recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Sambal,** Pri tiu ĉi sono prononco hindie **संभल**, **urdue**سنبھل estas urbego en norda Barato, en norda parto de subŝtato Utar-Pradeŝo, en kantono de Moradabad, en la samnoma distrikto, kie ĝi estas ties sidejo.

Strato en Sambal

Demografio
----------

En 2011 loĝantoj de Sambal havis 221 334 kun legopovo 50%, kiu estas signife pli malalta, ol la landa averaĝo.

Geografio
---------

Sambal kuŝas sur ebenaĵo sur averaĝa alteco de 203 m super la marnivelo. La Gango fluas 30 km okcidente de la urbo. Ĉandausi troviĝas 24, Moradabad 35, Amroha 37, Rampur (Utar-Pradeŝo) 50, Bulandŝahr 70, Kasganĝ 86, Hapur kaj Khurĝa po 79, Aligarh 90, Mirat 96, Granda Noida 103, Pilibhit 122, tutlanda ĉefurbo Delhio 132, Agra 165, Kanpur 285, subŝtata ĉefurbo Laknaŭo 303, Kolkata 1188, Mumbajo 1217 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Sambal estas malnova loĝloko, kiu estis grava provinca sidejo dum la islama rego. La strategia graveco de Sambal pliiĝis en la mezepoka periodo, ĉar ĝi estas proksime de Agra kaj Delhio. En la 18-a jarcento la urbo estis regita fare de Maratha Imperio ĝis la dua angla-maratha milito. La brita kolonio finiĝis en 1947. La urbego estas sidejo de nove fondita distrikto ekde 2011.

Ekonomio
--------

Sambal havas la plej grandan merkaton de mentoloj en Sudazio. La plej granda parto de la mentola oleo estas eksportita al Eŭropo kaj Ĉinio. La industrio konsistas el sukerrafinado kaj mana teksado.

Madraso en Sambal

Religioj
--------

Sambal estas plejparte islama kun preskaŭ 78%, la hinduismo estas 22%, fine ekzistas iomete aliaj religioj.

Lingvoj
-------

La oficialaj lingvoj estas la hindia kaj urdua.

Eduko
-----

En Sambal universitatoj, altlernejoj kaj instituto funkcias.

Trafiko
-------

En Sambal finiĝas rekta fervoja linio el Moradabad. 2 ĉefvojoj kaj 4 flankovojoj kuras al la urbego. 

Vojo en Sambal

Klimato
-------

En Sambal jare pluvas ĉirkaŭ 1100 mm precipe dum la musonoj. La temperaturo varias somere inter 32-45 °C, vintre 1-29 °C.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj, precipe moskeoj
* fortikaĵo

Fontoj
------

* WikiTrans
* brita enciklopedio

Moskeo en Sambal

|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
**Samanta Togni** [TOnji], naskiĝis la  21-an de aprilo 1981(nun 1981-04-21) (41‑jara) en Terni, estas itala dancistino.

Biografio
---------

Filino de la arto, ŝiaj gepatroj Sandro Togni kaj Loredana Camilli estas du gedancantoj, nur dektri jara ŝi sukcesis gajni la finalon de la Blackpool-Danco-Festivalo, la plej malnova danco-konkurso en la mondo. 

Ŝi estis ankaŭ finalisto en la itala konkurso *Klaso Internacia* itale *Classe Internazionale* kaj gajnis la unuan lokon en la *Emassey Ball* en Los-Anĝeleso, Imperia kaj la Nacia Konkurso en Londono, Romo, kaj fine la Estoril Open en Portugalio. Inter aliaj titoloj, ankaŭ havas aktivojn kvinan kaj sesan lokon respektive por la Aŭstra Malfermo kaj la Bratislava Internacia Malfermo. Ŝi estis ankaŭ finalisto en la Raising Star UK 

Ankoraŭ neplenaĝa, ŝi transloĝiĝis al Usono, kie ŝi kune kun la ukraina dancisto Maksim Chmercovskiy fariĝis la dua paro de Usono. Ŝi estis ankaŭ ĉampiono de la Miami-Open-Sub-21-ĉampioneco. 

En 2005 ŝi revenis al Italio, kie ŝi partoprenis en la unua eldono de Dancante kun la Steluloj kun la TV-anoncisto Fabrizio Frizzi. Ekde 2005 ŝi partoprenis en sep eldonoj de la programo. En 2006 kaj 2007, ŝi estis parto de la rolularo de *La febbre del sabato sera* (sabatvespera febro), la muziko estrita de Massimo Romeo Piparo, kie ŝi laboris en la rolo de Maria Huerta. 

En 2010 ŝi havis mallongan am-aferon kun la eks-futbalisto Stefano Bettarini, konata paro en *Dancante kun la Steluloj*.

En 2013, ŝi estis parto de la programo *Dancante kun vi*, kie ŝi kaj Luko Tarquin estas klasifikitaj en la dua loko, venkita de la paro formita de Ester Condorelli kaj Raimondo Todaro.

Televido
--------

* 2005 – Dancante kun la Steluloj, kun la TV anoncisto Fabrizio Frizzi
* 2006 – Dancante kun la Steluloj: kun la aktoro Biagio Izzo, forigis la oka epizodo
* 2009 – Dancante kun la Steluloj: kun Stefano Bettarini, kvara loko
* 2010 – Dancante kun la Steluloj: kun la aktoro Raz Degan, retirita
* 2011 – Dancante kun la Steluloj: kun Gedeon Burkhard, klasifikita sesa
* 2012 – Dancante kun la Steluloj, kun la aktoro Roberto Farnesi klasifikita kvara
* 2014 – Dancante kun la Steluloj (deka eldono)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Dancante kun la Steluloj Arkivigite je 2014-12-05 per la retarkivo Wayback Machine
**Gea de Albarracín** [ĤEa dealbaraZIN] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la sudokcidenta komarko *Sierra de Albarracín*.

Geografio
---------

Ĝi estas ĉe la montaro *Sierra de Albarracín*, je 24 km de Teruelo, provinca ĉefurbo. La municipa teritorio estas montara. Gea de Albarracín estas unu el sudokcidentaj municipoj de la regiono. Gea de Albarracín estas sur tre montara areo je 1 031 msm, komunikebla laŭ la regiona ŝoseo A-1512 oriente al Teruelo kaj okcidente al Albarracín. 

Ĝi estas ĉe la fluejo de la rivero Guadalaviar (el araba ŭadi al-abjad, "blanka rivero" ), konata sudoriente, en Valencilando kiel rivero Turia. Parto de ĝia municipa teritorio estas okupata de la protekita loko de la Pinaroj de Rodeno (pinastroj); ĝi etendiĝas laŭlonge de 623 Ha.

