recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Mogyorósbánya** [modjoroŝbanja] estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Komárom-Esztergom, en Distrikto Esztergom inter Nyergesújfalu kaj Tát, sed iomete pli malproksime de la ŝoseo numero 10, malantaŭ la montetoj. La loknomo signifas: avela-minejo. Pli frue ĝi estis minista vilaĝo.

Panoramo de Mogyorósbánya

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 7  km²
* Loĝantaro: 860
* Poŝtkodo: 2535
* Telefonprefikso: 33

Situo
-----

Mogyorosbánya situas fine de sakovojo. Troviĝas Tatabánya 28 km-ojn, Esztergom 15 km-ojn, Tát 5 km-ojn for.

Historio
--------

La vilaĝo Mogyorosbánya, kaj ties ĉirkaĵo estis loĝita loko de praaj tempoj. Malkovriĝis ĉi tie trovaĵoj de la ŝtona kaj romia epokoj el la tero, kaj la arĥeologoj trovis ĉi tie restaĵojn de tera fortikaĵo.
La unuaj skribitaj memoraĵoj devenas el 1269. Tiam la nomo skribiĝis Munorod aŭ Munoros (munoroŝ). kaj en la dokumento de 1277 Moniorous legeblas la nomo.

Ĝi estis reĝina bieno. La reĝino Maria donis la vilaĝon al la pli juna frato de episkopo Paolo de Veszprém, al departementestro ÁRMAI Benedikto la grandfamilio Hont-Pázmány en 1269. Tiam ŝi igis priskribi limon. La priskribo sufiĉe precize montras la limon de nuna Mogyorósbánya. 

En 1281 novskribiĝis la limo de la vilaĝo. Tiam la departementestro Benedikto kaj lia filo Paolo transdonis la vilaĝon al la filoj de majstro Nikolao de Karva (el la grandfamilio Zovárd). Okaze de ilia interdivido en 1283 ricevis Nikolao la vilaĝon. En 1294 la reĝedzino Fenenna reprenis de li, kaj denove donis al la filoj de departementestro Benedikto. Post 50 jaroj la vilaĝo troviĝas en havaĵo de frua posedanto, la membroj de grandfamilio Zovárd.

La nomo de la setlo ne troviĝas en la listoj de turkaj tempoj, verŝajne ĝi detruiĝis, sed pli malfrue denove loĝatiĝis.

Dum la liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a la vilaĝo denove senloĝantiĝis, kaj en la 18-a jarcento alvenis slovakaj koloniuloj ĉi tien. 

En 1825 estis trovata ŝtonkarbo en la kampo de la vilaĝo, kaj tiam komenciĝis la evoluo de la vilaĝo. En la teritorio de la vilaĝo estis malfermataj ankaŭ ŝton- kaj argil-minejoj.

La vilaĝo ricevis la nunan nomon en 1902.

Vidindaĵoj
----------

* romanika katolika Preĝejo Nomo de Sankta Maria (Mogyorósbánya), plene trakonstruita en la 17-a jarcento
* ŝtonkruco de 1749

Famuloj
-------

En Mogyorosbánya naskiĝis skulptisto Gyula Bezerédi.

Komunumoj pri *mogyoró* (=avelo) en Hungara reĝlando
----------------------------------------------------

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Bükkmogyorósd | Mogyorós | Mogyoród | Mogyorós | Mogyorósbánya |
| Mogyoróska | Tapolymogyorós | Újhelymogyoród |  |  |
**Noria de Ángeles** estas komunumo en la meksika subŝtato Zacatecas. La ĉefurbo de la komunumo estas Noria de Ángeles.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 13197 loĝantojn. El tiuj estas 6353 viroj kaj 6844 virinoj. La komunumo havas surfacon de 401 kvadratkilometroj kaj ĝi situas (meza punkto) je 2,190 metroj super la marnivelo. La kvanto de precipitaĵo (jare) estas 400 milimetroj. La geografia koordinatoj de la komunumo estas 22° 27′ norda latitudo kaj 101° 55′ okcidenta longitudo.

Sociogeografio
--------------

En la komunumo vivas 12034 personoj kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli. El tiuj 0 personoj parolas indiĝenan lingvon. Tio egalas al 0 % de la personoj, kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli.

8,148 loĝantoj aĝas 15 jaroj aŭ pli. Inter ili estas 7133 alfabetoj kaj 395  analfabetoj. Do 12.31 % de la loĝantoj, kiuj aĝas 15 aŭ pli estas analfabetoj.

Inter la virinoj estas 3,715 alfabetoj kaj 608 analfabetoj. Do la grado de analfabeteco inter virinoj estas 14.06%. Inter la viroj estas 3,418 alfabetoj kaj 395 analfabetoj, do 10.36% el la viroj estas analfabetoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------
*Montaña Palentina* en la provinco Palencio.
La ***Montaña Palentina*** (*Palencia Montaro*, aŭ *Montaro de Palencio*) estas komarko de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio kaj Leono, en Hispanio, kiu enhavas loĝantaron de ĉirkaŭ 21 000 personoj. Tio kongruas kun la subprovinca divido uzata de la municipara organizo *Diputación de Palencia* en ĝiaj publikaĵoj, kvankam tio ne tute kongruas kun la natura komarkaro, ĉar tiu ne inkludas La Valdivia, pli oriente. Aguilar de Campoo konstituas la urban kernon plej loĝatan, kun ĉirkaŭ 6 800 loĝantoj.

Priskribo
---------

La komarko *Montaña* estas unuigita laŭ geografio pro la kruteca trajtaro, kvankam tradicie la komunikoj ne estis facilaj inter la diversaj sektoroj fakte pro tiu sama tialo. La nomo *Palentina* referencas al aparteno al administracia unuo, nome la provinco Palencio, kvankam la granda distanco al la ĉefurbo Palencio kaj la diferenco kun la cetero de la komarkoj de tiu provinco faras ĝin tre aparta areo.

La *Montaña Palentina* posedas naturan medion de granda media kaj pejzaĝa kvalito, kiu estas konservata grandparte sub tri protektaj figuroj nome la jenaj: Natura Parko Montaña Palentina, Natura Loko Covalagua kaj Natura Loko Las Tuerces. La pejzaĝaj kaj etnografiaj karakteroj faras ĝin tre altira kiel ekzemplo de rura turismo. En la lastaj jaroj oni atingis turisman infrastrukturon kaj rimedojn plifirmigitajn, kio rezultas en la konsidero de turismo kiel unu de la strategiaj elementoj por revivigi tiun teritorion, sen forgesi la integradon kun la cetero de la ekonomia aktiveco de la komarko.

Municipoj
---------

la *Kolegiata de San Miguel*, en Aguilar de Campoo, gotika preĝejo de la 14-a jarcento.
Alba de los Cardaños, malgranda montara vilaĝo sur la vojo nomata *Ruta de los Pantanos*.
Formas la komarkon 18 municipoj kiuj enhavas 158 loĝlokojn.

