Ο **Φέλιξ Μπάουμγκάρτνερ** (*Felix Baumgartner*) είναι ένας Αυστριακός αλεξιπτωτιστής και κασκαντέρ. Τον Οκτώβριο του 2012 έγινε διεθνώς γνωστός επειδή κατέρριψε ταυτόχρονα τρεις παγκόσμιες επιδόσεις (ρεκόρ), καθιστάμενος ο πρώτος άνθρωπος που έσπασε το φράγμα του ήχου χωρίς να βρίσκεται στο εσωτερικό ενός σκάφους, πέφτοντας σε ελεύθερη πτώση με ταχύτητα έως 1342 χιλιόμετρα την ώρα (Mach 1,24). Οι άλλες δύο επιδόσεις του στο ίδιο εγχείρημα ήταν το παγκόσμιο ρεκόρ ύψους για *επανδρωμένη* πτήση αεροστάτου και της πτώσεως με αλεξίπτωτο από το μεγαλύτερο ύψος.

Είναι επίσης γνωστός για την ιδιαίτερη επικινδυνότητα των εγχειρημάτων του κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας του, κάτι που του εξασφάλισε το ψευδώνυμο «ο ατρόμητος Φέλιξ».

Βιογραφικά στοιχεία
-------------------

Ο Μπάουμγκάρτνερ γεννήθηκε στις 20 Απριλίου 1969 στο Σάλτσμπουργκ της Αυστρίας. Μετά την αποφοίτησή του από το σχολείο, εντάχθηκε και εκπαιδεύτηκε στις ειδικές δυνάμεις του αυστριακού στρατού, με τις οποίες έκανε πρακτική εξάσκηση στην πτώση με αλεξίπτωτο με προσγείωση σε μικρή περιοχή-στόχο.

Το 1999 ο Μπάουμγκάρτνερ πέτυχε το πρώτο του παγκόσμιο ρεκόρ, αυτό για την υψηλότερη πτώση με αλεξίπτωτο από κάποιο κτήριο ή άλλη σταθερή δομή (BASE jump), πέφτοντας από έναν από τους Πύργους Πετρόνας στην Κουάλα Λουμπούρ της Μαλαισίας. Τον Ιούλιο του 2003 εξασφάλισε μία πρωτιά διασχίζοντας με πλάγια πτώση τη Μάγχη, χρησιμοποιώντας μία ειδικής κατασκευής πτέρυγα (*SKYRAY*) από ανθρακονήματα.

Ο Μπάουμγκάρτνερ κατέρριψε το παγκόσμιο ρεκόρ και για τη χαμηλότερη πτώση με αλεξίπτωτο από σταθερή δομή, με το άλμα του από το χέρι του αγάλματος του Χριστού Λυτρωτή στο Ρίο ντε Τζανέιρο (ύψος 29 μέτρα). Αυτό το άλμα προκάλεσε αντιδράσεις από άλλους BASE jumpers, οι οποίοι επεσήμαναν πως ο Μπάουμγκάρτνερ έδωσε το ύψος του αγάλματος ως το ύψος της πτώσεώς του, παρότι προσγειώθηκε στην πλαγιά κάτω από τα πόδια του αγάλματος, καθώς και ότι άλλοι αλεξιπτωτιστές είχαν παλαιότερα εκτελέσει πτώσεις από το άγαλμα, αλλά είχαν αποφύγει τη δημοσιότητα.

Ο Μπάουμγκάρτνερ έγινε ο πρώτος άνθρωπος που έπεσε από την ολοκληρωμένη γέφυρα του Μιγιό στη Γαλλία, στις 27 Ιουνίου 2004. Στις 12 Δεκεμβρίου 2007 έγινε ο πρώτος άνθρωπος που έπεσε από το παρατηρητήριο του 91ου ορόφου του τότε υψηλότερου ολοκληρωμένου ουρανοξύστη στον κόσμο, του Ταϊπέι 101 στο Ταϊπέι της Ταϊβάν.

Η πτώση των τριών ρεκόρ
-----------------------

Τον Ιανουάριο του 2010 αναφέρθηκε για πρώτη φορά ότι ο Μπάουμγκάρτνερ προετοιμαζόταν με μία ομάδα επιστημόνων και τη χορηγία της εταιρείας Red Bull για να επιχειρήσει την υψηλότερη ελεύθερη πτώση στην Ιστορία, από τη στρατόσφαιρα. Το όλο εγχείρημα έγινε γνωστό ως "Red Bull Stratos Project".

