**TSMC** kaj ĝia plena nomo **Taiwan Semiconductor Manufacturing Company, Limited** (mandarene :**台灣積體電路通记公司**), ankaŭ konata kiel **Taiwan Semiconductor**, estas la plej granda ic- kaj procesor-produktanta entrepreno en la mondo. La ĉefsidejo de la firmao estas en la industria kaj scienca parko en Hsinĉu, Tajvano.

Laŭ taksoj, en 2021 la kompanio respondecis pri la produktado de 92% de la plej altnivelaj siliciaj blatoj uzataj de la elektronika industrio tra la mondo, kaj pri ĉirkaŭ 60% de la produktado de la malpli altnivelaj mikroregiloj. Oni taksas, ke laŭ teknologio kaj scio, la kompanio gvidas siajn konkurantojn je ĉirkaŭ dek jaroj. La granda domineco de la firmao en la tutmonda merkato de siliciaj blatoj kaj la dependeco de aliaj firmaoj en la mondo sur ĝia produktadkapacito, alportis registarojn en Usono, Ĉinio kaj Eŭropo por investi en la produktado de procesoroj en ilia teritorio. Dum la jaro 2021, la firmao duobligis sian valoron de 286 miliardoj da dolaroj ĝis pli ol 644 miliardoj da dolaroj.

Superrigardo
------------

La firmao estis fondita en 1987 en Tajvano fare de Maurice Chang. La kompanio estis la unua entreprenisto pri fabrikado de siliciaj blatoj en la mondo. Aldone al duonkonduktaĵoj, la firmao ankaŭ komencis investi en lumindustrioj kaj industrioj ligitaj al sunenergio. Ĝi estas interŝanĝita sur kaj la Tajvana Borso kaj la Novjorka Borso. Mark Liu funkcias kiel prezidanto kaj Chong Ching Wei funkcias kiel ĉefoficisto kaj vicprezidanto 

La klientoj de TSMC inkluzivas multajn el la ĉefaj hardvarfirmaoj funkciigantaj en la modelo **Fabless**, inkluzive de Qualcomm, Nvidia, AMD, MediaTek, Marvell kaj Broadcom. La gvidaj firmaoj en la kampo de programeblaj logikaparatoj, Xylinx kaj antaŭe Altera, ankaŭ uzas aŭ uzis la produktadservojn de TSMC. Kelkaj integraj aparatproduktantoj kiuj havas siajn proprajn produktadinstalaĵojn kiel ekzemple Intel, STMicroelectronics kaj Texas Instruments subkontraktas parton de sia produktado al TSMC .

La firmao kreskis kaj plibonigis sian produktadkapaciton dum la plej granda parto de sia ekzisto, kvankam ĝi estas trafita per la postulcikloj de la semikonduktaĵindustrio. En 2011, la firmao planis pliigi esplor- kaj disvolvan elspezojn je preskaŭ 39% ĝis 50 miliardoj da Novaj Tajvano-dolaroj por fordefendi kreskantan konkuradon. La firmao ankaŭ planis vastigi produktadkapaciton je 30% en 2011 por renkonti merkatmendadon. En majo 2014, la estraro de direktoroj de TSMC aprobis la kapitalasignon de 568 milionoj USD por la celo de establado, konvertado kaj ĝisdatigado de progresinta teknologia kapableco  post kiam la firmao anticipis altan mendadon. En aŭgusto 2014, la estraro de direktoroj de TSMC aprobis kromajn kapitalasignojn en la kvanto de 3.05 miliardoj USD .

En 2011, TSMC estis raportita esti komencinta eksperimentan produktadon de A5 kaj A6 SoCs por la iPad'oj kaj iPhonoj de Apple. Laŭ raportoj,  en majo 2014, Apple uzis la servojn de TSMC por la produktado de A8 kaj So8s A8  dum la produktado de A9 estis helpita per kaj TSMC kaj Samsung- produktado (por produkti sufiĉe por la lanĉo de iPhone 6s) kaj por A9X TSMC ricevis ekskluzivan produktadon, tiel solvante la problemon de produktado de siliciaj blatoj en du malsamaj mikroarkitekturoj. Apple fariĝis la plej grava kliento de TSMC .

