***Η τσιγγάνα της Αθήνας*** είναι μια ελληνική βωβή δραματική ταινία του 1922 σε σκηνοθεσία Αχιλλέα Μαδρά. Ένας τσιγγάνος ερωτεύεται μια Αμερικανίδα εξοργίζοντας την πρώην αγαπημένη του. Η ταινία ήταν το αποτέλεσμα της συνεργασίας του Ζόζεφ Χεπ και του Μαδρά. Ο Μαδράς ήταν ηθοποιός του θεάτρου και τελικά παντρεύτηκε τη Φρίντα Πουπελίνα, πρωταγωνίστρια της ταινίας *Η τσιγγάνα της Αθήνας*. Μαζί συμμετείχαν σε ταινίες του βιεννέζικου κινηματογράφου. Ο Μαδράς γύρισε κι άλλες ταινίες, όπως *Μαρία Πενταγιώτισσα* (1929) και *Ο μάγος της Αθήνας* (1931). *Ο μάγος της Αθήνας* επαναχρησιμοποίησε πλάνα από την ταινία *Η τσιγγάνα της Αθήνας*. Δυστυχώς, η πρωτότυπη κόπια από την ταινία *Η τσιγγάνα της Αθήνας* έχει χαθεί, αλλά το μεγαλύτερο μέρος της ταινίας ανακυκλώθηκε στον *Μάγο της Αθήνας*, που έχει διασωθεί.

Η ταινία έκανε πρεμιέρα στην Αθήνα, την 1η Οκτωβρίου 1922 και είχε περιορισμένη διανομή στην Ελλάδα. Περιελάμβανε χαρακτήρες από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και έκανε πρεμιέρα κυρίως στη Νέα Υόρκη, τη Μασαχουσέτη, το Κονέκτικατ, το Ρόουντ Άιλαντ και το Σικάγο. Ο Μαδράς τράβηξε συναρπαστικά πλάνα από τη μικρασιατική καταστροφή. Μερικά από τα πλάνα του παρουσιάστηκεν μαζί με την ταινία ως ειδησεογραφικά επίκαιρα, όπως η *Ανταλλαγή αιχμαλώτων*, *Η καταστροφή της Σμύρνης* και *Η τραγική έξοδος των προσφύγων*.

Η ταινία έκανε πρεμιέρα στο Μπρόντγουεϊ στο Times Square Theatre στις 20 Απριλίου 1924, αλλά λογοκρίθηκε έντονα από την Επιτροπή Κινηματογράφου της Πολιτείας της Νέας Υόρκης. Ορισμένες σκηνές κρίθηκαν απρεπείς και προτρεπτικές εγκλήματος, συγκεκριμένα τα κοντινά πλάνα ενός χορού πάνω σε έναν βράχο, πλάνα που δείχνουν χορό της κοιλιάς, ένα κορίτσι που πέφτει από έναν γκρεμό, την Αφροδίτη που αναδύεται από τη θάλασσα και την κλοπή ενός κολιέ από ένα λιπόθυμο κορίτσι μέσα σε ένα αυτοκίνητο. Οι σκηνές αυτές κόπηκαν στην αμερικανική έκδοση της ταινίας.

Οι προβολές της πεντάπρακτης ταινίας στη Νέα Υόρκη συνοδεύονταν από 20μελή ορχήστρα υπό τη διεύθυνση του Λουκιανού Καββαδία και ένας βαρύτονος ονόματι Μπελγκαρίνο τραγουδούσε ένα τσιγγάνικο ερωτικό τραγούδι. Την ίδια χρονιά, οι προβολές συνεχίστηκαν καισ ε άλλες ελληνικές κοινότητες στις Ηνωμένες Πολιτείες: Μπρίτζπορτ (Κονέκτικατ), Πρόβιντενς (Ρόουντ Άιλαντ), Βοστώνη και στο Λόουελ (Μασαχουσέτη).

