recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Soma BECK** [ŝoma bek], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Beck Soma** estis hungara kuracisto, haŭtkuracisto, profesoro.

Soma Beck  naskiĝis la 3-an de aŭgusto 1872 en Keszthely. Li mortis la 26-an de aprilo 1930 en Pécs.

Biografio
---------

Soma Beck devenis el juda familio. Li frekventis gimnaziojn en sia naskiĝurbo, Szombathely, Budapeŝto, poste li akiris kuracistan diplomon en Universitato de Budapeŝto en 1895. Jam dum la studentaj jaroj li jam laboris en la universitata instituto. Post siaj studoj helpe de stipendio li laboris 2 jarojn en Vieno, Parizo, Hamburg. Hejmenveninta li kuracadis en hospitalo en Budapeŝto. Ekde 1905 li instruis en Universitato de Budapeŝto kiel privata profesoro. Dum la 1-a mondmilito li laboris en armea hospitalo, poste ekde 1922 li instruis en Universitato de Pécs, kie li establis ankaŭ klinikon pri haŭtmalsanoj.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *Die feinere Architektur der primären Hautcarcinome* (1903) - kune kun Ödön Krompecher

Memorigiloj
-----------

* memortabulo en Pécs de 1991
* medicina universitata biblioteko prenis la nomon *Beck Soma Könyvtár*
* bronza memormedalo de 2005

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
SET Lančov - 1954 Divočák
**SET Lančov**, estas **Somera Esperanto-Tendaro** apud vilaĝo Lančov, kiun prizorgas la esperantistoj el Třebíč.

Ĉiujare (ekde 1952) tie okazas tri dusemajnaj etapoj en julio ĝis mezo de aŭgusto, por komencantoj, progresintoj kaj konversaciaj kursoj. La tendoj jam estis anstataŭigitaj per kabanoj (laŭ ordono de oficoj pro higienaj motivoj), tamen la tradicia nomo restis konservita. Dum socialismo estis la tri etapoj plenŝtopitaj de esperantistoj (po 150 personoj), sed post 1990 la esperantistaj partoprenantoj malmultiĝis kaj la organizantoj devis enkonduki ankaŭ kursojn de la angla kaj germana lingvoj por plenigi la kabanojn per ripozantoj.

Proksime estas granda digolago, kasteloj Vranov kaj Bítov, ruino Cornštejn.

La tendaron organizas Pavel Sittauer, la lernolibrojn verkis Theodor Kilian kaj Josef Vondroušek, sed helpis kaj helpas ankaŭ multaj aliaj esperantistoj.

SET Lančov en la 1990-aj jaroj
SET Lančov 2003

Naturparko Podyjí-Thayatal
--------------------------

Proksime troviĝas la transeŭropa Naturparko Podyjí-Thayatal. Tio regiono estis parto de eksa Fera Kurteno. Proksime de urbo Čížov ekzistas monumento de Fera Kurteno. La naturparko hodiaŭtage enhavas multaj oficialaj vojoj, ĉe tiojn oni povas biciklumu kaj migrumu inter Ĉeĥio kaj Aŭstrio. Oni devas enhavanti la eŭropa civitano. Ĉeĥiaj kaj aŭstriaj limkontrolistoj (ankoraŭ) patrolas. Ĝenerale, por eŭropa civitano, libera limovojaĝumo eblas.

Limkruciĝaj biciklovojoj
------------------------

"Biciklovojo de naturparko". Surloke tiu biciklovojo[*rompita ligilo*] markas kun blanka floro antaŭe de verda fonto.

"Biciklovojo de vino kaj kulturo". Surloke tiu biciklovojo[*rompita ligilo*] markas kun blanka vinvito antaŭe de ruĝa fonto.

"Biciklovojo de ses urboj". Surloke tiu biciklovojo[*rompita ligilo*] markas kun blanka urbomuroeniro antaŭe de flavbruna fonto.

Ankaŭ la longdistanza biciklovojo Fera Kurteno Trako surloke spuras preter. detala informacio

Kiel alvenu
-----------

La plej proksima fervoja stacio estas Šumná. El Šumná eblas daurigi per buso al Vranov nad Dyjí. Same oni atingas
Vranov ankaŭ el urbo Znojmo.

La serĉiloj de ÖBB kaj Deutsche Bahn ebligas trovi transnaciajn trejninterligilojn.

Sportkonkursoj
--------------

En ĉirkaŭaj akvejoj ofte okazas sportkonkursoj de kajtoboatado.

Vidu ankaŭ
----------

* Lančov
* Šumava - alia surlima/transnacia naturoparko.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Hejmpaĝo de la tendaro
* nppodyji.cz
* np-thayatal.at
* Ligilolisto al mapoj de biciklovojoj[*rompita ligilo*]
* biciklumo kaj migrumo en regiono de Znojmo kaj Retz - Enketo pri la regiono de Naturparko Podyjí-Thayatal. Pdf-paĝo numero 24 enhavas detala mapo de biciklaj kaj migrumaj vojoj en naturparko Podyjí-Thayatal.
Belvedere kaj la "kantanta fontano"
**Somera palaco de reĝino Anna** situas en belega granda ĝardeno en la Praga burgo. La palaco ankaŭ estas nomata **palaco de reĝino Anna** kaj estas la plej eleganta renesancstila konstruaĵo norde de Alpoj. La nomo *Belvedere* (itale: *bela vido*) aludas kaj ĝian belegan aspekton kaj la belan elrigardon al la tuta urbo Prago.

Ferdinando la 1-a konstruigis la palacon por sia adorata edzino Anna Jagellono laŭ planoj (1535 - 1537) de la itala skulptisto kaj arkitekto Paolo della Stella. La konstruadon oni komencis en la jaro 1538, sed la granda incendio de la Kastelo en la jaro 1541 interrompis ĝin. Oni povis daŭrigi nur en 1548 - Anna Jagellono ne plu vivis - kaj en 1563 oni finpretigis la palacon kaj la grandan reĝan ĝardenon.

La "kantanta fontano"
Centre antaŭ la palaco staras renesancstila bronza fontano, la famega **kantanta fontano** (*Zpívající fontána*). Ĝi estas verko de F. Terzio, muldita fare de sonoril-muldisto Tomáš Jaroš (1558-1588). La figuro supre estas sakflutisto. Kaj la akvo falanta en la bronzan pelvon "sonorigas" la fontanon - kvankam ne tro laŭte. El la ĝardeno kaj galerio de Belvedere malfermiĝas unu el la plej ĉarmaj rigardoj al Prago.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Praga Belvedere kun la ĝardeno
* Kelkaj fotoj pri la Praga Belvedere[*rompita ligilo*]
* Belvedere-paĝo de prague.net

* Kategorio Somera palaco de reĝino Anna en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Notoj, referencoj
-----------------

1. ↑  BELVEDERE, HRADSCHIN, PRAGUE-—THE SINGING WELL (angle)
2. ↑  Bone aŭskultu (angle)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Koordinatoj mankas! Bonvolu kunhelpi.f

La **Botanika kaj zoologia ĝardeno de Tsimbazaza** (france *Parc botanique et zoologique de Tsimbazaza*: malagase *Valan-javamaniry amam binin' i Tsimbazaza*) estas nacia parko kiu protektas kaj konservas lokajn flaŭron kaj faŭnon en la kvartalo Fiadanana en Antananarivo, la malagasa ĉefurbo. 

