recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ludwig Adolf Peter zu SAYN-WITTGENSTEIN** (ruse: *Пётр Христиа́нович Ви́тгенштейн*; naskiĝinta la 5-an de januaro 1769 en Niĵino, mortinta la 11-an de junio 1843 en Lvivo) estis rusa feldmarŝalo. Li estis filo de grafo Wittgenstein kiu estis enmigrinta en Rusion sub la regado de carino Elizabeto.

Vivo
----

Wittgenstein montris siajn fortortojn en 1795 ĉe Dubienka, Ĥolm kaj Otvlenka. Poste li batalis en Kaŭkazo, ekz. ĉe la konkero de Derbent. En 1805 li estis en la avangardo ĉe la Batalo ĉe Slavkov. en 1806 li partoprenis la Rus-turkan militon; en 1807 li troviĝis sub armilo apud Friedland. Post la Paco de Tilsit li defendis la teritoriojn okupitaj fare de rusoj en Finnlando. En 1812 li batalis ĉe la rivero Daŭgavo kontraŭ la francoj. Proksime de Kljastici (Vicebska regiono) kaj Golovĉici (Mliniv-regiono/Ukraino) li repuŝis la francajn trupojn en julio; dum la lasta batalo li vunditis. En oktobro li foririgis generalon Claude Carra Saint-Cyr el Polack kaj venkis en la 30.10. ĉe Ĉaŝniki. En la 6.1.1813 li okupis Kenigsbergon, en la 10.3. Berlinon kaj post la morto de Miĥail Kutuzov li ĉefkomandis la aliancanojn; sed apud Großgörschen kaj Bautzen li malvenkis pro kio li retiriĝis pinte; do li ekkomandis la rusian korpuson en la bohemia armeo kaj batalis apud Dresdeno kaj Lepsiko.

Apud Bar-für-Aŭbe, en la 27.2.1814 li gravege vunditis. Li iĝis membro de la parlamento la 1818, en 1823 feldmarŝalo. Ĉe la kontraŭturkia kampanjo de 1828 li komence partoprenis sed devis jam en 1829 retiriĝi pro saneco malbona. En 1834 la prusia reĝo nobiligis lin princetitole.

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, vol 20. Leipzig 1909, p. 702 (tie ĉi interrete)

* Kategorio Ludwig Adolf Peter zu Sayn-Wittgenstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Lucius OTO** (latine Lucius Salvius Otho), patro de la romia imperiestro Oto, ano de aristokrata romia familio. Pro lia similo al la imperiestro Tiberio estis onidiroj ke li estis ties filo.

Dum sia kariero de armea oficiro, Lucius Oto akiris reputacion de severo. Ekz. en la provinco Iliriko iuj soldatoj malsukcese ribelis kontraŭ la imperiestro Klaŭdio kaj klopodis kaŝi la fakton per mortigo de la oficiroj kiuj iniciatis la ribelon: pro tio Klaŭdio promociis ilin, sed Lucius Otho konadis ilian ekzekuton pro la mortigo de iliaj oficiroj.

Lucius Otho reakiris la favoron de la imperiestro kiam li devigis sklavojn de romia kavaliro malkaŝi komploton kontraŭ Klaudio, kiu pro tio nomumis lin patricio, dirante ke li estis "viro pli lojala ol mi eĉ rajtas preĝi ke miaj infanoj estos".

Krom la imperiestro Oto, Lucius Oto estis patro de Lucius Salvius Titianus Otho, konsulo en 52.

* Kategorio Lucius Oto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 224571
 |
Blazono
**Cherbourg-Octeville** [ʃεʁbuʁɔktəvil], aŭ pli simple **Cherbourg**, Esperante: Ĉerburgo, estas malaperinta franca komunumo lokita en la departemento Manche kaj en la regiono Normandio, nordokcidente de Francio. Ĝi ekzistis inter 2000 kaj 2015 kaj estis unu el la subprefektejoj de la departemento, kaj do estris la arondismenton Cherbourg.

Cherbourg-Octeville havas proksimume 42 000 loĝantojn, kiujn oni kutime nomas *Cherbourgeois* en la franca. Cherbourg gastigas armilaron de la franca militŝiparo.

Ĝi nun formas parton de nova komunumo Cherbourg-en-Cotentin.

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Geografio
---------

Cherbourg-Octeville situas norde de la duoninsulo Cotentin ĉe la Manika Markolo, je la elfluejo de la rivero Divette, 120 kilometrojn el la anglaj bordoj. Ĝi estas la plej granda urbo de la departemento. La komunumo Cherbourg-Octeville formiĝis, kiam la urbo Cherbourg absorbis Octeville je la 28-a de februaro 2000.

Historio
--------

Mezepoke, la urbo nomiĝis *Carusburc*, sed antaŭe havis aliajn nomojn kiel *Coesaris burgus*, *Caroburgus* aŭ kelkfoje *Cherebertum*. La nomo "Cherbourg" ne stabiliĝis antaŭ la fino de la 17-a jarcento.

En 1776, pro peto de Ludoviko la 16-a, komisio estrita de Pierre André de Suffren devis elekti la plej taŭgan strategian havenon por la defendo de la bordoj de la Manika Markolo inter tri kandidatoj, tio estas Cherbourg, Ambleteuse kaj Boulogne-sur-Mer. La raporto de la komisio konsideris, ke nur Cherbourg sufiĉe taŭgis por gastigi kaj protekti almenaŭ 80 militŝipojn. Ekde 1783, tri inĝenieroj sinsekvis dum pli ol 70 jaroj por starigi la 4000-metrojn longan digon.

En 1905, Cherbourg gastigis internacian ekspozicion, kaj cetere konsistigis la unuan vojaĝetapon de la RMS Titanic en 1912. En 1944, Cherbourg estis la ĉefa prioritato de la usonaj soldatoj elŝipigitaj al Utah Beach, ĉar la urbo estis la sola profundakva haveno de la regiono.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Manche
* Listo de urboj de Francio
* Cherbourg (stacidomo)
* Cherbourg-Maritime (stacidomo)
* Les Parapluies de Cherbourg

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala TTT-ejo

La baziliko *Sainte-Trinité*.
**Lucillo** [luZIljo] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko La Cabrera, en la sudokcidento de la provinco. Temas pri areo kie oni parolas la hispanan, la leonan kaj la galegan. Foje ĝi estis atribuita al La Maragatería, aŭ al iama provinco Vierzo.

Komarkoj de la provinco Leono; La Cabrera plej sudokcidente, helverde.
Petrogligoj de Filiel.
Ermitejo de San Mamed en Lucillo.
Preĝejo de Sankta Marteno en Lucillo.
Historia fontano.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Boisán, Busnadiego, Chana de Somoza, Filiel, Lucillo, Molinaferrera, Piedras Albas kaj Pobladura de la Sierra, okupas totalan areon de 164,91 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 377 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 3 300 loĝantojn el la mezo de la 19-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 79 km de Leono, provinca ĉefurbo.

