recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Heinrich Johann WELKER** (9a de Septembro 1912 en Ingolstadt – 25a de Decembro 1981 en Erlangen) estis germana fizikisto por teoria kaj aplika fiziko kiu inventis la "transistronon", nome transistoro farita ĉe Westinghouse sendepende de la unua sukcesa transistoro farita en la Laboratorioj Bell. Li faris fundamentan laboron en 3aj-5aj komponitaj duonkondukiloj, kaj malfermis vojon al la mikroondaj duonkonduktantaj elementoj kaj al laseraj diodoj. 

Dum la miltaj jaroj, 1940 ĝis 1945, Welker laboris por la Luftfunkforschungs Instituto en Oberpfaffenhofen, Weßling, kontakte (1942 ĝis 1944) kun la fizikkemia instituto de Klaus Clusius en la Universitato de Munkeno. Postmilite, 1947 – 1951, li laboris por la filio de Westinghouse en Parizo, nome *Compagnie des Freins et Signaux Westinghouse*. El 1951 ĝis 1961, Welker estris la departementon pri solid-stata fiziko de Siemens-Schuckertwerke, en Erlangen, kie li disvolvis laboron pri duonkonduktiloj. 

En 1952 Heinrich Welker kultivis sintezajn kristalojn de india antimonido (InSb).


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 798726
* GND: 122193393
* LCCN: no2007062249
* VIAF: 67342194
* ISNI: 0000 0001 1663 4460
 |
5-korda elektra kontrabaso *Aria SWB 02/5*
**Elektra kontrabaso** aŭ *e-kontrabaso* estas elektra basinstrumento kun mezuro (1/2, 3/4, 4/4) de kontrabaso. La konstrumaniero ebligas ludi kontrabason kun la kutima kordolongeco, sed sen ties volumena korpo, i.a. por eviti transporproblemojn. Ĉar elektra kontrabaso konsistas plejofte nur el plilongigita piedo kaj la kolo inkluzive la kordoj, ponto ktp. la sonprenado kaj transformado en elektraj signaloj okazas piezokeramike aŭ elektromagnete trans amplifilo kun laŭtparolilo.

Ekde la 1960-aj jaroj oni konstruis malsamajn elektrajn kontrabasojn kun malgrandaj sonkorpoj aŭ elektrogitarecajn elektrajn kontrabasojn.

* Kategorio Elektra kontrabaso en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ĉi tiu artikolo estis redaktita tiel ke ĝi entenas tutan aŭ partan tradukon de « E-Kontrabass » el la germanlingva Vikipedio. Rigardu la historion de la originala paĝo por vidi ties aŭtoroliston.  (Ĉi tiu noto koncernas la version 3587963 kaj sekvajn de ĉi tiu paĝo.) |
La **Brazila Societo de Eŭbiozo** estas societo fondita de Henrique José de Souza (1883-1963), apogita de lia edzino Helena Jefferson de Souza (1906-2000), en São Lourenço, je la jaro 1921. Ĝia konado estas sintezo de Filozofio, Religio kaj Scienco.

Publike, Eŭbiozo estas konata kiel esotera societo, ĝiaj anoj estas konataj kiel **eŭbiotoj**.

Eŭbiozo
-------

Eŭbiozo estas neologismo kreita kaj divastigita de la **Brazila Societo de Eŭbiozo**, antaŭ konata kiel **Teozofa Brazila Societo**; ĝi signifas vivmanieron. Ĝi temas pri la kolektiva evoluado.

Sidejoj
-------

Ekzistas temploj konstruitaj em tri brazilaj urboj nome São Lourenço, Itaparica kaj Nova Xavantina; SBE **Brazila Societo de Eŭbiozo** ankaŭ estas reprezentita pere de siaj departementoj en diversaj urboj de Brazilo kaj eksterlande.

Eksteraj Ligiloj
----------------

* Brazila Societo de Eŭbiozo
* "Kio estas Dhâranâ?", artigo de Profesoro Henrique José de Souza (portugalingve)[*rompita ligilo*]
* "Kio estas Eubioso? ", artigo de J. C. Arnizaut Simões (portugalingve)[*rompita ligilo*]
**Charles Albert GOBAT** (La 21-an de majo‏ 1843 - la 16-an de marto 1914) estis advokato kaj ŝtatisto svisa, gajninto de la Nobel-premio pri paco en 1902, kune kun la svisa Élie Ducommun.

Vivo
----

Gobat naskiĝis en la urbo Tramelan, Svislando, filo de protestanta pastro kaj nevo de Samuel Gobat, misiisto, kiu servis kiel episkopo de Jerusalemo. En sia junaĝo Gobat ricevis ampleksan edukadon kaj studis interalie en la universitatoj Bazelo, Parizo kaj Berno. Post doktoriĝo pri juro en la universitato de Hajdelbergo en 1867, Gobat praktikis juron en Berno kaj ankaŭ funkciis kiel jurpreleganto.

La oficejo de Gobat baldaŭ fariĝis unu el la ĉefaj en la lando kaj la rekono, kiun ĝi akiris, kondukis lin disvolvi politikan karieron. En 1882 li estis nomumita inspektoro pri edukado en la kantono Berno kaj tiurilate li efektivigis kelkajn gravajn reformojn. En 1890 li estis elektita membro de la Svisa Nacia Konsilio kaj komencis okupiĝi pri internaciaj organizaĵoj por antaŭenigo de paco.

En 1891 Gobat estis nomumita ĝenerala sekretario de la Internacia Oficejo de la Paco (france *Bureau international de la paix*) kaj en 1902 li ricevis la pacpremion kune kun la direktoro de la organizo, Élie Ducommun. Post lia morto en 1906, Gobat transprenis la administradon de la buroo, kiu gajnis la Nobel-pacpremion en 1910.

Eksteraj ligiloj
----------------

 **Charles Albert Gobat** en Vikimedia Komunejo
**Kristin Dattilo** (naskiĝis la 30-an de novembro 1968 en Kankakee, Ilinojo, Usono) estas usona aktorino.

Biografio
---------

Dattilo kreskis en Ilinojo, Florido kaj Kalifornio, ŝi studis en la California State University, Northridge.

Dattilo debutis en 1987 en sendependa filmo *The Legend of Grizzly Adams*, publikigita nur en 1990. En la hororfilmo *Mirror, Mirror* (1990) ludis ŝi kun Karen Black pli gravan rolon. Ŝi ludis en filma komedio *Ari & Sam* (1991) kun Kevin Bacon kaj Kyra Sedgwick.

En la krimfilmo *Sex Radio* (1996) ludis Dattilo kun Eric Roberts kaj Stephen Tobolowsky. En la aventura filmo *Coronado* ludis ŝi ĉefrolon de *Claire Winslow*, kiu serĉas sian malaperintan amaton. 

Ŝi estas plej bone konata pro ŝia rolo Yola Gaylen en la serio *The Chris Isaak Show* de 2001 ĝis 2004. Aldone, ŝi aperis en pliaj serioj kiel en epizodo de *CSI: Crime Scene Investigation*, en naŭ epizodoj de *Dexter*, en tri epizodoj de *Tracey Takes On*, kaj en pliaj ekzemple en *Beverly Hills, 90210*, *Angel*, *Friends* kaj *Two and a Half Men*. 

