Η **Υπόθεση Καρλίτο** (αγγλικά: *Carlito's Way*‎‎) είναι αστυνομική δραματική ταινία του 1993 αμερικανικής παραγωγής σε σκηνοθεσία Μπράιαν Ντε Πάλμα. Πρωταγωνιστούν οι Αλ Πατσίνο, Σον Πεν και η Πενελόπε Αν Μίλερ.

Πλοκή
-----

Μετά από 5ετή παραμονή στην φυλακή, ο Πορτορικανός μεγαλέμπορος ναρκωτικών Καρλίτο Μπριγκάντε αποφυλακίζεται λόγω καλής διαγωγής και χάρη στην βοήθεια του δικηγόρου του Ντέιβιντ Κλάινφιλντ. Αποφασισμένος να ξεκόψει από το κακό παρελθόν του, κάνει σχέδια να πάει στις Μπαχάμες και να δραστηριοποιηθεί σε εταιρία ενοικιάσεως αυτοκίνητων. Του λείπει όμως ένα μικρό κεφάλαιο της τάξεως των 75 χιλιάδων δολαρίων για να κάνει το όνειρο του πραγματικότητα. Έτσι γίνεται συνεταίρος σε ένα νυχτερινό μαγαζί, με μοναδικό στόχο του να μαζέψει τα χρήματα που του χρειάζονται. Εκεί όμως έρχεται αντιμέτωπος με το εγκληματικό του παρελθόν. Στο μαγαζί εμφανίζεται ένας ανερχόμενος μεγαλέμπορος ναρκωτικών, ο Μπένι Μπλάνκο, ο οποίος προτείνει στον Καρλίτο να συνεργαστούν μαζί για τη διακίνηση μεγάλων ποσοτήτων ηρωίνης, αξιοποιώντας τις παλιές διασυνδέσεις του Καρλίτο. Ο Καρλίτο αρνείται πεισματικά, ζητώντας από τους μπράβους του μαγαζιού να τον πετάξουν έξω από το μαγαζί.

Ταυτόχρονα, ο Καρλίτο πηγαίνει να συναντήσει την παλιά του σχέση, την Γκέιλ, ζητώντας της να κάνουν ένα καινούργιο ξεκίνημα στην σχέση τους και να τον ακολουθήσει στις Μπαχάμες. Η ίδια, παρότι αγαπάει ακόμη τον Καρλίτο, αρνείται την πρόταση, επειδή θεωρεί οτι ο Καρλίτο δεν έχει αποκοπεί τελείως από το εγκληματικό του παρελθόν. Ο Κλάιφιλντ ζητά από τον Καρλίτο να τον βοηθήσει σε μια απόδραση ένος πελάτη του μαφιόζου, λέγοντάς του ότι θα του δώσει τα χρήματα που χρειάζεται. Ο Καρλίτο δέχεται να συμμετάσχει στο σχέδιο απόδρασης, πιστεύοντας ότι θα είναι και η τελευταία παράνομη δουλειά του. Ο Κλάιφιλντ όμως αποδεικνύεται αναξιόπιστος, καθώς κατά την διάρκεια της απόδρασης δολοφονεί τον μαφιόζο, βάζοντας σε μεγάλους μπελάδες τον Καρλίτο.

Ο Καρλίτο φεύγει βιαστικά για το μαγαζί και παίρνει όσα χρήματα μπορεί προκειμένου να φύγει άμεσα από τη Νέα Υόρκη. Ειδοποιεί την Γκέιλ να τον περιμένει στο σιδηροδρομικό σταθμό για να πάνε μαζί στις Μπαχάμες. Ωστόσο, στην αποβάθρα του σταθμού τον περιμένει ο Μπένι Μπλάνκο και τον πυροβολεί θανάσιμα, στερώντας του την ευκαιρία να πραγματοποιήσει την επιθυμία του να φύγει μακριά από το σκοτεινό παρελθόν του.

