recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Svaminarajan** (guĝarate: સ્વામિનારાયણ, sanskrite en nagaria skribo: स्वामीनारायण, 

Dosiero:ભગવાન સ્વામિનારાયણ.jpgSwaminarayaninternacia transliterumo Svāmīnārāyaṇa, ĝuste angle **Ghanashyam Pande**) (naskiĝis la 2-an de aprilo 1781, mortis la 1-an de junio 1830) - hinduisma guruo, kreinto de la pensfluo kadre de viŝnuismo.

Biografio
---------

Ghanashyam naskiĝis en Chhapia, 14 kilometrojn de Ajodhjo, en Utar-Pradeŝo en Barato. Lia naskiĝtago estis samtempe datrevena tago de la naskiĝo de la princo Rama. Lia patro Hariprasad Pande kaj patrino Premavati devenis de la prakasto de bramanoj. Ili mortis, kiam li estis 11-aĝa. Tiam li entreprenis sepjaran pilgrimadon kiel disĉiplo (brahmaćari) Nilkanth. Viŝnua Svami Ramananda (naskiĝinta en 1739) donis al li ĉirkaŭ 1800 inicon (dikŝo) kaj novan nomon Svami Sahaĝananda. Malgraŭ lia juna aĝo, li nomumis lin dum publika ceremonio en Ĝetpur (la suda Saurashtra) sia posteulo kaj nelonge poste mortis. Li komencis religian agadon en Guĝarato, Kathiawar kaj Katĉ. En 1814 subtenis britojn dum ilia subpremo de Sauraŝtro. Dum la lastaj dek jaroj de sia vivo li kunhelpis fondon de ses grandaj hinduismaj sanktejoj (mandir) en la urboj de la ŝtato Guĝarato: Ahmadabado, Buĝ, Vadtal, Ĝunagad, Dholera, Gadhada.

Verkoj
------

Svaminarajan postlasis precipe:

* Śikṣapātrī (212 versoj, 1826)
* Vācanāmritam (publikaj predikoj el la periodo ekde la 21-a de novembro 1819 ĝis la 25-an de julio 1829)
* Lekh (1827)

Kanono de la instruado
----------------------

Hinduismaj tekstoj rekomendataj de Svami al siaj adeptoj:

1. Vedoj

2. Sutroj de Vedanto laŭ Vjasa

3. Bhagavatapurana

4. 1000 nomoj de Viŝnuo laŭ Mahabharato

5. Bhagavadgitao

6. Vidurniti

7. Sri Vasudev Mahatmya el Skandapurana

8. Ekstervedaj sanktaĵoj (smrti) de Jaĝnjavalkja

Doktrino
--------

* instruo de ahimsa
* postulo manĝi senviandaĵojn kun malpermeso de ekscitiloj
* kontraŭbatalo de erotikaj tendencoj en tradicia kulto de Kriŝno
* pruvado pri ebleco plenumi oferceremonion (jaĝnja) sen bezono mortigi bestojn (eĉ sen ilia partopreno)

Bibliografio
------------

Raymond Brady Williams, *An intoduction to Swaminarayan Hinduism*, Cambridge University Press 2001. ISBN 0-521-65422-X

* Svaminarajan en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Svaminarajan en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 362411
* GND: 11935375X
* LCCN: n81103215
* VIAF: 290489406
* ISNI: 0000 0003 9569 5046
* SUDOC: 237259702
* BIBSYS: 90380999
* NKC: jo20191056508
 |
**Telesterjo** aŭ **Telesterion** estis granda salono por la inico-ceremonio en la Eleŭzisaj Misteroj, Ateno. 

Ĉe la ceremonioj de Eleŭziso, la inicontoj eniris al Telesterio, oni montris al ili la sanktajn relivojn de Demetra kaj la sacerdotinoj elmontris la viziojn akiritajn dum la "sankta nokto". Tiu estis la plej sekreta parto de la Misteroj kaj estis al la inicitoj malpermesita paroli pri tio.

Ĝi estis detruita de la persoj kaj rekonstruita poste fare de Periklo. 

Situanta en Grekio, je ĉirkaŭ 20 km el Ateno, ĝi estis unu el plej grandiozaj ekzemploj de helena hipostila ĉambro. En ties lasta fazo iĝis kvadrangula konstruaĵo ĉirkaŭ 21 m longa. Ĝi havis 42 kolonojn distribuitajn en linioj. Ĝi estis ĉirkaŭata de sidlokaro kie sidis la inicitoj. Oni ĉirkaŭkalkulas, ke en la 5a jarcento a.K. povus enhavi 3.000 personojn sur siaj sidlokoj. En la Telesterio okazis la kerno de la ĉefaj misteroj de Eleŭziso, kvankam oni konas malmulte el tio kio tie okazis reale, nur hipotezojn baze sur aludoj fare de psotaj kristanoj aŭ metaforoj de filozofoj.

La Telesterjo kaj Esperanto
---------------------------

En la kvina kanto de la verko de Abel Montagut nome *Poemo de Utnoa* okazas asembleo de la Gobanoj (eksterteranoj). Tie oni akceptas, ke oni plikuraĝigu la malfortigitan Utnoan (nome la ĉefrolulo Noa) pere de la drogo *anoŭdo*. Inna malsupreniras kaj liveras ĝin al Noa. Je ties efiko aperas antaŭ li la poeto Valmikio kiu montras al li la enormajn atingojn de la estonta homaro, se li sukcesas savi ĝin, nome, en Azio, el Ĉina Murego al insulo Srilanko. Poste aperas la japana pentristo Hokusajo kiu siavice montras aliajn mirindaĵon el Azio. Kaj poste venas la vico de Fidiaso, kiu montras mirindaĵojn el Eŭropo. Jen kiel oni prezentas la Telesterjon:

Ili spirfluge venas super multhoman Atenon,
kie la Partenono en Akropolo sublimas
kun di-statuoj flankaj kaj la frontonoj aludaj.
Jen Atenea Templo, jen Dioniza Teatro,
sur roko elĉizita, l'Erektejono voluta
kun nobla kolonaro de l'Kariatida Portiko.
Muregoj, monumentaj pordoj, triumfaj arkaĵoj
kaj temploj ĉirkaŭstaras la Telesterjon unikan.[1]

Notoj
-----

1. ↑  Abel Montagut, *Poemo de Utnoa*. Pro Esperanto. Vieno, 1993. ISBN 3-85182-007-X. 225 p. p. 118.
**Tariq AZIZ** (kelkfoje Tareq Aziz) (naskiĝis la 28-an de aprilo 1936, mortis la 5-an de junio 2015) estis ministro pri eksteraj aferoj (1979 – 1991) kaj vic-ĉefministro (1979- 2003) de Irako. Dum jardekoj li estis intima konsilanto al Saddam Hussein.

Aziz naskiĝis en 1936 en la urbo Mosul en norda Irako. Li studis la anglan lingvon ĉe la Kolegio de Belaj Artoj en Bagdado kaj poste laboris kiel ĵurnalisto antaŭ ol li aliĝis al la politika partio Ba’ath.

Li estis la sola kristano (katolika) en la estraro de Irako. Li antaŭe nomiĝis Michael Yuhanna sed ŝanĝis sian nomon al Tariq Aziz – tio signifas "gloran estontecon".

