Η **αμινογουανιδίνη** ή **πιμαγεδίνη** είναι οργανική χημική ένωση με μοριακό τύπο **CH6N4** και συντακτικό τύπο **NH=C(NH2)NH–NH2**. Είναι η αμιδίνη του υδραζινοκαρβονικού οξέος. Από τη δεκαετία του 1980 έως τη δεκαετία του 2000 διερευνήθηκαν οι ιδιότητές της ως φαρμάκου για τη διαβητική νεφροπάθεια.

Παραγωγή
--------

Η αμινογουανιδίνη μπορεί να παρασκευασθεί σε βιομηχανική κλίμακα ή και στο εργαστήριο από την αντίδραση κυαναμιδίου και υδραζίνης σε υδατικό διάλυμα:

Ακόμα, μπορεί να παραχθεί από την αναγωγή της νιτρογουανιδίνης ή της νιτρωδογουανιδίνης με ψευδάργυρο σε οξικό οξύ.

Ιδιότητες
---------

Η αμινογουανιδίνη σε κανονικές συνθήκες είναι άχρωμο στερεό, διαλυτό στο νερό και στην αιθανόλη. Ο χημικός χαρακτήρας της είναι βασικός, οπότε παράγει άλατα όταν αντιδράσει με οργανικά οξέα. Σε ελεύθερη κατάσταση αποσυντίθεται εύκολα, ενώ τα άλατά της με ένα ισοδύναμο οξύ είναι σταθερές κρυσταλλικές ενώσεις. Ειδικότερα, με την επίδραση μυρμηκικού οξέος σε αμινογουανιδίνη συμβαίνει συμπύκνωση, που οδηγεί σε κυκλοποίηση, δίνοντας 3-αμινο-1,2,4-τριαζόλη:

Αντιδρά επίσης με νιτρώδες οξύ σε όξινο περιβάλλον δίνοντας 5-αμινοτετραζόλη μέσω της ενδιάμεσης ενώσεως γουανυλαζίδης:

Σε ουδέτερο pH η αντίδραση οδηγεί στη σύνθεση εκρηκτικού τετραζενίου. Ο βρασμός διαλύματος αμινογουανιδίνης με αλκάλια ή με αραιά οξέα τη διασπά σε αμμωνία, διαμίδιο και ανθρακικό οξύ.

Φαρμακολογική ιστορία
---------------------

Η αμινογουανιδίνη ή πιμαγεδίνη έχει βιολογική δράση, καθώς είναι αναστολέας της διαμινοξειδάσης και της συνθετάσης του νιτρικού οξειδίου. Η δράση της μειώνει τα επίπεδα των τελικών προϊόντων της προχωρημένης γλυκιώσεως (AGEs) δια της αλληλεπιδράσεώς της με την 3-δεοξυγλυκοζόνη, τη γλυοξάλη, τη μεθυλογλυοξάλη και άλλα συγγενικά δικαρβονύλια. Αυτά τα χημικώς δραστικά μόρια μετατρέπονται σε λιγότερο δραστικά ετεροκυκλικά μόρια από αυτές τις αντιδράσεις συμπυκνώσεως.

Η πιμαγεδίνη ήταν έτσι από τις πρώτες υποψήφιες ουσίες που διερευνήθηκαν για νεφρικές παθήσεις από τη φαρμακοβιομηχανία *Alteon* (σημ. *Synvista Therapeutics Inc.*) μετά την ίδρυσή της: Το 1987 η εταιρεία απέκτησε άδεια ως προς τα πνευματικά δικαιώματα αναστολέων παραγωγής AGE από το Πανεπιστήμιο Ροκφέλερ. Το 1989, μαζί με τη *Marion Merrell Dow Inc.* (MMD) ξεκίνησαν ένα πρόγραμμα αναπτύξεως φαρμάκου βασιζόμενου στην pimagedine. Το 1992 η *Alteon* έβγαλε και σχετική πατέντα. Αλλά το 1995 η *Hoechst AG* (σημ. *Sanofi-Aventis*) αγόρασε την MMD και τερμάτισε τη συμφωνία με την *Alteon*, οπότε η δεύτερη σταμάτησε τις κλινικές δοκιμές της ουσίας, γεγονός που προκάλεσε κάποια συζήτηση. In 1997 η εταιρεία συνεργάσθηκε με την *Genentech*, ώστε η τελευταία να χρηματοδοτήσει την ανάπτυξη της πιμαγεδίνης και να έχει το δικαίωμα να πωλεί το φάρμακο εάν αυτό εγκρινόταν.

