recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ο **Σαλγανέας** (αρχ. "Σαλγανεύς") σύμφωνα με την αναφορά του Στράβωνα στα *Γεωγραφικά* του και του Παυσανία στα *Βοιωτικά* του, υπήρξε Βοιωτός, ο οποίος ήταν ο οδηγός του περσικού στόλου για τη διέλευσή του μέσα από τον πορθμό του Ευρίπου και την Ευβοϊκή θάλασσα, το καλοκαίρι του 480 π.Χ. μετά τη μάχη των Θερμοπυλών και τον θάνατο του Σπαρτιάτη βασιλέα Λεωνίδα. 

Διαπλέοντας ο περσικός στόλος τον βόρειο Ευβοϊκό κόλπο με κατεύθυνση από βορειοδυτικά προς νοτιοανατολικά, δεν μπορούσε να διακρίνει τον πορθμό του Ευρίπου και την πόλη της Χαλκίδας, την οποία για να τη δουν από θαλάσσης έπρεπε να διαπλεύσουν τη χερσόνησο όπου βρίσκεται σήμερα το δημοτικό διαμέρισμα της Δροσιάς, του Δήμου Ανθηδώνας. Έτσι νόμισαν ότι ο Σαλγανέας τους είχε οδηγήσει σε αδιέξοδο και σε παγίδα και τον σκότωσαν. Περιπλέοντας όμως την ανωτέρω χερσόνησο, εντόπισαν τον πορθμό του Ευρίπου και κατάλαβαν το λάθος τους. Διέταξε λοιπόν ο Πέρσης βασιλέας Ξέρξης να θάψουν με τιμές τον αδικοσκοτωμένο Σαλγανέα και να του φτιάξουν τύμβο. 

Ο *Τύμβος του Σαλγανέα* αποτελεί σήμερα έναν τεχνητό λόφο, ο οποίος βρίσκεται στους πρόποδες του όρους Μεσσάπιο (σημερινός Κτυπάς), μεταξύ των Δ.Δ. Δροσιάς και Λουκισίων του Δήμου Ανθηδώνας. Η περιοχή από τους γηγενείς κατοίκους ονομάζεται "Σωρός", πιθανότατα από το σωρό του χώματος που απαιτήθηκε για την κατασκευή του τύμβου, ή αλλιώς "Τσούμπα του Σωρού". Η λέξη "τσούμπα" αποτελεί παραφθορά της λέξης "Τύμβος". 

Παρόλα αυτά φαίνεται ότι η συγκεκριμένη περιοχή δεν επιλέχθηκε τυχαία, γιατί κοντά στον Τύμβο του Σαλγανέα έχουν βρεθεί από την αρχαιολογική σκαπάνη κτίσματα που χρονολογούνται μέχρι τους μυκηναϊκούς χρόνους.

Παραπομπές
----------

1. ↑  [...]οἱ μὲν τὸν τοῦ Σαλγανέως τάφον πρὸς τῷ Εὐρίπῳ τῷ Χαλκιδικῷ τοῦ σφαγέντος ὑπὸ τῶν Περσῶν ὡς καθοδηγήσαντος φαύλως ἀπὸ Μαλιέων ἐπὶ τὸν εὔριπον τὸν στόλον· Στράβων, *Γεωγραφία*, Βιβλίο Α', κεφ. 1.17
2. ↑  πλησίον δ’ ἐστὶν ἐφ’ ὕψους κείμενον χωρίον Σαλγανεύς, ἐπώνυμον τοῦ ταφέντος ἐπ’ αὐτῷ Σαλγανέως ἀνδρὸς Βοιωτίου, καθηγησαμένου τοῖς Πέρσαις εἰσπλέουσιν εἰς τὸν διάπλουν τοῦτον ἐκ τοῦ Μαλιακοῦ κόλπου, ὅν φασιν ἀναιρεθῆναι πρὶν ἢ τῷ Εὐρίπῳ συνάπτειν ὑπὸ τοῦ ναυάρχου Μεγαβάτου νομισθέντα κακοῦργον, ὡς ἐξ ἀπάτης ἐμβαλόντα τὸν στόλον εἰς τυφλὸν τῆς θαλάττης στενωπόν· αἰσθόμενον δὲ τὸν βάρβαρον τὴν περὶ αὐτὸν ἀπάτην μεταγνῶναί τε καὶ ταφῆς ἀξιῶσαι τὸν ἀναιτίως ἀποθανόντα.  Στράβων, Γεωγραφία, Βιβλίο Θ', 2.10[*νεκρός σύνδεσμος*]
3. ↑  «Τοπωνύμια». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Μαρτίου 2009. Ανακτήθηκε στις 28 Δεκεμβρίου 2009.

Πηγές
-----

* Στράβων, Γεωγραφικά
* Δήμος Ανθηδώνος - Ιστορία του δήμου
Κύριο λήμμα: Μπαρτσελόνα

Τμήματα της ΦΚ Μπαρτσελόνα| Ποδόσφαιρο (Ανδρών) | Ποδόσφαιρο Β (Ανδρών) | Ποδόσφαιρο Α (Ανδρών) |
| Μπάσκετ | Χάντμπολ |  |

**PUTA BARCA forever** dixit *Francia Occidentalis*. Ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά της ΦΚ Μπαρτσελόνα (FC Barcelona), αποτελεί η ύπαρξη πολλών αθλητικών τμημάτων της. Εκτός από το κύριο τμήμα της, το ποδόσφαιρο, ο σύλλογος διαθέτει άλλα τέσσερα επαγγελματικά τμήματα: καλαθοσφαίρισης, χειροσφαίρισης, ρόλερ χόκεϊ και ποδοσφαίρου σάλας.

Μεταξύ των πέντε επαγγελματικών της τμημάτων, η Μπαρτσελόνα έχει κατακτήσει Κύπελλα Πρωταθλητριών Ευρώπης 4 φορές στο ποδόσφαιρο, 2 φορές στην καλαθοσφαίριση, 8 φορές στη χειροσφαίριση, 20 στο ρόλερ χόκεϊ και 2 φορές στο ποδόσφαιρο σάλας. Το γεγονός αυτό την καθιστά τον δεύτερο πιο επιτυχημένο αθλητικό σύλλογο στην Ευρώπη και μαζί με την Ντιναμό Μόσχας και την ΤΣΣΚΑ Μόσχας, τους μοναδικούς συλλόγους που έχουν επιτύχει τόσους ηπειρωτικούς τίτλους με πέντε διαφορετικές αθλητικές ομάδες.

Ορόσημο για το σύλλογο αποτελεί η κατάκτηση Κυπέλλων Πρωταθλητριών Ευρώπης διαδοχικά για 17 χρόνια, από το 1995/96 έως το 2011/12 με κάποια από τα επαγγελματικά της τμήματα, όπως και η ταυτόχρονη κατάκτηση από δύο τμήματα την ίδια περίοδο όπως τα τμήματα ρόλερ χόκεϊ και χειροσφαίρισης το 1996/97, το 1999-00 και το 2004/05, τα τμήματα καλαθοσφαίρισης και ρόλερ χόκεϊ το 2009/10 και τα τμήματα ποδοσφαίρου και χειροσφαίρισης το 2010/11.

Επίσης, αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι από την περίοδο 1988/89, η οποία αρχίζει με τη νίκη της ομάδας ποδοσφαίρου, στον τελικό του Κυπέλλου Κυπελλούχων στη Βέρνη εναντίον της Σαμπντόρια μέχρι την περίοδο 2011/12, κάθε περίοδο για 24 χρόνια, κάποιο από τα αθλητικά τμήματα του συλλόγου κέρδιζε και από ενα ευρωπαϊκό τίτλο.

Επαγγελματικά τμήματα ανδρών
----------------------------

### Ρόλερ χόκεϊ

Το τμήμα του ρόλερ χόκεϊ της Μπαρτσελόνα δημιουργήθηκε το 1942 και θεωρείται ένα από τα καλύτερα σωματεία στον κόσμο του ρόλερ χόκεϊ.

Παραπομπές
----------

1. ↑  La Copa de Europa: el Santo Grial
2. ↑  «15 años ganando la Copa de Europa». *fcbarcelona.com*. 11 de mayo de 2010. Consultado el 12 de mayo de 2010.
3. ↑  World Men Club Team Ranking, actualizado a fecha 31 de diciembre de 2009

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Επίσημος ιστότοπος
* Τμήματα εκτός ποδοσφαίρου
Αρχείο:Ναός των Αγίων Ιάσονος και Σωσιπάτρου (11ος αιώνας).jpgΝαός των Αγίων Ιάσονος και Σωσιπάτρου (11ος αιώνας)
O Ναός των Αγίων Ιάσονος και Σωσιπάτρου, μαθητών του αποστόλου Παύλου που πρώτοι δίδαξαν τον Χριστιανισμό στην Κέρκυρα αποτελεί το σημαντικότερο βυζαντινό μνημείο της Κέρκυρας. Οικοδομήθηκε, πιθανά τον 11ο αιώνα, ενδεχομένως πάνω στα ερείπια αρχαίου ναού, χρησιμοποιώντας επίσης, δομικά υλικά από κατεστραμμένα κτίρια της παρακείμενης αρχαίας Παλαιόπολης. Κατασκευάστηκε από μάστορες της Αττικής ή Βοιωτίας, σε θέση προϋπάρχοντος καθολικού μονής και ήταν αφιερωμένος αρχικά στον Αγ. Ανδρέα και στη συνέχεια στους Αγίους Ιάσονα και Σωσίπατρο. Ο ναός έχει ορθογώνιο σχήμα, μήκους 16,30 μ. και πλάτους 12,20 μ. Αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα δείγματα δικιόνιου (δίστυλου) σταυροειδούς εγγεγραμμένου με τρούλο ναού, ο οποίος στηρίζεται σε τοίχους και δυτικά σε δύο κίονες. Στο εσωτερικό του, που αρχικά ήταν κατάγραφο από τοιχογραφίες, σήμερα σώζονται λίγα τμήματά τους, που χρονολογούνται από τον 11ο έως τον 14ο αιώνα. Το μαρμάρινο τέμπλο είναι του 18ου αιώνα σε μπαρόκ ρυθμό.