Διανομή ρόλων
-------------

* Αλ Πατσίνο ως Καρλίτο Μπριγκάντε
* Σον Πεν ως Ντέιβιντ Κλάιφελντ
* Πενέλοπε Αν Μίλερ ως Γκέιλ
* Λουί Γκούζμαν ως Πατσάνγκα
* Τζον Λεγκούιζαμο ως Μπένι Μπλάνκο
* Πολ Μαζούρσκι ως δικαστής Φάινσταϊν

Παραγωγή
--------

Ο Πατσίνο άκουσε για πρώτη φορά για τον χαρακτήρα Καρλίτο Μπριγκάντε σε ένα γυμναστήριο YMCA στη Νέα Υόρκη το 1973. Ο Πατσίνο εργαζόταν για την ταινία του *Σέρπικο* όταν συνάντησε τον δικαστή του ανώτατου δικαστηρίου της πολιτείας της Νέας Υόρκης Έντουιν Τόρες (τον συγγραφέα που έγραψε τα μυθιστορήματα *Carlito's Way* και *After Hours*). Όταν ολοκληρώθηκαν τα μυθιστορήματα ο Πατσίνο τα διάβασε και άρεσαν, ειδικά ο χαρακτήρας του Καρλίτο.  Η έμπνευση για τα μυθιστορήματα προήλθε από το υπόβαθρο του Τόρες: το μπαρ του Ανατολικού Χάρλεμ όπου γεννήθηκε και η ατμόσφαιρα των συμμοριών, των ναρκωτικών και της φτώχειας.  Το 1989, ο Πατσίνο δέχτηκε μια αγωγή 6 εκατομμυρίων δολαρίων από τον παραγωγό Έλιοτ Κάστνερ. Ο Κάστνερ ισχυρίστηκε ότι ο Πατσίνο είχε κάνει μια συμφωνία για να πρωταγωνιστήσει στην εκδοχή μιας ταινίας του Καρλίτο με τον Μάρλον Μπράντο ως τον ποινικολόγο Ντέιβιντ Κλάινφελντ. Η αγωγή απορίφθηκε και το έργο εγκαταλείφθηκε. 

Ο Πατσίνο πήγε στον παραγωγό Μάρτιν Μπρέγκμαν με σκοπό να γυρίσει μια ταινία του Καρλίτο Μπριγκάντε και του έδειξε ένα πρώιμο προσχέδιο σεναρίου, το οποίο ο Μπρέγκμαν απέρριψε.  Τόσο ο Μπρέγκμαν όσο και ο Πατσίνο συμφώνησαν ότι ο χαρακτήρας του Μπριγκάντε θα παρείχε μια κατάλληλη βιτρίνα για το ταλέντο του Πατσίνο.  Ο Μπρέγκμαν πλησίασε τον σεναριογράφο Ντέιβιντ Κόεπ, ο οποίος μόλις είχε ολοκληρώσει τη συγγραφή του σεναρίου για την επερχόμενη ταινία του Μπρέγκμαν *The Shadow,* και του ζήτησε να γράψει το σενάριο για *το Υπόθεση Καρλίτο*.  Αποφασίστηκε ότι το σενάριο θα βασιστεί στο δεύτερο μυθιστόρημα *After Hours*. Ο Καρλίτο σε αυτό το στάδιο θα ταίριαζε περισσότερο με την ηλικία του Πατσίνο.  Αν και βασίστηκε κυρίως στο δεύτερο μυθιστόρημα, ο τίτλος *Υπόθεση Καρλίτο* παρέμεινε,  κυρίως λόγω της ύπαρξης της ταινίας του Μάρτιν Σκορσέζε *Μετά τα μεσάνυχτα*.  Ο Μπρέγκμαν θα συνεργαζόταν στενά με τον Κόεπ για δύο χρόνια για να αναπτύξει περαιτέρω το σενάριο γυρισμάτων για την ταινία. 

