recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Rezső Peéry** [reĵO pEri], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Peéry Rezső** estis hungara verkisto, ĵurnalisto. Lia origina familia nomo estis *Limbacher*.

Rezső Peéry  naskiĝis la 27-an de marto 1910 en Hungara reĝlando en Pozsony (nuntempa Bratislavo en Slovakio), li mortis la 11-an de novembro 1977 en Okcidenta Germanio en Stuttgart.

Biografio
---------

Rezső Peéry frekventis liceon en sia naskiĝurbo, poste li studis Prago kaj Parizo.Li akiris diplomon en 1932 en Universitato Comenius en Bratislavo. Post siaj studoj li instruis en gimnazio, sed ĉefe li partoprenis en movado de la hungaroj jam en Ĉeĥoslovakio. En 1938 li estis forigita el la gimnazio, poste li estis ĵurnalisto. Depost la 2-a mondmilito li defendis la hungaran minoritaton, poste laŭ la loĝantarŝanĝo li vivis plu en Hungario, komence en Budapeŝto, poste en Mosonmagyaróvár kaj Sopron. Li instruis en diversaj lernejoj, eĉ li estis lernejestrio. Li apogis la Hungaran revolucion, tial post la falo li disidis. Komence li instruis en Aŭstrio, poste li estis bibliotekisto en Stuttgart. Ankaŭ tie li kontribuis, eĉ en Radio Libera Eŭropo. Li emeritiĝis en 1975.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Peremmagyarok az idő sodrában* (1941)
* *Réforme et révolution en Pannonie* (Bruselo, 1962)
* *Malomkövek között* (Stuttgart, 1977)
* *Gondolatok a tehervagonban, avagy védőbeszéd a szlovákiai magyarok perében* (1993)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
**Werner SCHAD** (naskiĝis la 29-an de januaro 1926 en Groß-Gerau, Germanio, mortis en marto 2006 en la montaro apud Bariloche) estis germana esperantisto, sed loĝis ĝis sia forpaso en Bariloche, Argentino, en la suda Patagonio. Li estis tre aktiva movade, kaj senĉese instruis la lingvon kaj klopodis organizi loke kaj regione la laborojn por Esperanto, kun kontakto kaj agado eĉ trans la Andoj, en Ĉilio.

Werner SchadLi devis sperti la Duan Mondmiliton kiel juna soldato. Post sia liberigo el brita militkaptitejo, li ricevis stipendion por studi en universitato. En 1950 li doktoriĝis pri lingvistiko, specialistiĝo romanidaj lingvoj.

Dum li atendis labori kiel instruisto, li faris kurson pri ĵurnalismo, kaj komencis verki por ĵurnaloj kaj revuoj. *Frankfurter Allgemeine Zeitung*, unu el la plej gravaj ĵurnaloj de Eŭropo, dungis lin, kaj pro lia bona kono de la hispana, sendis lin kiel korespondanton al Venezuelo, kie li kontaktiĝis kun esploristoj, kiujn li akompanis dum multaj vojaĝoj tra indiĝenaj teritorioj en Venezuelo, Brazilo, Peruo kaj aliaj.

Kiel ĵurnalisto li verkis multnombrajn artikolojn pri vojaĝoj kaj politiko sud-amerikaj por ĵurnaloj kaj revuoj de Germanio, Svislando, Hispanio, Venezuelo kaj Argentino. Multaj artikoloj de li pri politiko en Sud-Ameriko aperis en la jaroj 1960-1962 en *Frankfurter Allgemeine Zeitung*. Ankaŭ la Esperanto-magazino Monato aperigis plurajn artikolojn liajn ekde 1986 ĝis la lasta en 2003 (Werner Schad: ARGENTINO: Tondrulo – montego de la Andoj en Monato (2003/02, p. 18)).

En Madrido (Hispanio) kaj Caracas (Venezuelo) aperis la libroj *Indios, Pantanos y Selvas* (Indianoj, marĉoj kaj praarbaroj) pri vojaĝo al kaj restado kun la guarao-indianoj, kaj *Negros, Blancos, Fuego Tropical* (Nigruloj, blankuloj, tropika fajro) pri liaj impresoj en Venezuelo.

Pri vojaĝoj sur patagoniaj riveroj, pluraj el ili malmulte konataj, Schad publikigis en la jaroj 1980-1984 tri librojn ĉe la eldonejo *Marymar* en Buenos Aires (Argentino): *Cruzando los Andes en canoa* (Trairante la Andojn per kanuo), *En canoa por ríos patagónicos* (En kanuo sur patagoniaj riveroj) kaj *Los ríos más australes de la Tierra* (La plej sudaj riveroj de la tero).

En Esperanto aperis lia libro *Kie diskriminacio justas (pri homoj, ŝtatoj kaj korupteco)* (distribuata de Flandra Esperanto-Ligo) en kiu li atakas la korupton en iuj sud-amerikaj regionoj. Tion li faris ankaŭ en Monato en sia artikolo Werner Schad: KORUPTECO: Putrantaj demokratioj Arkivigite je 2013-04-25 per la retarkivo Wayback Machine en Monato (2/2001 p. 7).

Krom por Monato Werner Schad verkis ankaŭ por la argentinaj Esperanto-gazetoj *Argentina Esperantisto* kaj *Argentina E-Vento*.

Li mortis en la montaro de Bariloche, tre ŝatata de li, en marto 2006, kie lia korpo estis trovita la 27-an de marto.

Referencoj
----------

1. ↑  artikolo pri la trovo de lia korpo la 27-an de marto 2006 en la retejo ] (hispane)
Ekrankopio de la agada videoludo *Abuse*.
**Agada videoludo** estas ĝenro de videoludo, kies ludomaniero baziĝas sur realtempaj interagoj. Ĝi kutime necesas lertecon kaj rapidajn refleksojn de la ludanto.

La ĝenro ĉefe konsistas el ludoj proponante perfortajn konfrontojn, ekzemple *shoot 'em up*, luktaj aŭ unuapersonaj pafaj videoludoj (FPS). Agadaj videoludoj tamen inkludas multe pli variajn ludotipojn, inkluzive de brikrompaj, labirintaj, vetkuraj, sportaj kaj platformaj videoludoj, aldone de multaj aliaj senkategoriaj konceptoj.

Agadaj videoludoj estas la plej komuna videoluda ĝenro.

Historio
--------

La unuaj komercaj agadvideoludoj estis *Computer Space* (1971) kaj plejfame *Pong* (1972). Videoludejoj multe favoris la aperon de la agada ĝenro : sur arkadmaŝinoj aperis plejmultaj fruaj kreaĵoj en la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj. La esprimo « arkada ludo » tiel longe estis sinonimo de agada videoludo. Tiaj ludoj baziĝas sur rapida movo kaj reala tempo. Ili ĝenerale postulas pli grandan kalkulkapablecon ol strategiaj aŭ aventuraj videoludoj.
**Witold Wilkosz** (naskiĝis la 14-an de aŭgusto 1891 en Krakovo, mortis la 31-an de marto 1941 samloke) estis pola matematikisto, fizikisto, lingvisto, filozofo kaj populariganto de scienco.

