recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
La **Homela regiono** (beloruse *Гомельская вобласць*, latinliterigite *homel'skaja voblasć*) kovras la sudorientan parton de Belorusio. Temas pri unu el ses administraj regionoj de la lando, nomataj *voblasći* (komparu la artikolon oblasto), kiuj aldone al la sendependa areo de la ĉefurbo Minsko dividas Belorusion. La regiono en sia nuna formo estis fondita la 15-an de januaro 1938. Ĝia areo kovras 40 400 kvadratajn kilometrojn. Ĉefa urbo - administre, komerce kaj kulture - estas Homel.

Administra divido
-----------------

La regiono konsistas el 21 distriktoj:

* Akcjabrskia distrikto
* Brahina distrikto
* Buda-Kaŝaljova distrikto
* Ĉaĉerska distrikto
* Dobruŝa distrikto
* Homela distrikto
* Ĥojnikia distrikto
* Jelska distrikto
* Ĵitkaviĉia distrikto
* Ĵlobina distrikto
* Kalinkaviĉia distrikto
* Karma distrikto
* Lelĉicia distrikto
* Lojeŭa distrikto
* Mazira distrikto
* Naroula distrikto
* Petrikaŭa distrikto
* Rahaĉoŭa distrikto
* Reĉica distrikto
* Svetlahorska distrikto
* Vetka distrikto

La regiono havas 17 urbojn, 17 urbetojn kaj ĉirkaŭ 2440 vilaĝojn. La plej grandaj urboj estas Homel, Mazir, Reĉica, Svetlahorsk, Ĵlobin, Kalinkaviĉi kaj Rahaĉoŭ.

Naturo
------

Marĉoj kovras 13 procentaĵojn de la regiona teritorio, kaj arbaroj 44 procentaĵojn. Parto de la teritorio malpuriĝis per radioaktivaj elementoj post la Nuklea akcidento de Ĉernobilo en 1986.

La *reliefo* estas precipe malalta. Dominaj altaĵoj altas 135 ĝis 150 metrojn super la marnivelo. Precipaj *mineraloj* estas nafto, saloj, sabloj kvarcaj, silikataj, bruna karbo, bruleblaj skistoj, argilo, kreto, okro, torfo.

Klimato
-------

Modernkontinenta.

Ĉefaj riveroj
-------------

Dnepro, kaj ĝiaj flankriveroj: Pripjac, Berezina kaj Soĵ.

Ĉefaj naturparkoj
-----------------

Pripjaca pejzaĝ-hidrologia parko, Polesa radiada-ekologia rezervejo.

Ekonomiko
---------

Ligna, celulit-papera, nafta, nutraĵa industrio, produktado de agrikulturaj, drenadaj maŝinoj, fenestra vitro.

Agrikulturo
-----------

Bestobredado, birdobredado, plantado de terpomoj, cerealoj, furaĝo kaj lino. 

* Kategorio Homela regiono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Homela regiono en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)

flago de Belorusio
administraj regionoj de Belorusio inkluzive de la ĉefurbo Minsko

Bresta regiono |
Homela regiono |
Hrodna regiono |
Mahilova regiono |
urbo Minsko |
Minska regiono |
Vicebska regiono
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Konvencio de Berno (apartigilo). |

Ŝtatoj kiuj ratifis la Bernan Konvencion
La **Konvencion pri Konservado de Eŭropaj Naturaj Vivo kaj Habitatoj** 1979, konata ankaŭ kiel **Berna Konvencio** estis subskribita la 19-a de septembro 1979 en Berno, Svisujo, kaj ekvalidiĝis la 1an de junio 1982.

Ĝi estis subskribita de ĉiuj ŝtatoj membroj de la Konsilio de Eŭropo – escepte San Marino kaj Rusio – same kiel de la Eŭropa Unio, Burkino, Maroko, Tunizio kaj Senegalio. Alĝerio, Belorusio, Kabo-Verdo, Vatikanurbo, San Marino kaj Rusujo estas inter nesubskribintoj kiuj havas observostatuson ĉe la kunsidoj de la komitato.

La naturaj faŭno kaj la flaŭro konstituas naturan heredon de plej grava intereso kiu devas esti konservata kaj transpasata al la estontaj generacioj. La Konvencio celas la kunlaboradon inter la subskribintaj ŝtatoj por certigi la konservadon de la flaŭro kaj de la faŭno kaj de ties naturaj habitatoj, kaj protekti la migrantajn speciojn minacataj de formorto.
**Pedro José Ramírez Codina** (Logroño, 26a de marto 1952) estas hispana ĵurnalisto, nuna direktoro de la reta ĵurnalo *El Español* kaj antaŭe direktoro de *El Mundo*​ kaj *Diario 16*.

Biografio
---------

Li studis ĵurnalismon en la Universitato de Navaro. Poste li estis instruisto de nuntempa hispana literaturo en Pensilvanio.

Inter 1975 kaj 1980 li laboris en ABC kaj la 17an de junio 1980 estante 28-jaraĝa estis nomumita direktoro de Diario 16, kiun li eligis el krizo. La 8an de marto 1989 li estis elpostenigita ĉar laŭ liaj deklaroj li malakceptis silentigi la ligon inter la terorista grupo GAL kaj la registaro de Felipe González, kio finfine pruviĝis. En tiu epoko krome li suferis multajn procesojn.

Dum la 1990-aj jaroj li per *El Mundo* dediĉis sin al informoj kontraŭ la socialista registaro kaj defendis la dekstran Partido Popular eĉ por la Madridaj atakoj de la 11-a de marto 2004, kiuj estis faritaj de islamismaj ĝihadistoj, sed li defendis la teorion ke faris ĝin ETA, kio montriĝis mensogo por favori la dekstran partion PP en la tuja balotado. Li estis direktoro de *El Mundo* ĝis la 30a de januaro 2014.

Lia kariero estis plenplena je skandaloj.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858824
 |

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Pedro J. Ramírez en la hispana Vikipedio.*
La **Unua Koalicio-Milito**, ankaŭ nomata *unua revoluciomilito*, estis la unua milito el granda koalicio komence el habsburga monarĥio kaj reĝlando Prusujo kaj pli grandaj germanaj ŝtatoj kontraŭ la revolucia Francujo inter 1792 kaj 1797. La milito eksplodis kun komencaj sukcesoj de la aliancanoj, ĝis kiam la antaŭenmarŝo al Parizo haltis post la batalo de Valmy. La revolucia armeo lanĉis kontraŭofensivon kaj sukcesis okupante diversajn teritoriojn, inter ili Aŭstrian Nederlandon (la nunajn Belgujo kaj Luksemburgio) kaj partojn de la Rejnlando. Ankaŭ sekve de la ekzekuto de la franca reĝo Ludoviko la 16-a la koalicio ege pligrandiĝis interalie per la aliĝoj de Reĝlando de Granda Britio, la nederlanda respubliko tiam nomita Respubliko de la Sep Unuiĝintaj Provincoj kaj reĝlando Hispanujo. La princoj kaj korporacioj voĉdonrajtaj en la Imperia Kongreso deklaris la imperian militon kaj aliĝis la 22-an de marto 1793 al la kontraŭ-francuja koalicio.  La minaco fare de preskaŭ ĉiuj eŭropaj monarĥioj estis unu el la kaŭzoj por la enkonduko de la ĝenerala deviga militservo (levée en masse). En la sekva tempo la situacio de Francujo stabiliĝis, sen ke unu el la du kontraŭuloj povis destini la militon al sia favoro. En la jaro 1795 la prusa kaj hispana reĝlandoj ĉesis partopreni la militon post la Paco de Bazelo. Ankaŭ aliaj germanaj ŝtatoj sin retiris el la milito, nur la Aŭstra imperio daŭrigis la militon ne sensukcese.

