recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Josep-Maria Terricabras i Nogueras** (naskita en 1946 en Calella - 16-an de aprilo 2024) estis kataluna filozofo, akademiano, verkisto kaj politikisto kaj iama prezidanto de la lingvorajta kaj tradukarta komitato de PEN Internacia.

Magistro pri filozofio kaj beletristiko ĉe la Universitato de Barcelono. Doktoro pri filozofio kaj edukosciencoj ĉe la universitatoj de Barcelono kaj Monastero (Germanio). Esplor-restadoj ĉe la universitato de Monastero, ĉe St. John’s College en Kembriĝo (Britio) kaj ĉe la Universitato de Kalifornio, Berkeley (Usono).

Ekde 1995 membro de la Sekcio pri filozofio kaj sociaj sciencoj de *Institut d'Estudis Catalans*. Nuntempe profesoro pri filozofio ĉe la Universitato de Ĝirono (Katalunio). Krome estro de la Katedro *Ferrater Móra de Pensement Contemporain*. Fakulo pri nuntempa filozofio, precipe la verkaro de la aŭstra Ludwig Wittgenstein. Enkondukis en Katalunion la projekton Filozofio 6/18 (*Philosophy for children*). Direktis la aktualigon de la Vortaro pri filozofio de Josep Ferrater Mora.

Terricabras membras en la *Societat Catalana de Filosofia*. La plejmulto de liaj verkoj koncernas lingvofilozofion, logikon, konoteorion kaj etikon. Aktivas en la *Revista de Catalunya* kaj prezidas la sekvokomitaton de la Universala Deklaracio pri la Lingvaj Rajtoj.

Membro de la Kataluna Nacia Asembleo, ekde majo 2014 parlamentano de Eŭropa Unio, kiel ĉefkandidato de la listo de la partio Esquerra Republicana de Catalunya.

Referencoj
----------

1. ↑  (eo) Martinelli en la jara ALTE-kunveno, Heroldo de Esperanto, p.1, n-ro 15 (2214)

Vidu ankaŭ
----------

Universala Deklaracio pri Lingvaj Rajtoj


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 484315
* GND: 142592625
* LCCN: n78097275
* VIAF: 59129376
* ISNI: 0000000081379112
* SUDOC: 030545307
* BNF: 12193902c
* ORCID: 0000-0002-4681-5745
* BIBSYS: 3086839
* BNE: XX1091344
 |


|  |  |
| --- | --- |
| Portala ikono | Vi povas plibonigi la jenon:
* Aldonu mankanta(j)n fontindiko(j)n al la artikolo.
* La artikolo ne enhavas referencojn aŭ tro malmultajn.

Se vi korektis unu el la menciitaj mankoj, bonvolu forigi la koncernan parametron de la ŝablono {{Pluraj problemoj}}. Detaloj estas en la dokumentado. |
La ĝardeno de la muzeo, dizajnita fare de Achille Duchêne
La **Muzeo Nissim de Camondo** (france ***Musée Nissim de Camondo***) estas artmuzeo, kiu inkludas la kompletajn meblajn aranĝojn de klasika alt-mezklasa palaca domanaro de la fino de la 19-a jarcento .

Ĝi situas en la Camondo Palaco ĉe strato Monceau trans Parko Monceau, en la 8-a arondismento de Parizo, Francio. Organize, ĝi estas sponsorita fare de la organizaĵo Les Arts Décoratifs, kiu ankaŭ konservas la Muzeo de la Dekoraj Artoj.

La konstruaĵa fasonado de la Muzeo Nissim de Camondo en 2023
Grafo Moïse de Camondo

Historio
--------

La domego estis konstruita en 1911 por la bankisto, grafo Moise de Camondo, membro de la juda Camondo-familio. La konstruaĵo estis dizajnita fare de la arkitekto René Sergent kun la celo de enhavado de la grandaj meblaro kaj artkolektoj de De Commando. En la dezajno de la konstruaĵo, Sargen fidis je la strukturo de la malgranda Trianon (fr) en la Palaco de Versailles.

Post la morto de Nissim de Camondo en Unua Mondmilito, Moise de Camondo testamentis la domon kaj la kolektojn al la Muzeo de Dekoraciaj Artoj en memoro de lia filo. La muzeo malfermis siajn pordojn al la publiko en 1936 .

La muzeo montras la privatajn partojn de la domo: la kuirejoj sur la unua etaĝo, la oficialaj ĉambroj sur la teretaĝo, kaj la familiaj loĝejoj sur la unua etaĝo. La ĉambroj montras la kolekton de mebloj de la 18-a jarcento, tapiŝoj teksitaj en 1678 por la granda galerio de la Luvro, kaj gobelinoj. Inter la manĝilaroj ekspoziciitaj estas la Orloff-aro - la arĝenta manĝilaro mendita por Katerino la Granda fare de la oraĵisto Jacques-Nicolas Routier en 1770.

Galerio
-------

* Grand Salon*Granda Salono*
* Grand Bureau*Granda Buroo*
* LibraryBiblioteko
* Dining RoomManĝoĉambro
* DormĉambroDormĉambro
* Blua SalonoBlua Salono
* Sekretario de Jean-Francois OebenSekretario de Jean-Francois Oeben
* Silver serviceArĝenta servo
* Les Gentilshommes du Duc d'Orléans*Les Gentilshommes du Duc d'Orléans*

Referencoj
----------

1. ↑   Nissim De Camondo Museum. Arkivita el la originalo je 2021-07-25. Alirita 2024-02-10.
2. ↑   MAD - Musée Nissim de Camondo. *Visitors Bureau* (25 March 2019). Alirita 3 February 2021.
3. ↑  "Book review: Letters to Camondo, by Edmund de Waal", *The Scotsman*, 12 April 2021.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Oficiala retejo


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 854359
* LCCN: n81147213
* VIAF: 129721134
* ISNI: 0000000121563898
* SUDOC: 026394731
 |
**Valorteorio** konsistas el variaj alproksimiĝoj kiuj ekzamenas kiel, kial kaj ĝis kia grado homoj valorigas aferojn kaj ĉu la objekto aŭ subjekto de la valorigo estas persono, ideo, aĵo aŭ io alia.

Ene de filozofio, ĝi povas esti konata kiel etiko aŭ aksiologio. Dekomencaj filozofiaj esploroj serĉis kompreni la bonon kaj malbonon kaj precizigi la koncepton de "bono". Nuntempe, multo de la valorteorio aspiras al tio science empiria, registrante tion kion la homoj valorigas kaj klopodante kompreni kial ili valorigas ĝin en la kunteksto de la psikologio, de la sociologio kaj de la ekonomiko.

En ekologia ekonomiko valorteorio estas apartigita en du tipoj: nome valoro de la donacanto kaj valoro de la ricevanto. Ekologiaj ekonomikistoj tendencas kredi ke 'la reala riĉo' bezonas donac-determinitan valoron kiel mezuro de tio kio necesas por fari aĵon aŭ generi servon. 

En aliaj fakoj, teorioj metas la gravon de valoroj kiel analizo sendependa variabla (kiel tiuj de Max Weber, Émile Durkheim, Talcott Parsons kaj Jürgen Habermas). Klasikaj ekzemploj de sociologiaj tradicioj kiuj malakceptas aŭ minimumigas la demandon de la valoroj estas instituciismo, historia materiismo (kiel Marksismo), kondutismo, pragmat-orientitaj teorioj, postmodernisma filozofio kaj variaj objektivism-orientitaj teorioj.