La municipoj kaj ties loĝantaro estas jenaj:

| Municipo | Loĝantaro |
| --- | --- |
| Aguilar de Campoo | 6842 |
| Barruelo de Santullán | 1183 |
| Berzosilla | 41 |
| Brañosera | 246 |
| Castrejón de la Peña | 360 |
| Cervera de Pisuerga | 2316 |
| Dehesa de Montejo | 136 |
| Guardo | 6153 |
| La Pernía | 320 |
| Mudá | 82 |
| Polentinos | 42 |
| Pomar de Valdivia | 463 |
| Respenda de la Peña | 154 |
| Salinas de Pisuerga | 317 |
| San Cebrián de Mudá | 162 |
| Santibáñez de la Peña | 1044 |
| Triollo | 64 |
| Velilla del Río Carrión | 1299 |
| **Totalo** | **21 224** |

Notoj
-----

1. ↑  INE 2018

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Montaña Palentina en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Somos Palencia Informo pri vojoj, distro, loĝlokoj kaj aktualo de la Montaña Palentina
* Interveno ĉe Romaniko
* *Montaña Palentina* dum la Hispana Enlanda Milito


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 770027
 |
**Mogila**(makedone Могила) estas vilaĝo situanta en la regiono Pelagono de Norda Makedonio. Ĝi estas la administra centro de la Opština Mogila. En 2002 loĝis ĉi tie 1526 loĝantoj.

Loko, priskribo
---------------

La vilaĝo situas ĉe la suda rando de la Opština Mogila.

La vilaĝo situas preskaŭ sur la ebenaĵo ĉe ambaŭ bordoj de la rivero Šemnica , kiu enfluas en la riveron Nigra rivero ĉe la orienta rando de la vilaĝo.

La alteco estas ĉirkaŭ 579 m kaj la areo de la vilaĝo estas ĉirkaŭ 27 km².

Ĉe la okcidenta rando de la vilaĝo pasas la regiona vojo R1101 kaj paralele al ĝi la fervoja linio. Ambaŭ vojoj kondukas de la urbo Bitola al la nordo al la urbo Prilep. La distanco al la centro de Bitola estas ĉirkaŭ 11 km.

### Loĝantaro, ekonomio

Laŭ la censo de 2002 loĝis ĉi tie entute 1526 homoj.

Esence ĉiuj loĝantoj estas ortodoksaj makedonoj.

La loĝantoj laboras ĉefe en agrikulturo.

Pluaj fotoj
-----------

* Loko en municipo MogilaLoko en municipo Mogila
* La sidejo de la Opština MogilaLa sidejo de la Opština Mogila
* BelfridoBelfrido
* Vilaĝa parkoVilaĝa parko
* Preĝejo "Skt. Ĉefanĝelo Mikaelo"Preĝejo "Skt. Ĉefanĝelo Mikaelo"

Referenco
---------

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Могила en la makedona Vikipedio.* 

Statistikoj:
**Mohamad Hedajat Nouri** (perse: *محمد هدایت نوری*, naskiĝis la 22-an de decembro 1926 en Raŝto, mortis la 31-an de julio 2010 en Teherano) estis persa klasika kantisto. Li kredis, ke muziko estas la internacia lingvo kaj apartenas al ĉiuj mondanoj, do pro tio li ofte sekvis la arton de okcidento kaj kantis laŭ ĝi. Li en la jaro 1999 gajnis la premion *Ĥorŝid* (Esperante: *suno*) kaj ankaŭ en la jaro 2006 konatiĝis kiel eterna-vizaĝo (tiu ĉi estas kromnomo, kiun oni donas al grandaj artistoj en Irano). Li dum multaj jaroj lernis de Faĥere Saba.

La vivo
-------

Mohamad Nouri naskiĝis en Raŝto kaj en la jun-aĝo eklernis kant-manieron de Evelyn Baghtcheban kaj muzik-teorion de Sirus Ŝahrdar kaj Ferejdun Farzane en la lernejo de muziko. Li sekvis la kant-manieron de Hosejn Aslani kaj Naser Hosejni.
Kiam li estis en la tria jardeko de la vivo, la muziko de la mondo envenis en Irano kaj eldoniĝis. Do li renkontis novan muzikon, kiu antaŭe ne estis konata por li kaj influis lin. Li ekkantis kanzonojn kiuj estis okcidentaj klasikaj kanzonoj kun persaj poemoj. Post fini la studon li povis doni novan sencon al siaj verkoj kaj eldoni originalajn verkojn kiuj jam havis proprajn elementojn.
Mohamad Nouri dum 5 jardekoj kantis pli ol 300 kanzonoj. Li ankaŭ verkis kaj tradukis multajn artikolojn pri muziko kaj verkis poemojn. Li kantis multajn kanzonojn enhavante tradiciajn temojn kaj elementojn kiel "Ĝane Marjam", "Ŝalizar", "Vasunak", "Ĝomee Bazar" kaj "Iran". Unu el la plej famaj kantoj kiu apartenas al li nomiĝas "Ĝane Marjam", ĝia muziko ankaŭ estas verkita de li. Li finfine post multaj jaroj elteni la malsanon kancero, je 31-a julio 2010 en la malsanulejo Ĝam en Teherano forpasis.
Loko de Bananal insulo (verda) en la tutaĵo de la brazila subŝtato Tokantinso.
 Satelitaj bildoj de la norda parto de Bananal kaj la kunfluo de la du riverbranĉoj
**Bananal** *(portugale: Ilha do Bananal)* estas brazila riverinsulo, formita de la du branĉoj de la rivero Araguaia. La insulo situas en la teritorio de la brazila subŝtato Tokantinso en centra Brazilo. Bananal estas la plej granda riverinsulo en la mondo, kaj kun areo de 19,162 km² ĝi estas ankaŭ la 48-a plej granda insulo en la mondo, apenaŭ pli malgranda ol ekzemple Sardinio.

La insulo estas 350 km longa kaj 55 km larĝa. La okcidenta riverbranĉo kaj limo de la insulo daŭre estas nomata la *Araguaia*, la orienta branĉo de la Araguaia kaj insullimo estas nomata *Javaés* *(Rio Javaés)*.

La norda parto de la insulo, kun areo de 5 577 km², estas naturrezervejo, la sudaj du trionoj de la insulo estas laŭleĝe protektitaj *Terras Indígenas*, tero rezervita por la originaj indiĝenaj popoloj de Brazilo, la *povos indigenas* en la portugala. Kvar triboj vivas sur la insulo, Karaĵaoj (*Karajá)*, *Javaés*, *Ava-Canoeiro* kaj *Tuxá*, disigitaj super dek ses *aldeias* aŭ vilaĝoj.

En la nordo de la insulo, ĉe la kunfluo de la branĉoj de la Araguaia, ekestis la unika naturrezervejo Cantão en la riverdelto de la Javaés. La parto de la amazona pluvarbaro kiu estas inundita per akvo nomiĝas *Igapó*. En la delto vivas pli ol 700 birdospecioj, preskaŭ 300 fiŝspecioj, kaj grandaj populacioj de alie endanĝerigataj specioj kiel ekzemple la brazila lutro, la nigra kajmano, kaj unu el la plej grandaj dolĉakvaj fiŝoj, la pirarukuo (*arapaima gigas*). La areo estas unu el la plej riĉaj biologiaj areoj en la tuta amazona pluvarbaro.

