recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Guacara** (oficiale nomita **Sankta Agustín de Guacara**) estas urbego kaj signifa universitata urbo en subŝtato Karabobo en norda Venezuelo. La urbego apartenas al urbaro de Valencio. Guacara estas indiĝena vorto.

Bazaj informoj
--------------

* Loĝantaro: 194,009 en 2011
* Supermara alteco: 438 m
* Areo: 320 km²
* Telefonkodo:
* Poŝtkodo:
* Horzono: UTC -4:30
* 10° 15′ 13″ N 67° 54′ 00″ U﻿ / ﻿10.25361 °N, 67.90000 °U﻿ / 10.25361; -67.90000 (mapo)

Geografio
---------

Kirko en Guacara
Guacara situas en norda Venezuelo sur montetaro nordoriente de Lago Valencio. Valencio (Venezuelo) troviĝas 15, Marakajo 30, Turmero 43, Los Teques 93, **Karakaso** 109, Santa Teresa del Tuy 132, Barquisimeto 160, Coro (Venezuelo) 236, Barcelono (Venezuelo) 348, Cabimas 391, Marakajbo 414, Maturín 517, Bolívar (urbo) 529, San Cristóbal (Venezuelo) 551, Guayana (urbo) 610 km.

Historio
--------

Guacara estis fondita en 1624 (deklarita vilaĝo en 1694), tamen la unua kapelo estis konstruita jam en 1607. Pli frue indiĝenoj vivis en tiu loko pli ol 4000 jarojn (tamen estis periodo, kiam pro konstanta inundo de la proksima lago la loko estis forlasita). La komunumo jam havis en 1781 446 domojn kun 3080 loĝantoj. Ekde 1799 jam ĉefe hispanoj vivis en la vilaĝo. Paroĥo fondiĝis en 1803. Dum la kolonia erao komence oni kultivis sukerkanojn, poste indigojn. Okazis tertremo en 1812, la preĝejo kolapsis.

Placo en Guacara
Kirko en Guacara

Ekonomio
--------

En Guacara oni okupiĝas en la industrio pri produkto de teksaĵoj, nutraĵoj, motoroj. Menciindas ankaŭ la komercado.

Klimato
-------

En Guacara la averaĝa temperaturo estas 26 °C.

Trafiko
-------

La ĉefvojo kuras al Valencia kaj Marakajo. En la urbego aŭtobusoj liveras la pasaĝerojn.

Vidindaĵoj
----------

* kirkoj

Fontoj
------

* mapo, distancoj
* Hispana Vikipedio helpe de Guglo
Pri la komunumo
---------------

**Gsteig ĉe Gstaad** estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Saanen kaj ek de la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Supra Simme-Valo-Saanen en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 973 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Gsteig situas en la Berna Oberlando sude de Saanen ĉe la vojo al la montpasejon Col du Pillon. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Gsteig kaj Feutersoey. Tra la komunumo fluas la rivero Sarino. En okcidento de la komunumo situas sur alteco de 1542 m s.m. la montara lageto Arnesee.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Gsteig ĉe Gstaad limas en nordo al Saanen, en oriento al Lauenen, en sudo al Savièse, en sudokcidento al Ormont-Dessus, kaj en nordokcidento al Château-d'Œx.

Trafiko
-------

Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo 142 de Saanen tra la montpasejo Col du Pillon al Les Diablerets. La komunumo estas konektita al la publika transportreto per poŝtaŭtolinio de Les Diablerets al Saanen. Aertelfero kondukas al la Baraĵlago de Sanetsch kaj dum vintro en la komunumo funkcias diversaj skiliftoj. De la Lago de Sanetsch somere cirkulas unufoje tage poŝtaŭto tra la Sanetsch-Pasejo al Siono en Valezo.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Gsteig datiĝas el la jaro 1312 kiel *Chastelet*. Malnova setlejo *Ussers Gründ* dum mezepoko estis detruita per rokfalo.

Vidu ankaŭ
----------

* Aliaj lokoj kun la nomo **Gsteig**

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: *Anne-Marie Dubler*: *Gsteig* en *Historia Leksikono de Svislando* (2007-03-20)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Gsteig ĉe Gstaad en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Gsteig ĉe Gstaad
* Gsteig en la Historia Leksikono de Svislando

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Gsteig ĉe Gstaad** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la administra distrikto Supra Simme-Valo-Saanen |
| --- |
| Boltigen • Gsteig ĉe Gstaad • Lauenen • Lenk en Simme-Valo • Saanen • Sankt-Stefano • Zweisimmen |  |

 |


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la iama distrikto Saanen ĝis 2009 |
| --- |
| maldekstraGsteig ĉe Gstaad • Lauenen • **Saanen** |  |

 |
Batalo de Badro en irana miniaturo
La **batalo de Badro** (arabe غزوة بدر), okazis la 13-an de marto 624 (la 17-an de Ramadano de la jaro 2 post la Heĝiro en la islama kalendaro) en la regiono Heĝazo en okcidenta Arabio (nuna Sauda Arabio), ĝi estis decidiga batalo en la unuaj tempoj de Islamo kaj avanco en la lukto de Mahomedo kontraŭ la malamikoj de la tribo Kurajŝo de Mekko. En la historio de Islamo, la batalo estas konata kiel decidiga venko atribuata al dia interveno aŭ, laŭ sekularaj fontoj, la saĝo de Mahomedo. Ĝi estas unu el la malmultaj bataloj specife menciataj en Korano. La plejparto de la nuna scio pri ĝi venas de tradiciaj islamaj rakontoj, kaj haditoj de Mahomedo, kelkaj verkoj post la batalo.

Antaŭ la batalo, islamanoj kaj mekkanoj konfrontiĝis en negravaj bataloj fine de 623 kaj komence de 624. Tamen, Badro estis la unua batalo je granda skalo inter la du fortoj. La homoj de Mahomedo sukcesis rompi la mekkajn vicojn, mortigante plurajn gvidantojn de la kurajŝoj, inter ili Amr ibn Hiŝam, la ĉefa kontraŭulo de Mahomedo.

Referencoj
----------

* Kategorio Batalo de Badro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑  al-Din, Rashid.  Khalili Collection, MSS. 727, folio 66a. *Jami' al-Tawarikh* (1305-14).
La armeo de Hulagu atakante Bagdadon.
La **Batalo de Bagdado** de 1258 estis milito kiu finiĝis per la venko de la mongola gvidanto Hulagu Ĥano, nepo de Ĝingis-Ĥano kaj frato de la supera mongola ĉefo Mongke Ĥano, kontraŭ la Abasida Kaliflando kaj finiĝis per la preno, disrabo kaj bruligado de Bagdado. La lasta kalifo Al-Mustasim estis ekzekutita. Kiel prudento laŭ la Mongola tabuo kiu malpermesis elverŝi reĝan sangon, Hulagu envolvis en tapiŝon Al-Musta'sim kaj portis lin al la morto fare de ĉevaloj la 20an de Februaro 1258. Ankaŭ la tuja familio de la kalifo estis ekzekutita, kun la nuraj esceptoj de lia plej juna filo kiu estis sendita al Mongolio, kaj de filino kiu estis sklavigita en la haremon de Hulagu.