Biografio
---------

Witold Wilkosz naskiĝis en la familio de Jan Wilkosz, polisto kaj profesoro de gimnazio, kaj Józefa Vopalko. De la plej junaj jaroj distingiĝis per matematikaj kaj lingvaj kapabloj. Junaĝe amikiĝis kun matematikisto Stefan Banach. Antaŭ abiturientiĝo verkis artikolon pri ŝemidoscienco, pro kio ricevis de scienca societo Morgenländische Gesselchaft membrecon kaj stipendion, kiu permesis al li universitatajn studojn en Bejruto. Post kelkaj monatoj li revenis kaj ekstudis filologion en Jagelona Universitato. Post du jaroj ŝanĝis studdirekton al matematiko, kiun lernis en Krakovo kaj Torino. Doktoriĝis surbaze de disertaĵo pri la integralo de Henri Léon Lebesgue komencante laboron de lekciisto de matematiko en sia altlernejo. En 1920 habilitiĝis kaj en 1936 iĝis profesoro. Novembre 1939 estis arestita de germanoj dum ilia okupado de Pollando. Malkreskanta sano kaŭzis, ke li liberiĝis de malliberejo. Mortis pro pneŭmonito.

Verkaro
-------

* *Z teorii funkcji absolutnie ciągłych i całek Lebesgue’a* (El la teorio de absolute kontinuaj funkcioj kaj integraloj de Lebesgue) (doktoriga tezaro), 1918
* *O funkcjach ściśle mierzalnych i Duhamelowskich wraz z zastosowaniami do teorii równań całkowych i różniczkowych* (Pri funkcioj strikte mezureblaj kaj tiuj de Jean-Marie Duhamel kune kun iliaj aplikoj al teorio de integralaj kaj diferencialaj ekvacioj) (habilitiga disertaĵo), 1920
* Les proprietés topologiques du plan euclidien, Parizo 1931
* *Liczę i myślę* (Mi kalkulas kaj pensas), Krakovo 1938
* *Jak powstała liczba* (Kiel estiĝis nombro), 1938
* *Człowiek stwarza naukę* (La homo kreas sciencon), Krakovo 1946

Eksteraj ligiloj
----------------

* Krystyna Rakoczy-Pindor, *Przygoda matematyka z radiem, czyli profesor Witold Wilkosz pionierem radiotechniki i radiofonii w Polsce* Arkivigite je 2016-04-25 per la retarkivo Wayback Machine Aventuro de matematikisto kun la radio aŭ profesoro Witold Wilkosz pioniro de radiotekniko kaj radiofonio en Pollando)
* Prace Witolda Wilkosza dostępne w Sieci Laboraĵoj de Witold Wilkosz alireblaj en la reto) (Katalogo HINT)
La **ambrozia rito** estas unu el la manieroj por celebri la meson en la latina katolikismo. Tiu rito estas praktikata en la diocezo de Milano kiuj etendiĝas ĝis valoj de Kantono Tiĉino (Leventina, Blenio kaj Riviera - 51 paroĥoj, entute).

Spite de manko de iu ajn pruvo ke tiu rito estis fiksita de Ambrozzio, episkopo de Milano de la kvara jarcento, oni daŭrigas atribui al li la originon. Pro manko de definitivaj dokumentoj, la kreo de la rito iniciate de Ambrozio de Milano restas ankoraŭ hipotezo. Certas ke la estonta papo Celesteno la 1-a († 432) informas ke Ambrozio kantigis sian himnon *Veni Redemptor gentium* (Venu Elaĉetinto de la gentoj) okaze de lia restado en Milano. Rilate la alestiggon de proprio[*klarigu*] de la meso ankoraŭ restas duboj.   

Tamen, tio eblas ĉar papo Ĉelesteno la 1-a estis la unua papo kiu ekenkondukis la roman riton, eble inspirita de Ambrozio. .

Kardinalo Montini, ĉefepiskopo de Milano kaj estonta papo Paŭlo la 6-a, celebris meson laŭ la ambrozia rito en 1962 antaŭ la konciliaj Patroj de la Dua Vatikana koncilio.

Apartaĵoj
---------

La ambrozia liturgio tre proksimiĝas al tiu de la roma rito, sed havas certan nombron de propraj karakterizoj. Tiel la preĝpeto *Kyrie eleison*, sen la *Christe eleison* (Sinjoro, pardonu, sen Kristo, pardonu), estas ripetata plurfoje dum la kuro de la meso. La plej granda parto de la legaĵoj kaj preĝoj estas propraj de la ambrozia rito: la ambrozia Advento komenciĝas du semajnojn antaŭ tiu de la roma rito (la semajnoj, do, entute fariĝas ses kontraŭ la kvar de la roma rito). La karnavalo etendiĝas trans la la karnavala mardo ĝis la sekva *sabato*. Pro tio en tiu rito ne estas celebrata la Cindra merkredo ,kaj la karesmo komenciĝas en la sekva sabato.

La ambrozia rito estis reformita post la [[Dua Vatikana koncilio) laŭ ties dekretoj, kaj enkondukis la vulgaran lingvon en la liturgio, kaj novigis la enkondukajn kaj ofertoriaj ritojn.

Vidu ankaŭ
----------

* Gregoria ĉanto
* Religia himno
* Milano

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Ambrozia rito en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Ordo de la messe ambrosienne traditionnelle en latin
* Ordo de la messe ambrosienne réformée en italien.
* Chant ambrosien Arkivigite je 2015-04-18 per la retarkivo Wayback Machine

Notoj
-----

1. ↑   Dom Daniel Saulnier, *Le chant grégorien*, p. 81 et 108, Abbaye Saint-Pierre, Solesmes 2003)
**Wittinsburg**  estas komunumo en la distrikto Sissach en Kantono Bazelo Kampara, Svislando. Ĝi havis 422 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

Wittinsburg situas ĉe la okcidenta flanko de la valo de Homburg. La rivereto *Homburgerbach*, alfluanto de Ergolz, formas ĝian okcidentan limon. La kerno de la vilaĝo situas en plata kaldrono inter la valoj de Homburg kaj Diegten.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Wittinsburg limas en nordo al Diepflingen, en nordoriento al Gelterkinden, en oriento al Rümlingen, en sudoriento al Buckten, en sudo al Känerkinden, en sudokcidento al Diegten, en okcidento al Tenniken, kaj en nordokcidento en unu punkto al Thürnen.

Trafiko
-------

La komunumo Wittinsburg situas flanke de la gravaj trafikvojoj. La komunumo estas konektita al la publika trafikreto per la buslinio 108 al Sissach.

Historio
--------

La unua dokumenta mencio de Wittinsburg datiĝas el la jaro 1358 kiel *Witerberg*.

