recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
*Por la mezepoka urbo "Talas" en nuna Kazaĥio vidu la artikolon Taraz. Por la urbo Talas en Turkio vidu Talas (Turkio).*

**Talas** - kirgize kaj ruse en cirila alfabeto **Талас** - estas malgranda urbo en nordokcidenta Kirgizio, situanta en valo de la samnoma rivero *Talas* inter du imponaj montoĉenoj. La geografiaj koordinatoj estas 42° 31' norde kaj 72° 14' oriente, kaj en 2009 la urbo havis 32 900 loĝantojn. La urbeto estas la administra centro de samnoma provinco Talas. Talas estis fondita fare de orientslavasj setlistoj en 1877. Sude de la urbo situa la valo *Beŝ-Taŝ* ("kvin rokoj") kun samnoma nacia parko.

Superrigardo
------------

La urba ekonomio estis tradicie orientita direkte al la antikva urbo de Taraz (antaŭe nomita *Talas* kaj *Dĵambul*) en nuntempa Kazaĥio. Tiel la urba ekomio kaj tiu de la tuta valo severe suferis post la disfalo de Sovetunio, la transformo de la antaŭaj sovetuniaj respublikoj al suverenaj ŝtatoj, kaj la starigo de severaj limkontroloj fare de la kazaĥiaj aŭtoritatoj: Transportaj kaj komercaj ligoj al la resto de Kirgizio estas malhelpataj fare de la menciitaj imponaj montoĉenoj kiuj dividas la valon Talas de la regionoj de la valo Ĉuj kaj de Biŝkeko. La sole motorcikle kaj aŭte veturebla strato al Biŝkeko kaj la resto de la ŝtato Kirgizio leviĝas ĝis alteco de pli ol 3500 metroj super la marnivelo tra la montpasejo *Ötmök* (fermita en vintro) antaŭ ol remalsuprenvojante en multaj kurbiĝoj al la valo Ĉuj kaj Biŝkeko.

Manas
-----

La mita kirgiza nacia heroo, *Manas*, laŭdire naskiĝis en la kirgizaj *Ala-Too*-montoj de la provinco Talas. Malmultajn kilometrojn ekster la urbaj limoj de Talas situas maŭzoleo, kiun oni supozas esti tiu de Manas kaj tial nomas *Kümböz Manas*. Tamen, la enskribaĵo en la riĉe dekorita fasado dediĉas ĝin al "...la plej glora inter ĉiuj virinoj *Kenizek-Ĥatun*, la filino de emiro Abuka". Legendo klarigas ke la vidvino de Manas, Kanikej, post la morto de sia edzo mem libervole ordonis la falsan enskribaĵon por misgvidi la malamikojn de sia edzo kaj preventi la detruon de la tombo kaj malhonorigan misuzon de la kadavro. La konstruaĵo probable konstruiĝis en la jaro 1334. Ĝi nun enhavas muzeon dediĉitan pri la eposo ĉirkaŭ la heroo Manas.

Notoj
-----

1. ↑  oficiala retejo de Talas[*rompita ligilo*]

* koncizaj informoj pri la urbo (angle) Arkivigite je 2004-12-31 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* la Maŭsoleo de Manas (angle) Arkivigite je 2009-08-05 per la retarkivo Wayback Machine
* Talasmost.kg: nova retejo por eksaj urbanoj, nun vivantaj ie ajn en la mondo, kaj por ĉiu krome interesita pri la urbo (ruse) Arkivigite je 2009-08-19 per la retarkivo Wayback Machine
* retejo de la civitana radiostacio *Radiomost* en Talas (ruse) Arkivigite je 2013-06-24 per la retarkivo Wayback Machine
La **Monda Monumenta Fonduso** (angle *World Monuments Fund*, akronime **WMF**) estas privata internacia organizo bazita en Novjorko, Usono, kun la celo konservi historiajn monumentojn kaj mediojn. Ĝi havas lokajn filiojn en, inter aliaj lokoj, Kamboĝo, Francio, Peruo, Portugalio, Hispanio kaj Britio.

La Monda Monumenta Fonduso estis fondita en 1965 fare de emerita usona armea kolonelo James A. Gray (1909–1994) kun la celo savi la Klinantan Turon de Pizo stabiligante la fundamentojn sub ĝi. Kiel ĝia unua projekto, la organizo okupiĝis pri la rokaj preĝejoj de Lalibela en Etiopio kunlabore kun Unesko. Poste, la Monda Monumenta Fonduso laboris kun la moaj ŝtonkapoj sur Paskinsulo kaj, kune kun Unesko, kaj pri inundoprotektado en Venecio .

Mondaj Monumentoj Watch
-----------------------

Gokarna Mahadev TempleLa Mahadev Templo en Gokarneshwor, Nepalo, konserva projekto de la Internacia Fonduso por Monumentoj.
Aerial view of the Citadelle LaferrièreAera vido de la Citadelle Laferrière, en norda Haitio, konserva projekto de la Fonduso (1985–87).
La fantoma urbo de Craco, Italio, konserva projekto de la fonduso (2010)
Ekde 1996, la Monda Fonduso por Monumentoj publikigas ĉiujn du jarojn *World Monuments Watch,* liston de la plej minacataj kulturaj monumentoj en la mondo, kie lokaj grupoj laboras por protekti la objektojn. La listo por 2020 inkluzivas Rapa Nui Nacia Parko sur Paskinsulo (erozio), la Urubamba Valo en Peruo (turismo), la Woolworth Konstruaĵo en San Antonio en Teksaso, Usono (malkonstruo) kaj malnovaj akvosistemoj sur la Deccan Altebenaĵo en Barato (manko de bontenado) .

Referencoj
----------

1. ↑  "What we do", World Monuments Fund.
2. ↑  "History & Mission: History".
3. ↑   Press Release: World Monuments Watch List. Arkivita el la originalo je 2009-05-21. Alirita 2023-11-23.
4. ↑   2010 World Monuments Watch Panelist Bios (PDF). Alirita 18 November 2010.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Monda Fonduso por Monumentoj
* Britia filio
* Priskribo de WMFaj aktivecoj en Kambodio de la oficiala *Aŭtoritato por la Protekto kaj Administrado de Angkor kaj la Regiono de Siem Rikoltas* (APSARA)
* Priskribo de partnereco inter ARTstor kaj WMF Arkivigite je 2013-12-19 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 844274
* GND: 10114064-2
* LCCN: n88295403
* VIAF: 130434495
* ISNI: 0000 0001 2157 3818
* SUDOC: 085505501
* BNF: 14455247v
* BIBSYS: 11062056
* NKC: kn20100922004
* BNE: XX172339
 |
**Talas-Alatoo** (de la kirgiza vorto Ала-Тоо = *bunta montaro*, plennome Талас Ала-Тоосу [Talas Ala-Toosu], en iuj lingvoj ankaŭ nomata *Talas-Alatau* - laŭ la kazaĥa noma variaĵo *Талас Алатауы* [Talas Alatauij]) estas alta montaro en la ŝtatoj Kirgizio, Kazaĥio kaj Uzbekio de Centra Azio. Plej alta punkto de la montaro estas la monto *Gora Manas*, 4488 metrojn super la marnivelo.

