recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Hatě |

Koordinatoj: 48° 45′ 57″ N 16° 03′ 54″ O﻿ / ﻿48.76583 °N, 16.06500 °O﻿ / 48.76583; 16.06500 (mapo)

**Hatě** (germane *Haid*) estas domaro en Ĉeĥio, parto de municipo Chvalovice. La domaro situas rekte sur la limo kun
Aŭstrio, troviĝas ĉi tie limpasejo Hatě–Kleinhaugsdorf kaj vendeja kaj amuza centroj Freeport kaj Excalibur City. Estas ĉi tie registritaj 2 adresoj. Daŭre ĉi tie vivas 2 loĝantoj (2011).

Hatě situas en katastra teritorio **Chvalovice** kun areo 8,84 km².

Limpasejo
---------

La limpasejo el Hatě al Kleinhaugsdorf estas destinita por:

* aŭtobusoj
* biciklistoj
* motorcikloj
* ŝarĝtransporto
* personaj aŭtomobiloj
* piedirantoj

Vendeja kaj amuza zono
----------------------

La teritorio laŭlonge laŭ alvetureja ŝoseo al la limpasejo estas surkonstruigita precipe de vendeja zono kun oŭtleta centro Freeport kaj de pluaj vendejoj, foirejoj, restoracioj, hotelo Savannah, de tri kazinoj kaj kelke da noktaj kluboj.

La eksaj spacoj de la limpasejo ŝanĝiĝis, en la devenaj spacoj de doganeja administracio estiĝis kvarstela hotelo. El la ekstero la hotelo eliras el dezajno de kazino Route 59, kiu troviĝas en tiu ĉi loko. La hotelo devus finkrei la komplekson de vendejcentroj Excalibur City kaj Freeport.

Pluaj fotoj
-----------

* Vilaĝo Kleinhaugsdorf, parto de urbo Haugsdorf ĉe aŭastra.ĉeĥa limo. La limpasejo Hatě-Kleinhaugsdorf.Vilaĝo Kleinhaugsdorf, parto de urbo Haugsdorf ĉe aŭastra.ĉeĥa limo. La limpasejo Hatě-Kleinhaugsdorf.
* Malnova gvatturo sur la ĉeĥa-aŭstra limoMalnova gvatturo sur la ĉeĥa-aŭstra limo

### Panoramo

Suma vido al Freeport (maldekstre) kaj Excalibur City de oriento.Suma vido al Freeport (maldekstre) kaj Excalibur City de oriento.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Chvalovice (2) |
| --- |
| Hatě ~ Chvalovice |

 |
**Abejar** [abeĤAR] estas municipo de Hispanio, en la regiono Kastilio kaj Leono, nordokcidente de la provinco Sorio kaj en la *Komarko Pinares* (Komarko Pinaroj) en la nordokcidento de la provinco. La loknomo *Abejar* estas etimologie komprenebla kiel *Abelejo*, kaj tiurilate estas abelo en la centro de la municipa blazono.

Geografio
---------

*Komarko Pinaroj* en la nordokcidento de la provinco Sorio.
Loko de Abejar en la provinco Sorio.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 23,43 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 273 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 600 loĝantojn el la 1950-aj jaroj. 

Ĝi distas 27 km de Sorio, provinca ĉefurbo. En ĝia teritorio inklude en la Reto Natura 2000 estas la Loko de Komunuma Intereso konata kiel *Sabinares Sierra de Cabrejas*.​

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 10-a jarcento.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj transmigra brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas la preĝejo, la ermitejo, kaj ruinoj de araba gvatoturo. Aparte menciindas muzeo pri ciklismo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (hispane)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rRegiono de Pinares |
| --- |
| Abejar• Cabrejas del Pinar• Casarejos• Covaleda• Cubilla• Duruelo de la Sierra• Herrera de Soria• Molinos de Duero• Montenegro de Cameros• Muriel de la Fuente• Muriel Viejo• Navaleno• Salduero• San Leonardo de Yagüe• Talveila• Vadillo• Vinuesa |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 218374
* VIAF: 316736222
 |
Koordinatoj: 48° 49′ 37″ N 16° 03′ 12″ O﻿ / ﻿48.82694 °N, 16.05333 °O﻿ / 48.82694; 16.05333 (mapo)

**Nový Šaldorf** (germane *Neu Schallersdorf*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, la suda parto de municipo Nový Šaldorf-Sedlešovice. Estas ĉi tie registritaj 242 adresoj. Daŭre ĉi tie vivas 1 102 loĝantoj (2021).

**Nový Šaldorf** estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 4,24 km².

Historio
--------

Nový Šaldorf estis fondita verŝajne fine de la 16-a jarcento kiel domaro de Starý Šaldorf, situanta sur la alia (maldekstra) bordo de rivero Dijo. La unua skribmencio pri Nový Šaldorf devenas el la jaro 1634.

Post estiĝo de municipa establo en la jaro 1850 Nový Šaldorf estis konsisto de Starý Šaldorf, en la jaro 1874 ĝi memstariĝis. En la jaroj 1938–1945 kaj 1976–1991 ĝi estis parto de Znojmo. Ekde la 1-a de januaro 1992 ĝi estas parto de municipo Nový Šaldorf-Sedlešovice.

Krom familia konstruareo por la vilaĝo estas karakterizaj vinaj keloj kun premejoj en parto nomata Bluaj keloj.

Pluaj fotoj
-----------

* Vinaj keloj en Nový ŠaldorfVinaj keloj en Nový Šaldorf
* Vojkruciĝo en Nový ŠaldorfVojkruciĝo en Nový Šaldorf
* Nový ŠaldorfNový Šaldorf

Referencoj
----------

1. ↑   Neu-Schallersdorf (germane). Suedmaehren.at. Alirita 2017-08-10.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Nový Šaldorf-Sedlešovice (2) |
| --- |
| Nový Šaldorf ~ Sedlešovice |

 |
**Acala** estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Acala. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 07002.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 26003 loĝantojn. El tiuj estis 13047 viroj kaj 12956 virinoj. La komunumo havas surfacon de 296 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 20 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 15624 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 11326 scipovis legi kaj skribi kaj 4279 personoj estis analfabetoj. Do 72% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 27% estis analfabetoj.

24754 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 2459 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke 9.93% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Acala Arkivigite je 2007-09-27 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
**Popolaltlernejo je Vajmaro** (germane: *Volkshochschule Weimar*) estas ejo de plenkreskula pluklerigado en Vajmaro, Germanujo, kies sidejoj estas kaj je *Am Graben 6* kaj je *Herderplatz 9*. La institucio fondiĝis en la 1919-a jaro.

ejo de Am Graben 6
------------------

Am Graben 6
Temas pri klasikisma domo el la 19-a jarcento kun meza avankorpo kaj triangula gablo. Antaŭe troviĝas Leona Puto. Ĝi estas la ĉefa domo.

ejo de Herderplatz 9
--------------------

Herderplatz 9
La kalkŝtonaĵo estiĝis inter 1857 kaj 1859 kiam kortege ĉefkonstruistis Carl Heinrich Ferdinand Streichhan. La formesprimo estas novromanika. 