### Δοκιμαστικές πτώσεις

Στις 15 Μαρτίου 2012 ο Μπάουμγκάρτνερ πραγματοποίησε την πρώτη από δύο δοκιμαστικές πτώσεις, από υψόμετρο 21.818 μέτρων. Κατά τη διάρκειά της βρισκόταν επί 3 λεπτά και 43 δευτερόλεπτα σε ελεύθερη πτώση (πριν δηλαδή ανοίξει το αλεξίπτωτο), φθάνοντας σε ταχύτητα πάνω από 580 χιλιόμετρα την ώρα. Συνολικά, η πτώση διάρκεσε περίπου 8 λεπτά και 8 δευτερόλεπτα, ενώ ο Baumgartner έγινε μόλις ο τρίτος άνθρωπος στην ιστορία που έπεσε με αλεξίπτωτο από ύψος άνω των 13,5 μιλίων.

Στις 25 Ιουλίου 2012 ο Μπάουμγκάρτνερ ολοκλήρωσε και τη δεύτερη δοκιμαστική πτώση, από υψόμετρο 29.456 μέτρων. Χρειάσθηκε περί τα 90 λεπτά για να φθάσει στο υψόμετρο-στόχο και η ελεύθερη πτώση του έφθασε τα 3 λεπτά και 48 δευτερόλεπτα πριν ανοίξουν τα αλεξίπτωτά του.

### Η κυρίως πτώση

Η απογείωση του αεροστάτου, γεμάτου με ήλιο, είχε αρχικώς προγραμματισθεί για τις 9 Οκτωβρίου 2012, αλλά αναβλήθηκε εξαιτίας δυσμενών καιρικών συνθηκών. Τελικά, το εγχείρημα έλαβε χώρα στις 14 Οκτωβρίου 2012 και ο Μπάουμγκάρτνερ προσγειώθηκε στο ανατολικό Νέο Μεξικό μετά από πτώση από ύψος-ρεκόρ 39.045 μέτρων. Με βάση τα ανεπίσημα στοιχεία, ο αλεξιπτωτιστής δημιούργησε επίσης νέες παγκόσμιες επιδόσεις για την υψηλότερη επανδρωμένη πτήση αεροστάτου (το ίδιο υψόμετρο των 39.045 μέτρων) και, το σημαντικότερο, τη μεγαλύτερη ταχύτητα ελεύθερης πτώσεως ανθρώπου: 1.342 χιλιόμετρα ανά ώρα, κάτι που τον κατέστησε τον πρώτο άνθρωπο που έσπασε το φράγμα του ήχου έξω από σκάφος ή όχημα. Υπήρξε πάντως και ένα τέταρτο επιδιωκόμενο ρεκόρ που ο Μπάουμγκάρτνερ δεν κατόρθωσε να καταρρίψει: αυτό της διάρκειας ελεύθερης πτώσεως. Συγκεκριμένα, ο Αυστριακός αλεξιπτωτιστής βρισκόταν σε ελεύθερη πτώση επί 4 λεπτά και 19 δευτερόλεπτα, δηλαδή 17 δευτερόλεπτα λιγότερο από την πτώση του «μέντορά» του Τζόζεφ Κίτινγκερ το 1960.

### Εκπαίδευση για την πτώση

Ο Μπάουμγκάρτνερ στην αρχή πάλευε με την κλειστοφοβία μέσα στην στολή υπό πίεση που ήταν απαραίτητη για την πτώση, αλλά την υπερνίκησε με τη βοήθεια ενός αθλητικού ψυχολόγου και άλλων ειδικών.

Δείτε επίσης
------------

* Πιοτρ Ντολγκόφ (σκοτώθηκε το 1962 σε μία πτώση από μεγάλο υψόμετρο)
* Ευγένιος Αντρέγιεφ, ο προηγούμενος κάτοχος του ρεκόρ για τη μεγαλύτερη ελεύθερη πτώση
* Τζόζεφ Κίτινγκερ, κατέρριψε τις επιδόσεις για την υψηλότερη επανδρωμένη πτήση αεροστάτου και την πτώση με αλεξίπτωτο από το μεγαλύτερο ύψος, ενώ υπήρξε σύμβουλος του Μπάουμγκάρτνερ και επικοινωνούσε με την κάψουλα του αεροστάτου του.
* Project Manhigh, στρατιωτικό πρόγραμμα των ΗΠΑ πριν την ίδρυση της NASA, το οποίο μετέφερε άνδρες μέσα σε αερόστατα στα μεσαία στρώματα της γήινης στρατόσφαιρας. Οι συμμετέχοντες στο πρόγραμμα κατέρριψαν επιδόσεις υψομέτρων και πτώσεων με αλεξίπτωτο.
* Τσακ Γιέγκερ, ο πρώτος άνθρωπος που ταξίδεψε γρηγορότερα από τον ήχο (1947).

