recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Vergado en Singapuro** estas leĝa korpopuno uzebla en diversaj kuntekstoj: jure, milite, hejme, lerneje.

Vergado kiel leĝa puno
----------------------

Singapuro estas tre konata por sia juro, kiu inkludas korpopunon, kies plej grava formo estas vergado. Ĝi celas virajn krimulojn de malpli ol kvindek jaroj kaj korespondas al granda nombro de kazoj de la puna juro de Singpuro, inkluzive de kazoj konsiderataj kiel malgravaj en multaj aliaj landoj. Tiel nerevalido de restadkarto povas esti punata de kvin vergobatoj kaj de malliberado.

Vergado estas ankaŭ leĝa korpopuno en la armeo de Singapuro kaj en malliberejoj.

Vergado tute ne similas al simpla batado per bastono. Ĝi estas farita de apartaj vergistoj, kiuj interŝanĝiĝas post ses batoj, ĉiu bato lasanta vundon unu centimetrojn larĝa sur la postaĵo de la kondamnito.

Tiu korpopuno estis publikigita en okcidento okaze de la kondamno de la juna usonano Michael P. Fay je ses vergobatoj, el kiuj kvar estis ekzekutitaj post indulgopeto de la usonaj aŭtoritatoj. Li kulpis pli vandalado de aŭtoj.

Vergado estas korpopuno uzata ankaŭ en la najbaraj ŝtatoj de Malajzio kaj Brunejo.

Vergado en edukado
------------------

Sub malpli forta formo vergado estas uzata por puni junajn virajn studantojn en multaj singapuraj lernejoj por puni aparte gravajn agadojn.

Multe pli malgrandaj vergoj estas uzataj de iuj gepatroj por puni siajn gefilojn. Tia puno estas leĝa en Singapuro.

Referencoj
----------

1. 1 2  L'enfer des prisons de Singapour (Infero de singapuraj malliberejoj) Arkivigite je 2012-07-24 per la retarkivo Wayback Machine ĉe *liberation.fr*

Eksteraj ligiloj
----------------

* angle  Judicial Caning in Singapore, Malaysia and Brunei. World Corporal Punishment Research (aŭgusto 2006). Alirita 2008-08-10.
**Fuentespina** estas vilaĝo kaj municipo, en la provinco Burgoso, regiono Kastilio kaj Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto Ribera del Duero, en la jurisdikcio de Aranda de Duero.

Geografio
---------

Ĝi havas areon de 12.03 km² kun 770 loĝantoj (2021). Ĝi estas atingebla per la Norda Aŭtoŝoseo  de Madrido al Iruno. Ĝi limas kun Aranda de Duero, Fresnillo de las Dueñas, Campillo de Aranda, Milagros kaj Fuentelcésped.

Demografio
----------

Demografia evoluo| 1991 |  | 1996 |  | 2001 |  | 2004 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 570 |  | 589 |  | 654 |  | 663 |

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj), kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo de Sankta Mikaelo, la ermitejoj, la pilorio kaj la placoj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Burgoso

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 269493
* LCCN: nr97010369
* VIAF: 122441208
 |
**Zsigmond Vincze** [ĵigmond vince], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Vincze Zsigmond** estis hungara dirigento, komponisto. Lia origina familia nomo estis *Weisz* [vejs].

Zsigmond Vincze  naskiĝis la 1-an de julio 1874 en Hungara reĝlando en Zombor (nuntempa Sombor en Serbio), li mortis la 30-an de junio 1935 en Budapeŝto.

Biografio
---------

Zsigmond Vincze devenis el juda familio. Li frekventis lernejon de Asocio de Muzikamantoj en Budapeŝto, kie li lernis precipe de Károly Aggházy kaj Imre Bellovics. Jam tiutempe li komponadis. En la teatra jaro 1894 li estis violonisto de la Reĝa Operejo de Budapeŝto, poste li estis pianisto de Dávid Ney. Inter 1898-1903 li estis dirigento de kelkaj muzikaj teatroj. Liaj operetoj estis prezentitaj ne nur en Budapeŝto, sed ankaŭ en Vieno kaj Dresdeno. Li edziĝis en 1904.

Elektitaj komponaĵoj
--------------------

* *Tilos a csók* (opereto) (1909)
* *Limonádé ezredes* (muzika komedio) (1912)
* *A hamburgi menyasszony* (opereto) (1922); ene muzikaĵo „Szép vagy, gyönyörű vagy, Magyarország" ankaŭ nun konata
* *Az erősebb* (opero) (1924)
* *Huszárfogás* (opereto) (1930)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografio Arkivigite je 2017-10-13 per la retarkivo Wayback Machine

* Kategorio Zsigmond Vincze en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**István Kelen** [iŝtvAn], laŭ la hungarlingve kutima nomordo **Kelen István** estis hungara-aŭstrala tablotenisisto, sepfoja mondĉampiono, ĵurnalisto, verkisto. Lia origina familia nomo estis *Klein*, lia kompleta nomo en Aŭstralio estis **Stephen Estaban Kelen**.

István Klein naskiĝis la 21-an de marto 1912 en Budapeŝto, li mortis la 1-an de majo 2003 en Sidnejo.

Biografio
---------

István Kelen maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris filozofian diplomon en Universitato de Karolo. Dum lernado kaj sportado li estis ankaŭ ĵurnalisto. Depost fino de sia aktiva sporta kariero en 1937 li estis vojaĝisto kaj li tutmonde prezentis tablotenisajn spektaklojn. Fine li restis en Aŭstralio, kie dum la 2-a mondmilito li estis soldato, poste verkisto, havis postenojn en radio kaj firmao Goodyear (inter 1960-1977). Lia edzino naskis du filojn. Li ricevis aŭstralajn premiojn. 

### Sporta kariero

István Kelen estis hungara ĉampiono dufoje teame en 1931 kaj 1937, trifoja aŭstra ĉampiono unuoble aŭ teame en 1931 kaj 1932. Li estis la unua en mondĉampionumoj sepfoje inter 1929-1935 variduoble aŭ teame.

Liaj elektitaj kontribuoj
-------------------------

* *Heed McGlarity* (1945)
* *The Sun Shines Black in the Valley* (teatraĵo, 1963)
* *Goshu* (1965)
* *Shadow of the Crabbe* (premiita dramo, 1965)
* *Uphill All the Way* (1974)
* *I Remember Hiroshima* (1983)
* *Illicit Petting* (teatraĵo, 1988)
* *Freedom is a Rainbow*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* biografio angle
* biografio angle
* medaloj

Referencoj
----------

1. ↑   hungarlingva datenaro de muzeo

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 820163
* LCCN: n82243635
* VIAF: 93838777
 |



* Portalo pri Biografio
**Fuenterrebollo** [fŭentereBOljo] estas municipo en la centro de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Pinares* (Pinartero) en la nordo de la provinco. La loknomo *Fuenterrebollo* estas etimologie komprenebla kiel Fonto de la Kverko. Tiukadre en la supra duono de la blazono estyas kverko super simbola akvo de fonto.

