recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ŝildo de la Ertzaintza
**Ertzaintza** [ercajnca] estas la nomo en la eŭska lingvo de la aŭtonoma polico de Eŭskio (Hispanio). Ĝi estis kreita en la jaro 1982 kiam estis prezidanto (eŭske: Lehendakari) Carlos Garaikoetxea, dum disvloviĝo de la Statuto de Aŭtonomeco de Eŭskio de 1979. Oni nomas *ertzaina* [ercanja] al ĉiu policano de la Ertzaintza. En la nuntempo, 90% de la policanoj el la 8.000 el kiuj konsistas tiu institucio en tuta Eŭskio estas viroj. Ĝi havas 25 komisarejojn distribuatajn en diversaj eŭskiaj komarkoj.

Nuntempe la Ertzaintza havas la jurisdikciajn rajtojn sur la publika ordo, civila sekureco, trafiko kaj ludoj kaj spektaklo en Eŭskio. La institucio dependas de la Departamento de la Interno de la Eŭska Registaro, kies reganto estas Estefanía Beltrán de Heredia.

Notoj kaj referencoj
--------------------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retpaĝo de la Ertzaintza Arkivigite je 2017-07-03 per la retarkivo Wayback Machine

* Ertzaintza en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Ertzaintza en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Kvazaŭsklavigo pro ŝuldoj** estas formo de sklaveco, kiu ekzistis en multaj kulturoj. Ĝenerale, tiaj laboristoj estas pli bone traktataj ol simplaj sklavoj, ĉar ili apartenas al sama popolo. En la Biblio, ekzemple, estas leĝoj de Moseo pri sklaveco pro ŝuldoj, laŭ kiuj homo devis servi sian ŝuldanton dum sep jaroj, aŭ doni infanojn ĝis ili esti 12-jaraĝaj. En Romo, alie, sklavo pro ŝuldo povis fari kontrakton kun protektaj klaŭzoj.

Hodiaŭe laboristoj estas kvazaŭsklavigitaj pro ŝuldoj (inside kaj false aranĝitaj intence de la mastroj) ĉefe en Brazilo kaj Nepalo (kie ŝuldoj povas estis "elaĉetitaj" de aliaj bienistoj, kiuj tiel fakte "aĉetas" la laboristojn).

Brazilo
-------

En Brazilo kvazaŭsklavigo pro ŝuldoj ne estas la plej ofta formo de kvazaŭsklavigo, ĉar hejma preskaŭsklavigo estas multe plej ofta. 

Historie, la moderna kvazaŭsklavigo pro ŝuldoj komenciĝis en Brazilo en la fino de la 19-a jarcento, kiam finiĝis la plena sklavigo de nigruloj en 1888, kaj eĉ antaŭe ĉirkaŭ 1850, kiam kelkaj bienistoj vidis tion pli malmultkosta ol afrika sklaveco. Tiun movadon komencis la senatano Nicolau Pereira de Campos Vergueiro. Tiam brazilaj bienistoj kontraktis germanojn, italojn kaj japanojn en iliaj landoj (ĝenerale kun apogo de lokaj registaroj), kaj ili devis akcepti pagi "ŝuldojn" en brazilaj bienoj. Tiuj originaj "ŝuldoj" estis, ĝenerale, rilate al la vojaĝbileto kaj al impostoj de devenlandoj. Poste ili devis pagi manĝadon kaj pruntojn al terposedanto. Miloj da kvazaŭsklavoj venis al Brazilo ĉefe el Germanio, Italio kaj Japanio ĝis la Dua mondmilito. 

Prefero al germanoj kaj italoj devenis krom facileco akiri ilin (ĉar Germanio kaj Italio estis ankoraŭ tre novaj landoj), ankaŭ de la deziro "plibonigi" la rason de brazila laboristaro, kiel ni povas legi en Esperanto en verko Kanaano de GRAÇA ARANHA. Tiun proceson oni nomas "ekblankuligo". Do ankaŭ venis multaj virinoj, kiuj servis kiel kromedzinoj kaj prostituitinoj. En tiu tempo estas ofte riĉaj familioj, kiuj akiris germaninojn kiel umikinojn al fraŭlaj filoj, kiel oni povas legi en "Amor Verbo Intransitivo", verko de Mario de Andrade. 

Germanoj ankaŭ estis plibonaj kvazaŭsklavoj ĉar ili, ĝenerale, estis protestantaj kaj rigardas la pagon de ŝuldoj kiel religia devo. Italoj kaj Japanoj, ofte estas kleraj homoj, komunistoj kaj, ĉefe anarĥistoj kiu ofte rifuzis la justecon al debetoj kaj fuĝis el bienoj.

Ĉi tiu speco de kvazaŭsklaveco estis laŭleĝa ĝis 1964, hodiaŭe estas kontraŭleĝa, sed estas malseveraj punoj al terposedantoj, nur monpago.

De 2003 ĝis 2005 Brazilo liberigis preskaŭ 13 mil sklavojn el 647 bienoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Sklaveco en Afriko
* *Kamaiya*
* Nepagita servisteco
* Salajrosklaveco
**Ervin Lendvai,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Lendvai Ervin** estis hungara komponisto, dirigento, muzika instruisto. Lia origina familia nomo ĝis 1894 estis *Loewenfeld*, lia persona nomo ekster Hungario estis *Erwin*. Li estis onklo de Kamilló Lendvay.

Ervin Lendvai  naskiĝis la 4-an de junio 1882 en Budapeŝto, li mortis la 31-an de marto 1949 en Epsom (Britio).

Biografio
---------

Ervin Lendvai devenis el varia hungara-germana-juda familio. Li studis en Tutlanda Hungara Reĝa Muzikakademio akirinta diplomon en 1906. Lia ĉefinstruisto estis de:Hans Koessler. Interrompe en 1905 ankaŭ Giacomo Puccini instruis lin en Milano. Post siaj studoj li instruis muzikon en diversaj lernejoj en Germana Regno, sed kelkfoje li ankaŭ dirigentis. Li edziĝis, sed jam en 1910 li eksedziĝis. En 1933 li rifuĝis pro la nazioj al Anglio (tra kelkaj landoj) kaj li estis muzikinstruisto en Kenninghall. Post la 2-a mondmilito li estis konservatoriestro en Györ (Hungario), sed en nekonata jaro li revenis al Britio.

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* *Elga* (opero, 1916 prezentita en Mannheim)
* *Völkerfreiheit* (1930)
* *e-moll vonósnégyes, Op.8.*
* *D-dúr szimfónia Op.10.*
* *Archaische Tänze Op. 30.* (por ĉambra orkestro)
* *Stimmen des Seele Op. 25.* (por koruso)
* *suito op. 32.* (por ĉambra orkestro)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun bildo
* germanlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 647058
* GND: 116899530
* LCCN: no93008118
* VIAF: 42601008
* ISNI: 0000 0000 4381 0434
* SUDOC: 243998996
* BNF: 16383893x
* MBA: 847e0f5e-1270-4683-8411-a0984a97a424
* NKC: mzk2012707681 mzk2012707680, mzk2012707681
 |
Heitor Villa-Lobos, proks. 1922, plej fama klasikmuzika komponisto brazila
**Erudicia brazila muziko** (portugale ***música erudita brasileira***) estas la nomo por la brazila altkultura muziko. Ĝi konsistigas la kontraŭparton al la Muziko Populara Brazila, la popularmuziko de Brazilo. La erudician muzikon stampas, simile la la popularmuziko de la lando, kulturaj influoj el popoloj de ĉiuj kontinentoj, kvankam la brazila kulturo en sia historia evoluo devenas de portugalaj kaj afrikaj originoj.