Fontoj, notoj kaj/aŭ referencoj
-------------------------------

Tiu ĉi artikolo aŭ pli frua versio de ĝi estas (parta) traduko de la artikolo *Bananal Island* en la angla Vikipedio, kies transpreno estas permesata laŭ la Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita (CC BY-SA 3.0), vidu redaktan historion ĉi tie.

Vidu ankaŭ
----------

Karaĵaoj (*Karajá), brazila indiĝena popolo*

* Kategorio Bananal (insulo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Mogoĉa** (ruse *Могоча*) estas urbo en Transbajkala regiono en Rusio, nordoriente de Ĉita.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 76226501.

La urbo estis fondita en jaro 1910.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1950.

La interurba telefona kodo estas 30241, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 6 horoj (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 53° 44′ N 119° 46′ O﻿ / ﻿53.733 °N, 119.767 °O﻿ / 53.733; 119.767 (mapo).

La urbo situas ĉe kunfluejo de riveroj Mogoĉa (Могоча) en riveron Amazar (Амазар) (kiu enenfluas en riveron Amuro (Амур)), 

En la urbo estas unu el la ĉefaj stacidomoj de la Transsiberia Fervojo. Krome la urbo havas militan kaj civilan flughavenon

En jaro 1959 la urbo havis 14,7 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 13,3 mil loĝantojn.

La vetero en la regiono estas ekstrema kaj do ekzistas loka proverbo: "Dio kreis Soĉi-on kaj Satano kreis Mogoĉ-on"

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rUrboj de Transbajkala regiono |
| --- |
| Balej • Borzja • Ĉita • Ĥilok • Krasnokamensk • Mogoĉa • Nerĉinsko • Petrovsk-Zabajkalskij • Sretensk • Ŝilka | Flago de Zabajkala regiono |

 |
Bananaj ŝeloj
**Bananadino** estas fikcia psikoaktiva kemiaĵo, kiun oni asertas eltirebla el bananaj ŝeloj. Trompa recepto por ties "eltiro" el bananaj ŝeloj originale eldoniĝis en la anglalingva gazeto *Berkeley Barb* en marto 1967.

Historio kaj influo
-------------------

Nur kelkajn monatojn antaŭe eldoniĝis la sukcesa unuopaĵo "Mellow Yellow" (1966) de la muzikisto Donovan. En la populara kulturo de la epoko, oni supozis, ke la kanzono temas pri fumado de bananaj ŝeloj. La 6-an de aŭgusto 1967, mallonge post la eldono de la kanzono, bananadino estis prezentita en artikolo de la gazeto *New York Times Magazine* kun la titolo "*Cool Talk About Hot Drugs*" ("Mojosa Parolo Pri Freŝaj Drogoj").

Kvankam la originala trompo estis desegnita por starigi demandojn pri la etiko kontraŭleĝigi psikoaktivajn drogojn kaj persekuti ties uzantojn ("kio okazus, se la komuna banano enhavus psikoaktivajn kvalitojn, kiel reagus la registro?"), Cecil Adams raportis en *The Straight Dope*:

> 
> La telegramaj servoj, kaj post ili la tuta lando, trompiĝis tutplene. Oni havis banano-fumajn festojn ĉe Berkeley. La sekvantan paskan dimanĉon raportis *New York Times*, "bitnikoj kaj studentoj skandis 'banana-banana' ĉe kunveno en Centra Parko" kaj ĉirkaŭparadis, portante du-futan lignan bananon. La Manĝaĵa kaj Droga Administracio anoncis, ke ĝi esploras "la eblajn halucinigajn efikojn de bananaj ŝeloj".
> 
> 
> 

Tamen, bananadino pli ĝenerale konatiĝis kiam William Powell, kredante vera la artikolon en *Berkeley Barb*, reproduktis la metodon en *The Anarchist Cookbook* en 1970, sub la nomo "*Musa sapientum* Bananadino" (referencante la malnovan dunoman faknomon de la banano). En 1971, libro de unuliniaj ŝercaj bildstrioj eldoniĝis, enhavante bildstrion, en kiu adoleskanto sekrete donas bananarojn al bestoĝardena gorilo nokte, eldirante la linion: "Sed ĵetu la haŭtojn reen, amiko!"

Referencoj
----------

1. ↑   Will smoking banana peels get you high (26-an de aprilo 2002). Arkivita el la originalo je 2007-09-30. Alirita 2019-08-09.
2. ↑  "Cool Talk About Hot Drugs",  '**The New York Times Magazine'**, 6-an de Augusto 1967, paĝo 188.
3. ↑  Stevens, Jay.  *Storming Heaven: LSD and the American Dream*.
4. ↑   A Straight Dope Classic from Cecil's Storehouse of Human Knowledge: Will smoking banana peels get you high? (26-an de aprilo 2002). Arkivita el la originalo je 2007-09-30. Alirita 2019-08-09.
5. ↑   (Aprilo 1971) *The Age of Hilarious*.

Eksteraj ligoj
--------------

* Sniggle. Artikolo, prezentante falsan bananadinan recepton
**Morto ĉe montpasejo Djatlov** estas tiu ĝis hodiaŭ neklarigita morto de 9 turistoj, kiuj mortis en la Norda Uralo, en areo inter Respubliko Komi kaj regiono Sverdlovsk en la jaro 1959. La mortoj okazis en la nokto de la 1-a al la 2-a de februaro 1959 ĉe la orienta deklivo de la monto Ĥolatĉaĥl (mans-lingve Monto de la Morto; 1097 m). La montpasejo, kie okazis tragedio, pli poste estis nomita laŭ la grup-gvidanto Igor Djatlov, kiel Djatlov-pasejo.

La mankantaj okulatestantoj, la cirkonstancoj de la mortoj kaj la postaj ĵurnalistaj analizoj de la mortoj ekis multajn spekuladojn. Analizoj de la mortoj kondukis al la rezulto, ke la ski-migrantoj verŝajne de-interne tranĉ-malfermis la tendon kaj forlasis tiun senŝue kaj subvestite. La kvin unue trovitaj kadavroj ne havis spurojn pri batalo. Oni trovis du monatojn poste pliajn viktimojn, el kiuj unu viktimo havis rompitan kranion, du aliaj rompitajn ripojn kaj internajn vundojn. La alir-ebleco al la areo estis malpermesita por tri sekvaj jaroj.

Oni supozas, ke la panikon, forlason de la tendoj kaŭzis infrasono, estiĝinta de Karmana vorteksa serio.

Alia supozo estas, ke okazis iu milita eksperimento per grandaj aerbomboj. Laŭ tiu supozo, ties fortaj sonoj kaŭzis panikon kaj tujan senŝuan, subvestite forlason de la tendoj.

Ses el la naŭ grimpantoj mortis je hipotermio. Aliaj uzis vestaĵojn de la mortintoj kaj mortis pro mortaj vundoj, menciitaj supre.

