**Albany** estas havenurbo en la regiono Granda Sudo de Okcidenta Aŭstralio, ĉe ĉirkaŭ 418 km malproksime de Perto, la subŝtata ĉefurbo. Ĉe 2009, la populacio de Albany estis ĉirkaŭkalkulita je 33,600, kio faras ĝin la sesa plej granda urbo en la subŝtato.

Nune la urbo estas grava loko kiel turisma destino kaj bazo por esplori la sudokcidenton de la ŝtato kaj ĝuas naturan belon kaj zorgas por la konservado de heredaĵo. La urbo ludis gravan rolon pri la heroa spirito kaj partopreno de aŭstralianoj en la Unua Mondmilito, ĉar estis la lasta haveno el kiu la militistoj eliris el Aŭstralio al la frontoj.

Albany estas la plej aĝa konstante setlita urbo en Okcidenta Aŭstralio, du jaroj antaŭ Perto kaj Fremantle.

35° 01′ 22″ S 117° 52′ 53″ O﻿ / ﻿35.0228 °S, 117.8814 °O﻿ / -35.0228; 117.8814 (mapo)

Historio
--------

La areo kie situas Albany estis nomita Kinjarling fare de la aborigenoj, kio signifas "loko de pluvo". Ili okupiĝis pri laŭsezonaj fiŝkaptaj agadoj tie. Albany estas la plej malnova ade ekzistanta urbo en Okcidenta Aŭstralio. Ĝi estis fondita en 1826, du jarojn antaŭ Perto kaj Fremantle. La setlejo estis intencita esti armea antaŭposteno por malhelpi la penetron de la francoj en la areon. La marbordo de Albany estis malkovrita jam en 1627 fare de la nederlanda maristo François Thijssen. La 29-an de septembro 1791, kapitano George Vancouver eniris la golfon kiun li nomis laŭ Reĝo Georgo. En 1801 Matthew Flinders alvenis tie, eniris King George's Bay, restis tie dum monato kaj mapis ĝin. Dum ĉiuj tiuj jaroj, en la sama tempo, la areo estis vizitita fare de francaj maristoj.

La 26-an de decembro 1826, brita armeo kiu velis de Sidnejo sub la ordonrajton pri Edmund Lockyer alteriĝis tie. Lockyer savis grupon de indiĝenaj virinoj kiuj estis kidnapitaj fare de balenistoj kaj tenitaj sur unu el la proksimaj insuloj kiel sekssklavoj. Tiuj respondecaj por la kidnapo estis kaptitaj kaj senditaj orienten por esti juĝitaj. La okazaĵo formis la bazon por bonaj rilatoj inter la lokaj indiĝenaj triboj kaj la britaj setlantoj. En 1831 la setlejo iĝis parto de la Swan River Colony kaj estis nomita Albany laŭ princo Frederiko Duko de Albany, filo de Reĝo Georgo la 3-a. En 1841, Albany estis la lasta halto sur la vojaĝo de Edward John Eyre, kiu estis la unua se temas pri atingi Okcidentan Aŭstralion per tero.

Ĝis la malfermo de la Haveno de Fremantle komence de la 20-a jarcento, la haveno de Albany estis la ununura profunda akvohaveno en Okcidenta Aŭstralio kaj laŭ la tuta suda marbordo de la kontinento ekskludante Melburnon. Tio signifis ke dum jaroj la haveno estis la unua halto en Aŭstralio por ŝipoj alvenantaj de Britio.

### Unua Mondmilito

Albany estis la haveno de foriro por la ŝipoj kiuj portis la soldatojn de la Unua Aŭstralia Imperia Forto kaj la Nov-Zelanda Ekspedicia Trupo, kiuj poste estis kombinitaj en la forton konatan kiel ANZAC, sur ilia vojo al la frontoj en Eŭropo kaj la Proksima Oriento en la Unua mondmilito. La 1- an de novembro 1914, konvojo de 38 Transportŝipoj veturis el la haveno de Albany akompanitaj de sep batalŝipoj. Albany estis fakte la lasta loko en Aŭstralio vidita de la soldatoj kiuj iris al la fronto kaj tio estas reflektita en la multaj memorlokoj kiuj ekzistas en la urbo.

Geografio
---------

Albany situas 418 km sudoriente de Perto kaj estas ligita al ĝi per aŭtovojo. La urbocentro situas inter Monto Melville kaj Monto Clarence kaj ĉe ĝia piedo situas la Princess Royal Harbour (Princino Reĝa Haveno). La urbo estas ĉirkaŭita de multaj strandoj. Middleton Beach estas la plej proksima al la urbocentro.

Ekonomio
--------

La ĉefaj ekonomiaj industrioj de la urbo estas turismo, fiŝkaptado, lignoindustrio, kaj agrikulturo. Antaŭ la 1950-aj jaroj, balenĉasado estis unu el la ĉeffontoj de la urbo de enspezo kaj dungado. La balenkapta stacio kiu fermiĝis en 1978 estas hodiaŭ utiligita kiel muzeo por la historio de la industrio. La stacio estis la lasta se temas pri funkcii en la suda hemisfero kaj en anglalingvaj landoj.

Okcidente de la urbo troviĝas ventoturbina bieno, kies 18 turbinoj, kiuj estas movitaj de fortaj sudaj ventoj, disponigas ĉirkaŭ 80% de la elektra konsumo de la urbo.

Albany ankaŭ estas la centro de tre aktiva vinkultiva regiono danke al ĝia favora klimato kaj fekundaj grundoj.

Turismo
-------

Gravaj historiaj turistlokoj en la urbo inkluzivas muzeon, la malnovan malliberejon, la Princinon Reĝan Fortikaĵon kaj la Patrick Taylor House, kiu verŝajne estas la plej malnova loĝejo en Okcidenta Aŭstralio. La urbo havas historian signifon en la historio de Okcidenta Aŭstralio. Krome, ekzistas ankaŭ naturaj altiroj kiel ekzemple la roka marbordo intermetita kun blankaj sablaj strandoj. En 2001, la destrojero "Perto" estis mallevita en la akvoj de King George's Bay por esti utiligita kiel plonĝloko. Albany ankaŭ estas proksima al du montaraj sistemoj kaj estas la lasta punkto sur migra vojo (Bibbulmun Track) kiu transiras la areon inter ĝi kaj Perto.

Referencoj
----------

Citations

1. ↑  About Albany Arkivigite je 2016-02-29 per la retarkivo Wayback Machine City of Albany, alirita la 1an de Decembro 2009
2. ↑   Western Australian Land Information Authority. "History of country town names".. Arkivita el la originalo je 2009-05-19. Alirita 2024-03-06.

Bibliografio
* Garden, Donald S. *Albany : a panorama of the Sound from 1827*. West Melbourne, Vic.: Thomas Nelson (Australia), 1977. ISBN 0-17-005167-6

Eksteraj ligiloj
----------------

* Urbo Albany
* Albany, Australia Arkivigite je 2009-12-24 per la retarkivo Wayback Machine
* Albany Gateway community web portal Arkivigite je 2014-03-13 per la retarkivo Wayback Machine
* Southbase WA - Community Portal Arkivigite je 2009-10-30 per la retarkivo Wayback Machine
* Albany Historical Society (Inc)
* Albany Tourism Guide along the Rainbow Coast
* Arkivigite je 2012-06-14 per la retarkivo Wayback Machine
* Arkivigite je 2008-07-19 per la retarkivo Wayback Machine


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 464204
* GND: 4442019-5
* LCCN: n82059283
* VIAF: 267668071
* NKC: ge928077
 |