La inter du ejoj troviĝanta domo limas ĉe la Puto de Herder-ĝardeno malantaŭ la loĝdomo de Herder. Ĉi-lasta estas UNESCO-mondheredaĵo. 

Ambaŭ menciitaj domoj troviĝas sur listo de vajmaraj monumentprotektotaĵoj.

Literaturo
----------

* Ralf Finke: "Wir wollen mehr Demokratie wagen. Die Volkshochschule im wiedervereinigten Deutschland 1990–2019." Ĉe: *100 Jahre Volkŝoĉschule Weimar – Bildung im Wandel*, Weimar 2019.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Popolaltlernejo de Vajmaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* hejmpaĝo]
* informoj sur la municipa paĝaro[*rompita ligilo*]

Notoj
-----

1. ↑  Kerstin Vogel: *Carl Heinrich Ferdinand Streichhan: Architekt und Oberbaudirektor im Großherzogtum Sachsen-Weimar-Eisenach 1848 bis 1884*. Disertacio Weimar 2009, p. 149, piednoto 9. Ĉi-kuntekste oni informiĝas pri Carl Georg Kirchner kaj E. F. Eisenach. Laŭ ŝi ĝi iam estis estinta la Dua burĝa lernejo de Vajmaro. uni-weimar.de (PDF; 4,8 MB).
La **Pentofera Templo de la Sankta Familio** (katalune *Temple Expiatori de la Sagrada Família*, simple konata kiel la **Sagrada Família**) estas granda katolika templo de Barcelono (Katalunio), dizajnita de la kataluna arkitekto Antoni Gaudí. Ekkonstruita en 1882, ankoraŭ ĝi estas konstruata. Ĝi estas sendube, la majstra verkaĵo de Gaudí, kaj la pleja ekzemplo de la arkitekturo de la t.n kataluna modernismo.

La verko komenciĝis laŭ novgotika stilo, sed kiam Gaudí ricevis la projekton en 1883, ĝi estis tute replanita. Laŭ lia kutima agmaniero, spite al ĝeneralaj skizoj li improvizis la konstruaĵon laŭ ĝia evoluo. Li entreprenis tiun projekton nur 31-jaraĝa kaj dediĉis al ĝi la ceteron de sia vivo, la lastaj dek kvin jaroj ekskluzive. 

Unu el la plej avangardaj ideoj estis la dizajno de la altaj cirklaj konusaj turoj kiuj distingiĝas super la tegmento. La templo estos konsakrita la 7-an de novembro 2010 de la papo Benedikto la 16-a.

La Templo Sankta Familio kaj Esperanto
--------------------------------------

En la fasado de la Gloro (kiu estos la ĉefa enirejo), estas la pordo de la Eŭkaristio de la skulptisto J. M. Subirachs, kie aperas la preĝo "Patro Nia" en multaj lingvoj, inter ili en Esperanto.

Krome, en la kvina kanto de la verko de Abel Montagut nome *Poemo de Utnoa* okazas asembleo de la Gobanoj (eksterteranoj). Tie oni akceptas, ke oni plikuraĝigu la malfortigitan Utnoan (nome la ĉefrolulo Noa) pere de la drogo *anoŭdo*. Inna malsupreniras kaj liveras ĝin al Noa. Je ties efiko aperas antaŭ li la poeto Valmikio kiu montras al li la enormajn atingojn de la estonta homaro, se li sukcesas savi ĝin, nome, en Azio, el Ĉina Murego al insulo Srilanko. Poste aperas la japana pentristo Hokusajo kiu siavice montras aliajn mirindaĵon el Azio. Kaj poste venas la vico de Fidiaso, kiu montras mirindaĵojn el Eŭropo. Jen kiel oni prezentas la Templon de la Sankta Familio kiel unu el ĉefaj mirindaĵoj de Barcelono:

Sed nun jam Fidiaso al Dilmunido parolas,
gvidante lin denove en la rondira vojaĝo,
dum aŭskulteblas ankaŭ trobadorkanta muziko:
-Ni nun ŝvebadas super la Barcelona grafurbo,
kie alfingras nuben Sanktfamilia Preĝejo,
kun orgenblovaj turoj kaj Gŭejla parko fabela,
pri kiu vere ŝajnas, ke faris ĝin la feinoj.

Transporto
----------

* TMBTMB metrostacio L2 L5 Sagrada Família

Referencoj
----------

1. ↑  Abel Montagut, *Poemo de Utnoa*. Pro Esperanto. Vieno, 1993. ISBN 3-85182-007-X. 225 p. p. 118.

Vidu ankaŭ
----------

* Antoni Gaudí
* Kataluna modernismo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retpaĝo

* Templo Sankta Familio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Templo Sankta Familio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Temas pri... Ĉi tiu artikolo temas pri la komunumo Abasolo de la meksika subŝtato Nuevo León. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Abasolo.

**Abasolo** estas unu el la 51 komunumoj de la meksika subŝtato Nuevo León, kiu situas en norda Meksiko, inter la subŝtatoj Coahuila kaj Tamaulipas. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Abasolo*. Al Abasolo apartenas entute 12 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 19001.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 2746 loĝantojn. El tiuj estis 1378 viroj kaj 1368 virinoj. La komunumo havas surfacon de 76,9 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 500 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 400 ĝis 500 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 18 [[Celsius| ℃.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 2178 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 3 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,14 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

En Abasolo en la jaro 2000 vivis 1621 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj El tiuj 1531 scipovis legi kaj skribi, sed 78 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 4,81 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skrbi. Inter la viroj 4,78 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 4,83 %.

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 1859 personoj apartenis al la katolika religio kaj 209 personoj al la protestantisma religio. Neniu apartenis al la judisma relegio kaj 110 personoj statistike apartenis al neniu religio.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Abasolo Arkivigite je 2007-09-30 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
La historia kerno de Badajoz (blanka domaro), sub la Alkazabo (flaveca konstruaĵaro sub la verda arbaro pinte), ĉe la rivero Gvadiano.
La **Alkazabo de Badajoz** situas sur la monteto Muela ĉirkaŭ la antikva historia kerno de Badajoz, en Ekstremaduro, Hispanio, dum la islama epoko. Ĝi estis konstruita de la almohadoj en la 12-a jarcento, kvankam estis antaŭa konstruaĵaro de la 9-a jarcento kiam oni fondis la urbon. Ĝi estas la plej etenda alkazabo de Eŭropo.

