recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**La Cuba** [laKUba] estas vilaĝo kaj municipo de la provinco Teruelo (nordorienta Hispanio), nome en la oriento de la orienta komarko *Maestrazgo*, kies administracia ĉefurbo estas Cantavieja.

Geografio
---------

Ĝi estas malgranda municipa teritorio sur 882 msm de altitudo.​ La municipa teritorio estas en la oriento de la komarko en kiu ĝi limas nur kun Mirambel kaj la cetero estas jam en la provinco Kasteljono; ĝi estas atingebla nur el La Mata en la provinco Kasteljono. La loko estas en la Iberia Sistemo.

Historio
--------

La konkero fare de kristanoj okazis en la 12-a jarcento kaj la zono estis donita al la Ordeno de Templanoj. La plej frua mencio estis de 1241 kiam la superulo de la Ordeno de la Templo donis la rajtigilon *Carta Puebla* al La Cuba favore de tridek lokanoj, sed laŭ la loknomo Valle de Desledón, ŝajne kiel zono apartenanta al Cantavieja. Post la disolvo de la Templanoj la areo apartenis al la Ordeno de Sankta Johano.

Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento kaj same en La Cuba kie oni malaltiĝis ĝis nunaj 42 loĝantoj laŭlonge de la jarcento.

Aktualo
-------

Bazo de ekonomio nun estas malmulta agrikulturo (ĉefe migdaloj kaj vitejoj), kaj ĉefe brutobredado (ŝafoj kaj porkoj) kaj sekva nutrindustrio. Iam estis minado kaj industrio de esparto. Nune gravas ankaŭ kultura kaj rura turismo. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo, la lavejo, krucmonumentoj, neĝujo kaj aliaj antikvaj konstruaĵoj. Piedirado kaj biciklado tra naturaj lokoj altiras vizitantojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Teruelo

Notoj
-----

Eksteraj ligiloj
----------------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 801710
 |
***Las edades de Lulú*** (La aĝoj de Lulú) estas erot-drama hispana filmo de 1990 verkita kaj reĝisorita de Bigas Luna en kiu stelulas Francesca Neri, dum Óscar Ladoire, María Barranco kaj Javier Bardem ludas duarangajn rolojn. Ĝi estas bazita sur la samnoma romano de Almudena Grandes.

Intrigo
-------

**Averto: *La teksto, kiu sekvas, malkaŝas detalojn pri la intrigo de la rakonto.***

Lulú estas dekkvinjara junulino kiu estas seksallogita de Pablo, amiko de la familio. Post tiu sperto, Lulú konservas dum jaroj la deziron por tiu viro, kiu revenos al ŝia vivo iom poste, kio plilongigas la amludon. Finfine ili geedziĝas, kaj tiukadre Pablo portas ŝin al tre libera vivmaniero. Tiu idealigita mondo fiaskos, kiam Lulú 30-jara eniras en la infero de malpermesitaj deziroj pere de seksaj spertoj en iom post iom pli riskaj etosoj kaj kondutoj.

**Averto: *Malkaŝado de la intrigo de la rakonto ĉi tie finiĝas.***

Partoprenantoj
--------------

Kovrilpaĝo de la romano *Las edades de Lulú* sur kiu baziĝas la filmo.
La aktorino Ángela Molina malakceptis partopreni en la filmo tuj antaŭ la ekfilmado.​ Ĝi estis anstataŭita de la itala aktorino Francesca Neri.

En la filmo intervenas en mallonga rolo juna Javier Bardem, en unu de siaj unuaj kinlaboroj; lia muskola fiziko kaj la ludita rolo kontribuis krei agreseman bildon de la aktoro.

María Barranco ricevis la Goja-premion al la Plej Bona Duaranga Aktorino.

Referencoj
----------

1. ↑  Diego Muñoz Ángela Molina rechaza protagonizar Las edades de Lulú El País Madrido - 22a de majo 1990 - Alirita la 17an de Aprilo 2023.

* *En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo Las edades de Lulú (película) en la hispana Vikipedio.*


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 819621
 |
**La Encina** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Ciudad Rodrigo. *La Encina* estas tradukebla al *La Anzino*, tio estas *La verda kverko*, kio videblas en la blazono. Certe anzinoj estas tre ofta arbo en la areo kaj en la tuta provinco.

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Cabezal Viejo, La Encina, Valdespino kaj Robliza (senhoma), okupas totalan areon de 30,77 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 108 loĝantojn. Ĝi perdis pli ol 600 loĝantojn dum la dua duono de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj.

Limas kun la loĝlokoj Ciudad Rodrigo (norde), Martiago kaj Herguijuela de Ciudad Rodrigo (sude), Pastores (oriente), El Bodón (okcidente). Ĝi estas je 101 km de la provinca ĉefurbo. 

Kvankan estas restaĵoj el Ĥalkolitiko kaj Romia Imperio, la selejo mem fondiĝis en la 12-a jarcento. En postaj jarcentoj suferis pro militoj kun najbara Portugalio. La tradiciaj agrikulturo kaj brutobredado lastatempe iom dekadencis. Estas kolektado de fungoj, ĉasado kaj fiŝkaptado.

La urbestro estas de maldekstra partio PSOE.

* UrbodomoUrbodomo
* Plej antikva datebla domo, konstruita ĉirkaŭ 1832Plej antikva datebla domo, konstruita ĉirkaŭ 1832
* El Chite, plej alta pinto de la municipa teritorio de La Encina (850m)El Chite, plej alta pinto de la municipa teritorio de La Encina (850m)
* Rigardejo Piñones kaj Rigardejo ChorritoRigardejo Piñones kaj Rigardejo Chorrito
* Anzino ĉe arbaroAnzino ĉe arbaro
* Sierra de Gata vidita el La EncinaSierra de Gata vidita el La Encina

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 752493
* VIAF: 316432879
 |
En matematiko, **koeficiento** estas konstanta multiplika faktoro de certa objekto. Ekzemple, en la esprimo *7x2*, la koeficiento de *x*2  estas 7.

La objekto kun la koeficiento povas esti variablo, vektoro, funkcio, kaj tiel plu. En iu okazoj, la objektoj kaj la koeficientoj estas indeksata en la same, kondukante al esprimoj similaj al:

{\displaystyle a\_{1}x\_{1}+a\_{2}x\_{2}+a\_{3}x\_{3}+\cdots }
kie *an* estas koeficiento de variablo *xn* por ĉiu *n* = 1, 2, 3, …

En polinomo *P(x)* de unu variablo *x*, la koeficiento de *xk* povas esti indeksita per *k*, donante la formon:

{\displaystyle P(x)=a\_{k}x^{k}+\cdots +a\_{1}x^{1}+a\_{0}}
Por la plej granda *k* kie *ak ≠ 0*, *ak* estas la **konduka koeficiento** de *P* ĉar plej ofte polinomoj estas skribitaj startante de la plej granda potenco de *x*. Tiel ekzemple la konduka koeficiento de la polinomo

{\displaystyle \,3x^{4}+x^{3}-2x^{2}}
estas 3.

La koeficientoj ĉe polinomo ankaŭ ofte estas numerataj en la mala ordo:

{\displaystyle Q(x)=a\_{0}x^{k}+a\_{1}x^{k-1}+\cdots +a\_{k-1}x^{1}+a\_{k}}
tiam kutime nepre *a0≠0* kaj *a0* estas la konduka koeficiento de *Q*.

Gravaj koeficientoj en matematiko estas la simboloj de Newton kiu estas koeficientoj en la frazo de la duterma teoremo. Parto de ili povas esti trovita per la paskala triangulo.