* Kategorio Morto ĉe montpasejo Djatlov en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Pridi Banomyong** (Taja lingvo: ปรีดี พนมยงค์; 11 majo 1900 - 2 majo 1983) estis tajlanda politikisto kaj instruisto. Li estis tajlanda reganto, ĉefministro kaj altranga ŝtatisto de Tajlando; li ankaŭ tenis multoblajn ministeriajn postenojn. Li estis estro de la civila alo Ĥana Racadon, fondinto de Universitato de Moralaj kaj Politikaj Sciencoj kaj de la Banko de Tajlando.

Naskita el malriĉa familio de kultivistoj en Ayutthaya-provinco, li tamen ricevis bonan edukadon. Li fariĝis unu el la plej junaj advokatoj de la lando en 1919, en la aĝo de dek naŭ jaroj. En 1920, li gajnis stipendion por studi en Francio, kie li studentiĝis ĉe Universitato de Caen kun magistro, kaj finis sian doktorecon en Universitato de Parizo en 1927. En 1927, li kunfondis Ĥana Racadon kun samideanaj siamajn eksterlande studentoj. Reveninte al Siam, li laboris kiel juĝisto, juĝa sekretario kaj profesoro. Sekve de la Siama Revolucio de 1932, li ludis gravan rolon en redaktado de du el la unuaj konstitucioj de la lando, kaj proponis socialisman ekonomian planon. La severa reago al la plano igis lin nelonge ekziliĝi. Li tiam prenis multajn ministeriajn postenojn en la registaroj de Ĥana Racadon. Liaj signifaj kontribuoj inkluzivas, sed ne limigite, modernigon de tajaj juraj kodoj, fundamenton por la loka registara sistemo de la lando, intertraktadon por nuligi neegalajn traktatojn kun Okcidento kaj impostan reformon.

Li tiam diverĝis de Plaek Phibunsongkhram post lia inklino al diktaturo, kaj li estis farita rezitanta dum 1941 ĝis 1945, posteno opiniita senpova, kaj estro de enlanda Libera Tajlanda Movado dum la Dua Mondmilito. Lia transiro al legitima deklaro de Phibun pri milito kontraŭ la aliancanoj montriĝis fruktodona kaj post la milito, la reĝo lin respektis kiel altranga ŝtatisto.

En 1947.
Li fariĝis ĉefministro por mallonga periodo en 1946. Liaj politikaj kontraŭuloj pentris lin kiel ĉefministro malantaŭ la murdo de reĝo Ananda Mahidol. La puĉo en 1947 kostis al li lian politikan potencon. Provo enscenigi kontraŭatakon en 1949 malsukcesis kaj li plu vivis en ekzilo ekde tiam. Li mortis en Parizo, Francio, en 1968. Liaj cindroj estis alportitaj al Tajlando en 1971.

Lia bildo iris de kontraŭ-monaristika demokrato al respublikisto. Lia markado kiel komunisto kaj ĉefmomento pri la morto de Reĝo estis politika malpuraĵo, kiun liaj kontraŭuloj daŭre armis eĉ post lia morto. Tamen li gajnis ĉiun proceson de libelo en Tajlando prezentita kontraŭ tiuj, kiuj reklamas ĝin. Li fariĝis simbolo de rezisto kontraŭ militaj diktaturoj, same kiel simbolo de liberalismo, kaj Universitato Thammasat. La centjariĝo de lia naskiĝo estis festita de Unesko en 2000.

* Kategorio Pridi Banomyong en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 696682
* GND: 122878922
* LCCN: n81139524
* VIAF: 79472750
* ISNI: 0000 0001 2213 0146
* LIBRIS: 400305
* SUDOC: 068659024
* BNF: 128204172
* NLA: 35342098
 |
Pri la komunumo
---------------

**Baldingen** estas komunumo en la distrikto Zurzach de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 291 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

Preĝejo de Baldingen
Baldingen situas sur la monto *Spornegg*, kiu apartenas al la Tavola Ĵuraso kaj troviĝas proksimume 3 kilometrojn sude de Rejno. La komunumo konsistas el la du vilaĝoj Oberbaldingen sur alteco de 559 m s.m. sur la kulmino de la monteto, kaj el Unterbaldingen sur alteco de 460 m s.m. sur la orienta deklivo de la monteto. Oriente de Unterbaldingen fluas la rivereto *Chrüzlibach* tra impresa ravino, kies profundeco atingas ĝis 80 metroj kaj kiu alfluas en Rekingen al Rejno.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,82 km², de kiuj 0,88 km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,32 km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 575 m s.m. sur la altebenaĵo *Güllenhau* kaj la plej malalta punkto sur alteco de 400 m s.m. en la fundo de la ravino de la rivereto *Chrüzlibach*.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Baldingen limas en nordo al Rekingen, en oriento al Böbikon, en sudoriento al Lengnau, en sudo al Unterendingen, kaj en okcidento al Tegerfelden.

Trafiko
-------

La komunumo Baldingen situas komplete flanke de la gravaj trafikvojoj kaj atingeblas nur pere de mallarĝaj flankaj vojoj.

Baldingen estas konektita al la publika trafikreto per la loka buslinio de la transportentrepreno de Bad Zurzach, kiu kondukas de Böbikon al Bad Zurzach.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Baldingen datiĝas el la jaro 1317 jam sub la nuna nomformo. En Baldingen dum mezepoko regis la Habsburgoj. La malaltan jurisdikcion posedis la habsburgaj vasaloj, la Senjoroj de Baldingen, de kies kasteloj hodiaŭ ne plu ekzistas spuroj.

Post la konkero de Argovio fare de la Svisa Ĵurkomunumo en la jaro 1415 Baldingen estis atribuita al la Grafejo Baden.

Kiam en la jaro 1798 okaze de la Helveta Revolucio francaj trupoj liberigis Argovion, la komunumo dum kvin jaroj apartenis al la tiama Kantono Baden. Per la mediacia akto en la jaro 1803 la Kantono Baden estis dissolvita kaj integrita al la nova Kantono Argovio. Baldingen fariĝis komunumo de la argovia distrikto Zurzach.

Vidu ankaŭ
----------

* Aliaj lokoj kun la nomo Baldingen

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Baldingen
* Baldingen en la Historia Leksikono de Svislando

| Distrikto Zurzach |
| --- |
|  |  |
| **Bad Zurzach** - Baldingen - Böbikon - Böttstein - Döttingen - Endingen - Fisibach - Full-Reuenthal - Kaiserstuhl - Klingnau - Koblenz - Leibstadt - Lengnau - Leuggern - Mellikon - Rekingen - Rietheim - Rümikon - Schneisingen - Siglistorf - Tegerfelden - Unterendingen - Wislikofen

* Kategorio Baldingen AG en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Tiu ĉi artikolo temas pri la francia komunumo Mortroux. Krome ankaŭ parto de la franclingva municipo Dalhem en Belgio havas tiun nomon. |

**Mortroux** estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 308 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2006.

Geografio
---------

Mortroux etendiĝas sur 13,28 km², kaj havis 308 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 23 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Mortroux situas je alteco de 424 metroj.

