Συντεταγμένες: 49°3′N 1°15′W﻿ / ﻿49.050°N 1.250°W﻿ / 49.050; -1.250

Η **Μανς** (γαλλικά: *Manche*) είναι γαλλικός νομός στη διοικητική περιοχής της Νορμανδίας. Το όνομα του νομού προέρχεται από τη Μάγχη, τη θάλασσα που βρέχει όλα τα βόρεια, τα δυτικά και τα βορειοανατολικά παράλια του νομού. Το INSEE και η La Poste του αποδίδουν τον κωδικό 50. Πρωτεύουσα του νομού είναι το Σαιν-Λο.

Πριν το 2016 ο νομός Μανς ανήκε στην περιοχή Κάτω Νορμανδία η οποία συνενώθηκε με την Άνω Νορμανδία και πλέον αποτελούν τη νέα διοικητική περιοχή Νορμανδία.

Οι κάτοικοι ονομάζονται *Μανσουά* και *Μανσουάζ* ή *Μανσό* και *Μανσότ*.

Γεωγραφικά στοιχεία
-------------------

Χάρτης του νομού Μανς
Θέση του νομού Μανς στη Νορμανδία
Ο νομός Μανς αποτελεί τμήμα της διοικητικής περιοχής της Νορμανδίας και έχει έκταση 4.890 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Συνορεύει στα ανατολικά με το νομό Καλβαντός, στα νοτιοανατολικά με το νομό Ορν και στα νότια με τους νομούς Μαγιέν και Ιλ-ε-Βιλαίν. Στα δυτικά και στα βόρεια ο νομός βρέχεται από τη θάλασσα της Μάγχης σε 350 χιλιόμετρα ακτογραμμής. Στα ανοιχτά των δυτικών ακτών βρίσκονται οι Αγγλονορμανικές νήσοι εκ των οποίων μόνο τα νησιά Σωζέ είναι γαλλικά και ανήκουν στο νομό Μανς.

Πρωτεύουσα του νομού είναι το Σαιν-Λο (18.961κατ.), που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 253 χιλιομέτρων κατ'ευθεία γραμμή βορειοδυτικά του Παρισιού.

Ο πληθυσμός του νομού ανέρχεται σε 498.362 κατοίκους (2016).

Ο νομός βρίσκεται στην περιοχή της Οροσειράς της Αρμορικής και περιλαμβάνει τρεις περιοχές:

* Στα βόρεια, η χερσόνησος Κοταντέν, που καταλαμβάνει τα δύο τρίτα του νομού.
* Στο κέντρο, μεταξύ του Λεσαί και του Καραντάν, εκτείνεται μια χαμηλή περιοχή με υψόμετρα μικρότερα των 50 μέτρων. Παλιά ήταν βαλτώδης περιοχή που πλημμύριζε συχνά, τώρα είναι πλούσιοι βοσκότοποι.
* Στα νότια το ανάγλυφο αναζωογονείται με λόφους, όπου το υψόμετρο φτάνει τα 368 μέτρα.

Βραχώδεις ακτές και ο φάρος στο ακρωτήριο Λα Αγκ
Οι ακτές παρουσιάζουν ποικιλομορφία: προς βορρά είναι βραχώδεις και τραχείς και σαρώνονται από βίαια θαλάσσια ρεύματα. Η ανατολική ακτή αντιστοιχεί σε ένα μικρό θαλάσσιο κόλπο με προσχώσεις. Η δυτική ακτή είναι καλυμμένη με αμμόλοφους. Όλες οι ακτές παρουσιάζουν έντονα φαινόμενα παλίρροιας.

Ο νομός έχει την ιδιαιτερότητα να έχει τα λιγότερα δάση στη Γαλλία, σε αντιστάθμισμα όμως έχει πολλούς ελαιώνες. Το τοπίο χαρακτηρίζεται από άλση, ποώδη βλάστηση και μικρά αγροκτήματα.

Το κλίμα είναι ήπιο και υγρό, χαρακτηρίζεται από δυτικούς ανέμους, σημαντικές βροχοπτώσεις και λίγους παγετούς.