Je ĝenerala nivelo, estas diferenco inter morala kaj natura bonoj. Moralaj bonoj estas tiuj kiuj rilatas al la konduto de personoj, kutime kondukante al laŭdo aŭ mallaŭdo. Naturaj bonoj, aliflanke, rilatas al objektoj, ne al personoj. Por ekzemplo, la aserto "Maria estas bona persono" uzas 'bona' tre diference ol en la aserto "Tiu estas bona manĝo".

Etiko estas ĉefe fokusita al moralaj bonoj pli ol al naturaj bonoj, dum ekonomiko rilatas al tio kio estas ekonomie bona por la socio sed ne al individua persono kaj estas interesata ankaŭ en naturaj bonoj. Tamen, kaj moralaj kaj naturaj bonoj estas egale gravaj por boneco kaj valorteorio, kio estas pli ĝenerala laŭ vidpunkto.

Notoj
-----

1. ↑   David Detmer (1988). Freedom as a Value: A Critique of the Ethical Theory of Jean-Paul Sartre. Open Court Publishing. ISBN 978-0812690835.
2. ↑  (H. T. Odum, Environmental Accounting: Emergy and environmental decision-making, 1996).

Bibliografio
------------

* Nicholas Rescher. 2010. Axiogenesis: An Essay in Metaphysical Optimalism. Lexington Books.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 667752
 |
***Pilgrimoj irantaj al Preĝejo*** (angle *Pilgrims Going To Church*) , origine ***La Fruaj Puritanoj de Nov-Anglio iranta al Preĝejo*** (angle *The Early Puritans of New England Going to Church*), estas pentraĵo de Angla-Usona pentristo George Henry Boughton (1833–1905) farita en 1867.

Priskribo
---------

La vintra sceno prezentas la 17-jarcentajn puritanajn setlantojn de Nov-Anglio, poste identigitaj specife kiel la *Pilgrim Fathers*, kiel malgranda armita grupo de sombre vestitaj, Di-timantaj animoj irantaj sian vojon de dekstre maldekstren tra neĝa, ĵus malbarita arbaro al domo de diservo (malgranda konstruaĵo videbla en la maldekstra fono). Pastro kaj lia edzino kondukas proksimume duondekduon da virinoj kaj infanoj direkte al la preĝejo kaj estas mem gviditaj kaj laŭflankitaj fare de malgaje aspektantaj viroj kun muskedoj. La influo de la kamparanaj procesiaj pentraĵoj de franca artisto Jules Bastien-Lepage (1848-1884) estas evidenta. La ekstera muldado de la nuna kadro supozeble estas de amerika fabrikado, dum la interna tegaĵo estas angla, kaj enhavas rozetmotivon trovitan sur la kadroj de pentraĵoj fare de iuj el la Antaŭ-Rafaelidaj artistoj.

Historio
--------

Boughton foje estis konata kiel la "Pentristo de Nov-Anglia Puritanismo ". Kiel kun kelkaj el liaj aliaj verkoj, *Pilgrimoj* inspiriĝis de literatura fonto: la historio de William Henry Bartlett de 1853, *The Pilgrim Fathers*. Ĝi estis ekspoziciita ĉe la Reĝa Akademio de Artoj en 1867, ricevante varman akcepton, kaj ĉe la Centennial Exposition en Filadelfio en 1876. Ĝi estis aĉetita en 1868 de Robert L. Stuart.

La pentraĵo estis la plej ŝatata de juna Vincent van Gogh kiam en Londono en 1873.

Referencoj
----------

1. ↑  Bartlett, W. H. (1853), *The Pilgrim Fathers, or The Founders of New England in the Reign of James the First*, London; pg 237.
2. ↑  van Gogh, Vincent.  Letero al Willem kaj Caroline anal van Stockum-Haanebeek. *Van Gogh Leteroj*. Van Gogh Museum.

* Vedder, Lee A. (2005), "Nineteenth-century American Paintings", *Antiques*, 167: 146-155.
**Karl FLORENZ** (naskiĝinta en la 10-a de januaro 1865 en Erfurto, mortinta en la 9-a de februaro 1939 en Hamburgo) estis germana japanologo.

Vivo
----

La filo de instruisto interesiĝis jam kiel lernanto pri orientalaj lingvoj. Ĉe la Universitato de Lepsiko li ekstudis en 1883 la germanan lingvon kaj lingvosciencon. Li studis diversajn lingvoj de la Malproksima Oriento kiel ankaŭ la sanskritan lingvon. Lia doktoriginto estis Ernst Windisch; li ĉeestis ankaŭ prelegojn de Friedrich Max Müller. Ĉe Georg von der Gabelentz li lernis la ĉinan lingvon kaj la japanan. Tiun lingvon li plustudis ĉe Inoue Tetsujirō en Berlino.

En 1889 li lektoriĝis ĉe la Imperiestra universitato de Tokio kaj estis ekde 1891 profesoro pri lingviko kaj germana literaturo.

En 1914 li fariĝis la unua profesoro pri japanologio en Eŭropo, ĉe la seminario de la Hamburga Kolonia Instituto. En 1935 li emeritiĝis kaj ekkunlaboris kun la nederlanda fakkolego Jan Lodewijk Pierson (i.a. pri la klasika poemaro Manyoŝu). La en 1938 fondita fakgazeto Monumenta Nipponica publikigis en sia unua numero artikolon de Florenz. Herbert Zachert estis lia lasta lernanto, la sekvanto ĉe la hamburga katedro estis Wilhelm Gundert.

Graveco
-------

Lia plej granda sukceso estas verkado de japana literatur-historio *Geschichte der japanischen Litteratur* (poste kvalite ne plu egaligite en Germanlingvio) skribita dum 1903-06. Krome li famiĝis per la traduko de unu duono de *Kojiki*, de la religihistorie gravaj partoj de *Nihongi* kaj de la tuta Kogo-ŝūi.

Pro la traduko de Nihongi li ricevis en Florenco en 1899 la plej altrangan fakulan rangon de *Bungaku-Hakuŝi*, ĝis tiam neniam aljuĝita al eksterlandano.

En la 17-a de marto 1992 estis fondita en Erfurto la *Societo germana-japana de Erfurto* kiu nomis sin - omaĝe al Florenz - *Karl-Florenz-societo*.

