recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Harpa** estas moderneca koncertejo, kongresejo kaj konferencejo en Rejkjaviko, la ĉefurbo de Islando. La malferma koncerto okazis la 4-an de majo 2011. De la 20-a ĝis 27-a de julio 2013 la kunvenejo estis la kongresejo de la 98-a Universala Kongreso de Esperanto (sekve ĝi ankaŭ videblas maldekstre en la kongresa emblemo).

la koncertejo en 2012
Harpa estis desegnita de la dania arkitekta firmao *Henning Larsen* en kunlaboro kun la dana-Islanda artisto Olafur Eliasson. La strukturo konsistas el ŝtala kadro tegita per vitraj paneloj de malsamaj koloroj. La konstruaĵo estis origine parto de reordigo de la areo *Austurhöfn* al projekto nomita "Monda Komerca Centro Rejkjaviko", kiu estis parte forlasita kiam en 2008 fortiĝis financa krizo. La projekto antaŭvidas 400-ĉambran hotelon, luksajn apartamentojn, vendejojn, restoraciojn, parkejon kaj novan sidejon de la islanda nacia banko *Landsbanki*.

La kompletigo de la konstruaĵo necertis ĝis la nacia registaro en 2008 decidis plene financi la reston de la konstrukostoj por la duone konstruita koncertejo. La konstruaĵo ricevis sian nomon en la Tago de la islanda Muziko la 11-an de decembro 2009, antaŭ ĝi nomiĝis iom longe *Tónlistar-og ráðstefnuhúsið í Reykjavík* (en Esperanto pli-malpli "sonaŭskulta kaj konferenca domo en Rejkjaviko"). La konstruaĵo estas la unua nur tiucele konstruita koncertejo en Rejkjaviko. Ĝi gastigas la Islandan Simfonian Orkestron kaj la Islandan Operejon.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Harpa en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo (islande kaj angle) Arkivigite je 2016-05-02 per la retarkivo Wayback Machine
* filmeto "Esperanto ómar um Hörpu" de la islanda ŝtata radio- kaj televidokorporacio pri la komenciĝo de la 98-a UK en la kongresejo Harpa (islande)
* en la titolpaĝo de la numero septembro 2013 de la revuo *Esperanto* fokusiĝas la kongresejo Harpa (esperante)
* en la stratvida servo de la retejo *Guglo* (*Google Street View*) ekde julio 2013 dum pluraj jaroj,almenaŭ ĝis komenco de 2023, videblis la flago de Esperanto apud la konferencejo
**Lagunilla del Jubera** [laguNIlja delĥuBEra] estas urbo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la norda Komarko de Logronjo kun ĉefurbo en la provinca kaj regiona ĉefurbo Logronjo. La loknomo *Lagunilla del Jubera* estas etimologie komprenebla kiel *Lageto de Jubera*, alude al tiunoma rivero kiu fluas oriente de la urba kerno kaj poste alfluas al la rivero Leza.

La municipa teritorio de Lagunilla del Jubera, en la nordo de la regiono.

Geografio
---------

La municipo estas komponita de loĝlokoj Ventas Blancas, Villanueva, Zenzano kaj Lagunilla.

Ĝi estas inter montaro Zenzano kaj agrikulturaj teroj de la valo de la rivero Jubera. Limas norde kun Murillo de Río Leza, sude kaj oriente kun Santa Engracia del Jubera (kun domaroj Bucesta kaj Santa Cecilia), okcidente kun Ribafrecha, Leza de Río Leza kaj Soto en Cameros (kun domaroj Trevijano kaj Treguajantes). 

La urba kerno de Lagunilla del Jubera estas sudoriente de la municipa teritorio, fine de la ŝoseo LR-468. La domaro Ventas Blancas estas vojkrucejo en kiu kunfluas la ŝoseoj LR-346 kiu venas de Ribafrecha, LR-261 kiu venas de Murillo de Río Leza kaj preter Ventas dividiĝas en la LR-468 al Lagunilla del Jubera kaj la LR-261 al Jubera.

Historio
--------

Ventas Blancas.
Zenzano.
Laŭ la nomo Lacu-nela, aperis menciita en la foruo de Nájera, havigita de la reĝo Sanĉo la 3-a. Meze de la 11-a jarcento, la reĝino Estefanía, vidvino de la reĝo García de Nájera, donis al sia filo, la infanto don Fernando la lokon Jubera kun ties domaroj Bucesta, Lagunilla, Oprela kaj iliajn teritoriojn. En 1478, la grafo de Aguilar, senjoro de Kameroj, posedis Lagunilla, sed la lokanoj de Ribafrecha estis partianoj de la malamikaj senjoroj de Navarrete; la konflikto estis intervenita de la Katolikaj Gereĝoj.

Aktualo
-------

La rura elmigrado okazis ĝenerale en multaj apudaj loĝlokoj laŭlonge de la 20-a jarcento, kaj same en Lagunilla del Jubera, kie oni malaltiĝis el 1 100 loĝantoj ĝis nunaj 300. 

La ekonomio estis bazata ĉefe sur la brutobredado, agrikulturo kaj turismo. 

Vizitindaĵoj estas la preĝejo, ermitejoj en la diversaj loĝlokoj, inkluzive senhomejoj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Rioĥo

Bildoj
------

* Preĝejo, ermitejoj kaj domaroj
* Preĝejo de Sankta Andreo.Preĝejo de Sankta Andreo.
* Preĝejo de Sankta Andreo.Preĝejo de Sankta Andreo.
* Ĉefretablo.Ĉefretablo.
* Ermitejo de Villavieja.Ermitejo de Villavieja.
* Ermitejo de Santiago.Ermitejo de Santiago.
* Ermitejo de Sankta Barbara.Ermitejo de Sankta Barbara.
* Ermitejo de Sankta Kristoforo.Ermitejo de Sankta Kristoforo.
* Ruinoj de ermitejo de Ventas Blancas.Ruinoj de ermitejo de Ventas Blancas.
* Ruinoj de preĝejo de Villanueva de San Prudencio.Ruinoj de preĝejo de Villanueva de San Prudencio.
* Ermitejo de Sankta Kristoforo en Zenzano.Ermitejo de Sankta Kristoforo en Zenzano.

Notoj
-----

1. ↑  Historia] En la municipa retejo. Konsultita la 17an de Septembro 2022.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 796810
 |
Harpo
**Harpaj tagoj Ostrava** estas ununura internacia festivalo en Ĉeĥio mallarĝe celita al harpo. La festivalo estiĝis en la jaro 2000 en Ostrava. Ties fondintino estis harpistino Ada Balová. Impulso por la estiĝo de Harpaj tagoj estis aranĝo de la 7-a monda harpa kongreso *World Harp Congress* en Prago en la jaro 1999, kies arta direktorino estis harpistino Jana Boušková.

La festivalo prezentas geharpistojn en soloaj recitadoj, kun kameraj ensembloj eĉ kun orkestroj. Ĝi estas ankaŭ celita por prezentado de junaj talentuloj kaj ilia enmembrigado en profesia arta agado. La junaj partoprenantoj havas en la festivalo eblecon prezentiĝi flanke de konataj muzikistoj kaj ludi akompanantaj de lertaj muzikaj korpusoj. Apud koncertoj estas enkadre de la festivalo aranĝataj ankaŭ prelegoj pri la harpo kaj la muziko ĝenerale.

