Συντεταγμένες: 41°00′11″N 23°51′36″E﻿ / ﻿41.003°N 23.86°E﻿ / 41.003; 23.86
*Για συνώνυμους οικισμούς στην Ελλάδα δείτε το λήμμα: Μεσορράχη (αποσαφήνιση)*

Η **Μεσορράχη Σερρών** είναι ημιορεινό χωριό των Σερρών σε υψόμετρο 160 μέτρα το οποίο απέχει 32 χλμ. ΝΑ. από τις Σέρρες. Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης αποτελεί την τοπική κοινότητα Μεσορράχης που ανήκει στη δημοτική ενότητα Νέας Ζίχνης του δήμου Νέας Ζίχνης και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 είχε πληθυσμό 407 κατοίκους, ενώ σύμφωνα με την απογραφή του 2001 ήταν 420. H απογραφή του 2021 έδειξε πως σημείωσε μείωση πληθυσμού 48.41% από 407 σε 210 μόνιμους κατοίκους.

Ιστορία
-------

### Αρχαιότητα

Στα βορειανατολικά του χωριού, υπάρχει ο λόφος με το εκκλησάκι του Αι-Γιωργη, όπου έχουν βρεθεί τάφοι και κτερίσματα της παλαιολιθικής εποχής, ενω το 2016 βρέθηκε και Μακεδονικός τάφος.

Σε απόσταση περίπου 500 μ. βορειοδυτικά από το χωριό, συγκεκριμένα στο τραπεζοειδές ύψωμα «Αθάνατο νερό», έχουν εντοπιστεί ίχνη (όστρακα αγγείων και τάφοι) αρχαίου πολίσματος, το οποίο, κατά τη ρωμαϊκή τουλάχιστον εποχή, ανήκε στη «χώρα» της αρχαίας πόλης Γαζώρου. Στη βόρεια πλαγιά του υψώματος, γνωστή με την ονομασία «Ανά τσεσμέ», καθώς και λίγο βορειότερα στη θέση «Ραχόβουνα», εκτεινόταν η νεκρόπολη του πολίσματος, όπως μαρτυρούν οι αρχαίοι (λακκοειδείς και κιβωτιόσχημοι) τάφοι που αποκαλύφτηκαν εκεί κατά καιρούς. Από τα διάφορα ευρήματα η ακμή του πολίσματος χρονολογείται από τα κλασικά ως τα ρωμαϊκά χρόνια.

Το χωριό μέχρι το 1927 ονομαζόταν *Ράχωβα* (σλαβική λέξη που το απέδωσαν οι Τούρκοι) και αρχικά βρισκόταν νοτιοανατολικά της σημερινής του θέσης, αλλά το σημείο εγκαταλείφθηκε λόγω εξάπλωσης χολέρας. Στην ευρύτερη περιοχή, έχουν βρεθεί και ευρήματα στρατοπέδευσης αρχαίου στρατού και βρίσκεται, πάνω σε πλαγιά, ένας βράχος με αποτυπωμένο ένα άνοιγμα σε άσχημα ποδιού. Η τοπική δοξασία αναφέρει ότι αυτό σκαλίστηκε από το πόδι του Μεγάλου Αλεξάνδρου, όταν αυτός στρατοπέδευσε εκεί, καθώς η περιοχή υπήρξε το φυσικό σύνορο της Μακεδονίας με τη Θράκη.

### Νεότεροι χρόνοι

Τα ιστορικά στοιχεία της περιοχής [πηγή Ζχίνας,1866] αναφέρουν συγκεκριμένα στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των κατοίκων και τη θρησκεία τους, η οποία παραπέμπει, κατά κύριο λόγο και σε εθνικότητα. Πιο συγκεκριμένα, το 1866, στη Μεσορράχη ζούσαν 400 Έλληνες και 450 Οθωμανοί. Οι Οθωμανοί έφυγαν από το χωριό κυρίως κατά την ανταλλαγή πληθυσμών υποχρεωτικά, στα πλαίσια της συμφωνίας Ελευθέριου Βενιζέλου - Κεμάλ Ατατούρκ το 1923, όπου τον ίδιο περίπου καιρό εγκαθίστανται και Έλληνες πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία. Η μετακίνηση των Οθωμανών είχε αρχίσει να γίνεται ήδη από τις αρχές του 1900, οπότε και η περιοχή είχε επιστρέψει στα χέρια των Ελλήνων μετά από 400 και πλέον χρόνια τουρκικού ζυγού.