La montaro konsideratas parto de la montaro Tjanŝano, kaj konsistigas ties plej okcidentan parton. Plejparte ĝi situas en Kirgizio. La montaro etendiĝas en la nordokcidento de la ŝtato sude de la kirgizia urbo kaj la samnoma rivero *Talas* kaj oriente de la kazaĥia urbo *Taras* kaj sude estas iaspeca daŭrigo de la Kirgiza Montaro, kiu situas norde de la rivero *Talas*. Sude ĝi iom post iam malaltiĝas ĝis la rivero *Narin*. La okcidentaj malpli altaj partoj de la montaro etendiĝas ĝis la suda Kazaĥio kaj la orienta Uzbekio.

la Talas-Alatoo jen bildiĝas en la mapa nordoriento
La **terhundo de Jack Russell** (aŭ **vulphundo de Jack Russell**) estas negranda raso de hundo.

Historio de vulphundoj de Jack Russell
--------------------------------------

Unue bredita de John Russell kiu aĉetis hundinon nomitan Trump. Grava karakterizaĵo de ĉi tiu hundo estis agresemo, kiu provizis sufiĉan volon sekvi kaj elterigi vulpojn - sen dolorigi ilin. La hundoj kiujn bredis Russell bone apreziĝis pro ĉi tiuj karakterizaĵo.

Malgraŭ tio ke Russell unue aĉetis Trump celinte bredi ŝin kaj krei de ŝi novan sanglinion, plej probable neniu el la nunaj vulphundoj sangrilatas al ŝi. Multfoje dum la vivo de Russell, li devis forvendi ĉiujn siajn hundojn pro manko de mono, kaj je sia morttago havis nur kvar hundojn neplubredeblajn en 1883.

Famaj vulphundoj de Jack Russell
--------------------------------

La 29-an de aprilo 2007, vulphundo de Jack Russell nomita George savis kvin infanojn de atako farita de du pitbuloj. Oni raportis ke li tuj venis al la atakantoj kaj haltigis ilin sufiĉe longe por ke la infanoj povu forkuri. La pitbuloj mortigis lin, sed en la jaro 2009 li postmorte ricevis la "PDSA Gold Medal".

Eksteraj ligiloj
----------------

* Terhundo de Jack Russell en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Terhundo de Jack Russell en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Artikolo pri la brava hundo George (angle) Arkivigite je 2009-02-14 per la retarkivo Wayback Machine
La **Sud-Afrika Disvolviĝa Komunumo** (angle *Southern African Development Community*) estas organizaĵo por la kunlaboro de ŝtatoj de suda Afriko. Ĝiaj programoj dividiĝas en kelkajn ekonomiajn kaj sociajn kampojn. La 14 membraj ŝtatoj estas Angolo, Bocvano, Demokratia Respubliko Kongo, Lesoto, Malavio, Maŭritanio, Mozambiko, Namibio, Sud-Afriko, Sejŝeloj, Svazilando, Tanzanio, Zambio, Zimbabvo.

---

**Historio**

La Sud-Afrikan Disvolviĝ-Kunordigan Konferencon (SAEKK), la pra-organizaĵo de SAEK, establis en aprilo de 1980 la registaroj de la naŭ sud-afrikaj landoj Angolo, Bocvano, Lesoto, Malavio, Mozambiko, Svazilando, Tanzanio, Zambio, kaj Zimbabvo. La formado de SAEKK estis longa procezo de konsultoj inter la estroj de suda afriko. Je la fino de la 1970-aj jaroj, klariĝis al la estroj de la regiono ke havi nacian flagon kaj nacian himnon ne kontentigus la bezonojn de la popolo por plibona vivnormo. Kaj la pozitivaj spertoj de kunlaboro inter la ŝtatoj por antaŭenigi politikajn baraktadojn, transformiĝis al pli vasta kunlaboro alcelanta ekonomian kaj socian disvolviĝon. Kunveno okazis en Arusha, Tanzanio, en julio 1979 kiu kondukis al la formiĝo de SAEKK post unu jaro.

En aŭgusto 1992, la ŝtatestroj de SAEKK kunvenis en Windhoek, Namibio, kaj subskribis deklaracion kaj traktaton establigante la nova organizaĵon SAEK. La ŝtatestroj konsciis ke malgraŭ la bona laboro de la Konferenco, ĝi montris la gravan bezonon de organizaĵo pli leĝa kaj formala. Kaj estis deziro ŝanĝi la celon de nur kunordigo de disvolviĝaj projektoj al pli integritaj ekonomioj, kaj tial la traktato, kiu estas plano por konstrui komunumon.

*La TTT-ejo de SAEC en la angla (franca kaj portugala venonta)*
**Teri TORDAI,** hungare **Tordai Teri** estas hungara aktorino. Eksterlande ŝi uzis la nomon **Terry Torday**.

Teri Tordai naskiĝis la 28-an de decembro 1941 en Debrecen.

Biografio
---------

Teri Tordai frekventis aktoran ĉeflernejon inter 1960-1964 en Budapeŝto, sed jam en 1962 ŝi ricevis rolojn en filmoj. Por publiko de Germanio ŝi komencis sian karieron en 1965 en germana filmo *Ferien mit Piroschka*, kie ŝi ludis kun Dietmar Schönherr kaj Götz George. Poste ŝi ricevis rolojn kaj en germanaj, kaj en hungaraj filmoj. En 1976 ŝi naskis filinon, poste ŝi ricevis rolojn ankaŭ en teatroj. Ŝi apartenis al Nacia Teatro (Budapeŝto) inter 1965–1971, al Teatro József Attila inter 1986–1995, poste al Teatro Petőfi (Veszprém). Ŝi ricevis 5 premiojn.

Ŝiaj roloj (selekto)
--------------------

* diversaj filmoj inter 1962-2011, ekzemple *Esős vasárnap* (Pluva dimanĉo) (debuta), 1962; *Susanne, die Wirtin von der Lahn*, 1967; Bonan vesperon somero, bonan vesperon amo, 1972; Mephisto, 1981
* diversaj teatraj roloj, ekzemple William Shakespeare: Somermeznokta sonĝo - Hippolita, Titania; G. B. Shaw: *Mrs Warren's Profession* (Profesio de S-ino Warren) - titolrolo

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Kategorio Teri Tordai en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Indira Gandhi Nacia Malferma Universitato** (hindie इंदिरा गाउदी राष्ट्रीय मुक्ट वॿषिषिषिषिष्ट्रीय टी; angle *Indira Gandhi National Open University* akronime : *IGNOU‏*), estas nacia universitato kiu faciligas distanclernadon, kaj kies centro situas en Nov-Delhio, Barato. Ĝi estas nomita laŭ la iama ĉefministro de Barato, Indira Gandhi. Ĝi estas konsiderata la plej granda universitato en la mondo, kun pli ol 3 milionoj da studentoj .

La universitato estis establita en 1985 kun buĝeto de proksimume 20 miliardoj hindaj rupioj, post kiam la hinda parlamento pasigis la IGNOU-leĝon. Ĝi estis establita kun la celo igi pli altajn studojn alireblaj al grandaj partoj de la populacio kaj al malfortaj kaj malproksimaj tavoloj, en la formato de malferma universitato. La universitato estas administrata de la Registaro de Barato kaj tenas la sekretariejon de *la Tutmonda Mega Universities Network (GMUNET)*, subtenata de Unesko .

Komence, la universitato ofertis nur du studtrakojn, por diplomo en administrado kaj en distanca lernado, kaj proksimume 4,000 studentoj studis tie. Nuntempe ĝi ofertas 228 studtrakojn en 21 fakultatoj, kaj inkluzivas reton de 67 regionaj studcentroj, 2,667 lernsubtencentroj, kaj 29 partnerstudinstituciojn ĉirkaŭ la mondo. Ĝi laborigas 810 fakultatanojn, 574 akademiajn laborantaranojn kaj 33,212 studkonsilistojn. 