Fuenterrebollo en la provinco Segovio.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 35,91 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 332 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte preskaŭ milon el la 1950-aj jaroj. 

Ĝi distas 53 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Fuentidueña, Navalilla, Carrascal del Río, Carabias, Sepúlveda, Cantalejo kaj Sebúlcor. Ĝi estas proksima al la Natura Parko Hoces del Río Duratón (nordoriente) kaj de la Lagetoj de Cantalejo (sudokcidente). Ĝi estas atingebla laŭ la regiona ŝoseo CL-603 inter Navalilla norde kaj Cantalejo sude.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj ĉefe forstado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Maria de la 16-a jarcento.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Segovio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 766676
* VIAF: 316734430
 |
**István Kassai** [iŝtvAn kaŝai], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Kassai István** estas hungara pianisto, membro de Hungara Arta Akademio (2012). Lia edzino estas Valéria Csányi.

István Kassai  naskiĝis la 26-an de marto 1959 en Budapeŝto.

Biografio
---------

István Kassai lernis pianadon ekde 1965, en la sekva jaro li jam debutis en recitalo. Inter 1969 kaj 1973 li frekventis muzikan mezlernejon, poste li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1982. Liaj instruistoj estis Pál Kadosa, Dezső Ránki, Anikó Szegedi, Jenő Jandó, Kálmán Dráfi, Péter Solymos, Ferenc Rados, Zoltán Kocsis kaj György Cziffra. Pli frue jam en 1971 en Ústí nad Labem li atingis la duan lokon en junulara pianista konkurso. Post la diplomo li plulernis en majstrokursoj en Francio helpe de franca stipendio kaj li akiris ankaŭ francan diplomon en 1984. Li prezentas en recitaloj kaj en muzikdiskoj nur hungarajn muzikojn ekde 1987. Li ricevis plurajn koncertajn kaj ŝtatajn premiojn. En 2007 liaj okuloj estis sukcese operaciitaj. Li edziĝis en 2010.

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva membiografio

Referencoj
----------

1. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 633551
* GND: 123718414
* LCCN: nr93021933
* VIAF: 85942751
* ISNI: 0000 0000 7732 3503
* SUDOC: 159839645
* BNF: 14844514z
* MBA: a1d082ca-9a71-44eb-959c-8af023170adf
* NLA: 35964727
* BIBSYS: 3018700
 |
Dosiero:Intonarumori-veduta.jpgLuigi Russolo & Ugo Piatti, Intonarumori ±1913
Léon Theremin, 1924
Quadrangularus Reversum, Harry Partch ±1960
Moodswinger, Yuri Landman, 2006
**Instrumentoscienco** estas akademia natur- kaj mensoscienca fako pri esploro, dokumentado kaj instruo de muzikinstrumentoj. Ĝi sin subdividas en:

* *Historia instrumentoscienco* esploras malnovajn muzikilojn kaj muzikilajn familiojn kaj observas iliajn evoluojn dum la paso de la tempo.
* *Moderna instrumentoscienco* okupiĝas pri instrumentoj kaj parte ankaŭ pri ludmanieroj, kiuj ekestis nur dum la lastaj cent jaroj.
* *Teknika instrumentoscienco* ampleksas la teknikan esploron de muzikiloj, do strukturo kaj la sonecoj rezultaj el tio.

La scienco pri la enmetado de instrumentoj en komponaĵojn kaj aranĝaĵojn (instrumentado) oni nomas instrumentadoscienco.

Instrumentosciencistoj
----------------------

Historie gravaj personoj en ĉi tiu fako estis Xavier Mahillon (Bruselo), Erich Moritz von Hornbostel (Vieno) kaj Curt Sachs (Berlino).

Nuntempe instrumentosciencistoj aktivas precipe ĉe muzikinstrumentaj muzeoj, muzikaltlernejoj kaj universitatoj. Ekde la digitaligo ankaŭ virtualaj muzikiloj estas objekto de esploro. Ankaŭ multaj faprikantoj de muzikiloj esploras.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Instrumentoscienco en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* Vienna Symphonic Library Detaillierte Informationen über alle modernen Instrumente
**KECSKEMÉTHY István** (keĉkeme:ti) estis rumanihungara orientalisto, dradukisto, redaktoro, publicisto naskita en Paks la 31-an de januaro 1864 kaj mortinta en Kluĵo la 10-an de majo 1938.

Kariero
-------

Kecskeméthy István finis reformitan teologion en Budapeŝto (1888), li doktoriĝis pri orienta kaj kompara lingvistiko (disertacio *Énekek éneke* Kanto de Kantoj (1890). Li estis Sedependpartia deputito (1906–10). Kune kun Károly Kós li estis unu el organizintoj kaj la prezidanto de Magyar Néppárt (1922), poste unu el reformistoj de la Országos Magyar Párt, el kiu li eliĝis en 1927, kaj la reformiĝinta Magyar Néppárt denove elektis lin prezidanto.

Verkoj
------

* *Jósija király törvénykönyve* (Kv. 1926);
* *A Márk szerint való szent evangélium őseredeti alakjába visszaállítva* (Kv. 1927);
* *A Deuteronomium bevezetése* (Kv. 1930);
* *Kommentár a tizenkét prófétához, VIII. Mal'aki próféta könyve* (Kv. 1929);
* *IX. Habakuk próféta könyve* (Szilágysomlyó 1930);
* *X. Jóna próféta könyve* (Kv. 1930);
* *XI–XII. Obadja, Joél próféták könyvei* (Szilágysomlyó 1931).

Fonto
-----

* Romániai magyar irodalmi lexikon

Országos Magyar Párt
**Alpartir** [alparTIR] estas municipo de Hispanio, en la sudo de la komarko Valdejalón kies ĉefurbo estas La Almunia de Doña Godina, en la centro de la Provinco Zaragozo (regiono Aragono).

Geografio
---------

Alpartir estas municipa teritorio en la sudo de la komarko Valdejalón, kie ĝi estas inter Santa Cruz de Grío kaj Morata de Jalón okcidente kaj Almonacid de la Sierra oriente. Krome La Almunia de Doña Godina estas norde.

La loĝloko Alpartir mem estas je 59 km sudokcidente de Zaragozo, provinca kaj regiona ĉefurbo, sur 490 msm en la Iberia Sistemo, sude de la valo de la rivero Jalón. Ĝi estas alirebla nur el La Almunia de Doña Godina norde.