Historio
--------

La originoj de la loĝloko estus de fino de la 12-a jarcento je la konkero fare de kristanoj kaj posta reloĝado de la montaro. Ĝis la 20a de Aŭgusto 1610 ĝi estis loĝloko de araboj tre grava en la komarko, ĉar estis 2 340 loĝantoj (452 domoj laŭ datumoj de la Markizo de Aytona, Vicreĝo de Aragono). Tiun tagon estis forpelitaj 2 260 moriskoj, el kiuj, kun 750 de Teruelo kaj Bezas, foriris al la marhaveno de Los Alfaques, en San Carlos de la Rápita (Taragono). Sekve ĝi estis reloĝata de kristanoj ĉefeel Navaro, Kastilio, Valencilando, Katalunio kaj Andaluzio.

Ekde 2010 la Kultura Asocio El Solanar de Gea en la lasta semajnfino de julio rekreas la tragedion kiun tiu forpelo okazigis al la loĝloko. La moriska pasinteco aperas simbole ankaŭ en la municipa blazono kiel kapo de maŭro.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estas agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado. Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj tiukadre oni malaltiĝis el 1 151 loĝantoj en 1930-aj jaroj ĝis nunaj 378 loĝantoj.

Altiraĵoj estas la preĝejo, popola arkitekturo, naturaj lokoj, pinaroj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 797339
* VIAF: 316733686
 |
**Vallejera** [baljeĤEra] estas loĝloko kaj municipo en la okcidento de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la sudo de la komarko *Odra-Pisuerga*. La loknomo *Vallejera* estas etimologie komprenebla kiel *Valetejo*.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 18,325 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 40 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 20 el 1991. 

Demografia evoluo| 1991 |  | 1996 |  | 2001 |  | 2004 |  | 2006 |  | 2007 |  | 2008 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 60 |  | 59 |  | 53 |  | 55 |  | 54 |  | 60 |  | 53 |

Ĝi distas 52 km de Burgoso, provinca ĉefurbo, kaj estas ĉe la maldekstra bordo de la rivero Pisuerga apud Palacios fronte de la vilaĝo Lantadilla kiu apartenas al Palencio.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento. 

Vallejera formis parton de la *partido de Castrojeriz* en la kategorio de izolaj loĝlokoj, unu el dek kvar kiuj formis la komunumon *Intendencia de Burgos*.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. 

Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo de Sankta Johano. 

Estas ventogeneratoroj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 775042
 |
**Gábor Peterdy** [peterdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Peterdy Gábor** estis hungara advokato, urbestro, ŝtata oficisto. Lia familia nomvarianto estis *Peterdi,* liaj nobelaj antaŭnomoj estis *saápi kaj mezőpeterdi* [ŝApi].

Gábor Peterdy naskiĝis la 18-an de aprilo 1817 en Veresegyház, li mortis la 30-an de julio 1892 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Gábor Peterdy akiris advokatan diplomon en Reĝa Universitato de Pest. Post siaj studoj li estis advokato en Székesfehérvár. Inter 1846-1848 li ofte studvojaĝis en Eŭropo. En 1847 li membriĝis en urba gvidado de Székesfehérvár. Dum la hungara revolucio de 1848 li estis urbestro, tiam li fervore apogis la revolucion. Post fiasko de la revolucio (1849) li rifuĝis al eksterlando, sed baldaŭ li revenis kaj li estis arestita. Inter 1861-1863 li estis zorganto pri bieno, poste li havis postenon en agrikultura instituto, fine ekde 1867 li laboris en ministerio kiel ministeria konsilisto. En 1887 li pensiuliĝis. Li ricevis ŝtatan premion.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Értekezés a szántásról* (1857, premiita)
* *Fowler gőzekéje* (1861)
* *A kis-jenői uradalom Arad vármegyében* (1864)
* *A haszonbérleti rendszer Magyarországban* (1872)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografieto (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Gábor Peterdy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 706356
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Gábor Pantó,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pantó Gábor** estis hungara geologo, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1965).

Gábor Pantó  naskiĝis la 24-an de oktobro 1917 en Budapeŝto. Li mortis la 28-an de oktobro 1972 en Debrecen.

Biografio
---------

Gábor Pantó doktoriĝis en Universitato Pázmány Péter en 1940. En la sekva jaro li ricevis postenon en geologia instituto. Baldaŭe li soldatiĝis, poste li iĝis militkaptisto. Li hejmenvenis en 1946. Li doktoriĝis en 1956 antaŭ la akademio. En 1965 li ekinstruis en universitato de Debrecen, sed li ankaŭ esploris tiujn montojn, kie oni minadas diversajn ercojn. Li okupiĝis ankaŭ pri vulkanoj. Li ricevis memormedalon en 1963.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Ásvány- és kőzettan az ipari technikumok számára* (1952) - lernolibro
* *A nagybörzsönyi ércesedés* (1964)
* *Magyarország metallogenetikai térképe* (1965)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 455583
* GND: 1231291257
* VIAF: 121435068
* ISNI: 0000 0000 7954 9231
* SUDOC: 156969866
 |
**Val de Virvée** - jen france, prononco [val də viʁvˈe] - estas komunumo de Francio, kiu ekestis komence de 2016 per fuzio de la antaŭaj komunumoj *Aubie-et-Espessas, Saint-Antoine* kaj *Salignac* - la sidejo de la nova komunumo estas en Aubie-et-Espessas. La komunumo situas en la departemento Ĝirondio (france *Gironde* [ʒiʁɔ̃d] respektive okcitane kaj gaskone *Gironda*), en la administra regiono Nova Akvitanio (france *Nouvelle-Aquitaine* [nuvɛl akitɛn], okcitane kaj gaskone *Nòva Aquitània*) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france *Aquitaine* [akitɛn], okcitane kaj gaskone *Aquitània*). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Blaye (aŭ *Blaia*) kaj al la kantono *norda Ĝirondio*. Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *virvéens*.

Laŭ la stato de 2020 en la komunumo vivis 3 701 loĝantoj sur areo de 20,79 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 178 loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj Gauriaguet, Peujard, Saint-André-de-Cubzac, Virsac, Marsas, La Lande-de-Fronsac, Vérac, Mouillac, Saint-Genès-de-Fronsac, Marcenais kaj Salignac.

|  |  |
| --- | --- |
| la kirko sankta Petro en la loĝloko *Salignac* | la kirko sankta Marteno en *Aubie-et-Espessas* |

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Gironde
* Aubie - Saint-Antoine (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Val de Virvée en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (france)
***Varlik vergisi*** (turke, "imposto pri kapitalo") estis imposto kreita de turkia registaro en decembro de 1942.

