recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Masklo de *Lophura nycthemera* (Arĝenta fazano), indiĝena de Orienta Azio enmetita en partojn de Eŭropo pro ornamaj kialoj.
**Enmetitaj specioj**, **enportitaj specioj** aŭ **neindiĝenaj specioj**, se temas pri plantoj (ankaŭ nomitaj **neofitoj**) aŭ bestoj, estas specioj, kiuj vivas for de sia indiĝena distribua teritorio kaj alvenis tien pro homa agado, ĉu intenca ĉu nevola. Kelkaj enmetitaj specioj estas damaĝaj al la ekosistemo, kien ili estis enmetitaj, aliaj malprofite influas agrikulturon kaj aliajn homajn uzadojn de naturaj resursoj aŭ frapas la sanon de animaloj kaj homoj. Aperos listo de enmetitaj specioj en aparta artikolo. Enmetitaj specioj kaj iliaj sekvoj sur naturaj medioj estas nuntempe polemika temo, kiu allogas laboron de multaj sciencistoj, registaroj, asocioj, agrikulturistoj kaj aliaj.

Vidu ankaŭ
----------

* Kategorio Enmetitaj specioj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Adventico
* Indiĝenaj specioj
* Invadaj specioj
* Sovaĝiĝinta kato
* Zebra mitulo
* Flava frenezformiko
* Bruna rato


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 321400
* GND: 4776201-9
* LCCN: sh2002000268
* NDL: 00565774
* BNE: XX552121
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Ennevelin (stacidomo). |

**Ennevelin** - prononco laŭ sistemo IFA [ɛnəvlˈɛ̃] - estas komunumo de Francio kadre de la historia pejzaĝo Franca Flandrio, *Frans-Vlaanderen* respektive *Flandre française*. Ĝi situas en la departemento *Nord* [nɔʁ], nederlande/flandre *Noorderdepartement*, en la regiono Hauts-de-France (prononco [o d(ə)ˈfʁɑ̃s], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde *Heuts-d'Franche*) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france *Nord-Pas-de-Calais* [nor pa d' kale'], nederlande/flandre *Noord-Nauw van Calais*). Fine de 2020 en la komunumo vivis 2 295 loĝantoj sur areo de 9,92 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 231 loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento *Lille* (france *Arrondissement Lille*, nederlande *Arrondissement Rijsel* respektive okcidentflandre *Arroundissement Rysel*), kaj al la kantono *Templeuve-en-Pévèle*. 

Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas *ennevelinois(es)*.

  

La loĝloko inter la ĉirkaŭaj komunumoj

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj de Nord
* Ennevelin (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ennevelin en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (france)
**Komerca Centro Unua** aŭ en angla **Trade Centre 1** (en araba: االمركز التجاري الأولى) estas distrikto en okcidenta Dubajo, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj (UAE), nome en Bur Dubajo.

Ĝi havas 4 358 loĝantojn.

Ĝi formas la nordan duonon de la komerca kaj rezideja distrikto de la Strato Ŝejĥo Zajed.

Komerca Centro Unua, dekstre.
Komerca Centro Unua estas formata de preskaŭ nur altaj nuboskrapuloj laŭlonge de la Strato Ŝejĥo Zajed. Loka stratosistemo simila al tiuj de aliaj lokoj en Dubajo ne estas. Tamen loka vojo (15a Strato) ligas la areon de Komerca Centro Unua kun tiu de Komerca Centro Dua.

Komerca Centro Unua bordas norde kun Alsatŭa, sude kun Komerca Centro Dua, okcidente kun Alŭasl kaj oriente kun Alĝafilija. Gravaj lokoj en Komerca Centro Unua estas The Fairmont Dubai, The Monarch Office Tower, Saeed Tower 2, Four Points apud la hoteloj Sheraton kaj Shangri-La. 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Bur Dubajo en Dubajo |
| --- |
| Alaŭir ~ Albada ~ Albarŝa ~ Alĝafilija ~ Alhamrija ~ Alhudajba ~ Alĝadaf ~ Alkarama ~ Alkefaf ~ Alkoz ~ Almanara ~ Almarkada ~ Alsafa ~ Alsatŭa ~ Alsufuh ~ Alsuk Alkabir ~ Alŝindaga ~ Alŭasl ~ Arabaj Ranĉoj ~ Bu Kadra ~ Emirlandaj Montetoj ~ Ĝumejra ~ Komerca Centro Unua ~ Komerca Centro Dua ~ Manĥul ~ Nad Aŝŝeba ~ Ras Alĥor ~ Ras Alĥor Industria Areo ~ Said Haveno ~ Ud Meta ~ Um Aŝŝif ~ Um Hurair ~ Um Sukejm ~ Zabil |

 |
**Spiridon Louis**, 1873-01-12, Marousi (nun Amaroúsion), Grekio - 1940-03-26, estis greka sportisto, kuranto kiu gajnis la oran medalon en la unua Olimpika maratono en Ateno 1896 tiel fariĝante nacia heroo.

Kvankam en la antikvaj grekaj olimpiaj ludoj ne estis konkursa distanco pli longa ol 4.800 metroj, la maratono estis en la centro de atento; eble pro la drameca historia legendo kiu ligiĝas al ĝi.

Pri persona fono de Louis regas disputo, sed probable li estis ŝafpaŝtisto, kiu armeservis tiutempe. Oni ekatentis pri li ĉar li montriĝis speciale elteniva dum longaj armeaj marŝoj. Kun kelkaj aliaj li trejniĝis dum pluraj monatoj kaj interalie kuris jam la tutan maratonan distancon. La antaŭa trejnado en longdistanca kurado (kvankam kompreneble sen la trejnadoscio de hodiaŭ) distingis lin kompare kun la alilandaj konkurantoj, plejparte bonaj kurantoj por kurtaj kaj mezaj distancoj, sed sen sperto aŭ preparo taŭgaj por maratono.  

Louis estis unu el 25 viroj, kiuj startis en la olimpika maratono de 1896. Post 30 kilometroj li kuris en la gvidan pozicion. Post 2 horoj 58 minutoj kaj 50 sekundoj li atingis la celon, pli ol 7 minutoj antaŭ la sekva kuranto. La distanco de la konkurso estis ĉirkaŭ 40 kilometroj; por la pli poste fiksita distanco de 42,195 kilometroj li bezonus verŝajne 3 horojn kaj 8 minutojn. Tiu ĉi tempo ankaŭ hodiaŭ estas respektinda rezulto ... por amatoro – sed pripensu, ke ĉiu nuntempa komencanta amatoro povas eluzi la sumon de la spertoj, kiujn sportistoj kaj sciencistoj kolektis dum pli ol cent jaroj; jen grandega diferenco.   

La venko de Louis faris lin tre populara – la diraĵo "egine Louis" ("luisiĝis") enuziĝis en la ĉiutaga lingvo de la grekoj kun la signifo "kuris tre rapide" kaj Louis iĝis simbola reprezentanto de la modernaj Olimpiaj ludoj.

Legu ankaŭ pri aliaj longdistancaj kurantoj.

