recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
|  |  |
| --- | --- |
|  | Tiu ĉi artikolo temas pri la Marsa Kampo en Parizo. Pri aliaj signifoj de **Marsa Kampo** vidu: Marsa Kampo. |

La **Marsa Kampo** (france *Champ de Mars*) estas granda, publika verdejo en Parizo, Francio, kiu situas ĉe la sepa arondismento, inter la Eiffel-Turo nordokcidente kaj la Militista Akademio sudoriente. La parko nomiĝas pro la Marsa Kampo en Romo. La nomo devenas de Marso, la romia dio de milito. Ĝi estas tiel nomita pro sia unua uzo por militistaj ekzercoj. Nuntempe pro siaj najbareco kun la turo Eiffel, multaj turistoj kaj vizitantoj profitas tiun ĝardenon por promene reveni al la urbo post vizito de la turo aŭ de la pejzaĝo. De tie estas facile atingeblaj la Panteono, la Malgranda Palaco kaj la Granda Palaco, la fama Avenuo de la Elizeaj Kampoj kaj la Placo de la Konkordo.

Vidu ankaŭ
----------

* *Pedion tou Areos*
* Universala Ekspozicio de Parizo de 1867
* Grand Palais Éphémère

* Marsa Kampo (Parizo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Marsa Kampo (Parizo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Marsiaso** (latine *Marsyas*) estas en la greka mitologio unu el la Satirusoj aŭ Silenoj el Frigio.

Marsiaso (Kroměříž)
Foje li trovis fluton, kiun inventis diino Atena, sed kiam ŝi vidis, ke la ludado pufigas kaj malbeligas ŝian vizaĝon, ŝi forĵetis ĝin.

Marsiaso levis ĝin, lernis ludi kaj ekmajstris ĝin. Ĉiuj lin laŭdis, li fariĝis fiera, eĉ orgojla, kaj defiis la dion Apolonon mem konkursi pri muziko. Apolono estis ofendita kaj kolera, li starigis kondiĉon, ke la venkinto senhaŭtigos la vivantan venkiton. Dum la ludado ambaŭ ludis majstre, sed Apolono, ludanta liron, komencis ankaŭ kanti. Tion la blovanta Marsiaso ne povis imiti, malvenkis kaj estis penditita sur arbo kaj senhaŭtigita.

Liaj amikoj tiom ploris, ke iliajn larmojn sorbis la tero kaj ekfontis frigia rivero, kiu ricevis nomon Marsiaso.

La sorto de Marsiaso kortuŝis la homojn jam en la aktikva epoko, en la Renesanco kaj ankaŭ nun. Aperis skulptaĵoj, pentraĵoj, poemoj, komponaĵoj pri la tragedio.

Senhaŭtigata Marsiaso
Apolono kaj Marsiaso de Tiziano

* Kategorio Marsiaso en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Mariska Aggházyné Balló** [mariŝka aghAzinE balO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Aggházyné Balló Mariska** estis hungara pentristo. Ŝia patro estis Ede Balló, ŝia bopatro estis Gyula Aggházy (ambaŭ pentristoj).

Mariska Aggházyné Balló  naskiĝis la 1-an de oktobro 1885 en Budapeŝto, ŝi mortis la 28-an de majo 1956 en Balatonalmádi.

Biografio
---------

Mária Balló akiris diplomon en la Belarta Altlernejo en 1905. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Gyula Aggházy, Viktor Olgyai kaj Lajos Deák-Ébner. Ekde 1909 ŝi ekspoziciis en Arthalo Budapeŝto, poste ankaŭ en aliaj ekspoziciejoj. En 1911 ŝi edziniĝis, post 2 jaroj ŝi naskis filinon. Ŝi pentradis akvarelojn, aĵpentraĵojn, ĝenropentraĵojn.

Elektitaj pentraĵoj
-------------------

* Nekonata virino
* Családi kör

Fontoj
------

* hungarlingva biografio[*rompita ligilo*]
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2018-01-30 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Mariska Aggházyné Balló en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
antaŭa flanko de monero je 1 marko de GDR el la jaro 1975
**Marko** (krom havi aliajn signifojn) estis la nomo de diversaj ŝtataj pagiloj en la Soveta okupacia zono de Germanio kaj la Germana Demokratia Respubliko (GDR) inter la jaroj 1948 kaj 1990. La moneroj kaj monbiletoj de tiu valuto eldoniĝis ekde la jaro 1948 de la "Germana Monbileta Banko" (*Deutsche Notenbank*, institucio de la fondiĝanta ŝtato GDR) kaj ekde la jaro 1968 de la "Ŝtata Banko de GDR" (*Staatsbank der DDR*). La sekvaj valutoj nomataj "Marko" estis eldonitaj sur la teritorio de GDR:

* **Deutsche Mark** ("germana marko", DM) de la "Germana Monbileta Banko" de la 24-a de julio 1948 ĝis la 31-a de julio 1964
* **Mark der Deutschen Notenbank** ("marko de la Germana Monbileta Banko", MDN) de la 1-a de julio 1964 ĝis la 31-a de decembro 1967
* **Mark** (M) de la Germana Demokratia Respubliko (ankaŭ "marko de GDR" aŭ germanlingve *Mark der DDR*) de la 1-a de januaro 1968 ĝis la 30-a de junio 1990.

La 1-an de julio 1990 en GDR ekvalidis kiel ŝtata valuto la germana marko, kiu antaŭe jam estis la ŝtata pagilo en okcidenta Germanio. Kvar monatojn pli poste, la 3-an de oktobro 1990, la federaciaj landoj de GDR aliĝis al la teritorio de Federacia Respubliko Germanio kaj la socialisma ŝtato GDR ĉesis ekzisti.

1 marko de GDR egalis al 100 pfenigoj (mallongigo "Pf.").

La marko de GDR estis "enŝtata valuto", do ne estis ŝanĝebla al alilanda valuto en interŝtata komerco aŭ internacia turisma trafiko. La transporto de moneroj aŭ monbiletoj de la valuto en la teritorion de GDR aŭ el ĝi estis strikte malpermesitaj. En internacia komerco la ŝtataj socialismaj entreprenoj de GDR kalkulis per kalkulaj unuoj korespondaj al la okcidenta germana marko (GDR-lingvaĵe nomataj "Valuta-Verrechnungseinheiten" respektive "Valuta-Mark"). Eksterlandaj valutoj en la vendejoj de GDR ne estis permesitaj. Esceptoj estis la okcident-valutaj vendejoj "Intershop", en kiuj varoj nur povis esti pagataj per valutoj de "kapitalismaj" valutoj el la ŝtatoj de la Okcidenta Bloko. Por feriaj vojaĝoj al aliaj landoj de la Orienta Bloko, GDR-civitanoj en limigita kvanto ankaŭ povis interŝanĝi privatan monon de la GDR-a enŝtata valuto al paralelaj aliaj enŝtataj valutoj de aliaj socialismaj ŝtatoj de la politika bloko. Turistoj el la ŝtatoj de la Okcidenta Bloko, kiuj post venko de la administraj malhelpoj sukcesis viziti la ŝtaton GDR, devis interŝanĝi difinitan sumon po tago (fiksitan de la Ŝtata Banko de GDR) de sia nacia valuto al la enŝtata valuto marko de GDR.