Aro da gravaj komponistoj, el inter kiuj Heitor Villa-Lobos estas la plej fama ekster Brazilo, donis al la erudicia muziko gravajn impulsojn kaj helpis ĝin atingi memstaran evoluon.

Eminentaj brazilaj komponistoj
------------------------------

* Jorge Antunes (\*1942)
* José Maurício Nunes Garcia (1767–1830)
* Antônio Carlos Gomes (1836–1896)
* Alberto Nepomuceno (1864–1920)
* Marlos Nobre (\*1939)
* Heitor Villa-Lobos (1887–1959)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retpaĝo de la brazila kulturministrejo pri la erudicia muziko
**Adinjo** aŭ **Adin** (la du nomoj estas propralingve) estas fikcilingvo kreita de Nathaniel Knight post 2000. Ĝi uzas latinan alfabeton kaj ŝajnas aposteriora lingvo, sed kun neinternacia emo, ekzemple la verbajn tempojn oni faras per helpo vortetoj (*ju*= pasinta tempo), simile al kelkaj aziaj dialektoj de portugala lingvo. La projekto iom similas al malstabila kuldraĵo de tre malsamaj elementoj el tre malsamaj lingvoj.

Specimeno (Babela Turo, Ĝen. 11: 1-9):

1-Ju kumuri adin icikun i win qonjo hi win khorli. 2-Wor din asent'hemlé ventrotot, shi airentot lorn ni Shinar, hi shi jenetot mué. 3-Shi yanitot hemlé lanshinu, "Hai! Ki lokthatoci blamedu, hi ki burmetoci'ríndyur shi."" Hima shi cumatot blamed fomark noc, hi absé tlor fomark varm.4- Hi shi yanitot, "Hai! Ki likhatoci dan kangré, hort dan ábul bakhatol hemlé sug mayunu, madyu ki lokthatoci'galm dan menkh inda lankinu hi amurtot'ha tonst fúri kuGaia kamuli." 5-Kentin Ajan blut'tak ventrotol baciton kangré hi ábul ya din icikun likhatol. 6-Ajan yanitot, "Bacira! Sug Adin ic win, hi shi cumaru lamo win qonjo. Ka wor wind din shi kempo'kun khi, atakama anitoci kempi'ha fomark shi.7-"Hai! Ki blut'hemlé ventrotocihi amurtoci kushi qonjo, madyu shi mokuritociha lanshinu."8-"Hima Ajan amurtot shi tak mué fúri kuGaia kamuli, hi shi folrekun likhatol kangré." 9-Ya ic awel khi icikun mentot Bábel—armo mué Ajan amurtot sug qonjo i adin. Tak mué Ajan amurtot shi fúri kuGaia akamuli.
«**Adeste Fideles**» (esperante «Venu fideluloj») estas melodia himno uzata en la benado dum Kristnasko en Francio, Hispanio, Portugalio kaj Anglio ekde la fino de la 18-a jarcento. Ĝi estis kantita en la portugala ambasadejo de Londono en 1797, kaj pro tio ĝi ankoraŭ estas nomata en multaj landoj kiel «La portugala himno» (*Portuguese Hymn*). Vincent Novello, orgenisto de tiu loko, atribuis la plej popularan muzikan version al John Reading, kiu estis orgenisto en la katedralo de Winchester de 1675 al 1781, kaj poste en la Universitato de Winchester. La himno estis komponita en la latina kaj invitas la fidelulojn iri al Betleĥemo kaj adori la ĵusnaskitan Savinton.

La unua partituro de «Adeste Fideles»  
en la versio de Francis Wade
«Adeste Fideles» en Esperanto:  
ADORU 214La esperantan tekston de ADORU 214 verkis en 1997 la redakta teamo «Kloster Kirchberg», t. e. Adolf Burkhardt, Bernhard Eichkorn kaj Albrecht Kronenberger kiel mozaikon el jam ekzistantaj versioj.

Teksto
------

|  |  |
| --- | --- |
| **latine:**

Adeste, fideles, læti triumphantes:
Venite, venite in Bethlehem:
Natum videte, regem Angelorum:

Venite adoremus,
venite adoremus,
venite adoremus Dominum.

En grege relicto, humiles ad cunas
vocati pastores approperant:
Et nos ovanti gradu festinemus:

Aeterni Parentis splendorem aeternum
velatum sub carne videbimus:
Deum infantem, pannis involutum:

Pro nobis egenum et foeno cubantem
piis foveamus amplexibus:
Sic nos amantem quis non redamaret?
 | **esperante:** ADORU 214

Ĉeestu, fiduloj, ĝoje triumfantaj,
ho venu, ho venu al Betleĥem’.
Vidu naskitan reĝon de l’ anĝeloj.

Alkuru, ni adoru,
alkuru, ni adoru,
alkuru, ni adoru la reĝon de glor’.

Li, Dio el Dio, Lumo el la Lumo,
kaj tamen naskita el virgulin’.
Jen Dio vera, Die generita!

Vi, aroj anĝelaj, ĥoroj de l’ sanktuloj,
jubile ekkantu, laŭdante Lin:
«Gloro al Dio en supera alto!»

Do ame ni danku al la Dia bebo,
pro kies naskiĝo solenas ni.
Vorto eterna nun fariĝis karno.
 |

**Laŭvorta traduko:**

*Venu, fideluloj, gajaj, triumfantaj, venu, venu al Betleĥemo. Vidu la naskitan reĝon de la anĝeloj.*

*Venu, ni adoru … la Sinjoron.*

*Vidu, forlasinte la gregon, humilaj al la lulilo la vokitaj paŝtistoj rapide alproksimiĝas. Ankaŭ ni rapidu per jubila paŝo.*

*La brilon eternan de la Eterna Patro ni vidos vualitan sub la karno, la Di-Infanon, envolvitan en vindoj.*

*Lin, por ni malriĉan kaj kuŝantan sur fojno, ni varmigu per piaj brakumoj. Lin, kiu tiel nin amas, kiu ne re-amus lin?*

* Kategorio Adeste Fideles en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 346019
* GND: 300953283
* LCCN: n82017432
* VIAF: 179698190
* BNF: 16276966n
* BNE: XX2147456
 |
| Algebraj strukturoj |
| --- |
| 
Grupo-similaj**Grupo-teorio**
Duvalenta operacio
A Asocieco •
N Neŭtrala elemento •
I Inversa elemento •
K Komuteco
Abela grupo (ANIK) •
Grupo (ANI) •
Monoido (AN) •
Duongrupo (A) •
Magmo

Kvazaŭgrupo • Lopo •
Lie-grupo • Cikla grupo • Simetria grupo
Grupa homomorfio • Normala subgrupo
 |
| 
Ringo-similaj**Ringo-teorio**
Distribueco
Ringo •
Komuta ringo •
Integreca ringo •
Korpo •
Kampo
Ringa homomorfio • Nuldivizoro • Idealo
 |
| 
Modulo-similaj**Lineara algebro**
Modulo • Vektora spaco
Lineara bildigo • Bazo • Dimensio
 |
| v • d • r |

**Kvazaŭgrupo** en la matematika fako pri abstrakta algebro estas algebra strukturo (*{\displaystyle Q}*, {\displaystyle \star }) konsistanta el nemalplena aro {\displaystyle Q} kun duvalenta operacio {\displaystyle \star \colon Q\times Q\rightarrow Q} tia, ke por ĉiuj {\displaystyle a} kaj {\displaystyle b} en {\displaystyle Q} la ekvacioj

{\displaystyle a\star x=b}
kaj

{\displaystyle y\star a=b}
posedas po unu solvon, do la solvo kaj ekzistas kaj unikas. Kvazaŭgrupo do estas speciala kazo de magmo.

