recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ildikó Kaszás** [kasAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kaszás Ildikó** estas hungara baletisto, vickoreografo.

Ildikó Kaszás  naskiĝis la 3-an de januaro 1941 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ildikó Kaszás akiris diplomon en la baleta instituto en 1958. Post siaj studoj ŝi aliĝis al trupo de Budapeŝta Ŝtata Operejo, kie ŝi ricevis baletajn rolojn. Ekde 1959 ŝi iĝis konstanta asistanto de László Seregi (eĉ eksterlande). En 1965 en Varna ŝi atingis la trian lokon en internacia baleta konkurso. Tiutempe ŝi ofte dancadis en pluraj landoj. En 1971 ŝi akiris la rangon privata dancisto. Ŝi ricevis 4 premiojn inter 1981-2014, krome en 2002 estis nomumita eterna membro de la Operejo.

Elektitaj baletaj roloj
-----------------------

* Fokin: *Petruska* - balerina
* Leonid Lavrovskij: *Giselle* - titolrolo
* Vojnonen: *Flamoj de Parizo* - aktorino
* László Seregi: *A fából faragott királyfi* - reĝidino

Ŝiaj elektitaj koreografaj partoprenoj
--------------------------------------

* *Az életbe táncoltatott lány*; kineja filmo (1964)
* *Katoj* kaj *Fantomo de la Operejo* en Teatro Madách (1983)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* Arkivigite je 2016-10-19 per la retarkivo Wayback Machine
**Tancoco** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Tancoco. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 153.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 5844 loĝantojn. El tiuj estis 2875 viroj kaj 2969 virinoj. La komunumo havas surfacon de 145.6 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 21 gradoj kaj 17 minutoj norda latitudo kaj 97 gradoj kaj 9 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 220 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 7019 personoj. En la jaro 2000 temis pri 6254, do temis pri kresko / malkresko je -2.28 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 5591 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 633 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La **Tanegaŝima-Kosmocentro** (japane 種子島宇宙センター [tanegaŝima uĉu sentā]; angle *Tanegashima Space Center, TNSC*) estas lanĉejo de raketo en la insulo Tanegaŝima en Kagoŝima-prefektujo en Japanio.

Resumo
------

Tanegaŝima-Kosmocentro estis fondita de NASDA (nun JAXA) en novembro 1969.

La lanĉejoj kaj konstruaĵoj situas en la urbeto Minamitane, Kumage-distrikto. Alie, kelkaj observejoj situas punktite en la insulo.

Lanĉejoj kaj konstruaĵoj
------------------------

* Joŝinobu-Lanĉejo

konsistas el 2 lanĉo-instalaĵoj por grandaj raketoj, nun uzataj por H-IIA
* Osaki-Lanĉejo

konsistas el lanĉo-instalaĵo por muz-grandaj raketoj, uzataj por H-I, J-I(nun haltigita) GX (nun plana).
* Testejo por solida helpraketo
* Takezaki-Lanĉejo

lanĉo-instalaĵo por malgrandaj raketoj
* Ĝenerala Komandenjo (RCC)
* Muzeo pri kosmaj scienco kaj teknologio
* Masuda-Kosmokomunikocentro

Ankaŭ vidu
----------

* Uĉinoura-Kosmocentro

* Kategorio Tanegaŝima-Kosmocentro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ardi.jpgArdi
***Ardipithecus ramidus*** estas specio de Homedoj el la tribo de *Australopithecina* el la Regiono Afaro de Etiopio el Zankleano, nome Frua Plioceno, de antaŭ 4.4 milionoj da jaroj. *A. ramidus*, malkiel nuntempaj homedoj, havas adaptojn kaj por piediri per du kruroj (dupieduloj) kaj por vivi en arboj (arbemuloj). Tamen, ĝi eble ne estis tiom efike kiel dupiedulo kiel nunaj homoj, nek je arbomoviĝo kiel ne-homaj grandaj simioj. Ties malkovro, kun simioj el Mioceno, refaris akademian komprenon de la komuna praulo de ĉimpanzoj kaj homoj pro aspekto multe kiel tiu de nuntempaj ĉimpanzoj, orangutangoj, kaj goriloj kiel kreitaĵo sen moderna anatomia parenco.

La vizaĝa anatomio sugestas, ke maskloj de *A. ramidus* estis malpli agresemaj ol nuntempaj ĉimpanzoj, kio estas pli rilata al pliiĝanta gepatra zorgado kaj monogamio en primatoj. Oni sugestis ankaŭ, ke inter la plej fruaj el la homaj prauloj oni uzis ian praparolon, eble kapabla voĉi je simila nivelo kiel homa bebo. *A. ramidus* ŝajne loĝis en koridoroj de arbaroj kaj arbustaroj inter savanoj, kaj estis ĝa generaliĝinta ĉiomanĝanto.

* Kategorio Ardipithecus ramidus en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Ardipithecus ramidus en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 701045
 |
La **fidoformulo** (latine:, ***Actus fidei***) estas kristana preĝo tradicie uzata en la Katolika Eklezio.

Teksto
------

Ĉar Vi estas senerara vero,  

Mi firme konfesas ĉion tion Vi revelaciis  

Kaj la sankta Eklezio proponas kredenda.  

Kaj eksplicite mi kredas en Vi ,  

unika vera Dio en tri personoj egalaj kaj distinktaj,  

Pagtro, Filo kaj Sankta Spirito.  

Kaj mi kredas en Jesuo Kristo, Filo de Dio,  

Enkarniĝinta, mortinta kaj resurektinta por ni,  

Kiu donos al ĉiu laŭ la meritoj,  

la kompenson aŭ la etenan punon.  

Laŭ tiu kredo mi volas ĉiam vivi.  

Sinjoro, pliigu mian fidon. *(Fidoformulo laŭ la versio de la Kateĥismo de la katolika Eklezio, itala versio).*

Fidoformulo latinlingva
-----------------------

Domine Deus,  

firma fide credo et confiteor omnia  

et singula quae sancta ecclesia Catholica proponit,  

quia tu, Deus, ea omnia revelasti,  

qui es aeterna veritas et sapientia  

quae nec fallere nec falli potest.  

In hac fide vivere et mori statuo.  

Amen.

Vidu ankaŭ
----------

* Katolika liturgio
* Fido
Reprodukto de skulptaĵo de Fidio en la Nacia Arkeologia Muzeo de Ateno
**Fidias**, en antikva greka Φειδίας / *Feidias*, en Esperanto **Fidio** aŭ **Fidiaso** (Ateno, ĉirkaŭ 490 a. K. – Olimpio, ĉirkaŭ 431 a. K.), estis la plej fama skulptisto de la Antikva Grekio, pentristo kaj arkitekto, apartenanta al la unua greka klasikismo. Fidiaso dezajnis la statuojn de la diino Atena en la Akropolo de Ateno (*Atena Partenosa* ene de la Partenono kaj *Atena Promakosa*) kaj la enorman statuon de sidanta Zeŭso en Olimpio. La atenaj verkoj estis ŝajne menditaj de Periklo en 447 a. K.. Eble Periklo uzis la monon de la Konfederacio de Deloso por pagi al li, sed tio ne certas.