Vidu ankaŭ
----------

* *Reichmark*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Marko de GDR en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Marko de GDR en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Marko de GDR en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Marko de GDR en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* informa reta paĝo pri moneroj de GDR Arkivigite je 2012-07-07 per la retarkivo Wayback Machine
* plia informa retejo pri moneroj de GDR
* Monbileto de Germana Demokratia Respubliko (germane)
**George Brinton McClellan HARVEY** [harvi] (naskiĝis la 16-an de februaro 1864 en Peacham (Vermonto); mortis la 20-an de aŭgusto 1928 en Dublin (Nov-Hampŝiro)) estis usona redaktisto kaj diplomato, posedanto de gravaj revuoj.

Harvey unue laboris kiel gazeta raportisto kaj kiel asekuristo. Poste li riĉiĝis per la konstruado kaj administrado de elektrikaj fervojoj. En 1899 li aĉetis la revuon *North American Review,* kiun li eldonis ĝis 1926. Helpe de J. P. Morgan li krome aĉetis la libroeldonejon Harper & Brothers en 1901; de 1902 ĝis 1913 li eldonis la revuon *Harper's Weekly.*

De 1906 ĝis 1908 li propagandis Esperanton en *North American Review.* En 1908 kaj 1909 li estis prezidanto de EANA, sed tiam fariĝis idisto.

En 1910 li helpis al sia amiko Woodrow Wilson fariĝi guberniestro de Nov-Ĵerzejo. En 1918 li tamen fondis revuon *Harvey's Weekly* ĉefe por ataki lin, kiu intertempe fariĝis prezidento de Usono, kaj lian pactraktaton fine de la unua mondmilito. Kiam lia kontraŭulo, Warren G. Harding, estis elektita kiel posteulo de Wilson en 1921, li fariĝis ambasadoro de Usono en Britio (ĝis 1923).

Li estas enterigita en Peacham.

* Kategorio George Brinton McClellan Harvey en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)


|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 18355
* GND: 133455149
* LCCN: n85209414
* VIAF: 45491975
* ISNI: 0000 0000 8378 9756
* SUDOC: 079877656
* BNF: 16679961b
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**(162698) 2000 UN30** estas marsrenkonta kaj terrenkonta amora asteroido malkovrita la 29-an de oktobro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).

Orbito
------

Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 1:5 kun Venuso.

Ĝia tre discentra, tre klinita orbito krucas tiun de Marso kaj tanĝas tiun de la Tero ; ĝia granda orbita klineco tenas ĝin sendanĝere malproksima de la Tero, sed ĝiaj ambaù nodoj estas proksimaj de la marsa orbito.

• Ĝia marsa MOID estas 0,0622 astronomia unuo (9,305 milionoj da km),  

• ĝia tera MOID estas 0,33512 astronomia unuo (50,144 milionoj da km).

• La 12-an de septembro 2012 ĝi pasis al 0,08847 astronomia unuo ( milionoj da km) de Marso,  

• la 22-an de oktobro 2089 ĝi pasos al 0,08874 astronomia unuo ( miliono da kilometroj) de ĉi tiu planedo. la ruĝa planedo

• La 8-an de julio 2000 ĝi pasis al 0,35694 astronomia unuo ( milionoj da km) de la Tero,  

• la 9-an de julio 2037 ĝi pasos al 0,34068 astronomia unuo ( milionoj da km) de la Tero,  

• la 19-an de oktobro 2074 ĝi pasos al 0,33181 astronomia unuo ( milionoj da km) de nia planedo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Objekto ĉe Minor Planet Center angle
* Parametroj kaj simulado de orbito ĉe *JPL Small-Body Database Lookup* angle
* Objekto ĉe la datumbazo de *NEODyS-2* angle
* Objekto ĉe *Space Reference* angle

  


| Antaŭe: | Listo de asteroidoj (162001–163000) | Poste: |
| --- | --- | --- |
| (162697) 2000 UO18 | **(162698) 2000 UN30** | (162699) 2000 US30 |
**Martín TORRIJOS ESPINO** (nask. 18-a de julio 1963, en Panamurbo), estas Panama politikisto, kiu estis elektita prezidento de Panamo la 2-an de majo
2004. Kiel kandidato de la Demokrata Revolucia Partio (PRD) – rolis kiel *"Patria Nueva"* alianco, kun la apogo de la malgranda Popola Partio (PP) – Torrijos venkis la balotadon kun ĉ. 47% de la voĉdonoj, venkanta 3 rivalojn. Lia plej grava defianto estis la reganta prezidento Guillermo Endara de la Solidara Partio, kiu ricevis 17 procentojn.

La rezulto estis la vaste atendata: la opinisondadoj montris lian unuaecon.

Martín Torrijos estas la filo de Omar Torrijos Herrera, kiu estis naciista militisto kiu regis nedemokratie Panamon inter 1968 kaj 1982; dum ties regado kaj la sekvanta militista diktatoreco malaperis 110 politikaj kontraŭstarantoj. Kvankam Martín Torrijos promesis enketi pri tio dum sia kampanjo, ĝis nun la Panama registaro ne faris justecon al la malaperigintoj.

La juna Torrijos studis politikan sciencon kaj ekonomion ĉe Texas A&M Universitato, Usono. Dum la prezidenteco de Ernesto Pérez Balladares (1994-1999) li laboris kiel komisiita ministro pri internaj aferoj kaj justico. Li aperis kiel PRD-a kandidato en la 1999-a Panama prezidenteca balotado, sed li akiris la duan lokon malantaŭ Mireya Moscoso de la Arnulfista Partio.

Dum la balota kampanjo de 2004, la juna Torrijos eluzis la patran heredaĵon, memorigante pri lia sukcesa strebo por konvinki Usonon por redoni la posedrajton kaj la kontrolon de la Panama Kanalo.

* Martín Torrijos en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Martín Torrijos en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 19981
* GND: 1057612537
* VIAF: 310661406
 |
2010
**Gisele Caroline Bündchen** (Horizontina, Rio Grande do Sul, Brazilo, 20-an de julio 1980) estas brazila mondkonata manekeno. Ŝi estas precipe konata, ĉar ŝi estris longtempa amatino de Leonardo DiCaprio.

Biografio
---------

Ŝia patrino estas banka oficisto, ŝia patro universitata instruisto. Inter ŝiaj prauloj estis germanoj, ŝia nomo estas germandevena, sed ŝi ne lernis la germanan lingvon.

