Η **Μαριάν Νορθ** (24 Οκτωβρίου 1830 - 30 Αυγούστου 1890) ήταν μια παραγωγική Αγγλίδα βικτοριανή βιολόγος και καλλιτέχνιδα βοτανικής, αξιοσημείωτη για τους πίνακες της με φυτά και τοπία, τα εκτενή ταξίδια της στο εξωτερικό, τα γραπτά της, τις ανακαλύψεις των φυτών της και τη δημιουργία της γκαλερί της στους Βασιλικούς Βοτανικούς Κήπους, Κιου .

Πρώτα χρόνια και εκπαίδευση
---------------------------

Η Νορθ γεννήθηκε στο Χέιστινγκς της Αγγλίας και ήταν η μεγαλύτερη κόρη μιας ευημερούσας οικογένειας με ιδιοκτησία γης και καταγωγή από το Χον. Ο Roger North, μικρότερος γιος του Dudley North, ο τέταρτος Baron North. Ο πατέρας της ήταν ο Frederick North,αναπληρωτής υπολοχαγός και δικαιοσύνης της ειρήνης στη νήσο Νόρφολκ και φιλελεύθερος βουλευτής του Hastings. Η μητέρα της, η Janet, ήταν η κόρη του βουλευτή Sir John Marjoribanks, 1ου βαρόνου της Λις στην κομητεία του Μπέργουικ.  Ήταν η μεγαλύτερη από τα τρία παιδιά. 

Η Νορθ εκπαιδεύτηκε ως τραγουδίστρια υπό την Charlotte Helen Sainton-Dolby, αλλά η φωνή της απέτυχε και στη συνέχεια αφιερώθηκε στη ζωγραφική λουλουδιών. Μετά το θάνατο της μητέρας της το 1855, ταξίδευε συνεχώς με τον πατέρα της, ο οποίος ήταν τότε μέλος του κοινοβουλίου για το Χέιστινγκς. Μετά τον θάνατό του το 1869 αποφάσισε να συνεχίσει την αρχική της φιλοδοξία να ζωγραφίσει τη χλωρίδα των απομακρυσμένων χωρών.

Μέση ηλικία
-----------

Ξεκίνησε τη ζωγραφική λουλουδιών μετά το θάνατο της μητέρας της το 1855. Η οικογένεια είχε σπίτια στο Χέιστινγκς και το Λονδίνο κατά την περίοδο αυτή. Το ενδιαφέρον της για τη βοτανική μπορεί να προήλθε από τη γνωριμία του πατέρα της με τον Sir Joseph Dalton Hooker, διευθυντή των Βασιλικών Βοτανικών Κήπων, Κιου. Τα πρώτα της τοπία με νερομπογιές πραγματοποιήθηκαν σε ένα ταξίδι στην Ευρώπη με την αδερφή και τον πατέρα της.

Καριέρα
-------

 *Η Μαριάν Νορθ στο σπίτι της κ.Cameron στην Κεϋλάνη* (1877), με την Julia Margaret Cameron
Αφού παντρεύτηκε η αδελφή της το 1864 και ο πατέρας της έχασε την έδρα του στο κοινοβούλιο, οι δύο τους πέρασαν ακόμη περισσότερο χρόνο ταξιδεύοντας και επισκέφθηκαν την Ελβετία και το Νότιο Τιρόλο.  Ταξίδεψαν στη Συρία και κατά μήκος του Νείλου το 1865–67. Ο πατέρας της αρρώστησε στις Άλπεις το 1869 και τον έφερε πίσω στο Χέιστινγκς, όπου πέθανε. Συνέχισε να ζωγραφίζει ως τρόπο για να μετριάσει τη θλίψη της. Μετά τον θάνατο του πατέρα της το 1869, ταξίδεψε και έκανε πίνακες ζωγραφικής στη Σικελία.  Το 1871-1872, ταξίδεψε στον Καναδά, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Τζαμάικα, και πέρασε ένα χρόνο στη Βραζιλία, όπου έκανε μεγάλο μέρος της δουλειάς της σε μια καλύβα στα βάθη ενός δάσους. Ο Frederic Edwin Church, τον οποίο η Νορθ θεωρούσε «το μεγαλύτερο εν ζωή ζωγράφο τοπίου» και του οποίου το σπίτι στη Νέα Υόρκη, το Ολάνα, επισκέφτηκε δύο φορές, ενθάρρυνε τη Νορθ να επισκεφθεί τη Νότια Αμερική.   Το 1875, μετά από μερικούς μήνες στην Τενερίφη, ξεκίνησε ένα ταξίδι σε όλο τον κόσμο και για δύο χρόνια ζωγράφισε τη χλωρίδα της Καλιφόρνια, της Ιαπωνίας, του Μπόρνεο, της Ιάβας και της Κεϋλάνης. Κατά τη διάρκεια των επισκέψεών της στην Καλιφόρνια, κατέγραψε την ανησυχία της για την καταστροφή των σεκόγια.  Πέρασε όλο το 1878 σε διάφορα μέρη της Ινδίας. 