Fidiaso kaj Esperanto
---------------------

En la kvina kanto de la verko de Abel Montagut nome *Poemo de Utnoa* okazas asembleo de la Gobanoj (eksterteranoj). Tie oni akceptas, ke oni plikuraĝigu la malfortigitan Utnoan (nome la ĉefrolulo Noa) pere de la drogo *anoŭdo*. Inna malsupreniras kaj liveras ĝin al Noa. Je ties efiko aperas antaŭ li la poeto Valmikio kiu montras al li la enormajn atingojn de la estonta homaro, se li sukcesas savi ĝin, nome, en Azio, el Ĉina Murego al insulo Srilanko. Poste aperas la japana pentristo Hokusajo kiu siavice montras aliajn mirindaĵon el Azio. Kaj poste venas la vico de Fidiaso, kiu montros mirindaĵojn el Eŭropo. Jen kiel oni prezentas Fidiason:

Sed nun alproksimiĝas alia homa vidaĵo,
kies konturo brilas kvazaŭ per suna korono.
Nun diras la gvidanto al la nomado denove:
-Jen estas Fidiaso, verva skulptisto Grekuja,
kiu la perfektecon al la homaro prezentos
kun plibeligaj trajtoj kaj grandigita mezuro,
en siaj verkoj ŝtonaj aŭ en arĝente metalaj,
plenaj je harmonio kaj kun vizaĝo serena,
por ke la homoj teraj al idealo klopodu,
vidante reprodukton de diaj ecoj en ili.

Notoj
-----

1. ↑  Abel Montagut, *Poemo de Utnoa*. Pro Esperanto. Vieno, 1993. ISBN 3-85182-007-X. 225 p. p. 117.

* Fidio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Fidio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 325202
* GND: 118593765
* LCCN: nr89017947
* VIAF: 22146708298700842659, 2035157527310627300006, 236154381072530292644, 44284645, 3932154329462326970002, 340159474048027660753, 1791159474075327660168, 85680768 26911786, 22146708298700842659, 2035157527310627300006, 236154381072530292644, 44284645, 3932154329462326970002, 340159474048027660753, 1791159474075327660168, 85680768
* ISNI: 0000 0000 9514 5392
* LIBRIS: 301412
* SUDOC: 02957272X
* BNF: 12117024h
* ULAN: 500010586
* NLA: 35946790
* RKD: 459612
* NKC: xx0058883
* BNE: XX4741027 XX1252352, XX4741027
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Ardezdorsa forkovostulo** |
| --- |
|  |
| Ardezdorsa forkovostuloArdezdorsa forkovostulo
 |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Paseroformaj *Passeriformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Muŝkaptuledoj *Muscicapidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Enicurus* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***E. schistaceus'*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Enicurus schistaceus****(Hodgson, 1836) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Ardezdorsa forkovostulo  |

 |
| v • d • r |

La **Ardezdorsa forkovostulo** (***Enicurus schistaceus***) estas specio de birdo de la familio de Muŝkaptuledoj kaj genro de Forkovostuloj, kiu temas pri genro de nigrablankaj birdoj ĝenerale kun nigraj supraj partoj kaj blankaj subaj partoj kaj fruntoj.

Tiu specio diferencas disde aliaj samgenranoj pro la fakto, ke la dorso ne estas nigra sed tute **ardezgriza**, kio nomigas la specion kaj en Esperanto kaj en la latina scienca nomo. Kiel ĉe aliaj samgenranoj la frunto estas mallarĝa blanka areo kiu inkludas la nigrajn okulojn, dum la gorĝo kaj suba vizaĝo estas pli larĝa nigra zono. La flugiloj kaj vosto estas nigraj, sed estas kontrastaj blankaj du flugilmakuloj, pugo kaj bordofinoj de vostoplumoj. La subaj partoj estas blankaj, sed la flankoj estas griznuancaj.

Tiu ĉi specio troviĝas en Bangladeŝo, Butano, Kamboĝo, Ĉinio, Hongkongo, Barato, Laoso, Malajzio, Birmo, Nepalo, Tajlando kaj Vjetnamio. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj kaj montararbaroj.

Referencoj
----------

* BirdLife International 2004. Enicurus schistaceus[*rompita ligilo*]. 2006 IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Konsultita la 25an de julio 2007.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Bildo ĉe ADW
**Nagykarácsony** [nadjkarAĉonj] estas vilaĝo en Hungario en regiono **Meza** Transdanubio, en departemento Fejér, en subregiono de Dunaújváros. La loknomo signifas hungare: granda-Kristnasko.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 30  km²
* Loĝantaro: 1550
* Poŝtkodo: 2425
* Telefonprefikso: 25

Situo
-----

La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ fervojo Dunaújváros-Simontornya, apud Dunaújváros, krome estas sakovojo el Dunaföldvár. Aŭtoŝoseoj M6 kaj M8 estas ne tro for.

Historio
--------

Post la tatara invado kumanoj setlis. Ili ne apartenis al departemento, sed ili ricevis aŭtonoman kumanan distrikton, kiun poste la turkoj forviŝis.

La Hungara Poŝto ĉiujare antaŭ Kristnasko uzas tie porokazan ornaman stampon sur la leteroj. Se oni adresigas iun kun la noto "per Nagykarácsony" la adresito ricevas ornaman stampon sur la koverto.

Tie konstruiĝis la lasta fervojo en Hungario, se oni ne kalkulas la rekonstruojn. Kiam oni fondis urbon **Stalinurbo** (nun Dunaújváros), la terkarbo el Komló trovis pli mallongan vojon al Stalinurbo tra Nagykarácsony.
**Fröbelin palikat** estas finna porinfana muzika grupo. Ĝiaj kantoj estas ekzemple *Sätkyukko*, *Haisunäätä*, *Sutsisatsi*, *Matkailu avartaa*, *Sormitaputus*, *Rouva Huttunen*, *Kirppu kotieläimeksi*, *Laivan lastaus* kaj *Perhonen*. Ĝi publikigis dek diskojn. Ĝi estas fondita 1987. Ĝiaj membroj estis pri sia edukado infanĝardenaj instruistoj. Ĝi faras muzikon, kie estas ecoj el rok-muziko. Membroj de *Fröbelin palikat* estas kantisto kaj gitaristo Mats Lillrank, gitaristo kaj basisto Timo Nuutinen, klavarinstrumentisto kaj kantisto Ari Bergström kaj drumisto Hannu Mäkelä. *Fröbelin palikat* ludis ekzemple en porinfanaj televidaj programoj Pikku Kakkonen kaj Veturi. Iliaj membroj iĝis tuttagaj karier-muzikistoj en 1995.

Albumoj
-------

* Fröbelin Palikat (1991)
* Sutsisatsi (1993)
* Sätkyukot (1994)
* Hippulat vinkumaan (1996)
* Zupadibum (1998)
* Saa tonttuilla! (2000)
* Pii-paa (2004)
* Hui hai (2009)
* Joulu joutuu (2016)
* Jee-jee 30-vee (2017)
* Lits läts (2020)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 765315
* ISNI: 0000 0004 6920 831X
* MBA: 5c8ef61a-be78-4259-b4a3-045547f6f53d
 |
**Dániel Benkő** [benkO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Benkő Dániel** estis hungara liutisto, klasika gitaristo, altlerneja instruisto.

Dániel Benkő naskiĝis la 29-an de julio 1947 en Budapeŝto, li mortis la 15-an de decembro 2019.

