recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Alessandra MUSSOLINI** estas la nepino de la faŝisma diktatoro Benito Mussolini, kaj membro de la itala parlamento.
Ŝi naskiĝis en Romo en 1962, kaj ŝi fakte estas la filino de Anna Maria Sciccolone, kiu estas la fratino de Sophia Loren, kaj de Romano Mussolini, kiu siavice estas la filo de Benito.

Kiam ŝi estis juna ŝi provis fariĝi aktorino, kaj ŝi efektive aktoris en kelkaj filmoj, ofte iom erotikaj.

En la naŭdekaj jaroj ŝi decidis dediĉi sin mem al politiko. En 1992 ŝi fariĝis parlamentano por la Itala Socia Movado, ekstrema dekstra partio kun faŝismaj tendencoj. La partio poste ŝanĝis sian nomon al Nacia Alianco, kaj fariĝis pli modera, oficiale rifuzante la faŝisman ideologion. En 2003, Alessandra Mussolini eliris de la partio por protesti pri la fakto ke la estro de ĝi, Gianfranco Fini, deklaris dum vizito al Jerusalemo ke faŝismo estis la absoluta malbono de la dudeka jarcento. Ŝi tuj kreis novan partion nomatan Alternativa Sociale (Socia Alternativo) kiu estis fakte kolekto de ekstrem-dekstraj partioj kaj movadoj, kaj sukcesis esti elektita al la Eŭropa Parlamento. En la ĝeneralaj elektoj en 2006, ŝia partio alianciĝis kun la koalicio de Berlusconi. Ĉi tiu movo altiris multajn kritikojn al Berlusconi pro lia preteco alianciĝi kun ekstremistoj. Ĉiukaze, la rezultoj estas seniluziigaj kaj Mussolini ne sukcesis atingi la parlamenton.

La naŭan de marto 2006, dum la elekta kampanjo, Alessandra Mussolini partoprenis al televida programo nomata *Porta a Porta*, kie ankaŭ estis kandidato de la komunisma partio nomata Vladimir Luxuria, kiu estas transgenrulo. Kiam Antonio di Pietro nomis Mussolini "faŝisto", ŝi respondis «pli bone esti faŝisto ol *frocio*». La itala vorto *frocio* estas insulta vorto kiu indikas samseksemulojn. La frazo kaŭzis skandalon.

* Kategorio Alessandra Mussolini en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 200734
* GND: 1105872823
* LCCN: no2004117720
* VIAF: 95391059
* ISNI: 0000 0003 7296 8355
* SUDOC: 137256361
* MBA: 28d0d673-faf9-4b86-bb35-976cba3c76a4
* ICCU: RAVV364723
 |
skulptaĵo pri Rod Laver antaŭ la *Rod-Laver-Areno* en Melburno
**Rodney George Laver**, konata kiel **Rod Laver** (naskiĝis la 9-an de aŭgusto 1938 en Rockhampton, Aŭstralio), estas eksa aŭstralia tenisisto.

Rod Layer en 1962 estis la dua tenisisto post Donald Budge, kiu sukcesis gajni ĉiujn kvar plej gravajn mondajn turnirojn pri teniso, la serion Granda Ŝlemo aŭ en detala mencio la Britan Malferman Turniron Wimbledon), la Aŭstralian, Francian kaj Usonan Malfermajn Turnirojn. Inter la jaroj 1963 kaj 1967 li estis profesia tenisisto kaj ne rajtis partopreni la turnirojn de la Granda Ŝlemo, sed en 1969 li duafoje sukcesis pri gajno de ĉiuj kvar turniroj de la serio. Aparte pro tiuj sukcesoj, Rod Laver konsideriĝas ne nur kiel unu el la plej bonaj tenisistoj de la 1960-aj jaroj, sed entute de la historio de teniso.

En sia kariero de 23 aktivaj tenisistaj jaroj li entute gajnis pli ol 160 internaciajn turnirojn, el kiuj tamen nur 39 estas kategoriigitaj en la oficiala statistiko de la Asocio de Tenisaj Profesiuloj.

Krom sukcesi en individuaj tenisaj turniroj, inter la jaroj 1959 ĝis 1962 kaj kvinan fojon en 1973 li gvidis la aŭstralian nacian teamon de teniso al venko de la tutmonda Davisa Pokalo.

En 1981 li akceptiĝis en la Internacian Tenisan Halon de Famo, kaj en 2000 la centra tenisejo de la Aŭstralia Malferma Turniro de Teniso ricevis la nomon *Rod-Laver-Areno* honore al li.

Venkoj de turniroj el la serio Granda Ŝlemo
-------------------------------------------

```
**Jaro Turniro Finala kontraŭulo Finala rezulto**
1960     Aŭstralia Malferma        Neale Fraser           5-7, 3-6, 6-3, 8-6, 8-6
1961     Wimbledon                 Chuck McKinley         6-3, 6-1, 6-4
1962     Aŭstralia Malferma        Roy Emerson            8-6, 0-6, 6-4, 6-4
         Francia Malferma          Roy Emerson            3-6, 2-6, 6-3, 9-7, 6-2
         Wimbledon                 Marty Mulligan         6-2, 6-2, 6-1
         Usona Malferma            Roy Emerson            6-2, 6-4, 5-7, 6-4
1968     Wimbledon                 Tony Roche             6-3, 6-4, 6-2
1969     Aŭstralia Malferma        Andres Gimano          6-3, 6-4, 7-5
         Francia Malferma          Ken Rosewall           6-4, 6-3, 6-4
         Wimbledon                 John Newcombe          6-4, 5-7, 6-4, 6-4
         Usona Malferma            Tony Roche             7-9, 6-1, 6-2, 6-2
```

* Kategorio Rod Laver en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 310146
* GND: 107556413
* LCCN: n50037287
* VIAF: 64527343
* ISNI: 0000 0000 8250 9142
* NDL: 00447003
 |
**Beŝka,** serbe **Бешка** aŭ **Beška,** hungare **Béska** [bEŝka] estas granda vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojevodio, en distrikto Srem (regiono), en municipo de Inĝija.

Loko de la municipo en Serbio

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 46  km²
* Koordinatoj: 45°07′28″N 20°03'35″E
* Supermara alteco: 122 m
* Loĝantaro: 6239 en 2002
* Poŝtkodo: 22324
* Telefonprefikso: 22
* Aŭtokodo: IN

Geografio
---------

Beŝka etendiĝas laŭ dekstra bordo de Danubo, laŭ fervojo Beogrado-Novi Sad, laŭ ĉefvojo, kiu trairas la Danubon.

Mapo pri municipo Inĝija

Historio
--------

La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1564. Ĝis Traktato de Trianon aŭstria-hungara kontrolo okazis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, fine al Serbio ĝi apartenis. Ĝis la 2-a mondmilito duono de la loĝantaro konsistis el germanoj, kiuj rifuĝis. En 2002 loĝis en Beŝka 4766 serboj (76 %), 506 kroatoj (8 %), 208 jugoslavianoj, 137 hungaroj, 89 ciganoj, 21 ukrainoj, 19 ĉeĥoj, kaj aliaj.