Ĉiu regiono de Malagasio estas reprezentata per vegetaĵaro kiu diferencigas ĝin de la aliaj regionoj. Ekzemple, la regiono Tamatave estas reprezentata per la "*ravinala*" aŭ la arbo de la vojaĝanto (vidu sub bildgalerio). Proksime de la (artefarita) lago, oni povas ekzemple trovi akvajn hiacintojn aŭ nimfeojn kun purpuraj floroj. En la nordo de la parko troviĝas ekzemple endemiaj orkidacoj kiuoj ekzistas sole en Madagaskaro. Ankaŭ videblas en la parko baobaboj kaj plantojn kiuj reprezentas la plej sekan parton de Madagaskaro. Sen forgesi ankaŭ, ke Madagaskaro estas riĉa je kuracaj plantoj, tipa vegetaĵaro, spicoj (vanilo, pipro, cinamo). Madagaskaro estas lando, kiu gastigas bestojn de maloftaj specioj. Lemuroj estas unu el la bestoj kiuj allogas vizitantojn al ĉi tiu loko.

Muzeo
-----

La parko havas muzeon kiu celas informi la publikon pri la vivmedio kaj la naturo kiu ekspozicias unikan kolekton de la malagasa sovaĝa faŭno kaj flaŭro, ankaŭ de malaperintaj specioj, inkluzive de elefanta birdo kaj gigantaj lemuroj. Ĝi ankaŭ gastigas grandan sekplantaron (herbaria koda TAN) kun ĉirkaŭ 80 000 plantspecimenoj. En novembro 1989, la malagasan sekccion de WWF tie malfermis ekologian mediprotektan edukcentron. La muzeo estas ankaŭ reprezenta por la etnografio kaj kulturo de Madagaskaro.

Bildgalerio
-----------

* Skeleto de la 'Aepyornis hildebrandti' (elefanta birdo)Skeleto de la '*Aepyornis hildebrandti*' (elefanta birdo)
* 'Ravenala madagascariensis' aŭ la arbo de la vojaĝanto.'*Ravenala madagascariensis*' aŭ la arbo de la vojaĝanto.
* 'Crocodylus nioticus' aŭ la nilkrokodilo'*Crocodylus nioticu*s' aŭ la nilkrokodilo
* Galapaga testudoGalapaga testudo
* Lago en la parko de TsimbzazaLago en la parko de Tsimbzaza

Vidu ankaŭ
----------

Madagaskaraj sekaj deciduaj arbaroj

Endemiaj birdoj de Madagaskaro

Parko de lemuroj
**Francesc Gay i Puig**, plej ofte konata kiel **Cesc GAY** (Barcelono, 1967), estas hispana kin-reĝisoro, scenaristo kaj teatra verkisto.

Bibliografio
------------

Li studis kinon en Barcelono. Debutis kiel reĝisoro en 1998, kun la argentina Daniel Gimelberg por sia verko *Hotel Room* kaj en 2000 fue li estis elektita por realigi la adaptaĵon de teatraĵo *Krámpack*.

En 2002 li kunordinigis la scenaron de la serio de TV3 *Jet lag*. En 2003 li premierigis la filmon *En la ciudad* (protagonistigita inter aliaj de Mònica López, Eduard Fernández, María Pujalte kaj Leonor Watling), per kiu li famiĝis, Eduard Fernández ricevis la Goya-premion al plej bona duaranga aktoro, kaj estis tri pliaj nomumoj.

En 2006 li premierigis *Ficció*, protagonistigita de Eduard Fernández, Javier Cámara, Montse Germán, Carme Pla kaj Àgata Roca, kaj kunproduktorita de Gerardo Herrero kaj Marta Esteban.

Filmoj
------

* 2022 Historias para no contar
* 2020 Sentimental
* 2015 Truman
* 2012 Una pistola en cada mano
* 2009 V.O.S.
* 2006 Ficción
* 2004 Canciones de amor y de droga (de Pepe Sales)
* 2003 En la ciudad
* 2000 Krámpack
* 1998 Hotel Room

Eksteraj ligiloj
----------------

* Cesc Gay
* Ficció, oficiala retejo

  

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Cesc Gay en la hispana Vikipedio.*
**Nanĉano** estas milionurbo, ĉefurbo de provinco Ĝjangŝjio kaj universitata urbo en sudorienta Ĉinio.

Geografio
---------

Nanĉano situas laŭ rivero. Jangzio troviĝas je 60 km-oj.

Historio
--------

La unua mencio okazis pri la urbo a. K. 201, jam tiam havanta muron. En 1850 la urbo suferis pro ribelo. En 1927 jam la komunistoj ribelis. La fervojo atingis la urbon en 1915. 

La Nanĉana Ribelo (1a de Aŭgusto 1927) estis la ĉefa kontraŭstaro de la Naciisma Partio de Ĉinio kaj la Komunista Partio de Ĉinio en la Ĉina Enlanda Milito, startigita de la ĉinaj komunistoj kiel kontraŭatako al la Ŝanghaja masakro de 1927 fare de la Kuomintang. 

En 1939 sovaĝa batalo okazis inter ĉinoj kaj japanoj. Ekde 1949 la urbo industriiĝis kaj produktis ekzemple medikamentojn, aŭtojn, kamionojn, traktorojn.

Klimato
-------

Nanĉano havas humidan subtropikan klimaton kun kvar apartaj sezonoj. La vintroj estas mallongaj kaj sufiĉe mildaj (meza maksimumo en januaro estas 9 C, foje estas frostoj kaj neĝas. La somero estas longa kaj humida. Ĉiujare pluvas (aŭ neĝas) po 1624 mm.

Trafiko
-------

Nanĉano havas flughavenon. La fervoja kaj aŭtovoja kontaktoj estas elstaraj. Ĉe la riverbordo la urbo havas havenon.

Vidindaĵoj
----------

* provinca muzeo

Ĝemelurboj
----------

* Nord-Makedonio Skopjo, Makedonio
* Meksiko Toluca, Meksiko
* Japanio Takamacu, Japanio
* Finnlando Valkeakoski, Suomio
* Finnlando Toijala, Suomio
* Francio Dijon, Francio
* Brazilo Sorocaba, Brazilo
* Sud-Koreio Naju, Sud-Koreio

Vidu ankaŭ
----------

* Listo de milionurboj

la pavilono de princo *Teng*

* Nanĉano en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Nanĉano en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


sunleviĝo en Nanĉano
**Smbato la 1-a** (armene: Սմբատ Ա; 850-912) estis la dua reĝo de la mezepoka reĝlando Armenio fondita de la bagratida dinastio, kaj filo de Aŝoto la 1-a. Li estis la patro de Aŝoto la 2-a (konata kiel Aŝot Jerkat) kaj Abaso la 1-a.