Dattilo estas rememorigata kiel ludanto en la muzikvideo de kanto de Aerosmith, "Janie's Got a Gun".

La frato de Kristin Dattilo, Bryan Dattilo, estas same aktoro (*Days of our Lives*.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 375584
* LCCN: no2010152405
* VIAF: 34666930
* ISNI: 0000 0001 1948 404X
* BNF: 141692612
 |
***Charging Bull*** (foje nomita la **Taŭro de Wall Street** aŭ la **Taŭro de Bowling Green**) estas 3,200 kg peza bronzskulptaĵo de Arturo Di Modica kiu staras en Bowling Green parko proksime de Wall Street en Novjorko.

Konstanta 11 futojn alta (kaj je 16 futojn en longo), la superdimensia skulptaĵo prezentas virbovon, la simbolo de agresema financa optimismo kaj prospero, kliniĝas malantaŭen sur siaj klaboj kaj kun sia kapo malaltiĝas kvazaŭ preta ŝargi. Tiel verkisto Dianne Durante priskribis la skulptaĵon: "ke la fuĝo de La Virbovo estas malhaltigita, ĝia nazotruoflamlumo, kaj ĝiaj malbone longaj, akraj kornoj estas pretaj kornumi; ĝi estas kolera, danĝera bestaĉo. La muskolforta korpo tordas al unu flanko, kaj la vosto estas kurba kiel vipobato: la Virbovo ankaŭ estas energia kaj en moviĝo".

La brileta bronza koloro kaj malfacila, metala teksturo de la surfaco de la skulptaĵo substrekas la muskolforton de la estaĵo prezentita. La laboro estis dizajnita kaj metita tiel ke spektantoj povis ĉirkaŭpromeni ĝin, kiu ankaŭ indikas al la propra movado de la estaĵo estu senrestrikta - punkto plifortikigita per la torda pozo de la korpo de la virbovo, Durante skribis. "Ŝargi Virbovon, tiam, montras agreseman aŭ eĉ militantan forton en moviĝo, sed neantaŭvideble".

"Tiu virbovo estas unu el eldono de kvin", Di Modica rakontis al New York Daily News (New York Ĉiutage Novaĵo) en 1998 "mi estas esperante ke la aliaj kvar estos irantaj al grandurboj ĉie super la mondo, kiam ajn iu aĉetas ilin".

La skulptaĵo estas ankaŭ populara turisma celo, kiun desegnas miloj de homoj tage same kiel "unu el la plej ikonecaj bildoj de New York" kaj "Wall Street icon" - neoficiala simbolo de la Financa Distrikto kiu montriĝis en televido raportas kiel bildo punktante rakontojn pri optimismo en la financa merkato.

* Kategorio Charging Bull en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Hagado de Sarajevo** estas ilustrita manuskripto, kiu entenas la tradician tekston de la Hagado. Ĝi estas la plej malnova sefarda hagado de la mondo, skribita en Barcelono ĉ. 1350. La hagadon nun posedas la Nacia Muzeo de Bosnio kaj Hercegovino en Sarajevo.

Kopio de la Hagado de Sarajevo en la Parlamentejo de Bosnio kaj Hercegovino.
La hagado de Sarajevo havas 34 paĝojn kaj ornamas ĝin kupro kaj oro. Ĝi entenas scenojn el la Biblio de kreado de la mondo ĝis morto de Moseo. Unu paĝo estas vinmakulita, tiel ĝi pruvas, ke la hagado estis uzata dum multaj sedervesperoj.

Oni konsideras ĝin la plej bela ilustrita juda manuskripto kaj unu de la plej valoraj libroj de la mondo.

La libron kunportis forpelitaj hispanaj judoj al Italio, la hagado estis vendita en 1894 fare de Joseph Kohen al la Muzeo de Sarajevo. Dum la dua mondmilitoj kaj militaj jaroj de 1992, 1993, la libro estis kontrabandita, kaŝita. Ekde 2001 la libro estis rebonigita.

Ilustrita paĝo de la Hagado de Sarajevo, skribita en la dekkvarjarcenta Hispanio
En majo de 2006, oni anoncis reprodukton de 613 kopioj de la Hagado, sur manlaborita pergameno, por akiri aperon de la originala ekzemplero.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Hagado de Sarajevo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La historio de la Sarajeva Hagado, la mezepoka juda libro, kiu postvivis la inkvizicion, la Holokaŭston kaj la Jugoslavajn militojn, artikolo de Global Voices en Esperanto.
* la hagado de Sarajevo - bildoj de la historia manuskripto, kaj aldone ampleksaj klarigoj germane.
**Dénes Balázs** [dEneŝ balAĵ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Balázs Dénes** estis hungara geografo, vojaĝisto, speleologo.

Dénes Balázs naskiĝis la 17-an de septembro 1924 en Debrecen, li mortis la 19-an de oktobro 1994 en Érd.

Biografio
---------

Dénes Balázs frekventis lernejojn en Tótkomlós, Makó, fine li maturiĝis en sia naskiĝurbo. En 1943 li eklaboris en la tabakuzino, en la sekva jaro li estis helpsoldato (juna soldato sen armiloj). En tiu stato li iĝis militkaptito en gulago inter 1945–1949 en Sovetunio. Hejmenveninta li laboris en Budapeŝto en ministerio ĝis 1955, iom poste li estis profesia geografo. Libertempe li konatiĝis kun László Jakucs, ili ofte esploris grotojn. En 1958 li esploris sola grotojn en Ĉinio. Inter 1959–1962 li studis laŭ vespera instruado kaj akiris pedagogian diplomon en 1963 en Scienca Universitato Loránd Eötvös, en la sekva jaro li doktoriĝis. Inter 1959–1990 li vojaĝis ĉirkaŭ 1 miliono kilometrojn ekster Eŭropo en 130 landojn, dum li faris botanikajn, meneralajn, etnografiajn esplorojn. Li verkis 26 vojaĝlibrojn. En 1983 li fondis geografian muzeon en Érd. Li ricevis premiojn inter 1962-1994.

Elektitaj libroj
----------------

* *Hajóstoppal az indonéz szigetvilágban* (1969)
* *Pápua Új-Guinea* (1976)
* *Közép-Amerika* (1986)
* *Galápagos, az elefántlábúak szigetei* (1994)
* *Életem – utazásaim* (1995)

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en gimnazio en Debrecenben (2007)
* memortabulo en lernejo en Makó (2009)
* skulptaĵo en geografia muzeo en Érd (1999)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Dénes Balázs en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 676245
* LCCN: n83025414
* VIAF: 27482718
* ISNI: 0000 0001 0961 8024
* NKC: ola2003204866
 |
La **Hagenbach-Bischoff-kvoto** estas formulo uzita en proporciaj balotsistemoj kiu kalkulas la nombron da voĉoj *postulataj* por gajni lokon. Oni uzas ĝin ekzemple en sistemoj kiuj uzas la metodon de plejgranda resto tiel kiel en la varianto de la D'Hondt-metodo konata kiel Hagenbach-Bischoff-metodo.