Πλοκή
-----

Η ταινία περιέχει εικόνες ελληνικών αρχαιοτήτων και γυρίστηκε σε περιοχές της Ομόνοιας, του Φαλήρου, της Ελευσίνας, της Κηφισιάς και του Παναθηναϊκού Σταδίου. Μια Αμερικανίδα ονόματι Σμέιλ ταξιδεύει από το Σικάγο στην Ελλάδα με χρήματα του πατέρα της. Η Σμέιλ μαγεύεται με τη χώρα και αποφασίζει να παντρευτεί Έλληνα. Η ιστορία περιλαμβάνει εικόνες από την πολυσύχναστη σύγχρονη πόλη της Αθήνας το 1922. Η Σμέιλ δίνει μια δεξίωση για να βρει σύζυγο. Ένας από τους άντρες σχεδιάζει να της κλέψει το κολιέ, την απάγει και την πετάει σε έναν γκρεμό. Εκεί, τη βρίσκουν κάτι τσιγγάνοι. Η Σμέιλ γίνεται τσιγγάνα και ερωτεύεται τον τσιγγάνο αρχηγό που ονομάζεται Γιορ. Ο Γιορ είναι παίζει βιολί και τραγουδάει. Η Σμέιλ ζει αρχικά ανάμεσα στους τσιγγάνους στον καταυλισμό, αλλά παρασύρεται από έναν πλούσιο βιομήχανο και ξεχνά τον Γιορ. Ο Γιορ μπλέκει με μια άλλη γυναίκα που, όπως και η Σμέιλ, τον διεκδικεί. Ο πλούσιος σύζυτος της Σμέιλ εμποδίζει τον Γιορ να τη δει. Ο Γιορ και η Σμέιλ καταφέρνουν να συναντηθούν στην παραλία, όπου βρίσκουν τραγικό τέλος μέσω πνιγμού.

*Η τσιγγάνα της Αθήνας* και *Ο μάγος της Αθήνας*
------------------------------------------------

Τα περισσότερα πλάνα της ταινίας του 1931 *Ο μάγος της Αθήνας* ανακυκλώθηκαν από την *Τσιγγάνα της Αθήνας* που κυκλοφόρησε το 1922. Ο Αχιλλέας Μαδράς ανακύκλωσε τη βωβή ταινία του με νέους υποτίτλους, αλλάζοντας την ιστορία και προσθέτοντας νέα πλάνα. Ευτυχώς για τους ιστορικούς του κινηματογράφου*, Η τσιγγάνα της Αθήνας* εντοπίζεται εύκολα στη δεύτερη ταινία που κυκλοφόρησε εννέα χρόνια αργότερα. Ο Μαδράς άλλαξε εντελώς την ιστορία που επικεντρωνόταν σε έναν μάγο αντί σε έναν τσιγγάνο. Ο εκσυγχρονισμός των δύο χαρακτήρων διακρίνεται από τα περίτεχνα ρούχα που φοράει ο μάγος, τα οποία διαφέρουν από τα αρχικά ρούχα των τσιγγάνων. Ο Μαδράς ήταν επίσης δέκα χρόνια νεότερος όταν γύρισε την πρώτη ταινία. Δυστυχώς, οι υπότιτλοι της πρώτης ταινίας άλλαξαν εντελώς και χάθηκαν για πάντα.

Διανομή
-------

* Αχιλλέας Μαδράς ως Γιορ
* Φρίντα Πουπελίνα ως Σμέιλ

Παραπομπές
----------

1. ↑  Neubauer & Cornis-Pope 2010.
2. ↑  Karalis 2012.
3. 1 2 3 4 5  Tsiapos 2015.
4. ↑  Rouvas & Stathakopoulos 2005.

Βιβλιογραφία
------------

* Neubauer, John· Cornis-Pope, Marcel (2010). *History of the Literary Cultures of East-Central Europe* Junctures and Disjunctures in the 19th and 20th Centuries. Volume IV: Types and Stereotypes. Philadelphia, PA: John Benjamins Publishing Company. ISBN 9789027287861.
* Karalis, Vrasidas (2012). *A History of Greek Cinema*. London, UK: Continuum International Publishing. ISBN 9781441194473.
* Tsiapos, Argyris (2015). *Οι Πρώτες Ταινίες του Ελληνικού Κινηματογράφου* Η Ιστορία του Προπολεμικού Ελληνικού Σινεμά. Athens, Greece: Serres Publishing. ISBN 978-960-93-7608-2.
* Rouvas, Angelos· Stathakopoulos, Christos (2005). *Ελληνικος Κινηματογραφος: 1905-1970*. Athens, GR.: Hellenic Letters Publications (DOL). ISBN 9789604067770.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* *Η τσιγγάνα της Αθήνας*   στην IMDb