Estas atestaĵoj de romia loĝado rilata al la orminado kaj eĉ petroglifoj de Prahistorio; en Mezepoko okazis reloĝado. Ĝi apartenis al la Regno Leono kaj suferis pro la militoj kontraŭ Portugalio kaj pro la Milito de Hispana Sendependiĝo. En la jaroj tuj post la Hispana Enlanda Milito la tuta areo de La Cabrera estis rifuĝejo de kontraŭfrankisma gerilo kaj tial okazis oftaj konfliktoj de policaj civilgvardianoj kontraŭ gerilanoj kaj apogantoj.

Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo, brutobredado kaj ĉasado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 756837
* LCCN: n2005025444
* VIAF: 137414204
 |
Heyd, teologo kaj historiisto
**Ludwig Friedrich HEYD** (naskiĝinta la 19-an de februaro 1792 en Bissingen, mortinta la 6-an de marto 1842 en Markgröningen) estis germana teologo kaj historiisto. Lia filo estis Wilhelm Heyd.

Vivo
----

Estante filo Carl Ferdinand Heyd, komercisto per ligno kaj duka konsilisto, li studis teologion en Tübingen. Post kiam li deĵoris ĉe la tübingen-a Evangelia konvikto kiel helpa instruisto kaj nesupera bibliotekisto li trovis dunĝigon eklezian: li iĝis diakono (1820) kaj urba paroĥestro (1824) en Markgröningen.

Liaj sciencaj studoj unue temis pri arkeologio kaj kompara lingvoscienco kion atestas la nun forgesita verko *Etymologische Versuche* (Tübingen 1824). Baldaŭ poste li ekinteresiĝis pri regionhistoriaĵoj komencante per temoj koncerne Gröningen: *Geschichte der Grafen von Gröningen* kaj *Geschichte der vormaligen Oberamtsstadt Markgröningen* (ambaŭ: Stuttgart 1829). Sed jam dum okupiĝo pri grafaj dinastioj en kunteksto de Gröningen interesigis lin neregiona historio, do la tuta Virtembergo en sia evoluo. Heyd nome estis verkinta libro pri la gröningen-ano *Der württembergische Kanzler Ambrosius Volland* (Stuttgart 1828) kio necesigis esplorjon pri la dukoj mem. La vivo de duko Ulriko (Virtembergo) estis pli malfrue lia ĉefa okupiĝo. Kaj koncerne ties kancelieron kaj la dukon mem evidentiĝis ĉefa problemo ke ekzistis multaj popularaj nesciencaj bildoj kaj onidiroj (ekz. danke al Wilhelm Hauff en la romano *Lichtenstein* aŭ al Johann Pedius Tethinger en la latinlingva *Wirtembergia*). Al ili Heyd kontraŭmetis fonte bazitajn verkojn, ekz. okaze de jubilea festo la monografion *Schlacht bei Lauffen den 12. und 13. Mai 1534* (Stuttgart 1834) kaj la du unuajn volumojn de *Ulrich, Herzog zu Württemberg* (Tübingen 1841).

Graveco
-------

Heyd majstris en la kombino de scienco kaj populara skribostilo. Sekve li ŝatis amplekse prezenti la biografiojn de korteganoj sen iama forlaso de historifonta baziĝo. La legantaro tamen povis ĝui vivigajn rakontojn, ekz. pri la cirkonstancoj regantaj en la diversaj sociaj klasoj de Virtembergo dum la interesegaj tempoj de kamparana milito kaj Reformacio. Ne malmultajn flankajn trovitaĵojn kaj sciencajn atingojn li surpaperigis en kontribuaĵoj por la gazeto "Tübinger Zeitschrift für Theologie": tie legeblis ekz. pri la vivo de ŝtataj kaj ekleziaj uloj - Johann Wieland, Peter Jacobi, Conrad Holzinger - aŭ pri aferoj ĝenerale koncernantajn Virtembergon. Liaj komentoj pri Blaurer, Schnepf, Schwenkfeld, Filipo Melanktono kaj la urbo Tübingen inter 1512 kaj 1518 (ĉi-lastaj linioj ankoraŭfoje aperis kiel separita libro en Tübingen en 1839) vekis apartan intereson ĉe fakuloj.

Fonto
-----

Heyd, Wilhelm von, "Heyd, Ludwig". Ĉe: Allgemeine Deutsche Biographie 12 (1880), p. 345-346 (tie ĉi interrete)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ludwig Friedrich Heyd en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Vikifontaro
* artikola arkivo de AGD

Notoj
-----

1. ↑  La trian eldonis komentite en 1844 Karl Pfaff.
**Lia PUTTY** [puti], eksterlande *Lya De Putti* aŭ *Lya de Putti,* laŭ hungarlingve kutima nomordo **Putty Lia** estis hungara aktoro. Ŝia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Putti Amália*.

Lia Putty
Lia Putty  naskiĝis la 10-an de januaro 1897 en Vécse (nuntempa Vojčice en Slovakio), ŝi mortis la 27-an de novembro 1931 en Novjorko (Usono).

Biografio
---------

Lia Putty edziniĝis en 1912, poste ŝi naskis 2 filinojn (1914, 1916), sed en 1918 ŝi eksedziniĝis, eĉ ŝi forlasis la infanojn. Ŝi akiris diplomon en Reĝa Teatra Lernejo. Ŝi debutis dancisto en revuo en 1917, en la sekva jaro ŝi havis la unuan filman rolon. Iom poste la rumana armeo okupis orientan parton de la lando, Putty konatiĝis kun rumana oficiro, kun kiu ŝi vivis en Bukareŝto. Putty havis rolojn en kelkaj rumanaj filmoj, sed pro skandalo ŝi rifuĝis al Berlino. Ŝi komence estis dancisto, poste filma aktoro. Inter 1920 kaj 1920 ŝi ludis en 14 filmoj fare de UFA. En 1926 ŝi translokiĝis al Usono ricevanta filmajn rolojn. Post jaroj finiĝis erao de mutaj filmoj, poste ŝi estis ignorita pro la neperfekta angla lingvoscio. Ŝi misglutis dum manĝado, ŝi mortis pro la postaj malsukcesaj operacioj.

Elektitaj filmaj roloj
----------------------

* *Császár katonái* (debuto en hungara filmo, 1918) - ĉefrolo
* *Manon Lescaut* (1926, germana filmo)
* *God Gave Me Twenty Cents* (1926, usona filmo)
* *The Informer* (1929, usona filmo)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* +]
* hungarlingva biografio

Lia Putty en filmo Manon Lescaut

* Kategorio Lia Putty en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 590102
* GND: 11911657X
* LCCN: n95032555
* VIAF: 122217979
* ISNI: 0000 0001 1702 3696
* BNF: 13534030z
* NKC: xx0150908
 |
**Ludwig Friedrich von FRORIEP** (naskiĝinta la 15-an de junio 1779 en Erfurto, mortinta la 28-an de julio 1847 en Vajmaro) estis germana medicinisto kaj eldonisto.

Vivo
----

Froriep studis ekde 1796 en Jena kaj Vieno kaj iĝis en 1801 privata docento en Jena kaj vicdirektoro de la obstetrika instituto, en 1802 eĉ eksterordinara profesoro. En 1804 li iris al Halle (Saale) kie li tamen pli ekokupiĝis pri naturhistorio, komparita anatomio kaj kirurgio.