Ligiloj
-------

* Oficialaj paĝoj Arkivigite je 2010-02-04 per la retarkivo Wayback Machine
* World Harp Congress - angle


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Ostrava |


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |
**Jouman Fattal** (Homs, Sirio, 1992) estas nederlanda aktorino, teatrofaristino kaj verkistino.

Fattal venis kvarjaraĝa kun sia familio al Nederlando. Ŝi trapasis aktoredukadon je la Altlernejo por Artoj en Utreĥto, kie ŝi en 2015 finstudis.

Sur la scenejo ŝi i.a. rolis en la prezentado *Onder het melkwoud* de reĝisoro Hans van den Boom. Fattal ankaŭ videblas en televidserioj kiel *Flikken Maastricht* kaj en la VPRO-filmo *Gelukzoekers*. En 2018 ŝi ĉefrolis kiel la ĵus finstudinta juristo *Sabia Bennani* en la nederlanda advokato-serio *Zuidas*.

Kiel kolumnisto Fattal verkis kaj verkas i.a. en Spunk kaj la feminista platformo Vileine.

Filmaro
-------

* Flikken Maastricht (2014) kiel Bingul, kromrolo
* Moordvrouw (2016) kiel Darya Hassanada, kromrolo
* Project Orpheus (2016) kiel Amira el Kadi, ĉefrolo
* Gelukzoekers (2018) kiel Faiza, ĉefrolo
* Zuidas (2018) kiel Sabia Bennani, ĉefrolo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Imdb
* Bildoj


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 617092
 |
**preĝejo Sankta Anna** estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Horvátlövő.

Historio
--------

La unua preĝejo onidire estis konstruita el ligno en la frua 18-a jarcento. La nun videbla (tiam baroka) preĝejo estis konstruita en la malfruaj 1790-aj jaroj. En la frua 19-a jarcento ĝi estis parte trakonstruita, tiam ĝi ricevis klasikisman aspekton. Oni konstruis la turon en 1836, la sakristion en 1864. En 2002 la plena preĝejo renoviĝis.

Konstruaĵo
----------

La konstruaĵo situas sola laŭ la ĉefvojo. La fasado estas malsimetria, antaŭ la navo vestiblo, iom poste kaj maldekstre la kvadrata turo estas videbla. La kvarangula sakristio havas etaĝon, la absido estas plurlatera. Interne la mebloj, predikejo, altaro restis originaj.

Kermeso okazas en la 26-an de julio.

Fontoj
------

* hungare kun foto Arkivigite je 2016-05-13 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun fotoj


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Harold Edwin Wethey** (Port Byron, 1902 – Ann Arbor, 22-a de septembro de 1984) estis elstara arthistoriisto, fakulo pri la vivo kaj verkaro de El Greco.

Li estis profesoro en la Universitato de Vaŝingtonio kaj en la Universitato Harvard, kie li ricevis doktoriĝon. En la Universitato de Miĉigano li estis nomumita konsilisto de la departamento de belartoj.

Inter ĉefaj akademiaj studoj troviĝas *Colonial Architecture and Sculpture in Peru*, *El Greco and His School*, *Alonso Cano: a study of the 17th century Spanish painter* kaj tri volumenoj pri Tiziano. Li kontribuis ankaŭ per tri artikoloj al la Brita Enciklopedio: nome «El Greco», «Tiziano» kaj «Historio de la okcidenta arkitekturo».

Kiel fakulp pri El Greco, publikigis en 1962 *El Greco and His School*, verko kiu ege efikis sur la akademiaj etosoj tutmondaj. Li kontribuis ankaŭ al kreado de ampleksa katalogo de verkoj de la pentristo, kiun jarojn poste ampleksigos José Álvarez Lopera.

Referencoj
----------

* Dictionary of Art Historians. «Wethey, Harold Edwin» Arkivigite je 2014-01-07 per la retarkivo Wayback Machine. [Konsultita: 21.12.2010].
* New York Times. «HAROLD E. WETHEY: Obituary. Publikita la 28an de septembro, 1984». [Konsultita: 21.12.2010].

Eksteraj ligiloj
----------------

* Verkoj de Wethey (en Dialnet)
* Libroj publikitaj de Harold Wethey (Fonto: WorldCat)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 445851
* GND: 1012856682
* LCCN: n85306965
* VIAF: 17307437
* ISNI: 0000 0001 2021 6982
* SUDOC: 03306363X
* BNF: 12396797d
* NLA: 35882089
* ICCU: CFIV068724
* BNE: XX1133519
 |
La **preĝejo Sankta Anna** estas romkatolika monumento historia en vilaĝo Perbál (Hungario).

Historio
--------

En Perbál la unua kirko (tiam gotika) konstruiĝis en la 13-a jarcento. En eklezia listo el 1332 ĝi ekzistis kiel kirko Sankta Nikolao. Dum dominado de turkoj ĝi ruiniĝis. La paroĥo estis fondita en 1753, la kirko mem estis rekonstruita laŭ baroko inter 1748 kaj 1752, sed oni profitis la restintajn mezepokajn murojn. La orgeno estis farita en 1752, trakonstruita en 1913.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en parko laŭ la ĉefvojo, sed proksime estas ankaŭ la lernejo. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo altiĝas. La turopinto estas bulboforma. La navo finiĝas en multlatera absido kun sakristio. Interne la ĉefaltara bildo estis pentrita en 1755. La mebloj supozeble estis faritaj tiutempe.

Kermeso okazas en la 26-an de julio.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* 
* 

Lernejo kaj preĝejo en Perbál

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Harold Gramatges, kun komponisto José Ardévol (maldekstre) verkisto Alejo Carpentier (dekstre) en la 1970-aj jaroj
**Harold Gramatges** (naskiĝinta la 26-an de septembro 1918 en Santjago de Kubo; mortinta la 16-an de decembro 2008 en Havano) estis kuba komponisto kaj instruisto de kompozicio.

Kariero
-------

Gramatges estis lerninto de Aaron Copland. Li direktis ĉe la konservatorio de Havano kompozician klason kaj instruis tie pli frue ankaŭ muzikajn estetikon kaj historion. Ekde 1961 ĝis 1964 li estis kuba ambasadoro en Francujo. Post tio li fondis en Havano la kulturdomon *Casa de las Américas* , kie li direktis la muziksekcion.

Li komponis unu simfonion, unu simfonieton kaj aliajn orkestroverkojn, ĉambromuzikon, unu muzikpecon por preparita piano, sonateton por klaviceno, gitarmuzikojn, orkestron por deklamanto kaj orkestro kaj lidojn.

Aprilon de 2003 Gramatges apartenis al grupo de elstaraj kubaj kulturkreantoj, kiuj subskribis vokon publikigitan en la gazeto de la Kuba Komunisma Partio, *Granma*, kiu sin direktis al la amikoj de Kubo en la tuta mondo kaj rifuzis kritikon pri la homrajtopolitiko de la kuba registaro kiel kontraŭkuba kalumniokampanjo: Dum la semajnoj antaŭaj ŝtata prezidanto Fidel Castro post arestadondo nomata „Nigra Printempo" estis kondamniginta 75 kritikajn homojn en rapidprocesojn al longaj malliberecoj kaj ekzekutiginta tri junajn nigrulajn kubanojn post sensanga provo de forrabado de ŝipo.