Per la itala militiro de Napoleon Bonaparte en 1796/97 eniris nova vigleco en la konfrontadoj. Aro da italaj ŝtatoj estis devigataj al packontrakto aŭ okupataj de la francoj. La venkoj de Napoleon en norda Italujo finfine devigis Aŭstrujon al la Traktato de Campo Formio, nur la Reĝlando de Granda Britio daŭrigis la militon. Finfine revolucia Francujo venkis kontraŭ la aliancaj potencoj, akiris teritoriajn gajnojn kaj faris la Rejnon germana-franca landlimo.

Bataloj
-------

* Batalo de Borghetto

Referencoj
----------

1. ↑  Pli grandaj imperiaj armeoj kunbatalis nur ekde 1795 en la milito, sed laŭ ĝenerala juĝo ne havis militodestinan efikon
2. ↑  La "ĝenerala deviga militservo" estis enkondukata nur en 1798 lige kun la armereformoj de generalo Jourdan.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Unua Koalicio-Milito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Winkle, Stefan: *Das Seuchengeschehen der Napoleonischen Feldzüge - Prolog Valmy 1792.* Häb 2/07, pj. 58–63 konektite[*rompita ligilo*]
**Eccles**, prononco [ɛkl], estas franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis 111 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Geografio
---------

Eccles estas unu el la vilaĝoj lokitaj ĉirkaŭ Solre-le-Château. La areo de Solre-le-Château troviĝas tute okcidente de la departemento, proksime al la landlimo kun Belgio kaj en natura regioneto kromnomita "Solrezis", inter la urbetoj Maubeuge kaj Fourmies.

La vilaĝo Eccles troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe, kaj do cetere situas en alia natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarbaroj kaj etaj vilaĝoj. Eccles etendiĝas sur 3,54 km².

Vidindaĵoj
----------

Inter la vidindaj monumentoj de Eccles estas la preĝejo *Saint-Lambert*, kiu datiĝas de la 16-a jarcento.

Administrado
------------

Eccles apartenas al la kantono de Solre-le-Château, kies ĉefurbo estas Solre-le-Château. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avesnes-sur-Helpe, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Kantono de Solre-le-Château
La **kalvinana preĝejo** estas religia konstruaĵo en urbo Bodajk (Hungario).

Historio
--------

Oni ne scias, kiam fondiĝis la kalvinana grupo en Bodajk, nur la unua mencio pri pastoro kaj matrikulo okazis en 1725. Laŭ stato en 1781 la kalvinanoj havis nek kirkon, nek paroĥon, nek lernejon. La kirko videbla ankaŭ nun estis konstruita en 1788. Interne la galerio por orgeno estis farita en 1932. En 1965 la preĝejo estis plene renovigita.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas sola en korto, sed en la sama parcelo la paroĥejo kuŝas. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas. La turpinto estas plurlatera piramido. La enireja pordo estas ĉe maldekstra flanko de la navo tra porĉo. Interne la diserva tablo el marmoro estis kreita en 1862. Kruĉo estis farita en 1789, kupra pokalo en la 16-a jarcento, sed nun ĝi estas en muzeo.

Fontoj
------

* hungare kun foto
* [

 datenoj hungare]

* datenoj hungare (legebla pli malsupre)

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

* sonorado


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Kalvinana preĝejo de Bodajk
**Aryana Sayeed** (daria: آریانا سعید‎, naskiĝis en 1985 en Kabulo), estas afgana kantistino, kantaŭtoro kaj televida prezentisto kaj virinrajta aktivulino. Ŝi kantas kaj en la daria kaj en la paŝtuna kaj estas unu el la plej konataj kaj plej popularaj afganaj artistoj. Ŝi ankaŭ estas internacie konata kaj kantis ekzemple en ceremonio pro la 75-a jubileo de Unesko en Parizo. Ŝi estas aktivulino por la plibonigo de la pozicio de virinoj en Afganio.

Aryana Sayeed ricevis kontrakton kiel prezentantino de sia propra spektaklo (*Shabi Mousiki* - Nokto de Muziko) ĉe unu el la distraj kanaloj en Afganio, 1TV. En 2013 ŝi subskribis kontrakton kun la afgana TOLO TV kiel unu de la geĵurianoj en la populara sed en Afganio polemika muzikprogramo *The Voice of Afghanistan* (La Voĉo de Afganio).

Ekde la transpreno de potenco fare de la talibano en 2021, ŝi ne plu vivas kaj laboras en Afganio.

Kantaro
-------

Inter la plej popularaj kantoj estas *Afghan Pesarak,* *Gule Seb,* *Anaram Anaram, Dilam Tang Ast* kaj *Afghanistan, Afghanistan.* La kanto *Banoo e Atash Nasheen* priskribas la suferon de la afganaj virinoj dum jaroj da milito kaj fitraktado.

Referencoj
----------


1. ↑  (fr) *Aryana Sayeed, la popstar afghane qui réclame le respect des droits des femmes* arkivo France 24, la 27-an de aŭgusto 2021.
2. ↑  (en) *Threatened with death for working on TV.* arkivo BBC, la 29-an de aprilo 2016.
3. ↑  (en) *Afghanistan’s biggest female pop star escapes amid Taliban ‘shock’* arkivo] New York Post, la19-an de aŭgusto 2021.
4. ↑  (en) *Afghan star Aryana Sayeed recounts harrowing escape from Kabul* arkivo] Reuters, la 24-an de a 2021.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ariana Sayeed en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Mia bela patrujo (آریانا سعید - سرزمین من), koncerto ĉe Unesko

Be tu, viva koncerto, YouTube
la francaj departementoj ĉe la maldkesta rejnbordo 1812
Francujo en la limoj de 1812
**Teritorioj maldekstre de la Rejno** estas la teritorioj kiuj situas orografie maldekstre de la rivero Rejno kaj pri kiuj la franca reĝlando respektive respubliko kaj la germanaj ŝtatoj ofte interbatalis.

Precipe tiu esprimo estas uzata (france *Rive gauche du Rhin*)
por tiu teritorio en la okcidento de Germanlingvio, kiu estis konkerita de la unua franca respubliko en la Unua Koalicio-Milito kaj aneksita. La provo krei tiel nomatan "cisrejnan respublikon" malsukcesis. Tial tiu regionoj estis organizitaj laŭ franca ekzemplo en departementoj. El partoj de tiu teritorio estiĝis 1816 la bavara Rheinkreis (distrikto Rejno) aŭ (Rheinpfalz) kaj la hesia provinco Rejnhesio. La nordajn regionojn ricevis Prusio kaj apartenis unue al la provincoj Jülich-Kleve-Berg kaj grandduklando *Niederrhein*, la nuna regiono Malsupra Rejno. El tiuj du provincoj fariĝis en la jaro 1822 la Rejnprovinco. Tiuj sude situantaj maldekstrarejnaj regionoj de tiam grandparte nefranclingvaj loĝantoj, kiuj jam apartenis ekde la 17-a kaj 18-a jarcento al la franca reĝlando, venis nur en 1871 sub germana administrado kiel *Reichsland Elsaß-Lothringen* (= regna lando Alzaco-Loreno).

