recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Diaspora** (aŭ **Diaspora\***; la steleto estas simbolo de leontodo) estas libera programo por persona ret-servilo kies celo estas provizi malcentran alternativon por Facebook.
Ĝi estas nuntempe programadata de Dan Grippi, Max Salzberg, Raphael Sofaer, kaj Ilya Zhitomirskiy, kaj ĝi estis eldonota en septembro de 2010.

La projekta celo estas provizi eblecojn havi «etajn ludojn, etajn murojn, etan babilejon» kiujn uzanto-fasado de Facebook ebligas nuntempe, sed gastigitaj ĉe ret-serviloj de uzantoj (nomataj «semoj»), tiel ke uzantoj povas «entute kontroli informojn kiujn ili kunhavigas."

Uzantoj kunhavigos bildojn kaj videojn sekure pere de GPG, kaj la programaro Diaspora ebligos servojn kiuj opcie povos interagi, tiel fotisto kiu alŝutis en bildo-gastiga servo (*kiel ekzemple* , Flickr) povus aŭtomate ĝisdatigi rettaglibretan servon (*kiel ekzemple* Twitter). La programaro enkorpigos OpenID, VOIP, disajn ĉifritajn sekurkopiojn, tujmesaĝilan protokolon, kaj UDP.

La projekto estis anoncita la 24-an de aprilo 2010 ĉe Kickstarter kaj ricevis sian komencan fondusan celon de 10 000 dolaroj en 12 tagoj. Dum la sekvaj semajnoj, ĝi kolektis pli ol okoble la unuan celon, pliparte pere de malgrandaj donacoj.

La grupo estis inspirita por kreado de Diaspora, de prelego de la 5-a de februaro 2010 de la jura profesoro Eben Moglen, de la Universitato de Kolumbio, al la Interreta societo, pri la temo "Freedom in the Cloud" (libero en la nubo), en kiu Moglen priskribis centrajn sociajn retojn kiel "senpagan spionadon".

Post plenumo de la fonduso, la programistoj de Diaspora celas ĉefe labori pri kreado de «aro da kromaĵaj blokoj» por «faciligi iujn ajn tipojn de komunikado», kaj intencas oferi pagan gastigservon por la Diaspora-semoj.
Diaspora estas tradukita en diversajn lingvojn, inkluzive de Esperanto.

Referencoj
----------

1. ↑   The Diaspora Foundation
2. ↑   Diaspora Releases (eldonaĵoj)
3. 1 2 3 4 5  Salzberg, Maxwell; Daniel Grippi, Raphael Sofaer, Ilya Zhitomirskiy.  Decentralize the web with Diaspora — Kickstarter. *Kickstarter*. Alirita 13-a de majo 2010.
4. 1 2 3 4  Dwyer, Jim, "Four Nerds and a Cry to Arms Against Facebook",  *Nov-Jorko Times*, *The New York Times Company*, 2010-05-11. Kontrolita 12-a de majo 2010.
5. ↑  Vernon, Amy, "Striking back at Facebook, the open-source way",  *Network World*, *International Data Group*, 2010-05-12. Kontrolita 12-a de majo 2010.
6. ↑ .  A Little More About The Project (2010-04-21). Arkivita el la originalo je 2010-04-29. Alirita 2010-05-12.

  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2010-04-29. Alirita 2010-05-30.
7. 1 2   join diaspora — the project. Arkivita el la originalo je 2010-04-29. Alirita 2010-05-12.

  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2010-04-29. Alirita 2021-08-11.
8. ↑   YouTube — Eben Moglen — Freedom in The Cloud (2010-02-08). Alirita 2010-05-12.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Diaspora en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Projekta rettaglibro
* Kickstarter-prelego (video)
* Diaspora ĉe Youtube
* Diaspora ĉe Twitter
**Psio** (Ѱ por majusklo kaj ѱ por minusklo) estas malaktuala litero de la cirila alfabeto uzita en la malnova eklezia slava alfabeto. Ĝia sono estis /ps/, kaj la formo kaj la sono devenas de la greka litero psio (Ψ, ψ).

Nombra valoro
-------------

Ĉi tiu karaktro havis valoron de 700 en la malnova numerado slava eklezia.

Unikodo
-------

Ĉi tiu karaktro havas malbonan sufiĉan kvaliton, ĉar ne estas multaj fontoj por videbligi ĝin. La kodoj estas U+0470 por majusklo kaj U+0471 por minusklo.

**Teĥnika noto:** Pro teĥnikaj limigoj iuj TTT-legiloj ne povas montri specialajn signojn, uzatajn en ĉi tiu artikolo. Tiaj signoj povas esti montritaj kiel kvadratetoj, demandosignoj aŭ aliaj sensencaj signoj depende de viaj TTT-legilo, operaciumo kaj instalitaj fontoj. Eĉ se via TTT-legilo kapablas interpreti UTF-8-n kaj vi instalis tiparon, kiu subtenas grandan diapazonon de Unikodo, vi eble bezonos uzi alian TTT-legilon, ĉar tiurilataj ebloj de TTT-legiloj ofte diferencas.

* Kategorio Psio (cirila alfabeto) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Quintana Redonda** [kinTAna reDONda] estas municipo de Hispanio, en la regiono de Kastilio kaj Leono, provinco Sorio kaj komarko *Komarko de Sorio* en la centro de la provinco. La loknomo *Quintana Redonda* estas etimologie komprenebla kiel *Rondoforma Bieno*.

Geografio
---------

Komarko *Komarko de Sorio* en la centro de la provinco Sorio.
Loko de Quintana Redonda en la provinco Sorio.
Preĝejo de Sankta Petro en Las Cuevas de Soria.
Preĝejo de la Virgulino en Los Llamosos.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 183,92 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 496 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 600 loĝantojn el la 1970-aj jaroj. 

Ĝi distas 22 km de Sorio, provinca ĉefurbo. La municipo enhavas la loĝlokojn Fuentelaldea, Fuentelárbol, Izana, La Barbolla, La Revilla de Calatañazor, La Seca, Las Cuevas de Soria, Los Llamosos, Monasterio, Quintana Redonda kaj La Ventosa.

En la teritorio inkludita en la Reto Natura 2000 estas la Loko de Komuna Intereso konata kiel *Riberas del Río Duero y afluentes*, okupanta 73 hektaroj, nome 2 % de la teritorio.​

Historio
--------

Estas restaĵoj de romiaj vilaoj kaj de gvatoturoj.

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento.