La 19-an de marto 2003 oni raportis ke Aziz estis mortpafita dum vojaĝo al la kurda regiono de Irako.
Aziz pruvis tre rapide ke la novaĵo estis malveraĵo ĉar li mem aperis ĉe konferenco de ĵurnalistoj por montri ke li ankoraŭ vivis.

Post la konkero de Bagdado li estis numero 42 el 55 en la listo de la plej serĉataj irakanoj.
Aziz kapitulacis al la usona armeo la 24-an de aprilo 2003.
Antaŭ la milito Aziz asertis, ke li preferus morti ol esti kaptita.

En marto 2007 li estis intervjuita de Al-Ĝazira
, en kiu li denove kulpigas Iranon pro la Kemia atako kontraŭ Ĥalabĝo, tamen sen doni ne jam refutitajn argumentojn. Laŭ informoj de irakaj instancoj, Tareq Aziz estos akuzita pro sia rolo dum la sanga subpremo de la ŝijaista ribelo en 1991. 

En tria juĝproceso kontraŭ li, speciala tribunalo juĝis lin la 26-an de oktobro 2010 je murdo (pendigo).

Fontoj
------

1. ↑  Aziz blames Iran for Kurd gassing (Aljazeera.net, 5 Marto 2007)

  

* Kategorio Tariq Aziz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 10580
* GND: 124792278
* LCCN: n83033664
* VIAF: 44319675
* ISNI: 0000 0000 8122 4911
* SUDOC: 028831454
* BNF: 12058601d
 |
**Sándor Boldogfai Farkas** [ŝAndor farkaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Boldogfai Farkas Sándor** estis hungara skulptisto, medalisto. Lia alia nomformo estis *Sándor Farkas* kun nobela antaŭnomo *boldogfai*.

Sándor Boldogfai Farkas  naskiĝis la 29-an de julio 1907 en Törökudvar (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Turčišće en Kroatio, li mortis la 13-an de novembro 1970 (la biografioj ne konsentas en la naskiĝtago) en Budapeŝto.

Biografio
---------

Sándor Boldogfai Farkas frekventis industriartan mezlernejon en Budapeŝto por estis oraĵisto (1921–1926), poste Belartan Altlernejon (1926–1930). Lia ĉefinstruisto estis Zsigmond Kisfaludi Stróbl, kies asistanto li estis samloke kelkajn jarojn. En la lernojaro 1932 li plulernis en belarta akademio en Romo helpe de itala stipendio. Li debutis en ekspozicio jam en 1930 en Budapeŝto, kie li konstante kreis. En 1942 li fondis liberan artan lernejon kun Tibor Gallé. Krom skulptaĵoj li kreis ankaŭ medalojn. Li ricevis premiojn inter 1926-1936. Li edziĝis dufoje (pro eksedziĝo).

Elektitaj ekspozicioj
---------------------

* Budapeŝto (1936, 1965
* Venecia Bienalo (1936, 1938, 1940, 1942)
* Arthalo Budapeŝto (1950-1962)

Elektitaj artaĵoj
-----------------

* reliefo en Budapeŝtoreliefo en Budapeŝto
* reliefo en Budapeŝtoreliefo en Budapeŝto
* reliefo en Budapeŝtoreliefo en Budapeŝto
* reliefo en Keszthelyreliefo en Keszthely
* Mihály MunkácsyMihály Munkácsy
* PingvenojPingvenoj
* busto pri Döme Horváth en Kecskemétbusto pri Döme Horváth en Kecskemét
* FaunFaun
* Tombo de Vilmos AporTombo de Vilmos Apor
* 2-forinta monero2-forinta monero
* hungara telefonĵetonohungara telefonĵetono

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun bildoj
* hungarlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 619985
* VIAF: 121441559
* ISNI: 0000 0000 7931 7166
 |
**Svanujo** aŭ **Svanetio**, historia provinco de Kartvelio, situas en la centra parto de Granda Kaŭkazo, sur sudaj deklivoj de tiu montmasivo, en fluejoj de riveroj Enguri kaj Cĥenisckali. Dum pasintaj tempoj, mallarĝaj montaj vojetoj estis la sola rimedo, per kiu Svanetio estis interligita kun la ekstera mondo. Pro tio dum malamikaj invadoj ĉi tien oni alportadis por savado kaj konservado antikvajn manuskriptojn kaj aliajn grandvalorajn historiajn aĵojn, kies parto ĝis nun estas gardata en Svanetio.

Post disfalo de Kartvelia regno en la 16-a jarcento, parto de Svanetio eniris en konsiston de Megrelia Princlando, alia parto subordiĝis al Imeretia Reĝlando. Princa potenco tie estis abolita en la jaroj 1857-59.

Administracia centro de Svanetio estas **Mestia**, kies antikvaj ŝtonaj turoj elvokas grandan intereson de vizitantoj. Plej multaj el tiuj turoj estas gardataj kiel arkitekturaj konstruaĵoj el la pasinteco. Tie estas historia-etnografia muzeo, kie oni povas vidi bronzajn ilojn de la 3-a jarmilo a.K. bizancajn, makedonajn kaj kolĥajn monerojn, vazon de la epoko de Giorgi la 3-a (patro de Reĝino Tamar) kaj antikvajn kartvelajn manuskriptojn.

En Svanetio estas multaj interesaĵoj: lingvo kaj ĝiaj dialektoj, popolaj moroj, kantoj, fabeloj, ktp. Tie ĝenerale loĝas **svanoj** - subetno de kartveloj. En la ĉiutaga vivo ili parolas svane, sed literatura kaj skriba lingvo por ili estas la kartvela. Svanoj kun kartaj kaj megrelaj triboj formis kartvelan popolon. Bazo de la leksikono de la svana lingvo estas komuna prakartvela stoko kaj ĝiaj derivaĵoj.

Bildaro
-------

* 
* 
* 
*

Vidu ankaŭ
----------

* Svan-salo

  



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Transportilo** estas fikcia maŝino uzata en la universo de Star Trek. Transportiloj konvertas personon aŭ objekton al energio (procezo nomita *dematerialigo*), kiu estas "fiksita" (transportita) al celo, kie ĝi estas konvertita en materion (rematerialigo). La termino "transportila akcidento" estas fikcia termino por kiam persono aŭ objekto ne rekonstruiĝas ĝuste.

La originala plano de la kreinto de Star Trek, Gene Roddenberry, ne inkludis transportilojn, sed surplanedigi la stelŝipon mem. Tamen, ĉi tio postulus nepraktikigeblajn kaj neatingeblajn arojn kaj modelajn filmadojn, same kiel epizodajn prokrastojn dum la surplanedigo, ekflugo, ktp. La helpveturilo estis la sekva ideo, sed kiam filmado komenciĝis, la modelo ne estis preta. Transportiloj estis elpensitaj kiel malpli multekosta alternativo. La speciala efiko de transportilo en klasika televidserio, antaŭ ol esti farita uzante komputilon, estis kreita renversante malrapidan kameraon kaj fotante iujn retroiluminajn brilajn grajnojn de aluminio-pulvoro kiuj estis faligitaj inter la fotilo kaj nigra fono.