Πηγές
-----

* Ενημερωτική πινακίδα Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Κέρκυρας
* http://odysseus.culture.gr/h/3/gh352.jsp?obj\_id=1686
* https://www.orthodoxianewsagency.gr/orthodoxes-provoles/o-vyzantinos-naos-ton-agion-iasonos-kai-sosipatrou/
* http://www.religiousgreece.gr/ionian-islands/-/asset\_publisher/PtMJiHo2S3di/content/naos-iasonos-kai-sosipatrou

Παραπομπές
----------
Για τον αστέρα, δείτε: Μιμόζα (αστέρας).  
Η **μιμόζα** (*Mimosa*) είναι γένος που αποτελείται από 400 με 500 είδη ποών και θάμνων και ανήκει στη τάξη των ψυχανθών. Το όνομα μιμόζα προέρχεται από την ελληνική λέξη «μίμος». Τα πιο γνωστά είδη του γένους είναι η *Μιμόζα η αισχυντηλή*, γνωστή και ως μη μου άπτου, και το είδος *Mimosa tenuiflora*, από τη ρίζα του οποίου προέρχεται το αγιαχουάσκα, το οποίο περιέχει τη ψυχοτρόπο ουσία διμεθυλοτρυπταμίνη.

Το γένος έχει περίπλοκη ιστορία ταξινόμησης και πολλά είδη έχουν ταξινομηθεί ή αφαιρεθεί σε αυτό, με αποτέλεσμα να υπάρχουν 3.000 διωνυμικά ονόματα στο γένος Μιμόζα, πολλά από τα οποία είτε είναι συνώνυμα άλλων ειδών ή έχουν μεταφερθεί σε άλλα γένη. Σε αυτό το λόγο οφείλεται εν μέρη ότι την ονομασία «Μιμόζα» φέρουν και φυτά που δεν ανήκουν στο γένος αλλά έχουν παρόμοια πτεροειδή ή διπτεροειδή φύλλα, όπως η ακακία Κωνσταντινουπόλεως (*Albizia julibrissin*) και η Ακακία λευκάζουσα. Το ITIS αναγνωρίζει στο γένος Μιμόζα 26 είδη.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Gledhill, D. (2008). *The Names of Plants* (4 έκδοση). Cambridge University Press. σελ. 356. ISBN 978-0-521-86645-3.
2. ↑  «Mimosa L». ITIS. Ανακτήθηκε στις 3 Μαΐου 2013.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Mimosa στο Wikimedia Commons
* Λεξιλογικός ορισμός του μιμόζα  στο Βικιλεξικό
Ιωάννης Μαργαζιώτης – Θεωρητικό Βυζαντινής Έκκλησιαστικής Μουσικής

Ο **Ιωάννης Δ. Μαργαζιώτης** ήταν μουσικός ενασχολούμενος με την Βυζαντινή Μουσική. Έχει υπάρξει καθηγητής στο Ωδείο Αθηνών, στο Ωδείο Πειραιώς, της Βαρβακείου Σχολής, επόπτης βυζαντινών σχολών διαφόρων Μητροπόλεων και ωδείων, διευθυντής του Εκκλησιαστικού Χορού του Ι.Ν. του Αμαλιέίου κ.α. Ήταν Συγγραφέας θεωρητικών και εκπαιδευτικών βιβλίων της Βυζαντινής Μουσικής (Εγκεκριμένα από την Ιερά σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος), όπως το *Θεωρητικό Βυζαντινής Έκκλησιαστικής Μουσικής* και το *Μελωδικές ασκήσεις Βυζαντινής μουσικής,* τα οποία διδάσκονται μέχρι και τον 21ο αιώνα σε σχολές βυζαντινής μουσικής*.* Τέλος, ήταν μέλος της ένωσης Ελλήνων Μουσουργών.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  *Catalogue of the National Library of Greece*. 23590. Ανακτήθηκε στις 2  Ιουλίου 2023.
2. ↑  Ιωάννης Δ. Μαργαζιώτης (1958). *Θεωρητικό Βυζαντινής Έκκλησιαστικής Μουσικής*. Αθήνα: Μουσικός Οίκος Φίλιππος Νάκας. σελ. . ISBN 960-290-572-7.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* VIAF: 32179076
* **ΕΒΕ**: 23590
* ISNI: 0000 0000 0320 8131
* BNF: cb13755134m (data)

 |

 |
Το **Πολεμικό Ναυτικό της Δημοκρατίας της Κίνας** (κινεζικά: *中華民國海軍* πινγίν: *Zhōnghuá Mínguó Hǎijūn*), επίσης καλούμενο και ως **Πολεμικό Ναυτικό της Ταϊβάν**, είναι ο ναυτικός κλάδος των Ενόπλων Δυνάμεων της Δημοκρατίας της Κίνας.

Πριν τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την υποχώρηση των δημοκρατικών δυνάμεων από την ηπειρωτική χώρα, το σώμα αποκαλούνταν Κινεζικό Πολεμικό Ναυτικό. Αν και χρησιμοποιείται ακόμη μερικές φορές στο εσωτερικό της χώρας, οι διεθνείς κύκλοι χρησιμοποιούν τον τίτλο Πολεμικό Ναυτικό της Δημοκρατίας της Κίνας, λόγω της πολιτικής διαμάχης ανάμεσα στην Ταϊβάν και την Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Η τελευταία χρησιμοποιεί τον τίτλο Πολεμικό Ναυτικό του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού για να περιγράψει τον ναυτικό κλάδο των ενόπλων δυνάμεών της.

Σήμερα, η κύρια αποστολή του Πολεμικού Ναυτικού της Δημοκρατίας της Κίνας είναι η υπεράσπιση των εδαφών της χώρας και των θαλάσσιων οδών που βρίσκονται υπό τη δικαιοδοσία του. Εκτελεί θαλάσσιες περιπολίες στο Στενό της Ταϊβάν και στα χωρικά ύδατα που διαθέτει δικαιοδοσία. Έχει τη δυνατότητα άμυνας, επιβολής ναυτικού αποκλεισμού, εισβολής και εκτέλεσης αντεπίθεσης σε καιρό πολέμου. Το Σώμα Πεζοναυτών της Δημοκρατίας της Κίνας αποτελεί τμήμα του Πολεμικού Ναυτικού της Δημοκρατίας της Κίνας.

Ιστορία
-------

Το Πολεμικό Ναυτικό της Δημοκρατίας της Κίνας διαδέχτηκε το Αυτοκρατορικό Κινεζικό Ναυτικό, μετά την ανατροπή της δυναστείας των Τσινγκ και την σύσταση της Δημοκρατίας της Κίνας. Ο Λιου Γκουανσιόνγκ, πρώην ναύαρχος της αυτοκρατορικής δυναστείας, έγινε ο πρώτος Υπουργός του Πολεμικού Ναυτικού της Δημοκρατίας της Κίνας. Κατά την διάρκεια των ταραχωδών δεκαετιών του 1920 και του 1930 το Πολεμικό Ναυτικό παρέμεινε πιστό στην κυβέρνηση περίοδο του πολέμαρχου που τρόμαξε την Κίνα στις δεκαετίες του 1920 και του 1930, το ROCN παρέμεινε πιστό στην κυβέρνηση του Κινεζικού Εθνικιστικού Κόμματος. Στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο επικεντρώθηκε σε ποτάμιες επιχειρήσεις, καθώς ο φτωχός εξοπλισμός του δεν επέτρεπε ευθεία αντιπαράθεση με το Αυτοκρατορικό Ιαπωνικό Ναυτικό.

Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ένας αριθμός ιαπωνικών αντιτορπιλικών και παροπλισμένων πλοίων των Ηνωμένων Πολιτειών μεταβιβάστηκαν στο Πολεμικό Ναυτικό της Δημοκρατίας της Κίνας. Κατά τη διάρκεια του Κινεζικού Εμφυλίου Πολέμου, το Πολεμικό Ναυτικό συμμετείχε στην προστασία των νηοπομπών εφοδιασμού και στην μετακίνηση της κυβέρνησης της Δημοκρατίας της Κίνας και πάνω από 1 εκατομμυρίου προσφύγων στην Ταϊβάν. Η επακόλουθη αναδιοργάνωση και επανίδρυση του Πολεμικού Ναυτικού, μετά την μεταφορά της κυβέρνησης στην Ταϊβάν, αναφέρεται στους στίχους του ναυτικού ύμνου, που αποκαλείται «Το Νέο Ναυτικό».

