Το **Κρατικό Εργοστάσιο Αεροσκαφών** (*ΚΕΑ*) είναι η πιο ιστορική Ελληνική εταιρεία παραγωγής αεροσκαφών, αρχικά γνωστή ως **Εργοστάσιο Αεροσκαφών Φαλήρου**.

Ιστορία
-------

Η δημιουργία του αποφασίστηκε το 1917 όμως ο πόλεμος που ακολούθησε καθυστέρησε την ίδρυσή του μέχρι το 1925. Η έδρα του ήταν στο Φάληρο, στην ίδια περιοχή που αποτέλεσε αργότερα την έδρα ενός άλλου κατασκευαστή, της ΑΕΚΚΕΑ, ενώ η τεχνολογία και η τεχνογνωσία προήλθε από τη Βρετανική Blackburn Aircraft. Ο πρώτος τύπος που κατασκευάστηκε στο εργοστάσιο ήταν το Blackburn Velos, το οποίο σχεδιάστηκε από τη Βρετανική εταιρεία. 

Το 1927 παρουσιάστηκε ένα καθαρά Ελληνικό σχέδιο, το Χελιδών, ένα στρατιωτικό αεροσκάφος πολλαπλών ρόλων. Χρησιμοποιούσε ένα κινητήρα *Salmson* ισχύος 120 ίππων και είχε μέγιστη ταχύτητα 150 χλμ την ώρα. Κατασκευάστηκε μόνο ένα για λογαριασμό του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, καθώς θεωρήθηκε κατώτερο των εναλλακτικών τύπων. Αργότερα το εργοστάσιο κατασκεύασε αεροσκάφη διαφόρων τύπων κατόπιν αδείας, συμπεριλαμβανομένων των Avro 504-O και 504-N, Atlas (τα οποία έφεραν τροποποιήσεις σε σχέση με τις κανονικές εκδόσεις της Armstrong-Whitworth) και 621 Tutor. Από το τελευταίο κατασκευάστηκαν τουλάχιστον 60 μονάδες, με ρυθμό που άγγιξε τα επτά αεροσκάφη το μήνα στις αρχές του 1940. Το 1937 προτάθηκε ένα άλλο ελληνικό σχέδιο για το Ελληνικό Ναυτικό, το ΚΕΑ L.33, από το οποίο κατασκευάστηκαν μόνο 3 πρωτότυπα. 

Οι προετοιμασίες για την παραγωγή του PZL P.24, του κύριου μαχητικού της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας την περίοδο εκείνη, καθώς και του ελαφρού βομβαρδιστικού Henschel Hs 126K-6, για το οποίο είχε γίνει μία παραγγελία 90 αεροσκαφών στο ΚΕΑ, δεν ολοκληρώθηκαν ποτέ λόγω της έναρξης του Ελληνοϊταλικού πολέμου τον Οκτώβριο του 1940. Το μόνο αεροσκάφος που παρήχθη από το ΚΕΑ και έλαβε μέρος στις πολεμικές επιχειρήσεις του Β’ παγκοσμίου Πολέμου ήταν το 621 Tutor. Η παραγωγή του εργοστασίου δεν περιοριζόταν μόνο στην κατασκευή αεροσκαφών αλλά και βομβών, εργαλείων και ανταλλακτικών. Κατά τη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής της Ελλάδας οι εγκαταστάσεις του ΚΕΑ χρησιμοποιήθηκαν από τη Luftwaffe για τεχνική υποστήριξη, ενώ οι εγκαταστάσεις που βρίσκονταν στο αεροδρόμιο αποτέλεσαν στόχο συμμαχικών βομβαρδισμών. 

Μετά τον πόλεμου στο ΚΕΑ κατασκευάστηκαν αριθμός ανεμόπτερων όμως τελικά περιορίστηκε στην παροχή εργασιών συντήρησης για τα αεροσκάφη της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας, με περιορισμένη κατασκευαστική δραστηριότητα, η οποία παραχωρήθηκε στην Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (ΕΑΒ), όταν αυτή αργότερα ιδρύθηκε. Παρόλα αυτά, το ΚΕΑ παρήγαγε μέχρι το τη δεκαετία του 1990 αριθμό μη επανδρωμένων αεροσκαφών Πήγασος, τα οποία εξελίχθηκαν από την ΕΑΒ, και δημιουργήθηκε το Ελληνικό Κρατικό Ινστιτούτο Ερευνών. Η ιστορική εταιρεία σήμερα υπάγεται στην Ελληνική στρατιωτική διοίκηση.

Βιβλιογραφία
------------

* Jane's "All the World's Aircraft" (1928 edition)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Κρατικό Εργοστάσιο Αεροσκαφών Από την επίσημη ιστοσελίδα της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας


|  |  |
| --- | --- |
| CC-BY-SA Μετάφραση | Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα KEA (aircraft)  της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 4.0. (ιστορικό/συντάκτες). |