Lineara algebro
---------------

En lineara algebro, la **konduka koeficiento** de linio de matrico estas la unua nenula elemento en la linio. Tiel, ekzemple, estu

{\displaystyle M={\begin{bmatrix}3&-1&7&0\\0&4&6&3\\0&0&0&8\\0&0&0&0\end{bmatrix}}}
La konduka koeficiento de la unua linio estas 3, la konduka koeficiento de la dua linio estas 4, la konduka koeficiento de la tria linio estas 8, kaj la lasta linio ne havas kondukan koeficienton.

Fizikaj koeficientoj
--------------------

Iuj koeficientoj aperas en fiziko en formuloj, kiu donas valoron de unu fizika variablo per la alia. Ekzemple:

* *Koeficiento de varmeca ekspansio* (en varmodinamiko) (sendimensia) estas koeficiento ĉe la ŝanĝo de temperaturo en formulo por la ŝanĝo en de materiala amplekso.
* *Elektra rezistanco* estas koeficiento ĉe la elektra kurento en formulo por la elektra tensio sur rezistancilo.

Vidu ankaŭ
----------

* Grado de polinomo
ISO-lingvokodo :

|  |  |
| --- | --- |
| 639-1 = | mankas |
| 639-3 = | **dlm** |

**Dalmata lingvo** estas la sola mortinta latinida lingvo. La dalmata estis iam parolata en la Balkana duoninsulo, kiel natura loka evoluo de latino. Ĝian gramatikon rekonstruis Bartoli fine de la 19-a jarcento elde la lastaj homoj, kiuj memoris paroli aŭ aŭskulti ĝin en sia junaĝo, kaj helpe de arkivaj dokumentoj, lingvaj interferoj en aliaj tekstoj kaj interferoj en la serbokroata kaj venecia lingvoj parolataj en la regiono. Mollà kaj Viana notas la jenajn etapojn en ĝia anstataŭo en diversaj lokoj: antaŭ la 7-a jarcento en la Istria duoninsulo, komence de la 11-a jarcento en insulo Cres/Chreso, fine de la 15-a en la regiono de Dubrovnik/Ragusa kaj, finfine, en la lastaj jaroj de la 19-a jc en insulo Krk/Veglia.

Specimeno
---------

(Patro Nia)

Tuota nuester, che te sante intel sil,  

Sait santificuot el naun To.  

Vigna el raigno To.  

Sait fuot la voluntuot Toa, coisa in sil, coisa in tiara.  

Duote costa dai el pun nuester cotidiun.  

E remetiaj le nuestre debete,  

Coisa nojiltri remetiaime a i nuestri debetuar.  

E naun ne menur in tentatiaun,  

Miu deleberiajne dal mal.

* Dalmata lingvo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Dalmata lingvo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Canillas de Río Tuerto** [kaNIljas derioTŬERto] estas vilaĝo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la nordokcidenta Komarko de Nájera kaj precize en la nordokcidento de la regiono. La loknomo *Canillas de Río Tuerto* estas etimologie komprenebla kiel *Kanaletoj de la Rivero Tuerto* aŭ alude al la najbara Cañas.

La malgranda municipa teritorio de Canillas de Río Tuerto, en la nordokcidento de la regiono.
Preĝejo de Sankta Marteno.
Palaco de la grafoj de Hervías.

Geografio
---------

Tiu municipo estas ĉe la meza fluejo de la rivero Tuerto en la Supra Rioĥo. Tiu valo havas ebenan terenon kaj estas bordita de diversaj niveloj de teraso kiuj staras ekde la valo ĝis la montetoj. 

Ĝi estas loĝloko kun komunikvojo laŭ la regiona ŝoseo LR-206 inter Azofra, Alesanco kaj Torrecilla sobre Alesanco norde kaj la ceteraj lokoj de la valo sude, nome Cañas kaj Villar de Torre sude. Ĝi estas je 624 metroj super marnivelo.

Historio
--------

La plej fruaj dokumentaj mencioj datas de la fino de la 12-a jarcento. En tiu epoko la areo apartenis al la Regno Navaro. En buleo de 1199 per kiu oni donis privilegiojn al la Monaĥejo de San Millán de la Cogolla aperis nomumita kiel *Canellas*.

En la 1960-aj jaroj la elmigrado iris al enlandaj centroj, unue al Bilbao, Barcelono kaj Madrido, kaj en la 1970-aj jaroj al Logroño. El la 1960-aj jaroj oni malaltiĝis el 299 loĝantoj ĝis la nunaj 40.

Aktualo
-------

La bazo de la ekonomio estas agrikulturo.

La loĝantaro estas tre maljuniĝinta. Vizitindaĵoj estas la preĝejo kaj palaco ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de Rioĥo

Notoj
-----

1. ↑   Ranz Yubero, José Antonio; José Ramón López de los Mozos (1a semestro 2002). «Topónimos riojanos del patrimonio emilianense en una bula de 1199. (Arkivo de San Millán M. 41-52)». Berceo (142): pág. 65 a 76. ISSN 0210-8550.

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 795993
* VIAF: 5443153954875805680004
 |
**Koforidua** estas grandurbo kaj diocezo (de 1992) en Ganao. Ĝi estas administra centro de la distrikto.

Mapo pri fervojaj linioj de Ganao, kie la neindikita Koforidua situas inter Akrao kaj Kumasi

Bazaj informoj
--------------

* Koordinatoj: 06° 06′ N 00° 16′ U﻿ / ﻿6.100 °N, 0.267 °U﻿ / 6.100; -0.267 (mapo)Koordinatoj: 06° 06′ N 00° 16′ U﻿ / ﻿6.100 °N, 0.267 °U﻿ / 6.100; -0.267 (mapo)
* Areo:  km²
* Loĝantaro: 127.334 en 2012
* Supermara alteco: m
* Horzono: UTC
* Telefonkodo: + 233 (81)

Geografio
---------

Koforidua situas inter montoj en suda sekcio de la lando. Akrao situas 80 km.

Historio
--------

Rifuĝintaj aŝantioj fondis Koforidua-n en 1875. La fervojo farita en 1923 helpis la evoluon.

Ekonomio
--------

Koforidua estas centro de kakao-produktado, sed oni kultivas ankaŭ maniokojn, maizojn, kokosojn, tomatojn, cepojn, piprojn, fungojn. Aliaj okupiĝas pri produktado de trinkaĵoj, teksaĵoj, ceramikaĵoj kaj lignaĵoj.

Proksima vidindaĵo estas Ombrelo-roko

Klimato
-------

Koforidua situas en zono de tropika savana klimato, kie la pluvo sufiĉas por la agrikulturistoj. La averaĝa temperaturo varias inter 20-32 'C.

Trafiko
-------

Koforidua havas fervojan kontakton kun Akrao kaj Kumasi.

Vidindaĵoj
----------

* en la proksimeco akvofaloj

Fontoj
------

* Angla kaj pola Vikipedioj
* mapo
Koordinatoj: 49° 46′ 59″ N 17° 20′ 12″ O﻿ / ﻿49.78306 °N, 17.33667 °O﻿ / 49.78306; 17.33667 (mapo)

**Dalov** (germane *Dohle*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Šternberk en distrikto Olomouc. Ĝi troviĝas en montaro Nízký Jeseník, proksimume 7 km nordoriente de Šternberk. Parto de Dalov estas ankaŭ domaro Horní Žleb kaj sur teritorio de la vilaĝo troviĝas ankaŭ inundigita minejo (Dalovské jezírko), en kies ĉirkaŭaĵo estas refreŝigeja kabana regiono.