Formulo
-------

La formulo de la Hagenbach-Bischoff-kvoto estas:[1]

{\displaystyle {\frac {\mbox{entutaj voĉoj}}{{\mbox{entutaj}}\;{\mbox{lokoj}}+1}}}
Kie:

* *Entutaj voĉoj* estas la sumo de la validaj voĉdonoj, kaj
* *Entutaj lokoj* estas la kvanto da lokoj al kiuj eblas iun alelekti.

La formulo de la Droop-kvoto malsamas pri tio ke ĝi rondigas supren la rezulton, se ĝi decimalas, aŭ sumas 1, se la kotizo estas entjero. Tial maleblas ke uzante la Droop-kvoton la nombro de kandidatoj kiuj akiras parlamentan loko estu pli granda ol la lokoj disponeblaj; tio eblus uzante la Hagenbach-Bischoff-kvoton. 

Se ĉi tio okazas, por la lasta loko oni konsideras ke estas egalo kaj necesas elekti gajnanton inter la du kandidatoj. Tiu situacio tamen eviteblas se oni fiksas ke oni devas superi (kaj ne simple atingi) la kvoton por elektiĝi.

Vidu ankaŭ
----------

* Hare-kvoto
* Imperiali-kvoto
* Doop-kvoto

Referencoj
----------

1. ↑   Council of Europe, ed. (2008). Electoral Law (angle). p. 199. ISBN 978-92-871-6423-0.
**József Szalay** [jOĵef salai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szalay József** estis hungara juĝisto, prokuroro.

József Szalay  naskiĝis la 14-an de decembro 1908 en Újpest. Li mortis la 24-an de decembro 1969 en Budapeŝto.

Biografio
---------

József Szalay ekde 1927 estis oficisto en diversaj laborejoj. Li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1932. Post la 2-a mondmilito li estis komencanta juristo en la popola tribunalo, en la sekva jaro jam "popola" prokuroro. Inter 1946-1948 li estis prokuroro en Kalocsa, en 1947 li aliĝis al la komunistoj, kiu estis bona starto en la kariero. Inter 1949 kaj 1952 li estis ĉefo de prokuroroj en Csongrád, poste li havis postenon en la ĉefurbo, kie en 1955 li iĝis vicĉefprokuroro. En 1956 li estis nomumita subministro, dum Hungara revolucio de 1956 li kaŝiĝis, poste tuj li estis motoro de la prokurora reorganizado. En 1958 li estis prokuroro en proceso kontraŭ Imre Nagy. Inter 1963–1968 li estis ĉefjuĝisto de la lando, poste li pensiuliĝis. Li ricevis 4 premiojn inter 1951-1968.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A nagyvárosi agglomerációk és az államigazgatási rendszer a világ országaiban* (1973) - kun aliaj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2011-07-22 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Dénes FARKAS** [dEneŝ farkaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Farkas Dénes** estis hungara politikisto, parlamentano partiestro, bienulo. Lia nobela antaŭnomo estis *boldogfai*lia patro estis József Farkas (politikisto), liaj fratoj estis Kálmán Farkas kaj Tibor Farkas (politikisto).

Dénes Farkas  naskiĝis la 1-an de oktobro 1884 en Felsőbagod, li mortis la 11-an de aŭgusto 1973 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Dénes Farkas frekventis benediktanan gimnazion en Sopron, poste li akiris diplomon en Ekonomia Akademio (Magyaróvár). Post siaj studoj li laboris en la familia kaj luita bienoj. Li ŝatis okupiĝi ankaŭ brdado de ĉevaloj. Li estis ankaŭ aktiva en agrikultura partio kaj li kontribuis en gazetoj. Dum la mallonga nazia erao li plene retiriĝis, poste li denove estis aktiva. En 1946 li estis kunpartiestro, inter 1947 kaj 1949 li estis parlamenta deputito. Post fino de la mandato lia bieno kaj domo estis forprenitaj, eĉ li estis kondamnita je suspendita prizono pro "agitado". Iom poste li translokiĝis al Budapeŝto. Dum la Hungara revolucio de 1956 li aktiviĝis, post falo de la revolucio li estis kondamnita je 3 monatoj, poste li plene retiriĝis. Li havis edzinon, kiu naskis 2 gefiloin.

Fontoj
------

* hungarlingva parolado kun bibliografieto Arkivigite je 2016-11-09 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto

* Kategorio Dénes Farkas en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Koordinatoj: 53° 02′ 10″ N 06° 39′ 48″ O﻿ / ﻿53.03611 °N, 6.66333 °O﻿ / 53.03611; 6.66333 (mapo)

**Gasteren** (drente: *Gaastern*) estas vilaĝo en la komunumo Aa en Hunze en la nederlanda provinco Drenthe. La vilaĝo situas meze en la "Nacia rojo- kaj vilaĝopejzaĝo" Drentsche Aa. Gasteren havis je la 1-a de januaro 2014 397 loĝantojn.

Gasteren estas karakteriza vilaĝo sur la sablogrundoj de Drenthe. Ĝi estas karakterizata per la multaj saksaj farmdomoj. Kontraŭe al multaj aliaj partoj de Drenthe, ankaŭ la pejzaĝo grandparte konservis sian originan formon. En la Dunoj de Gasteren troviĝas dolmeno.

Gasteren havas hotelon, restoracion, kafejon kaj sportkampon, sed por aliaj aranĝoj tute dependas de la najbaraj vilaĝoj. Gasteren apartenis ĝis la 1-a de januaro 1998 al la komunumo Anloo.

Fotaro
------

* Dolmeno D10 apud GasterenDolmeno D10 apud Gasteren
* Gasteren sur mapo de Anloo el 1866Gasteren sur mapo de Anloo el 1866
* La Balloërveld estas erikejo inter Gasteren, Rolde kaj LoonLa Balloërveld estas erikejo inter Gasteren, Rolde kaj Loon
* "Boessienbargie", disfosita tomboholmo."Boessienbargie", disfosita tomboholmo.
* Gasteren vidata ekde la vojo al Loon. Gasteren vidata ekde la vojo al Loon.
* Situo de Gasteren en la komunumo Aa en Hunze.Situo de Gasteren en la komunumo Aa en Hunze.

Geografia pozicio:
(53° 2′ 10″ N; 6° 39′ 48″ E Mapo)

* Kategorio Gasteren en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Dénes Gulyás** [dEneŝ gujAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gulyás Dénes** estas hungara operokantisto (tenoro), parlamentano, profesoro.

Dénes Gulyás  naskiĝis la 31-an de marto 1954 en Budapeŝto.

Dénes Gulyás en 2015

Biografio
---------

Dénes Gulyás frekventis industrian lernejon. Li akiris diplomon en Muzikakademio Franz Liszt en 1978. Li komence kantadis en Budapeŝta Ŝtata Operejo. En la sekva jaro li atingis la 2-an lokon en kantokonkurso en Parma, en 1982 li atingis la unuan lokon en Filadelfio (Pensilvanio). En 1981 li kantis en Carnegie Hall, poste en aliaj signifaj usonaj operejoj (ekzemple en Metropolitan Opera 4 jarojn). Li estis gastkantisto en Hamburgo, Milano, Genova, Bonn, Amsterdamo, Parizo. En Hungario li estis membro de Nacia Teatro (Szeged), li gvidis Teatro Kisfaludy (Győr), li estis muzika konsilisto de Nacia Teatro (Budapeŝto). Ekde 1995 li instruas en la menciita akademio, kiu jam estas universitato. Li estis parlamenta deputito inter 2006–2014.