* en tradicia kostumoen tradicia kostumo
* 
* 
* 

  

* Spiridon Louis en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Spiridon Louis en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 21925
* GND: 118899309
* LCCN: n85291359
* VIAF: 8186001
* ISNI: 0000 0000 1320 6981
* NKC: mub2012685232
 |
La **Komerca revolucio** estis periodo de eŭropa ekonomia etendo, koloniismo, kaj komercismo kiu daŭris el proksimume la 13a jarcento ĝis la komenco de la 18a jarcento. Ĝi estis sukcedita meze de la 18a jarcento fare de la Industria Revolucio. Komence de la epoko de Krucmilitoj, eŭropanoj remalkovris spicojn, silkojn, kaj aliajn riĉaĵojn rarajn en Eŭropo. Tiu disvolviĝo kreis novan deziron por komercado, kaj tiu etendiĝis dum la dua duono de la Mezepoko. Eŭropaj landoj, pere de malkovraj veturadoj, serĉis novajn komercvojojn en la 15a kaj 16a jarcentoj, kiuj permesis al eŭropaj potencoj konstrui ampleksan, novan retaron de internacia komerco. La landoj serĉis ankaŭ novajn fontojn de riĉo. Pro elteni tiun novan riĉon, oni kreis novajn ekonomiajn teoriojn kaj praktikojn. Por konkurenco de nacia intereso, landoj deziris pligrandigi sian povon tra siaj koloniaj imperioj. La Komerca revolucio estas markita per pliiĝo de ĝenerala komerco, kaj per la kresko de financaj servoj kiaj bankado, asekurado kaj investado.

Referencoj
----------

* Gibbins, Henry de Beltgens.  (1891) *The History of Commerce in Europe*. MacMillan and Company London New York.
* Lopez, Robert.  *The Commercial Revolution of the Middle Ages*, p. 56–147.
	+ (1999) "From Mercantilism to 'The Wealth of Nations'", *The World & I* (PDF) **5** (Special Edition).

```
Arkivigite je 2011-06-06 per la retarkivo Wayback Machine
```

* Money Management and Imperial Power (PDF). Alirita 2007-10-12.
La morto de Rolando kaj de liaj homoj.
**Durandal** aŭ **Durendal** estas la glavo de Roland, legenda paladino de Karolo la Granda en la eposa literaturo de Francio. Oni diras ankaŭ, ke ĝi apartenis al la juna Karolo dekomence, kaj, tra araboj, venis al la posedo de Roland.

*Chanson de Roland*
-------------------

Laŭ la *La Chanson de Roland*, (*La kanto de Rolando*) la glavo estis alportita de anĝelo al Karolo kiu estis en la valo de Moriane, kaj Karolo poste donis ĝin al Roland. La sceno de la anĝelo donante la glavon al Karl (Karolo la Granda) estas priskribita en manuskripto de *Karl der Große* de Der Stricker. En tiu poemo, oni diras, ke la glavo enhavas ene de sia ora tenilo denton de Sankta Petro, sangon de Sankta Bazilo, hararon de Sankta Denizo, kaj pecon de la robo de Maria (patrino de Jesuo), kaj ke ĝi estis la plej akrigita glavo en la tuta mondo.

En la Batalo de Roncesvalo, Roland estris la ariergardon el la atako de la trupoj de araboj sufiĉe longe por ebligi la retiriĝon de la armeo de Karolo en Francion. Roland mortigis vastan nombron de malamikoj svingante Durandal. Per tiu glavo Roland eĉ sukcedis fortranĉi la dekstran brakon de la araba reĝo Marsile, kaj senkapigis la filon de la reĝo, nome Jursaleu, devigante la cent-milan armeon retiriĝi.

La Fendo de Rolando.
Roland poste klopodis detrui la glavon frapante ĝin kontraŭ blokoj da marmoro, por eviti, ke ĝi estu kaptata de la atakantaj araboj. Sed Durandal ŝajnis nedetruebla. Estinte mortonte vundita, Roland kaŝis ĝin sub sia korpo dum li falis mortonta kun sia olifanto, nome la korno uzita por alerti Karolon antaŭ finmorti.

El la detalo de malsukceso rompi la glavon kontraŭ rokoj estas diversaj lokoj intermontaj kiuj estas nomitaj tradicie kiel la *Glavofrapo de Rolando*, la *Fendo de Rolando* aŭ io tia. LA plej konata estas sur la landlimo inter Francio kaj Hispanio en la Nacia parko Ordesa y Monte Perdido.

Notoj
-----

1. ↑   Moncrieff (1920), pp. 75–76, laisse CLXXII
2. ↑   Brault (1978), p. 443, note 16
3. 1 2   Moncrieff (1920), pp. 76–77, laisse CLXXIII
4. ↑   Ross, D. J. A. (1980). Auty, Robert (eld.). Old French. Traditions of Heroic and Epic Poetry. London: Modern Humanities Research Association. p. 126. ISBN 0-900547-72-3.
5. ↑   Chalmers, Rebecca (2013). [ Chanson de Roland, la.] Encyclopedia of Medieval Literature. Routledge. pp. 87–88. ISBN 9781136594250.
6. ↑   Moncrieff (1920), pp. 62–63, laisse CXLIV
7. ↑   Geddes, J. Jr. (1920). La Chanson de Roland: Roland "a modern French translation of Theodor Müller's text of the Oxford Manuscript. Macmillan. pp. lix, 78–79. (laisse CXLIV)
8. ↑   Moncrieff (1920), p. 77, laisse CLXXIV
9. ↑   Cox, George William (1871). Popular Romances of the Middle Ages. London: Longmans, Green, and Co. p. 340.

Bibliografio
------------

* Brault, Gerard J. (2010) [1978]. The Song of Roland: An Analytical Introduction and Commentary. University Park: Pennsylvania State Univ. p. 443. ISBN 0-271-02455-0.
* Moncrieff, Charles Scott (tr.) (1920). The Song of Roland: Done Into English, in the Original Measure. Dutton.

* Kategorio Durandal en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Galerio de Rudolfo** estas la plej rimarkinda historia minista laboraĵo en Prago, kies signifo kiel teknika akvoekonomia laboraĵo, kunigita kun staturo de imperiestro Rudolfo la 2-a, superas kadron de Ĉeĥio.

La galerio kunigas la maldekstran kajon de rivero Vultavo super Štefánik-ponto ekde dometo de eksa administranto de la galerio, nomata Minejo (Havírna), kun dometo ĉe restoracio Šlechta (legu Ŝleĥta) en Stromovka. Ĝi servis al alkonduko de vultava akvo en fiŝlagojn en Reĝa ĉirkaŭbarita arbaro. Ĝi mallongigis fluon de Vultavo eluzante tiel altecdiferencon de niveloj al alkonduko de la akvo per memfalo. Ties longeco estas 1102 m, mezproksima larĝeco estas 70 – 120 cm kaj alteco ĉirkaŭ 220 cm. Sed en la lokoj de malbona direktigo ĝi ascendas preskaŭ al 5 m. Temas pri unusola, preskaŭ rekta koridoro. Por ke la konstruado plirapidiĝu, la galerio estis trabatata el sume dek trabatejoj kontraŭ si, el kiuj 8 estis sur la fundo de kvar preskaŭ 49 m profundaj ŝaktoj. Malgraŭ tio la konstruado daŭris dek jarojn. Du el la ŝaktoj ĝis hodiaŭ kondukas en Letná ĝis la supraĵo, pluaj du estas sub la supraĵo fermitaj.