Historio
--------

Araboj kreis reton por irigacio. Alfonso la 1-a definitive konkeris la areon en 1122 post la konkero de Tarazona kaj Calatayud. La loĝantaro estis grandparte de mudeĥaroj kaj poste de moriskoj. Krome estis ankaŭ juda komunumo. Ĝi apartenis al la Ordeno de Sankta Johano. Ĝia superulo fray Pedro López de Luna havigis la loĝĉarton de Alpartir en 1178, cele al establado de reguloj por kunvivado. En la sekvaj jarcentoj regis la lokon nobelaj gravuloj.

Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento, kaj same en Alpartir kie oni plialtiĝis el 1 004 loĝantoj en 1920 ĝis nunaj 102 loĝantoj en 2021. Evidente elmigrado ĝenerale foriris al industriaj aŭ pli viglaj areoj kiel Zaragozo, kaj Calatayud.

Aktualo
-------

Tradicia bazo de ekonomio estis agrikulturo (cerealoj, ĉerizarboj, olivarboj, migdalarboj), kaj brutobredado (ŝafoj), kaj sekva nutrindustrio (ĉefe vinproduktado). Aparte, en diversaj epokoj kaj ekde la romianoj estis ekspluatado de mino de diversaj mineraloj, kun foja produktado de arĝento. Nune gravas ankaŭ natura, kultura kaj rura turismo.

Altiraĵoj estas la preĝejo, popola arkitekturo, ermitejo, fontan-trinkujo, krucmonumento, ruinoj de konvento, kaj naturaj lokoj ĉefe ĉe la rivero kaj ĉe la montaroj.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Zaragozo

Referencoj
----------

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Alpartir en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 803896
 |
**PORZSOLT Borbála** [porĵolt] (naskiĝis la 1-an de novembro 1933 en Brateş - 4-an de junio 2021) estis rumanuja hungara pentristino, grafikistino. Ŝi estis la edzino de pentristo Sándor Zolcsák kaj patrino de arkitekto Péter Zolcsák.

Kariero
-------

Borbála Porzsolt havigis diplomon de bazlerneja instruisto en Târgu Secuiesc (1952), poste ŝi finis la fakon pri pentroarto en Belarta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo (1958). Ŝi loksidiĝis en Târgu Mureş kaj krome la pentrado, ŝi dizajnis, tekstilis kaj vitroartis. Ŝi ilustris lernolibrojn, librojn de János Kemény, Domokos Szilágyi, István Horváth, János Székely (*Itthon vagyok*) (1961) kaj Olga Nagy (*A három táltos varjú*) (1958). Ŝi partoprenis kun siaj kreaĵoj en 1966 en la internacia librosalon-ekspozicio en Prago.

Individuaj ekspozicioj
----------------------

* 1968 • Miercurea Ciuc
* 1970 • Târgu Mureş
* 1972 • Târgu Secuiesc • Sfântu Gheorghe
* 1986 • Kluĵo • Stuttgart
* 1992 • San Paolo (BR).

Elektitaj grupaj ekspozicioj
----------------------------

* Bukarest • Marosvásárhely • Kolozsvár • Prága • Debrecen • Pannonhalma • Makó • Budapest • Solymár.

Fonto
-----

* Artportal.hu
* Románial Magyar irodalmi Lexikon


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 305486
* LCCN: no2018099315
* VIAF: 121455105
* ISNI: 0000 0000 7931 8062
 |
| Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion**Alpa eringio *Eryngium alpinum*** |
| --- |
|  |
| Alpa eringio (Eryngium alpinum)Alpa eringio (*Eryngium alpinum*) |
| **Biologia klasado** |
| 

|
|  |
|
|
|
| Regno: | Plantoj *Plantae* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Divizio: | Angiospermoj *Magnoliophyta* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Klaso: | Dukotiledonoj *Magnoliopsida* |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Ordo: | Apialoj  *Apiales* |
|
|
|
|
|
|
| Familio: | Apiacoj *Apiaceae* |
| Subfamilio: | *Saniculoideae* |
|
|
|
|
| Genro: | Eringio *Eryngium* |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Specio: | E. alpa *E. alpinum* |
|

 |
| Dunomo |
| ***Alpa eringio *Eryngium alpinum****= (L.) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|
| 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Alpa eringio *Eryngium alpinum*  |

 |
| v • d • r |

alpa eringio estas bona nektara fonto por abeloj kaj burdoj
La **alpa eringio** (*Eryngium alpinum*) estas planta specio el la familio de la Apiacoj (*Apiaceae*). Ĝi estas ankaŭ nomata „blua kardo".

Karakterizaĵoj
--------------

La plurjara herba planto atingas alton de ĉ. 50 ĝis 70 cm (ĝis 80 cm). La planto tre similas kardon. La tigo estas disbranĉita en la florregiono.

La molaj bazaj folioj havas longajn tigojn. La folioj estas integraj, triangulaj aǔ ovalaj kun korforma bazo. La rando estas malsimile dentaj. La manformaj palmataj tigofolioj staras alternante kaj havas kardoformajn pikilojn.

La floroj estas du ĝis tri mm longaj kaj staras dense en cilindroforma floraro. Okulfrapa estas la ametistkoloraj, bluecaj involukraj folioj kiuj formas ekstrafloran prezentaparaton, kies tasko estas la logado de insektoj. La involukraj folioj estas pikaj.

La planto floras de julio ĝis septembro.

La kromosomo-nombro estas 2n = 16.

Disvastigo
----------

La ĉefa divastiga regiono de ĉi tiu specio estas la okcidentaj Alpoj, la Ĵuraso (montaro) kaj la Dinara montaro. La planto preferas kalriĉajn grundojn en alteco de 1200 ĝis 2500 m super marnivelo.

La planto estas malofte kultivata kiel ornamplanto.

Literaturo
----------

* [BibISBN|3576114823]
* [BibISBN|3800134616]

Referencoj
----------

1. ↑  
[BibISBN|3800131315|paĝo=700]

Eksteraj ligiloj
----------------

* Alpa eringio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Alpa eringio en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Alpa eringio en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)

* [FloraWeb|10338]
* [VKFloraweb|10338]
* [InfoFlora|ID=1487|WissName=Eryngium alpinum L.|elŝutita=2015-12-31]
* IUCN Eryngium alpinum in der Roten Liste gefährdeter Arten der IUCN 2013.1. Eingestellt von: Gygax, A. Bernhardt, K.G. Jogan, N. Montagnani, C. & Gigot, G. 2010.  21a de Septembro 2013
**Eŭtiko** (antikve-greke *Εὐτυχής*, *Eutiĥēs*) estis greka monaĥo, iniciatinto de la monofizitismo, doktrino konsiderata kiel herezo por la Romkatolika Eklezio kaj la  Ortodoksa. Eŭtiko naskiĝis en la jaro 378, probable en Konstantinopolo. Ankoraŭ tre juna, li sin dediĉis al la monaĥa vivo en monaĥejo de la ĉefurbo, kie li havis kiel instruisto, deklaritan malamikon de nestorianismo, nomata Maksimo. En tiu ricevita edukado oni devas serĉi la radikojn de lia malamo kontraŭ la doktrino de la du naturoj. Ordinita kiel pastro kaj poste elektita kiel monaĥejestro, komencis aktive partopreni la doktrinajn diskutojn de tiu epoko.

