Ο **Ανδρέας Βεσάλιος** (*Andreas Vesalius* ή *Andries van Wesel*, 31 Δεκεμβρίου 1514 - 15 Οκτωβρίου 1564) ήταν Φλαμανδός Ιατρός, Ανατόμος, Φυσιοδίφης, Βιολόγος, Ερευνητής κλπ.

Εργάσθηκε στις Βρυξέλλες ως Ιατρός και αργότερα στην Ισπανία ως Ιατρός της βασιλικής αυλής και Καθηγητής στην Πάντοβα.

Βιογραφία
---------

Γεννήθηκε στις Βρυξέλλες, όταν το Βέλγιο ήταν τμήμα της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. 

Σπούδασε Ιατρική στην Λουβέν και στο Παρίσι. Ταξίδεψε σε πολλές περιοχές της Ευρώπης. 

Ο Ανδρέας Βεσάλιος θεωρείται δίκαια ως ο θεμελιωτής της νεότερης Επιστήμης της Ανατομίας. Διάσημη είναι η πραγματεία του στα λατινικά με τον τίτλο "*De humani corporis fabrica libri septem"* του 1543 (Περί της κατασκευής του ανθρώπινου σώματος, Βιβλία επτά, 1543), το οποίο πιθανολογείται ότι εικονογραφήθηκε από τον ζωγράφο Γιαν Γιουστ ή Γιαν φαν Κάλκαρ). Ήταν η πρώτη πλήρης και ακριβής περιγραφή του ανθρώπινου σώματος, η οποία συμπλήρωσε και σε ορισμένες περιπτώσεις διόρθωσε τις σχετικές περιγραφές του μεγάλου΄Ελληνα Ιατρού της αρχαιότητας Γαληνού από την Πέργαμο της Μικράς Ασίας. Ο Γαληνός θεωρείται ως δεύτερος σε σπουδαιότητα Ιατρός της αρχαιότητας, μετά τον Ιπποκράτη τον Κώο.

΄Οπως είναι γνωστό, τόσο κατά την αρχαιότητα, όσο και κατά τον μεσαίωνα ήταν αυστηρά απαγορευμένη η διενέργεια νεκροτομής στα ανθρώπινα πτώματα για λόγους θρησκευτικούς κ.ά. Έτσι, οι Ιατροί και άλλοι επιστήμονες, ήσαν αναγκασμένοι να αρκούνται στις έρευνές των στην νεκροτομή πτωμάτων ζώων και, σκεπτόμενοι κατ΄ αναλογίαν, εξήγαγαν συμπεράσματα σχετικά με την ανατομία του ανθρωπίνου σώματος. Ο Ανδρέας Βεσάλιος ανέταμε ανθρώπινα πτώματα, περιέγραψε με ακρίβεια την δομή του ανθρωπίνου σώματος, όμως συνάντησε μεγάλη αντίδραση από ομοτέχνους του και άλλους και αναγκάσθηκε να εγκαταλείψει τις Βρυξέλλες και να πάει στην Ισπανία, ως Ιατρός της αυλής του εκεί βασιλέως. 

Δυστυχώς και εκεί αντιμετώπισε πολλές δυσκολίες. Ειδικότερα κατά την νεκροτομή ανθρωπίνου πτώματος για ερευνητικούς λόγους, άνοιξε τον θώρακα του νεκρού και τότε διαπιστώθηκε ότι η καρδιά του έπαλε ακόμη. Οι συγγενείς του νεκρού θεώρησαν τότε ότι ο Ανδρέας Βεσάλιος διά του τρόπου αυτού έγινε η αιτία του θανάτου του μέλους της οικογενείας τους, του υπέβαλαν μήνυση και το Δικαστήριο της Ιεράς Εξέτασης του επέβαλε την τιμωρία να καεί ζωντανός. Με την επέμβαση του τότε βασιλέως της Ισπανίας, η ποινή αυτή μετετράπη σε προσκύνημα στα Ιεροσόλυμα. 