Referencoj
----------

1. ↑  Eldonintoj: Miguel Ficher, Martha Furman Schleifer, John M. Furman, Latin American Classical Composers: A Biographical Dictionary
2. ↑  Germanlingva versio Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine ĉe: *Freundschaftsgesellschaft BRD - Kuba e.V.*, vokita la 22-an de majo 2015, jen la hispanlingva versio, vokita la 22-an de majo 2015
3. ↑  Artikolo en la gazeto *Der Tagesspiegel* de la 13-a de aprilo 2003, vokita la 22-an de majo 2015

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2015-05-22 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 525106
* GND: 1056417633
* LCCN: n85210149
* VIAF: 53132081
* ISNI: 0000 0001 1643 6958
* SUDOC: 219962480
* BNF: 14020365j
* MBA: 6e664ea1-8f00-416a-ae54-b14e692b29b8
* NKC: xx0015602
* BNE: XX1213692
 |
**Preĝejo Sankta Anna** estas romkatolika konstruaĵo en vilaĝo Tápiógyörgye (Hungario).

Historio
--------

Kelkaj historiistoj opinias, ke en la vilaĝo estis preĝejo dum la mezepoko. Laŭ  en 1560 paroĥo funkciis, post jardekoj la turkoj okupis ĝin. En la 1740-aj jaroj kapelo estis konstruita, en 1760 ĝi estis pligrandigita, en 1827 turo estis alkonstruita. En 1860 preskaŭ plene la kirko estis trakonstruita. En 1888, 1936 kaj 1973 la konstruaĵo estis renovigita. La orgeno estis farita en 1927.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola en korto, kie estas videbla ankaŭ ŝtona kruco el 1797. Plejparto de la fasado estas la reliefanta kvadrata turo kun enirejo. Aliaj enirejoj funkcias flanke, ĉe la sakristio, sed la plej granda enirejo estas en la kontraŭa flanko de la tura fasado. La ekstera parto estas senornama, sed la interna parto estas ornamriĉa.

Kermeso okazas en la 26-an de julio. La preĝejo estas pilgrimloko, tamen por la ĉirkaŭaĵo.

Fontoj
------

* 
* 
* hungare kun fotoj
* hungare kun fotoj
* 


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Isla** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Isla*. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 077.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 38422 loĝantojn. El tiuj estis 18607 viroj kaj 19815 virinoj. La komunumo havas surfacon de 714.8 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 18 gradoj kaj 2 minutoj norda latitudo kaj 95 gradoj kaj 32 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 60 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 36899 personoj. En la jaro 2000 temis pri 38847, do temis pri kresko / malkresko je 1.03 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 34369 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 1376 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2007-04-27 per la retarkivo Wayback Machine
**Enikő Kubinyi** [enikO kubinji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kubinyi Enikő** estas hungara etologo, altlerneja instruisto.

Enikő Kubinyi naskiĝis la 1-an de aŭgusto 1976 en Cegléd.

Biografio
---------

Enikő Kubinyi maturiĝis en gimnazio en 1994 en Budapeŝto, poste ŝi akiris biologian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1999, diplomon pri videokreado en 2002, pedagogian diplomon en 2003, fine ŝi doktoriĝis (PhD) en 2004. Jam komence de la studjaroj ŝi aliĝis al esplorgrupo pri familia hunda programo fare de Vilmos Csányi. Ŝi laboris en filma laborejo en 2003, poste ŝi revenis al la universitato kiel scienca kolego (2004-2012), scienca ĉefkolego (2012-2016). Ŝi esploris komparajn kondutojn de hundoj kaj lupoj, ekde 2016 maljuniĝojn de hundoj. Ŝia edzo estas Attila Dávid Molnár, ŝi naskis ĝemelinojn en 2004, filon en 2011. Ŝi ricevis premiojn ekde la 1990-aj jaroj.

Elektitaj kontribuoj (kun aliaj)
--------------------------------

* *Social learning in dogs: the effect of a human demonstrator on the performance of dogs in a detour task* (2001)
* *Trainability and boldness traits differ between dog breed clusters based on conventional breed categories and genetic relatedness* (2011)
* *Cross-sectional age differences in canine personality traits; influence of breed, sex, previous trauma, and dog obedience tasks* (2019)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 673591
* GND: 1176071777
* VIAF: 167333960
* ORCID: 0000-0002-4468-9845
* RID: B-5824-2013
* NKC: xx0239758
 |
La ***Diccionario panhispánico de dudas*** (foje mallongigita per sigloj, **DPD**, Tuthispana dubovortaro) estas verko prilaborita fare de la *Real Academia Española* kaj de la Asocio de Akademioj de la Hispana Lingvo cele al solvado de duboj rilataj al la uzado de la hispana lingvo en la tuta hispanparolanta komunumo. Same kiel la *Diccionario de la lengua española de la Real Academia Española*, la *Gramática de la lengua española* kaj la *Ortografía de la lengua española*, ĝi havas karakteron, pli ol propre preskriba, normigan en la senco klarigita en la vortaro mem. La unua eldono publikiĝis en 2005 kaj en la aktualo ĝi estas reviziata por adaptigo al la *Nueva gramática de la lengua española* (2009) kaj al la normoj de la nova eldono de la *Ortografía de la lengua española* (2010), ĉar tiuj lastaj verkoj modifas kelkajn kriteriojn eksponitajn en la *Diccionario panhispánico de dudas*.

La iniciato devenis kiel respondo al 50 000 jaraj demandoj, 300 tage, kiuj alvenis al la diversaj Akademioj de la Lingvo pri la ĝusta uzado de la lingvo.

Notoj
-----

1. ↑  *El Diccionario panhispánico de dudas es un diccionario normativo en la medida en que sus juicios y recomendaciones están basados en la norma que regula hoy el uso correcto de la lengua española.* Ĝi estas normiga en la senco ke ĝi baziĝas sur la normo kiu nun regulas la ĝustan uzadon de la hispana lingvo.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 685256
 |
La vorto **enkarniĝo** signifas la kristanan doktrinon, ke Jesuo Kristo estas samtempe la vera kaj sentempa filo de Dio kaj vera homo, kiu naskiĝis en Betleĥemo en la unua jarcento. 
Laŭ ortodoksa doktrino Kristo havas du esencojn (la homan kaj la dian), sed estas nur unu persono. Herezoj do estas 

* la arianisma doktrino, ke li estis nur homo, kiu fariĝis Mesio per lia grandega boneco,
* la docetisma doktrino, ke li estis dia avataro sen vera homa karaktero.

La Kredo de Sankta Atanasio bonege klarigas tiun ortodoksan doktrinon, kaj klarigas ankaŭ ke la enkarniĝo "ne estis la igo de Dio en karnon, sed la preno de homeco en Dion."