Smbato mi estis kronita reĝo en 892 en Ŝirakavano (Gerazavá), post mallonga provo de la onklo Abaso por interrompi lian sinsekvon en la trono. Smbato daŭrigis la politikon de sia patro konservi amikajn rilatojn kun la Bizanca Imperio sed restis atenta pri la timoj de la araboj pri la Armena-Bizanca alianco. Parolante kun la araba vostikano (guberniestro) Muhammad Ibn Abi'l-Saj (Afŝin), Smbato konvinkis lin, ke la alianco estus ne nur por la duobla profito de Bizanco kaj Armenio, sed ankaŭ por la ekonomia favoro de la araboj. Smbato ankaŭ atingis gravan venkon kiam la 21-an de aprilo 892 li rekaptis la antaŭan armenan ĉefurbon de Dvin de la araboj. En iuj el tiuj klopodoj Smbato ricevis fortan subtenon de sia najbaro norde, Adarnase la 4-a de Iberio.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 643026
* LCCN: n2006074664
* VIAF: 19114269
 |
La ciellinio de megalopolaj urbejoj de la usona nordoriento


grandaj urboj de la megalopolo: de supre Bostono, Novjorko, Filadelfio, Baltimoro kaj Vaŝingtono
La nordorienta megalopolo laŭlonge de la nord orienta atlantika marbordo de Usono.
La **Nordorienta megalopolo** (ankaŭ *Nordorienta Koridoro, Bostona-Vaŝingtona koridoro* aŭ tute mallonge *"BosVaŝ"*) estas la plej popolriĉa megalopolo situanta tute en Usono, kun pli ol 50 milionoj da loĝantoj. Temas pri la plej urbigita megalopolo en Usono kaj la megalopolo kun la plej granda ekonomia produktado de la mondo. Situante ĉefe sur la Atlantika Marbordo en Nordorienta Usono, kun ĝia pli malalta parto en la supra Sudorienta Usono, ĝi etendiĝas ĉefe de nordoriento al sudokcidento de la nordaj antaŭurboj de Bostono al la antaŭurboj de Vaŝingtono en norda Virginio. Ĝi inkludas la plej gravajn grandurbojn Bostonon, Providence, Hartford, New Haven, Novjorkon, Jersey City, Newark, Trenton, Filadelfio, Baltimoron, kaj Vaŝingtonon, kune kun iliaj metropolaj areoj kaj antaŭurboj. La teritorio estas foje difinita por inkludi pli malgrandajn urbajn aglomeraĵojn preter tio, kiel ekzemple Richmond kaj Norfolk, Virginio, en la sudo, Portland (Majno) en la nordo, kaj Harrisburg (Pensilvanio) en la okcidento.

La megalopolo etendiĝas en proksimume rekta linio laŭ sekcio de la usona aŭtovojo 1. En 2010, la regiono enhavis pli ol 50 milionojn da homoj, proksimume 17% de la usona loĝantaro sur malpli ol 2% de la ŝtata teritorio, kun loĝdenso de ĉirkaŭ 390 homoj je kvadrata kilometro, komparite kun la usona mezumo de 31 je kvadrata kilometroj. Projekcioj atendas ke la areo kreskos al 58.1 milionoj da homoj antaŭ 2025.

La franca geografiisto Jean Gottmann popularigis la esprimon en sia orientiga studo de la regiono el 1961, *"Megalopolis: The Urbanized Northeastern Seaboard of the United States"* (Megalopolo: La Urbigita Nordorienta Marbordo de Usono). Gottmann konkludis ke la grandurboj de la regiono, dum inter si dividitaj kaj sendependaj, estas unike ligitaj unu al la alia tra la interplektiĝo de siaj antaŭurbaj zonoj, akceptante kelkajn karakterizaĵojn de ununura, masiva grandurbo: megalopolo.

* Kategorio Nordorienta megalopolo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Casa Lleó Morera.
La **casa Lleó Morera** estas konstruaĵa modernisma verko de la arkitekto Lluís Domènech i Montaner situa en la Promenejo Gracia nº 35 de Barcelono, Katalunio, Hispanio. La projekto estis mendo farita en 1902 fare de Francesca Morera por reformi la iaman Casa Rocamora de la jaro 1864, kiu estis hejmo de la *Sociedad de Fomento del Ensanche*. Post lia morto en 1904, li filo Albert Lleó i Morera pluigis la verkojn kaj nomis la konstruaĵon. La verko estis finkompletigita la 10an de marto 1905.

Ĝi estas unu el la tri konstruaĵoj fare de grandaj secesiaj arkitektoj modernismaj — nome Gaudí, Puig i Cadafalch, Domènech i Montaner — kiuj formas parton de la nomata *Diskorda Dombloko*, kun la casa Batlló kaj la casa Amatller. La Casa Lleó Morera estas la unika kiu atingis la premion de la Ĉiujara Konkurso de Artaj Konstruaĵoj de la Municipo de Barcelono, precize en 1906.

Bildaro
-------

* Pinta templeto.Pinta templeto.
* Salono de Gaspar Homar, tiele konservita en la Nacia Muzeo de Arto de Katalunnio.Salono de Gaspar Homar, tiele konservita en la Nacia Muzeo de Arto de Katalunnio.
* Malantaŭa fasado.Malantaŭa fasado.
* Detalo de la fasado.Detalo de la fasado.
* Supra tribuno.Supra tribuno.
* Skulptaĵo en la balkono de la unua etaĝo.Skulptaĵo en la balkono de la unua etaĝo.
* Distingilo de la premio de la Ĉiujara Konkurso de Artaj Konstruaĵoj de la Municipo.Distingilo de la premio de la Ĉiujara Konkurso de Artaj Konstruaĵoj de la Municipo.

41° 23′ 28″ Nordo 2° 09′ 58″ Oriento﻿ / ﻿41.391 °N, 2.166 °O﻿ / 41.391; 2.166 (mapo)

Bibliografio
------------

* Permanyer, Lluís (1992). Barcelona Modernista. Barcelona, Ediciones Polígrafa. ISBN 84-344-0723-5.
* García Espuche, Albert (2002). El Quadrat d'Or: Centro de la Barcelona Modernista. Dulingva. ISBN 978-84-7782-686-6.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Casa Lleó Morera en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala retejo
* Gvidata vizito al la Casa Lleó i Morera
* Mapo
Sokiĉi Hoŝide, ĉefa horloĝisto, en la horloĝa riparejo ĉe koncentrejo Minidoka
Loĝantoj ĉe koncentrejo Minidoka
La **Milita Relokada Centro Minidoka** (angle, **Minidoka War Relocation Center**) funkciis de 1942 ĝis 1945 kiel unu el dek koncentrejoj, kie etne japanaj usonanoj (kaj usonaj kaj japanaj civitanoj sendistinge) pasloĝis kvazaŭ en prizono dum la dua mondmilito. Laŭ Plenuma Ordono 9066 de la usona ŝtatprezidanto Franklin Delano Roosevelt, ĉiuj japandevenaj personoj estis forbaritaj de la okcidenta marbordo de Usono. Ĉirkaŭ 10 000 tiaj homoj, plejparte el Oregono, Vaŝingtonio kaj Alasko, loĝadis en Minidoka dum plejparto de la daŭro de la milito. La koncentrejo situis proksime de la urbeto Jerome, Idaho, Usono, en Kantono Jerome, sed ĝi ricevis sian nomon laŭ la proksima Kantono Minidoka, por eviti konfuziĝon pro la jam ekzistanta Milita Relokada Centro Jerome en Arkansaso.