Historio
--------

Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Mortroux apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ro Guy Marsaleix, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Lokaj famuloj
-------------

André Chandernagor, eksa ministro de François Mitterrand inter 1981 kaj 1983, estis urbestro de Mortroux ekde 1953 ĝis 1977.

Administrado
------------

Mortroux apartenas al la kantono de Bonnat, kies ĉefurbo estas Bonnat. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Creuse
* Kantono de Bonnat
**Barjas** [BARĥas] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko El Bierzo, en la okcidento de la provinco. Temas pri areo kie oni parolas la hispanan, la leonan kaj ĉefe la galegan.

Komarkoj de la provinco Leono; El Bierzo plej okcidente, oranĝece.
Fonto.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Albaredos, Barjas, Barrosas, Busmayor, Campo de Liebre, Corporales, Corrales, Cruces, Guimil, Hermide, Moldes, Mosteiros, Peñacaira, Quintela, Serviz kaj Vegas do Seo, okupas totalan areon de 62,66 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 167 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 2 250 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 158 km de Leono, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Piedrafita del Cebrero (Lugo), Vega de Valcarce, Trabadelo, Folgoso de Caurel (Lugo), Oencia kaj Corullón.

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj suferis pro la militoj kontraŭ Portugalio kaj pro la Milito de Hispana Sendependiĝo. Ĝi apartenis al la Ordeno de Sankta Johano kaj poste al aliaj nobeloj. En la jaroj tuj post la Hispana Enlanda Milito la tuta areo de El Bierzo estis rifuĝejo de kontraŭfrankisma gerilo kaj tial okazis oftaj konfliktoj de policaj civilgvardianoj kontraŭ gerilanoj kaj apogantoj.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo, brutobredado kaj ĉasado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado, muelejoj).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 756887
 |
Animacio de turnponto
Turnponto
**Turnponto** estas movebla ponto kiu (mal)fermiĝas per rotacio ĉirkaŭ vertikala akso.

Priskribo
---------

La supraĵo de la ponto laŭiras, dum la (mal)fermado, arkon. Tio ankaŭ havas sekvojn por la kuniĝo inter la abutmentoj kaj la finaĵoj de la pontkovrilo: neniu parto de la pontkovrilo rajtas tuŝi la abutmenton. Se la ponto en ambaŭ direktoj devas estis malfermebla, tio signifas ke ankaŭ la finaĵoj de la pontkovrilo estu arkformaj.

Antaŭ ol la ponto povas esti malfermata, ĝi estas malligata per malsuprenigo de la krikoj sur kiuj kuŝas la pontkovrilo, la tielnomata *surmetmekanismo*. En fermita stato la ponto estas riglita per la krikoj.

Turnponto povas konsisti el du samlongaj brakoj, Tiel ekestas du traveturejoj ĉe kio la turnpunkto de la ponto situas sur insulo. Se unu traveturejo sufiĉas, oni konstruas malsamlongbrakan turnponton. En tiu kazo oni devas, por akiri egalan ŝarĝon sur la mekanismo, aldoni kontraŭpezilon al la plej mallonga brako de la ponto.

La avantaĝo de turnponto estas ke estas traveturejo se limigoj en alto por la trafiko, dum tamen eblas rapide (mal)fermi la ponton. La larĝo de la ŝipveturejo tamen povas esti limigita.

* Kategorio Turnponto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **skandinavistiko** (skandinavia filologio, aŭ **nordistiko** respektive nordia filologio1) estas la scienca fako okupiĝanta pri la skandinaviaj lingvoj, la mezepoka kaj moderna skandinavia literaturo kaj cetera kulturo.

La fako kaj la koncerna universitata studoprogramo dividiĝas en la partojn **frua skandinavistiko**, kiu traktas la lingvojn kaj literaturojn ĝis proksimume la jaro 1500, aparte el Islando, kaj **nova skandinavistiko**, kiu traktas la lingvan kaj literaturan evoluon ekde la Reformacio kaj en la modernaj naciaj ŝtatoj de Nordio.

Laŭ la historia scienca evoluo, la fako komence estis parto de la fako Germanistiko (kiu origine celis esti "Ĝermanistiko"), sed evoluis esti sendependa fako. 

La fako do traktas la evoluon kaj la literaturon de la 

* dana lingvo,
* feroa lingvo,
* islanda lingvo,
* norvega lingvo kaj
* sveda lingvo (parolata ne nur en Svedio, sed ankaŭ de forta malplimulto en Finnlando),

kaj krome de la historiaj

* praskandinava lingvo kaj
* norena lingvo.

**1:** Noto: En la landoj de Nordio oni preferas la terminon *nordistiko*, ĉar la vorto "Skandinavio" en malvasta senco nur signas la ŝtatojn Danio, Norvegio kaj Svedio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* skandinavistik.org (Germanio)
* skandinavistik.net Arkivigite je 2009-03-29 per la retarkivo Wayback Machine (Germanio)
* fako pri skandinavistiko en la Universitato de Oslo (Norvegio)
* fako pri skandinavistiko en la Universitata Kolegio de Londono (Anglio)
Ĉefa portalo de la citadelo de Wesel, vidate de la centra armilplaco
La **citadelo je Wesel** estas la plej granda konserviĝinta tiaspeca fortikaĵo de Rejnlando kaj estis instalata inter 1688 kaj 1722 en Wesel laŭ planoj de Johan de Corbin laŭforme de kvinpinta stelo, je kio ĉiu pinto prezentis bastionon. La citadelo estis la kerno de la fortikaĵo Wesel. Nuntempe oni uzas la citadelon kiel kulturdomon.

Arĥitekturo
-----------

Iama franca bombardilo, starigita ĉi tien post 1871
La arĥitekturaj ĉefaj trajtoj de la citadelo baziĝas sur la principoj de Sébastien Le Prestre de Vauban, la siatempe plej eminenta fortikaĵo-konstruisto. La konstrukostoj de la unua konstrua stadio pretigita inter 1668 kaj 1700 sumiĝas je 373.452 imperiaj taleroj. Ankaŭ en la sekvaj jaroj konsinderindaj financaj rimedoj fluis en la konstruon, por la jaroj 1701 kaj 1702 oni taksas elspezon de 221.600 imperiaj taleroj. La tuta fortikaĵo estis armita per 250 pafilegoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Citadelo je Wesel en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retpaĝaro de la urbo Wesel pri la citadelo Arkivigite je 2014-09-24 per la retarkivo Wayback Machine
*
**Wilanów** estas administra parto de Varsovio. Ĝi situas inter: Mokotów, Wawer kaj Ursynów.  Konata kiel dua restadejo de polaj reĝoj.

Historio
--------

Ĝi malnove estis la sendependa urbo. Ĝi estis fondita de Johano la 3-a Sobieski, reĝo de Pollando. Simile kiel Ludoviko la 14-a, reĝo de Francio Sobieski fondis sian reĝan palacon apud ĉefurbo de Pollando- Varsovio. Tial la palaco de Wilanów estas nomata *Pola Versajlo*. 