Spiritismo
----------

Laŭ spiritismo la vorto *enkarniĝo* signifas ekprenon de nova korpo fare de la animo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Spiritismaj libroj senpage elŝuteblaj Arkivigite je 2016-08-25 per la retarkivo Wayback Machine el la retejo de] Brazila Spiritisma Federacio
* Prelegovideo Arkivigite je 2016-08-13 per la retarkivo Wayback Machine pri reenkarniĝo kaj elkarniĝo laŭ spiritismo

Vidu ankaŭ
----------

* Elkarniĝo
* Enkarniĝo (kristanismo)
* Monda Spiritisma Asocio
* Teofanio

Referencoj
----------

1. ↑  Portugallingva spiritisma terminaro
**Martin BLICHER** (naskiĝis en 1884, mortis en 1963) estis dana esperantisto, kaj membro de la Lingva Komitato de 1919 ĝis 1946. 

Blicher esperantiĝis en 1907 en Odense kaj en aŭgusto samjara fondis la tiean lokan grupon kune kun la instruisto Carlsen. En 1932, okaze de la 25-jara jubileo de la grupo, li fariĝis ties honora membro. Je 2-a de januaro 1908 fondiĝis la Konversacia Esperantista Klubo en Kopenhago, kies estrarano Blicher fariĝis, poste trifoje prezidanto dum entute 8 jaroj inter 1914 kaj 1924. En 1908 li kunlaboris pri la Dana-Norvega-Esperanta vortaro de Kaj Bendix, kiu aperis en marto 1909. De 1909 sekretario de "Esperantistforeningen" (Societo de danaj Esperantistoj). Krome li dufoje estis prezidanto de la Centra Dana Esperantista Ligo C.D.E.L. dum enture sep jaroj inter 1919 kaj 1927. Dum pluraj jaroj Margrethe Noll laboris kiel sekretariino de Blicher en ties domo. Partoprenis multajn Universalajn Kongresojn, ekz. Kembriĝo 1907, Prago 1921 (kaj la antaŭkongreson en Dresdeno), Helsinko 1922, Nurenbergo 1923, Vieno 1924 kaj Ĝenevo 1925.

Literaturo
----------

* Blicher, M[artin]. El mia esperantista vivo. s.l. (Kopenhago) 1967, 16 p. (surbaze de aŭtobiografio prelego de 1962 kun portreto kaj multaj fotoj)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj[*rompita ligilo*] de kaj pri Martin Blicher en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo Arkivigite je 2007-12-21 per la retarkivo Wayback Machine
* Artikoloj Arkivigite je 2008-05-09 per la retarkivo Wayback Machine de kaj pri Martin Blicher en Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA)

* Martin Blicher en Vikifontaro (Universala biblioteko)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 241402
* GND: 1052610781
* VIAF: 169786853
 |
La **diaskopo**, **diaprojekciilo** aŭ **lumbildprojekciilo** estas aparato uzata por projekcii diapozitivojn al ekrano. En la projekciilo troviĝas forta lampo de 100 ĝis 500 W, kiu tra diversaj lensoj ĵetas lumon tra la diapozitivo.

La plej oftaj ujoj por enmeto de diapozitivoj antaŭ la projekciado.
Projekciilo kun diapozitivujo.

Optiko
------

Antaŭe en la diaskopo troviĝas objektivo. La fokusa distanco de la objektivo (plej ofte 2,8/85 mm) dependas de la distanco inter la projekciilo kaj la ekrano. Tiu ĉi objektivo krome estas uzata por la preciza enfokusigo, ĉu mana, ĉu aŭtomata. Novaj modeloj havas du lampojn kaj du objektivojn, kio ebligas la montradon de serioj da diapozitivoj sen la ĝena paŭzo inter du apartaj bildoj. Diaskopoj iĝis eksmodaj pro la komenciĝo de la cifereca erao. Anstataŭe oni nun uzas ciferecajn projekciilojn, kiuj montras ciferecajn bildojn kaj filmojn.

Referencoj
----------

1. ↑   diaskop/o (esperante). *Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto 2020*.

Vidu ankaŭ
----------

* retroprojekciilo
* Kinprojekciilo
* Epidiaskopo

* Kategorio Diaskopo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Uszka** (uska) estas malgranda vilaĝo kaj municipo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Szabolcs-Szatmár-Bereg, en Distrikto Fehérgyarmat.

Preĝejo de Uszka
* Areo: 7  km²
* koordinatoj de Tutmonda loktrova sistemo: 48.0749/22.8602
* Loĝantaro: 330
* Poŝtkodo: 4952
* Telefonprefikso: 44

Geografio
---------

Uszka situas sur ebenaĵo, laŭ landlimo de Ukrainio, Tiso preterfluas, laŭ traira flankovojo. Fehérgyarmat troviĝas 33, Nyíregyháza 104, Budapeŝto 329 km-oj.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1462 laŭ tiama hungara ortografio *Wyzka*. Posedantoj de la kampoj ofte ŝanĝiĝis. En 1703 pro la milito la vilaĝo detruiĝis kaj iom for poste refondiĝis. En 1920 la vilaĝo trovis sin apud la nova limo de nova ŝtato Ĉeĥoslovakio.

Vilaĝservoj estas aŭtonomio de ciganoj, kuracejo, migra poŝto.

Vidindaĵoj
----------

* kalvinana sentura preĝejo kun ligna sonorilostablo
* rojo nomata Batár estas ŝatata fiŝkaptista loko

* Kategorio Uszka en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Johann Praetorius** (\* 25-a de novembro 1595 en Hamburgo, † 25-a de julio 1660 samloke) estis komponisto kaj orgenisto de la Nordgermana Orgenskolo.

Johann estis lernanto de sia patro Hieronymus Praetorius kaj – samkiel sia frato Jacob – de Jan Pieterszoon Sweelinck. Ekde 1611 li estis orgenisto kaj eklezia skribisto ĉe la preĝejo St. Nikolai en Hamburgo. En 1619 li edzinigis Anna Sperling, la filinon de la rektoro de la „Gelehrtenschule des [klerula lernejo de] Johanneums", kun kiu li havuis du gefilojn: Hieronimo (\* ĉirkaŭ 1620) kaj Elisabeth (\* ĉirkaŭ 1622).

Johann Praetorius postlasis 14 ĥoralajn- kaj du psalmomuzikigojn por orgeno.

Literaturo
----------

* Klaus Beckmann: *Johann Praetorius – Sämtliche Orgelwerke.* Reihe „Meister der Norddeutschen Orgelschule", Bd. 7. Schott, ISMN M-001-13645-7


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 196958
* GND: 121930289
* LCCN: no96003096
* VIAF: 34722356
* ISNI: 0000 0000 5520 8467
* BNF: 148332825
* MBA: aa293541-1858-4c6f-af92-29012a435050
* BIBSYS: 14009492
 |
**Albert JÄGER** (naskiĝinta la 8-an de decembro 1801 en Schwaz, mortinta la 10-an de decembro 1891 en Innsbruck) estis aŭstra historiografo kaj monaĥo.

Vivo
----

Post frekvento de la Gimnazio franciskana (Bozen) kaj finstudo jurscienca Jäger fariĝis benediktano en Marienberg apud Glurns kaj en la apuda gimnazio li ankaŭ instruistis. Ordinacio lia pastra estis en 1829. Sed en 1845 profesoro universitata pri historio en Innsbruck kaj en 1851 ĉe la Universitato de Vieno. Tie li fondis en 1854 la Instituton pri aŭstria historiesplorado.

