***Paranoid*** είναι ο τίτλος του δεύτερου στούντιο δίσκου του βρετανικού χέβι μέταλ συγκροτήματος Black Sabbath. Ο δίσκος επανεκδόθηκε το 2009 σε μορφή διπλού CD, στο δεύτερο μέρος του οποίου περιλαμβανόταν εναλλακτικές εκτελέσεις των τραγουδιών του. Θεωρείται ένας από τους καλύτερους και σημαντικότερους δίσκους στην ιστορία της μέταλ σκηνής και για πολλούς ο κορυφαίος.

Ιστορία του δίσκου
------------------

Μετά την κυκλοφορία του πρώτου τους άλμπουμ το Φεβρουάριο του 1970, οι Black Sabbath πήγαν στα "Regent Sound Studios" του Λονδίνου στα μέσα του Ιουνίου εκείνης της χρονιάς για να ηχογραφήσουν τον επόμενο δίσκο τους. Μετά την ολοκλήρωση των ηχογραφήσεων, η εταιρεία τους επέμενε για ένα πιο εμπορικό τραγούδι σε σύγκριση με τα υπόλοιπα κομμάτια τους με αποτέλεσμα το συγκρότημα να ξαναμπεί στο στούντιο και μέσα σε είκοσι λεπτά να ηχογραφήσει το τραγούδι "*Paranoid*", την μεγαλύτερη σινγκλ επιτυχία τους.

Η αρχική ονομασία του δίσκου ήταν "*War Pigs*" αλλά η "Vertigo" επέμεινε να αλλάξει σε "*Paranoid*" για να μη δημιουργηθούν προβλήματα λόγω του πολέμου του Βιετνάμ. Το σινγκλ "*Paranoid*" κυκλοφόρησε τον Αύγουστο του 1970 ανεβαίνοντας στο # 4 των βρετανικών τσαρτ και το Top-5 των περισσότερων ευρωπαϊκών χωρών. Ακολούθησε το άλμπουμ ένα μήνα αργότερα, σκαρφαλώνοντας στο # 1 στη Μεγάλη Βρετανία και το # 12 στην απέναντι όχθη του Ατλαντικού. Μέχρι σήμερα, έχει βραβευθεί ως τέσσερις φορές πλατινένιος δίσκος στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Το άλμπουμ περιέχει μερικά από τα διασημότερα κομμάτια του συγκροτήματος και είναι αυτό που τους έκανε γνωστούς στο ευρύ κοινό. Τραγούδια όπως το ομώνυμο, το "*Iron Man*" και το "*War Pigs*" παρέμειναν στο set list των ζωντανών εμφανίσεων των Black Sabbath για όλη τη διάρκεια της καριέρας τους και τραγουδήθηκαν από όλους τους τραγουδιστές οι οποίοι πέρασαν από το συγκρότημα.

Το "*Paranoid*" κυκλοφόρησε στις Ηνωμένες Πολιτείες τον Ιανουάριο του 1971 λόγω της αργοπορημένης επιτυχίας που γνώρισε εκεί το πρώτο τους άλμπουμ. Παρ' όλη τη μεγάλη επιτυχία του, ο δίσκος κατακρίθηκε από τους κριτικούς της εποχής, αλλά πλέον θεωρείται ένας από τους κλασσικότερους δίσκους στην ιστορία της χαρντ ροκ μουσικής, ενώ στη λίστα του "Digital Dream Door" με τα κορυφαία άλμπουμ του ιδιώματος βρίσκεται στην πρώτη θέση. Το "AllMusic" του έχει δώσει πέντε αστέρια και το περιοδικό "Rolling Stone" το κατέταξε στην 131η θέση της λίστας του με τα 500 καλύτερα άλμπουμ όλων των εποχών και κορυφαίο στη λίστα με τα μέταλ άλμπουμ.

Η περιοδεία για την προώθηση του άλμπουμ
----------------------------------------

Ο Τόνι Αϊόμι τη δεκαετία του '70
Οι Black Sabbath μετά την κυκλοφορία του πρώτου τους άλμπουμ, βρισκόταν συνεχώς σε περιοδεία κάνοντας ζωντανές εμφανίσεις κατά κύριο λόγο στη Μεγάλη Βρετανία και τη Γερμανία. Από τις 10 μέχρι και τις 16 Αυγούστου 1970 εμφανίστηκαν στο "Star Club" του Αμβούργου, για να επιστρέψουν στην πατρίδα τους μία εβδομάδα αργότερα για να παίξουν στο Κερκάλντι, το Γουόρκινγκτον και το Μάλβερν, μέχρι τις 30 Αυγούστου. Την επόμενη ημέρα έπαιξαν στο καζίνο του Μοντρέ στην Ελβετία μαζί με τους Cactus, για να επιστρέψουν στη Μεγάλη Βρετανία για άλλες επτά συναυλίες κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.