Eŭtiko kaj la sinodo de Konstantinopolo
---------------------------------------

Ĉirkaŭ la jaro 440, li fariĝas la plej elstara reprezentanto de la bizanca monofizitismo. Lia prestiĝo pligrandiĝis en 441 per la entroniĝo de la eŭnuko Krisapio, kiun li mem baptis. Troigante ĉi tiun amikecon, li komencis ataki ĉiujn kiuj ŝajnis simpatiantoj de la nestorianismo, sen pardoni eminentajn episkopojn kaj orientajn doktorojn, tiajn kiaj Teodoreto de Ciro, Ibas de Edeso kaj eĉ al Domno de Antioĥio. La 8-a de novembro 448, en regiona sinodo en Konstantinopolo, prezidita de la patriarko Flaviano, Eŭsebio de Dorileo, unu el la unuaj elstaruloj kiuj publike denuncis la erarojn de Nestorio, akuzis Eŭtikon je herezo. La sinodo, post hezitigaj rezolucioj influitaj de politikaj okazintaĵoj, finiĝis per kondamnado al Eŭtiko kiel herezulo.

Vidu ankaŭ
----------

* Koncilio de Kalcedono


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 304441
* GND: 100468675
* LCCN: no2007046974
* VIAF: 20026284
* NLA: 61541530
 |
La **Kalvinana preĝejo** estas religia historia monumento en Hungario, en urbo Hajdúnánás, ĉe la ĉefplaco.

Historio
--------

Oni supozas, ke en tiu loko ekde 1221 monaĥejo funkciis. En 1606 hajdukoj alvenis, kiuj estis kalvinanoj. Ili akiris la konstruaĵon. Oni konstruis ĉirkaŭ la preĝejon defendan muron, nun estas videbla nur malgranda parto el tio, kie estas memorejo pri falintoj de la 2-a mondmilito. En la 1760-aj jaroj la preĝejo pligrandiĝis, en 1791 ĝi plene trakonstruiĝis.

Konstruaĵo
----------

La preĝejo situas sola laŭ la ĉefplaco. Antaŭe monumento pri la falintoj dum la 1-a mondmilito estas videbla. La kvadrata turo estas la plej alta punkto de la urbo. Interne la sanktejo mankas, predikejo troviĝas laŭ la suda muro. La galerio estis farita el ligno kaj ĝi tenas la orgenon.

Fontoj
------

* hungare kun foto
* hungare kun foto Arkivigite je 2014-01-02 per la retarkivo Wayback Machine
* hungare kun foto
* hungare kun foto Arkivigite je 2014-01-02 per la retarkivo Wayback Machine

Fora aerfoto pri la preĝejo


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio Kalvinana kirko (Hajdúnánás) en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Aguasal** [agŭaSAL] estas municipo en la sudoriento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko *Tierra de Pinares* (Pinartero) en la sudo de la provinco. *Aguasal* estas komprenebla etimologie kiel *Akvosalo* aŭ *Salakvo*, eble rilate al lageto.

Aguasal en la provinco Valadolido.
La *Tierra de Pinares* de la provinco Valadolido, verde, sude.

Geografio
---------

Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Aguasal kaj Ordoño, okupas totalan areon de 26,95 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 17 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 200 el la 1930-aj jaroj. Fakte temas pri unu el la municipoj malplej loĝataj de la provinco.

Ĝi distas 45 km de Valadolido, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Olmedo norde kaj okcidente, Pedrajas de San Esteban norde, Villaverde de Íscar oriente, kaj Llano de Olmedo, Fuente-Olmedo kaj Bocigas sude. Ĝia municipa teritorio estas ebeneca kaj ĉirkaŭita de montetoj. Trafluas la rivero Eresma kaj rojoj Cuadrón kaj Caño. Estas lageto nomita *Gansería*, ĉar iam utilis kiel anserbredejo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Meze de la 19-a jarcento estis 31 domoj kaj aliaj en ruinoj post la Hispana Milito de Sendependigo kaj lernejo al kiu venis 8 infanoj kaj 6 infaninoj. En 1935, la taŭrludisto Juan Matos, "Mataperros", forpasis en la taŭrludejo de Aguasal kaj liaj restaĵoj estis entombigitaj en la loka tombejo.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). 

De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de la 16-a jarcento kaj la ermitejo de Sacedón.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Valadolido

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 765466
* VIAF: 3692155769090527880002
 |
**János Ángyán** [jAnoŝ AndjAn], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Ángyán János** estas hungara-franca kemiisto, profesoro, membro (ekstera (2016)) de Hungara Scienca Akademio.

János Ángyán  naskiĝis en 1956 en Pécs.

Biografio
---------

János Ángyán akiris diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös. En la studjaro 1979 li pasis tempon en franca instituto helpe de franca stipendio. En 1980 li edziĝis, baldaŭ li havis 9 gefilojn. En la sama jaro li eklaboris en signifa kemia uzino de Budapeŝto. En 1986 li esploris en Toronto kaj Parizo. En 1989 li kandidatiĝis (CSc), en la sama jaro li esploris en Parizo en universitata instituto. En 1990 li pasis tempojn en Stuttgart kaj Bonn helpe de stipendio, en la sekva jaro li esploris en universitato de Nancy, kie la habilitiĝo okazis en 1996. Li ricevis la rangon esplorista profesoro en 2000, en la sekva jaro li estis gastoprofesoro en universitata instituto en Vieno. En 2005 li fondis sendependan esploran grupon en Nancy. En la studjaro 2013 li havis stipendion en kemia instituto de Universitato de Panonio. Li ricevis hungaran memormedalon en 2015.

Elektitaj kontribuoj
--------------------

* *Quantum Chemical Calculations on the Mechanism of Action of Serine Proteinases* (1982) - kun aliaj
* *Covalent bond orders and atomic valence indexes in the topological theory of atoms in molecules* (1994) - kun aliaj
* *Geometry optimization of periodic systems using internal coordinates* (2005) - kun aliaj
* *Relationships between charge density response functions, exchange holes and localized orbitals* (2015) - kun aliaj

Fontoj
------

* hungarlingva biografio
* hungarlingva biografieto kun foto[*rompita ligilo*]


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**Borĵava** (ukraine *Боржава*, hungare *Nagyborzsova*, slovake *Boršava*) estas vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Berehove, en municipo de Vari.

* Areo: 3  km²
* Alto super marnivelo: 114 m
* Loĝantaro: 1500
* Poŝtkodo: 90256
* Telefonprefikso: 3141
* Aŭtokodo:

Situo
-----

Borĵava situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo, Ĉop-Vilok ĉefvojo kaj fervojo preteriras. Berehove troviĝas 11 km-ojn.