Vivas ĉi tie 166 loĝantoj (2021). Ĉi tie estis registritaj 63 adresoj. Katastra teritorio havas areon 12,78 km².

Historio
--------

La unua skribmencio pri Dalov devenas el la jaro 1397, ĝi estiĝis dum koloniigo de ĝis nun neloĝigitaj montaraj regionoj. Ĝis enkonduko de municipaj administradoj en 1850 ĝi apartenis al senjorujo Šternberk, poste ĝi estis memstara municipo. Temis pri fakte germna vilaĝo, kies loĝantoj vivtenis sin per agrikulturo, per prilaborado de ardezo el ĉi tiea minejo kaj minado de ligno en la ĉirkaŭaj arbaroj. Post la jaro 1938 ĝi fariĝis parto de Sudetio, aneksita de Germanio kaj post la milito estis plimulto de la devenaj loĝantoj ellandigita. Parto de urbo Šternberk ĝi estas ekde la jaro 1979.

En proksima ĉirkaŭaĵo de Dalov antaŭe troviĝis vilaĝoj Veselí (*Wesidel*) kaj Zezule (*Kuckersdorf*), sed kiuj pereis jam en la dua duono de la 15-a jarcento. En la dua duono de la 18-a jarcento estis male en valo de rivereto Sitka fondita domaro **Horní Žleb** (*Obergrund*), krome segejo famigita per vapora vestolavejo kaj per blankigado de vestoj, kiujn oni alveturigis ĉi tien el vasta ĉirkaŭaĵo.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 461 |
| 1880 | 451 |
| 1890 | 481 |
| 1900 | 493 |
| 1910 | 419 |
| 1921 | 405 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 395 |
| 1950 | 251 |
| 1961 | 268 |
| 1970 | 293 |
| 1980 | 267 |
| 1991 | 241 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 236 |
| 2011 | 204 |
| 2021 | 166 |

Galerio
-------

* Novkonstruaĵo (2016)Novkonstruaĵo (2016)
* KapeletoKapeleto
* VojoVojo
* MonumentoMonumento

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de urbo Šternberk (5) |
| --- |
| Dalov ~ Chabičov ~ Krakořice ~ Šternberk ~ Těšíkov |

 |
Izakaya en Higashi Kōenji
高円寺パル商店街
**Kōenji** (高円寺, ***Kōenji***?) estas areo de Tokio en Suginami-ku, okcidente de Ŝinĵuku, jap. Shinjuku.

Vendejoj, manĝejoj, trinkejoj
-----------------------------

Krom Harajuku kaj Shimokitazawa, Kōenji estas la plej populara areo en Tokio por uzitaj vestaĵoj. Majoritato de la vendejoj estas je la suda flanko de la chuo sen fervojo aŭ ĉe Look Shōtengai (ルック商店街).

Sude de la stacio estas la "PAL"- arkado plena de multaj vendejoj por manĝaĵoj, vestaĵoj kaj malaltprezaj varoj. Norde de la stacio estas du vendejaj stratoj kun vendejoj de uzitaj gramofondiskoj, restoracioj kaj kafejoj. Okcidente de la stacio, norde kaj sude kaj sub la fervojo estas multaj malgrandaj jakitori-ejoj kaj trinkejoj.

Awa Odori festivalo
-------------------

Awa Odori en Kôenji
Ĉiujare fine de aŭgusto la Kōenji Awa Odori festivalo okazas dum tri tagoj. Ĝi krakante fariĝas granda turista atrakcio por la areo. Ĝi estas la dua plej granda Awa Danco Festivalo en Japanio, kun averaĝo de 188 grupoj kun 12,000 dancantoj kaj 1.2 milionoj da vizitantoj

Muziko
------

Onidire Kōenji estas la naskiĝejo de "punk" en Tokio.

Parkoj
------

Estas kelkaj parkoj tie, inkluzive Sanshi-no-mori (蚕糸の森), Mabashi Kōen (馬橋公園), kaj Wadabori Kōen (和田堀公園). Wadabori Kōen estas la plej bona por vidi sakura, cerizo-arboj en printempo. Aŭ ĝuste por migrado.

Trafiko
-------

Kōenji estas atingebla per Ĉuo sen, JR Chūō-Sōbu Line (Kōenji Stacio)kaj per Tokyo Metro Marunouchi sen (Shin-Kōenji stacio aŭ Higashi-Kōenji Stacio).

Tri grandaj stratoj pasas tra Koenji: Waseda Dōri (早稲田通り), numero sep cirklo-strato Kannana Dōri (環七通り) kaj Ōme Kaidō (青梅街道).

Kōenji en popola kulturo
------------------------

* Ĝi aperas en la filmo *Nobody Knows* (2004).
* It is also the setting for *Haruki Murakami's* latest novel, *1Q84* (2009).
* Ĝi donas la nomon al la rokgrupo Kōenji Hyakkei.

Referencoj
----------

1. ↑   Official Koenji Awa Odori Website. Arkivita el la originalo je 2009-01-22. Alirita 2010-12-21.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Koenji en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Koenji Navi (en japana)
* 高円寺純情商店街 Kōenji shopping area; loka informo, mapoj, kompanioj, ktp (japana)
* 宿鳳山高円寺 Arkivigite je 2007-09-03 per la retarkivo Wayback Machine Shukuhōzan Kōenji templo, de kiu Kōenji prenis sian nomon

Koordinatoj: 35° 42′ 19″ N 139° 39′ 04″ O﻿ / ﻿35.70528 °N, 139.65111 °O﻿ / 35.70528; 139.65111 (mapo)
Mapo de Rumanio kaj Bulgario kun Norda Dobruĝo en oranĝa kaj Suda Dobruĝo en flava.
**Suda Dobruĝo** (en bulgara: Южна Добруджа, *Judĝna Dobrudĝa* aŭ simple Добруджа, *Dobrudĝa*) estas areo de nordorienta Bulgario enhavanta la administrajn distriktojn nome laŭ la ĉefaj urboj Dobriĉ kaj Silistra. Ĝi havas areon de 7,565 km² kaj 358,000 loĝantojn. Kiam ĝi estis parto de la Rumanio el 1913 al 1940 ĝi estis konata en rumana kiel *Dobrogea de sud*, *Cadrilater* ("Kvarflanka"), aŭ *Dobrogea Nouă* ("Nova Dobruĝo").

Komence de la moderna epoko, Suda Dobruĝo havis miksan logantaron de Bulgaroj kaj Turkoj kun kelkaj pli malgrandaj minoritatoj, inklude Gagauzojn, Krimeajn Tatarojn kaj Rumanojn. En 1910, el 282,007 loĝantoj de Suda Dobruĝo, 134,355 (47.6%) estis Bulgaroj, 106,568 (37.8%) Turkoj, 12,192 (4.3%) Ciganoj, 11,718 (4.1%) Tataroj, kaj 6,484 (2.4%) Rumanoj.

En 1913–1940, dum la epoko de la Reĝlando de Rumanio, la regiono kovras du kantonojn: Durostor kaj Caliacra. Nuntempe, la teritorio de Suda Dobruĝo formas la provincojn Silistra kaj Dobrich.

Vidu ankaŭ
----------

* Norda Dobruĝo

Referencoj
----------
**Canko MURGIN** (naskiĝis en 1921, mortis en junio 1995) estis bulgara geografo, historiografo de la Esperanto-movado en Bulgario kaj dumviva membro de Universala Esperanto-Asocio (UEA) en Sofio.