Li verkis: »Der Engedeiner Krieg im Jahre 1499« (Innsbruck 1838); »Tirol und der bayrisch-französische Einfall im Jahre 1703« (Innsbruck 1844); »Der Streit des Kardinals Nikolaus von Cusa mit Herzog Sigmund von Österreich« (Innsbruck 1861, 2 vol.); »Kaiser Joseph II. und Leopold II. Reform und Gegenreform« (Vieno 1867); »Tirols Rückkehr unter Österreich etc.« (Vieno 1871) kaj »Geschichte der landständischen Verfassung Tirols« (ĝis 1519; Vieno 1881–85, 2 vol.); krome li verkis multajn pritaktaĵojn kaj zorgis pri la eldono de dokumentoj kaj fontoj, antaŭ ĉio ĉe "Denkschriften und Sitzungsberichte der kaiserlichen Akademie" (li ekaniĝis al la akademo en 1847) kaj ĉe »Archiv für die Kunde österreichischer Geschichtsquellen«. En lasta eseo ĉe »Österreichisch-Ungarische Revue« de 1890 Jäger rakontis superrigarde pri istruado sia.

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 10. Leipzig 1907, p. 144 (interrete tie ĉi)

* Kategorio Albert Jäger en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 709909
* GND: 117051845
* LCCN: nr99019868
* VIAF: 45070561
* ISNI: 0000 0000 8343 2976
* SUDOC: 032169167
* BNF: 10630785z
* NKC: mub2014821379
 |
C estas parto de B kaj enklavo en A
**Enklavo** (el la latina *in* en; *clavis* ŝlosilo) estas propra ŝtata teritorio aŭ tuta ŝtato, kiun ĉirkaŭprenas fremda ŝtata teritorio (ekz. Okcidenta Berlino dum ekzisto de GDR, Lesoto aŭ Vatikanurbo).

Alisence, ĝi povas signifi geografian areon – ekz. disvastiĝan areon de planto- aŭ bestospecioj –, kiu estas preskaŭ insulo en la alispeca medio.

Limkazoj
--------

### Areoj ĉe akvo

Laŭ kelkaj striktuloj oni ne parolu pri enklavo se temas pri areo ĉe maro aŭ lago kun libera elirvojo al propra-ŝtata aŭ neŭtrala akvosurfaco. Ekz. la teritorioj kiel Monako (lando) kaj Gambio havas aliron al internacia akvosurfaco kaj Dubrovnik al propra kroata marparto.

Aliflanke Kabindo, parto de Angolo ĉemare inter Kongo Kinŝasa kaj Kongo Brazavila, estas en pluraj lingvoj (inkluzive la portugalan) oficiale nomita ĝuste per la respektiva vorto analoga al "enklavo", do tiu strikteco ne korespondas al la fakta internacia lingvouzo.

Vera enklavo ĉe akvo estas Campione d'Italia, ĉar la Lugana Lago inter Campione kaj alia itala parto de la lago apartenas al Svislando.

### Insuloj

Insuloj estas enklavoj, se la insulojn ĉirkaŭfermas teritoriaj akvoj de alia ŝtato, ekz.:

* insulo Martin Garcia, Argentino en la urugvaja parto ĉe maralfluo de Río de la Plata
* insuloj Likoma kaj Chisamula, Malavio en mozambika parto de Malavi-lago.

La francaj insuloj Sankta-Piero kaj Mikelono, kvankam ili situas antaŭ Kanado ene de la 12-mejla zono, laŭ kelkaj difinoj ne estas enklavoj, ĉar ili havas liberan aliron al la internaciaj akvoj laŭ kontrakto.

### Duon-enklavoj, funkciaj enklavoj

Kelkaj teritorioj havas aliron al la alia parto de la propra ŝtato – pro geografiaj kaŭzoj – tra alia ŝtata teritorio ekz.:

* Kleinwalsertal (Aŭstrio), kies sola veturebla vojo kondukas al la germana Oberstdorf (ekzistas piediraj vojoj al Aŭstrio)
* Jungholz (Aŭstrio), ĉirkaŭata de Germanio kaj ligita al Aŭstrio nur per mallarĝa breĉo alte en montaro

Enklavoj en alia senco
----------------------

Svislando kaj Liĥtenstejno estas kune enklavo en la Eŭropa Unio. Lesoto estas enklavo en Suda Afriko.

Kuriozaĵoj
----------

La belga municipo Baarle-Hertog estas enklavo en Nederlando, sed mem enhavas plurajn nederlandajn enklavojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Enklavo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* tuta listo (angle) Arkivigite je 2006-02-13 per la retarkivo Wayback Machine

Vidu ankaŭ
----------

* la artikolon pri eksklavo
La **analitikiga artifiko** estas heŭristiko iam uzata en fiziko.

Estu funkcio *f* de kompleksa variablo *z* kiu estas ne analitiko, sed kiu estas diferencialebla kun respekto al reela kaj imaginara komponantoj de *z* aparte. Diferenciado de *f* kun respekto al *z* estas el la demando, sed okazas ke

{\displaystyle f(z)=g({\bar {z}},z)}
por iu analitika funkcio *g* de du kompleksaj variabloj, oni povas simuli ke *f* estas *g* (fizikistoj faras aĵojn de ĉi tia speco senĉese) kaj labori kun

{\displaystyle \left.{\frac {\partial }{\partial z\_{1}}}g\right|\_{z\_{1}={\bar {z}};z\_{2}=z}}
kaj

{\displaystyle \left.{\frac {\partial }{\partial z\_{2}}}g\right|\_{z\_{1}={\bar {z}};z\_{2}=z}}
anstataŭe. Fizikistoj skribas ĉi tion kiel

{\displaystyle {\frac {\partial }{\partial {\bar {z}}}}f({\bar {z}},z)}
kaj

{\displaystyle {\frac {\partial }{\partial z}}f({\bar {z}},z)}
kaj donas iun eksplikon ke {\displaystyle {\bar {z}}} kaj *z* povas esti traktataj kvazaŭ kiel ili estas sendependaj kvankam ili reale ne estas sendependaj.

Se *g* ekzistas, ĝi estas unika pro la teoremo pri la unikeco de analitika vastigaĵo, almenaŭ se oni ignoras komplikaĵojn similajn al branĉaj tranĉoj kaj tiel plu.

Koncepte, kiam ĉi tiu artifiko estas uzata, ĝi verŝajne signifas sur fizika nivelo ke la variablo *z* reale havas strukturon de du reelaj variabloj kaj fizikistoj nur artefarite konvertis ĝin en kompleksan variablon.
Budho en Mejktila
**Mejktila** estas signifa universitata urbego kaj budhisma centro en Birmo, en la mandalaja regiono. Ĝi estas ankaŭ distrikta ĉefurbo. La loknomo devenas de hinda regno.

Bazaj informoj
--------------

* Supermara alteco: 231 ĝis 2244 m
* Loĝantaro: 252 615 (2013)
* Horzono: UTC+6:30
* Telefonkodo: +95 64

Geografio
---------

Mejktila situas sur montetaro apud la samnoma artefarita lago. La urbego kuŝas 448 km de Jangono.

