### Sporta kariero

Rajmund Csányi estis gimnastikisto en pluraj ĉefurbaj sportkluboj. Li estis hungara ĉampiono plurfoje en la 1950-aj kaj 1960-aj jaroj, dum li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1960 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1964 sen medalo. Depost sia aktiva sporta kariero li estis trejnisto.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva intervjuo kaj biografio kun foto
* rezultoj

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 818548
 |



* Portalo pri Biografio
Je kompleksa geometrio, **rimana surfaco** estas komplekse unudimensia (t.e. reele dudimensia) kompleksa sternaĵo.

Difino
------

Jen du ekvivalentaj difinoj de la koncepto de rimana surfaco.

* **Rimana surfaco** estas unudimensia kompleksa sternaĵo — alivorte, ĝi estas (reele) dudimensia glata sternaĵo, kune kun kompleksa strukturo sur gia tanĝa fasko. (Fakte, ĉiu dudimensia sternaĵo havas unikan glatan strukturon.)
* **Rimana surfaco** estas dudimensia glata sternaĵo kun orientiĝo kaj konforma metriko (ekvivalentklaso de rimana metriko sub multipliko per pozitiva skalara funkcio).

La du difinoj estas ekvivalentaj. Ĉiu kompleksa strukturo

{\displaystyle J\colon \mathrm {T} \Sigma \to \mathrm {T} \Sigma }
difinas konforman metrikon tiel: uzante la atlason de lokaj izomorfioj al malfermita subaro de la kompleksa ebeno, transportu la norman Eŭklidan metrikon de la kompleksa ebeno al la surfaco. Tio, ĝenerale, ne estas bone difinita, sed la konforma ekvivalentklaso estas bone difinita.

Ĉiu rimana surfaco estas, fakte, kompleksa projekcia variaĵo. Alivorte, la elekto de kategorio (ĉu analitika, ĉu algebra) ne gravas en unu dimensio.

Ekzemploj
---------

La kompleksa ebeno {\displaystyle \mathbb {C} } estas nekompakta rimana sternaĵo. La kompleksa projekcia linio {\displaystyle \mathbb {CP} ^{1}} estas kompakta rimana sternaĵo (de genro 0).

Se {\displaystyle \tau } estas kompleksa nombro kun pozitiva imaginara parto, do oni povas difini la **kompleksan elipsan kurbon**

{\displaystyle \mathbb {C} /(\mathbb {Z} +\tau \mathbb {Z} )}.
Tio estas kompakta rimana surfaco de genro 1.

Historio
--------

La koncepton difinis la germana matematikisto Bernhard Riemann (Esperante *Bernardo Rimano*).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Eric W. Weisstein, *Riemann surface* en MathWorld.
* Riemann surface (angle). *Encyclopedia of Mathematics*. Springer-Verlag, Eŭropa Matematika Societo.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Racconigi (metrostacio). |

**Racconigi** (prononco: Rakkoniĝi) estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Piemonto kaj al la provinco Cuneo. Najbaraj komunumoj estas Caramagna Piemonte, Carmagnola (TO), Casalgrasso, Cavallerleone, Cavallermaggiore, Lombriasco (TO), Murello, Polonghera kaj Sommariva del Bosco.

Placo Carlo Alberto
La komunumo konsistas el partoj Canapile, Oia kaj Tagliata. Komunumoj najbaraj estas Caramagna Piemonte, Carmagnola (TO), Casalgrasso, Cavallerleone, Cavallermaggiore, Lombriasco (TO), Murello, Polonghera kaj Sommariva del Bosco. Kristana patrono estas la sanktulo Johano la Baptisto, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.

Geografio
---------

La areo de la komunumo kaj ĉirkaŭaĵoj estas 48,03 km². La alteco supra marnivelo estas 260 m (varias el 180 m ĝis 400 m).

Demografio
----------

Laŭ la stato de 2018 en la komunumo vivis 9 958 loĝantoj sur areo de 48,06 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 207 loĝantoj/km². La komunumo estas la naŭa plej loĝata komunumo en provinco Cuneo. Denso meza de loĝantaro estas 205 loĝantoj por km2 kaj la nombro de Familioj estas 4248.

Bildoj de la parko de la reĝa kastelo
-------------------------------------

* 
* 
* 
*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (itale)

* Kategorio Racconigi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
"*La Rajto de la Unua Nokto*" (1874), maljunulo alportas sian plej junan filinon al la mastro. Pentraĵo de Vasily Polnov.
**Rajto por la unua nokto**, (latine *ius primae noctis)* estas la onidira feŭda leĝa rajto en la mezepoka Eŭropo. Tiu ĉi rajto estas atribuita la senjoro kontraŭ siaj servutuloj, kiuj estis neforigebla parto de sia propra senjorio. Je la nupta tago de la geedziĝo de sia servutuloj, la senjoro rajtas laŭ sia plaĉo "plenumi" la unuan nokton kun ĵusa edzino. Sendube, la uzo de la vorto plenumi estas eŭfomismo por seksumi, kaj en la propra tiama socia kunteksto signifas elvirguliniĝigi la inon.

Tiu kutimo ekzistas en primitivaj socioj[*Dubinda teksto*], sed la eŭropan historion pruvas nur nerektaj atestoj, laŭ kiuj la servutulo rajtis elaĉeti tiun rajton per mono. Laŭ teoriaj esploroj, tiu rajto ekzistis en la frua mezepoko en certaj partoj de Francio kaj Italio, aliloke ne trovis pruvaĵojn.