Murgin aŭtoris multajn eseojn kaj artikolojn historiajn, esperantologiajn aŭ literaturajn en Bulgara Esperantisto, Nuntempa Bulgario, Paco kaj aliaj peridaĵoj. Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA) indikas kvindekon da artikoloj (vd. en la sekcio "eksteraj ligiloj"). Murgin krome kompilis la ampleksan poezian antologion **Rozo kaj glavo** (1987).

Verkoj (elekto)
---------------

* **1964**: Historio de Bulgara Esperanto-movado 1. 1885–1890, 1964, 15 p.
* **1982**: La unuaj paŝoj de Esperanto en Bulgario (1887–1899). En: Papazov, Dimităr (eld.). Skizoj pri la historio de bulgara Esperanto-movado. Sofio: Bulgara Esperantista Asocio 1982, p. 5–18
* **1995**: La gazeto La Mondlingvisto (1889 – 1890) – mito kaj realo (vd. tie)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj Arkivigite je 2016-03-06 per la retarkivo Wayback Machine de kaj pri Canko Murgin en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperanto-Muzeo
* Artikoloj de kaj pri Canko Murgin en Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA)
Traktato de 1713.
La **triangula komerco** de sklavoj, en kiu oni intermetis *asiento*-n.
***Asiento*** estis dokumento, inkludita en kelkaj pactraktatoj, pere de kiu aro da komercistoj ricevis la monopolon pri difinita komerca vojo, varo aŭ produkto.

Ekzemplo de internacia interkonsento estis la "Asiento de Negros" (pri nigruloj), nome monopolo pri la *caŝado* de sklavoj en Afriko kaj ties transporto al la Hispana Ameriko, kiun oni atribuis al Anglio pere de la Traktato de Utreĥto, post la fino de la Milito de Hispana Sukcedo (1713) kiel kompenso pro la venko de la franca kandidato Filipo. Per tiu traktato oni fiksis ke, ĉiujare Anglio havis rajton trafiki 4800 nigrajn sklavojn, kaj ĉio tio, dum periodo de tridek jaroj.

Notoj
-----

1. ↑   David Marley (ed.), Reales asientos y licencias para la introducción de esclavos negros a la América Española (1676-1789), (Windsor 1985).
2. ↑   Tratado del asiento de negros de 1713.  Alirita la 10an de Majo 2018.

* Kategorio Asiento en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 611286
 |
**Maurice THOREZ** (naskiĝis la  28-an de aprilo 1900(nun 1900-04-28) en Noyelles-Godault (Pas-de-Calais), mortis la 11-an de julio 1964 sur Nigra maro dum ŝipveturado al Jalto) estis franca politikisto.

Li estis ministo, sed estis maldungita pro lia implikiĝo en politiko. En 1919 li estis membro de la socialista partio sed aniĝis al la komunista partio post la kongreso de Tours. En la jaroj 1920-aj li organizis la lukton kontraŭ la kampanjoj en Maroko kaj Alĝerio kaj en 1930 li iĝis ĝenerala sekretario de la komunista partio. En 1932 li estis elektita deputito. En oktobro 1939 li dezertis el la armeo laŭ ordono de Komintern kaj fuĝis al Sovetio. Aldone al senigo de lia franca civitaneco, li foreste estis kondamnita al malliberejo. En 1943 li partoprenis en la diskutoj por la forigo de Kominterno. En 1944, estinte amnestiita, li revenis al Francio kaj estis denove elektita deputito, dum la periodo de de Gaulle. En 1947, kiam Ramadier elpuŝis la komunistojn el regado, li iĝis mergita en la internaj problemoj de la partio. En 1952 li estis elektita ĝenerala sekretario de la partio, kaj li restis en tiu posteno ĝis 1964. Li verkis la eseojn *Fils du peuple* (1937, Filo de la popolo, membiografio) kaj *Une politique de grandeur française* (1949, Politiko de franca grandeco).

Bildgalerio
-----------

* Poŝtmarko el SovetunioPoŝtmarko el Sovetunio
* Strato Maurice Thorez en TjumenoStrato Maurice Thorez en Tjumeno
* Stacidomo Torez en ĈistjakoveStacidomo Torez en Ĉistjakove
* Tombo en Père-LachaiseTombo en Père-Lachaise

* Maurice Thorez en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Maurice Thorez en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 808090
* GND: 118757334
* LCCN: n82093910
* VIAF: 76323524
* ISNI: 0000 0001 2102 4608
* SUDOC: 032290225
* BNF: 119265828
* NDL: 00458707
* BIBSYS: 90599603
* NKC: ola2002111155
* BNE: XX832392
 |
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

**Nelson PEREIRA de SOUZA** /'nεłsõ pe'rejrə dj'soŭzə/ (naskiĝis 1925 - mortis la 12-an de novembro 1986 en Rio-de-Ĵanejro) estis unu el la gvidaj personecoj de la brazila Esperanto-movado. 

Elstara preleganto pri Esperanto, kursgvidanto k.s. li ankaŭ tradukis aŭ kompilis plurajn librojn. Dum multaj jaroj li kontribuis al la evoluigo de Esperantista Asocio de Rio-de-Ĵanejro, Kultura Kooperativo de Esperantistoj, Esperanto-Asocio de Brasilia, Brazila Konsilantaro de Esperanto k.a. Estante prezidanto de tiu lasta, BKE, li estis elektita samtempa prezidanto de Brazila Esperanto-Ligo (fine de 1985) por tiel faciligi la kunfandiĝon de la du tutlandaj organizaĵoj. La konkretiĝo de la revo de brazilaj esperantistoj havi unu solan nacian asocion tiel ŝuldiĝas grandparte al liaj laboroj.

Li iĝis prezidanto de BEL en 1981, kiam ĝia sidejo iris de Rio-de-Ĵanejro al Brazilio. Lia Spirito ĉeestis en 87-a UK en Fortalezo kaj komunikis dum Spiritisma seanco tiame.

Ekzistas strato en urbo Araucária, Paranao kun lia nomo kaj la biblioteko de Divastiga Esperanto-Grupo de Belo Horizonte ankaŭ havas lian nomon.
La **28aj Sudorientaziaj Ludoj** (en angla: *28th Southeast Asian Games*) estas la tiujara celebro de la Sudorientaziaj Ludoj kaj okazas en Singapuro el 5a junio ĝis la 16a junio, 2015. Ĉirkaŭ 7000 gesportistoj el 11 landoj partoprenas en la ludoj. Piedpilka evento komencas kelkajn tagojn antaŭ la oficiala malferma ceremonio.

La lokoj por la ludoj uzas kaj novajn kaj malnovajn lokojn. La partroprenantoj loĝas en la hoteloj apud la lokoj de la ludoj. La ludoj estas en 30 lokoj.

La ludoj estas en 30 lokoj.

La ludoj havas 36 sportojn kaj 402 eventojn.

Partoprenantaj landoj
---------------------

* Birmo
* Brunejo
* Filipinoj
* Indonezio
* Kamboĝo
* Laoso
* Malajzio
* Orienta Timoro
* Singapuro
* Tajlando
* Vjetnamio

Entuta Rendimento
-----------------

Taja delegacio entuta rendimento estas la plej bona. Ili jam gajnis la superan medalan tablon 10 foje Ĉi foje estas 11 foje.

Ekde la komenco de Sudoriento Azia Ludoj, Tajlando estas la lando kiu plej multfoje organizis la ludojn. Ĝis nun, jam organizis 6 fojojn.

