Ο **Τζιοβάνι Πάολο Πανίνι** (ιταλικά: *Giovanni Paolo Panini*, 17 Ιουνίου 1691, Πιατσέντσα – 21 Οκτωβρίου 1765, Ρώμη) ήταν Ιταλός ζωγράφος και αρχιτέκτονας με βάση την Ρώμη ο οποίος ανήκε στο καλλιτεχνικό ρεύμα των βεντουτιστών, ζωγράφων οι οποίοι απεικόνιζαν απόψεις κτηρίων και τοπίων.

Βιογραφία
---------

Γεννήθηκε στην Πιατσέντσα στην βόρεια Ιταλία, και έλαβε την εκπαίδευση του στην ίδια πόλη με έναν από τους καθηγητές του να είναι και ο θεατρικός σκηνοθέτης Φραντσέσκο Γκάλι Μπιμπιένα (*Francesco Galli Bibiena*). Το 1711 μετακόμισε στην Ρώμη όπου ξεκίνησε τις σπουδές του στην ζωγραφική υπό τον Μπενεντέτο Λούτι (*Benedetto Luti*). Κατόπιν άρχισε να εργάζεται ως ζωγράφος και απέκτησε φήμη ως διακοσμητής πολυτελών οικιών και παλατιών, όπως τα *Villa Patrizi* (1719–1725), *Palazzo de Carolis* (1720), και το *Seminario Romano* (1721–1722). Το 1719 έγινε δεκτός στον *σύλλογο των βιρτουόζων του Πάνθεον* (*Congregazione dei Virtuosi al Pantheon)*, και μετέπειτα άρχισε να διδάσκει στην Ακαδημία του Αγίου Λουκά *(Accademia di San Luca)* και την *Γαλλική Ακαδημία* (*Académie de France)* όπου επηρέασε καλλιτεχνικά τον Γάλλο ζωγράφο Ζαν Ονορέ Φραγκονάρ.

Ως ζωγράφος, ο Πανίνι έγινε κυρίως γνωστός για τις απεικονίσεις τοπίων της Ρώμης, κυρίως ως προς τις αρχαιότητες της πόλης. Ανάμεσα στα πιο διάσημα έργα του είναι η διακόσμηση με έργα του στο εσωτερικό του Πάνθεον της Ρώμης (ανάθεση έργου από τον Φραντσέσκο Αλγκαρόττι). Τα περισσότερα έργα του διαθέτουν επίσης και το στοιχείο του καπρίτσιο, φανταστικά αρχιτεκτονικά στοιχεία και λεπτομέρειες κτηρίων τα οποία δεν υπήρχαν στην πραγματικότητα, παρομοίως με τα έργα του Μάρκο Ρίτσι ή τον Τζιοβάνι Μπατίστα Πιρανέζι. Ο Πανίνι ζωγράφισε επίσης πορτραίτα, ανάμεσα στα οποία ήταν και αυτό του Πάπα Βενέδικτου ΙΔ´.

Κατόπιν το 1754 ανέλαβε την διεύθυνση της *Ακαδημίας του Αγίου Λουκά*, και πέθανε μερικά χρόνια αργότερα στις 21 Οκτωβρίου 1765 στην Ρώμη.

Άλλες ενασχολήσεις
------------------

Κατά το διάστημα όπου ο Πανίνι ήταν μέλος του διδακτικού προσωπικού της *Γαλλικής Ακαδημίας* στην Ρώμη, δίδασκε επίσης προοπτική και οπτική. Οι καινοτόμες πρακτικές σε ότι αφορά την *προοπτική* αποτέλεσαν την βάση για την μετέπειτα τεχνική της προβολής Πανίνι η οποία χρησιμοποιείται στην σύγχρονη φωτογραφική τεχνική της παραγωγής πανοραμικών θεάσεων με ψηφιακή συνένωση φωτογραφιών.