Publikaĵoj (elekto)
-------------------

* *Die staatliche und gesellschaftliche Organisation im alten Japan*. 1890.
* *Dichtergrüße aus dem Osten: Japanische Dichtungen*. 1894.
* *Japanische Dichtungen. Weissaster. Ein romantisches Epos nebst anderen Gedichten*, C.F. Amelangs Verlag, Leipzig, Tokyo 1894.
* *Japanische Dramen. Terakoya und Asagao. C.F. Amelangs Verlag, T. Hasegawa, Leipzig, Tokyo 1901*
* *Japanische Mythologie*. 1901.
* *Japanische Annalen*. 1892-97. Als 1 Band: *Japanische Annalen A.D. 592-697 (Libroj XXII-XXX)*. 1903.
* *Die Religionen der Japaner.* 1906
* *Die historischen Quellen der Shinto-Religion*. 1919
* *Wörterbuch zur altjapanischen Liedersammlung Kokinshū.* 1925
* Jan Lodewijk Pierson, Karl Florenz:*The Manyosu*, *Buch V*. Brill, Leiden 1938.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Karl Florenz en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Pri la rolo de Florenz dum nacisocialismo.
* Biografio ĉe NDB.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 468167
* GND: 118534033
* LCCN: nr93025804
* VIAF: 8179050
* ISNI: 0000000115594356
* SUDOC: 030225469
* BNF: 13544639x 121686411, 13544639x
* NDL: 00620667
* NKC: xx0264095
 |
**Faiza Bouguessa** (naskita en 1983) estas algeria-franca mododizajnistino kaj kreiva direktoro. Ŝi estas la fondinto de la modomarko *Bouguessa*, kiu koncentriĝas pri la alkutimiĝo de homoj kun modestaj vestaĵoj, estante ekologiamika.

Ŝia patrino instigis ŝin fariĝi modo designer de juna aĝo.

Bouguessa faris multajn staĝojn en tajlorejoj dum ŝi studis anglan literaturon ĉe la Universitato Jean Moulin en Lyon de 2002 ĝis 2004. Dum ĉi tiuj staĝoj ŝi lernis la bazajn scioj de ŝablonfarado kaj evoluigis komprenon de ŝtofaj trajtoj. Ne eblis al ŝi ĉeesti modolernejon pro manko de financaj rimedoj.

Ŝi estis modostilistino en Dubajo (2010 - 2013) kaj ankaŭ laboris por la flugkompanio Emirates en Dubajo (2006-2012).

La vestaĵa marko komence vendis abajoj, antaŭ ol vendi ankaŭ vestaĵoj kiel roboj, ĉemizoj, pantalonoj kaj jakoj. La ĉefa celo malantaŭ la marko estas antaŭenigi daŭripovon ene de vestaĵoj en kombino de transkultura komunikado kaj akceptemo de modesta islamana modo kaj certigi ke virinoj de diversaj fonoj kaj diversaj dimensioj povas senti sin sekuraj kaj komfortaj en tiaj vestaĵoj. Bouguessa serĉis inspiron en vestaĵoj kiel kaftanoj kaj abajoj por transponti la fendon inter kulturoj.

La dizajnoj de Bouguessa kreskis imense en populareco kiam kantistino Beyoncé portis vestaĵon de Bouguessa por fotosesio en 2017. La peco kapitulacis preskaŭ instantly. En 2018, kelkaj de la dezajnoj de Bouguessa formis parton de nuntempa ekspozicio pri islama modo en kunlabor kun belartaj muzeoj en San Francisko, Usono.

Referencoj
----------



1. ↑  Eraro vokante la ŝablonon {{citaĵo el la reto}}: la parametroj **url** kaj **titolo** estu ambaŭ precizigitaj  (en-GB) (April 27, 2014).
2. ↑ .  Faiza Bouguessa On The Global Appeal Of The Abaya | Fashion (en-GB) (2018-11-27). Alirita 2023-11-17.
3. ↑ .  Beyoncé-worn brand Bouguessa is ideal for an elegant Eid (angle) (2018-06-09). Alirita 2023-11-17.
4. ↑ .  Stylish, Modern Abayas: Bouguessa | Style.com/Arabia (en-GB) (April 27, 2014). Alirita 2023-11-17.
5. ↑ .  Beyoncé-worn brand Bouguessa is ideal for an elegant Eid (angle) (2018-06-09). Alirita 2023-11-17.
6. ↑ .  Stylish, Modern Abayas: Bouguessa | Style.com/Arabia (en-GB) (April 27, 2014). Alirita 2023-11-17.
7. ↑   Faiza Bouguessa's Pledge For The Planet (en-US). Alirita 2023-11-17.
8. ↑ .  Faiza Bouguessa On The Global Appeal Of The Abaya | Fashion (en-GB) (2018-11-27). Alirita 2023-11-17.
9. ↑   The Fashion Interview: Faiza Bouguessa (en-gb) (2023-01-18). Alirita 2023-11-17.
10. ↑ .  Beyoncé-worn brand Bouguessa is ideal for an elegant Eid (angle) (2018-06-09). Alirita 2023-11-17.
11. ↑   Bouguessa Make Modest Fashion Clothes That Don’t Compromise on an Iota of Style (en-US). Alirita 2023-11-17.
12. ↑ .  Beyoncé-worn brand Bouguessa is ideal for an elegant Eid (angle) (2018-06-09). Alirita 2023-11-17.
13. ↑  Eraro vokante la ŝablonon {{citaĵo el la reto}}: la parametroj **url** kaj **titolo** estu ambaŭ precizigitaj  (angle) (2018-06-09).
14. ↑   First Friday: Textile Traditions in Contemporary Muslim Fashions. Alirita 2023-11-17.
Subskribo de la Pakto de Roerich (en la centro: Franklin Delano Roosevelt) 
La **Pakto** **de** **Roerich** estas traktato pri la protektado de artaj kaj sciencaj institucioj kaj historiaj monumentoj, subskribita de la reprezentantoj de 21 ŝtatoj en la Blanka Domo la 15-an de aprilo 1935. Ekde la 1-a de januaro 1990, la Roerich-pakto estis ratifita de dek landoj : Brazilo, Ĉilio, Kolombio, Kubo, Dominika Respubliko, Salvadoro, Gvatemalo, Meksiko, Usono kaj Venezuelo. Ĝi estis aprobita la 26-an de aŭgusto 1935. La registaro de Barato aprobis la Traktaton en 1948, sed ne prenis ajnan pluan formalan agadon. 

La Roerich-Pakto estas ankaŭ konata kiel *Pax Cultura* ("Kultura Paco" aŭ "Paco tra Kulturo"). La plej grava parto de la Roerich-Pakto estas la laŭleĝa rekono ke la protektado de kulturo estas ĉiam pli grava ol ajna militista neceso.

Nikolao Roerich
---------------

maldekstraRusa pentristo kaj filozofo Nikolao Roerich (1874-1947) komencis la modernan movadon por la defendo de kulturaj objektoj por "Paco de Civilizacioj".

Nikolao Roerich naskiĝis la 9-an de oktobro 1874 en Sankt-Petersburgo. Unu el siaj pentraĵoj estis aĉetita de Nikolao II de Rusio.

La Roerich-Pakto estis la bazo por la "Internacia Konvencio por la Protekto de Kulturaj Valoroj okaze de Armita Konflikto" (Unuiĝintaj Nacioj), subskribita en 1954. Sed ne ĉiuj ideoj de la Roerich-Pakto estas plene implementiaj en internacia juro, precipe tiu rilate al prefero de la konservo de kulturaj valoroj super militista neceso.

Standardo kun la emblemo de Paco.

Standardo de paco
-----------------

La Roerich-Pakto proponis flagon por identigi protektitajn objektojn, nome 'la standardo de paco', kiu estis blanka tuko enhavanta ruĝan ringon kaj tri ruĝaj cirkloj en ĝi. La signo simbolis unuecon de la pasinto, nuntempo kaj estonto en la ringo de eterneco. Ideoj de la Pakto kaj ĝia emblemo videblas en la pentroarto de Nikolao Roerich.

