Ο **Μπέρτραντ «Μπερτ» Άρθουρ Πάτενουντ** (αγγλικά: Bertrand "Bert" Arthur Patenaude) (4 Νοεμβρίου 1909 – 4 Νοεμβρίου 1974) ήταν Αμερικανός ποδοσφαιριστής, ο οποίος αγωνιζόταν ως επιθετικός. Αναγνωρίζεται από τη FIFA ως ο σκόρερ του πρώτου χατ τρικ στην ιστορία του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Είναι μέλος του Hall of Fame Ποδοσφαίρου των Ηνωμένων Πολιτειών.

Σταδιοδρομία σε συλλόγους
-------------------------

Γεννημένος στη Μασαχουσέτη το 1909, ο Πάτενουντ άρχισε να παίζει στα ανταγωνιστικά τοπικά πρωταθλήματα στη γενέτειρά του στο Φολ Ρίβερ. Το 1928, υπέγραψε το πρώτο του επαγγελματικό συμβόλαιο με τη Φιλαντέλφεια Φιλντ Κλαμπ της Αμέρικαν Σόκερ Λιγκ. Στα οκτώ παιχνίδια του με τη Φιλαντέλφεια σημείωσε 6 γκολ. Παρά αυτή την παραγωγικότητα, μετακόμισε στους J&P Κόουτς για ένα παιχνίδι πρωταθλήματος και μετά μετακόμισε στη γενέτειρά του για τους Φολ Ρίβερ Μάρκσμεν. Ενώ έπαιζε με τους Μάρκσμεν, ο Πάτενουντ σχημάτισε ένα «θανατηφόρο» δίδυμο με έναν άλλο ντόπιο παίκτη της Μασαχουσέτης, τον Μπίλι Γκονσάλβες (σημείωσε 112 γκολ σε 114 εμφανίσεις με τον σύλλογο της Μασαχουσέτης). Παρέμεινε στους Μάρκσμεν μέχρι το καλοκαίρι του 1930, κερδίζοντας το Κύπελλο ΗΠΑ του 1930 πριν μετακομίσει στους Νιούαρκ Αμέρικανς. Σκόραρε 7 γκολ σε 5 παιχνίδια στην αρχή της σεζόν 1930-1931, αλλά για το τέλος της σεζόν μετακόμισε πίσω στους Μάρκσμεν. Το 1931, οι Μάρκσμεν συγχωνεύτηκαν με την Νιου Γιορκ Σόκερ Κλαμπ για να σχηματιστούν οι Νιου Γιορκ Γιάνκις. Ωστόσο, η Φολ Ρίβερ είχε ήδη αρχίσει να παίζει παιχνίδια Εθνικού Κυπέλλου. Επομένως, ενώ οι Γιάνκις κέρδισαν το Εθνικό Κύπελλο, τα αρχεία δείχνουν ως νικητή τους Φολ Ρίβερ. Στο κύπελλο, ο Πάτενουντ σημείωσε πέντε γκολ στη νίκη των Γιάνκις με 6–2 στον πρώτο αγώνα επί των Μπρίκλεϊερς εντ Μέισονς ΦΚ από το Σικάγο. Ο Πάτενουντ παρέμεινε στους Γιάνκις μέχρι την άνοιξη του 1931. Την ίδια χρονιά, οι Γιάνκις μετακόμισαν στο Νιου Μπέντφορντ της Μασαχουσέτης, όπου η ομάδα πήρε το όνομα Νιου Μπέντφορντ Ουέιλερς.

