**Bihor** estas distrikto (rumane *județ*) en la okcidenta Rumanio (hungare: *Bihar megye*), en Transilvanio, ĉe la landlimo kun Hungario. Ĝia ĉefurbo estas Oradea. Laŭ la stato de 2021 en la distrikto vivis 551 297 loĝantoj sur areo de 7 544 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 73 loĝantoj/km².

Najbaroj: oriente: distriktoj Sălaj kaj Cluj; sud-oriente: distrikto Alba; sude: distrikto Arad; okcidente: Hungario; norde: distrikto Satu Mare.

Municipoj
---------

Jenaj urboj havas la rangon de municipo:

* Oradea
* Beiuș
* Marghita
* Salonta

Urboj
-----

* Aleșd (hung. *Élesd*)
* Valea lui Mihai (hung. *Érmihályfalva*)
* Ștei (hung. *Vaskohsziklás*)
* Vașcău (hung. *Vaskoh*)
* Nucet (hung. *Rézbánya*)
* Săcueni (hung. *Székelyhíd*)

Vidu ankaŭ
----------

* Komunumoj en distrikto Bihor

Historio
--------

Historie, la iama fortikaĵa departemento Bihar estis organizita ĉirkaŭ la ter-fortikaĵo Bihar kiel fortikaĵa prefektujo inter 1020 kaj 1050. Ties fruan historion karakterizis la episkopejo, fondita de Stefano la 1-a (Hungario). La episkopejo estis alilokita en 1080 fare de Ladislao la 1-a al Várad. Ĝis la turka okupado de la departemento, la episkopejo posedis ĉirkaŭ duonon de la departementa teritorio. Post la dividiĝo de Hungario je 3 partoj, ĝi iĝis parto de la Transilvania Regneco kaj dum la disvastiĝo de la reformado, la bienoj de la katolika eklezio riĉigis la regnecan (hungare *fejedelmi*) trezorejon. Per okupo de Várad en 1660 komenciĝis turka okupo de la tuta departemento, kiu daŭris relative mallonge, sed kunportis enorman detruon: la nombro de loĝejoj malpliiĝis je kvarono (1/4) de la 1550-aj jaroj ĝis fino de la 17-a jarcento.

Bihar estis ĝis fino de la unua mondmilito la plej granda departemento (distrikto) de la Aŭstra-Hungara Imperio, kvankam multajn komunumojn oni aligis al la najbaraj departementoj Békés kaj Szabolcs. Drasta ŝanĝo okazis en 1920, kiam ĝi iĝis kripligita departemento pro la Trianona packontrakto. En 1920 estiĝis en Hungario – kun administra centro de Berettyóújfalu – *Csonka-Bihar vármegye* (fortikaĵa departemento Stumpa-Bihar) kun 60 komunumoj, el kiuj en 1949/50 12 komunumoj – Sarkad kaj ties ĉirkaŭaĵo – venis al la najbara departemento Békés, la aliaj komunumoj formis kun la tiama departemento *Hajdú* la hungaran departementon Hajdú-Bihar.

Plimulto de la iama fortikaĵa departemento Bihar iĝis post la Trianona packontrakto rumana teritorio sub la nomo Bihor.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Distrikto Bihor en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Adminstraciaj mapoj de transilvaniaj distriktoj
* Oradea kaj Bihor Arkivigite je 2007-02-22 per la retarkivo Wayback Machine
* Indikoj laŭ konfesioj de urboj kaj vilaĝoj Arkivigite je 2006-09-29 per la retarkivo Wayback Machine.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj en Rumanio |
| --- |
| Distrikto Alba • Distrikto Arad • Distrikto Argeș • Distrikto Bacău • Distrikto Bihor • Distrikto Bistrița-Năsăud • Distrikto Botoșani • Distrikto Brașov • Distrikto Brăila • Distrikto Buzău • Distrikto Caraș-Severin • Distrikto Călărași • Distrikto Cluj • Distrikto Constanța • Distrikto Covasna • Distrikto Dâmbovița • Distrikto Dolj • Distrikto Galați • Distrikto Giurgiu • Distrikto Gorj • Distrikto Harghita • Distrikto Hunedoara • Distrikto Ialomița • Distrikto Iași • Distrikto Ilfov • Distrikto Maramureș • Distrikto Mehedinți • Distrikto Mureș • Distrikto Neamț • Distrikto Olt • Distrikto Prahova • Distrikto Satu Mare • Distrikto Sălaj • Distrikto Sibiu • Distrikto Suceava • Distrikto Teleorman • Distrikto Timiș • Distrikto Tulcea • Distrikto Vaslui • Distrikto Vâlcea • Distrikto Vrancea | Flago de Rumanio |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 32339
* GND: 4208712-0
* LCCN: n82056559
* VIAF: 134608769
* BNF: 12004526g
* NKC: ge291190
 |