Vidu ankaŭ
----------

* Internacia juro
* Humanismo
* Kulturo
* Traktato
* Regado de la leĝo
Vilao *Strawberry Hill* sur pentraĵo de Johann Heinrich Müntz el 1755/59
***Strawberry Hill*** (en Esperanto „fragomonteto") estas kasteleca vilao, kiun konstruigis la verkisto kaj politikisto Horace Walpole en la jaroj 1749 ĝis 1776 ĉe la rivero Tamizo proksime de Londono (Anglujo). La konstruaĵo fariĝis modelo por granda nombro da similaj vilaoj kaj kasteloj en Eŭropo kaj iniciatis la novgotikon, kiu celis la revivigon de gotika arĥitekturo.

Historio
--------

En 1748 Horace Walpole estis aĉetinta malgrandan vilaon ĉe Tamizo kaj intencis transkonstrui ĝin en sian „etan gotikan kastelon". Ekde 1749 li pliamplekigis ĝin en plurajn konstruajn etapojn.

La galerio en *Strawberry Hill* (Edward Edwards, ĉina inko kaj akvarelo, proks. 1784)
Arĥitekturaj modeloj estis diversaj konstruaĵoj en Anglujo kaj aliaj landoj el la epoko de la gotiko. Kapelo en la abatejo Westminster konstruita sub Henriko la 7-a liveris la modelon por krucripovolbo supre de la galerio, sed ankaŭ detaloj de tombomonumentoj en Westminster kaj Canterbury enfluis ŝanĝitaforme en la konstruaĵon. Eksterajn formojn de katedraloj Walpole uzis en la interno de la domo, ekstere la konstruaĵo estis miksaĵo el fortikaĵo kun murdentoj kaj turoj kaj gotika preĝejo kun pintarkaj fenestroj.

La unua konstruparto komenciĝis en 1749 kaj finiĝis en 1753, la dua komenciĝis en 1760. Ekde 1772 ĝis 1776 okazis pluaj ŝanĝoj kaj alkonstruoj. La jaron 1776 oni tial plejofte rigardas kiel la dislimo inter postgotiko kaj novgotiko.

*Strawberry Hill* apartenas ekde 1923 al la katolika Universitato Sankta Maria en Twickenham (Londono). Post ampleksaj riparadoj la domo estas denove vizitebla ekde 2010. Kiel vivejo de Horace Walpole la kastelo ankaŭ estas literatura memorejo unuaranga, komparebla kun *Abbotsford*, kasteleca loĝodomo de la skota verkisto Walter Scott.

*Strawberry Hill* kaj la „gotika" romano
----------------------------------------

*Strawberry Hill* ankaŭ estis la modelo por *La kastelo de Otranto* (angle *The Castle of Otranto*), romano, kiun Walpole en 1764 komence publikigis sub kaŝnomo kaj per kiu li fondis la literaturan genron *Gothic Novel*, do „gotika romano". Ekde tiam en ĉiu hororromano grave rolis la arĥitekturo de la okazejo. Ŝtuparoj, galerioj, kaŝitaj ĉambroj, volboj kaj kelaj karceroj sekvatempe estis ligitaj kun ĉi tiu genro tre prizorgata dum la romantismo. Dum kiam tamen la literaturo de Walpole finfine estis ligita kun la klerismo, en pli malfruaj literaturaj verkoj ĉi-genraj la malracia pli kaj pli paŝas en la malfonon.

Literaturo
----------

* germana traduko de la romano *La kastelo de Otranto*
* Edward Jones, Christopher Woodward: *A Guide to the Architecture of London.* Weidenfeld & Nicolson, Londono 1983, ISBN 0-297-78188-X.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Strawberry Hill (vilao) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* retejo "amikoj de *Strawberry Hill* Arkivigite je 2011-09-27 per la retarkivo Wayback Machine (angle)
Rigardo de Vulcano: Lipari meze, Salina maldekstre, Panarea dekstre.
La **Liparaj Insuloj** estas arkipelago de sep vulkanaj insuloj en la Tirena Maro en Mediteraneo norde de Sicilio.   
Sinonimoj estas: **Liparoj** aŭ **Eolaj Insuloj**. Per sia nomo (it. *Isole Eolie*) ili omaĝas al Eolo, la greka dio de la vento.

Ĝi lokas ĉe koordinatoj 38° 32′ N 14° 54′ O﻿ / ﻿38.533 °N, 14.900 °O﻿ / 38.533; 14.900 (mapo).

La insularo allogas 200.000 vizitantojn ĉiujare, kiuj venas pro la belega naturo aŭ pro sanigo. Lipari estas la komunumo, kiu kunigas la 6 plej grandajn insulojn de la insularo. El ili la plej granda insulo estas Lipari (insulo), pro tio la tuta arkipelago estas konata en turismo kiel **Liparaj insuloj**. La aliaj - laŭ grandeco - estas: Salina, Vulcano, Stromboli, Filicudi, Alicudi kaj Panarea. Vulkano estas fama pro siaj fango-banoj (nur rande rimarkita: *fango* en la itala signifas *koto*).

En 2000 UNESKO deklaris la vulkanan insularon Monda Naturheredaĵo de Unesko.

ligiloj
-------

* UNESCO World Heritage Sites, Aeolian Islands - angla
* Turisma oficejo de Liparaj insuloj - itala.
* Informoj pri la Liparaj insuloj - plurlingva
* Richard Stillwell, ed. *Princeton Encyclopedia of Classical Sites*, 1976:   
"Aeoliae Insulae (Liparaj insuloj), Messina, Sicilio" - angla
* Aeolian Islands Photos. Arkivigite je 2007-05-29 per la retarkivo Wayback Machine

* Liparaj insuloj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Liparaj insuloj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Liparaj insuloj en Vikivojaĝo (Turisma gvidilo)
La malnovurbo kun la Maria-preĝejo
La gentoj de okcident-slavoj, en la 9-a kaj 10-a jarcentoj
**Chojna** (kaŝube: *Czińsbarg* aŭ *Czińsbarch*; la aliaj nomoj de la urbo dum historio: Konigesberge 1244, Kunigsperg, Königsperg, Kungesborg, Kÿnsberg 1575, Cuningsperg 1577, Kuningsperg 1578, Kömsperg 1652, Kinsperg 1652, Königsberg, germane *Königsberg in der Neumark*) - estas urbo en la provinco Okcidenta Pomerio de nuntempa Pollando. Ĝi apartenas al samnoma komunumo en la distrikto Gryfino.

Historio
--------

### Urba historio en la mezepoko

La Maria preĝejo
Unu el la mezepokaj defendturoj
La komenco de la setlado sur la terenoj de hodiaŭa Chojna estis en la frua Mezepoko, pli precize fine de la 7-a kaj komence de la 8-a jarcentoj. En la 13-a jarcento princo de Okcidenta Pomerio **Barnim la 1-a** invitis al Chojna la setlantojn (koloniistojn) el Brandenburgio, kaj en la jaro 1255 donis al la setlejo la urborajtojn laŭ la leĝo de Magdeburgo. En la jaro 1455 la margraflando Brandenburgio elaĉetis la urban terenon el la manoj de la Teŭtona Ordeno.