Historio
--------

La unua mencio devenis el 1213 en formo *Borsoha*. En 1556 la tataroj detruis la vilaĝon. En 1910 loĝis en Nagyborzsova 762 da homoj, plejparte hungaroj. Ĝis 1920 Nagyborzsova apartenis al Hungara reĝlando, al Bereg, al distrikto de Beregszász, poste al Ĉeĥoslovakio, baldaŭe inter 1938-1945 rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Ekde 1945 Borĵava apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio. En 2001 loĝis en Borĵava 1485 da homoj, (1460 hungaroj).

Vidindaĵo
---------

* ekde 1552 kalvinana preĝejo el la 15-a jarcento, en 1830 klasikismiĝis
**György Skardelli** [djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Skardelli György** estas hungara arkitekto, ordinara membro de Hungara Arta Akademio (2013).

Plano de György Skardelli: Stadiono Puskás en Budapeŝto
György Skardelli naskiĝis la 8-an de septembro 1955 en Budapeŝto.

Biografio
---------

György Skardelli maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1980. Liaj plej gravaj instruistoj estis Antal Reischl kaj Károly Kaszás. Post siaj studoj li eklaboris en ŝtata arkitekta firmao, kie kelkfoje li havis laborojn ankaŭ eksterlande. Inter 1986–1988 li studis laŭ majstra kurso. En 1990 li ricevis arkitektan atelieron. Li ricevis premiojn ekde 1997, inter ili la plej valora estas premio Kossuth en 2020.

Elektitaj arkitektaj planoj
---------------------------

* SOS Gyermekfalu (infankolonio) en Kőszeg (1993)
* gimnazio en Pécs (2002)
* ambasadorejo en Pjongjango (1998)
* ambasadorejo en Abuĝo (2000)
* stadiono Ferenc Puskás en Budapeŝto (2013-2015)

Vidu, aŭdu ankaŭ
----------------

*

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva intervjuo
* hungarlingva biografio kun foto

Referencoj
----------

1. ↑

Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

* Kategorio György Skardelli en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)



|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 684089
 |
**Balázs IMREH** [balAĵ imre], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Imreh Balázs** estis hungara matematikisto, profesoro.

Balázs Imreh  Arkivigite je 2016-03-10 per la retarkivo Wayback Machine naskiĝis la 25-an de julio 1945 en Szekszárd. Li mortis la 8-an de aŭgusto 2006 en Szeged.

Biografio
---------

Balázs Imreh frekventis bazlernejon en sia naskiĝurbo, gimnazion en Bonyhád, poste li akiris diplomon en Sciencuniversitato József Attila en 1968. Ekde la sekva jaro li instruis samloke en la universitato. Li doktoriĝis en 1975, kandidatiĝis en 1983, lia instrua rango estis docento. Ekde 1994 li estis nomumita katedrestro, post 2 jaroj li ricevis japanan stipendion. Li ricevis premiojn en 1987 kaj 1990.

Li havis edzinon, kiu naskis 2 filojn.

Elektitaj publikaĵoj
--------------------

* *On a theorem of G. Birkho* (1968)
* *On αi-products of automata* (1978)
* *A note on the ν1-product* (1988)
* *Operációkutatás* (1997) – studenta lernolibro
* *On regular languages determined by nondeterministic directable automata* (2005)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto
* hungarlingva biografio kun foto


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.
**György Sitkei** [djordj ŝitkei], laŭ hungarlingve kutima nomordo **Sitkei György** estis hungara inĝeniero pri maŝinoj, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2004).

György Sitkei  naskiĝis la 13-an de februaro 1931 en Orosháza.

Biografio
---------

György Sitkei frekventis teknikan universitaton en Budapeŝto inter 1949-1954, poste li aliĝis al la universitata stabo. Baldaŭe li instruis longe. En 1964 li doktoriĝis antaŭ la akademio. Inter 1974-1980 li akiris postenon en trusto, poste li estis katedrestro en universitato de Sopron. Li pensiuliĝis en 1996. Li okupiĝas ekzemple pri uzado de energio en motoroj. Li ricevis 3 premiojn inter 1965-1994.

Verkaro (elekto)
----------------

* *Keverékképzés és égés Diesel-motorokban* (1960)
* *Heat Transfer and Thermal Loading in Internal Combustion Engines* (1974)
* *Mezőgazdasági és erdészeti járművek modellezése* (1986)
* *Gyakorlati áramlástan* (1997)
* *Mezőgazdasági műszaki ismeretek* (2004)

Fontoj
------

* hungarlingva biografio kun foto
Laŭ la helena mitologio, **Brizeo** aŭ **Brizo** (el la greka, *tiu, kiu elstaras*) estis sacerdoto de Apolono (aŭ de Dionizo laŭ aliaj versioj) en la urbo Lirneso (Troado) aŭ en Pedaso, lelega urbo regata de Alteso, laŭ Homero.

Li estis filo de Ardiso, do frato de Krizeso, kaj havis du gefilojn: Hipodamio (konata kiel Brizeis pro ŝia patro) kaj Eetiono. Dum la Troja milito, Eneo serĉis rifuĝon en Lirneso, en Malgranda Azio, sed Aĥilo, kun sia armeo de mirmidonoj, sekvis lin, kaj promesis detrui la urbon kiu gastigis sian malamikon. Do, post sieĝo, li brutece mortigis la reĝon Mineton (edzo de Hipodamio) kaj lian fraton Epistrofon, kaj dekumis la loĝantaron. Eneo sukcesis forfuĝi danke al la helpo de Zeŭso, kaj Aĥilo, serĉante lin, trovis Hipodamion, kaj igis ŝin sia plej ŝatata sklavino. Laŭ Kreta Dikto, Brizeo pendumis sin post la detruo de sia urbo kaj perdo de sia filino. Tamen, tiu verkisto asertas ankaŭ ke li estis reĝo de la leleganoj, en Kario.

Piednotoj
---------

1. ↑  Higeno, *Fabloj*, 106.
2. ↑  Homero, *Iliado*, 1.390.
3. ↑  Kreta Dikto, *Libro II*, 17.
**Pinos** estas komunumo en la meksika subŝtato Zacatecas. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas *Pinos*.

Geografio
---------

La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 66 174 loĝantojn. El tiuj estas 32 372 viroj kaj 33 802 virinoj. La komunumo havas surfacon de 3,152 kvadrataj kilometroj kaj ĝi situas (meza punkto) je 2 460 metroj super la marnivelo. La kvanto de precipitaĵo (jare) estas 400 milimetroj. La geografia koordinatoj de la komunumo estas 22° 18′ norda latitudo kaj 101° 34′ okcidenta longitudo.

Sociogeografio
--------------

En la komunumo vivas 55 928 personoj kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli. El tiuj 15 personoj parolas indiĝenan lingvon. Tio egalas al 0,03 % de la personoj, kiuj aĝas 5 jaroj aŭ pli.