Οι σκηνές του νοσοκομείου γράφτηκαν 25 με 30 φορές επειδή οι ηθοποιοί είχαν πρόβλημα με τη σειρά, με τον Πατσίνο να σκέφτεται ακόμη και ότι ο Καρλίτο δεν θα πήγαινε στο νοσοκομείο. Με μια τελευταία επανεγγραφή, ο Κόεπ κατάφερε να κάνει τη σκηνή να λειτουργήσει προς ικανοποίηση του Πατσίνο.  Στα μυθιστορήματα ο Κλάινφελντ δεν πεθαίνει, αλλά ο Ντε Πάλμα έχει τεράστια αίσθηση δικαιοσύνης και ανταπόδοσης. Δεν θα μπορούσε να σκοτώσει τον Καρλίτο και να έχει ζωντανό τον Κλάινφιλντ. 

Κάποια στιγμή, ο σκηνοθέτης του *Βρόμικου σαββατοκύριακου* Τζον Μακένζι συνδέθηκε με την ταινία. Όταν επιλέχτηκε *το Carlito's Way* και η συνέχειά του *After Hours*, ο Μπρέγκμαν είχε στο μυαλό του τον Έιμπελ Φεράρα. Ωστόσο, όταν ο Μπρέγκμαν και ο Φεράρα χώρισαν, κλήθηκε ο Ντε Πάλμα. Ο Μπρέγκμαν εξήγησε ότι αυτή η απόφαση δεν αφορούσε «να ξανασυγκέντρωσε την παλιά ομάδα», παρά να χρησιμοποιήσει τα καλύτερα διαθέσιμα ταλέντα.  Ο Ντε Πάλμα, απρόθυμα, διάβασε το σενάριο και μόλις εμφανίστηκαν ισπανόφωνοι χαρακτήρες, φοβήθηκε ότι θα ήταν *Ο σημαδεμένος* ξανά.  Είπε ότι δεν ήθελε να κάνει άλλη μια ισπανόφωνη γκανγκστερική ταινία.  Όταν τελικά ο Ντε Πάλμα το διάβασε μέχρι το τέλος, συνειδητοποίησε ότι δεν ήταν αυτό που νόμιζε. Ο Ντε Πάλμα άρεσε στο σενάριο και το οραματίστηκε ως ταινία νουάρ.  Ο Μπρέγκμαν επέβλεπε το casting σε όλα τα στάδια της προπαραγωγής και επέλεξε προσεκτικά τη δημιουργική ομάδα που θα έκανε την ταινία πραγματικότητα. Αυτό περιελάμβανε τον σχεδιαστή παραγωγής Richard Sylbert, τον μοντέρ Bill Pankow, την ενδυματολόγο Aude Bronson-Howard και τον διευθυντή φωτογραφίας Stephen Burum. 

Αρχικά, τα γυρίσματα ξεκίνησαν στις 22 Μαρτίου 1993, αν και το πρώτο προγραμματισμένο γύρισμα, η κορύφωση του Grand Central Station, έπρεπε να αλλάξει όταν ο Πατσίνο εμφανίστηκε με πατερίτσες. Αντ' αυτού, η σειρά της αίθουσας πισίνας για την οικοδόμηση έντασης, όπου ο Καρλίτο συνοδεύει τον νεαρό ξάδερφό του Guajiro σε μια άτυχη διαπραγμάτευση ναρκωτικών, ξεκίνησε την παραγωγή.  Επειδή η ταινία βασιζόταν σε μεγάλο βαθμό σε χαρακτήρες και περιλάμβανε λίγη δράση, η πρώιμη ακολουθία της πισίνας έπρεπε να είναι περίτεχνη και να στηθεί σωστά. Ξοδεύτηκε τεράστιος χρόνος για να στηθεί και να γυριστεί.  Αφού το κινηματογραφικό στούντιο είχε δει μια αποκοπή της ακολουθίας της αίθουσας της πισίνας, δόθηκε ένα σημείωμα στο συνεργείο που έλεγε ότι ένιωθαν ότι η σκηνή ήταν πολύ μεγάλη. Ο Ντε Πάλμα αφιέρωσε περισσότερο χρόνο προσθέτοντας στη σειρά και με τη βοήθεια του μοντέρ Μπιλ Πάνκοφ την έκανε να δουλέψει. Οι παραγωγοί επέστρεψαν λέγοντας «πολύ καλύτερα πιο κοντό». 