Vidindaĵoj
----------

* ortodoksa preĝejo

Ortodoksa preĝejo de Beŝka

Vidu ankaŭ
----------

* Strukturo de Vojvodino

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio
* Mapo pri Beŝka

Aerfoto pri Beŝka
Loko de la luterana preĝejo detruita en 1949

* Kategorio Beŝka en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Mapo de Kerkrade.
Flago
**Eygelshoven** (en la dialekto de Eygelshoven: *Egelze*, dialekto de Kerkrade: *Ejelser*) estas vilaĝo en la sudorienta provinco de Limburgo (Nederlando) kiu apartenas al la municipo de Kerkrade. La loko estis konita kiel minado de terkarbo. Ĝis la urba reorganizo de 1982 formis sendependan municipon. La loĝantaro de la kerno, en 2005 estis proksimume 2.240, inkludante la ĉirkaŭaj kvartaloj Hopel, De Vink kaj Waubacherveld kalkulis la loĝantaro super 8.400 personoj. La najbaraj municipoj estas la nederlandaj Heerlen kaj Landgraaf kaj la germana municipo Herzogenrath.

Partneraj urboj
---------------

La malnova sendependa municipo Eygelshoven kultivis partnerecon kun la tiama sendependa municipo Rodenkirchen (nun Kolonjo-Rodenkirchen). Estis klasifikitaj ambaŭ municipoj kiel parto de urba reorganizo al Kerkrade kaj de Kolonjo. Kolonjo kaj la urbo de Kerkrade adoptis decidojn tiurilate. En Kolonjo, du stratoj estis nomitaj laŭ Eygelshoven kaj Kerkrade.

Urbestro
--------

Eksa urbestro de la municipo estis iam de la sendependa Eygelshoven:

* 1919-1928 William M. Loyson
* 1928-1934 JH Martin
* 1934-1969 HJ Boijens
* 1969-1975 J. G. A. Janssen
* 1975-1982 JH Ch Persoon, (li estis la lasta urbestro de Eygelshoven)

Naskitaj en Eygelshoven
-----------------------

* Laurens Bisscheroŭ (1934-1997), arkitekto kaj artisto
* Roger Braun (1972), pentristo
* Peter Franken alias 'Didi' (1949), profesia futbalisto
* Ben Herbergs (1947), Ĵurnalisto, aŭtoro kaj eldonisto
* Stefan Heijdendael (1974), programo redaktisto de la elsendo VPRO kaj fotisto
* Jan Latten (1952), socia demografo ĉe CBS; ekde 2004, docento ĉe la Universitato de Amsterdamo
* Peter Joseph Valckenberg (1764-1837), vinkomercisto kaj urbestro de Worms (D.)

Aliloke naskiĝis loĝantoj
-------------------------

* Diana M.J. Delnoij (Kerkrade, 1965), docento ĉe la Universitato de Tilburgo
* Pierre Kemp (Mastriĥto, 1886-1967), nederlanda poeto
* Wim Schmitz (Kolonjo, 1964), sciencisto de kulturaj studoj kaj germana aŭtoro
* Hein Simons (Kerkrade, 1956), knabo kantisto ("Heintje")

* Kategorio Eygelshoven en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Bhaktisiddhanta Sarsvati Thakura** bengale ভক্তিসিদ্ধান্ত সরস্বতী; [bʱɔktisiddʱanto ʃɔrɔʃbɔti]; naskiĝita **Bimala Prasad Datt** (*Bimalā Prasāda Datta*, [bimola prɔʃɑd dɔtto]) (1874-1937) estis hindua spirita instruisto (guruo, spirita majstro) en tradicio de bengala gaudija vajŝnavismo, ācārya (filozofiinstrukciisto), kaj reviglanto de vedaj tradicioj en frua 20-a jarcento Hindio. Interalie li ankaŭ okupiĝis pri astronomio kaj veda astrologio.

Vivo
----

Naskiĝinta kiel **Bimal Prasad Dhutt** en apudmara sankta viŝnuisma urbo – Puri (Odiŝo) en Barato. Lia patro, viŝnuista sciencisto Kedarnath Dhutt, konata poste kiel Bhaktivinode Thakur kiel unua komencis popularigon de viŝnuisma filozofio kaj religio.

Bhaktisiddhanta Sarsvati Thakur konkordigis scion kaj tradicion de viŝnuismo kun sociaj kaj teknikaj atingaĵoj de la 20-a jarcento. Plej efika rimedo por disvastigo de viŝnuismo opiniis eldonan agadon kaj tial mem estis aŭtoro de pluraj tradukoj, komentoj kaj filozofiaj eseoj.

Famaj citaĵoj
-------------

"... Herbo do povas esti rigardata kiel simbolo de humileco inter ĉiuj objektoj de ĉi tiu mondo. Sed, tamen, ĝi havas sian propran statuson en ĉi tiu mondo se nur por servi kiel ekzemplo de humileco al aliaj. La animo povas pretendi neniu loko, alta aŭ malalta, en ĉi tiu mondo..."

Disĉiploj
---------

Inter liaj disĉiploj troviĝis A.C. Bhaktivedanta Svami Prabhupada.

Vidu ankaŭ
----------

* hinduismo
* hinda filozofio
* Gaudija Vajŝnavismo
* Viŝnuo
* Marian Żelazek

* Kategorio Bhaktisiddhanta Sarasvati en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 675259
* GND: 129003328
* LCCN: n84109103
* VIAF: 30604613
* ISNI: 0000 0001 1440 7248
* SUDOC: 163474524
* BNF: 139944002
* NLA: 35749167
* BIBSYS: 15008326
 |
**Añover de Tormes** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Salamanko en la nordo-centro de la provinco kaj al la Municiparo *Mancomunidad Comarca de Ledesma*. Tormes estas la rivero kiu trafluas.

Urbodomo kaj polmoludejo.
Preĝejo de Sankta Kruco.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Añover de Tormes kaj Palacinos, okupas totalan areon de 20,24 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 89 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 250 loĝantojn ekde la komenco de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. 

Ĝi distas 34 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis komence de la 13-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kun najbara Portugalio kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 752954
 |
**Aĉomi** aŭ **Ĥodmoni** aŭ *Larestani* estas la lingvo de la homoj de Aĉmi en la sudo de la Provinco Farso kaj la provincoj Fars kaj Hormozgano kaj oriente de Buŝehro kaj sudo de Provinco Kermano; ĝi estas ofta ankaŭ inter iranaj enmigrintoj en la landoj de la Persa Golfo. Aĉoma lingvo estas unu el la antikvaj Pahlavi-dialektoj de persa lingvo de la sudokcidenta branĉo.  Ĉi tiu lingvo estas restaĵo de la persa Pahlavi kaj havas siajn proprajn regulojn.  

Hodiaŭ Aĉoma lingvo estas konsiderata kiel sendependa lingvo de la branĉo de sudokcidentaj iranaj lingvoj pro siaj multaj diferencoj kun norma persa. La dialektoj de la Aĉoma lingvo, kiel la lingva lingvo, estas konsiderataj posteuloj de meza perso. Ĝi estas pli pura lingvo ol la moderna persa, ĉar ĝi konservas multajn el la vortoj de la meza persa lingvo, kaj ĝi estas ankoraŭ tre proksime rilatita al la malnova persa. 