En 1808 li iĝis ordinara profesoro pri kirurgio kaj obstretriko en Tübingen, kie li malfermis akuŝan klinikon privatan. Estinte ekde 1814 reĝa privata kuracisto en Stuttgart, li iris en 1816 al Vajmaro (kun la titolo: Supera medicinkonsilisto) por helpi la bopatron Friedrich Justin Bertuch en la gvidado de la industria kontoro. La entreprenon li transprenis post ties morto en la jaro 1822. Li mem estis entombigita sur la Historia tombejo vajmara.

Froriep ankaŭ ludis rolon en la demando pri la sorto de la kranio de Friedrich Schiller. Li prezentitis objekton kiu evidentiĝis falsa.

Verkoj
------

Froriep skribis la manlibron »Handbuch der Geburtshilfe« (9-a eldono, Weimar 1832); en 1822 li fondis la fakgazeton »Notizen aus dem Gebiete der Natur- und Heilkunde« (Weimar 1822–36, 50 vol.), daŭrigotan ekde 1837 kune kun la filo Robert sub la titolo »Neue Notizen aus dem Gebiete der Natur- und Heilkunde«.

Krome li tradukis kun Meckel la verkon »Vorlesungen über vergleichende Anatomie« (Leipzig 1809–10, 4 vol.) de Cuvier, kaj prilaboris la manlibron de Cooper »Handbuch der Chirurgie« (2-a eldono, Weimar 1831, 2 vol.). Obstetrikajn bildojn li eldonis sub la titolo »Geburtshilfliche Demonstrationen« (1821–32, 11 kajeroj).

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 7. Leipzig 1907, p. 169-170, (tie ĉi interrete)

Notoj
-----

1. ↑  "Schiller-Schädel wahrscheinlich geklaut.", 8.5.2008

* Kategorio Ludwig Friedrich von Froriep en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 568040
* GND: 11684034X
* LCCN: nb2007006873
* VIAF: 47523719
* ISNI: 0000 0001 2131 4613
* SUDOC: 128622466
* BNF: 156832255
* BIBSYS: 98005065
* NKC: nlk20040158228
 |
**Louis THUILLIER** (4a de Majo 1856 – 19a de Septembro 1883) estis franca biologo el Amiens. Li studis biologion kaj fizikon en Amiens kaj Parizo, kaj en 1880 iris labori kiel helpanto en la laboratorio de Louis Pasteur.

Kun Pasteur kaj liaj kolegoj, Thuillier ludis gravan rolon en la disvolvigo de vakcinado kontraŭ rabio, porko-febro kaj antrakso. En 1882-83 Thuillier estis sendita tra Germanio kaj Aŭstri-Hungario, por organizi serion de vakcinado de ŝafoj kaj bovoj kontraŭ antrakso. Dum tiuj veturoj li faris plian esploradon pri la malsano, kaj faris pliiĝantan korespondandon de leteroj kun Pasteur. Tiuj leteroj mencias la sukcesojn kaj seniluziigojn kiujn Thuillier havis pri la vakcino, kaj estis tradukitaj al angla kiel "Correspondence of Pasteur and Thuillier, Concerning Anthrax and Swine Fever Vaccinations".

En 1883 li estis sendita al misio en Aleksandrion kun Pierre Paul Émile Roux (1853-1933) kaj Edmond Nocard (1850-1903) por studi epidemion de ĥolero. Thuillier ekhavis la malsanon kaj mortis la 19an de Septembro, 1883 estante 27-jaraĝa.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Louis Thuillier en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Artiklo pri la "Correspondence of Pasteur and Thuillier, Concerning Anthrax and Swine Fever Vaccinations".


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 754439
* GND: 1146453078
* LCCN: n2005042701
* VIAF: 5061050
* ISNI: 0000 0000 3469 9818
* SUDOC: 073699144
* BNF: 12911151m
 |
**Lostorf** estas komunumo en la distrikto Gösgen en Kantono Soloturno, Svislando. Ĝi havis 3 843 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.

Geografio
---------

Lostorf etendiĝas sude de la Soloturna Ĵuraso ĉe la norda marĝeno de la ebenaĵo de rivero Aro. Al la komunumo Lostorf apartenas krom al vilaĝo Lostorf ankaŭ la vilaĝetoj Mahren kaj Bad Lostorf.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Lostorf limas en nordo al Zeglingen (BL), en nordoriento al Rohr, en oriento al Stüsslingen, en sudoriento al Niedergösgen, en sudo al Obergösgen, en sudokcidento al Winznau, en okcidento al Trimbach, kaj en nordokcidento al Wisen.

Bad Lostorf
-----------

En Bad Lostorf ekzistas mineralakva Varmfonta banejo, kiu akiras sian akvon el du gipsakvaj kaj du sulfurakvaj fontoj. La mineralfontoj, kiuj verŝajne estis jam uzitaj dum romia epoko estis remalkovritaj en la jaro 1412.

Trafiko
-------

Lostorf situas flanke de la gravaj trafikvojoj. La komunumo atingeblas per flanka konektovojo, kiu de Erlinsbach kondukas tra Stüsslingen kaj Lostorf al Obergösgen. Per buslinioj al Erlinsbach, Rohr, Dulliken kaj Olten la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Lostorf datiĝas el la jaro 1145 kiel *Loztorf*. Dum mezepoko Lostorf apartenis al la Senjorujo Wartenfels, kies sidejo estis la Kastelo Wartenfels supre de la vilaĝo. En la jaro 1465 Lostorf estis aĉetita de la urbo Soloturno.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: *Hans Brunner*: *Lostorf* en *Historia Leksikono de Svislando* (2008-07-10)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Lostorf en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Lostorf en la Historia Leksikono de Svislando germane france itale

* Oficiala retejo de la komunumo Lostorf

Bildoj
------

* Katolika preĝejoKatolika preĝejo
* Katolika preghejo interneKatolika preghejo interne
* TombejoTombejo
* Reformita preĝejoReformita preĝejo
* Kastelo WartenfelsKastelo Wartenfels
* La vilaĝo vidita de la katolika preĝejoLa vilaĝo vidita de la katolika preĝejo

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Gösgen |
| --- |
| Erlinsbach  •  Hauenstein-Ifenthal  •  Kienberg  •  Lostorf  •  Niedergösgen  •  Obergösgen  •  Rohr  •  Stüsslingen  •  Trimbach  •  Winznau  •  Wisen |  |

 |
**Ottó Gratz** [otO grac], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Gratz Ottó** estis hungara bestkuracisto, altlerneja instruisto. Lia frato estis Gusztáv Gratz.

Ottó Gratz  naskiĝis la 30-an de novembro 1879 en Hungara reĝlando en Gölnicbánya (nuntempa Gelnica en Slovakio). Li mortis la 6-an de majo 1956 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Ottó Gratz devenis el germana familio. Li akiris diplomon en Veterinara Altlernejo de Budapeŝto en 1902. Post siaj studoj li instruis en ekonomia akademio en Magyaróvár, poste en simila akademio de Debrecen. Inter 1909 kaj 1933 li gvidis instituton pri lakto en Magyaróvár, kie li okupiĝis pri fromaĝoj (dum la 1-a mondmilito li estis armea bestkuracisto). En 1927 li doktoriĝis. En 1933 li atingis la instruan rangon privata profesoro, en la sama jaro li estis direktoro de laktostacio en Budapeŝto. Dum la 2-a mondmilito li pensiuliĝis. Li longe partoprenis en redaktado de fakrevuoj pri laktoj.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *A kisgazda fejőstehene és tejgazdasága* (1921)
* *Termeljünk tiszta, jó és egészséges tejet!* (1934)
* *Tejtermelési, tejkezelési és tejértékesítési ismeretek* (1938, 1943)
* *Tejgazdasági lexikon* (1940)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio



* Portalo pri Biografio
**Lugnago** (angle *Luggnagg*) estas fikcia lando de la libro *La vojaĝoj de Gulivero* de brita verkisto Jonathan Swift. Laŭ la libro, Gulivero vizitis ĉi tiun landon en la jaro 1708.