La diversaj lernejoj de *IGNOU*: 

1. lernejo de Humanistiko 2. lernejo de Sociaj Sciencoj 3. lernejo de Sciencoj 4. lernejo de Eduko 5. lernejo de Daŭra Eduko 6. lernejo de Inĝenieristiko & Teknologio 7. lernejo de Administrado-Studoj 8. lernejo de Sansciencoj 9. lernejo de Komputilo & Informaj Sciencoj 10. lernejo de Agrikulturo 11. lernejo de Juro 12. lernejo de Amaskomunikilaro de Studoj Ĵurnalismo kaj 1.4. Servo Sektora Administrado 15. lernejo de Interfakaj kaj Trans-disciplinaj Studoj 16. lernejo de Socia Laboro 17. lernejo de Metia Eduko kaj Trejnado 18. lernejo de Etendiĝo kaj Evoluo-Studoj 19. lernejo de Fremdlingvoj 20. lernejo de Traduko-Studoj kaj Trejnado 21. lernejo de Prezentartoj kaj Bildartoj 

La studoj estas ofertitaj ĝis bakalaŭro.

Referencoj
----------

1. ↑   Indira Gandhi National Open University, 1985. Government of India. Arkivita el la originalo je 17 April 2012. Alirita 17 May 2012.
2. ↑  Creating Accessible Online Instruction Using Universal Design Principles: A LITA Guide, p. 103, Brady Lund, Rowman & Littlefield.
3. ↑  "Constant learning through distance education", 6 June 2013.
4. ↑  IGNOU Website: Objectives Arkivigite je 2007-04-23 per la retarkivo Wayback Machine (URL last accessed on 29 April 2007)
5. ↑   About IGNOU. Alirita 29 July 2013.
6. ↑  Pri IGNOU - profilo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 829772
* GND: 10086123-4
* LCCN: n88123847
* VIAF: 139357195
* ISNI: 0000 0001 0693 7804
 |
Torento en Taliŝ-Montaro.
**Taliŝ-Montaro** (azerbajĝane *Talış dağları*), estas montaro en nordokcidenta Irano kaj sudorienta Azerbajĝano. Ĝi troviĝas en la nordocidenta sekcio de Elborz-Montaro, etendiĝante sudorienten ekde Lenkoran-Malaltebenaĵo en sudorienta Azerbajĝano ĝis la pli malalta parto de *Sefid-Rud* ( Blanka rivero ) en nordokcidenta Irano. Malmulte da pintoj superas 3 000 metrojn kaj la humidaj duon-subtropikaj marbordaj malaltaĵoj laŭlonge de la Kaspio, inkluzive Lenkoran-Malaltebenaĵo, situas je la orienta bazo de la montaro .

La maksimuma jara precipitaĵo en Taliŝ-Montaro estas inter 1 600 mm kaj 1 800 mm; tiu estas tra la Lenkoran-Malaltebenaĵo la plej alta precipitaĵo en Azerbajĝano kaj ankaŭ en Irano.

La hirkaniaj-kaspiaj miksaj arbaroj estas ekoregiono de abundaj malaltaĵaj kaj montaraj mezvarmaj pluvarbaroj kiuj tute kovras Taliŝ-Montaron.

Referencoj
----------

1. ↑  Encyclopaedia Britannica

* Taliŝ-Montaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Taliŝ-Montaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Teritoria Defend-Armeo** (pole *Wojska Obrony Terytorialnej (WOT)*) estas unu el kvin militaraj branĉoj de la Armitaj fortoj de Pollando, krom Pola Ter-Armeo, Pola Aer-Armeo, Pola Mar-Armeo kaj Pola Speciala Armeo.

Historio
--------

Kreado de la sistemo de teritoria defendo en Pollando en la nuna formo komenciĝis la 30-an de decembro 2015 de enpostenigo de la prokuristo - fare de ministro pri nacia defendo Antoni Macierewicz - pri la kreo de teritoria defendo, kiu iĝis Grzegorz Kwaśniak. La dua etapo estis subskribo de la ministro pri nacia defendo de la Koncepto pri la kreo de teritoria defendo, kio okazis la 25-an de aprilo 2016 en Ĝeneralkleriga Liceo je la nomo al Waldemar Milewicz en Varsovio. WOT kreiĝis la 1-an de januaro 2017 surbaze de la leĝo el la 16-a de novembro 2016 pri ŝanĝo de leĝo pri universala defendo-devo en la Pola Respubliko kaj de aliaj leĝoj, kiu estis subskribita de la prezidento Andrzej Duda la 20-an de decembro 2016. La 29-an de marto 2017 Komandantaro de la Teritoria Defend-Armeo atingis kapablon al agado kaj formale transprenis gvidadon de la unuaj tri brigadoj lokigitaj en Bjalistoko, Lublin kaj Rzeszów.

La 21-an de majo 2017 en la tri urboj okazis la unuaj en historio de WOT militistaj ĵuroj.

La 28-an de junio 2017 la Komandejo transprenis kaj kultivas la heredaĵon de la tradicio de la Ĉefkomandejo de Pola Enlanda Armeo (1942-1945).

Por krei la Teritorian Defend-Armeon oni elspezis en 2017 pli ol unu miliardon da zlotoj. Fine de 2017 nombro da soldatoj superis 7 600 personoj.

Surbaze de la decido de Ministro pri Nacia Defendo la Komandantaro de Teritoria Defend-Armeo transprenis kaj daŭrigas heredaĵon de la Ĉefkomandejo de Pola Enlanda Armeo (1942–1945). Festo de Teritoria Defend-Armeo estas celebrata la 27-an de septembro.

La soldatoj-volontuloj helpis dum COVID-19-pandemio kaj gardado de la landlimo kun Belorusio en la hibrida milito kontraŭ Pollando de Aljaksandar Lukaŝenka en 2021. Post la invado de Rusio en Ukrainion kelkaj miloj el 32 mil membroj helpas al militrifuĝintoj.

La 23-an de oktobro 2021 tri brigadoj de la Teritoria Defend-Armeo el Lublinio, Polesio kaj Mazovio komencis operacon "Protekto 21" laŭlonge de la landlimo, sed ene de la trikilometra zono de eksterordinara stato, kiun provas ĉiutage eksterleĝe trapasi centoj da migrantoj, alveturigataj al Minsk de Proksima Oriento, por atingi Germanion.

La 18-an de marto 2022 prezidento de Pollando subskribis Leĝon pri Patruj-Defendo cele de plifortigo de la Armitaj Fortoj de Pollando kaj de Teritoria Defend-Armeo, kies nombro da soldatoj kreskos ĝis 50 mil.

Interesaĵoj
-----------

* Ukraina Teritoria Defend-Armeo estis kreita laŭ la pola kaj helpe de la polaj instruktoroj.
* Laŭ kelktaga telefona enketado de rusaj civitanoj fare de ukrainaj sociologoj 75% de rusoj apogas la invadon de Rusia Federacio en Ukrainion kaj opinias ke Pollando povas sperti la sorton de ukrainoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Ministerio pri defendo (Francio)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala paĝo
* Informacje o WOT na stronie MON Informoj pri la Teritoria Defend-Armeo en la paĝo de Ministerio pri Nacia Defendo
* Pola Armeo en la pola lingvo
**Sóller** [ˈsoʎə] estas komunumo kaj vilaĝo sur insulo Majorko. Kun areo de 42,75 km² kaj 14.075 loĝantoj (en 2010) ĝi havas loĝdenson de 329/km².