Multaj el la koncentritoj laboris en proksimaj bienoj kiel kultivaj laboristoj, kaj en konstruado de irigaciaj sistemoj kaj de la digo Anderson Ranch Dam. En 1943 la usona Kongreso abolis regulojn, kiuj ĝis tiam forbaris la koncentritojn de tiuj projektoj laŭ rasaj ekskludoj. La loĝantaro de la koncentrejo malkreskis ĝis 8 500 fine de 1943, kaj ĝis 6 950 fine de 1944. Post la milito, oni uzis la konstruaĵojn de la eksa koncentrejo por loĝigi revenintajn militveteranojn. 

La ejo listiĝis kiel historia heredaĵo en 1971, kaj en 2001 ĝi fariĝis Nacia Historia Loko administrata de la Nacia Parka Servo de Usono.

Citaĵoj
-------

1. ↑  Friends of Minidoka: WWII Internment Arkivigite je 2008-05-09 per la retarkivo Wayback Machine alirdato=2008-05-15
2. ↑  National Park Service - history - Anderson Ranch Dam & Powerplant, Idaho - alirdato 2012-02-09
3. ↑  The Minidoka Project Arkivigite je 2012-10-05 per la retarkivo Wayback Machine de Eric A. Stene, eld. U.S. Bureau of Reclamation, 1997

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Minidoka (koncentrejo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retpaĝo
* Fotoarkivo ĉe la Universitato de Vaŝingtonio
**Stacio Tajpeo** (angle: Taipei Station, ĉine: 臺北車站 aŭ 台北車站, 台北车站, Táiběi Chēzhàn, Táiběi Chejhàn, T'ai2-pei3 Ch'e1-chan4, Tâi-pak Chhia-chām / Tâi-pak Chhia-thâu) nomata ankaŭ **fervoja stacio Tajpeo** (angle: Taipei Railway Station, ĉine: 臺北火車站) de la *Taiwan Railway Administration* aŭ **ĉefstacio Tajpeo** (angle: Taipei Main Station ) de la *Taipei Rapid Transit System* estis iam la centra stacio en la urbo Tajpeo, Tajvano, kie diversaj publikaj transportsistemoj kunvenas. Antaŭ ol alvenis la linioj de la tajpea metroo al la stacio ĝi estis simple konata kiel *stacio Tajpeo* aŭ *fervoja stacio Tajpeo*. La nombro de pasaĝero superas duon milionon da homoj tage en kutimaj kaj altrapidaj trajnoj.

  

La iama stacio Tajpeo en 1948.

Vidu ankaŭ
----------

* Metroo de Tajpeo
* Tajpeo
* Tajvano
* Tajvano (insulo)

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Stacio Tajpeo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (ĉine/angle/japane/koree)
**Israela Landa Administracio** (angle **Israel Land Administration** (ILA), hebree מנהל מקרקעי ישראל) estas parto de la israela registaro, kiu respondecas pri manaĝado de 93 % de la lando en Israelo, kiu estas en Publika havaĵo. Tiuj landoj aŭ estas ŝtataj propraĵoj - apartenantaj al Juda Nacia Fondo (JNF) - aŭ apartenas al Israela Evoluiga Aŭtoritato. La ŝtatanoj (ĉefe israeliaj judaj civitanoj) rajtas "posedi" tiujn nemoveblaĵojn en Israelo per luado de rajtoj de ILA por periodo de 49 aŭ 98 jaroj. La administracio baziĝas je leĝoj pri lando en 1960 kaj regas je 5.750.000 akreoj.

La Administracio de la Israela Lando helpas teni landojn en juda mano kaj eĉ pligrandigi tion eĉ sur okupataj palestinaj teritorioj. Oni kriktikas tiun administracion, ĉar malebligas aŭ malfaciligas posedon de lando por palestinoj.

Estrado
-------

La Israela Landa Konsilantaro difinas politikon de ILA. Ĝi konsistas el vic-ĉefministro, ministroj pri industrio, komerco, laboro kaj komunikado. La konsilio havas 22 membroj; 12 el la registaro kaj 10 el Jewish National Fund. La Ĝeneralan Direktoron de ILA nomumas la registaro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Hejma paĝo de ILA Arkivigite je 2009-07-19 per la retarkivo Wayback Machine angle
Rosie kun sia ofta slogano "We can do it!" (Ni povas fari ĝin!) La bildo estas farita de J. Howard Miller.
**Rosie la nitistino** (anglalingve: "Rosie the Riveter") estas kultura ikono en Usono por la ses milionoj da virinoj, kiuj laboris pri la fabrikado de armiloj dum la Dua Mondmilito. Ĉi tiuj virinoj anstataŭigis la virajn laboristojn, kiuj estis fore dum la milito. Ĝi nun estas konsiderata kiel ikono de feminismo en Usono. Rosie kaj ŝia slogano "We can do it!" (Ni povas fari ĝin!) estis videblaj en ĵurnaloj, revuoj, kaj afiŝoj.

Historio
--------

"Rosie la nitistino" estis ikona simbolo de la usonaj klopodoj dum la Dua Mondmilito kaj elirpunkto por rompo de genraj roloj pro militepokaj necesoj.
Rosie la nitistino estis inspirita de reala virino, Rose Will Monroe, kiu naskiĝis en Kantono Pulaski, Kentukio en 1920, kaj transloĝiĝis al Miŝigano dum la Dua Mondmilito. Ŝi estis nitistino ĉe aviadila fabriko en Ypsilanti, Miŝigano, kie ŝi konstruis B-29 kaj B-24 bombaviadilojn por la Usona Aerarmeo.

* Kategorio Rosie la nitistino en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Hugo SPERRLE** (naskiĝis la 7-an de februaro 1885 en Ludwigsburg, mortis la 2-an de aprilo 1953 en Munkeno) estis germana feldmarŝalo de Luftwaffe dum la dua mondmilito.

Li naskiĝis en familio de bierfaristoj en la germania urbo Ludwigsburg. En 1903 li aliĝis la armeon kiel oficiro de infanterio. Dum la unua mondmilito li estis movita al aerarmeo, kie li servis dum kvar jaroj, interalie en Feldflieger-Abteilung n-ro 4.

Post la milito li aliĝis al dekstreca Freikorps. La aerarmeon li aliĝis denove, kiam Hermann Göring anoncis kreon de la nova formaĵo Luftwaffe (rompante la decidojn de la versajla traktato). Sperrle iĝis ĝeneralo majoro.

En 1936 li forveturis al Hispanio kiel estro de la Legio Condor. Lia stabestro estis posta feldmarŝalo Wolfram von Richthofen, kuzo de la germana aviada heroo el la unua mondmilito – Manfred von Richthofen.

En oktobro 1937 li revenis al Nazia Germanio kaj iĝis estro de la 3-a aerfloto. Sperrle ludis signifan rolon en la germana fulmomilito dum la okcidenta kampanjo, kaj en majo 1940 li estis nomumita feldmarŝalo.

