kunigo-klavo en la klavaro de Sun
kunigo-klavo en la klavaro DEC LK201
Surklava desegnaĵo por la kunigo-klavo rekomendata de ISO 7000 - Ref-No 2021
**Kunigo-klavo**, angle *compose key*, estas speciala klavo per kiu la uzanto povas ordoni al la komputilo enigi kelkajn sekvontajn klavopuŝojn kiel unu kombinitan signon mankantan sur la klavaro. Ĉi-poste ni simboligos la kunigo-klavon per la mallongigo **kk**. Ekzemploj:

* kk sekvata de  a sekvata de e. Rezultas la ligaĵo **æ**.
* kk sekvata de  : sekvata de ). Rezultas ridetmieno ☺.
* kk sekvata de o sekvata de c. Rezultas © (kopirajto-simbolo, U+00A9).

Uzo por Esperanto
-----------------

Principe oni povas uzi kunigo-klavon por enigi literojn de Esperanto:

kk ^ c rezultigas ĉ;
kk ^ C rezultigas Ĉ;
kk u u rezultigas ŭ;
kk u U rezultigas Ŭ

ktp. Evidente, oni unue enigas la supersignon (aŭ alian diakritilon), kaj poste la bazan literon

Tamen tiu maniero estas maloportuna por tajpado en Esperanto (3 klavpuŝoj, kaj la ĉapelo sur la supra registro). Pli oportunas uzi Klavarofasonon por Esperanto, kaj uzi la kunigo-klavon por malpli oftaj signoj.

GUI-a elekto de la klavo WIN estkiel kunigo-klavo en Xfce

Kie troviĝas tiu klavo?
-----------------------

Sur kelkaj klavaroj la kunigo-klavo disponeblas elskatole, ekz‑e ĉe Sun Microsystems, kiel bone videblas sur la bildoj.

Sur kelkaj klavaroj ĝi estas markita per la simbolo ⎄ (U+2384), ekzemple ĉe komputiloj kun Windows Vista, pozicio dekstre sube, inter la klavoj AltGr kaj la dekstra Ctrl.

En Linukso la uzanto povas elekti klavon kiu funkciu kiel kunigo-klavo; la klavon AltGr oni kutime rezervas por ĉapeligo de Esperantaj literoj, do oftaj elektoj estas la dekstra WIN, aŭ la dekstra Ctrl, aŭ la Menuo (inter la dekstra WIN kaj la dekstra Ctrl). Ekz‑e por fari la Menuon kunigo-klavo oni povas ordoni en la startiga skripto:

```
   setxkbmap -option compose:menu
```

(diversaj Linuksaj distribuaĵoj, kia ekz-e Xfce, povas disponigi ankaŭ GUIan rimedon por fari tion.)

Kelkaj kunigaj klavaĵoj
-----------------------

Ĉi-suba tabelo montras iujn utilajn signojn tajpeblajn per la kunigo-klavo. En la moderna Unikoda medio disponeblas multe pli multe da ili. En Linukso la disponeblaj klavaĵoj troveblas en la dosiero `Compose`, ĉe `/usr/share/X11/locale/en_US.UTF-8/Compose` (aŭ apude, depende je via lokaĵaro).

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| tajpu | por |
| --- | --- |
| kk ' a | á |
| kk "a | ä |
| kk ` a | à |
| kk ~ a | ã |
| kk ^ a | â |
| kk u a | ă |
| kk o a | å |
| kk - a | ā |
| kk , a | ą |
| kk b a | ă |
|
| kk. a | ȧ |
| kk a e | æ |
| kk o e | œ |
| kk d h | ð |
| kk - d | đ |
| kk s s | ß |
| kk t h | þ |
| kk / o | ø |
| kk , c | ç |
| kk ~ n | ñ |
| kk < s | š |
| *Kaj simle por la majuskloj.* |
|

 | 

| tajpu | por |
| --- | --- |
| kk o o | ° |
| kk o c | © |
| kk o r | ® |
| kk s o | § |
| kk t m | ™ |
| kk x x | × |
| kk. . | … |
| kk. - | · |
| kk. = | • |
| kk < < | « |
| kk > > | » |
| kk ? ? | ¿ |
| kk ' < | ‘ |
| kk ' > | ’ |
| kk "< | "|
| kk "> | "|
| kk ! ! | ¡ |
| kk--- | — |
| kk--. | – |
| kk - : | ÷ |
| kk + - | ± |
|

 | 

| tajpu | por |
| --- | --- |
| kk - L | £ |
| kk ^ 0 | ⁰ |
| kk ^ 1 | ¹ |
| kk ^ 2 | ² |
| kk ^ 3 | ³ |
| kk^\_a | ª |
| kk^\_o | º |
| kk \_ 0 | ₀ |
| kk \_ 1 | ₁ |
| kk \_ 2 | ₂ |
| kk \_ 3 | ₃ |
| kk = y | ¥ |
| kk = c | € |
| kk 1 2 | ½ |
| kk 1 4 | ¼ |
| kk 3 4 | ¾ |

 |

Uzo
---

La kunigo-klavo estu puŝita antaŭ puŝi la klavon de la modifenda litero.

Notoj
-----

1. ↑  Iam pli frue[*kiam?*] oni tajpis la bazan lieron unue, kaj la diaktitilon poste; ekz‑e c^; sed nun tio estas ŝanĝita favore al la tradicia tajpila maniero kun senpaŝaj diakritiloj.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomputilaj klavoj |
| --- |
| Senpaŝaj klavoj | 
* Kunigo
 |
| Modifklavoj | 
* Stirklavo
* Ŝaltklavo
* Alt/Option (Apple)
* AltGr
* Command/Meta (Apple/MIT/Sun klavaroj)
* Windows
* X
* Super
* Hyper
* Fn (kompaktaj klavaroj)
 |
| Baskulklavoj | 
* ScrLk
* Num Lock
* Caps Lock
 |
| Navigado | 
* Arrow
* Page Up/Page Down
* Home/End
* Esc
 |
| Redaktado | 
* Return/Enter
* Backspace
* Insert
* Delete
* Tab
* Space bar
 |
| Diversaj | 
* System request/Print screen
* Break/Pause
* Menu
* Numeric keypad
* Function
* Power management (Power, Sleep, Wake)
* Language input
* any key
* Macro key
 |

 |

* Kategorio Kunigo-klavo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)