Finia magmo estas kvazaŭgrupo, se kaj nur se la kejlia tabelo estas latina kvadrato, do se en ĝiaj ĉiu horizontalo kaj ĉiu vertikalo ĉiu elemento de {\displaystyle Q} aperas precize unu fojon.

Ĉiu kvazaŭgrupo posedas **redukteblecon**, tio estas

* {\displaystyle a\star c=b\star c} sekvas {\displaystyle a=b}
* {\displaystyle c\star a=c\star b} sekvas {\displaystyle a=b}

Kvazaŭgrupo kun neŭtrala elemento estas lopo.
**Castaños** estas unu el la 38 komunumoj de la meksika subŝtato Coahuila, kiu situas en norda Meksiko kun limo al Usono. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Castaños*. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 05006.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 23871 loĝantojn. El tiuj estis 11826 viroj kaj 12045 virinoj. La komunumo havas surfacon de 2921,6 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 750 metroj super la marnivelo. Entute en la komunumo ekzistas 266 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj, domaroj). La ĉefaj loĝlokoj (2005) estas la sekvaj:

|  |  |
| --- | --- |
| **Loĝloko** | **Loĝantoj** |
| **Tuta komunumo** | **23.871** |
| Castaños | 21.256 |
| Soledad | 434 |
| Dolores | 307 |
| La Joya | 302 |
| Palo Blanco | 177 |
| Acatita de Baján | 42 |

Sociogeografio
--------------

En la jaro 1995 en la komunumo vivis 19362 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 6 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,031 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.

El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 1995), 16033 personoj apartenis al la katolika religio kaj 1255 personoj al la protestantisma religio. 347 personoj apartenis al aliaj religioj kaj 817 personoj statistike apartenis al neniu religio.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
**Cañada Vellida** [kaNJAda beLJIda] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la suda komarko Komunumo de Teruelo, kies komarka ĉefurbo estas la provinca ĉefurbo mem, Teruelo. La loknomo *Cañada* estas komprenebla kiel *Brutobreda Vojo*.

Geografio
---------

Ĝi estas je 49 km de Teruelo, provinca ĉefurbo. Al Teruelo alvenas de nordo tri ŝoseoj, de sudo aliaj tri kaj unu okcidente el Gea de Albarracín. El la tri nordaj, tiu centra nome N-420 venas laŭ la valo de la rivero Alfambra. Laŭ tiu vojvalo el la kvina plej proksima municipo al la ĉefurbo nome Perales del Alfambra nordoriente laŭ la nacia ŝoseo N-420 estas Cañada Vellida. La municipa teritorio estas trapasata de la nacia ŝoseo N-420, entre inter la km 626 kaj 630, kaj de la regiona A-228, en direkto al Galve kaj Jorcas.

La orografio de la municipo estas markita de la montoj de la Iberia Sistemo Cerro de la Lacera (1393 m) kaj Punta de la Cima (1402 m). La loĝloko mem kuŝas je 1322 msm.​ 

La municipa teritorio limas jene:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Nordokcidente:* Rillo | *Norde:* Rillo kaj Mezquita de Jarque | *Nordoriente:* Mezquita de Jarque |
| *Okcidente:* Fuentes Calientes |  | *Oriente:* Mezquita de Jarque kaj Galve |
| *Sudokcidente:* Fuentes Calientes | *Sude:* Perales del Alfambra | *Sudoriente:* Galve |

Historio
--------

La zono venis al posedo de kristanoj post la venko de Alfonso la 1-a la Batalema en la batalo de Cutanda. Sed eble la kristanoj perdis ĝin dum la krizo kiu sekvis la morton de Alfonso la 1-a. Nur dum la regado de Alfonso la 2-a de Aragono estis klara dominado fare de kristanoj.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio estas agrikulturo (cerealoj), brutobredado (ŝafoj: al transmigra brutobredado aludas la loknomo) kaj rura turismo. Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj tiukadre ankaŭ en Pancrudo oni malaltiĝis ĝis nunaj 37 loĝantoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

1. ↑   «Instituto Geográfico Nacional».. Arkivita el la originalo je 2021-04-18. Alirita 2022-10-05.

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 797574
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Dubová |

Koordinatoj: 48° 48′ 54″ N 19° 25′ 38″ O﻿ / ﻿48.81500 °N, 19.42722 °O﻿ / 48.81500; 19.42722 (mapo)

**Dubová** (hungare *Garamszentmiklós*) estas parto de municipo Nemecká en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Brezno. La historia hungara loknomo estis **Dubova** aŭ *Dubovo*.

Situo
-----

Dubová situas en valo laŭ bordo de Hron, laŭ ĉefvojo Banská Bystrica-Brezno. La lasta urbo troviĝas 19 km.

Historio
--------

La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1332. La komunumo formiĝis el iama bienocentro. En 1828 loĝis tie 358 homoj en 49 domoj. En 1910 loĝis en Garamszentmiklós 447 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zólyom (reĝa departemento), al distrikto de Brezno, poste al Ĉeĥoslovakio, inter 1938-1945 kaj ekde 1993 al Slovakio. Dum la 2-a mondmilito rafinejo ekfunkciis, kiun oni disbombardis. Poste ĝi rekonstruiĝis. En 1960 Dubová perdis la memstarecon kaj iĝis parto de Nemecká.

Vidindaĵo
---------

* romkatolika gotika preĝejo omaĝe al Sankta Mikaelo el la 15-a jarcento, en 1812 barokiĝis

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Nemecká |
| --- |
| Dubová ~ Nemecká |

 |
**Castanhal** estas municipo, universitata grandurbo kaj diocezo de la brazila subŝtato Parao. Ĝi apartenas al la urbaro de Belém. La loknomo signifas portugale: arabaro de ordinara nuksarbo (simila arbo estas en Eŭropo la kaŝtano).

Bazaj informoj
--------------

Castanhal en la subŝtato (ruĝe).
* Loĝantaro: 189,784 (en 2015)
* Supermara alteco: 41 m
* Areo: 1030 km²
* Telefonkodo:
* Poŝtkodo:
* Horzono: UTC -3
* 01° 17′ 49″ S 47° 55′ 19″ U﻿ / ﻿1.29694 °S, 47.92194 °U﻿ / -1.29694; -47.92194 (mapo)

Geografio
---------

Castanhal situas en norda parto de la lando laŭ la marborda ebenaĵo. *Belém* troviĝas 65, São Luís 428, Teresina 706, Manaus 1361, **Braziljo** 1611, Natalo (Brazilo) 1495, Recife 1626, Maceió 1639, Salvador de Bahio 1662, Goiânia 1716, Belo Horizonte 2116, Campo Grande 2251, Campinas 2404, Nova Iguaçu 2435, **Rio-de-Ĵanejro** 2455, Guarulhos 2470, San-Paŭlo (urbo) 2477, Curitiba 2686, Porto Alegre 3215 km.

Historio
--------

la nomdonanta nukso
Castanhal estis oficiale fondita en 1932, tiam oni konstruis fervojon inter Belém-Bragança. La laboristoj komencis ekloĝi ĉirkaŭ la stacio. Lokaj kamparanoj komencis vendi siajn produktojn ĉe la nova merkato. La fervojo estis fermita en 1964. La diocezo estis fondita en 2004.