Meze de la 19-a jarcento la teritorio de la municipo pliiĝis ĉar ĝi aligis Izana kaj Los Llamosos. En la 1970-aj jaroj la teritorio de la municipo pliiĝis ĉar ĝi aligis Las Cuevas de Soria, Fuentelárbol y, La Revilla de Calatañazor, La Barbolla, Fuentelaldea kaj Monasterio.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado kaj brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas romanikaj preĝejoj, arkeologiaj kuŝejoj, palaco, lavejo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de provinco Sorio

Notoj
-----

Bibliografio
------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rRegiono de Sorio |
| --- |
| Bayubas de Abajo• Bayubas de Arriba• Blacos• Calatañazor• Cidones• Cubo de la Solana• Fuentepinilla• Garray• Golmayo• Gormaz• Los Rábanos• Quintana Redonda• Quintanas de Gormaz• Rioseco de Soria• Soria• Tajueco• Tardelcuende• Torreblacos• Valdenebro• Valderrodilla• Velilla de la Sierra• Villaciervos |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 351573
* VIAF: 316733552
 |
**Reitnau** estas komunumo en la distrikto Zofingo de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 1185 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

Reitnau situas okcidente de la rivero Suro, kiu formas la orientan limon de la komunumo. La komunumo konsistas el la tri partoj Unterdorf, Oberdorf kaj Hubel.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,79 km², de kiuj 2,08 km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,68 de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 687 m s.m. sur la monteto *Lügisried*, dum la plej malalta punkto situas sur alteco de 475 m s.m. ĉe la bordo de la rivero Suro.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Reitnau limas en nordokcidento al Wiliberg, en nordo al Attelwil, kaj en nordoriento al Moosleerau. En la ceteraj direktoj ĝi limas al la Kantono Lucerno, nome en oriento kaj sudo al Triengen, kaj en okcidento al Reiden.

Trafiko
-------

La komunumo situas flanke de la ĉefaj trafikvojoj. Al la publika transportreto ĝi estas konektita per poŝtaŭtolinio de Schöftland al Sursee.

La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A2 situas 5 kilometrojn okcidente en Reiden.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Reitnau datiĝas el la jaro 1045 kiel *Reitinouwa*.

En mezepoko la vilaĝo estis propra havaĵo de la Grafoj de Lencburgo, kiuj koncedis ĝin en la jaro 1045 al la Monaĥejo Schänis. Kiam en la jaro 1415 la Svisa Ĵurkomunumo konkeris Argovion, Reitnau falis sub berna regado kaj estis atribuita al la voktejo de Lencburgo. Post la liberigo de Argovio okaze de la Helveta Revolucio Reitnau fariĝis komunumo en la distrikto Zofingo en la nove kreita Kantono Argovio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Reitnau en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Reitnau
* Reitnau en la Historia Leksikono de Svislando

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Zofingo |
| --- |
| Arburgo • Attelwil • Bottenwil • Brittnau • Kirchleerau • Kölliken • Moosleerau • Murgenthal • Oftringen • Reitnau • Rothrist • Safenwil • Staffelbach • Strengelbach • Uerkheim • Vordemwald • Wiliberg • **Zofingo** |  |

 |
**Dick Roche** (n. 30an de marto 1947) estas iama politikisto irlanda de la partio Soldatoj de Irlando. Li estis deputito (Teachta Dála, TD) de la konstitua parlamento Wicklow aŭ Dáil Éireann, kaj servis ankaŭ ĉe la Seanad Éireann (alta ĉambro) el 1992 al 1997.

Li estis nepo de boks-ĉampiono de Irlando kiu kandidatiĝis sensukcese al la monda ĉampioneco.

Roche estas edzo de Eleanor Griffin, kaj ili havas tri filojn kaj unu filinon. Ili loĝas en Graflando Wicklow.

Li estis ankaŭ en diversaj postenoj kiel ministro.

Notoj
-----

1. ↑   Mr. Dick Roche. *Oireachtas Members Database*. Alirita 30a Junio 2009.

  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2018-05-05. Alirita 2021-08-11.
2. ↑   Dick Roche TD. *dickroche.com*. Alirita 15a Decembro 2008.

 Arkivigite je 2010-01-22 per la retarkivo Wayback Machine  Arkivita kopio. Arkivita el la originalo je 2010-01-22. Alirita 2022-01-20.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 372726
* GND: 1212972856
* VIAF: 3048152684012123430007
 |
**Pskov** (ruse *Псков*) estas urbo en la Pskova provinco en Rusio.

La kodo de OKATO de la urbo (en la jaro 2005) estas 58401.

La loka tempo estas la sama kiel la moskva tempo (en la jaro 2005).

Geografio
---------

La geografiaj koordinatoj de la urbo estas 57° 49′ N, 28° 20′ O (mapo)57.81666666666728.333333333333
 .

La urbo estas ĉe la rivero Velikaja (Великая) (kiu enefluas en la lagon Pskovskoje (Псковское)), ĉe enenfluo en ĝin de la rivero Pskova (Пскова).

En la urbo estas fervoja stacio kaj flughaveno.

Historio
--------

La urbo estis fondita en la jaro 903. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 903. Dum la mezepoko, la urbo apartenis al la komerca ligo Hanso.

En la jaro 1959 la urbo havis 81 mil loĝantojn. En la jaro 2002 la urbo havis 202,8 mil loĝantojn.

Referencoj
----------

* Pskovo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Pskovo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

1. ↑  Численность населения районов Псковской области на 1 января 2009 г. Псковстат

Vidu ankaŭ
----------

* Strigolnikioj
* 10711 Pskovo

 Rusio: urboj de armea gloro

Arĥangelsko | Belgorodo | Velikije Luki | Velikij Novgorod | Vladikavkaz | Voroneĵ | Vjazma | Dmitrov | Jelec | Jelnja | Kozelsk | Kronŝtadt | Kursk | Luga | Malgobek | Naro-Fominsk | Orjol | Polarnij | Pskovo | Rĵev | Rostov-na-Donu | Tuapse
**Quintanaortuño** [kintanaorTUnjo] estas loĝloko kaj municipo en la centro de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Alfoz de Burgos*. La loknomo *Quintanaortuño* estas etimologie komprenebla kiel *Bieno de Ortuño*, alude al iama loĝanto.

Geografio
---------

Mapo de la komarkoj de Burgoso. Alfoz de Burgos, centre kaj malhelverde.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 5,54 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 274 loĝantojn. Ĝi perdis 150 loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, sed poste rekuperis ilin pro la proksimeco al la provinca ĉefurbo. 

Ĝi distas 12 km de Burgoso, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo de Sankta Marteno, la ponto super la rivero Ubierna kaj la ruinoj de la turo.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 775647
 |
**Quintanilla de Arriba** [kintaNIlja deaRIba] estas municipo en la oriento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Campo de Peñafiel* (Kamparo de Peñafiel) en la sudoriento de la provinco. La loknomo *Quintanilla de Arriba* estas etimologie komprenebla kiel *Bieneto de Supro*.

Quintanilla de Arriba en la provinco Valadolido.
La komarko *Campo de Peñafiel* de la provinco Valadolido, malhelblue, sudoriente.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 28,18 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 160 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 740 el la 1940-aj jaroj.

Ĝi distas 47 km de Valadolido, provinca ĉefurbo kaj estas inter municipoj Padilla de Duero kaj Quintanilla de Abajo laŭ la ŝoseo A-11. Ĝia municipa teritorio estas ebeneca kaj trairata de la rivero Doŭro.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. 