Μεγάλος αριθμός Οθωμανών στο χωριό ήταν πλούσιοι γαιοκτήμονες και Τούρκοι προύχοντες, οι οποίοι απέσπασαν προνόμια και μεγάλες εκτάσεις γύρω από τη Μεσορράχη από τον σουλτάνο. Οι Οθωμανοί με την κυριαρχία των Ελλήνων, άρχισαν να φεύγουν ήδη πριν τη συνθήκη ενώ πολλοί Έλληνες που είχαν εξισλαμιστεί ξαναέγιναν χριστιανοί κι παρέμειναν στην περιοχή.

Οι κάτοικοι πολέμησαν κατά της επεκτατικής πολιτικής των Βουλγάρων στους Βαλκανικούς πολέμους, με πολλά θύματα και αγνοούμενους.

Πανοραμική λήψη της Μεσορράχης.

Πολιτιστικές Εκδηλώσεις
-----------------------

* Την Καθαρά Δευτέρα διοργανώνεται κάθε χρόνο στη Μεσορράχη, διαγωνισμός για το πέταγμα χαρταετού, ο οποίος συνοδεύεται από την προσφορά φασολάδας και νηστίσιμων φαγητών.
* Κάθε 12 Αυγούστου διοργανώνεται στη Μεσορράχη η γιορτή της «Φεγγαροβραδιάς»,όπου οι κάτοικοι γιορτάζουν την τελευταία πανσέλληνο του Καλοκαιριού. Η εκδήλωση περιλαμβάνει ζωντανή μουσική με ξένα και ελληνικά τραγούδια με θέμα τη Σελήνη από γνωστούς τραγουδιστές όπως τη γνωστή τραγουδίστρια Έφη Θώδη που τραγούδησε το 2010.Η εκδήλωση επίσης συνοδεύεται από ρίψη πυροτεχνημάτων.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Η Μεσορράχη Σερρών από ψηλά στο
* Γιορτή Μεσορράχης("ΑΘΑΝΑΤΑ ΜΕΣΟΡΡΑΧΗΣ 2006) στο

Παραπομπές
----------

1. ↑  *Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή*. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 54, τομ.22.
2. ↑  «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10531 (σελ. 57 του pdf)
3. ↑  Χειμωνίδου, Δημοσιεύτηκε από Ζωή (22 Απριλίου 2023). «Αναλυτικά τα αποτελέσματα της απογραφής για τον μόνιμο πληθυσμό σε όλες τις δημοτικές ενότητες και τα χωριά της Π.Ε. Σερρών». *InfoNews24*. Ανακτήθηκε στις 5 Αυγούστου 2023.
4. ↑  «ΔΙΑΡΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΗΡΥΓΜΕΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΙΩΝ». *listedmonuments.culture.gr*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Σεπτεμβρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 17 Φεβρουαρίου 2019.
5. ↑   Αρχειοθετήθηκε 2017-04-24 στο Wayback Machine. Δ. Κ. Σαμσάρης, Ιστορική γεωγραφία της Ανατολικής Μακεδονίας κατά την αρχαιότητα, Θεσσαλονίκη 1976 (Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών), σ. 179. ISBN 960-7265-16-5.
6. ↑  «ΔΙΑΡΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΗΡΥΓΜΕΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΙΩΝ». *listedmonuments.culture.gr*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Φεβρουαρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 17 Φεβρουαρίου 2019.
7. ↑   Αρχειοθετήθηκε 2018-06-24 στο Wayback Machine. Δ. Κ. Σαμσάρης, Ιστορία των Σερρών κατά την αρχαία και ρωμαϊκή εποχή, Θεσσαλονίκη 1999, σ. 82
8. ↑  «Διοικητικές Μεταβολές Οικισμών». *ΕΕΤΑΑ*. Ανακτήθηκε στις 17 Φεβρουαρίου 2019.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οικισμοί του Δήμου Νέας Ζίχνης |
| --- |
|  |
| Δημοτική ενότητα Αλιστράτης | 
* Αγιοχώρι
* Αλιστράτη
* Μανδήλι
* Σκοπιά
* Σταθμός Αγγίστης
* Σταθμός Λευκοθέας
 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Νέας Ζίχνης | 
* Άγιος Χριστόφορος
* Αγριανή
* Αναστασία
* Γάζωρος
* Δήμητρα
* Δραβήσκος
* Θολός
* Μαυρόλοφος
* Μεσορράχη
* Μύρκινος
* Μυρρίνη
* Νέα Ζίχνη
* Νέα Πέτρα
* Σφελινός
 |
|  |
| Ιστορικοί οικισμοί | 
* Ζίχνα-Μαχαλά
* Κρυοπηγή
* Λευκοθέα
* Παλιά Ζίχνα
 |
|  |
| Μονές | 
Μονή Αγίας Κυριακής\* |
|  |
| 
* Έδρα: Νέα Ζίχνη
* \* (Οικισμοί με μη μόνιμο πληθυσμό)
* Ιστότοπος: dimos-neaszixnis.gr
 |

 |