El inter la feŭdaj privilegioj multaj influis la geedziĝon de la servutulo – precipe tiu, laŭ kiu la feŭda senjoro rajtis elekti edzinon por la servutulo – sed tiuj ĉiuj estis elaĉeteblaj rajtoj kaj tiel celis nur monkolekton. Tiel oni supozas, kel a rajto por la unua nokto estis nur imposta ebleco.

* Kategorio Rajto por la unua nokto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Skeleto de bebo kun rakito, 1881
**Raĥito** (**raĥitismo**) aŭ **rakito** (rakitismo) estas beb- kaj infanaĝa malsano, elformiĝinta pro manko je vitamino D. Ĝin karakterizas damaĝo de la ostokresko.

La D-vitamino estas steroida hormono, kiu estiĝas en la haŭto je efiko de transviola radiado de la suno, el la promaterialo 7-dehidrokolesterolo (D3-antaxuvitamino). La D-vitamino absorbiĝas ankaŭ el al nutraĵoj, precipe el lakto, hepato kaj fiŝoleo. La manko je D-vitamino elformiĝas je nutraj mankoj, nesufiĉeco de la transformiĝo en la haŭto je transviola radiado, absorbaj misturboj kaj damaĝa D-vitamin-malkonstruo.

La D-vitamino alvenas en al celorganoj - maldiak intesto, ostoj kaj renoj - per sangocirkulo, kiu ĝi reguligas la kalcian nivelon de la histoj. La D-vitamino tre gravas en la kalcio-matabolo, tiel ties manko ne aldoniĝas sufiĉa neorganika kalcio-fosfata salo (kiu respondecas pri dureco de la osto), tiel la molaj ostoj kurbiĝas, postrestas ilia normala kresko. Se oni ne prizorgas ĝin, aperas ekz. O- aŭ X-piedo, mallarĝa brusto, kiu lasta kaŭzas sentemon je pulmomalsanoj. La mallarĝa pelvo kaŭzas malfacilan naskon.

La fruaj kaj ĝeneralaj simptomoj de la rakito estas la nervozeco, abunda ŝvitado, tonmanko de la pied- kaj ventromuskoloj, moliĝo de la kranioostoj, malfruo de eksido, rampo, irado kaj dentiĝo. Povas okazi eĉ streĉo de la kruroj, piedoj, spasmoj de muskoloj.

Oni povas trakti la malsanon per grand-doza D-vitamina koncentrato, sunlumo kaj konvena nutrado.

Oni jam ekkonis en la 18-a jc. gravecon de moruhepatoleo kaj lumo je saniĝo. Oni malkovris en 1918 - per bestaj eksperimentoj - la vitaminon el moruhepatoleo. En 1924 pruviĝis, ke la ultraviola radiado efikas tra estigo de D-vitamino. Oni izolis unuafoje D2-vitaminon en 1930–31, en Anglio kaj Germanio.

* Kategorio Rakito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Rax,** hungare **Raks** [rakŝ] estas iama vilaĝo, nun urboparto de Jennersdorf en Aŭstrio, en federala ŝtato Burgenlando.

Rax en la mapo

Bazaj informoj
--------------

* 46° 56′ 30″ N 16° 09′ 45″ O﻿ / ﻿46.94167 °N, 16.16250 °O﻿ / 46.94167; 16.16250 (mapo)Koordinatoj: 46° 56′ 30″ N 16° 09′ 45″ O﻿ / ﻿46.94167 °N, 16.16250 °O﻿ / 46.94167; 16.16250 (mapo)
* Poŝtkodo: 8380
* Telefonprefikso: 0 33 29
* Aŭtokodo: JE
* Loĝantaro: 690

Situo
-----

Rax situas laŭ maldekstra bordo de Rába, laŭ fervojo Budapeŝto-Graz. Jennersdorf troviĝas je 1 km-oj.

Historio
--------

La unua mencio pri la vilaĝo okazis en 1538 laŭ la germana kaj latina formoj *"Rax"*, tiam apartenanta al abatejo de Szentgotthárd. La hungara formo aperis en 1552. En 1787 loĝis en Raks 690 homoj en 121 domoj, en 1830 776 homoj en 111 domoj, en 1857 922 homoj en 126 domoj. En 1910 loĝis en Raks 1023 homoj, plejparte aŭstroj. Ĝis 1921 la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Szentgotthárd, poste al Aŭstrio (dume inter 1938-1945 al Germanio). Rax aliĝis al Jennersdorf en 1971.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika kapelo de 1955
* kapelo nomata Franz

* Kategorio Rax en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Ray Copeland** (n. 17-an de julio 1926 en Norfolk, Virginio; m. 18-an de majo 1984 en Sunderland, Masaĉuseco) estis usona ĵaz-trumpetisto de svingo kaj moderna ĵazo, komponisto kaj muzikinstruisto.