Iuj loĝantoj de Lugnago estas senmortaj; ĉi tiuj homoj estas nomataj struldbrugoj.
Struldbrugoj estas tre malfeliĉaj, ĉar ili ne havas eternan junecon kaj ilia eterna vivo signifas eternan maljunecon.

Loko. Ĉefurbo
-------------

Lugnago estas lokiĝanta inter Balnibarbio kaj Japanio. La nomo de la ĉefurbo de Lugnago povas esti prononcata "Traldragdubb" aŭ "Trildrogdrib".

Specifikecoj de traktado al vizitantoj de la reĝo
-------------------------------------------------

Ĉiu vizitanto de la reĝo de Lugnago estas devigita leki plankon moviĝante de pordo al la trono. Grado de pureco de la planko antaŭ ĉi tiu ceremonio dependas de rilato de la reĝo al la vizitanto. De tempo al tempo oni surŝutas la plankon per venena pulvoro uzante la ceremonion kiel variaĵo de mortpuno.

Struldbrugoj
------------

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Struldbrugo.
De tempo al tempo (tre malofte) en Lugnago naskiĝas infanoj kun ruĝa makulo super maldekstra brovo (poste la makulo ŝanĝas koloron). Homoj kun tia makulo estas nomataj *struldbrugoj* kaj estas senmortaj. Sed ili ne estas eterne junaj, ili suferas malfacilaĵojn de maljuneco, progresantajn tre grave kaj restantajn eterne.

Struldbrugoj ofte estas malafablaj, avidaj, enviaj. Maljunaj struldbrugoj havas malbonan memoron kaj memoras nur tion, kio estis memorfiksata ne en maljuneco.

En aĝo je 80 jaroj struldbrugo perdas multajn rajtojn (tiel nomata civitana morto).

Fontoj
------

* La vojaĝoj de Gulivero (kompleta teksto en la angla, Projekto Gutenbergo)
* La vojaĝoj de Gulivero (kompleta teksto en la rusa)
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

***Militista vortareto*** estas faka vortaro pri militaj terminoj kun ekvivalentoj en la Esperanta, franca, angla, germana kaj itala lingvoj. Kvankam oni atribuas ĝin al la generalo kaj prezidanto de Universala Esperanto-Asocio Louis Bastien, en tiu eldono nur la enkondukon subskribas Bastien. La verko enhavas ankaŭ liston de kunlaborantoj el Francio, Britio, Germanio, Italio, Brazilo kaj Novzelando kaj tri antaŭparolojn, nome de generalo Malraison (Francio, datita en julio 1908, kio sugestas antaŭajn eldonojn), generalo Concaro (Italio) kaj kolonelo Bernard (Belgio) kun dulingvaj prezentoj franc-esperante, escepte tiu de la itala militisto ital-esperante. 

La 21 subtemoj estas Samarmilaroj, Unuoj kaj estroj, Rangoj, Vestaĵoj kaj ekipaĵoj, Armilaro, Municioj kaj eksplodaĵoj, Pafado, Optiko, Tereno, Topografio kaj orientado, Veturiloj, Mobilizado, La milito, Movmilito, Pozicia milito, Kirastrupo, Artilerio, Pionirado, Transsendaro, Sanitara servado kaj Provizado. Kvankam kelkaj terminoj, kiel "atommilito" evidente indikas al la fino de la Dua Mondmilito, la ĝenerala enhavo de terminoj rilate al bataloj sugestas fruan kompiladon de terminoj inspiritaj de la Unua Mondmilito.

Referencoj
----------

1. ↑  BASTIEN, L. (1955): *Militista vortareto. (Esperanta, franca, angla, germana, itala)*, Paris, Comité Français d'Information Espérantiste, 1955, 56 p. 15, broŝ.
2. ↑  op. cit. pp. 2-5.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 836391
 |
La Senato vidata el la Luksemburga Ĝardeno.
La **Luksemburga Ĝardeno**, (france *Jardin du Luxembourg*, konata malpli formale kiel ***Luco***), estas granda publika parko de Parizo, situanta en la 6-a distrikto de la franca ĉefurbo. Ĝi etendiĝas sur 224 500 m² kaj estas do la plej vasta parko de Parizo. Luco estas la ĝardeno de la franca senato, kiu mem situas en la Luksemburga Palaco.

Historio
--------

La palacon kaj la ĝardenon kreis la arkitekto Salomon de Brosse por Maria de Mediĉo, de 1615 ĝis 1627.

Édouard René de Laboulaye estis franca juristo, poeto, aŭtoro kaj kontraŭ-sklaveca aktivulo. Li estas memorata kiel la intelekta kreinto de la Statuo de Libereco en Novjorko, ĉar en 1865 li proponis la ideon de tia monumento pagita de civitanoj de Francio, kaj de la malpli konata originalo en la Luksemburga Ĝardeno.

Priskribo
---------

La reĝinoj de Francio kaj famaj virinoj estas serio de dudek skulptaĵoj starantaj subĉiele ekde la mezo de la 19-a jarcento en la Luksemburga Ĝardeno. Tiu serio konsistas el dudek skulptaĵoj starantaj sur la promenejo super la centra florbedo kaj la granda baseno, antaŭ la Luksemburga Palaco. Kvankam la statuojn faris malsamaj skulptistoj, ĉiu estas sammodelaj: staranta portreto de elstara virino en la historio de Francio, el blanka marmoro. Ĉiu statuo altas inter 2,30 m kaj 3,80 m kaj staras sur ŝtona piedestalo, kun en medaliono la nomo, la titolo kaj la naskiĝdato kaj mortodato de la persono.

Vidu ankaŭ
----------

* 6-a arondismento de Parizo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Luksemburga Ĝardeno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Luksemburga Ĝardeno en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Kelkaj fotoj[*rompita ligilo*]
**Luis Moya** estas komunumo en la meksika subŝtato Zacatecas. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Luis Moya*.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 10982 loĝantojn. El tiuj estas 5286 viroj kaj 5696 virinoj. La komunumo havas surfacon de 176 kvadratkilometroj kaj ĝi situas (meza punkto) je 1 990 metroj super la marnivelo. La kvanto de precipitaĵo (jare) estas 500 milimetroj. La geografia koordinatoj de la komunumo estas 22° 26′ norda latitudo kaj 102° 15′ okcidenta longitudo.

Sociogeografio
--------------

En la komunumo vivas 9945 personoj kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli. El tiuj 12 personoj parolas indiĝenan lingvon. Tio egalas al 0,12 % de la personoj, kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli.