Kvankam nebatalanta en Dua mondmilito, la turkia ekonomio multe suferis. Por redukti sian deficiton, la registaro decidis novan imposton. Ĉiuurbe, ŝtatoficistoj kaj islamaj posedistoj dividis la loĝantojn laŭ kategorioj islamanoj kaj ne-islamanoj (judoj, grekoj, armenoj, kiuj tiam regis la turkian komercon). La kiomo de la imposto estis malsama, eĉ dekoble por ne-islamanoj, foje pli granda ol la havaĵoj de la impostito. Kiam la havaĵoj ne sufiĉis pagi la ŝuldon, ŝuldantoj devis punlabori.

Dek mil homoj, ĉefe sefardaj judoj, konstruis ŝoseojn en malsanigaj kondiĉoj. Nazia Germanio gratulis la turkian registaron. En 1943, dum ekfiasko de Germanio, la kontraŭjuda politiko ekŝanĝiĝis, sed la imposto daŭris ĝis marto de 1944.

La sumo akirita estis 315 milionoj da turkaj liroj. Triono da la turkiaj judoj estis malriĉigitaj.

Post la milito, multaj judoj decidis migri al Israelo.

Vidu ankaŭ
----------

Ŝipo Struma
Pieter Bruegel la pliaĝa, *Ascendo al Kalvario de Bruegel.*
La **ascendo al Kalvario** estas epizodo de la Pasiono de Jesuo rakontata en la kvar kanonaj Evangelioj: Mateo (27, 31-34); Marko (15, 20-23), Luko (23, 26-33); kaj Johano (19, 17-18).

La epizodo
----------

La evento estas rakontata en tre sinteza maniero en la Evangelioj, nur Luko aldonas pluan apartaĵon (la dialogo kun la virinoj). Nur Johano asertas ke Jesuo portis la krucon dum la sinoptikoj diras ke la kruco estis portata de Simono el Cireno. Ĉiukaze la kondamnito ne portis la krucon, sed nur la horizontan foston. Oni aldonu ke Johano eble volis dementi disvastiĝintan onidiron laŭ kiu sur la kruco oni najlis Simonon, ĉar portantan la krucon, kaj ne Jesuon. Tiu ideo estis decide misfamiga por Jesuo. Eblas tial hipotezi ke Jesuo ascendis Golgoton sen apartaj suferoj, sen la kruco kaj ankaŭ sen la dornokroneto kiu, eble, estis forprenita kiam oni lin revestis per lia tuniko por lin enkonduki al la loko de la krucumo. La tri faloj de la Via crucis estas frukto de la kreeco de devotuloj kaj apologetoj kiuj intencis reprezenti la suferojn de la Mesio por igi pli draman evento kiu en la Evangelioj estas rakontata sentragike.

Ikonografio
-----------

* Kristo kun la pentristo, Barna da Siena, 1330–1350Kristo kun la pentristo, Barna da Siena, 1330–1350
* Sandro Botticelli, 1490–91Sandro Botticelli, 1490–91
* La majstro de la virgeco, ĉirkaŭ 1495La majstro de la virgeco, ĉirkaŭ 1495
* Ascendo de Kristo al la Kalvario, Pieter Bruegel la pliaĝa*Ascendo de Kristo al la Kalvario*, Pieter Bruegel la pliaĝa
* Jesuo Kristo portanta la krucon, Lorch en la Rhine Valley, ĉirkaŭ 1425, Bodemuseum BerlinoJesuo Kristo portanta la krucon, Lorch en la Rhine Valley, ĉirkaŭ 1425, Bodemuseum Berlino
* Ticiano, ĉirkaŭ 1565Ticiano, ĉirkaŭ 1565
* El Greco, ĉirkaŭ 1602El Greco, ĉirkaŭ 1602

Vidu ankaŭ
----------

* Jesuo
* Pasiono de Jesuo
* Simono el Cireno
* Via crucis
* Pieter Bruegel la pliaĝa

* Kategorio Ascendo al la Kalvario en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Blinduloj kaj elefanto** estas rakonto, kiu devenas de Hindujo de kie ĝi disvastiĝis. Ĝi uziĝis por ilustri de vero ĝis paralogismo. Je diversaj epokoj ĝi ebligis enrigardon al relativeco, malklareco au neeksprimebla naturo de vero, la konduto de fakuloj en kampoj, kie mankas aŭ neatingeblas informo, la bezono de komunikado kaj la respekto por diversaj perspektivoj.

La blinduloj kaj la elefanto   
 (mura reliefo en nordorienta Tajlando)Ĝi estas parabolo, kiu troviĝas en multaj religiaj tradicioj kaj estas parto de jainismo, budhismo, sufismo kaj hinduismo. La rakonto estas ankaŭ bone konata en Eŭropo. En la 19-a jarcento la poeto John Godfrey Saxe kreis sian propran version en formo de poemo. De tiam la rakonto estis publikigita en multaj libroj por plenkreskuloj kaj infanoj kaj estis interpretita pli kaj pli diversmaniere.

La bazo de la rakonto estas blinduloj (aŭ homoj en mallumo) kiuj tuŝas diversajn partojn de elefanto (kruro, vosto, rostro, orelo, ventro kaj dentego) kaj el tio ili devas konkludi kia ĝi estas, kaŭzante diversajn teoriojn kaj eĉ polemikon.

Vidu ankaŭ
----------

* Sinkretismo
* Efiko Rashomon

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Blinduloj kaj elefanto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Blinduloj kaj elefanto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La rakonto de la blinduloj kaj la elefanto Arkivigite je 2007-10-13 per la retarkivo Wayback Machine ĉe www.spiritual-education.org Arkivigite je 2006-08-31 per la retarkivo Wayback Machine
* Ĉiuj de la poemoj de Saxe, inkluzive de la originala printaĵo de "La blinduloj kaj la elefanto" Senpaga legado kaj plenteksta serĉeblo.
* Budhisma versio, kiel en *Jainism and Buddhism. Udana* ĉe la universitato Princeton Arkivigite je 2006-08-25 per la retarkivo Wayback Machine
* Versio de Ĝalal-ed-din Mohammad Rumi tradukita de Arthur John Arberry]
* Jainisma versio en la retejo *Jainworld* (arkivigite laŭ stato de januaro 2009) Arkivigite je 2013-07-11 per la retarkivo Wayback Machine
* La versio de John Godfrey Saxe ĉe universitato Rice Arkivigite je 2005-11-07 per la retarkivo Wayback Machine
**Akarnano** (helene **Ἀκαρνάν**, latine *Acarnan*) estis en la helena mitologio filo de Alkmeono de Argo kaj de lia dua edzino Kalirhoo.
Avo de Akarnano Amfiarao estis aŭguristo kaj unu el la estroj en la milito Sep kontraŭ Tebo. Akarnana patro Alkmeono gvidis armeon de Epigonidoj, kiu Tebon konkeris kaj detruis. Malbonan rolon en ambaŭ militoj ludis avino de Akarnano, Erifilo, kiu lasis sin subaĉeti de Poliniko, reĝido elpelita el Tebo, kaj post dek jaroj de lia filo Tersandro. Ili petis, ke ŝi sian edzon kaj siajn filojn Alkmeonon kaj Amfiloĥon sendu en la militon kaj tiel helpu al Poliniko kaj Tersandro reveni en Tebon. Por tiu ĉi ago ŝi ricevis valorajn donacojn - kolringon kaj sorĉmantelon, kiujn donacis Afrodito al Harmonio, edzino de la fondinto de Tebo, Kadmo. 