Το 1878, *η Graphic* δημοσίευσε μια έκθεση των έργων της Μαριάν Νορθ στο Κένσιγκτον, στην οποία 512 από τους ελαιογραφίες της τέθηκαν σε δημόσια έκθεση. Σε ένα εκτενές άρθρο, η κριτικός επαίνεσε τη Νορθ για "την ελευθερία του χεριού, την καθαρότητα και τη λαμπρότητα του χρώματος και την ακριβή σχεδίαση μιας ολοκληρωμένης καλλιτέχνιδος". 

Κατά την επιστροφή της στη Βρετανία, η Νορθ παρουσίασε ορισμένες από τις ζωγραφιές της στο Λονδίνο. Προσφέρθηκε να δώσει τη συλλογή στους Βασιλικούς Βοτανικούς Κήπους στο Κιου και να δημιουργήσει μια γκαλερί για να τις στεγάσει. Αυτή η προσφορά έγινε δεκτή και τα νέα κτίρια, που σχεδιάστηκαν από τον James Fergusson, ξεκίνησαν εκείνο το έτος. 

 Η Γκαλερί Βοτανικής Τέχνης Μαριάν Νορθ στους Κήπους Κιου
 Η γκαλερί Μαριάν Νορθ, το εσωτερικό
Κατόπιν πρότασης του Charles Darwin, η Νορθ πήγε στην Αυστραλία το 1880 και για ένα χρόνο ζωγράφιζε εκεί και στη Νέα Ζηλανδία.  Κατά την επιστροφή της, παρουσίασε στον Δαρβίνο το θάμνο «Αυστραλιανά πρόβατα» ( *Raoulia eximia* ) ως δώρο και του έδειξε τις φωτογραφίες της από την Αυστραλία. Οι πίνακες της *Banksia attenuata*, *B. grandis* και *B. robur* εκτιμήθηκαν ιδιαίτερα.  Η γκαλερί της στο Kew άνοιξε το 1882. Στην έκθεση για το άνοιγμα της γκαλερί υπήρχαν 800 λάδια σε πίνακες από χαρτόνι, που αντιπροσώπευαν είκοσι χρόνια ζωής και ταξιδιών του Βορρά. 

Το 1883, μετά από μια επίσκεψη στη Νότια Αφρική, κατά τη διάρκεια του οποίου το ταξίδι κάλεσε τη βοτανική καλλιτέχνη Katharine Saunders, άνοιξε ένα επιπλέον δωμάτιο στη γκαλερί Kew, και το 1884-1885 η Νορθ εργάστηκε στις Σεϋχέλλες και στη Χιλή. Λόγω της ασθένειάς της η οποία συντόμευσε το ταξίδι της, μετακόμισε στο Άρντερλει, Γκλούτσεσταιρ όπου πέθανε στις 30 Αυγούστου 1890  και είναι θαμμένη στο τοπικό εκκλησάκι.

Κληρονομιά
----------

Η επιστημονική ακρίβεια με την οποία κατέγραψε τη ζωή των φυτών σε όλα τα μέρη του κόσμου, προτού η φωτογραφία γίνει πρακτική επιλογή, δίνει στο έργο της μια μόνιμη αξία.  Τα είδη φυτών που ονομάζονται προς τιμήν της είναι *τα Areca northiana*, *Crinum northianum*, *Kniphofia northiae*, *Nepenthes northiana*,  και το γένος όνομα *Northia* .