Ekonomio
--------

Castanhal - pro ĝia oportuna geografia loko - fariĝis grava komercopunkto pri manĝaĵoj kaj agrikulturaj produktoj (cerealoj, maizoj, maniokoj, piproj, palmoleoj). Ekzistas ankaŭ energifirmaoj, industriaj fabrikoj pri botoj, metalurgiaĵoj.

Eduko
-----

En Castanhal funkcias ok mezlernejoj kaj tri universitatoj.

Klimato
-------

En Castanhal la klimato estas ekvatora tropika, kiel en Amazonio.

Trafiko
-------

Castanhal estas ligita al Belém, aliflanke al la marbordo per federacia aŭtovojo BR-316.

Ĝemelurboj
----------

* Japanio Koĉi, Japanio
* Brazilo Cotia (São Paulo), Brazilo
* Usono Fresno, Usono
* Ĉina Popola Respubliko Vuĥu, Ĉinio
* Japanio Kitami, Japanio
* Indonezio Surabajo, Indonezio
* Malajzio Kuching, Malajzio

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Castanhal en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Municipoj de Parao

Eksteraj ligiloj
----------------

* portugale Oficiala paĝo
* angle mapo, distancoj Arkivigite je 2016-04-12 per la retarkivo Wayback Machine
Ago dum la brita floto blokis la francan havenon de Toulon inter 1810 kaj 1814, pentritaj fare de Thomas Luny.
Aviadiloj C47 ĉe la Flughaveno Tempelhof en Berlino, parto de la aera ponto kiu rompis la teran blokadon de Okcidenta Berlino fare de la germana ŝtato kontrolita de Sovetunio el 1948.
**Blokado** estas laboro por fortranĉi provizojn, militmaterialon aŭ komunikadojn de speciala areo pere de forto, aŭ parte aŭ komplete. Blokado ne devus esti konfuzita kun embargo aŭ sankcioj, kiuj estas laŭleĝaj barieroj al komerco. Ĝi ankaŭ estas aparta de sieĝo en tio ke blokado estas kutime direktita al tuta lando aŭ regiono, prefere ol al fortikaĵo aŭ urbo. Dum la plej multaj blokadoj historie okazis sur maro, blokado daŭre estas uzita en tereno por malhelpi iun venante en certan areon.

Blokanta potenco povas serĉi fortranĉi entute maran transportadon el kaj al la blokita lando; kvankam ankaŭ ĉesigi ĉiun tertransporton al kaj el areo povas esti konsiderita blokado. Blokadoj limigas la komercrajtojn de neŭtraluloj, kiuj devas submetiĝi por inspektado kontraŭ kontrabando, kiun la blokanta potenco povas difini ĉu mallarĝe aŭ larĝe, foje inkluzive rilate al manĝaĵoj kaj medicinoj. En la 20a-jarcento, ankaŭ aerpovo estis uzita por plifortigi la efikecon de la blokado haltante aertrafikon ene de la blokita aerspaco.

Ankaŭ fermi patroladon al malamikaj havenoj, por malhelpi metadon de ŝipartrupoj al maro, estas referita kiel blokado. Kiam marbordaj urboj aŭ fortikaĵoj estas sieĝitaj de la alia flanko, la sieĝantoj ofte blokas ankaŭ la marflankon. Plej lastatempe, blokadoj foje inkludis fortranĉi elektronikajn komunikadojn blokante radisignalojn kaj distranĉante submarajn kablojn.

Ekzemploj
---------

* Kontinenta Blokado
* Blokado de Berlino
* Blokado de Gaza Sektoro

Vidu ankaŭ
----------

* Unua Batalo de Atlantiko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 546806
 |
La ludado fare de Leonardo DiCaprio en la filmo estis partikulare laŭdita de plej el la kritikistoj.
***Blood Diamond*** (Sangodiamanto) estas german-usona politika milit-intriga filmo de 2006 kun-produktorita kaj reĝisorita de Edward Zwick, en kiu stelulis Leonardo DiCaprio, Jennifer Connelly kaj Djimon Hounsou en la ĉefaj roloj, dum ankaŭ la barata televida aktoro Gaurav Chopra stelulas en mallonga rolo. La titolo referencas al sangodiamanto, kiuj estas diamantoj elminejitaj en militareoj kaj venditaj por financi armitajn konfliktojn, kaj tiele profitaj el militsenjoroj kaj diamantaj kompanioj tra la tuta mondo.

La agado okazas dum la Sieraleona Enlanda Milito en 1991–2002, kaj la filmo priskribas landon terurigitan pro la lukto intee registaraj fideluloj kaj insurekciuloj. Ĝi montras ankaŭ multajn el la teruraĵoj de tiu milito, kiel la amputo fare de ribeluloj de manoj de personoj por malkuraĝigi ilin el voĉdonado en venontaj balotadoj.

La fino de la filmo, en kiu okazas konferenco pri la sangodiamantoj, referencas al historia kunsido kiu reale okazis en Kimberley, Sudafriko, en 2000. Ĝi kondukis al la disvolvigo de la Atestilskemo de Kimberley, kiu klopodis atesti la originon de krutaj diamantoj por bremsi la komercon de konfliktaj diamantoj, sed ekde tiam ĝi estis ĝenerale abandonita kiel neefika.

La filmo ricevis miksajn sed ĝenerale favorajn rezencojn, kun laŭdoj direktitaj ĉefe al la ludadoj fare de DiCaprio kaj Hounsou; Ili estis nomumitaj por Oskar-premioj por la plej Bonkvalita Aktoro kaj por la plej Bonkvalita Duaranga Aktoro, respektive.
Flughavenoj kaj flugvojoj de la aera ponto dum la blokado de Berlino
Berlinanoj rigardas Douglas C-54 Usonan Skymaster transportantan aviadilon surteriĝi ĉe Okcidenta Berlina Flughaveno (Templehof)
La **blokado de Berlino** estas la blokado de okcidenta Berlino, meze de la sovetia okupadzono (la posta Germana Demokratia Respubliko) fare de Sovetunio de la 24-a de junio 1948 ĝis la 12-a de majo 1949.

Post longa malpliboniĝo de la rilatoj inter la kvar okupantoj de Germanio, Sovetunio blokis ĉiujn surterajn vojojn al Berlino la 24-an de junio 1948. Tio estis la unua krizo de la epoko de internaciaj rilatoj konata kiel malvarma milito. Berlino situis tiam centre de la alfronto inter Usono kaj la Sovetio de Stalin. 

Por eviti, ke la okcidenta parto de la urbo iĝu sovetia, Usono kaj ties aliancanoj starigis gigantan aeran ponton, kiu ebligis al la urbanoj pluvivi kaj rezisti.

Vidu ankaŭ
----------

* Berlino
* Berlina muro
* Berlina aerponto
* Historio de Germanio
* Malvarma milito
* *The Big Lift*

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Blokado de Berlino en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* TTT-ejo de al historia muzeo de Berlino (germane) Arkivigite je 2008-10-21 per la retarkivo Wayback Machine
* Resumo de la eventoj kun ligilo al filmeto (germane) Arkivigite je 2007-10-23 per la retarkivo Wayback Machine
* Germana ttt-ejo kun multaj atestoj (germane) Arkivigite je 2008-02-08 per la retarkivo Wayback Machine
* US Army Transportation Museum (angle) Arkivigite je 2007-06-24 per la retarkivo Wayback Machine
* European NAvigator (ENA) Arkivigite je 2006-10-23 per la retarkivo Wayback Machine
* The Berlin Airlift Historical Foundation (angle)
Koordinatoj: 50° 50′ 15″ N 14° 21′ 16″ O﻿ / ﻿50.83750 °N, 14.35444 °O﻿ / 50.83750; 14.35444 (mapo)

**Chřibská Kamenice** (germane *Kreibitzbach*; pole *Chrybska Kamienica*) estas dekstreflanka alfluanto de rivero Kamenice en Regiono Ústí nad Labem. Longeco de la fluo estas 21,8 km. Areo de akvokolektejo mezuras 62,2 km².