### De la 16-a ĝis la 19-a jarcentoj

Jam en la dua duono de la 15a jarcento okazis rapida ekonomia disvolvo de la urbo. 

### 20-a jarcento

La iama urbodomo, nun kulturcentro
Dum la Dua Mondmilito, en aŭgusto 1944 en la urbo establigiĝis filio de la virina koncentrejo Ravensbrück, kaj la malliberigitoj de tiu koncentrejo konstruis la apudan flughavenon. Post la fino de Dua Mondmilito la urbo eniris Pollandon laŭ la decido de la Potsdama konferenco kaj ankaŭ laŭ la decidoj de la konferenco komenciĝis la forpelo de la germanaj urbanoj kaj anstataŭigo de ili per poloj de la centra kaj orienta Pollando. Post la enkorpigo al Pollando oni en 1946 ŝanĝis la nomon de la urbo de *Königsberg in der Neumark* al *Chojna*.

* Chojna en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Chojna en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
|  |
| --- |
| Acesulfamo de Kalio |
|  |
| **Plata kemia strukturo de la Acesulfamo** |
|  |
| **Tridimensia kemia strukturo de la Acesulfamo** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * E950
 |
| Kemia formulo | **C4H4KNO4S** |
| CAS-numero-kodo | 55589-62-3 |
| ChemSpider kodo | 11262939.html 11262939[*rompita ligilo*] |
| PubChem-kodo | 23683747 23683747 |
| **Merck Index** | 15,38 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | kristalblanka pulvoro |
| Molmaso | 201,237 g·mol-1 |
| Denseco | 1,81g cm−3 |
| Fandpunkto | 225 °C |
| Solvebleco | Akvo:270 g/L |
| **Sekurecaj Indikoj** |
| Riskoj | R40 R51 R62 R63 R68 |
| Sekureco | S24 S25 S41 |
| **Pridanĝeraj indikoj** |
| **Danĝero** 

|  |  |
| --- | --- |
| 
Noca
XnNoca por la sano | 
Toksa
TToksa |

 |
| GHS Damaĝo Piktogramo | 

|  |
| --- |
| 07 – Toksa substanco |

 |
| GHS Signalvorto | Averto |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H319 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P264, P280, P305+351+338, P313 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo(25 °C kaj 100 kPa) |

**Acesulfamo** aŭ Acesulfam-K estas sintezita, varmorezista dolĉigaĵo C4H4KNO4S. Ĝin malkovris la kemiisto Karl Clauß en 1967 ĉe Hoechst AG. Ĝi aperas kiel nutraĵa aldonaĵo E 950.

Molekula strukturo
------------------

Acesulfamo apartenas al heterocikloj, ĉar la molekulo entenas sesringon kun tri heteroatomoj (oksigeno, sulfuro kaj nitrogeno) (oksiatiazina ringo).

Propraĵoj
---------

Acesulfam-K estas blanka solidaĵo, kiu solviĝas bone en malvarma akvo, en varmega akvo tre bone. La deponado de la acesulfamo povas okazi en malvarma loko kaj sen oksigeno kaj humideco. La dolĉigaĵo estas la kalia salo de la acesulfamo, la acesulfam-kalio aŭ acesulfam-K. Ĝi havas la ĉ. 200-oblan dolĉigan forton ol tiu de simpla sukero.

Produktado
----------

La produktado okazas en pluraj ŝtupoj, el natria salo de 4-klorfenolo, kiel baza molekulo.

Apliko
------

Pro ties varmorezisteco, oni aplikas la acesulfam-K por kuirado kaj bakado. Acesulfam-K estas sekreciata el la korpo senŝanĝe, tiel ĝi aperas en naturaj akvoj. Ĝi gustas kiel natura sukero, sed en granda dozo havas amaretan post-guston.

Acesulfam-K estas uzata por trinkaĵoj, plej ofte kun aliaj dolĉigaĵoj kiel aspartamo. Ĝin entenas ankaŭ la dentokremoj, ĉar ĝi ne kaŭzas karieson. Acesulfam-K estas ekde 1990 permesita en Germanio kaj estas surmerkatigita kun markonomo *Sunett*.

La permesita taga dozo estas donita ĉe plenkreskuloj je 15 mg (JECFA) kaj je 9 mg (SCF) po kilogramo de korpopezo.

Polemiko
--------

kvankam pluraj oficialaj instancoj konkludis al ties sendanĝereco, kelkaj studoj konkludis ke ĝi estas danĝera.

Referencoj
----------

1. ↑  Pubchem

* Kategorio Acesulfamo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Mirmikenoj**, *Myrmicinae*, estas subfamilio de formikoj, kun ĉirkaŭ 140 vivantaj genroj; ilia distribuado estas tutmonda. La pupoj ne havas kokonojn. Kelkaj specioj plutenas funkciantan pikilon. La pecioloj de Mirmikenoj konsistas el du nodoj. La nestoj estas permanentaj kaj en grundo, putriĝanta ligno, sub ŝtonoj aŭ en arboj.

Ne konfuzu ĝin kun subfamilio Mirmekienoj, *Myrmeciinae*.

Identigo
--------

Mirmikenaj laborformikoj havas specialan postpeciolon, t.e. tria abdomena segmento estas notinde pli malgranda ol la 4a segmento kaj formas el ĝi bone disvolvigitan limigon; la antaŭtorako estas fuziita al la cetero de la mezozomo, tiel ke la promesonota suturo estas malforte premita aŭ foresta, kaj funkcianta pikilo estas kutima. La klipeo estas bone disvolvigita; kiel rezulto, la antenaj kavaĵoj estas bone aparta el la antaŭa bordo de la kapo. Plej mirmikenaj genroj posedas bone disvolvigitajn okulojn kaj frontajn lobojn kiuj parte kaŝas la antenajn fendojn.

Notoj
-----

1. ↑   Bolton, B. (2014). "Myrmicinae". AntCat. Alirita la 27an de februaro 2020.
2. ↑   Goulet, H & Huber, JT (eds.) (1993) Hymenoptera of the world: an identification guide to families. Agriculture Canada. p. 224
3. ↑  "Subfamily: Myrmicinae". antweb.org. AntWeb. Alirita la 27an de februaro 2020.

* Kategorio Mirmikenoj en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Mirmikenoj en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
la grandeco de pomarbo depende de la uzita baztrunko
dujaraĝa grefto de pomarbo,la iom dikiĝinta kunkreskejo estas bone videbla. Supre la greftaĵo kaj malsupre la baztrunko
kampo de greftitaj pomarbidoj: baztrunko M9 kaj greftaĵo de pomkulivaro *Golden Delicious*
**Baztrunko** aŭ **greftobazo** estas necesa ĉe la greftado de planto, ofte lignoplantoj. Ĝi konsistas el radikoj de la planto kaj parto de la planttigo. Sur la baztrunko oni greftas per diversaj metodoj alian kultivaron de la sama botanika familio. Nur ĉe parencaj plantoj la greftado sukcesas kaj la kambiumoj de ambaŭ plantpartoj kunkreskas. La plantparto, kiun oni surgreftas estas nomata greftaĵo aŭ greftbranĉeto. Ĝi venas de la kultivaro, kiun oni volas multigi. Ekzistas multaj teknikoj por greftado. Vidu la ĉefartikolo greftado.