La komunumo konsistas el jenaj kvin setlejoj (parenteze la loĝantar-nombroj en la setlejo kaj kun la ĉirkaŭaĵo):

* Alconàsser (3 / 3)
* Biniaraix (146 / 513)
* L'Horta (429 / 1.582)
* Port de Sóller (2.377 / 2.837)
* Sóller (7.223 / 8.690)

La iama setlejo *l'Alqueria del Comte* estis pro kreskado de Sóller aligita al tiu ĉi.

Kiel montras la listo, preskaŭ ĉiuj komunumanoj vivas en la sideja setlejo aŭ en ties marborda havenejo *Port de Sóller* (= haveno de Sóller).

* Totala vido de la vilaĝoTotala vido de la vilaĝo
* Memortabulo pri ora plako de la reĝoMemortabulo pri ora plako de la reĝo
* Motorvagono de la fervojo de SóllerMotorvagono de la fervojo de Sóller

Turisme Sóller estas konata pro la historia fervojo de Sóller (*Ferrocarril de Sóller*), malfermita en 1912, kiu liĝas ĝin al Palma. Krome ĝi posedas botanikan ĝardenon kaj imponan preĝejon konsekritan al Sankta Bartolomeo, konstruitan en 1236, sed baroke transformitan.

* Sóller en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Sóller en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Alĝerio** estas dividata en 48 vilaja (provincoj), 553 *daira* (Distriktoj de Alĝerio) kaj 1541 *baladijah* (municipoj, en franca: *kommune*). La ĉefurbo de baladijah, daira, aŭ provinco (kiu estas ankaŭ la plej granda urbo de tiuj) ĉiam donas al tiuj entoj sian nomon, eĉ Alĝero, la ŝtata ĉefurbo donas sian nomon (*El Djazayar*, nome araba nomo kaj por la urbo kaj por la lando).

Laŭ la Alĝeria Konstitucio, vilaja estas teritoria kolektivo kiu ĝuas ekonomian kaj diplomatian libron, nome APW, aŭ *"Popola Provinca Parlamento/Provinca Popola Parlamento"* (nome ***A**ssemblée **P**opulaire **W**ilayale*, en franca) estas la politika ento kiu regas provincon, regata de "ŭali" (Guberniestro), kiu estas elektita de la Alĝeria Prezidento por kontroli la decidojn de la APW; tiu havas ankaŭ prezidenton, kiu estas elektita de la membroj de la APW, kiuj estas elektitaj de la Alĝerianoj mem.

**Alĝerio** estas prezidentisma respubliko en Nordafriko kies administra divido konsistas el 48 provincoj ekde la jaro 1983.

Mapo de la provincoj de Algerio ordigitaj laŭ la oficiala numerigado.

Provincoj
---------

La provincoj estas la jenaj:

1. Adrar
2. Ŝlef
3. Laghuat
4. Um El Buaghi
5. Batna
6. Bejaia
7. Biskra
8. Beŝar
9. Blida
10. Buira
11. Tamanrasset
12. Tebesa
13. Tlemcen
14. Tiaret
15. Tizi Uzu
16. Alĝero
17. Ĝelfa
18. Jijel
19. Setif
20. Saida
21. Skikda
22. Sidi Bel Abes
23. Annaba
24. Gelma
25. Konstantina
26. Medea
27. Mostaganem
28. Msila
29. Muaskar
30. Uargla
31. Oran
32. El Bajadh
33. Ilizi
34. Borĝ Bu Areriĝ
35. Bumerdes
36. El Tarf
37. Tinduf
38. Tisemsilt
39. El Ued
40. Ĥenŝela
41. Suk Ahras
42. Tipazo
43. Mila
44. Ajn Defla
45. Naama
46. Ain Temuŝent
47. Ghardaia
48. Relizan
**Sóshartyán** [ŝOŝhartjAn] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono **Norda Hungario**, en departemento Nógrád, en subregiono de Salgótarján. Sós signifas: sala.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 12 km²
* Koordinatoj: 48° 04′ 18″ N 19° 40′ 56″ O﻿ / ﻿48.07167 °N, 19.68222 °O﻿ / 48.07167; 19.68222 (mapo)Koordinatoj: 48° 04′ 18″ N 19° 40′ 56″ O﻿ / ﻿48.07167 °N, 19.68222 °O﻿ / 48.07167; 19.68222 (mapo)
* Loĝantaro: 950
* Poŝtkodo: 3131
* Telefonprefikso: 32

Situo
-----

Sóshartyán situas sur mildaj deklivoj, laŭ traira flankovojo kontaktiĝanta kun Kishartyán. Salgótarján troviĝas 12, Szécsény 15, Bátonyterenye 17, Pásztó 21 km-ojn.

Historio
--------

Arkeologoj trovis tie tombojn de hungaroj el la 10-a jarcento. La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1332. En 1706 Francisko Rákóczi la 2-a tie aranĝis revuon de nobeloj. En 1710 konatiĝis puto "sala" havanta precipe jodon. Nun tiu akvo estas boteligita. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, kuracejo, poŝto.

Vidindaĵo
---------

* romkatolika novgotika preĝejo omaĝe al Koro de Jesuo de 1906
***Taloso** aperas en helena mitologio minimume dufoje, kaj nome kiel du diversaj figuroj.*

**Taloso - kupra giganto**, kiu pro Zeŭsa ordono gardis insulon Kreton. Tio estas unusola informo pri li, lia origino ne estas klarigita. Zeŭso komisiis lin per gardado de haveno por la reĝo Minoo, por protekti lin kontraŭ malamikaj aŭ nedezirataj personoj. Kiam ekzemple Argonaŭtoj dum sia vojaĝo el Kolĥido volís tie preni provizon de trinkakvo, rifuzis ilin Taloso kaj ne rekonis eĉ staton de neceso, nek ke Argonaŭtoj volis tujtuje post preno de akvo la havenon denove forlasi.

La giganto malebligis al ili eniri perforte, ĵetadis kontraŭ ili grandajn ŝtonojn, do neestis alia vojo ol ke sorĉistino Medea, edzino de Jazono, la giganton endormigu. Kiam li alteriĝis elpuŝigis el sia kokso kupran najlon, kiu fermis lian vejnon, per kio la giganto mortis pro sangoperdo.
Ni povas nur bedaŭri mortigon de la giganto Taloso. Eblas, ke li pli poste preventus invadon de barbaraj gentoj en Kreton. Ili ruinigis Dedalaj konstruaĵojn kaj aliajn kulturajn memoraĵojn. Sed tio okazis nur en la 12-a jarcento aK. la barbaroj estis doroj, unu de grupoj de estontaj grekoj.

**Taloso el Ateno** - estas konata el mito pri Dedalo, legenda atena konstruisto, skulptisto kaj inventisto. Taloso, nomata ankaŭ Perdikso (vidu Metamorfozoj - la libro oka de Ovidio) estis nevo de Dedalo, lia juna disĉiplo, kiu - por sia malfeliĉo - estis ankoraŭ pli talenta kaj lerta ol la majstro mem. Jam dekdujaraĝa li onidire inventis segilon, potistan radon kaj tornilon. Dedalo ne kapablis toleri tion kaj senigis sin de la knabo, pro ĵaluzo ĵetis lin de atena Akropolo. En la falo savis lin Ateno, diino de ĉiuj metioj kaj artoj, metamorfozis lin en perdrikon.