La konstruado de palaco komenciĝis en 1677 jaro. Ĝi estis domo de multaj nobeluloj kaj princoj. Enfine Stanisław Kostka Potocki decidis krei tie muzeon en 1805 kaj prezenti lian artan kolekcion (ampleksantan verkojn ekzemple de Rembrandt aŭ Daniel Schultz). Tial la palaco fariĝis unu el plej malnovaj muzeoj en Eŭropo.

La palaco ampleksas ankaŭ sistemon de ĝardenoj de la franca stilo.

En Wilanów oni fondas nun modernan loĝejon por kelkmiloj da homoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Templo de Dia Providenco en Varsovio

Referencoj
----------

1. ↑   Dzielnice m.st. Warszawy - informacje ogólne (pole). Arkivita el la originalo je 2014-12-12. Alirita 2014-12-15.
2. ↑   Plan m.st. Warszawy (pole). Arkivita el la originalo je 2014-12-12. Alirita 2014-12-15.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Wilanów en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
**Ferketinec,** hungare **Alsóferencfalva** estas ne memstara, malgranda vilaĝo en Kroatio, en distrikto Međimurje, en municipo de Podturen.

Bazaj informoj
--------------

* Loĝantaro: 220
* Poŝtkodo: 40316
* Aŭtokodo: ČK
* Telefonprefikso: +385 040
* 46° 28′ 01″ N 16° 31′ 01″ O﻿ / ﻿46.46694 °N, 16.51694 °O﻿ / 46.46694; 16.51694 (mapo)Koordinatoj: 46° 28′ 01″ N 16° 31′ 01″ O﻿ / ﻿46.46694 °N, 16.51694 °O﻿ / 46.46694; 16.51694 (mapo)

Loknomo
-------

La historia hungara loknomo estis la sama, ol la kroata. Fine de la 19-a jarcento pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis novan hungaran loknomon.

Situo
-----

Ferketinec situas laŭ flankovojoj, Muro (rivero) preterfluas.

Historio
--------

La unua mencio okazis en 1490 en latina formo "Poss. Herkodynez". Laŭ priskribo de András Vályi: "FERKETINETZ. Kroata vilaĝo en Zala (reĝa departemento). Grafo Álthán havas la bienojn, la loĝantoj estas katolikoj. Ĝi kuŝas en proksimeco de Godthurn. La terkvalito estas meza, tial ĝi apartenas al la dua klaso"  Arkivigite je 2013-05-18 per la retarkivo Wayback Machine.

Ĝis Traktato de Trianon Alsóferencfalva apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto Csáktornya, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo senbatale okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, poste denove de Jugoslavio kaj ekde 1991 de Kroatio.
**Skandinavoj** estas nordĝermana etno loĝanta en Skandinavujo. La skandinava lingvaro havas multajn dialektojn, kies kategoriigo varias laŭ historia epoko, sed en moderna tempo oni kutimas arigi ilin en tri grupojn laŭ landaj limoj: dana, norvega kaj sveda lingvoj. Tamen notendas ke la norvega dividiĝas en du dialektajn grupojn: la novnorvega, bazita je mezepoka norvega lingvo, kaj la dannorvega, kiu historie radikas en multjarcenta dana koloniigo. Kaj la sveda estas parolata kaj en Svedujo kaj en Finnlando, kie ĝia akĉento estas diferenca.

La diseco de lokaj dialektoj en kelkaj regionoj, kvankam nun malaperanta, estis rimarkinda. Ekzemple la dalekarlaj dialektoj de Mora, Orsa kaj Elvedalo (Älvdalen) - kiuj kune konstituas unu lingvan regionon - estas inter si same diversaj kiom la naciaj variantoj de sveda, norvega kaj dana inter si, krome al aliaj svedoj ĝenerale nekomprenebla. Simile forta dialektiĝo ekzistis en ĉiu rivervalo de Norlando, en distriktoj de Ostrobotno en Finnlando kaj en fjordaj valoj de suda kaj okcidenta Norvegujo. 

La samecon de la skandinava lingvo montras ke provincoj povis ŝanĝi landapartenon sen ŝanĝi lingvon. Ekzemple provincoj Jemtlando kaj Herjedalo apartenis foje al Svedujo, foje al Danujo aŭ Norvegujo, plu parolante kun naciaj oficistoj sian lokan dialekton. Ankaŭ danaj provincoj Skanujo, Halando kaj Blekingo fariĝis svedaj en 1645. Iliaj dialektoj, origine danaj, nun konsideriĝas kiel svedaj kaj tiel jam kiam la malnovaj kamparanaj dialektoj ankoraŭ paroliĝis en tre dana maniero. La lokan gotlandan dialekton oni eĉ ne povas difini ĉu sveda aŭ dana laŭ lingvaj trajtoj.

Svedaj skandinavoj antaŭ la dua mondmilito loĝis ankaŭ sur estonaj insuloj ĝis plej multajn el ili forpelis Stalino. Ilia dialekto, ankoraŭ trovebla ĉe fuĝintaj familioj en Gotlando, havas kelkajn tre malnovajn lingvotrajtojn, ekzemple ofta interŝanĝo inter dentaj senvoĉaj frikativo kaj plozivo, kio antaŭlonge malaperis en aliaj skandinavaj lingvoj. 

Feroanoj kaj islandanoj, elmigrintaj de Norvegujo antaŭ pli ol mil jaroj, lingve disiĝis de la skandinavoj kaj komunikas kun ili per dua lingvo, ĝenerale la dana.
**Tone** estas komputila programo kreita por sonigi tonsilaban muzikon. 

Ĝi ŝuteblas je hejmpaĝo de Tone Arkivigite je 2010-09-02 per la retarkivo Wayback Machine

Funkcioj
--------

### Sonigi tonpecon

Per Tone eblas ludi tonsilaban muzikon, se onia komputilo havas laŭtparolilon kaj "scias MIDIe". Dum ludado eblas ekzemple aŭdi la muzikon per diversaj instrumentoj se oni ŝanĝas "Tonan tembron de GM" (Ĝenerala MIDIo) je menuo Ilaro. 

### Redakti melodion

Per reguloj de Fundamento Tonsilaba eblas redakti tonpecon en Tone. Same kiel ajna tajpita teksto en komputilo, tonsilabaĵo estas retajpebla kaj ŝanĝebla en ĉiuj detaloj per ordinara tajpa klavaro. Oni povas ekzemple:

* ŝanĝi tonalon per alimaniere difini, en tonrimarko, eliran tonsilabon: <[do]=A>, <[do]=440:>, <[do]=G#> aŭ <[do]=eb> ktp
* tonrimarke ŝanĝi rapidecon enmetante tian indikon ie ajn en la melodio: <2:>, <0,9:> aŭ <3,38:> ktp
* tonrimarke doni diversajn laŭtojn al diversaj partoj de tonpeco. Laŭtecon indikas entjero antaŭ krisigno: <4!>
* ŝanĝi nombron da ripetoj de tuta tonpeco aŭ de ĝia(j) parto(j): (do mi so), (do mi so)\*5 ktp
* variigi sinsekvon de partoj de melodio, uzante signojn por ripetoj: (3\* do mi so '1 mi '2,3 do)

aŭ nomi melodiajn partojn kaj poste voki tiujn nomojn: ((#M: do mi so) fa re #M lala #M\*4 do)

* varii karakteron de melodio per tonrimarkoj: <forte>, <staccato>, <accelerando> ktp

aŭ ilumoj aŭ aliaj indikoj: (do lmi 7!:so do.)