Ο πληθυσμός είναι κυρίως αγροτικός. Εκτός από τα αστικά κέντρα του Χερβούργου και του Σαιν-Λο, το έδαφος αποτελείται από μικρές πόλεις και κωμοπόλεις.

Σε αντίθεση με τη γαλλική παράδοση, που συγκεντρώνει όλες τις διοικητικές εξουσίες σε μία πόλη, η Μανς παρουσιάζει έναν πολυκεντρισμό στην οργάνωση των εξουσιών. Το Σαιν-Λο, έδρα του Περιφερειακού Συμβουλίου και της Νομαρχίας είναι η πολιτική και διοικητική πρωτεύουσα, η Κουτάνς συγκεντρώνει τις δικαστικές και θρησκευτικές εξουσίες. Επίσης, το Χερβούργο, με το λιμάνι και την πυρηνική του βιομηχανία, θεωρείται η οικονομική και βιομηχανική πρωτεύουσα της Μανς.

Ιστορία
-------

Δείτε επίσης: Νορμανδία (διοικητική περιοχή), Κοταντέν, Δουκάτο της Νορμανδίας , και Απόβαση στη ΝορμανδίαΟ νομός Μανς είναι ένας από τους αρχικά 83 νομούς (σήμερα 101) , που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης στις 4 Μαρτίου 1790, σύμφωνα με το νόμο της 22ας Δεκεμβρίου 1789.

Δημιουργήθηκε από τμήμα της ιστορικής επαρχίας της Νορμανδίας. Πρωτεύουσα ήταν αρχικά η Κουτάνς, αλλά μεταφέρθηκε ήδη το 1796 στο Σαιν-Λο.

Από το 1960 μέχρι το 2015, ο νομός Μανς μαζί με τους νομούς Καλβαντός και Ορν αποτελούσαν την περιοχή Κάτω Νορμανδία. Στα πλαίσια της εδαφικής μεταρρύθμισης του 2014, η Κάτω Νορμανδία συγχωνεύθηκε με την Άνω Νορμανδία την 1η Ιανουαρίου 2016 και από την συνένωση προέκυψε η νέα διοικητική περιοχή Νορμανδία.

Το καλοκαίρι του 1944 κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, κατά τη μάχη της Νορμανδίας που ακολούθησε την απόβαση στη Νορμανδία, ο νομός υπέστη μεγάλες καταστροφές. Η Κουτάνς έγινε πάλι προσωρινά πρωτεύουσα έως ότου ανοικοδομήθηκε το Σαιν-Λο. Στα ανατολικά παράλια του νομού βρίσκεται η παραλία με το κωδικό όνομα Γιούτα, η δυτικότερη από τις πέντε παραλίες της Νορμανδίας όπου στις 6 Ιουνίου 1944 πραγματοποιήθηκε η συμμαχική απόβαση στη Νορμανδία.

Διοικητική διαίρεση
-------------------

Τα διαμερίσματα του νομού Μανς
Ο νομός Μανς αποτελείται από 4 διοικητικά διαμερίσματα, 27 καντόνια και 446 κοινότητες.

| Διαμέρισμα | Καντόνια | Κοινότητες | Πληθυσμός
Απογραφή 2016 | Έκταση
km² | Πυκνότητα
Κάτ./χμ² | Κωδ.
INSEE |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Αβράνς | 8 | 134 | 134.724 | 1.888,23 | 71 | 501 |
| Σερμπούρ | 12 | 144 | 189.928 | 1.643,87 | 116 | 502 |
| Κουτάνς | 5 | 81 | 70.845 | 1.142,11 | 62 | 503 |
| Σαιν-Λο | 6 | 87 | 102.865 | 1.277,26 | 81 | 504 |
| Σύνολο νομού | 27 | 446 | 498.362 | 5.951,47 | 84 | 50 |