Antaŭ sia forveturo en la militon Amfiarao, sciante pri perfido de sia edzino, petis siajn filojn Alkmeonon kaj Amfiloĥon, ke ili post fino de la milito mortigu la patrinon, kiu pro valoraĵoj sendis sian edzon kaj filojn en danĝeron de morto. Tiel fakte okazis kaj Alkmeono, aŭ eble ambaŭ fratoj, post reveno el la Milito de Epigonidoj sian patrinon mortigis. Ankoraŭ antaŭ la morto Erifilo sukcesis siajn filojn malbenigi. Post tiu faro Alkmeonon persekutis Erinioj tiel, ke li devis foriri el Argo eksterlanden. Tie li edziĝis al Arsinoo kaj donacis al ŝi ambaŭ valoraĵojn. Sed li mem devis iri plu en la mondon kaj okazis, ke li edziĝis duafoje al Kalirhoo. Tion Alkmeono tenis en sekreto, sed la valoraĵojn li volis de Arsinoo reakiri. Poste ĉio senvualiĝis kaj bopatro Fegeo lasis Alkmeonon mortigi.

Kiam tion eksciis Kalirhoo, petis diojn pri helpo. Je ŝia deziro Zeŭso plenkreskigis ŝiajn du malgrandajn filojn dum unu nokto en fortajn virojn. La fratoj, **Akarnano** kaj Amfotero, foriris en Fegean reĝolandon kaj sian patron venĝis mortiginte Fegeon kaj liajn du filojn.

Post tiu ago **Akarnano** kun sia frato transloĝis ĝis en okcidentan marbordon, en landon, kiu pli poste estis nomata Akarnanio.
**Akbarpur (Ambedkar Nagar),** hindie **अकबरपुर**, urdue **اکبر پور** estas urbego en norda Barato, en subŝtato Utar-Pradeŝo, en distrikto Ambedkar Nagar, kie ĝi estas distrikta sidejo. Inter pluraj Akbarpur tiu ĉi estas la plej granda.

Konstruaĵo en Akbarpur

Demografio
----------

En 2011 Akbarpur havis 111 447 da loĝantoj kun legopovo 74%, kiu estas pli alta, ol la landa mezumo.

Geografio
---------

Akbarpur situas sur ebenaĵo laŭ flankorivero sur averaĝa alteco de 133 m. super la marnivelo. Basti troviĝas 43, Sultanpur 64, Azamgarh 65, Fajzabad (Barato) 66, Gorakhpur kaj Ĝaŭnpur po 77, Prajagraĝo 140, subŝtata ĉefurbo Laknaŭo 178, tutlanda ĉefurbo Delhio 591, Kolkata 719, Mumbajo 1308 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Akbarpur troviĝas en Ramajano, kie reĝo pafis ulon. La urbo estis nomita laŭ mogola imperiestro Akbar la 1-a. Dum lia regado en la 16-a jarcento la loka reganto konstruis fortikaĵon (nun jam ruina) kaj ponton.

Ekonomio
--------

En Akbarpur oni prilaboras teksaĵojn, sukerojn, rizojn kaj aliajn agrikulturajn produktaĵojn. Tuj apud la urbego termika centralo kaj produktejo pri cementoj funkcias.

Eduko
-----

En Akbarpur la plej altnivela eduko okazas en pluraj altlernejoj.

Lingvoj
-------

En Akbarpur la oficiala lingvo estas la hindia.

Religioj
--------

La ĉefa religio en Akbarpur estas hinduismo (50%), poste islamo (48%), fine ĝajnismo (iom pli, ol 1%). Populara pilgrimejo estas hindua templo de Ŝiv Baba.

Trafiko
-------

Akbarpur estas konektita rekte fervoje al Faizabad kaj Ĝaŭnpur, la tria linio finiĝas ĉe bordo de Gango. 5 ĉefvojoj kaj du flankovojoj kuras al tiu ĉi urbego. En Gorakhpur enlanda, en Ajodjo, Laknaŭo kaj Varanasio internaciaj flughavenoj funkcias.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj, precipe hinduaj temploj kaj moskeoj

Fontoj
------

* WikiTrans


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**KantarViki** estas vikio, kiu celas havi kolekton de kantoj en Esperanto kaj ĉion, kio rilatas al ili: nome tekstojn, notojn kaj ligilojn al Esperanto-muziko en Interreto. La retejo startis en 2003,[*kiam?*] ĝi fukcias per vikia teknologio MediaVikio.

Estante produktaĵo de internacia kunlaborado, la kantaro havas kaj malnovajn movadajn kantojn kaj kantotekstojn de modernaj muzikaj grupoj.

En la kantaro oni povas serĉi kantojn laŭ nomo aŭ kategorio. Haveblas alfabeta indekso. Krom tekstoj, la kantaro provizas akordojn por amatoraj ludantoj, kodojn por poŝtelefonoj, kaj tonsilabojn.

Paĝoj pri muzikaj grupoj prezentas liston de albumoj kaj ĝeneralan informon.

La 17-an de aŭgusto 2009 prezentiĝis 1009 kantotektstoj. Fine de la jaro 2010 jam estis pli ol 2000. Ĝi nun prezentas pli ol 3000.

Sekcioj
-------

* Aŭtoroj
* Kantoj
* Diskoj
* Grupoj
* Kanzonaroj

Referencoj
----------

1. ↑  Novaĵoj el 2003
2. ↑  Statistiko ĉe la retejo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (esperante)
Funkcianta draŝmaŝino.
**Draŝmaŝino** (aŭ foje simple **draŝilo**), estis unuafoje inventita de skota mekanika inĝeniero Andrew Meikle kiu estas uzata en agrikulturo. Ĝi estis desegnita (ĉ. 1786) por la separado de greno el ŝeloj. Dum miloj da jaroj, greno estis separataj permane per bastonaj draŝiloj, kaj tio estis tre laboriga kaj temporaba, kio ŝparis unu kvaronon el la agrikultura laboro ĉirkaŭ la 18a jarcento. Mekanizado de tiu procezo multe faciligis la farmolaboron.