Dedalo estis pro tiu ĉi faro kondamnita al puno de morto. Li fuĝis en Kreton, kie laboris por la reĝo Minoo. Konstruis por li palacon kun legenda Labirinto, en kiu estis kaŝita monstra kreitaĵo Minotaŭro. Nur post kelkaj jaroj Dedalo sukcesis fuĝi el Kreto, kiam li konstruis flugilojn el birdaj plumoj. Sed dum flugo trans la maro lia filo Ikaro elflugis tre alten, la vakso varmiĝis, la plumoj liberiĝis kaj Ikaro falegis en maron. Poste Dedalo flugis ĝis Sicilio kaj tie ricevis azilon ĉe la reĝo Kokalo. Kiam lin tie atingis la reĝo Minoo, Dedalo rafinece murdis lin. Tio gajnigis al li dankemon de atenanoj, kies Minoo estis malamiko. Ili nuligis jam de longe faritan kondamnon de morto kaj Dedalo post longa tempo povis reveni en sian naskiĝurbon.

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Talós en la ĉeĥa Vikipedio.*
La **Sudokcidenta Medicina Centro de Universitato de Teksaso** (angle *University of Texas Southwestern Medical Center*, mallongigita **UT Southwestern** aŭ **UTSW**) estas publika esplora kaj studa centro en Dallas, Teksaso en Usono. Proksimume 13,568 dungitoj kaj 2,445 fakultatanoj laboras en la centro. La hospitalo havas pli ol 2.7 agnoskojn jare (igante ĝin ankaŭ la plej granda hospitalo en Teksaso). La kuracistoj de la hospitalo specialiĝas pri pli ol 80 specialaĵoj. Ĉiujare estas ĉirkaŭ 360 000 kazoj en la krizĉambroj. En la pasintaj Nobel-premiitoj Michael Stuart Brown, Joseph Goldstein, Johann Deisenhofer, Alfred Gilman, Linda Buck, Bruce Beutler kaj Thomas Sudhoff instruis aŭ studis en la centro.

La universitata hospitalo estas vicigita inter la supraj 25 hospitaloj en ok specialaĵoj laŭ US News & World Report kaj estas vicigita kiel la plej bona hospitalo en la Metropolo Dallas-Fort Worth-Arlington. Forbes vicigis la hospitalon kiel la ĉefa dunganto pri sano en Teksaso. 

La operacia buĝeto de la hospitalo en 2019 estis pli ol 3,152 miliardoj da dolaroj, kaj ĝi ĉiujare trejnas ĉirkaŭ 3,700 studentojn en la medicinaj profesioj. La institucio ĉiujare buĝetas ĉirkaŭ 422,6 milionojn da dolaroj en 5 700 esplorprojektoj. Federacia financado por la hospitalo estas la plej granda en Teksaso - $ 204 milionoj. Studoj en la hospitalo estas rangita 48-a en la Ŝanhaja rangotabelo.

Historio
--------

La fonduso por starigo de la hospitalo estis fondita en 1939. La medicina fakultato mem estis fondita dum Dua Mondmilito, komence loĝigita en manpleno da forlasitaj barakoj en Dallas.

En 1949, la kolegio iĝis la Universitato de Teksasa Sudokcidenta Medicina Fakultato. En 1954 la nomo estis ŝanĝita al sia nuna nomo. La kampuso estis konstruita kaj inaŭgurita en 1955

Referencoj
----------

1. ↑  UT Southwestern's William Perry Clements Junior University Hospital
2. ↑  Best Employers by State - Forbes
3. ↑  Best employers for new grads - Forbes

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 829945
* LCCN: n89139026
* VIAF: 139676311
* ISNI: 0000 0000 9482 7121
* NKC: nlk20040157344
 |
Detalo el la ŝtonoj de Stora Hammars, nome bildŝtono en Gotlando.
Detalo el la ŝtono de Smiss (I), Gotlando.
***Sörla þáttr eða Heðins saga ok Högna*** estas mallonga rakonto el la pli etenda versio *Óláfs saga Tryggvasonar en mesta* trovita en la manuskripto *Flateyjarbók*, kiu estis verkita kaj kompilita de du kristanaj pastroj, nome Jon Thordson kaj Magnus Thorhalson, fine de la 14a jarcento.
La rakonto ekas 24 jarojn post la morto de Fróði, kaj okazas en la 9a kaj la 10a jarcentoj.

Enhavo
------

Ĝi estas rakonto kiu enhavas historion pri kiel Freja akiris kolieron el la Nanoj, kiel tio kondukis al sangelverŝa milito, kaj kiel Olaf Tryggvason alportis pacon al la lando.

La historio paraleligas elementojn de pli fruaj historioj kiaj *Heimskringla* (eŭhemerizigo de varoj), partoj de la poemo *Lokasenna* (akuzo fare de Loki ke Gefjon kuŝis kun knabo por koliero), partoj de la poemo *Húsdrápa* (Loki ŝtela la kolieron Brisingamen), kaj la senfinan batalon *Hjaðningavíg* (variaj pli fruaj fontoj). Fine de la historio, la alveno de kristanismo dissolvas la malnovan kiu tradicie pluas ĝis Ragnarök.

La historio estis priskribita kiel "post-klasika" pro elementoj kiaj la priskribo de Loki kiel "ruza" sen ŝajna ironio, prezentante Freja kaj Loki kiel kortegoservistoj, kaj la malferma reprezento de la sekseco de Freja. La fakulo de la 19a jarcento nome Benjamin Thorpe aludis al la rolo de Freja en la rakonto kiel "sufiĉe tikla".

Referencoj
----------

1. ↑  The *Proza Edda*. Rasmus B. Anderson trad. (1897) Chicago: Scott, Foresman & Co. (1901).
2. 1 2  Lindow (2002:280-281).
3. ↑  Rasmus B. Anderson, Introduction to the *Flateyjarbók*. Norræna Society, London (1908). *"The priest Jon Thordson wrote the story of Erik Vidforle and both the Olaf Sagas; but the priest Magnus Thorhalson wrote what follows and also what goes before, and revised the whole, thus dedicating the work: "May God Almighty and the Virgin Mary bless both the one that wrote and the one that dictated!"*
4. ↑  Thorpe (1866:63).

Bibliografio
------------

* Lindow, John (2002). Norse Mythology: A Guide to the Gods, Heroes, Rituals, and Beliefs. Oxford University Press. ISBN 0-19-515382-0
* Thorpe, Benjamin (Trad.) (1866) The Elder Edda of Saemund Sigfusson. Norrœna Society.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Moderna Islanda versio
* traduko de Nora Kershaw de 1921
Regionoj de Ĉinio (inkl. Tajvanon)
**Sudokcidenta Ĉinio** ( ĉine :**中国西南**) estas regiono situanta en la suda parto de la Ĉina Popola Respubliko. Tiu regiono estis tradicie konata kiel Sudokcidenta Ĉinio pro sia loko relative al la areo kie Ĉinio origine situis kaj evoluiĝis. Ekzistas pluraj malsamaj difinoj por la partoj inkluzivitaj en tiu ĉi regiono - la plej mallarĝa difino inkludas Provincon Siĉŭano, urbon Ĉongĉingo, provincon Junano kaj provinco Gŭiĝoŭo, dum la plej larĝa difino inkludas ankaŭ provincon Gvanŝio kaj la okcidentajn partojn de provinco Hunano. Laŭ la oficiala difino de la ĉina registaro hodiaŭ ĉi tiu regiono inkluzivas nur provincon Siĉŭano, urbon Ĉongĉingo, provincon Junano kaj provinco Gŭiĝoŭo, kaj ankaŭ la Tibetan Aŭtonoman Regionon, kiu tradicie ne estis integra parto de tiu ĉi regiono.