Tiu venko super Bagdado estis tradicie rigardita kiel proksimuma fino de la Ora Epoko de Islamo aŭ de la Abasida Kaliflando.

Vidu ankaŭ
----------

* Sieĝo de Bagdado (1157)

Referencoj
----------

1. ↑  Frazier 2005
2. ↑  Cooper & Yue 2008, p. 215

Bibliografio
------------

* Cooper, William Wager; Yue, Piyu (2008). Challenges of the Muslim World: Present, Future and Past. International Symposia in Economic Theory and Econometrics. Emerald Group Publishing Limited. ISBN 978-0-4445-3243-5.
* \* Frazier, Ian (25a de Aprilo 2005). "Invaders: Destroying Baghdad". The New Yorker. 81 (10): 48–55. ISSN 0028-792X.
* Glassé, Cyril; Smith, Huston (2002). The New Encyclopedia of Islam. Walnut Creek, CA: AltaMira Press. ISBN 0-7591-0190-6.

* Kategorio Batalo de Bagdado (1258) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Batalo de Santos-Lugares (Caseros).
En la **Batalo de Caseros**, okazinta la 3-a de februaro de 1852, la armeo de la Argentina Konfederacio, estrita de Juan Manuel de Rosas, respondeculo pri ties Eksteraj Rilatoj, estis venkita de la *Ejército Grande* (Granda Armeo), komponita de trupoj de Brazilo, Urugvajo kaj la provincoj Entre Ríos kaj Corrientes, estrita de la guberniestro de Entre Ríos, Justo José de Urquiza, kiu estis insurekciinta kontraŭ Rosas la 1-a de majo de 1851 kiam li lanĉis la nomitan "Pronunciamiento de Urquiza" (insurekcia manifesto).

La batalo finis per venko de la *Ejército Grande* kaj malvenko de Rosas, kiu saman tagon rezignis al gubernieco de la provinco Bonaero. Tio finigis ankaŭ la epokon de diktatoran intermitan regadon de Rosas.

Bibliografio
------------

* Manuel Gálvez (1949). *Vida de Juan Manuel de Rosas*. Editorial Tor, Buenos Aires.
* Sir Woodbine Parish (1853). Buenos Aires y las provincias del Rio de la Plata: desde su descubrimiento y conquista por los Españoles. Tomo II. Buenos Aires: Imprenta de Mayo.
* Fausto Hernández (1939). *Biografía de Rosario*. Rosario: Ediciones "Ciencia".
* O´Donnell, Mario (2001), *Juan Manuel de Rosas*, Editorial Planeta, Buenos Aires. isbn:9504909035

Koordinatoj: 34° 36′ 10″ S 58° 36′ 44″ U﻿ / ﻿34.60278 °S, 58.61222 °U﻿ / -34.60278; -58.61222 (mapo)

* Kategorio Batalo de Caseros en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Guadalajara** estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La ĉefurbo de la komunumo estas Guadalajara (ofte esperantigite *Gvadalaharo*). Al la ĉefurbo praktike apartenas 100 % de la tuta komunumo. Pliajn informojn pri Guadalajara vi do trovos sub la koncerna artikolo. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 039.

Geografio
---------

**Guadalajara** apartenas al la regiono Centro kiu situas, kiel jam diras la nomo, en la centro de la subŝtato Jalisco (la ĉefa urbo estas Guadalajara). Al tiu regiono apartenas 14 komunumoj. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 1600940 loĝantojn. El tiuj estis 765701 viroj kaj 835239 virinoj. La komunumo havas surfacon de 187,91 km². La meza alteco estas 1540 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 18,8 C. En la komunumo estas 886.00 mm da precipitaĵo jare. 

Situo de la koncerna regiono en la subŝtato Jalisco.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 524670 viroj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 510606 scipovis legi kaj skribi kaj 13329 viroj estis analfabetoj. Do 2.54 % de la viroj estis analfabetoj. En la sama jaro en la komunumo vivis 596111 virinoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 571911 sciis legi kaj skribi kaj 23267 virinoj estis analfabetoj. Do 3,9 % de la virinoj estis analfabetoj. En 1995 en Guadalajara vivis 1460247 personoj kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj estis 3599 indiĝenoj. Tio signifas ke 0,246 % de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Guadalajara Arkivigite je 2011-06-16 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Proksimuma ekspansio de la regno de la Partoj.
Roma monero de Aŭgusto (19 a.K.) montranta partan soldaton redoninta la normojn (Aquila) kaptitajn ĉe Carrhae. Aŭgusto salutis la revenon de la normoj kiel politika venko super Parthio.
Parta soldatrajdanto
La **batalo de Carrhae** (53 a.K.) estis batalo kiu okazis 30 km sude de Carrhae, la hodiaŭa Harran, en la al Turkio apartenanta Mezopotamion. En tiu batalo la Partoj venkis kontraŭ la Romia Imperio, gvidata de la triumviro Kraso. La militon komencis Kraso, kiu volis balancigi per militaj sukcesoj la populariĝon de la aliaj du triumviroj, Pompeius kaj Julius Caesar.

La armeo de Kraso konsistis el sep legioj (ĉirkaŭ 44.000 soldatoj, sed nur malmultaj uzis ĉevalon). La armeo atakis Mezopotamion, kiun defendis Suren-familiano. Kraso forlasis la defendan riveron kaj sur malferma areo interbatalis kontraŭ la partoj.

La armeo de la Partoj konsistis el 1000 kirasitaj soldatoj kaj proksimume 10.000 ĉevalaj arkpafistoj. La Partoj komencis la atakon, kio surprizigis la romianojn, kiuj estis nek alkutimiĝintaj al la klimato, nek al la dezerta batalado.

Filo de Kraso nomata Publius ekis kavalieran sturmon, tamen sensukcese. La ĉefaj fortoj de la Romianoj fariĝis viktimoj de la sagopluvo de la Partoj (ili ne povis samtempe kovri la kapon kaj la korpon per la ŝildo).

Kraso provis packontrakti - sub premo de la soldatoj - sed li finfine estis mortigita. Nur 10.000 romiaj soldatoj sukcesis fuĝi, la aliaj mortis aŭ kaptiĝis.

La Partoj batis forte la reputacion de Romio en la Oriento, dum morto de Kraso grave influis politikan vivon de Romo.

* Kategorio Batalo de Carrhae en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
"Yamada Tarō" per "kanji"
**Japanaj nomoj** estas el familia nomo sekvata de persona nomo. Japanaj nomoj estas kutime skribataj de *kanji* (ĉina skribo), sed iomete personaj nomoj de *hiragana* (rondaj kanaoj) aŭ *katakana* (strekaj kanaoj).

La tri plej komunaj familiaj nomoj estas Satō (佐藤), Suzuki (鈴木) kaj Takahashi (高橋).

Kiam iliaj nomoj estas skribataj en latinaj skriboj, familia nomo povas sekvi personan nomon. La plej komuna transskribsistemo estas nomata hepburn-sistemo kaj nur ĝi estas aprobata en iliaj pasportoj. Kelkaj japanaj esperantistoj skribas siajn nomojn per kunrei-sistemo aŭ eĉ Esperanta alfabeto.

Ekzemploj
---------

La nomo de la ĉefministro de Japanio.