Biografio
---------

Dániel Benkő apartenis al la armena minoritato de la lando. Li maturiĝis en muzikarta mezlernejo en sia naskiĝurbo en 1969, poste li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1971. Lia majstro estis László Szendrey-Karper. En la jaro de la diplomo li fondis orkestron, kiu ludis majstre verkojn de Bálint Bakfark. Li partoprenis en majstrokurso en Anglio inter 1971-1973. Ĝis 1976 li instruis gitarludon, poste liutludon en la Muzikarta Altlernejo. Krom la instruado li ofte koncertis. Li ricevis premiojn en 1991 kaj 1998. En la 21-a jarcento lia vivo plene ŝanĝiĝis. Li estis ofta partoprenanto en distraj programoj de komercaj televizioj, kiuj ne decas al serioza liutisto. Tio ŝokis la muzikeman publikon.

Lia libro
---------

* *Botrány! - Elveszett királyságom története* (Skandalo! - Historio de mia perdita reĝeco, 2008)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Dániel Benkő (liutisto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 653398
* GND: 134326083
* LCCN: n78052988
* VIAF: 14957534
* ISNI: 0000 0001 0872 5979
* SUDOC: 176519238
* BNF: 138913524
* MBA: fc45f1ee-8b8e-4869-9be6-3519ae4d0468
* NKC: mzk2013761910
 |
Adiaŭa flago de Smau 2007
**SMAU** (ankaŭ **Smau**; = **Salone Macchine e Attrezzature per l'Ufficio**, itale Foiro pri Oficejaj Maŝinoj kaj Ekipaĵoj) estas foiro okazanta ĉiujare en Italio. Ĝia temo estas nun precipe la inform- kaj komunikad-tekniko (IKT), ne plu oficejaj maŝinoj. SMAU unuafoje okazis en 1964. Ĝia sidejo estas en Milano.

La 52-a SMAU en 2015 kunlaboras kun la Internacia ekspozicio 2015 (EXPO 2015) en Milano kaj estas inter ĝiaj negocaj eventoj.

Partoprenantoj de SMAU havas la eblon partopreni seminariojn kaj kursojn, kiuj traktas specialajn temojn de IKT.. 

SMAU nun okazas en pluraj lokoj, laŭ la maniero de turneo (itale *roadshow*). En 2015 ĝi okazis en Padovo (1-a/2-a de aprilo), Torino (29-a/30-a de aprilo), Bolonjo (4-a/5-a de junio), Florenco (14-a/15-a de julio), Milano (21-a – 23-a de oktobro) kaj Napolo (10-a/11-a de decembro). La inaŭguro de la turneo okazis eksterlande, en Berlino (12-a/13-a de marto).

Kiam SMAU estis fondita en 1964, ĝi havis 337 ekspoziciantojn kaj 9.432 vizitantojn. En 1999 estis 3.000 ekspoziciantoj kaj duona miliono da vizitantoj.

Premio
------

SMAU ĉiujare atribuas la premion Lamarck al tri sukcesaj nove fonditaj kaj novigemaj entreprenoj. La premio honoras la biologon Jean-Baptiste Lamarck (de SMAU nomata "Jan Baptiste").

Referencoj
----------

1. ↑   Smau, dalle "macchine per ufficio" (1964) al mondo di Internet (itale) (HTML) (2003-09-29). Arkivita el la originalo je 2013-10-29. Alirita 2015-10-16.
2. 1 2   Smau Milano 2015, Faq (itale) (HTML). Arkivita el la originalo je 2015-10-21. Alirita 2015-10-16.
3. ↑   Il Roadshow 2015. Arkivita el la originalo je 2015-10-17. Alirita 2015-10-16.
4. ↑   Smau Padova. Arkivita el la originalo je 2015-06-07. Alirita 2015-10-16.
5. ↑   Smau Milano. Arkivita el la originalo je 2015-10-20. Alirita 2015-10-16.
6. ↑   Premio Lamarck (HTML). Alirita 2015-10-16.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio SMAU en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo
**BODOSI Dániel** [bodoŝi] estis rumanuja hungara pentristo naskita la 27-an de julio 1913 en Barót kaj mortinta la 3-an de septembro 2006 en Baraolt.

Premioj, distingoj
------------------

* Ano de Művészek Rudnay Gyula Baráti Emléktársasága.
* 1994 - honorcivitano de sia naskiĝurbo.

Biografio
---------

Dániel Bodosi laboris ekde 1927 kiel lignaĵisto en Sepsiszentgyörgy kaj Braŝovo. Post dek jaroj li havis akcidenton kaj ne plu povis uzi sian dekstran manon. Li ricevis kuraĝigon de Nagy Imre. Inter 1941-44 li estis disĉiplo de Gyula Rudnay en Budapeŝto. En 1944 li revenis en sian naskiĝurbon kaj kreis afiŝojn kaj dekoraciaĵojn por teatroj kaj kulturdomoj. Ekde 1968 li regulece ekspoziciis grupe en distrikto Covasna kaj en aliaj distriktoj.

Individuaj ekspozicioj
----------------------

* Baraolt- plurfoje
* Sepsiszentgyörgy - 1973
* Székelyudvarhely - 1974
* Uzonkafürdő - 1980
* Kolozsvár - 1983 - Korunk Galéria
* Bukarest - 1983 - Kulturdomo Petőfi Sándor.

Fonto
-----

* Retpaĝo de pentristo Arkivigite je 2008-06-11 per la retarkivo Wayback Machine
SOFA (angle **Status of Forces Agreement**: ~~ traktato pri militista statuso) estas traktato inter landoj pri pri jura statuso de la soldatoj, militistaj ekipaĵoj, posedaĵoj.

La plej grandajn eksterlandajn militistajn prezentojn havas Usono, tiel ĝi traktatis plej ofte tiujn SOFA-traktatojn. Aliaj landoj kiel Britio, Rusio, Germanio aŭ Aŭstralio same havas soldatojn en aliaj landoj, sed malpli ol Usono.

SOFA celas por protekti soldatojn kontraŭ loka juĝo kaj juĝi ilin antaŭ propra militista tribunalo. Pro lo ofta diskutitaj juĝoj de usona milita tribunalo, la SOFA-traktatoj estas tre malpopularaj kaj rigardataj kiel koloniismaa sinteno al la lokaj leĝoj (en la koloniaj landoj, la ŝtatanoj de la koloniiga lando ne havis respondecojn al la loka juĝaro).

Ekzemploj
---------

* Usona tanko traveturis du junulinojn en Sud-Koreio, usona tribunalo liberparolis la soldatojn. Okazis protestoj en Sud-Koreio.
* Soldatoj de Sud-Koreio havas pli da imuneco en Kirgizistano ol usonaj soldatoj en Sud-Koreio.
* Krueleco de usonaj soldatoj en Irako estas milde juĝita en Usono.
Koordinatoj: 50° 35′ 17″ N 13° 25′ 08″ O﻿ / ﻿50.58806 °N, 13.41889 °O﻿ / 50.58806; 13.41889 (mapo)

**Malý Háj** (germane *Kleinhan*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Hora Svaté Kateřiny en distrikto Most. Ĝi situas proksimume 3 km sude de Hora Svaté Kateřiny en supermara alteco 835 metroj. Vivas ĉi tie 9 loĝantoj (2021). La domaro etendiĝas laŭlonge laŭ ŝoseo III/25220 el Hora Svaté Kateřiny tra Svahová kaj Boleboř ĝis Jirkov. El la devena konstruareo restis stari nur preĝejo kun paroĥo kaj kelke da domoj.

