recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Selektivaj malhelpaĵoj de realpreno de serotonino (SMRS-oj)** estas klaso de drogoj, kiuj estas tipe uzitaj kiel kontraŭdeprimiloj en la kuracADo de grava deprima perturbo kaj anksiaj perturboj. Konata ekzemplo estas fluoksetino.

La preciza agmekanismo de SMRS-oj estas nekonata. Oni kredas, ke Ili pliigas la eksterĉelan kvanton de la nervotransigilo serotonino per limigo de ties resorbiĝo (realpreniĝo) en la antaŭsinapsan ĉelon, pliigante la kvanton de serotonino en la sinapsa fendo havebla por ligiĝi al la postsinapsa receptoro. Ili havas variajn gradojn de selektiveco por la aliaj monoaminaj transportiloj; puraj SMRS-oj havas nur malfortan efikon al la norepinefrinaj kaj dopaminaj transportiloj.

SMRS-oj estas la plej vaste preskribataj kontraŭdeprimiloj en multaj landoj. La efikeco de SMRS-oj por mildaj aŭ moderaj okazoj de deprimo estis disputata kaj povas esti superpezita de kromefikoj.

*Alia termino: selektivaj serotoninaj reakceptaj inhibiciiloj* (SSRI) en la medicina terapio de deprimo.

* Kategorio Selektiva malhelpaĵo de realpreno de serotonino en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Santa Casa de Misericórdia de Votuporanga** (sankta kompatema domo de Votuporango) estas malsanulejo en la brazila urbo Votuporango. Kiel neprofitcela homama institucio, 70% de ĝiaj servoj estas donitaj al profitantoj de SUS, la brazila publika sansistemo.

Santa Casa estis fondita la 31-an de julio 1946, sed ĝia inaŭguro okazis la 16-an de aprilo 1950, en kiu partoprenis pluraj personecoj de la urbo, inkluzive doktoro Miguel Gerosa, kiu estis unu el la grandaj entuziasmuloj de la hospitalo.

En 1950, la klinika kunlaborantaro konsistis el kuracistoj D-ro Miguel Gerosa, D-ro Valter Eleutério Rodrigues, D-ro Gumercindo Hernandes Morales, D-ro Álvaro, D-ro Joaquim Figueira da Costa, D-ro Hermínio Sanches, D-ro Rui Pedroso, D-ro Wilson Cury kaj D-ro Elcio. Ekzistis ankaŭ teamo da 30 profesiuloj kiel ekzemple Otília Carneiro, la nura norma flegistino tiutempe. Nuntempe Santa Casa havas pli ol 1000 dungitojn kaj ĉirkaŭ 300 kuracistojn.

Referencoj
----------

1. ↑  Informpaĝo en la retejo Santa Casa Votuporanga portugale

Vidu ankaŭ
----------

* Hospital Unimed de Votuporanga
* AME de Votuporanga
* SanSaúde
* Votuporango

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de Santa Casa de Votuporanga portugale
Jingchuan-Gubernio.
Jingchuan-Gubernio.
La gubernio **Jingchuan** troviĝas en la vasta teritorio de urbo Pingliang, en la nordoriento de la provinco Gansuo, Ĉinio.

Geografio
---------

Ĝi estas en la kuniĝejo inter la provincoj Ŝanŝio kaj Gansuo, meze de loesa ebenaĵo, kaj estas ĉirkaŭita de 5 gubernioj kaj 1 distrikto, nome Ningxian, Changwu, Lingtai, Chongxin, Kongtong kaj Zhenyuan (Ĝenjuan). Ĝi estas 57 kilometrojn longa de la oriento ĝis la okcidento, 36 kilometrojn larĝa de la nordo ĝis la sudo, kaj la tuta areo estas 1409,3 kvadrataj kilometroj. En 2021, la gubernio Jingchuan havis 346 500 registritajn totalajn loĝantojn, kaj 215 600 konstantajn loĝantojn. Jingchuan Gubernio estas la plej taŭga regiono por kultivi bonkvalitajn pomarbojn en Ĉinio. Ĝi estas lokita ĉe ŝlosila punkto de la antikva Silka Vojo, kaj estas interna lando de ĉina civilizacio. De antikvaj tempoj, Jingchuan gubernio estis la unua grava urbeto de Chang'an ĉe la okcidentaj regionoj. La famaj vindindaĵoj estas Huishan Okcidenta Reĝpatrina Palaco, Yaochi, Suda Ŝtonkaverna Templo kaj Dayunsi Pagoda Templo ktp. En 2021 la la produkta valoro de Jingchuan gubernio estis 4,6 miliardoj juanoj. 

La gubernio Jingchuan estas en la meza fluejo de la rivero Jing.

Ĝi estis establita en Distrikto Anding en Han-dinastio, en Distrikto Baoding en Dinastio Tang, en Distrikto Jingchuan en Dinastio Jin, en Jingzhou en Dinastio Ming, en Distrikto Jingzhou en 1913, kaj kiel Distrikto Jingchuan en 1914.

Ĝi situas je 107°15′-107°45′ orienta longitudo kaj 35°11′-35°31′ norda latitudo .

Jingchuan-Gubernio administras 11 distriktojn kaj 2 vilaĝarojn.

Chenguan, Yudou, Gaoping, Libao, Wangchong, Yaodian, Feiyun, Fengtai, Dangyuan, Ruifeng, Taiping, Luohandong, Jingming, Honghe kaj Zhanglaosi.

Gravaj elementoj
----------------

* G 312 Ŝoseo trapasas la gubernion.
* Suda Kaverna Templo
* Palaco de Reĝino
* Templo Dayun

Gravuloj
--------

* Wanyan Chenglin, la lasta imperiestro de la Dinastio Jin, Jurchen nomo Hudun.
* Zhu Guansan, politikisto de la Respubliko Ĉinio. En la somero de 1949, li iris al Tajvano.

Esperantistoj kaj Esperanto-organizo
------------------------------------

* Ardo Hu Guopeng
* Trezoro Huang Yinbao
* Song Bo
* Hirunda Lu Xiaoyan
* Zeng Xiangfang
* Esperanto-Centro Ora Ponto

Eksteraj ligiloj
----------------

* Jingchuan en Jutubo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 809219
* LCCN: n87918891
* VIAF: 132623201
 |
Antikvaj konstrauĵoj en Steyning
Verŝajna tombŝtono de Aethelwulf, reĝo de Wessex
**Steyning** estas malgranda urbo en Sussex, Anglio. Laŭ la 2001-a censo, ĝi enhavas ĉ. 2800 loĝantojn.

En 858 Aethelwulf (Wessex) entombiĝis ĉe Steyning, sed poste lia kadavro estis translokigata al Winchester.