Dosiero:Achomic 2020-01-02-12-26-20-1.png

Aĉomi-dialektoj kaj akcentoj
----------------------------

Ĝia norda dialekto inkluzivas plurajn ĉefajn dialektojn: nome Bidshahri, Bastaki, Lari, Chudi, Awazi, Jamsi, Gerashi kaj Ĥonji

Ĝia suda dialekto inkluzivas plurajn ĉefajn dialektojn: nome Bandari, insula, Jamie, Bshkrdy kaj kumzari-lingvo

Krom ĉi-supre, la Aĉoma lingvo inkluzivas multajn dialektojn, kiuj nomiĝas laŭ urboj kaj vilaĝoj ĉirkaŭ la regiono.

Referencoj
----------

1. ↑  Indo-European, Indo-Iranian, Iranian, Western, Southwestern
2. ↑  Anonby, E. J. 2003b. Update on Luri: How many languages? Journal of the Royal Asiatic Society 13.2:171–197.
3. ↑  Ethnologue report for language code: lrl
4. ↑  D. N. Mackenzie, R. E. Emmerick, Dieter Weber (1991) "Corolla iranica", 1991, Publikigita de P. Lang, (ISBN 3-631-43589-4 kaj ISBN en), 9783631435892

* Kategorio Aĉoma lingvo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Minden** estas urbo en Germanio. Ĝi apartenas al la distrikto Minden-Lübbecke de la federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Fine de decembro 2019 la urbo havis 81 716 loĝantojn.

kuproĉizaĵo de Mateo Merian
la historia urbodomo
Dum la mezepoko, la urbo apartenis al la komerca ligo Hanso.

Famuloj
-------

* Franz Boas
* Gertrud von Le Fort
* Otto Güthling

Partneraj urboj
---------------

Inter la partneraj urboj estas

* la urbodistrikto Charlottenburg-Wilmersdorf de Berlino

Teritoria pligrandigo de Prusio inter 1600 kaj 1795: ● *blue*: Margraflando Brandenburgio en 1600 ● *verde*: Duklando Prusio en 1600 ● *flave*: Teritorioj aneksitaj ĝis 1772: 1. Nova Silezio 2.Varmio 3. Pomerio 4. Antaŭpomerio 5. Magdeburgo 6. Osnabrück 7. jen Minden 8. Mark 9.Kleve ● *ruĝe*: pluse aneksitaj ĝis 1795

Rilatoj al Esperanto
--------------------

En la 1990-aj jaroj, la lernejano kaj studento *Martin Burkert* (post edziĝo nun *Martin Markarian*) en la urbo starigis viglan lernejanan Esperanto-grupon kaj plurfoje invitis al renkontiĝoj de GEJ. Post fino de la mezlernejaj jaroj la junuloj iris al diversaj universitataj urboj kaj la loka grupo iom post iom malaktiviĝis, sed la anoj dise daŭrigis la esperantistecon en la urboj de siaj studenta kaj poste profesia vivoj. Nun la esperantista grupo *La Ratkaptista Bando* el la najbara urbeto Hameln ankoraŭ foje okazigas esperantlingvajn eventojn en Minden.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (germane)

* Minden en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Minden en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 182876
* GND: 4039406-2
* LCCN: n81033286
* VIAF: 158282904
* BNF: 12048275n
* NKC: ge134365
 |
sekco de la tero:  
1 terkrusto (oceana kaj kontinenta krusto, dikeco 0 ĝis 80 km), 2 termantelo (supra mantelo inkluzive de la astenosfero (5), kaj suba mantelo), 3 terkerno (3a kaj 6 ekstera, likva kerno, 3b kaj 7 ena, solida kerno - 4 litosfero, do terkrusto kaj supra mantelo
La **astenosfero** (de la grekaj vortestoj *a* + *sthenos* „sen firmeco") estas la plej supra parto de la termantelo. Ĝi komenciĝas 60 ĝis 210 kilometrojn sub la tersurfaco kaj etendiĝas ĝis profundeco de 300 ĝis 410 kilometroj sub la tersurfaco. La astenosfero estas solida samkiel la supra kaj malsupra areoj, sed aparte karakteriziĝas per pli da formebleco kompare kun la pli firmaj areoj supre kaj sube de ĝi. Sur la astenosfero "naĝas" la tektonaj platoj, la terkrustaj plategoj kiuj konsistigas la oceanajn fundojn kaj la kontinentojn.

Laŭ la kemia konsisto la astenosfero ne diferencas de la magmo de la termantelo: ĉefaj eroj estas la mineralo olivino respektive variaĵoj ekestantaj pro alta fizika premo, krome el piroksenoj kaj similaj mineraloj. La averaĝa denseco estas 3300 kg/m³.

la eksteraj tavoloj de la tero, la astenosfero oranĝkolora
Sismologiaj ondoj ene de la astenosfero malpli rapide progresas ol en la aliaj teraj zonoj. Al tio aludas la anglalingva termino *"low velocity zone"* (LVZ, zono de malalta rapideco).

* Kategorio Astenosfero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Nova Civito** estis la esperantlingva eldono de revuo Città Nuova, de la movado de "Focolari" (Fajrujoj), aŭ Fokolar-Movado, fondita de Chiara Lubich.

Ĝi aperis ekde la fino de 1961 ĝis 1964, kun plia (nedatita) numero en 1965.

Dek-ses paĝa (unu numero, 7-12/1964, tamen, aperis duobla), grandformata, dukolora kovrilo.

La enhavo konsistis ĉefe el E-tradukoj de artikoloj aperintaj en la gazeto de la "Fajrujoj", sed ne mankis informoj el la E-movado.

Inter la kunlaborantoj estis kelkaj notindaj esperantistoj: Carlo Cecchitelli, Clelia Conterno Guglielminetti, Antonio De Salvo, Wilhelm Flammer, Giacinto Jacobitti, Mauro La Torre, Carolina Minio Paluello, Luigi Minnaja, Vincenzo Musella, Fabrizio Pennacchietti, León Toloza.

La aper-ritmo restis stabila dum la duono de 1964, kiam la manko de sufiĉa abonantaro kondukis al ĉesigo de la eldono. 

En 1966 kampanjo lanĉita de pastro Giacinto Jacobitti por abon-mendoj cele al reeldonado same ne sukcesis arigi sufiĉe da monrimedoj (respondis nur 188 personoj (aŭ grupoj) kun 387 mendoj: ); tial oni definitive forlasis la projekton.