Ο Βεσάλιος πραγματοποίησε το προσκύνημα αυτό στους Αγίους Τόπους του Χριστιανισμού, όμως κατά την επιστροφή του, το πλοίο στο οποίο επέβαινε ναυάγησε πλησίον της παραλίας της Ζακύνθου. Ο Βεσάλιος σώθηκε μεν, αλλά όντας ήδη άρρωστος και ταλαιπωρημένος από το ταξίδι απεβίωσε στη Ζάκυνθο σε ηλικία 50 ετών και ετάφη εκεί. Η ημερομηνία θανάτου του με το νέο ημερολόγιο είναι η 15η Οκτωβρίου 1564.

Σε κεντρική πλατεία της πόλεως της Ζακύνθου έχει στηθεί τελευταία μνημείο προς τιμή του. Αυτό περιλαμβάνει: 

* προτομή του Α. Βεσάλιου από λευκόχρωμο μάρμαρο, με επιγραφή, που αναφέρει τόπο γεννήσεως και ημερομηνία γεννήσεως και θανάτου αυτού και
* ένα άγαλμα από χαλκό, το οποίο παριστάνει ολόσωμο πτώμα ανδρός σε φυσικό μέγεθος, με όλες τις ανατομικές λεπτομέρειες αυτού.

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Ολλανδικά) *RKDartists*. 420317. Ανακτήθηκε στις 13  Μαΐου 2020.
2. ↑  «Большая советская энциклопедия» (Ρωσικά) Η Μεγάλη Ρωσική Εγκυκλοπαίδεια. Μόσχα. 1969. Ανακτήθηκε στις 28  Σεπτεμβρίου 2015.
3. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb119280900. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
4. ↑  *Τσεχική Εθνική Βάση Δεδομένων Καθιερωμένων Όρων*. jn19990008772. Ανακτήθηκε στις 1  Μαρτίου 2022.
5. ↑  *CONOR.SI*. 128945251.
6. ↑  Ανακτήθηκε στις 24  Ιουνίου 2019.
7. ↑  «Library of the World's Best Literature». *Library of the World's Best Literature*. 1897.

Βιβλιογραφία
------------

* Dear, Peter. *Revolutionizing the Sciences: European Knowledge and Its Ambitions, 1500-1700*. Princeton: Princeton UP, 2001.
* Debus, Allen, ed. **Vesalius**. *Who's Who in the World of Science: From Antiquity to Present*. 1st ed. Hannibal: Western Co. 1968.
* O'Malley, CD. **Andreas Vesalius of Brussels, 1514-1564**. Berkley: University of California Press, 1964.
* Porter, Roy, ed. **Vesalius**. *The Biographical Dictionary of Scientists*. 2nd Ed. New York: Oxford University P, 1994.
* Saunders, JB de CM and O'Malley, Charles D. **The Illustrations from the Works of Andreas Vesalius of Brussels**. New York: Dover, 1973 [reprint].
* "Vesalius." Encyclopedia Americana. 1992.
* Williams, Trevor, ed. **Vesalius**. *A Biographical Dictionary of Scientists*. 3rd Ed. New York: John Wiley and Sons, 1982.

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Ανδρέας Βεσάλιος** |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 51696979
* **ΕΒΕ**: 114750
* **AA**: 160022
* LCCN: n81035178
* ISNI: 0000 0001 2132 6681
* GND: 118768204
* SELIBR: 99626
* SUDOC: 027182630
* BNF: cb119280900 (data)
* BPN: 70505433
* BIBSYS: 90210192
* ULAN: 500327607
* HDS: 014681
* MusicBrainz: 4d999ab7-9129-4d96-9fca-1811a77a96a0
* MGP: 119178
* NLA: 35580728
* NDL: 00476588
* NKC: jn19990008772
* ICCU: BVEV026780
* BNE: XX924825
* CiNii: DA03852346
* RKD: 420317

 |

 |