  

la ŝipoforma pagodo *Pĥaung Dov U*
la Mejktila lago
la pagodo *Nagajon*

Historio
--------

La antaŭhistorio de Mejktila komenciĝis ekde la 11-a jarcento. La regiono estis parto de diversaj regnoj, antaŭ ol la Brita Imperio transprenis ĉion en 1885. Dum la 2-a mondmilito japana okupado okazis, fine en 1948 la lando sendependiĝis. En 2013 krizostato okazis en la urbego, ĉar pro tumultoj tumultoj dekduoj da homoj estis mortigitaj.

Ekonomio
--------

Mejktila estas centro de ligno- kaj bambuo-produktadoj, krome estas tekstilaj fabrikadoj. En la apudaĵo oni akvumas la grundon el la artefarita lago, tial oni produktas rizojn, kotonojn, sezamojn, arakidojn, pizojn, maizojn. La areo havas kalkŝtonojn, arĝentojn, zinkojn kaj antimonojn.

Trafiko
-------

Mejktila estas grava voja kaj fervoja centroj. La plej proksima civila flughaveno funkcias en Mandalajo. Apud la urbego milita flughaveno funkcias.

Klimato
-------

Mejktila havas tropikan savanan klimaton kun musono (marto ĝis majo). La jara averaĝa temperaturo varias inter 21-33 °C. Ekzistas seka sezono (novembro-aprilo) kaj pluvsezono (majo-oktobro). Resume pluvas 806 mm.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj pagodoj
* monumento
* horloĝa turo

Fontoj
------

* artikolo el la *Encyclopædia Britannica* (angle)
**Albert Kónya** [kOnja], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kónya Albert** estis hungara fizikisto, politikisto, ministro, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1976).

Albert Kónya  naskiĝis la 14-an de junio 1917 en Szolnok. Li mortis la 16-an de marto 1988 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Albert Kónya frekventis universitaton en Szeged, poste li eklaboris samloke en la universitata fizika instituto en 1939. Li soldatiĝis en 1942. Post la 2-a mondmilito li instruis en universitato en Budapeŝto, sed en 1950 li ricevis la taskon gvidi katedron en universitato de Miskolc. Post 2 jaroj li iĝis subministro, baldaŭe ministro. Li partoprenis en kabineto de Imre Nagy, tial li devis abdiki en 1957. Pli frue en 1955 li doktoriĝis. Spite tion li instruis en universitato en Budapeŝto, kie li estis baldaŭe katedrestro. Kiel fizikisto li okupiĝis pri kvantuma mekaniko, solid-stata fiziko, lasera mezurado. Li pensiuliĝis en 1982. Li ricevis premion en 1974.

Verkaro (elekto)
----------------

* *A kálium-atom egyes termjeinek elméleti meghatározása* (1941)
* *Kvantummechanika* (kvantuma mekaniko), (1975)
* *Szilárdtestfizika I–II* (solid-stata fiziko 1-2), (1976–1977)

Fontoj
------

* biografio kun foto
Preĝejo de Otočac
Pafadoj sur la muro en Otočac
Monumento de defendantoj en Otočac
**Otočac,** hungare **Otocsán** estas urbo en Kroatio. Ankoraŭ 21 komunumoj apartenas al la municipo.

Bazaj informoj
--------------

* Areo de la municipo: 565 km²
* Supermara alteco: 459 m
* Loĝantaro en la municipo: 10 410, en la urbo: 4350
* Poŝtkodo: 53 220
* Telefonprefikso: 53
* Aŭtokodo:

Situo
-----

Otočac situas sur malebenaĵo, en valo, laŭ ĉefvojo Zagrebo-Senj.

Gefiloj
-------

* Alfons Dalma, kroata-aŭstra ĵurnalisto

Historio
--------

La loko estis daŭre loĝata ekde la neolitiko. En -33 la romianoj okupis la regionon kaj fondis tie gravan urbon *Arupium*. La nuna nomo menciiĝis unue en la 11-a jarcento. La fortikaĵo menciiĝis post 2 jarcentoj, tiutempe meritis ankaŭ la urborangon. Ĝis 1671 la urbo estis rezidejo de familio Frangepan. La turkoj ne povis okupi tiun lokon. Ekde 1746 Otočac apartenis al limgarda zono. Lernejo fondiĝis en 1727, teatro en 1844. Ekde 1746 la urbo ricevis rajton pri bazarado. En 1910 loĝis tie 3 089 da homoj, (2 29 kroatoj, 727 serboj). Ĝis Traktato de Trianon la urbo apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Lika-Krbava, kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio.

Vidindaĵoj
----------

Uniformo de la loka regimento en Otočac

* Kategorio Otočac en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ottavio Posta estis itala presbitero nun inkluzivita inter justuloj inter la popoloj pro lia agado favore de judoj dum la Holokaŭsto.

Li paroĥestre regis la katolikan paroĥon de Isola Maggiore borde de la Lago Trasimeno (Peruĝo- Italio) ekde 1915 ĝis la morto 1963.

La dekoracio al la memoro estis proklamita kaj celebrita la 15an de septembro 2001 per la interveno de la konsilistino por la politikaj aferoj ĉe la Israela ambasado en Romo: ŝi liveris, nome de la maŭzoleo Yad Vashem de Jerusalemo, la rekonan medalon al la parencaro de Don Ottavio.

La specifan agon al kiu referencas la honoraĵo de la enskribiĝo inter la justuloj inter la popoloj don Ottavio plenumis la nokton inter la 19a kaj 20a junio 1944 kiam, kun nemalgranda grupo de fiŝistoj, li riskis la vivon por transveturigi, kaj do enkonduki al la avancantaj aliancanoj (anglaj kaj usonaj kaj alinaciaj armeanoj batalantaj kontraŭ la germanoj invadintaj Italion), dekojn da judojn jam enprizonigitajn kaj destinitajn al Germanio.

Ĉe la ceremonio ĉeestis diversaj personoj kiuj vidis, aŭ aŭdis de siaj forpasintoj, kaj partoprenis en la epizodo: kelkaj rememorigis kiel don Ottavio "ekipis" ĉiun el la judojn per "falsaj" dokumentoj montrantaj ke ili "ricevis bapton". 

Nun sur la lagobordo de Sant’Angeelo, kie albordiĝis la kvin barkoj per kiu la fiŝistoj transveturigis la fuĝintojn, memorŝtono memorigas pri la epizodo.

Don Ottavio Posta esta la 485a italo dekoraciita per la titolo ‘justulo inter la popoloj’.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2016-03-11 per la retarkivo Wayback Machine
* Arkivigite je 2016-03-11 per la retarkivo Wayback Machine
En retoriko, la **anakoluto** estas vortfiguro subita rompo de gramatika strukturo, ŝanĝo de unu sintakso al alia.

Uzoj
----

La anakoluto estas, en prozo, ofte rigardata kiel gramatika aŭ stila eraro. Tamen, ĝi estas kelkfoje uzata en poezio por la subita, rompa efiko kaj pro metriko.