Εκτός από τη σεκάνς της αφίσας, η οποία γυρίστηκε στη Φλόριντα, ολόκληρη η ταινία γυρίστηκε σε τοποθεσία στη Νέα Υόρκη. Ο Ντε Πάλμα περιπλανήθηκε στο Μανχάταν αναζητώντας κατάλληλες οπτικές τοποθεσίες. Μια κατοικία στην 115η οδό έγινε ο τόπος της επιστροφής του Καρλίτο στο σπίτι. Η αίθουσα του δικαστηρίου, στην οποία ο Καρλίτο ευχαριστεί τον εισαγγελέα, γυρίστηκε στο χώρο εργασίας του δικαστή Τόρες, στο κτίριο του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Πολιτείας στην 60ή οδό.  Το Club Paradise ήταν αρχικά σε μια καφετέρια στο West Side. Αλλά αυτό θεωρήθηκε πολύ στενό για τα γυρίσματα. Ένα πολυεπίπεδο μπιστρό κλαμπ σχεδιασμένο από τον Ντε Πάλμα διαμορφώθηκε στα Kaufman-Astoria Studios στο Long Island City, σε στυλ art deco disco της δεκαετίας του 1970. 

Η απόδραση του Tony Taglialucci από το Rikers Island, ένα νυχτερινό γύρισμα στα μέσα του ποταμού, θεωρήθηκε αδύνατη. Αντ' αυτού, η παραγωγή χρησιμοποίησε ένα ναυπηγείο του Μπρούκλιν όπου το σκάφος του Κλάινφελντ κατέβηκε σε μια άδεια "αποβάθρα" στην οποία αντλούνταν το νερό του ποταμού. Εγκαταστάθηκαν μηχανές καπνού και πύργοι διαστημικών φώτων.

Για ένα κορυφαίο φινάλε, ο De Palma διοργάνωσε μια καταδίωξη από την πλατφόρμα του σταθμού Harlem-125th Street (Metro-North) μέχρι τις κυλιόμενες σκάλες του Grand Central Terminal. Για το γύρισμα, τα τρένα επαναδρομολογήθηκαν και χρονομετρήθηκαν έτσι ώστε ο Πατσίνο και οι διώκτες του να μπορούν να πάνε από το αυτοκίνητο σε βαγόνι.  Η διάρκεια της σκηνής της κυλιόμενης σκάλας κατά τη διάρκεια των πυροβολισμών στο Grand Central Station προκάλεσε πονοκέφαλο στον μοντέρ Πάνκοφ. Έπρεπε να συνδυάσει τις σεκάνς έτσι ώστε το κοινό να είναι τόσο δεμένο στη δράση που να μην σκέφτεται πόσο καιρό λειτουργούσε η κυλιόμενη σκάλα.