Ŝi komencis modelkarieron en 1993, kiam en aĝo de 13 jaroj komencis viziti manekenan kurson kun siaj pli junaj fratinoj. La instruisto kunportis ŝin - kun aliaj junuliinoj - en la sekva jaro al Sao Paulo, por ke taksu ilin kelkaj agentoj. Oni elektis ŝin al konkurso *Elit Look of The Year*, kie ŝi atingis la duan lokon (post Claudia Menezes), poste la 4-an lokon en la monda konkurso.

Ŝi translokiĝis en 1996 al Novjorko, por eki la modelan karieron. Ŝia unua grava laboro estis la kovrilpaĝa junulino de Vogue en 1999 kaj dufoje en la posta tempo. Tio alportis por ŝi grandan konatecon.

En aŭtuno de 2000 aperis kiel kvara manekeno sur la kovrilpaĝo de magazino Rolling Stone. Ŝi plu aperis en diversaj magazinoj kiel Elle, Allure, Vogue, Arena, GQ, Marie Claire kaj Exquire; sur kovrilpaĝoj de Time, Vanity Fair, Forbes, Newsweek, Veja.

Ŝi laboris interalie kun fotistoj Annie Leibovitz, Peter Lindbergh, Mario Testino, Steven Meisel, Nick Knight.

Ŝi estis reklama vango inter aliaj de Christian Dior, Givenchy, Lanvin, Louis Vuitton, Victoria's Secret, Apple Computer.

La magazino Forbes taksis ŝin en 2006, 2007, 2008, 2009 la plej multon enspezanta manekeno.

Filmoj
------

* 2004 *Taxi*
* 2006 *The Devil Wears Prada*

Persona vivo
------------

Ŝi formis amparon kun Leonardo DiCaprio (2000-2005). Ŝia edzo estas Tom Brady, ilia komuna filo naskiĝis en decembro de 2009, ilia filino en decembro de 2012.

Referencoj
----------

1. ↑  Edição colaborativa da Wikipédia é marcada por disputas e negociações
2. ↑  Veja os nomes de verdade das tops models

* Gisele Bündchen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Gisele Bündchen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 387150
* GND: 142267597
* LCCN: n2011073923
* VIAF: 84279455
* ISNI: 0000 0000 8160 5079
* SUDOC: 139536485
* BNF: 150813775
* MBA: ca1b9595-001e-4c03-99b2-485593f08aeb
* NKC: js20081126001
 |
**(162422) 2000 EV70** estas marsrenkonta, terrenkonta kaj venusrenkonta apolona asteroido, rigardita kiel potence danĝera objekto. 

Ĝi estis malkovrita la 8-an de marto 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR (*Lincoln Near-Earth Asteroid Research*) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).

Orbito
------

Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 3:4 kun la Tero.

Ĝia tre discentra orbito krucas tiujn de Marso, la Tero, kaj Venuso kun danĝere malgranda orbita klineco. 

• Ĝia marsa MOID estas 0,02279 astronomia unuo (3,409 milionoj da km),  

• ĝia tera MOID estas 0,01187 astronomia unuo (1,776 miliono da km),  

• ĝia venusa MOID estas 0,02639 astronomia unuo (3,948 milionoj da km).

• La 3-an de decembro 1957 ĝi pasis al 0,02497 astronomia unuo (3,735 milionoj da km) de Marso,  

• la 2-an de decembro 2115 ĝi pasos al 0,04677 astronomia unuo (6,997 miliono da kilometroj) de ĉi tiu planedo.

• La 17-an de aŭgusto 1978 ĝi pasis al 0,01781 astronomia unuo (2,664 milionoj da km) de la Tero,  

• la 10-an de aŭgusto 2051 ĝi pasos al 0,01230 astronomia unuo (1,840 miliono da km) de nia planedo.

• La 19-an de marto 2013 ĝi pasis al 0,02826 astronomia unuo (4,228 milionoj da km) de Venuso,  

• La 25-an de novembro 2039 ĝi pasas al 0,02794 astronomia unuo (4,180 milionoj da km) de Venuso,  

• la 15-an de februaro 2065 ĝi pasos al 0,03082 astronomia unuo (4,611 milionoj da km) de ĉi tiu planedo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Objekto ĉe Minor Planet Center angle
* Parametroj kaj simulado de orbito ĉe *JPL Small-Body Database Lookup* angle
* Objekto ĉe la datumbazo de *NEODyS-2* angle
* Objekto ĉe *Space Reference* angle

  


| Antaŭe: | Listo de asteroidoj (162001–163000) | Poste: |
| --- | --- | --- |
| (162421) 2000 ET70 | **(162422) 2000 EV70** | (162423) 2000 EK88 |
**Mapastepec** estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Mapastepec. Mapastepec situas en la regiono Soconusco. La nomo venas de la navatla lingvo. En la hispana ĝi signifas "Cerro de la Mapaches", en Esperanto: "Monteto de la lav-ursoj. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 07051.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 37945 loĝantojn. El tiuj estis 18623 viroj kaj 19322 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1086 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 80 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 22668 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 17855 scipovis legi kaj skribi kaj 4753 personoj estis analfabetoj. Do 79% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 21% estis analfabetoj.

39055 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 199 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke 0.51% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* Mapastepec Arkivigite je 2007-09-27 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
Hegel stampis la esprimon "mastro kaj sklavo".
La **Mastro–sklavo dialektiko** (en germana: *Herrschaft und Knechtschaft*) estas la nomo de fama fragmento kiu troviĝas en la libro Fenomenologio de la Spirito de Georg Wilhelm Friedrich Hegel. Ĝi estas tre amplekse konsiderata kiel ŝlosila elemento en la filozofio de la 20a jarcento kaj influis super multaj postaj filozofoj.

La aludita fragmento de Hegel estas en la ĉapitro IV titolita "Aŭtonomeco kaj dependenco de la memkonscio: dominado kaj servutado" kaj priskribas rakontece la renkonton inter du memkonsciaj entoj kiuj rekonas sin unu la alian. Tiu movado, nepre finkompletigita, prenas la formon de lukto ĝismorta en kiu unu dominas la aliulon, nur por konstati, ke tio ne havigas la kontrolon de la mondo kiun li estis serĉinta.

La koncepto, tamen, neniam estis esprimita de Hegel mem sed ĝi estis disvolvigita de la rusa Alexandre Kojève en siaj kursoj pri Fenomenologio de la Spirito. Pri Hegel mem, li aludis al konceptoj de dominado kaj servutado kiuj ne estas interŝanĝeblaj kun tiuj de Kojève striktsence.

La mastro iam estis sklavo, pro kio li faras tion kion oni faris al li kiam li estis sklavo. La mastro okupas la lokon de la sklavo, pro kio ili estas ligataj. La mastro dependas de siaj sklavoj, sen kiuj li estas nenio. Tamen, la mastro povus havi siavice mastron kiu farus lin sklavo. Por ke estu dialektiko necesas, ke ambaŭ survivu. La deziro de la sklavo estas esti libera.