Administracia strukturo
-----------------------

Dum la franca tempo kaj ankaŭ iom pli longe ekzistis jenaj departementoj

* departemento Ruro, *département de la Roer* (kun ĉefurbo (*chef-lieu*) Akeno),
* departemento Saro, *département de la Sarre*, (kun ĉefurbo Treviro),
* departemento Rejno-Mozelo, *département de Rhin-et-Moselle*, (kun ĉefurbo Koblenco),
* departemento Donnersberg, *département du Mont-Tonnerre*, (kun ĉefurbo Majenco).

Teritorio en Südpfalz (suda Palatinato) venis al la departamento Malsupra Rejno (Département Bas-Rhin (kun la ĉefurbo Strasburgo).

Vidu ankaŭ
----------

* Hansa departemento

Eksteraj ligiloj
----------------

* Elisabeth Fehrenbach: Vom Ancien Régime zum Wiener Kongress, paĝo 48sj pri la aneksado de Rejnlando
* Arkivigite je 2010-10-11 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑  *Recueil des réglemens et arrêtés émanés du Commissaire du Gouvernement dans les Quatre Nouveaux Départemens de la Rive Gauche du Rhin* (Google Books)
**Babelio** estas franca retaplikaĵa retejo t.e. aplikaĵo dediĉitaj al literaturo kaj samtempe socia retejo destinita por enlistigi personajn bibliotekajn kolektojn kiuj povos poste esti kundividitaj kaj komentitaj de la aliaj uzantoj. La apo ekzistas ne nur en la franca, sed ankaŭ en la hispana lingvo. Antaŭ junio 2021, Babelio havis komunumon de 1.1 milionoj da uzantoj.

Funkciebloj
-----------

### Por la granda publiko

Babelio proponas ekstraktojn de kritikoj kaj de la ligiloj al la granda plimulto de la profesiaj literaturaj kronikoj, aperintaj en la ĝenerala kaj specialigita gazetaro. La kronikoj de tre multnombraj amaskomunikiloj estas tielmaniere integritaj kun la bibliografiaj donitaĵoj de ĉiu libro. La uzantoj povas, por la libroj kiuj estas en ilia biblioteko, doni noton, redakti kritikon, eltiri citaĵojn, krei temajn listojn, partopreni al ludoj kaj krei kvizojn.

### Por la profesiuloj de la libro

Babelio proponas socian retejon de la aŭtoroj por ebligi interrilaton inter verkistoj kaj legantojn laŭ iliaj literaturaj preferoj. La retejo proponas ankaŭ al la publikaj bibliotekoj riĉigi iliajn katalogojn en formo de komunuma enhavo (kritikoj, citaĵoj, nuboj de ŝlosilvortoj) pere de la retejo Babelthèque.

Vidu ankaŭ
----------

* Anobii

* LibraryThing
* Goodreads
* Litte Free Library (lit. senpaga biblioteketo)
* DAISY (sonlibra formato)
* Biblioteko
* Retkomunumo
* Peranto de sociaj retejoj

Ekstera ligilo
--------------

Serĉo de Esperanto en Babelio Arkivigite je 2021-04-10 per la retarkivo Wayback Machine

Referencoj
----------

1. ↑  (fr) "*Roman, manga, BD : les 10 lauréats du Prix Babelio 2021*". *ActuaLitté*. la 17-an de Junio 2021.
2. ↑  (fr) *Critiques littéraires professionnelles* arĥivo
3. ↑  (fr) *Réseau social des auteurs* arĥivo
4. ↑  (fr) *Babelthèque* arĥivo
**Pál Élesztős** [ElestOŝ], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Élesztős Pál** estas slovakia hungara maŝininĝeniero, altlerneja instruisto, ekstera membro de Hungara Scienca Akademio (2022).

Pál Élesztős naskiĝis la  6-an de majo 1948(nun 1948-05-06) en Klížska Nemá (Ĉeĥoslovakio).

Biografio
---------

Pál Élesztős li apartenis al la hungara minoritato en Ĉeĥoslovakio, respektive Slovakio. Li maturiĝis en mezlernejo en Komárno en 1967, poste li akiris an diplomon en Slovaka teknologia universitato en Bratislavo en 1972. Post la diplomo li estis asistanto en la universitato. Li kandidatiĝis en 1977, poste li estis altigita lektoro, ekde 1988 docento. Inter 1997–2007 li estis katedrestro, lia habilitiĝo okazis en 2007, post 2 jaroj li profesoriĝis. Liaj ĉeftemoj estas mekaniko, firmeco kaj elasteco. Lia edzino naskis 2 filinojn, la familio vivis en Šamorín. Pál Élesztős ricevis premiojn en 2014 kaj 2022.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Matematický model prestupu tepla pri súprudovom toku plyn - zrnitý materiál.* (1977)
* *Szemcsés anyag- gáz rendszerű kontakt hőcserélőkben kialakuló hőmérséklet-lefolyás a szilárd fázis termikus hőellenállásának figyelembe vételével.* (1985)
* *Autofretáž vysokotlakého reaktora a posúdenie jeho zvyškovej životnosti.* (1998)
* *Törésszimuláció diszkrét elem módszer segitségével.* (2003)
* *Temperature and stress field measurement at friction-stir welding of an aluminum alloy probe*. (2014)
* *An Alternative Method for Modelling the Degradation of Hyperelastic Materials Within the Framework of Finite-Strain Elastoplasticity* (2020)

Fontoj
------

* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* aprezo kun foto (legebla pli malsupre)
* biografio slovake kaj hungare kun foto (legebla pli malsupre)

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858702
 |


* Portalo pri Biografio
Aliste en la okcidento de la provinco Zamoro.
La rivero Aliste tra Pobladura de Aliste.
***Aliste*** estas unu de la dek du naturaj komarkoj (*comarcas naturales*, naturaj areoj) de la provinco Zamoro, Kastilio kaj Leono, Hispanio. Ĝi estas en la okcidento de la provinco, angule kun la nordorienta angulo de Portugalio inter Sanabria norde kaj Sayago (sude).

La nomo "Aliste" devenas el "aliso" hispanlingva vorto por alno. Oftas arbonomoj por loknomoj en tiu areo. Tiuokaze ĝi nomas la riveron Aliste, kiu siavice nomas la komarkon. Tiu rivero kaj la Sierra de la Culebra (Montaro de la Serpento) estas la du geografiaj aksoj de la komarko.

Priskribo
---------

Ĝi havas totalan loĝantaron de 7 541 personoj. La tradicia komarka ĉefurbo estas Alcañices. Ekde la 1970-aj jaroj okazis forta fenomeno de senloĝigo pro elmigro al urbaj areoj, kio rezultis en tra malmulte loĝataj kaj multe maljuniĝintaj vilaĝoj, kaj en kelkaj okazoj en la kompleta senloĝigo de kelkaj.

Tiu komarko, spite sian grandan senton de identeco, kun similaj geografiaj, ekonomiaj, sociaj kaj historiaj trajtoj, ne disponas de la necesa jura rekono por sia administracia disvolviĝo, kio kondukis la koncernajn municipojn al organizado en municiparoj (*mancomunidades*), kiel nura jura formulo kiu ebligas al ili la plenumon de la administrado de kelkaj publikaj municipaj servoj.