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

Vivo
----

Komence de sia muzika kariero Copeland muzikis en 1945 kun Cecil Scott, en 1946 kun Chris Columbus en *Small’s Paradise*, koncertvojaĝis poste kun la orkestro de Mercer Ellington en 1947/48 kaj laboris en 1948/49 en la bando *Savoy Sultans* de Al Kooper. Dum la unua duono de la 1950-aj jaroj li ne laboris kiel profesia muzikisto, sed laboris en paperfabriko kaj muzikis dum sia libertempo dumtempe kun Andy Kirk, Lucky Millinder, Lucky Thompson, Sy Oliver kaj aliaj. Ekde 1957 ĝis 1958 li laboris ĉe Randy Weston, Tito Puente kaj 1958 ĉe Oscar Pettiford, Johnny Richards kaj en 1958/59 ĉe Gigi Gryce. Ekde 1958 ĝis 1961 li muzikis en la teatra orkestro de *Roxy* kaj direktis dumtempe 14-kapan bandon por koncertoj en klubejoj. Ekde 1962 ĝis 1964 li ludis en la akompanbando de Pearl Bailey.

Copeland partoprenis dum la paso de sia kariero multajn registrad-kunsidojn pri svingo kaj malmolbopo; plej famaj tamen estas liaj sonregistraĵoj kun Thelonious Monk sur la albumo *Monk’s Music* el 1956. Copeland ludis svingan stilon, tamen ne sukcesis elpaŝi el la ombro de trumpetistoj siatempaj kiel Lee Morgan kaj Clifford Brown. En 1967 li kunmuzikis en la bandego de Booker Ervin, en 1968 li denove koncertvojaĝis kun Thelonious Monk, en 1973 li prezentis je la Newport Jazz Festival. Krome Copeland surdiskigis kun la orkestro de Oliver Nelson, kun bluskantisto Jimmy Witherspoon kaj kun Ella Fitzgerald.

Ekde la fino de la 1960-aj jaroj Copeland ĉefe instruis muzikon; gvidis i. a. kursojn ĉe publikaj lernejoj, por la ĵazorganizaĵo *Jazzmobile* kaj je multaj someraj universitatoj. Poste Copeland estis profesoro pri muziko ĉe *Hampshire College* kaj instruis ĵazkompozicion. Lia *„Classical Jazz Suite in Six Movements"* estis unuafoje prezentita en 1970 je *Lincoln Center*.

Diskoj
------

* Thelonious Monk: *Blue Monk* (Prestige Records, 1954)
* Randy Weston: *The Modern Art of Jazz* (Dawn Records, 1957)
* Phil Woods/Red Garland: *Sugan* (New Jazz, 1957)
* Booker Ervin: *Booker ’n’ Brass* (Pacific Jazz Records, 1967)

Publikaĵo
---------

* The Ray Copeland Method and Approach to the Creative Art of Jazz Improvisation (Kaerecea, 1974)

Literaturo kaj fontoj
---------------------

* Bielefelder Katalog Jazz, 2001
* Richard Cook, Brian Morton: *The Penguin Guide to Jazz on CD*. 6-a eldono, Penguin, London 2002. ISBN 0-14-017949-6
* Leonard Feather, Ira Gitler: *The Biographical Encyclopedia of Jazz*. Oksfordo/Novjorko 1999. ISBN 978-0-19-532000-8

Eksteraj ligiloj
----------------

* Ray Copeland[*rompita ligilo*] ĉe allmusic.com

Referencoj
----------

1. ↑  PR 7848 Thelonious Monk - Blue Monk, Vol. 2, Records Catalog: 7800 series ĉe jazzdisco.org


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 380101
* GND: 134350561
* LCCN: n91048216
* VIAF: 195702
* ISNI: 0000 0000 5940 3235
* SUDOC: 156625296
* BNF: 13892720v
* MBA: da72be4c-8300-4bfe-8e76-8910ca3fafea
* BIBSYS: 2091254
* BNE: XX1741664
 |
**Rako** (*Rakı* aŭ *Raki*) estas anizumita likvoro fama en Turkio. (turke "Rakı" osmanida turka lingvo "راقى" [ɾaˈkɯ]), sed en aliaj landoj ofte aperas kiel *raki*. Ĝi similas al pluraj alkoholaj trinkaĵoj troveblaj en la mediteraneaj landoj kaj regionoj de Balkanio kiaj: pastiso, sambuko, arako, uzoo, cikudio, cipuro, kaj mastiko. Ellaboritas surbaze de pluraj fruktoj sed ĝenerale oni uzas vinberojn kaj sekvinberojn en la produktado, la alkohola enhavo de tiu brando varias de 45% ĝis 50%.

En la turka kuirarto la rako estas konsiderata la nacia likvoro (ekzistas forta kutimo ĝin trinki apud turkaj aperitivoj nomataj *mezeo*), ĝenerale miksata kun sama kvanto da akvo. Kiam oni aldonas la akvon, la miksaĵo iĝas blankeca, kiam la trinkaĵo akiras la surnomon  *Aslan Sütü*, tio estas "leona lakto".

Referencoj
----------

1. ↑  "raki." The American Heritage Dictionary of the English Language, Fourth Edition. Houghton Mifflin Company, 2004. 2 September 2009.
2. ↑   Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2014-11-22. Alirita 2014-09-04.

* Kategorio Rako en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Rochus-kapelo, okcidenta flanko.
la Rochus-kapelo rigardata de la Rejna bordo.
skulptaĵo „Kristo forprenita se la kruco*.*
La **Sankta Rochus-kapelo** estas pilgrima preĝejo, kiu situas sudoriente de Bingen am Rhein sur la Rochusberg. Ĝi estas ekde 2002 parto de la UNESKO-monda heredaĵo de la supra meza rejnvalo. Bildon de la sanktulo pentris Louise Seidler.