* per *kanji*: 安倍 晋三
* per rondaj/strekaj kanaoj: あべ しんぞう/アベ シンゾウ
* hepburn-e: Abe Shinzō/Shinzo/Shinzoh
* angle, germane, france: Shinzo Abe
* kunrei-e: Abe Sinzô/Sinzoo
* esperantalfabete: Abe Ŝinzo/Ŝindzo/Ŝinzoo

En Esperanta Vikipedio, la nomo de ne-esperantisto estas kutime skribata per hepburn-sistemo. En la artikolo la familia nomo estas skribata majuskle.

Vidu ankaŭ
----------

* Japana lingvo
Mapo de Skandinavio en 1219 — Dani-okupitaj areoj estas prezentataj helverde.
La (dua) **Batalo de Bornhöved** okazis la 22an de Julio 1227 ĉe Bornhöved en Holstein. La grafo Adolfo la 4-a de Schauenburg kaj Holstein — estrante armeon konsistanta el trupoj el la urboj Lübeck kaj Hamburgo, ĉirkaŭ 1000 Ditmarsianoj kaj kombinitaj trupoj de Holstein proksimaj al variaj nobeloj de Norda Germanio — venkis super la reĝo Valdemar la 2-a de Danio kaj la velfo Otto la Infano.

Kiel rezulto de la batalo, la Dana limo kun la Sankta Romia Imperio estis movita norden kontraŭ la rivero Elbo al la rivero Eider, nome la suda limo de la Duklando Ŝlesvigo. Tiu limo restis valida ĝis 1806. La venka Adolfo la 4-a de Schauenburg reakiris la Graflandon de Holstein kaj lia kolego venkanto Alberto la 1-a, Duko de Saksio reasertis sin kiel feŭda senjoro de la grafoj de Schauenburg kaj Holstein kontraŭ la velfa postulo. Dithmarschen forigis la Danan hegemonion kaj revenis al tre izola senjoreco ĉe la Princ-Arkiepiskopeco de Bremen, preparante la vojon al *de facto* aŭtonomeco kiel kamparana respubliko ĝis 1559. La Princlandeco de Rügen estis la nura posedo en la Sankta Romia Imperio lasita al Valdemaro post la batalo.

54° 4′ N 10° 12′ O﻿ / ﻿54.067 °N, 10.200 °O﻿ / 54.067; 10.200 (mapo)

Referencoj
----------

1. ↑   Cordula Bornefeld, "Die Herzöge von Sachsen-Lauenburg", in: Die Fürsten des Landes: Herzöge und Grafen von Schleswig, Holstein und Lauenburg [De slevigske hertuger; German], Carsten Porskrog Rasmussen (ed.) on behalf of the Gesellschaft für Schleswig-Holsteinische Geschichte, Neumünster: Wachholtz, 2008, pp. 373-389, pp. 373 kaj venontaj. ISBN 978-3-529-02606-5

* Kategorio Batalo de Bornhöved (1227) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Tibor Gáyor,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Gáyor Tibor** estis hungardevena aŭstra arkitekto, artisto. Lia familia nomvarianto estis *Gágyor* [gAdjor].

Tibor Gáyor naskiĝis la 14-an de aprilo 1929 en Budapeŝto, li mortis la 18-an de junio 2023.

Biografio
---------

Tibor Gáyor akiris arkitekturan diplomon en Teknikuniversitato de Budapeŝto en 1951, poste li estis arkitekto en sia naskiĝurbo. Post la Hungara revolucio de 1956 li disidis al Vieno, kie li estis asistanto en simila universitato al la Budapeŝta. Ekde 1963 li iĝis profesia artisto, post jardeko li komencis produkti artaĵojn per falditaj paperoj. Por utiligi plenan surfacon de la bildo, ĝi kreis duflankajn, falditajn planajn kaj spacajn grafikaĵojn kaj kanvasajn objektojn por esplori la rilatojn inter ebeno kaj spaco. Ĝiaj matematike difinitaj kaj modelaj strukturoj estas parte preskaŭ-plastaj, sed la superplenaj, plejparte blankaj surfacoj, havas plastan efikon. Li ricevis hungaran premion en 2009.

Elektitaj ekspozicioj sole
--------------------------

* Vieno (1964, 1986)
* Graz (1975)
* Budapeŝto (1976, 1986, 1999, 2005, 2011)
* Wrocław (1976)
* Bonn (1983)
* Szombathely (1993)

Elektitaj ekspozicioj grupe
---------------------------

* Vieno (1964, 1978)
* Munkeno (1971)
* Budapeŝto (1973, 1984, 1994, 2006)
* Londono (1979)
* Pécs (1989)
* Szentendre (2006-2007)
* Bonn (2014)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 692791
* GND: 119313081
* LCCN: nr2001045625
* VIAF: 79418856
* ISNI: 0000 0000 9315 1086
* SUDOC: 167976494
* ULAN: 500111874
* RKD: 281396
 |
**Dhimmi** (arabe ذمّي *ḏimmī* ) estas la nomo per kiu estis konataj en la islama mondo la judoj kaj kristanoj kiuj loĝis en islamaj ŝtatoj, kaj kies loĝado estis tolerata, laŭ la leĝoj de la ŝario (muzulmana leĝo), kontraŭ la pago de specifaj impostoj kaj la akceptado de malsupera socia klaso. La *dhimma* aŭ protektado nuntempe ne ekzistas en la modernaj islamaj ŝtatoj, kvankam en kelkaj el ili la anoj de religiaj malplimultoj daŭre denuncas ke ili troviĝas en malsupera socia klaso.

La ekzistado de la koncepto *dhimma* venas de la rilatoj inter islamo kun judismo kaj kristanismo kaj kiu troviĝas en la Korano. Male al tio ke la judoj kaj kristanoj kundividas saman historion kaj vidas la muzulmanojn kiel nefideluloj, islamo konsideras ke judoj kaj kristanoj estas portantoj de la frua dia vorto, tiu sama kiun ricevis Mahometo, sed ili kredas ke judoj kaj kristanoj modifis la originalan mesaĝon kaj apartiĝis de ĝi. Pro tiu kialo ili estas konsiderataj perdiĝintoj sed ne kiel nefideluloj.

La vorto *dhimmah* signifas "pakto" aŭ "devo". Ĝi estas koncepto de la Ŝario, laŭ kiu la judoj kaj kristanoj (kaj kelkfoje membroj de aliaj religioj konsiderataj unudiaj, kiel la zoroastranoj), ĝenerale nomataj "gento de la Libro", vivas sub la «protekto» de la sultano aŭ muzulmana reganto, kun rajtoj kaj devoj «diferencigitaj». Kutime, la "gento de la dhimma" liberiĝas de la militservo kaj la religia imposto, nomata azako, sed anstataŭ ĝi ili devas pagi individuan imposton, nomata jizyah (جزية), kaj imposto sur la tero (jaray), krom akcepti la aŭtoritatecon de la sultano. Tiu leĝo garantias al la malplimultoj praktiki la kredon (kvankam kun gravaj limigoj) kaj havi proprajn juĝistojn rilate al civilaj aferoj, kiel geedziĝoj, divorcoj, sukcedoj, ktp.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 323945
* GND: 4311128-2
* SUDOC: 027852261
* BNF: 11980521v
* BNE: XX5045418
 |
**Bastiaan Pieter WELS**, esperante **B. VELS** kaj **k-do VELS** (naskiĝis la 30-an de aprilo 1897 en Roterdamo, mortis la 9-an de decembro 1957 en Roterdamo) estis nederlanda esperantisto, aktiva en la landaj kaj roterdamaj rondoj de la Federacio de Laboristaj Esperantistoj (FLE) kaj en la Sennacieca Asocio Tutmonda (SAT).