La merkata kapitaligo de TSMC atingis 1.9 duilionojn New Taiwan-dolarojn (63.4 miliardoj USD) en decembro 2010. En 2013, ĝi estis vicigita 70-a en la FT Global 500 listo de la plej valoraj firmaoj de la mondo, kun valoro de 86.7 miliardoj USD , kaj en majo 2014 ĝi atingis 110 miliardojn da dolaroj. En marto 2017, la merkatkapitaligo de TSMC superis tiu de Intel por la unuan fojon, atingante 5.14 duilionojn USD (168.4 miliardoj USD), kun la merkatkapitaligo de Intel je 165.7 miliardoj USD. En oktobro 2021, la merkata valoro de la firmao atingis proksimume 600 miliardojn da dolaroj sekvante la tutmondan krizo de la oferto de procesoroj.

En majo 2020, la kompanio anoncis, ke ĝi starigos alian fabrikon en Usono, kaj samtempe ĝi ĉesos vendi siliciajn blatojn al ĉinaj kompanioj, kiel Huawei. Laŭ la taksoj, la mezuroj rezultis de premo de la administrado de Donald Trump .

Servoj
------

La firmao ofertas "Design for Manufacturing" (DFM) .

Kvankam TSMC ofertas gamon da produktserioj (inkluzive de alttensio, mikssignalo, analoga, kaj MEMS ), ĝi estas plej konata por sia logika procesora produktserio, kun speciala forto en progresintaj malalt-motoraj procezoj kiel ekzemple 28. nm HPM Kun HKMG- teknologio por moveblaj kaj alt-efikecaj aplikoj .

TSMC havas malsamajn versiojn de 28nm:

**HP** (alta rendimento),
**HPM** (Alta Efikeca Poŝtelefono),
**HPC** (Alta Efikeca Komputado)
**HPL** (alta rendimento kaj malalta energikonsumo),
**LP** (malalta energikonsumo).
Kromaj procezoj:
**HPC+**, rapida versio de HP,
**ULP**, kiu estas ultra-malalta potenco por IoT kaj aliaj kuirilaraj aplikoj.
Ekde la fino de 2016, TSMC ankaŭ publikigis 20 nm (HKMG, SiGe) kaj 16 nm (FinFet Plus) produktadteknologiojn .

Instalaĵoj
----------

NVIDIA GeForce GTX 1070, kiu estas produktita en 16 nm-procezo ĉe TSMC
Krom ĝia ĉefa bazo de operacioj en Hsinĉu en norda Tajvano, kie kelkaj el ĝiaj instalaĵoj de fabrikado (kutime nomata FABejoj) situas, ĝi ankaŭ havas frontmontrajn FABejojn en Tajnano en suda Tajvano kaj Tajĉungo en centra Tajvano, kun aliaj FABejoj situantaj en ĝiaj filioj TSMC Ĉinio en Ŝanhajo, WaferTech. en Vaŝingtonio en Usono kaj SSMC en Singapuro , kaj havas oficejojn en Ĉinio, Eŭropo, Barato, Japanio, Nordameriko kaj Sud-Koreio .

Aktuale en 2018, la firmao funkciigas la sekvajn FABejojn :

* Tri "Giga Fabejoj" kiuj produktas 300 milimetrojn (12 coloj) kaj estas aktivaj en Tajvano: FABejo 12 (Xingju), 14 (Tajnano), 15 (Taijeong)
* Kvar FABejoj kiuj produktas 200 mm (8 colojn) siliciajn blatojn estas aktivaj en Tajvano (FABejoj 3, 5, 6, 8)
* TSMC Ĉinio (Ŝanhajo), 200mm (8") (FABejo 10)
* TSK Nankingo, 300 mm (12 in) (FABejo 16)
* WaferTech LLC, tute posedata filio de TSMC, 200mm (8") FABejoj en Chems, Vaŝingtono, Usono (FABejo 11)
* SSMC, komunentrepreno kun NXP Semiconductors en Singapuro, 200 mm (8 coloj), kies produktado komenciĝis malfrue en 2002
* 150 mm (6 coloj) FABejo de tranĉaĵ en Tajvano (FABejo 2)

FABejoj en konstruo aktuale en 2018:

* FABejo 18, 300 mm (12) coloj) (Tajnano)

TSMC havas kvar aktivajn FABejoj : FABejo 1 (Xinju), 2 (Tajnano), 3 ( Taiyuan ), kaj 5 (Taijeong)

En 2010, ĝi sciigis la investon de 9.4 miliardoj USUS$ por konstrui sian trian 12-colan (300 mm) produktadinstalaĵon ĉe la Centra Tajvana Scienca Parko (FABejo 15). La instalaĵo estis atendita produkti pli ol 100,000 oblatojn je monato kaj generi jarajn enspezojn de 5 miliardoj da dolaroj. TSMC daŭre vastigis FABejo 15 kiu produktas en teknologio de 28 nm .