La galerio estas trabatita en ardezoj de letena tavolgrupo de ordoviko. Diversloke estas en ĝi ankaŭ karsta ornamaĵo. La galerio estis konstruita al rekta iniciato de imperiestro Rudolfo la 2-a, kiu en la jaro 1582 komisiis gvidadon de la laboroj la pragan monermajstron Lazar Erckner. Post lasta trabato la 17-an de junio de 1593 Isac Phendler desegnis por la imperiestro ties planon, propre vertikalan tranĉon. Sesmetra kolora desegnaĵo, dokumentanta ĉiun metron de la galerio kaj ankaŭ ŝaktoj, kun minej- kaj foraerum-ekipaĵoj, enhavanta ankaŭ tekstajn indikojn, estas eksterordinara kartografia laboraĵo, metita en arkivo de Nacia teknika muzeo en Prago.

La galerio spertis dum la sekvantaj jarcentoj periodojn de dezertigoj kaj riparoj, el kiuj grava estis baroka plifortigo de ŝaktoj kaj la plej dezertiĝintaj partoj de la galerio. En la jaro 1859 inventisto V. BOŽEK konstruis en ties faŭko ĉerpigilon por provizado de fontanoj en Stromovka. En la 80-aj jaroj de la 20-a jarcento okazis en la galerio detala speleologia esploro kaj dokumentigo.

300 m longa sektoro de la galerio ekde Stromovka estas perelektre lumigita, havigita de planko kaj porokaze malfermata por ekskursoj. Ĝi montras belan, reprezentantan kaj sufiĉe altan sektoron de la galerio kun bone evidenta manlaboro de ministoj el Kutná Hora. Ĉe la faŭko de la galerio eblas interkonatiĝi ankaŭ kun ties historio.

La galerio estas memkompreneble senĉese plene funkcia kaj provizado de la fiŝlagoj en Stromovka per akvo el Vultavo estas nepensebla sen ĝi.

La galerio troviĝas en Prago 7, en Edvard Beneš-kajo, sub Letná en Reĝan ĉirkaŭbaritan arbaron (Stromovka).
**Galeotto Marzio** (Narni, Umbrio, 1427 – Ĉeĥio 1497) estis itala humanismano, kunstudanto de Janus Pannonius en Ferrara (1447) kaj Padova. Li plurfoje vizitis Hungarion inter 1461 kaj 1485 kiel gasto de Vitéz János, Janus Pannonius, reĝo Matiaso kaj Báthory Miklós.

La inkvizicio deklaris lin herezulo pro siaj filozofiaj verkaĵoj.

Li verkis anekdotan figurigon pri reĝo Matiaso (De egregie, sapienter, jocose dictis ac factis Mathiae regis (verkita 1484-1487)), pri ties elstaraj eldiroj, agoj kaj pri la tiutempa hungara epoko. La verko helpis elformi la tradicion pri Matiaso la 1-a.

La menciitan verkon kaj versojn, prozojn tradukis (1930-1934) al la hungara Juhász László.

Li verkis en 1471, en korto de Matiaso (en Buda) la psikologian verkon "De homine". Li estis mallongtempe eĉ bibliotekisto de la fama biblioteko de Matiaso, nome Corvina.

Li instruis ekde 1473 en la universitato de bologna, sed lin starigis inkvizicia juĝistaro sur pellengér en 1477 en Venezio pro siaj filozofiaj instruoj. Lia libro (De incognitis vulgo) estis forbrulita, lin mem oni enprizonigis. Li liberiĝis interalie per helpo de hungara reĝo Matiaso, post tio li revojaĝis al Hungario, kaj partoprenis en 1479 en la renkontiĝo de Matiaso kaj la ĉeĥa reĝo Uladislao en Olmütz.

Liaj multaj verkoj restis en manuskripto (poemoj, kuracaj verkoj, filozofiaj skribaĵoj)

* De egregie, sapienter et iocose dictis ac factis Matthiae regis (Unua eldono: Vieno, 1563; lasta far Juhász László: Bibliotheca scriptorum medii recentiorisque aevorum, Lipcse, 1934).
* Liajn leterojn eldonis Juhász László (Lipcse, 1930).

Literaturo
----------

* Ábel Jenő: Adalékok a humanismus történetéhez Magyarországon (Bp. 1880); \*Bruckner Győző: G. M. művei mint művelődéstörténeti kútfő (Bp. 1901);
* Kardos Tibor: A magyarországi humanizmus kora (Bp. 1955).


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 51994
* GND: 104335882
* LCCN: n87905281
* VIAF: 188231714
* ISNI: 0000 0001 2275 9972
* SUDOC: 076747859
* NKC: xx0195151
* ICCU: TO0V011956
* BNE: XX1767240
 |



Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Galeotto Marzio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Galeria arbaro en Gvineo
Tropika galeria arbaro ĉe riverbordo de Gambio
**Galeria arbaro** estas ĉerivera arbaro en senarba regiono aŭ en regiono kun aliaj arbospecoj.

Galeriaj arbaroj kreskas ofte apud riveroj en aridaj areoj, en kiuj cetere ne kreskas arboj pro la akvomanko en la grundo. La galeria arbaro estas tie ĉi eksterzona vegetaĵa formo, kiu kreskas tie nur pro la specifaj lokaj kondiĉoj. La nomo signifas tion, ke diversaj etaĝoj formiĝis: plej sube kreskas tre altaj herboj, pli supre arbustoj, plej supre arboj.

Ekzemplo pro tio estas la ebenaĵoj de Llanos en Venezuelo, kie - spite al la granda kvanto de precipitaĵo - kreskas-regas herboj kaj la arboj regas nur la bordajn eskarpojn. En la ebenaĵoj malhelpas la kreskon de arboj la dura kaj - por la radikoj - apenaŭ trapenetrebla laterita tavolo en la grundo (la Arecife).

Apud valoj de Omaruru, Swakop kaj Kuiseb en meza Namibo ekzistas same galeriaj arbaroj. Tie la riverbedoj estas plenigitaj per granda sablotavolo, en kiu fluas grundakvo ankaŭ en la senpluva sezono.

Ekstra galerio
--------------

Foje grimpoplantoj kreskas inter la branĉoj. Ili formas reton. Se la folioj falas, ili ne povas atingi la teron, sed ili kolektiĝas inter la stolonoj. Pro la pluvo la folioj transformiĝas al nutrogrundo. La birdoj kaj la vento portas grajnojn, kiuj elkreskas tie kaj formiĝas nova ekstra galerio inter la branĉoj. Tiaj arbaroj troviĝas ekzemple kelkloke apud Danubo, Tiso kaj Dravo.

Vidu ankaŭ
----------

* Arbara-savana mozaiko
* Ĉerivera arbaro
* Monte-Arbedaro
* Urugvaja savano

Literaturo
----------

* Heinrich Walter, Siegmar-W. Breckle, Vegetation und Klimazonen, 7. Aufl. 1999, Verlag Eugen Ulmer, Stuttgart, ISBN 3-8252-0014-0

* Kategorio Galeria arbaro en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Spiralo** estas ebena kurba linio, kiu prezentas trajektorion de punktoj moviĝantaj sur rekta linio laŭ donita regulo, dume la rekta linio turniĝas per konstanta angula rapideco ĉirkaŭ la firma punkto.