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Taiwan navy under fire for letting sailors infected with coronavirus into community». *South China Morning Post*.. Ανακτήθηκε στις 19 May 2020.
2. ↑  Makichuk, Dave (16 December 2020). «Taiwan's new corvette warships come heavily armed». *Asia Times*.. Ανακτήθηκε στις 12 September 2021.
3. ↑  «The Month In Free China». *taiwantoday.tw*.
4. ↑  «歷史傳承 (History)». *ROC Navy*. Ανακτήθηκε στις 8 Μαρτίου 2006.  [*νεκρός σύνδεσμος*]
Η **ναυμαχία της Κνίδου** έλαβε χώρα το 394 π.Χ. στα ανοιχτά της Κνίδου, μιας Δωρικής πόλης της Μικράς Ασίας, ανάμεσα στους Πέρσες εναντίον των Σπαρτιατών και βρισκόταν στο πλαίσιο του Κορινθιακού πολέμου.

Προοίμιο
--------

Μετά τη μάχη του ποταμού Νεμέα και τη νίκη των Σπαρτιατών ο Αγησίλαος επέστρεφε στην Ελλάδα από το κάλεσμα της Σπάρτης για να αντιμετωπίσει τον αντιλακωνικό συνασπισμό. Ο σπαρτιατικός στόλος με αρχηγό τον Πείσανδρο, που τον είχε τοποθετήσει ο Αγησίλαος στη θέση του ναυάρχου, κατευθυνόταν στην Κνίδο. Ο αθηναϊκός στόλος είχε αρχηγό τον Κόνωνα, αλλά είχε και την υποστήριξη του περσικού στόλου υπό το σατράπη Φαρνάβαζο. Μάλιστα και ο Ευαγόρας Α΄ συνεισέφερε τριήρεις στους Αθηναίους για τη ναυμαχία.

Η ναυμαχία
----------

Ο Πείσανδρος διέθετε 85 τριήρεις από παραλιακές πόλεις της Μικράς Ασίας και από τα νησιά του Αιγαίου. Ο Κόνων και ο Φαρνάβαζος Β΄ διέθεταν περίπου 170 τριήρεις, οι περισσότερες από τις οποίες ήταν φοινικικές και κυπριακές. Οι δύο στόλοι συναντήθηκαν στην Κνίδο, μια πόλη της Ιωνίας. Ο Κόνων παρατάχθηκε μπροστά και ο Φαρνάβαζος από πίσω του. Παρά την αριθμητική τους υπεροχή ο Πείσανδρος επιτέθηκε επιτυχώς. Όμως η αριστερή πτέρυγα των Σπαρτιατών έπεσε όταν επιτέθηκε όλος ο περσικός στόλος. Ο Πείσανδρος πολεμώντας γενναία πέθανε πάνω στο πλοίο του και οι σύμμαχοι του κατέρρευσαν. Ο σπαρτιατικός στόλος έχασε 50 πλοία, ενώ ο αθηναϊκός με τον περσικό στόλο είχαν μικρές απώλειες. Η νίκη των Αθηναίων και των Περσών ήταν συντριπτική.

Μετά τη ναυμαχία
----------------

Μετά τη ναυμαχία της Κνίδου η σπαρτιατική κυριαρχία στο Αιγαίο μετά τον Πελοποννησιακό πόλεμο κατέρρευσε. Η Αθήνα ξαναπήρε για λίγο τα ηνία της θαλασσοκράτορος. Ο Κόνων ύστερα κατασκεύασε εκ νέου τα Μακρά Τείχη που είχαν καταστραφεί κατά το τέλος του Πελοποννησιακού πολέμου. Το 390 π.Χ. ακολούθησε η μάχη του Λέχαιου με τη μεγάλη νίκη των πελταστών του Ιφικράτη απέναντι στο στρατό της Σπάρτης. Το 386 π.Χ. υπογράφτηκε η Ανταλκίδειος ειρήνη που τερμάτιζε τον Κορινθιακό πόλεμο.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Ξενοφών, Ελληνικά, Βιβλίο 4, Κεφάλαιο 3, Παράγραφος 11: "εἶναι μὲν γὰρ περὶ Κνίδον τὸν ἐπίπλουν ἀλλήλοις, Φαρνάβαζον δὲ ναύαρχον ὄντα σὺν ταῖς Φοινίσσαις εἶναι, Κόνωνα δὲ τὸ Ἑλληνικὸν ἔχοντα τετάχθαι ἔμπροσθεν αὐτοῦ"  
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "Η σύγκρουση των στόλων έγινε κοντά στην Κνίδο· ο Φαρνάβαζος που ήταν ναύαρχος, είχε μαζί του τα φοινικικά πλοία, ενώ ο Κόνων με τα ελληνικά ήταν παραταγμένος μπροστά του" (**μέσω του Φαρνάβαζου ο Κόνων διορίστηκε ναύαρχος του περσικού στόλου**. Ο στόλος του ήταν "ελληνικός" με την έννοια ότι ήταν επανδρωμένος από Έλληνες μισθοφόρους)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Ναυμαχία της Κνίδου

  

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οι μάχες του Κορινθιακού Πολέμου |
| --- |
|  |
| 
* Μάχη της Αλιάρτου
* Μάχη του ποταμού Νεμέα
* Ναυμαχία της Κνίδου
* Μάχη της Κορώνειας
* Μάχη του Λεχαίου
 |

 |
Η **Κεστρία** ή **Τροία** ή **Ίλιον** ήταν πόλη της Αρχαίας Ηπείρου. Η περιοχή τους ονομαζόταν *"Καστρίνη"* ή *"Καστρινία"* (σημερινή βόρεια Ήπειρος) ή Χαονία από τον Χάων σύντροφο ή αδελφό του Έλενου από την Τροία. Το όριο ανάμεσα στην Χαονία και την Θεσπρωτία ήταν ο ποταμός Θύαμις. Το όνομα της το έδωσε ο Κεστρίνος, εξώγαμος γιος του Έλενου και της Ανδρομάχης, το προηγούμενο όνομα της ήταν *"Καμμανία"*. Στην περιοχή υπήρχαν εκτεταμένα βοσκοτόπια στα οποία έβοσκαν τα περίφημα *"Κεστριανά βόδια"*. Ο ποιητής Ριανός καταγράφει τους κατοίκους της ως *"Κεστρηνοί"*. Η πόλη βρισκόταν στην απέναντι όχθη του Θύαμι από τους σημερινούς Φιλιάτες Θεσπρωτίας.. Είναι το σημερινό Δεσποτικό Ιωαννίνων.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Στέφανος ο Βυζάντιος, Vol. s.v
2. ↑  Θουκυδίδης, Ιστορία του Πελοποννησιακού Πολέμου, Τομ. 3.96
3. ↑
4. ↑  Θουκυδίδης, Ιστορία του Πελοποννησιακού Πολέμου, Τομ. 3.46
5. ↑  Pausanias (1918). "11.1"
6. ↑  Στέφανος ο Βυζάντιος, Vol. s.v
7. ↑  Hesych. sub voce Κεστρινικοὶ Βοές; Schol. ad Aristoph. Pac. 924
8. ↑  Στέφανος ο Βυζάντιος, Vol. s.v
9. ↑  Bell, Robert E. (1989). Place-names in Classical Mythology: Greece

Πηγές
-----

* Bell, Robert E. (1989). Place-names in Classical Mythology: Greece
* Smith, William, ed. (1854–1857). "Cestrine". Dictionary of Greek and Roman Geography. London: John Murray.
***John Wick: Κεφάλαιο 4*** (πρωτότυπος αγγλικός τίτλος: *John Wick: Chapter 4*) είναι Αμερικανική νεο-νουάρ δράσης του 2023 σε σκηνοθεσία του Τσαντ Τσαχέλσκι από σενάριο των Σάι Χάτεν και Μάικλ Φιντς. Ως συνέχεια του *John Wick: Κεφάλαιο 3* (2019) και η τέταρτη δόση του franchise *John Wick*, πρωταγωνιστούν οι Κιάνου Ριβς, Ντόνι Γιέν, Μπιλ Σκάρσγκορντ, Λόρενς Φίσμπερν, Χιρογιούκι Σανάντα, Σάμιερ Άντερσον, Λανς Ρέντικ, Ρίνα Σαγουαγιάμα, Σκοτ Άντκινς και Ίαν Μακ Σέιν.

Η ανάπτυξη για μια τέταρτη ταινία John Wick επιβεβαιώθηκε πριν τη κυκλοφορία της τρίτης ταινίας. Ανακοινώθηκε επίσημα τον Μάιο του 2019, με τον Ριβς να επιστρέφει ως Τζον Γουίκ. Ο Χάτεν επιλέχθηκε τον Μάιο του 2020, ενώ ο Φιντς επιλέχτηκε τον Μάρτιο του 2021. Η κύρια φωτογραφία έλαβε χώρα από τον Ιούνιο του 2021 μέχρι τον Οκτώβριο, με γυρίσματα στην Γαλλία, την Γερμανία, την Νέα Υόρκη και την Ιαπωνία.

Ενώ αρχικά ήταν προγραμματισμένο να κυκλοφορήσει στις 21 Μάιου του 2021, το *John Wick: Κεφάλαιο 4* καθυστέρησε πολλαπλές φορές, αρχικά λόγω της πανδημίας COVID-19. Έκανε πρεμιέρα στο Odeon Luxe Leicester Square του Λονδίνου στις 6 Μαρτίου του 2023, και κυκλοφόρησε στις Ηνωμένες Πολιτείες στις 24 Μαρτίου, από την Lionsgate. Έλαβε θετικά σχόλια από τους κριτικούς, και έχει εισπράξει πάνω από $440 εκατομμύρια παγκοσμίως, γίνοντας η ταινία του franchise με τις μεγαλύτερες εισπράξεις.