Referencoj
----------

1. ↑  *Star Trek: The Next Generation 365* by Paula M. Block, Terry J. Erdmann
La **preĝejo Sankta Ladislao**, nomata laŭ Ladislao la 1-a, reĝo de Hungario, estas romkatolika monumento historia en Hungario, en mezo de urbo Szob.

Historio
--------

Tiu preĝejo konstruiĝis en la 1770-aj jaroj, sed laŭ dokumento estis ankaŭ pli malnova preĝejo en Szob. La sonorilo kaj la orgeno alvenis el la malnova preĝejo. En 1838 la inundo atingis la preĝejon. La nova orgeno ekmuzikis en 1794, ĝi renoviĝis en 1856, 1955 kaj 1974. La horloĝo en la turo funkcias ekde 1898, tamen nuntempe jam helpe de kurento.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola. En mezo de la fasado estas la turo, sube la enirejo. La sanktejo iomete estas pli mallarĝa, ol la navo kaj ĝi situas en la orienta, la turo en la okcidenta parto. La navo havas flanke sakristion. Interne apud la altaro estas 2 skulptaĵoj pri Stefano la 1-a (Hungario) kaj Emeriko de Hungario. Ili estis faritaj en 1818 el lignoj. La altara bildo prezentas Sanktan Ladislaon pentritan en 1927.

Kermeso okazas en la 27-an de junio.

Fontoj
------

* hungare
* hungare
* hungare
* hungare kun fotoj

Interno de la preĝejo

* Kategorio Preĝejo Sankta Ladislao (Szob) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Argentina Publika Televido** (hispane *Televisión Pública*) estas publike posedata argentina televidreto, kio estas la nacia publika elsenda organizo.

Komencis dissendi en 1951, kiam televidkanalo LR3 Radio Belgrano 7 en Bonaero kaj ĝia esenca stacio estis la unua televidstacio en la lando se temas pri dissendi.

Dissendoj
---------

La reto havas varian horaron. Ĝia produktaĵo inkluzivas multajn kulturajn kaj edukajn programojn. Ĝi ankaŭ funkciigas sian propran novaĵservon, kun novaĵprogramoj kiel ekzemple *Televisión pública Noticias* (Publika Televida Novaĵo), kaj ĝia programo *Fútbol para Todos* (Piedpilko por Ĉiuj), kiu komencis dissendi de la 2009/10 sezono kaj tenas ĉiujn rajtojn al elsendoj de la Argentina Supra Ligo, la Argentina malalta ligo kaj Liga B Nacional (la tria plej grava) ĝis la fino de la sezono 2016/17. En 2013, la kanalo surprizis spektantojn kun sia unua posttagmezdramo kaj junulprogramo kaj iĝis la unua stacio se temas pri elsendi regionan programon en 2014.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo
* ATA (Asociación de Teleradiodifusoras Argentinas)
* Youtube kanalo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 815470
* LCCN: n2002031006
* VIAF: 151463742
 |
La **Regiona Konsilio** (franclingve *Conseil régional*) estas la balotita asembleo de ĉiu franca regiono.

Historio
--------

La subdivido de Francio laŭ regionoj datiĝas de 1956, sed ili estis tiam nur administraciaj kaj formalaj subdividoj, ekzemple samkiel arondismentoj aŭ kantonoj hodiaŭ. Post la malsukceso de referendumo en 1969 pri la kreaĵo de potencaj, politikaj regionoj (kiu aliparte kaŭzis la demision de Prezidento Charles de Gaulle), la sinsekvaj registaroj elektis pli gradan metodon. Tiel la Regionaj Konsilioj estis kreitaj de la leĝo de la 5-a de julio 1972

Tiam, ĉiu konsilio konsistis el la parlamentanoj (deputitoj kaj senatanoj) de la regiono, kaj el de la delegitoj de la Ĝeneralaj Konsilioj kaj komunumoj de la regiono. La konsilantoj balotis ĉiujare malgrandan buĝeton, subtenitan per kelkaj fiskaj taksoj.

En 1982 kaj 1983, la leĝoj pri sencentralizo konfidis al la regionoj plurajn taskojn, precipe pri la subteno de liceoj aŭ pri profesia formado. Nur en 1986 fariĝis la regionoj veraj "teritoriaj kolektivoj", samkiel departementoj aŭ komunumoj.

Funkciado
---------

Ekde 1986, la regionaj konsilantoj estas balotitaj per rekta universala voĉdono. Iliaj mandatoj daŭras 6 jarojn, kaj ili estas sekve reelekteblaj. La konsilantoj balotas la prezidenton de la Regiona Konsilio, kiu disponas la ekzekutivan potencon ekde 1986 (antaŭe, tiun posedis la regiona prefekto).

La prezidento devas plenumi la decidojn de la Konsilio kaj rekruti la regionan laboristaron.

La regiona prefekto kontrolas la konformecon de la regionaj decidoj kun la naciaj leĝoj, kaj povas okazeble submeti peton al la administra tribunalo.

Ĉiu regiono, metropola aŭ transmara, enhavas Regionan Konsilion, escepte de Korsiko, kiu posedas specialan, pli aŭtonoman insulan asembleon.

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Regiona Konsilio (Francio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Regionoj de Francio
* Departementa Konsilio (Francio)
La **franciskana preĝejo Sankta Antonio de Padovo** estas sakrala historia monumento en urbo Szigetvár (Hungario).

Historio
--------

Post dominado de turkoj franciskanoj alvenis kaj ili konstruis kirkon kune kun la apuda monaĥejo en la 1730-aj jaroj en loko de turka moskeo. La orgeno origine estis kreita en 1897 en Szentegát, poste trakonstruita en 1901, fine portita al Szigetvár en 1976. La franciskanoj estis forigitaj en 1950, poste la diocezo transprenis la taskojn. La kirko estis renovigita en 2018.

Konstruaĵoj
-----------

### Preĝejo

La preĝejo situas laŭ la trotuaro inter profana teretaĝa domo kaj la monaĥejo. La fasado estas malsimetria, ĉar la kvadrata turo altiĝas inter la navo kaj la monaĥejo. La enirejo situas en mezo de la nava fasado. Apude estas videblaj po unu malgrandaj fenestroj, pli supre estas jam pli grandaj fenestroj, la plej supre sola malgranda rondfenestro. La turpinto estas piramida. La turo havas 2 sonorilojn, kiuj venis el Turbék. Interne la triobla baroka ĉefaltaro (1736) estas altvalora, same la mebloj de la sakristio, kiuj estis kreitaj ĉirkaŭ 1770. Sub la preĝejo jam neuzitaj kriptoj estas.

### Monaĥejo

La origine duetaĝa monaĥejo estis konstruita en 1740. La dua etaĝo estis malkonstruita en 1830. La konstruaĵo ĉirkaŭas ĝardenon, kie iam la franciskanoj kultivis legomojn. Nuntempe la domo estas muziklernejo kaj en la ĝardeno oni aranĝas koncertojn.

Kermeso okazas en la 13-an de junio.

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

* sonorado


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto Arkivigite je 2017-07-01 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun foto
* datenoj
* pri la altaro kun foto
Temari
**Temari**, ankaŭ konita kiel *gotenmari*, estas tradicia japana pilketo.