Temas do pri aro da punktoj, kies distanco {\displaystyle \rho } de firma punkto {\displaystyle O} estas funkcio de grandeco de angulo {\displaystyle \alpha }, kiun konverĝas radiusvektoro de la punkto de spiralo kun firme donita duonrekto kun komenco en la punkto {\displaystyle O}. Por priskribi la spiralojn estas do konvena esprimo en polusa koordinata sistemo {\displaystyle \rho =f(\alpha )}.

Spiralo de Arĥimedo
-------------------

Spiralo de Arĥimedo
Se la punkto moviĝas sur rektlinio egale, poste ties distanco estas proporcia al angulo, tio signifas 

{\displaystyle \rho =k\alpha },
kie {\displaystyle k>0} estas koeficiento de egaleco. Tia ĉi spiralo nomiĝas **Arĥimeda spiralo**.

Hiperbola spiralo
-----------------

**Hiperbola spiralo** estas difinita per ekvacio

{\displaystyle \rho ={\frac {k}{\alpha }}}
por {\displaystyle k>0}.

La hiperbola spiralo havas asimptoton {\displaystyle y=k}.

Logaritma spiralo
-----------------

**Logaritma spiralo** estas difinita per ekvacio:

{\displaystyle \rho =a\cdot b^{\alpha }\ ,}
la logaritmo de la radiuso {\displaystyle \rho } estas proporcia al la angulo {\displaystyle \alpha }; en ĉiu punkto de la kurbo, la angulo inter la tanĝanto kaj la radiuso estas konstanta.

* Spiralo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Spiralo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

Vidu ankaŭ
----------

* Helico
* Polusa koordinata sistemo
**Gančani**, hungare **Lendvarózsavölgy** estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en municipo de Beltinci. La historia hungara loknomo estis **Gancsán**. Pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis pli hungarecan nomon.

Municipo Beltinci en Slovenio, kie Gančani troviĝas

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 14 km²
* Alto super marnivelo: 178 m
* Koordinatoj: 46° 37′ N 16° 15′ O﻿ / ﻿46.617 °N, 16.250 °O﻿ / 46.617; 16.250 (mapo)Koordinatoj: 46° 37′ N 16° 15′ O﻿ / ﻿46.617 °N, 16.250 °O﻿ / 46.617; 16.250 (mapo)
* Loĝantaro: 990
* Poŝtkodo: 9231
* Aŭtokodo: MS

Situo
-----

Gančani situas sur deklivoj, laŭ flanka vojoj.

Historio
--------

Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Lendva, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj. Inter 1941-1945 Lendvarózsavölgy denove apartenis al Hungario, ekde 1991 al Slovenio.

Vidindaĵo
---------

* kapelo

Fontoj
------

* slovena Vikipedio
* w.geopedia.si

* Kategorio Gančani en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **dua mafia milito** estis konflikto en la Sicila Mafio, disvolviĝinta ĉefe en la fruaj 1980-aj jaroj. Kiel estas la kazo de iu ajn krima organizo, la historio de la sicilia Mafio estas plena de konfliktoj kaj potencaj luktoj akompanitaj de perforto, sed ĝenerale ĉi tiuj ekzistis ekde longa tempo. Tamen, la Dua Mafia Milito, foje nomita La *Granda Milito* de la Mafio aŭ la *Mattanza*, implikis la tutan mafian grupon, kaj radikale ŝanĝis la potenc-ekvilibron ene de la organizo.

Multe pli emfazite ol en la unua, la Dua Mafia Milito inkludis surprizan nivelon de perforto, kun pli ol mil murdoj. Ĉi tiu milito kutime troviĝas en la periodo de 1981 ĝis 1983, kaj kvankam la plej multaj el la perfortoj okazis dum tiuj jaroj, la unuaj pafoj estis faritaj en 1978, dum la instigantoj kaj venkintoj preparis sian strategion eĉ de iuj jarojn antaŭe. Simile, la venkintoj daŭrigis kun la buĉado ĝis la malfruaj 1980-aj jaroj, kiam ili disiĝis de siaj aliancanoj.

Paralele kun la milito en la mafio, milito ankaŭ kontraŭ la ŝtato estis disvolvigita kaj kampanjo de konsciaj murdoj de aŭtoritatoj, kiel juĝistoj, prokuroroj kaj eĉ politikistoj. Siavice, la milito kaŭzis turnopunkton en la lukto kontraŭ la mafio, kun la helpo de la pentitoj, mafiuloj, kiu kunlaboris kun la aŭtoritatoj post perdi multajn amikojn kaj familion dum la dua mafia milito. Efektive, la konflikto helpis forigi la sekretecon, kiu ĉirkaŭis la mafion.
Pri la komunumo
---------------

**Gansingen** estas komunumo en la distrikto Laufenburg de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 954 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

La komunumo Gansingen situas en la valo de la rivereto *Metauerbach* en la transirzono de la Tavola Ĵuraso al la Falda Ĵuraso. Al la komunumo apartenas krom la ĉefvilaĝo mem la setlejoj Büren kaj Galten.

La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 8,77 km², de kiuj 3,32 km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,68 km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 698 m s.m. sur la monto *Grosshalde*, dum la plej malalta punkto situas sura alteco de 363 m s.m. borde de la rivero *Mettauerbach* ĉe la limo al la komunumo Mettauertal.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Gansingen limas en nordo kaj oriento al Mettauertal, en sudoriento al Remigen, en sudo al Mönthal, kaj en okcidento al Laufenburg.

Trafiko
-------

Gansingen estas konektita al la publika transportreto per la poŝtaŭtolinio de Laufenburg al Brugg.

Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo de Etzgen al Brugg. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A3 situas okcidente en Frick en distanco de proksimume 18 km.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Gansingen datiĝas el la jaro 1240 kiel *Gansungen*.

En mezepoko la mastroj de la Kastelo Bernau en Leibstadtposedis la malaltan jurisdikcion pri Gansingen, dum la landaj regantoj estis la Grafoj de Habsburgo-Laufenburg kaj poste la ĉeflinio de la Habsburgoj. Post la Milito de Waldshut en la jaro 1468 la Habsburgoj pandigis la tutan Frick-Valon al Burgonjo, sed post la burgonja malvenko dum la Burgonjaj Militoj kontraŭ la Svisa Ĵurkomunumo, la regiono revenis sub la kontrolon de la Habsburgoj, kiuj pluregis tie ĝis la jaro 1797, kiam la francoj okupis la regionon. Ek de tiam la Frick-Valo formis francan protektoraĵon, kiu en la jaro 1802 estis integrita kiel Kantono Frick-Valo al la Helveta Respubliko kaj en la jaro 1803 fariĝis parto de Kantono Argovio, kaj Gansingen estiĝis komunumo de la argovia distrikto Laufenburg.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo de la komunumo Gansingen
* Gansingen en la Historia Leksikono de Svislando

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la Distrikto Laufenburg |
| --- |
| Eiken • Frick • Gansingen • Gipf-Oberfrick • Herznach • Hornussen • Kaisten • **Laufenburg** (Sulz) - Mettauertal • Münchwilen • Oberhof • Oeschgen • Schwaderloch • Sisseln • Ueken • Wittnau • Wölflinswil • Zeihen |  |

 |

* Kategorio Gansingen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
La **Dua Angla-Nederlanda milito** estis milito inter Anglio kaj Nederlando (tiam nomita la "Unuiĝitaj Provincoj") ekde 1665 ĝis 1667. Ĝi sekvis la Unuan Anglan-Nederlandan militon, kiu ĉesiĝis per angla venko. Samkiel la unua, la ĉefa celo de la Dua Angla-Nederlanda milito estis majstreco de la maraj komercaj vojoj, kiujn Nederlando ekde tiam klare superis.