Wittinsburg apartenis en mezepoko al la senjorujo *Homburg*, kiu en la jaro 1305 fariĝis posedaĵo de la episkopo de Bazelo. La episkopo vendis la senjorujon en la jaro 1400 al la urbo. Ĝis la Helveta Revolucio en la jaro 1798 la vilaĝo restis parto de la voktejo Homburg, kaj tiam fariĝis parto de la distrikto Sissach. Kun la distrikto Sissach la vilaĝo post la Bazela Kantondisiĝo en la jaro 1833 fariĝis parto de la nove fondita Kantono Bazelo Kampara.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Wittinsburg en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Wittinsburg
* Paĝo pri la komunuma historio de Wittinsburg en la retejo de la Kantono Bazelo Kampara Arkivigite je 2016-04-11 per la retarkivo Wayback Machine

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistrikto Sissach |
| --- |
| SissachSissach Anwil  •  Böckten  •  Buckten  •  Buus  •  Diepflingen  •  Gelterkinden  •  Häfelfingen  •  Hemmiken  •  Itingen  •  Känerkinden  •  Kilchberg  •  Läufelfingen  •  Maisprach  •  Nusshof  •  Oltingen  •  Ormalingen  •  Rickenbach  •  Rothenfluh  •  Rümlingen  •  Rünenberg  •  Sissach  •  Tecknau  •  Tenniken  •  Thürnen  •  Wenslingen  •  Wintersingen  •  Wittinsburg  •  Zeglingen  •  Zunzgen | Sissach |

 |
La **Slovaka Nacia Biblioteko** (slovake *Slovenská národná knižnica*, mallongigita SNK) estas nacia biblioteko kaj muzeo situanta en Martin, Slovakio. Ĝi funkcias kiel konservada kaj deponeja biblioteko de Slovakio.

Historio
--------

La biblioteko troviĝas en Martin kaj estas la plej malnova biblioteko en Slovakio. La biblioteko ankaŭ funkcias kiel muzeo kaj havas tri muzeajn fakojn. En la deknaŭa jarcento, Martin estis la ĉefurbo de la nacia reviviĝo de Slovakio, kiu influis la aperon de la nukleo de la nuna biblioteko ene de Matica slovenska. Biblioteko kun proksimume 10 000 volumoj estis kolektitaj danke al donacoj de privatuloj. Komence de la 20-a jarcento, la kolekto estis translokita al Nitro kaj parte transdonita la Ŝtata Biblioteko Széchényi en Budapeŝto. Ili ne revenis al Slovakio ĝis 1940–1943.

Ĝis jaro 2000 SNK estis parto de Matica slovenská.

Konstruaĵo
----------

Ĝis 1975, la biblioteko situis en la okcidenta alo de la Matica slovenska konstruaĵo, kiu estis konstruita en la jaroj 1924–1926. En 1963 estis decidite konstrui novan konstruaĵon por Matica kaj la biblioteko. La dezajnokonkurso estis gajnita fare de Dušan Kuzma kaj Anton Cimmerman. La konstruado de la konstruaĵo estis planita en la universitata distrikto de Hostihora. Ĝi estis komencita en 1964 kaj kompletigita en 1975. La dekkvar-etaĝa konstruaĵo estas 10,000 m². Ĝis 2000, la konstruaĵo ankaŭ estis la sidejo de Matica.

Nur ĝis la Biblioteka Leĝo n-ro 183/2000 de la 12-a de majo 2000 la Slovaka Nacia Biblioteko estis apartigita de Matica, kiu translokiĝis al la konstruaĵo de 1924–1926.

Kolektoj
--------

Laŭ la akto de 1997, la biblioteko rajtas je deviga kopio. Eldonistoj devas provizi la bibliotekon per du ekzempleroj de ĉiuj presitaj materialoj kaj revuoj senpage ene de dek tagoj de la dato de komenco de vendado. Krome, eldonistoj estas postulataj provizi kopiojn de elektronikaj publikaĵoj kaj aŭdlibroj. En 2009, la biblioteko tenis 5 milionojn da volumoj, 1 360 000 manuskriptoj kaj grafikaj kolektoj, el ili 1.7 miliono da arkivaj dokumentoj kaj miloj de muzeaj unuoj.

La biblioteko ciferecigas siajn kolektojn.

Por plia legado
---------------

* HANAKOVIČ, Štefan. 2013. Dejiny Slovenskej národnej knižnice : historické predpoklady, podmienky jej vzniku a účinkovania do roku 1960 : úvahy a svedectvá. Martin : Slovenská národná knižnica, 2013. 331 s. (ISBN 9788081490200).

Slovaka Nacia Biblioteko, Martin, detalo
Literatura Muzeo de la SNL
La historia Apponyi Biblioteko (administrita de la SNL), troviĝita en situ en Oponice kastelo

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Slovaka Nacia Biblioteko en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo (en la slovaka)
* Dikda.Eu - Diĝita Biblioteko kaj Diĝita Arkivo - retejo de nacia digitization projekta DIKDA
* Www.spytajtesakniznice.sk - Demandi Bibliotekistan portalon de la slovaka Respubliko

Referencoj
----------




|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 774727
* GND: 5016394-2
* LCCN: n2006073958
* VIAF: 153822211
* ISNI: 0000 0001 2296 8862
* SUDOC: 067107125
* BNF: 12361272v
* NKC: ko2007393483 ola2002150720, ko2007393483
 |
La ĉefa fasado, vidita el la rivero Arno.
La **Nacia Centra Biblioteko de Florenco** (itale *Biblioteca Nazionale Centrale di Firenze*), aŭ **BNCF**, estas unu el la du naciaj bibliotekoj de Italio. Ĝi troviĝas en Florenco, ĉe la *Piazza dei Cavalleggeri*, dum la alia nacia biblioteko situas en Romo.

Kolekto
-------

La origina libraro devenas de la persona kolekto de Antonio Magliabechi, kiu heredigis pli ol 30 000 librojn al Florenco en 1714.

La kolekto sekve pligrandiĝis danke al la grand-duko Francisko la 2-a de Toskano, kiu decidis konservi tie ĉiun libron eldonitan en Toskano ekde 1743.

Historio
--------

La biblioteko oficiale malfermis al la publiko en 1747. Ĝi ricevis multajn donacojn, precipe el monaĥinejoj. La biblioteko fariĝis *nacia* en 1861, kaj *centra* en 1885.

En 1966, ĝi spertis katastrofajn difektojn pro inundoj. Centoj da miloj da libroj estis detruitaj aŭ difektitaj, kaj eĉ malaperis la fotografaj arkivoj. Laŭ UNESKO, "*pli ol du milionoj da maloftaj kaj neanstataŭigeblaj libroj, kaj sennombraj manuskriptoj estis serioze difektitaj*".

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Nacia Centra Biblioteko de Florenco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* **(it)** Oficiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 215700
* GND: 1003299-X
* LCCN: n83160011
* VIAF: 143744216
* ISNI: 0000000123315054, 0000000417559409
* SUDOC: 02663502X
* BNF: 118844890
* ULAN: 500304810
* NLA: 36098136
* BIBSYS: 90165113
* NKC: kn20020422021
* ICCU: CFIV004270
* BNE: XX90631
 |
La **Nacia biblioteko de Kimrio** (kimre *Llyfrgell Genedlaethol Cymru*; angle *National Libraray of Wales*) estas la nacia biblioteko kaj la laŭleĝa deponeja biblioteko de Kimrio. La biblioteko, fondita en 1907, situas en la urbo Aberystwyth, la ĉefurbo de distrikto Ceredigion. La kolekto de la biblioteko nombras 5 milionojn da libroj, unu milionon da mapoj, ĉirkaŭ 800 000 bildojn kaj 50 000 artaĵojn. La ĉeftasko de la biblioteko estas konservi kaj dokumenti ĉiujn aspektojn de kimra kulturo kaj historio kaj eksponi ilin por uzo de la ĝenerala publiko kaj la akademia esplorkomunumo.