Fervojo helpis la vivon el 1895 ĝis 1985.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Maria de la 16-a jarcento.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 766159
* VIAF: 316735626
 |
**Quintanaélez** [kintanaElez] estas loĝloko kaj municipo en la nordoriento de la provinco Burgoso, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *La Bureba*.

Geografio
---------

Panoramo kaj preĝejo de Soto de Bureba.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 17,47 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 43 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 460 loĝantojn el la 1950-aj jaroj. 

Ĝi distas 65 km de Burgoso, provinca ĉefurbo, kaj 30 km de Briviesca, komarka ĉefurbo. La municipa teritorio enhavas Quintanélez, kiel la ĉefurbo de la municipo, la submunicipon Marcillo kaj la loĝlokojn Quintanilla cabe Soto kaj Soto de Bureba.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento. Ĝi nomiĝis tiam Quintana Elez en la kvaropo *Cuadrilla de La Vid*, unu de sep dividaĵoj de la *Merindad de Bureba*, apartenanta al la *partido de Bureba*, kun reĝa jurisdikcio kun propra vicurbestro.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. 

Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo de Sankta Eŭlalia.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 774088
 |
La **Rejn-vestervalda vulkana montodorso** (germane *Rhejn-Westerwälter Vulkanrücken*) (ankaŭ nomata : **Asberg-altebenaĵo** aŭ *Linzer Höhe* ) estas ĉirkaŭ 13 km longa kaj 3 ĝis 4 km larĝa altaĵo kaj naturregiono en la dekstrarejna nordo de la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato kaj la sudo de Nordrejn-Vestfalio, kiu situas sude de la Siebengebirge.

Karakterizaĵoj de la pejzaĝo
----------------------------

La Rejn-vestervalda vulkana montdorso kuŝas sur devona rokaĵo kaj formas la akvodislimon inter Rejno kaj la riveron Wied kaj je la norda rando inter Rejno kaj Sieg. La vulkanaj kupoloj ofte estas parte aŭ komplete forigitaj fosante bazalton kaj latiton dum la 19a kaj 20a aj jarcentoj. Tial troviĝas tie multaj lagojn („bazaltaj lagoj"). La montdorso estas je tri kvarono konvrata de miksarbaro.

Montoj
------

La montoj kaj altaĵo de la regiono estas

* Asberg (441 m),
* Meerberg (431m),
* Minderberg (417 m),
* Hummelsberg (411 m),
* Römerich (386 m),
* Willscheider Berg (360 m) kaj
* Himberg (335).

En Nordrejn-Vestfalio aldoniĝas en la Naturparko Siebengebirge ankaŭ jenaj montoj

* Leyberg (359 m),
* Himmerich (366 m),
* Broderkonsberg (|378 m) kaj la
* Zickelburg (182 m)

Vilaĝoj
-------

Jenaj vilaĝoj troviĝas en la regiono Ginsterhahn, Grendel, Hargarten, Kaimig, St. Katharinen), Kretzhaus (urbo Linz am Rhein), Ober- kaj Untererl, Kasbach-Ohlenberg), la sudokcidenta parto de Vettelschoß, Oberkalenborn , Ronigerhof (Linz am Rhein) kaj Rothe Kreuz (Leubsdorf).

Referencoj
----------

1. ↑  rigardu Kremer 2007, enteas na la monton Hummelsberg kaj la pli sudajn regionojn

Literaturo
----------

* Bruno P. Kremer: *Landschaften und Landschaftsformen im Kreis Neuwied*. In: *Heimat-Jahrbuch des Landkreises Neuwied 2007*, S. 305–310.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Rheinwesterwälder Vulkanrücken beim Landschaftsinformationssystem Rheinland-Pfalz
radiko de kotonujo
**Radikpremo** estas la premo, kiu ekzistas en planto pere de osmozo en la radika histo de plantoj. Kune kun la suĉoforto de la planta transpirado, kiu ekiĝas pere de la transpirado de la plantaj folioj, la akvo en la planto estas transportata de la radikoj al la pintoj de la planto.

Kialoj
------

La transportĉeloj en la ksilema parenkimo, transportas la akvon al la ksilemo. Tiu transporto okazas aktive, do sub forkonsumado de energio pere de osmoze efikaj substancoj (precipe ne organikaj jonoj). Tie per tiu proceso la osmoza potencialo malplifortiĝas (la osmoza premo plifortiĝas), kio kaŭzas la eniĝadon de akvo en la plantan korpon. La akvo fluas de la sufaco de la radiko laŭlonge de la osmozaj potecialaj graduentoj ĝis la interno de la endodermiso, kie la kasparaj strioj baras la akvofluon. Plej laste ĉie tie aŭ jam pli frue ĉe la eksteraj radikaj ĉeloj la akvo devas eniri la simplaston ( la internon de la planta korpo). Post la trapaso de la epidermisa histo ĝi plufluas al la ksilemo. Tie kreskas pro la enfluado de la akvo la hidrostatikan premon, nome la radikpremo.

Vidu ankaŭ
----------

* gutado
* hidatodo

Eksteraj ligiloj
----------------

Informative Seite der Uni Düsseldorf

Literaturo
----------

Kadereit. J.W. k.a.: Straßburger Lehrbuch der Pflanzenwissenschaften, eldonejo Springer spektrum, Berlin, Heidelberg, 37a eldono, 2014, p. 351- 362.
Delto de la Alpa Rejno
Rejnvalo vidita de sudo
Sub **Rejn-Valo** oni komprenas kutime la valon de la **Alpa Rejno** inter Koiro kaj la delto ĉe la alfluo al Bodenlago. Al la Rejn-Valo
apartenas parto de la Kantono Grizono, Liĥtenŝtejno, parto de Vorarlbergo en Aŭstrio kaj de Kantono Sankt-Galo parto de la elektodistrikto Sarganslando, la elektodistrikto Werdenberg kaj la elektodistrikto Rejnvalo.

Geografio
---------

Kaj ĉe la aŭstra kaj liĥtenŝtejna kaj ĉe la sivsa flanko oni dividas kutime la Rejnvalon en supran kaj malsubran parton. La Rejno dum la granda parto de sia vojo tra la Rejnvalo formas la naturan landlimon inter Svislando kaj Liĥtenstejno respektive en la supra Rejnvalo de Aŭstrio. La sankt-galan teritorion sur la svisa flanko de la Rejnvalo estas konata ĝenerale kiel la **Sankt-Gala Rejnvalo** (en la alemana lingvo **Rhintl**.

Kiel komenco de la Rejnvalo oni konsideras la kunfluejon de la du fontbrakoj de Rejno en Tamins. Dum la 100 km de Tamins ĝis la alfluo al Bodenlago la rivero estas nomita **Alpa Rejno**.

Klimato kaj vetero
------------------

La vetero en Rejnvalo ĝenerale similas la veteron de la tuta sudgermana regiono. Apartaĵoj estas la ofte multtaga nebulo precipe en printempo kaj aŭtuno, kiu kovras la tutan valon, kaj aliflanke la forta feno, kiu kiel varmega falvento de la Alpoj povas kaŭzi por la regiono tre altajn temperaturojn.