Historio
--------

*Temari-oj* devenas el Ĉinio kaj estis enkondukitaj en Japanion antaŭ 500 aŭ 600 jaroj. Ili estis faritaj el restoj de malnovaj kimonoj. La silkpecoj estis kunigitaj por formi pilkon kaj poste ĉirkaŭitaj de silkostrioj, kiuj estis kudritaj. Iom post iom la kudrerlinioj estis broditaj kaj *temari* iĝis vera artaĵo kun pli kaj pli bele broditaj ornamaĵoj. Nobelaj kaj aristokratiaj virinoj konkursis por krei la plej belajn kaj komplike broditajn *temari-ojn*.

Kiam kaŭĉuko alvenis al Japanio, pilkoj estis faritaj el tiu materialo kaj *temari-oj* iĝis nuraj artaĵoj, kvankam kelkaj patrinoj ankoraŭ faras ilin por gefiloj.

Artaĵo
------

*Temari-oj* estas altvalora kaj tre ŝatata donaco, kiu simbolas grandan amikecon kaj fidelecon. Tiel la brilaj koloroj kaj fadenoj uzitaj simbolos deziron al la ricevonto pri brila kaj feliĉa vivo.

Tradicie estis malfacile iĝi artisto en Japanio. Por fariĝi *temari*-artisto oni devas multe kaj specife trejniĝi kaj pruvi siajn kapablojn kaj teknikon antaŭ esti agnoskita kiel *temari-isto*.

Tradicie gepatroj donacis *temari-ojn* al infanoj je novjaro. Ene de ĉiuj silkopecoj la patrino metis papereton kun deziro por la infano. Infanoj neniam eksciis, kiun deziron la patrino faris, kudrante la pilkon.

Aliaj pilkoj enhavis bru-ilojn el rizeroj aŭ sonoriletoj por aldona ludvaloro.

Oni diras, ke tradiciaj *temari-oj* estis tiom dense faritaj, ke ĵetitaj planken ili eĉ resaltis.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Temari en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* 
* Arkivigite je 2018-04-10 per la retarkivo Wayback Machine
* 
* 
*
Larĝa panoramo pri Karaganda Ŝtata Industria Universitato
**Temirtau,** laŭ kazaĥa lingvo *Теміртау,* laŭ rusa lingvo *Темиртау* estas universitata urbego en Provinco Karagando (Kazaĥio). La loknomo signifas proksimume "fera monto" pro la granda metalurgia produktado.

Situon de Temirtau montras la ruĝa punkto
Preĝejo kaj loĝdomoj en Temirtau
Preĝejo en Temirtau

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 296 km²
* Supermara alteco: 511 m
* Loĝantaro: 185 082 (en 2015
* Horzono: UTC + 6
* Telefonkodo: +7 7213
* Poŝtkodoj: 101400
* Aŭtokodo: М, 09
* 50° 06′ 00″ N 72° 57′ 00″ O﻿ / ﻿50.10000 °N, 72.95000 °O﻿ / 50.10000; 72.95000 (mapo)Koordinatoj: 50° 06′ 00″ N 72° 57′ 00″ O﻿ / ﻿50.10000 °N, 72.95000 °O﻿ / 50.10000; 72.95000 (mapo)

Geografio
---------

Temirtau situas en la nordorienta-meza partoj de la lando laŭ riverbordo nordokcidente de Karagando. Astano troviĝas 165, Pavlodar 374, Kokŝetau 434, Semej 519, Petropavlo 594, Oskemeno 690, Kostanaj 733, Taraz 805, **Almato** 816, Turkistano 829, Ŝimkento 900, Aktobe 1121, Atirau 1578 kilometrojn. 

Fontanoj en Temirtau

Loĝantaro
---------

| Jaro | Loĝantaro |
| --- | --- |
| 1959 | 76,725 |
| 1979 | 213,026 |
| 1989 | 212,382 |
| 1999 | 170,481 |
| 2009 | 169,590 |
| 2015 | 177,057 |

La loĝantaro konsistas el:

* rusoj 103 795 homoj (56,86 %)
* kazaĥoj 53 290 homoj (29,19 %)
* aliaj popoloj malpli grandaj

Historio
--------

Teatro en Temirtau
Vilaĝo Ĵaur estis fondita en 1905 fare de 40 familioj sur la alia flanko de la rivero. Post 4 jaroj la vilaĝo estis alinomita al Samarkandskij. En 1933 apud la vilaĝo kanalo konstruiĝis por helpi liveradon de karbonoj, post 6 jaroj ankaŭ digo konstruiĝis tra la rivero por krei akvorezervujon. En 1942 komencis funkcii la akvoenergia centralo, post jaroj oni komencis produkti ŝtalojn en la metalurgia kombinato. En 1945 la komunumo ricevis urborangon sub nomo Temirtau. En 1959 tumultoj kaj ribeloj okazis pro la malbonaj labor- kaj vivkondiĉoj, estis 16 mortintoj, 27 vunditoj, proksimume 70 arestitaj kaj kondamnitaj laboristoj. En la 1970-aj jaroj la metalurgia kombinato apartenis al la plej grandaj tiaj en Sovetunio.

Vidindaĵoj
----------

Historia kaj kultura centro
Tramo de Temirtau
* pluraj preĝejoj
* historia kaj kultura centro
* teatro

Famuloj
-------

* Volodimir Hordijenko naskiĝis en la urbo

Ĝemelurboj
----------

* Bosnio kaj Hercegovino Zenica, Bosnio kaj Hercegovino
* Ukrainio Kamjansko, Ukrainio

Fontoj
------

* mapo, distancoj Arkivigite je 2016-11-02 per la retarkivo Wayback Machine
* angle
**Tartegnin** estas komunumo en la distrikto Nyon en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 225 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.

Geografio
---------

La viteja komunumo Tartegnin situas sur la suda deklivo de la monteta ĉeno Côte norde de la Lago Lemano proksimume 120 metrojn super la laga nivelo kun bela vido al la laga baseno kaj la Alpoj. La komunumo konsistas el la vilaĝo Targegnin kaj kelkaj vitejobienoj.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 1,09 km², de kiuj 37,6 % estas kovritaj de arbaro, 53,2 % servas por agrikulturo kaj 6,4% por setlado.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Tartegnin limas en nordo kaj oriento al Essertines-sur-Rolle, en sudoriento al Mont-sur-Rolle, en sudo al Rolle, kaj en okcidento al Gilly.

Trafiko
-------

Laŭlonge de la suda komunumolimo de Tartegnin pasas la kantona ĉefvojo n-ro 124 de Aubonne al Nyon. Tra la vilaĝocentro de Tartegnin kondukas konekta vojo de Mont-Dessus al Gilly kaj konekta kondukas de la vilaĝocentro al la kantona ĉefvojo. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 siutas 1 kilometron sudoriente de la komunumo apud Rolle. Pere de poŝtaŭtolinio de Rolle al Gland la komunumo estas konektita al la publika transportreto.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Tartegnin datiĝas el la jaro 1018 kiel *Tritiniaco*. En la 13-a jarcento estis menciita nobela familio de Targegnin. Dum mezepoko Tartegnin apartenis al la Senjorujo Mont-le-Vieux. Sub la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 Tartegnin apartenis al la Voktejo Morges. Post la revolucio ĝi estis atribuita al la Distrikto Rolle. Kun efiko de la 1-a de januaro 2008 ĝi surbaze de la administra reformo de 2006 estis atribuita al la grandigita Distrikto Nyon.