Ekzemploj
---------

La *Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto* citas la jenajn du ekzemplojn de anakoluto, el la verkoj de L. L. Zamenhof. La unua ekzemplo estas el *Al la Fratoj*:

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Glora la celo, sankta l’ afero,
La venko — baldaŭ ĝi venos; **"** |
| —  |

 |

La sintakso de la unuaj du propozicioj estas:

Glora [estas] la celo
Sankta [estas] l’ afero
La tria ŝajne komenciĝas same:

La venko [estas? …]
sed la gramatika strukturo ŝanĝiĝas al la ĉi-suba neparalelaĵo:

baldaŭ ĝi venos;
Jen la dua ekzemplo el PIV:

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** la proponoj havas la karakteron ne de postulo — ili estas nur bonintencaj konsiloj **"** |

 |

La sintakso de la unua propozicio ŝajne daŭrus kiel

la proponoj havas la karakteron ne de postulo, [sed de io alia…]
Sed, fakte, ĝia sintakso daŭras tute alimaniere.

Dahlenburg citas alian ekzemplon de anakoluto, en tradukita poezio de Castro Alves:

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Ve! morti — estas vidi l’ estingiĝon
de lumo nin en ŝtorm’ orientanta:
aŭskulti — kondamnito sonorilon,
de l’ mort’ la voĉon, lin prilamentanta — **"** |
| —  |

 |

La unuaj du versoj estas jena sintakse:

morti estas vidi l’ estingiĝon de lumo nin en ŝtorm’ orientanta
aŭ, en pli ordinara vortordo,

morti estas vidi la estingiĝon de lumo orientanta nin en ŝtormo
La tria verso komenciĝas paralele:

aŭskulti [estas umi la ion? …]
sed ĝi daŭras jene:

aŭskulti kondamnito sonorilon,
La infinitivo *aŭskulti* ne uziĝas kiel subjekto (simile al la unua verso), sed kiel la ĉefverbo, kun subjekto *kondamito* kaj objekto *sonorilon*.

Etimologio
----------

La termino *anakoluto* devenas de la helena vorto ᾰ̓νᾰκόλουθον *anakólouthon*, kunmetaĵo de ᾰ̓ν- *an-* "sen" kaj ᾰ̓́κόλουθος *ákólouthos* "sekva": tiel, "ekster la ordinara sekvaĵo".

Referencoj
----------

1. 1 2   anakolut/o (esperante). *Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto 2020*.
2. ↑   "Al la fratoj", *Fundamenta Krestomatio* (esperante).
3. ↑  Dahlenburg, Till-Dietrich.  *Figuroj Retorikaj en Beletro Esperanta* (esperante).
4. ↑  Castro Alves, Antônio Frederico de.  (1959) "Juneco kaj morto", *Elektitaj Poemoj* (esperante).
**Alex Szilasi** [aleks silaŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szilasi Alex** estas hungara pianisto, altlerneja instruisto. Lia avo estis hungara komponisto Imre Csenki.

Alex Szilasi  naskiĝis la 15-an de decembro 1968 en Parma (Italio).

Biografio
---------

Alex Szilasi devenis el hungara familio. La familio revenis al Hungario en 1977, la naŭjara Alex tiam gajnis lernejan konkurson kaj donis sian unuan recitalon en Budapeŝto. Li frekventis konservatorion en Budapeŝto, poste li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1993. Liaj plej gravaj instruistoj estis Ferenc Rados, Sándor Falvai kaj Péter Solymos. Post siaj studoj li estis konstanta partoprenanto en internaciaj muzikaj festivaloj, gvidis majstrolursojn kaj donis koncertojn en Anglio, Germanio, Francio, Italio, Svislando, Aŭstrio, Turkio, Rusio, Usono, Sud-Koreio, Kanado kaj Pollando. En 1994 li ricevis italan stipendion. Inter 1998 kaj 2001 li estis katedrestro en Teguo. En 2001 li iĝis direktoro de la "Esther" kolekto kaj li respondas pri kompleta eldono de Chopin. Alex Szilasi fariĝis sinonimo de la muziko de Chopin en Hungario. En 2010 dum la ducentjariĝo de la naskiĝo de Chopin, li okupiĝis pri internaciaj prezentoj, honorantaj la grandan polan komponiston kaj pianiston. Li instruas en Kalvinana Universitato Gáspár Károli, krome li serĉas malnovajn kaj interesajn pianojn. Li ricevis italan, polajn kaj hungarajn premiojn inter 1995-2019.

Elektitaj koncertoj
-------------------

* Palaco de Artoj (Budapeŝto) (2005)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

* Kategorio Alex Szilasi en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 635704
* LCCN: no2003043900
* VIAF: 54415328
* ISNI: 0000 0000 7731 9950
* SUDOC: 24112512X
* BNF: 148443790
* MBA: 195a01c5-745e-404d-89a2-a3ca0f3c7b3b
 |
**Popovec,** hungare **Baranyabán** estas vilaĝo kaj samtempe centro de municipo en Kroatio, en distrikto **Osijek-Baranja**. Ankoraŭ 2 vilaĝoj apartenas al la municipo. La historia hungara loknomo estis Baan, foje Bann aŭ Bán, poste la nomo ŝanĝiĝis pro la unueca poŝta servo.

Tombeja kapelo de Popovac
Ĉefduka kapelo de Popovac

Bazaj informoj
--------------

* Areo:  km²
* Loĝantaro: 1070
* Poŝtkodo: 31 303
* Aŭtokodo:
* Telefonprefikso: 31

Situo
-----

Popovec situas sur ebenaĵo, fine de mallonga sakovojo.

Historio
--------

La vilaĝo estis loĝata dum la romianoj. Post la turka erao alvenis diversaj popoloj, interalie serboj kaj germanoj. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Baranya (reĝa departemento), al distrikto de Siklós, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la hungara armeo okupis la regionon kaj ĝis 1945 tio estis parto de Hungario (apartenanta al distrikto de Villány), ekde 1991 de Kroatio. Post la 2-a mondmilito la germanoj estis deportitaj.

Vidindaĵoj
----------

* katolika preĝejo omaĝe al Sankta Jozefo
* 2 kapeloj

Preĝejo de Popovac

Famuloj
-------

En la vilaĝo naskiĝis:

* hungara ministro Antal Bán
* hungara juristo Sándor Dárday.

* Kategorio Popovac en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Glenn Gould en sia junaĝo.
**Glenn Herbert GOULD** (naskiĝis la 25-an de septembro 1932 en Toronto, Ontario, Kanado, mortis la 4-an de oktobro 1982, Toronto) estis pianoartisto en Kanado, fama pro brila, ofte surpriza ludprezento, pureco de la kontrapunkta ludo.

Li pianoludis jam en aĝo de 3 jaroj, komponis en aĝo de 6. Li ekstudis en la Reĝa Muzika Konservatorio de Toronto en aĝo de 10 kaj finis la studadon en 1946. Li izolis sin tute en 1952 kaj laboris nur per magnetofono, elformis propran ludstilon (li tenis la kapon horizontale super la klavaro). Liaj prezentaj koncertoj okazis en 1955 en Novjorko kaj Vaŝingtono kun sukcesego. Post tio li subskribis kontrakton pri sondisko-registro. La sonregistaro el ludoj je J. S. Bach (Goldberga variaĵaro) (1956) estis tre propulara.

Lia repertuaro konsistis ĉefe el kontrapunktaj verkoj (precipe Bach, malfrua Beethoven kaj Arnold Schönberg, sed li evitis romantikan muzikon de la 19-a jc.)