Historio
--------

En 1873 komisiono estis establita kiu rekomendis la establadon de kimra nacia biblioteko. En 1905 la parlamento de la Unuiĝinta Reĝlando fiksis buĝeton por la establado de nacia biblioteko kaj kimra nacia muzeo. David Lloyd George proponis lokalizi la bibliotekon en Aberystwyth, ĉar la librejo de la loka universitato jam komencis formuli nacian kolekton. La 19-an de marto 1907, reĝa ĉarto estis subskribita por establi la bibliotekon. La 15-an de julio 1909, reĝo Georgo la 5-a metis la bazŝtonon por la bibliotekkonstruaĵo, kiu estis malfermita al publiko nur en la festotago de Sankta Davido, la 1-an de marto 1916.

La Kopirajto-Leĝo de 1911 permesis al la biblioteko peti kopion de iu materialo publikigita en Britio en la biblioteko, sed ĝi povis nur postuli deponaĵon de materialoj ligitaj al Kimrio aŭ kelta kulturo. En 1987 ĝia statuso estis komparita kun tiu de la aliaj deponaĵbibliotekoj en Britio: la biblioteko Bodleian en Oksfordo, la Kembriĝa Universitata Biblioteko, la biblioteko Trinity College en Dublino kaj la nacia biblioteko de Skotlando. En 1913 la biblioteko adoptis la klasifikon de la kongresa biblioteko kaj estis la unua en Britio se temas pri adopti tiun katalogan metodon.

Dum Dua Mondmilito, inter la 18-a de julio 1940 kaj la 23-a de majo 1945, Britio deponejigis la plej gravajn verkojn de la regno en sekreta kaverno ene de la Kimria biblioteko. La verkoj enhavitaj tie por konservado inkludas keltaj kronikoj, La Magna Carta, Manuskriptojn de Jeffrey Chaucer, John Wycliffe, William Shakespeare, William Turner, Leonardo da Vinci kaj Mikelanĝelo kaj korespondado de Britaj Reĝoj kun personecoj kiel Francis Drake, Francis Bacon, Oliver Cromwell, Horace Nelson, Robert Scott kaj aliaj.

Eksteraj ligiloj
----------------

 **Nacia biblioteko de Kimrio** en Vikimedia Komunejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 774202
* GND: 1005759-6
* LCCN: n50062130
* VIAF: 295503970
* ISNI: 0000 0004 0605 7171
* SUDOC: 029931576
* BNF: 12145253s
* NKC: kn20060124011
* BNE: XX187957
 |
La Placo de la Konstitucio kun la katedralo.
La **Metropola Katedralo de Ĉieliro de la Sanktega Virgulino Maria** de Meksikurbo (en hispana: *Catedral Metropolitana de la Asunción de la Santísima Virgen María a los cielos de la Ciudad de México*, estas la sidejo de la katolika ĉefdiocezo de Meksiko kaj situas en la norda flanko de la Placo de la Konstitucio en la Historia Centro de Meksikurbo, en la demarkacio Cuauhtémoc. Formante parton de la menciita arkitektura aro en tiu areo de la urbo, estas en konsekvenco Heredaĵo de la Homaro de 1987.

La proksimumaj mezuroj de ĉi tiu templo estas 59 metroj do larĝo por 128 de longo kaj alteco de 67 metroj ĝis la pinto de la turoj. Estas unu el la plej elstaraj verkoj el la hispan-amerika arkitekturo. Estis konstruita, laŭ la planoj de la hispana arkitekto Claudio de Arciniega, kiu inspiris sin en hispanaj katedraloj, ĉirkaŭ preĝejo kiu estis starigita en la loko iom post la hispana konkero de Tenoĉtitlano. La verkoj komencis en 1573, ili finis en la interno en 1667 kaj en la ekstero ĝis 1813.

* Katedralo de Meksikurbo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Katedralo de Meksikurbo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Wolf von IN DER MAUR** (naskiĝinta la 2-an de marto 1924 en Klagenfurt, mortinta la 17-an de marto 2005 en Vieno) estis aŭstra, televiddirektoro kaj novaĵeldonisto.

Vivo
----

Li estis la filo de Gilbert von In der Maur kaj Maria Gertrude Valeska Rosa Aloisia, grafino Barbo von Waxenstein. Lia patroflanka avo estis Carl von In der Maur. Li estis la pranepo de Heinrich Ritter von Kogerer. Post studado li devis soldati ĉe Wehrmacht inter 1942-1945 kaj estis leŭtenanto. Post la Dua mondmilito li laboris kiel ĵurnalisto, teatrodirektoro, kaj sendependa dungito pri la Klagenfurta radistacio. Post 1945 li ankaŭ deĵoris en la landa parlamento de Karintio. En 1947 li estis korespondisto por diversaj germanaj kaj aŭstraj gazetoj, poste ankaŭ publikigante plurajn industriajn revuojn. De 1949 ĝis 1958 li estis publikkontaktara manaĝero ŝua kaj leda fabriko de Neuner en Klagenfurt.
Li funkciis kiel ĉefredaktisto de la semajngazeto "Wochenpresse" de 1959 ĝis 1961. En 1962 li komencis labori por la gazeto Die Presse, kie li iĝis ĉefo de la servo, tiam administra direktoro, kaj finfine ĉefredaktisto. En 1974, En der Maur laboris ĉe ORF kie li iĝis la radiodirektoro sub Otto Oberhammer. Li laboris kiel televidanoncisto por la unua televidkanalo inter 1979kaj 1984. En 1977 li kunfondis la Aŭstran porĵurnalistan klubon kune kun la verdulo Günther Nenning.
En 1985 al li estis premiita per Ora meritkruco de la Respubliko Aŭstrio.

Verkoj
------

* eldonisto de la memklerigserio *Kurz & Bündig*
* Anton Pelinka kaj Erika Weinzierl (eld): Österreichs Umgang mit seiner Vergangenheit. Wien 1997
* Michael-Gaismair-Gesellschaft (Herausgeber): Der Mensch, der Journalist, der Historiker. Bozen 1993. ISBN 88-7283-044-3
* Wolf In der Maur: Balkan. 1993, ISBN 3-85128-074-1
* Wolf In der Maur: Liberalismus. 1990. ISBN 3-85128-048-2
* Wolf In der Maur: Nationalismus. 1989. ISBN 3-85128-030-X
* Wolf In der Maur: Die Französische Revolution. 1988. ISBN 3-85128-014-8
* Wolf In der Maur: Zigeuner. Wanderer zwischen den Welten. 1969. ISBN 3-85128-070-9
* Guido Zernatto: Vom Wesen der Nation. Fragen und Antworten zum Nationalitätenproblem. 1966

Eksteraj ligiloj
----------------

* Prie cxe AEIOU
* Informoj pri Wolf In der Maur en katalogo de la Germana Nacia Biblioteko (germane)
* *Herr und Landmann in Tirol*, nekrologo engazeta