Post la franca kampanjo li restis en Francio, kie li iĝis estro de la okcidentaj fortoj de Luftwaffe. Tamen li ne sukcesis haltigi surbordiĝon de la aliancanoj en Normandio en junio 1944, pro kio du monatojn post la evento li estis eksigita el la posteno.

Post la milito li estis akuzita pri militkrimoj en la proceso en Nurenbergo. Oni senkulpigis lin de ĉiuj akuzoj.

Literaturo
----------

* Gerhard Hümmelchen: *Generalfeldmarschall Hugo Sperrle*, Gerd R. Ueberschär (Hrsg.): *Hitlers militärische Elite. Von den Anfängen des Regimes bis Kriegsbeginn* p. 1, Primus Verlag, Darmstadt 1998, ISBN 3-89678-083-2, p. 234-239
* Malcolm McGregor, Gordon Williamson, *German commanders of World War II.: Waffen-SS, Luftwaffe & Navy*, Osprey Publishing, Oxford 2006, p. 44-46, ISBN 184176597X

Vidu ankaŭ
----------

* Legio Condor

Eksteraj ligiloj
----------------

* germane Hugo Sperrle en Leksikono de Wehrmacht

* Kategorio Hugo Sperrle en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 528470
* GND: 129966207
* LCCN: n87836429
* VIAF: 13402632
* ISNI: 0000 0000 2617 8641
* BNF: 169856780
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

La **Socialista Esperanto-Asocio** (SEA) estis fondita je pentekosto 1930 en Berlino de 14 grupoj, antaŭe apartenantaj al Germana Laborista Esperanto-Asocio.

Prezidanto fariĝis Ludwig Puff (1888–) el Frankfurto ĉe Majno, redaktoro Adolf Sproeck (1890–1978) el Berlino, antaŭe de 1922 ĝis 1927 redaktoro de la asocia revuo de GLEA.

Sed fakte SEA ne eldonis propran gazeton. La gazeto de la Aŭstria Laborista Esperanto-Ligo (ALLE) *La Socialisto* fariĝis ankaŭ la oficiala gazeto de SEA, sekve Adolf Sproeck en kontakto kun la sekretario de ALLE Franz Jonas (1899-1974), ekde 1929 redaktoro de *La Socialisto*, sendis kontribuojn el Germanio.

La asocia oficejo de SEA troviĝis en Frankfurto ĉe Majno, Heerstraße 85.

SEA laŭ iniciato de Adolf Sproeck, Konrad Deubler (1885–1966) kaj Ludwig Puff (1888–) fondiĝis, ĉar GLEA fine de la 1920-aj jaroj komuniste orientiĝis, sekve multaj socialdemokratoj forlasis GLEA..

SEA akcentis sian malfermon por esperantistoj de diversaj socialistaj tendencoj kaj laboristaj partioj.

> „Ĉar ni ne havas devojn rilate al iu partio, ni ne devas fari organon de iu politika partio el nia asocia gazeto, kiel ekzemple estas AE, sed ni povas esti neŭtrala Esperanto-organizaĵo ene de la moderna laborista movado, kiu sole certigas prosperan kunlaboron kun membroj de aliaj laboristaj partioj." – El deklaro de la asocia estraro de 1932
> 
> 

Ĝis oktobro 1930 aliĝis al SEA 20 grupoj kaj ĝis 1933 ĝi atingis la nombron de preskaŭ 1500 membroj.

SEA malfondiĝis la 31an de marto 1933 pro minaco de malpermeso. Pri la provo, pluekzisti kun la nomo *Unuiĝo de Esperanto-Amikoj* oni rezignis post kelkaj semajnoj.

Literaturo
----------

* Ulrich Lins: *La danĝera lingvo* (eldonoj: 1973, 1988, 1990, 2016), aperinta ankaŭ en la lingvoj angla, germana, itala, japana, korea, litova kaj rusa.
* Rainer Noltenius (eld.): *Den Arbeitern aller Länder eine Sprache! Illustrierte Geschichte der Arbeiter-Esperanto-Bewegung. Al la laboristoj en ĉiuj landoj unu lingvon! Ilustrita historio de la Laborista Esperanto- Movado*. Informationen 37/93. Katalog zur Ausstellung des Fritz-Hüser-Instituts Dortmund. Dortmund: Fritz-Hüser-Institut für deutsche und ausländische Arbeiter-Literatur, 113 p. (Kontribuoj germane kaj en Esperanto de Detlev Blanke, Eduard Weichmann kaj Ulrich Lins)

Publikaĵoj
----------

* *Antaŭen* Mitteilungen des Bezirks Berlin-Brandenburg des Sozialistischen Esperanto-Bundes 1932.

* Lanti: *Arbeiter-Esperantismus*. Socialista Esperanto-Asocio, Frankfurt am Main 1932.

Referencoj
----------

1. ↑  *Germana Esperantisto*. Oficiala Organo de Germana Esperanto-Asocio kaj de aliaj Esperantistaj Unuiĝoj, Berlino, 10/1930, p. 151.
2. ↑  AE - *Arbeiter-Esperantist*. Asocia gazeto de DAEB
3. ↑  Bundesvorstand: *SEA-Genossen! Achtung!* En: La Socialisto, 4/1932, p. 7.
4. ↑  Ulrich Lins: *Die gefährliche Sprache. Die Verfolgung der Esperantisten unter Hitler und Stalin*. Bleicher, Gerlingen 1988, ISBN 3-88350-023-2, 326 p. (germane), p. 95.
Flava flago estas tradicia simbolo de liberalismo.
**Socialliberalismo** estas politiko kiu kunigas socialan kaj liberalisman politikon, kaj komence de la 21-a jarcento novliberalismon kun sociala politiko. Socialliberalismo apogas mondkonceptan-moran liberecon kun samtempa ia ŝtata intervenismo al libera merkato (por sociala sekurigo de plejmalriĉuloj) kaj eblecon havi per ŝtato entreprenojn de publika uzebleco.

Adeptoj de socialliberalismo asertas, ke la ŝtato devas garantii al siaj civitanoj liberecon de malriĉeco. Socialliberalismuloj malaprobas klasikajn liberalismajn individualistajn konceptojn kaj en ekonomiaj demandoj proksimiĝas al socialdemokratoj.

Laŭ gvidantoj de grandaj socialistaj kaj socialdemokrataj partioj, la socialliberalismo estas fine de la 20-a jarcento kaj komence de la 21-a jarcento, ĝia politiko. Asertas tiel ekzemple Tony Blair (Brita Laborista Partio, angle *Labour Party*) kaj Gerhard Schroeder (Socialdemokrata Partio de Germanio, germane *Sozialdemokratische Partei Deutschlands*, SPD).

Membroj de socialistaj kaj socialdemokrataj partioj, kiuj iel subtenas la novliberalismon, estas nomataj **socialliberaluloj**.

La socialliberalismo de la socialistaj kaj socialdemokrataj partioj kondukis ie kaj tie al fondiĝo de novaj maldekstraj partioj kun celoj direktitaj kontraŭ la novliberalismo, kiuj do revalorigas la originajn ideojn de la socialistaj partioj, kies elirpunkto estis la Manifesto de la Komunista Partio, eldonita en 1848 de Karlo Markso kaj Frederiko Engelso. Ekzemple en Germanio, tia nova partio nomiĝas Linkspartei ("Maldekstro-partio").