Temas pri areo tre ligita al tradicia agrikulturo kaj brutobredado de vivtenado, kun konservo de tre forta heredo antropologia. Lupoj aperas en la antropologia kaj etnologia heredo, kaj ankoraŭ vivas en la ĉirkaŭoj.

Municipoj
---------

* Alcañices
* Figueruela de Arriba
* Fonfría
* Gallegos del Río
* Mahide
* Pino del Oro
* Rabanales
* Rábano de Aliste
* Riofrío de Aliste
* Samir de los Caños
* San Vicente de la Cabeza
* San Vitero
* Trabazos
* Videmala
* Villalcampo
* Viñas de Aliste

Historio kaj ekonomio
---------------------

Ĉefa enspezofonto estas nuntempe nutraĵa industrio el tradicia agrikulturo kaj brutobredado kaj rura turismo: naturaj pejzaĝoj.

Bildaro
-------

* Lupoj aperas en la antropologia kaj etnologia heredo, kaj ankoraŭ vivas en la ĉirkaŭoj.Lupoj aperas en la antropologia kaj etnologia heredo, kaj ankoraŭ vivas en la ĉirkaŭoj.
* Kaŝtanoj gravas ekonomie, sed ankaŭ etnologie.Kaŝtanoj gravas ekonomie, sed ankaŭ etnologie.
* Tradicia arkitekturo: larĝaj pordoj por pasigi ĉarojn kaj longaj balkonoj el ligno.Tradicia arkitekturo: larĝaj pordoj por pasigi ĉarojn kaj longaj balkonoj el ligno.
* Abandonita trajnstacio de Las Torres de Aliste.Abandonita trajnstacio de Las Torres de Aliste.
* Folkloraj vestoj.Folkloraj vestoj.
* Plej tradicia veturilo.Plej tradicia veturilo.

Vidu ankaŭ
----------

Notoj
-----


* Kategorio Aliste en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 754510
* VIAF: 235038519
 |
**Buey Arriba** estas montara municipo en la provinco Granma​ de la Orienta Zono de Kubo,​ en la norda parto de Sierra Maestra.

Kiam la unuaj hispanoj instaliĝis en tiu zono, ili trafis gravan montaran riveron de puraj akvoj, sed fortaj inundoj en tempo de pluvsezono, kiu venas subite, okazigis multajn katastrofojn, pro kio la rivero estis komparita al la forto de "buey" (okso), kaj pro tio la rivero ricevis tiun nomon, kio estas ankoraŭ la rivernomo de Río Buey.

Oni fondis du setlejojn sur la bordoj de la rivero Buey. La unua setlejo, sur la montoj de Sierra Maestra, estis nomita *barrio de Buey Arriba* (kvartalo de Supra Buey), kaj la dua, sur la ebenaĵo, estis nomita *barrio de Buey Abajo* (kvartalo de Malsupra Buey).

Arbofilikoj: komparu ties alton kun tiu de la apudaj personoj.
Nuntempe la unua konservas la nomon de Buey Arriba, aŭ minoj de Buey Arriba, aŭ minoj Sun, kaj la *barrio de Buey Abajo* nuntempe estas nomata **Bueycito** (Okseto), kiu estas unu de la setlejoj de la municipo Buey Arriba.

Estas tre interesaj naturaj lokoj, altaj montoj, mineralaj resursoj ktp.

Notoj
-----

1. ↑  Granma
2. ↑  República de Cuba

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 717243
 |
**Gianroberto CASALEGGIO** ([ĜanroBERto KasalEĜo] ; naskiĝis en 1954 en Milano, mortis la 12-an de aprilo 2016 en Milano) estis itala entreprenisto.

Li estas fondinta societano kaj prezidanto de la informadika kaj eldonista societo Casaleggio Associati, kiu okupiĝas pri konsultado pri merkatadaj retaj strategioj kaj zorgas pri blogo de Beppe Grillo.
Aldone, kun Grillo mem, li estas kunfondinto de MoVado 5 Steloj, kies li estas foje difinita "guruo".

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Ideo estas nek de dekstre nek de maldekstre. Ĝi estas nur ideo, bona aŭ malbona. **"** |
| — Gianroberto Casaleggio |

 |

Vivo
----

Casaleggio komencas sian karieron laborante en Olivetti S.p.A. poste ĉirkaŭ la fino de 1990-aj jaroj la tasko de delegita administristo de Webegg S.p.A. grupo por la konsultado de firmaoj kaj publika administrado interrete.

En 2004 li fondas Casaleggio Associati-n kaj ekde 2005 estas editoro de blogo de Beppe Grillo, kies editoro estas ankaŭ pri iuj libroj. Li okupiĝis ankaŭ de blogo de Antonio Di Pietro (ĝis 2010) kaj de retpaĝo de editoro Chiarelettere.
Ekde 2006 lia firmao okupiĝas pri studado kaj esplorado pri elektronika komerco en Italio kies rezultoj estas prezentataj ĉiujare en Milano, printempe.

Kune kun Dario Fo kaj Beppe Grillo li verkis *Il Grillo canta sempre al tramonto - Dialogo sull'Italia e il MoVimento 5 Stelle* (Grilo kantas ĉiam je sunsubiro, bvl. rimarki, ke Grillo en la itala signifas grilon kaj tiu estas familinomo de Beppe Grillo), publikigita la 11-an de februaro 2013.

### *La Cosa* (La afero)

Malproksime de lia societejo estas la oficiala retradio de MoVado 5 Steloj, kiu nomiĝas *"La cosa"* (esperante: "La afero").

Notoj
-----

1. 1 2  Quando Travaglio & C. mandarono a quel paese il guru a cinque stelle
2. 1 2   IL GRILLO CANTA SEMPRE AL TRAMONTO - di B. Grillo, G. Casaleggio, D. Fo. Arkivita el la originalo je 2013-03-04. Alirita 2013-03-03.
3. 1 2  Grillo e il suo spin doctor: la Casaleggio Associati
4. ↑   Grillo-Di Pietro, il piano per le elezioni«Ingroia candidato premier. Arkivita el la originalo je 2012-11-05. Alirita 2013-03-03.
5. ↑  casaleggio.it

Vidu ankaŭ
----------

* MoVado 5 Steloj
* Beppe Grillo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Gianroberto Casaleggio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Gianroberto Casaleggio en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)

* Oficiala retpaĝaro de *Casaleggio Associati*
**Prefekto** estas altranga ŝtata funkciulo, kiu administras parton de iu regno aŭ plenumas alian simile gravan taskon.

La vorto *prefekto* devenas de la latina *præfectus* ("tiu, kiu estas fronte"). Ekde tiam, ekzistis kaj ankoraŭ ekzistas prefektoj en pluraj landoj, ofte kun tre malsamaj potencoj aŭ taskoj.

Romia imperio
-------------

Dum la Romia imperio prefektoj estis delegitaj oficistoj, kiuj estis senditaj de la roma ŝtato al diversaj lokoj (Romo, Egiptio) aŭ kiuj havis specialajn taskojn (administrado de la ŝiparo, de la legioj, de la financa servo...).