Υποδοχή
-------

### Κριτικές

Η ταινία κυκλοφόρησε στις 3 Νοεμβρίου 1993. Η κριτική ανταπόκριση κατά την κυκλοφορία της στις αίθουσες ήταν κάπως χλιαρή. Η ταινία επικρίθηκε επειδή ακολουθούσε το στυλ παλιών ταινιών, κυρίως τον Σημαδεμένο του Ντε Πάλμα και τους Αδιάφθορους. Ο Ρότζερ Ίμπερτ των Chicago Sun Times ανέφερε στην κριτική του ότι η ταινία είναι μια από τις καλύτερες του Ντε Πάλμα με μερικές από τις καλύτερες σκηνές που έχει κάνει. Ο Πάτρικ Ντόιλ επαινέστηκε επίσης για το σάουντρακ της ταινίας, το οποίο περιγράφηκε ως «ελεγειακό» και «στοιχειώδες όμορφο», το οποίο «εμφανίζει τον Ντόιλ ως ένα από τα σημαντικότερα ταλέντα της μουσικής σύγχρονων ταινιών»."

Στον ιστότοπο συγκέντρωσης κριτικών Rotten Tomatoes η ταινία έχει ποσοστό αποδοχής 82% βασισμένες σε 49 κριτικές, με μέσο όρο 7.10 στα 10.  Η κριτική συναίνεση του ιστοτόπου αναφέρει: "Η "Υπόθεση Καρλίτο" ενώνει ξανά τον Ντε Πάλμα και τον Πατσίνο για μια πιο θλιβερή αντίληψη του εγκληματικού έπους, παραδίδοντας ένα κομψό θρίλερ με μια καρδιά που χτυπά κάτω από τις πυροτεχνικές παραστάσεις και τα σκηνικά του."
 Στο Metacritic στην ταινία αποδίδεται μέσος όρος βαθμολογίας 66 στα 100, με βάση 25 κριτικές, υποδεικνύοντας «γενικά ευνοϊκές κριτικές».

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3 4  (Τσεχικά) *Česko-Slovenská filmová databáze*. 2001.
2. 1 2 3 4  *Hot Dog* magazine, August 2000, P. 30.
3. ↑  *Carlito's Way* Press Pack, p. 2.
4. 1 2  Martin Bregman (2004). *The Making of Carlito's Way* (DVD). Universal.
5. 1 2 3 4  *Carlito's Way* Press Pack, p. 4.
6. 1 2  Edwin Torres (2004). *The Making of Carlito's Way* (DVD). Universal.
7. 1 2 3  David Koepp (2004). *The Making of Carlito's Way* (DVD). Universal.
8. 1 2  Brian De Palma (2004). *The Making of Carlito's Way* (DVD). Universal.
9. ↑  *Carlito's Way* Press Pack", p. 7.
10. 1 2  *Hot Dog* magazine, August 2000, p. 33.
11. 1 2  *Carlito's Way* Press Pack", p. 8.
12. ↑  Bill Pankow (2004). *The Making of Carlito's Way* (DVD). Universal.
13. ↑  Seitz, Matt Zoller. «Carlito's Way – Reverse Shot». www.reverseshot.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Μαρτίου 2008. Ανακτήθηκε στις 26 Μαρτίου 2008.
14. ↑  Berardinelli, James (1993). «Review by Berardinelli». www.reelviews.net. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 19 Μαΐου 2020. Ανακτήθηκε στις 26 Μαρτίου 2008.
15. 1 2  Ebert, Roger (11 Δεκεμβρίου 1993). «Roger Ebert review». *rogerebert.com*. Chicago Sun-Times. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Απριλίου 2008. Ανακτήθηκε στις 26 Μαρτίου 2008.
16. ↑  «Carlito's Way score». www.soundtrack-express.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 Ιουλίου 2008. Ανακτήθηκε στις 26 Μαρτίου 2008.
17. ↑  «Carlito's Way (1993)». *Rotten Tomatoes*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαΐου 2019. Ανακτήθηκε στις 31 Μαΐου 2023.
18. ↑  «carlitos-way». *Metacritic*. Red Ventures. 2023. Ανακτήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 2023.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* *Υπόθεση Καρλίτο*   στην IMDb
* *Υπόθεση Καρλίτο* στο AllMovie

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Τέχνη
* Πύλη:Κινηματογράφος
 |

 |