Dum la anglosaksa epoko Steyning iĝis grava haveno, kaj estis reĝa monfarejo. Eduardo la Konfesanto donis la urbon al la normanda abatejo de Fécamp, sed en 1052 Godvino (Wessex) forpelis la normandajn monaĥojn kaj forprenis Steyning por li mem. Antaŭ ol invadi Anglion, Vilhelmo la Konkerinto ĵuris ke li redonos la urbon al la abatejo de Fécamp, kaj tion li ja faris. Tamen sekvis disputo kun Vilhelmo de Braose, lordo de la najbara kastelo de Bramber. La monaĥoj verkis falsajn dokumentojn kaj, post tuttaga proceso, sukcese gajnis siajn celojn: Vilhelmo de Braose devis cedi plurajn rajtojn kaj aranĝi la translokigon de la mortintoj de Bramber al la tombejo de Steyning.

Dum la 14-a jarcento la Rivero Adur, kiu fluas tra Steyning, eksiltiĝis kaj la prospero de Steyning ege malpliiĝis.

Steyning estis la lasta angla urbo kie sorĉistino ŝtiparumiĝis.

La aktoro Laurence Olivier loĝis en Steyning, kie li mortis en 1989.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 283331
* GND: 7576272-9
* LCCN: n88072686
* VIAF: 137308866
 |
**Steven Frederic SEAGAL** (n. 10-an de aprilo 1951) estas usondevena aktoro, produktisto, reĝisoro kaj spertulo pri aikido. Ekde 2016 li estas rusia civitano; ekde 2018 li estas speciala sendito al Usono por plibonigi rilatojn inter la landoj. Li konsideras Vladimir Putin "inter la plej grandaj vivaj gvidantoj."

Steven Seagal naskiĝis en Lansing en Michigan. Li unuafoje interkonatiĝis kun la batalarto kiel malgranda knabo, kiam li estis kun la patro en fotbalmatĉo kaj dum paŭzo prezentis sin majstro de batalartoj, kiu luktis kontraŭ multobla superforto. La faro de la maljuna majstro, kiu facile superis kun la superforton, ravegis Stevenon. Kiam li estis sesjara, li komune kun la familio transloĝiĝis ĝis Kalifornio, kie li aliĝis en lernejon de karateo. Je kelke da jaroj pli poste li komencis viziti lernejon de aikido.

La batalartoj tiom ekplaĉis al li, ke li decidiĝis en sia deksepa jaro forvojaĝi Japanion, por ke li povu lerni de la plej grandaj majstroj. Li akiris nigran strion (la unua dano) en la jaro 1974 (krom aikido li akiris nigran strion en karateo, ĵudo kaj kendo). Je unu jaro pli poste li malfermas kiel unua usonano en Japanio lernejon de aikido kaj edziĝas kun sia unua edzino Miyako (filino de japana instruisto de batalartoj). Spite al tio, ke li ne estis japano, do kaj li kaj lia lernejo akiris ĝeneralan agnoskon.

Steven laboris kiel gardisto de potencaj homoj kaj laŭ neverkontrolitaj fontoj ankaŭ por CIA. Post dek kvin jaroj de la restado en Japanio li revenis reen ĝis Usono, kie en Los Angeles li fondis lernejon de batalartoj. La lernejo baldaŭ akiris brilan reputacion. Inter lernantoj de Steven apartenis ankaŭ multe da aktoraj steluloj kaj ankaŭ posedanto de aktora agentejo Michael Ovitz, kiu helpis lin venigi en filmon.

Steven havas kun sia unua edzino Miyako filinon Ayako kaj filon Kentar. Lia dua edzino fariĝis Kelly LeBrock kaj ili havas komune tri filinojn. Steven havas nuntempe la sepan danon en aikido kaj apartenas tutmonde al la plej signifaj majstroj.

* Kategorio Steven Seagal en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 179452
* GND: 134829573
* LCCN: no96006459
* VIAF: 102338104
* ISNI: 0000 0001 1453 8205
* SUDOC: 181332302
* BNF: 14024837n
* MBA: ab57a164-f30f-4aa5-8687-22abdbaeee44
* BIBSYS: 98041678
* NKC: xx0033563
* BNE: XX1057854
 |
**Caballar** [kabaLJAR] estas municipo en la sudocentro de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la administracia dividaĵo *Partido Judicial de Segovia* (jurisdikcia partio de Segovio) en la sudoriento de la provinco kaj ene de la teritorio de la komarko *Campiña Segoviana*. La loknomo *Caballar* estas etimologie komprenebla kiel Ĉevalejo alude ĉu al bieno ĉu al bredeja tereno. 

Caballar en la provinco Segovio.
Panoramo.
Preĝejo.
Malantaŭo de la preĝejo.
Romanika pordego de la preĝejo.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 16,83 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 76 loĝantojn. Ĝi perdis preskaŭ 400 loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono. 

Ĝi distas 30 km de Segovio, provinca ĉefurbo, 122 km de Madrido kaj 110 km de Valadolido (proksimume). Ĝi limas kun municipoj Turégano, Muñoveros, Valdevacas, Guijar, Cubillo, Carrascal de La Cuesta (Turégano) kaj La Cuesta (Turégano). La loĝloko estas formata de tri apartaj kvartaloj en umbra deklivo (Umbría), sunradia deklivo (Solana) kaj sur la ebenaĵo (Pavía).

La municipa teritorio kuŝas sur la deklivaro de la Sierra de Guadarrama. Fakte, parto de ĝia teritorio estas ene de la Nacia Parko de la Sierra de Guadarrama kaj de la Reto Natura 2000.​

Historio
--------

Estas restaĵoj de Bronzepoko. La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. La reĝino Urraca donis Caballar, kun aliaj posedaĵojn, al la episkopo de Segovio Pedro de Agén en 1123.​ En tiu tempo oni konstruis la romanikan preĝejon de la *Asunción de Nuestra Señora*.​ 

En la Milito de la Komunumoj de Kastilio (1520-1521), la lokano de Caballar Antonio de Cuéllar apogis la komunuman partion. En la 16-a jarcento, dum la regado de Filipo la 2-a, oni vendis la ekleziajn jurisdikciojn. La lokanoj de Caballar aĉetis tiam sian jurisdikcion. En la 18-a jarcento estis iom da tekstila industrio kaj ŝtonminado por la ĉefurbo.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, legomoj -ĉefe brasikoj kaj fazeoloj- kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe rura turismo (popola arkitekturo) kaj de servoj plej ekgravis, kune kun gastigado, konstruado kaj distribuado de porkoviando. Gravas piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis tre diversaj vizitindaj vidindaĵoj inter kiuj romanika preĝejo de "Asunción" (Ĉieliro), ermitejoj, fontoj ktp.