Demografio
----------

La Sudokcidenta regiono de Ĉinio estas sufiĉe diversa regiono laŭ la populacio kiu loĝas en ĝi kaj historie enhavis plejparte neevoluintajn kamparajn areojn kompare kun la pli evoluintaj orientaj regionoj de Ĉinio. De la fino de la 70-aj jaroj de la 20-a jarcento komenciĝis akcelita evoluprocezo de la areo, kiu helpis fundamente ŝanĝi multajn partojn de la areo kaj antaŭenigi modernigon en ili. Komence de la 21-a jarcento, la regiono Sudokcidenta Ĉinio enhavis ĉirkaŭ 50% de la loĝantaro de la etnaj minoritatoj de Ĉinio, kiuj konsistigis ĉirkaŭ 37% de la loĝantaro de la regiono Sudokcidenta Ĉinio. La plej granda parto de la enmigrado al la regiono de ĉinaj loĝantoj estas de han-deveno kiuj estas plejparte koncentrita en la urbaj centroj, dum la kamparaj areoj daŭre enhavas plejparte minoritatajn populaciojn kiel ekzemple homoj apartenantaj al la Yi, Miao, ktp.

La plej multaj el la loĝantoj de la sudokcidenta regiono de Ĉinio parolas lokan dialekton de mandareno konata kiel Sudokcidenta mandareno. Aktuale en 2012, ekzistis ĉirkaŭ 260 milionoj parolantoj de sudokcidentaj mandareno en Ĉinio.

Urboj kiuj enhavas pli ol milionon da loĝantoj
----------------------------------------------

| # | Urbo | La nombro da loĝantoj en la urba areo | La nombro da loĝantoj en la distrikto | La nombro da loĝantoj en la grandurbo mem | prov. | Censo
dato |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | **Ĉongĉingo** | 8.894.757 | 12.084.385 | 16 044 027 | CQ | 2010-11-01 |
| 2 | **Ĉengduo** | 6.316.922 | 7.415.590 | 14.047.625 | SC | 2010-11-01 |
| 3 | **Kunmingo** | 3.140.777 | 3.272.586 | 6.432.209 | YN | 2010-11-01 |
| 4 | **Gŭijango** | 2.520.061 | 3.034.750 | 4.322.611 | GZ | 2010-11-01 |

Bildaro
-------

* Urbocentro de ĈongĉingoUrbocentro de Ĉongĉingo
* Monto Everest en la Ĉomolungma Nacia Natura RezervejoMonto Everest en la Ĉomolungma Nacia Natura Rezervejo

Eksteraj ligiloj
----------------
Templo Kamakŝi Amman.
La templo **Kamakŝi Amman** estas en la urbo Kanĉipuram, Tamilnado, Barato. Ĝi estas sankta loko dediĉita al la hindua dio Kamakŝi. La templo estas tre grava por la hinduaj kredantoj kaj ĝi estas vizitata de multaj homoj el diversaj partoj de la mondo.

Priskribo
---------

La templo estas fama pro sia bela arĥitekturo kaj dekoracioj. Ĝi havas grandan kaj mirindan pordojn, kiuj estas el bronzo kaj estas tre ornamitaj. La pordoj estas ilustritaj per multaj figuroj kaj bildoj de diversaj hinduaj dioj kaj diinoj. La templo ankaŭ havas multajn altarojn kaj sanktajn fontojn, kie kredantoj faras preĝojn kaj oferojn.

Historio
--------

Kamakŝi Amman estas nomita la "sankta patrino" de la urbo Kanĉipuram. La templo havas grandan historion, kaj oni diras ke ĝi estis konstruita antaŭ pli ol 2000 jaroj. La templo estis detruita kaj rekonstruita plurfoje dum la jarcentoj. La nuntempan templon konstruis en la 14-a jarcento la reĝo Nrusimha Varman la 2-a.

Religia signifo
---------------

La Kamakŝi Amman Templo ludas gravan rolon en la religia vivo de la hinduaj kredantoj. Ĝi estas konsiderata sankta loko, kie oni povas renkonti la diaĵojn kaj diinojn kaj esprimi siajn preĝojn kaj petojn. Multaj homoj vizitas la templo dum religiaj festivaloj kaj okazoj, kiel ekzemple Pongal kaj Navaratri.

Map Kamakŝi Amman Templo estas tre grava por la hindua komunumo en Barato kaj estas unu el la plej gravaj religiaj lokoj de Tamilnado. La templo estas ne nur sankta loko, sed ankaŭ unu el la plej belaj kaj impresaj konstruaĵoj en la regiono.

Bildaro* 
* 
* 
* 



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 821331
 |
situo de la insuloj kaj hlaigoj en la nordfrisa vadomaro
**Südfall** (dane Sydfald) estas insuleto en norda Germanio. Ĝi apartenas al la komunumo Pellworm kaj troviĝas en la distrikto Norda Frislando de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio, en la nordfrisa vadomaro ĉe la bordo de la Norda Maro. La insuleto havas areon de 56 hektaroj.

Südfall estas haligo, do eta insulo kiu inundiĝas dum ĉiu alta tajdo, kaj homaj loĝlokoj de historie kelkaj domoj sur ĝi troviĝas sur artefarita monteto, kiu tiom altas, ke ĝin la alta tajdo ne sukcesas subakvigi. Post multaj inundoj, dronoj, reloĝigoj kaj foriroj nun unu familio tutjare vivas tie.

* la loĝa monto, kiu ne inundiĝas dum altaj tajdojla loĝa monto, kiu ne inundiĝas dum altaj tajdoj
* veturo al la haligo ĉe malalta tajdoveturo al la haligo ĉe malalta tajdo
* boato por kaptado de salikoketoj ĉe Südfallboato por kaptado de salikoketoj ĉe Südfall

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Südfall en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* paĝo pri Südfall de la fondaĵo nordfrisaj haligoj[*rompita ligilo*]
* paĝo pri Südfall de la birdoprotekta asocio Jordsand[*rompita ligilo*]
* raporto pri vadomara migrado al la haligo Südfall Arkivigite je 2007-09-27 per la retarkivo Wayback Machine

Koordinatoj: 54° 27′ 55″ N 8° 43′ 35″ O﻿ / ﻿54.46528 °N, 8.72639 °O﻿ / 54.46528; 8.72639 (mapo)
**Sudorientaziaj Ludoj** (angle *Southeast Asian Games* estas multsporta evento okazanta ĉiun duan jaron en kiu partoprenas multaj el la nunaj 11 landoj de Sudorienta Azio.

Historio
--------

|  |  |
| --- | --- |
|  Polurinda artikolo | Ĉi tiu artikolo bezonas **poluradon**, ĉar ĝi montras stilajn kaj/aŭ gramatikajn kaj/aŭ strukturajn problemojn, kiuj ne konformas al stilogvido.

---

La priskribo de la problemo troviĝas ĉi tie. Bonvolu ŝanĝi la enhavon por plibonigi la artikolon. |

La Sudorientazia Ludoj originon el la Sudorienta-azia-duoninsulaj Ludoj aŭ SEAP Games (angle: *South East Asia Peninsula Games*). La delegitoj de la landoj en Sudorienta azia duoninsulo ĉeesti la aziaj Ludoj en Tokyo je majo 22, 1958,, Japanio havis kunvenon kaj konsentis establi sportan organizo. La SEAP Games estis konceptita de Luang Sukhum Nayaoradit, tiam vic-prezidanto de la Tajlanda Olimpia Komitato. La proponita kialo estis ke regiona sporta evento helpos antaŭenigi kunlaboron, kompreno kaj rilatoj inter landoj en la Sudorienta azia regiono.