Οι Κήποι του Κιου ισχυρίζονται ότι η Πινακοθήκη Νορθ (που βρίσκεται στο ανατολικό τμήμα των κήπων) είναι "η μόνη μόνιμη ατομική έκθεση μιας γυναίκας καλλιτέχνιδος στη Βρετανία". Το 2008 το Κιου έλαβε μια σημαντική επιχορήγηση από την Εθνική Λοταρία, η οποία του επέτρεψε να πραγματοποιήσει μια σημαντική αποκατάσταση τόσο της γκαλερί όσο και των έργων ζωγραφικής μέσα σε αυτή.

Στις 26 Σεπτεμβρίου 2016, ο τηλεοπτικός σταθμός του BBC 4 *δημοσίευσε την ξεχασμένη βασίλισσα του Κιου*. Το ντοκιμαντέρ είπε την ιστορία της ζωής της Νορθ. 

* Nepenthes northiana (περ. 1876), Γκαλερί Μαριάν Νορθ, Κήποι του Κιου. Ο πίνακας δείχνει την κάτω στάμνα του φυτού και μια πάνω στάμνα.*Nepenthes northiana* (περ. 1876), Γκαλερί Μαριάν Νορθ, Κήποι του Κιου. Ο πίνακας δείχνει την κάτω στάμνα του φυτού και μια πάνω στάμνα.
* Olearia argophylla, Γκάλερι Μαριάν Νορθ, Κήποι του Κιου  .*Olearia argophylla*, Γκάλερι Μαριάν Νορθ, Κήποι του Κιου .
* Water Palace - Chitore. Ινδία. Δεκ. 1878, Βρετανική Βιβλιοθήκη*Water Palace - Chitore. Ινδία. Δεκ. 1878*, Βρετανική Βιβλιοθήκη
* Λουλούδια και φρούτα της mangosteen, και μαϊμού της Σιγκαπούρης*Λουλούδια και φρούτα της mangosteen, και μαϊμού της Σιγκαπούρης*
* Το Taj Mahal στο Agra, Βορειοδυτική Ινδία, Γκαλερί Μαριάν Νορθ, Κήπου του Κιου .*Το Taj Mahal στο Agra, Βορειοδυτική Ινδία*, Γκαλερί Μαριάν Νορθ, Κήπου του Κιου .
* Φωτογραφία της Νορθ στο σπίτι της στο Mount House, Άλντερλει περ. 1867 από την κ. Susan HodgsonΦωτογραφία της Νορθ στο σπίτι της στο Mount House, Άλντερλει περ. 1867 από την κ. Susan Hodgson