Vidu ankaŭ
----------

* Grenpurigilo

Referencoj
----------

1. ↑  
Clark, Gregory.  (2007) *A Farewell to Alms: A Brief Economic History of the World''*. Princeton University Press. ISBN 978-0-691-12135-2.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Draŝmaŝino en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Threshing Machines: Introduction Arkivigite je 2014-03-24 per la retarkivo Wayback Machine ĉe Canada Science and Technology Museum
* Modelo de draŝmaŝino dane


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 569575
* GND: 4214440-1
* LCCN: sh85135043
* BNF: 121984533
 |
Tegmento el ondecaj lamenoj de fibrocemento.
**Fibrocemento** estas konstrumaterialo fabrikita el portlanda cemento, el fibroj ekzemple el fibroj celulozaj (antaŭe asbestaj), kiel voluminaĵo el akvo kaj eventuale ingrediencoj. En konstruado oni uzas fibrocementon precipe por kovrado de tegmentoj.  Lastatempe oni pruvis, ke tiu produkto estas ege danĝera por la sano kaj oni malpermesis ĝin en multaj landoj.

En kelkaj landoj oni uzas antonomazie la nomon de firmao kiu fabrikis tiun produkton, nome uralito, el Uralita.

Laŭ Francisko Azorín **uralito** estas *Emulsio de cemento k. asbesto uzita por fabriki diversajn konstruelementojn, tubojn, tegolojn, k. c.* Li indikas etimologion el komerca nomo.

Vidu ankaŭ
----------

* Asbestcemento

Referencoj
----------

1. ↑  Werner. J. (2010) Konstruforumo de la jaroj 2001- 2010. en TAKE (2010) Jarkolekto de TAKE 2010, Wintzenheim/Fancio. p. 70-99
2. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 207.
3. ↑  Azorín, samloke.

* Kategorio Fibrocemento en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Azurito el Aŭstralio.
**Azurito** estas en monoklina kristala sistemo kristaliĝanta karbonata mineralo kun kemia konsisto de Cu3(CO3)2(OH)2.
Ĝi havas durecon de 3,5 ĝis 4, malhele azurblua kolorokaj helblua skrapokoloro (polvokoloro), denseco 3,8; kun bona fendebleco kaj kun vitreska lumo. Lau konsisto ĝi similas al malakito, laŭ aspekto al vivanito, lazurito.

Trovejoj
--------

Azurito aperas en formo de kurtkolonaj aŭ tabulaj kristaloj. Ĝi ofte aperas kun malaĥito kiel sekundara produkto de kuproercoj.

Ĝi troviĝas ekz. ĉe Morenci (Usono), Rudabánya, montaro Mecsek (ambaŭ lasta en Hungario)

Uzo kiel krudmaterialo
----------------------

Azurito estas relative sensignifa kuproerco.

Historio
--------

Pro ties nobla malhel-blua koloro, ĝi estis uzata en la mezepokaj manskriboj kiel kolorpigmento. La mineralo ricevi la nomon pro sia azura koloro en 1824 fare de franca mineralisto Francois Beudant.

*Legu ankaŭ:* Listo de mineraloj

* 
* 
*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Azurito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Azurito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* 

* mineralmapo – azurito/germane
* juvelŝtona datumbanko – Azurito/germane Arkivigite je 2010-12-25 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 37831
* GND: 4653267-5
 |
eliro de la aztatekoj el la insulo, bildo de la Kodekso Boturini.
En la meksika kulturo, **Aztlán** (en naŭatla: 'aztatl', ‘"ardeoj", kaj 'tlan', "loko inter"; "loko inter la ardeoj"’)? estas la legenda loko el kiu estus devenintaj la aztatekoj, ne aztekoj (fakte, *aztateca* aŭ aztateko estas la devennomo de Aztlán), el kiuj la meksikoj aŭ aztekoj estus devenaj. Aztlán kutime estas identigita kun insulo.

Ties eblaj ekzisto kaj loko generis polemikojn inter la esploristoj, kvankam la plej akceptita tezo estas ke temas pri simbola reprezento de la propra Meksiko-Tenoĉtitlano aŭ laŭ ties reala nomo Meksik-Tenoĉ, nuntempa Meksikurbo.

Pri la prononco kaj esperantigo
-------------------------------

La esperantigo *Aztlan* meĥanike paŭsas la hispanan skribon, en kiu la sonvaloro de **z** diferencas disde la esperanta. Fakte la nahuatla vorto estas prononcata A**s**tlan [ˈast͡ɬaːn], Pri tiu ĉi sono (aŭskultu), kies esperantigo estas *Astlano* (kaj sekve *asteko*, formo sporade uzata en Esperanto).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Aztlán en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* El mito de Mexcaltitlán como Aztlán
* Museo Nacional de Antropología (México)
**Heinrich David Wilckens,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Wilckens Henrik Dávid** estis germana-hungarlandana akademia instruisto, la unua instruisto pri arbaroj en Hungarlando.

Heinrich David Wilckens  naskiĝis la 14-an de novembro 1763 en Malsupra Saksio en Wolfenbüttel, li mortis la 25-an de majo 1832 en Hungara reĝlando en Schemnitz (nuntempa Banská Štiavnica en Slovakio).

Biografio
---------

H. D. Wilckens studis laŭvice en universitato de Helmstedt, akademio de Freinberg kaj Universitato de Göttingen. Post siaj studoj li estis apotekisto en Saarbrücken, inter 1795–1799 li instruis en Waltershausen. En 1808 li alvenis por instrui en Hungarion al Bergakademie. Li kolektis por la akademio burĝonojn, foliojn, florojn, semojn, li projektis la botanikan ĝardenon kaj arbaron por praktikadi. Li instruis kiel katedrestro inter 1809 kaj 1832 ĉ. 232 studentojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Die Forstmännische lehre von dem Oertlichen* (1800)
* *Die Aufgangsgründe der natürlichen Holzzucht* (1801)
* *Forstkunde* (5 volumoj restis en manuskripto)

Memorigiloj
-----------

Memorkolono kreita en 1912, sed la alvenantaj ĉeĥoj-slovakoj plene detruis ĝin en 1919, en Sopron en 1958 oni kreis memorŝtonon.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 189-a paĝo)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio[*rompita ligilo*]
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 567721
* GND: 118643320
* LCCN: n85287920
* VIAF: 22935087
* ISNI: 0000 0000 2447 2935
 |
**Heinrich Albert JAHN** (naskiĝinta la 9-an de oktobro 1811 en Twann, mortinta samloke la 23-an de aŭgusto 1900) estis svisa historiisto kaj esploristo pri la antikveco.