La 12-an de januaro 2011, TSMC sciigis la aĉeton de tereno de Powerchip Semiconductor por 96 milionoj USD por konstrui du pliajn FABejojn de 300 mm por renkonti kreskantan tutmondan mendadon .

Filio WaferTech
---------------

WaferTech, filio de TSMC, estas produktadentreprenisto situanta en Chems, Vaŝingtono en Usono, kaj dungas ĉirkaŭ 1,100 homojn.

WaferTech estis establita en junio 1996 kiel komunentrepreno de TSMC, Altera, Analog Devices kaj ISSI kiel gravaj partneroj. La kvar kompanioj kune kun malgrandaj privataj investantoj investis 1,2 miliardojn da dolaroj en ĉi tiu entrepreno, kiu tiutempe estis la plej granda investo en noventrepreno en la ŝtato Vaŝingtono. En julio 1998, la firmao komencis produkti 200 mm (8 coloj) en semikonduktaĵa fabriko.

En 2000, TSMC akiris plenan kontrolon de la firmao , kaj ekde tiam WaferTech fariĝis filio.

Vendoj kaj merkataj tendencoj
-----------------------------

La vendo de TSMC kreskis de 44 miliardoj NTUS$ (1.5 miliardoj USD) en 1997 ĝis 763 miliardoj NTUS$ (proksimume 25 miliardoj USD) en 2014, dum neta profito estis 264 miliardoj NTUS$ (9 miliardoj USD) en 2014, kun malneta profitprocento de 50 % .

TSMC kaj la resto de la fandejindustrio estas senŝirmaj al la cikla naturo de la semikonduktaĵindustrio. Dum pintperiodoj, TSMC estas postulata por certigi ke ĝi havas sufiĉan produktadkapaciton por renkonti mendadon. Tamen, dum malgrasaj tempoj, ĝi devas trakti troan kapaciton pro pli malforta mendado, kaj altaj fiksaj kostoj asociitaj kun siaj produktadinstalaĵoj. Kiel rezulto, la financaj rezultoj de la firmao tendencas ŝanĝiĝi kun tempociklo de pluraj jaroj. La komerco de TSMC ankaŭ ofte varias laŭsezone kun pinto en la tria kvarono kaj malalta pinto en la unua kvarono.

Jara enspezo en milionoj da Novaj Tajvanaj dolaroj | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 43,927 | 50,422 | 73,067 | 166,189 | 125,881 | 162,301 | 202,997 | 257,213 | 266,565 | 317,407 |
| 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 |
| 322,631 | 333,158 | 295,742 | 419,538 | 427,081 | 506,754 | 597,024 | 762,806 | 843,497 | 947,938 |
| 2017 | 2018 |
| 977,477 | 1,031,474 |

Kvaronjara enspezo en milionoj da Novaj Tajvanaj dolaroj | Jaro | Q1 | Q2 | Q3 | Q4 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2012 | 105,615 | 128,186 | 141,499 | 131,445 |
| 2013 | 132,755 | 155,886 | 162,577 | 145,806 |
| 2014 | 148,215 | 183,020 | 209,050 | 222,520 |
| 2015 | 222,034 | 205,440 | 212,505 | 203,518 |
| 2016 | 203,495 | 221,810 | 260,406 | 262,227 |
| 2017 | 233,914 | 213,855 | 252,107 | 277,570 |
| 2018 | 248,079 | 233,276 | 260,348 | 289,771 |

Vidu ankaŭ
----------

* Leĝo de Moore
* Very large-scale integration (VLSI)