Bildoj
------

* Kapitelo de duvosta sireno.Kapitelo de duvosta sireno.
* Kapitelo de falkisto.Kapitelo de falkisto.
* Fonto.Fonto.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 767262
 |
**Béni Dalnoki,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Dalnoki Béni** estis hungara operkantisto, (tenoro). Lia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Singer Benjámin,* lia persona nomvarianto estis *Bernát*, lia edzino estis Fáni Dalnokiné Konti, lia filo estis Viktor Dalnoki.

Béni Singer  naskiĝis la 3-an de majo 1838 en Szabadka (Hungara reĝlando, (nuntempa Subotica en Serbio), li mortis la 28-an de januaro 1914 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Béni Dalnoki devenis el juda familio. Li kantadis jam en la lerneja koruso. En 1857 li aliĝis al trupo de Mihály Havi en sia naskiĝurbo, post 3 jaroj al trupo de István Reszler. En 1861 li lernis kantoteknikon en Vieno, inter 1862–1866 li estis membro de Teatro de Kolozsvár, poste li kantadis en diversaj teatroj. En 1876 li revenis al Kolozsvár, post 3 jaroj li havis rolojn en Nacia Teatro (Budapeŝto), en 1884 li aŭtomate estis fondinta membro de Reĝa Operejo de Budapeŝto. En 1904 li ricevis la titolon "honora membro".

El lia repertuaro
-----------------

* Friedrich von Flotow: *Marta* — Lyonel (debuta rolo, 1860)
* Ferenc Erkel:
	+ *Bánk bán* — Otto
	+ *Hunyadi László* — titolrolo
* Charles Gounod: *Faust* – titolrolo
* Jacques Offenbach: *Les Contes d'Hoffmann* — Francisko
* Gioachino Rossini: *La barbiro de Sevilo* — grafo Almaviva
* Vincenzo Bellini: *La sonnambula* – Elvino

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

* Kategorio Béni Dalnoki en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Berge** [BERĥe] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la sudokcidento de la nordorienta komarko *Bajo Aragón*, kies administracia ĉefurbo estas Alcañiz.

Geografio
---------

Ĝi estas je 108 km de Teruelo, provinca ĉefurbo, sur 718 msm de altitudo.​ La municipa teritorio estas en la sudokcidento de la komarko en kiu ĝi estas sude de tiu de Calanda. La teritorio estas propra de la transiro al la Iberia Sistemo de la Provinco Teruelo, pro kio ĝi estas de alta altitudo kaj kun variaj montetaj zonoj kaj ravinoj. 

Berge estas inter Molinos sudokcidente kaj Alcorisa (nordoriente) laŭ la provinca ŝoseo TE-V-8215.

Historio
--------

La historio de la loko estas ligita al la Ordeno de Kalatravo kiu havis sidejon en Alcañiz. Ŝajne en tiu epoko estis kastelo.

Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj same en Berge pro rura elmigrado oni malaltiĝis ĝis nunaj 237 loĝantoj.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio nun estas agrikulturo (ĉefe cerealoj, sed ankaŭ iom da fruktarboj, legomoj). Nune gravas rura turismo. 

Estas altiraĵoj en la urbo, nome la baroka preĝejo (1737), domegoj, turo kaj piedirado tra proksimaj naturaj lokoj kiel la akvorezervejo de Gallipuén ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 801472
 |
Sagitala sekcio de alveolo-palatala frikativo
En fonetiko, **alveolo-palataloj** (aŭ **alveolo-palataj konsonantoj**, aŭ pleonasme **alveolo-palatalaj konsonantoj**) estas palataligitaj postalveolaraj frikativoj, artikulaciataj per la lango malantaŭ la alveolara kresto, kaj la korpo de a lango levita al la palato.

Ili similas al palato-alveolaraj kaj retrofleksaj frikativoj, sed estas laminalaj anstataŭ apikalaj aŭ subapikalaj kiel estas la retrofleksaj frikativoj, kaj estas pli plene palataligitaj ol la "kupolaj" palato-alveolaraj frikativoj.

Troviĝo en lingvoj
------------------

Alveolo-palatalaj siblantoj troveblas en ĉinaj lingvoj kiaj la normĉina (mandarina) (cmn), hakaa (hak), kaj wu (wuu), aldone al la abĥaza (abk), pola, rusa, sveda, ubiĥa (uby), japana, korea, kaj serba. Kinnauri uzas alveolo-palatalan nazalon.

Transkribado per IFA
--------------------

La alveolo-palatalaj konsonantoj en la Internacia Fonetika Alfabeto estas:

  


| IFA | Priskribo | Ekzemplo |
| --- | --- | --- |
| Lingvo | Ortografio | IFA | Signifo |
|  | Senvoĉa alveolo-palatala frikativo | Normĉina(Mandarina) | 小 (**x**iǎo) | [**ɕ**iɑu˨˩˦] | malgranda |
|  | Voĉa alveolo-palatala frikativo | Pola | **zi**oło | [**ʑ**ɔwɔ] | herbo |
| ʨ | Senvoĉa alveolo-palatala afrikato | Serba | ку**ћ**а (ku**ć**a) | [ku**ʨ**a] | domo |
| ʥ | Voĉa alveolo-palatala afrikato | Japana | **j**ishin | [**ʥ**iɕĩɴ] | tertremo |

  

*Notu:* La tabelo montras nur siblantojn. En sinologiaj cirkloj oni uzas simbolojn por alveolo-palatalaj plozivoj (ȶ, ȡ), nazaloj (ȵ), kaj likvidoj (ȴ), sed tiuj ofte prezentas simplajn palatalajn aŭ palataligitajn konsonantojn, kaj do ne estas agnoskitaj de la IFA.

Piednotoj
---------

1. ↑  ISO 639-3

Vidu ankaŭ
----------

* Loko de artikulacio
* Listo de fonetikaj temoj
Alventaj Insuloj, markitaj en la mapo kiel *Windward Islands* plej sudoriente en la mapo super Trinidado.
**Alventaj Insuloj** (angle *Windward Islands*, hispane *Islas de Barlovento*) estas longa ĉeno da insuletoj norde de Sudameriko, kiuj etendiĝas kiel lasta seka haltejo inter Kariba Maro kaj Atlantiko kaj do kvazaŭ "vent-ŝirmilo" por la Deventaj Insuloj. Famaj insuloj Alventaj interalie estas Barbado, Dominiko, Grenado, Martiniko, Sankta Lucio kaj Sankta Vincento. Inter Sankta Vincento kaj Grenado estas longa ĉeno de etaj insuloj nome Grenadinoj kiuj apartenas la sudaj al Grenado kaj la nordaj al Sankta Vincento.