Ekzemplaj socialliberalaj partioj
---------------------------------

* **Aŭstralio**: Aŭstralia Laborista Partio
* **Britio**: Brita Laborista Partio
* **Francio**: Demokrata Movado
* **Germanio**: Socialdemokrata Partio de Germanio
* **Nederlando**: Demokratoj 66
* **Pollando**: Demokrata Partio - demokraci.pl
* **Usono**: Demokrata Partio

Vidu ankaŭ
----------

* liberalismo
	+ konservativa liberalismo
* socialismo
**Societo "Szinyei Merse Pál"** [sinjei merŝe] estas artista societo en Hungario en Budapeŝto.

Historio
--------

Amikoj de Pál Szinyei Merse fondis la societon en 1920 por gardi memoron de la pentristo, krome helpi la junajn talentajn pentristojn, fine anime daŭrigi Artkolonio de Nagybánya. En 1922 la societo eldonis memorlibron "Szinyei". La societo jam en 1923 funkciis ne nur en la ĉefurbo, sed ankaŭ tutlande. Alvenis multe da donacoj, fondaĵoj. La estraro regule donacis premiojn kaj stipendiojn al la junaj pentristoj. El ili preskaŭ ĉiuj aliĝis al la societo, tial ĝi iĝis kremo de hungaraj pentristoj. Oni regule aranĝis ekspoziciojn. La estraro estis stabila dum 2 jardekoj: la prezidanto estis István Csók, kunprezidantoj estis Károly Lyka kaj Elek Petrovics, sekretario estis Pál Pátzay. En 1925 oni fondis ankaŭ amikan rondon de la societo. Oni fondis ankaŭ revuon "Magyar Művészet" (=Hungara Arto). En tiu periodo ankaŭ la ŝtato mem estis mecenato.

La societo ne funkciis dum la socialismo, sed en 1992 ĝi reviviĝis, la celo restis la sama. Nuntempe el 80 membroj konsistas la societo, inter ili menciindas György Jovián. En 1997 oni malfermis salonon, kie Tamás Lossonczy ekspoziciis.

Membroj (elekto)
----------------

* Vilmos Aba-Novák
* Ferenc Baráth
* Andor Basch
* Fülöp Ö. Beck
* Aurél Bernáth
* Gábor Boda
* István Boldizsár
* Rezső Burghardt
* Attila Csáji
* Zoltán Csáktornyai
* József Egry
* Jenő Elekfy
* Lajos Ernst
* Elek Falus
* Adolf Fényes
* Ernő Fóth
* Oszkár Glatz
* Béla Iványi-Grünwald (patro)
* Zsigmond Kisfaludi Strobl
* Gusztáv Magyar-Mannheimer
* József Koszta
* András M. Novák
* Eszter Mattioni
* László Mattyasovszky-Zsolnay
* Ferenc Medgyessy
* István Nagy (pentristo)
* János Orosz
* Izsák Perlmutter
* Tibor Pólya
* Péter Prutkay
* Béla Radnai (stenografisto)
* István Réti
* Gyula Rudnay
* Péter Stefanovits
* Frigyes Strobentz
* György Szemadám
* István Szőnyi
* István Zádor

Fontoj
------

* hungare

* Kategorio Societo Szinyei Merse Pál en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ne kondonfu kun socilingvistiko

**Sociologio de lingvo** estas la studo de la rilatoj inter lingvo kaj socio. Ĝi proksime rilatas al la kampo de socilingvistiko, kiu fokusas la efikon de socio sur lingvo. Unu el ties plej longa kaj plej produktemaj favorantoj estis Joshua Fishman, kiu estis fonda redaktoro de la *International Journal of the Sociology of Languag [en.wikipedia]*, krom aliaj gravaj kontribuaĵoj. La sociologio de lingvo pristudas la socion en rilato al lingvo, dum socilingvistiko pristudas lingvon en rilato al socio. Por la unua, socio estas la studobjekto, dum por la lasta lingvo estas la studobjekto. Alivorte, socilingvistiko pristudas lingv(aĵ)o kaj kiel ĝi varias surbaze de sociologia fono de la uzanto, kiel sekso, etna deveno kaj sociekonomika klaso. Aliflanke, sociologio de lingvo (ankaŭ konata kiel markosocilingvistiko) pristudas socion kaj kiel lingvo efikas sur ĝi. La baza ideo estas ke lingvo reflektas, inter pluraj aliaj aferoj, sintenojn kiujn parolantoj deziras interŝanĝi aŭ kiuj estas reflektitaj tra la lingva uzo. Ĉi tiuj sintenoj de la parolantoj estas la informo de la sociologo.

Sociologio de lingvo serĉas kompreni la manieron kiel socia dinamiko estas influita de individua kaj grupa lingvouzoj. Laŭ Su-Chiao Chen de la *National Taiwan University of Science and Technology*, lingvo estas konsiderata esti socia valoro ene de ĉi tiu kampo, kiu faras esplorojn en sociaj grupoj por fenomenoj kiel plurlingveco kaj lingva konflikto. Ĝi rilatas al kiu estas 'rajtigita' uzi kiun lingvon, kun kiu kaj sub kiuj kondiĉoj. Ĝi ankaŭ rilatas al kiel individua aŭ grupa identecoj estas kreitaj pere de la lingvo disponebla pro ilia uzo.

Vidu ankaŭ
----------

Socilingvistiko

Lingvovario

Hipotezo de Sapir-Whorf

Literatursociologio

Antropologia lingvistiko

Lingva antropologio

Interkultura komunikado

Komunikada scienco

Bibliografio
------------

*International Journal of the Sociology of Language*. Mouton de Gruyter. Eldonisto: Ofelia Garcia Otheguy. ISSN (Print) 0165-2516.

*Readings in the Sociology of Language*. Fishman, Joshua A. (1968-01-01), Eld. Walter de Gruyter. ISBN 9783110805376.

Referencoj
----------

1. ↑  (en) Joshua A. Fishman *The sociology of language: An interdisciplinary social science approach to language in society*. 1972, Newbury House. ISBN 978-0-912066-16-5.
2. ↑  (en) "*About this website – All About Linguistics Arkivigite je 2018-12-25 per la retarkivo Wayback Machine*".
3. ↑  (en) "*Full-Time Staff*". National Taiwan University of Science and Technology.
*Sojourner* studas la rokon «Ĝogi».
*Sojourner* antaŭsende.
La Marsa ŝtono Yogi fotita de *Sojourner*
***Sojourner*** estas robota esplorsondilo kiu surmarsiĝis la 4an de Julio, 1997, en la regiono Ares Vallis de Marso. *Sojourner* estis funkcianta en Marso dum 92 suntagoj (95 tagoj). La esplorilo estis la unua radohava vehiklo kiu veturis sur alia planedo ekster Tero, kaj estis parto de la misio Mars Pathfinder. Ĝi havis antaŭan kaj malantaŭan kameraojn kaj aparataro por konduki kelkajn sciencajn eksperimentojn. Desegnita por misio daŭrantan 7 suntagojn, kun ebla etendo al 30 suntagoj, ĝi estis finfine aktiva dum 83 suntagoj (85 tagoj de la Tero). La esplorilo komunikis kun la Tero tra la baza stacio de *Pathfinder*, kiu havis sian lastan sukcesan komunikan sesion kun la Tero je la 3:23 a.t. PDT en la 27a de Septembro, 1997. La lasta signo ricevita el la esplorilo okazis en la mateno de la 7a de Oktobro, 1997. La misio de *Sojourner* formale finiĝis kvar monatojn poste nome la 10an de Marto, 1998, post elĉerpiĝo de pluaj ebloj.

