Το **Γουάιαρ**, (αγγλικά: *Wyre*) είναι νησί του Ηνωμένου Βασιλείου και συγκεκριμένα νησί του νησιωτικού συμπλέγματος των Ορκάδων. Έχει έκταση 3,11 τ.χλμ. και 29 κατοίκους (2011), είναι ένα από τα μικρότερα κατοικημένα νησιά των Ορκάδων.

Ιστορία
-------

Η ιστορία του Γουάιαρ εξακολουθεί να είναι πολύ εμφανής, και έχει δύο αρχαία μνημεία, διατηρητέα από την Ιστορική Σκωτία, το κάστρο Κούμπι Ρόου και το παρεκκλήσι της Αγίας Μαρίας.

Ο επίσκοπος Μπζάρνι μεγάλωσε στο Γουάιαρ, και ήταν γιος του Κόλμπειν Χάγκα (βλ. επόμενη ημιπαράγραφο), στην Εγκυκλοπαίδεια της Σκωτίας του Κόλλινς λέει γι 'αυτόν ότι:

"αποτελεί το μόνο σημαντικό έργο της Νορβηγικής ποίησης που έχει επιβιώσει στα νησιά [Όρκνεϊ] , του *Lay της Jomsvikings*. Έπαιξε επίσης σημαντικό ρόλο στην εξασφάλιση της αγιοποίησης του Earl Rognv." 

Ο ποιητής Έντουϊν Μούιρ (1887-1959), γνωστός για την εξέχουσα συμμετοχή του στη Σκοτζέζικη Αναγέννηση, γεννήθηκε στην Ντέερνες στο Μέινλαντ Ορκάδων, ενώ πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της παιδικής του ηλικίας στο Γουάιαρ. Στην αυτοβιογραφία του, είπε για τον εαυτό του - «Είμαι έμας άνθρωπος των Ορκάδων, ένας καλός Σκανδιναβός», και σχολίασε ότι μερικά από τα πιο ευτυχισμένα παιδικά του χρόνια τα πέρασε εδώ.

### Κάστρο Κούμπι Ρόου

Κάστρο Κούμπι Ρόου
Το Κάστρο Κούμπι Ρόου, κατασκευασμένο περίπου στο 1150, είναι ένα από τα παλαιότερα κάστρα στην Σκωτία και αναφέρθηκε στη *Μύθο Ορκεϊίνγκα*. Πήρε το όνομά του από τον Κόλμπιν Χάγκα που πιστεύεται ότι έχει ζήσει εκεί.

Στο *Έπος του Βασιλιά Χάακον*, αναφέρεται ότι μετά την δολοφονία στο Θούρσο, του τελευταίου Νορβηγού κόμη του Όρκνεϊ, κόμη Ιωάννη, οι δολοφόνοι του κατέφυγαν στο Γουάιαρ. Κατέφυγαν στο κάστρο, το οποίο ήταν τόσο ισχυρό, που οι πολιορκητές έπρεπε να καταλήξουν σε μια συμφωνία μαζί τους για να παραδοθούν.

### Παρεκκλήσι της Αγίας Μαρίας

Το Παρεκκλήσι της Αγίας Μαρίας
Στο κέντρο του νησιού δεν υπάρχουν σκεπές, αλλά το παρεκκλήσι της Αγίας Μαρίας του 12ου αιώνα, είχε ολοκληρωθεί σε μεγάλο βαθμό. Η αρχιτεκτονική του είναι ρωμανική και αποδεικνύει ότι οι Νόρσεμεν, γνωστοί για τις επιδρομές τους στους Βίκινγκ, είχαν επίσης μια κοσμοπολίτικη πολιτιστική επιρροή. Έχει εν μέρει αποκατασταθεί.

Γεωγραφία και γεωλογία
----------------------

Όπως και οι περισσότεροι από το Όρκνεϊ, το Γουάιαρ αποτελείται από παλαιό κόκκινο ψαμμίτη της δεβονιανής περιόδου.

Το νησί έχει χαμηλό υψόμετρο, και έχει σχήμα ισοσκελούς τριγώνου. Είναι γενικά σε χαμηλό υψόμετρο, και χωρίζεται από το Ράουσι, από το Γουάιαρ Σάουντ. Το Ράουσι βρίσκεται βόρεια, το Γκέρσι προς το νότο, η ηπειρωτική χώρα προς τα νότια δυτικά και το Σάπινσι προς τα νοτιοανατολικά. Το Μπου εκπροσωπείται μαζί με το Άε στο Ντάμφραϊς και Γκάλογουεϊ, ενώ έχουν τα συντομότερα ονόματα για οικισμό της Βρετανίας.

Άγρια ζωή
---------

Το Γουάιαρ είναι επίσης γνωστό για τις γκρι φώκιες του, καθώς και για τους θαλάσσιους ελέφαντες του, καθώς και για τα πτηνά του, συμπεριλαμβανομένων των δύτων και των παπιών.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Keay, J. & Keay, J. (1994) *Εγκυκλοπαίδεια της Σκωτίας του Κόλλινς*.Λονδίνο. Χάρπερ Κόλινς.
2. 1 2 3 4 5  Haswell-Smith, Hamish (2004). *The Scottish Islands*. Edinburgh: Canongate.
3. ↑  *Guinness Book of Records 1985*. Guinness Books. 1984. σελ. 91.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Γουάιαρ** |

* Πληροφορίες για το νησί Γουάιαρ

  

Συντεταγμένες: 59°07′N 2°58′W﻿ / ﻿59.117°N 2.967°W﻿ / 59.117; -2.967

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Ορκάδες |
| --- |
|  |
| Κύριο νησί | 
Μέινλαντ Ορκάδων |  |
|  |
| Βόρεια νησιά | 
* Άινχαλο
* Βόρειο Ρονάλντσι
* Γκέρσι
* Γουάιαρ
* Γουέστρι
* Έιγκλσι
* Έιντι
* Καλφ οβ Έιντι
* Όσκερι
* Πάπα Γουέστρι
* Πάπα Στρόνσι
* Ράουσι
* Σάντι
* Σάπινσι
* Στρόνσι
* Φάρι
 |
|  |
| Νότια νησιά | 
* Γκρέμσι
* Κάβα
* Κοπίνσι
* Μπούρι
* Νότιο Ρονάλντσι
* Σάουθ Γουόλς
* Σουόνα
* Φάρα
* Φλότα
* Χόι
* Χούντα
 |

 |