Historio
--------

*Adarvo* aŭ Remparkoridoro de la Alkazabo de Badajoz
Adarvo de la Alkazabo de Badajoz
La origino de la Alkazabo troviĝas en la fortikaĵo kiun konstruigis Ibn Marŭan en la monteto Muela kiam li setlis en Badajoz, en la 9a jarcento. Temis pri remparo de miksaĵo el koto kaj briko.

Tiun konstruaĵon konsolidis en 1030 Aben Muhammad Aben Maslama ben Abdallah Ibn el-Aftas aŭ Almanzoro la 1-a de Badajoz kiu konvertigis ĝin en murego el ŝtono kaj kalko.

Poste ĉirkaŭ 1170 ĝi estis definitive reparata, fortikigata kaj ampleksata laŭ ordono de la almohada ĥalifo Abu Yaqub Yusuf. Per tiu rekonstruo la Alkazabo adaptis praktike la aspekton kiun prezentas aktuale.

Turoj
-----

En la remparo estas la jenaj turoj:

* **Turo de Espantaperros**
* **Turo de la Horca** (Pendumilo).
* **Turo de la Siete Ventanas** (Sep fenestroj).
* **Turo de la Doncellas** (La fraŭlinoj).

Ene de la fortikaĵo ekzistas aliaj turoj:

* **Turo de Santa María**, kie oni lokigis la katedralon de Badajoz post la kristana konkero.
* **Turo de la Episkopa Palaco**.

Pordegoj
--------

Malantaŭa parto de la Pordego de la Kapitelo
* **Pordego de la Kapitelo**.

* **Pordego de la Perfido**.

* **Pordego de Yelves**: ĉe la monaĥinejo de Adoratrices, en la okdcidenta parto de la alkazabo.

Pordego de Yelves
* **Pordego de Alpéndiz**.
* **Pordego de Mérida**.

Palacoj
-------

* **Palaco de la Dukoj de Feria**, kie situas aktuale la Arkeologia Provinca Muzeo.

Palaco de la Dukoj de Feria

Referencoj
----------

Vidu ankaŭ
----------

* Historio de Badajoz
* Taifo de Badajoz

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alkazabo de Badajoz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Arkivigite je 2021-02-25 per la retarkivo Wayback Machine
La **kalvinana preĝejo** estas sakrala konstruaĵo en urbo Tiszaújváros (Hungario), pli frue en vilaĝo Tiszaszererkény. Ĝi estas konata ankaŭ la malnova kalvinana preĝejo.

Historio
--------

La unua mencio pri kalvinana kirko okazis en 1595, eble ĝi estis la iama katolika preĝejo. En 1621 kalvinana pastro menciiĝis, en 1651 hajdukaj familioj ekloĝis en la vilaĝo Szederkény kaj ili konstruis lignan kirkon. Ĝi ofte kadukiĝis pro la inundoj, tial riparoj okazis en 1732, 1761 kaj 1781. Pli nova kirko estis konstruita jam el ŝtono inter 1796-1799, sed la turo estis preta nur en 1810. La orgeno ekfunkciis en 1891. En la 1970-aj jaroj la turo parte estis trakonstruita. Dum la socialismo tuj apud la vilaĝo nova urbo kun granda uzino konstruiĝis, kie oni ne konstruis preĝejojn.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas sola en korto. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas. La turo havas 2 sonorilojn. La enirejo estas tra la turo. La navo finiĝas en arka absido.

Fontoj
------

* hungare kun foto
* datenoj

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

* sonorado


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Katedralo de Ciudad Real.
Turo de la katedralo de Ciudad Real.
La **Katedralo de Ciudad Real** aŭ en hispana oficiale *Santa Iglesia Prioral Basílica Catedral de las Órdenes Militares de Nuestra Señora Santa María del Prado* de Ciudad Real, Hispanio, komencita en la 15a jarcento, estas de gotika stilo, kvankam ĝi havas elementojn antaŭajn de malfruromanika stilo apartenantaj al la antaŭaĵo de la katedralo: nome la paroĥa preĝejo de la epoko de Alfonso la 10-a la Saĝulo. Sur tiu oni konstruis la katedralon, kiu estis finita meze de la 16a jarcento post la konstruado de la kovriloj de la volboj. Tamen estas ankaŭ elementoj postaj, de stiloj de la renesanco kaj baroko. Laste estis konstruita la aktuala turo, ĝis komenco de la 19a jarcento.

Laŭ la tradicio legenda, en 1088 aperis la Virgulino tie antaŭ lokanoj de la domaro de Pozo de Don Gil. En 1531 oni starigis la preĝejon de Sankta Maria, kaj oni lasis el la primitiva romanika ermitejo nur la sudan pordegon nome de la Pardono. La impresa turo kvaretaĝa estis ekkonstruita en la 17a jarcento kaj finita en la 19a jarcento pro lastaj reformoj post la tertremo de Lisbono de la 18a jarcento. La interno estas de unusola navo, kaj tiele ĝi estas la nura katedralo de Hispanio kun tiuj karakteroj, kun falsa krucvolbaro tre ornamita de la malfrua gotiko. Sed kio havigas partikularecon kaj propran trajton al la katedralo estas ĝia belega retablo de 1616 verko de la skulptisto Giraldo de Merlo kaj de la pentristo Johano de Hasten.

* Turpinto de la katedralo de Ciudad Real.Turpinto de la katedralo de Ciudad Real.
* Flanka fenestro de la katedralo.Flanka fenestro de la katedralo.
* Sunhorloĝo en la fasado.Sunhorloĝo en la fasado.
* Simbolo de la Senmakula Koncipiĝo de la Virgulino Maria.Simbolo de la Senmakula Koncipiĝo de la Virgulino Maria.
* Baroka retablo de la ĉefaltaro (17a jarcento).Baroka retablo de la ĉefaltaro (17a jarcento).
* Rozo super la pordego de la Pardono.Rozo super la pordego de la Pardono.
* Aktuala turo, finita en la 19a jarcento.Aktuala turo, finita en la 19a jarcento.

* Kategorio Katedralo de Ciudad Real en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **kalvinana preĝejo** estas sakrala historia monumento (deklarita en 1997) en Siófok, pli precize en ties urboparto Balatonkiliti, kiu estis pli frue memstara vilaĝo en Hungario.