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 669291
* GND: 131397397
* LCCN: n90694321
* VIAF: 77445591
* ISNI: 0000 0001 1072 0886
* SUDOC: 088944395
 |
ISO

**Westerwolde** (53° 02′ N; 07° 08′ E Mapo) estas municipo en la provinco Groningo Nederlando. Ĝi konsistas el la antaŭaj municipoj Bellingwedde kaj Vlagtwedde. La du municipoj kunfandiĝis je la 1-a de januaro 2018. Laŭ stato de la jaro 2021, en la municipo vivis 26 215 loĝantoj sur areo de 280,63 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 93 loĝantoj/km². Westerwolde situas en la ekstrema oriento de Nederlando, rekte ĉe la limo al Germanio. La orienta najbara komunumo estas Haren (Emso) en la federacia lando Malsupra Saksio, kaj la senpere proksima loĝloko nomiĝas *Rütenbrock* en la komunumo Haren (Emso). La limo estas kiel ĉie inter Nederlando kaj Germanio, tre tralasema, kaj ekzistas multaj german-nederlandaj familio, kiuj loĝas en unu flanko de la limo, donas siajn infanojn al infanĝardenoj aŭ elementaj lernejoj de la alia flanko, aŭ laboras aliflanke de la limo. Iom konata ekzemplo de tio estas la germana olimpika skermistino Claudia Bokel, kiu kreskis en la parto Ter Apel de Westerwolde kaj havas duan nederlandan pasporton, sed frekventis infanĝardenon kaj elementan lernejon en *Rütenbrock*.

En Westerwolde troviĝas la fortikaĵo Bourtange.

Subdivido
---------

La municipo Westerwolde enhavas la sekvajn vilaĝojn:

Wedderborg (Burgo de Wedde)
(Vlagtwedde)

*Abeltjeshuis, Bakovensmee, Barnflair, Borgertange, Borgerveld,* Bourtange*, Burgemeester Beinsdorp, De Bruil, Ellersinghuizen, Hanetange, Harpel, Hasseberg, Hebrecht, 't Heem, Jipsingboermussel, Jipsingboertange, Jipsinghuizen, Lammerweg, Laude, Lauderbeetse, Laudermarke, Lauderzwarteveen, Leemdobben, Maten, Munnekemoer, Over de Dijk, Overdiep, Pallert, Plaggenborg, Poldert, Renneborg, Rhederveld, Rijsdam, Roelage, 't Schot, Sellingen, Sellingerbeetse, Sellingerzwarteveen, Slegge, Stakenborg, Stobben, Ter Apel, Ter Apelkanaal, Ter Borg, Ter Haar, Ter Walslage, Ter Wisch, Veele, Veerste Veldhuis, Vlagtwedde Vlagtwedder-Barlage, Vlagtwedder-Veldhuis, Weende, Weenderveld, Weite, Wessingtange, Wollingboermarke, Wollinghuizen, Zandberg (parte), Zuidveld*.

(Bellingwedde)

*Bellingwolde, Blijham, Oudeschans, Veelerveen, Vriescheloo,* Wedde*, Klein-Ulsda, Rhederbrug, Rhederveld, Wedderveer*.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Komunuma retejo

Galerio
-------

* la suda muro de la monaĥejo Ter Apella suda muro de la monaĥejo *Ter Apel*
* maldekstre alea vojo, dekstre kanalo inter Haren (DE) kaj Westerwolde (NL): per ŝipo same bone eblas voji inter ambaŭ kiom peraŭte aŭ biciklemaldekstre alea vojo, dekstre kanalo inter Haren (DE) kaj Westerwolde (NL): per ŝipo same bone eblas voji inter ambaŭ kiom peraŭte aŭ bicikle
* tradicia hotelo en la loĝloko Ter Apeltradicia hotelo en la loĝloko *Ter Apel*
* muelejo "de Spinnenkop" en la loĝloko Wedderveermuelejo "de Spinnenkop" en la loĝloko *Wedderveer*

| **Provinco Groningo**  |  |
| --- | --- |
| Eemsdelta | Groningo | Het Hogeland | Midden-Groningen | Oldambt | Pekela | Stadskanaal | Veendam | Westerkwartier | Westerwolde |
| Nederlando | Provincoj | Municipoj |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Por samtitola artikolo vidu la paĝon Wolfenschiessen (stacidomo). |



**Wolfenschiessen** estas komunumo en Kantono Nidvaldo, en Centra Svislando. Ĝi havis 2 024 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.

Geografio
---------

Wolfenschiessen situas en la suba valo de la rivero Engelberger Aa inter Stans kaj Engelberg. Okcidente de la komunumo troviĝas la monto Brisen kun alteco de 2404 m s.m. nordoriente la monto Stanserhorn kun alteco de 1898 m s.m. La komunuma teritorio etendiĝas sur la okcidenta flanko de Aa plurajn kilometrojn sude. En la komunumo situas tri lagetoj, nome Bannalpsee, Lutersse kaj Trüebsee. Al la komunumo apartenas ankaŭ al vilaĝetoj Altzellen kaj Oberrickenbach. La plej alta punkto de la komunumo estas en sudo la montopinto Rotstöckli kun alteco de 2901 m s.m. kiu apartenas al Titlis.

Najbaraj komunumoj
------------------

La komunumo Wolfenschiessen limas en nordo al Oberdorf, en nordoriento al Beckenried, en oriento al Isenthal (UR), en sudoriento al Engelberg (OW), en sudo al Innertkirchen (BE), en okcidento al Kerns (OW), kaj en nordokcidento al Dallenwil.

Trafiko
-------

Wolfenschiessen disponas pri pluraj haltejoj ĉe la mallarĝŝpura fervojlinio de Lucerno tra Stans al Engelberg. Pluraj aer- kaj seĝtelferoj kondukas de la valo al turismaj lokoj en la montaro. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A2 situas en Stans en distanco de 8 km norde.

Historio
--------

Laŭ buŝa legendo el la 11-a jarcento montfalo detruis la iaman vilaĝon *Humligen* kun preĝejo kaj multaj domoj kaj salminejo. La unua dokumenta mencio de la Wolfenschiessen datiĝas el la jaro 1191 (aŭ antaŭe) kiel *Wolvenschies*. En la komunumo regis la nobeloj de Wolfenschiessen, kies membro Berchtold de Wolfenschiessen verŝajne estis unu el la kunfondintoj de la Svisa Ĵurkomunumo en la jaro 1291.

Referencoj
----------

1. ↑  Fonto: Teksto pri la komunuma historia en la retejo de Wolfenschiessen Arkivigite je 2011-05-15 per la retarkivo Wayback Machine

Vidu ankaŭ
----------

* Wolfenschiessen (stacidomo)
* Niederrickenbach Station (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Wolfenschiessen en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la komunumo Wolfenschiessen

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  Komunumoj de Kantono Nidvaldo |
| --- |
|  |  |
|   Beckenried - Buochs - Dallenwil - Emmetten - Ennetbürgen - Ennetmoos - Hergiswil - Oberdorf - **Stans** - Stansstad - Wolfenschiessen   |

 |
**András Szabó** [andrAŝ sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Szabó András** estas hungara muzikisto (ĉefe violonisto).