Francio
-------

Kreita en 1800, la franca prefekto (franclingve *préfet*) estas oficisto, kiu reprezentas la ŝtatajn interesojn ĉe ĉiu departemento. Li devas precipe kontroli la laŭleĝecon de la decidoj de la lokaj instancoj (Ĝenerala Konsilio, municipaj konsilioj). Plie, li disponas polican potencon por garantii ordon kaj sekurecon en la departemento.

Li estas helpata de la regiona prefekto ĉe la regiono enhavanta la departementon, kaj de subprefektoj ĉe ĉiu arondismento de la departemento.

La urbo, kie deĵoras la prefekto, estas la **prefektejo** (aŭ ĉefurbo) de la departemento.

Kebeko
------

En Kebekio la prefekto estas balote elektita persono, kiu estras regionan graflandan komunumon (france *municipalité régionale de comté*).

Svislando
---------

* En la kantono Berno la prefekto reprezentas la kantonan registaron (aŭ Plenuman Konsilion, *Conseil exécutif*) en la arondismento. Li havas vastajn administrajn potencojn, precipe pri la leĝa kontrolo de la decidoj de la komunumoj.
* En la kantono Vaud la prefekto estas nomumita de la svisa Ŝtata Konsilio (*Conseil d'État*): li reprezentas la kantonan registaron en la distrikto.

* Kategorio Prefekto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
dekstra
**Ĉubinskij Pavlo** (ukraine *Павло Чубинський*; 1839-1884) estis ukraina juristo, etnografo, folkloristo, poeto.

Naskiĝis en bieno apud Borispilo (nun - Kijiva provinco) en neriĉa nobla familio. Finis universitaton en Peterburgo, Rusio, doktoriĝis pri juro (1861). Dum la studentaj jaroj partoprenis agadon de Sankt-Peterburgo ukraina komunumo, estis aŭtoro de revuo "Osnova", kie renkontiĝis kun Taras Ŝevĉenko, Mikola Kostomarov. 

Reveninte al Ukrainio dum 1861-62 li verkis artikolojn por "Osnova", kunlaboras kun ĉernihiva kaj kijiva gazetaro. En ĉi tiu tempo li provis malfermi liberan kamparan lernejon en Borispil, sed ne ricevis permeson de aŭtoritatoj. Tiam (aŭtuno de 1862) verkis poemon "Ŝĉe ne vmerla Ukraina" ("Ankoraŭ ne mortis Ukrainio*), kiu fariĝis Nacia himno de l’ ukraina popolo. 1862 en Kijivo kelkaj ukrainaj rondoj unuiĝis en la societon "Hromada", kontraŭ kiu estis ekprocesita krima kazo. Post adopto de Valuev-a cirkulero pri malpermeso de ukraina lingvo (1863) rezulte de kaŝobservado li estis sendita por setlejo en Arkangelska gubernio. Dum ekzilo li partoprenis en historia kaj statistika pristudo de regiono: danke al personaj kvalitoj okupis diversajn postenojn en la gubernia statistika komitato (enketisto, komitata sekretario, gazetredaktoro, oficisto ĉe guberniestro pri specialaj taskoj). Kapis stud-ekspedicion tra Peĉora regiono kaj Arkta Uralio, iniciatis ekspedicion al Nova Zemlo.*

En 1869 li ricevis permeson por reveni al Ukrainio kaj kapis etnografian kaj statistikan ekspedicion de Rusia geografiaj societo en la Sudokcidento regiono: Ukrainio, Belorusio, Besarabio. 1873-1875 – sekretario, 1875-1876 – vic-estro de Sudokcidento fako de Rusia geografia societo.

En 1876 Ĉubinskij estis denove forpelita el Kijivo kaj ricevis permeson vivi en Peterburgo.

En 1879 Ĉubinskij serioze malsanis, emeritiĝis. Mortis la 17-an de januaro 1884 en sia gepatra vilaĝo.

* Kategorio Pavlo Ĉubinskij en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 134930
* GND: 135984297
* LCCN: n94016386
* VIAF: 80406417
* ISNI: 0000000057062764
* NKC: js20020925078
 |
Situo kaj geografia mapo de Kosovo, lasta kazo de polemika sendependiĝo
Dum la lastaj jardekoj **multaj ŝtatoj naskiĝis** kaj aldoniĝis al diversaj listoj de ŝtatoj, nome en UN, agnoskitaj de internacia komunumo, en diplomataj rilatoj kun najbaroj aŭ aliaj ŝtatoj, akceptitaj de internaciaj ŝtatorganizoj, ktp. Tiuj procezoj estis diversaj, kelkaj pacaj kaj kelkaj militaj aŭ provokantaj mondoregionajn malfacilaĵojn aŭ politikajn streĉigojn. Plej ofte malkonsento inter jam ekzistintaj ŝtatoj pri la agnosko aŭ malagnosko de tiuj novaj ŝtatoj provokis la malfacilaĵojn.

Post la disfalo de komunismo kaj disiĝo de Sovetunio kaj Jugoslavio post 1991 plej parto de la ĵus kreitaj ŝtatoj en la mondo aperis kiel eksaj partoj de tiuj du ŝtatoj. Tiele kreiĝis en tiu jaro el la eroj de Sovetunio ŝtatoj kiel Estonio, Latvio, Litovio, Rusio, Kartvelio, Azerbajĝano, Turkmenio, Uzbekio, Kazaĥio, Kirgizio, Taĝikio, Ukrainio, Moldavio kaj Belorusio. El Jugoslavio -sendepende de ĉu ĝi estis aŭ ne parto de la Orienta Bloko- eliris Slovenio (preskaŭ pace) kaj Kroatio (per terura milito) ankaŭ en 1991, Makedonio en 1993 (post malfacilaĵoj), Bosnio-Hercegovino en 1995 (post terurega milito), Montenegro (post referendumo) kaj Serbio en 2006 kaj laste Kosovo laŭ polemika situacio pro ties unuflanka sendependiĝo sen jura apogo en 2008. Krome ankaŭ el eksorientbloka ŝtato aperis tute pace Ĉeĥio kaj Slovakio en 1993.

Nur Namibio (1990), Eritreo (1993) kaj Orienta Timoro (2002) naskiĝis sen rekta rilato al la Orienta Bloko kaj ties procezo de disfalo, sed al la fino de la procezo de malkoloniigo. Pli precize Namibio sendependiĝis el Sudafriko kaj Eritreo el Etiopio post milito inter du ege malriĉaj landoj. La kazo de Orienta Timoro estis speciala, ĉar ĝi ne povis ricevi la sendependon el la malkoloniigo de la eksa kolonia imperio de Portugalio post la revolucio de 1974, ĉar Indonezio profitis ĝin kaj okupis la landon per simpla aneksiigo al la okcidenta parto apartenanta jam al Indonezio; nur post gerila milito kaj politikaj malfacilaĵoj Indonezio retiriĝis kaj la ŝtato sendependiĝis post kvarono da jarcento.
**Lageto Don Juan** estas malgranda akvoareo situanta en la valo Wright sur Viktoria Tero en Antarkto. Asertoj esti la plej saleca akvo sur la Tero.