Vidu ankaŭ
----------

* Mastra-sklava moraleco

Notoj
-----

1. ↑   Georg Wilhelm Friedrich Hegel: B. Selbstbewusstsein. IV. Die Wahrheit der Gewißheit seiner selbst. A. Selbständigkeit und Unselbständigkeit des Selbstbewußtseins; Herrschaft und Knechtschaft. in: Phänomenologie des Geistes Theorie Werkausgabe, Bd. 3. Suhrkamp S. 145

Eksteraj ligiloj
----------------

* La dialektiko de la mastro kaj la sklavo, en Hegel, komentita de Alexandre Kojève


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 699172
 |
**Megaherco** (MHz) estas unu miliono (106) da cikloj je sekundo (Hz), mezurunuo de frekvenco.
Ĝi do estas la milionoblo de herco.

Megaherco en radiado
--------------------

Je radio, megaherco estas kvanto da osciladoj de elektromagneta radiado je sekundo.

* LF (angle *Low Frequency* = malalta frekvenco) 0,03 - 0,3 MHz
* MF (angle *Medium Frequency* = mezalta frekvenco) 0,3-3 MHz
* HF (angle *High Frequency* = alta frekvenco) 3-30 MHz
* VHF (angle *Very High Frequency* = tre alta frekvenco) 30 - 300 MHz
* UHF (angle *Ultra High Frequency* = trans-alta frekvenco) 300 - 3000 MHz

Megaherco en komputiko
----------------------

Oni uzis megahercon por CPU-j inter 1974 kaj 2000 (novaj CPU-j havas rapidon de pli ol unu gigaherco (109 hercoj)). Nombro de megahercoj estis frekvenco de ĉefa horloĝo (takto) de la CPU.

Vidu ankaŭ
----------

* Akustiko
* Ondolongo
* Herco
* Kiloherco << **Megaherco** << Gigaherco << Teraherco

Riceva radioaparato

* Kategorio Megaherco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Matraco
**Matraco** estas dika litkuseno, kiun oni metas sur latkadron aŭ risortojn (antaŭe ankaŭ sur dratkradojn), por ebligi komfortan kuŝadon kaj dormon.
La matracokerno el ŝaŭmigita plasto, latekso aŭ naturproduktoj estas laŭvole kovrita de ŝaflano, kotono, sovaĝa silko au ĉevalharoj kaj tegita de teksaĵoj aŭ elastaj ŝtofoj.

Modernaj matracoj havas kelkfoje tri ĝis sep kuŝzonoj kiuj alportas specifan komforton al la diversaj korpopartoj. Pli kaj pli nun eblas forpreni la tegilon por lavi aŭ purigi ĝin.

Hodiaŭ matracoj plejofte konsistas el nur unu parto - ĉefe pro la pli malpezaj materialoj. Antaŭe ekzistis du aŭ tripartaj matracoj por faciligi la aeradon kaj purigadon de la matracoj. Longtempe ekzistis matracoj kun vintra kaj somera flanko, sed tiaj nuntempe estas maloftaj. Teniloj je la flankoj faciligas transporton de matracoj.

Historio
--------

Matraco sur pentraĵo de la 14-a jarcento 
La vorto *matraco* devenas de la fru-itala vorto *materazzo*, kiu mem devenas ŝajne de la araba vorto *matrah* = plankkuseno. Sed pramatracoj jam ekzistis en la antikvo.

Laŭ homera rakonto la lito de Odiseo estis ornamita kvarpieda kadraĵo kun streĉitaj rimenoj el purpure glimbrilanta virbovhaŭto, kovrita de feloj kaj tapiŝoj, kun lina tegilo kaj lana mantelo kiel kovrilo. La grekoj uzis lignajn litojn, ofte kun riĉornamitaj piedoj kaj apogileca plialtigo je la kapflanko. La matracoj plenaj de lano aŭ naturfibroj troviĝis sur rimenoj.

La romia lito estis simila kaj ofte luksega. Sur rimenoj troviĝis la matraco plenita de fragmito, fojno, lano, ansero- aŭ cigno-plumoj. Dum elfosado en Herkulano, kiu estis viktimo de la erupcio de Vezuvio en la jaro 79, oni trovis en domo de ekssklavo bebolulilon en kiu troviĝis matraco el vegetaĵaj fibroj. Tio signifas, ke ankaŭ la simpla popolo jam uzis tiun komforton.

Jam dum la krucmilitoj de la 12-a kaj 13-a jarcento matracoj estis kutime uzataj en la arabaj landoj. Tiel ekkonis ilin la kavaliroj ekkonis ilin je la kortumo de Frederiko la 2-a en Sicilio kaj tiel alvenis al Eŭropo.

Vidu ankaŭ
----------

* akvolito

Eksteraj ligiloj
----------------

* Matraco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Matraco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Kiel elekti matracon, Dr. Leona Hawks Arkivigite je 2006-08-21 per la retarkivo Wayback Machine angle
* Aĉeti matracon, Australian Consumer's Association Choice Magazine Arkivigite je 2005-07-03 per la retarkivo Wayback Machine angle
**Matthew Wayne SHEPARD** (naskiĝis la 1-an de decembro 1976 en Casper, Wyoming, mortis la 12-an de oktobro 1998 en Fort Collins, Kolorado) estis usona studento de la Universitato Wyoming, brutale murdita je la aĝo de 22 jaroj. Esploro de la polico pruvis, ke la sola motivo de la murdo estis malamo kontraŭ samseksemuloj.

Familianoj de Matthew Shepard, honoritaj de Barack Obama.La 22-jara Aaron McKinney kaj 21-jara Arthur Henderson logis Matthew Shepard el la universitata kampuso mallonge post la noktomezo la 7-an de oktobro 1998. Ambaŭ interfiksis renkontiĝon kun li, parolante al Matthew, ke ili estas gejoj. Li estis forkaptita kaj forveturita al senhomaj terenoj Sherman Hills, oriente de la urbo. Tie Matthew Shepard estis ligita al ĉirkaŭbarilo, batata kaj torturata. La krimuloj forlasis lin tie, por ke li mortu. Nokte la temperaturo falis al proksimume nulo.

18 horojn poste Shepard estis hazarde trovita de iu biciklisto, kiu komence pensis ke li estas birdotimigilo. Tiam li ankoraŭ vivis, tamen estis en komato. Matthew mortis kvar tagojn poste en malsanulejo je 12:53 sen lucidiĝo.

La kialo de la morto estis la vundoj sur lia cerbo. Krevaĵo de kranio estis de la malantaŭo de la kapo ĝis la dekstra orelo. Sur la vizaĝo kaj kapo li havis dek du vundojn, kiujn la kuracisto ne kuraĝis operacii.

Ambaŭ krimuloj estis ligitaj al la religia movado de la loka pastoro, kiu aktive propagandis kontraŭ samseksemuloj. En juĝejo ili senkulpigis sin poste asertante, ke laŭ ili *Dio malamas samseksemulojn* kaj ke samseksemuloj estas kondamnitaj por eterna damno. Juĝo kondamnis ilin je la puno de dumviva malliberigo.