András Szabó  naskiĝis en 1952 en Dunaújváros.

Biografio
---------

András Szabó lernis en kutimaj lernejoj en sia naskiĝurbo, ekde 1965 en Budapeŝto. Ekde 1975 li lernis ankaŭ violonadon, ekde 1965 ankaŭ gitaradon. En 1971 li maturiĝis, poste li studis en teknika altlernejo ĝis 1975. Dum la studentaj jaroj li interesiĝis pri la popola muziko, en 1973 li aliĝis al tia orkestro. En la sekvaj jaroj, eĉ jardekoj li estis ano en similaj orkestroj, foje en ŝlagrorkestroj. Ekde 1982 li muzikas ankaŭ per elektra gitaro. Kelkfoje li partoprenis en filmoj, kiel komponisto de akompana muziko, kelkfoje kiel figuranto.

El liaj filmoj
--------------

* *Szabadgyalog* (1981) - komponisto kaj figuranto
* *Makbeto/2* (1983, televida filmo) - komponisto
* *Kalózok* (1999) - figuranto

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
*

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 639747
* LCCN: no2016096063
* VIAF: 280592595
* ISNI: 0000 0003 8764 4695
 |
Lia ĉefepiskopa moŝto Wolfgang Haas **Wolfgang HAAS** (naskiĝis la 7-an de aŭgusto 1948 en Vaduzo) estas liĥtenŝtejna teologo romkatolika kaj ĉefepiskopo de Vaduzo.

Vivo
----

Lia ordinado sacerdota estis en la 7.4.1974 en Koiro. Li iĝis helpepiskopo en Koiro en la 25.3.1988 kaj konsekritis episkopo samloke en la 22.5.1988. La episkopecon koiran li havis inter la 22.5.1990 kaj la 2.12.1997. De tiam ĝis la 23.8.1998 li estis apostola administranto de la Diocezo de Koiro. En la 2.12.1997 li nomumitis ĉefepiskopo de Vaduzo. Solena transpreno de la ofico estis en la 21.12.1997 en la katedralo de Vaduzo. De tempo al tempo li estas engaĝita fare de la pape agnoskita Sacerdota fratio Sankta Petro por diversaj sakramentodonadoj.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Wolfgang Haas en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Informoj sur la ĉefdioceza retpaĝaro[*rompita ligilo*]
* Haas ene de la katolika hierarkio


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 573351
* GND: 119008734
* LCCN: n96057385
* VIAF: 70658385
* ISNI: 0000000078608869
 |
Monteto Wolfsberg
**Wolfsberg** estas 343 metrojn alta monto en Saksa Svislando (la Germania parto de Elba Grejsmontaro). Ĝi situas sude de la saksa vilaĝo Reinhardtsdorf je la maldekstra flanko de la rivero Elbo. Ĉe la deklivo de la montosupro en la 1865 estis konstruita restoracio, 1896 hotelo, Trabfaka domo laŭ svisa stilo. Iom post iom ĝi populariĝis kiel celo de ekskursoj. Nuntempe la hotelo funkcias sub la nomo „Panoramahotel". De tie eblas vasta vido al nordo kaj oriento, interalie al la rokoregiono Schrammsteine kaj al Monto Roza (Růžovský Vrch).

En la 50-aj jaroj de la 20-a jarcento apud Wolfsberg troviĝis kolonio de artistoj. Pentristojn (inter aliaj Otto DIX kaj Irmgard Uhlig kaj fotografistojn (ekzemple Walter Hahn) inspiris la fantazi-instiga pejzaĝo kaj la atmosfero de la monto.

La germanlingva nomo «Wolfsberg» signifas «monto de vulpo».

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Wolfsberg (Saksa Svislando) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Moviĝanta panoramobildo Arkivigite je 2004-12-06 per la retarkivo Wayback Machine
**Nicolau Tolentino de Almeida (1740-1811)** estis eldonisto, komentisto, pedagogo, filologo kaj profesoro pri Retoriko kaj Poetiko en la Kolegio de la Artoj de la Universitato de Koimbro, tie kie li iinstruis ĝis 1790. Li estis pli juna frato de António Soares Barbosa (1734-1801). Barbosa ankaŭ aktivis kiel dekano kaj direktoro de la Fakultato pri Filozofio inter la 29-a de marto 1791 kaj 1800. Li estas konsiderata unu el la grandaj literaturaj figuroj de la portugala 18-a jarcento kaj unu el la plej grandaj satiristoj.

Biografio
---------

Frontispico de verko de la portugala verkisto Nicolau Tolentino de Almeida (1783).
Nicolau Tolentino de Almeida estis filo de D-ro José de Almeida Soares, advokato de la "Casa da Suplicação" ("Tribunalo de la Potugala Kortumo"), en Lisbono, kaj lia edzino Ana Teresa Fróes de Brito, ambaŭ devanantoj el Ourém. Li studis en la Fakultato pri Juro de la Universitato de Koimbro inter 1760 kaj 1770 kaj en 1765 li estis nomumita reĝa profesoro pri retoriko.

Nekontenta kun la posteno, li estis nomumita en 1780 al nova funkcio en la "Sekretariejo pri Ŝtato de la Negocoj de la Regno". Li ricevis la favorojn de la vesto de kavaliro de la Ordeno de Santiago da Espada, kavaliro de la Ordeno de Kristo kaj fine nobela kavaliro de la Reĝa Domo. Li renkontis gravajn financajn problemojn post la translokigo de la portugala kortumo al Rio-de-Ĵanejro en 1807 kaj mortis sola kaj fraŭla en la aĝo de sepdek jaroj en Lisbono.

Li komponis sonetojn, odojn, memorialaĵojn kaj satiraĵojn per ironia kaj komika tono pri la malgraveco de kutimoj kaj tradicioj, la alligo al aspektoj kaj ĉiutagaj malvirtoj. Li ankaŭ verkis omaĝojn al personoj en potencaj pozicioj, kies protekton li bezonis. Lia stilo karakteriziĝas per simpleco kaj proksimiĝas al popularaj kaj interparolaj formoj, kiuj diferencigas lin el la tiama pretendema kaj grandioza novklasika poezio. Li publikigis kolekton titolitan "Obras poéticas" en 1801.