Li havas edzinon, kiu naskis 3 filojn. Li ricevis premion Kossuth en 2016, pli frue ankaŭ 3 aliajn premiojn.

Dénes Gulyás en 2010

Elektitaj disĉiploj
-------------------

* Gábor Bot
* Éva Várhelyi

Lia reĝisoraĵo
--------------

* Charles Gounod: Romeo kaj Julieta

Liaj elektitaj roloj
--------------------

* Wolfgang Amadeus Mozart: *Cosi fan tutte* - Ferrando
* Mozart: Don Giovanni - Don Ottavio
* Mozart: Die Zauberflöte - Tamino
* Gounod: Romeo kaj Julieta - titolrolo
* Ludwig van Beethoven: Fidelio - unua kaptito
* Gaetano Donizetti: *Don Pasquale* - Ernesto
* Giacomo Puccini: La bohème - Rodolphe
* Giuseppe Verdi: La Traviata - Alfred
* Verdi: Rigoletto - la duko

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* angle

* Kategorio Dénes Gulyás en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 554603
* GND: 134393643
* LCCN: n86871580
* VIAF: 92107552
* ISNI: 0000 0000 6655 5763
* SUDOC: 174243510
* BNF: 13894829q
* MBA: 0470ad21-5b2a-4888-affc-1a132524615a
* NLA: 35321455
* BIBSYS: 6005383
* NKC: xx0169868
 |
**Dällikon** estas komunumo en la distrikto Dielsdorf, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis 3519 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.

Geografio
---------

Dällikon situas en la Furtvalo node de la urbo Zuriko, sude de la monto Lägern.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Dällikon limas en sudo al Buchs, en oriento al Regensdorf, en sudo al Oetwil ĉe Limato, kaj en okcidento al Dänikon.

Trafiko
-------

Stacidomo Buchs-Dällikon
Inter Dällikon kaj Buchs sur la teritorio de Dällikon troviĝas stacidomo de la Svisaj Federaciaj Fervojoj, kiu estas servita de la regiona trajnlinio S6 de la Zurika Trafik-Unio. Loka busreto zorgas por la fajndistribuo de la loka trafiko.

Historio
--------

La unua skriba mencio de la komunumo datiĝas de la 8-a de februaro 870, kiam alemana bienposedanto donacis bienojn apud Limato kaj en la Furtbalo al la Monaĥejo Sankt-Galo.

En la jaro 1468 la urbo Zuriko aĉetis la regejon Landenberg-Greifensee, al kiu apartenis tiutempe Dällikon. Zuriko atribuis la komunumon al la supervoktejo Regensberg. Post la Helveta Revolucio en la jaro 1798 la komunumo fariĝis parto de la distrikto Distrikt Regensberg kaj poste de Dielsdorf.

Ĝis la jaro 1843 la vilaĝoj *Dällikon* kaj *Dänikon* formis unu solan politikan komunumon.

Vidu ankaŭ
----------

* Buchs-Dällikon (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Dällikon
* Dällikon en la Historia Leksikono de Svislando

* Kategorio Dällikon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Dielsdorf |
| --- |
| Bachs • Boppelsen • Buchs ZH • Dällikon • Dänikon • **Dielsdorf** • Hüttikon • Neerach • Niederglatt • Niederhasli • Niederweningen • Oberglatt • Oberweningen • Otelfingen • Regensberg • Regensdorf • Rümlang • Schleinikon • Schöfflisdorf • Stadel ĉe Niederglatt • Steinmauer • Weiach |  |

 |
Lejdeno Universitato Kolegio Hago
**Leiden University College The Hague** (Esperantigite: Lejdeno Universitato Kolegio Hago) estas Kolegio(Lejdena Universitato) en Hago, Nederlando, kiu estas parto de la Lejdena Universitato kaj kiu ofertas BA-an (Bakalaŭro de Artoj) kaj BSc-an (Bakalaŭro de Sciencoj) (Honorajn) programojn pri Liberaj Artoj kaj Sciencoj, kiuj provizas kaj larĝan, ĝeneralan edukon kaj profundan specialigon. La programoj adresas tutmondajn demandojn, temojn, teoriojn kaj sistemojn, kiuj estas klasifikitaj laŭ la larĝaj domajnoj de Paco, Justeco kaj Daŭripovo. Leiden University College The Hague malfermis siajn pordojn por siaj unuaj studentoj Septembron 2010. Interdisciplineco kaj la uzado de realaj tutmondaj kazoj estas gravaj karakterizaĵoj de la studoprogramo. Studentoj lernos kompreni rilatojn inter areoj de sciado kaj alpaŝi kompleksajn demandojn per multoblaj kaj diferencaj perspektivoj. En la tuta studoprogramo studentoj estas defiataj pli malferme disvolvi siajn akademiajn, personajn kaj interkulturajn komununikajn lertecojn.

**Leiden University College The Hague** (Lejdena Universitato) estis establata per intensa kooperado kaj substanca subteno de la Urbo Hago. Ĝi estos unu de la pilieroj de la Haga Kampuso de la Lejdena Universitato.


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Haga Altlernejo (Lejdena Universitato) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
En la kastela parko: tombeja memorejo pri la eksaj kavaliroj de Schwanberg
La **23-a Internacia Seminario** de la Esperanto-Junularo okazis inter la 27-a de decembro 1979 kaj la 3-a de januaro 1980 en la seminariejo Schloss Schwanberg proksime de la urbo Kitzingen de la federacia lando Bavario en la sudo de Germanio. La kiel dum antaŭaj aranĝoj science altnivelajn prelegojn kaj laborgrupojn dumtage kaj la tutnoktan interkonatigan kaj festan programon partoprenis signife pli ol 250 lernantoj kaj studentoj (plus iuj lastmomentaj aliĝintoj) el dek ok eŭropaj kaj tri pliaj landoj (Barato, Israelo kaj Novzelando) - rekorda nombro atingita en neniu antaŭa IS, kiu por la organizantoj signifis apartan streson, ĉar nur per pluraj amasloĝejoj eblis tranoktigi ĉiujn. La organizan teamon de GEJ konsistigis *Ursula Felhölter, Thomas Bormann, Gerald Roemer, Elisabeth Schwarzer, Judith* kaj *Guido Brandenburg*. La granda kvanto da partoprenantoj instigis la organizantojn eksperimenti per administra divido de la aranĝo, tiel ke la "Internacia Seminario" nur kovris la partoprenantojn ĝis aĝo de 25 jaroj, dum la pli aĝajn gastigis samloka kaj samenhava evento nomata Internacia Festivalo, kiu havis apartan, duan organizan teamon, konsistanta el *Hans-Dieter Platz, Harald Schicke, Monika Gris Christiansen* kaj *Ursula Felhölter*. Kiel dum antaŭaj jaroj, la Federacia ministerio pri familioj, maljunuloj, virinoj kaj junuloj de Germanio subvenciis la aranĝon per plurdekmil germanaj markoj, tial ke ne nur la kotizoj estis parte pagitaj de la ŝtato, sed ĉiu partoprenanto sub 26 jaroj rericevis procentaĵon de siaj vojaĝkostoj, kio do aparte kuraĝigis partoprenantojn el pli foraj landoj alvojaĝi kaj kundiskuti.