Historio
--------

La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1549.

Ekde la jaro 1896 Malý Háj apartenis al Rudolice v Horách kiel ties domaro. En la jaro 1953 Malý Háj kaj Rudolice v Horách fariĝis domaroj de Hora Svaté Kateřiny.

Post la milito la forlasitaj objektoj estis detruitaj, do hodiaŭ Malý Háj kreas nur kelke da domoj, kiuj servas precipe por refreŝigado.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 142 |
| 1880 | 101 |
| 1890 | 108 |
| 1900 | 110 |
| 1910 | 124 |
| 1921 | 109 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 93 |
| 1950 | 15 |
| 1961 | 11 |
| 1970 | 17 |
| 1980 | 7 |
| 1991 | 3 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 5 |
| 2011 | 9 |
| 2021 | 9 |

Fotogalerio
-----------

* Malý HájMalý Háj

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de urbo Hora Svaté Kateřiny (3) |
| --- |
| Hora Svaté Kateřiny ~ Malý Háj ~ Rudolice v Horách |

 |
**Emil Martonffy** [martonfi], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo **Martonffy Emil Zsigmond Márton** estis hungara reĝisoro, scenaristo. Lia nobela antaŭnomo estis *erődfalusi* [erOdfaluŝi], lia edzino estis Mária Egri (aktorino).

Emil Martonffy  naskiĝis la 9-an de septembro 1904 en Újpest, li mortis la 20-an de aŭgusto 1983 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Emil Martonffy li studis kelkajn jarojn en Teknika Universitato palatino József, poste li lernis filmadon. En 1928 li atingis la unuan lokon en konkurso pri scenarlibroj, en la sekva jaro ankaŭ la filmo mem estis preta. Li iĝis vicreĝisoro de Béla Gaál, poste li lernis la filmadon en Vieno kaj Berlino. Hejmenveninta en 1934 li jam estis memstara reĝisoro. Post 3 jaroj li fondis filman produktejon, en 1943 li partoprenis en establado de nova teatro en Budapeŝto. Li verkis ankaŭ kelkajn teatraĵojn. Depost la 2-a mondmilito li povis fari nur mallongajn kaj novaĵ-filmojn.

Li edziĝis en 1940.

Elektitaj filmaj reĝisoraĵoj
----------------------------

* *Márciusi mese* (1934, debuto, ankaŭ scenaristo)
* *Makrancos hölgy* (1943, ankaŭ scenaristo)
* *Palás Toni* (1954)
* *Füstbement milliók* (1959)
* *Tűz és ember* (1968)
* *20 éves az ERDÉRT* (1971)

Elektitaj scenarlibroj
----------------------

* *Csak egy kislány van a világon* (1928, premiita)
* *Péntek Rézi* (1938)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* 

* Kategorio Emil Martonffy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 589568
* VIAF: 161609128
* ISNI: 0000 0001 1122 9271
* BNF: 17032065t
 |
**Dziwnów** estas urbo en Okcidenta Pomerio en Pollando, ĉe la Balta Maro en la distrikto Kamieński, la sidejo de la urbo-vilaĝa komunumo, ĉe la vojo n-ro 102. La urbeto estas la ripoz-loko kaj mara ban-loko kaj haven-urbo. La 31an de decembro 2013 la urbo havis 2736 da loĝantoj.

La ĉefa strato en Dziwnów
La haveno en Dziwnów
La mapo de la insulo Wolin kun montrita urbeto Dziwnów
La eliro (elfluo) de istmo Dziwna al la Pomeria Golfo
La plaĝo en Dziwnów
La urbo Dziwnów (tiam germane: *Dievenow*) foto el la jaro 1900 (fotokromo) kun la plaĝhalo kaj banejo por virinoj
La aviadila foto de la mara banloko Dziwnów (tiam germane: *Dievenow*), la foto el la jaro 1900
La leviĝanta ponto en Dziwnów (levita)
La aleo de sport-steluloj en Dziwnów
 La leviĝanta ponto en Dziwnów (levita), (2011)
La leviĝanta ponto en Dziwnów (levita)
La haveno en Dziwnów
La leviĝanta ponto en Dziwnów (levita)
La kazerno en Dziwnów
La preĝejo de Sankta Jozefo en Dziwnów
La sport-halo
La Urba Oficejo en Dziwnów
Dziwnów, la strato de Mickiewicz n-ro 30 - la vilaa arkitekturo tipa por la banloko ĉe la Balta Maro
La haveno en Dziwnów

Historio
--------

Dziwnów la unuan fojon en la historio estis menciita en la dokumento el la jaro 1243. Dum la frua Mezepoko iris tie tre grava komerca vojo (trako) liganta la Laguno de Szczecin kun la Balta Maro. En la 13a jc la rivero (istmo) **Dziwna** sabliĝis kaj perdigis la komercan rolon. Dum la jaroj 1820-30 komencis alveni la unuaj kuracgastoj kaj komenciĝis la disvolvo de ĝia rolo kiel mara banloko. En la jaro 1823 Dziwnów estis jam konata kiel kuracloko. En la jaro 1896 oni malkovris la salajn fontojn kaj oni komencis konstrui la salajn kaj ŝlimtorfajn banejojn.

Turismaj atrakciaĵoj
--------------------

En Dziwnów ĉe la maro oni lokigis la someran banlokon kun ĉirkaŭ okcent-metra marbordo (de la strato Parkowa ĝis la strato de Żeromski).

La leviĝanta ponto super la rivero (istmo) **Dziwna**, kiu ligas kun la insulo Wolin en okcidenta rando de la urbo, ĉe la eniro de la vojo de Międzyzdroje.

Flanke de la eniro al la haveno estas du ĝetoj (kontraŭonda havenŝirmaĵo), ambaŭ estas 350 m longaj. La ĉemara vidindaĵ-promenejo laŭlonge de la Kuracej-parko kun la apuda malnova arbaro.

La fiŝista haveno ĉe la bordo (kajo) de rivero Dziwana kun la konstruaĵoj de la antaŭa fiŝista kooperativo Belona. En la jaro 2013 oni establigis la novan tutjaran jaĥt-havenon "Marina" por 60 jaĥtoj kiu apartenas al la Okcidentpomeria Navigada Trako.

Somere ĉe la pasaĝera haveno (kajo) staras tri "pirataj" ("korsaraj") ŝipoj: "Roza Weneda" kaj "Korsaro", kiuj havas la 2,5 horajn ŝipveturojn sur la Balta Maro. La tria ŝipo "Viktoria la 1-a" veturas de Kamień Pomorski kaj reen.

La Aleo de la sport-steluloj (vidu la foton), sur kiu estas la replikoj de la medaloj de famaj sportistoj kaj apude staras la sport-halo. La festivalo de la jaro 2001 regule okazas ĉiusomere.