Vivo
----

De dekstre maldekstren: (1) Bas Wels, (2) Frits Faulhaber, (3) Van Essen, (4) Dreves Uiterdijk, (5) v. d. Pols, (6) Bartelmes.
Bas Wels esperantistiĝis en 1932 kaj tiris atenton pro sia speciala parolkapablo dum propagandaj kunvenoj. Li aktiviĝis en FLE-sekcio *Rotterdam I*. En 1937 Wels iĝis prezidanto de la Organiza Kongres-Komitato (OKK), kiu organizis la sukcesan 17-an SAT-Kongreson (1937) en Roterdamo. En tiu jaro li kontribuis al *Jubileumboek 1911-1936* pri la kunlaboro inter FLE kaj SAT.

La dua mondmilito deprimigis Wels kaj li perdis entusiasmon pri siaj idealoj. Li resanigis post li tradukis biografion de Henriette Roland Holst pri Roza Luksemburg al Esperanto en 1949. En 1956 Wels estis elektita prezidanto de FLE-distrikto *Rotterdam*. Li estis reelektita en 1957, sed mortis.

Referencoj
----------

1. ↑  La distrikto Rotterdam de F.L.E. (1958-01). "Nekrologo: Bas Wels", *Laborista Esperantisto* (eo) **27** (1), p. 3.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 647090
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
La **preĝejo Sankta Kruco** estas romkatolika historia monumento en Mohács (Hungario).

Historio
--------

La unua mencio okazis pri kirko en Mohács en 1332. Pro batalperdo en 1526 la loĝantoj (ĉiuj hungaroj) rifuĝis, poste turkoj kaj sudaj slavoj alvenis, baldaŭ ankaŭ hungaroj, sed ili estis kalvinanoj. La turkoj konstruis 2 moskeojn. Depost la turka erao ankaŭ katolikoj alvenis. Episkopo de Pécs konstruis tiu ĉi kirkon en Mohács en 1745. La paroĥo estis refondita en 1850. La orgeno estis kreita en 1891, trakonstruita en 1929, pligrandigita en 1996.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola, la tura enirejo rekte renkontiĝas kun la trotuaro. Apude ŝtona kruco kaj busto pri Ignác Szepesy estas videblaj. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas. Estas ornamriĉa enirejo tra la turo, pli supre granda blazono estas videbla. Super la blazono en niĉon oni metis statuon pri Sankta Nikolao. En dekstra flanko de la navo estas alia enirejo, krome 3 fenestroj. La navo finiĝas en duonronda absido.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* la hungarlingva teksto estas legebla en la 4-a punkto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Kvar batiloj kun historiaj signifoj.
La **basbalbatilo** estas sportilo, uzata en la basbala kaj softbala sportoj. Ĝi havas rondan kversekcon, longas maksimume ĉirkaŭ 107 cm, ĉe la dika fino havas diametron de ĉirkaŭ 7 cm. Ĝi pezas ĝenerale de ĉirkaŭ 800 ĝis 1000 gramoj.

En la infana, junula, amatora ludkategorioj oni uzas ĉefe batilojn el aluminio, sed la profesiaj ligaoj rajtas uzi nur lignajn batilojn, kiuj estas masivaj, plenaj (nekavaj) kaj plej ofte el fraksenligno.

La aluminiaj batiloj estas kavaj kaj konsistas el alojoj, ĉar pura aluminio estas tre mola kaj tiel la batilo facile enpremiĝus. La konsisto de alojo estas tre protektita sekreto de la produktantoj.

La ligna basbalbatilo estas ofte uzata kiel danĝera armilo de ekstremuloj kontraŭ policanoj, honestaj civiluloj. Per ĝi oni kaŭzas ofte morton aŭ detruojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Basbalbatilo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* detalaj basbalbatiloj
* Arkivigite je 2007-09-20 per la retarkivo Wayback Machine
* Arkivigite je 2006-03-23 per la retarkivo Wayback Machine
* Arkivigite je 2006-02-23 per la retarkivo Wayback Machine
**Basankusu** estas urbo en la Ekvatora Provinco, Demokratia Respubliko Kongo. Ĝi estas la ĉefa urbo kaj administracia centro de la Basankusu Teritorio. En 2004, ĝi havis ĉirkaŭkalkulitan populacion de 23,764 personoj. Ĝi havas gruzan flughavenon, kovritan kaj nekovritan bazarojn, hospitalon, kaj du poŝtelefonajn retojn, kiuj estis instalitaj en 2006. La urbo estas konata ankaŭ kiel centro por konservado de bonoboj. Spite tiajn disvolvigojn, plej da loĝantoj vivas je nivelo de baza vivtenado: ĉasado, fiŝkaptado, bredado de kokoj kaj malgranda agrikulturo. En 2010, la laboristoj de la loka palmoplantejo enspezos averaĝan ĉiumonatan salajron de 40 usonaj dolaroj, dum plej aliaj enspezos multe malpli.

La loko de la urbo ĉe la Rivero Lulonga, alfluanto de la Rivero Kongo, je la kunfluo de la riveroj Lopori kaj Maringa, kontribuis al ĝia sukceso kiel centro por komerco en la regiono. Devenaj el tropikaj pluvarbaroj, la riveroj utilas kiel ŝoseoj por transporto kaj de personoj kaj de varoj.

Historie, Basankusu suferis kelkajn historiojn de ekspluatado dum la epokoj de la Abirkonga Kompanio sed estis ankaŭ enirejo por multo de la Ekvatora Provinco por tiuj individuoj engaĝiĝintaj en la reformoj kiuj venis el la Informo Casement kaj el la Berlina Konferenco de 1884-5.

Oni parolas lomongon, Lingalan kaj francan.

Notoj
-----

1. ↑  "Congo (Dem. Rep.)". City Population. Alirita la 22an de Septembro 2018.
2. ↑  SNV Netherlands Development Organisation: Socio-economic Impact of palm oil producers in Basankusu territory – The result of organisation and structuring of associations, Democratic Republic of Congo. Jean Pierre USOTILA PIE adviser, Portfolio Equateur Province, RD Congo, Palm Oil, Agriculture Arkivita la 29an de Novembro, 2014, ĉe Wayback Machine. Alirita la 22an de Septembro 2018.

* Basankusu en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Basankusu en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Barŝi,** marate **बार्शी** estas urbego, ankaŭ municipo en federacia ŝtato Barato, en subŝtato Maharaŝtro, en distrikto de Solapur.