Historio
--------

En iama vilaĝo Kiliti estis mezepoka katolika kirko. Jam antaŭ dominado de turkoj la loĝantoj iĝis kalvinanoj kaj ili uzis la menciitan kirkon. En 1758 fulmo parte detruis ĝin, sed la katolika reĝo donis la rekonstruon nur sen turo. Fine en 1763 la katolikoj reprenis la preĝejon, la kalvinanoj konstruis pli novan iom for el ligno kaj lomo, kiun li uzis 3 jardekojn. La pli nova, nun videbla kirko estis konstruita inter 1793-1798 kaj iomete pligrandigita en 1816. La orgeno alvenis en 1861.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en korto. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas. La enirejo estas tra la turo, super la enirejo estas fenestro. La absido estas duonronda. Ankaŭ la navo havas enirejon. Interne kolonoj tenas la galerion.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Aconchi** estas unu el la 72 komunumoj de la meksika subŝtato Sonora, kiu estas la dua plej granda subŝtato de Meksiko kaj situas en la plej norda parto, kiu limas al Usono. La komunumo mem troviĝas relative en la centro de la subŝtato. La ĉefurbo de la komunumo estas Aconchi. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 26001.

Aconchi fondiĝis en la jaro 1639 fare de la jezuita misiisto Bartolomé Castaños. En 1932 Aconchi fariĝis komunumo. Najbaraj komunumoj estas Huépac, Cumpas, Ures, Baviácora, Rayón, kaj San Felipe de Jesús.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2010 (lasta popolnombrado de la INEGI) 2637 loĝantojn. El tiuj estis 1405 viroj kaj 1232 virinoj. La komunumo havas surfacon de 358,7 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 600 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 450 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 21 [[Celsius| ℃.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 1679 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 1591 scipovis legi kaj skribi kaj 86 personoj estis analfabetoj. Do 5,12 % de la personoj pli aĝaj ol 15 en la komunumo estis analfabetoj.

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 2163 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 4 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,18 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Aconchi Arkivigite je 2007-06-02 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
La **Katedralo Sankta Petro de Treviro** (germane, *Dom St. Peter*) estas katolika katedralo sub la gvido de sankta Petro de la urbo Treviro, en Rejnlando-Palatinato (Germanio). Ĝi estas la sidejo de la katolika ĉefepiskopo de la Arkidiocezo de Treviro.

Oni diras ke ĝi estas la plej malnova preĝejo en Germanio. La nuna katedralo enhavas la restojn de antikva preĝejo el la 4-a jarcento. La konstruaĵo rimarkindas pro la ekstreme longa vivo kiu ampleksiĝas al malsamaj periodoj, kiuj doni al ĝi ian elementon en la dizajno, inkluzive de la centra kapelo el romiaj brikoj metitaj sub gvido de sankta Helena, kio igas ĝin katedralo konstruita iom post iom per diversaj aldonoj tra la tempoj kaj pluraj rekonstruadoj. Ĝi ankaŭ estas la plej granda religia konstruaĵo de la urbo Treviro. En 1986, ĝi estis deklarita Monda heredaĵo de Unesko ene de la aro nomata *Romiaj monumentoj de Treviro, katedralo de sankta Petro kaj Preĝejo Nia Sinjorino de Treviro*. Ĝi similas al baziliko kun triobla navo, du korusejoj, transepto kaj sep turoj.

* Kategorio Katedralo de Treviro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
'Akva pulmo' aŭ la origina plonĝaparato 1 Hoso 2. Buŝumo 3. Spir-regulilo 4. Rimenaro 5. Dorsoprotektaĵo 6. Botelo por premigita aero.
**Aparatplonĝado** estas plonĝado helpe de spirgasa premreduktila aparato, tielnomata 'akva pulmo' (vidu apudan bildon). Tiu ĉi plonĝosporto estas por spertaj plonĝistoj. Pro tio ke homoj ne povas spiri subakve, ili devas kunporti sian spiradilon sub la akvosurfaco dum plonĝado. Por mallongaj periodoj kaj plonĝado malprofunde sub la akvo surfaco, spirtuba plonĝado estas la bona elekto.

maldekstra
Tre trejnitaj personoj povas ankaŭ provi apnean plonĝadon kun unu sola spiro. Tamen, la plej multaj plonĝistoj elektas aparatplonĝadon por povi resti subakve dum eble plej longa tempo.

Specoj de aparatplonĝado
------------------------

Ekzistas du specoj de aparatplonĝado. Dum la tielnomata aŭtonoma plonĝado oni ricevas pere de premreduktilo kaj regulilo oksigenon el boteloj kun kunpremita aero por povi spiri subakve. En la tielnomata plonĝado per longa tubo, oni estas konektita al la surfaco per longa tubo ligita al la surfaco de kie oni ricevas oksigenon.

Vidu ankaŭ
----------

* Subakvado
* Spirtuba plonĝado

Referencoj
----------

1. ↑  (de) Ina Medick, *Gerätetauchen Arkivigite je 2019-02-14 per la retarkivo Wayback Machine* (aparatplonĝado), la 22-an de aprilo 2017.

* Kategorio Aparatplonĝado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Animacio de marondo.
En Fluidodinamiko, **marondoj** estas ondoj kiuj moviĝas tra la surfaco de maroj, oceanoj, riveroj, lagoj, kanaloj kaj aliaj akvejoj. Ili estas generataj de la vento, kiu blovante kreas fortojn de premo kaj froto kiuj tuŝas la ekvilibron de la surfaco de la oceanoj. La vento transigas parton de sia energio al la ondoj, plenumante forton sur la surfaco de la akvo rezultinta el la diferencoj de premo okazigitaj de la fluktuado de la rapideco de la vento ĉe la limfaco inter aero kaj maro. La tuŝita surfaco restariĝas per agado de la gravito. La cikla interagado inter la forto de premo farita de la vento kaj la gravitoforto faras, ke la ondoj propagiĝas, malproksimiĝante iom post iom el sia zono de generado.

"La ondego ĉe Kanagaŭa" de Kacuŝika Hokusaj.

Funkciado
---------

La marondoj estas ondoj kiuj propagiĝas tra la surfaco inter du materiaj medioj. Tiuokaze temas pri la limo inter la atmosfero kaj la oceano. Kiam pasas ondo tra profundaj akvoj (je profundo pli granda ol 1/20 de ĝia ondolongo), la akvomolekuloj revenas preskaŭ al la sama loko kie ili estis. Temas pri balancado kun vertikala komponanto, de supre malsupren, kaj alia longitudina, nome la direkto de propagado de la ondo.

Distingendas du movoj. La unua estas la oscilado de la medio movita de la ondo, kiu tiuokaze, kiel jam oni menciis, estas cirkla movado. La dua estas la propagado de la ondo, oakzigita ĉar la energio estas transmitita per ĝi, transigante la fenomenon kun direkto kaj rapideco, tiel nomita ondorapideco.

En la realo okazas malgranda neta movo de akvo en la direkto de propagado, ĉar en ĉiu oscilaĵo molekulo aŭ partiklo ne revenas tute precize al la sama elirejo, sed al alia iomete pli antaŭa (rilate al la direkto de la ondopropagado). Pro tio la vento ne okazigas nur ondojn, sed ankaŭ surfacajn marfluojn.