Vivo
----

Jahn estis inter 1840 kaj 1847 malsupera bibliotekisto de la Municipa biblioteko berna deĵorante ekde 1869 en la kancelierejo de la ministerio pri internaj aferoj.

Li verkis: »Der Kanton Bern« (Bern/Zürich 1850); »Chronik des Kantons Bern« (Bern/Zürich 1857); »Etruskische Altertümer in der Schweiz« (»Mitteilungen der Antiquarischen Gesellschaft in Zürich«, 7/1853); »Die Grabhügel bei Allenlüsten« (samloke vol. 17/1870, kun Fellenberg); »Die keltischen Altertümer der Schweiz« (Bern 1860); »Die Pfahlbaualtertümer von Moosseedorf« (kun Uhlmann, Bern 1857); »Emmenthaler Altertümer und Sagen« (Bern 1865); »Bonaparte, Talleyrand et Stapfer« (Bern 1869); »Die Geschichte der Burgundionen« (Halle 1874).

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 10. Leipzig 1907, p. 149 (tie ĉi interrete)
**James Edwin McConnell** (naskiĝis la 15-an de julio 1903, mortis la 4-an de majo 1995) estis brita kovrilartisto, ilustristo de libro- kaj revuo-kovriloj, pli bone konata pro vakera, biblia kaj historia temoj.

Vivo
----

Naskiĝinta en Bedlington, Northumberland, McConnell laboris por loka blokfaranto antaŭ ol translokiĝi al Londono, kie li daŭris en la sama ofico, dum li partatempe studadis ĉe la Lernejo de St. Martin. Li fariĝiris memstarulo en 1933, laboranta por la Agentejo Partridge, kun kiu li restis ĝis 1953.

La frua memstara laboro de McConnell estis pri reklamaĵoj kaj libraj kovriloj. Post la Dua Mondmilito li sukcesis fariĝi unu el la eminentaj artistoj de la burĝonanta merkato de broŝuroj kaj malmultekosta eldonado. Por la britaj legantoj liaj vakeraj kovriloj estis la esenco de la Sovaĝa Okcidento, malgraŭ la versio de Hollywood, kun iliaj plenrazitaj, kvadratmakzelaj vakeraj herooj, rajdantaj tra sunoplenaj pejzaĝoj.

McConnell estis invitita labori por pluraj aliaj ĝenroj kaj produktis kovrilojn por l alibroj de Krima Klubo Collins kaj Suspensa Libro-Klubo. Li estis unu el la ĉefaj kovrilartisto de la eduka semajngazeto *Look and Learn*, ĉe kiu li pruvis esti majstro, produktante elstarajn kovrilojn pri ajna temo postulita de liaj redaktoroj. Tra la jaroj McConnell produktis pli ol mil kovrilojn kaj frontpaĝojn. Li ankaŭ kontribuis al la artaĵo de la Amerika Honora Halo, en la Amerika Kapelo ĉe la Katedralo de Sankta Paŭlo en Londono.

Ĉar McConnell unuavice estis kovrilartisto de broŝuroj, li malofte vekis la atenton de kritikistoj, kvankam ekspozicio de lia vakera artaĵo estis starigita ĉe la Galerio de la Asocio de Ilustristoj en Londono en 1976.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Serĉilo de *Look and Learn* por James E. McConnell
La **Klondike** (/ˈklɒndaɪk/) estas regiono de la teritorio de Jukonio, en nordokcidenta Kanado. Ĝi restas ĉirkaŭ la samnoma rivero, malgranda rivero kiu eniras la riveron Jukono de la oriento ĉe la urbo Dawson. 

La areo estas neformala geografia regiono kaj havas neniun funkcion al la teritorio kiel ajna speco de administracia regiono.

Klondike estas fama pro la Alaska orimpetego, kiu komenciĝis en 1896 kaj daŭris ĝis 1899. Oro estis kontinue kolektata en tiu areo, escepte dum paŭzo en la lasta 1960-aj jaroj kaj fruaj 1970-aj jaroj.

Etimologio
----------

La nomo "Klondike" evoluis el la Hän vorto *Tr'ondëk*, kiu signifas "martelŝtona akvo". Frue oraj serĉantoj trovis malfacila por prononci la Unuan Nacian vorton, do "Klondike" estis la plej bona proksimumo.

Klimato
-------

La klimato estas varmeta en la mallonga somero kaj tre malvarma dum la longa vintro. Ekde malfrua oktobro, glacio formiĝas super la riveroj. Dum la plejparto de la jaro, la tero estas frostiĝinta al profundo de 1 ĝis 3 metroj.
**Las Minas** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Minas, las. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 107.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 2824 loĝantojn. El tiuj estis 1452 viroj kaj 1372 virinoj. La komunumo havas surfacon de 58.4 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 19 gradoj kaj 42 minutoj norda latitudo kaj 97 gradoj kaj 9 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 1360 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 2161 personoj. En la jaro 2000 temis pri 2582, do temis pri kresko / malkresko je 3.62 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 2170 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 8 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al  % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La termino **meztjurkaj** aŭ **mezepoke tjurkaj lingvoj** aludas al fazo en la evoluo de la turklingva lingva familio, kovrante multon da la mezepoko (ĉ. 900-1500 pK). Aparte la termino estas uzata de lingvistoj por rilati al grupo de karlukaj ​​kaj oguzaj lingvoj kaj rilataj lingvoj parolataj dum tiu periodo en Centra Azio, Irano kaj aliaj partoj de la Mezoriento okupataj de la selĝukaj turkoj. Ĝia plej konata literatura formo estas la dialektoj de la karaĥanida Ĥanlando parolataj en Kaŝgar, Balasagun kaj aliaj urboj laŭ la Silka Vojo. La literatura lingvo de la ĉagataja Ĥanlando estas konsiderata kiel posta formo de la meztjurka lingvo. Konfuzige, la karluka kaj oguza "meztjurka" periodo koincidas kun la "malnovtjurka" periodo de la orientaj tjurkaj lingvoj, kiu kovras la 8-an ĝis la 13-an jarcentojn.

Referencoj
----------

* Dennis Sinor: *Old Turkic and Middle Turkic Languages* (angle: "Malnovturkaj kaj meztjurkaj lingvoj") en *History of the Civilizations of Central Asia* (angle: "Historio de la Civilizoj de Centra Azio"), volumo IV, 2 (2000), paĝoj 331-334.
**Christoph Bernhard** (\* 1-a de januaro 1628 supozeble en Kolberg; † 14-a de novembro 1692 en Dresdeno) estis germana komponisto, kapelestro kaj muzikteoriisto.