37 848 loĝantoj aĝas 15 jaroj aŭ pli. Inter ili estas 31 561 alfabetoj kaj 2 651 analfabetoj. Do 16,53 % de la loĝantoj, kiuj aĝas 15 aŭ pli estas analfabetoj.

Inter la virinoj estas 16 536 alfabetoj kaj 3 607 analfabetoj. Do la grado de analfabeteco inter virinoj estas 17,91 %. Inter la viroj estas 15 025 alfabetoj kaj 2 651 analfabetoj, do ekzakte 15 % el la viroj estas analfabetoj.

Fontoj: Statistikoj de la INEGI

Eksteraj ligiloj
----------------

* Arkivigite je 2007-05-27 per la retarkivo Wayback Machine
**György SZAKÁLY** [djordj sakAj], hungare **Szakály György,** Esperante **Georgo Szakály** estas hungara baletisto, baletestro kaj koreografo.

György Szakály naskiĝis la 15-an de decembro 1955 en Nyíregyháza.

Biografio
---------

György Szakály lernis baleton inter 1967-1976 en Budapeŝto, poste en Leningrado. Li aliĝis en 1977 al baleta trupo de Budapeŝta Ŝtata Operejo, kie li estris la baletistojn inter 1992-1995. Li dancadis jarojn en Germanio, gastroladis ekzemple en Sidnejo, Vaŝingtono, Novjorko. Li ankaŭ koreografadis kaj instruis baletarton. Li ricevis premion Kossuth en 1991, pli frue kaj poste ankaŭ alian premion.

Liaj roloj (selekto)
--------------------

* Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij-Vojnonen: La Nuksrompilo - princo
* László Seregi: Spartacus - Crassus kaj titolrolo; Romeo kaj Julieta - Mercutio; Somermeznokta sonĝo - Oberon
* Messerer: Cignolago - princo
* en 2 filmoj li roladis

Liaj koreografiaĵoj (selekto)
-----------------------------

* diversaj koreografaĵoj, ekzemple West Side Story, *La vesperto*

Fontoj
------

* Hungara Vikipedio
**Cordovilla la Real** [kordoBIlja lareAL] estas municipo en la sudoriento de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *El Cerrato*. La loknomo *Cordovilla la Real* estas etimologie komprenebla kiel Kordoveto Reĝa.

Geografio
---------

La ponto super la rivero Pisuerga.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 38,81 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 98 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 480 loĝantojn el la 1920-aj jaroj. Ĝi distas 29 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

La municipa teritorio estas trafluata de la riveroj Pisuerga kaj Arlanza kaj limas kun Astudillo, Villalaco, Valbuena de Pisuerga, Castrojeriz (Burgos), Palenzuela, Astudillo, Torquemada, Quintana del Puente kaj Herrera de Valdecañas.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj kaj kolombejoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la ponto, la preĝejo, la pilorioj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 772437
 |
Boscawen-ûn - Kornvalo**Boscawen-ûn** estas 3000 ĝis 4000 jaraĝa ŝtoncirklo el la frua ĝis meza bronzepoko. La ŝtonmetado situas en la graflando Kornvalo en Anglujo kaj estas unu el la malmultaj kun centra menhiro. Nekutime ankaŭ estas la bona konservado de la instalaĵo.

mapo de la situo de la menhiro
la centra ŝtono

Situo
-----

Boscawen-ûn troviĝas en la sudokcidento de Kornvalo, norde de St Buryan apud la strato de Penzance al Land’s End. De tie videbla ankaŭ estas la ŝtoncirklo de Merry Maidens kaj la du menhiroj de *Pipers*. Ankaŭ de ĉi-tie eblas rigardi sur la maron. En la ĉirkaŭo troviĝas tri pliaj ŝtoncirkloj

* Merry Maidens
* ŝtoncirklo de Boskednan
* ŝtoncirklo de Tregeseal

kaj pluraj megalito-instalaĵoj

* Mên-an-Tol
* Tregiffian

inter ili ankaŭ portaltomboj (Quoit):

* Chûn Quoit
* Lanyon Quoit
* Mulfra Quoit
* Zennor Quoit

Konstruo
--------

La ŝtoncirklo konsistas el centra menhiro kaj 19 ringŝtonoj, inter ili 18 el griza granito kaj unu el hela kvarco, kiuj formas elipson kun akso de 24,9 m kaj 21,9 m. La pozicio de la kvarcŝtono verŝajne estas la direkto de la plenluno dum la solstico.La ĉefa ŝtono simbolas la falusan principon kaj la kvarcito la inan potencon de la ringo.

Deveno de la nomo
-----------------

Boscawen-ûn estas kornvala nomo, kiu enhavas la silabojn *bod* (bieno) kaj *scawen* (malnova arbo). La sufikso *ûn* signifas najbaran paŝtejon. La traduko de la nomo estas komplete *la paŝtejo de la bieno apud la malnova arbo* .

Historio
--------

akvoforto de John Thomas Blight (1864)
mapo de la montettombo kaj urno (1864)
La ŝtoncirkloj en Kornvalo, kiel tiu de Boscawen-ûn ne faris keltoj, sed verŝajne estas multe pli aĝaj. Ili verŝajne etis el la ferepoko. Tiam gi verŝajne estis grava renkontejo de druidoj. Ĉiukaze konata unuiĝo de bardoj (kornvale Gorsedd) estis el tiu regiono.

Literaturo
----------

* John Barnatt: *Prehistoric Cornwall: The Ceremonial Monuments*. Turnstone Press Limited 1982, ISBN 0855001291.
* Ian McNeil Cooke: *Standing Stones of the Land's End*. Cornwall: Men-an-Tol Studio 1998, ISBN 0951237195.
* Aubrey Burl: *The stone circles of Britain, Ireland and Brittany*. Yale University Press 2000, ISBN 0-300-08347-5.

Referencoj
----------

1. 1 2  Peter Herring: *Boscawen-ûn - An Archaeological Assessment*, Historic Environment Service, Cornwall County Council 2000

Eksteraj ligiloj
----------------

* Kategorio Boscawen-ûn en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)

* www.historic-cornwall.org.uk
* www.megalithics.com
**Mandi Bahaudin,** panĝabe kaj urdue منڈی بهاؤالدین‎ estas urbego en provinco Panĝabo (Pakistano), kie ĝi estas ĉefurbo de la samnoma kantono, ankaŭ sidejo de la samnoma distrikto.