Notoj
-----

1. ↑   Otero, Luis (28a de Aprilo 2016). «¿Cómo se forman las olas?». Muy Interesante. Konsultita la 23an de Decembro 2021.

Vidu ankaŭ
----------

* Cunamo
* Oceanografio
* Ondorajdado

* Kategorio Marondo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Marondo en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 749133
* GND: 4136091-6
* LCCN: sh85093908
* BNF: 11944606c
* NDL: 00568014
* NKC: ph123024
 |
La **Kastelo de Pomáz** (konata ankaŭ pri la iamaj posedantoj **Kastelo de Teleki–Wattay** [vatai]) estas baroka historia monumento en Hungario, en urbo Pomáz.

Aerfoto pri la kastelo
Vido al kastelo de Pomáz

Historio
--------

La kastelo estis konstruita en 1773. Baldaŭ ĝi estis heredaĵo de familio Teleki. Longe loĝis tie József Teleki (guberniestro), kies gastoj estis ekzemple Ádám Pálóczi Horváth, János Erdélyi, Sándor Vachott. En 1927 la kastelo estis trakonstruita. Depost la 2-a mondmilito la konstruaĵo estis ŝtatigita, poste longe orfejo funkciis interne. En la 2000-aj jaroj la nova posedanto iĝis asocio de la hungaraj korusoj. Interne funkcias hoteleto, restoracio, arta lernejo, aranĝaĵoj pri korusoj.

Kastelo de Pomáz kun fontano

Konstruaĵo
----------

La teretaĝa kastelo kun keloj kaj mansardoj situas sola en parko. Ĝi formas longan brikon. La fasado estas simetria, laŭlonge arkado estas videbla. Meze ŝtupoj kuras al meza parto de la arkado, kie ĝi estas pli granda kaj ĝi havas 2 grandajn aperturojn. La kelo estis tiel granda, ke dum la vitkulturo koĉero povis liveri la mostojn kaj vinojn.

Parko
-----

En la parko malantaŭ la kastelo situas ankaŭ longa domo, kiu estas nun arta lernejo.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* oficiala paĝo[*rompita ligilo*]

La kastelo kun fontano

* Kategorio Kastelo de Pomáz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Temas pri... Ĉi tiu artikolo temas pri la komunumo Abasolo de la meksika subŝtato Tamaulipas. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Abasolo.

**Abasolo** estas unu el la 43 komunumoj de la meksika subŝtato Tamaulipas, kiu situas en la norda Meksiko kun limo al Usono kaj la meksika golfo. La ĉefurbo de la komunumo estas Abasolo. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 10001.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 11862 loĝantojn. El tiuj estis 5894 viroj kaj 5968 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1791,2 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 70 metroj super la marnivelo.

Klimato
-------

En la komunumo jare falas averaĝe 100 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 22 [[Celsius| ℃.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 en la komunumo vivis 11752 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 30 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,255 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

8531 de la loĝantoj de Abasolo en la jaro 1995 aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 891 estis analfabetoj, do ne sciis legi kaj skribi. Tio signifas ke 10,44 % de la tuta loĝantaro (pli aĝa ol 15) ne sciis legi kaj skribi. Ĉe la virinoj estis 10,04 % (458 el 4220), kiuj ne sciis legi kaj skribi kaj ĉe la viroj 10,85 % (433 el 4311).

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 1995), 9707 personoj apartenis al la katolika religio kaj 1190 personoj al la protestantisma religio. 313 personoj apartenis al aliaj religioj kaj 542 personoj statistike apartenis al neniu religio.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Abasolo Arkivigite je 2007-05-21 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
|  |  |
| --- | --- |
|  Polurinda artikolo | Ĉi tiu artikolo bezonas **poluradon**, ĉar ĝi montras stilajn kaj/aŭ gramatikajn kaj/aŭ strukturajn problemojn, kiuj ne konformas al stilogvido.

---

La priskribo de la problemo troviĝas ĉi tie. Bonvolu ŝanĝi la enhavon por plibonigi la artikolon. |

**Stefana Katedralo** (germane *Stephansdom*) estas la katedralo de Vieno.

Stefana KatedraloLa katedralo de sankta Stefano, situanta en la unua distrikto de Vieno, estas ekde 1469/1479 episkopa sidejo kaj ekde 1723 la ĉefpreĝejo de la arkiepiskopo de Vieno (kiu iĝis ĉefepiskopejo en 1722). Tiun ekkonilon de la urbo la loĝantoj nomas mallonge *Steffl* ([STEfl], Steĉjo).

La konstruaĵo estas 107 metrojn longa kaj 34 metrojn larĝa. Ĝi reprezentas unu el la plej grandaj gotikaj konstruaĵoj en Aŭstrio. Partoj de la malfrua romanika epoko (1230/40–1263) konserviĝis. Ekzistas kvar turoj: La plej alta estas la suda turo kun 136,4 metroj; la norda turo neniam finkonstruiĝis kaj altas nur je 68 metroj. Maldekstre kaj dekstre de la ĉefenirejo troviĝas la tielnomataj paganaj turoj kun proksimuma alteco de 65 metroj.

Dum la epoko de la Aŭstri-Hungara monarkio estis malpermesite konstrui preĝejon pli altan ol la suda turo. Tiu turo estas arkitekta majstroverko de sia tempo kaj malgraŭ sia respektinda alteco havas fundamenton apenaŭ 4 metrojn profundan. Ĝi staras komplete libere, sen ligo al la ĉefparto de la preĝejo kaj entenas 18 sonorilojn, de kiuj 13 funkcias kiel la ĉefa sonorilaro de la katedralo. *Pummerin* ([PUmerin]), inter la aktivaj preĝejsonoriloj de Eŭropo la dua en grandeco, troviĝas en la nordturo en renesancepoka sonorilejo.

La konstruado daŭris de la mezo de la 13-a jarcento ĝis la mezo de la 15-a jarcento. Restaĵoj de la romanika preĝejo nur plu ekzistas en la okcidenta parto. La suda turo, majstroverko de gotika ŝtonarkitekturo, ekestis inter la jaroj 1359 ĝis 1433.

