Συντεταγμένες: 37°38′13.387″N 21°37′44.922″E﻿ / ﻿37.63705194°N 21.62914500°E﻿ / 37.63705194; 21.62914500

Το **Λεωνιδαίο** βρισκόταν στην Αρχαία Ολυμπία, εκτός του ιερού χώρου της Άλτεως, στη νοτιοδυτική πλευρά του, δίπλα στο εργαστήριο του Φειδία. Ήταν ένα από τα μεγαλύτερα κτίσματα του ιερού και εκεί φιλοξενούντο οι επίσημοι, που έρχονταν για τους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Περιγραφή και ιστορικά στοιχεία
-------------------------------

Το Λεωνιδαίο οικοδομήθηκε γύρω στο 330 π.Χ. και είναι ένα σχεδόν τετράγωνο κτίσμα (βλ. κάτοψη), το οποίο έχει εξωτερικά ιωνική κιονοστοιχία με 138 κίονες συνολικά, ενώ εσωτερικά υπάρχει αυλή με περιστύλιο από 44 δωρικούς κίονες. Το όνομα του κτίσματος προέρχεται από τον χορηγό και αρχιτέκτονά του Λεωνίδη από τη Νάξο, όπως μας πληροφορεί μια αναθηματική επιγραφή, η οποία διατηρήθηκε σε τμήματα του επιστυλίου της εξωτερικής ιωνικής κιονοστοιχίας και στην οποία αναγράφεται *ΛΕΩΝΙΔΗΣ ΛΕΩΤΟΥ ΝΑΞΙΟΣ ΕΠΟΙΗΣΕ*. Στη βορειοανατολική γωνία του Λεωνιδαίου πρέπει να υπήρχε άγαλμα του Λεωνίδη όπου βρέθηκε και το ενεπίγραφο βάθρο του.
Ανοικοδομήθηκε τουλάχιστον δύο φορές στη διάρκεια των ρωμαϊκών χρόνων, οπότε διαμορφώθηκε στην κεντρική αυλή του τεχνητή διακοσμητική λίμνη (βλ. κάτοψη), και φιλοξενούσε επιπλέον τους ρωμαίους αξιωματούχους.

>  ***[5-15.1]......Ὁπίσω δὲ ἀναστρέψαντι αὖθις ἐς τὴν Ἄλτιν, ἐστὶν ἀπαντικρὺ τοῦ Λεωνιδαίου.***
> '**[15.2] τὸ δὲ ἐκτὸς μὲν τοῦ περιβόλου τοῦ ἱεροῦ τὸ Λεωνίδαιον, τῶν δὲ ἐσόδων πεποίηται τῶν ἐς τὴν Ἄλτιν κατὰ τὴν πομπικήν, ἣ μόνη τοῖς πομπεύουσίν ἐστιν ὁδός: τοῦτο δὲ ἀνδρὸς μὲν τῶν ἐπιχωρίων ἐστὶν ἀνάθημα Λεωνίδου, κατ' ἐμὲ δὲ ἐς αὐτὸ Ῥωμαίων ἐσῳκίζοντο οἱ τὴν Ἑλλάδα ἐπιτροπεύοντες: διέστηκε δὲ ἀγυιὰν ἀπὸ τῆς ἐσόδου τῆς πομπικῆς, τοὺς γὰρ δὴ ὑπὸ Ἀθηναίων καλουμένους στενωποὺς ἀγυιὰς ὀνομάζουσιν οἱ Ἠλεῖοι--*- Παυσανίου Ἑλλάδος Περιήγησις 5. Ἠλιακῶν Α'***
> 
> 

>  [5-15.1] ........Επιστρέφοντας προς την 'Αλτη, βρίσκεται κανείς απέναντι από το Αεωνίδαιο.   
> 
> 
> 15. 2. Το κτίσμα βρίσκεται έξω από τον ιερό περίβολο και προς το σημείο της πομπικής εισόδου της Άλτης, που είναι η μοναδική απ' όπου περνούν οι πομπές το κτίσμα είναι αφιέρωμα του ντόπιου Λεωνίδα, και στη δική μου εποχή εκεί ζούσαν οι Ρωμαίοι που διοικούσαν την Ελλάδα. Ανάμεσα σ' αυτό και την πομπική είσοδο υπάρχει «αγυιά»• οι Ηλείοι ονομάζουν «αγυιές» ό, τι οι Αθηναίοι ονομάζουν «στενωπούς». 
> 
>

Έκθεση φωτογραφιών
------------------

  

|  |
| --- |
| Εικόνες |
| 

|  |
| --- |
| Λεωνιδαίο σήμερα.
 |
| Λεωνιδαίο σήμερα.
  |

|  |
| --- |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
 |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
  |

|  |
| --- |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
 |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
  |

|  |
| --- |
| Σχέδιο της Αρχαίας Ολυμπίας, Το Λεωνιδαίο στον αριθμό 29 και το εργαστήριο του Φειδία στο 24
 |
| Σχέδιο της Αρχαίας Ολυμπίας, Το Λεωνιδαίο στον αριθμό 29 και το εργαστήριο του Φειδία στο 24
  |

|  |
| --- |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
 |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
  |

|  |
| --- |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
  |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
   |

|  |
| --- |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
 |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
  |

|  |
| --- |
| Το Λεωνιδαίο όπως ήταν στην αρχαιότητα.
 |
| Το Λεωνιδαίο όπως ήταν στην αρχαιότητα.
  |

|  |
| --- |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
 |
|  Λεωνιδαίο σήμερα.
  |

 |

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Γερμανικά, Αγγλικά, Γαλλικά, Ισπανικά, Ιταλικά) *archINFORM*. 22705. Ανακτήθηκε στις 30  Ιουλίου 2018.
2. 1 2  *Pausaniae De situ Graeciae*, Τόμος 1 από το books.google.gr[*νεκρός σύνδεσμος*]
3. 1 2 3  «το Λεωνιδαίον από τον κόμβο *Οδυσσεύς* του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Δεκεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 2 Απριλίου 2016.
4. ↑  Πανεπιστήμιο Αθηνών - Παυσανίου Ἑλλάδος Περιήγησις

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Λεωνιδαίο** |

* Το Λεωνιδαίο όπως αναφέρεται στη ψηφιακή βιβλιοθήκη *Perseus* του Tuft University
* Φωτογραφία του χώρου από το panoramio.com Αρχειοθετήθηκε 2013-07-15 στο Wayback Machine.