Referencoj
----------

1. ↑  "The most dangerous place on Earth",  *The Economist*.
2. ↑  Yang Jie, Stephanie Yang and Asa Fitch, "The World Relies on One Chip Maker in Taiwan, Leaving Everyone Vulnerable", Wall Street Journal, June 19 2021
3. 1 2   Company Profile. TSMC. Alirita 2010-12-20.
4. ↑   D&R Foundry Corner. Design & Reuse. Arkivita el la originalo je 2014-05-22. Alirita 2014-05-18.
5. ↑   Corporate Executives. TSMC. Alirita 2018-06-20.
6. ↑  Abrams, Randy (2013-11-25), *Asia Semiconductor Sector (Sector Review)*, Asia Pacific Equity Research, Credit Suisse, pp. 1, 3
7. ↑   Morris Chang on Altera and Intel. SemiWiki (2013-04-25). Alirita 2014-05-23.
8. ↑  "Intel Outsourcing Some Atom Manufacturing to TSMC",  *The Oregonian*, 2009-03-02.
9. ↑  "STMicroelectronics envisage la création de deux usines de puces avec l’aide des Etats français et italien",  *Ousine Nouvelle*, 2017-10-09.
10. ↑  Lisa Wang, , "TSMC plans to increase research spending", *Taipei Times*, 2010-12-21.
11. ↑  "TSMC to expand capacity by 30% in 2011", *China Knowledge*, 2010-12-08.
12. ↑  "TSMC Board of Directors Meeting Resolutions", *TSMC*, 2014-05-13.
13. ↑  "TSMC forecasts 22 percent Q2 growth", *Taipei Times*, 2014-04-18.
14. ↑   TSMC Board of Directors Meeting Resolutions. TSMC (2014-08-12). Alirita 2014-08-16.
15. ↑   TSMC Kicks Off A6 Processor Trial Production with Apple. Chinese Economic News Service (2011-08-12). Arkivita el la originalo je 27 September 2011. Alirita 2011-09-13.
16. ↑   TSMC Beginning Production Of Apple’s New A6 Processor. Techcrunch (2011-08-12). Alirita 2011-09-13.
17. ↑   Apple begins receiving shipments of A-series processors from TSMC - report. AppleInsider (2014-07-10). Alirita 2014-11-02.
18. ↑   TSMC to Snatch All of Apple’s A8 chip Orders?. TechNews (2014-02-17). Arkivita el la originalo je 2014-05-22. Alirita 2014-05-18.

 Arkivigite je 2014-05-22 per la retarkivo Wayback Machine
19. 1 2   Apple driving move to 64-bit mobile processors, TSMC says. CNET (2014-04-17). Alirita 2014-05-23.
20. ↑   Apple chips to be 20% of TSMC sales. Taipei Times (2014-04-15). Alirita 2014-05-18.
21. ↑  "Market capitalization of TSMC reaches a historic high: CEO", *AsiaOne Business*, 2010-12-21.

 Arkivigite je 2011-07-28 per la retarkivo Wayback Machine
22. ↑  "FT 500 2013", *Financial Times*.
23. ↑  "TSM", *Yahoo! Finance*.
24. ↑  Culpan, Tim, "Chipzilla Got Toppled",  *Bloomberg Gadfly*, 2017-03-22.
25. ↑  "TSMC Wins Approval From Phoenix for $12 Billion Chip Plant",  *Bloomberg*, 2020-11-19. (angle)
26. ↑   Taiwan Semiconductor Manufacturing Company Limited. Alirita 16 January 2017.
27. ↑   TSMC Holds Top Honors as World’s Largest Pure Play MEMS Foundry, with Blistering 200 Percent Growth. IHS Technology (2012-07-16). Alirita 2014-05-23.
28. ↑   Smartphones, 28nm Tech Drive TSMC 1Q Revenue. EE Times (2014-04-17). Alirita 2014-05-23.
29. ↑  "Qualcomm pending to add SMIC to 28nm vendor list", *SimmTester.com*, 2014-03-14.
30. ↑   SemiWiki.com - TSMC Unleashes Aggressive 28nm Strategy!. Alirita 16 January 2017.
31. ↑   Taiwan Semiconductor Manufacturing Company Limited. Arkivita el la originalo je 2019-03-24. Alirita 16 January 2017.
32. 1 2   Fab Locations. TSMC. Alirita 2014-05-18.
33. ↑   Business Contacts. TSMC. Alirita 2014-05-18.
34. ↑  "UPDATE 1-TSMC says plans $9.4 bln Taiwan plant", *Reuters*, 2010-07-16.
35. ↑   Analyst Warns Of Semiconductor Monopoly. Information Week (2010-07-21). Alirita 2010-07-22.
36. ↑  "TSMC increases 28nm output", *fudzilla*, 2012-12-07.
37. ↑  "TSMC Acquires PSC Land for New Fab Construction", *Taiwan Economic News*, 2011-01-13.
38. ↑   Company News; Chip maker is buying out three WaferTech partners. The New York Times (2000-12-15). Alirita 2014-05-22.
39. ↑   Financial Reports. TSMC. Alirita 2014-05-18.
40. ↑   Mobile chips are driving strong demand for TSMC's manufacturing services. Morningstar (2014-05-09). Arkivita el la originalo je 2015-04-28. Alirita 2014-05-18.
41. ↑   TSMC. DigiTimes Finance. Alirita 2014-05-18.
42. ↑   TSMC Quarterly Results. TSMC.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio TSMC en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Business data for TSMC:
	+ Bloomberg
	+ Google
	+ Reuters
	+ SEC
	+ Yahoo!
* Officiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 825276
* LCCN: n2019048658
* VIAF: 5156674875633580419
* ISNI: 000000040568427X
 |