La milito estis ĉefe mara kaj estis gajnita de la Nederlandoj. Tio havis gravan influon tra Anglio, precipe en Londono, kiu fartis atakebla post epidemio de pesto kaj granda incendio en 1666.

La traktato de Breda, subskribita en Breda je la 31-a de julio 1667, restarigis pacon inter la du ŝtatoj. Danke al tiu teksto, la Angloj povis konservi la teritorion ĉirkaŭ Nova Amsterdamo (hodiaŭa Novjorko). Kompense pro tio, la Nederlandoj ricevis la sukerajn kultivejojn de Surinamo, kiujn ili malprave taksis pli multvaloraj.

La paco estis tamen nedaŭra : Anglio kunigis Francion por ataki Nederlandon en 1672, kaj tiel komenciĝis la Tria Angla-Nederlanda milito.

Vidu ankaŭ
----------

* Anglaj-Nederlandaj militoj

* Kategorio Dua angla-nederlanda milito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 103164
* GND: 4152288-6
* LCCN: sh85005061
* BNF: 12035725j
* NKC: ph963265
 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Hůrka |

Koordinatoj: 50° 07′ 10″ N 12° 15′ 13″ O﻿ / ﻿50.11944 °N, 12.25361 °O﻿ / 50.11944; 12.25361 (mapo)

**Hůrka** (germane *Riehm* aŭ *Riem*) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Libá, troviĝanta en distrikto Cheb. Ĝi troviĝas proksimume 2,5 km sudoriente de Libá. Estas ĉi tie registritaj 31 adresoj. En la jaro 2021 daŭre vivas ĉi tie 103 loĝantoj.

Hůrka situas en katastra teritorio **Hůrka u Libé, Dobrošov u Libé, Lužná u Františkových Lázní** kaj **Pomezná**.

Historio
--------

La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1370. Inter la jaroj 1869–1930 Hůrka estis konsisto de municipo Dubina, kiu estis post la Dua mondmilito forlasita kaj pli poste egaligita kun la tero pro ĝia lokigo en malpermesita zono. Ekkde la jaro 1950 Hůrka estas loka parto de municipo Libá kaj konsisto de ĝia katastro estas pereintaj municipoj Dobrošov, Lužná (Sorkov) kaj Pomezná.

Loĝantaro
---------

Evoluo de nombro de loĝantojLa datoj devenas el datumbazo de Vikidatumoj  

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1869 | 541 |
| 1880 | 572 |
| 1890 | 496 |
| 1900 | 449 |
| 1910 | 401 |
| 1921 | 383 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 1930 | 355 |
| 1950 | 127 |
| 1961 | 108 |
| 1970 | 124 |
| 1980 | 102 |
| 1991 | 87 |

| Jaro | Loĝantoj |
| --- | --- |
| 2001 | 103 |
| 2011 | 108 |
| 2021 | 103 |

Memorindaĵoj
------------

* Penta kruco
* Burgo Pomezná

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rPartoj de municipo Libá (2) |
| --- |
| Hůrka ~ Libá ~ pereinta vilaĝo Pomezná |

 |
**Budajenő**, germane **Jeine** estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Meza Hungario, en departemento Pest, en Distrikto Budakeszi.

Budajenő el birdoperspektivo
Tombeja kapelo de Budajenő

Bazaj informoj
--------------

* Areo: 12 km²
* Loĝantaro: 1370
* Poŝtkodo: 2093
* Telefonprefikso: 26

Situo
-----

Budajenő situas laŭ traira flankovojo, for de ĉefvojo, fervojo kaj rivero. Budapeŝto estas 20 km-ojn for, Telki estas tre proksime.

Historio
--------

Pli frue skitoj kaj romianoj loĝis tie. Post la mezepoko la turkoj faris senhoma la vilaĝon. Poste ŝvaboj alvenis. En 1946 la germanoj deportiĝis al Germanio. Dum la socialisma erao kolĥozo pri **Nova Vivo** formiĝis.

Vidindaĵoj
----------

* Tombeja kapelo de Budajenő

Komunumoj pri *Jenő* en Hungara reĝlando
----------------------------------------

Jenő estas unu el la 7 hungaraj gentoj.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Baranyajenő | Budajenő | Diósjenő | Jászkarajenő | Jenő | Kisjenő | Pilisborosjenő | Somlójenő | Temesjenő |

Vidu ankaŭ: Tiszajenő

* Kategorio Budajenő en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Prezidanto Clinton, rusa prezidanto Jelcin, kaj ukraina prezidanto Kravchuk post subskribado de la triflanka deklaro en Moskvo la 14-an de januaro 1994
La **Budapeŝta Memorando** estis subskribita la 5-an de decembro 1994 en Budapeŝto kadre de konferenco de la Organizo por Sekureco kaj Kunlaboro en Eŭropo (OSKE) tie okazinta.

Enhavo kaj fono
---------------

En la memorando la registaroj de Rusio, Usono kaj Britio sindevigis en tri apartaj deklaroj respektive respekti la suverenecon kaj la ekzistantajn limojn de la landoj Kazaĥstano, Belorusio kaj Ukrainio, kontraŭ rezigno de nukleaj armiloj per tiuj landoj. Aludo estas farita al la fina protokolo de la Helsinka Interkonsento. La memorandon antaŭis jam samtema triflanka deklaro en Moskvo la 14-an de januaro 1994 inter la ŝtatoj Rusio, Ukrainio kaj Usono.

Artikolo 2 konfirmas la ekzistantan devon sin deteni de forto kaj rilatas al la Ĉarto de Unuiĝintaj Nacioj kiel bazo por la uzo de forto.

Artikolo 3, kun renoviĝinta referenco al la fina protokolo de la Helsinka Interkonsento devigas la subskribintajn ŝtatojn sin deteni de ekzercado de ekonomia devigo por subigi la suverenajn rajtojn de Ukrainio al siaj propraj interesoj por sia propra avantaĝo. 

Artikolo 4 devigas la subskribintajn ŝtatojn impliki la Konsilion de Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj rekte en subteno de Ukrainio se ĝi estus minacita per nukleaj armiloj.

Artikolo 5 postulas sindetenon de la uzo de nukleaj armiloj entute.

Artikolo 6 enhavas la promeson konsulti en okazo de konfliktoj.

La tri subskribantaj ŝtatoj akiris nukleajn armilojn dum la dissolvo de Sovetunio, Ukrainio havis la trian plej grandan nuklean arsenalon en la mondo tiutempe. La Budapeŝta Memorando estis kondiĉo de la subskribo kaj ratifo de la Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj kaj la Traktato pri Malpermeso de Nukleaj Testoj. Antaŭ 1996, ĉiuj nukleaj armiloj de la antaŭa Sovetunio estis alportitaj al Rusio, kiu kiel la "daŭriga ŝtato" de Sovetunio havas la rajton posedi nukleajn armilojn.