Bazaj informoj
--------------

* areo: km²
* supermara alteco: 204 m
* loĝantaro: 198,609 (2017 )
* horzono: UTC+ 5 (PKT)
* poŝtkodo: 50400
* telefonkodo: 0546

Geografio
---------

Mandi Bahaudin situas sur malata montetaro inter riveroj Ĝelum (norde 12 km) kaj Ĉenabo (sude 39 km) en nordorienta Pakistano. Multano troviĝas 142, Fajsalabado 181, Lahoro 243, Rawalpindi 424, **Islamabado** 437, Sukur 455, Peŝavaro 485, Kveta 564, Hajderabado 660, **Karaĉio** 797 kilometrojn (aere) .

Historio
--------

Antaŭ Kristo 326 tie (pli precicze 8 kilometrojn for) okazis batalo inter Aleksandro la Granda kaj Poroso (reĝo de Hindio). Laŭdire la ĉevalo de Aleksandro mortis, cetere la grekoj venkis. La regiono de Mandi Bahauddin estis sub la regado de diversaj potencoj tra la historio. Ĝi estis konkerita de la sikoj en 1818, la brita dominado okazis inter 1848-1947, tiam en tiu areo irigaciaj kanaloj konstruiĝis. Post la sendependiĝo en 1947 la islamaj rifuĝintoj el nova ŝtato Barato ekloĝis ankaŭ en Mandi Bahaudin. En 2011 la kadavro de ĵurnalisto estis trovita en kanalo proksime al la urbo kun signoj de torturo.

Loĝantaro
---------

Loĝantaro| 1961 | 1972 | 1981 | 1998 | 2010 | 2017 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 22 295 | 36 172 | 44 796 | 97 340 | 157 352 | 198 609 |

Eduko
-----

En Mandi Bahaudin la plej prestiĝa altlernejo estas la Ŝtata Teknologia Altlernejo, krome aliaj ŝtataj kaj privataj altlernejoj funkcias en la urbo.

Ekonomio
--------

Mandi Bahaudin estas agrara urbego, la grundo estas bona, la irigaciaj kanaloj bone funkcias. Oni kultivas tritikojn, rizojn, sukerkanojn kaj legomojn. 

Mapo pri vojoj de Pakistano, kie estas videbla Mandi Bahaudin
Fervojaj linioj en Pakistan, kie vane vi serĉas Mandi Bahaudin

Trafiko
-------

Mandi Bahaudin havas nur 4 kantonajn vojojn, rekte ne povas atingi gravajn urbegojn. Eĉ mankas fervoja kontakto. La plej proksimaj internaciaj flughavenoj funkcias en Sialkot, Fajsalabado kaj Lahoro (sufiĉe for).

Klimato
-------

Mandi Bahaudin situas en duonarida klimato (BSh) laŭ klimata klasifiko de Köppen kun influo de musono. La varmo kulminas junie kun averaĝe iom pli ol 40 °C. Vintre ne frostas. En ĉiuj monatoj pluvas (jare po 500-600 mm), sed la musono portas pluvojn en julio kaj aŭgusto.

Vidindaĵoj
----------

* moskeoj

Fontoj
------

* WikiTrans
**Albaraha** aŭ *Al Baraha* (en araba: البراحة) estas distrikto en Dubajo, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj (UAE), nome en Dejra. Tiu komunumo estas ĉefe loĝeja kaj estas borde al la Kornico Dejra norde kaj Almotina sude. La ŝoseoj D 92 kaj D 82 formas la nordan kaj sudan periferiojn de Al Baraha. 

La loĝeja areo de Al Baraha konsistas el lokaj stratoj kiuj estas numerigitaj pare, se ili iras orient-okcidenten, kaj malpare, se ili iras nord-suden. Par-numeritaj stratoj iras el la 2a Strato tra la 24a Strato, dum malpar-numeritaj stratoj iras el la 1a Strato tra la 29a Strato. La Kornico Dejra kuŝas en la norda periferio de Al Baraha kaj estas komerca kaj turisma centro. Aldone, Al Baraha Hospitalo, Dubaja Hospitalo kaj Belhoul Speciala Hospitalo estas en Al Baraha.

Ĝi havas 7 823 loĝantojn en 2000.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

| v • d • rDistriktoj de Dejra en Dubajo |
| --- |
| Abu Hejl  ~ Ajal Naser ~ Albaraha ~ Albutin ~ Aldagaja ~ Algarhud ~ Alhamrija Haveno ~ Alĥabisi ~ Alkarama ~ Alkusajs ~ Almamzar ~ Almizhar ~ Almorar ~ Almotina ~ Almurakkabat ~ Alnahda ~ Alras ~ Alraŝidija ~ Alrigga ~ Alsabĥa ~ Altŭar ~ Alŭarka ~ Alŭohejda ~ Dubaja Internacia Flughaveno ~ Hor Alanz ~ Kornico Dejra ~ Mirdif ~ Muhajsna ~ Nad Alhamar ~ Nad Ŝamma ~ Naif ~ Rigga Albutin ~ Said Haveno ~ Um Ramul ~ Ŭarsan |

 |
***Fuentes de Valdepero*** [FŬENtes debaldePEro] estas municipo en la sudo de la provinco Palencio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la komarko *Tierra de Campos*. La loknomo *Fuentes de Valdepero* estas komprenebla etimologie kiel Fontoj de la Valo de Petro.

Geografio
---------

La kastelo.
La preĝejo.
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 42,93 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 497 loĝantojn. Ĝi perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis 450 loĝantojn el la jaro 1900, sed jam en la 21-a jarcento rekuperis 220 pro proksimeco al Palencio kaj ekfunkciado kiel dormurbo. Ĝi distas 10 km de Palencio, provinca ĉefurbo.

Historio
--------

La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. En 1095, ĝi estis posedaĵo de la grafo Pedro Ansúrez, fondinto de Valadolido, kaj poste estis de la familio Castro. Meze de la 14-a jarcento ĝi apartenis al Juan Rodríguez Sandoval, kaj fine de la jarcento al la familio Sarmiento. Meze de la 15-a jarcento Diego Pérez de Sarmiento konstruis la kastelon. 

En 1521, Andrés de Ribera estis posedanto de la kastelo kiam ĝi estis kaptita de la komunumanoj estritaj de la episkopo Acuña, kiuj detruis ĝin kaj kaptis membrojn de la familio Ribera kiuj estis portitaj al Valadolido kie ili restis ĝis sia liberigo post la batalo de Villalar. Post la milito Andrés de Ribera revenis al la kastelo kaj rekonstruis ĝin.

En 1538, la loĝloko estis vendita al Diego de Acebedo. Poste la reĝo Filipo la 2-a donis al Pedro Enríquez de Acevedo, guberniestro de Milan-lando, la graflando de Fuentes de Valdepero. Ekde la 18-a jarcento ĝi estis senjorlando de la Casa de Alba.

La 12an de julio 1935, enorma ŝtormo okazigis grandajn damaĝojn, unu mortinton kaj nombrajn vunditoj.

Aktualo
-------

Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj kaj vitejoj) kaj brutobredado (ŝafoj kaj kolombejoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun piedirado tra naturaj lokoj. De la historia pasinteco restis diversaj vizitindaj vidindaĵoj kiel la preĝejo, la ermitejo, la kastelo, la restaĵoj de la muregoj ktp.

