Vidu ankaŭ: Natria ciklamato, Kalia ciklamato, kaj Kalcia ciklamato

|  |
| --- |
| Cikloheksilsulfamata acido |
| Kemia formulo |   **C6H13NO3S** |
| Ciklamata acido |
| **Bastona kemia strukturo de la Cikloheksilsulfamata acido** |
| Ciklamata acido |
| **Tridimensia kemia strukturo de la Cikloheksilsulfamata acido** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * Cikloheksilaminosulfonata acido
* Heksamata acido
 |
| CAS-numero-kodo | 100-88-9 |
| ChemSpider kodo | 7252 |
| PubChem-kodo | 7533 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | blanka solidaĵo kun amara dolĉeca gusto, tridekfojoj pli dolĉa ol sukero |
| Molmaso | 179,24016 g mol−1 |
| Denseco | 1,32 g/cm−3 |
| Fandpunkto | 170°C  |
| Bolpunkto | 378,2°C |
| Refrakta indico | n\_{{761}}^{{20}} 1,5295 |
| Acideco (pKa) | 2,28 |
| Ekflama temperaturo | 182,6°C |
| Solvebleco | Akvo:130 g/L |
| Mortiga dozo (LD50) | 680 mg/kg (buŝe)  |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |
| --- |
| 07 – Toksa substanco |

 |
| GHS Signalvorto | Averto |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H315, H319 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P264, P264+265, P280, P302+352, P305+351+338, P321, P332+317, P337+317, P362+364 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**Ciklamata acido** aŭ **cikloheksilsulfamata acido** estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la formiata acido kaj 4-Kloro-rezorcinolo. Ĝi estas blanka, senodora solidaĵo kun amareca gusto, tridekfojoj pli dolĉa ol sukero, tre solvebla en akvo. Ciklamata acido posedas 6 karbonatomojn, 13 hidrogenatomojn kaj 1 nitrogenatomon.

Ciklamata acido estas cikla, hidrosolvebla, organika acido. Ĝi estas blanka, kristala solidaĵo, kiu estas senodora kaj iomete amargusta. Ciklamata acido estas multflanka kombinaĵo, kiu estas uzata en multaj industrioj, inkluzive de manĝaĵoj, farmaciaĵoj kaj kosmetikaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata en la sintezo de aliaj kombinaĵoj, kiel ciklamataj saloj kaj ciklamataj esteroj.

Ciklamata acido estas uzata en vivaj studoj por esplori la efikojn de ciklamataj saloj sur la centra nervosistemo. Ĝi estas konsiderata sekura kaj efika kunmetaĵo por tiu celo.

Ciklamata acido ankaŭ estas uzata en vitraj studoj por esplori la efikojn de ciklamataj saloj sur ĉelkulturoj. La acido estas konsiderata ne-toksa al ĉeloj kaj povas esti uzata por studi la efikojn de ciklamataj saloj sur ĉelmultobliĝo kaj diferencigo.

Ciklamata acido verŝajne agas sur la centra nervosistemo malhelpante la resorbadon de serotonino kaj norepinefrino. Ĉi tiu inhibicio de rekaptado kondukas al pliigo de la niveloj de ĉi tiuj neŭrotransmisiiloj en la cerbo, kiuj povas havi pozitivan efikon sur humoro kaj konduto.

Ciklamata acido estas konsiderata efika inhibicianto de la enzimo acetilkolinesterazo. Ĉi tiu enzimo respondecas pri malkonstruo de la neŭrotransmisiilo acetilkolino en la cerbo, kaj ĝia inhibicio povas konduki al pliigo de acetilkolino-niveloj. Ĉi tio povas havi pozitivan efikon al memoro, lernado kaj aliaj kognaj funkcioj.

Ciklamata acido estas konsiderata havi gamon da biokemiaj kaj fiziologiaj efikoj. Oni trovis, ke ĝi estas inhibilo de la enzima ciclooksigenazo, kiu povas konduki al kontraŭinflama efiko. Ĝi ankaŭ estas konsiderata inhibicianto de la enzimo monoaminoksidazo, kiu povas konduki al kontraŭdepresia efiko.

Ciklamata acido havas plurajn avantaĝojn por laboratoriaj eksperimentoj. Ĝi estas netoksa kaj povas esti uzata en diversaj ĉelkulturoj. Ĝi ankaŭ estas relative malmultekosta kaj povas esti facile sintezita. La ĉefa limigo de Ciklamata acido estas ĝia malstabileco en solvaĵo, kiu povas konduki al malkresko de la koncentriĝo de la kunmetaĵo laŭlonge de la tempo.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **ciklamata acido** per traktado de **cikloheksilamino** kaj **sulfonata acido** en oksida medio:

|  |
| --- |
| cikloheksilamino +sulfonata acido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{-\,H\_{2}O}]{[O]}}\,}}}Ciklamata acido +akvo |
|

  

### Sintezo 2

* Preparado de la **ciklamata acido** per traktado de **klorocikloheksano** kaj **sulfamata acido**:

|  |
| --- |
| klorocikloheksano +sulfamata acido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}Ciklamata acido +klorida acido |
|

  

### Sintezo 3

* Preparado de la **ciklamata acido** per traktado de **cikloheksilamino** kaj **sulfura trioksido**:

|  |
| --- |
| cikloheksilamino +sulfura trioksido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}Ciklamata acido |
|

  

### Sintezo 4

* Preparado de la **ciklamata acido** per traktado de **cikloheksanono** kaj **aminosulfonata acido** en redukta medio:

|  |
| --- |
| cikloheksanono +sulfamata acido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{[H]}}\,}}}Ciklamata acido +akvo |
|

### Sintezo 5

* Preparado de la **ciklamata acido** per traktado de **cikloheksila izocianato** kaj **sulfonata acido**:

|  |
| --- |
| Cikloheksila izocianato +sulfonata acido {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}Ciklamata acido +karbona unuoksido |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Karboksilata acido

Referencoj
----------

1. ↑  Chembk
2. ↑  GuideChem
3. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
4. ↑  IARC Publications
5. ↑  Drugfuture