La baztrunko liveras al la dezirata kultivaro ne nur akvon kaj nutrosalojn, sed havas grandan influon sur la kultivaro. Ĝi influas la kreskon, fruktgrandecon, fruktkoloron, maturiĝtempon, kaj la floradon de la arbo.

La baztrunko estu precipe de la sama genro aŭ specio kiel la greftaĵo.

Greftekzemploj:

* roztrunketo. greftado de trunkforma baztrunko kun multefloranta greftaĵo.
* por pomoj oni ofte uzas malforte kreskantaj baztrunkoj, plej ofte M9 aŭ M27
* por ricevi malgrande restantajn pirarbojn oni uzas kiel baztrunko cidonio
* la baztrunko ĉe vito kunprtas la rezistadon kontraŭ filoksero (vinlaŭso).

Trunkformantoj
--------------

Ĉe pomoj oni ofte ankaŭ greftas tiel nomatan „trunkformanton" inter baztrunko ka greftita kultivaro. Kelkaj kultivaroj ne formas rektan trunkon aŭ la trunko estas tre frostsentemaj.

Referencoj
----------

1. ↑  Laŭ NPIV

Literaturo
----------

* Heiner Schmidt: Veredeln der Obstgehölze. Eugen Ulmer, 1998, 5-a eldono, ISBN 3-8001-5536-2
* Franz Mühl: Alte und neue Obstsorten. Obst und Gartenbauverlag München, 1991, ISBN 3-87596-093-9
* Herbert Petzold: Apfelsorten. Neumann, 1990, 4-a eldono ISBN 3-7402-0075-8
* Walter Feucht: (1982) *Das Obstgehölz*. Verlag Eugen Ulmer GmbH, ISBN 3-8001-5519-2

Eksteraj ligiloj
----------------

* pri greftado de tomatoj, melongenoj kaj kukumoj (germane)
**Siegfried *Frieder* Karl Hermann KÖTSCHER** (naskiĝinta la 20-an de februaro 1886 en Vajmaro, mortinta samloke la 5-an de decembro 1954 estis germana pentristo kaj grafikisto kaj laste ne balaste urba originalulo en sia naskiĝurbo.

Vivo
----

Estante disĉiplo de la Grandduka saksia artlernejo kaj loĝante en la aleo *Belvederer Allee* (nr. 60) li ege kontribuis al populara bildo pri Vajmaro. Tio ŝuldiĝas al multo da fasada kaj vanda pentradoj kiuj plejparte ne plu videblas nun (ĉefe pro surŝmiro). Ekzemple citindas arbaraj kaj ĉasaj sciencoj sur la domo je Geleitstraße 9, kiun posedis la pafilfaristoj Georg kaj Alfred Seelig.

KÖtscher laboris en diversaj tabernoj kaj gastejoj, ekz. ĉe "Scharfe Ecke" (Geleitstraße), ĉe hotelo "Chemnitius" (motivoj de noktogardistoj), ĉe *Brauhof*, ĉe la eksa restoracio *Bergschlößchen* je la monto Ziegelberg, ĉe la gastejo "Hainfels" (bildoj de kasteloj) kaj en la atendejo de la ĉefstacidomo. Ja konserviĝis vandbildoj ena la porsocieta domo "Zur Linde" en Ehringsdorf. Tie ĉefetemis, memkompreneble, la t.n. pleistocena ulo de Ehringsdorf. La verkon tiean restaŭris Norbert Gladis en la 2013-a jaro. Liaj agadoj en tabernoj havigis al li la kromonon *Kneipen-Raffael* (knajpa Rafaelo).

Literaturo
----------

* Art. *Kötscher, Siegried Karl Hermann*, ĉe: Gitta Günther, Wolfram Huschke, Walter Steiner (eld.): *Weimar. Lexikon zur Stadtgeschichte*. Hermann Böhlaus Nachfolger, Weimar 1998, p. 260.

Eksteraj ligiloj
----------------

* paĝaro de regionhistoria societo je Ehringsdorf

Notoj
-----

1. ↑  "Vor dem Verfall gerettet." Ĉe: TA, 29.1.2014
2. ↑  Thorsten Büker: "Verein rettet Bild des Kneipen-Raffaels Kötscher. Ĉe: TLZ, 9.10.2012
la alkonstruaĵo kun kapelo
**Benedikt-kasteleto** (germane: *Benediktschlößl*, *Lebzelterhaus*, pli frue ankaŭ *Kriossenschlöß* respektive *Berneggerschlöß*) estas loĝejo el la 16-a jarcento en Hallein, Aŭstrio (Krautgasse 9). Temas pri monumentprotektotaĵo.

Historio
--------

Ene de la ejo konserviĝis pli malnova parto el la 16-a jarcento; eble la domo estiĝis kun la Aŭgustanena monaĥejo en 1683/84 kion supozigus ĝia rondumita uesta fronto.

Ĝi apartenis al la Arkiabatejo Sankta Petro; la unua mencio estis en 1662 kun atesto de disponigo pri domo kaj ĝardeno (kun heredaj rajtoj) al la arkiabateja ĉefadministranto Petrus Pachler kaj ties edzino Maria Jakobe Faberin. Sekvantaj posedantoj estis Ruepp Riedl (1664), Michael Fuchsberger kun edzino Anna Magdalena (1673), Georg Angerer kaj Helena Wisenauer (1692), Georg Kreis (1700, profesie kandelfabrikanto kaj sapfaristo).

Post la morto de Marie Elisabeth Khreiss heredis en 1706 filino ŝia, poste Johann Michael Rieder (1745) kaj post 1773 ties idoj; en 1822 ĉeestis Franz Wallner.

Ĉirkaŭ la 1840-a jaro alvenis familio Benedikt, kiu ene estas ĝis nuntempe.

Arkitekturo
-----------

Situis ĝi ekstere de la ĉirkaŭfortikaĵo de Hallein. Temis pri rondumita, duetaĝa ĉefkonstruaĵo kaj du alaj partoj laŭlonge de la strateto Krautgasse. Ĉirkaŭas ĝi korton sen muro suden. Teretaĝe oni havas barelvolbon fajne ellaboritan dume en la supra etaĝo troviĝas barokaj stukaj plafonoj. Unu ĉambro havas vandpentraĵojn el la 17-a jarcento kun pejzaĝoj kaj paŝtistaj sciencoj.

Literaturo
----------

* Friederike Zaisberger kaj Walter Schlegel: *Burgen und Schlösser in Salzburg. Flachgau und Tennengau*. Birken-Reihe, Vieno 1992, ISBN 3-85326-957-5, p. 143-144

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Benedikt-kasteleto (Hallein) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* ĉi-prie ĉe Salzburg.gv Arkivigite je 2016-03-04 per la retarkivo Wayback Machine

Notoj
-----

1. ↑  Pro ke ĉiuj-ĉi estis kandelfabrikantoj oni nomis la ejon germane *Lebzelterhaus*.

47.67920113.092348440Koordinatoj: 47° 40′ 45″ N, 13° 5′ 32″ O (mapo)
Danube crested newtDanuba krestotrituro   
(*Triturus dobrogicus*), nome nova salamandro de la familio Salamandredoj.
*Palaeoplethodon hispaniolae* de la familio Pletodontedoj konservita en sukceno.
La subordo ***Salamandroidea*** de amfibioj enhavas la antaŭenirintajn salamandrojn. La membroj de tiu subordo troviĝas tutmonde escepte ĉe Antarkto, suda Saharo, kaj Oceanio.