Sian unuan muzikan edukadon li ricevis en Dancigo, kaj kiel liaj instruistoj estas menciendaj ĉefe Paul Siefert kaj Christoph Werner. En 1648 (laŭ kontrakto de 1-a de aŭgusto 1649) li iĝis kantisto ĉe la Dresdena kortegokapelo. Meze de la 17-a jarcento li vojaĝis al Italio. Tie li konatiĝis kun Giacomo Carissimi, kapelestro ĉe la Collegium Germanicum en Romo. Post sia reveno en 1655 li iĝis vickapelestro en Dresdeno. Tiun ĉi pozicion li plenumis ĝis 1664.

En 1656 li iris pluan fojon al Italio. En la jaro 1663 li transprenis lapozicion de muzikdirektoro kaj kantoro ĉe la S-kta Johannis-lernejo en Hamburgo. Ĉi tie li sukcedis Thomas Selle. Komence de la sepdekaj jaroj de la 17-a jarcento li reiris al Dresdeno, por labori kiel edukisto kaj muzikinstruisto de la princoj ĉe la tiea kortego, kaj refoje transprenis la oficon de vickapelestro. En 1680 li estis nomumata kortegokapelestro, tiun ĉi oficon li plenumis ĝis sia morto en la jaro 1692.

Christoph Bernhard validas kiel majstra lernanto de Heinrich Schütz. De tiu ĉi li ricevis la komision komponi moteton por lia entombigo. Plue li kreis entombigomoteton por Johann Rist. Plue kantoj, arioj kaj eklezimuziko estas rigardataj kiel liaj verkoj.

Krome Bernhard estas verkinto de gravaj traktaĵoj pri muziko. En ili li traktas antaŭ ĉio la temojn kontrapunkto, instruo pri modaloj, instruo pri ornamaĵoj kaj figuroj samkiel la stilinstruo. Ili estas rigardata kiel respegulaĵo de la komponinstruo de Schütz.

Verkoj
------

* Komponaĵoj
	+ *Da pacem Domine*
	+ *Reminiscere, miserationum tuarum Domine*
	+ *Herzlich lieb hab ich dich, o Herr*
	+ *Ich sahe an alles Thun*
	+ *Heute ist Christus von den Toten auferstanden*
	+ *Wohl dem, der den Herren fürchtet*

* Skribaĵoj
	+ Von der Singekunst oder Manier (Kompontraktaĵo laŭ la instruo de Heinrich Schütz)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Informoj pri Christoph Bernhard en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 163002
* GND: 118509845
* LCCN: n85205459
* VIAF: 79578783
* ISNI: 0000 0001 1833 519X
* SUDOC: 116287098
* BNF: 120436010
* MBA: f53e33d8-56d0-4abd-8e74-1d1748b70cb8
* NKC: jx20100205001
* ICCU: CFIV156477
* BNE: XX1593645
 |
**Christoph KONRAD** (n. 28-a de aŭgusto 1957 en Bochum Nordrhein-Westfalen estas membro de la eŭropa parlamento ekde 1994, do ekde la 4a periodo. Li ankaŭ estis parlamentano en la 5a kaj 6a periodo. Li estas Eŭropa Parlamentano de la CDU por Nordrejn-Vestfalio ene de la Eŭropa Popola Partio.

Persono
-------

Konrad naskiĝis en Bochum, Nordrejn-Vestfalio je la 28-a de aŭgusto 1957. Li fariĝis membro de la Junge Union (junulara organizo de la kristandemokrata partio de Germanio) en la jaro 1972. En 1974 li membriĝis en la kristandemokrata partio. Konrad studis politikon kaj juron en la universitato de Bochum kaj doktoriĝis en 1990. Li havas edzinon kaj du infanojn.

Laboro kiel Parlamentano
------------------------

Ene de la parlamento li estas ano de la Komisino pri Ekonomia- kaj Monpolitiko. Krome li estas en la delegacio pri rilatoj al Usono. Krome li estas anstataŭanto en la jenaj komisionoj:

* Komisiono pri Ekstera Politiko
* Subkomisiono pri Sekureco kaj Defendo
* Delegacio por la Rilatoj inter la Parlamento kaj la NATO

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2009-01-22 per la retarkivo Wayback Machine
* 


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 262387
* GND: 1025828704
* VIAF: 266669782
 |
**Carl Gottlieb WEISSER** (ankaŭ: *Weiser*; naskiĝinta la 21-an de aŭgusto 1779 en Berlino, mortinta la 2-an de aprilo 1815 en Vajmaro) estis germana skulptisto.

Vivo
----

Vivomasko de Goeto prenita de Weisser, 1807
Weisser venis al Vajmaro en 1802 kun Christian Friedrich Tieck por labori pri la skulptado de Urba palaco sub la direktado kaj salajriĝo de Tieck. Post la foriro de Tieck en printempo 1805 li daŭre laboris sendepende ĝuante la homan kaj porartistan simpation de Johann Wolfgang von Goethe. En 1807 li iĝis kortega skulptisto de la Dukujo Saksio-Vajmaro.

Li faris bustojn konforme al la neoklasikisma stilo de Tieck. Li kreis buston de la pentristo Lucas Cranach la Maljuna por la bavaria kronprinco Ludovko kiu nun estas en la Halo de famo en Munkeno. De la vajmaraj bustoj de Tieck, same kiel de siaj propraj, li faris gipsaĵojn por vendo. Ilin li flegis mem reverki.

En 1806 li kreis buston de Friedrich Schiller. En 1807 li prenis vivmaskon de Goethe, post kio li faris la faman *Weisser-buston* en 1808, kiu laŭ lastatempaj esploroj estas konsiderata la unusola aŭtentika bildigo de la kapo de Goethe. Ĉiuj aliaj post 1808 reiras al tiu ĉi verko. Li kreis la tombon de Johann Friedrich Bause. Li ankaŭ kreis buston de Christiane von Goethe en 1811/12. Ekzistas bronza kopio farita en Dresdeno komence de la 19-a jarcento sub la pavilono en la kuraclokaj ĝardenoj de Bad Lauchstädt. Malriĉiginta kaj eble deprimita li memmortigis sin.

Lia posteulo kiel unua oficiala landa skulptisto estis Peter Kaufmann ekde 1817. Li ludas la ĉefrolon en la novelo *Die Maske* de Jutta Hecker.

Literaturo
----------

* Hildegard Marchand: "Weisser, Carl Gottlieb". Ĉe: Hans Vollmer (eld.): *Allgemeines Lexikon der Bildenden Künstler von der Antike bis zur Gegenwart*. Volumo 35. E. A. Seemann, Leipzig 1942, p. 344.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Pri Weisser ĉe Goethezeitportal
*
***Blinda masaĝo*** (Ĉine: 推拿 *Tui Na*) estas 2014 dramo filmo direktita de Lou Ye kaj bazita sur romano de Bi Feiyu, kiu ankaŭ kunverkis la scenaron.