Historio
--------

La unua kapelo estis konstruita dum la krucmilitoj. Hejmenvenantaj krucmilitistoj konstruis la unuan preĝejon tie. En la jaro 1417 la Majenca ĉefepiskopo Johano la 2a de Nassau kunigas la kun la Betlehema kapelo ligitan fondaĵon kun la baziliko Sankta Martin (Bingen), kiu estis detruita de incendio. La kapelo kadukiĝis poste kaj estis forgesita.

La unua Rochus-kapelo estis konstruita post la pesto-jaro 1666. 

Sankta Rochus de Louise Seidler.
Rochus-kapelo.
interna aspekto de la Rochus-kapelo.
La hodiaŭa konstruaĵo estis konstruata de la Freiburg-a katedrala konstrumajstro Max Meckel de 1893 ĝis 1895 en la novgotika stilo.

La Rochus-kapelo kiel pilgrima loko
-----------------------------------

procesio al la festo de Hildegarde.
Rochus-kapelo kun Betlehema kapelo.

Literaturo
----------

* Helmut Mathy (Herausgeber): *Bingen - Geschichte einer Stadt am Mittelrhein*. Stadt Bingen, Bingen am Rhein 1989, S. 203, ISBN 3-920615-10-7.
* Sascha Muders, P. Josef Krasenbrink OMI: Ein Rundgang durch die Wallfahrtskapelle St. Rochus, Herausgeber: Basilikapfarramt St. Martin, Bingen am Rhein 2010 S. 20

Eksteraj ligiloj
----------------

* 

* Kategorio Rochus-kapelo (Bingen) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Rochuskapelle in Bildern und Texten, mit Goethes Beschreibung des Rochusfestes

49.96677.9260638888889Koordinatoj: 49° 58′ 0″ N, 7° 55′ 34″ O (mapo)
**Rayssa Leal** estas 15-jara brazila rultabulistino kiu gajnis arĝentan medalon en virina strata rultabulado ĉe la Somera Olimpiko 2020 fine de julio 2021 en la aĝo de 13 jaroj, estante la plej juna brazilano ĝis tiam partopreninta en olompiko.

Sportista kariero
-----------------

Leal naskiĝis kaj loĝas en Imperatriz, la dua plej granda urbo en Maranjo, kaj alternas lernejajn studojn kun trejnado. Ŝi komencis trejni la sporton en la aĝo de ses jaroj, post ricevado de ŝia unua rultabulo dum sia 6-a naskiĝtago, donaco de familia amiko. La knabineto unue akiris publikan atenton en la aĝo de sep en interretaj filmetoj de ŝia rultabulado en baleta jupeto kaj saltanta de altaj strukturoj sur sia rultabulo. Ŝia patrino filmis unuan el tiuj filmoj la 7-an de septembro 2015 kaj sendis ĝin al Tony Hawk, la tiam tutmonde plej konata rultabulisto. La sekvan tagon, la usonano publikigis la filmon en Twitter, aldonante admiran noton, kaj pro la sekva granda publika atento pri la evidente tre talenta sepjarulino la patrino poste en sociaj retejoj publikigis pliajn filmojn pri la rultabulado de Rayssa.

Rayssa Leal dum la rultabula stratvetkuro ĉe la Somera Olimpiko 2020 en Tokio 2020
En la aĝo de 11 jaroj, Rayssa konkuris en la Strat-Liga Rultabula Ĉampioneco de 2019 en Londono, atingante tria rangon kun poentaro de 26.0, finiĝante super Alexis Sablone, Letícia Bufoni kaj aliaj konkurantoj sed malantaŭe la samideaninoj brazila Pâmela Rosa kaj aŭstralia Hayley Wilson.

Ŝi konkuris en la Somera Olimpiko 2020 en Tokio en la aĝo de 13 jaroj, la plej juna brazilano iam partoprenanta Olimpikojn, kaj ankaŭ la tutmonde plej juna olimpikano ekde 85 jaroj. (La entute plej juna olimpikano iam ajn estis la knabina naĝistino *Inge Sørensen* el Danio, kiu en la Somera Olimpiko 1936 en aĝo de 12 jaroj atingis bronzan medalon.) Rezulte Rayssa iĝis tuja famulo, akirante 5.8 milionojn da novaj sekvantoj en la socia retejo *Instagram*.

En aprilo 2022, ŝi gajnis sian unuan oran medalon de la Ekstremsportaj Ludoj, tutmonda konkursaro angle nomata *X Games* [EKS gejmz], venkante super la koleginoj *Funa Nakajama* kaj *Chloe Covell*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Rayssa Leal en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* prezento de ŝi en la retejo de la Internacia Olimpika Komitato jen france kaj angle
* jen ŝi mem komentas filmeton pri ŝia prezento en la Olimpiko de Tokio 2021
**Rocourt** estas komunumo en la distrikto Porrentruy en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 158 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Rocourt situas en okcidento de la regiono Ajoie ĉe la norda flanko de la ĵurasa montoĉeno *Lomont*. La teritorio de la komunumo Rocourt etendiĝas sur areo de 4,48 km², de kiuj 37% estas kovritaj de arbaro, 59% servas por agrikulturo kaj 4% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Rocourt limas en nordo al Fahy, en oriento kaj sudo al Haute-Ajoie, kaj en okcidento al Grandfontaine.