7 025 loĝantoj aĝas 15 jaroj aŭ pli. Inter ili estas 6 382 alfabetoj kaj 287 analfabetoj. Do 9,07 % de la loĝantoj, kiuj aĝas 15 aŭ pli estas analfabetoj.

Inter la virinoj estas 3 393 alfabetoj kaj 350 analfabetoj. Do la grado de analfabeteco inter virinoj estas 9,35%. Inter la viroj estas 2 989 alfabetoj kaj 287 analfabetoj, do 8,76% el la viroj estas analfabetoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Luis Moya en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Arkivigite je 2007-05-22 per la retarkivo Wayback Machine
**Lubuŝio**, orienta parto de ĝi estas Lubuŝa Provinco (pole *Województwo lubuskie*, germane *Land Lebus, Lebuser Land*, pole *Ziemia Lubuska*, latine *terra Lubus*) estas la nomo de glaciepoke ekestinta altebenaĵo kaj de historia kultura pejzaĝo ambaŭflanke de la rivero Odro. Ĝia kultura kaj centro estis longe la nomdonanta urbo Lubuŝo (Lebus).

Fruaj spuroj de loĝado troviĝas jam el la Bronzepoko, ĉ. 1000 a.Kr. De la 10-a ĝis la 13-a jarcento p.Kr. Lubuŝio estis aparta reglando kiun regis la Sileziaj Piastoj – Boleslao la Brava k.a. Post la fondo de Frankfurto ĉe Odro, la urbo perdis signifon, kaj la lando venis sub la regadon de la margrafoj de Brandenburgio.

Post la limŝanĝoj sekve de la Dua Mondmilito, la parto okcidente de la rivero Odro apartenas al Germanio, de 1949 ĝis 1990 estis parto de la ŝtato GDR kaj de tiam apartenas al la germana federacia lando Brandenburgio, dum la parto oriente de la rivero konsistigas la Lubuŝan Provincon de Pollando. Kvankam la provinca nomo de la orienta parto eksplicite prenas referencas al la historia regiono kaj en Esperanto foje simple titoliĝas "Lubuŝio", necesas atenti ke efektive la historia pejzaĝo estas translima kaj la pollanda provinco konsistigas nur la orientan parton de ĝi. Sian nomon la regiono havas de la urbeto Lebus nun en Brandenburgio.
Ĉefurboj de la provinco estas Gorzów Wielkopolski kaj Zielona Góra.

Supozata grandeco de la Pollando de Mjeŝko la 1-a, la unua pola duko
Preĝejo en urbeto Lebus

* Kategorio Lubuŝio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Transkarpata provinco en Ukrainio
Distrikto de Raĥiv en Transkarpatio

Bazaj informoj
--------------

**Luhi,** ukraine **Луги,** hungare **Láposmező** [lApoŝmezO] estas vilaĝo kaj duobla vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Raĥiv.

* 48° 03′ 51″ N 24° 26′ 19″ O﻿ / ﻿48.06417 °N, 24.43861 °O﻿ / 48.06417; 24.43861 (mapo)Koordinatoj: 48° 03′ 51″ N 24° 26′ 19″ O﻿ / ﻿48.06417 °N, 24.43861 °O﻿ / 48.06417; 24.43861 (mapo)
* Areo: 2  km²
* Alto super marnivelo: 652 m
* Loĝantaro: 1000
* Poŝtkodo: 90647
* Telefonprefikso: +380 3132

Situo
-----

Luhi situas en valo de *Blanka* Tiso.

Historio
--------

Ĝis Traktato de Trianon Láposmező apartenis al Hungara reĝlando, al Máramaros, al distrikto de Rahó, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio. Iom poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion por rutenoj, kies parto estis ankaŭ tiu ĉi vilaĝo. Ekde 1945 Luhi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.

Vidindaĵoj
----------

Hoverla estas atingebla tra la arbaro. Necesas permeso por la vizitado.
**Louis Armand de Bourbon**, grafo de La Marche, de Alais, de Beaumont-sur-Oise kaj de Pézenas kaj ekde (1709) princo de Conti, duko de Mercœur, senjoro de L'Isle-Adam, princo de Orange (1712), kromnome *le Singe vert* (la verda Simio), naskiĝis en Versailles la 10an de novembro 1695 kaj mortis en Parizo la 4an de majo 1727. Li estis grava kaj influa franca nobelo.

Kiel militisto, li militis en la epoko de la Milito de hispana sukcedo unue en Germanio kaj poste en Hispanio, sed ĉiam lasante malkuraĝan bildon de si mem. Kiel alta ŝtatestro li partoprenis en enorma fraŭdo kaj alpropriĝis el multe da oro el la ŝtato aŭ investistoj. En sia privata vivo estis konata fiagaĉo, post li estis kontaĝita de variolo (kaj el li ankaŭ lia edzino), kiam li serĉis supozitan kontaĝinton je la persono de prostituitino, kiu estis torturita de li mem. Ĉar li estis nobelo, li ne estis juĝita sed la posedantoj de la bordelo estis same torturitaj.

* Kategorio Louis-Armand de Bourbon-Conti (1695-1727) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 519371
* GND: 116668024
* VIAF: 51834570
* ISNI: 0000 0000 1420 6983
* SUDOC: 177055405
* BNF: 132370336
 |
**Ontologia diferenco** estas lokucio pere de kiu, en filozofio, oni indikas la diferencon kiu distingas la Eston el la Ento

Tiu esprimo reirigas al problemoj ontologiaj reirantaj al la periodo de la influo de Aviceno sur skolastikismo kaj estas utiligata en la nuntempa filozofio kaj aparte de Martin Heidegger por substreki la neredukteblecon de la Esto al kiu ajn Ento, eĉ se perfektega kaj supera. La Esto, rimarkas Heidegger, ne estas la Ento: en tiu formulado, ŝajne elementa, plenumas decidan rolon la kopulo "estas", kiu, dum distingas la Eston el la Ento, tamen pri ĝi esprimas fundamentan rilaton.
La ontologia diferenco, fakte, ne estas kondiĉo de disigo; Esto kaj Ento estas male nedisigeble ligitaj kaj la Esto ekzistas nur pro tio ke ĝi manifestiĝas en la Ento.

Aliflanke, laŭ Heidegger, jam de longe, precipe pro la evoluiĝo de la metafiziko, la pensado perdis la kapablon meti la atenton sur tia diferenco; homo emas, do, konsideri la Eston kiel puran kaj simplan nenion (pozicio kiu identiĝas kun neniismo). Sekvas, el tio, la redukto de la Ento mem al pura-ĉeesto, nome al objekto de nepravigita manipulado flanke de la homo kiu, se tiel diri, foriĝas el la "konsisto" allasante sian ekziston al la sentaŭgeco.
Reale, ankaŭ la homo mem estas Ento, por pli ĝuste diri "esti tie-nun", nome Ento en kiu la Esto "ĉeestas"; la kapablo pensi la ontologian diferencon akiras, do, nepran gravecon ankaŭ por la homo mem vidpunkte de propra ekzistenciala kondiĉo.