Notoj kaj referencoj
--------------------

1. ↑  Fonto: Reta mapo 1:20000 de Swisstopo[*rompita ligilo*]
2. ↑  Fonto: Komunumdatumoj de la retejo de la Svisa Federacia Oficejo pri Statistiko, retejo konsultita la 5-an de novembro 2011
3. ↑  Fonto: *Germain Hausmann*: *Tartegnin* en *Historia Leksikono de Svislando* (2012-08-13)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Tartegnin Arkivigite je 2011-09-28 per la retarkivo Wayback Machine

* **Vidu ankaŭ en la Vikimedia Komunejo la kategorion Tartegnin** – (Kolekto de bildoj kaj plurmediaj dosieroj)

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Nyon |
| --- |
| Arnex-sur-Nyon • Arzier-Le Muids • Bassins • Begnins • Bogis-Bossey • Borex • Bursinel • Bursins • Burtigny • Chavannes-de-Bogis • Chavannes-des-Bois • Chéserex • Coinsins • Commugny • Coppet • Crans-près-Céligny • Crassier • Duillier • Dully • Essertines-sur-Rolle • Eysins • Founex • Genolier • Gilly • Gingins • Givrins • Gland • Grens • La Rippe • Le Vaud • Longirod • Luins • Marchissy • Mies • Mont-sur-Rolle • Nyon • Perroy • Prangins • Rolle • Saint-Cergue • Saint-George • Signy-Avenex • Tannay • Tartegnin • Trélex • Vich • Vinzel |  |

 |
**László Pólos** [lAslO pOloŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Pólos László,** ekster Hungario ofte *Laszlo Polos* estas hungara-nederlanda filozofo, altlerneja instruisto, ekstera membro de Hungara Scienca Akademio (2019).

László Pólos naskiĝis la 14-an de septembro 1955 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Pólos instruis en pluraj mezlernejoj inter 1978-1982, en tiu periodo li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1980, filozofian post 2 jaroj. Post la diplomoj li instruis jam en universitatoj: Universitato Loránd Eötvös (1982-1986), Universitato Janus Pannonius (1986-1990), Universitato de Amsterdamo ekde 1991. Li kandidatiĝis en 1995, poste li instruis kiel docento en Universitato Loránd Eötvös kaj Erasmo-Universitato de Roterdamo. En 2002 li estis gastesploristo en Universitato Stanford en 2002, kie li partoprenis en verkado de monografio. Ekde 2018 li instruas ankaŭ en Kalvinana Universitato Gáspár Károli. Li ricevis premiojn en 1987 kaj 1988.

Elektitaj artikoloj
-------------------

* *Applied logic: how, what and why. Logical approaches to natural language.* (1992)
* *Structural Inertia and Organizational Change Revisited I: Architecture, Culture and Cascading Change* (2002)
* *Founding Conditions, Learning, and Organizational Life Chances: Age Dependence Revisited* (2011)
* *A Cognitive Organization Theory (COT) of organizational change: measuring organizational texture, audience appeal, and leadership engagement* (2017)

Liaj libroj (kun aliaj)
-----------------------

* *A Logika elemei* (1987)
* *Logics of Organization Theory: Audiences, Codes, and Ecologies* (monografio, 2007)

Fontoj
------

* hungarlingva prezento kun foto (la koncerna teksto estas legebla pli malsupre)
*

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 666565
* LCCN: nr90024084
* SUDOC: 057263949
 |
La **tempa logiko** estas etendo de la modala logiko, kiu estas praktike uzata en sistemoj de reguloj, kie gravas la nocio de tempo. Ekzistas ia rilato kun aliaj variaĵoj de logiko, por ekzemplo, la modala logiko. Ties studo havas gravon en la informadiko ĝis aktuale.

Por ekzemplo, oni konsideru la frazon: "Mi malsatas"; kvankam ties signifo estas sendependa de la tempo, la valoro de vero aŭ falseco de tiu frazo povas varii pro la tempo en determinita sistemo kiu inkludas manĝagadojn; tial, depende de la sistemo, kelkajn fojojn ĝi estos vera kaj aliajn falsa, kvankam neniam estos vera kaj falsa samtempe.

La tempa logiko estis jam studita de Aristotelo; en kelkaj de liaj verkoj estas esprimoj kiuj montras ian analogion kun la tempa logiko de unua ordo; tiel aperas esprimoj kun ekzistokvantigiloj kaj universalaj kvantigiloj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Clemente Laboreo, Daniel.  Enkonduko al natura dedukto (esperante). danielclemente.com (2004-08).


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 724952
 |
Situo de la Tasmana Maro inter Aŭstralio kaj Novzelando
Mapo de la Tasmana Maro
La **Tasmana Maro** estas granda akvokorpo inter Aŭstralio kaj Novzelando, ĉirkaŭ 2,000 km larĝa. Ĝi etendas longe ĉirkaŭ 2,800 km el nortdo suden. Ĝi estas sudokcidenta segmento de la Suda Pacifiko. Tiu maro estis nomata laŭ la nederlanda esploristo Abel Tasman, la unua konata eŭropano kiu atingis ĝis Novzelando kaj Tasmanio. La brita esploristo Kapitano James Cook poste multe navigis tra la Tasmana Maro en la 1770-aj jaroj kiel parto de sia unua ŝipveturado esplora.

Anglalingve la Tasmana Maro estas komune kaj populare aludita kaj en Aŭstralio kaj en Novzelando kiel **The Ditch** (kanaleto); ekzemple, *crossing the ditch* (trapasi la kanaleton) signifus iron al Aŭstralio el Novzelando aŭ inverse. En Maoria, la Tasmana Maro estas nomata *Te Tai-o-Rehua*.

Insuloj
-------

La Tasmana Maro enhavas nombron de mezmaraj insularoj, tre aparte el marbordaj insuloj de aŭstraliaj kaj novzelandaj ĉefteroj:

* Insulo Lord Howe (parto de Novsudkimrio)
* Piramido de Ball (parto de Novsudkimrio)
* Norfolkinsulo, en norda pinto de la Tasmana Maro, lime kun la Korala Maro (Ekstera Teritorio)
* Rifo Middleton (parto de Koralmaraj Insuloj)
* Rifo Elizabeta (parto de Koralmaraj Insuloj)

40° S 160° O﻿ / ﻿40 °S, 160 °O﻿ / -40; 160 (mapo)

Notoj
-----

1. ↑  Rāwiri Taonui. Tapa whenua – naming places - Events, maps and European influences, *Te Ara - the Encyclopedia of New Zealand*, Ministry for Culture and Heritage. ISBN 978-0-478-18451-8. Ĝisdatigita la 1an de Marto 2009. Konsultita la 24an de Februaro 2011.
*Por aliaj uzoj, vidu la paĝon Tempe.*
Nekuirita tempeo
**Tempeo** (indonezie: Tempe) estas kuko el sojofaboj kaj devenas el Indonezio.

Tempeo estas tradicie farita produkto surbaze de (biologaj) sojofaboj. Tiuj estas post trasorbigo kaj kuirado inokulitaj (miksitaj) kun homafabla ŝimo (*Rhizopus orizae*, *Rhizopus stolonifer*, *Rhizopus microsporus* aŭ aliaj) kaj ankoraŭ dum 24 horoj inkubaciitaj.