Trafiko
-------

Tra Rocourt pasas la kantona ĉefvojo de Porrentruy al Pont-de-Roide en Francio. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per poŝtaŭtolinio de Damvant al Porrentruy. Krom la fiksa buslinio ekzistas ankaŭ vokbussistemo, de busoj, kiuj trafikas je antaŭmendo telefona.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Rocourt datiĝas el la jaro 1148 kiel *Rocort*. Ek de la 13-a jarcento Rocourt estis posedaĵo de la Princepiskopejo Bazelo. Tamen ĝis la 15-a jarcento la senjoroj de Rocourt rifuzis la submetiĝo al la princepiskopo, kial la kontrolo pri la vilaĝo nur post la formorto de la nobela familio de Rocourt an la 15-a jarcento revenis al la princepiskopejo. En la 16-a jarcento Rocourt estis atribuita al la majorejo Chevenez de la princepiskopa voktejo Ajoie. Post la franca revolucio de 1792 ĝi dum unu jaro apartenis al la Raŭraka Respubliko, kiu kiel departamento *Mont Terrible* estis integrita al Francio. De 1800 ĝis 1815 Grandfontaine apartenis al la franca departemento Haut-Rhin, kaj en la jaro 1816 ĝi per dekreto de la Viena Kongreso de 1815 fariĝis parto de la distrikto Porrentruy de Kantono Berno. Ek de la 1-a de januaro 1979 Rocourt apartenas kun la tuta distrikto al la nova Kantono Ĵuraso.

Referencoj
----------

1. ↑  Fonto: *Dominique Prongué*: *Rocourt* en *Historia Leksikono de Svislando* (2010-02-24)

Vidu ankaŭ
----------

* Rocourt

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Rocourt JU en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Paĝo pri Rocourt sur la retejo Juranet[*rompita ligilo*]
* Rocourt en la Historia Leksikono de Svislando

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Porrentruy |
| --- |
| maldekstraAlle • Basse-Allaine • Beurnevésin • Boncourt • Bonfol • Bressaucourt • Bure • Clos du Doubs • Coeuve • Cornol • Courchavon • Courgenay • Courtedoux • Damphreux • Fahy • Fontenais • Grandfontaine • Haute-Ajoie • La Baroche • Lugnez • **Porrentruy** • Rocourt • Vendlincourt |  |

 |
La polaj civilaj viktimoj de la „Sonderkommando Dirlewanger" en Varsovio (la Masakro de Wola), 1944
**Oskar Dirlewanger** (naskiĝis la 26-an de septembro 1895 en Würzburg, mortis la 7-an de junio 1945 en Altshausen) estis germana militkrimulo, SS-oficiro, konata de sadismo komandanto de speciala puna SS-militunuo por kontraŭbatali partizanojn, respondeca pri pluraj militaj krimoj en okupata Pollando, Belorusio kaj Slovakio. Oni pritaksas, ke rezulte de la agado de komandataj de li taĉmentoj, en tio de la 36-a Divizio de Grenadistoj SS „Dirlewanger", mortis ne malpli ol 70 mil homoj (ekz. en la Masakro de Wola dum la Ribelo de Varsovio), plejparte civiluloj; grandan parton de la viktimoj germanaj kaj orienteŭropaj subuloj de Dirlewanger vivbruligis. Inter la SS-uloj de la 36-a Divizio de Grenadistoj SS „Dirlewanger" estis krimuloj rekrutigitaj el la germanaj prizonoj kaj ankaŭ rekrutigitaj inter la malliberuloj de la koncentrejoj, inter ili estis : 2652 da germanoj, 400 rusoj, 268 judoj, 240 romaoj kaj 120 ukrainoj.

La soldatoj de la 36-a Divizio de Grenadistoj SS „Dirlewanger" en Varsovio, 1944
La polaj civilaj viktimoj de la „Sonderkommando Dirlewanger" en Varsovio (la Masakro de Wola), 1944
La bruligado de la polaj civilaj viktimoj fare de la „Sonderkommando Dirlewanger" en Varsovio (la Masakro de Wola), 1944

Literaturo
----------

* Richard Rhodes, *Mistrzowie śmierci. Einsatzgruppen* (Majstroj de la morto. Einsatzgruppen), Bellona, Varsovio 2008, p. 361, ISBN 978-83-11-11322-0
* Rolf Michaelis, "Das SS-Komandorko "Dirlewanger": Der Einsatz in Weissrussland 1941-1944"
* Rolf Michaelis, "Die SS-Sturmbrigade "Dirlewanger". Vom Warschauer Aufstand bis zum Kessel von Halbe"
* Christian Ingrao, *Czarni myśliwi. Brygada Dirlewangera* (Nigraj ĉasistoj. Brigado de Dirlewanger), Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2011