Aperodatoj
----------

**Unua jaro** - 1, decembro 1961-januaro 1962 / 2, februaro-marto 1962 / 3, aprilo-majo 1962 / 4, junio-julio 1962 / 5, aŭgusto-septembro 1962 / 6, novembro-decembro 1962

**Dua jaro** - 1, januaro-februaro 1963 / 2, marto-aprilo 1963 / 3, majo-junio 1963 / 4, julio-aŭgusto 1963 / 5, septembro-oktobro 1963 / 6, novembro-decembro 1963

**Tria jaro** - 1, januaro-februaro 1964 / 2, marto-aprilo 1964 / 3, majo-junio 1964 / 4-5 (sen dato) julio-decembro 1964

**Kvara jaro** - 1,(sen dato) 1965

Totala paĝonombro: 288

Nova Urbo
---------

Ekde 1997 aperis ĉiumonate 'Nova Urbo', du-paĝa papera "novaĵletero de la Fokolar-movado". Ĝi daŭras kiel surreta bulteno kvaronjara.

Eksteraj ligiloj
----------------

Artikolo pri la kampanjo de 1966 por revivigi 'Nova Civito': 

'Nova Urbo' ĉe esperanto-indre.com:
**Patrik Fazekas** [fazekaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fazekas Patrik** estis hungara fizikisto, profesoro, membro (korespondanta en 2007) de Hungara Scienca Akademio.

Patrik Fazekas  naskiĝis la 29-an de marto 1945 en Mosonmagyaróvár. Li mortis la 16-an de majo 2007 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Patrik Fazekas abiturientis en sia naskiĝurbo en 1963, poste li akiris fizikistan diplomon en 1968 en Universitato Eötvös Loránd. Li havis postenon en esplora instituto pri fiziko ekde 1968 ĝis sia morto. En 1972 li doktoriĝis, li atingis la sciencan gradon kandidato en 1978, li doktoriĝis en 1988 antaŭ la akademio, li atingis la gradon PhD en 1995. Li ekinstruis en Universitato de Budapeŝto ekde 1987, kie li profesoriĝis en la 1990-aj jaroj. En 1998 li profesoriĝis ankaŭ en la teknikuniversitato. Li instruis aŭ esploris ankaŭ eksterlande en Kembriĝo, Kolonjo, Trieste. Li okupiĝis precipe pri solid-stata fiziko. Li ricevis premiojn inter 1972-2006.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *The Role of Many-Particle Intermediate States in the Formation of the Abrikosov–Suhl Resonance* (1968)
* *Antiferromágnesség és szimmetriasértés* (1978)
* *Erősen korrelált elektron-állapotok nehéz fermionos rendszerekben és szemcsés szupravezetőkben* (1987)
* *Magnetic and Non-magnetic States of Heavy Fermion Systems* (1994)
* *Orbital Order and Spin-Orbit Coupling in BaVS3* (2006)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto (la teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio
* [wwwold.kfki.hu/fszemle/archivum/fsz0801/tosatti0801.rtf]


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 476623
* LCCN: n94057894
* VIAF: 42020520
* ISNI: 0000 0001 1628 7171
* SUDOC: 066973767
* BNF: 13749938z
* NKC: xx0049856
 |
Nutristin-arbo en pseŭdocuga arbaro.
**Nutristin-arbo** estas pli granda, pli rapidkreskanta arbo, kiu protektas pli malgrandan, pli malrapidkreskantan arbon aŭ planton. La nutristin-arbo povas provizi ombron, kontraŭ-ventan ŝirmon, protekton kontraŭ bestoj kiuj povus nutriĝi per la pli malgranda planto.

Ekzemple, ordinara piceo (*Picea abies*) kaj lariko (*Larix*) povas funkcii kiel nutristino por angiospermoj. En Sonora-Dezerto, la fabacaj arboj *Parkinsonia*, *Olneya tesota* kaj velura prozopo servas kiel nutristin-arboj por junaj saguaro-kaktoj. Kiam la saguaro kreskas kaj estiĝas pli adaptita al dezerta suno, la pli maljuna arbo povas ekmorti, postlasante la saguaron sole. Fakte, kiam la saguaro pligrandiĝas ĝi povas konkurenci kun sia nutriĝin-arbo, rapidigante ĝian morton. Konsekvence, junaj saguaroj ofte videblas apud arboj, sed maljunaj saguaroj ne.

Referencoj
----------

1. ↑  National Park Service. How Saguaros Grow. angle

Literaturo
----------

* Vandermeer, John 1980 : Saguaros and Nurse Trees: A New Hypothesis to Account for Population Fluctuations. *The Southwestern Naturalist*, Vol. 25, No. 3 (Nov. 14, 1980), pp. 357-360. doi:10.2307/3670691 angle

Vidu ankaŭ
----------

* Penda betulo


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Biologio |
**Judit Temes** [temeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Temes Judit** estis hungara naĝisto, olimpiano, olimpika ĉampiono, patologo. Ŝia origina familia nomo estis *Tuider* [tujder], ŝia geedziĝa nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Gorácz Gyuláné* [gorAc djulAnE].

Judit Tuider naskiĝis la 10-an de oktobro 1930 en Sopron, li mortis la 11-an de aŭgusto 2013 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Judit Temes akiris medicinan diplomon en Medicina Universitato de Budapeŝto en 1955, post jaroj ankaŭ patologian fakdiplomon, en 1975 marsisman diplomon, fine en 2000 juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös. Inter 1945–1956 ŝi estis en naĝista statuso. Post la unua diplomo ŝi laboris en medicina esplorinstituto, inter 1980–1994 ŝi estis hospitala ĉefkuracisto. Ŝi edziniĝis en 1957, ŝi vidviniĝis en 2001, dum ŝi naskis 2 gefilojn en 1957 kaj 1965. Ŝi ricevis ŝtatajn premiojn inter 1949 kaj 1994. 

### Sporta kariero

Judit Temes estis konata juna naĝisto ekde 1942. Ŝi estis hungara ĉampiono 17-foje, dum ŝi apartenis al la hungara nacia teamo inter 1944-1956. Ŝi estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1948, Hungario en la Somera Olimpiko 1952 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1956 kun ora medalo en 1952, krome ŝi naĝis teame tri mondajn rekordojn inter 1950 kaj 1954. Ŝi finis sian aktivan sportan karieron en 1956, sed post jaroj ŝi estis arbitraciisto en Olimpiko, krome ŝi havis postenojn en la hungara kaj internacia akvasportaj vivoj.

Ŝia sola romano
---------------

* *Nílusi ballada a főpapról és a szajháról* (2010)

Memorigiloj
-----------

* naĝejo en Sopron portas la nomon "Temes Judit"

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun fotoj
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo
2. ↑   usona filma datenaro

* Kategorio Judit Temes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 807218
* VIAF: 165359894
* ISNI: 0000 0001 1326 445X
 |



* Portalo pri Biografio
**Rainer Riehn** (\* 12-an de novembro 1941 en Danzig) estas germana komponisto kaj dirigento samkiel kuneldonisto de muziksciencaj revuoj.

Riehn studis muziksciencon en Majenco, Zuriko kaj Berlino kaj kompozicion ĉe Gottfried Michael Koenig en Utreĥto. Li fondis en 1969 kune kun muzikteoriisto Heinz-Klaus Metzger la „Ensemblon Musica Negativa", kies nomo kaj programo orientiĝis je la „negativa dialektiko" de Theodor W. Adorno kaj kiu sin dediĉis al la prezentado de radikale Nova Muziko, i.a. de John Cage (1912–1992), Morton Feldman (1926–1987), Earle Brown (1926–2002), José Luis de Delás (\*1928), Dieter Schnebel (\*1930), Christian Wolff (\*1934) kaj Hans-Joachim Hespos (\*1938).