Ekzistas pli ol 50 mil blindaj, diplomitaj gemasaĝistoj en Ĉinio kaj ilia profesio estas tre respektata. Direktoro Lou Ye, kiu uzis miksaĵon de profesiaj aktoroj kaj veraj blinduloj por la filmrolantaro, faris vere sensan filmpoemon, prave rekompencita en Berlino per *ora urso* por la artema kontribuo. La etera elektronika muziko estas de la islanda komponisto Johann Johannsson.

Sinoptiko
---------

Kiel infano Xiao Ma perdis sian vidkapablecon en aŭto-akcidento. Kiam nenio plu helpas retrovi videblecon, li - estante adolesko - estis sendata al porblindula lernejo - post nesukcesinta memmortiga provo kie li krom la brajlo-skribo lernis ankaŭ masaĝi. Poste li trovis laboron en medicina masaĝejo en Nanjing administrita de la blindulino Sha Fuming kie ĉiuj blindaj masaĝistoj vivas kune kiel en unu granda familio. Amiko de Sha Fuming, dro. Wang (vango), tie ankaŭ venas labori, kune kun lia fianĉino Kong (ambaŭ estas blindaj). Xiao Ma tuj enamiĝas al Kong.﻿

Rolantaro
---------

* Guo Xiaodong
* Qin Hao
* Zhang Lei
* Mei Ting
* Huang Xuan
* Huang Lu
* Wang Zhihua
* Huang Junjun
* Jiang Dan
* Mu Huaipeng

Ricevo
------

La filmo estis en konkurado pri la Ora Urso ĉe la 64a Berlina Internacia Filma Festivalo. Ĝi ricevis sep nomumojn ĉe la 51a Golden Horse Film Awards, kaj gajnis ses, nome Plej bona Filmo, Plej bona Nova Prezentisto, Plej bona Adaptita Scenaro, Plej bona Kinematografio, Best Film Editing kaj Best Sound Effects.

Eksteraj ligiloj
----------------

*Blinda masaĝo*  en Interreta filma datumbazo (angle)

Vidu ankaŭ
----------

Masaĝo (historio, kultura disvastigo)

Referencoj
----------

1. ↑  (angla) Stephen Cremin (15a de Januaro 2014).  Trio from China compete in Berlin. *Film Business Asia*. Alirita 16-a de januaro 2014. Trio from China compete in Berlin (Trio de Ĉinio konkursas en Berlino).. *Film Business Asia* (15-a januaro 2014). Alirita 6-a marto 2017.
**Las Parras de Castellote** [lasPAras dekasteLJOte] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la suda pinto de la nordorienta komarko *Bajo Aragón*, kies administracia ĉefurbo estas Alcañiz. La loknomo *Las Parras de Castellote* estas etimologie komprenebla kiel *La Vitoj de Castellote* alude al pli grava loĝloko Castellote iom nordokcidente sed jam en najbara komarko Maestrazgo. Alude al *Vitoj* estas vito kun tre grapoloj en la municipa blazono.

Geografio
---------

Ĝi estas je 133 km de Teruelo, provinca ĉefurbo, sur 697 msm de altitudo.​ La municipa teritorio estas en la suda pinto de la komarko en kiu ĝi limas kun Aguaviva norde. Ĝi estas laŭ la regiona ŝoseo A-226 sudoriente de Castellote kaj oriente de la akvorezervejo Santolea kaj laŭ la provinca ŝoseo TE-8301 sudokcidente de Aguaviva, jam en la strio kie oni parolas la katalunan lingvon.

Historio
--------

La konkero fare de kristanoj okazis en la 12-a jarcento kaj ĝi apartenis al la Ordeno de la templanoj en ties filio de Castellote; poste ĝi atingis sian sendependecon. En la karlismaj militoj ĝi ludis gravan rolon kiel pasejo al Castellote kiu estis kerno de karlistoj kaj kie okazis bataloj. En la Hispana Enlanda Milito la anarkiistoj organizis kolektivaĵon kiu ne estis tiom fruktodona kiom tiu de Alcañiz.

Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj same en Las Parras de Castellote kie oni malaltiĝis ĝis nunaj nur 56 loĝantoj el 1 200 en la dua duono de la 19-a jarcento kaj ĝis 1910; poste venis kontinua rura elmigrado kvankam kelkaj posteuloj revenis. Estas aparta loĝloko nome Jaganta (vizitebla olivmuelejo).

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio nun estas agrikulturo (ĉefe cerealoj, sed ankaŭ iom da fruktarboj, legomoj), brutobredado, konstruado kaj ŝtonminado. Nune gravas ankaŭ rura turismo. Ne ekzistas publika transporto kaj servoj malmultas.

Estas altiraĵoj en la urbo, nome la preĝejoj, ermitejoj, ponto, fontoj, blazondomoj, arko de iamaj muregoj, muelejo en Jaganta kaj piedirado tra proksimaj naturaj lokoj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 801529
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Pulmofiŝoj** |
| --- |
| Troveblo de fosilioj: Frua Devonio - Nun |
| Poecilia latipinnaPoecilia latipinna |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
| Subfilumo: | Vertebruloj *Vertebrata* |
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Sarkopterigoj *Sarcopterygii* |
| Subklaso: | **Pulmofiŝoj** *Dipnoi*Müller, 1844 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordoj |
| Vidu tekston |
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Pulmofiŝoj  |

 |
| v • d • r |

La **pulmofiŝoj** aŭ **dipnoj** (*Dipnoi*) estas dolĉakvaj ostaj fiŝoj.

La pulmofiŝoj dividiĝis en la suba devono de la kvast-naĝilaj fiŝoj. Ili ricevis la nomon, ĉar ili havas krom la bronko ankaŭ paran aŭ neparan pulmon. Tiu estas ligita per aerdukto al la ezofago, ventre. Ĝi havas specifan cirkulan sistemon. La kora atrio estas dividita en dekstran kaj maldekstran partojn, per neperfekte fermiĝinta vando. Iliaj dentoj kuniĝis al muelaj lamenoj. En la intesta kanalo troviĝas spirala faldaĵo.

La vosta naĝilo estas nesimetria, kun ĝi unuiĝis la dorsa kaj subvosta naĝiloj. La korpon kovras forte modifiĝintaj skvamoj (*cosmoid*-tipaj).

Ilia interna skeleto ne ostiĝis tute, la paraj naĝiloj ne estas homologaj kun tiuj de la surteraj bestoj.

La pulmofiŝoj estas endanĝerigitaj bestoj, el kiuj la du plej gravaj estas la aŭstralia pulmofiŝo kaj la afrika pulmofiŝo.