Partnerurboj
------------

* Germanio Werneuchen en Germanio
* Pollando Sosnowiec en Pollando, de la jaro 2013
* Pollando Gorzów Wielkopolski en Pollando, de la jaro 2014

* Dziwnów en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Dziwnów en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**GRÓSZ Emil** [gro:s] estis hungara okulkuracisto, universitata profesoro naskita en Nadjvarado la 30-an de septembro 1856 kaj mortinta en Budapeŝto la 8-an de decembro 1941. Li estis la filo de kuracisto Frigyes Grósz.

Biografio
---------

Emil Grósz havigis diplomon en 1887 en la Universitato de Budapeŝto kaj de 1888 li laboris en la okulkliniko de Budapeŝto kiel asistanto, poste adjunkto. En studjaro 1893–94 li estis vicestro de la katedro. En 1894 li iĝis privatprofesoro, en 1900 publika eksterordinara profesoro. En jaroj 1900–04 li estis ĉefkuracisto unue en la malsanulejo János, poste en la malsanulejo István. En 1903 li estis komisaro pri trahomafero. De 1905 ĝis 1936 li estis publika ordinara universitata profesoro en Budapeŝto kaj direktoro de okulkliniko numero 1-a. Li redaktis la revuon *Szemészet*, kaj kunulredaktis la revuon *Orvosképzés*.

Verkoj
------

* *Szemészeti diagnosztika* (Bp. 1893)
* *Előadások a szemtükrözésről* (Bp. 1897)
* *A szembajok összefüggése a szervezet egyéb betegségeivel* (kun Károly Hoór Bp. 1900)
* *A szemészet kézikönyve* (I–III. kun Hoór Károly, Bp. 1909–10)
* *A szem tuberculosisa* (Orvos képzés, 1913)
* *A trachomaellenes védekezés* (Orv. Hetil. 1924)
* *Indikation der Zyklodyalise* (Heidelberg, 1924)
* *Operative treatment of glaucoma* (Arch. Ophth. 1931)
* *Extraction of senile cataract* (1931)
* *Postgraduate medical work in Hungary* (1931)

Fonto
-----

* Magyar Életrajzi Lexikon
**Dániel Csapó** [ĉapO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csapó Dániel** estis hungara oficisto, parlamenta deputito, bienulo, tekstopoeto. Lia nobela antaŭnomo estis *tagyosi* [tadjoŝi].

Dániel Csapó naskiĝis la 21-an de marto 1778 en Győr, li mortis la 5-an de aŭgusto 1844 en Pest (urbo).

Biografio
---------

Dániel Csapó akiris juran diplomon en Jura Akademio (Győr). En 1809 kiel oficiro li partoprenis en batalo kontraŭ armeo de Napoleono, poste li havis postenon en Tolna (reĝa departemento). Post jaroj li akiris pli altajn postenojn. Inter 1827-1936 li estis vicdepartementestro, en tiu periodo li estis dufoje parlamentano. Li apartenis al rondo de la reformuloj. Li kreis el la familia bieno tutlandan modelon en Tengelic. Li havis imponajn rezultojn en kultivado de tabakoj kaj kanaboj, en bredadoj de ŝafoj kaj ĉevaloj. Lia edzino naskis filinon en 1807.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Kérdezősködő magyar nyelvmester* (1833)
* *Gazdasági kistükör* (1843)

Liaj muziktekstoj
-----------------

* *Nem loptam én életembe*
* *Nagy a feje búsuljon a ló*

Memorigiloj
-----------

* lerneja konkurso ekde 1986
* agronomia mezlernejo en Szekszárd

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla en la 315-a paĝo)

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Dániel Csapó en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 717732
 |
**Dziady** (beloruse: Дзяды; ukraine: Діди; litove: Ilgės; esperante: Avoj) – en slava folkloro difino por spiritoj de prauloj kaj aro de antaŭkristanaj ritoj, moroj kaj kutimoj, kiuj estis al ili dediĉitaj. Ilia esenco estis „partopreno de vivantoj kun mortintoj", kaj konkrete ligo de rilatoj kun la animoj de prauloj, periode revenantaj al sidejoj el la tempo de sia vivo.

Celo de la celebrado estis akiro de la favoro flanke de mortintoj, kiujn oni konsideris zorgantoj pri fekundeco. La nomo „dziady" estis uzata en unuopaj subdialektoj ĉefe sur terenoj de Belorusio, Polesio, Rusio kaj Ukrainio (kelkiam en apudlimaj areoj, ekz. Podlaĥio, Smolenska provinco, Aŭkŝtajtio). Tamen sub diversaj aliaj nomoj funkciis tre proksimaj ritaj praktikoj, universalaj inter slavoj kaj baltoj, sed ankaŭ en pluraj eŭropaj kulturoj, ankaŭ eĉ ekstereŭropaj.

La popola ceremonio iĝis inspiro al la dua parto de la verko "Dziady" de Adam Mickiewicz, kies centra motivo estas scenoj de alvokado de animoj dum vilaĝa kunveno, okazanta en forlasita tombeja kapelo. Ĝin akompanas Aŭguristo (simila al ŝamano), eldiranta ritajn formulojn kaj alvokanta animojn de la mortintoj restantaj en purgatorio. Ili estas dirontaj kio necesas por ilia savo kaj povas iom nutriĝi per alportitaj por ili manĝaĵoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Kulto al prauloj
* Tago de la mortintoj
* 44 (nombro)

Interesaĵoj
-----------

De 2020 belorusoj ne povas festi la riton, kiu iĝis nacia festo, malpermesita de la reĝimo de Aljaksandr Lukaŝenka. Oni celebras diaspore.

Bibliografio
------------

* Maria Wantowska: „Dziady" kowieńsko-wileńskie (Kovna-vilna "Dziady:). en: Julian Krzyżanowski, Ryszard Wojciechowski: *Ludowość u Mickiewicza: praca zbiorowa* (Popoleco ĉe Mickiewicz. Kolektiva verko), PIW, Varsovio 1958.
* Andrzej Szyjewski: *Religia Słowian* (Religio de slavoj), Wydawnictwo WAM, Krakovo 2003, ISBN 83-7318-205-5.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Dziady en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Dziady - Rodzima Wiara - oficjalna strona Arkivigite je 2022-11-01 per la retarkivo Wayback Machine, rodzimawiara.org.pl
**Riberalta** estas grandurbo en Bolivio, ĉefurbo de Provinco Vaca Díez (Beniio). Ĝi estas ankaŭ universitata urbo.

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 11° 01′ S 66° 04′ U﻿ / ﻿11.017 °S, 66.067 °U﻿ / -11.017; -66.067 (mapo)Koordinatoj: 11° 01′ S 66° 04′ U﻿ / ﻿11.017 °S, 66.067 °U﻿ / -11.017; -66.067 (mapo)
* Areo: 20 km²
* Loĝantaro: 101.455 (en 2013)
* Supermara alteco: 144 m
* Horzono: UTC-4h (ankaŭ en somero)
* Poŝtkodo:
* Telefonkodo: (+591)2

Geografio
---------

Mapo pri Bolivio, kie estas videbla Riberalta en norda parto de la lando
Riberalta situas sur ebenaĵo ĉe kunfluejo de riveroj en la norda parto de Bolivio. Trinidad (Bolivio) troviĝas 448, La-Pazo 652 km, sed Brazilo nur 90 km..