Ekde 1977 ĝis 2003 Metzger kaj Riehn eldonis la muziksciencan serion *Musik-Konzepte* en la munkena „edition text + kritik"; pro tio ili ricevis en 1984 la Germanan Kritikisto-Premion. Ilian vivoverkon ili daŭrigas nun per la serio *querstand. musikalische konzepte*. Ankaŭ en *edition text + kritik* ili eldonis du volumojn de la komponaĵoj de Adorno.

En 1987 Riehn kaj Metzger aktivis kiel ĉefdramaturgoj de la Opero je Frankfurto sub Gary Bertini, kie ili instigis la konponadon kaj prezentadon de „Europeras 1 & 2" de John Cage.

Komponaĵoj
----------

* *Chants de Maldoror*. elektrona komponaĵo realigita en Utreĥto
* *nichts - als das Kinderspiel eines Erwachsenen*. Arĉtrio (unua prezentado far trio recherche, Konstanco 2002)
* *Das Lied von der Erde von Gustav Mahler*, Aranĝaĵo por ĉambrokestro far Arnold Schönberg, finfarita far Rainer Riehn (unua prezentado far Ensemble Musica Negativa, Toblach 1983)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Homepage von Heinz-Klaus Metzger und Rainer Riehn
* Durch Nicht-Komponieren ändert man auch nichts. Musik und politisches Engagement (Florian Neuner im Gespräch mit Heinz-Klaus Metzger und Rainer Riehn)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 312050
* GND: 134497724
* LCCN: n81003938
* VIAF: 54184678
* ISNI: 0000 0001 0902 1527
* SUDOC: 029908825
* BNF: 121434604
* MBA: e336072a-16ba-41f7-b2be-59f559aacea8
* NKC: jx20080225023
* BNE: XX1088438
 |
**Alessandro Carmelo Ruffinoni** (naskiĝis la 26-an de aŭgusto 1943 en Piazza Brembana) estas itala episkopo

Li estas skalabriniana pastro kaj episkopo de Caxias do Sul en Brazilo ekde la 21-a de majo 2008.

Biografio
---------

Alessandro Carmelo Ruffinoni naskiĝis en Piazza Brembana, en la Provinco de Bergamo. Li studadis en Rezzato kaj Cermenate, poste eniris en la "Kongregacion de Misiistoj de Sankta Karlo" en 1961. Tie, li estis ordenita pastro la 8-an de marto 1970. Tuj post sia ordeniĝo, en novembro, li foriris al Brazilo kiel misiisto.

De 1971 al 1981, li estis edukisto en seminarioj de Casca kaj Guaporé. De 1982 al 1984, li estis paroĥestro en la paroĥo Nossa Senhora da Pompéia en Porto Alegre. De 1988 al 1998, li estis direktoro de *Centro Missionero P. Luigi Valtulini* en Ciudad del Este, en Paragvajo. Li ankaŭ estis ĝenerala superulo en la diocezo de Ciudad del Este. De 1999 al 2004, li estis provinca superulo en Brazilo. En 2005, li fariĝis kunordiganto de la ĉef-dioceza pastoralo de migrantoj de Asunción.

Episkopo
--------

Li estis konsekrita help-episkopo de ĉef-diocezo de Porto Alegre la 17-an de majo 2006 (titulara de diocezo Furnitana Maior). De 2007 al 2011, li estis respondeca pri la *Pastoralo de Brazilanoj al fremduloj*.

La 16-an de junio 2010, la papo Benedikto la 16-a nomis lin episkopo-asistanto de Caxias do Sul. Li fariĝis episkopo la 6-an de julio 2011.

Moto
----

**Na Igreja ninguém è estrangeiro** («En la Eklezio neniu fremdulas»)

Referencoj
----------

1. ↑  itale Nomina ausiliari di Porto Alegre, 18.01.2006
2. ↑  itale *Rinunce e Nomine*, 06.07.2011

Vidu ankaŭ
----------

* Episkopo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alessandro Carmelo Ruffinoni en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* angle Retejo de MS-ro Ruffinoni en Catholic-Hierarchy
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Raismes (stacidomo). |

**Raismes**  estas komunumo de Francio, kiu apartenas al la historia regiono Henegovio (france *Hainaut* respektive flandre Henegouwen), kies plej granda parto ekde 1830 estas parto de la Reĝlando Belgio, sed plia, suda parto jam ekde 1678 apartenas al Francio. Ĝi situas en la departemento *Nord* [nɔʁ] (okcidentflandre *Noorderdepartement*), en la regiono Hauts-de-France (prononco [o d(ə)ˈfʁɑ̃s], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde *Heuts-d'Franche*) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france *Nord-Pas-de-Calais* [nor pa d' kale'], nederlande/flandre *Noord-Nauw van Calais*). Fine de 2020 en la komunumo vivis 12 201 loĝantoj sur areo de 33,31 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 366 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Valenciennes* (france *Arrondissement de Valenciennes* respektive okcidentflandre *Arroundissement Valencyn*), kaj al la kantono *Saint-Amand-les-Eaux*.

Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *raismois(es)*.

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Raismes (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Raismes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
**Preĝejo de Ĉiuj Sanktuloj** estas romkatolika preĝejo en Hungario, en urbo Jászfényszaru.

Historio
--------

Supozeble franciskanoj konstruis la kirkon en la 15-a jarcento, poste kelkfoje ĝi trakonstruiĝis. Spite tion partoj montras gotikon, la ceteraj, pli novaj partoj estas baroko. En 1759 la konstruaĵo estis pligrandigita. La orgeno funkciis jam en 1766, aŭ pli frue. En 1768 la turo trakonstruiĝis. En 1912 fulmo trafis la turon.

Konstruaĵo
----------

En la korto skulptaĵo pri Sankta Familio el 1769 situas. La konstruaĵo havas 2 navojn (la flankonavo situas en la norda flanko), kiu kontaktiĝas kun la kvadrata turo en la fronta, okcidenta parto. Sur pilieroj de la turo estas videblaj ŝtonaj skulptaĵoj pri Stefano la 1-a (Hungario) kaj Ladislao la 1-a (Hungario). En la norda flanko estas ankaŭ enirejo al kriptoj. La sanktejo (oriente) estas okkvadrata, el tio 3 finas la sanktejon. Apude estas la sakristio. Interne en la okcidenta flanko estas galerio. La bildoj sur la muro estis pentritaj en la 1930-aj jaroj.

Fontoj
------

* hungare
* hungare Arkivigite je 2018-05-01 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La **Pordego Vado** (**Pordego de la Vadejo** aŭ **Pordego de la Talvego**), realigata inter fino de la 11-a jarcento kaj komenco de la 12-a jarcento, situantas en la kvartalo de Antequeruela [antekeruEla] en la urbo de Toledo (Hispanio). Tiu kvartalo estis konata post la kristana konkero de la urbo de Toledo kiel kvartalo de Sankta Isidoro, zono de grava tradicio potfarista.