Vidindaĵoj
----------

* Altaro de Wiener Neustadt (Viner Neŭstadt) en la ĥorejo de la norda flankonavo de gotika aloaltaro, datita el la jaro 1447, el Neukloster (Novklostro) en Wiener Neustadt.
* "Dentdolorojn sentanta Dio" – busto de Kristo sur la sudorienta muro de la katedralo.
* Predikejo eble de Anton Pilgram en la katedralo, proksime de la jaro 1500.
* Orgena fundamento en la norda flankonavo kun busto de Anton Pilgram 1513.
* en la katedrako estas entombigita kardinalo Christoph Anton von Migazzi
* signo de la kontraŭnaziisma *rezistadmovado O5* sur la ekstera muro de la dekstre de la ĉefa enirejo

* Katedralo de Sankta Stefano (Vieno) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Katedralo de Sankta Stefano (Vieno) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 246455
* GND: 4079282-1
* LCCN: n81082764
* VIAF: 244552003
* ULAN: 500312634
* NKC: kn20031103008
 |
La anglalingva periodaĵo ***Forbes Magazine*** estas inter la plej sukcesaj magazinoj pri ekonomiko tutmonde. Ĝi havas sian ĉefan sidejon en la Kvina Avenuo de Novjorko en Usono. Plej granda konkuranto estas la magazino *Fortune*. La ISSN-kodo de la magazino estas *0015-6914*.

Historio
--------

La magazino en la jaro 1917 fondiĝis fare de la skota enmigrinto *Bertie Charles Forbes* (1880–1954), kiu antaŭe laboris kiel priekonomia ĵurnalisto en la amaskomunikila konzerno *Hearst*. Post lia morto en 1954, lia filo *Bruce Charles Forbes* (1916–1964) transprenis la gvidadon de la magazina entrepreno. Post la morto de Bruce ties frato *Malcolm Stevenson Forbes* (1917–1990) transprenis la entreprenan gvidadon. Post ties morto, lia plej aĝa filo *Steve Forbes* (naskiĝis en 1947) iĝis prezidanto kaj entreprena gvidanto („Chief Executive") de la firmao Forbes kaj ĉefredaktisto de la magazino.

Rangolistoj
-----------

La magazino konatas pro la multaj tie publikigataj rangolistoj pri diversaj temoj. La plej konataj el ili probable estas la "listo pri la plej influaj homoj de la mondo" kaj listo "la mondaj miliarduloj" pri la plej riĉaj personoj tutmonde. Krome aparte atentataj estas listo pri la 2000 plej grandaj entreprenoj de la mondo kaj "listo de la 100 plej potencaj virinoj tutmonde" (*The World’s 100 Most Powerful Women*). Kriterioj por la ordigo laŭ rango estas la apero en la mondaj amaskomunikiloj, kalkulite laŭ gazetaraj citaĵoj, kaj la politika kaj ekonomia influoj. En la jaroj 2004 kaj 2005 la pintan lokon en tiu listo havis Condoleezza Rice kaj Ŭu Ji. En 2006 Angela Merkel kiel novelektita kancelierino (ĉefministrino) de Germanio ricevis la pintan lokon kaj tenis tiun lokon en 2007, 2008 kaj 2009.

Notoj
-----

1. ↑  klarigoj pri la "listo de la 100 plej potencaj virinoj tutmonde" (angle)
2. ↑  *listo de la 100 plej potencaj virinoj tutmonde* 2004
3. ↑  *listo de la 100 plej potencaj virinoj tutmonde* 2005
4. ↑  la samo en 2007
5. ↑  kaj en 2008

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Forbes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (angle)
**OSSAKA Kenĵi** (小坂狷二 [Osaka Kenĝi]; Hepburn: Osaka Kenji; Kunrei: Osaka Kenzi; naskiĝinta la 28-an de junio 1888 en Tokio; mortinta la 1-an de aŭgusto 1969) estis japana esperantisto kaj mekanika inĝeniero, sekciestro de Ŝtata Fervojo, Nagojo.

Li naskiĝis en familio de militisto sed arda idealisto-pacamanto. Lernis en kadeta lernejo 1901-07 sed 1907 eksiĝis el milita servo pro malsano, vizitis Imperian Universitaton kaj fariĝis inĝeniero, 1916. Esperanton lernis en 1906 unue per lernlibron „Sekaigo" (世界語) de Futabatej Ŝimej kaj poste en kurso de „Nippon Esperanto-Societo" de Kato Misao, kaj post foriro de Kato sindone laboris por Esperanto en Jokosuka. 1916 venis al Tokio kaj dediĉis sin al centra administrado de JEA, kaj kiam JEA perdis funkcion, en 1919 kun aliaj fondis novan movadcentron Japana Esperanto-Instituto (JEI), kiu bone kreskis danke al supermezure energia klopodado de li kaj junaj studentoj varbitaj de li. Historio de Japana Esperanto-movado estas kvazaŭ sinonimo al Esperantista agado de Ossaka. Li dediĉis ĉiujn liberajn horojn al Esperantaj laboroj. Direktoro de JEI. Redaktoro de „Jokosuka Esperantisto", 1907-15, „Orienta Stelo", 1911-15, „Japana Esperantisto", 1916-19, La Revuo Orienta (LRO), 1920-25. 1925-27 vojaĝis en Usono kaj Eŭropo. Unuaklasa Esperanto-gramatikisto. Liaj prilingvaj artikoloj mirinde multe verkitaj en diversaj gazetoj, ĉefe en La Revuo Orienta(LRO), estas tre ŝatataj de Japanaj Esperantistoj kaj donas gravan servon al eduko de kapablaj posteuloj, kune kun liaj verkoj.

Li estis membro de la Akademio de Esperanto.

Verkoj
------

* „Elementaj Lecionoj de la lingvo Esperanto" (anonime), 1914 (Tajhoku);
* „Ekzercolibro de E", 1920;
* „Klaŝlibro de Esperanto", 1920;
* „Esperantaj Partikuloj", 1921;
* „Esperanta Prozodio", 1922;
* „Memlernanto de Esperanto" (kun Akita), 1923;
* „Plena Kursolibro por Japanoj", 1924;
* „Esperanto, kompleta kurso por Japanoj", 1927 (11-a eldono en 1929 plej ŝatata vastigita lernolibro en Japanujo).

### Tradukoj

* „Perloj el la Oriento", 1921 (tradukoj el Japanaj kaj ĉinaj klasikaj verkoj).
* „Vortoj de Konfucio", 1923;
* „Fabloj de Ezopo", 1932;

Referencoj
----------

1. ↑  Libroj de Osaka Kenzi (Ossaka Kenĵi)
2. ↑  *Aktoj de la Akademio II 1968–1974.* Administraciaj informoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj de Ossaka

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |
Temas pri... Ĉi tiu artikolo temas pri sanktulo. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Agata.

**Sankta Agata** (naskiĝis ĉirkaŭ 235 en Katanio; mortis la 5-an de februaro 261 samurbe) estas kristana sanktulino kaj martirino. Ŝi mortis sub la romia imperiestro Galieno. Ĝenerale oni pentras ŝin kun pelvo aŭ pleto, en kiu kuŝas ŝiaj mamoj; kelkfoje oni pentras ŝin kun palmobranĉo enmane.