Por memorigo
------------

* Lin memorigas fondaĵo de lia nomo – *Matthew Shepard Foundation*.
* Pri la historio de Matthew Shepard oni faris kelkajn filmojn, i.a.:
	+ *Anatomy of a Hate Crime* reĝisorita de Tim Hunter en 2001,
	+ *Projekto Laramie* (*The Laramie Project*) reĝisorita de Moisés Kaufman en 2002,
	+ *The Matthew Shepard Story* reĝisorita de Roger Spottiswoode en 2006.
* Elton John dediĉis al li la albumon *Songs from the West Coast* en 2001.

Vidu ankaŭ
----------

* Geja paniko
* GLAT

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Matthew Shepard en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Fondaĵo Matthew Shepard (en)
* Retpaĝo de memoro (en)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 248607
* GND: 1079688358
* LCCN: n99014979
* VIAF: 43628680
* ISNI: 0000 0000 3351 1449
 |
Tipa pejzaĝo de **Maasai Mara** kaj arboj de akacio fone.
Ĝirafoj en malferma herbejo.
La **Nacia Rezervejo Maasai Mara** (literumita ankaŭ **Masai Mara**; konata de lokanoj kiel la **Mara**) estas granda ĉasrezervejo en sudokcidenta Kenjo, kiu estas fakte la norda pluigo de la Nacia Parko Serengeti en Tanzanio. Ĝi estas nomata laŭ la Masajoj (la tradiciaj loĝantoj de la areo) kaj ties priskribo de la areo se rigardata de malproksime: "Mara", kiu estas Maa (en masaja lingvo) por "punkteca," taŭga priskribo por la cirkloj de arboj, arbustoj, savano kaj koloroj kiuj markas la areon.

Ĝi famas pro sia escepta populacio de felisedoj, ĉasbestoj, kaj la ĉiujara inmensa migrado de zebroj, tomsonaj gazeloj, kaj gnuoj el Serengeti ĉiujare el julio al oktobro, konata kiel Granda Migrado.

La **Nacia Rezervejo Maasai Mara** estas nur frakcio de la pli Granda Mara Ekosistemo, kiu inkludas la jenajn Gruporanĉojn: Koijaki, Lemek, Ol Ĉorro Oirovua, Olkinjei, Siana, Maji Moto, Naikara, Ol Derkesi, Kerinkani, Oloirien, kaj Kimintet.

Vidu ankaŭ
----------

* Nacia Parko Amboseli

* Kategorio Masai Mara en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |  |
| --- | --- |
|  Mikso | **Oni proponas alinomi la artikolon «Jadidismo» al «Ĝadidismo».**

---

Se vi konsentas aŭ kontraŭas la proponon, bonvolu skribi viajn argumentojn sur la diskutan paĝon. |

**Jadidismo** (de la araba جديد 'ĝadid' = nova) estas socia-politika kaj intelekta movado kiu aperis en la Rusa Imperio dum la malfruaj jaroj de la 19-a kaj la fruaj jaroj de la 20-a jarcentoj, precipe inter islamaj popoloj de tjurka origino. Dum ĝi estis movado kiu rekomendis ŝanĝi la malnovan eduksistemon kaj la neceson de eŭropa edukado por islamanoj, ĝi ankaŭ celis aboli feŭdajn restaĵojn, reformi Islamon kaj religiajn lernejojn, kaj adapti islamon al la postuloj de la nacia burĝaro. Unu el la plej elstaraj figuroj de la movado estis İsmail Gaspıralı.

Revolucio de 1917
-----------------

Ĥanlando Kokando
La rusa revolucio de 1917 ŝajnis doni al la reformantoj ŝancon akiri realan potencon. Provizora registaro de Jadid-reformistoj estis starigita en la rusa Turkestano (ruse *Русский Туркестан*, *Roesskiej Toerkestan*), en la urbo Kokando, dum paralela organizo (la Alaş Orda) estis starigita en la stepo, en la urbo de Semej (Semipalatinsk). La aŭtonomio de Kokand estis brutale detruita fare de la soldatoj de la Taŝkenta Soveto. Proksimume 14 000 homoj mortis, inkluzive de multaj gravaj jadidoj.

En la fruaj jaroj de bolŝevika regado, la aŭtoritatoj provis efektivigi radikalajn sociajn kaj edukajn reformojn kun la helpo de la jadidoj. Sub Faizulla Khodiaev, la jadidoj kontrolis la registaron de la Buĥara Popola Respubliko (1921-1924), sed tio montriĝis falsa espero. Kiam la novaj "naciaj" landlimoj estis desegnitaj en 1924, Khodiaev iĝis la unua prezidento de la Uzbeka SSR, sed li estis mortigita en la grandaj elpurigoj de la 1930-aj jaroj fare de Josif Stalin, kune kun preskaŭ la tuta intelektularo de Mezazio, inkluzive de gravaj jadidaj verkistoj kaj poetoj kiel Cholpan kaj Abdur Rauf Fitrat. La jadidoj estis rehabilititaj en Uzbekio kiel "Uzbekaj Naciaj Herooj".

* Kategorio Jadidismo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Marinus** (**Rinus**) **van der LUBBE** (naskiĝis la 13-an de januaro 1909 en Leiden, mortis la 10-an de januaro 1934 en Leipzig) estis laŭdire unu el la bruligintoj de Reichstag, en Berlino la 27-an de februaro 1933. Van der Lubbe estis aŭ anarĥiisto aŭ sovetkomunisto.

Biografio
---------

La gepatroj de Van der Lubbe divorcis frue kaj lia patrino mortis kiam li estis 12-jara. Li plenkreskis en familio de la duonfratino.

Van der Lubbe komencis lerni masonadon. Pro lia korpa forto, amiko nomis lin „Dempsey". Post la laborakcidento en 1925 kaj la pro tio suferita okulmalsano, li ne povis plu praktiki sian profesion. Sekvajare, li aliĝis al skisma grupo de la Komunista Partio de Nederlando. Pro malkonkordo kun la fratino, li translokiĝis en 1927 al Leiden kaj fondis tie la Lenin-Domon, lokon por politikaj prelegoj kaj diskutoj. Li estis arestita en 1930 je du semajnoj, ĉar li enrompis fenestrovitron de la sociala instanco.

Ili migris inter 1928 kaj 1932 tra Eŭropo. Li volis eĉ elmigri en Sovetunion, sed tio malsukcesis.

Post la enpotenciĝo de nazioj en 1933, li veturis en Berlinon. Li volis mobilizi la laboristojn kontraŭ la nazioj, sensukcese. Li ekbruligis la 25-an de februaro bonfaran oficejon en Berlin-Neukölln, la Berlinan urbodomon, kaj eĉ la Berlinan kastelon. Oni frue malkovris kaj estingis la fajrojn.