Politiko kaj ekonomio
---------------------

Kvankam la regiono estas politike dividita en tri ŝtatojn ĝi formas kulturan kaj ekonomian spacon. Regionaj centroj estas en Svislando la urboj, Buchs SG kaj Altstätten SG kaj la komunumo Sankt-Margreto, en Liĥtenstejno Vaduz kaj en Aŭstrio Dornbirn kaj Bregenz, la ĉefurbo de Vorarlberg. La tuta regiono havas 440 000 loĝantojn. El la aero vidita ĝi aspektas preskaŭ kiel unu granda urbo.

Dum la romia epoko la Rejnvalo formis la koron de la provinco Retio. En frua mezepoko la supra Rejnvalo apartenis al la romanĉlingva komunumo. Hodiaŭ la romanĉa lingvo estas parolata nur ankoraŭ en la plej supra parto de la valo ekzemple en Tamins.

Vidu ankaŭ
----------

* Rejno
* Elektodistrikto Rejn-Valo

  

* Rejnvalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Rejnvalo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ŝelakdisko de diskeldonejo Victor de la Quintette du *Hot Club de France*: *„Swing Guitars"* (1936)
***Quintette du Hot Club de France*** estis la unua ĵazensemblo nure konsista el kordinstrumentoj.

Historio kaj instrumentistaro
-----------------------------

Gitaristo Django Reinhardt kaj violonisto Stéphane Grappelli fondis la kvinopon en 1934 je Parizo laŭ sugesto de Pierre Nourry kaj Charles Delaunay de la Hot Club de France. Krom Django Reinhardt kaj Grappelli kunmuzikis ankaŭ la frato de Django Joseph Reinhardt same kiel Roger Chaput resp. Pierre „Baro" Ferret kiel pluaj gitaristoj same kiel Louis Vola kiel basisto. Jen unuafoje en ĵazo okazis labordivido inter soloo- kaj ritmogitaro ritmogitaro. La du ritmogitaristoj (J. Reinhardt/Chaput resp. Ferret) samtempe plenumis frapinstrumentan funkcion, anstataŭante tiamaniere frapinstrumentaron.

Ĉi tiu kvinopo kun siaj nekutimaj sonkoloroj agis tre sukcese kaj vojaĝis tra vastaj partoj de Eŭropo. Marton de 1937 ĝia versio de *„After You’ve Gone"* atingis rangon 20 de la usonaj furoraĵlistoj. Escepte etajn aliinstrumentadojn ĝi ekzistadis ĝis la eksplodo de la Dua Mondmilito en 1939, kiun la grupo travivis en Britujo. Ĉar Grappelli restis ĝis la fino de la milito en Londono, Reinhardt transformis la kvinopon (je neŝanĝita nomo): Hubert Rostaing anstataŭis per sia klarneto la violonon. Samtempe la ritmogrupo fariĝis laŭtradicia per la instrumentoj ritmogitaro (kutime Joseph Reinhardt), baso kaj frapinstrumentaro. La instrumentado per violono, 3 gitaroj kaj kontrabaso tamen validas ĝis nun kiel tipa *hotkluba* instrumentaro kaj trovis imitantojn en multaj landoj. Ĝis en la 1950-aj jaroj ĝi estis la ununura memstara kaj kreema eŭropa svingbando. Proksimume 100 surdiskigoj, registritaj inter decembro de 1934 kaj aŭgusto de 1939, subtenas la memoron pri ĉi tiu neintermiksebla bando.

Muzikistoj, kiuj kunlaboris je la registradkunsidoj de *Quintette Du Hot Club De France*, estis krome Pierre Allier (trumpeto), Marcel Bianchi (gitaro), Josse Breyre (trombono), Arthur Briggs (trumpeto), Philippe Brun (trumpeto), Maurice Cizeron (fluto), Alix Combelle (klarneto, tenorsaksofono), Andre Cornille (trumpeto), Alphonse Cox (trumpeto), Beryl Davis (kantado), Josette Daydé (kantado), Gus Deloof (trumpeto), Eugene d’Hellemmes (trombono), Pierre Fouad (frapinstrumentaro), Roger Grasset (kontrabaso), Andre Jourdan (frapinstrumentaro), Francis Lucas (kontrabaso), Guy Paquinet (trombono), Tony Rovira (kontrabaso), Lucien Simoens (kontrabaso), Emmanuel Soudieux (kontrabaso), Freddy Taylor (kantado), Eugene Vees (gitaro), Michel Warlop (violono).


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

Literaturo
----------

* Michael Dregni, Alain Antonietto, Anne Legrand: *Django Reinhardt and the Illustrated History of Gypsy Jazz.* Speck Press, Denver CO 2006, ISBN 1-93-310810-X, ĉapitro 3: *Quintette*.
Sudorienta angulo de la Ĉefplaco, kun la fama armaturo el ligno; maldekstre, la Preĝejo Sankta Mikaelo, paroĥejo de la vilaĝo.
**Cuéllar** estas vilaĝo kaj municipo kiu apartenas al la provinco Segovio, en la aŭtonoma regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi troviĝas en la nordokcidento de la provinco, kaj meze inter la urboj Segovio kaj Valadolido, je 60 km kaj 50 km respektive. Ĝi apartenas al la natura komarko Tero de Pinaro. Cuéllar havas 9.861 loĝantojn laŭ la censo realigata de la NIS la 1-an de januaro 2009, 5.027 viroj kaj 4.814 virinoj. 

La graveco de la historia urboparto de Cuéllar estas apogata de la deklaro de la vilaĝo en la kategorio Art-Historia Komplekso en 1994. Unu el la karakterizoj kiuj plej distingas la historian urboparton estas la konservado de la planado de la tipa mezepoka kastilia vilaĝo, ĉar escepte de simpla plilarĝiĝo okazigata en la 15-a kaj 16-a jarcentoj, ĝi ne suferis modernismajn gravajn ŝanĝojn, kio respektis la aron de longaj stratoj kaj larĝaj en ĝiaj ĉefaj areoj, kaj aliaj pli mallongaj kaj sinuaj kiel konsekvenco de la fizika medio de la regiono.

La neŭralgia centro de la vilaĝo estas ĝia ĉefplaco el kastilia stilo, regata de la urbodomo, konstruaĵo el la 16-a jarcento sur la restaĵoj de malnova malliberejo, kie elstaras interna korto el gotika-renesanca stiloj dediĉata al Izabela la Katolika.

Fronte de la urbodomo troviĝas la preĝejo Sankta Mikaelo, paroĥejo de la vilaĝo dediĉata al la Ĉefanĝelo Mikaelo, patrono de la vilaĝo. Reganta la altaĵon de la vilaĝo troviĝas la kastelo de Cuéllar, ĝia plej simbola monumento, deklarata kiel Nacia Monumento en 1931. Ĝi estis konstruita en nekonata dato ĉe sudorienta angulo de la murego de la vilaĝo.

* Cuéllar en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Cuéllar en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La sansistemo estas unu el plej esencaj publikaj servoj: tie sigelo de la Usona Publika Sanservo.
**Publikaj servoj** estas la aro de agadoj kaj financado permesita, rezervita aŭ devigita al la publika administracio fare de la leĝaro de ĉiu ŝtato, kiuj celas respondi al diversaj postuloj de la funkciado de la socio, kaj, definitive, favori la praktikan realigon de la persona kaj ekonomia disvolvigoj, de la egaleco kaj de la socia bonfarto. Ili kutime estas esencaj servoj, ĉar la kosto estas pagita pere de la impostoj de la kontribuantoj tra la institucioj de la ŝtato (publika elspezo). Ili speciale gravas en la landoj de miksa ekonomio kiuj sekvas politik-ekonomiajn modelojn kiel la sociala ŝtato aŭ la socialema ŝtato. Ofte la publikaj servoj estas traktataj en la internaciaj organizaĵoj kiel fundamenta elemento ene de la socialema ŝtato, internacie konata kiel *welfare state*.

Ĝenerale oni komprenas, ke esenca servo estas agado kiu estas realigata de institucio ĉu publika ĉu privata cele al la kontentigo de baza neceso de la aro de la socio, sen miselspezi la publikajn rimedojn.

La konsumantoj kaj uzantoj de publikaj servoj estas protektataj per la leĝoj de defendo de la konsumanto, kiuj celas defendi ilin kontraŭ la misagoj de la entreprenoj kiuj plenumas la publikajn servojn, kiel gaso, elektro aŭ telefono kaj establas, ke se la konsumanto plendas pro misago en la servo, la entreprenoj devas registri tiun plendon kaj respondi.

Esencaj publikaj servoj
-----------------------

* Akvoflua sistemo
* Armitaj fortoj
* Eduko
* Elektro
* Gaso
* Justico
* Mediprotektado
* Poŝta servo
* Publika biblioteko
* Publika loĝsistemo
* Publika transporto
* Publikaj elsendoj
* Rubmastrumado
* Sansistemo
* Sociala sekureco
* Socialaj servoj
* Telekomunikado
* Trinkakvo
* Urboplanado

Notoj
-----

1. ↑  United Nations Digital Library: Assessing the structure of small welfare states Alirita la 4an de junio 2020.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 693477
* GND: 1038114020
* LCCN: sh85108825
* NDL: 01056255
 |
Monera publika butonara telefono
**Publika telefono** estas tia telefono, kiu surstrate aŭ en publikaj lokoj troviĝas kaj funkcias per monero, telefonmarko aŭ karto. La markaj kaj moneraj aparatoj mezuras kaj pesas la enĵetitan metalpecon. Kaze de valideco oni rajtas telefoni, se okazas babilado, la monero falas en kirasan ujon, se ne okazas babilado, la aparato redonas la moneron (telefonmarkon). Helpaj vokoj estas senpagaj.

La publika telefono estas kirasita, la aŭdparolila konduktilo estas armaĵa por defendi la aparaton de la vandaloj. Estas du specoj, la eksteraj troviĝas surstrate, plej ofte en telefonĉeloj la internaj en koridoroj, atendejoj, vendejoj.

Telefonĉeloj
------------

Oni trovas telefonĉelojn surstrate aŭ en poŝtoj. La surstrataj ĉeloj estas aŭ kompletaj, aŭ kovritaj supre, eble flanke. La lastaj troviĝas flanke de konstruaĵoj. La poŝtaj telefonĉeloj nuntempe jam ĉesis. Kiam la telefono ne estis ofta ĉe la familioj, ili iris al la poŝto, kaj petis telefonan longdistancan paroladon.

Historio
--------

Uzado de tiuj telefonoj komenciĝis jam en la fruaj tempoj. En Hungario abonulo havanta permesilon kaj bonajn cirkonstancojn, rajtis reklami sian telefonon publika. Abonulo devis pagi duoblan abontarifon, sed la uzantoj devis pagi moneron al la abonulo.

Poste oni surstrate muntis telefonojn kune kun kirasa monujo kaj monopesilo. Se la uzanto levis la telefoneton, telefonistino anonciĝis. Ŝi permane faris interligon al la vokito, se la vokito estis preta paroladi, la telefonistino diris al la uzanto: ĵetu moneron en la telefonaperturo. Post la enĵeto anonciĝis karakteriza bruo-tintilado, tion aŭdis la telefonistino kaj faris parolkontakton inter la uzanto kaj la vokito.

Post ekfunkcio de la aŭtomataj telefoncentraloj estas diversaj truoj en la aparato. La valida monero povas fali en la pesilon, la pli grandaj kaj pli malgrandaj forlasas la aparaton. La samo okazas en la pesilo. Spite la lertajn kontrolojn, ofte trompistoj telefonadas senpage aŭ ŝtelistoj forigas la monujon. La karta telefono ne estas escepto, lertaj trompistoj faras el nevalidaj kartoj validajn kartojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Publika telefono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Publika telefono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Maniero de uzado en nederlanda telefonbudo (esperante)
|  |
| --- |
| **Elektra trajnkompleto 480 - teknikaj parametroj** |
|  |
| Produktanto: | Stadler |
| Jaro de produktado: | 2012 |
| Maksimuma rapido: | 190 km/h (en Ĉeĥio nuntempe nur 160 km/h) |
| Ŝpuro: | 1435 mm |
| Tensiga sistemo: |  3 kV kk |
| Povumo: | 2600 kW |
| Kapacito (por sidado): | 237 personoj |
| Longeco: | 90,178 m |
| Larĝeco: | 2,8 m |
| Maso: | 176 t |
| Mendanto | LEO Express |

 **Elektra trajnkompleto 480** estas ĉeĥa registrita marko de kvin-fragmenta trajnkompleto Stadler Flirt. Kvin tiujn ĉi trajnkompletojn aĉetis privata ĉeĥa kompanio LEO Express, kiu uzas ilin de decembro 2012 je linio Prago - Ostrava - Bohumín. Entuta sumo estas 1,5 miliardoj por ĉiuj kvin pecoj. En ĉiu trajnkompleto estas kvar pordoj, tri necesejoj, de tio unu estas senbariera. Ĉiu trajnkompleto havas tri klasojn: Economy kun 212 sudlokoj, Business kun 19 sidlokoj kaj Premium kun 6 sidlokoj. Vojaĝantoj povas uzi senpagan sendratan retkonekton. Ĉe ĉiu sidloko disponeblas kontaktingo por porteblaj komputiloj.

* Serio 480 de LEO Express en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Serio 480 de LEO Express en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Referencoj
----------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑
5. ↑
En Budapeŝto la **publika trafiko** okazas precipe fare de metrooj, tramoj kaj aŭtobusoj, iom malpli gravaj estas la troleoj, interurbaj tramoj kaj trajnoj. Fine estas ankaŭ specialaj trafikiloj.

Metrooreto de Budapeŝto
Publikaj trafikiloj de BudapeŝtoAŭtobuso en Budapeŝto
Interurba tramo
Dentrada tramo
Troleo en Budapeŝto
Aertelfero ĉe Monto János
Funikularo inter Monto Vár kaj Danubo
Infana fervojeto
Pasaĝera ŝipo en Budapeŝto

Metroo
------

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Metroo de Budapeŝto.
La urbo disponas pri bone funkcianta metroreto. La unua metroo startis jam en 1896.

Tramo
-----

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Tramtransporto en Budapeŝto.
La plej frue ĉevaltiraj tramoj funkciis. Poste aperis la flavaj elektraj tramoj.

Interurba tramo
---------------

 Pli detalaj informoj troveblas en artikolo BHÉV.
La interurbaj tramoj trafikas al la proksimaj urbetoj, ekzemple al Gödöllő, Szentendre kaj escepte al Csepel. Ili estas verdkoloraj kaj en Budapeŝto la samaj biletoj validas.

Aŭtobuso
--------

La aŭtobusoj estas blukoloraj. Parto haltas en ĉiuj haltejoj, alia parto nur en la pli gravaj haltejoj, kelkaj nur en la finhaltejoj. La aŭtobusa reto etendiĝas ankaŭ en la najbaraj komunumoj, ekzemple Törökbálint, Nagykovácsi. Ankaŭ nokte iom da aŭtobusoj servas.

Troleo
------

La unua linio funkciis jam antaŭ la 2-a mondmilito. Dum la socialismo ili estis pli vaste uzataj, ili estas ruĝaj kaj ili trafikas nur en Pest.

Fervojoj
--------

Trajno pasaĝera en Budapeŝto en la 2000-aj jaroj
La plej multaj trajnoj alvenas ĉe la tri kapostacioj: *Keleti pályaudvar* (orienta stacio), *Nyugati pályaudvar* (okcidenta) kaj *Déli pályaudvar* (suda). De la orienta kaj okcidenta stacioj en Pest ekzistas rektaj trajnoj al 25 eŭropaj ĉefurboj (kun Vieno konektas Budapeŝton trajnoj Railjet de ÖBB). De la suda stacio en Buda oni povas vojaĝi interalie al Balatono. Ĉiuj tri stacioj atingeblas per metroo. Krome ekzistas kelkaj malgrandaj stacioj por vojaĝantoj kaj varoj. Tiuj malgrandaj stacioj same tiel servas la pasaĝerojn, ol la interurbaj tramoj.

Flughaveno
----------

Flughaveno en Budapeŝto
La ĉefurbo havas internacian flughavenon havanta la nomon Liszt Ferenc. La vojaĝantoj povas atingi ĝin per aŭtobuso aŭ vagonaro.

Ceteraj trafikiloj
------------------

En Buda dentorela fervojo, infana fervojo, aertelfero kaj funikularo trafikas. Laŭ la Danubo ŝipoj trafikas, kelkaj funkcias, kiel pramo.

Vidu ankaŭ
----------

* Budapeŝto
* Metroo de Budapeŝto
* Tramtransporto en Budapeŝto
* BHÉV
* Dentorela fervojo de Budapeŝto
* Budapesti Közlekedési Központ

* Kategorio Publika trafiko de Budapeŝto en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Radiometro de Crookes 
**Radiometro** estas instrumento uzata por mezuri la intenson de elektromagneta radiado. Kvankam la termino estas ofte uzata por aparatoj, kiuj mezuras infraruĝan radiadon, ĝi povas esti uzata por iu ajn detektilo, kiu funkcias ĉe ajna ondolongo de la elektromagneta spektro. Ekzemple, mikroonda radiometro funkcias en la mikroonda kampo.

Fizikaj principoj
-----------------

La radiometro bazas sian funkciadon sur la leĝoj de termika-elektromagneta emisio de grizaj korpoj kaj la du leĝoj devenantaj de ĝi, nome la leĝo de Wien kaj la Stefan-Boltzmann-leĝo. Ĉiu korpo super absoluta nulo (0 K), do ĉiuj, elsendas elektromagnetan radiadon, kies intenseco dependas de la korpa temperaturo. La temperaturo de korpo estas konektita al la elektromagneta povumo elsendita laŭ la leĝo Stefan-Boltzmann. Mezurante la fluon de energio ricevita en unuo de tempo el iu parto de la surfaco, aŭ eĉ la ĝustan formon de la tuta elsendita elektromagneta spektro, eblas scii la temperaturon de la elsendanta parto de la surfaco.

Radiometroj povas uzi diversajn specojn de detektiloj. Iuj detektas elektromagnetan radiadon transformante ĝin al varmon kaj poste al signalo, aliaj detektas fotonojn per fotodiodo. En la plej oftaj aplikoj, la detektilo de radiado estas bolometro, kiu transformas la absorbitan radiadon al varmo, mezurebla per termometro. La pliigo de temperaturo rilatas al la povumo de la incidanta radiado.

Unu el la unuaj radiometroj funkciantaj en la kampo de videbla radiado estis la radiometro de Crookes. Pli efika aparato kun malsamaj bazaj principoj estas la radiometro de Nichols.

Rilataj artikoloj
-----------------

* Radiometrio
* Radiometriaj kvantoj
* MODIS
* pirgeometro

* Radiometro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Radiometro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Attila Egerházi,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Egerházi Attila** estas hungara baletisto, koreografo, altlerneja instruisto, teatrestro.

Attila Egerházi naskiĝis la 13-an de oktobro 1964 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Attila Egerházi komencis siajn aktorajn studojn en studio de la Nacia Teatro (Budapeŝto), samtempe li ankaŭ studis klasikan gitaradon. En la aĝo de 16 li intense turnis sin al la danca arto kaj li komencis siajn baletajn kaj nuntempajn dancojn en la lernejo de Endre Jeszenszky. Post la maturiĝo li studis en Vieno, Stutgarto kaj Parizo. Liaj majstroj estis André Glegolszky, Christopher Ferrari, Armbgard von Bardelleben, Sonia Mota, Carlos Orta, Joe Alegado, Milton Mayers, Bruce Taylor, José Mayer, Raza Hamadi kaj Matt Mattox. Inter 1986–1989 li dancis en Vieno, inter 1989–2004 en Budapeŝta Ŝtata Operejo (hejmo de operoj kaj ankaŭ baletoj). Ekde 1990 li kreis ankaŭ koreografiojn. Inter 1991–1997 li estis fondinta membro de hungara dancarta teatro, inter 1995–2016 li laboris en Prago, inter 1998–2000 li instruis en Hungara Dancarta Altlernejo. En la sekvaj jaroj li laboris province kaj eksterlande, fine en 2018 li estis fondinta teatrestro de baleta teatrejo en Székesfehérvár. Li ricevis premiojn inter 2003-2020.

Liaj roloj (elekto)
-------------------

* Verdi: *Un balo in Maschera* – dancisto
* Puccini: Manon Lescaut – hararisto
* Richard Wagner: Tannhäuser (opero) – dancisto
* Béla Bartók: *La mirinda mandareno* – juna studento
* Aram Ĥaĉaturjan: *Spartacus* – Canus
* Prokofjev: Romeo kaj Julieta (baleto) – servisto de Montague

Liaj koreografiaĵoj (elekto)
----------------------------

* Otthon (1990)
* Porcelán bölcső (1996)
* La mirinda mandareno (2003)
* Bolero (2008; 2011)
* Cignolago (2015)
* Phantom pain (2021)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2022-09-15 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografieto kun roloj

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 795683
* GND: 108173924X
* VIAF: 27145424482686831326
* NKC: xx0268220
 |



* Portalo pri Biografio
Amur-ponto
Prezidento de Rusio Vladimir Putin stiras Lada Kalina sur vojo M58 (Aŭgusto 2010)
**R297 *Amur*** estas nomo de rusia aŭtovojo en Siberio kaj Malproksima Oriento. Ĝi gvidas sur longo de 2165 km de Ĉita al Ĥabarovsko, grandparte apud la nomdona rivero Amur.

La aŭtovojo *Amur* estas la lasta parto de la transkontinenta voj-interligo de Moskvo al Vladivostoko. Ĝis trandono de la vojo, la rusaj areoj ĉe la Pacifiko estis atingeblaj trafike nur per fluglinioj kaj la Transsiberia fervojo, Bajkal-Amur-fervojo el direkto de Rusia enlando.

Kune kun A370 *Ussuri* (pli frue M60) formas la fervojo *Amur* la azian aŭtovojon AH 30) (Ĉita - Vladivostoko) en la azia aŭtovoja projekto. La debranĉiĝa vojo al Blagoveŝĉensk estas parto de azia aŭtovojo AH 31, kiu plugvidas sur teritorio de Ĉinio (kiel G202) tra Harbin kaj Shenyang al Dalian ĉe la Flava maro.

Historio
--------

La Ministera konsilantaro de la Sovetunio decidis en 1966 pri konstruo de la vojo. En la sekvantaj dek jaroj oni planis la itineron de la vojo kaj faris antaŭpreparajn laborojn. La konstrufazo komencigyis en 1978. Ĝis 1995 oni pretigis 605 km e lla planita 2000 km. Tio egalas al konstrurapido de 35 km/jaro. La konstruado havis ne nur financajn problemojn, sed ankaŭ malfaciligis tion la specialaĵoj de la areo. La plimulto de la vojo tiel gvidas tra la ĝis tiam neekspluata tajgo. Oni devis konstrui entute 26 mostojn. En 2001 oni rapidigis la konstruadon per financa apogo el la ŝtata buĝeto.

La oficiala malfermo de la vojo okazis la 16-an de februaro 2004, de Vladimir Putin, sed tiutempe la vojo ne estis firmigita. La finpretigo de la asfaltado de la tuta vojlongo okazis la 24-an de septembro 2010, sed tiutempe la pli malnovaj partoj estis fouzitaj tiel, ke oni devas tiujn partojn denove asfaltadi.

La aŭtovojo ricevis la numeron R297 en 2010, pli frue ĝi havis la nomon *Amur*, pli poste la numeron M58, kiu estas uzebla ĝis 31-a de decembro 2017 kiel alternativa nomo.

Itinero
-------

Ĉita fina punkto de R258; devojo AH 30
Novotroick
Narin-Talaĉa
Ĉerniŝevsk
Zbega
Mogoĉa
Amazar
*Amura provinco*
Taĥtamigda
Skovorodino, devojo de A361 al Ĝalinda, limo al Popola Respubliko Ĉinio
Never, devojo A360 *Lena* al Niĵnij Bestjaĥ ĉe Jakutsk
Magdagaĉi
Sivaki
Muĥino
Bereja
Ŝimanovsk
Ĉernovka
Svobodnij
Belogorsk, devojo de flanka vojo al Blagoveŝĉensk (AH 31)
Srednebelaja
Ivanovka
Blagoveŝĉensk
Zavitinsk
Novoburejski
*Hebrea Aŭtonomio*
Obluĉje
Birobiĝan
*Ĥabarovska regiono*
Ĥabarovsk, finpunkto de A370 *Ussuri* kaj A375 *Wostok*

* Kategorio R297 (Rusio) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Sendilo de Gliwice
La **Radiostacio de Gliwice** estis germana radiostacio en Gliwice (germane *Gleiwitz*), en Supra Silezio, apartenante ĝis 1945 al Germanio. Hodiaŭ ĝi estas parto de Pollando. La radiostacio iĝis konata pro germana provoka atako la 31-an de aŭgusto 1939 - ŝajnigita, ke faris ĝin poloj - kontraŭ ĝi, kiu estis preteksto eki militon kontraŭ Pollando.

La unua stacio de Glivice ekis la 15-an de novembro 1925 kaj kies anteno estis fiksita je du ŝtalturoj, altaj de 75 m. Tiu unua stacio ne sufiĉis povume post 1928, tiel oni konstruis novan en 1934-35. Ĝi estas el larika ligno kaj altas 118 m. Ĝi estas ekde 1983 la plej alta lignoturo de la mondo kaj la sola lignotura radiosendilo.

La stacio postvivis la militon kaj servis ĝis 1955 kiel normala radiostacio. Poste ĝi servis kiel ĵama stacio, ĉefe kontraŭ Radio Libera Eŭropo, ĝis la 1980-aj jaroj, kiam oni ĉesigis la ĵamadojn.

Oni uzis ejojn de la stacio kiel produktejojn kaj testejojn. Hodiaŭ la stacio portas sendoantenojn por poŝmobilaj firmaoj.

Muzeo
-----

Ekde la 2-a de januaro 2005, la radiostacio servas kiel muzeo.

Vidu ankaŭ
----------

* Provoko de Gliwice

Eksteraj ligiloj
----------------

* paĝo de la muzeo Arkivigite je 2006-01-16 per la retarkivo Wayback Machine
* Oficjalna strona Muzeum w Gliwicach Oficiala paĝo de la Muzeo en Gliwice
* Zdjęcie obiektu na maps.google.com - foto
Radioteleskopo Raisting, Bavario
  

Parabola anteno de la Radioteleskopo Raisting
47.911.112777777778Koordinatoj: 47° 54′ 0″ N, 11° 6′ 46″ O (mapo)

|  |  |
| --- | --- |
| Radioteleskopo Raisting (Bavario)DECRadioteleskopo Raisting

|  |
| --- |
| Radioteleskopo Raisting  |

 |
| Bavario |

 

Radom 2011 nova kovraĵo
50-Pf-Poŝtmarko de Germana Poŝto (1975-05-15)
**Radioteleskopo Raisting**, germana nomo *Erdfunkstelle Raisting*, estas tera stacio por komunikado kun komunikadaj satelitoj.
Ĝi situas sude de la lago Ammersee ĉe Munkeno, Germanio.