Vivo
----

Agata naskiĝis en Sicilio. Ŝiaj gepatroj estis riĉaj. Ĉar ŝi estis kristanino, ŝi rifuzis la edziniĝproponon de Quintianus, guberniestro de Sicilio. Por puni ŝin, li enbordeligis ŝin dum unu monato. Ĉar ŝi poste daŭre rifuzis, li ordinis, ke oni detranĉu ŝiajn mamojn. Sed nokte aperis Sankta Petro kaj flegis ŝiajn vundojn. Kiam oni rimarkis tion, la guberniestro kuŝigis ŝin sur ardan karbon, kaj ŝi mortis.

Unu jaron poste Etno (vulkano) erupciis. La loĝantoj de Catania iris kontraŭ la lafo kun la vualo de Agata, kaj la fluo haltis.

Kulto
-----

La festotago de Sankta Agata estas la 5-a de februaro. En kelkaj regionoj oni tiam benas panon. Laŭkrede la manĝado de tiu pano evitos damaĝon al la manĝinto kaj al liaj kampoj.

La tombo de Sankta Agata situas en la katedralo de Catania. Ŝi estas patrono de Catania, maltanoj, malriĉuloj kaj paŝtistinoj, sonorilgisistoj, teksistoj kaj oraĵistoj.

La vualo de Sankta Agata kaj aliaj restaĵoj troviĝas en la katedralo de Catania. La plej granda osta relikvo, parto de la kranio, troviĝas en monaĥejo en Kamp-Lintfort (Germanio).

* Agata de Katanio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Agata de Katanio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 85770
* GND: 118647229
* LCCN: n88208763
* VIAF: 77878377 42631437, 77878377
* NKC: mzk20231194516
* ICCU: LO1V288363
 |
La **katedralo de Sankta Nikolao** estas la plej grava katolika kirko en Noto, kaj ankaŭ episkopa sidejo de la diocezo de la sama nomo, en Sicilio. Ĝi situas sur la supro de larĝa ŝtuparo, sur la norda flanko de la placo Municipio, kaj estas dediĉita al Sankta Nikolao, Episkopo de Mira.

La konstruado de la templo komenciĝis en 1694, kaj estis finita en 1703, jaro en kiu ĝi estis malfermita por kultado kun solena dediĉo. Dum jarcentoj, tamen, kaj la fasado kaj la interno spertis multajn ŝanĝojn, kiuj donis al ĝi la aktualan aspekton nur fine de la 19-a jarcento, kun la konstruado de la nova kupolo, verko de Netino Cassone.

La interno, kun tri navoj, enhavas multajn artajn verkojn, el kiuj kelkaj venas de Noto Antica, inkluzive de la arĝenta urno enhavanta la mortigajn restaĵojn de Sankta Konrado Confalonieri. Tamen la katastrofa kolapso de 1996 kaŭzis la perdon de la tuta ikonografia aparato, kies rekonstruo, ankoraŭ en progreso, faras la templon unu el la lastaj grandaj lokoj de nuntempa sankta arto. La 21-an de januaro 2012 la papo Benedikto la 16-a levis la katedralon al malgranda baziliko.

* Kategorio Katedralo de Noto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
la norda Westerwald ĉe *Herkersdorf*
La **Westerwald** [V**e**stavalt] aŭ esperantigita **Vestervaldo** estas germana mezmontaro, plejparte en la federacia lando Rejnlando-Palatinato, iom ankaŭ en Hesio kaj Nordrejn-Vestfalio. Geografie ĝi troviĝas meze inter la urbegoj Frankfurto ĉe Majno kaj Kolonjo, kiuj ambaŭ distancas ĉirkaŭ 100 kilometrojn.

Geologio
--------

La geologie malnova montaro, kies plej alta pinto troviĝas 657 metrojn super marnivelo, kovras areon de 50 oble 70 kilometroj. En la malpli alta okcidenta parto ĝi konsistas el montetoj. La pli kruta orienta parto konsistas je 40 procentoj el arbaroj, tie oni la la montoj prenas ardezon, argilon, bazalton kaj ferajn mineralojn.

Fuchskaute estas estingita vulkano kun alteco de 657,3 m super marnivelo la plej alta monto de la mezmontaro Westerwald kaj distrikto Westerwald. Ĝi situas sur la teritorio de la rejnlando-palatinata komunumo Willingen. La Stegskopf estas kun alteco de 654,4 m post la monto Fuchskaute la dua plejalta monto en Westerwald. Tiu estinginta vulkano situas sur la teritorio de Emmerzhausen, rejnlando-palatinata distrikto Altenkirchen.

Alarmstange estas la nomo de 545,2 m alta monto en la mezmontaro Westerwald. Ĝi estas la plej alta altaĵo de la Montabaurer Höhe, altaĵĉeno ĉe la sudokcidenta rando de la mezmontaro. Ĝi proksimas al Horressen en la Rejnlando-Palatinata distrikto Westerwald. Kune kun la monto Köppel kaj Lippersberg la monto Alarmstange estas la centro de la altaĵĉeno, sur kiu etendiĝas la plej vasta arbara areo de la Vestervaldo.

Etimologio
----------

La nomo "Westerwald", germane por "Okcidenta Arbaro" devenas el la mezepoko kaj origine karakterizis la areon kiel "arbaro okcidente de la urbo Herborn". Ekde la mezo de la 19a jarcento post Kristo ĝi estas la ĝenerala esprimo por la regiono.

La mezalta montaro ankoraŭ ne havas esperantlingvan nomon. La plej taŭga ŝajnas esti **Vestervaldo**.

Limigaj riveroj
---------------

La sekvaj riveroj limigas la mezmontaron:

* rivero Rejno - la sudokcidenta limo,
* rivero Sieg [Zig] - la norda limo,
* rivero **Dill** - orienta limo, fluas en la riveron Lahn
* rivero Lahn - la sudorienta limo.

Lokoj
-----

* Altaĵo Leuscheid

Vidu ankaŭ
----------

* Vestervalda lagaro

* Kategorio Westerwald en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Fasado de la katedralo.
Fenestrorozo.
La **Katedralo de Orvieto** (itale *Duomo di Orvieto; Cattedrale di Santa Maria Assunta*) estas granda romkmatolika katedralo de la 14a jarcento dediĉita al la Ĉielenpreno de Maria kaj situa en la urbo Orvieto en Umbrio, centra Italio.

Ĝi estis konstruita laŭ ordonoj de la papo Urbano la 4-a por rememorigi kah havigi taŭgan hejmon por la Korporalon de Bolsena, nome miraklo laŭdire okazinta en 1263 en la najbara urbo Bolsena, kiam veturanta pastro kiu havis dubojn pri la vereco de la transsubstancigo trovis ke sia Hostio estis sangelverŝanta tiom multe ke ĝi makulis la altaran vestaĵon. Tiu vestaĵoj estas nune stokita en la Kapelo de la Korporalo ene de la katedralo.