Konstruaĵo en Barŝi

Geografio
---------

Barŝi situas en Dekkana Altebenaĵo en alto 515 metrojn super la marnivelo. Osmanabad troviĝas 38, distrikta sidejo Solapur 68, Bid 84, Latur 96, Ahmednagar 137, Satara 188, Puneo 196, subŝtata ĉefurbo Mumbajo 313, tutlanda ĉefurbo Delhio 1167, Kolkato 1406 kilometrojn (aere) .

Demografio
----------

Barŝi havis populacion de 118 722 en 2011 kun legopovo de 86%.

Historio
--------

La municipo estis establita en 1865 dum dominado de britoj, tamen teorie en princlando Hajderabado, kiu estis aligita al la jam sendependa Barato en 1948.

Ekonomio
--------

Barŝi estas nabo por komerco, industrio, eduko kaj turismo.

Lingvoj
-------

La oficiala lingvo estas la marata lingvo.

Religioj
--------

En Barŝi vivas majoritate hinduoj 80,5%, krome minoritate islamanoj 16%, ĝainistoj 2%, budhanoj kaj kristanoj malpli ol 1%.

Edukado
-------

Barŝi havas plurajn altlernejojn.

Klimato
-------

En Barŝi jare pluvas pli, ol 800 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, tamen inter junio-oktobro pli ofte pluvas (pro la musono), dum en decembro kaj januaro apenaŭ pluvas. La meza ĉiujara temperaturo varias inter 19-33 °C.

Trafiko
-------

Barŝi havas trairan fervojan linion, same trairan ĉefvojon. Al la urbego kuras ankaŭ aliaj vojoj el ĉiuj direktoj.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj

Fontoj
------

* WikiTrans
**Basardilla** [basarDIlja] estas municipo en la centrosudo de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierras de Segovia* (Teroj de Segovio) en la sudo de la provinco. La loknomo *Basardilla* estas etimologie komprenebla kiel Rubusejo aŭ Makisejo. Tiukadre rigardu suben ĉe Toponimio.

Basardilla en la provinco Segovio.

Toponimio
---------

Aperis citaĵo Val Sardiella en 1247 kaj en 1591 jam estis unuigitaj la du vortoj. La vorto "sarda" deriviĝis de la radiko antaŭromia sard-, kun la signifo de ‘monto, makiso’. De similaj origino kaj signifo estas la kastililingva *zarza*, la aragona *sarda*, la eŭska *zarta* aŭ la asturleona *sardón*. La toponimo signifus tial valo de la rubusujeto.​ Alia teorio rilatas al reloĝantoj el Olmedillo de Roa, kie estas la ermitejo de *Nuestra Señora de Basardilla*.​

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 19,02 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 168 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 150 el la 1910-aj jaroj. 

Ĝi distas nur 14 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Brieva, Santo Domingo de Pirón, Espirdo, Torrecaballeros kaj Rascafría (Madrid). Ĝi estas inter Torrecaballeros kaj Brieva, je ĉirkaŭ 1010 m super marnivelo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe funkciado kiel dormurbo kaj de servoj plej ekgravis. De la historia pasinteco restis tre diversaj vizitindaj vidindaĵoj inter kiuj romanika preĝejo kaj ermitejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 767140
 |
Bjørn Dunkerbeck ĉe la eksurfado en Podersdorf am See (Aŭstrio) dum 2006
Bjørn Dunkerbeck ĉe la mareto Veluwemeer 2005
**Bjørn DUNKERBECK** (n. la 16-an de julio 1969 en Ribe, Danio, internacie ofte skribata *Björn Dunkerbeck* kvazaŭ svede kaj germane) estas dana-nederlanda breta velisto. Kun 36 titoloj de monda ĉampiono li laŭ la stato de 2008 estas la tutmonde plej sukcesa breta velisto. Li estas 191 centimetrojn alta kaj iom pli ol 110 kilogramojn peza – ĉiuaspekte ne averaĝa. Dum multaj jaroj li dum internaciaj konkursoj startis por Hispanio, ekde somero 2007 lia konkursa nacieco estas Svislando. La filo de danaj-nederlandaj gepatroj kreskis sur la insulo Gran Canaria, kiu apartenas al Hispanio, li havas pasporton de Nederlando kaj ekde la komenco de 2007 ankaŭ havas oficialan loĝlokon en Svisio (Silvaplana ĉe St. Moritz). Kun sia edzino Maria li havas filinon kun la nomo Alba (\* 2002) kaj filon kun la nomo Liam (\* 2004), kiuj precipe vivas en Gran Canaria.

Kariero
-------

En aĝo de naŭ jaroj Bjørn Dunkerbeck komencis praktiki bretan veladon. Lia patro, posedanto de loka hotelo, frue subtenis la pasion de la filo. La atleta kaj fortoplena stilo de Bjørn, kombine kun talento kaj forta ambicio, li baldaŭ igis lin esti unu el la pintaj mondaj tiukategoriaj sportistoj. Pro sia eksperimentemo li plibonigis la materialojn de tabuloj, veloj kaj bretovelistaj vestaĵoj, kaj baldaŭ li havis varbajn kontraktojn kun produktistoj de tuikategoria sporta ekipaĵo. Dum la 1987 li eniris la konkursaron pri la monda pokalo pri breta velado kaj metis la antaŭan multjaran ĉampionon Robby Naish al la dua loko.

Kune kun Robby Naish, Bjørn Dunkerbeck konsideriĝas la plej legenda breta velisto. Pro sia familia deveno kaj pro multaj internaciaj sportaj konkursoj li flue parolas la germanan, nederlandan, hispanan kaj anglan. Samkiel Robby Naish, ankaŭ Bjørn Dunkerbeck produktas surfotabulojn kaj velojn de propra marko, sed tiurilate ekonomie estas malpli sukcesa ol la eksa rivalo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bjørn Dunkerbeck en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* persona paĝaro (en la angla)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 259987
* GND: 133544141
* VIAF: 13502955
* ISNI: 0000 0000 2234 7540
 |
La akvobaraĵo Morrow Point, Koloradio, Usono, estas arka akvobaraĵo de duobla kurveco.
**Arka akvobaraĵo** estas solida akvobaraĵo farita el cemento kiu estas kurva supre laŭ la plano. La arka akvobaraĵo estas desegnita tiele ke la forto de la akvo kontraŭ ĝi, konata kiel hidrostata premo, premas kontraŭ la arko, kunpremante kaj plifortigante la strukturon ĉar ĝi pelas al ties fundamento aŭ abutmentoj. Arka akvobaraĵo estas plej taŭga por mallarĝaj gorĝoj aŭ kanjonoj kun deklivaj muroj de stabila rokaro por subteno de la strukturo kaj premoj. Ĉar ili estas pli maldikaj ol ajna alia tipo de akvobaraĵo, ili postulas multe malpli da konstrumaterialo, kio faras ilin malmultekostaj kaj praktikaj en malproksimaj areoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Arkogravita akvobaraĵo

Referencoj
----------

1. ↑   Design of Arch Dams - Design Manual for Concrete Arch Dams, Denver Colorado: Bureau of Reclamation, 1977
2. ↑   "Arch Dam Forces". Arkivita el la originalo la 5an de Februaro 2007.  2007-02-05.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Arka akvobaraĵo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* PBS Dam Basics
* Historical Development of Arch Dams. From Cut-Stone Arches to Modern Concrete Designs
* Key Developments in the History of Arch Dams, from archive.org
**Deŝkovicja,** ukraine **Дешковиця,** ruse **ruse** **Дешковица** [deŝkovica], slovake **Deškovice,** hungare **Deskófalva** [deŝkOfalva] estas malgranda, ne memstara vilaĝeto en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Irŝava, en municipo de Brid.

