Ένα **οδοντικό φράγμα** ή ένα **λαστιχένιο φράγμα** είναι ένα λεπτό, 6 inches (150 mm) τετράγωνο φύλλο, συνήθως λάτεξ ή νιτριλίου, που χρησιμοποιείται στην οδοντιατρική για να απομονώσει το σημείο της επέμβασης (ένα ή περισσότερα δόντια) από το υπόλοιπο στόμα. Μερικές φορές ονομάζεται "Kofferdam" (από τα Γερμανικά ), σχεδιάστηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1864 από τον Sanford Christie Barnum.  Χρησιμοποιείται κυρίως σε ενδοδοντική, σταθερή προσθετική ( στεφάνες, γέφυρες ) και γενικές θεραπείες αποκατάστασης. Σκοπός του είναι να αποτρέψει την παρεμβολή του σάλιου στο οδοντιατρικό έργο (π.χ. μόλυνση των μικροοργανισμών του στόματος κατά τη θεραπεία των ριζικών σωλήνων ή να διατηρήσει στεγνά τα υλικά πλήρωσης όπως το σύνθετο υλικό κατά την τοποθέτηση και τη σκλήρυνση), και να αποτρέψει την εισπνοή οργάνων και υλικών, κατάποση ή ζημιά στο στόμα. Στην οδοντιατρική, η χρήση λαστιχένιου φράγματος αναφέρεται μερικές φορές ως *απομόνωση* ή *έλεγχος υγρασίας*. 

Τα οδοντιατρικά φράγματα με διαφορετική μορφή χρησιμοποιούνται επίσης για ασφαλέστερο στοματικό σεξ.

Οδοντιατρική
------------

Η τεχνική που χρησιμοποιείται για την εφαρμογή του οδοντικού φράγματος επιλέγεται σύμφωνα με το δόντι που απαιτεί θεραπεία. Διάφορες τεχνικές μπορούν να χρησιμοποιηθούν, συμπεριλαμβανομένης της απομόνωσης ενός δοντιού, της απομόνωσης πολλαπλών δοντιών ή της τεχνικής διάσπασης φράγματος. Το οδοντικό φράγμα προετοιμάζεται με διάτρηση μιας ή περισσότερων οπών στο φύλλο του οδοντικού φράγματος για να καταστεί δυνατή η απομόνωση του κατάλληλου αριθμού δοντιών που απαιτούνται για την οδοντιατρική διαδικασία. Το οδοντικό φράγμα εφαρμόζεται στη συνέχεια στο δόντι, αγκυρώνεται στη θέση του χρησιμοποιώντας ένα μεταλλικό ή εύκαμπτο πλαστικό σφιγκτήρα (επιλέγεται ανάλογα με το δόντι και την περιοχή που θα εφαρμοστεί). Ο σφιγκτήρας θα ταιριάζει ιδανικά γύρω από το δόντι κατά μήκος του περιθωρίου του ούλου, σταθεροποιώντας το οδοντικό φράγμα και αποτρέποντας τη μόλυνση της περιοχής εργασίας λόγω εισόδου σάλιου.  Τα άτομα μπορεί να βιώσουν υποκειμενική ενόχληση λόγω της σφιχτής αίσθησης του σφιγκτήρα φράγματος, επομένως τοπικό αναισθητικό (υγρό ή τζελ) μπορεί να εφαρμοστεί στο ούλο κατά την κρίση του χειριστή πριν από την εφαρμογή του οδοντικού φράγματος.

Στοματικό σεξ
-------------

 Αρωματισμένα φράγματα συσκευασμένα προς πώληση ως ασφαλέστερο σεξ προϊόν.
Μερικές φορές τα οδοντιατρικά φράγματα προτείνονται για χρήση ως φυσικό εμπόδιο κατά της ανταλλαγής σωματικών υγρών κατά τη διάρκεια της αιδοιολειχίας και της πρωκτολειχίας, ειδικά για τις γυναίκες που κάνουν σεξ με γυναίκες για προστασία από σεξουαλικώς μεταδιδόμενες λοιμώξεις (ΣΜΝ).  Ωστόσο, σπάνια χρησιμοποιούνται για το σκοπό αυτό,    και δεν υπάρχουν καλές ενδείξεις ότι η χρήση τους μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης ΣΜΝ, συμπεριλαμβανομένου του κινδύνου μόλυνσης από τον ιό HIV. 

Μετά τη λίπανση με λιπαντικό με βάση το νερό, μπορεί να συγκρατηθεί ένα μη οδοντωτό οδοντικό φράγμα πάνω από τον αιδοίο ή τον πρωκτό, επιτρέποντας τη στοματική διέγερση αυτών των περιοχών χωρίς μετάδοση σωματικών υγρών ή άμεση φυσική επαφή. Το πλαστικό περιτύλιγμα, τα προφυλακτικά (επανατοποθετούνται με το κόψιμο της άκρης και του δακτυλίου και τα κόβουμε κατά μήκος) ή γάντια από λατέξ (κομμένα κατά μήκος) μπορούν να χρησιμοποιηθούν για προστασία από ΣΜΝ με παρόμοιο τρόπο όπως ένα οδοντικό φράγμα, παρέχοντας ένα φυσικό φράγμα για την κάλυψη του αιδοίου ή του πρωκτού κατά την διάρκεια του στοματικού σεξ, αυτές οι εναλλακτικές μέθοδοι φραγμού είναι πιο προσιτές και άμεσα διαθέσιμες από τις οδοντιατρικές φράξεις.   