Historio
--------

La lago estis malkovrita en 1961 fare de helikopterpilotoj Don Roe kaj John Hickey, laŭ kiuj ĝi estis nomita. Kiam la lago malfermiĝis, la akvotemperaturo estis −30 °C, sed ne estis glacio sur ĝi. Sur topografiaj mapoj publikigitaj en 1977, la areo de la lago estis 0.25 km². La lago havas platan fundon, ĝia averaĝa profundo estis 0.3 m. En 1998, la grandeco de la lago estis reduktita al 0.03 km², la profundo malpliiĝis al 0.1 m. La rezervujo estas priskribita kiel grundakvoelirejo. Sekaj valoj, en kiuj troviĝas tiaj lagoj, estas karakterizitaj de fortaj ventoj kaj ekstrema seka aero. Sub ĉi tiuj kondiĉoj, degelakvo formiĝis el la ĉirkaŭaj glaĉeroj, vaporiĝantaj, lasas mineralojn dissolvitajn en ĝi el la rokoj tra kiuj ĝi tralikiĝis. Dum almenaŭ la lastaj 2 milionoj da jaroj, kondiĉoj similaj al tiuj nunaj hodiaŭ ekzistis en la sekaj valoj, sub kiuj salkoncentriĝoj okazis. Lageto Don Juan ne frostas eĉ vintre kiam la aertemperaturo falas ĝis −53 °C. La kalkulita konsisto de akvo je temperaturo de −51.8 °C estas 413 g/l CaCl 2 kaj 29 g/l NaCl .

La salenhavo (plejparte kalcia klorido CaCl 2 ) en ĉi tiu rezervujo atingas 40,2% - por komparo, la saleco de la Morta Maro estas 34,7%, kaj la averaĝa saleco de la monda oceano estas nur 3,38%. 

En la studo de Don Juan, sufiĉe signifaj niveloj de nitrooksido estis registritaj. Sur la Tero ĝi estas produktita de mikroorganismoj, sed neniuj vivestaĵoj estis trovitaj en Lageto Don Juan. Montriĝis, ke N 2 O (kune kun aliaj gasoj - ekzemple hidrogeno ) estas produkto de la reago de rokoj kun salakvo. Esploristoj opinias, ke nitra rusto povas esti formita en simila ne-biologia maniero sur Marso, ĉar la kondiĉoj sur ĉi tiu planedo estas similaj al tiuj en la sekaj valoj de Antarkto .

Referencoj
----------

1. 1 2   Don Juan Pond and Lake Vanda. Alirita April 7, 2017.
2. ↑   Lake Levels (csv). McMurdo Dry Valleys Long-Term Ecological Research. Arkivita el la originalo je 4 July 2018. Alirita 28 March 2018.
3. ↑  Hammer, U.T..  (1986) *Saline Lake Ecosystems of the World*. Springer. ISBN 9789061935353.
4. ↑  Hammer, U.T..  (1986) *Saline Lake Ecosystems of the World*. Springer. ISBN 9789061935353.
5. ↑  Oren, Aharon.  (2007) "Salts and Brines", *The Ecology of Cyanobacteria: Their Diversity in Time and Space*. Springer. ISBN 9780306468551.
6. ↑  Salty Antarctic pond could be a replica of Mars' water. *Astrobiology Magazine*. 23 November 2017.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Granda enfokusiĝo en Lageto Don Juan, Antarkto (el Retarkivo {{{1}}})
* Lago Don Juan en *Geographic Names Information System* de la *United States Geological Survey*
* Lageto Don Juan GigaPan bildo

Lageto Don Juan estas trovita proksime al pli malalta maldekstra (sudokcidenta) angulo de la mapo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858465
 |
**Martinismo** estas tipo de mistika kaj esotera kristanismo koncerne la falo de la homo, lia stato de materia senigeco for lia dia fonto, kaj la proceso pri lia reveno, nomiĝas reintegro aŭ lumigado.

Kiel mistika tradicio, ĝi unue estis transdonita per framasona altnivela sistemo estigita en Francio de Martinez de Pasqually, kaj malfrue Louis Claude de Saint-Martin kaj Jean-Baptiste Willermoz propagis ĝin.

La vorto *Martinismo* estas kolektiva termino, kiu priskribas kaj ĉi tiun doktrinon kaj la instruaĵojn de la reorganizita "Martinista Ordeno" estigita en 1886 de Augustin Chaboseau kaj Gerard Encausse (kaŝnome Papus). Oni ne uzis la vorton dum la komenco en la 18-a jarcento.

Ĉi tiu konfuza apartigo estas problemo ekde la fino de la 18-a jarcento. Oni jam uzis la terminon Martinismo interŝanĝeble inter la instruaĵoj de Louis-Claude de Saint-Martin kaj Martinez de Pasqually. Oni ofte atribuis la verkojn de la unua al la verkoj de la ĉi lasta.

* Kategorio Martinismo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Hugenoto**, france *Huguenots*, estas la nomo de la francaj protestantoj ekde la dua duono de la 16-a jarcento. La kalvinismo disvastiĝis ĉefe en la sudfranciaj urboj, kie jam havis radikojn de la kontraŭfeŭdaj, herezaj movadoj (kataroj, valdenanoj). Post kiam la hugenotoj persekutiĝis en la laŭ feŭdismaj regantoj katolikaj regionoj de suda Francio kaj norda Italio, multaj el ili fuĝis nordorienten al iuj germanlingvaj feŭdismaj ŝtatoj, kies regantoj decidiĝis favore al protestantismo, havis plejparte luteranajn civitanojn, sed emis ankaŭ doni azilon al aliaj protestantismaj fuĝintoj. Ekzemple la regnoj Prusio en la nordoriento de nuna Germanio, Virtembergo kaj Hesio-Darmstadt en la centra sudokcidento de la nuna lando akceptis multajn hugenotojn - multaj setlis en la prusiaj urboj Berlino kaj Potsdamo, en la prusiaj urboj Mannheim kaj Pforzheim, kaj en la hesiaj urboj borde kaj sude de la rivero Majno, precipe en Offenbach kaj Hanau (la e-lingvaj artikoloj pri la hesiaj komunumoj Neu-Isenburg kaj Ober-Ramstadt donas pliajn detalojn pri la historio de la lokaj valdanoj kaj hugenotoj).

Grandega pritema muzeo troviĝas en Bad Karlshafen, la t.n. Hugenota muzeo germana.

Etimologio
----------

La vorto devenas origine de la germana *Eidgenosse*, sinomimo por civitano de la Svisa Konfederacio (kiu fondiĝis per ĵuro = *Eid* de ĉiu kunveninta (samland)ano, kamarado = *Genosse*), kie Kalvino povis libere propagandi sian ismon.

daŭrigota / daŭriginda

* 
* 
* 
*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Hugenotoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* 
* Arkivigite je 2005-08-29 per la retarkivo Wayback Machine
*
La **Varieco, La Porinfana Karitata Organizaĵo** (angle *Variety, the Children's Charity*) bonfara organizaĵo fondita en Picburgo, Pensilvanio en 1927.

Fono kaj historio
-----------------

Je kristnaska vespero 1928, juna bebino estis lasita sur la ŝtupoj de kinejo asociita kun la klubo. Noto estis metita sur la bebon, kiu legis:

> "Bonvolu zorgi pri mia bebo. Ŝia nomo estas Katrina. Mi ne plu povas prizorgi ŝin. Mi havas ok aliajn. Mia edzo estas sen laboro. Ŝi naskiĝis dum Dankotago. Mi ĉiam aŭdis pri la bonkoreco de la distraj homoj kaj mi preĝas al Dio, ke vi zorgu pri ŝi. Al la subskribinto, se Koro rompita".
> 
> 

Post provoj lokalizi la patrinon malsukcesis, membroj de la Varieta Klubo prenis sur sin la respondecon de financado de la porvivaĵo kaj edukaj elspezoj de la knabino. En pli posta stadio la klubo decidis kolekti monon por aliaj senhavaj infanoj .