Transkarpata provinco en Ukrainio
Distrikto de Irŝava en Transkarpatio

Bazaj informoj
--------------

* 48° 21′ 33″ N 23° 00′ 00″ O﻿ / ﻿48.35917 °N, 23.00000 °O﻿ / 48.35917; 23.00000 (mapo)Koordinatoj: 48° 21′ 33″ N 23° 00′ 00″ O﻿ / ﻿48.35917 °N, 23.00000 °O﻿ / 48.35917; 23.00000 (mapo)
* Areo:  km²
* Alto super marnivelo: 182 m
* Loĝantaro: 690
* Poŝtkodo: 90115
* Telefonprefikso: + 380 3144
* Aŭtokodo: AO

Situo
-----

Deŝkovicja situas fine de tre mallonga sakovojo.

Historio
--------

Ĝis Traktato de Trianon Deskófalva apartenis al Hungara reĝlando, al Bereg, al distrikto de Ilosva, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio. Iom poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis Deŝkovicja. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.

Vidindaĵoj
----------
Koordinatoj: 28° 41′ 46″ N 82° 29′ 43″ O﻿ / ﻿28.69611 °N, 82.49528 °O﻿ / 28.69611; 82.49528 (mapo)

Dhaulagiri
Vido al Dhaulagiri
**Dhaulagiri** estas kun alteco de 8167 m s.m. la 7-a plej alta monto de la mondo. Ĝi situas en Nepalo kaj apartenas al la montaro de Himalajo.

Geografio
---------

Dhaulagiro situas 35 km oriente de Anapurno aliflanke de la *Kali-Gandaki-Valo*. La altecon de Dhaulagiri mezuris en la jaro 1809 lieŭtenanto William Spencer Webb kaj kapitano John Hodgson kun 8190 metroj. Ĝi estis do la unua monto pli alta ol 8000 m malkovrita. Kaj ĝis la mezuro de Kangchenjunga en la jaro 1838 oni konsideris, ke Dhaulagiri estas la plej alta monto de la mondo.

Unua grimpo
-----------

La unuan grimpadon sukcesis la 13-an de majo 1960 ekspedicio de Kurt Diemberger, Nawang Dorje, Ernst Forrer, Albin Schelbert, Peter Diener kaj Nyima Dorje. Ĝi estis la antaŭlasta de la montoj pli altaj ol 8000 m kiu estis grimpita de homoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Historio de la unua grimpo de Dhaulagiri ĉe himalaya-info.org (en germana lingvo)

* Dhaulagiri en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Dhaulagiri en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Dhaulagiri en Vikinovaĵoj (Liberaj novaĵoj)


Montoj pli altaj ol 8000 m

Ĉomolungmo (aŭ Everesto) - K2 (Ĉogori aŭ Lambha Pahar aŭ Dapsang) - Kangchenjunga - Lhotse - Makalu - Ĉo Oju - Dhaulagiri - Manaslu - Nanga Parbat - Anapurno - Gaŝerbrum 1 (Kaŝita Pinto) - Broad Peak (Falĉan Kangri/K3) - Gaŝerbrum 2 (K4) - Ŝiŝapangmo
**Impromptuo** (laŭ la franca "impromptu"; de la latina *in promptu esse* „esti preta", „esti je dispono") estas iomete mallonga muzikaĵo en instrumenta muziko.
Impromptuo havas regulan strukturon, kiu rememoras al tiu de la klasika rondelo aŭ la baroka triparta ario: post la unua temo sekvas meza parto, post kiu la unua temo senŝanĝe ripetigas (a-b-a = triparta kantoformo)

Al la komponistoj, kiuj verkis impromptuojn, apartenas interalie Robert Schumann, Aleksandr Skrjabin, Frédéric Chopin kaj Franz Schubert.

Ege populara estas la ok impromptuoj (du cikloj, D 899 - op. 90 kaj D 935 - op. 142, pokaze de kvar pecoj) de Franz Schubert, ĉar ili estas facile kompreneblaj, je kio kelkaj el ili estas relative facile lerneblaj por amatoraj pianistoj, dum kiam aliaj estas nepre ludoteknike postulmaj. La unua temo de impromptuo n-ro 2 el op. 142 plurfoje estis pruntita por popularkantoj, ekzemple de Mireille Mathieu.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Senpagaj notoj de diversaj impromptuoj
* Aŭdfilmeto: Arthur Rubinstein ludas impromptuon n-ro 4, b♭-maĵoro, op. 90 de Schubert
* AudioVideo: Alfred Brendel ludas impromptuon n-ro 4, f-minoro, op. 142 de Schubert
**Charles MACAULAY**, ankaŭ literumita kiel **Charles Macauley**, **Charles MaCaulay**, **Charles MacCaulay, Charles MacCauley, Charles McCaulay** kaj **Charles McCauley** ( estis usona aktoro kaj produktoro. Li naskiĝis en Kentucky, sed ofte rolis eŭropajn aristokratojn.

Li estis asocia adjunkta profesoro pri aktorado ĉe USC School of Theater 1986-1992.

Kariero
-------

Li komencis sian karieron per kino per filmo Creature from the Haunted Sea kaj en televido per serio The Rifleman en 1961. Li daŭrigis ĝin per kinfilmoj Tower of London, **The Bloodless Vampire** kaj Head, kaj per televidaĵoj kiel Dr. Kildare, Combat!, I Spy, Daniel Boone, Star Trek, It Takes a Thief, The Wild Wild West, Mission: Impossible, The Name of the Game, ktp.

En 1970-aj jaroj li partoprenis televidaĵojn kiel Night Gallery, Gunsmoke, Cannon, Columbo, Ironside, Barbary Coast, Francis Gary Powers: The True Story of the U-2 Spy Incident, Wonder Woman, Eight Is Enough, Fantasy Island kaj Barnaby Jones. Krom tio, li aktoris en kinfilmoj Brute Corps, Blacula, The House of Seven Corpses, The Hindenburg kaj Airport '77.

Dum 1980-a jardeko li aktoris en kinfilmoj The Big Red One, Raise the Titanic, Splash, Three O'Clock High kaj Whore. Ĉe televido li rolis en The Munsters' Revenge, Tales of the Gold Monkey, V, Perry Mason Returns, Perry Mason: The Case of the Poisoned Pen, kaj aliaj.
Larĝa panoramo de Dharan

**Dharan,** nepale: **धरान** estas universitata urbego en la sudorienta parto de Nepalo. La loknomo signifas laŭlitere: loko kie vi vidis konstrulignon.