### Fonditaj landoj

Tajlando, Birmo,Malajo (nuna Malajzio),Loaso, Suda Vjetnamio (nuna Vjetnamio)kaj Kamboĝo, inkluzivis Singapuro poste. La komitaro de SEAP formis kaj konsentis por havi la eventoj en ĉiun duan jaron.

### Okazintaj Ludoj

La unua ludo okazis en Bangkoko je decembro 12-17, 1959 kun 527 gesportoj partoprenis en 12 eventoj.

### La partroprenantaj landoj

* Birmo
* Brunejo
* Filipinoj
* Indonezio
* Kamboĝo
* Laoso
* Malajzio
* Orienta Timoro
* Singapuro
* Tajlando
* Vjetnamio

Sportoj
-------

* Silato

Laŭ Okazoj
----------

### En 2019 --

### En 2017 -- Malajzio

La 2017 Sud-Orient-Aziaj Ludoj okazos en Kuala Lumpuro kunlaboros statoj de Saravako kaj Sabaho. Sed la fina decido estos atendita.

### En 2015 -- Singapuro

La 28aj Sudorientaziaj Ludoj (angle: 28th Southeast Asian Games) okozas en Singapuro el 5a junio ĝis la 16a junio, 2015. 7000 gesportistoj el 11 landoj partoprenas en la ludoj. Piedpilka evento komencas kelkajn tagojn antaŭ la oficiala malferma ceremonio.

La lokoj por la ludoj uzas kaj novajn kaj malnovajn lokojn. La partroprenantoj loĝas en la hoteloj apud la lokoj de la ludoj.
La ludoj estas en 30 lokoj.

La ludoj estas en 30 lokoj.

La ludoj havas 36 sportojn kaj 402 eventojn.

### En 2013 -- Birmo

Referencoj
----------

1. ↑
14"-starotamo
**Tamo** estas cilindra, malofte ankaŭ ventreca tamburo, kiu sur la supra faco estas tegita per felo. Ĝi estas fiksa ero de frapinstrumentaro kaj povas ankaŭ aparteni al instrumentaro de marŝbandoj.

Strukturo
---------

La kaldrono plej ofte konsistas el ligno, malofte ankaŭ el plasto, pli malofte el metalo aŭ aliaj materialoj. Je produktaĵoj el ligno oni kunmetas plurajn tavolojn. Pli maldikaj kaldronoj, ekzemple kvartavolaj, ricevas fortigoringojn. Multaj lignospecoj estas uzataj. En la 1960-aj jaroj estis disvastiĝintaj kaldronoj el fagoligno. Ankaŭ tropikajn lignoj oni uzis, ekzemple je la altpreza serio *Signature* de Sonor. Unu el la nuntempe plej popularaj lignoj, kiujn oni uzas je la konstuado de tamoj, estas acero, kiu prezentas varman, ekvilibran kaj resonriĉan sonon, kiu estas bonege prilaborebla, kaj de kiu ekzistas abundaj trovejoj aparte en Nordameriko.

Felotegaĵo
----------

La tamburfeloj estas surstreĉataj per streĉringoj el metalo, pli malofte el ligno, kaj estas – ene de certaj limoj – laŭtone agordeblaj kaj laŭ streĉogrado adapteblaj al la preferata muzikstilo. La tipa sono de tamo estas priskribebla kiel meztone akcentita. Ĝis en la 1940-aj jaroj estis vasta kutimo alnajli la resonancfelojn – tiutempe naturfeloj – al la respektiva kaldrono. Pro tio tiuj ĉi ne estis agordeblaj.

Tamospecoj
----------

Frapinstrumentaro havas depende de la muzika stilo kaj la imagoj de la instrumentisto laŭplaĉan nombron da tamoj. En nuna normkonstruo plejparte estas tri tamoj de malsamaj mezuroj kaj versioj.


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

Je frapinstrumentaro oni distingas: 

* **pendotamoj**, kiujn oni muntas per tenilo aŭ ĉe tamartikon sur la bastamburo aŭ ĉe apartan tamostarigilon. Ekde la 1990-aj jaroj fariĝis moderne, munti ĉi tiujn tamojn iomete libere svingantaj per sistemoj plejparte muntitaj je la streĉringoj. Tio celis eviti boraĵojn en la kaldronojn kaj malhelpi plejeble multajn kontaktojn inter la diversaj materialoj (ligno, metalo).
* Kiel **starigilo-tamoj** oni komprenas pendotamojn, kiu aŭ firme aŭ libere svingantaj estas fiksitaj je starigilo, kiu anstataŭas tamotenilojn, cimbalstarigilojn kaj aliajn ekipaĵojn. Tiu havas je grandaj instrumentaroj unuaflanke la avantaĝon de spacoŝparado, aliaflanke ĝi evitas je la muntado kaj malmuntado la neceson de novagordado pro la fiksaj pozicioj de la eroj. Krom tio oni povas ŝpari, aparte je grandaj frapinstrumentaroj, konsiderindan pezon je transportoj. Ekzemple je starigilo troviĝas ankaŭ cimbalteniloj, je kiuj oni povas munti la cimbalojn.
* **koncertotamoj**, kiuj ne havas resonancfelojn.
* **Starotamoj**, kiuj staras sur piedoj, kiuj estas alto-agordeblaj – vidu foton.
* Krom tio ekzistas **rototamoj**. Tiuj ne havas kaldronojn, kaj oni agordas ilin per la framo, kun kiu ili estas ligitaj kaj fiksitaj.

La industriaj mezuroj por pendotamoj troviĝas inter 6 kaj 16 coloj, por starotamoj inter 14 kaj 18 coloj diametre. Ekzistas diversaj diferencoj je la profundomezurado.
**Tampico Alto** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Tampico Alto. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 152.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 11971 loĝantojn. El tiuj estis 6181 viroj kaj 5790 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1027.4 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 22 gradoj kaj 7 minutoj norda latitudo kaj 97 gradoj kaj 50 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 20 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 13604 personoj. En la jaro 2000 temis pri 12643, do temis pri kresko / malkresko je -1.45 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 11292 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 117 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Tampico Alto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

 Arkivigite je 2011-06-17 per la retarkivo Wayback Machine
La antikva **sud-picena lingvo** apartenas al la italika branĉo de la hindeŭropa lingvaro kaj kune kun interalie la umbra lingvo kaj oska lingvo konsistigas la *oskan-umbran* subgrupon.

La lingvon parolis la antikva popolo de picenoj – en la sama regiono ankaŭ paroliĝis la nord-picena lingvo, kiu ĝis nun ne estas lingvistike deĉifrita kaj identigita, do ne klaras en kiu grado ĝi parencis al la sud-picena.

Deĉifro
-------

La lingvo estas dokumentita per proksimume 20 argilaj tabuloj el la tempo inter la 6-a kaj 3-a jarcento a.K.. Dum longa tempo la tabuloj ne estis deĉifreblaj por la modernaj lingvistoj de la 19-a kaj 20-a jarcentoj, ĝis oni malkovris, ke la simboloj **.** kaj **:** ne estas diviloj inter frazoj (kiel en la modernaj lingvoj de la latina alfabeto aŭ inter vortoj (kiel en la antikva praveneta lingvo, sed reprezentis la sonojn *o* kaj *f*. Kontraŭe al la samregione parolita nord-picena lingvo, kiu ankoraŭ ne klasigeblas, ekde tiam la aparteno de la sud-picena lingvo al la hindeŭropa lingvaro estas klare pruvebla.