Tiu pordego, pro sia situo, en la natura elirejo al la talvego kiun konsistas la menciita kvartalo de la Antequeruela, kaj ĉar estis la loko por forĵeti la rubaĵojn de la proksimaj potfarejoj, kaj pro tio iom post iom kovriĝis el tiuj materialoj kaj sedimentoj; tiele fine de la 15-a jarcento kaj komence de la 16-a jarcento oni produktis tie ŝanĝojn, kiaj la plialtigo de ties pavimo pli ol unu metroh super la origina. Spite reformojn, el la 17-a jarcento la Pordego Vado senuziĝis; kaj estis definitive abandonata fine de tiu jarcento kiam restis videblaj nur ties supra parto.

En la 19-a jarcento oni perdis ĉiun reston de la pordego, sed en la 20-a jarcento oni ekinteresiĝis pro ĝi, sekve de puriglaboroj ene de ĝenerala projekto de restaŭro de la muregoj de Toledo, iniciata fine de la 1990-aj jaroj.

* Kategorio Pordego Vado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Olivér Nagy** [nadj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Nagy Olivér** estis hungara komponisto, dirigento, altlerneja instruisto.

Olivér Nagy  naskiĝis la 24-an de septembro 1912 en Budapeŝto, li mortis la 12-an de oktobro 2000 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Olivér Nagy akiris diplomojn pri eklezia dirigento (1933), muzikpedagogo (1935), pianpedagogo (1936) en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt. Inter 1933 kaj 1939 li estis helpekzercisto en koruso, inter 1936-1951 li estis orkestrano de Hungara Radio. Li instruis en la Altlernejo inter 1945-1982, poste li pensiuliĝis. Tamen li partoprenis en redakto de muzika revuo inter 1982-1996. Li ricevis 4 premiojn inter 1955-1982.

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* Divertimento
* korusverkoj laŭ tekstoj de poemoj

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Iván Erőd

Liaj libroj
-----------

* *Partitúraolvasás - partitúrajáték* (studenta lernolibro; 1953, 1975)
* *A magyar kórusművészet 30 éve* (redaktoro, 1975)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 637028
* GND: 108987927X
* VIAF: 101047455
* ISNI: 0000 0001 1692 4572
* SUDOC: 250676478
* BNF: 16401834f
* NKC: mzk2010612791
* BNE: XX5064121
 |
La **preĝejo Ĉiuj Sanktuloj** estas eklezia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Ecseg.

Historio
--------

Laŭ arkeologoj tiu kirko estis konstruita en la 15-a jarcento. En mezo de la 16-a jarcento turka dominado sekvis, tiam oni kaŝis la ekleziajn ilojn. Post jarcento la posteuloj denove uzis ilin. La eklezia priskribo en 1697 aprezis la kirkon en bona stato. Inter 1780 kaj 1792 la konstruaĵo estis plene trakonstruita, nur la turo restis netuŝita. La tria etaĝo de la turo en 1792 konstruiĝis, en la sama jaro okazis la konsekro. La nuna turopinto konstruiĝis en 1880. La orgeno ekfunkciis en 1865, ĝi estis trakonstruita en 1933.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola sur monteto. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo altiĝas. La turo estas apogita per 2 pilieroj. La enirejo funkcias tra la turo, sed flanke (ne ĉe la fasado). La absido estas hufoforma kaj pli mallarĝa, ol la navo. Apud la absido ambaŭflanke estas po unu sakristio. Interne la barokaj altaroj estis faritaj en la 18-a jarcento. Malnova sonorilo el la 15-a jarcento nun troviĝas en la Hungara Nacia Muzeo.

Kermeso okazas en la 1-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto Arkivigite je 2019-12-29 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Olmalik** (Олмалиқ), ruse **Алмалык** [Almalik] estas urbego en orienta Uzbekio, en la regiono Taŝkento. Pli frue la loknomo estis **Almalik**.

Preĝejo en Olmalik

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Supermara alteco: 530 m
* Loĝantaro: 121,100 (2014)
* Horzono: UTC+5
* Telefonkodo: (+988) 7161
* Poŝtkodo: 110103
* Aŭtokodo: 10
* 40° 51′ N, 69° 36′ O (mapo)40.8569.6

Geografio
---------

Olmalik situas sur altebenaĵo laŭ maldekstra benko de rivero. Angren troviĝas 50, Taŝkento 60, Ĉirĉik 69, Bekabad 75, Kokando 119, Ĝizaĥo 169, Namangano 175, Margilan 184, Fergano 191, Andiĝono 233, Samarkando 260, Navojo 367, Karŝio 392, Termezo 450, Buĥaro 454, Urgenĉo 754, Nukus 849 kilometrojn.

Historio
--------

Tuj apud Olmalik dum la mezepoko estis grava oazourbo **Tunket,** sed oni minadis ankaŭ ercojn. Tunket havis fortikaĵon kaj urbomurojn. Dum erao de caroj en tiu loko 2 apartaj vilaĝoj kuŝis. Ekde 1923 geologoj komencis esplori ercojn. Paŝo post paŝo oni minadis ercojn en la regiono, ĉefe kuprojn, plumbojn, zinkojn, molibdenojn, orojn, arĝentojn. Urbo Almalik estis fondita en 1951 de pluraj minaj kolonioj. Ekde 1958 oni minadis en la profundo anstataŭ surfaca minado.

Ekonomio
--------

Ekde 1963 en Olmalik komencis fandadi kuprojn. En 1994 ĉesis la minado.

Trafiko
-------

Olmalik havas aŭtoŝoseon al la ĉefurbo. Inter 1967-2008 en la urbego troleoj liveris la pasaĝerojn, poste aŭtobusoj. La fervoja stacidomo troviĝas 18 km.

Fontoj
------

* WikiTrans
* mapo, distancoj Arkivigite je 2017-10-29 per la retarkivo Wayback Machine
* angle
La **Pordego Bisagra** aŭ **Nova Pordego Bisagra**, ĉar estas ankaŭ alia samnoma pli malgranda, estas monumenta pordego situanta en la murego de Toledo, Kastilio-Manĉo, Hispanio.

Etimologio
----------

Ĝi nomiĝas tiele pro sia origina araba nomo *Bib-xacra*, laŭ tekstoj de la 12-a jarcento, kio signifas "Pordego de la Sagra", ĉar estis natura elirejo al la natura komarko tiunoma.

Historio
--------

Ties origino estas islama, kaj de tiu epoko oni konservas la centran parton, sed ĝi estis rekonstruita de Alonso de Covarrubias en la 16-a jarcento.

Arkitekta analizo
-----------------

Estas formata de du korpoj sendependaj kun du altaj muroj kun kreneloj kiuj unuigas ilin, formante korton inter ili.

La parto alurba estas de duoncirkla arko flankigita de kvadrataj turoj, fine per tegmentoj kaj blazono de Karlo la 5-a en la supra parto.