La finaj rezultoj
-----------------

|  |
| --- |
| **Suma medaltabelo de 2015 Sud-Orient-Aziaj Ludoj 5a—16a Junio 2015** |
| Ranĝo | Mallongigo | Ŝtato | Oro | Arĝento | Bronzo | Sume |
| 1 | THA | Tajlando | 95 | 83 | 69 | 247 |
| 2 | SIN | Singapuro | 84 | 73 | 102 | 259 |
| 3 | VIE | Vjetnamio | 73 | 53 | 60 | 186 |
| 4 | MAS | Malajzio | 62 | 58 | 66 | 186 |
| 5 | INA | Indonezio | 47 | 61 | 74 | 182 |
| 6 | PHI | Filipinoj | 29 | 36 | 66 | 131 |
| 7 | MYN | Birmo | 12 | 26 | 31 | 69 |
| 8 | CAM | Kamboĝo | 1 | 5 | 9 | 15 |
| 9 | LAO | Laoso | 0 | 4 | 25 | 29 |
| 10 | BRU | Brunejo | 0 | 1 | 6 | 7 |
| 11 | TLS | Orienta Timoro | 0 | 1 | 1 | 2 |
|

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio 28aj Sudorientaziaj Ludoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retpagox de la 2015 SOA-Lukoj Arkivigite je 2015-05-09 per la retarkivo Wayback Machine
* La malferma ceremonio de Ludoj filmo en youtube
* La ferma ceremonio de Ludoj filmo en Youtube
La **Babilona Talmudo** (hebree: תלמוד בבלי) (transliterume: *Talmud Babli*) estas kolekto de eseoj resumantaj la saĝecon de Halaĥo aŭ juda juro. Ĉi tiu versio de la Talmudo estis verkita de la saĝuloj kaj kleruloj de la popolo de Israelo inter la tria jarcento kaj ĝis la fino de la kvina jarcento, en Babilono fare de la ekzilitoj de la Izraela Lando. Ĉi tiu teksto estis verkita ĉefe kiel komento pri la instruoj de antaŭaj generacioj de kleruloj, rilate la Miŝno kaj la Gemarao.

Fronto de la Babilona Talmudo de la traktato Berachot (benoj) en la Vilna eldono. La talmuda teksto estas en la centro kaj ĉirkaŭita de la teksto de pluraj komentistoj: la komentoj de Raŝi unuflanke kaj la aldonoj de la Tosafistoj ĉe la alia. Ĉi tiu formato estis akceptita antaŭ pli ol 500 jaroj.

Referencoj
----------

1. ↑  יוצאים מן הכלל הם סדר זרעים וסדר טהרות שלהם אין תלמוד בבלי, למעט מסכת ברכות (מסדר זרעים) ומסכת נידה (מסדר טהרות). רש"י מסביר שגופי הלכות אלו עסקו בסוגיות הקשורות למצוות התלויות בארץ, ולכן האמוראים בבבל לא עסקו בהן באופן רציף.
2. ↑  Raz-Krakotzkin, Amnon.  (2007) *The censor, the editor, and the text: The Catholic Church and the shaping of the jewish canon in the sixteenth century* (angle), p. 32. ISBN 0812240111.

* Kategorio Babilona Talmudo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Danub-konfederacia plano** naskiĝis en la 19-a jarcento, ĉefe ligita al nomo de Lajos Kossuth [lajoŝ koŝut]. La plano celis la reorganizon de Sud-Okcidenta kaj Mez-Eŭropo post la malfondo de la Habsburga kaj Turka Imperioj. 

La unuan danub-konfederacian planon skizis en la 1830-aj jaroj princo Adam Jerzy Czartoryski, gvidanto de la polaj elmigrintoj kaj tio celis reakiron kaj certigon de la pollanda sendependeco. La pli postaj planoj celis teritoriojn de la Habsburga kaj Osmana imperio por la pensita konfederacio. Oni volis konvinki la okcidentajn potencojn: eblas tiu potenca sistemo, kiu povas kontraŭbatali la rusajn konkerojn kaj povas certigi la stabilecon de la regiono. 

La plej ellaborita plano estis tiu de Lajos Kossuth hungara politikisto, kiu tion surpaperigis en 1851, en Kütahya, kiam li verkis kostitucian planon, poste tio aperis en 1862 kiel „Danuba Konfederacio". Laŭ tio, la konfederacion formas la sendependaj ŝtatoj kiel Hungario (eble kiel memstara Transsilvanio), Kroatio, Serbio, Rumanio. Li pensis ankaŭ pri aliĝo de Ĉeĥio kaj polaj, pluaj balkanaj areoj. Laŭ imago de Kossuth, la konfederacio devintus baziĝi sur alianciĝo de suverenaj ŝtatoj (tio estas malfondebla, tiel ne federacio), kun nedinastia, sed respublika formo kaj kun komuna mon-, ekster- kaj militaferoj, plie komerco kaj trafiko. Li planis, ke la komunajn aferoj konrolontus federacia parlamento, kiu alterne sidus en Peŝto, Zagrebo, Bukareŝto kaj Beogrado. La plano ne celis transformi la historiajn limojn, tiel ankaŭ Kossuth pensis antaŭkondiĉo la certigon de la nacimalplimultaj rajtoj en la unuopaj landoj. La planon de Kossuth akceptis la serbaj kaj rumanaj politikistoj kun interkonsento, sed ĝi ne populariĝis en Hungario. Post malfondo de la Aŭstra Imperio aperis iom modifitaj planoj (ekz. de Oszkár Jászi, Emmanuel Malynski‎). Lastfoje aperis planoj dum kaj direkte post la dua mondmilito (Georgi Dimitrov), sed tiujn Stalin baldaŭ detruis.

En la 1920-aj jaroj, Elemér Hantos memorigis pri tio, ke la ekonomia rekonstruo de la monarĥio estas neebla pro la 222-a artiklo de la Traktato de Saint Germain kaj la 205-a artiklo de la Traktato de Trianon.

Por kompletigo
--------------

* de:Donauföderation, Danuba konfederacio en la germana vikipedio, planoj post la unua mondmilito
Asheville sur la mapo de Norda Karolino
Asheville tagmeze
Urbodomo de *Asheville*, modela ekzemplo de la stilo *Art Deco* de la 1920-oj.
**Asheville** (AŜ-vil) estas urbo en la okcidenta montara regiono de Norda Karolino. Ĝi situas sur altebenaĵo inter la montaroj *Great Smoky* kaj *Blue Ridge* de Sud-Apalaĉio ĉe la kunfluiĝo de la riveroj *Swannanoa* kaj *French Broad*. Ĝi estas la ĉefurbo de Kantono *Buncombe*.

* **loko**: 35° 35′ N, 82° 33′ U (mapo)35.58-82.555833333333
* **areo:** 107 km²
* **loĝantaro:** 68.889 (2000 popolnombrado)
* **horzono:** GMT-5h

Unue loĝis indianoj en la lando sur kiu situas la hodiaŭa *Asheville*, ĉefe la ĉerokoj. Arĥeologiaj datenoj indikas, ke oni unue okupis la lokon antaŭ 10 000 jaroj.

La skriba historio de la loko komenciĝis kiam Hernando De SOTO pasis tra la regiono en 1540. Komerco inter la ĉerokoj kaj la eŭropaj ekloĝantoj komenciĝis en 1643 laŭ jam establitaj indianaj padoj kiuj trais la hodiaŭan *Asheville*-sidejon.