Ένα spin-off με τίτλο *Ballerina* είναι προγραμματισμένο να κυκλοφορήσει το 2025, ενώ μια συνέχεια βρίσκεται σε ανάπτυξη.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Ανακτήθηκε στις 8  Νοεμβρίου 2021.
2. ↑  McNary, Dave (1 Μαΐου 2020). «'John Wick 4,' 'The Hitman's Wife's Bodyguard' Get New Release Dates». *Variety* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2023.
3. ↑  Reichert, Corinne. «John Wick 4 release date set for March 2023». *CNET* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2023.
4. ↑  «John Wick: Chapter 4». *Box Office Mojo*. Ανακτήθηκε στις 16 Μαΐου 2023.
5. ↑  «John Wick: Chapter 4 (2023) - Financial Information». *The Numbers*. Ανακτήθηκε στις 16 Μαΐου 2023.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Επίσημος ιστότοπος
* *John Wick: Κεφάλαιο 4* στην IMDb

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
*John Wick* |
| --- |
|  |
| Ταινίες | 
* *John Wick* (2014)
* *Κεφάλαιο 2* (2017)
* *Κεφάλαιο 3* (2019)
* *Κεφάλαιο 4* (2023)
* *Ballerina* (2025)
 |
|  |
| Τηλεοπτικές σειρές | 
* *The Continental: Από τον Κόσμο του John Wick* (2023)
 |
|  |
| Μουσική | 
* *John Wick* ("Killing Strangers")
* *Κεφάλαιο 2* ("A Job to Do")
* *Κεφάλαιο 3*
* *Κεφάλαιο 4*
 |
|  |
| Άλλα μέσα | 
* *John Wick Hex* (2019)
* *John Wick* (κόμικ)
 |
|  |
| Σχετικά | 
* Τζον Γουίκ
* "The Last Barfighter"
 |

 |
Η **Οκρούγκ (Περιφέρεια) Ζλάτιμπορ** (*σερβικά: Златиборски округ*) είναι Διοικητική διαίρεση της Δημοκρατίας της Σερβίας. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 η διοικητική περιοχή έχει πληθυσμό 286.549 άτομα κι έκταση 6.140 τετραγωνικά χλμ. (ή 2.370 τετραγωνικά μίλια), διοικητικό κέντρο της περιοχής είναι η πόλη Ούζιτσε. Βρίσκεται στα σύνορα της Σερβίας με το Μαυροβούνιο και τη Βοσνία Ερζεγοβίνη.

Δήμοι
-----

Η διοικητική περιοχή περιλαμβάνει τους δήμους:

* Μπαγίνα Μπάτστα
* Κοσγερίτς
* Ούζιτσε
* Ποζέγκα
* Τσαγιετίνα
* Αρίλγε
* Νόβα Βάρος
* Πριγιεπόλιε
* Σγενίτσα
* Πριμπόγ

Αξιοθέατα
---------

Το Ζλάτιμπορ έχει πολλούς δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς, το όρος Ζλάτιμπορ που αποτελεί φυσικό εθνικό πάρκο. Ο ποταμός Δρίνος και η λίμνη Πέρουσατς. Ιστορικό μνημείο είναι το μοναστήρι Ράτσα που χτίστηκε τον 13ο αιώνα και γνώρισε πολλές καταστροφές.

Παραπομπές
----------

1. ↑  *2022 Serbia Census*.
2. ↑  [  Αρχειοθετήθηκε 2011-04-24 στο Wayback Machine.]

* *All official material made by the Government of Serbia is public by law. Information was taken from the srbija gov*

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Zlatibor District στο Wikimedia Commons
Η **Περιφέρεια Πίροτ** (*σερβικά: Пиротски Oкруг*) είναι διοικητική διαίρεση της Δημοκρατίας της Σερβίας. Εκτείνεται στο νότιο ανατολικό τμήμα της Σερβίας στα σύνορα με τη Βουλγαρία με πληθυσμό 92.277. Έχει την έδρα της στην πόλη του Πίροτ κι έκταση 2,761 τετραγωνικά χλμ.

Ιστορία και πολιτισμός
----------------------

Η πρώτη αναφορά της περιοχής που καταλαμβάνει η περιφέρεια της Πίροτ είναι από τον δεύτερο αιώνα μ.Χ. Από τα σημαντικότερα μνημεία είναι η εκκλησία του 13ου αιώνα: η εκκλησία του Αγίου Πέτκα, και το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου από τα τέλη του 14ου αιώνα.

Η περιφέρεια δημιουργήθηκε πρώτη φορά το 1878 στο Πριγκιπάτο της Σερβίας, διατηρήθηκε στο Βασίλειο της Σερβίας με τη Διοικητική διαίρεση του 1890. Μετά την υπογραφή της Συνθήκης του Αγίου Στεφάνου της 3 Μαρτίου 1878 η περιφέρεια Πίροτ προσαρτήθηκε στο Πριγκιπάτο της Βουλγαρίας. Σύμφωνα με το Συνέδριο του Βερολίνου την ίδια χρονιά προσαρτήθηκε στη Σερβία. Μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο με τη Συνθήκη του Νεϊγύ η επικράτεια του Δήμου Ντιμίτροβγκραντ προσαρτάται επίσης στη Σερβία. Μεταξύ 1941 και 1944 η περιφέρεια προσαρτήθηκε στη Βουλγαρία για να επιστρέψει στη Σερβία.

Δήμοι
-----

Η Περιφέρεια το 1900
Η περιφέρεια περιλαμβάνει τους δήμους:

* Μπέλα Παλάνκα
* Πίροτ
* Μπαμπίσνιτσα
* Ντιμίτροβγκραντ

Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 οι εθνοτικές ομάδες είναι :

* Σέρβοι = 77.379 (83,67%)
* Βούλγαροι = 6.602 (7,14%)
* Ρομά = 4.306 (4,66%

Παραπομπές
----------

1. ↑  *2022 Serbia Census*.
2. ↑  Danilo Kocić: Leskovac i oslobođeni predeli Srbije 1877 - 1878."[*νεκρός σύνδεσμος*]

Αναφορές
--------

* *All official material made by Government of Serbia is public by law. Information was taken from official website.*
* Pirot.Org Αρχειοθετήθηκε 2020-09-06 στο Wayback Machine. Web portal and forum of municipality of Pirot

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Pirot District στο Wikimedia Commons
Ο **Λάμπης Κουιρουκίδης** ( 22 Οκτωβρίου 1930 - 13 Σεπτεμβρίου 2021) είναι Έλληνας πρώην επιθετικός ποδοσφαιριστής, ο οποίος αγωνίστηκε με επιτυχία στην ομάδα του ΠΑΟΚ την δεκαετία του 1950. 

Γεννήθηκε στους Σιταγρούς Δράμας το 1930. Αγωνίστηκε αρχικά στην ομάδα της Δόξας Δράμας. Το καλοκαίρι του 1952 υπέγραψε συμβόλαιο με την ομάδα του ΠΑΟΚ, αλλά το δελτίο του βγήκε ένα χρόνο αργότερα, καθώς η ομάδα της Δράμας αρνήθηκε να τον παραχωρήσει και ο παίκτης τιμωρήθηκε με έναν χρόνο αποκλεισμό.

Στον ΠΑΟΚ αγωνίστηκε στην επίθεση της ομάδας μέχρι το 1960, σχηματίζοντας μια επιτυχημένη τριάδα επιθετικών μαζί με τους Χριστόφορο Γιεντζή και Λευτέρη Παπαδάκη. Σημείωσε 91 γκολ σε 161 παιχνίδια και κατέκτησε 3 Πρωταθλήματα Θεσσαλονίκης (1954, 1955 και 1956).

Παραπομπές
----------

1. ↑  www.voria.gr/article/pethane-o-veteranos-tou-paok-lampis-kouiroukidis-se-ilikia-91-eton. Ανακτήθηκε στις 7  Απριλίου 2024.
2. ↑  www.makthes.gr/paok-pethane-o-lampis-koyiroykidis-440225. Ανακτήθηκε στις 7  Απριλίου 2024.
3. ↑  Τιμήθηκε ο Λάμπης Κουιρουκίδης, paokmania.gr, 24 Νοεμβρίου 2013
4. ↑  Η καταξίωση, ο Βίλι και η Τούμπα (1950-59)[*νεκρός σύνδεσμος*], paok24.com, 18 Απρ 2012, Αφιερώματα / 86 ΧΡΟΝΙΑ ΠΑΟΚ

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Λάμπης Κουιρουκίδης[*νεκρός σύνδεσμος*], Επίσημη ιστοσελίδα ΠΑΟΚ.
* Συνέντευξη του παλαίμαχου ποδοσφαιριστή του ΠΑΟΚ Λάμπη Κουιρουκίδη στην ΕΡΤ (Αρχείο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ)
Η **Οκρούγκ Πρίζρεν** (*σερβικά: Косовски округ, αλβανικά : Distrikti i Prizrenit*) είναι σημερινή διοικητική διαίρεση της Δημοκρατίας της Σερβίας στο Κόσοβο που δεν αναγνωρίζεται από την αυτόνομη Δημοκρατία του Κοσσυφοπεδίου. Σύμφωνα με την απογραφή του 2002 έχει 376,085 κατοίκους κι έκταση 1.902 τετραγωνικά χλμ, πρωτεύουσα της διοικητικής περιοχής είναι η Πρίζρεν.