Tempeo estas riĉa je vitaminoj el la B-grupo, vitamino A, niacino, foliata acido, pantotenacido, biotino, kaj fibroj kaj mineraloj kiel kalcio kaj fero, fosforo, magnezio, kalio, zinko kaj mangano. Tempeo krom tio estas
malriĉa je graso kaj tute sen kolesterolo.

Pro la enzima ago dum la fermentado la nutraj elementoj fariĝas pli bone digesteblaj, kaj la malutilaj komponentoj kiel oligo-sakaridoj kaj fitinoj estas malkomponigitaj. La rezulto estas produkto kun digestiĝa koeficiento de 86%, kiu estas riĉa je altkvalitaj proteinoj kun ĉiuj esencaj aminoacidoj.

Tempeo havas neŭtralan guston, sed pro tio ke ĝi facile transprenas aliajn gustojn, ĝi estas taŭga kiel ingredienco por variaj manĝaĵoj. Ĝi ofte estas uzata en la indonezia kuirarto, kaj povas servi kiel parto de vegetaraj manĝaĵoj.

La nutra valoro de 100g da tempeo:

|  |  |
| --- | --- |
| Energia valoro | 833 kĴ |
| Karbonhidrato | 9,9 g |
| Proteino | 19,5 g |
| Graso | 7,5 g |
| Vitamino B1 | 0,28 mg |
| Vitamino B2 | 0,65 mg |
| Vitamino B3 | 2,52 mg |
| Vitamino B6 | 830 μg |
| Vitamino B12 | 3,9 μg |
| Kalcio | 142 mg |
| Fero | 5 mg |
| Fosforo | 240 mg |

Saneco
------

Tempeo havas pozitivan infuon je diareo; ĝi malfaciligas malsanigajn mikroorganismojn por fiksiĝi al la intestvando.

El esploro de la universitatoj de Loughborough kaj Oksfordo el 2008 montriĝis ke konsumo de la je tempeo parenca tofuo fare de pliaĝuloj verŝajne kondukas al plimalboniĝo de la memoro, sed la fermentiĝinta tempeo povas pro la granda amaso da foliata acido, tamen havi pozitivan efikon por la cerbo.

Oni observis malsanon kaj veneniĝon de besto (inter ili homo), pro la gluto de Tempeo.

Referencoj
----------

1. ↑  nederlandeTempeh werkt tegen buikloop Telegraaf.nl, 14 oktober 2010
2. ↑  angle *First characterization of bioactive components in soybean tempe that protect human and animal intestinal cells against enterotoxigenic Escherichia coli (ETEC) infection* www.wageningenur.nl, 2010
3. ↑  angle "*Loughborough University research finds tofu linked to poorer memory*" Loughborough University, la 7an de julio 2008
4. ↑  nederlande "Tofuo povas korodi la memoron" EVMI, 16-a de julio 2008
5. ↑  nederlande Mertens kaj Van Veen (1933). "De bongkrek vergiftigingen in Banjolmas", *Geneeskundig Tijdschrift Nederlandsch-Indië* **63**, p. 1223.

Vidu ankaŭ
----------

* Tofuo
* Oncom

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Tempeo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Pli da informoj pri tempeo angle
* Historio de Tempeo Arkivigite je 2008-07-06 per la retarkivo Wayback Machine angle
* Informoj Arkivigite je 2006-02-24 per la retarkivo Wayback Machine germane
* Arkivigite je 2007-05-15 per la retarkivo Wayback Machine
Incipit de la verko
"*Regula pastoralis*" en manuskripto de la komenco de la 7-a jarcento konservita en la municipa biblioteko de Troyes.
***Regula pastoralis,*** aŭ *Liber Regulae pastoralis,* (latina titolo tradukebla per *Paŝtista zorgo*) de la 6-a jarcento estas verko de papo Gregorio la Granda por priskribi la taskojn de la episkopoj kaj pastroj ŝarĝitaj okupiĝi pri la instruo kaj edifo de la kristana popolo. La titolo estas ĉerpita el la akompana letero per kiu Gregprio sendis la verkon al sia amiko Leandro el Sevilo; la teksto estis sendita ankaŭ al Johano episkopo de Raveno, kaj pere de tiu ĝi alvenis al Konstantinopolo, kies imperiestro Maŭricio ordonia la tradukon al la greka kaj ĝin disonis al episkopoj de siaj teritorioj.

La verko estis tradukigita de la anglosaksa Alfredo la Granda (849-899), reĝo de la okcidentaj anglosaksoj, al la antikva angla lingvo de la finiĝo de la 9-a jarcento.  

Tiu libro, laŭ la prefaco al la anglosaksa libro, estis sendita al la regno de Kent, pere Aŭgusteno de Canterbury, de papo Gregorio la Granda.

Tra la regno de Kent la Reguloa pastoralis (Paŝita zorgo) pasis al Francio kie Karlo la Granda ĝin rekomendis al la episkopoj de sia regno en diversaj konsilioj-Kapitularioj, kaj spuroj de tiu evento troviĝas en diversaj dokumentoj, ekzemple en letero de Hinkmaro, ĉefepiskopo de Reims (845–882).

La teksto de la liber Regulae atingis nian epokon en diversaj manuskriptoj. La plej antikva estas tiu de Toyes, MS 504, de la komenciĝo de la sepa jarcento: unciale skribita sendividoj intervortaj, probable origina el Romo, kun 25 linioj po paĝo, ornamita en la komencaj literoj pere de inkoj ruĝ, verda kaj flava. La teksto estas kompleta, raraĵo por la antikvaj libroj. Ekzemplero estis sendita al la episkopo de Worcester.

Notoj
-----

1. ↑  Tiu tradukaĵo prenas la nomon de Hierdeboc's kaj ties ekzemplero estas konservita ĉe Bodleian Library, Oxford, kaj estas la plej antikva konata skribaĵo anglalingva.
2. ↑  Laŭlitere "la libro de la paŝtisto". Laŭ historiistoj, estis intenco de la reĝo altigi la kulturajn kondiĉojn de sia popolo, ebligante al ĉiuj kompreni la mesaĝon de la Eklezio; estis en la intencoj de la reĝo, post la levo de klerularo se ne al alta kulturo almenaŭ nivelen de ne-seninstrua klaso, celi al pli bona eduko de la popolo.
3. ↑  En la Patrologia Latina la verkoj de Gregorio la Granda gastas en la volumoj de 75 ĝis 79.

Bibliografio
------------

* Giulia Mazzuoli Porru, *Manuale di Inglese Antico*, Giardini Editori e Stampatori in Pisa (grammatica)
* angleHenry Sweet, *King Alfred's West Saxon Version of Gregory's Pastoral Care*, EETS OS n 45, 1871-1872, represaĵo 1959 de traduko.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Latina teksto de la "Regula patoralis"
* Studoj pri la "Regula pastoralis"


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 454885
 |
**Tatahuicapan de Juárez** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Tatahuicapan de Juárez*. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 210.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 12350 loĝantojn. El tiuj estis 5878 viroj kaj 6472 virinoj. La komunumo havas surfacon de 208.06 kvadratkilometroj. La meza alteco estas inter 300 ĝis 400 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 12851 personoj. En la jaro 2000 temis pri 12488, do temis pri kresko / malkresko je -0.57 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 10518 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 7803 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al 74.19 % de la loĝantoj. 