Vidu ankaŭ
----------

* Masakro de Wola

* Kategorio Oskar Dirlewanger en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 587175
* GND: 123490774
* LCCN: n98048839
* VIAF: 30446532
* ISNI: 0000 0000 6681 5158
* SUDOC: 112364004
* NKC: jx20090626003
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Ralph ELIOTT** - prononco laŭ sistemo IFA [ɹˈælf ˈɛlɪət] - estis angla esperantisto kaj solicitoro, do advokato, kiu naskiĝis la 12-an de aprilo 1879 en Plymouth kaj en la aĝo de nur 46 aroj mortis la 28-an de marto 1926 en Lausanne (Lozano, Svislando). En 1916-19 li dum la Unua Mondmilito en Francio estis la kasisto de la usona *Kvakera Komitato por helpo al la Militviktimoj*, kiu formale nur iĝis organizaĵo en 1917 (kaj ekzakte 30 jarojn poste, en 1947, honoriĝis per la Nobel-premio pri paco). Post tio li vivis en *Yelverton*, Devon, kaj estis delegito de UEA en Plymouth. Ekde 1921 li estis prezidanto de la Esperanto-grupo en Plymouthtiujare li iĝis la unua prezidanto de Kvakera Esperanto-Societo *(The Friends' Esperanto Society),* organizo de kvakeraj esperantistoj. Li tradukis al Esperanto interalie el la germana la poemon *Ribbek de Ribbek, el Havellando* de Theodor Fontane (kun Henry van Etten, en: *The British Esperantist* 15 (1919), paĝo 22), kaj al la angla precipe en 1931 la libron *Vivo de Zamenhof* de Edmond Privat.

La Enciklopedio de Esperanto de 1934 cetere pro tajperaro nomis lin "Ralph Eliot" kun nur unu "t", sed liaj publikaĵoj kaj ankaŭ informoj en bibliotekoj, ekzemple la reta datumbazo "worldcat" ĉiuj konfirmas la nomon "Ralph Eliott" kun duobla konsonanto fine de la familia nomo.

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |
En matematiko, la ***n*-radikoj de 1** aŭ **nombroj de Moivre** estas ĉiuj kompleksaj nombroj kiu donas nombron 1 se estas potencitaj je donita povo *n*. Ili situas en la unuocirklo de kompleksa ebeno kaj ili formas kiel verticoj *n*-flankitan regulan poligonon kun unu vertico en punkto 1.

Difino
------

Tiuj kompleksaj nombroj {\displaystyle z}, kiuj solvas la ekvacion

{\displaystyle z^{n}=1\qquad (n=1,2,3,\dots )},
estas nomitaj **{\displaystyle n}-radikoj de {\displaystyle 1}**.

Estas {\displaystyle n} malsamaj {\displaystyle n}-radikoj de {\displaystyle 1}:

{\displaystyle e^{2\pi ik/n}\qquad (k=0,1,2,\dots ,n-1).}

Primitivaj radikoj
------------------

La *n*-radikoj de 1 formas multiplikan ciklan grupon de ordo *n*. Generilo por ĉi tiu cikla grupo estas **primitiva** *n*-radiko de 1. La primitiva *n*-radikoj de 1 estas {\displaystyle e^{2\pi ik/n}} kie *k* kaj *n* estas reciproke primaj. La kvanto de malsamaj primitivaj *n*-radikoj de 1 estas φ(*n*).

Ekzemploj
---------

Estas nur unu 1-radiko de 1, egala al 1.

2-radikoj de 1 estas +1 kaj -1, nur -1 estas la primitiva.

3-radikoj de 1 estas

{\displaystyle \left\{1,{\frac {-1+i{\sqrt {3}}}{2}},{\frac {-1-i{\sqrt {3}}}{2}}\right\},}
kie {\displaystyle i} estas la imaginara unuo; la lastaj du estas la primitivaj.

4-radikoj de 1 estas

{\displaystyle \left\{1,+i,-1,-i\right\},}
kaj {\displaystyle +i} kaj {\displaystyle -i} estas la primitivaj.

Sumado
------

Se *n≥2* sumo de ĉiuj n-radikoj de 1 egalas al 0.

Vidu ankaŭ
----------

* Radiko (matematiko)
* Kvadrata radiko
* Kuba radiko
Rhinoderma darwinii.jpg*Rhinoderma darwinii*
Rhinodermatidae range
La **Rinodermatedoj** aŭ laŭ la latina scienca nomo *Rhinodermatidae*, komune konataj kiel **Darvinaj ranoj**, estas familio de malgrandaj ranoj kiuj troviĝas en la sudokcidenta marbordo de Sudameriko. La monotipa genro (*Rhinoderma*), havas nur du speciojn, el kiuj la Ĉilia Darvina rano (*R. rufum*) estas tre endanĝerita aŭ eĉ povus esti jam formortinta. La pli bone konata Darvina rano (*R. darwinii*) estas vundebla.

Ambaŭ specioj estas rimarkinda pro sia malkutima reproduktado, ĉar la ranidoj estas zorgataj ene de la buŝoj de la maskloj. La ovoj estas demetataj surgrunde. La maskla rano transportas la ranidojn en sia granda voĉa sako. Ĉe la Ĉilia Darvina rano, la ranidoj estas transportataj al la akvofonto kaj liberigitaj por la pluigo de ties disvolvigo. Ĉe la Darvina rano, ili loĝas en la voĉa sako ĝis la metamorfozo. Ili povas porti inter 5 kaj 15 idojn. La Darvinaj ranoj estas separataj en aparta familio baze sur pure kutima adaptado, kiu estas unika inter ranoj.

La Darvinaj ranoj estas malgrandaj, kaj atingas grandon de nur 3 cm de longo. Ili estas hegemonie verdaj ranoj, kun makuloj de bruno, kaj havas longajn, mallarĝajn nazojn. Ili estas ĉefe surteremaj.

Referencoj
----------

1. 1 2 3  Zweifel, Robert G..  (1998) Cogger, H.G.: *Encyclopedia of Reptiles and Amphibians*. San Diego: Academic Press. ISBN 0-12-178560-2.