Historio
--------

Riberalta fondiĝis en 1884. Post jardeko ĝi estis oficiale vilaĝo. Baldaŭe japanoj alvenis. En 1900 la urbeto iĝis ĉefurbo de la provinco. Post la 1-a mondmilito la kaŭĉuko jam ne estis profitdona, multe da homoj foriris.

Ekonomio
--------

Ĉe Riberalta komence oni okupiĝis pri kaŭĉuko, baldaŭe pri nuksoj, migdaloj, diversaj tropikaj arboj.

Klimato
-------

En Riberalta la averaĝa temperaturo estas 22 °C. La varmo kulminas en septembro averaĝe 35 °C. La malvarmo kulminas en julio averaĝe 19 °C. Jare pluvas po 1740 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, sed tio kulminas en januaro kaj malkulminas julie.

Trafiko
-------

Riberalta havas flughavenon. Aĉaj vojoj kuras al Brazilo kaj al la meza landoparto, ekzemple al Trinidad. La urbego ne havas pontojn tra la rivero.

Fontoj
------

* Hispanlingva Vikipedio helpe de Guglo
**Emil HERFURTH** (naskiĝinta la 21-an de junio 1887 en Sarrebourg, mortinta la 27-an de decembro 1951 en Vajmaro) estis germana pedagogo, verkisto kaj politikisto (Deutschnationale Volkspartei/DNVP).

Vivo
----

Herfurth estis filo de postisto. Post la frekvento de la vajmara Vilhelmo-Ernesto-gimnazio inter 1897 kaj 1906 li studis ĝis 1910 klasikan kaj germanan filologiojn en Jena kaj Munkeno. En 1910 li doktoriĝis ĉe la Universitato de Jena per la temo *De Senecae epigrammatis quae feruntur*. Post pasigo de la ekzameno instruadrajtiga pri la fakoj germana, helena kaj latina lingvoj en majo 1911 li estis ĝis 1913 studasesoro ĉe gimnazioj en Jena, Vajmaro kaj Arnstadt. Poste li laboris ĝis oktobro 1932 en gimnazio en ĉe la vajmara gimnazio kiel studkonstilisto kaj supera instruisto.

Inter 1918 kaj 1933 li membris ĉe DNVP kaj estis inter 1922 kaj 1935 urbokonsiliano vajmara. Li reprezentis partio sian inter la 11.9.1921 kaj la 1.10.1933 kiel deputito en la Turingia parlamento. Tie li estis i.a. frakcia estro kaj afergvidanto. Inter la 24.2.1924 ĝis la 29.4.1927 li estis kiel ŝtata konsilito pri Vajmaro registarano sen konkreta responsokamparo en la unua kabineto de Leutheußer.

Herfurth kritikis komencon de la 1920-aj jaroj la movadon Bauhaus kaj engaĝiĝis en Vajmaro kiel estrarano de Schiller-ligo, Goethe-societo, Shakespeare-societo kaj de la Societo de la amiko de la Nietzsche-arkivo. Krome li membris en la komitato de la Wartburg-fondaĵo. Sub la ministreco pri popoleduko de Wilhelm Frick (inter la 1.7.1930 kaj la 12.8.1932) Herfurth estis en la rolo de kuratoro oficiala reprezentanto de Frick ĉe la Universitato de Jena.

Krome Herfurth estis verkisto publikigante i.a. romanojn, rakontojn, dramojn kaj eseojn. En la 10.8.1933 li ekmembris ĉe Regna asocio de germanaj verkistoj (RDS), ĉe Ligo de germanaj dramistoj kaj ĉe *Reichsschrifttumskammer*. Sekvis ekde la 4.4.1935 lia Nacisocialisma instruista ligo (NSLB) kaj finfine li partians ĉe NSDAP en la 1.5.1937 (membreca numero 5.669.788).

En oktobro 1932 li iĝis lernjestro ĉe la Vilhelmo-Ernesto-gimnazio. En la 1.1.1933 li promociiĝis je supera studdirektoro (Oberstudiendirektor). Post mallonga malliberĝo en aŭgusto 1945 fare de la sovetianoj li maldungitis el publika edukado en la 14.9.1945.

Verkoj (elekto)
---------------

* *Der Reichs- und Kaisergedanke im Wechsel der deutschen Geschichte*, H. Beyer & Söhne, Langensalza 1923.
* *Weimar und das staatliche Bauhaus. Streitschrift*, Böhlau, Weimar 1920.
* *Die Stunde der Erkenntnis*, Spemann, Stuttgart 1917.

Notoj
-----

1. ↑   Hans Herz: *Regierende Fürsten und Landesregierungen in Thüringen 1485–1952*, p. 20.. Arkivita el la originalo je 2019-10-02. Alirita 2021-05-19.
2. ↑  Bernhard Post, Volker Wahl (eld.): *Thüringen-Handbuch. Territorium, Verfassung, Parlament, Regierung und Verwaltung in Thüringen 1920 bis 1995* (=Veröffentlichungen aus Thüringischen Staatsarchiven; 1). Weimar 1999, ISBN 3-7400-0962-4, p. 589

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 725668
* GND: 1077324790
* LCCN: n2003089513
* VIAF: 72153023
* ISNI: 0000 0000 4540 7382
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Lokomotivo ČSD 310 076
Vaporlokomotivoj origine 97 kkStB estis produktataj en kelkaj lokomotivaj firmaoj en la tuta Aŭstrio-Hungario en jaroj la 1878-1913. La lokomotivoj servis ĉefe sur lokaj fervojoj, kie ĉiutage tiradis miksitajn trajnojn, kiuj konsistis el var- kaj pasaĝer-vagonoj. Ĉe ČSD (Ĉeĥoslovakaj ŝtataj fervojoj) post la jaro 1918 restis 138 tiuj lokomotivoj, nun indikitaj 310.0. Iuj el la lokomotivoj servis por trafikado ĝis la jaro 1945. Poste ilin anstataŭis tiam novaj lokomotivoj 422.0 kaj 423.0. Post la dua mondmilito ili ankaŭ longe servis por manovrado kaj ankaŭ por fabrikaj fervojoj. La lasta lokomotivo 310.0 estis nuligita en la jaro 1968. Lokomotivo 310.076 havis origine indikon 97.167 kkStB. Ĝia produktinto estis firmao  Wiener Lokomotivfabrik, Floridsdorf, kiu fabrikis ĝin en la jaro 1899 kaj longtempe staris kiel memoraĵo antaŭ stacidomo en České Budějovice, de kie estis transportita en la jaro 2009 al Fervoja muzeo Lužná u Rakovníka por renovigo.

Maksimuma rapideco estis 40 km/h, povumo 40t kaj deĵora pezo 30,0t


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 772805
 |
La **Traktato de Saint-Clair-sur-Epte** estis subskribita la 11-an de julio 911 inter Karolo la 3-a kaj Rollo, normana estro. Ĝi celis instaligi la vikingojn en Neŭstrio por protekti la reĝlandon de Karolo kontraŭ ĉiu nova invado de la *norduloj*.

Ekzistas neniu skribaĵo de tiu traktato kiu naskis la dukujon de Normandio.

Per tiu traktato Karolo la 3-a cedas al Rollo la regiono inter la riveroj Epte kaj Oise, krom la *francan Vexin*: t.e. la grafujoj kaj episkopujoj de Rouen, Évreux kaj Lisieux. Tio estas la nuna Supra Normandio kaj aldone la *lando de Auge*.   