Oni arestis lin la 27-an de februaro en la brulanta Reichstag-konstruaĵo. Li konfesis poste la bruligon.

La nazioj eluzis la krimfaron por kruele persekuti la komunistojn kaj aliajn opoziciulojn de la nazia sistemo, neglekti leĝojn. Oni ekis juĝproceson kontraŭ la komunistoj Ernst Torgler, Georgij Dimitrov, Blagoj Popov kaj Vasil Tanev.

Van der Lubbe estis punita je morto, kvankam ĝis la incendio en la Reichstag, leĝo ne punis tiel grave la bruligintojn.

Oni eĉ hodiaŭ diskutas ĉu li faris la bruligon sola aŭ lin trompis nazioj kaj helpis lin bruligi la konstruaĵon.

Eksteraj ligiloj
----------------

* germane Biografio
* nederlande Biografieto, kiun eldonis la Internacia Instituto de Socia Historio

* Kategorio Marinus van der Lubbe en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 163918
* GND: 118574663
* LCCN: n81052478
* VIAF: 111148995946859751643
* ISNI: 0000 0001 2117 8797
* SUDOC: 073315966
* BNF: 12004926k
* BPN: 13345614
* BIBSYS: 90162519
 |
**Marie-Louise van de Velde** (fraŭlina nomo: **Sèthe**; naskiĝis la 1-an de septembro 1867 proksime de Parizo, mortis la 27-an de julio 1943 en Tervuren) estis belga pianistino kaj pentristino. Ŝi estis la edzino de Henry Van de Velde.

Vivo
----

Pere de la pentristo Théo van Rysselberghe ŝi konatiĝis kun ŝia estonta (1894) edzino Henry. Ĉar li entuziasmiĝis pri la brita movado *Arts & Crafts* ŝi vojaĝis Londonon en la jaro 1893 por studi la ornamaĵojn de kelkaj movadanoj (ekz. de William Morris). Estante germandevena ŝi helpadis la edzon en kontaktoj kun germanaj klientoj sed ankaŭ artiste subtenis lin ade kaj volonte kaj efike.

En la jaro 1907 la paro kun la infanoj (sume kvin) translokiĝis en la domon Hohe Pappeln en la periferion de Vajmaro kie la infanoj estu edukataj en kiel eble plej natura medio kaj sen sociaj restriktoj. Bapto kaj lernejo publika rifuzitis kaj la patrino mem instruas la infanojn respektive ili frekventas reformlernejon en Wickersdorf ĉe Saalfeld. Iel tiu ĉi liberega eduko ŝajne fiaskis, kiel notis ankaŭ Harry Graf Kessler post vizito en la domo. Labori hejme pro la infana bruo por Henry tre ofte ne eblis.

Dum la Unua mondmilito la infanoj pli aĝaj loĝas ĉe amikoj. En la domo en Vajmaro oni loĝigas subluantojn pro financaj malfacilaĵoj - kaj finfine en 1918/1919 Marie-Louise organizas la vendon de la belega domo. La tomboŝtono de ŝi en Tervuren estis dezajnita fare de la edzo.

Marie-Louise estis la perfekta komplementa persono al la edzino Henry kiu ne tro interesiĝis pri financaĵoj. Ilia intelektuala rilato estis samnivela. Ŝi bone funciigis ĉiujn aferojn en la artista vivo de Henry.

Infanoj de Henry kaj Louise
---------------------------

* Cornélie Jenny (1897-1965)
* Hélène Johanna Rosina (1899-1935)
* Anne Sophie Alma (1901-1944)
* Thylbert (1904-1980)
* Thylberte (1904-1955)

Fonto
-----

Broŝuro eldonita de Klassik Stiftung Weimar: *Die Familie van de Velde*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Marie-Louise van de Velde en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Marie-Louise van de Velde (Sèthe) sur genealogia arbo
**Mariano Escobedo** estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Mariano Escobedo. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 101.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 30509 loĝantojn. El tiuj estis 14555 viroj kaj 15954 virinoj. La komunumo havas surfacon de 103.6 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 18 gradoj kaj 55 minutoj norda latitudo kaj 97 gradoj kaj 8 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 1520 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 26301 personoj. En la jaro 2000 temis pri 28622, do temis pri kresko / malkresko je 1.71 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 24703 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 209 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Mariano Escobedo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

 Arkivigite je 2007-04-01 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 264198
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Marina HEREDIA** (Granada - 10a de aprilo 1980), denaske **Marina Heredia Ríos**, estas hispana kantistino de flamenko.

Ankoraŭ 12-jaraĝa ŝi debutis kiel kantistino en la spektaklo de inaŭguro de la Palaco de Kongresoj de Granada kiun organizis lia patro. Li vizitis poste scenejojn de Portugalio, Francio kaj Svisio, kun la dancotrupo de la dancistino "La China", kaj de Anglio per la spektaklo "El Legado Andalusí". Laŭlonge de la 1990-aj jaroj, ŝi kunlaboris en internaciaj projektoj kaj festivaloj. El la 2000-aj jaroj ŝi ekregistris diskojn kaj kunlaboris kun famaj artistoj kiel Ketama, Miguel Ríos, Paco de Lucía, José Mercé, Enrique Morente kaj Manuel Lombo.

Diskaro
-------

* Me duele, me duele (2001)
* La voz del agua (2007)
* Marina (2010)
* A mi tempo (2013)

Notoj
-----

1. ↑   López Ruiz, Luis, Guía del flamenco, Madrid: Akal, 1999

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 669683
* VIAF: 252145424578686830138
* ISNI: 0000 0001 2989 3736
* SUDOC: 241415764
* MBA: acafaa10-0987-4475-bc75-58fd67bd1bf5
 |
***Mario Kart Wii***  (マリオカートWii, *Mario Kāto Wī*?) estas veturila konkursa videoludo kreita kaj eldonita de Nintendo por la videoludilo Wii. Ĝi estas la sesa ludo en la serio *Mario Kart*. Ĝi aperis tutmonde en aprilo 2008.

Kiel en la antaŭaj ludoj de la serio, *Mario Kart Wii* enhavas ludeblajn rolulojn de la universo de Mario, kiuj konkuras en diversaj lokoj de la sama universo. Ludantoj povas uzi diversajn aĵojn por malhelpi la aliajn ludantojn aŭ por helpi sin por fini la konkurson unue. La ludo enhavas plurajn unuludantajn reĝimojn kaj plurludantajn reĝimojn. Reta plurludanta reĝimo per Nintendo Wi-Fi Connection estis disponebla de la lanĉtago, sed estis ĉesigita en majo 2014.

*Mario Kart Wii* povas uzi la regilon de la Wii, kiu estas nomita Wii Remote. Tiu regilo povas senti la movojn de la mano de la ludanto, kaj tio estas uzata por permesi intuician kaj realisman regon de la veturiloj (gokartoj aŭ motorbicikloj). Ĉiu fizika kopio de la ludo kunportis iun Wii Wheel, kiu estas neelektronika stirado en kiun oni enpuŝu iun Wii Remote.