De temp' al tempo oni ankaŭ kunkalkulas Trinidadon kaj Tobagon, vd. *Ĉebordaj Antiloj*.

Vidu ankaŭ
----------

* Alventaj Insuloj (Franca Polinezio)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 234
* GND: 14590-7
* LCCN: sh85146967
* VIAF: 80144928705754440233
* NKC: ge867172
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Alventaj Insuloj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Villaverde de Guareña** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Salamanko en la nordo-centro de la provinco kaj al la Municiparo La Armuña. *Villaverde de Guareña* estas tradukebla etimologie al *Verda Vilaĝo de Guareña*.

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Villaverde de Guareña kaj senhoma Cañadilla, okupas totalan areon de 15,87 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 149 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 300 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. 

Limas kun loĝlokoj La Vellés, Pajares de la Laguna, La Orbada, Pedrosillo el Ralo, Pitiegua, Gomecello kaj Cabezabellosa de la Calzada. Ĝi distas 17 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis en la 13-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753517
 |
**Almotina** aŭ *Al Muteena* (en araba: المطينة) estas distrikto en orienta Dubajo, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj (UAE), nome en Dejra. Tiu komunumo estas ĉefe loĝeja kaj estas borde norde al Albaraha, sude al Almurakkabat, okcidente al Naif kaj oriente al Hor Alanz.

La ŝoseoj D 80 (Al Maktum), D 88 (Omar bin Ĥattam), D 78 (Abu Baker Al Siddike) kaj D 82 (Al Raŝid) formas periferion ĉirkaŭ la loĝloko. La strato Almotina (14a Strato) dividas Almotina en du preskaŭ egalajn subkomunumojn. Almotina estas tre loĝeja; tamen, estas ankaŭ gravaj hoteloj kaj restoracioj en la komunumo, krom la Konsulejo de Bangladeŝo, kiu servas por ampleksa bangladeŝa komunumo. 

La loĝeja areo de Almotina konsistas el lokaj stratoj kiuj estas numerigitaj pare, se ili iras orient-okcidenten, kaj malpare, se ili iras nord-suden. Par-numeritaj stratoj iras el la 2a A Strato tra la 30a Strato, dum malpar-numeritaj stratoj iras el la 1a Strato tra la 37a Strato.

Ĝi havas 18,094 loĝantojn.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Dejra en Dubajo |
| --- |
| Abu Hejl  ~ Ajal Naser ~ Albaraha ~ Albutin ~ Aldagaja ~ Algarhud ~ Alhamrija Haveno ~ Alĥabisi ~ Alkarama ~ Alkusajs ~ Almamzar ~ Almizhar ~ Almorar ~ Almotina ~ Almurakkabat ~ Alnahda ~ Alras ~ Alraŝidija ~ Alrigga ~ Alsabĥa ~ Altŭar ~ Alŭarka ~ Alŭohejda ~ Dubaja Internacia Flughaveno ~ Hor Alanz ~ Kornico Dejra ~ Mirdif ~ Muhajsna ~ Nad Alhamar ~ Nad Ŝamma ~ Naif ~ Rigga Albutin ~ Said Haveno ~ Um Ramul ~ Ŭarsan |

 |

* Kategorio Almotina en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Alvino REY**, naskonomo **Alvin MCBURNY** (naskiĝis je la 1-a de julio, 1907, en Oakland, Kalifornio, Usono, mortis je la 2-a de marto, 2004) estis usona ĵaza muzikisto (gitaristo kaj bandoĉefo).

La familio transmigris al Cleveland, Ohio, ĉirkaŭ 1921 kaj REY ricevis banĝon kiel naskotagan donacon. Li lernis ludi banĝon kaj ekis lian muzikan karieron en 1927 kun la bando de Ev Jones. Li alligis la orkestron de Phil Spitalny en 1928.

REY ŝaltis al gitaro. Ĝis 1929, li estis en Nov-Jorko en mezo de la pinto de la latina muzika furoro. Li ŝanĝis sian nomon al REY do ĝi sonos pli latine. Ĝis la mezaj 1930-aj jaroj, REY estis en San-Francisko kaj alligis la bandon de Horace Heidt. REY estiĝis stelulo kun HEIDT. Li ŝaltis al pedala metal-gitaro. Li kunlaboris kun la gitarfabrika kompanio GIBSON por disvolvigi novan sonprenilon. Liaj inventecaj akordaj strukturoj kaj distinga sono gajnis famon por li. REY formis lian propran bandon en 1939.

En 1942, la bando de REY havis grandan sukceson kun *Deep in the Heart of Texas* (Profunde en la Koro de Teksaso). Li evoluigis la bandon kaj dungis multajn tre bonajn muzikistojn inkluzivante Ray Coniff, Neal Hefti, Billy May, Al Cohn, kaj Zoot Sims. Muzika sindikata striko haltis rekordanta en 1943 kaj la bando estis finata. REY lasis muzikon por industrio, revenis al muziko malfrua en la 1940-aj jaroj, kaj ludis kun multaj grupoj ĝis en la 2000-aj jaroj.

* Kategorio Alvino Rey en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 35877
* GND: 119327597
* LCCN: n82144269
* VIAF: 7575114
* ISNI: 0000 0000 3244 0087
* SUDOC: 156505142
* BNF: 138989487
* MBA: 6dc489d6-32fe-469f-b365-26a268f2fdbb
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Koordinatoj: 65° 51′ 00″ N 44° 14′ 00″ O﻿ / ﻿65.85000 °N, 44.23333 °O﻿ / 65.85000; 44.23333 (mapo)

**Mezenj** (ruse *Мезень*) estas urbo en Arĥangelska provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 11242501.

La urbo estis fondita en la unua duono de la 16-a jarcento.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1780.

La interurba telefona kodo estas 81848, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

La urbo estas sur dekstra bordo de rivero Mezenj (Мезень), en 45 km de bordo de maro.

En jaro 1959 la urbo havis 4,1 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 3,9 mil loĝantojn.

Flago de Arĥangelska provinco
Administra divido de Arĥangelska provinco

**Ĉefurbo**: Arĥangelsk

**Aŭtonoma distrikto**: Nenecio

**Urbaj distriktoj**:
Arĥangelsk |
Korjaĵma |
Kotlas |
Mirnij |
Narjan-Mar |
Nova Zemlo |
Novodvinsk |
Severodvinsk 

**Municipaj distriktoj**:
Ĉemara |
Ĥolmogora |
Kargopola |
Konoŝa |
Kotlasa |
Krasnoborska |
Lena |
Leŝukonska |
Mezenja |
Njandoma |
Onega |
Pinega |
Plesecka |
Ŝenkurska |
Ustja 
Velska |
Verĥnetojma |
Vilegoda |
Vinogradovka |
Zapoljarnij
**Alvin** estas mini-submarŝipo kun longo de 7 metroj kaj pezo de 16 tunoj. La posedanto de Alvin estas la Usoma mararmeo, sed ĝin uzas ekde 2004 Woods Hole Oceanographic Institute (WHOI).