Σημειώσεις
----------

1. ↑  (Γερμανικά) *Εγκυκλοπαίδεια Μπρόκχαους*. baumgartner-felix.
2. ↑  (Γερμανικά) *Salzburgwiki*. 2308.
3. ↑  (Γερμανικά) *Munzinger Personen*. 00000029415. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
4. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb16730468j. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
5. ↑  (Αγγλικά) *Driver Database*. www.driverdb.com. Ανακτήθηκε στις 7  Ιουνίου 2022.
6. ↑  Ανακτήθηκε στις 20  Ιουνίου 2019.
7. ↑  www.capital.ro/surpriza-pentru-mihaela-radulescu-felix-baumgartner-a-postat-mesajul-pe-instagram-dupa-5-ani-de-relatie.html.
8. 1 2  Abrams, Michael (2006). *Birdmen, Batmen, and Skyflyers: Wingsuits and the Pioneers Who Flew in Them, Fell in Them, and Perfected Them*Απαιτείται δωρεάν εγγραφή. New York: Harmony Books. σελίδες 247–251. ISBN 978-1-4000-5491-6.
9. ↑  Amos, Jonathan (14 October 2012). «Skydiver Felix Baumgartner lands highest ever jump». *BBC*.. Ανακτήθηκε στις 14 October 2012.
10. 1 2 3  Irvine, Chris (14 October 2012). «Felix Baumgartner: Daredevil in record-breaking free fall attempt: live». *Telegraph*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2012-10-15.. Ανακτήθηκε στις 14 October 2012.
11. ↑  «Felix Baumgartner». *redbull.co.uk*. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2012.
12. ↑  «Archive: 1999». *felixbaumgartner.com*. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2012.
13. ↑  «Birdman Flies Atair Parachutes Across English Channel». Atair Aerospace, Inc. 21 Νοεμβρίου 2003. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Ιουλίου 2011. Ανακτήθηκε στις 20 Οκτωβρίου 2012.
14. ↑  Dittrich, Luke (14 Ιουλίου 2010). «The Man Who Would Fall to Earth». *Esquire*. σελ. 4. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Οκτωβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Οκτωβρίου 2012. he leapt from the outstretched hand of Ο Cristo Redentor, the ninety-eight-foot-tall statue that looms over Rio de Janeiro... the final product was... a world record — lowest ever
15. ↑  Abrams, σελ. 249.
16. ↑  Millau Viaduct
17. ↑  «Extreme Felix Baumgartner jumping off Taipei 101». YouTube. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2010.
18. ↑  Choi, Charles Q (22 Ιανουαρίου 2010). «'Space diver' to attempt first supersonic freefall». *New Scientist*. Ανακτήθηκε στις 14 Οκτωβρίου 2012.
19. ↑  Dunn, Marcia (15 March 2012). «Skydiver jumps 13.6 miles on path to world's highest jump». *The Christian Science Monitor*.. Ανακτήθηκε στις 15 March 2012.
20. ↑  Dunn, Marcia (25 July 2012). «Skydiver Fearless Felix jumps from 18 miles up». Associated Press.. Ανακτήθηκε στις 25 July 2012.
21. 1 2  Tierney, John (14 October 2012). «Daredevil Jumps, and Lands on His Feet». *The New York Times*.. Ανακτήθηκε στις 14 October 2012.
22. ↑  Llorca, Juan Carlos (14 October 2012). «Skydiver Lands Safely After 24-Mile Leap to Earth». Associated Press.. Ανακτήθηκε στις 14 October 2012.
23. ↑  Tierney, John (14 October 2012). «Daredevil Jumps, and Lands on His Feet». *The New York Times*.. Ανακτήθηκε στις 14 October 2012.
24. ↑  Chakraborty, Upal (14 October 2012). «Faster than Sound Sky Diving». *JolChobi Social News*.. Ανακτήθηκε στις 14 October 2012.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Εικόνα του Φέλιξ Μπάουμγκάρτνερ
* Επίσημος ιστότοπος
* Ο ιστότοπος του Red Bull Stratos Project
* Το άλμα από το άγαλμα του Χριστού στο Ρίο ντε Τζανέιρο – 14 Ιουλίου 2010

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 55197951
* LCCN: n2013032248
* ISNI: 0000 0003 8592 4589
* GND: 128394714
* SUDOC: 113711638
* BNF: cb16730468j (data)
* BIBSYS: 10037166
* NKC: xx0182738
* BNE: XX5371861

 |

 |


|  |  |
| --- | --- |
| CC-BY-SA Μετάφραση | Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Felix Baumgartner  της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 4.0. (ιστορικό/συντάκτες). |