Vidu ankaŭ
----------

* Frechilla de Almazán
* Municipoj de la provinco Palencio

Notoj
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Bibliotekoj | * PeEnEo: 771469
* VIAF: 316735874
 |
La **Albana Lago** (itale *Lago Albano* /'lago alˈbano/, latine *Lacus Albanus*) estas malgranda kratera lago en regiono Latio de Italio je ĉ.20 km sude de Romo.

Nomo
----

La nomo devenas de la latina vorto *albanus*, uzata ankaŭ por la apudaj montetoj (itale *Colli Albani*) kaj por la plej alta pinto de la vulkano estiginta kaj la lagon kaj la montetojn (latine *Mons Albanus*, nuntempe *Monte Cavo*).

Kaj la vorto *albanus* siavice devenas de la antikva urbo *Alba Longa*, kie laŭ legendo naskiĝis Romulo kaj Remo, la fondintoj de Romo.

Loke oni uzas ankaŭ pluajn nomojn por la lago: *Lago di Castel Gandolfo* aŭ *Lago di Albano* (el la nomoj de la apudaj urbetoj Castel Gandolfo kaj Albano Laziale).

Priskribo
---------

La lago havas rondan formon, iom pli longa (3,5km) ol larĝa (2,3km) kaj situas en la loko de kaldero kiu malvarmiĝis nur antaŭ kelkaj miloj da jaroj. La kaldero estis parto de la granda vulkano kiu estigis ĉiujn apudajn montetojn (la *Albanajn Montetojn*).

La Albano Lago estas nur 6km² vasta, do multe pli malgranda ol aliaj krateraj lagoj en Latio (la plej granda, la Lago de Bolsena, etendiĝas sur 113km²). Ĝi estas tamen la plej profunda, atingante 168m sub la surfaca nivelo (kiu estas 293m super la marnivelo).

Alportas akvon al la lago nur pluvoj kaj mallongaj riveretoj sur ĝiaj krutaj flankoj.

 Restoracio kaj banejo ĉe la lagobordo
Natura elfluanto ne estas. Pro tio, la akvonivelo ege ŝanĝis post grandaj pluvoj aŭ longdaŭraj sekotempoj. La Romianoj konstruis subteran kanalon kiu funkcias kiel elfluanto kaj malhelpas gravajn nivelŝanĝojn.

Ne estas urboj aŭ urbetoj rekte sur la bordo de la lago, nur turismaj kaj sportaj konstruaĵoj. Castel Gandolfo, Albano Laziale kaj Marino estas la plej proksimaj urbetoj.

En la lago vivas pluraj fiŝoj, parte indiĝenaj (ekzemple: tinko, ezoko, truto) kaj parte malindiĝenaj, alportitaj de homaro (ekzemple: karpo, perko).

Historiaj konstruaĵoj
---------------------

 La arta subtera elfluanto
Apud la lago estas kelkaj historiaj konstruaĵoj de la romia tempo:

* la arta **elfluokanalo**
* du nimfejoj (sanktejoj dediĉitaj al nimfoj)

Sub la laga surfaco estas postrestaĵoj de bronzepoka palafita vilaĝo, nomita de la arkeologiistoj "Vilaĝo de la Muelŝtonoj" (*Villaggio delle Macine*).

Vidu ankaŭ
----------

* Albano Laziale
* Castel Gandolfo

* Albana Lago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
* Kategorio Albana Lago en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
**Tālivaldis INDRA**, esperantigite **Talivaldo INDRA** (naskiĝis **Talivald Gustavoviĉ FRIDRIĤSEN** la 2-an[jul.]/14-a[greg.] de septembro 1894 en Daugmale, Kuronio, Rusia Imperio; mortis la 8-an de februaro 1942 en punlaborejo Usollag en urbo Solikamsk, Molotova provinco, Rusia Soveta Federacia Socialisma Respubliko) estis latva diplomita komercisto kaj Esperanto-aktivulo.

Vivo
----

Lia patro estis instruisto, unue en Daugmale. En la jaro 1900 la familio transloĝiĝis. Tālivaldis lernis en paroĥa lernejo en Ķekava kaj en reallernejo en Ventspils, kie li abiturientiĝis en 1913.
En la sama jaro li ekstudis en la ekonomia fakultato de Politeknika Instituto de Rigo. Finstudinte li akiris la titolon de "cand. rer. merc.". Li unue laboris kiel doganeksperto, en 1933 kiel instruisto en komercaj lernejoj. Indra estis vegetarano kaj abstinenculo. Post la soveta okupado de Latvio oni arestis lin la 14-an de junio 1941 kaj deportis lin kun multaj latvoj al Molotova provinco, kie li mortis en gulago Usollag.

Esperanta agado
---------------

Indra fariĝis esperantisto en 1914. Li eklaboris ĉe Vladimiro fon Ŝmurlo. Post transloĝiĝo al Moskvo li fariĝis estrarano de Moskva Esperanto-Societo (1915-1920) kaj instruisto ĉe Moskva Instituto de Esperanto. Post la sendependiĝo de Latvio li en 1921 organizis la movadon en Rigo; estrarano de Latva Esperanto-Societo 1921-24, 1928-1932, okfoje ĝia prezidanto. UEA-delegito en Rigo de 1922, ĉefdelegito de UEA de 1925. Indra estis prezidanto de 1-a Baltlanda Esperanto-Kongreso en Rigo en 1930. Latva sekretario de Internacia Cseh-Instituto de 1930.

Tradukis latven Ĉefeĉ-ŝlosilon, 1928. Kompilis la unuan pli ampleksan vortaron latvan-esperantan "Ileva", Riga 1932. Ĉefkunlaboranto de la Enciklopedio de Esperanto.

Verkoj
------

* **1928**: Esperanto atslēga [Ŝlosilo de Esperanto]. Rīga: A. Krauze, [1928]. [2], 10, [24] p. - 2a eld. 1932.
* **1932**: Latvju-Esperanto Vārdnīca - Latva-Esperanta Vortaro "Ileva". Rīga: Talivalds Indra, 1932. 96 p.

Eksteraj ligiloj
----------------

* Libroj kaj aliaj dokumentoj[*rompita ligilo*] de kaj pri Talivaldo Indra en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo Arkivigite je 2007-12-21 per la retarkivo Wayback Machine


Ĉi tiu artikolo estas verkita en Esperanto-Vikipedio kiel la unua el ĉiuj lingvoj en la tuta Vikipedia projekto.

|  |  |
| --- | --- |
|  Kopirajto | Ĉi tiu artikolo baziĝas (parte aŭ tute) sur artikolo el la **Enciklopedio de Esperanto**.

---

La originala teksto kontroleblas en interreta arkivo de la fonto. |