La ekstera parto, atribuita al Covarrubias, estas formata de arko kun kusenecaj ŝtonoj sur kiuj apogas sin granda blazono de la Imperia Urbo Toledo, kun sia nekonfuzebla dukapa aglo. Flanke al tiu enirejo estas du grandaj turegoj cirklaj kaj kun kreneloj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Pordego Bisagra en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Informo ĝenerala
La **preĝejo Ĉiuj Sanktuloj** estas eklezia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Diósjenő.

Historio
--------

Laŭ arkeologiaj trovaĵoj en tiu loko estis kirko en la mezepoko (ŝajnas, ekde la 15-a jarcento). La loĝantoj kalvinaniĝis antaŭ 1674. Baldaŭ la katolikoj reakiris la kirkon kaj en la jaroj 1788-1789 la konstruaĵo estis plene trakonstruita. La orgeno ekfunkciis en 1942. Arkeologoj trovis gotikan pordon kaj partojn de freskoj en 1971.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola sur monteto apud tombejo. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, la plej supre la turo altiĝas. La absido estas rektangula kaj pli mallarĝa, ol la navo. Apud la absido estas sakristio, en la alia flanko hejtejo. Interne la predikejo kaj la flanka altaro estas klasikismaj. La ĉefaltara bildo estis pentrita en 1790.

Kermeso okazas en la 1-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Giovanni Battista Crescenzi** (Romo, 17-a de januaro de 1577 - Madrido, 17-a de marto de 1635), markizo de la Torre, konita en Hispanio kiel **Juan Bautista Crescenci** aŭ **Juan Bautista Crescenzi**, estis pentristo kaj arkitekto itala de la frua Baroko, aktiva en Romo kaj poste setliĝinta en la hispana kortego ekde 1617, kie li helpis al la ornamado de la Monaĥejo de El Escorial.

La familio Crescenzi estis antikva kaj elstara familio romana. Lia frato estis kardinalo. Giovanni edziĝis al Anna Massima kaj ankaŭ ties filo, Alessandro Agostino, faris la karieron eklezia, iĝante kardinalo en 1675. Ankaŭ kelkaj aliaj membroj de la familio estis same kardinaloj.

Li studis pentrarton ĉe Cristoforo Roncalli. Crescenzi elstaris kiel artisto dum la papoperiodo de la papo Paŭlo la 5-a. En 1617 estis alvokita de la reĝo Filipo la 3-a de Hispanio kaj venis al Madrido. Ekde 1620, lia fundamenta laboro okazis ĉe El Escorial, kie li projektis kaj dekoris la Reĝan Panteonon. La sukcedanto de Felipe la 3-a, nome Filipo la 4-a, kiel rekono al lia laboro artista, havigis al li la markiztitolon de La Torre kaj nomumis lin membro de la Ordeno de Santiago.

Crescenzi laboris ankaŭ por la projekto de la Parko Retiro kaj de la Kortega Prizono de Madrido (aktuala Palaco Sankta Kruco, sidejo de la Ministerio de Eksteraj Aferoj de Hispanio).

Referencoj
----------

1. ↑  The Cardinals of the Holy Roman Church. Consistory of May 27, 1675, angle.
2. ↑  El Palacio y los Jardines del Buen Retiro, de Antonio Bonet Correa.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Giovanni Battista Crescenzi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Biografio en Artehistoria Arkivigite je 2008-03-15 per la retarkivo Wayback Machine
* Biografio en Biografías y Vidas
* Baglione, Giovanni (1641). Giovanni Battista Passari. ed. Le Vite de’ Pittori, Scultori, Architetti, ed Intagliatori dal Pontificato di Gregorio XII del 1572. fino a’ tempi de Papa Urbano VIII. nel 1642. (Vivoj de la pentristoj, skulptistoj, arkitektoj kaj gravuristoj dum la papoperiodoj de Gregorio la 12-a en 1572 al Urbano la 8-a en 1642). Napolo, eldono de 1731; Digitaligita de Googlebooks. pp. paĝoj 249-252.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 434278
* GND: 121303829
* LCCN: no2011062147
* VIAF: 95823710
* ISNI: 0000 0001 1937 9872
* SUDOC: 151551022
* BNF: 170567476
* ULAN: 500023113
* RKD: 19069
* BNE: XX5151117
 |
La **preĝejo Ĉiuj Sanktuloj** estas eklezia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Mátramindszent.

Historio
--------

Laŭ arkeologoj sanktejo estis konstruita en la 15-a jarcento. En 1750 oni komencis alkonstrui navon. En 1789 la kirko estis trakonstruita. Firstotureto estis menciita en 1811, sed ankaŭ ligna sonorilostablo situis apud la kirko. La orgeno ekfunkciis ĉirkaŭ 1910.

Konstruaĵo
----------

La kirko situas sola sur monteto en la malnova tombejo. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, la plej supre la firstotureto altiĝas. La navo finiĝas en oklatera absido, kiu estas pli mallarĝa, ol la navo. Apud la absido estas sakristio. Interne estas galerio, kion lignaj kolonoj tenas. Menciindas la ĉefaltaro kun skulptaĵoj el la la 18-a jarcento. Klinko de la sakristio estis farita en metiejo de Henrik Fassola.

Kampanilo
---------

Antaŭ la fasado estas videbla kvadrata unuetaĝa kampanilo el la 18-a jarcento.

Kermeso okazas en la 1-an de novembro.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* 
* [*rompita ligilo*]


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Dum la unua Universala Kongreso en Boulogne-sur-Mer estis fondita grupo kun la nomo Espero Framasona, ekde UK 1906 Esperanto Framasona, kiu havis kunvenojn dum ĉiuj postaj kongresoj. Dum la Universala Kongreso en Bern (1913) laŭ propono de Friedrich Uhlmann estis fondita pli ampleksa organizo sub la nomo **Universala Framasona Ligo**. La prezidanto iĝis la fama portugala politikisto kaj pacifisto Sebastiao de Magalhaes Lima. Zamenhof sendis saluttelegramon.

En 1913 en Parizo estis konsekrita la loĝio "Esperanto"apartenanta al la „Grande Loge de France", n-ro 454. Zamenhof sendis al ĝi koran gratulleteron okaze de ĝia konsekro.

El la jaro 1926 proponis Eugen Lennhoff novan kaj pli konkretan rekonstruon de UFL, kiu agu sendepende de Esperanto-kongresoj. Ekestis naciaj grupoj, ekzemple en Germanio sub Prof. Heinrich Kraft. En 1928 partoprenis 700 partoprenantoj la kongreson en Vieno el 30 grandloĝioj.

En la jaro 1928 en Berlin Dro. Inĝ. Raoul Koner  kaj la grandmajstro Dro. Leo Müffelmann fondis la landan grupon por Germanio. Aktivaj membroj de la Ligo estis Kurt Tucholsky kaj Carl von Ossietzky. 

En 1932 UFL kunvenis dum la Universala Kongreso en Parizo kaj konsilis al siaj membroj la lernadon kaj utiligadon de Esperanto. 