Mapo pri Nepalo, kie estas videbla Dharan en la sudorienta parto
Panoramo en Dharan
Templo en Dharan

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 132 km²
* Supermara alteco: 366 m (en 4 kilometroj la alteco ŝanĝiĝas de 305 m ĝis 700 m)
* Loĝantaro: 141,439 en 2011
* Horzono: UTC +5:45
* Telefonkodo: 025
* Poŝtkodoj: 56700 (Sunsari), 56702 (Mangalbare)
* 26° 49′ 00″ N 87° 17′ 00″ O﻿ / ﻿26.81667 °N, 87.28333 °O﻿ / 26.81667; 87.28333 (mapo)

Geografio
---------

Dharan situas en valo inter montara kaj ebenaĵa regionoj. Biratnagar troviĝas 40, Katmanduo 219 km.

Historio
--------

Templo en Dharan
En tiu regiono homoj vivis jam en la antikva epoko. Baldaŭ diversaj princlandoj kaj reĝlandoj etendiĝis en tiu regiono. Bijaypur-urbo situanta plej proksime al Dharan estis fondita en 1584 kaj ĝi estis ĉefurbo de reĝlando ĝis 1774. En la moderna epoko estis grava komerca stacio inter la monta kaj ebena regionoj. Samtempe alvenis diversaj popoloj. La loko estis rekrutadcentro por la gurkoj ekde 1953. La municipo estis establita en 1951. Dharan estis deklarita urbo en 1960.

Trafiko
-------

El Dharan kuras 2 vojoj, la urbego havas la plej proksiman flughavenon en Biratnagar. En la urbego aŭtobusoj, taksioj kaj aŭtorikiŝoj liveras la pasaĝerojn.

Fontoj
------

* WikiTrans
* mapo, distancoj Arkivigite je 2017-04-03 per la retarkivo Wayback Machine
|  |  |
| --- | --- |
|   | Ĉi tiu artikolo bezonas **poluradon**, ĉar ĝi montras stilajn kaj/aŭ gramatikajn kaj/aŭ strukturajn problemojn, kiuj ne konformas al stilogvido.

---

La priskribo de la problemo troviĝas ĉi tie. Bonvolu ŝanĝi la enhavon por plibonigi la artikolon. |

Estas du komunaj uzoj de la termino **koneksa sumo** en la matematika kampo de topologio.

Koneksa sumo de du sternaĵoj
----------------------------

Koneksa sumo de du sternaĵoj
En geometria topologio, **koneksa sumo** de du koneksaj *m*-dimensiaj sternaĵoj estas sternaĵo formita per forigo de pilko en ĉiu sternaĵo kaj gluado kune la rezultantaj randaj sferoj.

Se ambaŭ sternaĵoj estas orientitaj, estas unika koneksa sumo difinita per havo de la gluanta mapo de dorsflanka orientiĝo. La konstruado uzas la elekton de la sferoj, sed la rezulto estas unika ĝis homeomorfio. Oni povas fari ĉi tiun operacian laboron en glata kategorio kaj tiam la rezulto estas unika ĝis difeomorfio. La bona difiniteco de tiu operacio dependas krite de la \_annulus\_ teoremo, kiu estas neniel evidenta.

La operacio de koneksa sumo estas signifita per {\displaystyle \#}, ekzemple {\displaystyle A\#B} signifas la koneksa sumo de *A<' kaj* B*.*

La operacio de koneksa sumo havas la sferon {\displaystyle S^{m}}, kiel idento, do, {\displaystyle M\#S^{m}} estas difeomorfa al *M*.

Koneksa sumo de du nodoj
------------------------

En noda teorio, la **koneksa sumo** de du nodoj signifas la sekvan operacion:

|  |  |
| --- | --- |
|  | Konsideru surebenan projekcion de ĉiu nodo kaj supozu ke tiuj projekcioj estas disaj. |
|  | Trovu ortangulon en la ebeno kie unu paro de flankoj estas arkoj laŭ ĉiu nodo sed estas alie disaj de la nodoj. |
|  | Nun aligu la du nodojn kunen per forigo de tiuj arkojn de la nodoj kaj aligo de la arkoj, kiuj formas la alian paron de flankoj de la ortangulo. |

Ĉi tiuj rezultoj en la projekcio de nova nodo. Ĉi tiu operacio estas ankaŭ nomita la **nodo-sumado** aŭ **komponaĵo** de du nodoj. Estas grave precize difini la sumon, ĉar, se oni nur tranĉas ĉiun nodon kaj aligas la finojn kunen la rezulto estas malbone-difinita.

Nodoj en 3-spaca forma komuta monoido kun prima faktorigo, kiu permesas difini kio estas intencita per prima nodo. Pruvo de komuteco povas vidiĝi per tio ke oni lasu al unu termon ŝrumpiĝi ĝis kiam ĝi estas tre malgranda kaj tiam tiri ĝin laŭ la alia nodo. La malnodo estas la unuo. La trifolia nodo estas la plej simpla prima nodo. Pli alte dimensiaj nodoj povas esti adiciita per tranĉo de la n-sferoj.

Oni ne povas formi la malnodon en tri dimensioj per aligado de du ne-bagatelaj nodoj. Tio sekvas de adicieco de noda genro. Alia pruvo subteniĝas sur malfinia konstruado iam nomita kiel la fraŭdo de Mazur. En pli altaj dimensioj, estas eble ricevi malnodon per adiciado de du netrivialaj nodoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Banda sumo
* Klasifiko de fermitaj surfacoj
* Prima malkomponaĵo (3-sternaĵo)
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Deštná |

Koordinatoj: 50° 31′ 22″ N 14° 31′ 00″ O﻿ / ﻿50.52278 °N, 14.51667 °O﻿ / 50.52278; 14.51667 (mapo)

**Deštná** (germane *Töschen*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Dubá. Ĝi troviĝas proksimume 2,5 km sudokcidente de Dubá. Kondukas tra ĉi tie vigla ŝoseo I/9 el Mělník ĝis Česká Lípa. Estas ĉi tie registritaj 43 adresoj. En la jaro 2021 ĉi tie daŭre vivis 102 loĝantoj.

Deštná situas en katastra teritorio **Deštná u Dubé** kun areo 5,4 km².

Historio
--------

La municipo estas konsiderata kiel plej malnova en regiono de Dubá. La unua skribmencio estas el la jaro 1225, pruvanta konstruadon de malgranda romanika preĝejeto, inicita al sankta Venceslao. Sed estas evidente ke ĉi tie, ĉe rojo nomata Deštné, tiutempe ĝi estis reganta. La municipo poste transprenis la nomon laŭ la rojo.

Domaro Malá Strana

Naturaj rilatoj
---------------

En la nordorienta parto de katastro de Deštná estas domaro *Malá Strana* kaj monteto *Deštenský kopec*, sur kies deklivo estis en la jaro 2003 proklamita naturmemorindaĵo Deštenské pastviny. Deštná troviĝas en teritorio de Protektita pejzaĝa regiono Kokořínsko – Regiono de Mácha. En la sudaj partoj de la katastro estas monteto Kout (411 m s. m.) kaj rokdorso Rač (394 m s. m.). Nordoriente de Deštná situas refreŝigeja domaro *Vrabcov*.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 302 |
| 1880 | 337 |
| 1890 | 335 |
| 1900 | 312 |
| 1910 | 303 |
| 1921 | 256 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 215 |
| 1950 | 176 |
| 1961 | 158 |
| 1970 | 137 |
| 1980 | 115 |
| 1991 | 144 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 113 |
| 2011 | 106 |
| 2021 | 102 |

Memorindaĵoj
------------

Devene romanika preĝejo de sankta Venceslao el komenco de la 13-a jarcento estis principe alikonstruita en barokan aspekton en la jaroj 1763–1765.