Η Αμέρικαν Σόκερ Λιγκ κατέρρεε μέχρι το φθινόπωρο του 1931 και τα αρχεία είναι ελλιπή, αλλά φαίνεται ότι το 1933, ο Πάτενουντ υπέγραψε με τους Φιλαντέλφεια Τζέρμαν-Αμέρικανς του δεύτερου Αμέρικαν Σόκερ Λιγκ. Το 1934, ο Πάτενουντ μετακόμισε δυτικά για να υπογράψει με τους Σεντ Λούις Σέντραλ Μπρούερις του Σεντ Λούις Σόκερ Λιγκ, στο σημείο εκείνο το μοναδικό επαγγελματικό πρωτάθλημα στη χώρα. Οι Σέντραλ Μπρούερις, με τον Πάτενουντ, κέρδισε το πρωτάθλημα και το Κύπελλο ΗΠΑ το 1935. Το 1935, οι Σέντραλ Μπρούερις αποχώρησαν από το πρωτάθλημα, έγινε ανεξάρτητη ομάδα και έχασε τη χορηγία της ζυθοποιίας. Ο Πάτενουντ παρέμεινε στην ομάδα, που είχε αλλάξει ονομασία σε Σεντ Λούις Σάμροκς. Το 1936, οι Σάμροκς πήγαν στον τελικό του Εθνικού Κυπέλλου, όπου ηττήθηκαν από τους Φιλαντέλφεια Τζέρμαν-Αμέρικανς.

Το 1936, ο Πάτενουντ επέστρεψε ανατολικά, όπου έπαιξε μια σεζόν με τη Φιλαντέλφεια Πάσον του Αμέρικαν Σόκερ Λιγκ, προτού εξαφανιστεί από την επαγγελματική σκηνή. Ο Πάτενουντ επέστρεψε στο Φολ Ρίβερ και εργάστηκε στη ζωγραφική και την ξυλουργική, μέχρι το θάνατό του το 1974.

Εθνική ομάδα
------------

Το 1930, ο Πάτενουντ κλήθηκε στην Εθνική ΗΠΑ για το Παγκόσμιο Κύπελλο του 1930. Σε εκείνο το Κύπελλο, σημείωσε ένα γκολ στο πρώτο παιχνίδι των ΗΠΑ εναντίον του Βελγίου και στη συνέχεια ένα χατ τρικ στη νίκη 3-0 επί της Παραγουάης. Μετά τον αποκλεισμό των ΗΠΑ από την Αργεντινή στους ημιτελικούς, οι ΗΠΑ πήγαν σε μια περιοδεία στη Νότια Αμερική, ολοκληρώνοντας με ήττα 4–3 από τη Βραζιλία, στην οποία ο Πάτενουντ σημείωσε το έκτο και τελευταίο του γκολ για τις ΗΠΑ και δεν εμφανίστηκε ποτέ ξανά με την εθνική ομάδα.

Το ρεκόρ του Πάτενουντ με τέσσερα γκολ σε ένα Παγκόσμιο Κύπελλο παραμένει το πρότυπο για έναν Αμερικανό παίκτη. Επιπλέον, το σύνολο του ήταν το ορόσημο όλων των εποχών για έναν Αμερικανό παίκτη μέχρι που ο Λάντον Ντόνοβαν σημείωσε το τρίτο, το τέταρτο και το πέμπτο γκολ καριέρας του στο Παγκόσμιο Κύπελλο στη διοργάνωση του 2010.

### Χατ τρικ στο Παγκόσμιο Κύπελλο

Η ιστορική ημέρα του Πάτενουντ ήρθε στις 17 Ιουλίου 1930, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες έπαιξαν με την Παραγουάη στο πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο. Ο Πάτενουντ σημείωσε το εναρκτήριο γκολ στο 10ο λεπτό. Ένα δεύτερο γκολ στο 15ο λεπτό είχε πιστωθεί με πολλούς διαφορετικούς τρόπους: ως αυτογκόλ του Αουρέλιο Γκονζάλες (σύμφωνα με την RSSSF), ένα κανονικό γκολ του Αμερικανού Τομ Φλόρι (σύμφωνα με το επίσημο ρεκόρ αγώνων της FIFA) ή ως το δεύτερο γκολ του Πάτενουντ (σύμφωνα με την Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία ΗΠΑ). Ένα γκολ του Πάτενουντ στο 50ο λεπτό έδωσε στις ΗΠΑ μια νίκη με 3-0 επί των Νοτιοαμερικανών.