Samuel W. Davidson kaj lia familio estis la unuaj eŭropanaj loĝantoj en la nuna Kantono *Buncombe*. Ili ekloĝis ĉe *Christian Creek* en la valo *Swannanoa* en 1784. Lin poste mortigis indianoj, kaj li estis enterigita sur monto *Jones*.

Daŭra setlejo establiĝis en 1785, tiam nomata *Eden Land*. La 5-an de decembro, 1791 establiĝis Kantono *Buncombe*. Post jaro, John Burton komencis novan setlejon, kiun li nomis *Morristown*. Tri jarojn poste, la urbo oficialiĝis kaj renomiĝis *Asheville* honore al la guberniestro Samuel Ashe.

En 1828 kompletiĝis vojo, kiu sekvas la fluon de la rivero *French Broad*, al orienta Tenesio. Homoj veturantaj laŭ tiu vojo povis trairi *Asheville*-on. En 1878 la urbo (kaj la regiono de okcidenta Norda Karolino) ricevis la titolon *La Lando de la Ĉielo*.

En 1880 la fervojkonstruistoj finfine sukcesis trapasi la montaran limon, kaj *Asheville* eniris novan epokon. Konstruiĝis multaj luksaj hoteloj, kaj ankaŭ la fama *Biltmore House* de George Vanderbilt.

Ĝemel-urboj
-----------

* Vladikavkaz (Nord-Osetio, Rusio) (1990-)
* San Cristóbal de las Casas (Chiapas, Meksiko) (1994-)
* Karakol (Kirgizio) (1994-1999)
* Saumur (Maine-et-Loire, Francio) (1996-)
* Karpenisi (Evritanio, Grekio) (2004-)
* ...

Esperanto-movado
----------------

Estas gastiganto de Pasporta Servo tie.

Eksteraj ligiloj
----------------

* City of Asheville, North Carolina Arkivigite je 2004-09-24 per la retarkivo Wayback Machine Oficiala registara retpaĝo. Angle.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 13167
* GND: 4352239-7
* LCCN: n79063971
* VIAF: 244712693 168816176, 244712693
* SUDOC: 11072674X
* BNF: 15282962c
* NKC: ge477930
* BNE: XX5565242
 |
La **29-a Brazila Kongreso de Esperanto** okazis de la 12-a ĝis la 17-a de julio 1993 ĉe la Universitato Mackenzie en San-Paŭlo, dank’ al la kunlaboro de Genildo Martins Coelho, fervora esperantisto kaj profesoro pri fiziko en la universitato. La organiza komitato konsistis el Gilbert René Ledon (prezidanto), Symilde Schenk Ledon (sekretario) kaj José Martins Coelho (kasisto).

La kongreso estis vere impona kaj en ĝi enskribiĝis 700 personoj el 20 subŝtatoj kaj 5 landoj. Inter la eksterlandanoj indas mencii la ĉeeston de la esperantisto-urbestro de Kaunas (Litovio) kaj de la pola vickonsulo Leszek Kowalski. Krom dekoj da gazetoj, raportis pri la kongreso ankaŭ la revuo "Esperanto" de la oktobra monato; radiostacio "Bandeirantes" de San-Paŭlo elsendis intervjuon dum 30 minutoj pri Esperanto.

Profesoro José Passini, rektoro de la Federacia Universitato de Juiz de Fora, gvidis la debaton pri la kongresa temo "Homaj Manifestiĝoj Rilataj al Esperanto".

Atilio Orellana Rojas, el Argentino, gvidis Cseh-kurson kun la partopreno de 30 lernantoj.

70 infanoj, inter ili 50 skoltoj, ludis, kantis kaj multe aktivis sub la kunordigo de Denise Vaz Bruno, fondinto de SINI (Semado Inter Niaj Infanoj).

Por taksi la eventon sufiĉas la atesto de personoj alkutimiĝintaj partopreni en universalaj kongresoj, kiuj asertis, ke tiu ĉi atingis la saman nivelon.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rBrazilaj Kongresoj de Esperanto |
| --- |
| Rio-de-Ĵanejro 1907  •  San-Paŭlo 1909  •  Petropolo 1910  •  Ĵuiz de Fora 1911  •  Rio-de-Ĵanejro 1913  •  Rio-de-Ĵanejro 1921  •  Rio-de-Ĵanejro 1923  •  Vitorio 1926  •  Rio-de-Ĵanejro 1936  •  Rio-de-Ĵanejro 1945  •  San-Paŭlo 1947  •  Bel-Horizonto 1949  •  Recifo 1952  •  Kuritibo 1954  •  Niterojo 1957  •  Salvadoro 1959  •  Porto-Alegro 1961  •  Fortalezo 1964  •  Rio-de-Ĵanejro 1965  •  *paŭzo*  •  Kampino 1984  •  Bel-Horizonto 1985  •  Kuritibo 1986  •  Rio-de-Ĵanejro 1987  •  Maceio 1988  •  Campo Grande 1989  •  Salvadoro 1990  •  Vitorio 1991  •  Anápolis 1992  •  San-Paŭlo 1993  •  Natalo 1994  •  Ĵuiz de Fora 1995  •  Ribeirão Preto 1996  •  Kuritibo 1997  •  Salvadoro 1998  •  Campo Grande 1999  •  Petropolo 2000  •  Braziljo 2001  •  Bel-Horizonto 2003  •  Maceio 2004  •  Porto-Alegro 2005  •  Kampino 2006  •  Rio-de-Ĵanejro 2007  •  Fortalezo 2008  •  Ĵuiz de Fora 2009  •  Campo Grande 2010  •  San-Paŭlo 2011  •  Taguatinga 2012  •  Barra do Garças 2013  •  Florianópolis 2014  •  Rio de Janeiro 2015  •  Kuritibo 2018 |

 |
tipa aspekto de la kovrilpaĝo
***Babilemo sen limoj*** estas modesta bulteno por ligi la esperanto-movadon en la franca regiono Limoĝio *(Limousin)*, nome ĉirkaŭ la urbo Limoges. Ĝi aperas kvarfoje jare kaj sur la titolpaĝo troviĝas indiko pri la koncerna sezono (vintro, printempo, somero, aŭtuno). La 50-a numero aperis en aŭtuno 2004.

La bulteno estas produktata kaj dissendata de la esperantistino *Isabelle Jacob*, kiu loĝas en la bieno **Pomarbo** en St. Brice sur Vienne en la proksimeco de Limoges. La enhavo de la bulteno estas parte informoj pri la Esperanto-vivo kaj kulturo, plej ofte fotokopiata de aliaj fontoj (informiloj, varbfolioj ktp.), parte estas kopioj gazeteltranĉoj, kiuj dokumentas la aktivecon de la esperantistoj en la regiono. Ofte estas kantoj aŭ paĝoj por infanoj.

*Babilemo sen limoj* respegulas la rolon de **Pomarbo** kiel komunikejo de internacia signifo. Ekzistas kontaktoj al diversaj landoj kaj sufiĉe ofte estas gastoj.

Dum la lastaj jaroj la kovrilpaĝo, kiu estis kreita de Roland Sabatier, ĉiam estas la sama, sed la koloro de la papero diferas de numero al numero. La kovrilo montras la faman stacidomon (Limoges-Bénédictins) de Limoges, kiu troviĝas apud grava nord-suda fervoja linio.

*Babilemo sen limoj* havas la kodon ISSN 1162-1484 kaj la eldonkvanto estas 100 ekzempleroj. Informoj kovras kaj la aktivecon de la nacia Esperanto-Asocio de Francio Espéranto-France kaj la aktivecojn de SAT-Amikaro aŭ aliaj organizoj.