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Tatahuicapan de Juárez[*rompita ligilo*] en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**JECZA Péter** [jeca] estis rumania hungara skulptisto naskita la 16-an de oktobro 1939 en Sfântu Gheorghe kaj mortinta la 24-an de marto 2009 en Temeŝvaro. Li estis la pli juna frato de redaktoro Tibor Jecza.

Niké fare de Jecza

Kariero
-------

Péter Jecza pristudis skulptoarton en Kluĵo inter 1957 kaj 1963 en la Arta Altlernejo Ion Andreescu sub la direktado de András Kós kaj Romulus Ladea.Poste li instruis en Timişoara ĝis 1989 en altlernejoj. De 2005 li estas ano de la Hungara Artakademio. Li ricevis la *Internacian Artpremion Dr-ro Ludwig Linder* en 1975, ormedalon de la Internacia Skulptobienalo de Ravenna.

Individuaj ekspozicioj
----------------------

Wuppertal (1972), Bukareŝto, Hofgeismar (1973), Wuppertal, Hofgeismar (1977), Aeugsterhal (1978), Wuppertal (1981), Cluj-Napoca, Wuppertal (1982), Düsseldorf (1983), Köln (1984), Basel, Wuppertal, Lugoj (1986), Basel (1987), Essen (1990)

Fonto
-----

* Artportal.hu Arkivigite je 2008-04-13 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Péter Jecza en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Retpaĝo de artisto


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 80217
* GND: 123492831
* LCCN: n2005043888
* VIAF: 15680228
* ISNI: 0000 0001 1438 4947
* RKD: 294110
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
Tipa japana ĉambro kun tatamo kaj shoji
**Tatamo** (japane: 畳, plenigita) estas tradicia japana plankokovrilo en japanaj domoj, hejmoj, temploj, ktp.

Ĉie en la mondo tatamoj estas uzitaj por praktiki japanajn luktosportojn. La planko de la doĵo estas tute kovrita de tatamoj, aldonante elastecon al la planko.

Tradiciaj dimensioj de tatamoj estas 91 cm x 182 cm, sed tiuj dimensioj varias laŭ regionoj en Japanio. Ankoraŭ nuntempe oni forprenas ŝuojn antaŭ eniri japanan domon, kvankam ofte anstataŭis pli modernaj tapiŝoj la tatamojn.

La dimensio de tatamo estas samtempe unuo por mezuri ĉambrojn, nomita *jō* (畳, じょう): ankoraŭ nun oni diras, ke ĉambro estas 8-tatama, t.e. ke la planko povas ricevi 8 tatamojn. Tiel la larĝeco de tatamo iĝis referenco por tradicia konstruado: ĉambroj, sed ankaŭ pordoj, fenestroj, ŝutroj, ... estas dimensiitaj laŭ tiu unuo.

Por dormado, futonoj estas sternitaj ĉiuvespere sur la tatamojn kaj ĉiumatene ordigitaj en la *oshiire* por ke la ĉambro estu libera por aliaj uzoj.

Sekcio de tatamo
Tatamoj estas tradicie faritaj el tavoloj de rizopajlo krucigitaj kaj premitaj. La pezo varias inter 25 kaj 30 kg. Nuntempe ili estas el artefaritaj materialoj (ŝaŭmaĵoj kaj kartono).

Aranĝo
------

Aranĝoj de tatamoj
Jen kiel tatamoj povas esti aranĝitaj. En malgrandaj ĉambroj eblas uzi ankaŭ duontatamojn (90x90cm). Pro la dimensio de tatamoj la japana konstruaĵo havas tradicie mezurojn oblajn de 90 cm.

* Kategorio Tatamo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **templo omaĝe al Sankta Serafim de Sarov en Raev** estas ortodoksa preĝejo situanta en la Nordorienta Administra Okrugo de Moskvo. Ĝi situas 10 minutojn piedire de la metrostacio Medvedkovo. Li estis inkluzivita en la programo por la konstruado de novaj temploj "Programo-200". La tri-kupolhava briktemplo estas dezajnita por 1000 paroĥanoj. La alteco de la templo estas 43 metroj. La totala areo de la templo estas 1100 m². La templokomplekso ankaŭ inkludas administrajn kaj ekonomiajn konstruaĵojn, spiritan kaj instruan centron kaj enirdometon kun preĝejbutiko. Ekzistas biblioteko ĉe la templo; dimanĉa lernejo por infanoj kaj plenkreskuloj estas malfermita, kaj korusaj rondoj, artstudio kaj teatrostudio estas organizitaj.

Konstruo
--------

Konstruo komenciĝis en 2005. La konstruaĵo de la preĝejo estis starigita en la plej bonaj tradicioj de rusa templarkitekturo de la 16-a jarcento. La supra altaro estis konsekrita omaĝe al sankta Serafim de Sarov, la malsupra altaro honore al sankta Nikolao, ĉefepiskopo de Mira el Likio, miraklofaristo.

En la tago de Sankta Nikolao, la 19-an de decembro 2014, kruco estis solene konsekrita kaj starigita sur la kupolo de la templo. La malgranda konsekro okazis la 30-an de julio 2016.

La rito de granda konsekro: La 15-an de februaro 2017 prezentis Lia Sankteco Patriarko Kirill de Moskvo kaj Ĉiuj Rusoj.

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 822917
 |
**Tatra T3** estas iam tre populara kaj ĝis nun vaste uzata modelo de tramo. Ĝi estis produktata en Ĉeĥoslovakio de 1960 ĝis 1989. Entute estis produktitaj 13.991 tiaj vagonoj (nur sovetia KTM-5 iom superis tiun kvanton kun pli ol 14 mil vagonoj).

11.368 tiaj vagonoj estis produktitaj por diversaj urboj de Sovetunio. Tio estas rekorda kvanto de tramvagonoj de la sama modelo, iam aĉetitaj de unu lando.

Kiel diras fakuloj pri trama transportado, la ĉefa manko de la modelo T3 estis, ke ĝia populareco malhelpis enkondukon de novaj modeloj: oni preferis uzi la kutiman bonan modelon. Inter la aliaj mankoj: malgranda kvanto de pasaĝeraj lokoj (ne superas buson), malgranda stirista kabino, zumado de elektrikaĵoj en la salono kaj aliaj.

Vagonoj Tatra T3 ne plu estas produktataj, sed daŭre vendataj. Kelkaj rusiaj urboj (ekzemple, Vladikavkaz), kie tiu modelo estis la ĉefa, volonte aĉetas uzitajn vagonojn de tiu kaj de la sekva, T4, modelo el Germanio, kie ilin anstataŭas aliaj modeloj.

En Volgogrado tramvagonoj Tatra T3 estas uzataj en la unika loka transporta sistemo kun parte subteraj vojoj (subsurfaca tramo).