Πόλεις
------

Οι μεγαλύτερες πόλεις του νομού Μανς είναι:

| Πόλη | Πληθυσμός
(2016) | Διαμέρισμα |
| --- | --- | --- |
| Σερμπούρ-αν-Κοταντέν | 80.076 | Σερμπούρ |
| Σαιν-Λο | 18.961 | Σαιν-Λο |
| Γκρανβίλ | 12.900 | Αβράνς |
| Λα Αγκ | 11.785 | Σερμπούρ |
| Καραντάν-λε-Μαραί | 10.148 | Σαιν-Λο |
| Αβράνς | 10.068 | Αβράνς |

Ένα άλλο πολύ γνωστό μέρος στο νομό Μανς είναι το Μον-Σαιν-Μισέλ, το οποίο επισκέπτονται ετησίως 3,5 εκατομμύρια τουρίστες.

Οικονομία
---------

Μον Σαιν Μισέλ
Βασικές οικονομικές δραστηριότητες στο νομό Μανς είναι η γεωργία, η κτηνοτροφία και η αλιεία. Κύρια κτηνοτροφική δραστηριότητα είναι η εκτροφή βοοειδών, προβάτων, χοίρων και αλόγων. Η γεωργική παραγωγή αφορά κυρίως φρούτα (μήλα) και λαχανικά (καρότα, πράσα, κουνουπίδια). Αλιευτικές δραστηριότητες αναπτύσσονται στις παραθαλάσσιες πόλεις, καθώς και υδατοκαλλιέργεια και καλλιέργεια οστρακοειδών.

Το Σερμπούρ είναι ένα σημαντικό εμπορικό και στρατιωτικό λιμάνι και ναυπηγικό κέντρο με έντονη κίνηση λόγω των επιβατών που μετακινούνται από και προς τη Μεγάλη Βρετανία. Σύγχρονες βιομηχανικές εγκαταστάσεις πυρηνικής βιομηχανίας έχουν αποκτήσει μεγάλη σημασία για την περιοχή.

Τέλος, βασικός πυλώνας της οικονομίας της Μανς είναι ο τουρισμός, κυρίως στα παραθαλάσσια, με μεγάλο τουριστικό ρεύμα στο Μον-Σαιν-Μισέλ και μικρά θέρετρα, όπως το Κουτενβίλ και το Σαιν-Παιρ.

Αξιοθέατα
---------

Ο νομός Μανς είναι πλούσιος σε μνημεία που σχετίζονται με την ιστορία της Νορμανδίας. Στην περιοχή υπάρχει ένα χωριό που ανήκει στα «Πιο όμορφα χωριά της Γαλλίας», η Μπαρφλέρ.

* Το κάστρο του ΓκρατόΤο κάστρο του Γκρατό
* Τα νησιά ΣωζέΤα νησιά Σωζέ
* Ο καθεδρικός ναός της ΚουτάνςΟ καθεδρικός ναός της Κουτάνς
* Οι οχυρώσεις Βωμπάν στο νησάκι ΤατιούΟι οχυρώσεις Βωμπάν στο νησάκι Τατιού
* Το άγαλμα του Ναπολέοντα στο ΣερμπούρΤο άγαλμα του Ναπολέοντα στο Σερμπούρ
* Η παραλία Γιούτα όπως είναι σήμεραΗ παραλία Γιούτα όπως είναι σήμερα
* Το κάστρο της ΝακβίλΤο κάστρο της Νακβίλ
* Γκρανβίλ, το λιμάνι και ο καθεδρικός ναόςΓκρανβίλ, το λιμάνι και ο καθεδρικός ναός

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Γαλλικά) «Manche : le préfet Jean-Marc Sabathé s'en va, Gérard Gavory le remplace». *lamanchelibre.fr*. 7 Μαΐου 2019. Ανακτήθηκε στις 8 Μαΐου 2019.
2. ↑  «Populations légales 2020» Εθνικό Ινστιτούτο Στατιστικής και Οικονομικών Μελετών. 29  Δεκεμβρίου 2022.
3. ↑ . «habitants.fr/manche-50».
4. ↑ . «distance.to/Paris/Saint-Lo».
5. ↑ . «mont-saint-michel.htm». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Απριλίου 2013. CS1 maint: Unfit url (link)
6. ↑  Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, τομ. 39 σελ. 413