Ekde la numero 36 estas indikitaj ĉiam la kontaktadresoj en la apudaj departementoj Corrèze (19) kaj Creuse (23) krom Haute-Vienne (87), el kiuj konsistas Limousin.
**Dantino**, *Đàn tính* (en vjetnama), *Tính tẩu* (en vjetnama), *Tianqin* (en ĉinoj), estas muzikilo, nome kordinstrumento, de Zhuang-homoj en Ĉinio, importita al Vjetnamio fare de la Tay-popolo de Lạng Sơn Provinco.

La instrumento havas de du ĝis kvar kordojn en de du ĝis kvar kursoj. La ŝnuroj estas faritaj el silko, nilono aŭ fiŝkapta drato.

Historio
--------

Ĝi disvastiĝis inter la Pian kaj Dai-anoj de la Zhuang-nacieco. Ĝi estis origine uzata de Tianpo (sorĉistinoj) por kuraci katastrofojn kaj malsanojn.Poste, ĉi tiu sorĉa kantado kaj dancado evoluis al amasa distra agado, sed ĝi ankoraŭ nomiĝas kantado, ludado kaj dancado. La instrumento uzata nomiĝas Tianqin. La longa vertikala bastonsimila kolo estas farita el ligno, ĉizita kun drakobildoj. La kapo de la piano estas ĉizita en la formon de fenikso, bela sigelo, suno aŭ luno, kaj ligna kejlo estas metita maldekstren kaj dekstren. La piantubo estas farita el kukurbo aŭ kanabo-bambua tubo. Ĝi estas duonsfera, 10 cm dika, kun 11 kaŭĉukaj kanabaj bambuoŝeloj aŭ maldikaj paulownia lignotabuloj ĉe la antaŭa, kun surfaca diametro de 11 cm, kaj la gravurita ŝablono ĉe la malantaŭa fino estas sonfenestro. Bambua pianoponto, silkaj kordoj. La diversaj partoj de la piana korpo povas esti malmuntitaj kaj kunmetitaj por facila porteblo. Moderna liro, la ŝafto estas 90 cm longa kaj duoncilindra, sen ornamado sur la ŝafto. La kapo estas platpinta, la tubo estas farita el Gastrodia elata bambuo aŭ fero, ronda, 10 cm en diametro, kun silkaj aŭ nilonaj ŝnuroj. Agordado c1, g aŭ d1, g. La interna kordo starigas la altan, kaj la ekstera kordo metas la bason. Gamo g-g3. En la longa feŭda socio, la liro estis rigardita kiel sankta aĵo, kaj nur Tianpo povis uzi ĝin dum "saltado al la ĉielo". "Tiaotian" estis origine stranga kaj superstiĉa prezentado farita de homoj.Virino nomata "Tianpo", portanta longan jupon kaj perlĉapon, ludis kaj kantis kun liro en la mano.flanka danco. Ŝi asertis esti ĉiela feino, kiu venis sur la teron por amuziĝi, solvi problemojn kaj doni benojn. La Tianqin de Tianpo estas rigardata kiel dio sur la ĉielo, kaj ĝi ne rajtas moviĝi en ordinaraj tempoj.Kiam ĝi estas uzata, ĝi devas esti incensita antaŭ ol ĝi povas esti deprenita kaj ludita.

Referencoj
----------

1. ↑   Datumbazo de kordinstrumentoj.

* Kategorio Dantino en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Babs GONZALES** (naskiĝis la 27-an de oktobro 1919 en Newark, Nov-Ĵerzejo kiel *Lee Brown*; mortis la 23-an de januaro 1980 samurbe) estis usona kantisto de bibopo.

Babs Gonzales kaj Salome Bey

Vivo
----

Gonzales lernis la ludon de piano kaj de frapinstrumentaro. En 1939 li komencis sian karieron kiel akompanisto kaj membro de kantensembloj, kiu iam ankaŭ kantis ĉe Benny Goodman. Li verkis ankaŭ aranĝaĵojn ekzemple por Lionel Hampton. Li famiĝis kiel bibopkantisto de la vokalizo-stilo kun sia kantensemblo „Babs Three Bips and a Bop", kiun li fondis en 1946 kune kun Tadd Dameron kaj kun kiu li surdiskigis i. a. „Ornithology" de Charlie Parker, „Weird Lullaby" resp. „Lullaby of the Doomed", „Prelude to a Nightmare", „Professor Bop" aŭ „Oop-Pop-A-Da" (propra komponaĵo, kiun ankaŭ surdiskigis Dizzy Gillespie) ĉe Blue Note (1946 ĝis 1949). Lia ensemblo ekzistis ĝis 1949. Proksimume 1950 li surdiskigis ankaŭ por Capitol („Boptionary"). Post tio li estis diskludisto, ekde 1950 ĝis 1953 kantisto kaj vojaĝorganizanto de saksofonisto James Moody. Pretertempe li umis ankaŭ fine de la 1940-aj jaroj en Holivudo, surmetis turbanon, sin nomis „Ram Singh" aŭ „Ricardo Gonsalez" (por ne esti diskriminata kiel nigrulo en hoteloj) kaj laboris kiel ŝoforo por Errol Flynn. Li surdiskigis kun Art Pepper, Wynton Kelly, Jimmy Smith, Bennie Green (sur „Soul Stirrin", ankaŭ de Gonsalez, Blue Note 1958), Sonny Rollins (sur ties unua disko el 1949), Johnny Griffin kaj prezentis mem ankaŭ iom ofte en Eŭropo, ekz. kiel unu el la unuaj usonanoj en 1962 ĉe „Ronnie-Scott’s" en Londono. Li validis kiel originalulo kaj varbanto de ĵazo. En 1960 aperis ĉe la eta diskeldonejo *Jaro* lia albumo *Tales of Manhattan*.

Gonzales publikigis tri membiorgafiojn („I paid my Dues- good times", „No Bread 67", „Movin on down the line 75") kaj sin elprovis ankaŭ kiel beato-poeto. Li estis kuzo de pianisto Teddy Brannon.

Literaturo
----------

* Carlo Bohländer k. a. „Reclams Jazzführer". Reclam, Stutgarto 1989
* Will Friedwald: *Swinging Voices of America - Ein Kompendium großer Stimmen*. Hannibal, St. Andrä-Wördern, 1992. ISBN 3-85445-075-3


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Portalo pri Muziko |

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Babs Gonzales en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Biografio ĉe allaboutjazz.com


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 400557
* GND: 113722763X
* LCCN: n87144467
* VIAF: 196227
* ISNI: 0000 0000 5940 3243
* SUDOC: 087727633
* BNF: 138945992
* MBA: 3b451321-9cd1-470f-8e41-02b6ad8e7135
* ICCU: UM1V032949
* BNE: XX1614564
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Grizventra kukolo** |
| --- |
|  |
| AlvokoAlvoko |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Animaloj *Animalia* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Filumo: | Ĥorduloj *Chordata* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Birdoj *Aves* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Kukoloformaj *Cuculiformes* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Kukoledoj *Cuculidae* |
|
|
|
|
|
| Genro: | *Cacomantis* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | ***C. passerinus*** |
|

 |
| Dunomo |
| ****Cacomantis passerinus****(Vahl, 1797) |
|
|
|
| Konserva statuso |
| {{{220px}}}**Konserva statuso: Malplej zorgiga** |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Grizventra kukolo  |

 |
| v • d • r |

La **Grizventra kukolo** aŭ **Hindia plorkukolo** (*Cacomantis passerinus*), estas specio de la kukoledoj, familio de la ordo de birdoj, nome *Cuculiformes*, kiuj inkludas ankaŭ la vojkurulojn, la aniojn, la centropojn kaj la hoacinon. Ĝi apartenas al genro *Cacomantis*. Ĝi estas indiĝena de tropika suda Azio, el Indonezio kaj suda Ĉinio ĝis Barato kaj Srilanko.