Τον Μάρτιο του 1998 η *Alteon* ανεκοίνωσε ότι είχε δεχθεί σύσταση ότι θα έπρεπε να διακόψει τη δοκιμή Φάσεως III του φαρμάκου σε μη-ινσουλινεξαρτώμενους διαβητικούς ασθενείς με νεφροπάθεια, καθώς η εξωτερική επιτροπή παρακολουθήσεως ασφάλειας είχε βρει αυξημένο κίνδυνο παρενεργειών στην ομάδα αυτή. Τον Νοέμβριο η εταιρεία ανεκοίνωσε ότι η δοκιμή Φάσεως III για νεφροπάθεια τελικού σταδίου είχε αποτύχει να δείξει την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα. Τον Φεβρουάριο του 1999 η *Genentech* τερμάτισε τη συνεργασία της με την *Alteon* για την ανάπτυξη της πιμαγεδίνης. Τον Απρίλιο η *Alteon* ανεκοίνωσε ότι θα σταματούσε την ανάπτυξη της ουσίας ως φαρμάκου για τη νεφροπάθεια τελικού σταδίου, αλλά ίσως να εξέταζε τη συνέχιση της προσπάθειας σε διαβητικούς τύπου 1 με προοδευτική νεφροπάθεια. Οι ετήσιες αναφορές της εταιρείας για τα έτη 2000, 2001 και 2002 υποδηλώνουν ότι δεν πραγματοποιούσε κλινικές δοκιμές με πιμαγεδίνη, αλλά αναζητούσε άλλες εταιρείες για συνεργασία επί του θέματος. ενώ από το 2003 και μετά σταμάτησε και αυτή την αναζήτηση.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Thornalley, Paul J. (2003). «Use of aminoguanidine (Pimagedine) to prevent the formation of advanced glycation endproducts». *Archives of Biochemistry and Biophysics* **419** (1): 31-40. doi:10.1016/j.abb.2003.08.013. PMID 14568006.
2. 1 2 3  Güthner, Thomas; Mertschenk, Bernd; Schulz, Bernd (2006), *Guanidine and Derivatives*, American Cancer Society, doi:10.1002/14356007.a12\_545.pub2, ISBN 978-3-527-30673-2
3. ↑  Smith, G.B.L.; Anzelmi, Edward (1935-12-01). «Reduction of Nitroguanidine. III. Synthesis of Aminoguanidine». *Journal of the American Chemical Society* **57** (12): 2730. doi:10.1021/ja01315a510. ISSN 0002-7863.
4. ↑  Patinkin, Seymour H.; Horwitz, Jerome P.; Lieber, Eugene (1955-02-01). «The Structure of Tetracene1,2». *Journal of the American Chemical Society* **77** (3): 562-567. doi:10.1021/ja01608a014. ISSN 0002-7863.
5. ↑  «Synvista Therapeutics Inc. - BioCentury Company Profiles - BCIQ». *BioCentury*. Ανακτήθηκε στις 30 Μαΐου 2023.
6. 1 2  «Alteon 10-K For the fiscal year ended December 31, 1996». Alteon via SEC Edgar. 27 Μαρτίου 1997.
7. 1 2  Harry Keen; J.H. Fukker; G. Menzinger (July 19, 1997). «Early closure of European Pimagedine trial». *The Lancet* (PlumX Metrics) **350** (9072): 214-215. doi:10.1016/S0140-6736(97)26029-0. PMID 9250200. .
8. ↑  Barbara Marsh (January 3, 1998). «Biotech's New Watchword: Partnership». *Los Angeles Times*.. Ανακτήθηκε στις August 17, 2017.
9. ↑  «Alteon May Drop Pimagedine In NIDDM». The Pharma Letter. 19 Μαρτίου 1998. Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2017.
10. ↑  «Alteon Shares Plummet On Poor Pimagedine Test Results». San Diego Source. November 16, 1998.. Ανακτήθηκε στις August 17, 2017.
11. ↑  «Alteon's pimagedine fails primary endpoint». The Pharma Letter. 12 Απριλίου 1999. Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2017.
12. ↑
13. ↑
14. ↑
15. ↑

Πηγές
-----

* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 4, σελ. 820