Η ***Chrysobothris*** είναι γένος εντόμων της τάξης των κολεοπτέρων και της οικογένειας των *Buprestidae*. Το γένος *Chrysobothris* Eschscholtz 1829 περιλαμβάνει στην Ευρώπη εννέα είδη. Πέντε από αυτά συναντούμε και στην Ελλάδα, δηλαδή τα είδη *Ch. affinis* (Fabricius, 1794), *Ch. chrysostigma* (Linné, 1758), *Ch. leonhardi* Obenberger, 1916, *Ch. solieri* Gory & Laporte, 1838 και *Ch. chalcophana mediterranea* Novak, 1986.

Παγκοσμίως αναφέρονται σχεδόν διακόσια είδη του γένους 
από την Παλαιαρκτική και την τροπική Αφρική.

Χαρακτηριστικά του ακμαίου
--------------------------

Όπως εκφράζει και το όνομα «Χρυσοβόθρις», το ακμαίο έχει σε κάθε έλυτρο δυο ή τρία στρογγυλά ρηχά βαθουλώματα. Ενώ το έντομο από πάνω είναι ανοιχτό καφέ, οι «βόθροι» έχουν χρώμα χρυσού. Αυτό όμως δεν ισχύει για όλα τα είδη.

Στη μέση του παχύ μπροστινού μηρού προεξέχει ένα δόντι προς τα εμπρός. Οι κοντές κεραίες σχηματίζουν γωνιά μεταξύ πρώτου και δευτέρου άρθρου.

Βιολογία
--------

Οι προνύμφες (Εικ. 3) ορύσσουν στοές κάτω από το φλοιό και στο ξύλο των ξενιστών.

Τα είδη στην Ελλάδα
-------------------

* Εικ.1: Chrysobothris affinis ♂Εικ.1: *Chrysobothris affinis* ♂
* Εικ.2: Chrysobothris affinis ♀Εικ.2: *Chrysobothris affinis* ♀
* Εικ.3: Chrysobothris affinisΕικ.3: *Chrysobothris affinis*
* Εικ.4: Chrysobothris affinisΕικ.4: *Chrysobothris affinis*
* Εικ.5: Chrysobothris chrysostigmaΕικ.5: *Chrysobothris chrysostigma*
* Εικ.6: Chrysobothris chrysostigmaΕικ.6: *Chrysobothris chrysostigma*

Η ***Ch. affinis*** (εικ. 1,2,3,4) απαντάται σε όλη την Ελλάδα σε φυλλοβόλα δάση. Ξενιστές είναι ποικιλία φυλλοφόρων δέντρων, ιδιαίτερα η βελανιδιά. Το ολομεσογειακό είδος ζει σχεδόν σε όλες τις χώρες της Ευρώπης και σε μέρος της Ασίας. Το ακμαίο γίνεται ορατό κατά την περίοδο Απριλίου μέχρι Ιουλίου.

Το είδος ***Ch. chrysostigma*** (εικ. 5,6) είναι στοιχείο της σιβηρικής πανίδας και απαντάται στην Ασία και σχεδόν όλη την Ευρώπη. Οι ξενιστές, της *C. chrysostigma* δεν είναι φυλλοβόλα, αλλά κωνοφόρα δέντρα (*Abies, Picea, Pinus*). Στην Ελλάδα ζει στο ελατοδάσος με κύριο δέντρο την *Abies cephalonica* στην Κεντρική και Βόρεια Ελλάδα και στην Πελοπόννησο. Το ακμαίο γίνεται ορατό τον Ιούλιο.

Η ***Ch. leonhardi*** έχει περιορισμένο χώρο διαμονής. Αναφέρεται μόνο από τη Βουλγαρία, την Κροατία, την Ουγγαρία και τη Βόρεια Ελλάδα. Έχει ως ξενιστή την καρυδιά (*Juglans regia*).

Το είδος *Ch. solieri* έχει ως ξενιστές τα κωνοφόρα δέντρα (πεύκο, κέδρος και *Picea abies*). Το ολομεσογειακό είδος απαντάται σε όλη την Ελλάδα, σε πολλές χώρες της Ευρώπης, στη Βόρεια Αφρική, και στην Ασία. Το ακμαίο έντομο κάνει την εμφάνησή του κατά την μακρά περίοδο από Απρίλιο μέχρι Οκτώβριο.

Εικ. 3: *Chrysobothris sp.*, προνύμφη  
 σύμφωνα με τον Reitter 
Η ***Ch. chalcophana*** είναι στοιχείο της πανίδας της Αφρικής. Από την Ελλάδα υπάρχει μόνο μια αναφορά.

Πηγές
-----

* H. Freude, K. W. Harde, G. A. Lohse: *Die Käfer Mitteleuropas, Bd. 6*. Spektrum Akademischer Verlag in Elsevier 1966, ISBN 3-8274-0683-8
* H.Mühle, P.Brandl, M. Niehuis: *Catalogus Faunae Graeciae; Coleoptera:Buprestidae* Printed in Germany by Georg Rößle Augsburg 2000

Αναφορές
--------

1. ↑  102996 Fauna Europaea, ευρωπαϊκά είδη του γένους *Chrysobothris*
2. ↑  Απαρίθμηση ειδών *Chrysobothris* στο GBIF
3. ↑  «Απαρίθμηση ειδών *Chrysobothris* με πολλές εικόνες». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαΐου 2012. Ανακτήθηκε στις 23 Δεκεμβρίου 2009.
4. ↑  Fauna Europaea, ταξινόμηση και γεωγραφική εξάπλωση του είδους *C. affinis*
5. ↑  Fauna Europaea, ταξινόμηση και γεωγραφική εξάπλωση του είδους *C. chrysostigma*
6. ↑  Fauna Europaea, ταξινόμηση και γεωγραφική εξάπλωση του είδους του γένους *Ch. leonhardi*
7. ↑  Fauna Europaea, ταξινόμηση και γεωγραφική εξάπλωση του είδους *Ch. solieri*
8. ↑  Edm.Reitter: *Fauna Germanica, die Käfer des Deutschen Reiches* III.τόμος σελίδα 191, K.G.Lutz' Verlag, Stuttgart 1911
9. ↑  Fauna Europaea, ταξινόμηση και γεωγραφική εξάπλωση του είδους *C. chalcophana*
10. ↑  G. Novak: Chrysobothris chalcophana mediterranea n.ssp. - Ein afrikanisches Faunenelement neu für Europa (Coleoptera, Buprestidae) Zeitschrift der Arbeitsgemeinschaft Österr. Entomologen, 38.Jg. 1/2, 1986 ως pdf

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Chrysobothris** |