Την 1 Οκτωβρίου επανεμφανίστηκαν στο Αμβούργο και στις επτά του μήνα ξεκίνησαν την περιοδεία για την προώθηση του "*Paranoid*", δίνοντας άλλες πέντε συναυλίες στην πατρίδα τους πριν μεταβούν στις Ηνωμένες Πολιτείες για πρώτη φορά, δίνοντας την πρώτη τους συναυλία στο κολέγιο του Γκλάσμπορο στο Νιου Τζέρσεϊ, στις 27 Οκτωβρίου 1970. Κατά τη διάρκεια του Νοεμβρίου επέστρεψαν στη Μεγάλη Βρετανία για άλλες έξι συναυλίες πριν επιστρέψουν στις Ηνωμένες Πολιτείες για να παίξουν στις 27 Νοεμβρίου στο Asbury Park μαζί με τους Cactus και τον Μπρους Σπρίνγκστιν.

Η πρώτη αμερικανική περιοδεία του συγκροτήματος ξεκίνησε στις 16 Φεβρουαρίου 1971, όταν εμφανίστηκαν μαζί με τους J. Geils Band, Savoy Brown, κ.α. στη Νέα Υόρκη. Το συγκρότημα έδωσε πέντε συναυλίες σε Ηνωμένες Πολιτείες και Καναδά, για να συνεχίσει κατά τη διάρκεια του Μαρτίου, του Απριλίου και του Μαΐου στη Μεγάλη Βρετανία.

Ανάλυση τραγουδιών
------------------

Ο δίσκος ξεκινάει με το τραγούδι "*War Pigs*", του οποίου το αρχικό όνομα ήταν "*Walpurgis*", ένα φεστιβάλ Παγανισμού και Μαγείας. Οι στίχοι του κομματιού είναι αντιπολεμικοί και στην αμερικανική έκδοση του δίσκου έφερε τον τίτλο "*War Pigs/Luke's Wall*". Ακολουθεί το ομώνυμο κομμάτι του δίσκου, το οποίο μιλάει για έναν παρανοϊκό άνδρα και ήταν η πρώτη μεγάλη επιτυχία του συγκροτήματος, οδηγώντας τους να εμφανιστούν στην τηλεοπτική εκπομπή "Top of the Pops" του δικτύου "BBC", για πρώτη φορά.

Τρίτο τραγούδι του δίσκου είναι το ψυχεδελικό "*Planet Caravan*", με τον Όζι Όσμπορν να τραγουδάει με vibrato εφέ στο μικρόφωνο. Ακολουθεί το "*Iron Man*" του οποίου οι στίχοι αναφέρονται σε ένα άνθρωπο ο οποίος ταξιδεύει στο χρόνο για να δει το τέλος του κόσμου και κατά την επιστροφή του στη Γη διαπερνά μία μαγνητική καταιγίδα και γίνεται σιδερένιος. Όταν επιστρέφει, κανείς δεν τον πιστεύει με αποτέλεσμα αυτός να τρελαθεί, εκδικούμενος το ανθρώπινο γένος και φέρνοντας το τέλος το οποίο ο ίδιος είχε δει. Το σινγκλ του "*Iron Man*" ανέβηκε στο # 52 του Billboard, την υψηλότερη θέση από οποιοδήποτε άλλο σινγκλ του συγκροτήματος. Η εκτέλεση του από το δίσκο "*Reunion*" του 1998 κέρδισε το βραβείο "Grammy" για την καλύτερη μέταλ ερμηνεία.

Η δεύτερη πλευρά του δίσκου ξεκινά με το "*Electric Funeral*", ένα τραγούδι το οποίο μιλά για ένα πυρηνικό ολοκαύτωμα. Ακολουθεί το "*Hand of Doom*", του οποίου η ιδέα ήρθε στο συγκρότημα όταν είδαν ένα μεγάλο αριθμό αμερικανών στρατιωτών οι οποίοι κατέφθαναν στη Μεγάλη Βρετανία από το Βιετνάμ με εθισμό στις ναρκωτικές ουσίες. Ακολουθεί το "*Rat Salad*" το οποίο είναι η βάση για το σόλο τυμπάνων του Μπιλ Γουόρντ και ο δίσκος κλείνει με το "*Fairies Wear Boots*", ένα κομμάτι το οποίο έγραψε το συγκρότημα μετά από έναν καβγά που είχαν με μία ομάδα αναρχικών. Ο τίτλος αποτελεί υπαινιγμό για την ενδυμασία αυτών, ενώ η εισαγωγή του κομματιού λέγεται "*Jack the Stripper*".