Situa en loko dominanta la urbon Orvieto kiu siavice kuŝas sur vulkana kolumo, la fasado de la katedralo estas klasika peco de religia konstruarto, enhavanta elementojn de desegno el la 14a al la 20a jarcento, kun granda fenestrorozo, orkoloraj mozaikoj kaj tri grandaj bronzaj pordoj, dum ene estas du freskaj kapeloj ornamitaj de kelkaj el la plej bonkvalitaj italaj pentristoj de la periodo kun bildoj de la Lasta juĝo. La katedralo havas kvin sonorilojn, datantaj el la Renesanco.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Historical Information and photos Arkivigite je 2008-06-14 per la retarkivo Wayback Machine
* Orvieto Duomo Photo Pages Arkivigite je 2007-05-28 per la retarkivo Wayback Machine
* Orvieto Duomo Detailed description

* Katedralo de Orvieto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Katedralo de Orvieto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 578278
* GND: 4253825-7
* LCCN: n88652520
* VIAF: 133809442
 |
La **hotelo Crillon** (france *hôtel Crillon*) estas unu el la plej malnovaj kaj luksaj hoteloj de la tuta mondo. Ĝi troviĝas en Parizo sur la placo de la Konkordo, iomete antaŭ la eko de la avenuo de la Elizeaj Kampoj.

La hotelo entenas 103 ĉambrojn, kaj konsistigas unu el la du samaspektaj konstruaĵoj lokitaj je la du flankoj de la *rue Royale*, starigitaj en 1758 de la arkitekto Louis-François Trouard (pro mendo de Ludoviko la 15-a).

La konstruaĵo devis origine esti oficiala loko, sed rapide fariĝis luksa hotelo. Ĝi estis akirita en 1788 de la grafo de Crillon, nur iomete antaŭ la franca revolucio de 1789. La familio de la grafo reakiris la hotelon post la revolucio kaj konservis ĝin ĝis 1907, kiam la konstruaĵo spertis grandan renovigon far la arkitekto Gabriel-Hippolyte Destailleur.

La hotelo Crillon, maldekstre de la fontano

Vidu ankaŭ
----------

* Premio Femina

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Hotelo Crillon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* TTT-ejo de la hotelo
Istanbul - Ekspozicio pri la koloroj en antikveco
**Ekspozicio** estas daŭra aŭ portempa publika elmontrado de objektoj (eksponaĵoj) al publiko.

La ekspozicio povas havi promocian, vendan aŭ dokumentan celon; ĝi povas esti daŭra, portempa aŭ cikla (ekz. bienalo; ĝi povas esti specifa, rilatante al nur unu kategorio de objektoj, periodo, aŭtoro ktp. aŭ ĝenerala aŭ kolektiva.

Laŭ Francisko Azorín **Ekspozicio** estas *Solena elmontrejo de artaj aŭ industriaj produktoj, ofte en pluraj pavilionoj kaj kun amuzaj altiriloj.* Kaj li indikas etimologion el la latina *expositio* el *ex + ponere* (ekstere meti).

Celoj de ekspozicioj
--------------------

Scienca ekspozicio en Phaeno Wolfsburg
La ĉefa pordego de Mondekspozicio en Parizo de 1900.
Ekspozicioj estas organizataj pro variaj celoj:

### Kulturaj kaj didaktikaj celoj

* prezentado de artaĵoj, arkeologiaj eltrovaĵoj, mineraloj, muzikiloj ktp (ekz. en muzeo aŭ artgalerio);
* prezentado de historiaj, sociaj, natursciencaj aŭ ekonomiaj okazintaĵoj helpe;

### Promociaj kaj informaj celoj

* prezentado de urbo aŭ turisma regiono;
* prezentado de activeco aŭ projektoj de publikaj administracioj, lernejoj aŭ firmaoj;

### Komercaj celoj

* elmontrado de la objektoj por aŭkcio;
* elmontrado de industriaj aŭ/kaj agrikulturaj produktoj (foiro);
* elmontrado de artaĵoj (komerca artgalerio);

Cifereca ekspozicio
-------------------

Dank'al interreto, nuntempe eblas okazigi la ekspoziciojn ne nur en reala mondo sed ankaŭ per taŭga retpaĝaro.

Ĉiuj specoj de ekspozicioj nomitaj supren estas realigeblaj ankaŭ enrete. La granda avantaĝo estas, ke ili estas viziteblaj senprobleme de la interesiĝantoj el la tuta mondo.

Vidu ankaŭ
----------

* Ekspozicio (muziko)
* Internacia ekspozicio

Eksteraj ligiloj
----------------

* Artikoloj pri ekspozicioj esperante

Notoj
-----

* Kategorio Ekspozicio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Ekspozicio en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)

1. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 64.
2. ↑  Azorín, samloke.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 12152
* GND: 4129601-1
* LCCN: sh85046354
* BNF: 15916158n
* NKC: ph116705
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
dekstra
La **katedralo Sveticĥoveli** (kartvele სვეტიცხოველი *Svet'icĥoveli*) estas ortodoksa preĝejo de Kartvelio situanta en la urbo Mcĥeta, kaj estis la religia centro de la mezepoka Kartvelio. La katedralo, konstruita en la naŭa jarcento dum la patriarka regado de Melkisedek la 1-a de Kartvelio, havas latinkrucan planon. La kartvellingva nomo signifas "piliero de vivo" kaj aludas la legendon rilatan al la vivo de sankta Nino de Kartvelio kaj la tunikon de Jesuo.

Tamerlano okazigis severajn damaĝojn al la konstruaĵo en la 14a jarcento, pro kio ĝi estis riparita unu jarcenton poste. Ekde 1994 ĝi inkluziviĝas, kun aliaj historiaj monumentoj de Mcĥeta, en la listo de monumentoj deklaritaj Monda heredaĵo de UNESKO. Ĝi estis la plej granda preĝejo de Kartvelio ĝis la konstruado de la Katedralo de Tbiliso en 2004.

* 
*

Freskoj kaj ikonoj
------------------

* Zodiako-signoj ĉirkaŭas la Pantokratoron.Zodiako-signoj ĉirkaŭas la Pantokratoron.
* Vidaĵo de la ensemblo.Vidaĵo de la ensemblo.
* La reĝo Mirian la 3a kaj la preĝejo.La reĝo Mirian la 3a kaj la preĝejo.
* Ikonostazo kaj mozaiko de la absido.Ikonostazo kaj mozaiko de la absido.
* Ikonoj pri la reĝo Davido la 2a kaj la reĝino Tamara de Kartvelio.Ikonoj pri la reĝo Davido la 2a kaj la reĝino Tamara de Kartvelio.

Vidu ankaŭ
----------

* Mcĥeta

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Katedralo Sveticĥoveli en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Katedralo Sveticĥoveli en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 574221
 |