Titolpaĝo de la seminaria broŝuro, kun mondmapo en Peters-projekcio
Ĉi-foje la temo de la semajno - kiu laŭ nombro de partoprenantoj kaj komparoj de aliaj Esperanto-aranĝoj estis pli "kongreso" ol "seminario" - estis  

**"Eŭropo kaj la Tria mondo"**

Elstaris interalie prelegoj de Senad Čolić, Gerald Roemer, Klaus Schubert, Guido Brandenburg, Thomas Bormann, Ina Tautorat, Amri Wandel kaj Claude Trésorier, aldone al laborgrupoj de la prelegintoj kaj krome interalie de Dario Besseghini, Elisabeth Schwarzer kaj Anna Brennan, aldone al multaj pliaj diskutgrupoj, kursoj kaj pliaj programeroj. Krom la nacia ministerio pri junularo, ĉi-foje ankaŭ la germania nacia "ministerio pri ekonomia kunlaboro" (neformale de multaj ankoraŭ nomata "ministerio pri evoluhelpo") subtenis la eventon pri amaso da afiŝoj, ampleksaj broŝuroj kaj pliaj detalaj informaroj en pluraj naciaj lingvoj. Kvankam ne en Esperanto, tiuj abundegaj materialoj por multaj seminarianoj estis interesaj kaj aprezataj.

Referencoj
----------

1. 1 2  el la seminaria broŝuro, titolita "Eŭropo kaj la Tria mondo"
La situacio fine de la 20-a jarcento. La historia centralo estas la bruna konstruaĵo antaŭ la dekstra kamentubo
**Elektrejo Klingenberg** (germane *Kraftwerk Klingenberg*) estas elektra centralo konstruita en la jaroj 1925/1926 laŭ mendo de la urba elektrokompanio BEWAG per la kompanio AEG. La teknikan koncepton kreis Georg Klingenberg, kies nomon ĝi poste ricevis. La arkitektoj estis Waltar Klingenberg und Werner Issel, kiuj realigis ekspresionisman industrian konstruaĵon. Ĝi estis siatempe la plej granda kaj plej moderna elektrocentralo de la mondo.

La laboro ekis 15-an de septembro 1925 en tri etapoj. La unua etapo ekfunkciis la 19-an de decembro 1926 per 30.000 kW por produkti kurenton en la vintro.

La kompleta kapacito estis 270.000 kW. Estis planita duobligo de la kapacito.

Ĝi konstistas el tri grupoj de vaporturbinoj, konsistante el unu ĉefa turbino kun 80.000 kW kaj varmiga turbino de 10.000 kW. Estis 16 kaldronoj kun potenco de 18.000 kW, kiuj produktis freŝan vaporon je 25 at kaj 410 °C.

La brugaĵo estis ŝtonkarbo kaj ekzistis stokejo por 220.000 t.

La superflua vaporo estis uzita en oranĝerio. Ankaŭ la naĝantoj en la rivero Spree profitis. La malvarmiga akvo estis direktataj tie en la riveron, kie troviĝis publika naĝejo.

Post vendo de BEWAG la centralo nun apartenas al Vattenfall, kiu planas konstrui novan, pli grandan centralon.

Elektrejo Klingenberg en Esperanto
----------------------------------

La elektrejo rolas en la originala romano *Metropoliteno* de Vladimir Varankin. Citaĵon vidu en la artikolo "Metropoliteno (romano)".

* Kategorio Elektrejo Klingenberg en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Hagado** (Hagada aŭ Haggada aŭ Agada) estas ĝenro de la nejura, rabena literaturo en la juda tradicio, kiu entenas legendojn kaj parabolojn. La esprimo estas plej ofte aludita al la riĉe ilustrita libreto, kiun la familio kune kantas kaj legas dum la vespero de pesaĥo, festo de la maco. La libro parte en la aramea, parte en la hebrea antaŭskribas kiel oni devas legi la libron pri la ekzilo: la ekzilon en Egiption kaj eliron en la liberecon. La feston akompanas multaj kantoj, kiujn ĉiuj judaj infanoj devas perkere rememori. Tio okazas dum la tradicia festo nomata pesaĥa aranĝo (hebree סדר פסח; prononco [SEJder PEJsaĥ] aŭ [SEder PEsaĥ], jide סדר, do [SEJder] aŭ [SEder]).

Oni ofte uzas la esprimon Hagado eĉ al la tuta ritaro, ne nur al la libro.

* Hagado de Sarajevo

Hagado el la 14-a jarcento

En Esperanto aperis
-------------------

* *Verda Stelo,* Hagado de Pesaĥo, materialoj pri la pesaĥa aranĝo, esperantigis Erin Piateski, tria eldono, 2011, 76 paĝoj (en formato PDF).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Hagado en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* la hagado de Sarajevo - historia manuskripto kun bildoj el la 14-a jarcento de hagado de sefardaj judoj, origine el islama Hispanio, kiuj fine de la 15-a jarcento fuĝis de tie kaj trovis rifuĝon en Sarajevo, tiam parto de la islama osmanida imperio. Krom bildoj de la manuskripo, la retejo ankaŭ havas ampleksajn klarigojn germane.
* La historio de la Sarajeva Hagado, la mezepoka juda libro, kiu postvivis la inkvizicion, la Holokaŭston kaj la Jugoslavajn militojn, artikolo de Global Voices en Esperanto.
La profesia lernejo en Altenburg, kiu nomitis por la Johann Friedrich Pierer. **Johann Friedrich PIERER** (naskiĝinta la 22-an de januaro 1767 en Altenburg, mortinta samloke la 21-an de decembro 1832) estis germana kuracisto kaj eldonisto.

Vivo
----

Li studis ekde 1783 jursciencojn, poste medicinon che la universitatoj de Jena, Erlangen, Berlin. Wien, Straßburg kaj Göttingen. En la jaro 1790-a li ekpraktikis kiel kuracisto en sia naskiĝurbo Altenburg, iĝis en 1792 Landa fizikisto kaj instruisto ĉe la Anatomia instituto, en 1826 eĉ Ĉefa medicina konsilisto kaj privata kuracisto de la duko.

Ekde 1798 li eldonis la fakgazeton *Medicinische Nationalzeitung*, ekde 1800 la analojn *Allgemeinen medicinischen Annalen*, en 1806 *Bibliotheca iatrica*, en 1813 das *Taschen- und Adreßbuch für Ärzte und Wundärzte*, de 1821-29 *Medicinisches Realwörterbuch* en, 1831/32 *Kritischen Annalen der Medicin und Allgemeine medicinische Zeitung*.