* Kategorio Mario Kart Wii en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**La Kolono de la Honto** estas eventartaĵo laŭ iniciato de la dana skulptisto Jens Galschiot. Dum la venontaj jardekoj la projekto disvastiĝos tra la mondo. Minimume dek skulptaĵoj estos starigitaj en lokoj kie okazis grava atenco kontraŭ la humaneco. La Kolono de Honto estas skulptaĵo ok metrojn alta el nigra bronzo konsistanta el torditaj agoniaj homaj korpoj.

Ĝis nun la skulptaĵo estis muntita en tri lokoj: Honkongo (1997), Meksiko (1999) kaj Brazilo (2000).

La 22-an de decembro 2021, la Universitato de Hong Kong malkonstruis la kolonon dum la nokto.

Koncepto de la artisto
----------------------

La artisto mem klarigas la bazan ideon jene:

"La Kolono de Honto reprezentas konsiderindan monsumon: la solan simbolon tutmonde vere respektatan. Monumenton de tia kalibro oni normale starigas por memorigi ‘heroan’ agon. Sed jen ni starigas la skulptaĵon por firmteni la memoron pri masakro kiu neniam ripetiĝu. La Kolono de Honto estas skulptita alvoko. Iusence ĝi estas Nobel-premio de la masakroj. Nia memoro iĝas pli kaj pli efemera, ĉar nia menso troŝarĝiĝas pro la konstanta fluo de informoj de la amaskomunikiloj. La kadavra fetoro forvaporiĝas tuj de nia menso, kiam la fokuso ne plu trafas la makabrajn scenojn. Sed jen la Kolono de Honto sin altrudas por firmteni la memoron de la masakro kaj ties viktimoj - efiki kiel memorigilo de la historio. La simbola efiko de la Kolono varios laŭ la reagoj de la aŭtoritatoj: ĉu ili detruos ĝin, metos ĝin en deponejon aŭ lasos ĝin. Sed ĉiukaze ĝi havos simbolan efikon kiun plifortigas la tutmonda ĉeno de similaj skulptaĵoj, de kiu ĝi estas ero."

Debuto en Honkongo
------------------

La 4an de junio 1997 la eventartaĵo debutis. Tio okazis kiam 55.000 homoj kolektiĝis en la parko *Victoria* en Honkongo por memorigi per lumigitaj kandeloj la masakron en Pekino en 1989. La Kolono de Honto estis la fokusa punkto de la ceremonio.

Dum la jaro la skulptaĵo estis sinsekve ekspoziciata en ĉiuj sep universitatoj de Honkongo ĝis la 4a de junio 1998 kiam ĝi denove estis la centro de la ceremonio en la parko Victoria.

Vidu ankaŭ
----------

* Jens Galschiot
* Mia Interna Besto
* Koloro Oranĝa
* Fundamentismo (skulptaĵo)
* Marŝo de Malsatuloj
* En la Nomo de Dio
* Survival of the Fattest
* SevenMeters

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑  "港大夜封國殤之柱範圍　吊臂車、貨櫃到場", *立場新聞*, 22 December 2021.

 Arkivigite je 2021-12-23 per la retarkivo Wayback Machine  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2021-12-23. Alirita 2021-12-24.

Eksteraj ligiloj
----------------

* La demokratia movado en Honkongo (Hong Kong Alliance in Support of Patriotic Democratic Movements in China)

* Kategorio La Kolono de la Honto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**La Ludo** estas ada ludo. La celo estas eviti pensojn pri La Ludo mem. Se oni pensas pri La Ludo, oni malvenkas. La reguloj postulas ke malvenkintoj anoncu ke ili malvenkis, kaj reekludu. Ne estas eble 'venki' la ludon; oni nur povas eviti malvenkon dum tiom kiom eblas. Pri La Ludo homoj ofte esprimas ĉagrenon, sencelecon, aŭ amuzon.

Kiel Ludi
---------

### Reguloj

La nuraj reguloj de La Ludo estas:

1. Se oni scias pri la ludo, oni ludas La Ludon.
2. Se oni pensas pri La Ludo, oni malvenkas La Ludon.
3. Necesas laŭte anonci, kiam ajn oni malvenkas La Ludon.

### Strategioj

Iom da ludantoj elpensis strategiojn por igi aliajn ludantojn malvenki. Ekzemploj jen: Skribi ĝin kiel grafitio ĉe publikaj lokoj aŭ sur monbiletoj.

Origino
-------

Neniu scias el kie venas La Ludo. Unu teorio estas ke du viroj maltrafis sian lastan trajnon hejmen kaj restis ĉe la stacidomo dum la tuta nokto. Ili penis ne pensi pri la situacio kaj kiu ajn unue pensis, malvenkis. Alia teorio estas ke ĝi estis inventita en Londono dum 1996 "ĉagreni homojn", sed probable tio ne estas la vero ĉar anekdotoj sciigas ke la ludo ekzistis antaŭ tiam.

La Interreto
------------

La ludo ekestis Interreta fenomeno ekde 2002, kiam la retpaĝaro *losethegame.net* (malvenki la ludon, esperante) naskiĝis. Ĝi estas populara specife ĉe bildafiŝejoj.

La Ludo ankaŭ estas menciita en Xkcd, la fama angla retkomikso.. Traduko jen:  

 ***Kontraŭ-Mensa Viruso***   

*Vi ĵus \_venkis\_ la ludon!*  

*Bone. Vi liberas.*  

*(Mi surpriziĝas tiom kiom vi! Mi ne kredis ke estas ebla.)*

Vidu ankaŭ
----------

* Memeo

* Kategorio La Ludo (mensa viruso) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Referencoj
----------

1. 1 2 3 4 5  Montgomery, Shannon, "Teens around the world are playing 'the game'",  *The Canadian Press*, 2008-01-17.

 Arkivigite je 2010-07-06 per la retarkivo Wayback Machine  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2010-07-06. Alirita 2010-01-30.
2. 1 2 3  "If you read this you have lost the game",  *The Metro*, 2008-12-05.
3. 1 2  Boyle, Andy, "Mind game enlivens students across U.S.",  *The Daily Nebraskan*, 2007-03-19.

Arkivigite je 2008-05-18 per la retarkivo Wayback Machine
4. 1 2  Verelst, Jeroen, "The Game, het eenvoudigste spel ter wereld" (Subscription required),  *De Morgen*, 2007-03-15, paĝo 2. (Dutch)
5. 1 2 3  Rooseboom, Sanne, "Nederland gaat nu ook verliezen",  *De Pers*, 2008-12-15.