Δήμοι
-----

Η σημερινή διοικητική περιοχή περιλαμβάνει τους δήμους:

* Σούβα Ρέκα
* Οράχοβατς
* Πρίζρεν
* Γκόρα
* Οπόλιε

Ιστορία
-------

Η Οκρούγκ Πρίζρεν στον χάρτη διοικητικής διαίρεσης της Γιουγκοσλαβίας
Αρχικά δημιουργήθηκε ως διοικητική διαίρεση το 1912, μετά την απελευθέρωση του Κοσόβου από την Οθωμανική Αυτοκρατορία, ως Διοικητική διαίρεση του Βασιλείου της Σερβίας, με την δημιουργία του Βασιλείου Σέρβων, Κροατών και Σλοβένων και του Βασίλειου της Γιουγκοσλαβίας περέμεινε διοικητική διαίρεση έως το 1929, οπότε έγινε τμήμα της Μπανόβινας του Βαρδάρη. Το 1920 η πλειοψηφία των κάτοικων της περιοχής δήλωσαν Αλβανικής καταγωγής. Στα πλαίσια της σύγχρονης Σερβίας δημιουργήθηκε εκ νέου η διοικητική διαίρεση το 1990 και το 1999 με την αυτονόμηση του Κοσσυφοπεδίου τα Ηνωμένα έθνη προχώρησαν σε νέα διοικητική διαίρεση, την οποία δεν αναγνωρίζει η Σερβία.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Призренски округ - Српска радикална странка». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Απριλίου 2014. Ανακτήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2014.
2. 1 2  *[PDF Читать статью - Православный Свято-Тихоновский...]*

* *All official material made by Serbia public. Information was taken from the Government of Serbia's official website.*

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Prizren District στο Wikimedia Commons
Το **στολισμένο καραβάκι** είναι ένα ελληνικό έθιμο. Κατά τη διάρκεια των χριστουγεννιάτικων εορτών, στολιζόταν στα σπίτια και στις πλατείες, πριν από την αντικατάστασή του από το Χριστουγεννιάτικο δέντρο. Τα τελευταία χρόνια, πολλοί δήμοι επανέφεραν το έθιμο, στολίζοντας στις πλατείες, κατά τη διάρκεια των εορτών, καράβια αντί για έλατα ή στολίζοντας και τα δύο.

Σύμφωνα με την παράδοση, το καράβι στολιζόταν επειδή οι Έλληνες είχαν ανέκαθεν δεσμούς με τη θάλασσα, ήδη από τα αρχαία χρόνια. Ακόμη, πολλοί ενήλικες και παιδιά εργάζονταν στα πλοία για να φέρουν χρήματα και ψωμί στις οικογένειές τους, ακόμη και τις αργίες. Το καραβάκι συμβόλιζε, όχι μόνο την προσμονή των παιδιών για αντάμωση με τους συγγενείς τους, αλλά και τη δική τους αγάπη για τη θάλασσα. Παράλληλα, μικρά καραβάκια είχαν τον ρόλο και ενός τιμητικού καλωσορίσματος για τους έλληνες θαλασσοπόρους που επέστρεφαν στα σπίτια και στις οικογένειές τους, καθώς και τάματος για να είναι ασφαλείς στα «άγρια κύματα». Συχνά τα παιδιά που πήγαιναν να πουν τα κάλαντα κρατούσαν μια μινιατούρα - στολισμένο καράβι. Στολισμένο με χρωματιστά χαρτιά και σχοινιά, γέμιζε από γλυκά και χριστόψωμα από τους γείτονες. Αν και το έθιμο αυτό σήμερα έχει ατονήσει, κρατάει ακόμα στα νησιά, από όπου και προέρχεται.

Το 1833 στολίστηκε το πρώτο Χριστουγεννιάτικο δέντρο στην Ελλάδα, από τον βασιλιά Όθωνα, στα ανάκτορα του Ναυπλίου. Μέχρι το 1950, το χριστουγεννιάτικο δέντρο είχε επικρατήσει στα ελληνικά σπίτια.

Παρ' όλα αυτά, την 6η του Δεκέμβρη στολίζονται ακόμα καράβια προς τιμή του Αγίου Νικολάου, προστάτη των ναυτικών, ο οποίος ούτως ή άλλως είναι ο πρόδρομος του Σάντα Κλάους.
**Γκέγκας** ή *Γκέγκης* ονομάζεται αυτός που ανήκει στην αλβανική φυλή των Γκέγκηδων, που είναι εγκατεστημένοι στα βόρεια της Αλβανίας κοντά στα σύνορα με την άλλοτε Γιουγκοσλαβία.

Γενικότερα οι Γκέγκηδες διακρίνονται από τις άλλες αλβανικές φυλές, όπως είναι οι Τόσκηδες, Λιάπηδες, Τσάμηδες κ.λπ. και ανθρωπολογικά, πολύ δε περισσότερο από τα έθιμά τους και το γλωσσικό ιδίωμά τους. Είναι γενικά μεγαλόσωμοι, ξανθοί, γαλανομάτες.

Ως προς τη θρησκεία τους, επί το πλείστον είναι μουσουλμάνοι και σ' ένα πολύ μεγάλο ποσοστό χριστιανοί καθολικοί, πλην όμως με πολύ χαμηλή θρησκευτική συνείδηση μεταξύ των δογμάτων. Χαρακτηριστική επ΄ αυτού είναι η δημώδης παροιμία που αναφέρεται στην θρησκεία: Εκεί που βρίσκεται το σπαθί βρίσκεται και η πίστη ( Ku është shpata është besa). 

Επί τουρκοκρατίας, οι Γκέγκηδες στις περισσότερες περιοχές του βορρά δεν ήταν αναγκασμένοι να πληρώνουν τους φόρους των Οθωμανών και μπορούσαν να χρησιμοποιούν το δικό τους αυτόνομο δικαιϊκό σύστημα. Εν τούτοις ήταν αναγκασμένοι να προσέρχονται σε μάχη όποτε το ζητούσαν οι Οθωμανοί με αντάλλαγμα τη διατήρηση της αυτονομίας και αυτοδιοίκησής τους. Ένα απομεινάρι αυτού του γεγονότος είναι και ο παροιμιώδης τύπος του θεάτρου Σκιών "Βελή Γκέγκας". Στην Ελληνική Επανάσταση του 1821 οι Οθωμανοί στρατηγοί χρησιμοποίησαν τους Γκέγκηδες σε πολλές επιχειρήσεις, κυρίως όμως στην πολιορκία του Μεσολογγίου. Επίσης οι Σουλτάνοι όρισαν τους Γκέγκηδες ως ακρίτες κατά του Μαυροβουνίου και της Σερβίας. Τέλος, εξ αυτών αποτελείτο και η περιβόητη σουλτανική ανακτορική φρουρά των Αρναούτηδων (η ονομασία των Τούρκων για τους Αλβανούς). όπως και επίσης πάνω από 30 Μεγάλοι Βεζύρηδες, το αντίστοιχο ενός πρωθυπουργού.

Δείτε επίσης
------------

* Γκεγκική διάλεκτος

Πηγές
-----

* *Νεώτερον Εγκυκλοπαιδικό Λεξικόν Ηλίου*, τ. 5ος, σ. 469
Τα **Τόσκικα** είναι η νότια διάλεκτος της Αλβανικής γλώσσας (*γεωγραφικά όρια*). Η διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στα Τόσκικα και τα Γκέγκικα (δηλαδή τη βόρεια διάλεκτο) είναι ο Ποταμός Γενούσος (Σκούμπιν). Τα Τόσκικα είναι η βάση της τυποποιημένης μορφής της Αλβανικής γλώσσας.

Τόσκικα και Τόσκηδες
--------------------

Τα Τόσκικα μπορούν επίσης και να αναφέρονται στους Τόσκηδες αλβανούς ομιλητές της νότιας Αλβανίας, συχνά από ομάδες στην Λιαπουριά, και από Τσάμηδες στην Τσαμουριά. Μια μεγάλη ομάδα τοσκικοφώνων ήταν στην Ελλάδα, οι Τσάμηδες. Αυτοί ζούσαν κυρίως στην περιοχή της Θεσπρωτίας. Κατά τη διάρκεια του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου πλείστοι Τσάμηδες εκδιώχθηκαν προς την Αλβανία λόγω της συνεργασίας τους με τις δυνάμεις του Άξονα και τη συμμετοχή τους σε σφαγές Ελλήνων.

Από κάποιους η Τοσκική διάλεκτος θεωρείται πιο στερεοτυπική, και λιγότερο βίαιη από τη Γκέγκικη διάλεκτο. Τα Τόσκικα, υπό τη στενότερη έννοιά τους, μπορούν να ομιληθούν από κατοίκους της  *Toskëria* , μια περιοχή στα βορειοδυτικά του Αώου, στο έδαφος του Νομού Φιέρ. Εντούτοις, το όνομα Τοσκερία χρησιμοποιείται συχνά στις περιοχές των Τόσκηδων ομιλητών της Αλβανίας, σε αντίθεση με τη βόρειο Γκεγκερία. Ομιλείται στις νότιες περιοχές της Αλβανίας.