En 1799 li aĉetis la en 1594 fonditan presentreprenon *Richtersche Hofbuchdruckerei* kaj malfermis du jarojn poste propran eldonejon-presejon. Li havis grandan influon ĉe la redaktako de la ege grava enciklopedio *Enzyklopädisches Wörterbuch* (26 vol. 1822–32, 34 vol. 1840-46; ekde la 7-a eldono la titolo estis *Pierer's Universal-Lexikon der Vergangenheit und Gegenwart oder Neuestes encyclopädisches Wörterbuch der Wissenschaften, Künste und Gewerbe*, 12 vol. 1888–93). La laborojn tiurilatajn baldaŭ transprenis lia filo Heinrich August Pierer.

Honoroj
-------

En norda urboparto de Altenburg nomitis en la 2000-a jaro la Profesilernejo por metioj kaj tekniko por Pierer *(Johann-Friedrich-Pierer-Schule)*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Informoj pri Johann Friedrich Pierer en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)
* La historio de la Pierer-klano.
* Hejmpaĝo de la Pierer-lernejo.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 505387
* GND: 116184655
* LCCN: nr2006004967
* VIAF: 313307156
* ISNI: 0000 0000 6140 4528
* SUDOC: 152796428
 |
En matematiko, **unuvektoro** en normigita vektora spaco estas vektoro (ofte spaca vektoro) kies longo estas 1. Unuvektoro estas ofte skribata kun "ĉapelo", do: **î**.

En eŭklida spaco, la skalara produto de du unuvektoroj estas simple la kosinuso de la angulo inter ili. Ĉi tiu sekvas el la formulo por la skalara produto, ĉar la longoj estas ambaŭ 1.

La **ununormigita vektoro** **û** de ne-nula vektoro **u** estas la unuvektoro samdirekta kun **u**, kio estas,

{\displaystyle \mathbf {\hat {u}} ={\frac {\mathbf {u} }{\|\mathbf {u} \|}}.}
kie ||**u**|| estas la normo (aŭ longo) de **u**. La termino *ununormigita vektoro* estas foje uzata simple kiel samsencaĵo por *unuvektoro*.

Malsame al ĝenerala vektoro, kiu prezentas direkto kaj grandeco, unuvektoro prezentas nur direkton. La komponantoj estas nomataj kiel **direktaj kosinusoj**, ĉar ĉiu el ili estas la kosinuso de la angulo inter la vektoro kaj unu koordinata akso.

La eroj de bazo estas ofte elektitaj esti unuvektoroj. En la 3-dimensiaj karteziaj koordinatoj, ĉi tiuj estas kutime **i**, **j**, kaj **k** - unuvektoroj laŭ la *x*, *y*, kaj *z* aksoj respektive:

{\displaystyle \mathbf {\hat {i}} ={\begin{bmatrix}1\\0\\0\end{bmatrix}},\,\,\mathbf {\hat {j}} ={\begin{bmatrix}0\\1\\0\end{bmatrix}},\,\,\mathbf {\hat {k}} ={\begin{bmatrix}0\\0\\1\end{bmatrix}}.}
Ĉi tiuj estas ne ĉiam skribitaj kun ĉapelo; sed povas ĝenerale alprenite ke **i**, **j**, kaj **k** estas unuvektoroj en plejparto de ĉirkaŭtekstoj. Tre ofte ĉi tiuj unuvektoroj estas skribataj kiel **e1**, **e2** kaj **e3** respektive.

Vidu ankaŭ
----------

* Spaco de Minkowski kun speciala difino de **unuvektoro**
En matematiko, **unuopo**, aŭ **unuelementa aro**, aŭ **unuera aro** estas aro kun ekzakte unu elemento.

Oni uzas la terminon *unuopo* ankaŭ en la senco «1-opo»; plej ofte la formala diferenco ne gravas, tamen se oni volas neprigi iun el la eblaj signifoj, oni diru *orda/senorda unuopo* aŭ (por la senorda signifo) *unuelementa aro*. Ĉi-sube temos pri la signifo senorda (pri unuelementaj aroj).

Ekzemploj
---------

* La aro {\displaystyle \{1\}} estas unuopo.
* La aro {\displaystyle \{\{1,2,3\}\}} estas unuopo: ĝia sola ano estas aro la {\displaystyle \{1,2,3\}}, kiu mem tamen ne estas unuopo.

Propraĵoj
---------

Aro estas unuopo se kaj nur se ĝia kardinalo estas 1. En la arteoria konstruado de la naturaj nombroj, la nombro 1 estas *difinita* kiel la unuopo {\displaystyle \{0\}}.

En aksioma aroteorio, la ekzisto de unuopoj estas konsekvenco de la aksiomo de malplena aro kaj la aksiomo de parigo: la unua donas la malplenan aron {\displaystyle \{\}}, kaj la lasta, aplikita al la parigo de {\displaystyle \{\}} kaj {\displaystyle \{\}}, donas la unuopon {\displaystyle \{\{\}\}}.

Se *A* estas aro kaj *S* estas unuopo, tiam ekzistas ekzakte unu funkcio de *A* al *S*, la funkcia ĵetanta ĉiun anon de *A* al la ano de *S*.

Aplikoj
-------

En topologio, topologia spaco estas T1 spaco se kaj nur se ĉiu unuopo estas fermita aro.

Strukturoj konstruitaj sur unuopoj ofte servas kiel terminalaj objektoj aŭ nulaj objektoj de diversaj kategorioj:

* La frazo pli supre montras ke la unuopoj estas precize la terminalaj objektoj en la kategorio de aroj. Neniu la alia aro estas terminala objekto en ĉi tiu kategorio.
* Ĉiu unuopo povas esti konvertita en topologian spacon nur unumaniere (ĉiuj subaroj estas malfermitaj). Ĉi tiuj topologiaj spacoj surbaze de unuopoj estas terminalaj objektoj en la kategorio de topologiaj spacoj kaj kontinuaj funkcioj. Neniu alia spaco estas terminala objekto en ĉi tiu kategorio.
* Ĉiu unuopo povas esti konvertita en grupon unumaniere - la unika ano servas kiel la neŭtra elemento. Ĉi tiuj unuanaj grupoj estas komencaj objektoj (nulaj objektoj) en la kategorio de grupoj kaj grupaj homomorfioj. Neniu la alia grupo estas terminala objekto en ĉi tiu kategorio.

Difino per nadlaj funkcioj
--------------------------

Estu *S* klaso difinita per bule-rezulta funkcio {\displaystyle b:X\to \{0,1\}}.
Tiam *S* estas unuopo se kaj nur se *b* estas egala al iu funkcio {\displaystyle c:X\to \{0,1\}}, kun *c(x) = (x = y)* por iu {\displaystyle y\in X}.

Vidu ankaŭ
----------

* Malplena aro
* Duera aro
* Klaso (aroteorio)
**Sándor Máriássy** [ŝAndor mAriAŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Máriássy Sándor** estis hungara katolika pastro, kanoniko, preposto, titulara episkopo. Lia nobela antaŭnomo estis *márkusfalvi* [mArkuŝfalvi].

Sándor Máriássy naskiĝis en 1689 en Márkusfalva, (Hungara reĝlando, Habsburga Imperio, nuntempa Markušovce en Slovakio), li mortis la 19-an de aprilo 1755 en ekstera parto de Szepeshely (Hungara reĝlando, Habsburga Imperio, nuntempa Spišské Podhradie en Slovakio).