* ŝanĝi melodion per ŝanĝi la tonsilabojn mem.

### Ekzerci kantadon

Tonsilaba muziko per Tone povas akompani onin ekzercante tonskalojn, kantadon aŭ simile. Pro supre menciataj redaktebloj oni povas adapti de la muziko la tonalon, rapidecon, laŭton, elekton de muzikiloj ktp.

### Komponi muzikon

Iom konatiĝinte kun la reguloj de tonsilabado kaj funkcioj de Tone, oni povas mem provi komponi per sia komputila klavaro.

Komponante, oni povas interalie difini siajn tute proprajn tonsilabojn en ajna gamo konata aŭ ankoraŭ neekzistanta.

### Mankoj de la programo

Tone ankoraŭ ne kapablas mastri alternativojn. Tio signifas ke se tonpeco enhavas demandsignon (?), Tone ne funkcias tiel kiel ĝi devus. 

Foje povas okazi problemoj ankaŭ ĉe malklare skribita sam'temp'eco inter du ton'pecoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

Retejo de tonsilaba programo Tone Arkivigite je 2010-09-02 per la retarkivo Wayback Machine
**Ferike Vidor,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vidor Ferike** estis hungara aktoro, komikisto. Ŝia origina nomo estis *Wechselmann Franciska* aŭ *Weichselmann Fanni*.

Ferike Vidor  naskiĝis la 21-an de junio 1889 en Budapeŝto (la fontoj mencias aliajn naskiĝtagojn), ŝi mortis la 23-an de januaro 1970 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ferike Vidor devenis el juda familio. Ŝi komence lernis en privata aktorlernejo de Szidi Rákosi, poste ŝi akiris aktoran diplomon en Teatra Lernejo en 1907. Ŝi debutis en privata trupo en Kecskemét. Ekde 1909 ŝi havis sukcesojn en diversaj kabaredoj aŭ komikaj teatretoj de Budapeŝto. En la 1920-aj jaroj ŝi ofte ludis en Berlino kaj Vieno. En 1937 ŝi apartenis al Teatro Belvárosi. Ekde 1940 pro la kontraŭjudaj leĝoj ŝi havis rolojn nur en teatro por judoj. Depost la 2-a mondmilito ŝi apartenis ĉefe al Nacia Teatro (Budapeŝto) kaj Teatro Belvárosi. Ŝi ricevis premion en 1957.

Ŝi edziniĝis en 1914, eksedziniĝis en 1919, ŝia dua edzo estis Andor Gábor inter 1919-1924.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* Lajos Zilahy: *Úrilány* - S-ino Gara
* Dezső Kosztolányi: *Édes Anna* - S-ino Ficsor
* Ferenc Molnár: *Liliom* - S-ino Hollunder
* Zsigmond Móricz: *Ludas Matyi* - avino
* pluraj skeĉoj kaj kantoj

Elektitaj kinfilmaj roloj
-------------------------

* Ombrelo de Sankta Petro (filmo de 1935) – S-ino Adamecz
* *Családi pótlék* (1937) – patrino
* Subplando da tero (1948) – patrino
* Budapeŝta printempo (filmo) (1955)
* *Kard és kocka* (1959)

Ŝia libro
---------

* *Kezitcsókolom!* (rememoroj, 1942)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2020-08-06 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Ferike Vidor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 588208
* GND: 119033895
* VIAF: 64808760
* ISNI: 0000 0000 7860 7014
 |
**Oleg Bondarĉuk** (ruse *Олег Григорьевич Бондарчук*, ukraine *Оле́г Григо́рович Бондарчу́к*; naskiĝis en 1962 en Ukraina SSR, Sovetunio) estas sovetia kaj ukrainia deltaplanisto, mondĉampiono de 2005 pri la deltaplana sporto.

Biografio
---------

Oleg Bondarĉuk naskiĝis en Ukraina SSR en 1962. Studis en la Kieva instituto de civilaviadaj inĝenieroj (nun Nacia aviada universitato *(ukraine: Національний авіаційний університет)*). Li aliĝis laŭ anonco al instituta deltaplana klubo «Dedalo» (Дедал) kie li entuziasmiĝis pri deltaplana sporto. La unuajn flugojn li faris en la deltaplana aerodromo «Ronda remparburgo» (Круглое городище) en la vilaĝo Ĥodosivka apud Kievo.

En 1985 li partoprenis la ĉampionkonkurson de Kievo, en 1986 venkis en la ĉampionkonkurso de Ukraina SSR. Poste li dungiĝis kiel instrukcianto en Jampil *(ukraine: Ямпіль)* kaj laboris tie ĝis la disfalo de Sovetunio.

Poste Gérard Thevenot, posedanto de la franca firmao La Mouette, invitis lin labori tie. En Francio Oleg Bondarĉuk precipe laboris kiel piloto testanta novan teĥnikon.

En 1997 li revenis al Ukrainio kaj ekis flugadi por la firmao «Aeros», atingante altajn lokojn en diversaj konkursoj. En 1997 li estis kvara en la ĉampionkonkurso de Germanio, dua en la ĉampionkonkurso de Francio en Saint-André-lez-Lille kaj dua en la Unuaj tutmondaj aviadaj ludoj. Poste en Aŭstralio li estis dua en la ĉampionkonkurso en Hay, dua en la Pokalo Bogong kaj dua en la monda ĉampionkonkurso.

Oleg Bondarĉuk partoprenis multajn konkursojn kaj plurfoje atingis premiajn lokojn. En 2005 li venkis en la monda ĉampionkonkurso.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Олег Бондарчук (ruse). Alirita 2021-03-17.
* Интервью с Олегом Бондарчуком (ruse) (2009-12-01). Arkivita el la poste malaperinta originalo je 2020-08-06.
***Turner Classic Movies*** (TCM) estas usona film-orientita pagata kablotelevido kaj satelita televida reto posedata de Warner Bros. Entertainment. Lanĉita en 1994, TCM havas sian ĉefsidejon en Atlanto, Georgio.   

Historie, la programado de la kanalo konsistis plejparte el elstaraj klasikaĵoj, plenlongaj filmoj de la Turner Entertainment filmarkivo -kiu konsistas el filmoj de Warner Bros Pictures kaj Metro-Goldwyn-Mayer. Tamen, TCM nun havas licencajn interkonsentojn kun aliaj Holivudaj filmstudioj same kiel ĝia Time Warner ĝemelfirmao, Warner Bros, kaj foje montras pli lastatempajn filmojn. La kanalo estas havebla en Usono, Kanado, Britio, Irlando, Malto, Latin-Ameriko, Francio, Hispanio, la nordiaj landoj, Afriko kaj la Azio.