La dokumento estis subskribita de ĉiuj koncernaj landoj kaj deponita ĉe la Unuiĝintaj Nacioj kiel internacia traktato.

La registaroj de Ĉinio kaj Francio faris siajn proprajn deklarojn pri la sekureca garantio de Ukrainio. Krome, la franca ŝtata prezidanto François Mitterrand skribis personan leteron pri tio la 5-an de decembro 1994.

Referencoj
----------

1. ↑  Oficiala titolo: *Memorando pri sekurecaj asekuroj en konekto kun la aliro de Ukrainio al la traktato pri ne-disvastigo de nukleaj armiloj*, angle *Memorandum on security assurances in connection with Ukraine’s accession to the treaty on the non-proliferation of nuclear weapons*
2. ↑  Informoj de la OSKE (jen germane, sed havebla ankaŭ en multaj aliaj lingvoj, en formato PDF)
3. ↑  Memorando pri sekurecaj certigoj lige kun la aliĝo de Ukrainio al la traktato pri ne-disvastigo de nukleaj armiloj, Registra Numero 52241, alirita la 11-an de marto 2022. (jen angle)

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 761647
 |
La **budhana krizo** estis periodo de politikaj kaj religiaj streĉiĝoj en Suda Vjetnamio de majo 1963 al novembro 1963 markita per sinsekvo de subpremaj agadoj fare de la Sudvjetnama registaro kaj aktivado de civila rezisto, direktita ĉefe de budhismaj monaĥoj.

La krizo komenciĝis la 8-an de majo en la centra urbo de Huế per mortpafo de naŭ nearmitaj civiluloj, kiuj estis protestantaj kontraŭ la malpermeso de la budhista flago. La krizo finiĝis per puĉo en novembro 1963 fare de la Armeo de la Respubliko de Vjetnamio, kaj la aresto kaj murdo de prezidento Ngô Đình Diệm la 2-an de novembro 1963.

Kunteksto
---------

En Sud-Vjetnamio, lando kie la budhisma plimulto estas taksita kiel enhavinte inter 70 kaj 90 procentojn de la loĝantaro en 1963, la por-katolika politikagado de la prezidanto Ngô Đình Diệm kontraŭbatalantigis multajn budhanojn. Kiel katolika malplimultano, lia registaro estis favorema al katolikanoj en publikaj servoj kaj militistaj hierarkiigoj, kiel en la posedigo de tero, negocaj favoraĵoj kaj impostaj cedaĵoj. Diệm iam diris al altranga oficiro, forgesante ke li estis budhano: "Metu viajn katolikajn oficirojn en riskplenajn lokojn. Ili estas fidindaj." Multaj oficiroj en la ARVN konvertiĝis al katolikismo pro kredo, ke iliaj hierarkiigaj eblecoj dependis de ĝi, kaj al multaj oni rifuzis hierarkiigon se ili ne tion faris. Krome, la dissendo de armiloj al vilaĝaj memdefendaj milicoj celantaj malemigi vietkongaj geriloj estis farita tiel, ke armiloj estu donitaj nur al katolikanoj. Kelkaj katolikaj pastroj starigis privatajn militistarojn, kaj en pluraj areoj okazis devigitaj konvertiĝoj, rabadoj, dispremadoj kaj malkonstruadoj de pagodoj. Iuj budhismaj vilaĝoj konvertiĝis amase por ricevi helpon aŭ eviti esti perforte transloĝigitaj de la reĝimo de Diệm.

La katolika eklezio estis la plej granda terposedanto en la lando, kaj la "privateco", kiu estis trudita al budhismo de la francanoj, devigante oficialan permeson por realigi publikan agadon, ne estis aboligita de Diệm. Al la tero posedata de la preĝejaro ne trudiĝas tera reformleĝo, kaj katolikanoj estis ankaŭ fakte sen teraj laborodevoj, kiujn la registaro devigis al la ceteraj civitanoj; publika elspezado estis misproporcie distribuita al plimulte katolikaj vilaĝoj. Sub Diệm, la katolika eklezio ĝuis specialajn sendevigojn en proprietigo, kaj en 1959 li dediĉis la landon al la virgulino Maria. La vatikanan flagon oni regule flugigis en grandaj publikaj eventoj en Sud-Vjetnamio.

Referencoj
----------

1. ↑  Adam Roberts, ‘Buddhism and Politics in South Vietnam’, *The World Today*, Royal Institute of International Affairs, London, vol. 21, no. 6, junio 1965, pp 240-50 prianalizas la kaŭzojn de la budhisma krizo kaj ĝia signifo kiel kazo de neperforta batalo.
**HAHNEL Aranka** [hanel] estis hungara aktorino naskita en Torda 28-an de septembro 1873 mortinta en ?.

Kariero
-------

Aranka Hahnel studis en Reĝa Teatra Akademio, poste ŝi debutis en 1892 en Szabadka. Inter 1899 - 1906 ŝi ludis en Kaposvár, Pozsony, Kassa, Nacia Teatro (Szeged), en trupo de Lajos Makó (Buda–Temesvár), Kolozsvár, Debrecen, Újvidék, Pécs. En 1910 ŝi edziniĝis, sed post duonjaro ŝi vidviniĝis. Post la morto de sia edzo ŝi denove aperis en scenejo (1911–12) en Szatmár. Ekde 1920 ŝi ludis en Budapeŝto: Teatro Belvárosi, Blaha Lujza Színház, Teatro Magyar.

El ŝiaj teatraj roloj
---------------------

* Melinda (József Katona: Bánk bán);
* Júlia (Shakespeare: Romeo kaj Julieto);
* Roxane (Rostand: Cyrano de Bergerac).

El ŝiaj filmaj roloj
--------------------

* *Magdát kicsapják* (1937-38)
* *Azurexpress* (1938)
* *Dr. Kovács István* (1941) – tabakvendisto

Fontoj
------

* Magyar Színházművészeti Lexikon
* hungare kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Aranka Hahnel en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Sigelo de Salomono, kovrililustraĵo de Volumo 1 (*Dogme*)
Bafometo, kovrililustraĵo de Voluma 2 (*Rituel*)
**Dogmo kaj Rito de la Alta Magio** (france *Dogme et Rituel de la Haute Magie*) estas libro verkita de Éliphas Lévi pri la temo de magio. La libro estis publikigita en du volumoj: la unua volumo, kiu traktis la teorion de magio, estis publikigita en 1854. La dua volumo, kiu traktis la kultadon de la magiistoj, estis publikigita en 1856.

En 1896, la libro estis tradukita en la anglan fare de Arthur Edward White.

La verkaĵo altiris la atenton de sciencistoj, scienculoj kaj aliaj kleruloj pro la esprimitaj opinioj pri la studo de magio, religio kaj la naturscienco. Dum tempo, la verko fariĝis la precipa referenca punkto por la sinsekvaj studoj de okultismo kaj en revivigis la popularan intereson ĉe la ĝenerala publiko pri la temo, ĉefe en la okcidento dum granda parto de la 20-a jarcento.