Biografio
---------

Sándor Máriássy akiris bakalaŭron en Jezuita Universitato de Nagyszombat en 1705. Post 2 jaroj li lernis en seminario de Eger, inter 1709-1713 li studis teologion en Romo, kie en la lasta jaro li doktoriĝis. Hejmenveninta li estis pastro en Árokszállás. Inter 1716 kaj 1745 li estis kanoniko en Eger, intertempe en 1727 li ricevis la titolon titulara episkopo. En 1745 li iĝis preposto.

Lia kontribuo
-------------

* *Microscopium pseudo-Isaiae, e tertio coelo infausto casu lapsum...* (1724)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla post klako al majusklo M, poste serĉu la nomon)

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 681314
 |
**József Szikura** [jOĵef sikura], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szikura József,** ukraine **Сікура Йосип Йосипович** [sikura josip josipoviĉ] estas hungara botanikisto, profesoro, ekstera membro de Hungara Scienca Akademio (2001).

József Szikura  naskiĝis la 7-an de decembro 1932 en Ĉeĥoslovakio en Mukačevo (nuntempa Mukaĉeve en Ukrainio).

Biografio
---------

József Szikura apartenis al la hungara minoritato en Ĉeĥoslovakio, same nun en Ukrainio. Li frekventis agraran lernejon ekde 1947, poste universitaton en Uĵhorodo. Inter 1957-1960 li estis botanikisto en la universitato, poste li laboris en botanika ĝardeno. Li doktoriĝis en 1982 antaŭ la soveta scienca akademio. Li profesoriĝis en 1989. Ekde 1993 li laboris en universitata instituto. Li partoprenis en esplorvojaĝoj en la tuta Sovetunio. Baldaŭe li instruis en hungarlingva ĉeflernejo, kie li iĝis katedrestro en 2008, rektoro en 2011. Li ricevis hungaran premion.

Verkaro (elekto)
----------------

* 6 ilustritaj libroj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* ukraina biografio kun foto
**József Szigeti** [jOĵef sigeti], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szigeti József** estis hungara filozofo, esteto, profesoro, ordinara membro de Hungara Scienca Akademio (1987).

József Szigeti  Arkivigite je 2014-01-01 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 19-an de marto 1921 en Rákospalota. Li mortis la 24-an de septembro 2012 en Budapeŝto.

Biografio
---------

József Szigeti frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1939-1944, poste li plulernis en Vieno kaj Londono. En 1946 li ekinstruis en Universitato Pázmány Péter en Budapeŝto, kie li profesoriĝis en 1961. En 1948 li edziĝis baldaŭe havanta 3 filojn. Inter 1957-1959 li estis subministro. Li doktoriĝis en 1959 antaŭ la akademio. Li laboris ankaŭ en filozofia instituto, kie li estis direktoro. Inter 1971-1990 li estis katedrestro. Li pensiuliĝis en 1991. Li okupiĝis precipe pri marksismo. Li ricevis premiojn en 1949.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Útban a valóság felé* (1948)
* *Egyetemi előadások a filozófia történetéről a görögöktől Hegelig* (1955, 1959)
* *Bevezetés a marxista-leninista esztétikába I–II.* (1964–1966, 1971)
* *A tudományos gondolkodás forradalma* (1984)
* *The Identity of the Identity and Non-Identity* (1999)
* *Intellektuális önéletrajzom. A szellemi ébredezéstől a társadalmi hivatásra ébredésemig 1921–1948.* (2000)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2014-01-01 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio
Aerfoto pri la baziliko en Győr
**Baziliko de Győr** (oficiale **Baziliko-katedralo de Ĉieliro de Maria**) estas Malgranda baziliko, ankaŭ pilgrimloko en Hungario, en urbo Győr.

Historio
--------

Stefano la 1-a (Hungario) fondis diocezon en Győr, kie ankaŭ romanika katedralo konstruiĝis. El tio nur la absido restis, sed estas interese, ke iom da ŝtonoj venis el konstruaĵoj de la romianoj. Post la tatara invado la preĝejo rekonstruiĝis, kiel impona gotika konstruaĵo. Dum dominado de turkoj la preĝejo estis deponejo kaj parto de la fortikaĵo. Inter 1639-1645 la hungaroj trakonstruis ĝin, kiel baroka katedralo. En 1655 rifuĝinta episkopo el Irlando alvenis, kiu kunportis bildon pri Virga Maria. En 1697 laŭdire la bildo sangoploris, ekde tiam la preĝejo estas ankaŭ pilgrimloko. En 1823 ĝi ricevis parte klasikisman reornamon. En 1996 Johano Paŭlo la 2-a vizitis la preĝejon, kiu post unu jaro ricevis la rangon "Malgranda baziliko".

En la baziliko oni gardas diversajn sanktajn trezorojn, relikvojn. En la katedralo estis entombigitaj ekzemple ĉefepiskopo János Püsky, episkopoj István Breyer kaj Antal Juranics.

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Baziliko de Győr en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Baziliko de Győr en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Sándor Marosi** [ŝAndor maroŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Marosi Sándor** estis hungara geografo, ekologo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2001)

Sándor Marosi  naskiĝis la 16-an de majo 1929 en Soltvadkert. Li mortis la 5-an de julio 2009 en Szeged.

Biografio
---------

Sándor Marosi frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1947-1951. Post la diplomo li eklaboris en akadenia geografia instituto, kie baldaŭe li havis altajn postenojn. En 1952 li fondis fakrevuon *Földrajzi Értesítő*, kiun li redaktis dum jardekoj. En la sama jaro li edziĝis baldaŭe havanta filon. Li doktoriĝis en 1980 antaŭ la akademio. En 1989 en ELTE li ricevis la rangon "titulara profesoro". En 2002 li pensiuliĝis. Li ricevis 2 premiojn kaj medalon.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Budapest természeti földrajza* (1959) - kunaŭtoro
* *Applied Geography in Hungary* (1964) - kunaŭtoro
* *Belső-Somogy kialakulása és felszínalaktana* (1970)
* *Tájkutatási irányzatok, tájértékelés, tájtipológiai eredmények különböző nagyságú és adottságú hazai típusterületeken* (1980)
* *Magyarország Nemzeti Atlasza* (Nacia atlaso de Hungario), (1989) - kunaŭtoro

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
La **baziliko (samtempe ĉefkatedralo) Sankta Mikaelo** estas Malgranda baziliko en Hungario, en Veszprém (urbo). La novromanika baziliko havanta 2 turojn situas en la fortikaĵo.

Fotoj pri Baziliko-ĉefkatedralo en VeszprémLa baziliko el la aero
Parto de la baziliko
Turoj de la baziliko en la fortikaĵo

Historio
--------

Arkeologoj trovis preĝejon en tiu loko el la 10-a jarcento. En 1001 dokumento mencias la katedralon. Ĉiuj postaj dokumentoj mencias ĉi katedralon la plej malnova. En 1380 incendio okazis, poste la katedralo gotikiĝis kaj sub la preĝejo malsupra preĝejo konstruiĝis. Dum dominado de turkoj la supra parto detruiĝis. En la 18-a jarcento la katedralo barokiĝis, en 1910 novromanikiĝis. En 1981 Johano Paŭlo la 2-a donacis rangon "malgranda baziliko" al la ĉefkatedralo.