Jean Zay, franca ministro pri edukado en la jaro 1938, konsilis la lernadon de Esperanto en libervolaj grupoj en lernejoj. Li estis membro de la loĝio "Grand Orient de France".

La 42-a Universala Kongreso en Marseille (1957) kun 1458 partoprenantoj estis organizita de Honoré Bourdelon kaj en 1978 fondiĝis la loĝio "LA VIVANTA LUMO", kiu eldonis framasonisman terminaron kun 180 terminoj.

Okaze de la 88a franca Esperanto-kongreso en Lyon la tri loĝioj organizis ekster la kongreso konferencon kun la titolo "Esperanto je la sojlo de 21-a jarcento"

fonto
-----

Hubertus M. Schweizer (UFL-Deutschland), VON DEN ANFÄNGEN DER UNIVERSELLEN FREIMAURER LIGA en LA HEROLDO SPECIALA - SPEZIAL – SPECIAL – SPÉCIALE Septembro 2006, speciala eldono okaze de la 100-jara jubileo de Universala FramasonaLigo U.F.L. S. 57-61

* Esperanto versio Wikisource

Sury, Kurt v. Die Universelle Freimaurerliga. Statuten der Universala Framasona Ligo (germane: statutoj de la UFL). - Stuttgart  : Holzinger , [ca. 1957]. - 23 S. Aŭstra Nacia Bibloteko : ZESP 704112-B.5.11

Espéranto et franc-maçonnerie, une siècle d'histoire  : 1905 - 2005 ; Universala Framasona Ligo. - [Nice] , 2005. - 25 S.. - (Suplemento ; 53,5 ) parte franca, parte esperanta,Aŭstra Nacia Biblioteko ZESP 1796009-B

La Frata Ceno  : oficiala organo de la "Universala Framasona Ligo". - Wien  : Universala Framasona Ligo , 1930, aperas malregule Aŭstra Nacia Biblioteko 703.736-C.Esp-
***Civitates Orbis Terrarum*** (*urboj de tutmondaj teroj*) estis eldona projekto planita kiel komplemento al la tutmonda atlaso de Abraham Ortelius, *Theatrum Orbis Terrarum* (1570), kiu iĝis la plej kompleta kolekto de panoramaj vidaĵoj, mapoj kaj tekstaj komentoj pri urboj publikita dum la Moderna Epoko.

Bildo de Barcelono en la "Civitates Orbis Terrarum".Multaj informantoj, desegnistoj kaj kunlaborantoj formis teamon estrita de Georg Braun (1541-1622), pastro de la Katedralo de Kolonjo, ĉefa pelanto kaj ĝenerala kunordiganto de la verko. La originaj desegnoj estis faritaj de diversaj aŭtoroj, inter kiuj menciindas Joris Hoefnagel (konata ankaŭ kiel Georg Hoefnagel aŭ Hufnagel), flandra artisto kiu veturis multajn landojn por komponi siajn vidaĵojn. La gravuristo Franz Hogenberg zorgis pri la realigo de la plej granda parto de la plakoj por la stampado. La latinlingvaj tekstoj kiuj akompanas la bildojn, grandparte estis verkitaj de la propra Braun mem, kaj estas ĉefe priskribaj kaj aludas al historio, geografio kaj al sociaj kaj ekonomiaj aspektoj de ĉiu urbo. La verko publikiĝis en ses volumoj, kiuj aperis en sinsekvaj jaroj (1572, 1575, 1581, 1588, 1598 y 1617), kaj estis represita kaj reeldonita ofte en diversaj landoj.

* Kategorio Civitates orbis terrarum en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 606063
 |
La **Zoo am Meer** ("zoologi-parko ĉe l' mar'") situas en Bremerhaven, Germanujo, rekte ĉe la Vezer-digo proksime al la Leuchtturm Bremerhaven ("lumturo Bremerhaven") ĉe Neuer Hafen ("nova haveno") kaj estas temhava zoologi-parko kun specialiĝo je bestospecoj vivantaj en akvo kaj nordaj.

Tiu zoologi-parko estas la plej malgranda publika de Germanujo kaj estas aranĝita precipe por familioj kun junaj infanoj. La nombro de bestospecoj estas intence limigita cele al bona superrigardo. Aldone al la marbestoj estis akceptitaj en la specgamon pliaj, por infanoj interesaj bestospecoj, kiel ĉimpanzoj, pumoj kaj la scivolemaj keoj. En la centro estas granda ludejo kun piratŝipo por grimpi kaj karesbestoj. La zoologi-parka butiko ofertas multon, kion la infanoj deziras, por ekscii ankoraŭ pli pri bestoj. Specialaĵo estas la elvidplatformo. Ĝi ebligas vidon al la Vezer-buŝo kaj observadon de la pasantaj ŝipoj. La vizitanto povas ne sole okupiĝi pri la marbestoj, sed ankaŭ rigardi al ties vivmedio. Tial konvenas la nomo de tiu zoologi-parko.

Historio
--------

En 1912/13 estis aranĝita en la kel-etaĝo de la plaĝ-halo ĉe la Vezer-digo Nord-Mar-akvario de 30 montro-kuvoj. Tie la 24-an de junio 1928 estis inaŭguritaj la "Tiergrotten" ("bestgrotoj"). Norde la plaĝ-halo en la eksterdiga tereno estis aranĝita la zoologi-parko kun ĉirkaŭbaraĵoj, birdejoj, varmecdomoj, akvobasenoj kaj mar-akvaj akvarioj. Post rekonstruado en 1976 sekvis en 2000 portempa ĉesigo por novplanado de la tuta parko. Kun la nova nomo "Zoo am Meer" estis inaŭgurita la 27-an de marto 2004 parko, kiu montras bestojn en naturproksima ĉirkaŭaĵo. Enfokusigataj estas plu marbestoj, tamen el ili nur malmultaj fiŝoj kaj krustuloj.

Hodiaŭa situacio
----------------

Vastaj ĉirkaŭbaraĵoj (sen kradbariloj) kaj akvobasenoj ebligas observadon de la bestoj kaj en akvo kaj surtere. La stoko ampleksas ĉirkaŭ 280 bestojn de 47 specoj, inter ili blankajn ursojn, nordajn sulojn, fokojn kaj la pro formortado minacatajn Humboldt-pingvenojn, pri kies plua bredado oni klopode okupiĝas en la zoologi-parko.

* Enirejo, en la fono: Leuchtturm Bremerhaven ("lumturo Bremerhaven")Enirejo, en la fono: Leuchtturm Bremerhaven ("lumturo Bremerhaven")
* Enirejo, deproksima fotoEnirejo, deproksima foto
* Vidi de supreVidi de supre
* Manĝigado de marleonojManĝigado de marleonoj
* Humboldt-pingvenojHumboldt-pingvenoj
* Nordaj sulojNordaj suloj
* Blanka urso LloydBlanka urso Lloyd

Literaturo
----------

* Herbert Schwarzwälder: *Das Große Bremen-Lexikon*. Edition Temmen, 2003, ISBN 3-86108-693-X

Ligiloj
-------

* Zoo am Meer en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Zoo am Meer en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo