recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Senjorujo Makovica** estis feŭda senjorujo en la nordorienta parto de Ŝariŝo. 

Ĝi estiĝis komence de la 14-a jarcento pro elmembrigo el reĝa dominio Ŝariŝo, en konekso kun konstruado de burgo Zborov, kiu fariĝis ties sidejo kaj ties proprumantoj la posedantoj de la senjorujo. La senjorujo komenciĝis krei ĉirkaŭ vilaĝo Smilno, sinsekve ĝi diskreskis je senjorujoj Kurima, Radoma, Stročín kaj ĝi kreis grandegan poseduman komplekson. Ties limojn kreis sudokcidente proksimume rivero Topľa kaj posedaĵo de urbo Bardejov, oriente rojo Chotčianka kaj norde polaj limoj. 

En la 2-a duono de la 14-a jarcento ĝiaj posedantoj Cudaridoj ampleksigis en malofte loĝigita senjorujo ampleksan koloniigadon laŭ germana rajto, dum kiu estiĝis multe da nordŝariŝaj vilaĝoj. En la jaro 1427 estis en la senjorujo 2 urbetoj (Zborov, Kurima) kaj 59 vilaĝoj, kiuj havis 1 336 ekloĝejojn. En la 2-a duono de la 15-a jarcento invadoj de polaj soldataroj en Slovakion tiel dezertigis Makovicon, ke en la jaro 1494 ĝi havis nur 293 ekloĝejojn. 

Per koloniigado laŭ valaĥia rajto nombro de la vilaĝoj ĝis fino de la 17-a jarcento plialtiĝis pli ol 110 lokoj. Dum la koloniiga trafiko al la devena slovaka loĝantaro alnombriĝis germana, pola, sed precipe rutena loĝantaroj, kiuj de komence de la 17-a jarcento kreis grandan plimulton. Post malvenko de ribelo de Francisko Rákóczi la 2-a la senjorujo apartiĝis al parto Aspremont-ana, Erdödy-ana kaj Sirmai-ana (Szirmay-ana). En la 2-a duono de la 19-a jarcento la senjorujo fariĝis grandbieno, kiu pro vendo malgrandiĝis kaj ties restaĵojn deaĉetis en la jaro 1898 la ŝtato de la lastaj posedantoj de Clara Aldringer.

Literaturo
----------

* Encyklopédia Slovenska, III. zväzok, Veda, str. 462, Bratislava 1979 (*Enciklopedio de Slovakio, 3-a volumeno ...*)
**Béla Szentiványi** [sentivAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szentiványi Béla** estis hungara aktoro, reĝisoro, teatrestro. Lia origina kompleta nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) *Czéder Béla György* [cEder bEla djordj] (la nomo Szentiványi estis uzata ekde 1953).

Béla Szentiványi  naskiĝis la 28-an de junio 1895 en Budapeŝto, li mortis la 7-an de oktobro 1959 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Béla Szentiványi akiris diplomon en Industriarta Altlernejo, poste ekde 1908 li lernis aktoradon en privata aktorlernejo de Kálmán Rózsahegyi. Li batalis dum la 1-a mondmilito, li ankaŭ vundiĝis. Li debutis aktoro en 1919 en malgranda teatro en sia naskiĝurbo, poste li havis rolojn en kabaredoj, ekde 1923 en teatroj. En la teatra jaro 1925 li estis aktoro-reĝisoro de Teatro Városi de Szeged. En la sekva jaro li apartenis al migranta teatro de Nándor Alapi, sed en 1927 li establis propran migrantan teatron funkciantan ĝis 1933. En la sekvaj jaroj li apertenis en diversaj teatroj, kelkfoje li ankaŭ reĝisoradis. Li kreis novan sistemon ŝanĝi tuj la kulisojn. Depost la 2-a mondmilito la aktorpolitika komisiono malpermesis la plian aktoradon, tial li prezentis spektaklojn antaŭ preĝejoj, baldaŭ li havis laborlokon en ŝtata entrepreno ĝis la emeritiĝo, kie li kreis galanteriojn.

Li estis edzo inter 1927-1941, post eksedziĝo li denove edziĝis. La dua edzino naskis filinon en 1944.

Elektitaj teatraj roloj
-----------------------

* Molière: *Botcsinálta doktor* - Leander
* Ferenc Herczeg: *A Gyurkovics-lányok* - Horkai Feri

Elektitaj filmaj roloj
----------------------

* *Lelki klinika* (1941) - ĵurnalisto
* *Lejtőn* (1943) - kolonelo

Elektitaj reĝisoraĵoj
---------------------

* Jenő Huszka: *Lili bárónő*
* Goethe: Faust

Lia libro
---------

* *Kialvó lángok (A vidéki színészet élet halál harca Trianon után)* (1933)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Strukturformiĝo** estas pedologia aŭ grundformiĝa procezo, kiu koncernas de pli malplpi ĉiuj grundotipoj. Rezulto de ĉi-procezo estas kreado de strukturaj agregaĵoj, kiuj havas diversan grandecon kaj formon. Krome, la bazaj, malpli grandaj strukturaj agregaĵoj povas esti kunigitaj en pli grandaj agregaĵoj de dua (tria) vico. Tiu ĉi procezo estas influita per diversaj faktoroj. Ĝenerale, pozitive influas al strukturformiĝo enhavo de karbonatoj, pli granda enhavo de humo, pli granda enhavo de fajngrundo, ĉefe de argilo. Sed, ekstreme alta enhavo de argilo ankaŭ ne estas akurata por bona strukturformiĝo, grava estas proporcio de unuopaj frakcionoj. Pozitiva faktoro estas ankaŭ agado de edafo. Ĝenerale, pli granda profundeco signifas malpli disvolvitan strukturon. Do plej strukturaj estas ĝenerale surfacaj humaj A-horizontoj. Ofte unuopaj horizontoj de ia grundotipo havas malsimilajn struktrurajn agregaĵojn (laŭ formo, aŭ grandeco). Do karaktero de strukturaj agregaĵoj povas esti indikilo por diagnozi grundotipon. Iuj grundoj ekestas en tiel malfavoraj kondiĉoj, ke unuopaj grundhorizontoj estas sen disvolvita strukturo, do ili havas tiel nomatan elementaran strukturon. Tia ĉi strukturo estas tipa por grundoj evoluiĝitaj sur sabloj, por organikaj grundoj de marĉoj, por iuj horizontoj de ekstreme salaj grundoj, kiel soloneco. Ofte tia ĉi stukturo ligas kun G-horizontoj influitaj per ofta alta nivelo de subsurfaca akvo.
*Davido kaj Goljato* de Caravaggio
Laŭ la Biblio, **Goljato** aŭ **Goliato** estis filiŝta giganto mortigita de Davido, kiu kuraĝe batalis kontraŭ li (Libro de Reĝoj, 1a Samuelo, 17). Dum militkampanjo de Izraelidoj kontraŭ la Filiŝtoj, sub la regado de Ŝaul, Goljato defiis izraelidajn ĉampionojn. Li estis kuraĝe alfrontita de izraela junulo Davido, kiu sola akceptis la defion, per ŝtonĵetilo kaj kelkaj ŝtonoj kiel ununuraj armiloj. Kaj ĝuste per unu ŝtono frapanta lin meze de la frunto li estis mortigita. Lia kapo estis portita kiel trofeo al Jerusalemo.

Laŭ la Biblio, tiu homo estis preskaŭ 3 m alta, survestis surkape bronzan kaskon, kaj skvamecan kirason kiu pezis 55 kg. Bronzaj tibiingoj protektis liajn krurojn kaj li portis ĵetlancon surŝultre, kies nur la fera pinto pezis 7 kg.

Zamenhof en sia traduko de Malnova Testamento uzas la formon Goljat, en akuzativo Goljaton. PIV kaj NPIV prezentas la formon *Goljato* unualoke, la formon *Goliato* dualoke kiel sinonimon.

* Kategorio Goljato en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Imre Szentpétery** [sentpEteri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szentpétery Imre** estis hungara historiisto, profesoro, membro (korespondanta en 1917, ordinara en 1929) de Hungara Scienca Akademio, membro de Arany János Társaság.

Imre Szentpétery  naskiĝis la 23-an de septembro 1878 en Hungara reĝlando en Középpalojta (nuntempa Stredné Plachtince en Slovakio). Li mortis la 14-an de julio 1950 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Imre Szentpétery frekventis universitaton en Budapeŝto. Li studvojaĝis al Germanio, Francio, Italio. Li doktoriĝis en 1901, krome en la sekva jaro li akiris diplomon pri instruado. En 1907 li ekinstruis en gimnazio de Lugos. En 1914 li iĝis privata profesoro, ekde 1918 li instruis en universitato de Debrecen, ekde 1923 en Universitato de Budapeŝto. Li okupiĝis precipe pri malnovaj dokumentoj. Li ricevis premion en 1941.

Verkaro (elekto)
----------------

* *A veszprémi püspökség alapító levele* (Fonda dokumento de episkopejo de Veszprém), (1903)
* *Oklevéltani naptár* (1912)
* *Chronológia* (1923)
* *Magyar oklevéltan* (1930)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio

* Kategorio Imre Szentpétery en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 464023
* GND: 117391808
* LCCN: nr91037842
* VIAF: 14900437
* ISNI: 0000 0001 1021 5863
* SUDOC: 146052153
* BNF: 12882317h
* BIBSYS: 6075227
 |
**Imre Tarján,** laŭ hungarlingve kutima nomordo **Tarján Imre** estis hungara fizikisto, profesoro, instruisto, membro (korespondanta en 1970, ordinara en 1976) de Hungara Scienca Akademio. Lia origina familia nomo estis *Richter*.

Imre Tarján  Arkivigite je 2013-08-18 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 26-an de julio 1912 en Hungario en Szabadka (nuntempa Subotica en Serbio). Li mortis la 19-an de januaro 2000 en Budapeŝto?.

Biografio
---------

Imre Tarján lernis ekde 1930 en Universitato Pázmány Péter, fine li doktoriĝis el fiziko en 1939 en universitato de Debrecen. Inter 1935-1950 li instruis en diversaj lokoj parte en gimnazioj, parte en universitatoj. Li estis dekano kaj vicrektoro en la medicina universitato en Budapeŝto. En 1950 li estis nomita direktoro de kuracista fizika instituto. Li pensiuliĝis en 1982, spite tion li ĝismorte laboris en la instituto. Lia ĉefa premio estis premio Kossuth en 1961.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Fizika orvosok és biológusok számára* (Fiziko por kuracistoj kaj biologoj), (1964, 1968, 1971; ruse en (1969), pole en (1975)) - studenta lernolibro
* *A biofizika alapjai* (Fundamentoj de la biofiziko), (1977, 1981, 1987, 1991, 1997, 1999, 2002, tradukita ankaŭ al germana kaj angla lingvoj)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto Arkivigite je 2013-08-18 per la retarkivo Wayback Machine
* hungarlingva biografio
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Tourcoing (stacidomo). |

**Tourcoing** - jen france, prononco laŭ sistemo IFA tuʁ.kwɛ̃ (Pri tiu ĉi sono aŭskulti), origine okcidentflandre **Terkoeje** kaj nederlandlingve **Toerkonje**, prononco [tu:rKONje] respektive laŭ sistemo IFA tuːrˈkɔnjə, [pikarde]] *Tourco* - estas grava komunumo de Francio kadre de la historia pejzaĝo Franca Flandrio, *Frans-Vlaanderen* respektive *Flandre française*. La ĉirkaŭurbo de Lilo / Lille situas en la departemento *Nord* [nɔʁ], nederlande/flandre *Noorderdepartement*, en la regiono Hauts-de-France (prononco [o d(ə)ˈfʁɑ̃s], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde *Heuts-d'Franche*) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france *Nord-Pas-de-Calais* [nor pa d' kale'], nederlande/flandre *Noord-Nauw van Calais*). Fine de 2020 en la komunumo vivis 99 165 loĝantoj sur areo de 15,19 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 6 528 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Lille* (france *Arrondissement Lille*, nederlande *Arrondissement Rijsel* respektive okcidentflandre *Arroundissement Rysel*). Ĝi estas la ĉefurbo de du kantonoj, kaj siajn loĝantojn oni kutime nomigas *tourquennois(es)* en la franca.

Geografio
---------

Tourcoing havas preskaŭ cent mil loĝantojn, kaj situas ĉe la landlimo inter Francio kaj Belgio. Kune kun siaj du najbaroj, Lilo kaj Roubaix, ĝi konsistigas vastan urbaron, al kiu oni kelkfoje aldonas Mouscron.

La urbo situas sur la granda ebenaĵo de Flandrio.

la administrejo

Ekonomio
--------

La urbo restas fama pro la escepta ekonomia kresko, kiun ĝi spertis dum la Industria revolucio de la 19-a jarcento, precipe danke al teksaĵoj.

Partneraj urboj
---------------

Inter la partneraj urboj estas 

* Germanio la urbodistrikto Mitte de Berlino en Germanio
* Italio Biella,  Piemonto, Italio
* Germanio Bottrop, Nordrejn-Vestfalio, Germanio
* Pollando Jastrzębie-Zdrój (ĝis 1922 germane *Bad Königsdorff-Jastrzemb*), Pollando
* Belorusio la urbodistrikto *Partizanskij* (Партызанскі) de Minsko en Belorusio

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Listo de urboj de Francio
* Tourcoing (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo (france)
**Imre Szalay** [salai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szalay Imre** estis hungara teologo, romkatolika pastro, kanoniko, profesoro, membro (korespondanta en 1831, ordinara en 1832, honora en 1834) de Hungara Scienca Akademio.

Imre Szalay  naskiĝis la 2-an de novembro 1787 en Szombathely. Li mortis la 17-an de septembro 1848 en Veszprém (urbo).

Biografio
---------

Imre Szalay lernis en sia naskiĝurbo kaj Pest (urbo). En 1809 li jam instruis, en la sekva jaro li pastriĝis, tamen li instruis plu. En 1812 li iĝis pastro de Vámoscsalád. En 1816 li doktoriĝis el teologio, en la sekva jaro li instruis jam en la episkopa altlernejo en Szombathely. Ekde 1825 li instruis en universitato, kie estis dekano en la studjaro 1827. En 1834 li translokiĝis al urbo Veszprém por esti kanoniko.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Dissertatio de providentia Dei* (1816)
* *A magyar nyelvtudomány rövid foglalatja* (1828)
* *Egyházi beszéd a keresztény hit becséről* (1836)
* *Észrevételek a vegyes házasságokról* (1841)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla maldekstre post klako al litero SZ kaj serĉante ĝin el la aboco-listo)
* hungarlingva biografio (la teksto estas legebla pli malsupre)


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 462745
* GND: 130636940
* VIAF: 77427026
* ISNI: 0000 0000 1761 2063
* BNF: 10577752b
 |
**Dumdumo** estas tia pafaĵo, kies pinto estas iomete forigita, tiel ke ĝi estas obtuza. Alia tipo de dumdumo ekestas, kiam oni entranĉas la ŝelon de la pafaĵo, tiel ĝi disfermiĝas aŭ platiĝas (depende de la tranĉo) en la homa korpo.

La normala kugla aŭ ŝelohava (longa) pafaĵo trakuras la homan korpon kaj ne kaŭzas ŝirvundojn, vundegojn.

Dumdumo kaŭzas grandajn vundojn nekuraceblajn, ĉar ne eblas (aŭ ne eblis en la 19-a jarcento) eligi la kuglon el la korpo kaj ĝi emas kaŭzi infekton; eĉ se vundito ne mortas tuj post la pafo, li ofte mortas pli poste. Pro tio la Konvencio de Hago (el la jaro 1899[*rompita ligilo*]) malpermesis dumdumojn (’’ĉiujn pafaĵojn, kiuj en la homa korpo disiĝas aŭ platiĝas’’) por eterno por ĉiu armeo, escepte de uzo por ĉaso aŭ ĉe la koloniaj militoj. La deklaracion ne subskribis Usono kaj Unuiĝinta Reĝlando, kiu lasta uzis ilin en la posta Bur-milito (1900).

Ekde la akcepto de la Deklaracio en Hago (1899) la armeoj rajtas batali teorie nur per plene kovritaj pafaĵoj... 

Nuntempe oni kelkfoje permesas uzi dumdumojn en ĉasado.

**Strukturo**

La dumduma pafaĵo estas longa, ŝelohava pafaĵo, malfermita ambaŭfine kaj ne entenanta eksplodaĵon aŭ ion alian (sed ankaŭ tiel ŝirvundas). Oni komence detranĉis la finon kaj la interna plumbo restis en ĝi (Barato), tiel ĉe altrafo la plumbo elŝoviĝis en la vundon kaj kaŭzis grandajn ŝirvundojn. Tiam la nikela ŝelo ĉirkaŭprenis la plumban internan kernon (pleniĝaĵon), sed ne centprocente, ĉar ĉe la fino la plumbo libere elŝutiĝas.

**Historio**

La unuajn dumdumojn produktis Britio en Barato en la vilaĝa produktejo de Suda Dumdumo proksime al Kalkato, de kiu venas la nomo de la pafaĵoj. Britio uzis ĝin onidire unuafoje amase en Sud-Afriko en la Bur-milito de 1900, sed verŝajne vere unuafoja uzo okazis en Barato en la ekprodukta lando (fine de la 19-a jarcento), poste en Sudano kontraŭ la ribelantaj triboj. La pafaĵoj uzitaj en Sudano havis kavan pinton (tiuj en Barato estis plenaj je plumbo).
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**SÁNTHA Imre** (sa:nta) estis rumanuja hungara ceramikisto, verkisto, poeto naskita en Budapeŝto la 24-an de junio 1941 kaj mortinta en Marcali la 30-an de septembro 2003. Li estis frato pli juna de Jenő Sántha, la patro de redaktorino, etnografino de Emőke Sántha.

Biografio
---------

Imre Sántha edukiĝis en vilaĝo de siaj gepatroj en Păuleni-Ciuc. Li studis en liceo de Miercurea Ciuc. La 15-an de aprilo 1959 oni arestis lin kune kun la tiel nomata Puskás-grupo kaj oni komdamnis lin por 7 jaroj. Post liberiĝo li laboris en Miercurea Ciuc ĉe la *Kooperativo Harghita* kiel ceramikisto kaj instruis tiun metion en la *Arta Popollernejo* loka. Li verkis ceremikajn fakstudojn kaj ankaŭ poemojn. Li translokiĝis Hungarujon post 1989.

Verkoj
------

* *A csíkdánfalvi fazekasság*, (La ceramikado en Dăneşti (Harghita)), 1974.
* *A lószagú óriás*, romaneto (1-a libro), Csíkszereda, 1997.

Fonto
-----

* La pli aĝa frato Jenő Sántha.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 254080
 |
Samson and Delilah by Rubens.jpg*Ŝimŝono kaj Dalila* fare de Rubens
***Samson kaj Delilah*** estas pentraĵo atribuita al la flandra Baroka pentristo Petro Paŭlo Rubens (1577–1640) kaj montrita en la Nacia Galerio (Londono). Ĝi datiĝas de ĉirkaŭ 1609 al 1610.

Priskribo
---------

Rubens majstre pentris Ŝimŝonon ĝuste kiam li dolĉe senkonscia iras renkonte al sia tragika destino. Tiu ĉi fama pentraĵo de la baroka flandra pentristo inspiriĝis el la biblia rakonto de Ŝimŝono kaj Dalila. Ŝimŝono, enamiĝinta al ĉiesulino Dalila, malkaŝas al ŝi la sekreton de sia superhoma forto: sia netondita hararo. Post kiam perfide la hararo estas tondita, la malamikaj soldatoj kaptas la malfortan Ŝimŝonon. 

Tiu ĉi esence erotika pentraĵo estis mendita fare de riĉulo por dekori la muron super la kameno de salonego. Ĝi tamen havas samtempe moralisman admonon pri senbrida ampasio. Vidu kiel Rubens prezentas Ŝimŝonon, sekse elĉerpitan, kun sia enorma, dikmuskola, plene malstreĉita korpo, endormiĝinta, duonkuŝante senpova, sur la genuoj de Dalila.

Tre evidenta estas en la pentraĵo la malrespekto de Rubens por la anatomia precizeco, ĉar principe li preferas la pentran komponadon al la fizika realo. La misproporciaj brakoj, la gigantaj manoj, la tro distancaj ŝultroj - ĉio favore al pentra efekto. Rimarkinde estas kiel la mano de la hartondisto, kiu karese tenas la buklojn de Ŝimŝono kaj tiu misproporcia de Dalila sur lia dorso, aludas la fakton, ke tia giganto povas sin trovi en tiu situacio nur pro sia propra iniciato. Krome, la krucigitaj manoj de la hartondisto simbolas perfidon.

La supra maldekstra fona niĉo enhavas statuon de Venero, la diino de amo, kaj ŝia filo, Kupido. Ankaŭ tio reprezentas la kaŭzon de la tragika destino de Ŝimŝono. La maljunulino malantaŭ Dalila aldonas lumon al la sceno sed ne aperas en la biblia rakonto. Ŝi rolas kiel bordelistino, kies profilo kune kun tiu de Dalila povus simboli la estinton de la maljunulino kaj la estonton de Dalila mem.

En la pentraĵo estas tri fontoj de lumo: la maldekstra braĝujo, la kandelo en la mano de la maljunulino kaj la torĉo de la soldato, dekstre trans la pordo. Tamen estas alia stranga lumfonto el sube maldekstre. Ĝi lumigas la nudan korpon de Dalila kaj surprize naztruon kaj brovan subarkon, kiuj kutime en la pentraĵoj troviĝas en mallumo.

Kaj fine, rilate la pentran teknikon, kiun fama arta kritikisto de la 17-a jarcento, nomis "likvaj ombroj", rimarkinde estas kiel trafe Rubens, uzis ĝin por prezenti la reliefojn de la muskoloj kaj la reflektojn de lumo sur la vitraj ampoloj, kiuj troviĝas sur la koloneto apud la pordo. Tiajn reflektojn Rubens faris per skrapado de la oleofarba tavolo, tiel malkovrinte la blankan suban kanvason.

Vere tre kompleksa kaj elstara baroka pentraĵo, profunde influita fare de la itala pentristo Caravaggio.

Heredo
------

*Samson kaj Delilah* de Rubens povas esti vidita pendigita super la kamenpeco en la *Bankedo* de Frans Francken ĉe la Domo de Burgomaster Rockox (inter 1630 kaj 1635).

Fonto
-----

Esperanta retradio "Kondiĉoj por efektivigo de amo", verkis Gian Piero Savio el Israelo
La nordorienta panelo de la Horloĝturo ĉe la Pordo Jaffa indikas dumtempajn horojn kaj ne "normalajn" horojn. Estas la kvara horo, sed la longo de la ombroj kaj direktoj indikas, ke ĝi estas iam matene, inter antaŭtagmezo kaj tagmezo. Se oni alklakos la bildon por pligrandigi ĝin, vi vidos, ke la sudorienta panelo de la horloĝo, kiu montras la horon en la hodiaŭa metodo uzata, indikas, ke la horo estas fakte la deka. Laŭ la dumtempaj horoj, dum la fotado, estis la kvara matene.
צדו המזרחי של ראש מגדל השעון העותמני, שהיה על שער יפו - לוח אחד עם השעה הזמנית ולוח שני עם השעה כפי שמקובל למדוד כיום La orienta flanko de la kapo de la otomana belfrido, kiu estis sur la Jafa Pordego - unu panelo kun la dumtempa horo kaj dua panelo kun la horo, kiel oni kutime mezuras hodiaŭ.
**Dumtempaj horoj** estas difinitaj dividante ciun tagon (la tempon de la taga lumo en la diurno) en 12 partojn, kaj ankaŭ la nokton. Male al la maniero kiel la diurno estas dividita ĉirkaŭ la horloĝo en 24 fiksajn partojn. Tial la diferencoj inter la daŭro de tiu horo inter la sezonoj, kaj ankaŭ la daŭro de taga horo kaj nokta, ĉar la tuta diurno ankoraŭ kaj porciame havas fiksan tempodaŭron.

En kulturoj
-----------

Ĝis hodiaŭ kaj judoj kaj islamanoj uzas ĉi tiun kalkulmetodon por determini la tempon de la tagaj preĝoj diritaj ĉiutage. En Etiopio, dumtempaj horoj estas uzataj ĝis nun por marki la horon. Ĉar la latitudo de la etiopaj areoj estas proksima al la ekvatoro, la daŭro de la tago kaj nokto varias je malpli ol sesdek minutoj tra la jaro. Tamen eksterlandaj vizitantoj al Etiopio atestis pri la malfacileco aranĝi renkontiĝojn, ĉar la sesa horo matene signifas tagomezon - horo indikita en la okcidenta horloĝo je la dekdua posttagmeze. 

En Japanio estis kutime kalkuli tempon uzante dumtempajn horojn ĝis 1873, kiam Japanio adoptis la okcidentan tempostilon de unuformaj fiksaj horoj kaj la gregoria kalendaro.

Kalkulo
-------

Somere dumtempa horo estus pli longa ol 60 minutoj, ĉar la tuta lumtempo de la tago estas pli ol 12 horoj, dum vintre la dumtempa horo estos pli mallonga ol 60 minutoj, ĉar la lumhoroj daŭras malpli ol 12 horojn. Ju pli norde (en la norda hemisfero) la diferencoj inter la dumtempaj kaj normalaj horoj estas pli grandaj. En la areo de la ekvatoro preskaŭ ne ekzistas diferencoj inter la dumtempaj horoj kaj la normalaj horoj, kaj en ĉiuj sezonoj la daŭro de la dumtempa horo estas ĉirkaŭ 60 minutoj.

Kontraŭe, kie ajn oni ne estas sur la ekvatoro, nur dufoje jare dumtempa horo egalos al normala horo, ĉe la ekvinoksoj printempe kaj aŭtune.

La tradicia kalkulo estis farita helpe de la direkto de la umbreto projektita de gnomono en la sunhorloĝo.

En la pasinteco, antaŭ la invento de la preciza horloĝoj, la dumtempaj horoj estis la akceptitaj horoj. Nur en la 11-a jarcento oni inventis la egalhorajn sunhorloĝon, per kiu oni povis mezuri ordinarajn horojn, kaj de tiam ili komencis reguligi ĉiutagajn operaciojn laŭ ordinaraj fiksdaŭraj horoj.

Por plua legado
---------------

* Sunhorloĝo
* Japana horloĝo
* Roma tempometro

Eksteraj ligiloj
----------------

Piednotoj
---------

1. 1 2
La **Boston Red Sox** estas usona basbalo-teamo el Bostono, Masaĉuseco, apartenanta al la Grandaj Ligoj de Basbalo. Ili ludas momente en la *Eastern Division* de la Amerika Ligo. La asocio hejmludas en *Fenway Park*.

Historio
--------

La teamo estis fondita en 1893 en Toledo, Ohio kaj poste ĝi translokiĝis en 1900 al Boston. Ili ricevis nur en jaro 1907 la oficialan karesnomon **Red Sox**. Antaŭe ili nomiĝis *The Bostons*, *Boston Americans* aŭ *Boston Baseball Club*. 

Ĝis 1920, Red Sox estis la plej sukcesa teamo en ambaŭ Major League-oj. De 1903 ĝis 1918, ili gajnis kvinfoje je *World Series*. En 1919 komencis la tiama posedanto Harry Frazee vendi kelkajn plej bonajn ludantojn al New York Yankees. Plej grava estis la vendo de Babe Ruth, konata tiutempe kiel plej bona basbal-ludisto de la mondo. Ekde tiu agado, la historio de ambaŭ kluboj drame ŝanĝiĝis.

Titoloj
-------

**Division Championships** (6): 1975, 1986, 1988, 1990, 1995, 2007
**Wild Card titles won** (5): 1998, 1999, 2003, 2004, 2005
**Division Series won** (4): 1999, 2003, 2004, 2007
**American League pennants** (12): 1903, 1904, 1912, 1915, 1916, 1918, 1946, 1967, 1975, 1986, 2004, 2007
**ĉampionado World Series** (7): 1903, 1912, 1915, 1916, 1918, 2004, 2007

Anoj de Baseball Hall of Fame
-----------------------------

### ludantoj

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| * Luis Aparicio
* Wade Boggs\*
* Lou Boudreau
* Jesse Burkett
* Orlando Cepeda
* Jack Chesbro
* Jimmy Collins
* Joe Cronin\*
* Bobby Doerr\*
* Dennis Eckersley
 |  | * Rick Ferrell\*
* Carlton Fisk\*
* Jimmie Foxx\*
* Lefty Grove\*
* Harry Hooper
* Waite Hoyt
* Ferguson Jenkins
* George Kell
* Heinie Manush
* Juan Marichal
 |  | * Herb Pennock\*
* Tony Pérez
* Red Ruffing
* Babe Ruth
* Tom Seaver
* Al Simmons
* Tris Speaker
* Ted Williams\*
* Carl Yastrzemski\*
* Cy Young
* 
 |

### manaĝeroj

* Ed Barrow
* Frank Chance
* Hugh Duffy
* Bucky Harris
* Billy Herman
* Joe McCarthy

Eternigitaj numeroj
-------------------

* 1 Bobby Doerr
* 4 Joe Cronin
* 8 Carl Yastrzemski
* 9 Ted Williams
* 27 Carlton Fisk
* 42 Jackie Robinson (ĉe ĉiu Major League Club)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Boston Red Sox en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* oficiala paĝo Arkivigite je 2007-01-26 per la retarkivo Wayback Machine
* en:Wikipedia:WikiProject Boston Red Sox
**El Bosque** estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *El Bosque*. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 07014.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 14932 loĝantojn. El tiuj estis 7307 viroj kaj 7625 virinoj. La komunumo havas surfacon de 241 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1080 metroj super la marnivelo.

Sociogeografio
--------------

En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 6469 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 3708 scipovis legi kaj skribi kaj 2753 personoj estis analfabetoj. Do 57% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 43% estis analfabetoj.

14993 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 9564 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke 63.79% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a. (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).

Eksteraj ligiloj
----------------

* El Bosque Arkivigite je 2011-06-17 per la retarkivo Wayback Machine en *Enciclopedia de los Municipios de México* (hispane)
**Ŝikarpur** (urdue شِکارپُور‎) estas universitata urbego en provinco Sindo (Pakistano). Ĝi estas sidejo de la samnoma kantono.

Urba vido en Ŝikarpur

Bazaj informoj
--------------

* areo: km²
* supermara alteco: 13 m
* loĝantaro: 195,437 (2017)
* horzono: UTC+ 5 (PKT)
* poŝtkodo: 78100
* telefonkodo:

Geografio
---------

Ŝikarpur situas sur ebenaĵo en 29 kilometrojn okcidente de la dekstra bordo de Induso en meza Pakistano. Sukur troviĝas 36, Ĝakobabad 40, Hajderabado 288, Kveta 295, Multano 371, **Karaĉio** 381, Fajsalabado 578, Lahore 682, Peŝavaro 727, Rawalpindi 755, Sialkot 762, **Islamabado** 767 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Laŭ kelkaj historiistoj tiu urbo estas tre malnova. Laŭ pli certaj informoj Ŝikarpur estis historia komerca centro, fondita en 1617 laŭ karavanvojo. La smeralda urbo iĝis sidejo de kulturo kaj komerco kun politika kaj ekonomia graveco pro sia strategia situo. Ĝi apartenis al la Brita Imperio inter 1843 kaj 1947. La statuso pri municipo alvenis en 1855. Post la sendependeco de Pakistano la minoritataj hinduoj migris al Barato (tamen ne ĉiuj) dum la islamaj rifuĝintoj el Barato ekloĝis ankaŭ en Ŝikarpur.

Arkada domo

Ekonomio kaj eduko
------------------

En Ŝikarpur la manufakturoj inkluzivas varojn el latunoj kaj aliaj metaloj, kotonajn tukojn, tapiŝojn, brodaĵojn. La granda bazaro (kovrita pro la somera varmego) estas fama inter Turkio kaj suda Azio. La areo ĉirkaŭ Ŝikarpur estas primara areo por kultivado de rizoj, aliaj kultivaĵoj estas tritikoj, sukerkanoj kaj kotonoj. Oni bredas ŝafojn kaj kaprojn.

En Ŝikarpur universitato, kolegio kaj institutoj (kun propraj bibliotekoj) funkcias.

Mapo pri vojoj en Pakistano, kie estas trovebla Ŝikarpur

Trafiko
-------

Du naciaj ŝoseoj (N-65 kaj N-55) intersekcas en la urbego Ŝikarpur. La fervojo interligas la urbegon kun Ĝakobabad kaj Sukur.

Klimato
-------

Ŝikarpur situas en arida klimato laŭ klimata klasifiko de Köppen (BWh) kun varmaj someroj (kun 35 °C, foje eĉ 50 °C) kaj mildaj vintroj. Ankaŭ musono efikas iom. La jara precipitaĵo estas estas ĉirkaŭ 100 mm.

Vidindaĵoj
----------

Malnova hotelo kun restoracio
* kelkaj malnovaj domoj (ekzemple hotelo kun restoracio)
* kovrita bazaro: estas longa, mallarĝa strato kun butikoj ambaŭflanke

Fontoj
------

* WikiTrans
*
**Dumetala monero** estas monero, kiu ekzistas el du videble diversaj, ne miksitaj metaloj aŭ alojoj. Plej ofte tiaj moneroj konsistas el ronda kerno de unu materialo kaj ĉirkaŭa ringo de la alia materialo.

La vorto ne konfuziĝu kun la dumetalismo, kiu signas la sistemon de valuto, kies stabileco estas garantiita per du metaloj (plej ofte arĝento kaj oro).

Moneroj, kiuj konsistas el unueca miksaĵo de diversaj metaloj, do el alojo, ne plenumas la supran difinon kaj en valuta lingvaĵo ne nomatas "dumetalaj moneroj". Konataj dumetalaj moneroj estas la moneroj de 1 kaj 2 Eŭroj aŭ tiu de 10 tajlandaj bahtojm kiu tre similas al la 2-eŭra monero.

Unu el pluraj kialoj por la produktado de dumetalaj moneroj estas, ke ili pli malfacile falsigeblas ol unumetalaj moneroj.

Historio
--------

dumetala monero de 500 italaj liroj - la unua regula monero dumetale produktata (1982)
Unuafoje dumetalaj moneroj produktiĝis en la 1970-aj jaroj. Konatas ekzemple la monero de 500 italaj liroj - la unua regula monero dumetale produktata, kiu ekestis inter la jaroj 1982 kaj 2001. Post 2001 dumetalaj moneroj draste kreskis je tutmonda konateco, ĉar la moneroj de 1 kaj 2 Eŭroj, cirkulantaj en granda parto de Eŭropo kaj en monda komparo grandkvante produktitaj, same produktiĝis dumetale. Ĉe la 1-eŭraj moneroj la ringo estas el orsimile brilanta alojo de nikelo kaj latuno, dum la arĝentosimile brilanta kerno estas el alojo de kupro kaj nikelo. Ĉe la 2-eŭraj moneroj estas inverse, do la orosimila parto estas kerne kaj la arĝentosimila ekstere. Same dumetale produktataj ekzemple estas la moneroj de 2 kaj 5 polaj zlotoj, de 2 kaj 5 litovaj lidoj aŭ de 2 latvaj latoj. En 2005 ankaŭ Turkio ĉe siaj moneroj de 50 cendoj *(Kuruş)* kaj 1 turka liro enkondukis dumetalajn monerojn.

Komence de la 1990-aj jaroj en Rusio produktiĝis iu tipoj de moneroj, kiuj ekstere aspektis kvazaŭ dumetalaj, sed fakte sub la surfaco ne estis. Ili havis kernon el ŝtalo, kiu surface havis maldikan tavolon ekstere de nikelo kaj centre de latuno. Ĉar ili tamen ne konsistas el du kompletaj malsammetalaj partoj, ili ne konsideriĝas "dumetalaj".

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Dumetala monero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* informa retejo pri dumetalaj moneroj kun datumaro (germane) Arkivigite je 2009-09-17 per la retarkivo Wayback Machine
**José DOMÍNGUEZ Muñoz**, plej bone konata kiel **El Cabrero** (la kaprobredisto) (Aznalcóllar, provinco Sevilo, 19a de oktobro 1944), estas hispana kantisto de flamenko.

Ekde sia infanaĝo li dediĉis sin al brutobredado de kaproj, profesio kiun li plue faris spite esti unu el la figuroj de flamenko plej petitaj en festivaloj kaj eventoj rilataj kun tia muziko. Li ekkarieris en 1972, kun teatra grupo La Cuadra, de Sevilo, kun kiu li turneis tra Hispanio kaj tra diversaj eŭropaj landoj. La sukceso estis tia ke li faris novan turneon, tiam sola, kaj debutis en la *Théâtre de l'Atelier* de Ĝenevo, en marto 1973.

Li registris sian unuan diskon en 1975. Kvin jarojn poste li ricevis du Naciajn Premiojn en la Nacia Konkurso de Flamenka Arto de Kordovo. En la 1990-aj jaroj li partoprenis en tre diversaj festivaloj en kiuj li kunlaboris kun muzikoj kiel Gilberto Gil aŭ Chick Corea. Post turneo USA'93 de Peter Gabriel, li revenis al eŭropaj scenejoj.

El ideologia vidpunkto, lia kantostilo karakteriziĝas pro forta socia enhavo en la vortumado, nome protesto kontraŭ malegaleco kaj la sufero de ekspluatatoj: li mem ofte difiniĝis kiel liberecano. Li kunlaboris jam el la 1970-aj jaroj seninterrompe kun la anarkisma movado kaj partikulare kun la liberecana sindikato Confederación Nacional del Trabajo al kiu li apartenis.

En 2012, li faris turneon por festi siajn 40 jarojn de kantokariero. En 2019, li faris alian kiel adiaŭo al la fidela sekvantaro.

Diskaro
-------

* 1975 - *Así canta El Cabrero* (git. José Cala el Poeta)
* 1976 - *A esta tierra que es mi mare* (git. Eduardo de la Malena) [En 1980 kiel *Sé la hora por el sol*]
* 1977 - *Tierras duras* (git. Eduardo de la Malena)
* 1978 - *A paso lento* (git. Pedro Bacán)
* 1980 - *Luz de luna*
* 1980 - *A mí me llaman Cabrero* (git. Antonio Sousa)
* 1983 - *Dale alas* [En 1992 kiel *Fandangos de Huelva*]
* 1983 - *Que corra de boca en boca* [1992]
* 1988 - *Encina y cobre*
* 1988 - *Le sigo cantando a Huelva*
* 1989 - *Por la huella del fandango*
* 1991 - *De la cuadra a la carbonería* (git. Paco del Gastor)
* 1996 - *Sin remache* (kun Tango al Sur)
* 1996 - *Como el viento de poniente*
* 1998 - *Un diálogo sin artificios*
* 2008 - *Por los caminos del viento*
* 2011 - *Pastor de nubes* (git. Rafael Rodríguez)
* 2018 - *Ni rienda ni jierro encima*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 669731
* GND: 135409047
* VIAF: 80165495
* ISNI: 0000 0003 7197 6871
* SUDOC: 203587375
* MBA: fdf9b7bd-2780-4023-8fd3-56a5d4dc476b
* BNE: XX871516
 |
Industria zono de El Cajon

**El Cajon** estas grandurbo en Usono, en subŝtato Kalifornio, en Kantono San Diego. La loknomo originis de la hispana vorto "elcajón", kio signifas "la granda kesto" aŭ "la tirkesto".

Situo de El Cajon en Kalifornio kaj en la kantono

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 37 km²
* Loĝantaro: 100.116 (en 2011)
* Supermara alteco: 133 m
* Horzono: UTC-8h (en somero UTC-7h )
* Poŝtkodoj: 92019-92022, 92090
* Telefonkodo: 619

Oficejo laŭ la ĉefvojo en El Cajon

Geografio
---------

El Cajon situas en valo ĉirkaŭita de montoj en la sudokcidenta landparto de Usono, en la suda parto de la subŝtato.

Historio
--------

La vorto El Cajón unue estis registrita ĉi tie en 1821. En la nuna El Cajon bieno fondiĝis en 1845. La poŝto prenis nomon "Elcajon" en 1875. Hotelo estis establita en 1876 por la vojaĝantaj oroserĉantoj. En 1912 El Cajon oficiale urbiĝis, la nuna nomoformo stabiliĝis jam pli frue en 1905.

Klimato
-------

El Cajon situas en mediteranea klimato laŭ klimata klasifiko de Köppen. La temperaturo averaĝe varias inter 10-27 °C. La varmo kulminas en julio kun rekordo 45 °C, la malvarmo kulminas en decembro kun rekordo -4 °C. Jare pluvas po 481 mm. La pluvo kulminas decembre kaj malkulminas aŭguste. Malofte neĝas.

Trafiko
-------

Mapo pri Kalifornio, kie estas trovebla El Cajon en la plej suda parto
El Cajon havas flughavenon havanta nomon *Gillespie Field*. Ela la urbego ĉefvojoj kuras al San Diego kaj Arizono.

Fontoj
------

* Képes Világatlasz ISBN 963 8475 38 2
* Tiu ĉi artikolo tradukiĝis helpe de WikiTrans, estis prenitaj nur tiuj frazpartoj, kiuj estis sencohavaj el anglalingva Vikipedio
**El Arenal** [elareNAL] estas municipo en la sudo de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Arenas de San Pedro kaj al la jurisdikcia teritorio de Arenas de San Pedro, en la sudo de la provinco. La loknomo *El Arenal* estas etimologie komprenebla kiel *La Sablejo*.

El Arenal en la provinco Avilo.
Akvofalo en la rivero Arenal.
Monumento al maljunuloj.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 27,08 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 943 loĝantojn. Ĝi perdis 1500 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 54 km de Avilo, provinca ĉefurbo.

Ĝi limas kun Navarredonda de Gredos, San Martín del Pimpollar, Cuevas del Valle, El Hornillo, Mombeltrán kaj Arenas de San Pedro. El Arenal estas en la suda deklivaro de la Sierra de Gredos, en la valo de Tiétar je altitudo de 888 msm.

Historio
--------

Plej verŝajne estis jam loĝado en epoko de Al Andalus. En Mezepoko okazis reloĝado kaj fondo ĉirkaŭ 1400. La areo apartenis al la Regno Kastilio. En la 18-a jarcento okazis florado.

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, legomoj, fruktarboj) kaj brutobredado (bovoj, ŝafoj kaj iom porko kaj kortobirdoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado tra naturaj lokoj, fiŝkaptado, banado). Plej vizitindaj lokoj estas la preĝejo de la 15-a jarcento, ermitejoj, placo kaj fontanoj.

El Arenal estis ĝemeligita al Sabres, Francio, en 1998.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Avilo

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 763310
* VIAF: 316430451
 |
En probablo-teorio, **hazardoprovo** aŭ **hazardoprova eksperimento** estas matematika modelo de reala eksperimento, kies rezulton maleblas precize antaŭdiri. Tiu modelo devas kontentigi jenajn postulojn:

* La eksperimento estas ripetebla (almenaŭ teorie).
* La eblaj rezultoj formas klare difintan aron (provrezultaron) el pli ol unu anoj. Ekz-e se oni ĵetas sesedran ĵetkubon, tiam la provrezultaro estas la aro {1,2,3,4,5,6}.
* La rezultoj de la provoj ĉe indentaj kondiĉoj (tiom kiom povas certigi la observanto) povas varii; la poentaro aperanta en sinsekvaj ĵetoj de ĵetkubo povas esti ekzemplo.

Ĉiu provo pruduktas ekzakte unu rezulton, kvankam tian provrezulton oni povas rigardi parto de pluraj okazoj, kiujn oni rigardos okazintaj ĉe tiu provo.

Ekz-e se la provo konsistas en tio, ke oni tiras ludkarton el kartaro, tiam la provrezulto «kera reĝo» povas respondi al la okazoj «ruĝa emblemo», «kera karto», «figuro», «reĝo».

Simbolaron de tia modelo de hazardoprova eksperimento vidu ĉe probablospaco.

* Kategorio Hazardoprovo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La firmao **N.L. Chrestensen** estis fondita en Erfurto fare de la dana ĝardenista helpanto Niels Lund Chrestensen. Ĝi estas kulturejo de semaĵoj kaj plantoj kaj ĉenero en la longa erfurta hortikulturtradicio. En la Chrestensenhof ĝi havas ĝis hodiaŭ tradician vendejon.

Historio
--------

Je la komenco la entrepreno estis antaŭ ĉio *fabriko de bukedoj*, farantaj aranĝojn el sekaj floroj. Unua sidejo estis la domo nr. 16 en la urbokerna Markstraße. 

Kiam estis publikigita la unua katalogo por poŝtmenda komerco, la firmao priskribis sin en la presitaĵo ankaŭ kiel *kolorigejo de floraĵoj, herbaĵoj kaj muskaĵoj*.

Ĉe la Internacia ekspozicio de 1893 en Ĉikago aljuĝitis al la entrepreno premie la *Granda Kolumbo-medalo*. Tiam translokiĝis la firmaa sidejo al la hodiaŭa Chrestensenhof, ĉiam ankoraŭ en la strato Markstraße.

Ekde 1883 ili posedis kultivadterenojn en la *Aue*. En 1896 oni eĉ malfermis vendejon en Londono; en 1906 oni trovis pli taŭgajn kultivadterenojn en la Borntal-valo apud Erfurt, kie la entrepreno aktivas ĝis hodiaŭ sur ĉ. 20 hektaroj. En 1908 la firmao kunfondis la servosistemon de Fleurop.

Kvazaŭa eksproprietigo kaj rekomenco
------------------------------------

En 1953 oni malliberigis la afergvidanton kaj la entrepreno de februaro ĝis junio enmanigis al sindikistoj. En 1959 la ŝtato parte kunkomercadis, en 1977 fariĝis komplete mallibervola ŝtatigo sub la nova entrepreno-nomo *Versandhaus Samen und Pflanzen des VEB Erfurter Blumensamen*. Tamen rajtis la familianoj okupi postenojn gvidajn. 

En 1990 iĝis eksŝtatigo kaj reprivatigo. La sidejo ekde 1994 estas en novkonstruita, moderna deponeja kaj loĝistika centro en la Borntal-valo.

Ĉ. 120 kunlaborantoj deĵoris ĉe tiu entrepreno, kiu debitas pli ol 1.000 diversajn kreskaĵspecojn tutmonde, el kiuj pli ol 200 estas el propra kultivado.

Vidu ankaŭ
----------

* Germana Hortikultura Muzeo

Literaturo
----------

* Wolf-Dieter Blüthner: *Die Firma N.L. Chrestensen*. En: Martin Baumann / Steffen Raßloff (Eld.): Blumenstadt Erfurt. Waid - Gartenbau - iga/egapark. Erfurt 2011 (Verein für die Geschichte und Altertumskunde von Erfurt|Schriften des Vereins für die Geschichte und Altertumskunde von Erfurt. Vol. 8). p. 177-202. ISBN 978-3-86680-812-6.
* Steffen Raßloff: *Hinaus in die Welt. Mythos Blumenstadt (6): Das Gartenbauunternehmen Chrestensen*. En: *Thüringer Allgemeine* de la 28-a de aprilo 2007.
* 1867 - 2007 140 Jahre N.L. Chrestensen, Erfurt - An der Wiege schöner Gärten! Selbstverlag Erfurt 2007

Eksteraj ligiloj
----------------

* Hejmpaĝaro de la entrepreno.
* Ekspeda vendejo de hortikulturaĵoj.
* Informoj sur *erfurt-web*.
* Portreto de la Chrestensen-klano.
El Bierzo en la provinco Leono.
Romiaj orminejoj de Las Médulas.
Santiago de Peñalba.
**El Bierzo​** estas administracia komarko komponita de 38 municipoj, formita en 1991 el natura regiono samnoma en la okcidenta triono de la provinco Leono, en la regiono Kastilio kaj Leono, Hispanio.​ Geografie, la Bierzo estas strukturata ĉirkaŭ kelkaj valoj en la baseno de la rivero Sil, kun unuopaĵoj geografiaj kiuj rezultas en diversaj subkomarkoj depende de la fontoj.

La kastilia estas la oficiala lingvo kaj plej uzata, sed oni parolas ankaŭ, malplie, kaj la galegan kaj la leonan, kies hibridigo rezultis en propra dialekto bierza kun diversaj lokaj variaĵoj.

La ekonomia aktiveco centriĝis dum la unuaj jaroj de la 20-a jarcento en la minado, la siderurgio kaj la generado de energio. La lasta mino de karbo en El Bierzo fermiĝis en 2018. La nutrindustrio, kun produktado de fruktoj, legomoj, vinoj kaj aliaj produktoj aligitaj en la devennomigo Bierzo, estas nuntempe unu de la ĉefaj enspezofontoj de la komarko.

La municipoj el La Cabrera nome Benuza kaj Puente de Domingo Flórez integriĝis en El Bierzo ekde ties fondo en 1991, kun Arganza, Balboa, Barjas, Bembibre, Berlanga del Bierzo, Borrenes, Cabañas Raras, Cacabelos, Camponaraya, Candín, Carracedelo, Carucedo, Castropodame, Congosto, Corullón, Cubillos del Sil, Fabero, Folgoso de la Ribera, Igüeña, Molinaseca, Noceda del Bierzo, Oencia, Páramo del Sil, Peranzanes, Ponferrada, Priaranza del Bierzo, Sancedo, Sobrado, Toral de los Vados, Toreno, Torre del Bierzo, Trabadelo, Vega de Espinareda, Vega de Valcarce kaj Villafranca del Bierzo; la municipo Palacios del Sil petis sian aliĝon en 2005.

Situo
-----


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| *Nordokcidente:* Provinco Lugo | *Norde:* Asturio | *Nordoriente:* Laciana kaj Omaña |
| *Okcidente:* Provinco Lugo kajProvinco Oŭrenso |  | *Oriente:* La Cepeda |
| *Sudokcidente* Provinco Orense | *Sude:* La Cabrera | *Sudoriente:* La Maragatería |

Notoj
-----

1. ↑  LEY 17/2010, de 20 de diciembre, de modificación de la Ley 1/1991, de 14 de marzo, por la que se crea y regula la Comarca del Bierzo Boletín Oficial de Castilla y León, 2010, nº 244, pp, 97030-97045, alirita la 7an de Februaro 2015  arkivita la 23an de Septembro 2015.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Provinco Leono

Bibliografio
------------

* Fernández González, Jesús (2013). Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente, eld. Caracterización de las comarcas agrarias de España 29.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio El Bierzo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Diputación de León Arkivigite je 2020-11-01 per la retarkivo Wayback Machine
* Oficiala Turismejo de la Provinco de Leono
* Oficiala Turismejo de la Urbo de Leono kun retkameraoj Arkivigite je 2012-05-17 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 756844
* VIAF: 315126962
* BNF: 120199578
 |
**Hazel MCCALLION** (la 14-an de februaro 1921 - la 29-an de januaro 2023) estis kanada politikisto kiu funkciis kiel la urbestro de Misisogo en Ontario, la sesa plej granda grandurbo en Kanado. McCallion estis nomumita al la pozicio en 1978 kaj ŝi tenis ĝin dum 36 sinsekvaj jaroj ĝis 2014, kiam ŝi demisiis. Ŝi estis unu el la urbestroj kun la plej longaj sinsekvaj oficperiodoj en la mondo. Ŝi venkis en 12 balotadoj dum sia tempo en ofico.

Vivo
----

Hazel Journeaux (pli posta McCallion) kreskis en Kebekio. Laboris en komerca firmao en Montrealo kaj estis petita kiel parto de ŝia laboro translokiĝi al Toronto. Edziĝinta Sam McCallion kaj ili moviĝis al Streetsville, kiu poste iĝis parto de Misisogo. La paro fondis lokan gazeton kaj havis tri infanojn.

Kariero
-------

Hazel McCallion estis elektita urbestro de Streetsville en 1970 kaj servis ĝis 1973. En 1978 ŝi estis elektita urbestro de Misisogo. McCallion prenis la rolon de urbestro, baldaŭ post kiam estis decidite en 1974 aneksi la urbojn Fort Credit kaj Streetville al la grandurbo. Mississauga tiam estis malgranda urbo en la antaŭurboj de Toronto. Dum ŝia tempo en ofico, la grandurbo spertis urban revolucion. Ĝi altiris grandan loĝantaron, urbocentro establiĝis tie kun altaj konstruaĵoj kaj multaj firmaoj translokiĝis tien.

McCallion prezidis ĉi tiun multjaran procezon certigante ekvilibrigi la buĝeton kaj malhelpi deficitojn. Ŝiaj politikoj kaj karaktero igis multajn kompari ŝin kun Margaret Thatcher, la tiama brita ĉefministro. Ŝia politika sukceso kaj atingoj en la evoluo de la grandurbo donis al ŝi elstaran publikan statuson kaj prestiĝon kaj ŝi estis unu el la plej famaj urbestroj en Kanado.

Ŝi ankaŭ gajnis multajn internaciajn premiojn pro sia laboro.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Hazel McCallion en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Hazel McCallion, en la retejo de urbestroj
* Rick Mercer de kanada televido intervjuas Hazel McCallion, sur Jutubo
* Citaĵo de la Ordo de Kanado
* Tricord Amaskomunikilara dokumentario "Hazel"


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 809804
* GND: 1260353109
* LCCN: n2002045205
* VIAF: 11666356
 |
**El Cabaco** [kaBAko] estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Ciudad Rodrigo kaj al la municiparo Las Dehesas. 

Peña de Francia en la suda zono de la municipa teritorio.
Rojo Barranca.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj El Cabaco, Peña de Francia, Zarzosillo kaj Zarzoso, okupas totalan areon de 47,35 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 245 loĝantojn. Ĝi perdis 400 loĝantojn dum la dua duono de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj.

Limas norde kun Tamames kaj Puebla de Yeltes, oriente kun Aldeanueva de la Sierra kaj Cereceda de la Sierra, okcidente kun El Maíllo kaj sude kun Monsagro, La Alberca kaj Nava de Francia. En la suda zono estas la Peña de Francia, kiu kun 1727 metroj super marnivelo, estas la plej alta altaĵo de la municipo.

Ĝi fondiĝis en la 12-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kun najbara Portugalio. La tradiciaj agrikulturo kaj brutobredado lastatempe iom dekadencis.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 752460
* VIAF: 238756886
 |
**Antioch** (antaŭe **Orienta Antioch**, **Smith's Landing** kaj **Marshs Landing**) estas urbo en Usono, en subŝtato Kalifornio, en Kantono Contra Costa.

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 75 km²
* Loĝantaro: 102.372 (en 2012)
* Supermara alteco: 43 m
* Horzono: UTC-8h (en somero UTC-7h )
* Poŝtkodoj: 94509, 94531
* Telefonkodo: 925

Stacidomo en Antioch

Geografio
---------

Antioch situas en la sudokcidenta landparto de Usono, en la meza parto de la subŝtato, en la golfa regiono de San-Francisko.

Historio
--------

Fondintoj de Antioch estis gefratoj Smith en 1850, tiam en Kalifornio okazis la orofebro. La homoj alvenintaj el ĉiuj direktoj kunportis ankaŭ peston. Pro la epidemio la urbeto preskaŭ senhomiĝis. En la sekva jaro la urbeto prenis la loknomon pri biblia urbo en la nuntempa Turkio: Antioĥio. En 1859 oni trovis karbojn en la proksimeco, la minado iĝis grava krom la terkultivado. En 1872 Antioch oficiale urbiĝis. En 1876 fervojo konstruiĝis al la minejoj. En 1863 oni trovis en la proksimeco ankaŭ kuprojn, post 2 jaroj ankaŭ naftojn, sed tiu ne estis en sufiĉa kvanto. Hodiaŭ Antioch estas plejparte "dormoĉambro" de Oakland kaj San Francisco.

Klimato
-------

Antioch situas en mediteranea klimato laŭ klimata klasifiko de Köppen. La temperaturo averaĝe varias inter 8-23 °C. La varmo kulminas en julio kun rekordo 47 °C, la malvarmo kulminas en decembro kun rekordo -8 °C. Jare pluvas po 336 mm.

Trafiko
-------

Loĝantoj de Antioch uzas proksimajn flughavenojn ekzemple en San-Francisko, Oakland, San Jose, Sacramento, sed ili havas propran stacidomon.

Vidindaĵoj
----------

* teatro Campanil de 1928
* domo pri artoj kaj kulturo
* historia muzeo
* ekspoziciejo Lynn
* planetario

Ĝemelurboj
----------

* Meksiko Lázaro Cárdenas, Meksiko
* Japanio Ĉiĉibu, Japanio

Fontoj
------

* Képes Világatlasz ISBN 963 8475 38 2
* Tiu ĉi artikolo tradukiĝis helpe de WikiTrans el la anglalingva Vikipedio, estis prenitaj nur tiuj frazpartoj, kiuj estis sencohavaj.