Paso de la fluo
---------------

Ĝi fontas en Luzacia montaro proksime de fervoja stacio Jedlová sur okcidenta deklivo de Konopáč (ankaŭ Jelení skála) en supermara alteco v 550 m. Ĝi fluas per falo tra neregulita riverfluo en arbaro ĝis valbaraĵo Chřibská (trinkavo, signifa fonto). Plu ĝi trafluas tra municipo Chřibská, kie ĝi estas en longeco de kelke da kilometroj regulata kaj ĝi enfluas en valon laŭlonge laŭ ŝoseo Dolní Chřibská – Jetřichovice. Senpere sub municipo Chřibská troviĝas restaĵoj de proksimume 750 m longa akvovojo en eksan teksfabrikon "Na Potokách". Konsisto de la akvovojo estas akvodukto kondukanta el la maldekstra al la dekstra flanko de la akvovojo en alteco proksimume 3 m super la surfaco; la akvofluo de la akvovojo poste enfluas en proksimume 140 m longan tunelon. La kadukiĝanta fabriko forbrulis en la jaro 1996 kaj post la jaro 2000 ĝi finis en detruo. Forte meandra fluo plu kopias ŝoseon ĝis enfluejo en Valon de Paŭlino. Tra ĉi tiu ĝi ĉirkaŭfluas Rynartice kaj Jetřichovice kaj elfluas el ĝi sur rando de Všemily. Ĉi tie ĝi trafluas tra herbejo en plimulte de nereguligita stato. Sub Všemily ĝi poste enfluas sur rando de ravino de Ferdinando en riveron Kamenice en ties 11,2 rivera kilometro en supermara alteco proks. 217 m.

* Valbaraĵo Chřibská suur rivero Chřibská KameniceValbaraĵo Chřibská suur rivero Chřibská Kamenice
* Vido al la rivero el akvodukto en Dolní ChřibskáVido al la rivero el akvodukto en Dolní Chřibská
* Rivero en ChřibskáRivero en Chřibská
* Chřibská Kamenice en natura rezervejo Valo de PaŭlinoChřibská Kamenice en natura rezervejo Valo de Paŭlino
* Valo de Paŭlino - loko, kie estadis metala pontoValo de Paŭlino - loko, kie estadis metala ponto

Rilataj artikoloj
-----------------

* Akvovojo kun akvodukto en Chřibská
* Meandroj de Chřibská Kamenice
**Fremont** [*Frim'nt*] en Kalifornio situas sud-oriente de la Golfo de San-Francisko, en la kantono Alameda.

Fremont estas relative juna urbo, fondita je la 23-a de januaro 1956 per kunigo de kvin komunumoj:
*Centerville*, *Irvington*, *Mission San José*, *Niles* kaj *Warm Springs*. Ĝi estis nomita laŭ John C. Fremont, kiu ĉ. 1845 esploris vojoj tra la pasejo *Mission Pass*. Per sia areo de pli ol 200 km² ĝi estas la kvine plej ampleksa urbo de Kalifornio. Naŭono de tiu areo estas akvo (de la golfo).

*Mission San José* estas la plej malnova eŭropana setlejo en la regiono. Ĝi estis konstruita de lokaj indianoj por hispanaj monaĥoj, kiuj misiis la regionon.

Fremont estas konsiderata parto de la Silicia Valo, kiu situas plejparte sude de ĝi. Aliflanke ĝi estas bone ligita al San-Francisko, ĉar ĝi situas je finstacio de la fervojsistemo BART, ĉe aŭtovojo al Oakland kaj San-Francisko kaj proksime de du pontoj super la golfo
(al Palo Alto kaj al Foster City).

Kun tri proksimaj flughavenoj (San-Francisko, Oakland, San José) Fremont havas ankaŭ bonajn longdistancajn konektojn.

Rilatoj al Esperanto
--------------------

En la urbo baziĝas la retejo Esperanto Koresponda Servo, aktualigata fare de la esperantisto *Enrique Ellemberg*

Eksteraj ligiloj
----------------

* retpaĝejo de la urbo angle
* retejo Esperanto Koresponda Servo esperante
**Frenke** estas rivero en Kantono Bazelo Kampara, kiu konsistas el la du brakoj *Antaŭa Frenke* (germane *Vordere Frenke* - orienta brako) kaj *Malantaŭa Frenke* (germane *Hinere Frenke* - okcidenta brako) kunfluantaj en Bubendorf ĉe la koordinatoj 47° 26′ 56″ N 7° 44′ 10″ O﻿ / ﻿47.44889 °N, 7.73611 °O﻿ / 47.44889; 7.73611 (mapo)Koordinatoj: 47° 26′ 56″ N 7° 44′ 10″ O﻿ / ﻿47.44889 °N, 7.73611 °O﻿ / 47.44889; 7.73611 (mapo).

Priskribo
---------

La rivero Frenke estiĝas per la kunfluo de la du fontriveroj Antaŭa kaj Malantaŭa Frenke en Bubendorf en distanco de 4 km de la alfluejo al Ergolz.

### Malantaŭa Frenke

La Malantaŭa Frenke estas la okcidenta de la du fontriveroj kaj formas la tiel nomitan valon de Reigoldswil. Ĝi fontas je alteco de proksimume 900 m s.m. norde de la monto Wasserfallen, kiu apartenas al la Falda Ĵuraso. De ĝia fonto ĝis la kunfluo kun la Antaŭa Frenke la distanco estas proksimume 11 km.

### Antaŭa Frenke

La orienta fontrivero, la Antaŭa Frenke fontas ĉe la Supra Hauenstein-Pasejo je alteco de 720 m s.m.. De la fonto ĝis la kunfluo kun Malantaŭa Frenke la distanco estas proksimume 14 km. Ĝi fluas tra Waldenburg kaj Hölstein.

Inundoj
-------

La rivero Frenke, precipe ĝia antaŭa brako, estas konata pro regulaj inundoj. Raportitaj estas ekzemple la historiaj inundoj en Hölstein en la jaroj 1629, 1830, 1924 kaj 1926. Post la lastaj gravaj inundoj en la 1930-aj jaroj oni rektigis kaj korektis la riverfluon por eviti estonte similajn katastrofojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Frenke (rivero) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Serologio** estas subfako de la medicina fako imunologio. kiu esploras en la sero de homoj kaj bestoj la interagadon de antigenoj kaj antikorpoj, formitajn per kontakto kun patogenoj, fremdaj proteinoj aŭ proteinoj de la korpo (en kazo de memimuniga malsano). Praktike oni ĉefe serĉos antikorpojn por defendi la homan korpon kontraŭ damaĝigaj substancoj.

