Ο **Μπαχράμ Μιρζά** (περσικά: بهرام میرزا‎) ήταν πρίγκιπας των Σαφαβιδών, κυβερνήτης τού Χορασάν, τού Γκιλάν και τού Χαμαντάν. Είναι επίσης γνωστό ότι είναι καλλιγράφος, ζωγράφος, ποιητής, μουσικός και προστάτης των τεχνών.

Βιογραφία
---------

Γεννήθηκε το 1517 από τον Ισμαήλ Α΄ και την Τουρκμένια σύζυγό του Tατζλού Χανούμ στα λιβάδια τού Σουρλούκ κοντά στη Mαραγκά -ένα μέρος που ο Ισμαήλ αγαπούσε να περνάει χρόνο - ως ο μικρότερος γιος του. Ήταν αμφιθαλής αδελφός τού μελλοντικού σάχη Ταχμάσπ Α΄. Η δημόσια υπηρεσία του ξεκίνησε το 1530, όταν ήταν μόλις 13 ετών, με μία θέση στη διακυβέρνηση του Χορασάν με τον Γκαζί Χαν Τακαλού ως κηδεμόνα (<i>λάλα</i>) με πρωτεύουσα την επαρχία Χεράτ. Αυτή η εμπειρία αποδείχθηκε πολύ δύσκολη για τον νεαρό πρίγκιπα, καθώς έπρεπε να αντιμετωπίσει τον Ουμπαϊντουλάχ Χαν των Σαϊμπανιδών. Ωστόσο, μόλις ο Ουμπαϊντουλάχ υποχώρησε, ο Tαχμάσπ έφτασε στο Χορασάν το 1533 για να πολεμήσει ενάντια στους Ουζμπέκους. Ο Μπαχράμ συνόδευσε τον αδελφό του στο κεντρικό πλευρό στη μάχη κοντά στο Τζαμ.  Ωστόσο, δεδομένου ότι οι δυνάμεις Tακαλού έφυγαν από τη μάχη, ο κυβερνήτης τού Χορασάν ανακλήθηκε από τον Γκαζί Χαν Τακαλού και τον Μπαχράμ Μιρζά από τον Tαχμάσπ, ο οποίος το παραχώρησε σε έναν άλλο αδελφό, τον Σαμ Μιρζά.

Συμμετείχε στον Οθωμανο-Σαφαβιδικό πόλεμο με τον Αλκά Μιρζά το 1534, όπου απέδειξε τη στρατιωτική του ανδρεία.  Μετά από λίγο, ονομάστηκε κυβερνήτης τού Γκιλάν από τον Tαχμάσπ, που σχεδίαζε να προσαρτήσει εδάφη τού Kαρκιγιά Χασάν (πατέρα τού Χαν Αχμάντ Χαν). Ωστόσο, δεν κατάφερε να επιβάλει την κεντρική εξουσία και κατέφυγε στο Καζβίν μετά από λίγο. Σύμφωνα με τον Κόλιν Μίτσελ, αυτό οδήγησε στην αποδοκιμασία τού αδελφού του. 

Ο επόμενος διορισμός του ήταν στη διακυβέρνηση τού Χαμαντάν το 1546. Αυτό ήταν επίσης το μέρος, όπου άρχισε να υποστηρίζει πολλούς καλλιτέχνες, συμπεριλαμβανομένων των Ντουστ Μουχάμαντ,  Ρουστάμ Αλί (ανιψιός του Kαμάλ ουντ-Ντιν Μπεχζάντ) και Μπουντάκ Μονσί Καζβινί. Εντάχθηκε σε έναν ακόμη πόλεμο αργότερα, αυτή τη φορά εναντίον τού ετεροθαλούς αδελφού του Αλκά, που ήταν υποστηρικτής της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ωστόσο, ο Aλκάς λεηλάτησε το Χαμαντάν, ενώ συνέλαβε και την οικογένεια τού Μπαχράμ. Ήταν ο Μπαχράμ, που επέτυχε την παράδοση τού Αλκά το 1549 στο Μαριβάν. Απεβίωσε στις 11 Οκτωβρίου 1549.

Οικογένεια
----------

Η μόνη γνωστή σύζυγος τού Μπαχράμ ήταν η Ζεϊνάμπ Σουλτάν Χανούμ, αδελφή κάποιου Ιμαντουντίν Σιρβανί. Ήταν μητέρα τού γιου του, Ιμπραήμ Μιρζά. Απεβίωσε στο Καζβίν τον Οκτώβριο τού 1570 και τάφηκε στο Mασχάντ.  Είχε τουλάχιστον τρεις γιους:

* Χουσαΐν Μιρζά  (απεβ. 1576) — Κυβερνήτης τού Σιστάν (1555-1557), τού Κανταχάρ (1557-1576), του Zαμινταβάρ και του Γκαρμσίρ (1558-1566).
* Iμπραχίμ Μιρζά  , κυβερνήτης τού Mασχάντ (1555-1562/1565-1567), τού Aρνταμπίλ (1562), τού Καέν (1562-1565), τού Σαμπζαβάρ (1567-1574), Μεγάλος Μαγιστρος των Τελετών (1574-1577) και Φύλακας τού Βασιλικού Ρεάλ (Mοχρντάρ) (1576-1577).
* Μπαντί αλ-Ζαμάν Μιρζά Σαφαβί , κυβερνήτης τού Σιστάν (1558-1577).

Βιβλιογραφικές αναφορές
-----------------------

1. ↑  Leo van de Pas: (Αγγλικά) *Genealogics*. 2003. I00303847. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
2. ↑  Harvard. «From the Harvard Art Museums' collections Courtiers with a Horse and Attendant, folio from an album». *www.harvardartmuseums.org* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 19 Μαρτίου 2020.
3. ↑  M.Dickson, *Shah Tahmasb and the Uzbeks. The Duel for Khurasan with ʿUbayd Khan: 930-946/1524-1540*, PhD dissertation, Princeton, 1958.
4. 1 2 3  Mitchell, Colin (στα αγγλικά). *"Bahram Mirza" (Encyclopedia of Islam, 3rd edition).*. .
5. ↑  Roxburgh, David J. (2001). *Prefacing the Image: The Writing of Art History in Sixteenth-century Iran* (στα Αγγλικά). BRILL. ISBN 978-90-04-11376-3.
6. 1 2 3 4  Simpson, M.S.· Simpson-Shreve, M. (1997). *Sultan Ibrahim Mirza's Haft Awrang: A Princely Manuscript from Sixteenth-century Iran*. Yale University Press. σελ. 245. ISBN 978-0-300-06802-3.

Περαιτέρω ανάγνωση
------------------

* Weis, Friederike (2020). «How the Persian Qalam Caused the Chinese Brush to Break: The Bahram Mirza Album Revisited». *Muqarnas Online* **37** (1): 63–109. doi:10.1163/22118993-00371P04.