Η διαμάχη και οι αποκλίσεις για το δεύτερο γκολ είχαν οδηγήσει σε σύγχυση σχετικά με το πρώτο χατ τρικ του Παγκοσμίου Κυπέλλου, καθώς ο Αργεντινός Γκιγιέρμο Στάμπιλε σκόραρε ένα χατ τρικ εναντίον του Μεξικού μόλις δύο ημέρες μετά τον αγώνα ΗΠΑ-Παραγουάης. Ωστόσο, η FIFA ανακοίνωσε στις 10 Νοεμβρίου 2006, ότι ο Πάτενουντ ήταν ο πρώτος που σημείωσε χατ τρικ στο Παγκόσμιο Κύπελλο, επιβεβαιώνοντας ότι σημείωσε και τα τρία γκολ.

Ο Πάτενουντ εισήχθη στο Hall of Fame Ποδοσφαίρου των Ηνωμένων Πολιτειών το 1971. Απεβίωσε στο Φολ Ρίβερ την ημέρα των 65ων γενέθλίων του.

Τίτλοι και διακρίσεις
---------------------

**Φολ Ρίβερ Μάρκσμεν**

* Αμέρικαν Σόκερ Λιγκ: 1928–29, 1929, 1930
* Κύπελλο ΗΠΑ: 1930, 1931

**Σεντ Λούις Σέντραλ Μπρούερις**

* Κύπελλο ΗΠΑ: 1935

**Ηνωμένες Πολιτείες**

* Παγκόσμιο Κύπελλο: 3η θέση 1930

**Ατομικές**

* Χάλκινο Παπούτσι του Παγκοσμίου Κυπέλλου: 1930
* Καλύτερη ομάδα του Παγκόσμιου Κυπέλλου: 1930
* Hall of Fame Ποδοσφαίρου των Ηνωμένων Πολιτειών: 1971

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Williams, Jack (19 2015). «Bert Patenaude, the forgotten hero who scored the first ever World Cup hat-trick». *The Guardian*.. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2015.
2. ↑  Barboza, Scott (11 Ιουλίου 2010). «Credit for Patenaude long overdue». *ESPN*. Ανακτήθηκε στις 29 Οκτωβρίου 2021.
3. ↑  Jose, Colin (25 Ιουνίου 1998). *The American Soccer League: The Golden Years of American Soccer 1921-1931 - Colin Jose*. ISBN 9781461716129. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2015.
4. ↑  «Bertram Patenaude - 1971 Inductee | National Soccer Hall of Fame».
5. 1 2 3 4  Litterer, Dave· Goloboy, Jim (16 Ιουλίου 2015). «U.S. Open Cup at RSSSF». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Μαΐου 2011. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2015.
6. ↑  «Magical feeling of a hat-trick: Pele, Siri, Patenaude, Francis,, Pontikas, Lee Wai». 90soccer.com. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2021.
7. ↑  «Fall River's Bert Patenaude had World Cup's first hat trick». Sports.espn.go.com. 7 Δεκεμβρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2015.
8. ↑  «The 10 Most Significant Goals In U.S. Soccer History: Bert Patenaude | Longform». SI.com. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2015.
9. ↑  Helms, Andrew (1 Ιουλίου 2014). «USA-Belgium: Reliving the USMNT's Wild Run in the 1930 World Cup». The New Republic. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2015.
10. ↑  «American Bert Patenaude credited with first hat trick in FIFA World Cup™ history». *FIFA.com*. Fédération Internationale de Football Association. 15 Ιουλίου 2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Απριλίου 2014. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2015.
11. ↑  «A short history of World Cup hat-tricks: from Patenaude to Ramos». Ανακτήθηκε στις 15 Απριλίου 2023.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* National Soccer Hall of Fame - Βιογραφία παίκτη
* Ιστορία Παγκοσμίου Κυπέλλου 1930 με φωτογραφία ομάδας των ΗΠΑ
* Μπερτ Πάτενουντ στην ιστοσελίδα National-Football-Teams.com