Vidu ankaŭ: 2,5-Heksanoduono, 2,5-Heksanoduolo, 1,4-Heksanoduolo, kaj 1,6-Heksanoduolo

|  |
| --- |
| 1,3-Heksilena glikolo |
| Kemia formulo |   **C6H14O2** |
| 1,3-Heksanoduolo |
| **Bastona kemia strukturo de la 1,3-Heksanoduolo** |
| 1,3-Heksanoduolo |
| **Tridimensia kemia strukturo de la 1,3-Heksanoduolo** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * Heksilena glikolo
 |
| CAS-numero-kodo | 21531-91-9 |
| ChemSpider kodo | 182643 |
| PubChem-kodo | 210704 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | blanka solidaĵo |
| Molmaso | 118,17596 g mol−1 |
| Denseco | 0,961 g/cm−3 |
| Fandpunkto | 75°C -31°C  |
| Bolpunkto | 228,2°C  |
| Refrakta indico | n\_{{761}}^{{20}} 1,4455 |
| Ekflama temperaturo | 106,1°C  |
| Solvebleco | Akvo:420 g/LSolvebla en etanolo, acetono kaj etero. |
| Mortiga dozo (LD50) | 1470 mg/kg (buŝe) |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |  |
| --- | --- |
| 02 – Treege brulema | 07 – Toksa substanco |

 |
| GHS Signalvorto | Averto |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H315, H319, H373 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P260, P264, P264+265, P280, P302+352, P305+351+338, P319, P321, P332+317, P337+317, P362+364, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

"**1,3-Heksanoduolo** aŭ **1,3-Heksilena glikolo** estas organika kombinaĵo rezultanta per reduktado de la **1-hidrokso-3-heksanono**. Ĝi estas blanka solidaĵo, 420 g/l en akvo. 1,3-Heksanoduolo posedas 6 karbonatomojn, 14 hidrogenatomojn kaj 2 oksigenatomojn. 1,3-Heksanoduolo uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de farmaciaĵoj kaj aromataĵoj. 1,3-Heksanoduolo ankaŭ konata kiel Heksilena Glikolo, estas klara, senkolora likvaĵo uzata en larĝa gamo de industrioj, inkluzive de farmaciaĵoj, kosmetikaĵoj kaj industriaj procezoj. Ĝi havas kemian formulon de C6H14O2 kaj molekula pezo de 118,18 g/mol. Heksanoduolo estas duolo, kio signifas, ke ĝi havas du hidroksilgrupojn (-OH) ligitajn al ses-karbona katenno. Ĝi estas stabila kaj facile manipulebla kunmetaĵo, kiu estas solvebla en akvo kaj multaj organikaj solvantoj.

Fizikaj kaj Kemiaj Proprecoj
----------------------------

1,3-Heksanoduolo estas viskoza likvaĵo ĉe ĉambra temperaturo, kun bolpunkto de 228,2°C kaj fandpunkto de -31 °C. Ĝi havas moderan vaporpremon, igante ĝin relative nevolatila. Heksanoduolo havas dolĉan odoron kaj amaran guston, kaj ĝi estas iomete higroskopa. Ĝi estas solvebla en akvo, metanolo, etanolo, acetono kaj multaj aliaj organikaj solvantoj, sed nesolvebla en oleoj kaj grasoj. Koncerne kemiajn ecojn, heksaneduolo estas stabila kunmetaĵo, kiu ne reakcias kun aero, akvo aŭ plej multaj kemiaĵoj. Ĝi estas tamen sentema al oksigenaj agentoj kaj fortaj acidoj.

Sintezo kaj Karakterizado
-------------------------

1,3-Heksanoduolo povas esti sintezita per pluraj malsamaj vojoj, inkluzive de la hidrogenado de adipata acido aŭ per hidratigo de la hekseno. Ĝenerale, la sintezo de heksanoduolo implicas la reakcion de duacido aŭ duolefino kun hidrogena gaso en la ĉeesto de katalizilo, kiel ekzemple paladio aŭ plateno. La rezulta produkto tiam estas purigita per distilado aŭ rekristaliĝo.

Biologiaj Proprecoj
-------------------

1,3-Heksanoduolo pruviĝis elmontri antimikrobajn trajtojn kontraŭ kaj bakterioj kaj fungoj. Krome, ĝi pruvis esti haŭta kondiĉiga agento en kosmetikaĵoj kaj personaj prizorgaj produktoj. Iuj studoj ankaŭ montris, ke heksanoduolo povas havi eblajn kontraŭkancero-propraĵojn.

Tokseco kaj Sekureco en Sciencaj Eksperimentoj
----------------------------------------------

1,3-Heksanoduolo estas ĝenerale konsiderata kiel sekura por uzo en sciencaj eksperimentoj kaj industriaj aplikoj. Tamen, ĝi estas iomete toksa kiam ĝi estas ingestita aŭ enspirita, kaj ĝi povas kaŭzi haŭtan kaj okulan iriton. Gravas zorge pritrakti heksanoduolo kaj sekvi taŭgajn sekurecajn procedurojn kiam vi laboras kun ĉi tiu kombinaĵo.

Sintezoj
--------

### Sintezo 1

* Preparado de la **1,3-heksanoduolo** per reduktado de **1-hidrokso-3-heksanono**:

|  |
| --- |
| 1-Hidrokso-3-heksanono {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{[H]}}\,}}}1,3-Heksanoduolo |
|

  

### Sintezo 2

* Preparado de la **kloropropano** per traktado de **3-hidrokso-propanalo** kaj **kloropropano**:

|  |
| --- |
| 3-Hidrokso-propanalo+kloropropano {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3-Heksanoduolo +klorida acido |
|

  

### Sintezo 3

* Preparado de la **1,3-heksanoduolo** per traktado de **2-kloro-etanolo** kaj **butanalo**:

|  |
| --- |
| 2-kloroetanolo + butanalo {\displaystyle {\mathsf {{\xrightarrow[{}]{}}\,}}}1,3-Heksanoduolo +klorida acido |
|

Vidu ankaŭ
----------

* Alkoholo

Referencoj
----------

1. ↑  GuideChem
2. ↑  EPA United States Environmental Protection Agency
3. ↑  Smolecule
4. ↑  Chemsrc
5. ↑  Chemical Book
6. ↑  Chemnet
7. ↑  SMolecule