Verkaro
-------

* Obras Poeticas, 1801
* Obras póstumas de Nicoláo Tolentino de Almeida, 1828
* Obras Completas, 1861
* Obras completas de Nicolau Tolentino de Almeida, 1861
* Satyras e epistolas, 1888
* Sátiras e outros poemas, 1978
* Memoriais e sátiras, 1995
* O pícaro e o satírico, 1998

Literaturo
----------

* Personensuche
* WorldCat Identities
* Escritas.org
* Poet' Anarquista
* Antonio Miranda
* Bibliologista
* Infopédia
* Project Gutenberg
* Web Archive.org

Vidu ankaŭ
----------

* Aurelio Tolentino (dramverkisto) (15.10.1869-05.07.1915)
* António Dinis da Cruz e Silva (1731-1799)
* Eça de Queirós (1845-1900)
* Antero de Quental (1842-1891)
* Domingos Caldas Barbosa (1740-1800)
* Sebastião José de Carvalho e Melo (1699-1782)

Referencoj
----------


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 741631
* GND: 119307375
* LCCN: n87903023
* VIAF: 54191676
* ISNI: 0000000109021906
* SUDOC: 030406625
* BNF: 12182676n
* MBA: 8e18ef5d-f7b4-4f70-8162-f85e1f302cf3
* BIBSYS: 97044547
* BNE: XX1181145
 |
La **Reĝlando Irako** (arabe المملكة العراقية *al-Mamlaka al-‘Irāqijja*) estis ŝtata antaŭaĵo de Iraka Respubliko fondita la 23an de Aŭgusto 1921 sub brita administraciado sekve de la venko super la Otomana Imperio en la Militkampanjo en Mezopotamio de la Unua Mondmilito. Kvankam la Ligo de Nacioj atribuis al Britio mandaton en 1920, la Iraka ribelo de 1920 rezultis en la ruinigo de la origina mandatplano favore de brita administrata duon-sendependa reĝlando, sub hegemonio de la Haŝemidoj, nome aliancanoj de Britio, pere de Angl-Iraka Traktaĵo. La regno Irako ricevis kompletan sendependon en 1932, sekve de la Angl-Iraka Traktaĵo de 1930. La sendependa Iraka Reĝlando sub Haŝemidaj regantoj suferis periodon de tumultoj laŭlonge de sia tuta ekzistado. Establado de Sunaisma religia dominado en Irako estis sekvita de agitado kaj sekvaj masakroj de Asirianoj (Aŭgusto 1933), de Jezidoj (Oktobro 1935) kaj de Ŝijaistoj (1935–1936). En 1936, okazis la unua militista puĉo en la Reĝlando Irako, kiam la kurda generalo Bakr Sidki sukcesis anstataŭigi la funkciantan Ĉefministron pere de sia kunaganto Hikmat Sulejman. Multaj puĉoj sekvis en periodo de politika malstabileco, pinte en 1941.

Dum la Dua Mondmilito, la Iraka reĝimo de la Regento 'Abd al-Ilah estis forigita en 1941 per puĉo fare de oficiroj de la Ora Kvaropo, estritaj de Raŝid Ali. La mallongdaŭra por-Naziisma regado de Irako estis venkita en Majo 1941 fare de aliancanaj fortoj en la Angl-Iraka Milito. Irako estis poste uzata kiel bazo por aliancanaj atakoj kontraŭ la Mandato de Sirio regata de la Reĝimo de Vichy kaj kiel helpo al la Brit-Soveta invado de Irano. Samtempe, la Kurdestro Mustafa Barzani estris en 1943 ribelon kontraŭ la centra registaro en Bagdado. Post la malvenko de la ribelo, Barzani kaj liaj sekvantoj eliris al Sovetunio.

En 1945, dum la finaj stadioj de la Dua Mondmilito, Irako aliĝis al la Unuiĝintaj Nacioj kaj iĝis fonda membro de la Araba Ligo. En 1948, amasaj perfortaj protestoj, konataj kiel Ribelo al-Ŭatbah eksplodis tra Bagdado kiel populara leviĝo kontraŭ la registara traktaĵo kun la Britoj, kaj kun la helpo de la komunisma partio. Pliaj protestoj sekvis en printempo, sed estis interrompitaj en Majo, pro milita juro, kiam Irako eniris en la Arab-Israela Milito de 1948 kun aliaj membroj de la Araba Ligo.

En Februaro 1958, la reĝo Husejn de Jordanio kaj 'Abd al-Ilah proponis unuiĝon de Haŝemidaj monarkioj por kontraŭstari la ĵus formitan Egipti-Sirian unuiĝon. La rezulta Araba Federacio, formita la 14an de Februaro 1958 estis mallongdaŭra. Ĝi finiĝis en 1958, kiam la monarkio estis nuligita de militista puĉo, estrita de Abd al-Karim Kasim, kiu finigis la reĝadon de Fajsal la 2-a, nome lasta reĝo de Irako.

Referencoj
----------

1. ↑  Hunt, C. 2005

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Reĝlando Irako en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Constitution of the Kingdom of Iraq Arkivigite je 2016-06-03 per la retarkivo Wayback Machine
La **preĝejo Stefano la 1-a (Hungario)** estas sakrala historia monumento en urbo Érd (Hungario), en kvartalo Parkváros.

Navo de Preĝejo Stefano la 1-a (Érd)

Historio
--------

En tiama vilaĝo Érd preĝdomo funkciis jam en la 15-a jarcento, ekde la 18-a jarcento jam kirko. Precipe ekde la 20-a jarcento la loĝantaro kreskiĝis, pliaj loĝkvartaloj estiĝis. En kvartalo Parkfalu (nun Parkváros) en 1934 oni trakonstruis el ŝafstalo preĝdomon sub nomo Bona Pastoro. En la sama jaro oni faris sonorilon, la alian en 1946. La katolika grupo fondiĝis en 1943, samtempe ŝtona kruco estis metita maldekstre de la pordo. La matrikulaj enskriboj komenciĝis en 1948. La katolika grupo ricevis paroĥan rajton en 1958. La malgranda turo estis konstruita en 1962, sekve la iama stalo iĝis kirko.

Konstruaĵo
----------

La tre simpla konstruaĵo situas ĉe stratangulo laŭ trotuaro kune kun bazlernejo. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, pli supre la sola fenestro videblas, la plej supre la malalta kvadrata turo altiĝas. En la malantaŭa parto la bazlernejo etendiĝas.

Kermeso okazas en la 20-an de aŭgusto.

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

* sonorado

Fontoj
------

* hungare kun fotoj
* hungare kun foto
* datenoj (legebla en la punto b)


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
|  |  |
| --- | --- |
|  | Tiu ĉi artikolo temas pri la urbo **Wetzikon ZH** en la Kantono Zuriko. Por la komunumo Wetzikon en la Kantono Turgovio vidu **Wetzikon TG** |


**Wetzikon** estas industria urbo en la distrikto Hinwil, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis 20'542 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007. Wetzikon estas unu el la plej rapide kreskantaj urboj en la kantono. Dum la pasinta jaro ĝia loĝantaro altiĝis je pli ol 3%.

Geografio
---------

Wetzikon situas en la Zurika Oberlando inter Uster kaj Rapperswil ĉe la piedo de la monto Bachtel. Ĉe la norda pinto de la urba teritorio troviĝas la Lago de Pfäffikon. Tra Wetzikon fluas la riveretoj *Wildbach*, kiu fontas en Hinwil, kaj Aa, kiu elfluas el la lago de Pfäffikon. La lasta faras kurbon sur la urba teritorio, kaj en la plej orienta punkto de la kurbo alfluas al ĝi Wildbach. Poste ĝi fluas tra Seegräben al la lago Greifensee.

Al la urbo kaj komunumo Wetzikon apartenas la municipoj Robenhausen, Kempten, Oberwetzikon, Unterwetzikon, Ettenhausen kaj Medikon.

Trafiko
-------

Wetzikon troviĝas sur la trajnlinio de Uster al Rapperswil kaj estas bone konektita per trajnoj kaj aŭtobusoj al la reto de la Zurika Trafik-Unio.