La serologio interalie traktas ekzaktajn pruvometodojn pri antigenoj kaj antikorpoj. Tiaj ekzaktaj pruvoj eblas, ĉar la antigeno-antikorporeagoj estas tre specifaj. Ekzaktaj pruvoj unuflanke ebligas la identigon de antigen-portantoj kiel ekzemple malsanigaj substancoj (kiel ekzemple specifaj bakterioj, virusoj aŭ parazitoj). Aliflanke ankaŭ la ekzisto respektive ekapero de difinitaj antikorpoj en la sero povas esti signo por (pasinta aŭ aktuala) infektiĝo per certaj malsanigaj substancoj. La metodoj pri pruvoj de antikorpoj tamen estas limigitaj laŭ du dimencioj: unuflanke la infektita organismo devas esti komenciĝinta produkti antikorpojn, kaj duaflanke ili devas ekzisti en la sero en sufiĉe granda koncentraĵo, por esti mezureblaj.

La sciencistoj fokusantaj sian laboron je la esploro de serologio nomiĝas **serologoj**. Aparte elstara serologo estis la medicinisto Emil Adolf von Behring, kiu dum 1901 iĝis la unua Nobel-premiito pri medicino.
**Dunaszekcső** (dunasekĉO) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono **Suda** Transdanubio, en departemento Baranya, en subregiono de Mohács.

Danubobordo de Dunaszekcső

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 37  km²
* Alto super marnivelo: 90-158 m
* Loĝantaro: 2050
* Poŝtkodo: 7712
* Telefonprefikso: 69

Situo
-----

La vilaĝo situas inter montetoj kaj dekstra bordo de Danubo (kontraŭe troviĝas Dunafalva, laŭ ĉefvojo Budapeŝto-Mohács. Pramo funkcias al Dunafalva. Pécs troviĝas proksimume 50 km-ojn for.

Ortodoksa preĝejo en Dunaszekcső
Panoramo de Dunaszekcső
Vidindaĵo por turistoj en Dunaszekcső

Historio
--------

La vilaĝo estis loĝata dum la neolitiko, kuprepoko bronzepoko, poste keltoj kaj romianoj vivis tie. La lastaj havis tie urbon nomata *Lugio*, poste *Florentia*. La unua mencio devenis el 1150 en formo *Secuseu*. La turkoj okupis la fortikaĵon en 1529. Ŝajnas, la vilaĝo ne senhomiĝis, sed post la turkoj alvenis serboj kaj germanoj. En 1930 vivis en Dunaszekcső 4465 hungaroj, 1004 germanoj, 5 slovakoj, 8 kroatoj, 45 serboj. Post la 2-a mondmilito parto de germanoj estis deportitaj al Germanio.

Vidindaĵoj
----------

* klasikisma katolika preĝejo
* iama preĝejo, nun grenejo
* ortodoksa preĝejo el la 18-a jarcento
* nobeldomo de Jankovich, nun lernejo
* tombeja klasikisma kapelo el la 19-a jarcento
* ruinoj de abatejo el la 15-a jarcento
* muzeo

Famuloj
-------

En Dunaszekcső naskiĝis aktoro Vera Márffy.

Ĝemelkomunumo
-------------

* Kroatio Beli Manastir, Kroatio

skulptaĵo pri Marcus Aurelius trovita en Dunaszekcső
biskvitoj
kokosaj tortetoj
**Bakaĵo** en la ĉiutaga lingvaĵo estas manĝaĵoj el faruna pasto, kiuj aŭ estas bakitaj sur metala tabulo, krado respektive en specifa formo en forno aŭ estas frititaj en varmega graso.

Principe diferencatas dolĉaj kaj salaj bakaĵoj:

Dolĉaj bakaĵoj kiel ekzemple biskvitoj (respektive *keksoj*), kukoj aŭ tortoj. La kuirado de dolĉaj bakaĵoj aŭ dolĉaĵoj estas tipaj en diversaj regionoj kiel montro de la popola kuirarto. En Hispanio, ĉefe en la sudo, oni heredis receptojn kaj stilmanieron kuiri dolĉaĵojn el la araboj, kiuj uzis abunde mielon kaj migdalojn kiel ingrediencojn por ties dolĉaĵoj.

Inter la nedolĉaj bakaĵoj estas ekzemple panoj, bulkoj aŭ brecoj, sed ankaŭ iuj nedolĉaj specoj de kukoj kiel la francaj *quiches*, pasta bazo kaj supro el ekzemple pecoj de cepo, de lardo respektive ŝinko kaj acidkremo, aŭ iuj specoj de la britaj *pies*, kukoj el sala pasto farĉitaj per diversaj specoj de viandoj kaj/aŭ legomoj aŭ la hispanaj *empanadas* plej tipe el Galegio, kiuj enhavas fiŝpecojn (ĉefe moruo), legomojn ktp. Picoj estas speciala variaĵo de pasta bazo kun supro el tomata pasto, fromaĝo kaj viandaĵoj, legomoj kaj/aŭ herboj, veninta el la itala kuirarto. Tre similas la pastaĵoj "Lahmacun" el la turka kuirarto aŭ "Okonomijaki" el la japana kuirarto. Nomeblus multaj pliaj ekzemploj de dolĉaj kaj nedolĉaj bakaĵoj el pliaj kulturoj.

Bakaĵoj
-------

* Kategorio Bakaĵo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Foliigita pasto
* Foliopasto
* Foliopasto (fermentŝvelita)
* Murbo
* Strudelo

Citaĵoj el la Proverbaro Esperanta
----------------------------------

Citaĵoj el la Proverbaro Esperanta pri la temo de bakaĵoj estas

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Pli bone pano sen butero, ol dolĉa kuko sen libero. **"** |

 |

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Vivi inter forno hejtita kaj tablo kovrita, kiel kuko en butero. **"** |

 |

|  |
| --- |
|  |
| Citaĵo | 

|  |
| --- |
| **„** Vivi kiel kuko en butero. **"** |

 |

Vidu ankaŭ
----------

* Panbakejo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Bakaĵo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* esperantlingva recepto por "kvafjordtorto" - kukaĵo de la komunumo Kvæfjord en norda Norvegio
* vortaro esperanta (kun aldonaj germanaj ekvivalentoj) pri kukobakado[*rompita ligilo*]
* receptoj pri kukoj el kuirlibro de la vikipedia projekto "vikilibroj"
|  |  |
| --- | --- |
|   | **Oni sugestas kunigi ĉi tiun artikolon kun Novpaganismo.

---**
Bonvolu diskuti en la Diskuto:Novpaganismo. Nur ensalutintaj uzantoj povas aranĝi tion. |

**Novpaganaj festoj**:
La ok plej gravaj festoj en pluraj novpaganaj tradicioj, aparte Viko, nomiĝas ŝabatoj aŭ sunaj festoj. Ili konsistas el la Solsticoj, Ekvinoksoj, kaj "transkvartalaj tagoj," tagoj proksimume meze inter tiuj. Laŭnome:

* Saveno, la pagana novjartago (angle *Samhain* /saven/ aŭ /saŭen/), 1an de novembro.
* Julo, la Vintra Solstico (angle *Yule*), 20an - 23an de decembro.
* Imbolko (angle *Imbolc, Oimelc,* aŭ *Candlemas*), 1an de februaro.
* Eostaro, la Printempa Ekvinokso (angle *Ostara* aŭ *Eostre*), 20an - 23an de marto.
* Belteno aŭ Majtago (angle *Beltane*), 1an de majo.
* Somermezo, la Somera Solstico (angle *Midsummer* aŭ *Litha*), 20an - 23an de junio.
* Lamaso (angle *Lammas* aŭ *Lughnasadh*), 1an de aŭgusto.
* Mejbono, la Aŭtuna Ekvinokso (angle *Mabon*), 20an - 23an de septembro.

