Ο **Μωυσής Τσόμπε** (*Moise Tshombe*, Μουσούμπα, Βελγικό Κονγκό, 10 Νοεμβρίου 1919 – Αλγέρι, Αλγερία, 29 Ιουνίου 1969) ήταν Κογκολέζος πολιτικός, πρωθυπουργός του Κονγκό και πρόεδρος της «δημοκρατίας της Κατάγκα».

Γεννημένος στο Βελγικό Κονγκό της Κεντρικής Αφρικής από γονείς απογόνους της δυναστείας των Λούνδας, ήταν επιβλητικός στο παρουσιαστικό (ύψος 1,85 μ. , 92 κιλά) κάτι που τον βοήθησε κατά την είσοδό του στην πολιτική σκηνή, σε ηλικία 39 ετών (1958). Ήταν ένας από τους ιδρυτές του κόμματος «Κόνακατ» («Συνομοσπονδία των Ενώσεων της Κατάνγκας») για την οποία επαρχία, αγωνίσθηκε επί σειρά ετών ώστε η τελευταία να αποτελέσει αυτόνομο Ομοσπονδιακό κρατίδιο, με την προοπτική ολόκληρη η χώρα να μετατραπεί, μελλοντικά, σε ανεξάρτητη δημοκρατία. Στις 30 Ιουνίου του 1960 κηρύσσεται η ανεξαρτησία του Κονγκό με ηγέτη τον Πατρίς Λουμούμπα, αλλά στις 11 Ιουλίου της ίδιας χρονιάς ο Τσόμπε ηγείται αποσχιστικού κινήματος στην επαρχία της Κατάγκα, την οποία στις 4 Αυγούστου ανακηρύσσει Δημοκρατία, με Πρόεδρο τον εαυτό του.

Η ανακήρυξη της ανεξάρτητης Κατάγκα συναντά την αντίδραση της κυβέρνησης του Κονγκό αλλά και των Ηνωμένων Εθνών, ακολούθως ξεσπά εμφύλιος πόλεμος που τελικά έχει ως αποτέλεσμα την ανατροπή του Λουμούμπα, τη σύλληψη και τη δολοφονία του (1961) για την οποία διατυπώθηκαν υπόνοιες ότι υπεύθυνος ήταν ο Τσόμπε. Αντιδρώντας στις κατηγορίες, ο Τσόμπε δήλωσε πως θεωρούσε ότι η ευθύνη της δολοφονίας ανήκε στον πρόεδρο της χώρας, Ιωσήφ Καζαβούμπου.

Το χρονικό διάστημα 1961 – 1963 το Κονγκό σπαράσσεται από συγκρούσεις μεταξύ των κυβερνητικών που έχουν τη συμπαράσταση «κυανόκρανων» του ΟΗΕ και ανδρών του Τσόμπε (χωροφυλακή της Κατάγκα), οι οποίοι υποστηρίζονται από μισθοφορικά σώματα. Ο Τσόμπε τελικά ηττάται, συλλαμβάνεται και κρατείται στην Ελίζαμπετβιλ, προηγούμενη έδρα του (1963). Αργότερα εξορίζεται στην Ευρώπη, όμως το 1964 ο Καζαβούμπου τον καλεί πίσω και του αναθέτει την πρωθυπουργία της χώρας. Η θητεία του λήγει άδοξα, όταν στις 30 Ιουνίου του 1967 και ενώ ταξιδεύει αεροπορικώς πάνω από τη Μαγιόρκα απάγεται από αεροπειρατές και οδηγείται αιχμάλωτος στην Αλγερία. Εκεί παρέμεινε, παρά τις αιτήσεις έκδοσης της κυβέρνησης του Κονγκό, αλλά και εκκλήσεις για απελευθέρωσή του που διατυπώθηκαν από δυτικές χώρες, έως και το θάνατό του, σε ηλικία 49 ετών, από καρδιακή ανακοπή, όπως δηλώθηκε.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb123602927. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
2. 1 2  (Αγγλικά) *Find A Grave*. 4997. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
3. ↑  «Gran Enciclopèdia Catalana» (Καταλανικά) Grup Enciclopèdia. 0067809.
4. ↑  (Γερμανικά) *Εγκυκλοπαίδεια Μπρόκχαους*. tshombe-moise-kapenda.
5. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb123602927. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
6. ↑  actualite.cd/2021/10/24/diplomatie-ruth-isabelle-machik-tshombe-nommee-ambassadrice-extraordinaire-et.
7. ↑  "The Congo from Leopold to Kabila", Georges Nzongola-Ntalaja, 2002, ISBN 1-84277-053-5.
8. ↑  Gibbs, David N. (1991). "The Political Economy of Third World Intervention". University of Chicago Press. σσ. 152, 167–168. ISBN 0-226-29071-9 Ανακτήθηκε στις 5/7/2018

Πηγές
-----

* Φύλλο εφημερίδας «Έθνος» της 7 Ιουλίου 1969: «Μωυς Τσόμπε: ‘Ευγενής καταγωγή, πολύκροτος δράσις, και δραματικόν τέλος’»

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Moise Tshombe στο Wikimedia Commons

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 79448204
* LCCN: n50051800
* ISNI: 0000 0001 1072 7375
* GND: 121177866
* SUDOC: 085837792
* BNF: cb123602927 (data)
* BNE: XX1419205

 |

 |