Notoj
-----

1. ↑   Vittorio Possenti, *Il nichilismo teoretico e la "morte della metafisica"*, Roma, Armando, 1995, p. 173: *Annesso 2 - Sulla differenza ontologica*. ISBN 978-88-714-4595-3..
2. ↑  Vidu: Vida Tercic, *La dimensione dell'es gibt nell'ontologia di Martin Heidegger*, Roma, Pontificia università gregoriana, 2006, pp. 101ss.: *Il manifestarsi della differenza ontologica.* ISBN 978-88-783-9058-4.

Vidu ankaŭ
----------

* Martin Heidegger
* Dialektika teologio
* Analogio de la ento

Literaturo
----------

* Oliver Jahraus: *Martin Heidegger. Eine Einführung*, Reclam Verlag, Stuttgart 2004, S. 98ff
**Louis MASSIGNON** (n.la 25-an de julio 1883 en Nogent-sur-Marne - m. la 31-an de oktobro 1962 en Parizo) estis franca sciencisto, unu el la plej grandaj kaj plej famaj francaj orientalistoj, islamologo, arabisto kaj pioniro de la katolika-islama dialogo, ĉar li laboris por interkompreniĝo inter kristanoj kaj islamanoj, aldone al sia scienca laboro. Li estis unu el la intelektuloj kiuj influis la rilaton de la Romkatolika Eklezio kun Islamo en la 20-a jarcento. Li estis membro de multaj akademioj kaj sciencaj societoj. Politike, li estis ano de la ideoj de Mahatma Gandhi.

Biografio
---------

Dum Unua Mondmilito, li laboris kiel tradukisto. Post la milito, li akiris pozicion ĉe la Sekcio de Islama Sociologio kaj Sociografio de la Kolegio de Francio. Li kredis je la ebla kunekzisto de judoj, kristanoj kaj islamanoj en Palestino. En 1947 li estis prezidanto de la *Institut d'études Iraniennes*.

En 1949, kun la permeso de papo Pio la 12-a, li konvertiĝis al grekatolikismo ( Katolika Grek-Melkita Eklezio) por esti pli proksima al arabaj kristanoj kaj islamanoj.

Dialogo estis tre grava al Massignon. Li ankaŭ parolis al irana sociologo Ali Shariati, kiu poste iĝis tre influa kiel modernisma islama pensulo en Irano. Shariati havis grandan respekton por Massignon kaj honoris lin kiel instruisto kaj majstro.

### Edukado

Li lernis la araban, turkan, persan, germanan kaj anglan kaj interesiĝis pri antikvaĵoj, kaj tial partoprenis en elfosadoj en Irako (1907-1908), kio kondukis al la malkovro de la palaco Al-Ukhaidir. Li studis en la antikva egipta universitato (1913 ) kaj servis kiel tradukisto en la franca armeo dum kvin jaroj dum la unua mondmilito. Li estis fascinita de islama sufiismo kaj tial li multe pristudis Al-Hallaĝ kaj publikigis "Diwan Al-Hallaĝ" kun ĝia traduko en la francan, same kiel "Terminologion de Sufiismo", "Akhbar al-Hallaj" kaj "Tawasin ". Li redaktis la Ĵurnalon pri islamaj studoj kaj publikigis la Analojn de la islama mondo en la franca ĝis 1954 .

Verkaro
-------

Li estis la verkinto de fama verko pri la sufia mistikulo Mansur Al-Ḥallaĝ (en la persa منصور حلاج ‎), krucumita en 922 fare de la abasidaj aŭtoritatoj en manieroj tre similaj al tiuj de Jesuo, kreante nekutiman apudmeton inter la penso de la islama *taṣawwuf* (aŭ irfān) kaj kristanismo. Li dediĉis sin ankaŭ al la studo de la araba lingvo.

Literaturo
----------

* (itala) *L'ospitalità di Abramo: all'origine di ebraismo, cristianesimo e islam*, redaktita kaj kun eseo de Domenico Canciani, Milano, Meduzo, 2002
* (franca) Maurice Borrmans, *Aspects Théologiques de la Pensée de Louis Massignon sur l'Islam*. En: Louis Massignon et le dialogue des cultures. Paris 1996: Cerf

* Kategorio Louis Massignon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 831663
* GND: 118782460
* LCCN: n80013400
* VIAF: 14599
* ISNI: 0000 0001 2117 1544
* LIBRIS: 74892
* SUDOC: 02701536X
* BNF: 11914994p
* NKC: jo2013758366
* BNE: XX950566
 |
En matematiko, aparte en lineara algebro, **nula matrico** estas matrico kun ĉiuj elementoj egalaj al nulo. Ekzemploj de nulaj matricoj:

{\displaystyle I\_{1,1}={\begin{bmatrix}0\end{bmatrix}},\ I\_{2,2}={\begin{bmatrix}0&0\\0&0\end{bmatrix}},\ I\_{2,3}={\begin{bmatrix}0&0&0\\0&0&0\end{bmatrix}},\ }
Aro de matricoj de amplekso *m*×*n* kun elementoj en ringo K formas ringon {\displaystyle K\_{m,n}\,}. La nula matrico {\displaystyle 0\_{K\_{m,n}}\,} en {\displaystyle K\_{m,n}\,} estas matrico kun ĉiuj elementoj egalaj al {\displaystyle 0\_{K}\,}, kie {\displaystyle 0\_{K}\,} estas la adicia neŭtrala elemento en K.

{\displaystyle 0\_{K\_{m,n}}={\begin{bmatrix}0\_{K}&0\_{K}&\cdots &0\_{K}\\0\_{K}&0\_{K}&\cdots &0\_{K}\\\vdots &\vdots &&\vdots \\0\_{K}&0\_{K}&\cdots &0\_{K}\end{bmatrix}}}
La nula matrico estas adicia neŭtrala elemento en {\displaystyle K\_{m,n}\,}. Tio signifas ke por ĉiuj {\displaystyle A\in K\_{m,n}\,}

{\displaystyle 0\_{K\_{m,n}}+A=A+0\_{K\_{m,n}}=A}
Estas unu kaj nur unu nula matrico de ĉiu donita amplekso *m*×*n* havanta elementojn en donita ringo. Ĝenerala la nula ero de ringo estas unika kaj tipe estas signifita kiel 0 sen iu suba indico indikanta la gepatran ringon. Pro ĉi tiu la ekzemploj pli supre prezentas nulajn matricojn super ĉiu ringo.

La nula matrico prezentas la linearan transformon transformantan ĉiujn vektorojn en la nul-elementon de la vektora spaco.

Vidu ankaŭ
----------

* Identa matrico
Hermann Jäger, portreto ĉ. 1870
**Hermann JÄGER** (naskiĝinta la 7-an de oktobro 1815 en Münchenbernsdorf, mortinta la 5-an de januaro 1890 je Eisenach) estis germana ĝardenisto, pejzaĝarĥitekto kaj fakverkisto.

Vivo
----

Trejniĝinte sur la areoj de la vajmara Kastelo Belvedere li memplukleriĝis diversloke. En la 1844-a jaro Gärtner iĝis kortega ĝardenisto en Eisenach kaj en 1873 ĉefinspektisto pri la parkoj kaj ĝardenoj de la granddukujo Saksio-Vajmaro-Eisenach. Posteulo lia iĝis Otto Ludwig Sckell.