Ankaŭ festiĝas esbatoj, festoj de la Plena Luno, kiuj estas aparte dediĉitaj al la Diino.

Ĉiuj festoj estas okazoj por ritoj; la plej observataj festoj estas Belteno kaj Saveno. 

Ĉi tiuj festoj estas plejparte tradiciaj festoj el antaŭkristanaj tempoj en la Britaj insuloj kaj aliloke. Multaj el la originalaj festoj estis la fontoj por aktualaj kristanaj aŭ laikaj festoj, ekzemple Kristnasko (ĉirkaŭ Julo), Pasko, Laborfesto je la 1a de majo, Halovino, ktp.
**Novovoroneĵ** (ruse *Нововоронеж*) estas urbo en Voroneĵa provinco en Rusio.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 20427.

La urbo estis fondita en jaro 1958 dum konstruado de atoma elektrocentralo.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1987.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:

* Novovoroneĵskij (Нововоронежский) ĝis 1987

La interurba telefona kodo estas 07364, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 51° 19′ N 39° 13′ O﻿ / ﻿51.317 °N, 39.217 °O﻿ / 51.317; 39.217 (mapo).

La urbo estas sur maldekstra bordo de rivero Don (Дон).

En la urbo estas fervoja stacio Kolodeznaja (Колодезная).

En jaro 2002 la urbo havis 37 mil loĝantojn.

Flago de Voroneĵa provinco
Urboj de Voroneĵa provinco

**Ĉefurbo**: Voroneĵ

Bobrov |
Boguĉar |
Borisoglebsk |
Buturlinovka |
Ertil |
Kalaĉ |
Liski |
Novoĥopjorsk |
Novovoroneĵ |
Ostrogoĵsk |
Pavlovsk |
Povorino |
Rossoŝj |
Semiluki
**Dunant-Pinto** iama ***Ostspitze*** (prononcu ***Ost**-ŝpi-ce*) estas kun alteco de 4 632 m s.m. la dua plej alta pinto sur la teritorio de Svislando. Ĝia nomo signifis en Esperanto **Orienta Pinto**. Ostspitze situas oriente de Dufour-Pinto en la la Monte-Rosa-Masivo proksime de la landlimo inter Svislando kaj Italio.

Alinomado
---------

***Dunantspitze*** kaj ***Dufourspitze*** estis origine ĵus la orienta kaj okcidenta pintoj (***Ostspitze*** kaj ***Westspitze***) de la Monte-Rosa-Masivo. *Westspitze* estis renomita *Dufourspitze* (Dufour-Pinto en 1863 omaĝe al Guillaume-Henri Dufour, dum *Ostspitze* konservis sian nomon ĝis oktobro 2014. Ĝi tiam estis renomita ***Dunantspitze*** (Dunant-Pinto) omaĝe al Henry Dunant, la svisa fondinto de la Internacia Komitato de la Ruĝa Kruco (IKRK) en 1863.

Unua Grimpo
-----------

La unua grimpo sukcesis en la jaro 1854 fare de Christopher Smyth, James G. Smyth kaj E. Smyth.

Referencoj
----------

1. ↑  "Ostspitze alinomita omaĝe al fondinto de la Ruĝa Kruco", *swissinfo.ch*, 24a de septembro 2014.
**Franz MYRBACH-RHEINFELDEN** (plena nomo: *Franz Freiherr Myrbach von Rheinfeld*; naskiĝinta la 3-an de decembro 1850 en Zaleszczyki, Oblasto de Ternopilo, mortinta la 11-an de februaro 1919 en Insbruko) estis aŭstra financsciencisto.

Vivo
----

Myrbach-Rheinfelden finis la militservon kiel rezerva leŭtenanto kaj ekstudis jursciencojn en Vieno kaj Graz. La doktoriĝo estis en la 1873-a jaro. Li komencis la profesian karieron ĉe la Financa ministerio de Malsupra Aŭstrio kaj jesis en 1876 translokon en postenon ĉe la landa registaro de Ĉernivco. Reveninte en 1878 en la financan servon li deĵoris kiel impostokontrolanto kaj financa konsilisto en Graz. Ĉe la tiea altlernejo li habilitiĝis pri financa scienco kaj aŭstra financleĝaro, poste ankaŭ pri politika ekonomio. En 1893 li iĝis ordinara profesoro pri politika ekonomio, porekonomia politiko kaj financscienco en la Universitato de Insbruko (dekano en 1895 kaj 1907, rektoro en 1900/01). Ekde 1908 li estis estro de la Seminario politikscienca. En 1915 li retiriĝis.

Graveco
-------

Myrbach-Rheinfelden traktis en siaj publikaĵoj pluron da ekonomiaj kaj administraciaj problemoj, jen la temaro i.a.: la reformo de la politika administrado en Aŭstrio, fremdultrafikaĵoj, funkciigo de elektrikaj maŝinaroj, pligrandigo de la fervoja retaro. Tamen lia plej grava rolo estis sur la kampo de financa jurordo kaj impostigo. Tion li priskribis sistemege en la furorlibro *Grundriß des Finanzrechts* (1906; franca eldono en 1910) kaj en multo da aliaj eseoj.

Honoroj
-------

Nomumo al *Hofrat* (1912)

Verkoj (elekto)
---------------

* Die Übertretung d. Zinsverheimlichung nach österr. Gesetzgebung, 1881
* Die Besteuerung d. Gebäude u. Wohnungen in Österreich, 1886
* Die Molkereigenossenschaften in Österreich u. deren Besteuerung, 1894
* Wirtsch.wiss. Seminar, 1916
* Über d. Begriff d. Gebühr u. d. Taxe, 1917

Eksteraj ligiloj
----------------

* Biografio ĉe *NDB*.
* Pri la profesoro ĉe la universitata retpaĝaro de Innsbruck, kun foto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 505237
* GND: 11720708X
* LCCN: n91008877
* VIAF: 64777804
* ISNI: 0000 0000 8389 3254
* SUDOC: 119004046
* BIBSYS: 90711241
* NKC: jo2010589257
 |
**Peyrabout** estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 158 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.

Geografio
---------

Peyrabout etendiĝas sur 8,91 km², kaj havis 158 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 17 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. 

La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Peyrabout situas je alteco de 685 metroj.

Historio
--------

Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Peyrabout apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.

Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ro Jean-Paul Brignoli, kiu do fariĝis la loka urbestro.

Administrado
------------

Peyrabout apartenas al la kantono de Ahun, kies ĉefurbo estas Ahun. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Creuse
* Kantono de Ahun
Ĉi tiu artikolo temas pri pafaĵo. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Sago (konstelacio).
 Ĉi tiu artikolo temas pri pafaĵo. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Sago (geometrio).

 
La **sago** estas pafaĵo de la arko (armilo), tenita, portita en sagujo. Ĝia malkovro estis grava en la evoluo de la taktiko, ĉar tiu estis la unua armilo, kiu baziĝis sur elasteco.

Konstruo
--------

La sago estas longa, maldika, rekta (plej ofte ligna aŭ fragmita) vergo, kun sagopinto ĉe la antaŭa fino, kiu estis pretigita el ŝtono kaj osto en la praepoko, pli poste el metalo. La alia fino estas entranĉaĵo, fortigita por ke oni povu surmeti ĝin sur la tendenon. Oni stabiligis la sagofluon per simetrie fiksitaj plumoj (2, 3 aŭ 4).