 Arkivigite je 2008-12-15 per la retarkivo Wayback Machine

Eksteraj ligiloj
----------------

* LoseTheGame.net en esperanto
La **Lernejo de Orientaj kaj Afrikaj Studoj** - angle *School of Oriental and African Studies*, mallongigite **SOAS**, brita prononco [ˈsoʊæs] - estas publika esploruniversitato en Londono, Anglio, kaj estas konstitucia kolegio de la federacia Universitato de Londono. Por simpleco, ĝi nun kutime nomatas ***SOAS University of London***, "universitato SOAS de Londono". Fondita en 1916, SOAS situas en la areo Bloomsbury de centra Londono.

SOAS estas unu el la ĉefaj institucioj de la mondo por la studo de Azio, Afriko kaj Mezoriento. Ĝia biblioteko estas unu el la kvin naciaj esplorbibliotekoj en Anglio. SOAS ankaŭ enhavas la Brunejan Galerion, angle *Brunei Gallery*, kiu aranĝas programon de interŝanĝoj de nuntempaj kaj historiaj ekspozicioj de Azio, Afriko kaj la Proksima Oriento kun la celo prezenti kaj reklami kulturojn el tiuj ĉi regionoj. La jara enspezo de la institucio por 2021-22 estis 98.0 milionoj da [[brita pundo|britaj pundoj (£)] el kiuj 6.1 milionoj £ estis de esplorsubvencioj kaj kontraktoj, kun elspezo de 117.8 milionoj £.

SOAS estas dividita en tri fakultatojn: Fakultato de Arto kaj Homaj sciencoj, Fakultato de Lingvoj kaj Kulturoj, kaj Fakultato de Juro kaj Sociaj Sciencoj kiu inkludas la Lernejon SOAS de Juro. La universitato ofertas ĉirkaŭ 350 bakalaŭro-kombinaĵojn, pli ol 100 unujarajn kursojn por akiro pri grado de magistro, kaj doktorigajn programojn en preskaŭ ĉiu sekcio. La universitato "produktis" plurajn ŝtatestrojn, registaraj ministrojn, diplomatojn, centrajn bankistojn, juĝistojn de Supera kortumo, Nobel-premiitojn pri paco, kaj multajn aliajn famajn gvidantojn tra la mondo. SOAS estas membro de la Asocio de Ŝtatkomunumaj Universitatoj, *Association of Commonwealth Universities* establita en 1913.

Konataj dungitoj
----------------

* David Marshall Lang (1924-1991)
* Lao Ŝe (1899-1966)
* Fatemeh Keshavarz (1952-)
* John Saeed

Referencoj
----------

1. ↑  universitata ĉarto en la retejo de la institucio Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine (angle)
2. ↑  artikolo *Daily Telegraph Education Guide* de la brita gazeto *The Telegraph* de la 3-a de aŭgusto 2016 (angle)
3. ↑  listigo de britaj universitatoj  de la brita gazeto *The Times* de la 13-a de novembro 2021
4. ↑  konsulta artikolo de la retejo *ioe.ac.uk* el 2015

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (angle)

  



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 837804
* GND: 37884-7
* LCCN: n79092591
* VIAF: 126246578
* ISNI: 0000 0001 2108 3878, 0000 0004 0425 5983
* LIBRIS: 134372
* SUDOC: 027472043
* BNF: 11880965d
* NKC: kn20140304005
* BNE: XX100564
 |
*Ne konfuzu kun Diplomatio.*

**Diplomatiko** aŭ **diplomologio** estas faka scienco centrita en la kritika analizo de dokumentoj – partikulare, sed ne ekskluzive, historiaj dokumentoj. Ĝi fokuziĝas al la konvencioj, protokoloj kaj formuloj kiuj estis uzitaj de dokumentokreantoj, kaj uzas tiujn por pliigi komprenon de la procezoj de dokumentokreado, de informotransigado, kaj de la rilatojn inter la faktoj kiujn la dokumentoj intencas registri kaj la realo.

Tiu fako origine evoluis kiel ilo aŭ rimedo por studi kaj determini la aŭtentecon de oficialaj ĉartoj kaj diplomoj faritaj de reĝaj kaj papaj oficejoj. Poste oni konstatis ke multaj el la samaj subkuŝaj principoj povus esti aplikitaj al aliaj tipoj de oficialaj dokumentoj kaj leĝaj kaj juraj instrumentoj, al neoficialaj dokumentoj kiaj privataj leteroj, kaj pli ĵuse, al meta-datenoj de elektronikaj registroj.

Diplomatiko estas unu el la helpaj historiaj sciencoj. Ĝi ne estu konfuzata kun sia frata fako paleografio. Fakte, ĝiaj teknikoj havas pli en komuno kun tiuj de la literaturaj fakoj de teksta kritiko kaj historia kritiko.
Fama diplomatikisto estis ekz. Alfons Dopsch en Vieno.

Notoj
-----

1. ↑  Duranti, Luciana (1989). "Diplomatics: New uses for an Old Science", *Archivaria* **28**, p. 12.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Diplomatiko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Virtual Library Historical Auxiliary Sciences - Diplomatiko
* monasterium.net pri ĉartoj
* Online-Database LBA rete havigita de Lichtbildarchiv älterer Originalurkunden ĉe la Universitato de Marburg (Germanio, ŝtato Hesse)
* Vocabulaire international de la diplomatique, eld. Maria Milagros Cárcel Ortí, 2. ed. Valéncia 1997 (Collecció Oberta), reta versio
* Commission internationale de Diplomatique
* The International Research on Permanent Authentic Records in Electronic Systems (InterPARES) Arkivigite je 2013-01-03 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 557116
* GND: 4062135-2
* LCCN: sh85038194
* BNF: 13318927r
* NKC: ph119470
* BNE: XX4659779
 |
Vitraj pordoj al ĉambroj luitaj de prostituitinoj en la ruĝluma distrikto de Amsterdamo.
**De Wallen** [də ˈʋɑlə(n)] aŭ **De Walletjes** [də ˈʋɑləcəs] estas la plej granda kaj plej bone konata ruĝluma distrikto de Amsterdamo kaj konsistas el reto de stratetoj kiuj enhavas proksimume tricenton da unuĉambraj budoj luitaj de prostituitinoj kiuj proponas siajn seksajn servojn el malantaŭ fenestro aŭ vitra pordo, tipe lumigita de ruĝaj lumoj. Tiuj "kamers" estas la plej videbla kaj tipa tipo de seksolabora ruĝluma distrikto en Amsterdamo kaj pro ties esceptaj trajtoj ĝi estas granda turisma allogejo.

*De Wallen*, kun la prostituaj areoj Singelgebied kaj Ruysdaelkade, formas la *Rosse Buurt* (ruĝlumaj areoj) de Amsterdamo. El tiuj De Wallen estas la plej malnova kaj plej granda areo.

Tiu areo havas ankaŭ nombrajn seksovendejojn, seksoteatrojn, seksorigardejojn, seksomuzeon, prikanaban muzeon, kaj nombrajn kanabokafejojn kiuj vendas kanabon.

* Kategorio De Wallen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)