Pluaj fotoj
-----------

* Domaro VrabcovDomaro Vrabcov
* Domaro VrabcovDomaro Vrabcov
* Deštná, dometo ĉe n-ro 13Deštná, dometo ĉe n-ro 13
* Belvidejo el RačBelvidejo el Rač

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de urbo Dubá (20) |
| --- |
| Bukovec ~ Deštná ~ Dražejov ~ Dřevčice ~ Dubá ~ Heřmánky ~ Horky ~ Horní Dubová Hora ~ Kluk ~ Korce ~ Křenov ~ Lhota ~ Nedamov ~ Nedvězí ~ Nový Berštejn ~ Panská Ves ~ Plešivec ~ Sušice ~ Zakšín ~ Zátyní |
| cetera: Rozprechtice |

 |
**Edson Taschetto Damian** ([edson tasketto damjan] ; naskiĝis la 4-an de marto 1948 en Jaguari) estas brazila episkopo

Li estas episkopo de São Gabriel da Cachoeira ekde la 4-a de marto 2009.

Biografio
---------

Naskiĝinta en Jaguari, Rio Grande do Sul, (Brazilo) la 4-an de marto 1948, Edson Taschetto Damian estis pastrigita la 20-an de decembro 1975. En 1980, li instalis sin en Salvador de Bahio kaj entreprenis laboron de surstrata edukisto.

En 1981, li daŭrigis tiun mision en Bolivio kun Keĉuaj Indianoj.

De 1987 al 1993 li estis instruisto pri religio. Ekde 1999, li reiris al Brazilo kiel misiisto en la ŝtato Roraima.

Episkopo
--------

La 4-an de marto 2009, tagon de lia 61-a datreveno, Edson Taschetto Damian estis nomumita episkopo de São Gabriel da Cachoeira. Li estis ordinita la 24-an de majo 2009, de emerita episkopo Dom José Song Sui-Wan. Li estas la unua ne salesiana episkopo de tiu dioceso depost 1941.

Ms-ro Damian (dekstre) kun Ms-ro Leopoldo González, sekretario de la CELAM, kun kelkaj infanoj en urbo Matapi (februaro 2011).

Moto
----

*« Com Jesus amar e servir »* (« Kun Jesuo ami kaj servi »)

Internaj artikoloj
------------------

* Episkopo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Edson Taschetto Damian en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* angle Biografio de MS-ro Damian


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Brazilo |
La **benedikta Monaĥejo de Sankta Petro de Rodes** troviĝas en la municipa teritorio de El Port de la Selva en la Provinco Ĝirono de Katalunio (Hispanio). Konstruita ĉe la monto Verdera kaj ĉe la ruinoj de la Kastelo de Verdera, kiu estis protektinta ĝin, kun escepta rigardejo al la golfetoj de Llançà kaj de El Port de la Selva, norde de la Kabo Kreus. Ĉe la monaĥejo estas la ruinoj de la mezepoka vilaĝo de Sankta Kruco de Rodes, el kiu restas nur preĝejo de stilo praromaniko dediĉita al Sankta Helena.

Panorama vidaĵo de la Monaĥejo kaj de la golfetoj norde de la Kabo Kreus, la plej orienta punkto de Iberia Duoninsulo. Panorama vidaĵo de la Monaĥejo kaj de la golfetoj norde de la Kabo Kreus, la plej orienta punkto de Iberia Duoninsulo.
La tuto konstruiĝis sur terasoj, pro la speciala loko. La klostro de la 12-a jarcento estas la centra parto de la aro. Ĉirkaŭ ĝi estas la resto de konstruaĵoj. La Preĝejo, dediĉita en 1022, estas la ĉefa ero de la arkitektura grupo. De stilo de romaniko sen komparo kun la tendencoj tiutempaj, kvankam iom sugesta de la malfruromia arkitekturo. Ĝi havas planon de latina kruco kun tri navoj kun cilindrovolboj, kiuj estas limigitaj per duobla kolonaro kun kapiteloj de influo de korinta ordo. La duobla kolonaro ripozas sur alta plinto kaj flanke, apudigitaj kolonoj eltenas la duoncirklajn arkojn kiuj separas la navojn. La kolonoj apudigitaj al la pilieroj devenas de iu konstruaĵo romia antaŭa. La centra navo estas esplenda kaj granddimensia, kun promenejo en la absido, kiu ŝajnas plui al la du flankaj navoj. Sub la absido troviĝas la kripto.

Bildaro
-------

* Monaĥejo de Sankta Petro de Rodes
* Turo de la sonorilturo.Turo de la sonorilturo.
* Inter nebulo.Inter nebulo.
* Fasado.Fasado.
* Centra navo.Centra navo.
* Flanka navo.Flanka navo.
* Ĉefaturo.Ĉefaturo.
* Pentraĵoj de la absido.Pentraĵoj de la absido.
* Kapitelo de la monaĥoj.Kapitelo de la monaĥoj.
* Interno de la sonorilturo.Interno de la sonorilturo.
* Interno de la preĝejo.Interno de la preĝejo.
* Detalo de la sonorilturo.Detalo de la sonorilturo.
* Turo de defendo.Turo de defendo.
* Turo de defendo (detalo).Turo de defendo (detalo).
* Monaĥejo super la maro.Monaĥejo super la maro.
* Maketo en Catalunya en Miniatura.Maketo en *Catalunya en Miniatura*.

Referencoj
----------

1. ↑  Boletín Oficial del Estado - Ministerio de Educación Nacional

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Monaĥejo de Sankta Petro de Rodes en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Monaĥejo de Sankta Petro de Rodes Arkivigite je 2006-08-10 per la retarkivo Wayback Machine
* Sankta Petro de Rodes
* Priskribo. Arkivigite je 2012-04-21 per la retarkivo Wayback Machine
La Zisa
La **palaco de la Zisa**, konata kiel **La Zisa** estas kastelo en la okcidenta parto de Palermo, en la itala insulo Sicilio.

En julio 2015, la "araba-normanda Palermo kaj katedraloj de Cefalú kaj Monreale" estis listigita kiel Monda Heredaĵo de Unesko. La Palaco de Zisa estas unu el naŭ unuopaj konstruaĵoj konsistantaj la deklaroj (kun ID 1487-006).

Ĝia konstruo komenciĝis en la 12-a jarcento de arabaj metiistoj al reĝo Vilhelmo la 1-a de Sicilio, kaj kompletigita de lia filo Vilhelmo la 2-a. La konstruaĵo estis koncipita kiel la somera restadejo de la normandaj reĝoj, kiel parto de la ĉas-sezono konataj grandaj dimensioj de *la Genoard* ("Paradizo sur la Tero").

La Zisa estas klare inspirita de maŭra arkitekturo. La nomo *Zisa* mem estas derivita el la araba vorto al la-Aziz, kiu signifas "nobla", "glora", "grandioza". La vorto mem, en Nasĥ-skribo estas presita ĉe la enirejo, laŭ la kutimo de la islama epoko.

* La Zisa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio La Zisa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 636810
 |