Τραγούδια
---------

1. **War Pigs** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 7:57  

2. **Paranoid** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 2:53  

3. **Planet Caravan** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 4:32  

4. **Iron Man** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 6:00  

5. **Electric Funeral** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 4:53  

6. **Hand of Doom** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 7:08  

7. **Rat Salad** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 2:30  

8. **Fairies Wear Boots** *(Iommi, Osbourne, Butler, Ward)* - 6:15

Θέσεις τσαρτ
------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ***Paranoid*** *(άλμπουμ)*
***Επίσημη κυκλοφορία: 18 Σεπτεμβρίου 1970***

| **Χώρα** | **Θέση** |
| --- | --- |
| **Ολλανδία** | **1** |
| **Ηνωμένο Βασίλειο** | **1** |
| **Γερμανία** | **2** |
| **Αυστραλία** | **4** |
| **Ιταλία** | **5** |
| **Νορβηγία** | **5** |
| **Ηνωμένες Πολιτείες** | **12** |

***Iron Man*** *(σινγκλ)*
***Επίσημη κυκλοφορία: 1972***

| **Χώρα** | **Θέση** |
| --- | --- |
| **Ηνωμένες Πολιτείες** | **52** |

 | ***Paranoid*** *(σινγκλ)*
***Επίσημη κυκλοφορία: Αύγουστος 1970***

| **Χώρα** | **Θέση** |
| --- | --- |
| **Γερμανία** | **1** |
| **Ολλανδία** | **2** |
| **Ελβετία** | **2** |
| **Βέλγιο** | **2** |
| **Αυστρία** | **3** |
| **Νότια Αφρική** | **3** |
| **Ηνωμένο Βασίλειο** | **4** |
| **Νορβηγία** | **6** |
| **Ιταλία** | **9** |
| **Ιρλανδία** | **12** |
| **Αυστραλία** | **18** |
| **Ηνωμένες Πολιτείες** | **61** |

 |

Βραβεία
-------

***Paranoid*** *(άλμπουμ)*

* Ηνωμένες Πολιτείες (*RIAA Certification*): 4 φορές πλατινένιος
* Καναδάς (*CRIA Certification*): Χρυσός

Κατατάξεις
----------

* ***Classic Rock** Τα 100 καλύτερα άλμπουμ βρετανικού ροκ όλων των εποχών*: # **59**
* ***Rolling Stone** Τα 100 καλύτερα χέβι μέταλ άλμπουμ όλων των εποχών*:# **1**
* ***Metal Rules**, Τα 100 καλύτερα χέβι μέταλ άλμπουμ όλων των εποχών*: # **24**
* ***Kerrang!** Τα 100 καλύτερα χέβι μέταλ άλμπουμ όλων των εποχών*: # **39**
* ***Q** Τα 50 καλύτερα βρετανικά άλμπουμ όλων των εποχών*: # **33**
* ***NME** Τα 100 καλύτερα άλμπουμ όλων των εποχών*: # **80**
* ***Rolling Stone** Τα 500 καλύτερα άλμπουμ όλων των εποχών*: # **131**

Τα μέλη του συγκροτήματος
-------------------------

Το **Paranoid** ηχογραφήθηκε από τους εξής μουσικούς:

* **Όζι Όσμπορν** - *φωνητικά*
* **Τόνι Αϊόμι** - *κιθάρα*
* **Γκίζερ Μπάτλερ** - *μπάσο*
* **Μπιλ Γουόρντ** - *τύμπανα*

Παραπομπές
----------

1. ↑  2009 Deluxe edition
2. 1 2 3  «The 100 Greatest Metal Albums of All Time». *rollingstone.com*. 21 Ιουνίου 2017. Ανακτήθηκε στις 24 Δεκεμβρίου 2021.
3. ↑  «The 50 Best Metal Albums of All Time». Ανακτήθηκε στις 23 Δεκεμβρίου 2021.
4. ↑  100 Greatest Metal Albums - DigitalDreamDoor.com
5. ↑  Classic Rock's 100 Greatest British Rock Album Ever
6. ↑  «The Top 100 Heavy Metal Albums». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Ιουνίου 2011. Ανακτήθηκε στις 19 Ιουνίου 2013.
7. ↑  The 100 Greatest Heavy Metal Albums of all Time
8. ↑  Q's 50 best British albums ever! (july 2003)
9. ↑  NME 100 Greatest British Albums Ever! - 2006
10. ↑  «Rolling Stone's The 500 Greatest Albums of All Time». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Μαρτίου 2013. Ανακτήθηκε στις 19 Ιουνίου 2013.