Dokumentfilmoj
--------------

Aldone al filmoj, Turner Classic Movies ankaŭ elsendas originalan enhavon, plejparte dokumentfilmojn pri klasikaj filmpersonoj, la mondo de filmproduktado kaj precipe rimarkindaj filmoj. Foja tutmonata serio, *Race and Hollywood*, ekspozicias filmojn de kaj koncerne al homoj de neblankaj rasoj, havante diskutojn de kiel tiuj bildoj influis kinarton, same kiel homoj de tiuj rasoj rigardis sin. Antaŭaj dokumentfilmoj inkludis *Asian Images on Film* en 2008, "Native American Images on Film" en 2010, "Black Images on Film" en 2006, "Latino Images on Film" en 2009 kaj "Arab Images on Film" en 2011. Ankaŭ projekciis la filmajn seriojn *Screened Out* (kiu esploris la historion kaj bildigon de samseksemo en filmoj) en 2007 kaj *Religion on Film* (pri la rolo de religio en kinartaj verkoj) en 2005.

Referencoj
----------

1. ↑   Asian Images on Film Introduction (angle). TCM.com. Arkivita el la originalo je 2016-12-14. Alirita 2019-03-11.
2. ↑   Native American Images on Film Introduction (angle). TCM.com. Arkivita el la originalo je 2017-10-25. Alirita 2019-03-11.
3. ↑   Native American Images on Film Introduction (angle). TCM.com. Arkivita el la originalo je 2017-10-25. Alirita 2019-03-11.
4. ↑   Latino Images in Film (angle). TCM.com. Arkivita el la originalo je 2015-09-24. Alirita 2019-03-11.
5. ↑   Arab Images on Film (angle). TCM.com. Arkivita el la originalo je 2016-03-04. Alirita 2019-03-11.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Turner Classic Movies en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (angle)
**Ferike Szalontay** [salontai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szalontay Ferike** estis hungara operetkantisto, kabaredkantisto, subreto. Ŝia origina plena nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Slamenik Franciska Alojzia*, ŝiaj familiaj nomvariantoj estis *Szalontai, Szlaminek, Slaminek*, ŝia edzo estis Ferenc Farkas (operetkantisto).

Ferike Szalontay naskiĝis la 20-an de junio 1884 en Budapeŝto, ŝi mortis depost 1948.

Biografio
---------

Ferike Szalontay akiris aktoran licencon en privata aktorlernejo de Aranka Hegyi en sia naskiĝurbo. Ŝi debutis en Teatro Magyar, kie ŝi estis membro de la opereta branĉo inter 1901-1905. En la sekvaj jaroj ŝi ludis province (Szabadka, Szentes, Igló, Lőcse, Ungvár, Munkács), ekde 1907 denove en la ĉefurbo, sed plej ofte en kabaredaj scenejoj. Ekde 1920 ŝi rolis nur laŭokaze. Ŝi edziĝis en 1907.

Ŝia repertuaro (elekto)
-----------------------

* Jenő Huszka: *Gül Baba* — Gábor
* Béla Szabados: *Szép Ilonka* — Mátyás
* Károly Czobor: *Rab Mátyás* — Mindi
* *Postás fiú* — ĉambristino
* Ferenc Herczeg *Kék róka* — Sára
* Zsigmond Móricz: *Dufla pofon* — Mari

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la -a paĝo)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 790969
 |



* Portalo pri Biografio
**Religioj por paco** (RfP), angle ankaŭ konata kiel *World Conference of Religions for Peace (WCRP)* estas internacia koalicio de reprezentantoj de religioj en la mondo, dediĉita al la antaŭenigo de paco. La organizaĵo organizas mondajn konferencojn al kiuj partoprenas politikistojn kiel observantojn por ke tiuj vidu la potencialon de relgiaj komunumoj kaj por memorigi ilin pri ilia devo kontribui al paco. Ĝi estis kreita en la jaro 1969 kaj ekde tiam ĝi jam organizis naŭ mondajn konferencojn. Ĝi estas ne-registara organizaĵo kun sidejo estas en Nov-Jorko, aktiva en 70 landoj, kun regionaj antenoj en Eŭropo, en Azio, en Afriko kaj en Ameriko. Religioj por paco havas konsultan statuson ĉe la ekonomia kaj socia Konsilio de Unuiĝintaj Nacioj (ECOSOC, UNESKO kaj de UNICEF).

Agado
-----

Religioj por paco celas antaŭenigi la interreligian kunlaboron por la paco, je la regiona kaj tutmonda niveloj. La asocio volas preterpasi la simplan dialogon por promocii komunan agadon, precipe por transformi perfortajn konfliktojn, konstrui justajn kaj harmoniajn sociojn, mildigi la malriĉecon kaj protekti la planedon.

La asocio havas kvin fondajn principojn:

* Respekti la religiajn malsimilecojn
* Agi por valoroj vaste kunhavigataj
* Konservi la identecojn de ĉiuj religiaj komunumoj
* Honorigi la diferencojn de organizo de la religiaj komunumoj
* Subteni la lokajn interreligiajn iniciatojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Paco

Ekstera ligilo
--------------

Oficiala retejo

Referencoj
----------

1. ↑  (en) Christoph Strack, *Like a UN General Assembly of religions,* Deutsche Welle/Qantara, 2019
2. ↑  (en) *Vision, mision & principles[*rompita ligilo*]*, *50 religions for peace* (vizion, celaro & principoj, 50 religioj por paco), rfp.org,
|  |  |
| --- | --- |
|  | Ne konfuzu kun la filologo Paul T. C. Kempeneers. |

**Paul KEMPENEERS** (naskiĝis en 1895 - mortis la 23-an de decembro 1979 en Bruselo, Belgio) estis belga kuracisto (specialisto pri ortopedio) kaj vicprezidanto de UEA de 1947 ĝis 1953.

D-ro Kempeneers estis membro de la estraro de UEA de 1937 ĝis 1955. Li grave rolis en medicinistaj rondoj, kie li estis de 1927 ĝis 1937 ĉefsekretario de Tutmonda Esperantista Kuracista Asocio (TEKA) kaj eldonisto de Internacia Medicina Revuo (IMR). Krome, Kempeneers ofte aldonis al siaj alilingvaj artikoloj esperantajn resumojn. En 1978 Universala Medicina Esperanto-Asocio (UMEA) honoris lin per arĝenta medalo.

En Bruselo li en 1926 iĝis prezidanto de la Esperanto-sekcio de *Foyer Intellectuel*. Ekde 1928 li prizorgis Esperanto-kurson per la belgaj radio-ondoj. Li estis prezidanto de la Esperantista Brusela Grupo en 1926-1930, 1932-1932 kaj 1947-1955. Dum la Beneluksa Esperanto Kongreso en Lieĝo Paul Kempeneers ricevis la unuan ekzempleron de la ora medalo de la Reĝa Belga Ligo Esperantista.

Bibliografio
------------

* *Historia skizo de Esperantista Brusela grupo*, Elly Staes, Bruselo, 1957
* Paul Kempeneers (1895-1979). Nekrologo en: Esperanto (UEA) 1980/4, p. 78
* *Meritplenaj Medicinistoj en Belgio dum la pasita Jarcento*, Pierre De Backer, Kortrijk, 2001

Referenco
---------

1. ↑  *Belga Esperantisto*, junio-juli 1954, p. 42.