Éliphas Lévi prezentas magion kiel kampo kiu situas inter scienco kaj religio, kaj kredas ke ĝi havas la potencialon akordigi kaj ligi religion kaj scienco .

La libro konsistas el 22 ĉapitroj, kiuj ŝajne respondas al la 22 kartoj de la granda arcana de la taroka ludkarto .

Referencoj
----------

1. ↑  Transcendental Magic: Its Doctrine and Ritual - Mar 05, 2020 | PBA Galleries in CA, LiveAuctioneers
2. ↑  WikiVisually.com
3. ↑  Eliphas Levi | French Occult Writer & Ceremonial Magician | LegalNoodle Arkivigite je 2020-06-24 per la retarkivo Wayback Machine, Dean McAdams' Blog, ‏2019-01-04

Literaturo
----------

* Josephson-Storm, Jason.  (2017) *The Myth of Disenchantment: Magic, Modernity, and the Birth of the Human Sciences*. Chicago: University of Chicago Press. ISBN 978-0-226-40336-6.

* Waite, A. E..  (2013) *The Secret Tradition in Alchemy: Its Development and Records*. United Kingdom: Taylor & Francis. ISBN 978-1136182921.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Dogme et Rituel de la Haute Magie ĉe la interreta arkivo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 828880
 |
**Pelabravo** estas municipo de la provinco Salamanko, en la aŭtonoma komunumo Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la Jurisdikcia teritorio de Salamanko en la nordo-centro de la provinco. *Pelabravo* aludas al Pelay Bravo aŭ Pelayo Bravo estro de la reloĝado.

Preĝejo Sankta Johano Baptisto kun aparta sonorilturo.
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Naharros del Río, Nuevo Naharros kaj Pelabravo, okupas totalan areon de 23,26 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2017, ĝi havis 1 247 loĝantojn. Ĝi akiris ĉirkaŭ 800 loĝantojn ekde la mezo de la 20-a jarcento pro la proksimeco al la provinca ĉefurbo. Ĝi distas nur 11 km de Salamanko, provinca ĉefurbo. 

Ĝi fondiĝis en la 13-a jarcento. De tiu epoko estas la kastelo de la Torre Mocha (Naharros del Río). En postaj jarcentoj suferis pro militoj kaj ĉefe dum la Hispana Milito de Sendependigo. 

La tradiciaj agrikulturo (cerealoj, paŝtaĵoj) kaj brutobredado (bovoj kaj ŝafoj en kverkaroj) lastatempe iom dekadencis, sed pluas. Lastatempe rura turismo ekgravis.

La urbestro estas de dekstra partio PP.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Salamanko


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 753358
 |
ĉirkaŭbariligita bestareo Remstecken kun hotelo
La **urba arbaro de Koblenco** estas arbara areo sude de la urbo Koblenco. Ĝi situas maldekstre de la Rejno sur la altoj de la Hunsruko. Ĝi estas la plej grava proksima ripozumregiono de la urbo Koblenco. Interalie troviĝas bestoparko kaj infanludejoj en la arbaro.
La koblenca urba arbaro havas grandecon de 2772 ha kaj apartenas grandparte al la urboparto Koblenz-Karthause. En la sudo allimas la komunumoj Waldesch kaj Rhens. La telekomunika turo Koblenco (ankaŭ nomata telekomunika turo *Kühkopf aŭr Koblenz 10*) staras en la urba arbaro de Koblenco sur la pinto de la monto Kühkopfs.

parte rekonstruitaj fundamentaj muroj de Villa Rustica ĉe Remstecken
fundamentaj muroj de la templo de Merkurio
elrigardejo Rittersturz
elrigardo de la Rittersturz valen al la Rejno kaj la sportparko Oberwerth kaj la Fortikaĵo Ehrenbreitstein

Literaturo
----------

* Lehrpfade im Koblenzer Stadtwald, hrsg. von der Stadt Koblenz, Amt für Liegenschaften und Forsten, Koblenz 1993
* Unser Stadtwald : Die grüne Lunge von Koblenz, hrsg. von der Stadt Koblenz, Amt für Liegenschaften und Forste, Koblenz 1993

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Koblenzer Stadtwald en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Rechtsrheinischer Stadtwald

50.3063888888897.5591666666667Koordinatoj: 50° 18′ 23″ N, 7° 33′ 33″ O (mapo)
**Szabolcs Szabó** [sabolĉ sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó Szabolcs** estis hungara geografo, altlerneja instruisto, parlamenta deputito.

Szabolcs Szabó naskiĝis la 11-an de februaro 1979 en Gyula.

Biografio
---------

Szabolcs Szabó maturiĝis en mezlernejo en Békéscsaba en 1997, poste li akiris geografian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 2002. Ekde la sekva jaro li vivis en Budapeŝto. Li estis samloke asistanto inter 2004-2010, poste lektoro. Intertempe li doktoriĝis (Ph.D.) en 2009. Li komencis politikadi en 2012 kaj li aliĝis al opozicia politika movado. En 2014 li estis elektita parlamentano kaj ekde tiam li tie politikadas, laŭ la leĝoj samtempe li ne instruas.

Elektitaj geografiaj kontribuoj
-------------------------------

* *VIDÉKI TÉRSÉGEK MAGYARORSZÁGON, ÉS AZOK FŐBB TÁRSADALMI-GAZDASÁGI PROBLÉMÁI*
* *DINAMIKA NÉLKÜLI TENGELYEK - A TÁPIÓMENTE*

Fontoj
------

*

Referencoj
----------

1. ↑   Arkivigite je 2021-06-23 per la retarkivo Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 678513
 |
**Szabolcs Zempléni** [sabolĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Zempléni Szabolcs** estis hungara kornisto, altlerneja instruisto.

Szabolcs Zempléni naskiĝis la 8-an de januaro 1981 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Szabolcs Zempléni en aĝo de 6 komencis pianadi, en 1994 li ŝanĝis la instrumenton al korno. Inter 2002-2004 li studis en muzikakademio de Berlino, poste li akiris diplomon en Muzikarta Universitato Ferenc Liszt en 2005. Liaj plej gravaj instruistoj estis de:Christian-Friedrich Dallmann respektive Ferenc Tarjáni. Intertempe en aĝo de 19 li aliĝis al la festivala orkestro de Budapeŝto. De 2005 ĝis 2013 li estis la primara kornisto en la simfonia orkestro en Bamberg, ekde 2010 li instruas en Muzikarta Altlernejo de Trossingen. Pli malofte li instruas ankaŭ en Londono kaj Tokio. En la aĝo de 17 jaroj li gajnis la unuan muzikpremion en Prago, poste li havis pliajn. El ili elstaras la germana premio en 2005, kiu malfermis la karieron en Germanio.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto[*rompita ligilo*]
* hungarlingva biografio kun foto
* germanlingva biografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 663969
* GND: 1014256763
* LCCN: no2012007029
* VIAF: 263492561
* ISNI: 0000 0003 5643 9779
 |
**1+1** (legu "1 plus 1", la oficiala nomo - **Studio 1+1**) - ukrainia televid-kanalo. La frap-frazo de la kanalo: "Unu plus unu - vi ne estas sola".