Ekde tiam la organizaĵo kreskis, kaj hodiaŭ ĝi inkluzivas filiojn en 13 landoj en la mondo: Aŭstralio, Irlando, Usono, Barbado, Britio, Sudafriko, Nederlando, Japanio, Israelo, Meksiko, Nov-Zelando, Francio kaj Kanado.

La plena nomo de la organizaĵo estas "Variety, The Children's Charity" (originale: Variety, The Children's Charity), sed la nomo varias de lando al lando. Ekzemple, en Nederlando la organizaĵo estas konata kiel "Bio Arnhem", dum en Usono ĝi daŭre estas nomita la "Varieta Klubo" (Variety Club). La celoj de karitato tamen estas la samaj tra la mondo. Ĉiuj filioj de la organizaĵo kompromitas kolekti financojn por provizi helpon al infanoj kun specialaj bezonoj.

La organizaĵo havas fortajn rilatojn kun la mondo de la distrindustrio kaj sporto.

Oraj korpingloj
---------------

**Oraj korpingloj** unue aperis en British Variety dum Sankt-Valentena tago 1991, kaj poste disvastiĝis tra la mondo. Ekde ilia enkonduko, pli ol kvindek milionoj da pingloj estis venditaj tutmonde, akirante pli ol 100 milionojn USD por la Variety-organizaĵo kaj ĝiaj multaj iniciatoj por infanoj.

Referencoj
----------

1. ↑   Our History. Variety Club. Arkivita el la originalo je 14 November 2011. Alirita 6 September 2011.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo
* Oficiala retejo U.R.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 858737
 |
**Emancipiĝo**, aǔ **liberiĝo de la animo**, estas spiritisma termino per kiu oni klarigas la portempan *liberiĝon* de animo for de la korpo. Laǔ spiritismo tia fenomeno fariĝas ekzemple dum la dormo, kio klarigus ekz. la pli aǔ malpli klaran rememoron, kiun oni konservas post vekiĝo.

Citaĵo
------

"Kvankam, dum la vivo, la Spirito estas alĉenita al la korpo per la perispirito, li tamen tia ne troviĝas en tiel sklava maniero, ke li ne povus plilongigi sian ĉenon kaj transportiĝi malproksimen, kiel sur la Tero, tiel ankaŭ sur iu ajn loko en la spaco. La Spirito ja kontraŭvole estas ligita al sia korpo, ĉar
lian normalan vivon karakterizas libereco, dum la korpa vivo egalas tiun de servutulo ligita al la tero.  

La Spirito do sentas sin feliĉa, lasante sian korpon, same kiel la birdo, lasanta sian kaĝon, kaj pro tio li kaptas ĉiujn okazojn por liberiĝi, tiucele profitante ĉiujn momentojn, kiam lia ĉeesto ne estas necesa por la interrilata vivo. Tiel ekestas la fenomeno nomata liberiĝo de la animo, kiu ĉiam okazas dum la dormo. Ĉiufoje, kiam la korpo ripozas kaj la sensoj restas neaktivaj, la Spirito elliberiĝas.

Vidu ankaŭ
----------

* Bazaj verkoj de Spiritismo
* Monda Spiritisma Asocio

Eksteraj ligiloj
----------------

* Spiritismaj libroj senpage elŝuteblaj el la retejo de Arkivigite je 2016-08-25 per la retarkivo Wayback Machine Brazila Spiritisma Federacio, inkluzive de *La Libro de la Spiritoj*

Referencoj
----------

1. ↑  Laǔ *La Libro de la Spiritoj*, 2a parto, ĉapitro 8
2. ↑  Laǔ *La Genezo*, ĉapitro 14, punkto 23
**Balmazújváros** [balmazUjvAroŝ] estas urbo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Hajdú-Bihar, en Distrikto Balmazújváros, kies centro estas.

Kastelo en Balmazújváros

Geografio
---------

Balmazújváros situas sur ebenaĵo, Orienta ĉefkanalo preterfluas, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Füzesabony-Debrecen.

Historio
--------

Mencias unuafoje skriba dokumento la komunumon en 1332, sed en alia nomo *Himes*, en 1471 *Wywaras* (=Újváros). Balmaz aperas en la 15-a j.c. Újváros en 1465, kiam ĝi estis kampurbo. La turkoj faris senhoma la urbeton en 1660. Post liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a alvenis germanoj, slovakoj kaj hungaroj. En 1773 perdiĝas la rango kaj ĝi estis simpla vilaĝo. Ekde 1877 la komunumo iĝis distriktejo. La rumanoj okupis la vilaĝon en 1919. En 1945 oni disdonis parcelojn al la malriĉaj kamparanoj el la grandbieno. Dum la socialismo 10 kolĥozoj formiĝis, kiuj unuiĝis, ĝis restis 2: Lenino kaj **Ruĝa Stelo**. La komunumo ricevis la rangon urbo en 1989.

Vidindaĵoj
----------

* Kastelo de Balmazújváros, nun muzeo
* Preĝejo Ĉieliro de Kristo (Balmazújváros)
* Kalvinana hungara preĝejo (Balmazújváros)
* Kalvinana germana preĝejo (Balmazújváros)
* termala banejo

Ĝemelurboj
----------

Ĝemelurbo estas Lancut, Pollando.

Famuloj
-------

* en la urbo naskiĝis:
	+ bestokuracisto Mátyás Dely
	+ Elemér Kocsis (episkopo)
	+ verkisto Péter Veres

Referencoj
----------

Fontoj
------

* 

Kalvinana kirko en Balmazújváros

* Kategorio Balmazújváros en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Balmazújváros en Vikivojaĝo (Turisma gvidilo)
**Feliks Edmundoviĉ Dzerĵinskij** (pole *Feliks Dzierżyński*; n. 11-an de septembro 1877, Dzerĵinovo apud Minsk, Rusio [hodiaŭ Belorusio] – m. 20-an de julio 1926 Moskvo), estis bolŝevika gvidanto, ĉefo de la unua soveta superpolica organizo t. n. "La Tutrusia Eksterordinara Komisiono", ruslingve *Всероссийская Чрезвычайная Комиссия* (Vserosiskaja Ĉrezviĉajnaja Komisija), kiu iĝis pli konata per siglo *ЧК* (prononce "Ĉeka"). Interesa rimarko: anoj de tiu organizo nomiĝis ĉekistoj, kaj tiu ĉi nomo apartenis al membroj de ĉiuj sekvaj rusiaj organizaĵoj pri ŝtata sekureco: GPU, NKVD, KGB kaj nun FSB.

Dzerĵinskij estis filo de pola nobelo, li mem en 1895 aliĝis al kaŭna organizo de Litova Socialdemokrata Partio. Li iĝis partia organizanto, la cara polico arestis lin kvinfoje inter 1897 kaj 1908 pro revolucia agado, sed li ĉiam fuĝis el Siberio. Li partoprenis en la rusa revolucio de 1905, iĝis gvidanto de Pola-Litova Socialdemokrata Partio kaj iniciatis unuiĝon kun la rusaj socialdemokratoj en 1906. Poste li agadis en Rusio kaj okcidenta Eŭropo. Oni arestis lin en 1912 je sesafoje kaj li liberiĝis nur post la februara revolucio de 1917.