Historio
--------

La radioteleskopo estis konstruita en 1964 fare de la tiama Germana Federacia Poŝto Deutschen Bundespost. En 2006 la instalaĵo estis vendita al la Usona kompanio *Emerging Markets Communications Inc. (EMC)*. Kiam finiĝis ties apliko por satelita komunikado, oni volis malkonstrui la antensistemon, sed en 1999 oni deklaris ĝin *teknika monumento*. Poste la pluan uzon kaj la renovigon de la tuta instalaĵo prizorgis ĉi-cela subtena societo nomiĝanta *Förderverein Industriedenkmal Radom Raisting*.

Anteno 1
--------

La *Anteno 1* troviĝas en radarkupolo (*radome*), granda kugloforma kovraĵo portita de interna aerpremo.
Ĝi estas parabolforma spegulo de tipo Cassegrain, do duspegula &#151; jen unua grandega ĉefa spegulo kaj dua malgranda subspegulo proksime al la mikroonda alkondukilo ĉe la fokuso de la antensistemo.

Nun amatore, la teleskopo uziĝu por:

* Radioastronomio
* Observado de interplanedaj misioj
* Amatora radio (interkontinenta komunikado per la Luno kiel reflektoro kaj per amatorradiaj satelitoj

Studentoj de la teknika universitato Munkeno funkciigas (2012) la stacion por la projekto ESMO, Europa Studenta Lunorbitanta Satelito, sub la aŭspicio de Eŭropa Kosma Agentejo (ESA). 

 
### Kelkaj datumoj

* diametro de la ĉefa parabolforma reflektoro: 25 m
* gajno de la anteno je 4,170 GHz: 58 dBi, je 6,390 GHz: 61,5 dBi
* duonvalora larĝeco de la send- kaj ricevfasko je 4,170 GHz: 0,2 gradoj
* rotacia rapideco: 1,8 gradoj/s
* birprecizeco: 0,02 gradoj
* diametro de la radarkupolo: 48,8 m

fontoj
------

1. ↑  Student Satellite Initiative Munich e.V.[*rompita ligilo*]
2. ↑  Clemens Marcuse DF4YM.  (aprilo 2010) *Raistinger Radom vor Abriss gerettet*, CQ DL Das Amateurfunkmagazin. Baunatal: DARC Verlag GmbH, p. 239.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Radioteleskopo Raisting en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Bericht des Deutschlandfunks über die ESMO-Bodenstation in Raisting radioraporto en germana
* Homepage des Fördervereins Industriedenkmal Radom Raisting e.V.
* Homepage der Radom Raisting GmbH
* Firmenpräsentation über die Erdfunkstelle, enthält mehrere Bilder aus dem Inneren der Anlage
| ← fāʾ qāf kāf → |
| --- |
| **Izolite** | **Fine** | **Interne** | **Komence** |
| ﻖ | ـﻖ | ـﻘ | ﻗ |

La **qāf** (arabe قاف, *qāf*) estas la dudekunua litero de la araba alfabeto. En la klasika araba ĝi reprezentas la fonemon /q/. Tiele ĝi reprezentas sonon plozivan, uvularan kaj nevoĉan.

En la Abĝad-numeraloj ĝi havas la valoron de 100.

En Esperanto ĝi estas kutime esperantigita per la litero "k", kaj ĝi aperas tiel interalie en la arabdevenaj vortoj burko, fakiro, Irako, Kataro kaj Korano.

Historio
--------

La litero qāf derivas de la qop fenica, kiu rezultis en la q de la latina alfabeto kaj en la kuoppo (Ϙ) en kelkaj praversioj de la greka alfabeto.

Referencoj
----------

1. ↑  Corriente, Federico.  (1980) "Lección 1.ª: Fonología", *Gramática árabe* (hispane). Madrido: Instituto hispano-árabe de cultura. Ministerio de Cultura, p. 19–2. ISBN 84-7472-017-6.
2. ↑  Corriente, Federico.  (1980) "Lección 3.ª: Grafonomía", *Gramática árabe* (hispane). Madrido: Instituto hispano-árabe de cultura. Ministerio de Cultura, p. 41–51. ISBN 84-7472-017-6.

* Kategorio Qāf en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
oknombra turnsimetria kahelo en la Stugarta Zoologia-botanika Ĝardeno Wilhelma

radisimetrio: meduzaj simetriaksoj paralele al la bildebeno, simetrio tial apenaŭ videbla
radisimetrio: koralaj skeletoj; simetriakso vertikale al la bildebeno, la unuopaj skeletoj tial en la bildo radisimetriaj
La **radisimetrio** (aŭ **rotacisimetrio**) estas formo de simetrio, ĉe kiu la rotacio aŭ speguliĝo de la objekto je certa angulo ĉirkaŭ rekto (rotaciakso aŭ simetriakso) rezultas, ke la objekto post speguliĝo aŭ rotacio kongruas kun si mem. Tiu akso iras tra la surfaca aŭ volumena gravitocentro de la objekto. Oni parolas de *n*-nombra radia aŭ rotacisimetrio, se rotacio de la objekto je 360°/n kongruas kun si mem. Ekzemple egallateraj trianguloj estas trinombre radisimetriaj kaj posedas simetriakson vertikale al la triangula ebeno kiu kongruas post rotacio de 120° kaj 240° .

Kelkaj objektoj kongruas post ajna angulo kun si mem, ekzemple cirklo, la globuso, kaj la cilindro aŭ la konuso. Tiun oni nomas rotacisimetrio. Se eblas rotacio je ajna angulo kaj ajna akso, tiel, ke la objekto ĉiam kongruas kun si mem, tiam oni nomas tion radisimetrio.

Ĉe la dudimensia projektado (bildo aŭ desegno) la radisimetrio restas, se la simetria akso staras vertikale sur la projekcia ebeno, tio do nur dependas de la rigardangulo (vidu la bildojn de meduzo kaj korala skeleto).

Ekzemploj por rotacisimetrio troviĝas interalie en la teĥniko (malta kruco, dentrado, ankro de elektromotorojn), en arto (kapiteloj) kaj la morfologio de vivaĵoj.

Biologio
--------

En biologio radisimetrio estas tri- aŭ plurnombra rotacisimetrio.

Radisimetriaj estas multaj kniduloj kaj la plej multaj ekinodermoj (pentasimetrio; kvinnombra). De la radisimetrio oni distingas la dusimetrion (2 simetriaj ebenoj; ktenoforoj), kaj la dulateran simetrion (unu simetria ebeno; duflankuloj).

En la botaniko radisimetrio estas relative ofte fenomono ĉe floroj. Jen kelkaj ekzemploj:

* 3 simetriaj ebenoj: *Hydrocharis morsus-ranae*
* 4 simetriaj ebenoj: *Potentilla erecta)*
* 5 simetriaj ebenoj: kampanuloj
* 6 simetriaj ebenoj: *Colchicum autumnale*.

Oni parolas pri aktinomorfaj floroj kontraŭe al dusimetriaj floroj (korfloro, brasikacoj), kiuj havas 2 simetriajn ebenojn, kaj pri zigomorfaj aŭ dorsiventraj floroj (orkidoj, lamiacoj), kiuj nur havas unu simetrian ebenon.

Vidu ankaŭ
----------

* Rotacia simetrio