Δείτε ακόμη
-----------

* Αρβανίτικη γλώσσα

Βιβλιογραφία
------------

* Μάντα Ελευθερία, *Muslim Albanians in Greece: The Chams of Epirus (1923-2000)*, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης/Φιλοσοφική Σχολή/Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας - εκδ. Institute for Balkan Studies, Θεσσαλονίκη 2004 ISBN 978-960-7387-43-1

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Αρχειοθετήθηκε 2012-11-01 στο Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
| εικονίδιο Βόρεια Μακεδονία | Πύλη Βόρεια Μακεδονία |
Η **Λαμπερία** ή **Λιαπουριά** (αλβ.: Labëria) είναι περιοχή στη νοτιοδυτική Αλβανία που περιλαμβάνει την κοιλάδα των Δουκάτων (αρχ. Κέλυδνος) και του Σιουσίτσα (αρχ. Παλύανθος), νότια της πόλης του Αυλώνα. Συγκεκριμένα λέγεται η κοιλάδα που εκτείνεται μεταξύ της Χιμάρας, Αυλώνας, Τεπελενίου, Αργυροκάστρου και Δελβίνου την οποία και διαρρέει ο παραπόταμος του Αώου Σούσιτσα ή Σιουσίτσα, ή κατά τους Έλληνες ο Πολυανθής.  
 Κατά το μεγαλύτερο μέρος η Λιαπουριά είναι ορεινή χώρα δυσπρόσιτη και άγονη. Ειδικότερα η δυτική Λιαπουριά ονομάζεται **Κουρβελέσι**, ενώ η ανατολική **Άρμπρι** και **Άρβανον**, εκ του οποίου πιθανότερο και οι ονομασίες Αρβανίτης και Αρβανιτιά.

Οι κάτοικοι της Λιαπουριάς ονομάζονται Λιάπηδες.

Όνομα
-----

Σύμφωνα με κάποιους ιστορικούς και ερευνητές, η ονομασία Λιάπηδες προέρχεται από την αλβανική έκφραση 'la besen' (από το λατινικό lapsus) που σημαίνει 'αποστασία', η οποία αναφέρεται στον εξισλαμισμό της κοινότητας αυτής κατά τον 16ο-17ο αιώνα. Οι Λιάπηδες διατήρησαν ορισμένα από τα παλαιότερα χριστιανικά τους έθιμα όπως, χαρακτηριστικά είχαν προστάτη άγιο τον Μπαμπά-Αλί, πιθανότατα αμάλγαμα του Προφήτη Ηλία.

Αντίθετα από τα παραπάνω, από την σχετική έρευνα και στοιχεία που είχε συλλέξει ο Φρανσουά Πουκεβίλ με τα οποία συμφωνούν οι περισσότεροι ιστορικοί ερευνητές είναι ότι το όνομα Λιαπουριά προέρχεται από ιταλική ενάρθρωση της αρχαίας ονομασίας **Ιαπυγία** ή **Ιαπουρία** που βρισκόταν κατά τα Ακροκεραύνεια όρη.

Ιστορία
-------

Στην αρχαιότητα η Ιαπυγία, ή Ιαπουρία αποτελούσε ιδιαίτερη χώρα, μη περιλαμβανόμενη στην Ιλλυρία, τα όρια της οποίας ο Διονύσιος ο Περιηγητής (που άκμασε τον 2ο αιώνα π.Χ.) στο έργο του "*Περιήγησις της Οικουμένης*" έθετε ως όριο το παρά τον Ωρικόν ευρισκόμενο Πύξο. Εντός της χώρας αυτής βρίσκονταν οι αρχαίες πόλεις Ωρικός, Αμαντία και Βίλλυς, ίσως και η Φοινίκη ερείπια της οποίας σώζονται σήμερα στη περιοχή των Αγίων Σαράντα.

Οι αρχαίοι κάτοικοι της περιοχής αυτής κατά τη γνώμη πολλών ιστορικών πέρασαν στην απέναντι των Ακροκεραυνείων παραλίας της ιταλικής χερσονήσου και συνοίκησαν στη καλούμενη από τους Ρωμαίους Απουλία. Κατά τον Μεσαίωνα η Λιαπουριά ήταν διαιρεμένη κατά φάρες ή πατριές, καθεμιά των οποίων αποτελούσε ανεξάρτητο διαμέρισμα. Η διαίρεση αυτή συνεχίστηκε και επί τουρκοκρατίας.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Ήπειρος. Ιστορικοί ελληνικοί χρόνοι. Εκδοτική Αθηνών. Αθήνα 1999.
2. ↑  Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια τομ. ΙΣΤ΄, σελ. 80.
3. ↑  P.J. Ruches. Albania's captives. Argonaut. Chicago, 1965, σελ. 31 «The very name of the Moslems dwelling there, Liab, is derived from the expression 'la besen' which can be translated as 'apostasy' and is equivalent to the latin 'lapsus'. When their flocks are ailing these Liabs are as wont to call upon Chriestian priest as Moslem hodja. They do likewise to have their crops blessed and their popular Moslem saint, 'Baba-Ali of Tepeleni', is thinlgi disguised St. Elias. Other strange survivals of Orthodox Christianity can be cited in this respect.»
Ο **Γρηγόριος Σακκάς** (Παραμυθιά, 1902 - Αθήνα, 1965) ήταν δημοσιογράφος, εκδότης, νομάρχης και δήμαρχος Ιωαννιτών το διάστημα 1955-1964.

Βιογραφικά στοιχεία
-------------------

Ο Γρηγόριος (Γόρης) Σακκάς γεννήθηκε στην Παραμυθιά το 1902 και από τα νεανικά του χρόνια ασχολήθηκε με τη δημοσιογραφία και την έκδοση εντύπων. Ο «Δαίμων-Σατανάς» ήταν σατιρική εφημερίδα που εξέδωσε το 1928 στα Ιωάννινα, προκαλώντας αντιδράσεις στην τοπική κοινωνία. Τελικά, το 1931 και μετά από διακοπές στην κυκλοφορία του «Σατανά», εξέδωσε την «Κραυγή», στην οποία ένταξε την πρώτη του εκδοτική απόπειρα ως μόνιμη στήλη.

Το 1946 έλαβε μέρος στις εκλογές ως υποψήφιος βουλευτής Ιωαννίνων με το συνδυασμό της Ηνωμένης Παρατάξεως Εθνικοφρόνων και πήρε 548 ψήφους χωρίς να εκλεγεί.  
Διορίστηκε νομάρχης Θεσπρωτίας το 1946 και νομάρχης Καρδίτσας το 1951. Στις δημοτικές εκλογές του 1954 εξελέγη δήμαρχος Ιωαννιτών, όπως και στις εκλογές του 1959.

Κατά τη διάρκεια της οκταετούς δημαρχιακής του θητείας εκτέλεσε πολλά έργα υποδομής και υπηρεσιών (ύδρευση, οδοποιία, δημόσια κτίρια, πλατείες, δημοτικά ιατρεία κλπ) και εκσυγχρόνισε την πόλη των Ιωαννίνων.

Στις δημοτικές εκλογές του 1964 δεν κατάφερε να επανεκλεγεί και αποσύρθηκε από τον δημόσιο βίο.

Πέθανε από κρίση σακχάρου στις 17-11-1965 στην Αθήνα που είχε μεταβεί για ολιγοήμερο ταξίδι και τάφηκε στα Ιωάννινα.

Σήμερα στα Ιωάννινα μία κεντρική οδός, η Γρηγορίου Σακκά, φέρει όνομά του.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Χρήστος Τσέτσης (2012), σελ. 180
2. ↑  Χρήστος Τσέτσης (2012), σελ. 180
3. ↑  Ελεφάντης (1976), σελ. 433
4. ↑
5. ↑  Χρήστος Τσέτσης (2012), σελ. 180
6. ↑  Χρήστος Τσέτσης (2012), σελ. 180
7. ↑  Χρήστος Τσέτσης (2012), σελ. 180

Πηγές
-----

1. Χρήστος Τσέτσης, Αυτοί που κυβέρνησαν τα Γιάννενα, Ιωάννινα 2012
2. Άγγελος Ελεφάντης "Η επαγγελία της αδύνατης επανάστασης", Εκδόσεις Θεμέλιο, Αθήνα 1976
Η **Δανάη- Μαρία Μπάρκα** (Αθήνα, 18 Νοεμβρίου 1994) είναι Ελληνίδα ηθοποιός και παρουσιάστρια. Αποφοίτησε από το τμήμα Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης.Έγινε ιδιαίτερα γνωστή στο ευρύ κοινό από την παρουσίαση της πρωινής εκπομπής του Mega Channel *Πάμε Δανάη* τη σεζόν 2020-σήμερα

Γεννήθηκε στην Αθήνα όπου και μεγάλωσε. Ο πατέρας της, Νώντας Μπάρκας, είναι επιχειρηματίας ενώ η μητέρα της, Βίκυ Σταυροπούλου, είναι ηθοποιός. Από μικρή ηλικία, λόγω του διαζυγίου των γονιών της, μεγάλωσε μαζί με τη μητέρα της και τον επίσης ηθοποιό Χρήστο Χατζηπαναγιώτη.