Dzerĵinskij iĝis en julio de 1917 ano de la Centra Komitato de la bolŝevika partio kaj li fervore agadis en la oktobra revolucio. Li iĝis en gvidanto de la Tutrusa Kontraŭrevolucia kaj Kontraŭsabotaĵa Specifa Komitato (ĈEKA) (20-an de decembro 1917), kiu estis polica organo de Sovet-Rusio. La Ĉeka firmigis pozicion de la Lenina diktaturo per arbitraj ekzekutoj de la veraj kaj malveraj malamikoj. Dzerĵinskij kreis la unuajn rusiajn koncentraciajn kampojn. Li estis senkompata, fanatika, nepagebla komunisto.

Dum la pola-bolŝevika milito (1919–20), oni nomumis Dzerĵinskij-on ano de Portempa Pola Revolucia Komitato, kiu el komitato volis krei la bolŝevikajn registaron de Pollando. Post retiriĝo, forpelo de la rusa armeo el Pollando, Dzerĵinskij denove koncentris sin je la rusiaj aferoj. Li restis plu ĉefo de Ĉeka, iĝis fidulo de Stalin.

Li mortis la 20-an de julio 1926 dum akra diskuto en la Centra Komitato. Oni enterigis lin ĉe la Kremla muro en Moskvo.

Lian nomon portas lokoj en Rusio, Ukrainio, Belorusio. Dum periodo de komunismo en la teroj de Varsovia Traktato oni starigis multajn monumentojn. Malgraŭ lia agado, dum kiu li sange persekutadis opozicion kaj liberigajn movadojn, la monumentoj omaĝe al li daŭre restas en sendependigitaj Ukraino kaj Belorusio kaj en reformita Rusio.

Vidu ankaŭ
----------

* Dzerĵinsk, Rusio
* Dzerĵinskaja Hara, Belorusio
* Leo Jogiches

* Feliks Dzerĵinskij en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Feliks Dzerĵinskij en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 121533
* GND: 118527584
* LCCN: n50030197
* VIAF: 76370202
* ISNI: 0000000368557473, 0000000368557465, 0000000368557430, 0000000368557449, 0000000368557422, 0000000368557457, 0000000109172691
* LIBRIS: 184265
* SUDOC: 031044891
* BNF: 120016788
* NLA: 35765702
* BIBSYS: 90163262
* NKC: jn19990210188
 |
Signopastiĉo
**Signopastiĉo** estas simbolo vidigata anstataŭ neekzistanta aŭ mankanta signo, ofte en formo de blanka demandosigno enskribita en nigran rombon: � (en Unikodo tiu signobildo aperas ĉe la signonumero U+FFFD). Ĝi indikas, ke la aplikaĵo ne kapablas ĝuste interpreti koncernan signokodon.

Ekz‑e se oni malfermas dosieron koditan en la Latina-3ª kaj entenantan la ĉiuĉapelaĵon «Eĥoŝanĝo ĉiuĵaŭde» per la redaktilo de LibreOffice, tiam oni vidos «E�o�an�o �iu�a�de». Tio okazos ĉar la redaktilo apriore atendas ke teksto estas en la kodoprezento UTF-8; en tiu kodoprezento la signoj Askiaj retenas siajn signonumerojn, dum la signonumeroj pli grandaj ol 127 estas prezentataj plurbajte. Nu, en la Latina-3ª la vorto «Eĥoŝanĝo» entenas la signojn  ĥ, ŝ, ĝ  koditajn unubajte, kaj la valoroj de tiuj bajtoj
(0xb6, oxfe, 0xf8):

```
 $ echo Eĥoŝanĝo | iconv -t LATIN3 | od -t x1z
 0000000 45 b6 6f fe 61 6e f8 6f 0a                       >E.o.an.o.<
 0000011
```

estas nevalidaj por la komencoj de signonumeroj en UTF-8.

Kompreneble la uzo de signopastiĉo koncernas nur la eligon de teksto; interne la bajtoj devas reteni sian antaŭan valoron, kiun la aplikaĵo ne komprenis (sed kiuj ja povas esti validaj ĉe alia interpreto).
Larry Shaw
La 14-a de marto estas la internacia kaj neoficiala festotago nomata **Pi-tago**. Elekto de la dato baziĝas sur la tricifera dekuma proksimaĵo de la nombro Pi, kiu estas 3,14 (kaj laŭ usonaj skribkonvencioj oni skribas la 14-an de marto kiel 3/14). Ĝenerale oni festas la Pi-tagon je 1:59.26 ptm (3,14*159*...). Tiaj festoj foje okazas en la matematikaj fakoj de diversaj universitatoj kaj lernejoj tutmonde.

Oni ne konfuzu la Pi-tagon kun la Pi-proksimeca tago, kiu estas festata je unu el aliaj datoj, plej ofte je la 22-a de julio. Oni ankaŭ rimarku, ke Pi-tago hazarde estas la naskiĝtago de la fama sciencisto Albert Einstein kaj de pola matematikisto Wacław Sierpiński.

Ekzemploj de festado
--------------------

La Pi-tago estas festata diversmaniere. Oni kunligas la festadon kun la numero mem, kun ĉio ajn konektita kun rondeco (kies bazo la numero Pi estas) kaj ofte ankaŭ kun tortoj (ĉar *Pi* prononciĝas angle [pa:j], do same kiel la angla vorto *pie* por *torto*). Tial, ĉefe en anglalingvaj regionoj, oni ofte faras kaj donacas tortojn tiutage, kiuj tamen havas la nekutiman formon de kvadrato, pri kiu oni poste povas ŝerci dirante ke la "torto estas kvadrataj" - ĉar tion angle oni diras per "Pie are squared.", kio elparole similas al la konata formo por enteno de cirklo: πr².

En la universitato de Harvard kutime okazas konkurso pri pi-recitado, kaj eĉ konkurso pri pi-manĝado. Matematikaj kaj sciencaj kluboj kunvenas kaj paroladas pri Pi, serĉas novajn manierojn por proksimiĝi al la valoro de Pi, elpensas "pli bonajn" ciferojn por Pi, aŭ ĝenerale okazigas aktivaĵojn kiuj en sia nomo enhavas la silabon "pi": ludado de *Pi*ñata, trinkado de *Pi*ña Colada, manĝado de *pi*co, aŭskultado de muzikaĵo "Pi" fare de Kate Bush ktp.

6:28 en Pi-tago estas tempo de taŭ (τ). La Taŭ-tago okazas je 28-a de junio.

Origino
-------

Oni ne scias, kiam oni unuafoje en la mondo festis Pi-tagon. La unua pruvita Pi-taga festo okazis en 1988 en la muzeo Exploratorium en San Francisco (la organizinto estis Larry Shaw). Ekde tiam eblas en la manĝejo de tiu muzeo ĉiam je la Pi-tago aĉeti specialan pican torton.

Interesaĵo
----------

Eŭropa rekordulo pri recitado el memoro de 22 514 ciferoj de la nombro *pi* estas esperantisto Daniel Tammet.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Pi-tago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* The Ridiculously Enhanced Pi Page *(angle)*
* Kiel festi la Pi-tagon *(angle)*