Ili diferencas el la kriptobranĥedoj ĉar ili havas fuziitajn antaŭartiklajn ostojn en la malsupra makzelo, kaj ĉar ili uzas internan fekundosistemon. Ĉe salamandredoj, la masklo demetas sakon de spermo, nome spermujo, kaj la ino kaptas ĝin kaj enmetas ĝin en sia kloako kie la spermo estas stokita ĝis la ovoj estas demetataj. La plej granda familio en tiu grupo estas la Pletodontedoj, nome la senpulmaj salamandroj, kiu enhavas 60% el ĉiuj salamandraj specioj. La familio Salamandredoj inkludas la verajn salamandrojn kaj ofte la nomo "trituro" estas donita al la membroj de ties subfamilio Pleurodelenoj.

Taksonomio
----------

Tiu subordo enhavas la jenajn famןliojn:

* Ambistomatedoj
* Amfiumedoj
* Dikamptodontedoj
* Pletodontedoj
* Proteedoj
* Rjakotritonedoj
* Salamandredoj

Referencoj
----------

1. ↑  Wake, David B.  Caudata. *Encyclopædia Britannica Online*. Encyclopædia Britannica. Alirita 25a de Aŭgusto 2012.
2. ↑  Stebbins & Cohen 1995, p. 3.

* Kategorio Salamandroidea en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Salamandroidea en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
La **Medicina Universitato en Lublin** (pole *Uniwersytet Medyczny w Lublinie*) estas instituto de supera klerigo en la pola urbo Lublin. Ĝi konsistas el 4 fakultatoj. En la universitato studas proksimume 6500 gestudentoj.

Historio
--------

Historio pri instruado de medicino en Lublin datiĝas de 1944, kiam estis fondita Universitato Maria Curie-Skłodowska. Samjare kreiĝis Kuracista Fakultato, jaron poste ankaŭ Farmacia Fakultato. En 1950 oni apartigis Kuracistan Akademion, kiel publikan altlernejon. Ankoraŭ samjare ĝi alinomiĝis al Medicina Akademio - nuntempe Medicina Universitato.

Laŭ promocilisto de la Fondaĵo Eduka Perspektivo en 2020, konsideranta 21 indeksojn (i.a. prestiĝon, sciencan potencialon, internaciigon), la universitato iĝis la plej bona en Lublinio kaj la 15-a en Pollando. Inter la medicinaj universitatoj akiris la 5-an lokon.

La altlernejo hodiaŭ
--------------------

Fine de 2016 studis 6817 personoj, en tio 1336 eksterlandaj studentoj. Ĝis nun diplomiĝis pli ol 12 mil kuracistoj, 2 mil dentistoj, 5 mil farmaciistoj kaj 4 mil magistrinoj pri flegado.

Internacia kunlaboro
--------------------

La altlernejo aliĝis al la programo Erasmus+ kaj kunlaboras kun universitatoj kaj institucioj de Usono, Danio, Nederlandoi, Italio, Germanio, Ukrainio. Pere de la programo TEMPUS ligis kontakton kun Hispanio kaj Belgio.

Esperanto
---------

En la 70-aj jaroj funkciis kursoj de Esperanto. Unu el studentoj Zenon Waldemar Dudek estis kunfondinto de interaltlerneja Studenta Orientalisma Esperanto-Rondo.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Medicina Universitato en Lublin en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Oficiala paĝaro Arkivigite je 2017-06-29 per la retarkivo Wayback Machine *(pole, angle)*
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

panoramo de Pereira
La **12-a Kolombia Kongreso de Esperanto** okazis la unuan longan semajnfinon de novembro, tio estas la 4-an, 5-an kaj 6-an de novembro 2006, en la altprestiĝa Teknologia Universitato de Pereira [Perejra], Kolombio, kaptante grandan atenton en la universitata medio.

Antaŭ la inaŭguro de la 12ª Kongreso profesoroj Luis Jorge Santos Morales kaj Carlos Castrillon gvidis prelegon pri Esperanto kaj Literaturo dum Kongreso de Profesoroj de Literaturo kiu okazis samtempe ĉe la sama universitato.

Ĉe la universitata radio kaj ĉe la lokaj ĵurnaloj "La Tarde" de Perejra okazis intervjuo por informi pri la Kongreso.

En la dua tago de la kongreso okazis pluraj kaj interesaj eventoj, inter ili prelegoj pri uzado de la reto kaj la lastaj novaĵoj pri Esperanto en ĝi, prezentado de la filmo Gerda Malperis, ludoj, ktp.

Ĉe la enirejo oni trovis librovendejon. Oni vendis librojn pri malsamaj temoj, vortarojn, kursojn, kasedojn, kompaktdiskojn kaj oni ekspoziciis revuojn, turismajn bultenojn, ktp.

Salutis la kongreson esperantistoj el Venezuelo, el Santamarta kaj Ibageo, kolombiaj urboj kiuj ne sukcesis sendi delegitojn al la Kongreso.

Vidu ankaŭ
----------

* Esperanto-movado en Kolombio

Eksteraj ligiloj
----------------

* retpaĝaro de Kolombia Esperanto-Ligo, *esperanto.co*
**Deŭsto**, (hispane *Deusto*, eŭske *Deustu*) estas la Distrikto numero 1 koresponda al la administraj divizioj de Bilbao, ĉefurbo de la provinco Biskajo (Eŭskio, Hispanio). Ĝi havas 48 933 loĝantojn kaj areon de 4,95 km², kvankam la loĝejaj areoj okupas nur 3,19 km², dum la cetera tereno estas la deklivaro de al montoj Arĉando kaj Banderas. Ĝi estas dividata en la kvartaloj Arangoiti, Ibarrekolanda, San Ignacio-Elorrieta kaj San Pedro de Deusto-La Ribera (Zorrozaurre). La antaŭpreĝejo (domaro ĉirkaŭ preĝejo) nome San Pedro de Deusto estis sendependa municipo ĝis la 1a de januaro 1925, kiam la provinca ĉefurbo aligis ties areon por pluigi sian etendon.

Konstruaĵo "El Tigre" (La Tigro), simbola loko.
La distrikto estas regione konata kiel zono de studenta etoso, ĉar estas sidejo de la Fakultato de Ekonomio kaj Entreprenaj Sciencoj de la Eŭska Universitato, de la Oficiala Lingvolernejo kaj, speciale, de la Universitato de Deusto, krom de aliaj lernejoj.

Notoj
-----

1. ↑  «Plano Callejero». Ayuntamiento de Bilbao. Konsultita la 27an de aprilo 2020.
2. ↑   Nora Arriola (1a de decembro 2007). bilbao.net, eld. «Deusto, república independiente». Konsultita la 27an de aprilo 2020.

Vidu ankaŭ
----------

* Deustu (metrostacio)
* San Ignazio (metrostacio)
* Sarriko (metrostacio)
La **V signo** estas permana gesto kun la signifo venko aŭ paco. Ĝi estas farata per etendo de la montra kaj la meza fingro de la mano, kaj kunfaldo de la aliaj fingroj.

Winston Churchill ofte faris la geston dum la dua mondmilito.

Dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj tiu gesto estis disvastige uzata kiel simbolo de la protestado kontraŭ militoj kaj pli precize kontraŭ la Milito de Vjetnamio. En la 21a jarcento populariĝis la uzado de tiu signo por neformale kaj familiare fotataj personoj, kaj ĉefe junuloj el Azio.

Bildaro
-------

* La V signo.La V signo.
* Winston Churchill faras la V signon.Winston Churchill faras la V signon.
* Irakaj knaboj faras la V signon en Bagdado.Irakaj knaboj faras la V signon en Bagdado.
* Ĉina knabino faras la V signon.Ĉina knabino faras la V signon.
* Mana alfabeto por Esperanto (Signuno ABCĈ...XYZ per unu mano)*Mana alfabeto por Esperanto (Signuno ABCĈ...XYZ per unu mano)*

* V signo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio V signo en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

La **fondaĵo S. Fischer** - germane *S. Fischer Stiftung* - kreiĝis en 2003 kaj havas sian sidejon en Berlino. Ĝia celo estas subteni la internacian kulturan, precipe literaturan interŝanĝon. Aparta fokuso de la agado estas la programo "Schritte" ("paŝoj"), en kiu suvcenciiĝas la eldono de germanlingva nuntempa literaturo en Rusio, Pollando kaj Turkio.

En 2008 la fondaĵo kune kun la ministerioj pri eksteraj rilatoj de Germanio kaj Aŭstrio, la Svislanda Kultura Fondaĵo *Pro Helvetia*, la organizxajoj *KulturKontakt Austria* kaj *Goethe-Institut* fondis la projekton **TRADUKI** - eŭropa reto de tradukistoj por literaturaj verkoj, en kiu partoprenas reprezentantoj de Albanio, Aŭstrio, Bosnio kaj Hercegovino, Bulgario, Germanio, Kosovo, Kroatio, Makedonio, Montenegro, Rumanio, Svislando, Serbio kaj Slovenio.

La tradukistoj kiel ŝlosilaj personaĵoj de kultura perado kaj literaturaj tradukoj kiel fokusiloj de translima kultura kontakto laŭ memprezento estas en la centro de la fondaĵo agado. En tiu senco la fondaĵo interalie en 2010 iniciatis kun la ministerio pri eksteraj rilatoj de Germanio kaj la institucio *Goethe-Institut* Istanbulo iniciatis tradukan premion "Tarabya" por literaturaj tradukoj el la germana en la turkan lingvon.

Krome la fondaĵo administras la heredaĵon de pluraj germanlingvaj aŭtoroj.

En la projekto "futbalo renkontas kulturon" la fondaĵo aktivas ekde la jaro 2008. Celo de tiu projekto estas per ligo de lingvolernado kaj futbala trejnado inter infanoj fokusite subtenu lingvan kompetetecon de la infanoj en la germana lingvo, personan memfidon, socian kaj partnerecan interagon de ili. Ĉiumonataj familiaj eventoj inkluzivigas la aliajn familianojn de la subtenataj infanoj kaj ebligas enrigardojn en alikulturajn vivkonceptojn. Aldona celo de la projekto estas firmigi konscion kaj aprezon de la infanoj kaj iliaj familianoj pri ilia origina lingvo, kaj pri la avantaĝoj de plurlingveco.

Eksteraj ligiloj
----------------

* informoj en la retejo *campusrütli.de* Arkivigite je 2014-09-05 per la retarkivo Wayback Machine
* pliaj informoj pri la programo "Schritte" ("paŝoj")
Familia tombejo de Krupp proks. 1900, vidate de la ĉefa stacidomo
memorkolono sur la Orienta Tombejo de Essen – enskribo: Ĉi tie en 1955 multaj gentoj de Essen trovis post translokiĝo de la Tombejo ĉe Kettwiger Tor novan ripozejon. Ili fondis la supriĝo de Essen al grandurbo
La iama urba **Tombejo ĉe Kettwiger Tor** troviĝis inter 1827 kaj 1955 sude de la remparo de Essen antaŭ ties *Kettwiger Tor* (pordego al Kettwig). Ĉi tiu estis entombigitaj interalie gravaj personoj el Essen kaj aparte membroj de la familio Krupp.

La tombejo estis instalata en 1827 kiel unua tombejo de la urbo Essen ekster ĝia remparo. Kompare kun la nuna surkonstruaĵo ĝi troviĝis proksimume ĉe Freiheit antaŭ la ĉefa stacidomo.

### Rezigno kaj tranlokigo

En 1955 oni rezignis la tombejon pro la komenca novkonstruo de la tunelo por la germana aŭtovojo A40. Novembron de 1954 oni komenciĝis per la multfoja translokado de tombejoj. Interalie ja estis entombigitaj eminentuloj de la urbo kiel Erich Zweigert, Heinrich Arnold Huyssen, Johann Conrad Kopstadt, Gustav Hache, Theodor Wilhelm Varnhorst, Heinrich Carl Sölling, Friedrich Grillo, Gottschalk Diedrich Baedeker, Carl Funke sasmkiel membroj de la industriisto-familio Waldthausen.

Ĉiuj tomboj de la familio Krupp nun troviĝas sur al tombejo de la urboparto Bredeney, tiuj de la plej multaj aliaj eminentuloj sur la Orienta Tombejo.

Literaturo
----------

* Müller, Gerhard: Die Friedhöfe in der Entwicklung Essens; en: Vergänglichkeit und Denkmal, Bonn, 1985

51.4501388888897.0133333333333Koordinatoj: 51° 27′ 0,5″ N, 7° 0′ 48″ O (mapo)
 

* Kategorio Tombejo ĉe Kettwiger Tor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Gejropo** (vortokunfando el «gejo» + «Eŭropo») estas frazeologismo, kiu estas uzata en rusa Interreto kaj politikaj disputaj en Rusio. Komence ĝi estis vorto, kiu signifis Eŭropon kiel la «vivejo de gejoj», sed posto la vorto transformiĝis al koncepto de «degeneranta Eŭropo» kaj Rusio kiel «la gardanto de tradiciaj valoroj».

Historio
--------

La vorto «Gejropo» iĝis populara en Rusio dum la politika krizo en Ukraino (2013—2014), dume ĝi estis aktive uzata en Rusio kaj Ukraino. La vorto okupis la 9-an lokon en la branĉo «Antilingvo» de la konkurso «Vorto de la jaro» en 2014. En 2016 la vorto eniris en la «Rusa etimologia vortaro» kun marko «vulgara neologisma fivorto».

Politika rolo
-------------

Laŭ rusa sociologo Tatjana Rjabova, rusa konservativa propagando reprezentigas degenerantan Eŭropon, kaj unu el la argumentoj por la koncepto, kvazaŭ estas «perversio de naturaj genraj roloj».

Negativa sinteno pri Eŭropo estas uzata por subteno de la rusa naciismo kaj ortodoksismo, konsidero de Rusio kiel mesio kaj bastiono de tradiciaj familiaj valoraĵoj, kiu devas savi Eŭropon kaj la tutan mondon.

Referencoj
----------

1. 1 2  Аникин 2016, p. 170.
2. ↑  Martsenyuk 2016, p. 50.
3. ↑  «Слово года» — 2014
4. 1 2  Riabova 2014, p. 89.