 Ένα διάγραμμα που δείχνει πώς ένα προφυλακτικό μπορεί να επανατοποθετηθεί σε ένα φράγμα.
Τα οδοντιατρικά φράγματα προωθήθηκαν αρχικά τη δεκαετία του 1980 σε μερικές εκστρατείες για ασφαλέστερο σεξ ως εμπόδιο για την πρόληψη της μετάδοσης των ΣΜΝ κατά τη διάρκεια του στοματικού σεξ.  Εισήχθησαν για χρήση σε γυναικείες φυλακές στον Καναδά και την Αυστραλία (στις πολιτείες της Νέας Νότιας Ουαλίας, της Πρωτεύουσας της Αυστραλίας, της Δυτικής Αυστραλίας και της Νότιας Αυστραλίας) τη δεκαετία του 1990 ως μορφή σεξουαλικής προστασίας μετά τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ). ) συνέστησε ότι οι γυναίκες κρατούμενες θα πρέπει να έχουν πρόσβαση σε οδοντιατρικά φράγματα.   Οι κρατούμενοι έχουν αναφέρει πολυάριθμα εμπόδια για τη χρήση οδοντικών φραγμάτων, όπως το υπερβολικά παχύ φράγμα, η έλλειψη διαθεσιμότητας, η κακή γεύση και οι μειωμένες αισθήσεις όταν χρησιμοποιούνται για στοματικό σεξ. Τα οδοντιατρικά φράγματα συχνά ανακαταλαμβάνονται από φυλακισμένους για άλλες χρήσεις, όπως ελαστικά μαλλιών, σουπλά ή κορδόνια παπουτσιών.  Είναι σχετικά ακριβά και δύσκολα αποκτώνται εκτός του συστήματος των φυλακών.  Τα λαστιχένια φράγματα δεν κατασκευάζονται, δεν διατίθενται στο εμπόριο, δεν καταγράφονται, δεν δοκιμάζονται ή δεν αξιολογούνται ως προς την αποτελεσματικότητά τους ως βοήθημα πρόληψης των ΣΜΝ και δεν υπάρχουν προς το παρόν μελέτες σχετικά με τη διαπερατότητά τους σε παθογόνους παράγοντες ΣΜΝ.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Elderton, R. J. (1971-02-01). «A modern approach to the use of rubber dam--1». *The Dental Practitioner and Dental Record* **21** (6): 187–193. ISSN 0011-8729. PMID 5278933. .
2. ↑  Luca Martinelli, The rubber dam technique, Academia.
3. ↑  «What's a dental dam?». *www.plannedparenthood.org* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2019.
4. ↑  Summary of safety and effectiveness for Sheer Glyde dams
5. ↑  How to use a dental dam
6. ↑  Madrati, Ahmed; Abid, S; Tamimi, F; Ezzi, A; sammani, A; Shaar, M; Zafar, M (September 2018). «Dental-Dam for Infection Control and Patient Safety during Clinical Endodontic Treatment: Preferences of Dental Patients». *International Journal of Environmental Research and Public Health* **15** (9): 2012. doi:10.3390/ijerph15092012. PMID 30223521.
7. 1 2 3 4 5  Richters, J; Prestage, G; Schneider, K; Clayton, S (Jun 2010). «Do women use dental dams? Safer sex practices of lesbians and other women who have sex with women.». *Sexual Health* **7** (2): 165–9. doi:10.1071/SH09072. PMID 20465981.
8. ↑  Yap, L; Richters, J; Butler, T; Schneider, K; Kirkwood, K; Donovan, B (Jun 2010). «Sexual practices and dental dam use among women prisoners--a mixed methods study.». *Sexual Health* **7** (2): 170–6. doi:10.1071/SH09138. PMID 20465982.
9. 1 2  Jonathan Zenilman, Mohsen Shahmanesh (2012). *Sexually transmitted infections : diagnosis, management, and treatment*. Sudbury, Mass.: Jones & Bartlett Learning. σελ. 330. ISBN 9780763786755.
10. 1 2 3  Yap, L; Richters, J; Butler, T; Schneider, K; Kirkwood, K; Donovan, B (June 2010). «Sexual practices and dental dam use among women prisoners - a mixed methods study.». *Sexual Health* **7** (2): 170–6. doi:10.1071/SH09138. PMID 20465982.
11. ↑  «Dental Dam Use». *www.cdc.gov*. Centers for Disease Control and Prevention. Ανακτήθηκε στις 18 Σεπτεμβρίου 2018.
12. ↑  Stevens, P; Hall, J (July 2001). «Do women use dental dams? Safer sex practices of lesbians and other women who have sex with women.». *Journal of Obstetric, Gynecologic & Neonatal Nursing* **30** (4): 439–447. doi:10.1111/j.1552-6909.2001.tb01563.x. PMID 11461028.
13. ↑  Richters, J; Clayton, S (June 2010). «The practical and symbolic purpose of dental dams in lesbian safer sex promotion». *Sexual Health* **7** (2): 103–106. doi:10.1071/SH09073. PMID 20648734.