Παραπομπές
----------

1. ↑  I30235. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
2. 1 2  (Αγγλικά) *SNAC*. w64t7gfm. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
3. ↑  (Γερμανικά, Αγγλικά) *FemBio database*. 20894. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
4. ↑  (Ολλανδικά) *RKDartists*. rkd.nl/explore/artists/59977. Ανακτήθηκε στις 23  Αυγούστου 2017.
5. ↑  «Benezit Dictionary of Artists» (Αγγλικά) Oxford University Press. 2006. B00131506. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017. ISBN-13 978-0-19-977378-7.
6. 1 2 3  «Oxford Dictionary of National Biography» (Αγγλικά) Oxford University Press. Οξφόρδη. 2004. 20311.
7. ↑  Ανακτήθηκε στις 14  Ιουνίου 2019.
8. ↑  Alison Vaughan, Sara Maroske: «Ferdinand Mueller’s female plant collectors: a biographical register». *Ferdinand Mueller’s female plant collectors: a biographical register*. 2014. σελ. 128.
9. 1 2  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*.
10. 1 2 3  «Kindred Britain»
11. 1 2 3 4 5  Chisholm 1911.
12. 1 2 3  «Marianne North Facts». *biography.yourdictionary.com* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2017.
13. ↑  «The Late Miss Marianne North. Her travels and paintings.». *Hastings and St Leonards Observer*: σελ. 6. 3 January 1891. .
14. ↑  North, Marianne (1892). *Recollections of a Happy Life: Being the autobiography of Marianne North, edited by her sister, Mrs. John Addington Symonds, Vol. 1*. London: MacMillan. σελίδες 67–68.
15. ↑  North, Marianne (1894). *Recollections of a Happy Life: Being the autobiography of Marianne North, edited by her sister, Mrs. John Addington Symonds, Vol. 2*. New York: MacMillan. σελίδες 208-209.
16. ↑  Riley 1999, σελ. 28.
17. ↑  «Letter 13269A: Darwin, C. R. to North, Marianne (2 August 1881)». Darwin Correspondence Project. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2013.
18. ↑  Collins, Collins & George 2008, σελ. 68.
19. ↑  Duncan 2002, σελ. 242.
20. ↑  «Women and Science». Darwin Correspondence Project. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Μαρτίου 2013. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2013.
21. ↑  McHale, Ellen. «Things you should know about Marianne North | Kew». *www.kew.org*. Ανακτήθηκε στις 15 Μαΐου 2020.
22. ↑  O'Donovan, Gerard (26 Σεπτεμβρίου 2016). «Kew's Forgotten Queen: Emilia Fox saves look at adventurer Marianne North». *The Daily Telegraph*. Ανακτήθηκε στις 5 Οκτωβρίου 2016.

Βιβλιογραφία
------------

* 
* Collins, Kevin· Collins, Kathy (2008). *Banksias*. Melbourne, Victoria: Bloomings Books. ISBN 978-1-876473-68-6.
* Duncan, Joyce (2002). *Ahead of their time: a biographical dictionary of risk-taking women*. Westport, CT: Greenwood Press. ISBN 0313316600.
* Riley, Glenda (1999). *Women and nature: saving the Wild West*. Lincoln: University of Nebraska Press. ISBN 0-8032-8975-8.  (registration required)

### Περαιτέρω ανάγνωση

* 
* Dickins, M. (1962). «Marianne North». *The Cornhill Magazine* (1031, Spring 1962): 319–329. OCLC 1565148.
* Hughes, Reginald (12 August 1893). «Review of "Some Further Reflections of a Happy Life", by Marianne North. Edited by Mrs. John Addington Symonds. (MacMilllans.)». *The Academy* **44**. .
* Lees-Milne, A. (June 1964). «Marianne North». *Journal of the Royal Horticultural Society* **98** (6): 231–240.
* Middleton, Dorothy (1965). *Victorian lady travellers*. Chicago: Academy Chicago. ISBN 978-0-89733-063-3.  (registration required)
* Middleton, Dorothy (December 1962). «Flowers in a landscape». *Geographical Magazine* **35** (8): 445–462.
* North, Marianne (1894). Symonds, Janet Catherine, επιμ. *Recollection and Further Recollection of a Happy Life: being the Autobiography of Marianne North*. **1**. New York: MacMillan.
* North, Marianne (1894). Symonds, Janet Catherine, επιμ. *Recollection and Further Recollection of a Happy Life: being the Autobiography of Marianne North*. **2**. New York: MacMillan.
* North, Marianne (1893). Symonds, Janet Catherine, επιμ. *Some Further Recollections of a Happy Life selected from the Journals of Marianne North*. New York: MacMillan.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Biography of Marianne North
* Πληροφορίες για τη γκαλερί Marianne North στο Royal Botanic Gardens στο Kew
* Η διαδικτυακή γκαλερί ζωγραφικής στο Marianne North Gallery, Kew Gardens
* 1043 έργα τέχνης της Marianne North στο Art UK

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 25408790
* **Europeana**: agent/base/156214
* LCCN: n80060872
* ISNI: 0000 0001 2124 8951
* GND: 119263041
* SUDOC: 117265144
* BNF: cb14574251f (data)
* BIBSYS: 90953353
* ULAN: 500032548
* NLA: 35182332
* NDL: 01021909
* BNE: XX1550116
* CiNii: DA02233983
* RKD: 59977

 |

 |