Rollo akceptis baptiĝi kaj edziĝi al Gisèle, bastarda filino de Karolo la 3-a. Li ankaŭ devis akceptii la reĝon kiel feŭdalan sinjoron. Sed tie ĉi, laŭ historio, la afero komplikiĝis, ĉar Rollo rifuzis genuiĝi antaŭ la reĝo kaj kisi ties piedon. Oni trovis kompromison: parenco de Rollo prenis la piedon de la reĝo, sed sen genuigi tiel alte levis ĝin, ke la reĝo perdis ekvilibron kaj falis teren.

Referencoj
----------

* François Neveux, *L’Aventure des Normands - VIIIe-XIIIe siècle*, Perrin, Paris, 2006, ISBN|2-286-02004-3
* François Neveux, *La Normandie des ducs aux rois - Xe-XIIe siècle*, Éditions Ouest-France Université, Rennes, 1998, ISBN|2-7373-0985-9
* Jean Renaud, *Les Vikings et la Normandie*, Éditions Ouest-France Université, Rennes, 1989, ISBN|2-7373-0258-7


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 128823
* GND: 4267891-2
* VIAF: 2232148451575115970009
* SUDOC: 034765638
* BNF: 125485562
 |
**6174** estas konata kiel la **konstanto de Kaprekar**, laŭ la barata matematikisto D. R. Kaprekar. Ĉi tiu nombro estas notinda pro la rezulto de la sekvanta rutino.

paŝo 1:

Prenu ajnan kvar-ciferan nombron, uzante almenaŭ du malsamajn ciferojn. (Antaŭaj nuloj estas permesitaj.)

paŝo 2:

Aranĝu la ciferojn en malkreskantan kaj poste kreskantan sinsekvon por havigi du kvar-ciferajn nombrojn, aldonante antaŭajn nulojn se necese.

paŝo 3:

Subtrahu la pli malgrandan nombron elde la pli granda nombro.
Reiru al paŝo 2 kaj ripetu.

La supra procezo, konata kiel la rutino de Kaprekar, ĉiam atingos la nombron 6147, post ne pli ol 8 iteracioj, kaj poste donos tiun nombron 6174 senfine.

Ekzemple, elektu 3524:

5432 – 2345 = 3087

8730 – 0378 = 8352

8532 – 2358 = 6174

7641 – 1467 = 6174

Cetere, la konstanto de Kaprekar havas ligon kun la funkcio φ de Euler, nome, ke la rezulto estas anagrama, tio estas, ke φ(6174) = 1764, kaj 1764 estas anagramo de 6174 (kaj, parenteze, 1764 estas, cetere, la morto-jaro de Goldbach).

Notoj
-----

1. ↑   Yutaka Nishiyama, Mysterious number 6174  Alirita la 18an de Julio 2018.
2. ↑   Kaprekar DR (1955). "An Interesting Property of the Number 6174". Scripta Mathematica. 15: 244–245.
3. ↑   Kaprekar DR (1980). "On Kaprekar Numbers". Journal of Recreational Mathematics. 13 (2): 81–82.
4. ↑   Weisstein, Eric W. "Kaprekar Routine". MathWorld.  Alirita la 18an de Julio 2018.

* Kategorio 6174 (nombro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
En tiu 19a-jarcenta ilustraĵo, John Wycliffe estis montrita donante la Biblian tradukon kiu poste portos lian nomon al siaj Lolardaj sekvantoj.
**Lolardismo** (Lolarda movado) estis antaŭ-protestanta kristana religia movado kiu ekzistis el la mezo de la 14a jarcento al la Angla Reformacio. Ĝi estis dekomence estrita de John Wycliffe, nome romkatolika teologo kiu estis elpostenigita el la Universitato de Oksfordo en 1381 pro sia kritikaro kontraŭ la Romkatolika Eklezio. La postuloj de Lolardistoj estis ĉefe por reformo de la Okcidenta Kristanismo. Ili formulis siajn kredojn en la *Dekdu Konkludoj de la Lolardistoj*.

Notoj
-----

1. ↑  Etimologie la nomo povus esti *Lolismo* el lolo.
2. ↑   Roberts, Chris (2006), Heavy Words Lightly Thrown: The Reason Behind Rhyme, Thorndike Press, ISBN 0-7862-8517-6.

* Kategorio Lolardismo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 621007
* GND: 4168134-4
* LCCN: sh85078168
* BNF: 11947687x
* NDL: 00569689
* NKC: ph656878
 |
**Bill M. Mak**, naskiĝinta en 1973, estas ĉindevena fakulo pri budhismo kaj esperantisto, kiu pasigis sian infanaĝon en Kanado, sed poste vivis en Honkongo. Studocele reveninta al Kanado, li ricevis bakalaŭran gradon en la universitato McGill en Montrealo kaj dum tiu tempo ekde la jaro 1995 estis estrarano de Junularo Esperantista Kanada. Poste li retranslokiĝis al Azio, doktoriĝis en la universitato de Pekino kaj sekve laboris kiel asista profesoro en la instituto pri budhismaj studoj en la universitato de Honkongo. Antaŭ kaj dum aŭgusto 2000 li gvidis la organizan teamon de la IJK 2000 en Honkongo kaj post somero 2000 dum pli ol jaro vivis en Penango, Malajzio, dum formale li tenis sian postenon en la honkonga universitato. Fine de la 2000-aj jaroj li vokiĝis al la universitato de Kioto.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (angle, parte ankau ĉine, esperante kaj aliaj lingvoj)
* *"My Journey as a Buddhist"*, aŭtobiografia anglalingva prezento pr ilia proksimiĝo al budhismo (arkivigite)
* Bill Mak estis inter la plej klaraj kritikintoj de la en decembro 2011 surprize publikigita decido ne okazigi la IJK-n 2012 en Japanio (jen citita en Libera Folio fine de decembro 2011)
Loko de la komarko *Daroka Kamparo* en la sudokcidento de la provinco Zaragozo en centro de Aragono.
**Daroka Kamparo**, kaj en hispana *Campo de Daroca* [KAmpo dedaROka], estas komarko de komunumo Aragono, en Hispanio, en la sudokcidento de la Provinco Zaragozo. Ĝi lokiĝas en la Ebra baseno kaj ĝia ĉefurbo estas Daroko.

Municipoj
---------

Municipoj en Daroka Kamparo.
La komarko ampleksas jenajn 35 municipojn:

* Acered
* Aldehuela de Liestos
* Anento
* Atea
* Badules
* Balconchán
* Berrueco
* Cerveruela
* Cubel
* Las Cuerlas
* Daroca
* Fombuena
* Gallocanta
* Herrera de los Navarros
* Langa del Castillo
* Lechón
* Luesma
* Mainar
* Manchones
* Murero
* Nombrevilla
* Orcajo
* Retascón
* Romanos
* Santed
* Torralba de los Frailes
* Torralbilla
* Used
* Val de San Martín
* Valdehorna
* Villadoz
* Villanueva de Jiloca
* Villar de los Navarros
* Villarreal de Huerva
* Villarroya del Campo

Geografio
---------

Daroka Kamparo limas norde kun la *Comunidad de Calatayud* kaj *Campo de Cariñena*, sudoriente kun la komarko *Señorío de Molina* (en la provinco Gvadalaĥaro), sude kun la komarko Jiloca kaj oriente kun *Campo de Belchite*.