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Η επίσημη σελίδα του νομού (γαλλικά)
* Μανς-Τουρισμός (επιλογή γλώσσας)

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Νομοί της Γαλλίας |
| --- |
|  |
| 
* 01 Αιν
* 02 Αιν
* 03 Αλλιέ
* 04 Αλπ-ντε-Ωτ-Προβάνς
* 05 Ωτ-Αλπ
* 06 Αλπ-Μαριτίμ
* 07 Αρντές
* 08 Αρδέννες
* 09 Αριέζ
* 10 Ωμπ
* 11 Ωντ
* 12 Αβερόν
* 13 Μπους-ντυ-Ρον
* 14 Καλβαντός
* 15 Καντάλ
* 16 Σαράντ
* 17 Σαράντ-Μαριτίμ
* 18 Σερ
* 19 Κορέζ
* 2A Νότια Κορσική
* 2B Άνω Κορσική
* 21 Κοτ-ντ'Ορ
* 22 Κοτ-ντ'Αρμόρ
* 23 Κρεζ
* 24 Δορδόνη
* 25 Ντου
* 26 Ντρομ
* 27 Ερ
* 28 Ερ-ε-Λουάρ
* 29 Φινιστέρ
* 30 Γκαρ
* 31 Ωτ-Γκαρόν
* 32 Ζερς
* 33 Ζιρόντ
* 34 Ερώ
* 35 Ιλ-ε-Βιλαίν
* 36 Αντρ
* 37 Αντρ-ε-Λουάρ
* 38 Ιζέρ
* 39 Ζυρά
* 40 Λαντ
* 41 Λουάρ-ε-Σερ
* 42 Λουάρ
* 43 Ωτ-Λουάρ
* 44 Λουάρ-Ατλαντίκ
* 45 Λουαρέ
* 46 Λοτ
* 47 Λοτ-ε-Γκαρόν
* 48 Λοζέρ
* 49 Μαιν-ε-Λουάρ
* 50 Μανς
* 51 Μαρν
* 52 Ωτ-Μαρν
* 53 Μαγιέν
* 54 Μερτ-ε-Μοζέλ
* 55 Μεζ
* 56 Μορμπιάν
* 57 Μοζέλ
* 58 Νιέβρ
* 59 Νορ
* 60 Ουάζ
* 61 Ορν
* 62 Πα-ντε-Καλαί
* 63 Πουί-ντε-Ντομ
* 64 Ατλαντικά Πυρηναία
* 65 Άνω Πυρηναία
* 66 Ανατολικά Πυρηναία
* 67 Κάτω Ρήνος
* 68 Άνω Ρήνος
* 69 Ρον
* 70 Ωτ-Σον
* 71 Σον-ε-Λουάρ
* 72 Σαρτ
* 73 Σαβοΐα
* 74 Άνω Σαβοΐα
* 75 Παρίσι
* 76 Σεν-Μαριτίμ
* 77 Σεν-ε-Μαρν
* 78 Ιβλίν
* 79 Ντε-Σεβρ
* 80 Σομ
* 81 Ταρν
* 82 Ταρν-ε-Γκαρόν
* 83 Βαρ
* 84 Βωκλύζ
* 85 Βαντέ
* 86 Βιέν
* 87 Ωτ-Βιέν
* 88 Βοζ
* 89 Ιόν
* 90 Έδαφος του Μπελφόρ
* 91 Εσόν
* 92 Ω-ντε-Σεν
* 93 Σεν-Σαιν-Ντενί
* 94 Βαλ-ντε-Μαρν
* 95 Βαλ-ντ'Ουάζ

Υπερπόντιοι νομοί
971 Γουαδελούπη
972 Μαρτινίκα
973 Γαλλική Γουιάνα
974 Ρεϋνιόν
976 Μαγιότ |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Γαλλία
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 135561010
* LCCN: n81119935
* GND: 4100082-1
* SUDOC: 028085434
* BNF: cb11999083d (data)
* NKC: ge505366

 |

 |