Kantona lernejo
---------------

En Wetzikon situas kantona gimnazio, nome la **Kantona Lernejo Zurika Oberlando** (germane **Kantonsschule Zürcher Oberland**). Ĝi estis malfermita en la jaro 1955 kiel unua kampara mezlernejo de Kantono Zuriko. Ĝin vizitas hodiau 1200 lernantoj.

Historio
--------

Unua dokumenta mencio de Wetzikon datiĝas el la jaro 1044 kiel *Wenzinchofa*.

Vidu ankaŭ
----------

* Wetzikon ZH (stacidomo)
* Ettenhausen-Emmetschloo (stacidomo)
* Kempten (stacidomo)

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Wetzikon en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala retejo de la urbo Wetzikon ZH
* Retejo de la Kantona Lernejo de Zurika Oberlando

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rKomunumoj de la distrikto Hinwil |
| --- |
| Bäretswil • Bubikon • Dürnten • Fischenthal • Gosaŭo • Grüningen • **Hinwil** • Rüti • Seegräben • Wald • Wetzikon |  |

 |
La **Barnarda Stelo** estas nudokule nevidebla stelo en la konstelacio Serpentisto. Temas pri ruĝa nano, de tipo M en la spektra klasigo de steloj, kiu ĉefe konatas ĉar ĝi havas la plej grandan propran movon el ĉiuj steloj: 10,3"/jaro. La transversa rapideco rilate al Suno estas 90 km/sek, la radiusa rapideco estas 106,8 km/sek (mezurita laŭ efiko de Doppler) en nian direkton.

Ĝi estis nomita honore al la usona astronomo Edward Emerson Barnard, kiu malkovris ĝin en 1916.

Situanta en distanco de 1,828 parsekoj aŭ 5,96 lumjaroj de la Suno, ĝi estas la kvina stelo plej proksima al Tero, post Suno kaj la triobla stelo Alfa Centaŭro. Danke al sia rapida movo, ĝi pasos je 3,8 lumjaroj de Suno ĉirkaŭ la jaro 11 800. Tiam ĝi estos la plej proksima stelo al Suno, tamen restos nevidebla nudokule ĉar ĝia ŝajna magnitudo atingos tiam nur 8,5 (la nuna estas 9,5).

Ĝia radiuso estas taksata inter 15 kaj 20 % de la *R*⊙, ĝia maso, 17 % *M*⊙, kaj ĝia lumeco 0,04 % de la Suna lumeco. Ĝia surfaca temperaturo estas 3 134 (± 102) K. Ĝia aĝo estas inter 10 kaj 12 × 109 jaroj. Tiom aĝa stelo devus esti trankvila; tamen en 1998 oni observis en ĝi intensan stelan erupcion, kies temperaturo atingis 8 000 K.

Diskuto pri ĝiaj planedoj
-------------------------

En 1963, la nederlanda astronomo Peter van de Kamp, studinte fotografiojn de la stelo, malkovris perturbojn de ĝia movo. Li hipotezis la ĉeeston
de planedo kies maso estus 1,6 oble tiu de Jupitero. Pli malfrue, li sugestis, ke estas du planedoj kun masoj 0,8 obla kaj 1,1 obla de Jupitero. Sed nenia posta observo sukcesis konfirmi la laborojn de van de Kamp kaj ĝis nun neniu planedo estas suspektata ĉirkaŭ la Barnarda Stelo. En la 1970-aj jaroj la astronomo John L. Hershey montris, ke la asertitaj movoj de la Barnarda stelo povas esti ŝuldataj al alĝustigo de la teleskopa lenso.

Projekto Daedaleus
------------------

Inter 1973 kaj 1977 estis sugestite, ke vojaĝo al alia sunsistemo estus ebla. Studoj antaŭvidis, ke kosmoveturilo propulsata de nukleaj eksplodoj povus atingi la Barnardan Stelon en malpli ol 50 jaroj. Tiun stelon oni elektis, kredante ke ĝi havus planedojn.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Barnarda Stelo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Barnarda Stelo inter 1959 kaj 2030 Arkivigite je 2008-08-20 per la retarkivo Wayback Machine (france)
* Projekto Daedalus angle

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rĈefaj steloj en la konstelacio Serpentisto |
| --- |
| Alfo Serpentista *(α Oph)* • Eto Serpentista *(η Oph)* • Zeto Serpentista *(ζ Oph)* • Delto Serpentista *(δ Oph)* • Beto Serpentista *(β Oph)* |
| 
Vidu ankaŭ: Kategorio:Steloj en la konstelacio Serpentisto |

 |
La **Nacia** **biblioteko de Irlando** (irlande *Leabharlann Náisiúnta na hÉireann*; mallongigita **NLI**) estas nacia biblioteko situanta en Dublino, Irlando. La biblioteko estas sub la respondeco de la Ministro de Arto, Sporto kaj Turismo. La biblioteko ne estas utiligita kiel pruntbiblioteko sed nur kiel referencbiblioteko, kun granda kvanto da materialo ligita al Irlando kaj ĝia kulturo, kiel ekzemple libroj, mapoj, manuskriptoj, gazetoj, revuoj kaj fotoj. Ĝiaj verkaĵoj povas esti foliumitaj senpage. La biblioteko havas proksimume ok milionojn da eroj kaj enhavas du studĉambrojn: ĉefa ĉambro por libroj kaj studĉambro por manuskripto kiu oferas komputilizitan revizion de la manuskriptoj de James Joyce, kiuj ne povas esti recenzitaj mem pro sekureco kaj bezonoj de konservado.

La biblioteko respondecas pri la Nacia foto-arkivo de Irlando, situanta en la kvartalo Temple Bar, kaj enhavas apartan studĉambron, arkivon de ĵurnaloj, kaj la centeron ISSN de Irlando. Ĝi ankaŭ enhavas genealogian oficejon, kiu krome funkcias kiel la irlanda heraldika adminstracio.

La biblioteko estis establita en 1877 sekvante la leĝigon de la leĝo pri dublina muzeoj de arto kaj scienco. En 1881 estis decidite ke la biblioteko estus prizorgita fare de konsilio de 12 kuratoroj: ok el ili estus nomumitaj fare de la "Reĝa Societo de Dublino", korpo starigita por reklami temojn kiel ekzemple arto kaj scienco en Irlando, kaj la aliaj kvar de la loka registaro. Post kiam Irlando iĝis sendependa ŝtato, la biblioteko estis administrita fare de diversaj ŝtataj korpoj, ĝis en 2005 ĝi iĝis aŭtonoma.

La verkisto James Joyce kutimis pasigi multajn horojn en la nacia biblioteko dum sia universitata studado, kaj li metis la biblioteko kiel scenejo al unu el la ĉapitroj de sia famega verkaĵo Uliso, ĉapitro nomata *Scylla and Charybdis*.

Eksteraj ligiloj
----------------

 **Nacia biblioteko de Irlando** en Vikimedia Komunejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 774130
* GND: 1005758-4
* LCCN: n50027611
* VIAF: 127467345
* ISNI: 0000 0001 2154 0119, 0000 0004 0513 4825
* SUDOC: 027401340
* BNF: 119898884
* ULAN: 500307246
* NLA: 36167244
* BIBSYS: 90638930
* NKC: kn20010711237
 |