Hodiaŭ, oni jam produktas sagojn el aluminiaj alojoj aŭ karbonaj plastoj aŭ el ties kombinaĵoj.

Tipoj
-----

La sago de la orient-eŭropaj popoloj pretiĝis el fragmito, la eŭropanoj el frakseno aŭ karpeno. La romia sagopinto estas trieĝa, tiuj de la mezepoko estis diversformaj: glataj, cilindraj, pikaj, foliaj, rombaj, harpunaj ktp.

La popoloj uzis la sagojn ĝis la 17-a jarcento, kiam amase disvastiĝis la pulvaj pafiloj. Oni uzis venenŝmiritajn sagopintojn aŭ brulig-sagojn.

La modernaj lignaj sagoj estas pretigitaj el cedro aŭ alia pinaco.

Vidu ankaŭ
----------

* Pafarko kaj sago

* Kategorio Sago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Sago en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
**D** estas plurparadigma programlingvo kreata de Walter Bright (de Digital Mars) ekde 1999, sub la influo de C++.

La programlingvo D estis projektita kun la scio de la bonaj kaj malbonaj kvalitoj de C++. Ĝi prenas multajn konceptojn de C++, kaj uzas pli facilan sintakson por ili (precipe pri *ŝablonoj*, kaj deklaroj). Ĝi ankaŭ aldonas konceptojn pruntitajn de aliaj lingvoj kiel: (fakultativa) aŭtomata memoradministrado, internaj funkcioj, modulaj testoj, projekto per kontraktoj, sennomaj funkcioj, inter aliaj.

D ebligas programi ĉe malalta nivelo, simile al C kaj C++; kaj malsimile al Java. Esprimiloj kiuj ebligas tion estas, ekzemple, asembla lingvo ene de D programoj kaj la eblo malaktivigi aŭtomatan memoradministradon. Ankaŭ, la lingvo estis projektita por tradukiĝi rekte al maŝinkodo, kompare kun Java kaj C#, kiuj plejofte tradukiĝas al kodo por virtuala maŝino.

Hodiaŭe, ekzistas tri ĉefaj tradukiloj de la programlingvo D. La unua estas DMD, la referenco de la lingvo, verkata de Walter Bright mem kaj ofte ŝanĝata. La aliaj estas GDC, la tradukilo de GNU; kaj LDC, la tradukilo de LLVM. Aliflanke, la programlingvo mem havas du versiojn: D versio 1, kiu nur ricevas la necesajn korektojn; kaj D versio 2, kiu havas multe pliajn kapablojn, sed ŝanĝiĝas pli ofte.

Ekzemplaj programoj
-------------------

Ĉi tiu programo simple montras la operandojn de la komanda linio:

```
 import std.stdio; // por writefln()
 void main(char[][] args)
 {
 foreach(int i, char[] a; args)
 writefln("args[%d] = '%s'", i, a);
 }

```

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio D (programlingvo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo angle
* DMD
* GDC
* LDC


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 126750
* GND: 7606805-5
* LCCN: sh2010005564
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Narcís BOFILL MIRÓ-GRANADA**, balearano, inĝeniero (ekspluatanto de karbminejoj). Naskiĝis je la 24-a de aprilo 1882 en baleara ĉefurbo Palma de Mallorca. Esperantisto de 1908, fondo de lokaj EG-j, kursgvidado, ĉeforganizinto de la kongreso de Kataluna Esperantista Federacio en Palma. Kunlaborinto de Kataluna Esperantisto kaj de la internacia Esperanto-gazetaro. Du tradukitaj libroj: *La unika vesto* kaj *Mi estas anĝelo*, de Josep Singala, 1925. Kelkaj liaj originalaj verkoj estis premiitaj en la Internaciaj Floraj Ludoj. Lingva Komitatano. Grava mecenato de la regiona kaj internacia movado.

Forpasis en 1938

Fonto
-----

* Margais, Xavier. *El moviment esperantista a Mallorca (1898-1938)*. Edicions Documenta Balear, 2002. ISBN 84-95694-29-8. [p. 252-253]

---

Laŭ EdE-B

**Narcís BOFILL MIRÓ-GRANADA**, kataluno, inĝ. (ekspluatanto de karbminejoj). Nask. 24 apr. 1882 en Palma de Mallorca E-isto de 1908, fondo de lokaj EG-j kursgvidado, ĉeforganizinto de KEF-kongr. en Palma. Kunlaborinto de int. E-gazetaro. Du trad. libroj: La unika vesto kaj Mi estas anĝelo, 1925. L. K.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 10098
 |
**Narmadapuram,** laŭ (hindie **होशंगाबाद**) estas urbego kaj municipo en centra Barato, en subŝtato Madja-Pradeŝo, en la samnoma distrikto, kie ĝi estas ties sidejo. La oficiala loknomo estis **Hoŝangabad** ĝis 2021. 

Mozaika bildo pri Narmadapuram

Demografio
----------

Narmadapuram havis populacion de 117 988 en 2011, la legopovo estis 73%, kiu estas pli alta, ol la barata mezumo. La iama Hoŝangabad atingis la internacian kvalifikon urbego (pli granda, ol cent mil) en fina parto de la 2000-aj jaroj.

Geografio
---------

Narmadapuram situas 278 metrojn super la marnivelo laŭ suda bordo de Narmado. Itarsi troviĝas 16, Sehore 57, subŝtata ĉefurbo Bopalo 64, Betul 97, Ĉindvara 145, Kandva 176, Indaur 193, Pithampur 211, Ĝabalpur 230, tutlanda ĉefurbo Delhio 656, Mumbajo 661, Kolkato 1091 kilometrojn (aere) .

Ŝtuparo al la rivero

Historio
--------

La komunumo origine ricevis sian nomon de rivero Narmado, sed baldaŭ la nomo estis ŝanĝita al Hoŝangabad post ŝaho Hoŝang.

Ekonomio
--------

Narmadapuram estas agrikultura urbego, kie oni okupiĝas pri sojfaboj, iomete pri tritikoj. La grundoj estas tre fekundaj kaj la kamparanoj profitas ankaŭ la irigaciajn kanalojn. En la urbego mem produktado de paperoj okazas, krome estas metiistoj pri silkoj kaj ledoj, nature komercistoj. Ĉe la riverbordo oni kreas kahelojn, ĉar la rivero liveras la necesajn argilojn.

Lingvoj
-------

En Narmadapuram la ĉefa lingvo estas la hindia lingvo.

Religioj
--------

75% de la populacio estas hinduoj, krome islamanoj 20%, ĝajnistoj 3,7% kaj iomete ankaŭ aliaj religioj.

Eduko
-----

En Narmadapuram ekzistas 11 altlernejoj filiigitaj al Universitato de Bopalo.

Trafiko
-------

Ĝuste ĉe Narmadapuram la fervoja linio trairas la riveron inter Bopalo kaj Itarsi per ponto. 6 signifaj vojoj kuras al la urbego, 3 pontoj ankaŭ estas. La plej proksima flughaveno funkcias en Bopalo. Pri rivera navigado la fontoj silentas.

Klimato
-------

Narmadapuram havas tropikan klimaton kun influo de musono. La plenjara pluvokanto estas 1250 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, sed plej ofte inter junio-septembro pro la musono. La averaĝa jara temperaturo varias inter 19-33 °C.

Vidindaĵoj
----------

* pluraj preĝejoj, plej ofte hinduaj temploj
* en la ĉirkaŭaĵo pitoreskaj intermontoj

Fontoj
------

* WikiTrans