Li ŝanĝis en 1964 de koncertejo al sonregistra studio, kie li estis produktanto, verkisto kaj prezentisto.

Referencoj
----------

1. ↑  Jean-Pierre Thiollet, *88 notes pour piano solo*, "Solo nec plus ultra", Neva Editions, 2015. p.50. ISBN 978 2 3505 5192 0.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Glenn Gould en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Glenn Gould en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

The Glenn Gould Archive Oficiala deponejo de la arĥivoj de Glenn Gould


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 225715
* GND: 118825038
* LCCN: n50035742
* VIAF: 54148399
* ISNI: 0000 0001 1026 9386
* LIBRIS: 188502
* SUDOC: 026898446
* BNF: 11905521d
* ULAN: 500340578
* MBA: 7002bf88-1269-4965-a772-4ba1e7a91eaa
* NLA: 35137440
* NDL: 00467393
* BIBSYS: 90525749
* NKC: jn19990002795
* ICCU: CFIV075775
* BNE: XX956497
 |
**Ĉapra,** Pri tiu ĉi sono prononco, hindie **छपरा** estas urbego en norda Barato, en okcidenta parto de subŝtato Biharo, kie ĝi estas kantona kaj distrikta sidejo.

Vido en Ĉapra

Demografio
----------

En 2011 Ĉapra havis 202 352 da loĝantoj kun legopovo 81%. Ĉapra atingis la internacian kvalifikon urbego (pli granda, ol cent mil) en fino de la 2000-aj jaroj.

Geografio
---------

Ĉapra situas sur ebenaĵo laŭ averaĝa alteco de 40 m super la marnivelo en proksimeco de subŝtato Utar-Pradeŝo sur la norda bordo de Gango nur kelkajn kilometrojn post kunfluo de flankorivero. Arrah troviĝas 27, subŝtata ĉefurbo Patnao 45, Haĝipur 50, Ballia 58, Sivan 61, Muzaffarpur 75, Motihari 99, Kolkata 515, tutlanda ĉefurbo Delhio 807, Mumbajo 1439 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Laŭ la mitologio en tiu areo okazis batalo, la fakto estas, ke arkeologoj trovis plurjarmilajn restaĵojn. Dum la konata historio ĉi tie estis signifa foiro pri bestoj. Ĉapra formiĝis kiel foirejo laŭ la riverbordo post kiam la nederlandanoj, francoj, portugaloj kaj britoj establis salpetro-rafinajn unuojn en la 18-a jarcento. En 1864 la municipo estis formita.

Ekonomio
--------

Ĉapra estas agrikultura komerca centro, dum salpetro-produkto estas la ĉefa industrio. Relradoj kaj fervojaj motoroj ankaŭ estas produktitaj, fine estas ankaŭ sukeruzinoj.

Eduko
-----

En Ĉapra la plej altnivelaj instruoj okazas en universitato, altlernejo, seminario kaj akademio.

Instituto en Ĉapra

Lingvoj
-------

En Ĉapra la oficialaj lingvoj estas la hindia, urdua kaj bojpura lingvo.

Religioj
--------

La ĉefa religio en Ĉapra estas hinduismo kun 81,5%, poste islamo 11%, la ceteraj religioj estas malpli ol 1%.

Moskeo en Ĉapra

Trafiko
-------

Al Ĉapra alvenas 4 fervojaj linioj el Haĝipur, Ballia (tra ponto), fine 2 linioj el Sivan. 5 ĉefvojoj kaj sola flankovojo kuras al la urbego el Muzaffarpur, Haĝipur, Ballia (tra ponto), Sivan kaj Motihari. La menciita ponto estis plene preta en 2022. La mapo anoncas flughavenon loke, sed dateno mankas. La plej proksima flughaveno fakte funkcias en Patnao.

Stacidomo de Ĉapra

Klimato
-------

Ĉapra situas en humid subtropika klimato (Cwa), kiu taŭgas por la agrikulturo. La temperaturo varias jare averaĝe inter 18-31 °C. Jare pluvas mezume 1166 mm, en ĉiuj monatoj pluvas iomete, sed inter junio kaj septembro tre ofte pro la musono.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj, precipe hinduaj temploj kaj islamaj moskeoj

Ponto ĉe Ĉapra

Famuloj
-------

En Ĉapra naskiĝis politikisto Ĝajaprakaŝ Naraĝan.

Fontoj
------

* WikiTrans


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Glekomo** |
| --- |
|  |
| hedereca glekomohedereca glekomo |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Plantoj *Plantae* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Divizio: | Angiospermoj *Magnoliophyta* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Dukotiledonoj *Magnoliopsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Lamialoj *Lamiales* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Lamiacoj *Lamiaceae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | **Glekomo** *Glechoma* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|

 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specioj |
| Vidu liston |
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Glekomo  |

 |
| v • d • r |

**Glekomo** (*Glechoma*) estas palearktisa genro de plantoj kiu apartenas al la lamiacoj (*Lamiaceae*). Ĝi estas rampa, aroma planto kiu radikas ĉe la nodoj. La nomo verŝajne deriviĝas de la gota vorto 'Gunderaba' kio signifas vundoĉiron. La folioj estas renformaj kun noĉhava rando. Ju pli suna starloko des malpli grandaj estas la folioj.

La plej konata specio estas la hedereca glekomo (*Glechoma hederacea*)

La planto floras de marto ĝis junio (en Eŭropo) per viol-blukoloraj floroj, kiuj formas ŝajnflorkronon. Glekomo troviĝas en Eŭrazio kaj estas komuna en okcidenta Eŭropo kaj troviĝas en ĉiaj kreskaĵoj. La planto eĉ kreskas kiel epifito en ekzemple sensuprigitaj salikoj. Ĝi estas bona rampoplanto, kiu ankaŭ verdas dum la vintro. En la printempo la koloro de la planto estas pli malpli violkolora pro la malalta temperaturo kaj dum la somero ĝi estas verda.

Glekomo ankaŭ estas uzata kiel kuracherbo kontraŭ jukado kaj por vundoj. Ĝi ankaŭ helpas kontraŭ juko kiun oni ekhavas de urtikoj, en kies najbareco ĝi ofte kreskas. Ĝi ankaŭ estis uzata en bierfarejoj. Tie ĝi estis la antaŭulo de lupolo.

**Kelkaj specioj**:

* *Glechoma biondiana* (Diels) C.Y.Wu & C.Chen
* *Glechoma decolorans* (Hemsl.) Turrill
* *Glechoma grandis* (A. Gray) Kuprianova
* *Glechoma hederacea* L. - hedereca glekomo
* *Glechoma hirsuta* Waldst. & Kit.
* *Glechoma longituba* (Nakai) Kuprian.
* *Glechoma nivalis* (Benth.) Press
* *Glechoma pharica* (Prain) Turrill
* *Glechoma serbica* Halácsy & Wettst.
* *Glechoma sinograndis* C.Y.Wu

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| folio | hedereca glekomo maniero de florado | florkrono | florkrono |

Vidu ankaŭ
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Biologio |

* Alpa stepo de Karakorumo kaj okcidenta Tibeta Altebenaĵo