Πηγές
-----

|  |  |
| --- | --- |
| * Βιογραφία των Black Sabbath
* Ιστορικό των συναυλιών των Black Sabbath
* Allmusic review
* Encyclopaedia Metallum
* Songfacts
* Αμερικανικά τσαρτ
* Γερμανικά τσαρτ, άλμπουμ[*νεκρός σύνδεσμος*]
* Γερμανικά τσαρτ, σινγκλ
* Αυστριακά τσαρτ
* Ολλανδικά τσαρτ, άλμπουμ
 | * Ολλανδικά τσαρτ, σινγκλ
* Νορβηγικά τσαρτ
* Νοτιοαφρικανικά τσαρτ
* Ιταλικά τσαρτ, άλμπουμ
* Ιταλικά τσαρτ, σινγκλ
* Βελγικά τσαρτ
* Ελβετικά τσαρτ
* Αυστραλιανά τσαρτ, άλμπουμΑρχειοθετήθηκε 2013-05-12 στο Wayback Machine.
* Αυστραλιανά τσαρτ, σινγκλ Αρχειοθετήθηκε 2012-09-15 at Archive.is
* Βρετανικά τσαρτ
 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Black Sabbath |
| --- |
|  |
| 
* **Όζι Όσμπορν**
* **Τόνι Αϊόμι**
* **Γκίζερ Μπάτλερ**

* Μπιλ Γουόρντ
* Ντέηβ Γουόκερ
* Ρόνι Τζέιμς Ντίο
* Τζεφ Νίκολς
* Βίνι Άπις
* Γκλεν Χιούζ
* Ίαν Γκίλαν
* Μπεβ Μπέβαν
* Ντέηβ Ντονάτο
* Έρικ Σίνγκερ
* Ντέηβ Σπιτζ
* Ρέι Γκίλεν
* Μπομπ Ντέισλι
* Τόνι Μάρτιν
* Τέρι Τσάιμς
* Τζο Μπαρτ
* Κόζι Πάουελ
* Νιλ Μάρεϊ
* Μπόμπι Ροντινέλι
* Μάικ Μπόρντιν
* Τόμι Κλούφετος
* Άνταμ Γουέικμαν
 |
|  |
| Ηχογραφήσεις σε στούντιο | 
* *Black Sabbath* (1970)
* *Paranoid* (1970)
* *Master of Reality* (1971)
* *Volume 4* (1972)
* *Sabbath Bloody Sabbath* (1973)
* *Sabotage* (1975)
* *Technical Ecstasy* (1976)
* *Never Say Die* (1978)
* *Heaven and Hell* (1980)
* *Mob Rules* (1981)
* *Born Again* (1983)
* *Seventh Star* (1986)
* *The Eternal Idol* (1987)
* *Headless Cross* (1989)
* *TYR* (1990)
* *Dehumanizer* (1992)
* *Cross Purposes* (1994)
* *Forbidden* (1995)
* *13* (2013)
 |
|  |
| Ζωντανές ηχογραφήσεις | 
* *Live Evil*
* *Cross Purposes Live*
* *Reunion*
* *Past Lives*
* *Live at Hammersmith Odeon*
 |
|  |
| Συλλογές | 
* *We Sold Our Soul for Rock 'n' Roll*
* *The Sabbath Stones*
* *Symptom of the Universe: The Original Black Sabbath 1970-1978*
* *Black Box: The Complete Original Black Sabbath (1970-1978)*
* *Greatest Hits 1970-1978*
* *Black Sabbath: The Dio Years*
* *The Rules of Hell*
 |
|  |
| Τραγούδια | 
* *Black Sabbath*
* *War Pigs*
* *Paranoid*
* *Iron Man*
* *Children of the Grave*
* *Heaven and Hell*
 |
|  |
| Σχετικά άρθρα | 
* Deep Purple
* Rainbow
* Whitesnake
* Trapeze
* Dio
* WhoCares
* Heaven and Hell
* Μάρτιν Μπερτς
* Quartz
 |

 |