La baziliko gardas malgrandan oston de Gizela de Bavario, edzino de reĝo Stefano la 1-a, kaj kelkaj supozas, ke ŝi fondis la katedralon. Malsupre en la kripto estis entombigita episkopoj Márton Bíró kaj Zsigmond Kovács. En 2005 oni komencis renovigi la bazilikon.

En la frua 19-a jarcento estis tie gvidanto de la preĝeja orkestro Ignác Ruzitska.

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Kategorio Baziliko de Veszprém en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **ĉefkatedralo kaj malgranda baziliko Sankta Johano la Evangeliisto kaj Sankta Mikaelo** estas klasikisma historia monumento en urbo Eger (Hungario), kiu estas la 2-a plej granda preĝejo en Hungario.

Historio
--------

En 1004 Stefano la 1-a (Hungario) fondis diocezon en Eger kaj baldaŭe oni konstruis katedralon. Dum dominado de turkoj ĝi estis moskeo. En la 1820-aj jaroj ĝi plene malkonstruiĝis. La nova ĉefkatedralo konstruiĝis inter 1831–1836 fare de ĉefepiskopo János László Pyrker, en la sekva jaro ĝi ekfunkciis. La arkitekto estis József Hild. Baldaŭe internaj konstruetoj okazis ĝis 1950. La ĉefkatedralo ricevis rangon "Malgranda baziliko" en 1970.

En la ĉefkatedralo-malgranda baziliko Viktor Tardos Krenner pentris kelkajn bildojn kaj freskojn.

En la ĉefkatedralo estas entombigitaj episkopoj István Telekessy, Endre Kriston, Miklós Lengyel kaj Rajmund Rapaics (kanoniko), same József Takács (pastro).

Orgenisto estis longe Endre Zsasskovszky.

Vidu ankaŭ
----------

* Ĉefepiskopa palaco (Eger)

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio

* Baziliko de Eger en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Baziliko de Eger en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* FasadoFasado
* AerfotoAerfoto
* Skulptaĵoj supreSkulptaĵoj supre
* Interna partoInterna parto
* ĈefaltaroĈefaltaro
* PredikejoPredikejo
* FreskoFresko
* VitraĵoVitraĵo
* OrgenoOrgeno
***Naskitaj sur la Ruino - Okinavo*** estas romano de Miyamoto Masao, originale verkita en Esperanto. Ĝin eldonis Librejo Pirato el Osako en la jaro 1976.

Priskribo
---------

Tiu fikcio, bazita sur la vivhistorio de la aŭtoro, temas pri la vivo de Japanaj soldatoj en Usona malliberejo, sur la Okinava Insulo, fine de la Dua Mondmilito.

Enhavo
------

La heroo, Hamada, estas kaptita kiam li estas soldato sur la insulo Okinavo. Sendita en malliberejon, li provas daŭrigi kaj propagandi siajn kontraŭmilitismajn ideojn ĉe siaj samsortanoj. La rakonto ankaŭ pentras la koncentrejan vivon : kaptado de militfruktoj (ŝteletoj), venĝo kontraŭ la oficiroj pro ilia krueleco, sopiro por la rehejmeniro, strikoj kaj nejustaj punoj...

Vidu ankaŭ
----------

* Militrakonto

Recenzo
-------

* William Auld, Recenzo de Miyamoto Masao, *Naskitaj sur la ruino: Okinavo* (Osaka: Pirato, 1976). World Literature Today 52:158. (1978)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Katalogo de Heredaĵbiblioteko Hendrik Conscience


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Literaturo |
La **kastelo de Csepreg** (konata ankaŭ pri la iama posedanto **Kastelo de Schöller** [ŝoler]) estas historia monumento en urbo Csepreg (Hungario).

Aerfoto pri la kastelo de Csepreg

Historio
--------

Oni supozas, ke en tiu loko la husanoj konstruis burgon. Ekde 1532 la posedanto estis familio Nádasdy [nAdaŝdi], baldaŭ same historiaj familioj Draskovich [draŝkoviĉ] kaj [Jankovich [jankoviĉ]. Inter 1808-1811 la kastelo estis trakonstruita laŭ klasikismo, en la 1880-aj jaroj laŭ eklektiko. Inter 1884-1927 la posedanto estis la sukerfarejo Schöller, poste la hungara ŝtato profitis la kastelon kiel juĝejo. En 1930 la suda alo estis malkonstruita, el ties materioj du vilaoj estis konstruitaj, kiel apartenaĵo de la kastelo. en 1968 la kastelo estis trakonstruita, poste ĝi estis lernejo. En 2007 la lernantoj ricevis novan lernejon, la malnova malpleniĝis. En la fruaj 2020-aj jaroj la posedanto estis ĉino, kiu volas fari el la kastelo hotelon.

Konstruaĵoj
-----------

La etaĝa kastelo kun mansardoj kaj keloj situas sola en la urbomezo en granda parko, sed en la parko kuŝis servista domo (malkonstruita). La kastelo formas brikon.

Parko
-----

La parko havas maljunajn arbojn. Sub la tero dormas termala fonto, la sama, kiel en la najbara Bük.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* [*rompita ligilo*]
* 
* 
*
La **Koalicio Jura Ŝtato** (arabe إئتلاف دولة القانون, *al itilaf daŭlat al kanun*, latinliterigo laŭ DMG al-I'tilāf Dawlat al-Qānūn), estas ligo de 20 partioj kaj politikaj grupiĝoj en Irako gvide de la ĉefministro Nuri al-Maliki. Post konfliktoj inter la Supera Islama Iraka Konsilio kaj la sadristoj unuflanke kaj la Islama Daŭa-Partio aliflanke, la Daŭa-Partio malmembriĝis el la Nacia Iraka Alianco kaj kreis la ligon *Koalicio Jura Ŝtato*.

Balotaj rezultoj
----------------

### Provincaj balotoj de 2009

Kadre de la provincaj balotoj de 2009 la ĵus fondinta koalicio kandidatis en 14 provincoj kaj en la ĉefurbo Bagdado akiris 28 el la sume 57 seĝoj en la urba parlamento. En Basra, la dua plej granda urbo de la lando, la koalicio eĉ akiris 20 el la 25 parlamentaj seĝoj. Sume ĝi nun reprezentiĝas en 12 provincoj - nur en Ninaŭa kaj al Anbar ne akiriĝis seĝoj en la provincaj parlamentoj.

### Parlamenta baloto de 2010

Gvide de la ĉefministro Nuri al-Maliki la koalicio gajnis 89 parlamentajn seĝojn, sed post la koalicio *Irakija* de la politikisto *Ijad Alaŭi* nur iĝis dua plej forta parlamenta grupiĝo. Sume akiriĝis 2,8 milionoj da voĉoj kaj la voĉa plimulto en kvin provincoj, interalie en Bagdado kaj Basra. En majo la Koalicio Jura Ŝtato kaj la Nacia Iraka Alianco kunligiĝis al "parlamenta frakcio".

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficiala retejo (angle) Arkivigite je 2011-08-07 per la retarkivo Wayback Machine