La televid-kanalo "1+1" estas unu el la plej popularaj kaj signifaj televid-kanaloj de Ukrainio. Ĝi apartenas al la reto de televidkanaloj CME (angle - Central European Media Enterprizes). La fondinto kaj honora prezidanto de la kanalo - Aleksandr RODNJANSKIJ.

La televid-kanalo estis kreita en aŭgusto 1995; ĝiaj programoj unue aperis en septembro 1995 - komence ili aperadis en la unua tutnacia televidkanalo de Ukrainio. Ekde 1997 la televid-kanalo uzas por siaj programoj la duan tutnacian kanalon. Ĝis la jaro 2004 la studio elsendadis dum 15 horoj diurne, ekde la 30-a de julio 2004 la televid-kanalo ricevis la rajton elsendadi dum 24 horoj diurne.

Teĥnike la programojn de la televidkanalo oni povas spektadi sur 95 elcentoj de la teritorio de Ukrainio. Ekde marto 2006 en la televidaj kablo-retoj de Usono kaj Kanado startis la internacia versio de la televidkanalo - "1+1 International", kiu estas ukrain-lingva televid-kanalo, destinita por ukrainoj-diasporanoj de Usono kaj Kanado.

En la komencaj tempoj la televid-kanalo famiĝis pro elsendado de multaj popularaj kaj furoraj eksterlandaj filmoj ukrain-lingve dublitaj. Nuntempe la studio "1+1" produktas ankaŭ siajn proprajn informajn, distrajn kaj publicajn programojn (multaj el kiuj estas elsendataj ankaŭ eksterlande, ĉefe en Rusio), tamen la konsiderindan parton de la elsendataĵoj konsistigas ankaŭ la ukrainlingve dublitaj filmoj kaj ankaŭ la ruslingvaj televid-serioj (produktitaj en Rusio) kun ukrainlingvaj subtitoloj. La studio aktive partoprenas ankaŭ en filmado de propraj serioj, multaj el kiuj fariĝis famaj en Ukrainio kaj Rusio (tamen pro merkatikaj konsideroj la plimulto de la produktaĵoj de la studio estas ruslingva). Multaj el la produktaĵoj de la televid-kanalo kaj ankaŭ la dezajnistaj atingoj de la studianoj estas premiitaj per multaj enlandaj kaj internaciaj televidaj premioj.

La televid-kanalo ludas ege gravan rolon en la socia vivo de Ukrainio; ĝia novaĵ-programo "TSN" (Televida Servo de Novaĵoj) estas unu el la plej spektataj kaj aŭtoritataj novaĵ-programoj en Ukrainio; ĝiaj prezentistinoj ("vizaĝoj" de la kanalo) Alla MAZUR kaj Ljudmila DOBROVOLSKA estas unuj el la plej facile rekonataj televidistinoj en la lando.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio 1+1 (televidkanalo) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* La oficiala paĝaro de la televid-kanalo (ukraine kaj angle)
**1-a Esperanto-Kunveno de Ŝtato Rio de Janeiro** okazis en Niterói de la 5-a ĝis la 7-a de novembro 1953; la laborkunsidoj okazis en la salono de "União dos Professores Primários Estaduais", kompleze de ĝia estraro. Partoprenis la programerojn samideanoj el Niterói, Petrópolis, Macaé, Santanésia (Piraí), Barra Mansa kaj Itaperuna; la solenan malfermon ĉeestis José de Moura e Silva, Sekretario pri Edukado kaj Kulturo, kiel reprezentanto de la subŝtatestro, kaj aliaj aŭtoritatuloj; M. A. Teixeira de Freitas faris gravan kaj tre aplaŭditan paroladon pri "Idealismo kaj Esperanto"; en la laborkunsidoj oni diskutis dek-sep proponojn; la kunvenintoj ĝuis agrablansocian festeton ĉe Samideano Mario Ritter Nunes; okazis kunfratiga tagmanĝo kaj interesa arta programo dum la ferma kunsido; bona ekspozicio de esperantaĵoj estis aranĝita kaj la ĉeestantoj ricevis memorigan eldonaĵon pri statistika resumo de la ŝtato kaj de la ĉefurbo. La organiza komitato estis: Prezidanto: Mario Ritter Nunes; Vicprezidantoj: Wanderley Silva, el Macaé kaj José Varanda, el Petrópolis; Sekretarioj: Octávio Vianna Peixoto kaj Carlos Castanheira; Direktoroj pri Publikigado: Joaquim do Couto kaj Deleya Gomes de Almeida.
**Bastiono** estas elstara parto de fortikaĵo, ordinare en la formo de kvinangulo, kiu ebligas deflanke pafi al malamikoj, kiuj atakas la muron inter du bastionoj.

Laŭ Francisko Azorín **bastiono** estas *Aldona plurflanka konstruaĵo ĉe angulo de fortikaĵo.* Kaj li indikas etimologion el kelta *bast* (fortikaĵo) kaj el la latina *bastire*, *bastum* (apogo). Krome li indikas diversajn tipojn, nome simpla bastiono, duobla bastiono, regula bastiono, reĝa bastiono, kaj ĉe bildo germana bastiono (duflanka), itala bastiono (kun malgranda angulo inter du pli grandaj anguloj, ĉiuj lini-lokigitaj) kaj fuorto kvin-bastiona (pentagona).

Bastiono en nov-itala stilo
La apudas skizo montras la strukturon de bastiono en "nov-itala stilo". La fortikaĵan muron prezentas la dikaj linioj sube en la bildo; la du nazo-formaj elstaraĵoj (kun litero "c") estas du bastionoj. Antaŭ la muro kun siaj bastionoj estas fosaĵo, en kiu staras ter-amaso "b", kiu protektas la mezon de la muro (eble kun pordo) kontraŭ rekta pafado. En la fosaĵo estas galerio "g", kiu permesas al defendantoj sekure moviĝi, dum kiam la malamiko estas ne tre proksima.

La nov-itala stilo estas la pratipo de bastionoj; ĝi ekestis en la dua duono de la 16-a jarcento, kiam la disvastiĝo de pafilegoj igis turojn malpli utilaj. Ĝi estis aplikata ĝis en la 19-a jarcento. Poste ĝin pli kaj pli anstataŭis la poligona fortikaĵo-stilo. En ĝi la bastionoj kvazaŭ apartiĝis de la fortikaĵo kaj iĝis memstaraj fuortoj en ia distanco antaŭ la muro. Foje ankaŭ tiaj fuortoj havas la nomon "bastiono".

Bastionoj ebligas pafi al malamiko, kiu jam atingis la muron kaj do estas preskaŭ sekura kontraŭ (pafilega) pafado de supre; ĉar la bastionoj protektas sin reciproke, ĉiu loko antaŭ la muro estas atingebla per pafilego.

Bildaro
-------

* Fortikaĵo Bourtange en NederlandoFortikaĵo Bourtange en Nederlando
* Bastiono en Jasna Góra, PollandoBastiono en Jasna Góra, Pollando
* Fortikigita urbo Naarden en NederlandoFortikigita urbo Naarden en Nederlando

Vidu ankaŭ
----------

* Francesco di Giorgio Martini
* Sentinelbudo

Notoj
-----

1. ↑  Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 106.
2. ↑  Azorín, samloke.

* Kategorio Bastiono en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)