Σε ηλικία μόλις 9 ετών έκανε την πρώτη της εμφάνιση ως ηθοποιός στην τηλεόραση συμμετέχοντας σε ένα επεισόδιο της κωμικής σειράς *Είσαι το Ταίρι Μου*, στην οποία πρωταγωνιστούσε η μητέρα της, υποδυόμενη το χαρακτήρα της *Στέλλας Παπαλημναίου* σε μικρή ηλικία. Το 2004 ακολούθησε μία ακόμη μικρή τηλεοπτική συμμετοχή στο επεισόδιο "*Η Λογική Πεθερά*" της σειράς *Επτά Θανάσιμες Πεθερές.*

Ξεκίνησε την πορεία της ως ηθοποιός κυρίως στο θέατρο το 2016. Τη σεζόν 2016-2017 συμμετείχε στη θεατρική παράσταση *Έπεσε νέκρα* στο Θέατρο Αποθήκη. Το καλοκαίρι του 2017 συμμετείχε στην αρχαία κωμωδία *Λυσσιστράτη* κάνοντας περιοδεία σε όλη την Ελλάδα. Ακολούθησαν οι συμμετοχές της σε παραστάσεις όπως *Νίκη*, *Ουρανία*, *Οι μάγισσες της Σμύρνης* και *Τα καινούργια ρούχα του βασιλιά*.

Τον Ιούνιο του 2020 υπέγραψε συμβόλαιο συνεργασίας με τον τηλεοπτικό σταθμό Mega Channel για την παρουσίαση της νέας πρωινής ψυχαγωγικής ζώνης του σταθμού. Στις 21 Σεπτεμβρίου ξεκίνησε να παρουσιάζει την εκπομπή *Πάμε Δανάη*, εγκαινιάζοντας και πάλι τη ψυχαγωγική ζώνη του σταθμού μετά την επαναλειτουργία του.

Φιλμογραφία
-----------

### Τηλεόραση

| Έτος | Τίτλος Προγράμματος | Κανάλι | Ρόλος | Σημειώσεις |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2002 | Είσαι το Ταίρι Μου | MEGA | Στέλλα Παπαλημναίου (μικρή) | 1 επεισόδιο |
| 2004 | Επτά Θανάσιμες Πεθερές | παιδί γειτονιάς | Επεισόδιο: "Η λογική πεθερά |
| 2020-σήμερα | Πάμε Δανάη | Η Ίδια | Παρουσιάστρια |

Θεατρογραφία
------------

| Έτος | Τίτλος Παράστασης | Χώρος |
| --- | --- | --- |
| 2016-2017 | Έπεσε νέκρα | Θέατρο Αποθήκη |
| 2017 | Λυσιστράτη | Περιοδεία |
| 2017-2018 | Νίκη | Θέατρον Κέντρο Πολιτισμού Ελληνικός Κόσμος |
| 2018-2019 | Ουρανία | 104 Κεντρική σκηνή |
| 2018-2019 | Οι μάγισσες της Σμύρνης | Θέατρο Παλλάς |
| 2019 | Μαρία Πενταγιώτισσα | Περιοδεία |
| 2019-2020 | Τα καινούρια ρούχα του βασιλιά | Θέατρο Αλίκη |
| 2022 | Ουρανία | Θέατρο Μικρό Παλλάς |

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Κι όμως: Η Δανάη Μπάρκα είχε παίξει στο «Είσαι το ταίρι μου»». iefimerida.gr. 18 Φεβρουαρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 29 Ιανουαρίου 2021.
2. ↑  «Δανάη Μπάρκα: Είναι επίσημο! Στο Mega με δική της εκπομπή!». star.gr. 26 Ιουνίου 2020. Ανακτήθηκε στις 29 Ιανουαρίου 2021.
3. ↑  «Η Δανάη Μπάρκα θα γεμίσει τα πρωινά μας με χαμόγελο από τις 21 Σεπτεμβρίου». in.gr. 1 Σεπτεμβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 29 Ιανουαρίου 2021.
Συντεταγμένες: 38°36′7″N 21°21′4″E﻿ / ﻿38.60194°N 21.35111°E﻿ / 38.60194; 21.35111

Το **Στρατιωτικό Αεροδρόμιο Αγρινίου** (IATA: **AGQ**, ICAO: **LGAG**) βρίσκεται περί τα 7 χιλιόμετρα έξω από το Αγρίνιο, πλησίον της επαρχιακής οδού Αγρινίου - Καλυβίων στο νομό Αιτωλοακαρνανίας. Διαθέτει διάδρομο διεύθυνσης 09/27, μήκους 3.010 μέτρων, με ασφάλτινη επιφάνεια. Ο διάδρομος διαθέτει φωτισμό, αλλά δε διαθέτει ραδιοβοηθήματα. Το αεροδρόμιο βρίσκεται σε υψόμετρο 30 μέτρα από τη στάθμη της θάλασσας.

Ιστορικό
--------

Η κατασκευή των βασικών εγκαταστάσεων του αεροδρομίου πραγματοποιήθηκε μεταξύ 1961 και 1964, ενώ το 1973 κατασκευάστηκαν χώροι στάθμευσης αεροσκαφών τροχιόδρομοι. Μέχρι το 2014 χρησιμοποιούνταν από τη Πολεμική Αεροπορία, μιας και σε αυτό στάθμευαν η *132 Σμηναρχία Μάχης* (132 ΣΜ) καθώς και πυροσβεστικά αεροπλάνα της *359 Μοίρας Αεροπορικής Εξυπηρέτησης Δημοσίων Υπηρεσιών* (359 ΜΑΕΔΥ). Έκτοτε αεροσκάφη και προσωπικό μεταφερθήκαν στο Αεροδρόμιο Ακτίου.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «SkyVector». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Αυγούστου 2020. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2016.
2. ↑  «World Aero Data: AGRINION -- LGAG». *worldaerodata.com*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 Απριλίου 2015. Ανακτήθηκε στις 6 Μαρτίου 2016.
3. ↑  «AGQ - Agrinion, G, GR - Airport - Great Circle Mapper». *www.gcmap.com*. Ανακτήθηκε στις 6 Μαρτίου 2016.
4. ↑  «[airliners.GR] Αερολιμένας Αγρινίου». 30 Ιουνίου 2011. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Ιουνίου 2011. Ανακτήθηκε στις 10 Μαΐου 2016. CS1 maint: Unfit url (link)
5. ↑  «Τέλος και η Αεροπορία!». *www.agrinionews.gr*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Αυγούστου 2016. Ανακτήθηκε στις 10 Μαΐου 2016.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Accident history for AGQ at Aviation Safety Network
Η κιρκασιανή σημαία
Οι **Κιρκάσιοι** (αναφέρονται επίσης ως **Τσερκέζοι** ή **Αντίγκοι**· αντίγκε: Адыгэхэр, καμπαρντιανά: Адыгэхэр) είναι αυτόχθωνη εθνοτική ομάδα και έθνος γηγενές της ιστορικής χώρας-περιοχής της Κιρκασίας στον Βόρειο Καύκασο. Ως συνέπεια της γενοκτονίας των Κιρκασίων, την οποία διέπραξε η Ρωσική Αυτοκρατορία τον 19ο αιώνα κατά τη διάρκεια του Ρωσοκιρκασιανού πολέμου, οι περισσότεροι Κιρκάσιοι εξορίστηκαν από την πατρίδα τους την Κιρκασία στη σύγχρονη Τουρκία και στην υπόλοιπη Μέση Ανατολή, όπου και η πλειοψηφία τους είναι συγκεντρωμένη σήμερα. Η Οργάνωση Μη Αντιπροσωπευόμενων Εθνών και Λαών υπολόγισε στις αρχές της δεκαετίας του 1990 ότι υπάρχουν έως και 3,7 εκατομμύρια Κιρκάσιοι στη διασπορά σε περισσότερες από 50 χώρες.

Η κιρκασιανή γλώσσα είναι η πατρογονική γλώσσα του Κιρκάσιου λαού και το Ισλάμ έχει αποτελέσει την κυρίαρχη θρησκεία μεταξύ τους από τον 17ο αιώνα. Η Κιρκασία έχει υποστεί επανειλημμένες επιδρομές από την αρχαιότητα. Το απομονωμένο έδαφός της σε συνδυασμό με τη στρατηγική αξία που έχουν αποδώσει οι εξωτερικές κοινωνίες στην περιοχή έχουν διαμορφώσει σε μεγάλο βαθμό την κιρκασιανή εθνοτική ταυτότητα.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Minahan, James (2010). *One Europe, Many Nations: A Historical Dictionary of European National Groups*. Greenwood Press. σελ. 12. ISBN 9780313309847.
2. ↑  «International Circassian Association». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 26 Απριλίου 2014.
3. ↑  Unrepresented Nations and Peoples Organization (1998). Mullen, Christopher A.· Ryan, J. Atticus, επιμ. *Yearbook 1997*. The Hague: Kluwer Law International. σελίδες 67–69. ISBN 978-90-411-1022-0.
4. ↑  Hewitt, George (2005). «North West Caucasian». *Lingua* **115** (1–2): 17. doi:10.1016/j.lingua.2003.06.003.. Ανακτήθηκε στις 16 April 2017.
5. ↑  «Главная страница проекта 'Арена' : Некоммерческая Исследовательская Служба СРЕДА». Sreda.org. 19 Οκτωβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Αυγούστου 2013.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Circassians στο Wikimedia Commons

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* LCCN: sh94003019
* GND: 4061098-6
* BNF: cb13609516j (data)
* NKC: ph234805

 |

 |
Το **Αντερνός-λε-Μπαιν** (γαλλ. *Andernos-les-Bains*, οξιταν. *Endarnòs*) είναι πόλη και κοινότητα στον Νομό Ζιρόντ της νοτιοδυτικής Γαλλίας. Βρίσκεται στη βορειοδυτική ακτή του Κόλπου του Αρκασόν του Ατλαντικού Ωκεανού, και έχει πληθυσμό 11.645 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2017, σε συνεχή αύξηση από τους 4.676 κατοίκους του 1968.