Vidu ankaŭ
----------

* Tramoj Tatra
* Vario LF3

Tramo Tatra T-3 en Prago

* Kategorio Tatra T3 en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Tramtransporto |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rTramoj Tatra fabrikataj de kompanio ČKD en Prago |
| --- |
| Klasikaj (T) | T1 • T2 • T3 (T3R • T3RF) • T4 • T5 (T5A5 • T5B6 • T5C5) • T6 (T6A2 • T6A5 • T6B5 • T6C5) • T7 (T7B5) |
| Artikaj (KT, RT) | K1 • K2 • K5 • KT4 • KT8D5 (KT8D5N) • RT6 (RT6N1 • RT6S) • RT8D5 |
| Trejnigaj (B) | B3 • B4 • B6A2 |
| Aliaj | Tipaj markigoj de tramoj ČKD |

 |
**László Réti** [lAslO rEti], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Réti László** estis hungara arkivisto, laboristo, komunisto.

László Réti naskiĝis la  28-an de marto 1908(nun 1908-03-28) en Budapeŝto, li mortis la 7-an de februaro 1992 en Budapeŝto.

Biografio
---------

László Réti frekventis teksan lernejon ekde 1922, post 3 jaroj li laboris apud sia patro, ekde 1928 li laboris en teksa uzino. Li aliĝis al la socialdemokratoj jam en 1925, poste al la nelegalaj komunistoj aŭ ties junulara organizaĵo. En la 1930-aj jaroj li estis tre aktiva komunisto, la polico arestis lin resume 5 jarojn. Inter 1934-1937 li estis teksisto en Sovetunio, poste en Budapeŝto en 1939 li akiris teksan licencon. Depost la nazia erao li tuj ricevis partiajn taskojn kun postenoj. Ekde 1959 li laboris en la Hungara Tutlanda Arkivo, kie li okupiĝis pri dokumentoj pri komunismo. El tio li establis memstaran arkivon en 1970, poste li gvidis ĝin ĝis la pensiuliĝo en 1975. Intertempe li kandidatiĝis (CSc) en 1952 antaŭ la Hungara Scienca Akademio, li doktoriĝis en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1960. Li ricevis 5 ŝtatajn premiojn inter 1950-1975.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *A Bethlen–Peyer paktum* (1950)
* *Így látta az ellenség: A TAGYOB-anyag kritikája* (1969)
* *Lenin és a magyar munkásmozgalom* (1970)
* *A Magyar Tanácsköztársaság pecsétjei* (2 volumoj, 1970, 1973)

Fontoj
------

* biografio hungare
* biografio hungare
* biografieto hungare legebla en la 193-a paĝo

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 844016
 |



* Portalo pri Biografio
**Burbáguena** [burBAgena] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la nordo de la nordokcidenta komarko Jiloca [ĥiLOka], kies komarka ĉefurbo estas Calamocha, lime kun la provinco Zaragozo.

Geografio
---------

Ĝi estas je 87 km de Teruelo, provinca ĉefurbo, kaj laŭ la nacia ŝoseo N-234 norde de Calamocha kaj de la akso de Calamocha al Teruelo. Laŭ tiu ŝoseo estas norde Báguena kaj laŭ A-2511 okcidente de la aŭtoŝoseo A-23 norde-sude kaj Ferreruela de Huerva.

La urba kerno estas sur 814 msm, pro kio estas malvarma klimato. Proksimaj loĝlokoj estas Tornos (sude) kaj Berrueco (okcidente). 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Nordokcidente:* Báguena | *Norde:* Báguena | *Nordoriente:* Báguena |
| *Okcidente:* Báguena kaj Castejón de Tornos |  | *Oriente:* Ferreruela de Huerva kaj Calamocha |
| *Sudokcidente:* Tornos | *Sude:* Calamocha | *Sudoriente:* Calamocha |

Historio
--------

La zono venis al posedo de kristanoj post la venko de Alfonso la 1-a la Batalema. En 1248 ĝi sendependiĝis disde Daroca. 

Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj same en Burbáguena kie oni malaltiĝis ĝis nunaj 200.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estis agrikulturo (cerealoj), kaj brutobredado. Nune rura turismo.

Estas altiraĵoj en la urbo, nome la preĝejo kaj la ermitejo, restaĵoj de kastelo, piedirado tra proksimaj naturaj lokoj ktp.

Bildoj
------

* Domego Latorre.Domego Latorre.
* Domego Latorre.Domego Latorre.
* Pordego de la preĝejo.Pordego de la preĝejo.
* Turo de la preĝejo.Turo de la preĝejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------

* Retejo de la municipo Burbáguena
* Burbáguena en komarko Jiloca


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 800982
 |
**Svinesunda ponto** (svede *Svinesundsbron*; norvege *Svinesundsbroen*) estas nomo de duopa ponto super la markolo Svinesund, kiu formas parton de la limo inter Norvegio kaj Svedio. Sur la ponto kondukas la Eŭropa ŝoseo E6.

La malnova dukoridora ponto (svede *Gamla Svinesundsbron*) kun longo de 420 metroj kaj alto de 58 metroj estis konstruita inter 1939 kaj 1942. Ĝi estis ekuzita en 1946.

La nova kvarkoridora ponto (svede *Nya Svinesundsbron*) estis inaŭgurita la 10-an de junio en 2005 kun ĉeesto de la sveda kaj norvega reĝaj geedzaj paroj (tio estis planita fakte je la 7-a de junio, je la centjara datreveno de ĉeso de unio inter Svedio kaj Norvegio). La tuta longo de la plej longa unuarka ponto de la mondo estas 704 metroj kun alto de 55 metroj super grundo, 92 metroj super la akvo kun larĝo de 28 m. La apogdistanco de la betona meza arko estas 247 metroj. Ĝi estis produktita en Germanio kaj havas propran hejtadon por degeligi neĝon. Ekde la 1-a de julio en 2005 oni planas por ambaŭ pontoj vojkotizon.

La ponto estis konstruita dum 3 jaroj super la Ide-fjordo, pli proksime al la maro ol la malnova. Pro la proksimeco al la maro oni planis la ponto por elteni la ventopuŝojn de 50 m/s.

* kosto: 1400 milionoj da svedaj kronoj
* vojpago: 2,2 eŭroj.

Vidu ankaŭ
----------

* Viadukto de Millau
**Gábor Verő,** laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Verő Gábor** estis hungara altlerneja instruisto, arkivisto.

Gábor Verő naskiĝis en 1925 en Békéscsaba, li mortis en 2004 en Hungario.

Biografio
---------

Gábor Verő devenis el juda familio. Dum la nazia erao (1944) li estis deportita en pluraj koncentrejoj en nazia Germanio, en la sekva jaro li liberiĝis. Li akiris historiistan diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös. Inter 1956-1965 li instruis en la Milita Akademio Miklós Zrínyi, poste li havis ministeriajn postenojn, fine inter 1979-1989 li estis arkivisto. Depost la pensiuliĝo li iniciatis krei fondaĵon kaj arkivon pri la holokaŭsto. Li ricevis premiojn en 2001 kaj 2003.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Néhány gondolat levéltárunk helyzetéről és feladatairól* (1982)
* *Az Új Magyar Központi Levéltár 1982-1985. évi működéséről* (1985)
* *Munkaszolgálat a Don-kanyarban* (libro, kunaŭtoro, 2008)

Fontoj
------

* biografio hungare kun foto
* biografio hungare kun foto
* biografieto hungare kun foto
* datenoj kun foto

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 844033
 |


* Portalo pri Biografio