Tamen li ĉefe aktivis literature. Inter liaj multaj skribaĵoj pri kvazaŭ ĉiuj branĉoj ĝardenflegaj kaj hortikulturaj menciindas la jenaj: »Die Ziergehölze der Gärten und Parkanlagen« (2-a eldono kun Beißner, Vajmaro 1884); »Allgemeines illustriertes Gartenbuch« (4.-a eldono, Hannover 1882); »Der immerblühende Garten« (2-a eldono, Leipzig 1875); »Der Hausgarten« (2-a eldono, Vajmaro 1880); »Lehrbuch der Gartenkunst« (Berlin 1877); »Gartenkunst und Gärten sonst und jetzt« (Berlin 1887); »Katechismus der Ziergärtnerei« (6-a eldono, Leipzig 1901); »Der Gemüsegärtner« (tri partoj; 4-a kaj 5-a eldonoj de Wesselhöft, kun biografio, Hannover1893–97). 

Nefakverko estis »Angelroder Dorfgeschichten« (Vajmaro 1856). De 1857 li eldonis kun Eduard Regel la periodaĵon »Gartenflora«.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Vikifontaro

Fonto
-----

*Meyers Großes Konversations-Lexikon*, volumo 10. Leipzig 1907, p. 144 (tie ĉi interrete)
**Luciano Monari** ([luĉano monari] ; naskiĝis la 28-an de marto 1942 en Sassuolo) estas itala episkopo.

Li estas emerita episkopo de Brescia ekde la 12-a de julio 2017.

Biografio
---------

Naskiĝinta en Sassuolo, en la Provinco de Reggio Emilia, Luciano Monari studis en klasika liceo de Reggio nell'Emilia kaj, de 1961 al 1965, en la Gregoria Papa Universitato de Romo.
Li estis pastrigita la 20-an de junio 1965 de MS-ro Gilberto Baroni, episkopo de Reggio nell'Emilia.

De 1968 al 1970, li estis vic-asistanto de la Katolika Agado de la diocezo. De 1970 al 1980, li estis asistanto.

Episkopo
--------

Blazono de MS-ro Monari.
Elektita episkopo de Piaĉenco la 23-an de junio 1995, li estis konsekrita la 2-an de septembro 1995 de Kardinalo Camillo Ruini. Li alvenis al Piaĉenco la sekvan tagon kaj enoficiĝis dirante sian unuan meson.
Li ankaŭ estas vic-prezidanto de la Itala Episkopa Konferenco por la Nordo.

La 19-an de julio 2007 Papo Benedikto la 16-a transigis lin al la Diocezo de Brescia, kie li enoficiĝis la 14-an de oktobro 2007. Li emeritigis la 12-an de julio 2017.

Moto kaj blazono
----------------

**Evangelium non erubesco** (« Mi ne ruĝiĝas pro la Evangelio »)

Internaj ligiloj
----------------

* Episkopo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Luciano Monari en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retejo de Diocezo de Brescia
**Darbhanga,** hindie **दरभंगा** estas urbego en norda Barato, en nordorienta parto de subŝtato Biharo, en la samnomaj kantono kaj distrikto, kie ĝi estas sidejo de ambaŭ. La loknomo signifas: pordo de Bengalio. Oni aprezas la urbegon "kultura ĉefurbo de Biharo".

Centra placo de Darbhanga kun ties horloĝturo fotita elsupre

Demografio
----------

En 2021 Darbhanga havis 380 125 da loĝantoj kun legopovo 79%, pli alta, ol la landa mezumo.

Geografio
---------

Darbhanga situas sur la nordhinda ebenaĵo laŭ averaĝa alteco de 52 m super la marnivelo 70 km norde de la Gango kaj 50 km de Nepalo. Madhubani troviĝas 28, Muzaffarpur 52, Sitamarhi 62, Haĝipur kaj Begusaraj po 85, Saharsa 77, subŝtata ĉefurbo Patnao 98, Motihari 112, Ĉapra 124, Kolkata 471, tutlanda ĉefurbo Delhio 899, Mumbajo 1561 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

En tiu loko palaco estis konstruita en la 16-a jarcento. Dum dominado de mogoloj kaj britoj la loko estis jam sidejo. En 1864 ĝi estis levita municipo.

Ekonomio
--------

La agrikulturo ludas gravan rolon en la ekonomio. En la urba najbareco oni kultivas tabakojn, mangojn, grenojn, oleosemojn, sukerkanojn. En la urbego oni prilaboras la nutraĵojn, krome menciindas la malpeza industrio. Darbhanga estas konsiderita grava medicina centro de Norda Biharo.

Eduko
-----

En Darbhanga 4 universitatoj kaj pluraj altlernejoj funkcias.

Religioj
--------

La ĉefa religio en Darbhanga estas hinduoj (preskaŭ 72%), poste islamanoj (preskaŭ 28%).

Lingvoj
-------

En Darbhanga duono de la loĝantaro parolis majtile, 27% urdue kaj 21% hindie.

Klimato
-------

Darbhanga situas en humida subtropika klimato (Cwa). La temperaturo varias inter 24-31 °C. Jare pluvas mezume 1166 mm, en ĉiuj monatoj pluvas iomete, sed inter junio kaj septembro tre ofte pro la musono.

Stacidomo en Darbhanga

Trafiko
-------

En Darbhanga renkontiĝas 3 fervojaj linioj el Sitamarhi, Samastipur kaj orienta direkto. 7 ĉefvojoj kuras al la urbego. Ĉe la urbego enlanda flughaveno funkcias, la internacia en Patnao.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj
* 2 muzeoj
* fortikaĵo
* palacoj
* horloĝa turo
* planetario

Fontoj
------

* WikiTrans

Bildoj pri DarbhangaPalaco
Fortikaĵo
Templo
Horloĝturo
Muzeo
Universitato
Planetario
  


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Barato |
**Lucie MANNHEIM** [Luci Manhajm] (naskiĝis la 30-an de aprilo 1899 en Köpenick, mortis la 18-an de julio 1976 en Braunlage) estis germana aktorino, juddevena.

Vivo
----

Lucie Mannheim naskiĝis en Köpenick, kiu nuntempe estas parto de Berlino. En la jaro 1916 ŝi komencis sian karieron kiel teatra aktorino, ĝis 1933 ŝi laboris en Kenigsbergo kaj Berlino.

Ekde 1923 ŝi aperis en diversaj mutfilmoj. Post ŝia unua sonfilmo (*Madame wünscht keine Kinder*, 1933) ŝi forlasis Germanion kaj fuĝis al Britio. En Londono ŝi laboris teatre, krome ŝi subtenis la germanlingvan programon de BBC. En la jaro 1935 ŝi havis rolon en la filmo *The 39 steps* de Alfred Hitchcock. En 1941 ŝi edziniĝis al la brita aktoro Marius Goring.

Dum la Dua Mondmilito ŝi ofte apelaciis al la germanaj soldatoj fini la militon. Ŝi kantis kontraŭ-Hitleran version de la ŝlagro *Lili Marleen* (origine kantitan de Lale Andersen) kaj partoprenis propagandan filmon *The True Story of Lilli Marlene*.

Post 1949 ŝi denove vizitadis Germanion, en 1953 ŝi denove ekloĝis tie kaj daŭrigis sian aktoran karieron. Sian lastan rolon ŝi en 1970 prezentis en la televida produktaĵo *Cher Antoine oder Die verfehlte Liebe*.