*Sojourner* veturis distancon de ĝuste pli ol 100 m ĝis la komunikeblo perdiĝis. Ties fina konfirmita ordono estis resti stacie ĝis la 5a de Oktobro, 1997, (91a suntago) kaj poste veni ĉe la surmarsigilo, kvankam ne estas indiko, ke ja ĝi kapablis fari tion.

Tiu *rover* (esplorveturilo), estis nomita *Sojourner* honore al la aktivulino por la civilaj rajtoj Sojourner Truth, kaj havis pezon de nur 10,6 kg; ĝi iĝis la unua *rover* kiu funkciis ekster la sistemo Tero-Luno.​

Referencoj
----------

1. 1 2  Nelson, Jon.  Mars Pathfinder / Sojourner Rover. *NASA*. Arkivita el la originalo je 2014-02-19. Alirita 2a de Februaro 2014.
2. ↑  Siddiqi, Asif A..  (2018) *Beyond Earth: A Chronicle of Deep Space Exploration, 1958–2016*, The NASA history series. Washington, DC: NASA History Program Office. SP2018-4041. ISBN 9781626830424.
3. ↑  "Mars Pathfinder FAQs - Sojourner".
4. ↑   Mars Pathfinder - Mars - Sol 86 Images.
5. ↑   Mars Pathfinder - Mars - Sol 92 Images.
6. ↑   Sojourner. Arkivita el la originalo je 20a de Marto 2015.

 Arkivigite je 2015-03-20 per la retarkivo Wayback Machine  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2015-03-20. Alirita 2021-08-01.
7. ↑   Mars Pathfinder - Mars - Sol 89 Images.
8. ↑  «Mars Pathfinder, el primer vehículo que operó en la superficie de Marte». Arkivita el la originalo la 24an de septembro 2017. Konsultita la 30an de Julio 2021.

Literaturo
----------

* A. Mishkin (2004). Berkeley Books (ed.). Sojourner: An Insider's View of the Mars Pathfinder Mission. ISBN 978-0-425-19839-1.
* The Rover Team (1997). "The Pathfinder Microrover". J. Geophys. Res. 102 (E2): 3989–4001. Bibcode:1997JGR...102.3989M. doi:10.1029/96JE01922.

Eksteraj ligiloj
----------------

* JPL, NASA:  Rover Sojourner. Alirita 24a de Septembro 2010.

* JPL, NASA:  Mars As Seen Through the Eyes of the Sojourner Rover. Alirita 24a de Septembro 2010.

* Oficiala retejo Arkivigite je 2015-06-23 per la retarkivo Wayback Machine
* Bildoj de *Pathfinder*
* Logbook of Rover Operations


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 734325
 |
Mapo de la drenbaseno de la rivero Sokoto.
**Sokoto** (iam konata kiel Gublin Kebbi) estas rivero en nordokcidenta Niĝerio kaj alfluanto de la rivero Niĝero. Ĝi ekfluas ĉe Funtua sude de la Ŝtato Kacina, ĉirkaŭ 275 kilometrojn laŭ rekta linio el la urbo Sokoto. Ĝi fluas nordokcidente, pasas ĉe Gusau en la Ŝtato Zamfara, kie la Gusau Akvobaraĵo formas rezervejon kiu liveras akvon al la urbo. Pli suben la rivero eniras en la Ŝtato Sokoto kie ĝi pasas ĉe urbo Sokoto kaj eatas aligita de la rivero Rima, poste turnas suden kaj fluas tra Birnin Kebbi en la Ŝtato Kebbi. Ĉirkaŭ 120 kilometrojn sude de Birnin Kebbi, ĝi atingas sian kunfluejon kun la rivero Niĝero.

La ebenaĵoj ĉirkaŭ la rivero estas tre amplekse kultivataj kaj la rivero estas uzata kiel fonto de irigacio. La rivero estas ankaŭ grava rimedo por transportado. La Akvorezervejo Bakolori, ĉirkaŭ 100 kilometrojn supren el Sokoto, estas grava rezervejo en la rivero Sokoto. Ĝi ludas gravan rolon por la agrikulturo de pli malsupraj ebenaĵoj.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 747520
* VIAF: 315127992
* BNF: 12516898q
 |
**Sol Lesser** (17a de februaro 1890 – 19a de septembro 1980) estis usona kin-produktoro, entreprenisto kaj prezentisto.

En la mezo de 1932, la ge-Sinclair povis akiri la servojn de Sol Lesser, kiu ĵus malfermis distribuan oficejon en Novjorko, nome *Principal Distributing Corporation*. Lesser interkonsentis superrigardi la post-produktoran verkon de la negativaĵoj de la materialo filmita de Sergej Miĥajloviĉ Ejzenŝtejn por *¡Que viva México!* — je la kosto de la ge-Sinclair — kaj distribui ajnan rezultan produkton. Oni kompletigis du maletendajn longajn filmojn kaj unu kurtan filmon — nome *Thunder Over Mexico* (Ŝtormo super Meksiko) fare de Lesser bazita sur la filmaĵo "Maguey", krom aliaj du nome *Eisenstein in Mexico*, kaj *Death Day* (Tago de mortoj) respektive — kaj ili estis publikigitaj en Usono inter aŭtuno de 1933 kaj komenco de 1934.

En 1933 Lesser sukcesis aĉeti la kinigajn rajtojn el la rolulo de Edgar Rice Burroughs nome Tarzan. Oni faris serion fare de la ĵusaktoro Buster Crabbe, sed Burroughs, decidis fari siajn proprajn filmojn pri Tarzan, malakceptis renegoci kun Lesser. La kinentreprenoj de Burroughs estis mallongdaŭraj, kaj la rajtoj pasis al Metro-Goldwyn-Mayer. Sol Lesser ne revenis al la posedrajtoj pri Tarzan ĝis 1943, post MGM retiriĝis el tiuj rajtoj. La novaj filmoj de Lesser pri Tarzan estis produktoritaj de RKO kaj stelitaj de unue Johnny Weissmuller kaj poste de Lex Barker kaj Gordon Scott, kaj Lesser dediĉis sin al tiuj ĝangalaj aventuroj por la resto de sia kariero.

* Kategorio Sol Lesser en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 556891
* GND: 129093661
* LCCN: n87911938
* VIAF: 29794936
* ISNI: 0000 0001 1564 1909
* SUDOC: 258249781
* BNF: 146882795
* BNE: XX4722811
 |
Religio > Kristanismo > Protestantismo > Sola Scriptura

---

***Sola scriptura*** ("sole per la skriboj" en la latina) estas grava protestanta doktrino, kiu diras, ke la Biblio estas la sola fonto de religia vero kaj ne la instruo de papoj, koncilioj aŭ eklezia tradicio. La Biblio estas la tute sufiĉa manlibro de Dio donita al homo, tial ni ne bezonas eklezion por doktrino aŭ aŭtoritata interpreto. La Spirito Sankta gvidas la sinceran kaj preĝeman kredanton al la prava interpreto.