Literaturo
----------

* Cogger, H.G..  (2004) *Encyclopedia of Reptiles & Amphibians Second Edition*. Fog City Press. ISBN 1-877019-69-0.
Sidejo de la radistacio en Târgu Mureș
**Radio Târgu Mureș** (germane *Radio Neumarkt*, hungare *Marosvásárhelyi Rádió*) estas publikjura radistacio de Rumanio kovrante la sudorientajn distriktojn de Transilvanio. Sidejo radistacia estas Târgu Mureș. Programoj sendatas en la lingvoj rumana, germana kaj hungara. Ŝeful radistacia estas Mirela Moldovan, starto elsenda estis en marto 1958.

Historio
--------

Fondiĝo estis en marto 1958. Timante ke regionaj stacioj povus esti tro memstaraj la diktatoro Nicolae Ceaușescu ordonis en 1985 ĝeneralan malpermeson. Reviviĝo venis en la 22.12.1989. Germanlingva elsendo okazas ĉiutage krom dimanĉe je la horo 21.00 kun ĉefa celgrupo inter la transilvaniaj saksoj. Dimanĉe okazas germanlingva programero antaŭtagmeze por 30 minutoj. La redakcio germanlingva konsistas el kvar personoj; la radistacio estas membro ĉe *FunkForum*, kolektivo de germanlingve elsendantaj stacioj en Rumanio, Hungario, Kroatio kaj Serbio al kiu aliĝis kelkaj partneraj stacioj de Deutsche Welle ankaŭ.

Antena Brașovului
-----------------

Tiu ĉi radistacio ja apartenas al Târgu Mureș sendante ĉiutage unu horon matene kaj malmatene en rumana lingvo.

Ricevebloj
----------

Mondskale ofertatas aŭskultado rekta perinterreta. Tradiciaj riceveblecoj ekzistas por la distriktoj Mureș, Harghita, Covasna kaj Brașov. Jen kelkaj frekvencoj:

* FM 98,9 respektive 102,9 kaj 98,4 MHz (Toplița).
* mezondoj 1323 kHz respektive 1593 kHz

Atente! La germanaj elsendoj aŭdeblas nur per mezondoj, eĉ ne interrete.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Paĝaro de FunkForum
* Prie en artikolo de "Siebenbuerger Zeitung", aŭgusto 2010
* Hejmpaĝo
La raĝo Bimbisaro bonvenigas la budhon Gotamon en Raĝagriho.
**Raĝagriho** estis la ĉefurbo de Magado, unu el la dek ses grandaj regnoj, kiu poste fariĝis la Maŭrja Imperio. Ĝi nun troviĝas en Nalando en la barata ŝtato Biharo. La urbo aperas en la *Mahabarato*, kun la raĝo Ĝarasando. Ĝi estas grava urbo por ĝajnismo kaj budhismo. La tirtankaro Mahaviro kaj la budho Gotamo instruis en Raĝagriho inter la –6-a kaj –5-a jarcentoj. La granda bikŝuejo kaj universitato Nalando troviĝas proksime. En 2010, la moderna Universitato Nalando estis konstruita tie honore ĝin.

Historio
--------

Ĝi estis la ĉefurbo de Magado, ĝis en la –5-a jarcento, la raĝo Aĝataŝatruo movis la ĉefurbon al Pataliputro.

En ĝajnismo
-----------

Ĝi estis la naskiĝloko de la 20-a tirtankaro, la tirtankaro Munisvrato. Ankaŭ ligita al la tirtankaro Mahaviro.

Referencoj
----------

1. ↑  Jain Dharma ka Maulik Itihas Part-1, Ed. Acharyashri Hastimalji Maharaj, 1971 p. 739-742
2. ↑  W. Vivian De Thabrew.  (2013) *Monuments and Temples of Orthodox Buddhism in India and Sri Lanka*. AuthorHouse. ISBN 9781481795517.

* Kategorio Raĝagriho en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**John Rambo** estas la nomo de la ĉefa persono de tre sukcesa serio de usonaj filmoj, kies rolon ludas Sylvester Stallone. La persono baziĝas sur libro de David Morrel nomata *First Blood*. Estas tri filmoj en la serio: *First Blood* (1982), *First Blood Part II* (1985) kaj *Rambo III* (1988). Kvara filmo nomata *John Rambo* eliris en 2008.

En ĉi tiuj filmoj Rambo estas veterano de la Vjetnama milito, spertulo pri gerila milito kaj travivado en malfacilaj kondiĉoj. Post la Vjetnama milito li revenas al Usono, sed li estas ŝokita malkovri, ke multaj homoj malŝatas veteranojn de la milito, kaj li ne povas forigi la terurajn memorojn de la milito. Li ne sukcesas realkutimiĝi al la normala vivo, kaj li fariĝas vagabondo. En la unua filmo de la serio Rambo estas arestita de la polico en eta urbo de la ŝtato Vaŝingtonio, sed li eskapas al apuda arbaro. La polico post-ĉasas lin, sed Rambo sukcesas eskapi dum pluraj tagoj, kaj li estas arestita nur post akra batalo en la centro de la urbo.

En la dua filmo de la serio Rambo reiras al Vjetnamio por serĉi usonajn milit-kaptitojn, kiuj ankoraŭ estas tenataj en vjetnamaj malliberejoj. En la lasta filmo Rambo iras al Afganio por savi sian eksan kolonelon Trautman, kiu estas malliberigita de Sovetianoj.