La submarŝipon konstruis General Mills' Electronics Group en Minneapolis, Minnesota. Alvin eltenas premon de 6.000 PSI kaj povas subakviĝi ĝis 4.500 metroj. La korpoŝelo estas el titano kaj dikas 5 cm. Interne ĝi havas spacon por tri personoj, por piloto kaj du esploristoj. La vidfenestro estas el 9cm-a plastiko. Alvin subakviĝas per ŝarĝoj kaj ĝi elakviĝas per deĵeto de ili. Se tiu suprenakviĝo okazas tre malrapide, povas helpi tion flankaj motoroj.

La aero sufiĉas por ĉ. 3 tagoj. En kazo de danĝero la pasaĝera parto povas esti apartigita de la resto.

Ĝi debutis la 1-a de septembro 1985 per malkovro de ŝipruino de Titanic. Oni nuntempe esploras per ĝi submarajn termofontojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alvin (submarŝipo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* WHOI's Alvin pages


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 80888
* GND: 4273777-1
* LCCN: n88174465
* VIAF: 143176744
 |
Paĝo de teksto en mezepoka latino de la *Carmina Cantabrigiensia* (Cambridge University Library).
**Mezepoka latino** estis la formo de la latina uzita en la Mezepoko, ĉefe kiel komunikilo por scienca interŝanĝo kaj kiel la liturgia lingvo de la mezepoka Romkatolika Eklezio, sed ankaŭ kiel lingvo de scienco, literaturo, juro kaj administracio. Malgraŭ la klerika origino de multaj el ĝiaj verkintoj, la mezepoka latino ne devus esti konfuzita kun la eklezia latino. Ekzistas neniu reala interkonsento pri la preciza limo kie finiĝas la antikva latino kaj kie komenciĝas la mezepoka. Kelkaj sciencaj enketoj asertas ke ĝi komenciĝas ekde la frua eklezia latino en la mezo de la 4-a jarcento; aliaj ĉirkaŭ la jaro 500 p.K. kaj daŭre aliaj kun la anstataŭaĵo de skriba latino fare de la skribaj latinidaj lingvaroj komence de la jaro 900.

Universitatoj estis unu el plej famaj kernoj kie mezepoka latino prosperis krom la pli ekleziaj kulturaj centroj kiaj monaĥejoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Domesday Book
**Funkcia manĝaĵo** estas manĝaĵo kiu havas aŭ havigas aldonan funkcion (ofte rilata al sanhelpo aŭ malsanevitado) per aldono de novaj ingrediencoj aŭ plie el ekzistintaj ingrediencoj.

"Funkcia manĝaĵo estas ĉu natura ĉu produktita manĝaĵo kiu enhavas konatajn biologiaktivajn komponaĵojn kiuj en difinitaj kvantaj kaj kvalitaj kvantoj havigas medicine pruvitajn kaj dokumentitajn sanigajn profitojn, kaj tiele, estas grava fonto en la preventado, administrado kaj traktado de kronikaj malsanoj de la moderna epoko". Ĝi estis studita ĉe la 9a Internacia Konferenco pri "Functional Foods and Chronic Diseases: Science and Practice" (Funkciaj manĝaĵoj kaj kronikaj malsanoj: Scienco kaj Praktiko) ĉe la Universitato de Nevado, Las Vegas 15an – 17an de marto 2011. La *Functional Food Center* adoptis tiun novan difinon de *funkcia manĝaĵo*.

La termino estis unuafoje uzata en Japanio en la 1980aj jaroj kiam estis registara aproba procezo por funkciaj manĝaĵoj nomita Manĝaĵoj por Specifa Saniga Uzado (MSSU).

Notoj
-----

1. ↑  What are Functional Foods and Nutraceuticals? Agriculture and Agri-Food Canada
2. ↑  Danik M. Martirosyan (Ed): Functional Foods and Chronic Diseases: Science and Practice. Food Science Publisher; 2011
3. ↑   FOSHU, Ministry of Health, Labor and Welfare, Japan.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Functional Foods: Public Health Boon or 21st Century Quackery? Arkivigite je 2004-12-13 per la retarkivo Wayback Machine, revizio de regularoj kaj demandoj por funkciaj manĝaĵoj en Japanio, Usono kaj UR (Marto 1999)
**Collazos de Boedo** [koLJAzos deboEdo] estas municipo en la nordocentro de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Páramos-Valles*, pli precize al la subkomarko Boedo-Ojeda. La municipa teritorio enhavas ankaŭ la submunicipon Oteros de Boedo.

Geografio
---------

Preĝejo de Santa Lucía.
Oteros de Boedo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 21,00 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 104 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis pli ol 300 loĝantojn el la jaro 1900. Ĝi distas 80 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 770368
 |
La skribmaniero *Ω( )* kun majuskla greka litero Ω havas du signifojn en matematiko:

* *f = Ω(g)* signifas ke la funkcio *f* dominas na *g* en iu limigo, vidu en granda O.

* *Ω(n)* estas la tuteca kvanto de primaj faktoroj de nenegativa entjero *n*, kalkulante ilin kun oblecoj.

Se

{\displaystyle n=\prod \_{i=1}^{\omega (n)}p\_{i}^{\alpha \_{i}}}

do

{\displaystyle \Omega (n)=\sum \_{i=1}^{\omega (n)}\alpha \_{i}}

kie *ω(n)* estas kvanto de malsamaj primaj faktoroj de *n*.

Ekzemple:

16=24, tiel *Ω(16)=4* kaj *ω(16)=1*.
19 estas primo, tiel *Ω(19)=1* kaj *ω(19)=1*.
24=23·31, tiel *Ω(24)=3+1=4* kaj *ω(24)=2*.
180=22·32·51, tiel *Ω(24)=2+2+1=5* kaj *ω(24)=3*.
*Ω(n)* por *n = 1, 2, 3, ...* estas 0, 1, 1, 2, 1, 2, 1, 3, 2 ... .

* A001222 en OEIS - vico *Ω(n)*


|  |  |
| --- | --- |
| Helppaĝo pri apartigiloj | **Ĉi tiu paĝo estas apartigilo: listo de artikoloj kun sama aŭ preskaŭ sama titolo.**
Se vi venis ĉi tien per ligilo en artikolo, bonvolu direkti tiun ligilon rekte al la celita paĝo. |
**Carl Ortwin SAUER** (24a de decembro 1889 – 18a de julio 1975) estis usona geografo. Naskiĝinta en Warrenton, Misurio, en familio de germanaj metodistoj. Longa restado en Germanio havigis al li ampleksan konon de la germanaj lingvo kaj pensaro. Li gradiĝis en la Universitato de Ĉikago, kie li sekvis instruadon de la geomorfologo Rollin Salisbury, kaj doktoriĝis en 1915. Ekde 1923 li estis profesoro de geografio en la Universitato de Kalifornio en Berkeley, ĝis 1957, kiam ĝi iĝis emerita profesoro ĝis sia morto estante 85-jaraĝa. Li estis fundamenta progresanto en la disvolvigo de la skolo de kultura geografio de Berkeley.

En 1925 Sauer skribis la artikolon, "La Morfologio de la pejzaĝo", kiu disvolvigas metodologion por klarigi kiel oni kreas la kulturajn pejzaĝojn el supermetitaj formoj al la natura pejzaĝo. Alia el liaj verkoj plej konataj estis "Agrikulturaj originoj kaj disigoj" (1952). Li estis ankaŭ unu de la ĉefaj iniciatoj de la internacia simposio "Man´s Role in Changing the Face of the Earth" okazinta en Princeton (Nov-Ĵerzejo), en 1955.

Sauer estis tre forta kritikanto de la geografia determinismo, nome la hegemonia teorio en la usona geografio dum li ekkarieris. Li proponis anstataŭe alian paradigmon nome "morfologio de la pejzaĝo" aŭ poste kultura geografio. Tiu alproksimigo klopodis la arigon induktan de faktoj pri la homa efiko sur la medio, pri la konstruado de la kultura pejzaĝo kaj la ŝanĝoj en la formoj de vivo de la kulturoj. Li ricevis fortan influon de la antropologo Alfred Kroeber kaj de la teorio "superorganisma" de la kulturo de Friedrich Ratzel, partikulare de la dua volumo de lia *Anthropogeographie*, kiu direktis sian atenton al la temoj de disvastigo de kultivplantoj kaj de aldomigitaj animaloj. Sauer malakceptis pozitivismon, preferante komprenojn pli partikularismajn kaj historiismajn de la mondo kaj per granda helpo en la teknikoj de la kampolaboro. Politike Sauer montris sian priokupadon por la detruo de la kultura diverseco kaj por la media sano de la mondo.

Verkoj
------

* Geography of the Upper Illinois Valley and History of Development, 1916
* The Geography of the Ozark Highland of Missouri, 1920
* The Morphology of Landscape, 1925
* Basin and Range Forms in the Chiricahua Area, 1930
* The Road to Cibola, 1934
* Themes of plant and animal destruction in economic history, 1938
* Environment and culture during the last deglaciation, 1948
* Agricultural Origins and Dispersals, 1952
* The Early Spanish Main, 1966
* Sixteenth Century North America: The Land and People as Seen by Europeans, 1971

* Kategorio Carl O. Sauer en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 684942
* GND: 118794647
* LCCN: n80002532
* VIAF: 108959874
* ISNI: 0000 0001 0932 3269
* SUDOC: 031878814
* BNF: 12301133f
* NLA: 35476874
* NDL: 00455358
* BIBSYS: 90657824
* NKC: vse2013747686
* BNE: XX976099
 |
**Colipa** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Colipa. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 042.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 5813 loĝantojn. El tiuj estis 2847 viroj kaj 2966 virinoj. La komunumo havas surfacon de 143.9 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 19 gradoj kaj 55 minutoj norda latitudo kaj 96 gradoj kaj 43 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 200 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 6334 personoj. En la jaro 2000 temis pri 6196, do temis pri kresko / malkresko je -0.44 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 5375 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 15 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al 0.28 % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Colipa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

 Arkivigite je 2007-02-23 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Collado del Mirón** [koLJAdo delmiRON] estas municipo en la okcidento de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de El Barco de Ávila-Piedrahíta kaj al la jurisdikcia teritorio de Piedrahíta, en la sudokcidento de la provinco. La loknomo *Collado del Mirón* estas komprenebla etimologie kiel *Monteto de El Mirón*, alude al apuda urbo nomita El Mirón.

Collado del Mirón en la provinco Avilo.
Fontano.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 4,84 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 29 loĝantojn. Ĝi perdis 250 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 76 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun El Mirón, Arevalillo, Becedillas kaj Malpartida de Corneja.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (bovoj, ŝafoj kaj iom porko kaj kortobirdoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762759
 |
Korbfarado
**Korbfarado** estas la ago krei korbon, pli ofte plektante lignecan, flekseblan materialon.

Materialo
---------

La korbisto (el la libro *Kio vi volas fariĝi?*, ĉ. 1880)
Korboj estas faritaj kutime el branĉoj, disigita ligno, bambuo, rotango, fragmito, palmfolioj aŭ aliaj naturaj materialoj.

La plej kutima materialo en Eŭropo estas salikbranĉoj de la specio vimeno, kreskigita tiucele.

Preparo de la materialo
-----------------------

La unujaraj salikbranĉoj estas uzataj ŝelitaj aŭ neŝelitaj (tamen tiam nur por grandaj korboj) estas ĉiujare fortranĉitaj je alto de 1 ĝis 1,5 metroj.

Por ŝeli ilin, oni tiras ilin freŝajn tra elasta ligna aŭ fera pinĉilo kaj poste forprenas la krevitan ŝelon. Post la ŝelado la vergoj estas sekigita kiel eble plej frue ĉe aero kaj suno, por konservi la blankan koloron. Per subakvigo ili retrovas la flekseblecon kaj pretas al plektado.

Por tre fajnaj korboj oni disdividas la vergojn en tri aŭ kvar pecojn. Tiuj triangulaj vergoj estas tirataj tra rabotilo ĝis ili estas denove rondaj aŭ plataj.

Plektado
--------

Korbisto laboranta
Oni preparas unue la fundon de la korbo, poste la flankojn. Plej ofte oni uzas ilon por fixi la fundon. Malrondaj korboj estas plektitaj super lignaj formoj.

Finpreparo
----------

Kelkaj korboj estas blankigitaj, kolorigitaj aŭ lakitaj post plektado, iam oni bronzumis, arĝentumis aŭ orumis ilin.
.

Historio de korbofarado
-----------------------

Korbofarado certe estas unu el la plej malnovaj metioj en la mondo.

Reston de korbo el la epoko ĉirkaŭ 10.000 a.K. arkeologoj trovis en proksima Oriento. 5.000-jarajn korbformajn tomboaldonaĵojn oni trovis en 1857 en kavo en suda Hispanio. Ĉe la Neuenburgersee oni trovis salikokorbojn. Ankaŭ keltoj regis tiun arton.