Ενδεικτικά έργα
---------------

* Το Πάνθεον και άλλα μνημεία, 1735*Το Πάνθεον και άλλα μνημεία*, 1735
* Το εσωτερικό του Πάνθεον της Ρώμης, 1747Το εσωτερικό του Πάνθεον της Ρώμης, 1747
* Άποψη του Κολοσσαίου, 1747Άποψη του Κολοσσαίου, 1747
* Η βασιλική του Αγίου Πέτρου, δεκαετία του 1750Η βασιλική του Αγίου Πέτρου, δεκαετία του 1750
* Άποψη θεατρικής συναυλίας, 1751Άποψη θεατρικής συναυλίας, 1751
* Σύνθεση γνωστή ως Αρχαία Ρώμη, 1757Σύνθεση γνωστή ως *Αρχαία Ρώμη*, 1757
* Σύνθεση γνωστή ως Σύγχρονη Ρώμη, 1757Σύνθεση γνωστή ως *Σύγχρονη Ρώμη*, 1757

Σχετική βιβλιογραφία
--------------------

* Arisi, Ferdinando,*Giovanni Paolo Panini 1691-1765*, Milano, 1993.
* Horak, Marco, *Quell'opera prima di Panini gemella del dipinto esposto al Lombardi di Parma*, in "L'Urtiga - Quaderni di cultura Piacentina", Piacenza, n. 4, 2013

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Giovanni Paolo Pannini». (Ολλανδικά) *RKDartists*. 61709.
2. 1 2  (Αγγλικά) *SNAC*. w6rn37hz. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
3. ↑  «Panini [Pannini], Giovanni [Gian] Paolo» 13  Δεκεμβρίου 2017.
4. 1 2 3 4 5  www.getty.edu/vow/ULANFullDisplay?find=Giovanni+Paolo+Panini&role=&nation=&prev\_page=1&subjectid=500018296.
5. 1 2  doi.org/10.1093/gao/9781884446054.article.T065056.
6. ↑  (Ολλανδικά) *RKDartists*. rkd.nl/explore/artists/61709. Ανακτήθηκε στις 23  Αυγούστου 2017.
7. ↑  (Αγγλικά, Μποκμάλ, σουηδικά, Φινλανδικά, Δανικά, Εσθονικά) *KulturNav*. c27985f6-2f54-4f58-850d-a521ddc5f4c1. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
8. ↑  www.kulturarv.dk/kid/VisKunstner.do?kunstnerId=1590. Ανακτήθηκε στις 12  Φεβρουαρίου 2023.
9. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb149784013. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
10. 1 2  *The Fine Art Archive*. cs.isabart.org/person/59620. Ανακτήθηκε στις 1  Απριλίου 2021.
11. ↑  *The Fine Art Archive*. cs.isabart.org/person/168212. Ανακτήθηκε στις 1  Απριλίου 2021.
12. 1 2  vocab.getty.edu/page/ulan/500018296.
13. ↑  «Ιταλία» (στα αγγλικά). *Academic Dictionaries and Encyclopedias*.. Ανακτήθηκε στις 2018-01-21.
14. ↑  «Giovanni Paolo Pannini | Italian painter» (στα αγγλικά). *Encyclopedia Britannica*.. Ανακτήθηκε στις 2018-01-21.
15. 1 2  Anna Maria Ferrari. "Panini, Giovanni Paolo." Grove Art Online. Oxford Art Online. 27 March 2010.
16. ↑  DMG, TKS, BP,. «The Pannini Projection». *tksharpless.net* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Ιανουαρίου 2018.
17. ↑  «Panini Projection». *docs.unrealengine.com* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Ιανουαρίου 2018.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Τζιοβάνι Πάολο Πανίνι** |

* Αναλυτικός κατάλογος έργων του Πανίνι, the-athenaeum.org

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 95793281
* **Europeana**: agent/base/65986
* LCCN: n87901560
* ISNI: 0000 0001 2331 1299
* GND: 119117851
* SUDOC: 029138965
* BNF: cb149784013 (data)
* ULAN: 500018296
* MusicBrainz: 091f9699-4dae-44e4-867c-e32819a0ffed
* NLA: 35722519
* ICCU: UBOV038986
* BNE: XX4578531
* KulturNav: id
* RKD: 61709

 |

 |