PolyphasiaPasserinaKeulemans.jpgPolyphasiaPasserinaKeulemans
ĉe Rezervejo Kinnerasani de Andhra Pradesh, Barato. 
Temas pri mallongdistanca migranta, ĉar birdoj de pli nordaj latitudoj kaj de pli altaj teroj estas someraj vizitantoj, kiuj foriras al pli varmaj areoj vintre.

La **Grizventra kukolo** estas birdo de malferma arbaro kaj terkultivejoj. Ĝi estas nestoparazita, la ino demetas po unu ovon en nestoj de kanbirdo.

La **Grizventra kukolo** estas eta kukolo de 23 cm. Plenkreskuloj estas ĉefe **grizaj kun blankaj suba ventro kaj subvosto**. Kelkaj inoj estas de **hepatika formo**, kiu estas malhele striita ruĝbruna supre kun nestriita vosto kaj havas tre malhelstriitan blankecajn subajn partojn. Junulo estas pli senkolora griza versio de la ino.

La **Grizventra kukolo** manĝas varion de insektoj kaj raŭpoj. Ĝi estas bruema specio, kun konstanta kaj laŭta alvoko *pii-pip-pii-pii*.

Referencoj
----------

* BirdLife International (2004). *Cacomantis passerinus*. *Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj*, eldono de 2006. IUCN 2006. Elŝutita 11 May 2006. Ne minacata
* *Birds of India* de Grimmett, Inskipp kaj Inskipp, ISBN 0-691-04910-6

* Grizventra kukolo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Grizventra kukolo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Grizventra kukolo en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
la romiaj provincoj dum la jaro 116, sub imperiestro Trajanus
**Bithynia et Pontus** estis provinco de la Romia Imperio, kiu instaliĝis dum la jaro 64 antaŭ Kristo.

Bithynia et Pontus, jen malhelruĝe akcentita
La provinco ampleksis la nordokcidentan, azian parton de la hodiaŭa ŝtato Turkio, tuj sude de la Nigra Maro. La Bosporo kaj la Marmora Maro, kiuj ankoraŭ hodiaŭ dividas la eŭropan parton de Turkio okcidente kaj al azian parton oriente, tiam dividis la provincon oriente de la najbara romia provinco Thracia okcidente. Sude la limoj de la provinco plurfoje iom ŝanĝiĝis: de okcidento al oriento en la sudo najbaris la pralandoj kaj romiaj provincoj Asia, Galatia kaj Cappadocia.

La nomo "Bithynia kaj Pontus" montras, ke la provinco havis du partojn: la okcidenta parto **Bithynia** (esperante *Bitinio*) antaŭ la konkero fare de la romia armeo estis sendependa antikva reĝolando, kaj la okcidenta parto **Pontus** (esperante *Ponto* kun majusklo) ekhavis sian nomon pro la proksima Nigra Maro, kiu latine nomiĝis *Pontus Euxinus*. Flanke necesas noti, ke historie la regiono Pontus kovris la tutan sudorientan marbordon de la nigra maro: la romianoj iom reorganizis kaj donis la orientan parton al la nova romia provinco Cappadocia.

Dum la provinca reorganizo de la romia imperio fare de la romia imperiestro Diokleciano la provinco dum la jaro 295 dividiĝis al novaj, pli etaj provincoj *Bithynia*, *Paphlagonia* kaj *Diospontus* (en tiu ordo de okcidento al oriento sude de la nigra maro). Ekde la jaro 395 la teritorio apartenis al la Bizanca Imperio, kiu komprenis sin en la tradicio de Romio. La ĉefurbo de la Bizanca Imperio, Konstantinopolo, troviĝis en *Bithynia*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rSPQR Provincoj de la Romia Imperio (en 117) SPQR |
| --- |
| Achaea • Aegyptus • Africa • Alpes Cottiae • Alpes Maritimae • Alpes Poeninae • Aquitania • Arabia Petraea • Armenia • Asia • Assyria • Baetica • Bithynia et Pontus • Britannia • Cilicia • Corsica et Sardinia • Creta et Cyrene • Cyprus • Dacia • Dalmatia • Epirus • Galatia • Gallia Belgica • Gallia Lugdunensis • Gallia Narbonensis • Germania Inferior • Germania Superior • Hispania Tarraconensis • Italia • Iudaea • Lusitania • Lycia et Pamphylia • Macedonia • Mauretania Caesariensis • Mauretania Tingitana • Mesopotamia • Moesia Inferior • Moesia Superior • Noricum • Pannonia • Raetia • Sicilia • Syria • Thracia |

 |
**Pfaffenstein** estas la plej interesa el la kvar tablomontoj de la maldekstraelba parto de Saksa Svislando. Ĝi estas grava el la vidpunktoj kaj de la prahistorio kaj de la grimpado. La tablomonto estas 600 metrojn longa kaj 300 metrojn larĝa. Sur la plata supro estis trovitaj spuroj de ŝtonepoka setlejo el la tempo ĉirkaŭ -1000 , ĉe ĝia piedo ringoforma defendodigo el la bronzepoko. La plej fama kaj impona vidindaĵo estas *"Barbarine"*, tre svelta rokokolono (43 metrojn alta), kiu estas kvazaŭ simbolo de Elba Grejsmontaro. Por ne endanĝerigi ĝian stabilecon, ekde 1975 estas malpermesite surgrimpi ĝin.

Saksio en la jaro 1992 aĉetis la - ĝis tiam privatan - areon de Pfaffenstein (la prezo estis 2,9 milionoj da germanaj markoj) kaj transdonis ĝin al la Asocio por protekto de Saksa Svislando (*Schutzgemeinschaft Sächsische Schweiz*). La panoramturo, kiu estis konstruita 1904, ree viziteblas ekde 1995. Ekde pasko ĝis oktobro la migrantojn invitas ĝardena restoracio.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Pfaffenstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Pfaffenstein en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Fotoj en retejo pri migropadoj en Saksa Svislando
* Schutzgemeinschaft Sächsische Schweiz
**Babilafuente** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia partio de Peñaranda de Bracamonte en la nordoriento de la provinco kaj al la Municiparo Zona de Cantalapiedra y Las Villas. *Babilafuente* estas rilata etimologie al *-fuente*, tio estas fonto de mineralaj akvoj.

Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 22,60 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 919 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 500 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj.

Limas kun loĝlokoj Sepulcro-Hilario, Tamames, Tejeda y Segoyuela, Puebla de Yeltes, Navarredonda de la Rinconada, El Cabaco, Cereceda de la Sierra kaj La Bastida. Ĝi distas 21 km de Salamanko, provinca ĉefurbo.

Ĝi fondiĝis komence de la 13-a jarcento. Ĝi apartenis al la Duklando de Alba. En postaj jarcentoj suferis pro militoj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo ĉefe kadre de la Batalo de Arapiles en Junio 1812.

Fabriko de bioetanolo.
La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis ĉefe rilate al la banloko. Pli ĵuse gravas la fabriko de bioetanolo.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko

Notoj
-----

1. ↑  Balneario de Babilafuente
2. ↑  ABC (25a de Septembro 2009): Abengoa se hace con toda la planta de bioetanol de Babilafuente

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753548
* VIAF: 316732802
 |