En Germanio korbfaradindustrio ekzistis ĉefe en Berlino, Hamburgo, Leipzig, Dresden, Bamberg kaj Schmalkalden. La ĉefa eksportejo por korbaĵoj estis ĉe Coburg. En Lichtenfels ekzistas ankoraŭ nuntempe faka lernejo por korbfarado.

Ofte oni instruis korbfaradon al blinduloj por ke ili partoprenu al financado de specialaj loĝlokoj.

Korbaĵoj
--------

Korbwaren eines *fliegenden Händlers*
Korbfarado celas ne nur plektadon de korboj, sed ankaŭ de mebloj, beboĉaroj, lampoj, tapiŝpurigiloj, bildokadroj, ktp.

Korbo por fiŝkaptado nomiĝas naso

La ujoj sub varmaera aerostato estas ankoraŭ hodiaŭ faritaj ĉefe el korbaĵo. Tiel ili estas malpezj, sed tamen flekseblaj, kaj malfacile rompiĝas dum surteriĝo. Aerostata korbo povas enteni ĝis 16 personojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Korbo
* Rotango
* Vimeno
* Naso

Bibliografio
------------

* Brockmann: *Hand- Lehr - und Musterbuch für Korb- und Strohflechter, Korbmöbel- und Rohrwarenfabrikanten*. In: *Schauplatz der Künste und Handwerke* 77. Weimar, 1882

Referencoj
----------

1. ↑  Susie Vaughan: *Einfach Korbflechten mit Zweigen aus dem Garten und vom Wegesrand* , Staufen bei Freiburg, 2005, ISBN 3-936896-14-3
2. ↑
3. ↑  Ruprecht, Johanna: *Korbflechten : pädagogische Aspekte und kulturelles Umfeld*, 2000, ISBN 3-89811-884-3

* Kategorio Korbfarado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Antal Fodor,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Fodor Antal** estis hungara baletisto, koreografo, reĝisoro, altlerneja instruisto. 

Antal Fodor  naskiĝis la 1-an de januaro 1941 en Báránd, li mortis la 27-an de julio 2020.

Biografio
---------

Antal Fodor akiris diplomon en Ŝtata Baleta Instituto en 1959. Post siaj studoj li aliĝis al ĵus fondita baleta trupo en Pécs, kie li ne nur dancis, sed ankaŭ koreografis. Li faris la samon en Budapeŝta Ŝtata Operejo inter 1969 kaj 1998. En 1970 li akiris plian diplomon pri koreografio kaj reĝisorio en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo. Inter 1971–2005 li instruis en la menciita altlernejo. En 1997 li estis nomumita katedrestro de Hungara Dancarta Altlernejo, en la sekva jaro li iĝis docento, en 2000 profesoro. Li ricevis 5 premiojn inter 1979-2012.

Elektitaj baletaj roloj
-----------------------

* Claude Debussy: *Prélude à l'après-midi d'un faune* - faŭno (mitologio)
* Viktor Jacobi: *Leányvásár* - Brackfield
* Giuseppe Verdi: Il Trovatore - grafo Luna

Elektitaj koreografaĵoj
-----------------------

* Verdi: Rigoletto (1959)
* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij: *Pika damo* (1977)
* Ferenc Erkel: *Bánk bán* (1980, 1993)
* Verdi: Aida (1993, 2003)

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Sebastián Cortés (koreografo)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 573435
* GND: 1137211997
* VIAF: 6907149844967102960006
 |
**Antal Csorba** [ĉorba], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Csorba Antal** estis hungara oficiro, kuracisto, psikiatro, neŭrologo.

Antal Csorba  naskiĝis la 18-an de majo 1915 en Újpest. Li mortis la 18-an de februaro 1978 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Antal Csorba akiris kuracistan diplomon en Scienca Universitato Pázmány Péter en 1939. Dum la 2-a mondmilito li estis kuracisto en la armeo. Inter 1945 kaj 1950 li laboris en la psikiatria kliniko. En 1950 li revenis al la armeo, kie li iĝis ĉefneŭrologo. Li evoluis la soldatajn neŭrologion kaj psikiatriojn aparta branĉo en la hungara medicino. Li redaktis psikiatrian periodaĵon.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Klinikai electrophysiologia* (1969) - kunlaboranto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 535641
* VIAF: 163186720
* ISNI: 0000 0001 1208 3745
 |
**Grafo Antal Esterházy** [esterhAzi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Esterházy Antal** estis hungara militestro. Lia nobela antaŭnomo estis *galánthai*.

Tombo interalie de Antal Esterházy
Antal Esterházy  naskiĝis la 3-an de februaro 1676. Li mortis la 8-an de aŭgusto 1722 en Osmana Imperio en Tekirdag.

Biografio
---------

Antal Esterházy edziĝis en 1695, sed en la sekva jaro li vidviĝis, tial li denove edziĝis en 1701. Li frue aliĝis al armeo de Habsburgoj, en 1697 li atingis la rangon kapitano batalanta kontraŭ la turkoj. En 1698 li estis militkaptito. En 1703 li estis elektita departementestro. En la sama jaro komenciĝis liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a, komence li batalis kontraŭ Rákóczi. En 1704 li aliĝis al stabo de Rákóczi. Li batalis precipe en Transdanubio, foje li atingis defendajn murojn de Vieno. Antaŭ falo de la liberecbatalo li iris al Pollando. En 1717 kune kun tataroj li atakis Transilvanion, sed li malvenkis. Li fuĝis al kortumo de Rákóczi, kie li mortis pro epidemio. Li estis reentombigita en 1906 en Kassa (nuntempa Košice en Slovakio).

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al literoj E, É kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre en la 2-a punkto)

* Kategorio Antal Esterházy en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 481446
* GND: 1055288317
* VIAF: 76351912
* ISNI: 0000 0000 7819 159X
* BNF: 121363622
 |
Funikularo
Funikularo vidita de Strato Tomić
La **Funikularo de Zagrebo** (kroate *Zagrebačka uspinjača*) estas funikularo en Zagrebo operaciita de ZET, situanta en Strato Tomić, konektanta Straton Ilica (Donji Grad, *Malsupra urbo*) kun Strossmayerovo šetalište (promenejo Strossmayer) norden (Gornji Grad, *Supra urbo*).

Ĝia 66 metrojn longa vojo faras el ĝi unu el la plej mallongaj publikaj funikularoj en la mondo. La funikularo estis konstruita en 1890 kaj komencis veturi la 23-an de aprilo 1893. Komence ĝi havis vapormaŝinojn, kiuj estis anstataŭigitaj per elektromotoroj en 1934. Konsiderante ke ĝi konservis sian originalan formon kaj plejparton de siaj konstruaj kaj teĥnikaj trajtoj, estis donita al ĝi jura protekto kiel protektita monumento.