Η κοινότητα του Αντερνός-λε-Μπαιν αποτελείται από την πόλη και 4 άλλους μικρούς οικισμούς - κοινοτικά διαμερίσματα: τους Τωσά (*Taussat*), Κασύ (*Cassy*), Λαντόν (*Lanton*) και Ωντένζ (*Audenge*). Όλα αυτά τα χωριά έχουν οστρεοτροφεία και μικρά ιχθυοτροφεία, και για πολλά χρόνια η εκτροφή στρειδιών, ψαριών και η αλιεία αποτελούσαν τη βασική ασχολία των κατοίκων. Μόνο μετά το 1980 ο τουρισμός άρχισε να αποτελεί σημαντικό οικονομικό παράγοντα στην περιοχή της κοινότητας. Το 1970-1972 τα πορτογαλικά στρείδια του κόλπου ψόφησαν μαζικά εξαιτίας μιας νόσου των βραγχίων τους. Το 1974 ένα άλλο είδος στρειδιού που είχε αρχίσει να καλλιεργείται, το «στρείδι του Ειρηνικού», προσβλήθηκε από άλλη ασθένεια, την οποία προκαλούσε η βαφή των ψαροκάικων, ενώ μια πετρελαιοκηλίδα από δεξαμενόπλοιο το 1978 έπληξε περαιτέρω την εκτροφή στρειδιών, η οποία συνήλθε μόνο στις αρχές του 20ού αιώνα και πλέον παράγονται ανά έτος σχεδόν 15 χιλιάδες τόνοι. Εκτός της περιοχής των οστρεοτροφείων, η κοινότητα διαθέτει μια παραλία με άμμο μήκους 5,4 χιλιομέτρων.

Το πλησιέστερο αεροδρόμιο είναι το Αεροδρόμιο Μπορντώ-Μερινιάκ, που απέχει 30 χιλιόμετρα από την πόλη. Μερικά αξιοθέατα του Αντερνός-λε-Μπαιν είναι τα εξής:

* Ο Μεγάλος Αμμόλοφος του Πιλά – ο υψηλότερος και μακρύτερος σε όλη την Ευρώπη
* Η Νήσος των Πτηνών στον Κόλπο του Αρκασόν
* Ο φάρος του Ακρωτηρίου Φερέ (*Ferret*) στο άκρο του κόλπου
* Τα προϊστορικά ερείπια του Μπετέ

«Αδελφές» πόλεις
----------------

Το Αντερνός-λε-Μπαιν είναι «αδελφοποιημένο» με τις εξής τρεις πόλεις:

* Λαργκς της Σκωτίας
* Νούσλοχ της Γερμανίας
* Σεγκόρμπε της Ισπανίας

Παραπομπές
----------

1. ↑  Population en historique depuis 1968, INSEE
2. ↑  «Historique». *andernos-largs.com* (στα Γαλλικά). Comité de jumelage Andernos – Largs. Ανακτήθηκε στις 21 Απριλίου 2021.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Αντερνός-λε-Μπαιν** |

* Επίσημος ιστότοπος
Για άλλες χρήσεις, δείτε: Μπέικον (αποσαφήνιση).

Το **μπέικον** είναι είδος αλλαντικού. Παρασκευάζεται από την πλευρά του χοιρινού από την οποία έχουν αφαιρεθεί οι μπριζόλες. Κατόπιν υπόκειται σε επεξεργασία διατήρησης είτε σε ξερό περιβάλλον είτε σε άλμη και στη συνέχεια καπνίζεται. Σε ορισμένες ποικιλίες χρησιμοποιείται το κρέας της οσφυϊκής χώρας που είναι πιο άπαχο.

Το μπέικον αποτέλεσε επί αιώνες ένα από τα πιο δημοφιλή είδη κρεάτων, τουλάχιστον στη Δυτική Ευρώπη. Σήμερα εξακολουθεί να αποτελεί ένα διαδεδομένο αλλαντικό που καταναλώνεται κυρίως ως συστατικό φαγητών ή σάντουιτς για την καπνιστή του γεύση.

Το μπέικον δεν αποτελεί υγιεινή επιλογή διατροφής γιατί περιέχει υψηλά ποσοστά λίπους και το προσθετικό νιτρώδες νάτριο που έχει θεωρηθεί καρκινογόνο.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Λεξιλογικός ορισμός του μπέικον  στο Βικιλεξικό
* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Bacon στο Wikimedia Commons

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* LCCN: sh85010808
* GND: 4299964-9
* NDL: 00560584

 |

 |
Oι **Αλανοί** ήταν συνομοσπονδία σαρματικών φυλών (δηλ. ιρανικής καταγωγής) της 1ης χιλιετίας μ.Χ. που μιλούσαν μία ανατολικοϊρανική γλώσσα που προήλθε από μία σκυθοσαρματική, και η οποία με τη σειρά της εξελίχθηκε στη σύγχρονη οσετική.

Είναι λαός προερχόμενος από την ευρύτερη περιοχή μεταξύ του βόρειου τμήματος του Ευξείνου Πόντου και των βορειοανατολικών παρυφών του Καυκάσου. Είναι αδύνατον να προσδιοριστεί επακριβώς η προέλευσή τους λόγω των συνεχών μετακινήσεών τους και του έντονα νομαδικού χαρακτήρα τους.

Πάντως πρόκειται για έναν σαρματοϊρανικό λαό που εμφανίστηκε σε αυτές τις περιοχές τους τελευταίους προχριστιανικούς αιώνες. Ασχολούνταν κυρίως με τη γεωργία και την κτηνοτροφία με απροσδιόριστες θρησκευτικές αντιλήψεις ειδωλολατρικού και πολεμικού χαρακτήρα, που έμοιαζαν με αυτές των Σκυθών. Οι πρώτες επίσημες και σοβαρές αναφορές γι΄ αυτούς μάς έρχονται περί το 62 με 67 π.Χ. από τους Ρωμαίους, με τους οποίους και συγκρούονται μετά την μεγάλη εκστρατεία που οργανώνει ο στρατηγός Πομπήιος εναντίον τους εξαιτίας των εκτεταμένων επιδρομών τους στην Αρμενία, τη Μικρά Ασία (Καππαδοκία κ.α.) χωρίς όμως σοβαρά αποτελέσματα.

Πολύ αργότερα τους βρίσκουμε να μεταναστεύουν με τους Ούννους και τους Βανδάλους στην Κεντρική Ευρώπη, όπου, αφού λεηλατούν πολλά μέρη στη Γαλλία και την Ιβηρική χερσόνησο, πολλοί εγκαθίστανται εκεί σε μόνιμη βάση (406-409). Οι Αλανοί ασπάστηκαν γρήγορα τον Χριστιανισμό και ιδιαίτερα την εκδοχή του αρειανισμού από βυζαντινούς μοναχούς.

Γενικά η βυζαντινή διπλωματία τούς χρησιμοποίησε σε ευρεία κλίμακα σε στρατιωτικούς σκοπούς αλλά και πολιτικούς, με σκοπό να ελέγχει πολιτικά και στρατιωτικά άλλους βαρβαρικούς λαούς που εισέρχονταν βίαια ή ειρηνικά στα βορειοανατολικά σύνορα του τεράστιου για την εποχή βυζαντινού κράτους. Ιδιαίτερα κατά τις περιόδους της βασιλείας των Ιουστινιανού, Θεοδοσίου Β΄ και Λέοντος Ισαύρου, οι Αλανοί αξιωματούχοι της βυζαντινής αυλής έφτασαν να επηρεάζουν σημαντικά τις εξελίξεις του κράτους.

Το τέλος των Αλανών ως οργανωμένο και συγκροτημένο έθνος ξεκινάει λίγο μετά το 1204, όταν τα αλανικά φύλα υποτάσσονται στους Μογγόλους της Χρυσής Ορδής. Κάποιοι θα παραμείνουν στις μογγολικές Αυλές, άλλοι παραμένουν στη Μικρά Ασία, άλλοι πολύ αργότερα θα βρεθούν στη Βεσσαραβία και σύμφωνα με ρουμανικές ιστορικές πηγές θα αποτελέσουν τη φυλή των Βλάχων.

Ο Ρωμαίος ιστορικός του 4ου αιώνα μ.Χ. Αμμιανός Μαρκελλίνος, έγραψε ότι οι Αλανοί ήταν υψηλού αναστήματος, ξανθοί, με ανοιχτού χρώματος μάτια:
*Σχεδόν όλοι οι Αλανοί είναι άντρες εξαιρετικoύ αναστήματος και ομορφιάς, τα δε μαλλιά τους είναι κάπως κιτρινόχρωμα και τα μάτια τους τρομερά αγριωπά*.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Agustí Alemany, *Sources on the Alans: A Critical Compilation*, Brill Academic Publishers (2000) ISBN 90-04-11442-4

Πηγές
-----

* Εγκυκλοπαίδεια *Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα*, λήμμα *Αλανία*

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Ιστορία
* Πύλη:Ασία
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* LCCN: sh85003135
* SUDOC: 027501353
* BNF: cb11952720x (data)
* NKC: ph139232
* BNE: XX541620

 |

 |