Parto de ĝia teritorio estas okupata de la Lageto Gallocanta.

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Lageto Gallocanta.
La Lageto Gallocanta.
La **Natura Rezervejo Lageto Gallocanta** estas natura rezervejo de Aragono (Hispanio), inter la komarkoj Daroka Kamparo kaj Jiloca [ĥiLOka], formante parton de la municipaj teritorioj de Santed, Gallocanta, Berrueco, Las Cuerlas, Tornos kaj Bello; tio estas, inter la provincoj Zaragozo kaj Teruelo. Ĝi estas en la zono de la Iberia Sistemo. La loĝlokoj kiuj ĉirkaŭas la lageton estas Gallocanta, Berrueco, Tornos, Bello kaj Las Cuerlas.

La loknomo *Gallocanta* [galjoKANta] laŭvorte signifas "kantas virkoko", sed alude al abundo de grandaj birdoj kiel gruoj.

La lageto Gallocanta enhavas areon de 1924 ha krom pliaj 4553 ha de protektita periferia zono. Ĝi havas maksimuman longon de 7 km kaj maksimuman larĝon de 2 km. Ĝi havas averaĝan profundon de 70 cm kaj maksimuman profundon de 2 m. La altitudo gamas inter 995 kaj 1 085 msnm. La senelflua baseno estas ĉirkaŭita de la montaroj Santa Cruz kaj Pardos norde, Sierra Menera sude kaj Caldereros oriente.

Ekonomio kaj kulturo
--------------------

La agrikulturo estas la ĉefa ekonomia rimedo, ĉefe per kultivado de cerealoj, furaĝo kaj vitejoj. De la arta heredo menciendas la urbo Daroca, kiu konservas siajn mezepokajn muregojn. Inter la naturaj lokoj elstaras la lageto de Gallocanta, kie koncentriĝas grandaj kvantoj de migrobirdoj.

Notoj
-----

1. 1 2  Reserva Natural Dirigida de la Laguna de Gallocanta, Gobierno de Aragón.

Bibliografio
------------

* Fabián Mañas Ballestín (kunordig.), *Comarca del Campo de Daroca*, [Zaragoza]: Departamento de Presidencia y Relaciones Institucionales, [2003]

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Daroka Kamparo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Komarko Campo de Daroca, en comarcaacomarca.com
* Komarkoj de Aragono, Campo de Daroca


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 802352
* VIAF: 312781330
 |
**Barono Béla Manndorff,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Manndorff Béla** estis hungara inĝeniero. Liaj neuzitaj presonaj nomoj estis *Mária kaj József*.

Béla Manndorff  Arkivigite je 2016-02-15 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 13-an de marto 1892 en Budapeŝto. Li mortis la 30-an de julio 1971 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Béla Manndorff studis ekde 1910 en Reĝa Teknika Universitato József, sed pro militservo dum la 1-a mondmilito li akiris diplomon en 1920. Post siaj studoj li laboris en signifa fabriko en sia naskiĝurbo, kie li apartenis al stabo de Kálmán Kandó, kie oni okupiĝis pri elektraj lokomotivoj. Post la 2-a mondmilito li havis altajn postenojn. En 1960 li pensiuliĝis. Dum sia vivo li evoluis la elektrajn lokomotivojn.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A Műszaki Nagyjaink* (1967) - kunlaboranto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Darnell HOWARD** (\* 25-an de julio 1905 en Ĉikago; † 2-an de septembro 1966 en San-Francisko) estis usona klarnetisto, violonisto kaj ĵaza aldosaksofonisto de novorleana ĵazo.

Vivo
----

Darnell Howard estis filo de muzikistoj kaj ludis jam en la aĝo de sep jaroj violonon kaj lernis poste ankaŭ klarneton kaj saksofonon. ankoraŭ kiel lernanto en 1912 li komencis ludi profesie kiel muzikisto. De 1913 ĝis 1916 i estis en la Ginger Orchestra de John H. Wickcliffe, en 1917 li iris al Novjorko kaj ludis en 1919 violonon ĉe W. C. Handy en Memphis (Tenesio), kun kiu li ankaŭ faris sonregistraĵojn. En 1921 li estis ĉe Charles Elgar kaj en 1923 li estis ĉe James P. Johnson kaj iris kun ties revuo *Plantation Days* al Eŭropo. En 1924 li denove estis en Eŭropo kun la Singing Syncopators. Post ĉi tiu koncertvojaĝo li iris al Ĉikago, por ludi en 1925/26 ĉe King Oliver en ties bando Dixie Syncopators. Krome li ludis kun Carroll Dickerson kaj Erskine Tate kaj estis en Ŝanhajo kun la New York Singing Syncopators (li ludis tie ankaŭ kun Teddy Weatherford). En 1928 li estis en la bando Dixielanders de Jimmy Wade kaj havis propran kvaropon. En 1929/30 li estis ĉe Dave Peyton. Ekde 1931 ĝis 1937 Howard estis membro de la orkestro de Earl Hines. Tie li ludis ĉefe klarneton (*Wolverine Blues, Darkness*, 1934), tamen ankaŭ aldosaksofonon kaj violonon (influite de Eddie South). Krome dum ĉi tiu tempo li surdiskigis kun Jimmy Blythe (1931), Roy Palmer kaj je propra nomo (1932).

En 1941 li estis mallongtempe ĉe Fletcher Henderson kaj Coleman Hawkins kaj direktis ekde 1943 ĝis 1945 propran bandon en Ĉikago. En 1945 li estis en Kalifornio kun Kid Ory (*Weary Blues, Maple Leaf Rag, Down Home Rag*, 1944), estis poste denove en Ĉikago, kie li ludis i.a. kun Doc Evans. De 1948 ĝis 1952 li estis ĉe Muggsy Spanier en Kalifornio. Poste li ludis pretertempe kun Bob Scobey kaj Jimmy Archey kaj estis poste ekde 1955 ĝis 1962 en la diksiland-bando de Earl Hines en San-Francisko, kiun li forlasis pro sankaŭzoj. Krome li surdiskigis kun Don Ewell (1956/7), Baby Dodds, Miff Mole kaj Barbara Dane. En 1966 li malsaniĝis dum vojaĝo de la *New Orleans All-Stars* tra Eŭropo kaj mortis malmultajn monatojn poste en San-Francisko.

La klarnetludo de Howard enhavas fortan influon de Jimmie Noone. Li faris nur unu fojon sonregistraĵon sur propra nomo, en 1950 je San Francisco kun sia *Frisco Footwarmers* (la bando de Bob Scobey, kiu ankaŭ kunludis).

Literaturo
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

* Carlo Bohländer k.a. *Reclams Jazzführer* 1989
* John Jörgensen kaj Erik Wiedemann: *Jazzlexikon*. Munkeno, Mosaik, 1967

Rimarkoj
--------

1. ↑  Laŭ Reclams Jazzführer li naskiĝis en 1900.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 368093
* GND: 135180023
* LCCN: nr96037598
* VIAF: 196496
* ISNI: 0000 0000 5512 9638
* SUDOC: 161263348
* BNF: 13895354s
* MBA: a2902311-1555-4fdd-a356-685f809bbc67
 |