Teĥnikaj trajtoj
----------------

Ĝi havas du veturilojn de po 28 pasaĝeroj (16 sidantaj kaj 12 starantaj). La veturiloj estas 5 640 mm longaj, kaj 5,05 t pezaj kiam malplenaj. Ĉiu povas transporti 2 240 kg. La elektromotoro estas en la norda (supra) stacio. Ĝi havas elirpovumon de 28,5 kW, funkcias en 400 V kontinua kurento, je 720 turnoj/minute. La funikularo veturas sur fervojo kun ŝpuro de 1 200 mm, la vojo estas nur 66 metrojn longa, sed la diferenco de alteco estas 30,5 m kaj la deklivo estas de 52%. Tio faras el ĝi unu el la plej mallongaj, tamen ankaŭ unu el la plej krutaj funikularoj en la mondo. Ĝi veturas je rapideco de 1,5 m/s, bezonante 55 sekundojn por traveturi la distancon

Referencoj
----------

1. 1 2   Funicular. ZET. Alirita 2009-05-19.
2. ↑   Zagreb Funicular:Yesterday. Funimag. Alirita 2009-05-19.
3. ↑   Zagreb Funicular:Technical. Funimag. Alirita 2009-05-19.

Vidu ankaŭ
----------

* Zagrebo#Funikularo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Funikularo de Zagrebo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* ZET funikularo

Fonto
-----

*En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Zagreb Funicular en la angla Vikipedio.* 

Koordinatoj: 45° 48′ 51″ N 15° 58′ 24″ O﻿ / ﻿45.81417 °N, 15.97333 °O﻿ / 45.81417; 15.97333 (mapo)
**Alpeñés** [alpeNJES] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la suda komarko Komunumo de Teruelo, kies komarka ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem, Teruelo, kaj Alpeñés mem la plej norda municipo en la komarko.

Geografio
---------

Ĝi estas je 59 km de Teruelo, provinca ĉefurbo. Al Teruelo alvenas de nordo tri ŝoseoj, de sudo aliaj tri kaj unu okcidente el Gea de Albarracín. El la tri nordaj, tiu centra nome N-420 venas laŭ la valo de la rivero Alfambra. Laŭ tiu vojvalo kaj la ŝoseo A-1510 kaj poste loka ŝoseo, Alpeñés estas la naŭa plej proksima municipo al la ĉefurbo inter Pancrudo (sudoriente) kaj la nacia ŝoseo N-21 kaj Torre los Negros (norde). La municipa teritorio estas trapasata de la nacia ŝoseo N-211 en la km 142, krom de la regiona ŝoseo A-1510, kaj TE-10, kiu konektas kun Pancrudo. 

La orografio de la municipo estas markita de la valo de rivero Pancrudo kaj la neregula tereno kiu ĉirkaŭas ĝin, pere de nombraj ravinoj kiuj enfluas en la riveron. La loĝloko mem kuŝas je 1223 msm.​ La plej proksimaj loĝlokoj estas laŭorde Corbatón, Portalrubio, Pancrudo, Torre los Negros kaj Cosa. 

La municipa teritorio limas jene:


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Nordokcidente:* Cosa kaj Torre los Negros | *Norde:* Torre los Negros | *Nordoriente:* Pancrudo |
| *Okcidente:* Cosa |  | *Oriente:* Pancrudo |
| *Sudokcidente:* Cosa | *Sudokcidente:* Cosa kaj Pancrudo | *Sudoriente:* Pancrudo |

Historio
--------

La zono venis al posedo de kristanoj post la venko de Alfonso la 1-a la Batalema en la batalo de Cutanda. Sed eble la kristanoj perdis ĝin dum la krizo kiu sekvis la morton de Alfonso la 1-a. Nur dum la regado de Alfonso la 2-a de Aragono estis klara dominado fare de kristanoj. 

En 1248, per privilegio havigita de Jakobo la 1-a, tiu loko sendependiĝis disde Daroca, kaj ekformis parton de la komunumo *Sesma de Barrachina* en la komunumaro *Comunidad de Aldeas de Daroca*, ĝis ties dissolvo en 1838.

En 1962 oni instalis elektran liveradon, ĉar antaŭe ĝi ne disponeblis.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estas agrikulturo (cerealoj), brutobredado (ŝafoj) kaj turismo; iam estis minado. Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj tiukadre ankaŭ en Pancrudo oni malaltiĝis ĝis nunaj 20 loĝantoj.

Vizitindaĵo estas preĝejo kun svelta mudeĥara sonorilturo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

1. ↑   «Instituto Geográfico Nacional».. Arkivita el la originalo je 2021-04-18. Alirita 2022-10-05.

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 797571
 |
**Alphonse MISTLER** (naskiĝinta la 5-an de februaro 1873 en Thannenkirch, Alzaco en Francio; mortis en 1953 en Jokohamo, fariĝinte japana civitano) estis franca pastro kaj instruisto. Li estis la unua esperantisto en Japanio.

En sia patrujo li komprenis la gramatikon de Esperanto en du horoj. 1893 li venis al Nagasaki, Japanujo, kaj restis tie ĝis 1933. 1902 li skribis pri Esperanto en fremdlingva gazeto *Press Nagasaki* - tio estis la unua voĉo pri Esperanto en Japanio. De 1903 li estis instruisto de fiziko kaj kemio en Kaisei Tyuugaku, kie li iam lekciis Esperanton. Poste li instruis la francan lingvon en St. Joseph's College, Bluff, en Jokohamo. Laŭ priskribo en la *Enciklopedio de Esperanto* li estis milda, nesintrudema kaj serioza. 

Lia tombo troviĝas en la Tombejo de Alilandanoj de Jokohamo.



|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |
**Borjád,** kroate **Borjat** estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Bóly.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 16  km²
* Loĝantaro: 420
* Poŝtkodo: 7756
* Telefonprefikso: 69

Situo
-----

Borjád situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj. Bóly troviĝas 6, Villány 10, Siklós 20, Beremend kaj Kozármisleny po 21, Mohács 22, Harkány 25, Pécs 29 km-ojn.

Historio
--------

La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1334 en formo *"Barlaad"*. Post la mezepoko La komunumo apartenis al la Osmana Imperio dum 150 jarojn. Tiam la loĝantaro malpliiĝis, baldaŭe serboj, pli baldaŭe germanoj alvenis. Inter 1918-1921 armeo de Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj okupis la vilaĝon. En 2001 la germanoj havis 14 %-n.

En Borjád migra poŝto servas.

Vidindaĵoj
----------

* romkatolika preĝejo omaĝe al Dipatrino (Granda) de 1928
* luterana preĝejo de 1890

* Kategorio Borjád en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)