Listo de filmoj
---------------

|  |  |
| --- | --- |
| * 1923: *Der Puppenmacher von Kiang-Ning*
* 1923: *Der steinerne Reiter*
* 1923: *Die Prinzessin Suwarin*
* 1929: *Atlantik*
* 1931: *Danton*
* 1933: *Madame wünscht keine Kinder*
* 1935: *The 39 Steps*
* 1936: *The High Command*
* 1936: *East Meets West*
* 1943: *The True Story of Lilli Marlene*
* 1943: *Yellow Canary*
* 1944: *Hotel Reserve*
* 1952: *So Little Time*
 | * 1952: *Nachts auf den Straßen*
* 1952: *Der Mann, der sich selbst nicht kannte*
* 1953: *The Man Who Watched the Trains Go By*
* 1953: *Ich und Du*
* 1954: *Die Stadt ist voller Geheimnisse*
* 1955: *Du darfst nicht länger schweigen*
* 1957: *Frauenarzt Dr. Bertram*
* 1958: *Gestehen Sie, Dr. Corda!*
* 1958: *Ihr 106. Geburtstag*
* 1958: *Der eiserne Gustav*
* 1959: *Arzt aus Leidenschaft*
* 1960: *Der letzte Zeuge*
* 1965: *Bunny Lake ist verschwunden*
 |

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Lucie Mannheim en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* germanlingva biografio
* anglalingva biografio
* bildoj


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 352863
* GND: 118730665
* LCCN: no95058051
* VIAF: 88079042
* ISNI: 0000 0001 1833 5835
* SUDOC: 10213989X
* BNF: 14041265x
* MBA: ebdb5f26-caa4-4339-83e6-2c49dd6ec3ae
* NKC: xx0271644
* BNE: XX1635790
 |
Kovrilpaĝo de *The Yellow Book*, desegnita de Aubrey Beardsley, fine de la 19-a jarcento.
**Librokovrilo** aŭ **kovrilpaĝo** esas la ekstera antaŭa parto kiu kovras la foliojn de libro kaj kiu kutime reproduktas la ĉefan informon de la titolpaĝo.​ La termino *kovrilpaĝo* estas uzata ankaŭ por referenci al ĉiu el la partoj, kaj antaŭa kaj malantaŭa, kiu kovras la foliarojn de libro. Kaj estas tiu signifo por simple "kovrilo" kiu aperas registrita en PIV.

En tiu ampleksa signifo, la "kovrilo" estas dividebla en kvar partoj, nombritaj laŭorde: unua de "kovrilo" (antaŭa ekstera), dua de "kovrilo" (antaŭa interna), tria de "kovrilo" (malantaŭa interna) kaj kvara de "kovrilo" (malantaŭa ekstera). La unua kaj la kvara estas tiuj kiuj ĝenerale montras informon pri la libro.

La kovrilpaĝo de libro devas estis ne konfuzata kun la titolpaĝo, kiu estas kie nepre la paĝo en kiu videblas la nomo de la aŭtoro, la titolo kaj la eldonejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Frontispico
* Libro

Notoj
-----

1. ↑   Real Academia Española y Asociación de Academias de la Lengua Española. «Cubierta». Diccionario de la lengua española (23a eldono).
2. ↑   "Tiu ekstera parto de libro, kiu konsistas el folio de papero aŭ kartono (broŝuro) aŭ el du kartonaj plataĵoj, tegitaj per papero, tolo aŭ ledo (bindaĵo), k kiu estas surgluita sur la dorso de la kunkudritaj kajeroj" PIV NPIV

* Kategorio Librokovrilo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 611640
* GND: 4008602-1
* LCCN: sh85015613
* BNF: 11959191g
* NKC: ph114935 ph114939, ph114935
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Eschlikon |


**Eschlikon** estas komunumo en la distrikto Münchwilen de Kantono Turgovio, Svislando. Ĝi havis 3 690 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007, kiu nombro kreskis al 3 805 ĝis la 31-a de decembro 2009.

Geografio
---------

Eschlikon situas en okcidenta Turgovio inter Vinterturo kaj Wil ĉe la sudorienta flanko de la monto de Tuttwil. La komunumo konsistas el la municipoj kaj setlejoj Eschlikon, Wallenwil, Hurnen, Riethof kaj Than.

Najbaraj komunumoj
------------------

La najbaraj komunumoj de Eschlikon estas en nordokcidento Wängi, en nordoriento Münchwilen, en oriento Sirnach, en sudo Fischingen, kaj en okcidento Bichelsee-Balterswil.

Trafiko
-------

Eschlikon situas ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Vinterturo al Sankt-Galo. La stacidomo de Eschlikon estas servita de la regiona trajnlinio S35 de la fervojkompanio THURBO AG. La trajnoj veturas en duonhora kadenco. Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 1 de Sankt-Galo al Zuriko. Al la svisa aŭtovojo A1 ekzistas alveturebleco 2 kilometrojn oriente en Münchwilen.

Vidindaĵoj
----------

Vidindaj en la komunumo estas la multnobraj faktrabdomoj kaj precipe la malnova lernejo kun horloĝturo.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Eschlikon datiĝas el la jaro 1280 kiel *Aeslikon*. En mezepoko la plej granda parto de la bienoj en Eschlikon apartenis al la Monaĥejo Magdenau. En malfrua mezepoko ĝis la liberigo de Turgovio okaze de la Helveta Revolucio en la jaro 1798 regis en Eschlikon vokto de la Svisa Ĵurkomunumo.

La hodiaŭa politika komunumo Eschlikon kreiiĝis kadre de la turgovia komunumreformo la 1-an de januaro 1998 per la kunigo de la antaŭaj lokkomunumoj Eschlikon kaj Wallenwil, kaj la setlejoj Hurnen kaj Than, kiuj ĝis la fino de 1997 apartenis al la komunumo Horben.

Famuloj
-------

* Markus Werner

Vidu ankaŭ
----------

* Vidu ankaŭ aliajn lokojn kun la nomo Eschlikon.
* Eschlikon TG (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Eschlikon
* Eschlikon en la Historia Leksikono de Svislando

* Kategorio Eschlikon TG en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Bildoj
------

* Katolika preĝejoKatolika preĝejo
* Katolika preĝejo de interneKatolika preĝejo de interne
* Reformita preĝejoReformita preĝejo
* Metodista preĝejoMetodista preĝejo
* Kapelo Sankt Elisabetha Bona, WallenwilKapelo Sankt Elisabetha Bona, Wallenwil
* Komunuma domoKomunuma domo
* FaktrabdomoFaktrabdomo
* Kantona ĉefvojo n-ro kiel ĉefstrato de la vilaĝoKantona ĉefvojo n-ro kiel ĉefstrato de la vilaĝo
* WeidWeid
* Ĉevaloj en EschlikonĈevaloj en Eschlikon

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Münchwilen |
| --- |
| Aadorf • Bettwiesen • Bichelsee-Balterswil • Braunau • Eschlikon • Fischingen • Lommis • **Münchwilen** • Rickenbach • Sirnach • Tobel-Tägerschen • Wängi • Wilen |  |

 |