Fonto
-----

Benjamin W. Fortson: *Indo-European Language and Culture - An Introduction* Eldonejo Blackwell, Oksfordo 2004
Signalaro de AVS sur la monto Tschögglberg
La **Sudtirola Alpa Klubo** (germane:*Alpenverein Südtirol*), mallongigita **AVS**, estas asocio de la germane kaj ladine parolantaj montogrimpistoj de Sudtirolo, norda Italio. Fondinta en 1946, ĝi konsistas el 32 sekcioj kaj havas pli ol 60.000 membrojn.  La ĉefa sidejo troviĝas en Bolzano-Bozen.

Historio
--------

Komence la sudtirolaj sekcioj de Alpa Klubo estis anoj de la Germana kaj Aŭstra Alpa Klubo (*Deutscher und Österreichischer Alpenverein*). En la jaro 1869 la unuaj sekcioj estis fonditaj en Bozen kaj en Niederdorf (Puster-Valo). En 1910, 15 pliaj sekcioj estis funkciantaj en Sudtirolo. Ili komencis la konstruadon de 19 ĉaletoj kaj de vasta reto da padoj tra la montoj. Cetere oni komencis taŭgan instruadon de la montgvidistoj. Post la Unua Mondmilito Sudtirolo estis aneksita fare de Italio kaj sekve la faŝisma registaro en 1923 eksproprietigis la sekciojn kaj malpermesis la asocion.

Post la fino de la Dua Mondmilito, en decembro 1945, estis fondita la Sudtirola Alpa Klubo. Ĝiaj membroj unue renkontiĝis en Bolzano- Bozen en junio 1946.

La asocio nuntempe kondukas multajn ĉaletojn en la sudtirolaj montoj. Ĝi okupiĝas ankaŭ pri la bontenado de la padoj kaj de ilia signalaro. Cetere ĝi havas sekcion kiu okupiĝas pri savado de viktimoj de montaj akcidentoj.

La AVS estas membro de UIAA kaj ek de 2009 estas kunorganizanto de la internacia monta festivalo *International Mountain Summit*, kiu ĉiujare okazas en Brixen.

Referencoj
----------

1. ↑  *AVS zählt über 60.000 Mitglieder[*rompita ligilo*]*, stol.it, 11 September 2013
2. ↑  Retpaĝaro de IMS

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Sudtirola Alpa Klubo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* retpaĝo de la Sudtirola Alpa Klubo  Arkivigite je 2014-04-22 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 476037
* GND: 2039163-8
* LCCN: n95010448
* VIAF: 123312640
* SUDOC: 161294502
 |
iama restoracio *Falkenburg*, Vajmaro
la nuna bushaltejo *Falkenburg*
La plezurkastelo respektive citadelo **Falkenburg** troviĝis en Vajmaro, Germanujo. Ĝi situis duonvoje inter la rezideja kastelo kaj Kastelo Belvedere.

Historio
--------

Duko Ernesto Aŭgusto la 1-a starigis la komplekson post malavara mondonaco de la Ordeno de la Blanka Falko. En 1750 tiu ĉi konstruaĵo jam montris kadukospurojn, ankaŭ ĉar la dukoj intertempe trovis pli taŭgan lokon. Surloke iam estis estinta eĉ hospitalo. La ĝis 1732 tie gastantoj devis falĉi herbojn ĉe la najbara Hospitala Herbejo por provizi fojnon. Nuntempe la herbejon uzas sportoklubo ĉe la eosta flanko de Belvedera Aleo. Ankaŭ la nomo de la nur okaze de degelo aŭ post fortegaj ŝaŭroj akvo-enhavanta rojo *Hospitalgraben* ŝuldiĝas sian nomon al tio: ĝi enfluas ĉe la pendoponto de Ilm-parko je la rivero Ilm. La roja foso *Hospitalgraben* kune kun *Wilder Graben* kaj *Papiergraben* kaŭzis en 1613 post fulmotondraj ŝaŭregoj la t.n. Turingian Diluvon.

Pli malfrue ekzistis surloke restoracio nome *Falkenburg* en ejo starigita en la 1881-a jaro. Krome almenaŭ nome kuntekstas la geografiaj nomoj *Schanzengraben* kaj *Panzerwäldchen*. La pli malsupra parto konserviĝis kiel duaranga pomologia ĝardeno kies pli supra ero kondukas ĝis Merketal kaj la konkokalkaj supraĵoj de Gelmeroda. Konstruaĵaj restoj de Falkenburg (nek plezurkastele nek citadele) ne plu ekzistas.

Laŭ ordono de reĝo Frederiko la 2-a (Prusio) la kastelo estis detruita. Pro ke la rempara tuto pro nefeliĉa situo neniam gravis strategie estis ĝia uzo ĉiam nur reprezenta, fakte ĝis la foriĝo.

Kuriozaĵoj
----------

* Theodor Hagen, lerninto ĉe la Grandduka saksia artlernejo, pentris la fosaĵon *Schanzengraben* en la 1890-a jaro.

*Am Schanzengraben* de Theodor Hagen, 1890
* Inter 1899 kaj 1937 estis Falkenburg la fina haltejo de du linioj de la tramvojo vajmara. Tramvoje eblis rekte veni ĝis la ĉefstacidomo. Pli malfrue transprenis tiun ĉi taskon (trole)busoj. Ĝis hodiaŭ ekzistas samnoma bushaltejo, sed ne plu trolee.

Referencoj
----------

1. ↑  HSV Weimar e.V. Sporthalle Falkenburg.
2. ↑  Art: *Hospitalgraben* kaj *Hospitalwiese*, ĉe: Gitta Günther, Wolfram Huschke, Walter Steiner (eld.): *Weimar. Lexikon zur Stadtgeschichte.* Hermann Böhlaus Nachfolger, Weimar 1998, p. 217.
3. ↑  Art. *Falkenburg*, ĉe: Gitta Günther, Wolfram Huschke, Walter Steiner (eld.): *Weimar. Lexikon zur Stadtgeschichte.* Hermann Böhlaus Nachfolger, Weimar 1998, p. 114.
4. ↑  Heiko Laß: *Jagd- und Lustschlösser des 17. und 18. Jahrhunderts in Thüringen.* Michael Imhof Verlag, Petersburg 2006, ISBN 3-86568-092-5, p. 387-388

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Falkenburg (Vajmaro) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

50.9659411.33397Koordinatoj: 50° 57′ 57″ N, 11° 20′ 2″ O (mapo)
**Sălciua Nouă** [səlĉiŭa noŭə], hungare **Újszolcsva**, estas vilaĝo en distrikto Timiș (Rumanio). ĉ. 12 km norde de Recaș. Administre ĝi apartenas al la komunumo Pișchia, 12 km okcidente.

Sălciua Nouă situas iom izolite kaj estas ligita per komunumaj vojoj al Remetea Mică kaj al Recaș; tra Remetea Mică kaj Mașloc atingeblas la komunuma centro en Pișchia. La plej proksima fervoja haltejo estas en Remetea Mică.

Sălciua Nouă estis fondita ĉirkaŭ 1925 de rumanaj koloniistoj el Transilvanio. Pro sia izoliteco ĝi estas ŝatata de kelkaj gravuloj kiel retiriĝejo.

La nomo
-------

La nomo de la vilaĝo deriviĝas de la precipa devenloko de la koloniintoj, Sălciua en distrikto Alba. Laŭ la sama maniero oni derivis hungaran nomon (la hungara nomo de Sălciua estas *Szolcsva*), kvankam Sălciua Nouă ankoraŭ ne ekzistis en la tempo, kiam Banato apartenis al Hungario.

Notoj
-----

1. ↑   Catunul Salciua Noua din Timis, „colonizat" de miliardari? (rumane) (HTML). Opinia Timișoarei (2011-05-02). Alirita 2014-08-31.