La doktrino naskiĝis en la lukto de Lutero kontraŭ la korupta Eklezio.

Laŭ katolikismo kaj ortodoksismo, ni bezonas la eklezion por la ĝusta interpreto de la Biblio. Ni ankaŭ bezonas la eklezion, ĉar ĝi ankaŭ ricevis kaj disvolvis ekster-bibliajn doktrinojn.

Kvankam protestantaj eklezioj sincere kredas al *sola scriptura*, la praktiko ne estas severa: kontraŭ la ŝajna signifo de la Biblio, protestantismo plejparte:

* diservas je dimanĉo, ne sabato
* ne baptas la mortintojn
* ne permesas poligamion
* ne toleras sklavigon (de post la 19-a jarcento)
* toleras uzuron
* toleras eksedziĝon
* ne rigardas la vinon kaj panon de komunio kiel la realan korpon de Jesuo Kristo, nur kiel simbolojn

Kaj ĉiu protestanta eklezio havas sian tradician interpreton de la Biblio.

La ĉefa rebato kontraŭ *sola scriptura* estas, ke la fonto de la doktrino venas de ekster la Biblio.

La principo "sola scriptura" estas unu el la "kvin solaĵoj" de protestantismo.


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Sola scriptura en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Solana de Rioalmar** [soLAna derjoalMAR] estas municipo en la centro de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Avilo kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco. *Solana de Rioalmar* estas komprenebla kiel *Subsunejo de la rivero Almar*. Tio videblas simbole en la blazono.

Solana de Rioalmar en la provinco Avilo.
Komarkoj de la provinco Avilo; Komarko de Avilo centre, rozkolore.
Solana de Rioalmar (maldekstre sur la deklivo) kaj Muñico (dekstre super la konstrumaterialo) el Manjabálago.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 37,14 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 145 loĝantojn. Ĝi perdis 630 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 38 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun San García de Ingelmos, Herreros de Suso, El Parral, Mirueña de los Infanzones, Grandes y San Martín, Muñico, Cillán kaj Chamartín.

Historio
--------

En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio. 

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).

Bildaro
-------

* Preĝejo.Preĝejo.
* Romia tombokupolo kaj antaŭromia "verraco" de Orihuelos.Romia tombokupolo kaj antaŭromia "verraco" de Orihuelos.
* Preĝejo.Preĝejo.
* Palmoludejo.Palmoludejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 762373
* VIAF: 316735754
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion***Solanum torvum*, torvo** |
| --- |
|  |
| branĉo kun florfolioj kaj nematuraj berojbranĉo kun florfolioj kaj nematuraj beroj |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Plantoj, *Plantae* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Divizio: | Angiospermoj, *Magnoliophyta* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Solanaloj, *Solanales* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Solanacoj, *Solanaceae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Solanum*, Solano |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | *S. torvum* |
|

 |
| Dunomo |
| ****Solanum torvum****SW. (MILL.) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri *Solanum torvum*, torvo  |

 |
| v • d • r |

**Torvo** (latine ***Solanum torvum***), apartenas al la 2000 specioj de la familio de la Solanacoj (*Solanaceae*).

Disvastigo
----------

La origina hejmregiono de tiu specio estas Ameriko. Oni supozas, ke la specio estis el la regionoj de Florido, Alabamo kaj Karibio. La planto jam disvastiĝis frue sur la tuta amerika kontinento de Meksikio ĝis Brazilo en la tropikaj zonoj. La planto estis enkondukita en preskaŭ ĉiuj tropikaj regionoj kiel utilplanto kaj estas hodiaŭ divastigita en ĝiaj ekozonoj.

La planto bezonas jaran precipitaĵon de 1000 ĝis 4000 mm. La planto ankaŭ kreskas en pli sekaj regionoj laŭlonge de la riveroj. En Puertoriko ĝi kreskas de la marnivelo ĝis mara alteco de 1000  metroj, en Papua-Novgvineo ĝis alteco de 2000 metroj.

Priskribo
---------

floroj de la torvo
La planto estas multjara kaj kreskas al tri metrojn alta arbusto. La arbusto kreskas rapide. 
La planto konsistas el unuopaj el la grundo kreskantaj trunkoj kiuj rapide disbranĉiĝas. La planto havas pivotradikon, pikilojn kaj grandajn lobajn foliojn. 

La blankaj floroj staras alterne kaj havas kvin florfoliojn. El la polenigitaj floroj kreskas verdaj beroj, kies koloro ŝanĝas al flava, kiam ĝi estas matura. La beroj havas diametron de ĉ. 1 centimetro.

La kromosomnombro estas 2n = 24, malofte al 48.

Uzado
-----

La beroj de la planto estas manĝeblaj kaj krude kaj kuirite. Oni kultivas ĝin tial en suda kaj sudorienta Eŭropo. La fruktoj ekzemple estas ingredienco de la tajlanda verda kareaĵo tajlande: แกงเขียวหวาน). 

* Solanum torvum en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Solanum torvum en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Solanum torvum en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
La **Internacia Servo por Homaj Rajtoj** (angle *International Service for Human Rights*, konata akronime **ISHR**) estas neregistara organizaĵo kun oficejoj en Ĝenevo kaj Novjorko fondita en 1984. Ĝi interesiĝas pri homaj rajtoj kaj precipe specialiĝas pri liverado de trejnado, informoj kaj asistado por homaj-rajtoj-aktivuloj tra la mondo al kaj internaciaj (inkluzive de UN) kaj regionaj institucioj.

ISHR estas dividita en tri sekciojn: la Informo-Unuo, la Eduko kaj Trejnado-Programo (ETP) kaj la Homaj Rajtoj-Defensistoj-Oficejo (HRDO).

La Informo-Unuo lastatempe kompilis gvidilon por la transiro de la Komisiono pri Homaj Rajtoj de UN al la Konsilio pri Homaj Rajtoj de UN titolita *Nova Ĉapitro por Homaj Rajtoj* (*A New Chapter for Human Rights*).

La ETP edukas defendantojn de homaj rajtoj liverante kursojn kaj organizante laborrenkontiĝojn kaj en Ĝenevo kaj ĉirkaŭ la mondo, instruante al ili kiel uzi internaciajn kaj lokajn homajn rajtojn kaj procedurojn por difini kaj efektivigi taŭgajn strategiojn. La ETP laboras ĉefe kun UN, sed ankaŭ trejnas aliajn interregistarajn kaj regionajn organizaĵojn.

ISHR estas unu el la verkintoj de la Principoj de Jogjakarto .

Referencoj
----------

1. ↑  New tool for LGBTI activism launched marto 2018
2. ↑   Voices of LGBTI Defenders. International Service for Human Rights (26 de junio de 2015). Arkivita el la originalo je 2019-06-05. Alirita 2015-07-03.

Eksteraj ligiloj
----------------

* oficiala ISHR retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 840258
* LCCN: no98076390
* VIAF: 158884694
* ISNI: 0000 0001 1093 0832
 |