La unua filmo de la serio estas konsiderata la plej bonkvalita, dum la aliaj du estis kritikataj, ĉar ili estis ege perfortaj kaj propagandismaj.
***Rodelinda, regina de' Longobardi*** (HWV 19) estas serioza opero triakta komponita por la trupo de la "Royal Academy of Music" fare de George Frideric Handel. La libreto estis de Nicola Francesco Haym, bazita sur pli frua libreto fare de Antonio Salvi. *Rodelinda* estis delonge konsiderata kiel unu el la plej grandaj verkoj de Handel.

Francesca Cuzzoni kiu ludis la rolon de Rodelinda en la premiero.La intrigo estas bazita sur politikaj kaj familiaj aferoj. Grimoaldo estis venkinta super Bertarido, reĝo de Lombardio, kaj suriris la tronon de Milano. Bertarido estis fuĝinta, lasante sian edzinon Rodelinda kaj sian filon Flavio prizonuloj de la novalveninto en la reĝa palaco. Malsukcesa ricevi subtenon por rekuperi la kronon, Bertarido distrumpetas la onidiron, ke li estas mortinta en ekzilo, ruzaĵo kiu celas rekuperi siakn edzinon kaj filon.

Notoj
-----

1. ↑   Tommasini, Anthony (4a de decembro, 2004). "Handel Discovers Big Home at the Met". The New York Times. Alirita la 15an de aŭgusto, 2020. "'Rodelinda,' first performed in 1725, has long been considered one of Handel's greatest works, and rightly so."

Bibliografio
------------

* Winton Dean; Knapp, Merrill J. (1987), Óperas de Händel, 1704-1726, Clarendon Press, ISBN 0-19-315219-3


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 699045
* GND: 300065590
* LCCN: no99038104
* VIAF: 181676425
* BNF: 139131230
 |
**Raĝamahendravaram,** laŭ telugua lingvo **రాజమండ్రి** (de la brita erao ĝis 2015 nomita Raĝamandri) estas urbego, ankaŭ distrikta ĉefurbo de Orienta Godavari en subŝtato Andra-Pradeŝo, en sudorienta Barato.

Panoramo en Raĝamahendravaram

Etimologio
----------

La loknomo estis origine la sama Raĝamahendravaram (sanskrite urbo de raĝo Mahendra). La britoj uizis la simpligitan kriplan nomon Raĝamandri (angle Rajahmundry).

Geografio
---------

Raĝamahendravaram situas en alteco 14 metrojn super la marnivelo laŭ maldekstra bordo de rivero. Kakinada kaj ankaŭ la maro troviĝas 49, Vijayawada 131, Visakhapatnam 178, Warangal 254, Hajderabado 354, subŝtata ĉefurbo Amaravatio 506, Kolkato 927, Mumbajo 973, tutlanda ĉefurbo Delhio 1377 kilometrojn (aere) .

Ponto en Raĝamahendravaram

Demografio
----------

En 2011 la populacio de Raĝamahendravaram estis 376 333. En la malfruaj 1940-aj jaroj la komunumo atingis la internacian kvalifikon urbego (pli granda, ol cent mil).

Historio
--------

Raĝamahendravaram estis establita en la 10-a jarcento. Palacoj kaj fortikaĵoj daŭre estas videblaj ekde la sekva jarcento. La areo estis sub nederlanda rego por iom da tempo. En 1602 la nederlandanoj konstruis fortikaĵon ĉi tie. En 1857 la britoj konkeris la nederlandanojn kaj konvertis la fortikaĵon al malliberejo en 1864. La urbo mem estas distrikta ĉefurbo ekde 1823. La iama Raĝamandri estis nesto de pluraj movadoj por la sendependiĝo.

Ekonomio
--------

Ekonomio de Raĝamahendravaram konsistas ĉefe de agrikulturo (rizoj, sukerkanoj kaj florkultivado), turismo kaj produktado de oraĵoj. La urbego estas signifa sidejo de pluraj industriaj firmaoj.

Eduko
-----

En Raĝamahendravaram diversaj universitatoj, akademioj kaj institutoj funkcias. La urbego estas konata kiel la "Kultura ĉefurbo de Andra-Pradeŝo".

Lingvoj
-------

La oficiala lingvo de Raĝamahendravaram estas la telugua lingvo, eĉ la urbo estas naskiĝloko de la telugua lingvo - ĝia gramatiko kaj literaturo evoluis el plumo de urbonaskita poeto.

Templo en Raĝamahendravaram

Religioj
--------

La ĉefa religio de Raĝamahendravaram estas la hinduismo.

Klimato
-------

Raĝamahendravaram troviĝas en savanoklimato laŭ Klimata klasifiko de Köppen Aw/As. Jare pluvas averaĝe po 1115 mm. Inter junio-oktobro pli ofte pluvas pro la musonoj dum inter decembro-marto apenaŭ pluvas. La averaĝa temperaturo varias inter 24-33 °C.

Trafiko
-------

Al Raĝamahendravaram kuras pluraj vojoj el ĉiuj direktoj. La fervoja linio trairas kaj la urbegon kaj la riveron. Ekzistas 3 vojaj kaj sola fervoja pontoj. Flughaveno funkcias loke. La rivero estas navigebla.

Stacidomo en Raĝamahendravaram

Vidindaĵoj
----------

* temploj
* muzeo
* la rivero kaj ĝiaj pontoj

Fontoj
------

* WikiTrans

* Universitata bibliotekoUniversitata biblioteko
* MuzeoMuzeo


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |