recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
"**I Heard It Through the Grapevine**" είναι τραγούδι των Norman Whitfield και Barrett Strong για την Motown Records το 1966. Η πρώτη ηχογράφηση του τραγουδιού που κυκλοφόρησε έγινε από τον Whitfield για τους Gladys Knight & the Pips και κυκλοφόρησε ως single τον Σεπτέμβριο του 1967. Έφτασε στο νούμερο ένα στο *Billboard* R&B Singles chart και στο νούμερο δύο στο *Billboard* Pop Singles chart και σύντομα έγινε το single Motown με τις μεγαλύτερες πωλήσεις μέχρι εκείνη την εποχή.

Οι Miracles ήταν οι πρώτοι που ηχογράφησαν το τραγούδι το 1966, αλλά η εκδοχή τους κυκλοφόρησε μόλις τον Αύγουστο του 1968 όταν συμπεριλήφθηκε στο άλμπουμ τους *Special Occasion* .

Η έκδοση του Marvin Gaye ήταν η δεύτερη που ηχογραφήθηκε, στις αρχές του 1967, αλλά η τρίτη που κυκλοφόρησε. Τοποθετήθηκε στο άλμπουμ του *In the Groove του* 1968, ενάμιση χρόνο αργότερα, όπου κέρδισε την προσοχή των ραδιοφωνικών τζόκεϊ, και ο ιδρυτής της Motown, Berry Gordy, συμφώνησε τελικά στην κυκλοφορία του ως single τον Οκτώβριο του 1968, όταν πήγε στο κορυφή του τσαρτ *Billboard* Pop Singles για επτά εβδομάδες από τον Δεκέμβριο του 1968 έως τον Ιανουάριο του 1969 και ξεπέρασε την εκδοχή των Gladys Knight & the Pips ως το μεγαλύτερο σινγκλ επιτυχίας της δισκογραφικής Motown (Tamla).

Παραπομπές
----------

1. ↑  Padgett, Ray (2017). *Cover me : the stories behind the greatest cover songs of all time*. New York. σελίδες 87–95. ISBN 978-1-4549-2250-6.
2. ↑  «Original versions of I Heard It Through the Grapevine written by Norman Whitfield, Barrett Strong | SecondHandSongs». *secondhandsongs.com*. Ανακτήθηκε στις 23 Οκτωβρίου 2019.
Ο **Χετί Β΄** ήταν αρχαίος Αιγύπτιος νομάρχης της 13ης νομός της Άνω Αιγύπτου, κατά τη διάρκεια βασιλείας του φαραώ Μερικαρέ της Δέκατης Δυναστείας (περ. 21ος αιώνα π.Χ. Πρώτη μεταβατική περίοδος).

Βιογραφία
---------

|  |
| --- |
|  |
| **Χετί σε ιερογλυφικά** |

Ήταν ο τελευταίος μια μακράς γραμμής νομαρχών στο Ασιούτ με ισχυρούς δεσμούς με τη βασιλική οικογένεια και φιλική σχέση με τη 10η, Ηρακλεοπολιτική δυναστεία: ο πατέρας του ήταν ο νομάρχης Τεφιμπί, ο ίδιος γιος του νομάρχη Χετί Α΄, και ένας Ηρακλεοπολίτης φαραώ συμμετείχε στο πένθος για τον παππού του Χετί Α΄ (προ-προππάπου του Χετί Β΄).  

Μετά το θάνατο του Τεφιμπί, ο γιος του Χετί Β΄ τοποθετήθηκε νομάρχης από τον ίδιο τον φαραώ Μερικαρέ, ο οποίος ταξίδεψε βόρεια στο Νείλο με την αυλή του. Είναι γνωστό ότι ο Χετί Β΄ έκανε εργασίες αναστήλωσης στο τοπικό ναό του Ουεπουαουέτ.

Ήταν πιστός στη 10η Δυναστεία μέχρι τέλους, και πιθανόν πέθανε λίγο πριν την πτώση του Ασιούτ στον φαραώ της Θηβαϊκής Ενδέκατης Δυναστείας Μεντουχοτέπ Β΄, που προηγήθηκε της τελικής παράδοσης της Ηρακλεοπόλεως και έτσι το τέλος του εμφυλίου πολέμου. Υπό τη βασιλεία του Μεντουχοτέπ, η παλιά σειρά νομαρχών που αντιπροσώπευε ο Χετί Β΄ και οι πρόγονοί του, αντικαταστάθηκε από μια νέα, υπέρ της θηβαϊκής δυναστείας σειρά νομαρχών.

Ο ημιτελής τάφος του στο Ασιούτ (Ν. IV) είναι ο πιο καλά διατηρημένος από εκείνους των συγγενών του, οι οποίοι δυστυχώς έχουν καταστραφεί, και είναι επίσης ο μόνος που αναφέρει το βασιλικό όνομα (Μερικαρέ). Ανασκάφηκε πολλές φορές στα τέλη του 19ου αιώνα, και πιο πρόσφατα το 2003-2006.

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3  William C. Hayes, in *The Cambridge Ancient History*, vol 1, part 2, 1971 (2008), Cambridge University Press, (ISBN 0-521-077915), pp. 467–470.
2. 1 2  Donald B. Spanel, in Donald B. Redford (ed), *The Oxford Encyclopedia of Ancient Egypt* vol. 1, Oxford University Press, 2001, pp. 154-6.
3. ↑  El Khadragu, Mahmoud, "New Discoveries in the Tomb of Khety II at Asyut", *Bulletin of the Australian Centre for Egyptology* 17, 2006.

Βιβλιογραφία
------------

* Francis Llewellyn Griffith, *The inscriptions of Siut and Dêr Rîfeh*, London, 1889 (available online)
* Donald B. Spanel, "The Herakleopolitan Tombs of Kheti I, Jt(.j)jb(.j), and Kheti II at Asyut", *Orientalia*, 58, 1989, pp. 301–14.
Συντεταγμένες: 5°52′00″S 144°13′00″E﻿ / ﻿5.86667°S 144.21667°E﻿ / -5.86667; 144.21667

| Υψίπεδα |
| --- |
|   |
|
| Συνταγμένες: | 5°52′00″Ν 144°13′00″Α |
|
| Χώρα: | Παπούα Νέα Γουινέα |
|
| Πρωτεύουσα: | Όρος Χάγκεν |
|
| Έκταση: | 62,400 km2 (24,092.8 τ.μ.) |
|
| Πληθυσμός (2000): | 1,973,996 κάτ. |

Τα **Υψίπεδα** (αγγλικά: Highlands) είναι η μικρότερη από τις 4 περιφέρειες της Παπούα Νέα Γουινέα. Πρωτεύουσα είναι το Όρος Χάγκεν.

Γεωγραφία
---------

Η περιφέρεια των Υψιπέδων βρίσκεται στο κέντρο της χώρας. Συνορεύει στα βόρεια με τη Μομάσε (επαρχίες Δυτική Σεπίκ, Ανατολική Σεπίκ, Μαντάνγκ και Μορόμπ) και στα νότια με την Παπούα (επαρχίες Κόλπος και Δυτική).

Επαρχίες
--------

| Επαρχίες | Πρωτεύουσες |
| --- | --- |
| Σιμπού | Κουντιάουα |
| Νότια Υψίπεδα | Μέντι |
| Δυτικά Υψίπεδα | Όρος Χάγκεν |
| Ανατολικά Υψίπεδα | Γκορόκα |
| Ένγκα | Ουαμπάγκ |

Συνοικίες
---------

Τα Υψίπεδα υποδιαιρούνται σε 34 συνοικίες: 9 στα Ανατολικά Υψίπεδα (Ντάουλο, Γκορόκα, Χενγκανόφι, Καϊνάντου, Λούφα, Οκάπα, Ομπούρα-Ουονενάρα, Ουνγκάι-Μπέννα), 7 στα Δυτικά Υψίπεδα (Αγκλίμπ-Νότιο Ουάγκι, Ντέι, Όρος Χάγκεν, Μουλ Μπάιερ, Τζίμι, Βόρειο Ουάγκι, Ταμπούλ-Νεμπλίγερ), 8 στα Νότια Υψίπεδα (Ιαλίμπου-Πάνγκια, Ινμπόνγκου, Κάγκουα-Εράβε, Κόμο-Μαγαρίμα, Κορόμπα-Κοπιάγκο, Μέντι-Μουνίχου, Νίπα-Κουτούμπου, Τάρι-Πόρι), 4 στην Ένγκα (Καντέπ, Κομπιάν, Λαγκαίπ-Ποργκέρα, Ουαμπάγκ) και 6 στο Σιμπού (Σουάβ, Γκουμίν, Καριμούι-Νομάν, Κεροουάγκι, Κουντιάβα-Γκεμπόγκλ, Σίνα Σίνα-Γιονγκομούγκλ).

Δείτε επίσης
------------

* Περιφέρειες της Παπούα Νέα Γουινέα
* Υψίπεδο
Συντεταγμένες: 35°31′6.362″N 24°2′24.331″E﻿ / ﻿35.51843389°N 24.04009194°E﻿ / 35.51843389; 24.04009194

Η **Χαλέπα Χανίων** αποτελεί σπουδαίο ιστορικό προάστιο των Χανίων, στην Κρήτη, που κατέστη περισσότερο γνωστή από την ομώνυμη διμερή «Συμφωνία της Χαλέπας» που συνομολογήθηκε σ΄ αυτή στις 15 Οκτωβρίου του 1878 μεταξύ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και αντιπροσωπείας συνέλευσης Κρητών, ως προϊόν της διεθνούς Βερολίνειας Συνθήκης που είχε συνομολογηθεί τρεις μήνες πριν.

Γενικά
------

Η Χαλέπα βρίσκεται ΒΑ. των Χανίων επί των υψωμάτων που δεσπόζουν του ισθμού που ενώνει την χερσόνησο του Ακρωτηρίου με την πεδιάδα των Χανίων. Άρχισε να οικίζεται περί τις αρχές του 19ου αιώνα από εύπορους Χανιώτες οι οποίοι και μετεξέλιξαν αυτό σε σπουδαίο αριστοκρατικό προάστιο με πολυτελείς επαύλεις με πλούσιους κήπους και δενδροφυτευμένους δρόμους, δίνοντας εικόνα ευρωπαϊκού θερέτρου εκτεινόμενο μέχρι της ακτής, σχετικά απόκρημνης, με πλούσιο διαμελισμό σε μικρούς ορμίσκους και εκπληκτική θέα των Χανίων και του ομώνυμου όρμου. Στη Χαλέπα ήταν η έδρα του εκάστοτε Γενικού Διοικητή της Κρήτης, οι επαύλεις των γενικών προξένων των Μεγάλων Δυνάμεων καθώς και η Γαλλική Σχολή Καλογραιών (θηλέων) του τάγματος Σαν Ζοζέφ.

Το προάστιο αυτό επέλεξε αργότερα και ο Αρμοστής Πρίγκιπας Γεώργιος όπου και η έπαυλη αυτού, την οποία οι κάτοικοι αποκαλούν ανάκτορο, καθώς και ο Ελευθέριος Βενιζέλος ως τόπο μόνιμης διαμονής του, σε θερινή οικία που είχε κτίσει ο πατέρας του Κυριάκος Βενιζέλος, έμπορος των Χανίων και η οποία, (σήμερα αποτελεί μουσείο - ίδρυμα μελετών), βρίσκεται πολύ κοντά της προηγούμενης.  
Ο Πρίγκιπας Γεώργιος κατά τη διάρκεια της αρμοστείας του στη Κρήτη, από τις αποδοχές που έλαβε από τη Ρωσία ως ναύαρχος του αυτοκρατορικού στόλου, ανήγειρε στη Χαλέπα τον ιερό ναό της Αγίας Μαγδαληνής, ρωσικού ρυθμού, με τον χαρακτηριστικό τρούλο.

Στο ΒΔ. άκρο της παραλίας όπου η ακτή είναι ομαλή υφίσταται σήμερα μικρό αλιευτικό καταφύγιο, ενώ κάποια βυρσοδεψεία που είχαν αναπτυχθεί στο παρελθόν σήμερα έχουν ερημωθεί. Παρά ταύτα και σήμερα ακόμα παραμένει το πλέον αξιόλογο προάστιο των Χανίων με ιδιαίτερη τουριστική ανάπτυξη.

Πηγές
-----

* «Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια» τομ. ΚΔ΄, σελ.416.
Δείτε επίσης: Σκανδιναβικό σκι
Αθλητές σκι αντοχής σε δράση
Το **σκι αντοχής** ή **σκι ανώμαλου δρόμου** είναι ένα είδος σκι όπου οι σκιέρ στηρίζονται στη δική τους μετακίνηση για να κινούνται πάνω σε χιονοσκεπές έδαφος αντί να χρησιμοποιούν ανελκυστήρες σκι ή άλλες μορφές βοήθειας. Ασκείται ευρέως ως αθλητική και ψυχαγωγική δραστηριότητα. Ωστόσο, ορισμένοι εξακολουθούν να το χρησιμοποιούν ως μέσο μεταφοράς. Οι παραλλαγές του σκι αντοχής προσαρμόζονται σε ένα εύρος εδάφους που εκτείνεται σε ανεξερεύνητα, μερικές φορές ορεινά, περιποιημένα εδάφη ειδικά σχεδιασμένα για το άθλημα.

Πηγές
-----

* «To Σκι Αντοχής» (PDF). Ελληνική Ομοσπονδία Χιονοδρομίας. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 13 Νοεμβρίου 2017.
Χιονοστιβάδα στο όρος Τιμπανόγκος της Γιούτα.
Η **χιονοστιβάδα** είναι ένα φαινόμενο που περιλαμβάνει την ολίσθηση μιας μεγάλης μάζας χιονιού από την πλαγιά ενός βουνού και προκαλείται όταν μια συγκεντρωμένη μάζα χιονιού απελευθερώνεται σε μία πλαγιά. Είναι ένας από τους σημαντικότερους κινδύνους στα βουνά κατά τη διάρκεια του χειμώνα, καθώς έχουν τη δυνατότητα να συμπαρασύρουν πάγο, βράχους, δέντρα και άλλα υλικά στη πλαγιά, και πολλοί άνθρωποι κατά καιρούς πέφτουν θύματα χιονοστοιβάδων που ολισθαίνουν σε πλαγιές, ιδίως σε τουριστικές περιοχές. Μεγάλη σημασία έχει ο έγκαιρος εντοπισμός των θυμάτων και για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιείται ένας ειδικός πομποδέκτης που επιτρέπει την ανίχνευση ενός θύματος χιονοστιβάδας θαμμένου κάτω από το χιόνι.

Οι χιονοστιβάδες είναι ταξινομημένες ανάλογα με μορφολογικά χαρακτηριστικά τους, και βαθμολογούνται είτε από τη δυνατότητα καταστροφής είτε από τη μάζα του χιονιού που ρέει προς τα κάτω. Μερικά από τα μορφολογικά χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται για την ταξινόμηση των χιονοστιβάδων είναι ο τύπος του χιονιού που εμπλέκεται, η φύση της βλάβης, η επιφάνεια ολίσθησης, ο μηχανισμός μετάδοσής της, το έναυσμα της χιονοστιβάδας, η γωνία κλίσης, η κατεύθυνση και το υψόμετρο. Το μέγεθος, η μάζα και η δυνατότητα καταστροφής της χιονοστιβάδας βαθμολογούνται σε λογαριθμική κλίμακα, που συνήθως απαρτίζεται από 4 έως 7 κατηγορίες, με τον ακριβή ορισμό των κατηγοριών να ποικίλει ανάλογα με το σύστημα παρατήρησης ή την περιοχή των προβλέψεων.

Μία χιονοστιβάδα είναι ένα παράδειγμα βαρυτικού ρεύματος αποτελούμενου από κοκκώδη υλικά. Σε μία χιονοστιβάδα, πολλά υλικά ή μείξεις διαφορετικών ειδών υλικών πέφτουν ή ολισθαίνουν εξαιτίας της δύναμης της βαρύτητας. Οι χιονοστιβάδες συχνά ταξινομούνται και από τα υλικά από τα οποία αποτελούνται. 

Μερικά παραδείγματα ιστορικών χιονοστιβάδων είναι:

* Η χιονοστιβάδα του Ουέλλινγκτον το 1910 στις ΗΠΑ,
* Οι χιονοστιβάδες του Μπλονς το 1954 στην Αυστρία,
* Η χιονοστιβάδα που ακολούθησε τον σεισμό του Ανκάς το 1970 στο Περού,
* Η χιονοστιβάδα του Γκαλτόρ το 1999 στην Αυστρία.

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* LCCN: sh85010490
* GND: 4034792-8
* BNF: cb119440417 (data)
* HDS: 007781
* NDL: 00567965
* NKC: ph170598

 |

 |
Ο **Φώτιος** (δραστηριοποιήθηκε προς το 872/3) ήταν Βυζαντινός αποστάτης και προσήλυτος στο Ισλάμ ο οποίος υπηρέτησε το Εμιράτο της Κρήτης ως ναυτικός διοικητής στην διάρκεια της δεκαετίας του 870.

Ο Φώτιος αναφέρεται εν συντομία στους Συνεχιστές Θεοφάνη τον 10ου αιώνα. Η αναφορά αυτή χρησιμοποιήθηκε αργότερα εκ νέου σχεδόν χωρίς ουδεμία αλλαγή από τον ιστορικό του 11ου αιώνα Ιωάννη Σκυλίτζη. Συμφωνα με τους Βυζαντινούς χρονικογράφους, ο Φώτιος ήταν "ἀνὴρ πολεμιστὴς καὶ δραστήριος", ενώ αναφέρουν πως υπηρέτησε τον Άραβα Εμίρη της Κρήτης, Σουάιμπ ("Σαήτ" στα ελληνικά). Προς το 872 ή το 873, ο Σουάιμπ απέστειλε τον Φώτιο ως επικεφαλής σημαντικής ναυτικής επιδρομής εναντίον της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, η οποία διοικείτο εκείνη την περίοδο από τον Αυτοκράτορα Βασίλειο Α΄ τον Μακεδόνα (867-886). Με στόλο άνω των 50 πλοίων, ο Φώτιος λεηλάτησε τις ακτές του Αιγαίου Πελάγους, φτάνοντας έως την Προκόννησο, πλησίον της Κωνσταντινούπολης - η πρώτη φορά μετά την δεύτερη αραβική πολιορκία της Κωνσταντινούπολης το 717-718 που μουσουλμανικός στόλος έφτασε σε τόσο κοντινή απόσταση στην βυζαντινή πρωτεύουσα - προτού συγκρουστεί με και ηττηθεί κατά κράτος από τον Βυζαντινό ναύαρχο Νικήτα Ωορυφά στη Ναυμαχία της Καρδίας.

Ο Φώτιος μαζί με τα κατάλοιπα του στόλου πέτυχε να διαφύγει και να επιστρέψει στην Κρήτη, ενώ λίγο καιρό αργότερα - η ακριβής ημερομηνία είναι άγνωστη, με ορισμένους ερευνητές να την τοποθετούν ακόμα και στο 879 - ξεκίνησε νέα εκστρατεία, λεηλατώντας τα παράλια τις δυτικής Ελλάδας. Ο Ωορύφας εκ νέου απέπλευσε προκειμένου να τον αντιμετωπίσει, και πέτυχε να αιφνιδιάσει και καταστρέψει τον κρητικό στόλο στον Κορινθιακό Κόλπο. Ο Φώτιος σκοτώθηκε, ενώ αριθμός εκ των Σαρακηνών αιχμαλωτίστηκε και βασανίστηκε μέχρις θανάτου.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Ανακτήθηκε στις 27  Νοεμβρίου 2018.
2. 1 2 3 4  PmbZ, Photios (#26671).
3. ↑  Wortley 2010, σελ. xix.
4. ↑  Canard 1986, σελ. 1083.
5. ↑  Wortley 2010, σελίδες 147–148.
6. ↑  Wortley 2010, σελ. 148.

Πηγές
-----

* Canard, M. (1986). «Iḳrīṭis̲h̲». *The Encyclopedia of Islam, New Edition, Volume III: H–Iram*. Leiden and New York: BRILL, σσ. 1082–1086. ISBN 90-04-08118-6. .
* Lilie, Ralph-Johannes; Ludwig, Claudia; Zielke, Beate και άλλοι. επιμ. (2013) (στα γερμανικά). *Prosopographie der mittelbyzantinischen Zeit Online. Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften. Nach Vorarbeiten F. Winkelmanns erstellt*. De Gruyter. .
* Wortley, John, επιμ. (2010). *John Skylitzes: A Synopsis of Byzantine History, 811-1057*. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-76705-7.


|  |  |
| --- | --- |
| CC-BY-SA Μετάφραση | Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Photios (Emirate of Crete)  της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 4.0. (ιστορικό/συντάκτες). |
Το **Χανάτο των Καραχανιδών** (περσικά: *قَراخانيان*) ήταν τουρκικό κράτος στο Μεσαίωνα, υπό την ηγεσία της δυναστείας των Καραχανιδών Τούρκων στην Υπερωξιανή της Κεντρικής Ασίας.

Ιστορικό
--------

Δημιουργήθηκε με την κατάκτηση της Υπερωξιανής (Τρανσοξιανή) και είχε διάρκεια ύπαρξης την περίοδο 999-1212. Η άφιξη των Καραχανιδών Τούρκων στην Υπερωξιανή σήμανε την οριστική στροφή από την περσική κυριαρχία στην κεντρική Ασία στην αντίστοιχη τουρκική, αλλά βαθμιαία οι Καραχανίδες ενσωματώθηκαν στην περσοαραβική μουσουλμανική κουλτούρα του ευρύτερου πληθυσμού του χανάτου τους. Πρωτεύουσες του χανάτου υπήρξαν οι πόλεις Κασγκάρ, Μπαλασαγκούν, Ουζγκέν και Σαμαρκάνδη.

Καταγωγή
--------

Το χανάτο των Καραχανιδών Τούρκων ήταν μια συνομοσπονδία που σχηματίστηκε κάποια στιγμή τον 9ο αιώνα, αποτελούμενη από τις τουρκικές φυλές των Καρλούκων, Γιαγμά, Τσιγίλων κ.α. που ζούσαν στο Δυτικό Τιαν Σαν (σημερινό Κιργιστάν) και τη Δυτική Σιντζιάνγκ (Κασγκαρία). Το όνομα της βασιλικής φυλής δεν είναι στην πραγματικότητα γνωστό, καθώς ο όρος Καραχανίδες είναι τεχνητός, επινοημένος από τους Ευρωπαίους μελετητές της Ανατολής για να χαρακτηρίσουν τόσο τη δυναστεία όσο και το λαό που αυτή διαφέντευε. Ο όρος προέρχεται από το "Καρά Χαν" ή "Καρά Χακάν" (η λέξη "καρά" σημαίνει μαύρος και επίσης θαρραλέος στα τουρκικά).
Απεικόνιση θανατικής εκτέλεσης με τροχό από το Ελβετικό Χρονικό του Γιοχάνες Στούμπφ, το 1586. Στο προσκήνιο ένας εγκληματίας θρυμματίζεται με τον τροχό, ενώ πιο πίσω δύο άλλοι τροχοί με πλεγμένους εγκληματίες είναι στημένοι οριζόντιοι.
Ο **τροχός βασανιστηρίων** ήταν φρικτό βασανιστήριο για την επιβολή θανατικής ποινής στο Μεσαίωνα και μέχρι το 19ο αιώνα. Τον χρησιμοποιούσαν για αντίποινα ενάντια σε ληστρικές ή και εγκληματικές πράξεις.

Περιγραφή
---------

Ήταν τροχός, συνήθως άμαξας, με τον οποίο βασανίζονταν φρικτά ο κατάδικος. Αφού έφερναν τον κατάδικο στην ειρκτή, τον έδεναν, και με τον τροχό του θρυμμάτιζαν με χτυπήματα χέρια και πόδια. Ο νόμος αποφάσιζε πόσα χτυπήματα έπρεπε να δοθούν. Στις φρικτότερες περιπτώσεις του βασανιστηρίου ο τροχός έφερε καρφιά (ήλους) που ετίθετο σε κίνηση με σχοινιά και τροχαλίες πλησιάζοντας αργά το ιστάμενα δεμένο σώμα του καταδίκου με συνέπεια τις αρχικές εκδορές μέχρι διαμελισμού. Ακολούθως ξάπλωναν το λιωμένο σώμα του κατάδικου επάνω στον τροχό και έπλεκαν πόδια και χέρια στις ακτίνες του. Οι φρικιαστικοί πόνοι ήταν απερίγραπτοι. Ο τροχός τοποθετείτο σαν τραπέζι επάνω σε δοκό, και εκεί ο κατάδικος έμενε μέχρι να πεθάνει από τους φρικτούς πόνους. Στις ηπιότερες ποινές ο κατάδικος στραγγαλίζονταν για να μην ταλαιπωρείται, ή πυροβολείτο στο κεφάλι ή στην καρδιά, ή αποκεφαλίζονταν. Στις φρικτότερες εκτελέσεις βάζαν φωτιά κάτω από τον τροχό και τον έκαιγαν ζωντανό. 

Η χειρότερη ταπείνωση ήταν όμως, το ότι ο νεκρός έμενε επάνω στον τροχό βρώση των όρνιων και άταφος.

Εκτελέσεις
----------

Με αυτό το συγκεκριμένο τροχό είχε καταδικαστεί σε θάνατο η Αγία Αικατερίνη, για αυτό και ονομάζεται επίσης *τροχός της Αικατερίνης*. Άλλοι γνωστοί που θανατώθηκαν με αυτόν τον τρόπο ήταν οι εγκληματίες 

* Καρτούς
* Φρανσέσκο Αρκαγγέλι
* Χανς Κόλχάζε
* Χανς Σπις
* Φρίντριχ φον Ίζενμπεργκ
* Κρίστμαν Γκνίπερντόλιγκα

Πηγές
-----

* Matthias Blazek: „Das letzte Mal wurde die Strafe des Räderns in Preußen 1841 angewandt". In: *Preußische Mitteilungen* Nr. 202, August 2011, S. 14 ff.
* Matthias Blazek: „Letzte Hinrichtung durch Rädern im Königreich Preußen am 13. August 1841". In: Fachprosaforschung – Grenzüberschreitungen. Deutscher Wissenschafts-Verlag (DWV), Baden-Baden, Band 7, 2011, S. 339–343

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Τροχός βασανιστηρίων** |
Ο **Τρούλος** του Παρεκκλησιου του Αγίου Νικολάου από τη Σπηλιά Νταβέλη (1233/1234)

Περιγραφή
---------

Ο **Τρούλλος** που προέρχεται από το παρεκκλήσιο του Αγίου Νικολάου από την Σπηλιά Νταβέλη, είναι διαμέτρου 235εκ. Στο κέντρο του τρούλλου εικονίζεται ο Χριστός Παντοκράτωρ σε κοκκινωπό βάθος. Αυτό είναι στοιχείο που χαρακτηρίζει τη μνημειακή ζωγραφική της περιοχής κατά τον 13ο αι. Η μορφή έχει αδρά χαρακτηριστικά, τραχιά έκφραση και ρωμαλέα σωματική διάπλαση Στο τύμπανο του τρούλλου στον ίδιο άξονα με τον Χριστό εικονίζεται η Θεοτόκος , δορυφορούμενη από δύο αγγέλους με επίσημη ενδυμασία, προφητάνακτες και προφήτες. Η σύνθεση χρονολογείται με επιγραφή στα 1233/1234.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Ο κόσμος του Βυζαντινού Μουσείου, εκδ. Υπουργείο Πολιτισμού-Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο, Αθήνα, 2004, σελ.111

Πηγές
-----

* Ο κόσμος του Βυζαντινού Μουσείου, εκδ. Υπουργείο Πολιτισμού-Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο, Αθήνα, 2004.
Οι **τροχιλίδες** (*Trochilidae*) είναι μεγάλη οικογένεια μικρών πτηνών της Αμερικής, που είναι γνωστότερα ως **κολίβρια** (υπάρχει και το ομώνυμο γένος κολιμπρί). Η οικογένεια περιλαμβάνει περί τα 361 είδη και 113 γένη, που συναντώνται από την Αλάσκα μέχρι τη Γη του Πυρός, αλλά η συντριπτική πλειονότητα των ειδών είναι πουλιά των τροπικών περιοχών. Τα περισσότερα έχουν μήκος 7,5 έως 13 εκατοστά, αλλά το μικρότερο είδος φθάνει τα 5 εκατοστά και ζυγίζει λιγότερο από 2 γραμμάρια. Το μεγαλύτερο έχει μήκος 23 εκατοστά και ζυγίζει 18 έως 24 γραμμάρια.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Gill, F.· Donsker, D.· Rasmussen, P. (Ιούλιος 2021). «IOC World Bird List (v 12.1), International Ornithological Committee». doi:10.14344/IOC.ML.11.2. Ανακτήθηκε στις 15 Ιανουαρίου 2022.
Ο **Φαρζίν φακρ Γιασερί** (Περσικά:فرزین فخر یاسری, γεννημένος το 1954 στο Λανγκαρούντ του Ιράν) είναι ένας Ιρανός σουρεαλιστής ζωγράφος, συγγραφέας και ποιητής. Μία από τις πιο διάσημες ιστορίες του φέρει το όνομα "Ανοιχτά μάτια ενός νεκρού σκύλου". Ζει και εργάζεται στο Λανγκαρούντ.

Βιογραφία
---------

Ο Φαρζίν Γιασερί γεννήθηκε το 1954 στο Λαγκαρούντ,στην επαρχία του Γκιλάν στο Ιράν. Μεγάλωσε στο χωριό "Ντιαρ γιαν", σε μια ορεινή περιοχή της επαρχίας Γκιλάν. Οι γονείς του ήταν τιμαριούχοι γαιοκτήμονες που χρεοκόπησαν το 1963. Έγινε δεκτός στο πανεπιστήμιο, αλλά αναγκάστηκε να διακόψει τις σπουδές του λόγω οικονομικών προβλημάτων. Έτσι έγινε αυτοδίδακτος και ξεκίνησε να ζωγραφίζει επαγγελματικά το 1978. Σήμερα ζει στο Λαγκαρούντ. Έχει μια κόρη, ονόματι Γκολίνα και ένα γιο, τον Φιρούζ. Η τεχνική του περιστρέφεται γύρω από το σουρεαλισμό.

Εκθέσεις
--------

Μερικές από τις πιο γνωστές του εκθέσεις είναι:

* Ατομικές:

-1983, 1994, 2003, 2005, Λαγκαρούντ, Ιράν - 1986, 2003, 2007, Λαχιτζάν, Ιράν.

* Ομαδικές:

-1984, Ζαχεντάν, Ιράν-2004, Σιράζ, Ιράν - 2000, Τεχεράνη, 2000 Τεχεράνη, Ραστ.

Αντιλήψεις
----------

Ο Φαρζίν πιστεύει πως ένας ζωγράφος, εκτός της τεχνικής, θα πρέπει επίσης να αφήνει το προσωπικό του καλλιτεχνικό στίγμα, ώστε να αναγνωρίζεται η αξία του από ανθρώπους διαφορετικής κουλτούρας. Κατά το Φαρζίν, ένας πίνακας αποτελεί μορφή επικοινωνίας προς τον κόσμο. Επιπλέον, ένας καλλιτέχνης θα πρέπει να επιζητεί με τα έργα του τον εμπλουτισμό της τέχνης και του πολιτισμού της κοινωνίας του και όχι να παρέχει απλώς εφήμερη ψυχαγωγία. Πιστεύει πως ένα καλλιτεχνικό έργο θα πρέπει να είναι τόσο αναπάντεχο και σαγηνευτικό ώστε να ελκύσει το μυαλό των θεατών. Επίσης, όπως ο ίδιος λέει, τα αθάνατα κομμάτια τα οποία έγιναν διαχρονικό αντικείμενο θαυμασμού φτιάχτηκαν με τη δύναμη της φαντασίας και όχι τόσο με την ικανότητα της παρατήρησης.
Φαρέτρα
Η **φαρέτρα** (από το ρήμα «φέρω») ως παρελκόμενο μέσο του τόξου, είναι η θήκη στην οποία φυλάσσονται και μεταφέρονται τα βέλη. Σε άλλους πολιτισμούς κατασκευαζόταν από δέρμα, σε άλλους από ξύλο ή γούνα και γενικά με φυσικά υλικά, ανάλογα με το ποια ανευρίσκονταν σε αφθονία σε κάθε περιοχή. Οι σύγχρονες φαρέτρες κατασκευάζονται συνήθως από πλαστικό ή μέταλλο, αν και εξακολουθούν να κατασκευάζονται παραδοσιακές δερμάτινες.

Άλλοτε η φαρέτρα κατασκευαζόταν με βασικό κριτήριο την αντοχή της, τη χωρητικότητά της και την άνεση που παρείχε στον τοξότη -έπρεπε να συμβάλλει στη σωστή συντήρηση των βελών, να είναι σχετικά ελαφριά ώστε να μην κουράζει τον στρατιώτη (πεζό ή ιππέα) και η κατασκευή της να βοηθά στην γρήγορη αφαίρεση του βέλους την ώρα της μάχης. Οι στρατιώτες την έφεραν στο δεξιό ώμο με την κεφαλή της να προβάλλει από τον αριστερό, ώστε να ανασύρουν με το δεξί χέρι το βέλος ταχύτατα και να στοχεύουν χωρίς χρονοτριβή. Στο Βυζάντιο η φαρέτρα ονομαζόταν και «κούκουρον» (από το λατινικό *cucurum*) και είχε χωρητικότητα  30-40 βελών.

Οι φαρέτρες αναρτούνταν και σε ειδική θέση της στον εξοπλισμό των αλόγων, όταν οι τοξότες ανήκαν στο ιππικό.

Οι σημερινές φαρέτρες κατασκευάζονται σε διάφορα μεγέθη, ανάλογα με το μήκος του βέλους, και με διάφορα κριτήρια, όπως το να διευκολύνουν την γρήγορη βολή ή να είναι απλώς κομψές. Χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο από αθλητές της τοξοβολίας.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Μεγάλη Ελληνικη Εγκυκλοπαίδεια, Παύλος Δρανδάκης

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Αρχαία ελληνικά όπλα |
| --- |
|  |
| Όπλα | 
* Αιγίς
* Ακινάκης
* Ασπίς (όπλο)
* Γέρρα
* Έγχος
* Θώραξ
* Κνημίς
* Κράνος
* Μάχαιρα
* Ξίφος
* Οιστός
* Ιός (όπλο)
* Έντεα
* Πέλεκυς
* Πέλτη
* Σφενδόνη
* Τόξον
* Βιός (όπλο)
* Φαρέτρα
 |

 |
Η **Φαραφανγκάνα** (*Farafangana*) είναι πόλη στη νοτιοανατολική ακτή της Μαδαγασκάρης, πρωτεύουσα της περιφέρειας Ατσίμο-Ατσινανάνα. Ο πληθυσμός της είναι 24.252 κάτοικοι.

Θέση
----

Η πόλη βρίσκεται σε πεδινή παράλια έκταση (μεσοσταθμικό υψόμετρο μόλις 1 μέτρο), περίπου 400 χιλιόμετρα νοτίως της πρωτεύουσας της Μαδαγασκάρης Ανταναναρίβο, στο νότιο άκρο του Καναλιού Pangalanes, με το στόμιο του ποταμού Μαναμπατρανά στο βόρειο μέρος της πόλεως. Απέχει 106 χιλιόμετρα νοτίως της πόλεως Μανακαρά, περίπου 2,5 ώρες δρόμο με αυτοκίνητο.

Οικονομία και πληθυσμός
-----------------------

Μία από τις κυριότερες καλλιέργειες της περιοχής της Φαραφανγκάνα είναι το μαύρο πιπέρι.

Οι κάτοικοι της Φαραφανγκάνα ανήκουν κυρίως στις εθνοτικές ομάδες Αντεφασύ, Ραμπακαρά, Αντεσακά και Ζαφισόρο.

Τουρισμός
---------

Η Φαραφανγκάνα έχει δικό της αεροδρόμιο. Το καταφύγιο άγριας ζωής Μανόμμπο βρίσκεται σε απόσταση 25 χιλιόμετρα από την πόλη.

Παραπομπές
----------

1. ↑  *Madagascar & Comoros*, σελ. 232 (Lonely Planet, 2008)
2. ↑  Madagascar 2014-2015 *Petit Futé*, σελ. 249 (2013)
3. ↑  (in γαλλική) www.commerce.gov.mg Αρχειοθετήθηκε 2013-03-24 στο Wayback Machine.
4. ↑  «travalmadagascar.org». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Μαρτίου 2020. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2020.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 152893339
* LCCN: nr97043123
* GND: 4560834-9
* BNF: cb13183521g (data)

 |

 |
H **Φαρίντα Ραχμά** (Farida Rahmed), γεννημένη στις 22 Σεπτεμβρίου 1953, είναι Λιβανέζα χιονοδρόμος, πρωταθλήτρια του αλπικού σκι.

Η Ραχμά εκπροσώπησε τον Λίβανο στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς αγώνες του 1976 στο Ίνσμπρουκ της Αυστρίας όπου στο γιγάντιο σλάλομ τερμάτισε 43η. Συμμετείχε στους αγώνες χωρίς πρόκριση από κάποια διοργάνωση, λόγω του Εμφύλιου πολέμου η ίδια διέμενε στο εξωτερικό και της ζητήθηκε από την πρεσβεία του Λιβάνου στην Αυστρία να συμμετάσχει στους αγώνες, μάλιστα ήταν η πρώτη γυναίκα που εκπροσωπούσε τον Λίβανο σε Ολυμπιακούς αγώνες σκι.

Συμμετείχε και στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς αγώνες του 1980 στο Λέικ Πλάσιντ των ΗΠΑ όπου ήταν 19η στο σλάλομ, 34η στο γιγάντιο σλάλομ και 27η στις καταβάσεις.

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Αγγλικά) *Sports-Reference.com*. www.sports-reference.com/olympics/athletes/ra/farida-rahmeh-1.html. Ανακτήθηκε στις 31  Ιανουαρίου 2016.
2. 1 2  *the sports.org - farida rahmed*
3. ↑  *The daily star - Uphill battle for Lebanon’s skiers to emulate Olympic feats[*νεκρός σύνδεσμος*]*
Ο **Χουάν Χιλμπέρτο Φούνες** (ισπανικά: *Juan Gilberto Funes*, 8 Μαρτίου 1963 - 11 Ιανουαρίου 1992) ήταν Αργεντινός ποδοσφαιριστής.

Οι πρώτες του ομάδες ήταν οι Huracan, Estudiantes de La Plata, Sarmiento de Junin, Jorge Newbery, Gimnacia y Esgrima. Αγωνίστηκε στη Μιλιονάριος της Κολομβίας το 1984. Το 1986 κατέκτησε το Κόπα Λιμπερταδόρες με τη Ρίβερ Πλέιτ.

Το 1987 ο Γιώργος Κοσκωτάς τον έφερε στον Ολυμπιακό ως έναν από τους δύο ξένους που επιτρεπόταν τότε να έχει η ομάδα. Η μεταγραφή του θεωρήθηκε θρίαμβος του Κοσκωτά, καθώς ο Φούνες ήταν εν ενεργεία διεθνής με την τότε πρωταθλήτρια κόσμου Αργεντινή. Στην ομάδα του Πειραιά αγωνίστηκε για 2 χρόνια και εντυπωσίασε με την άψογη τεχνική αλλά και για την εκτελεστική δεινότητα που τον διέκρινε. Αγαπήθηκε από τους φιλάθλους και για τις θεαματικές ντρίμπλες και πάσες του που ενθουσίαζαν την εξέδρα. Ο αυθορμητισμός του ωστόσο κάποιες φορές στοίχιζε στην ομάδα, με κυριότερο παράδειγμα το χαστούκι που έδωσε στο πρόσωπο του παίκτη του ΠΑΟΚ Κώστα Λαγωνίδη μπροστά στα μάτια του διαιτητή Χαρλαβάνη τον Οκτώβριο του 1988, με αποτέλεσμα να του επιβληθεί ποινή αποκλεισμού 7 αγώνων από τον αθλητικό δικαστή.

Μετά τον Ολυμπιακό αγωνίστηκε στη Γαλλία στη Νανσύ και τη Ναντ όμως τα προβλήματα που είχε με την καρδιά του τον ανάγκασαν να επιστρέψει στην Αργεντινή και να αγωνιστεί στη Vélez Sársfield στερώντας του την ευκαιρία να ενταχθεί στην Μπόκα Τζούνιορς.

Έχασε τη ζωή του λόγω των καρδιακών προβλημάτων στις 11 Ιανουαρίου 1992 σε ηλικία 29 ετών. Το στάδιο της γεννέτειράς του Σαν Λουίς της Αργεντινής ονομάστηκε προς τιμήν του στάδιο Φούνες.

Ο Φούνες ήταν 4 φορές διεθνής με την Εθνική Αργεντινής.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Η Καθημερινή, 8 Οκτωβρίου 1988

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Juan Gilberto Funes στο Wikimedia Commons
* Βιογραφικό
* Χουάν Χιλμπέρτο Φούνες - Ο Βούβαλος
* Χουάν Χιλμπέρτο Φούνες: Ο θρυλικός "βούβαλος"

  


|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Βιογραφίες
* Πύλη:Ποδόσφαιρο
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 61175257
* LCCN: no99015846

 |

 |
Ο **Φρειδερίκος**, γερμ. Friedrich (π. 970 - 6 Ιανουαρίου 1022) από τον Οίκο του Αρντέν ήταν κόμης του Βερντέν (988-1022), του Κάστρε (1000-1022) και πρύτανης του καθεδρικού του Σαιν-Βάαστ.

Βιογραφία
---------

Ήταν γιος του Γοδεφρείδου Α΄ του *Αιχμάλωτου* κόμη του Βερντέν και της Ματθίλδης των Μπίλλουνγκ, κόρης του Χέρμαν δούκα της Σαξονίας. Ο πατέρας του αιχμαλωτίστηκε τρεις φορές.

Η δεύτερη ήταν όταν το 985 ο Λοθάριος των Καρολιδών της Δυτικής Φραγκίας επιτέθηκε στο Βερντέν και αιχμαλώτισε τον Γοδεφρείδο Α΄, τον Φρειδερίκο και άλλους. Το 987 ο σύμμαχος της οικογένειάς του, ο Ούγος Καπέτος της Γαλλίας τους ελευθέρωσε. Ο Φρειδερίκος εργάστηκε για τη μεταφορά της σορού του αδελφού του Αντάλμπερο επισκόπου του Βερντέν, που απεβίωσε στην Ιταλία, στον καθεδρικό του Βερντέν.

Ήταν κόμης του Βερντέν. Φαίνεται ότι για ένα ενδιάμεσο διάστημα δεν ήταν: το 1156 ένα καταστατικό του Φρειδερίκου Α΄ των Χοενστάουφεν αναφέρει ότι "κατά τη βασιλεία του Όθωνα Γ΄ της Γερμανίας (996-1002) η κομητεία του Βερντέν μεταφέρθηκε στον επίσκοπο του Βερντέν". Ωστόσο αργότερα επανήλθε, διότι σε ένα καταστατικό του 1020 από τον Χάιμοντ επίσκοπο του Βερντέν αναφέρει τον Φρειδερίκο ως "κόμη του Βερντέν", όπως επίσης και ένα άλλο καταστατικό του ίδιου έτους από τον ηγούμενο Ρίχαρτ τον αναφέρει ως "dominus Fredericus comes Virdunensis civitatis".

Επίσης ήταν κόμης του Κάστρε: σε ένα καταστατικό του 1005 ο Ερρίκος Β΄ των Οθωνιδών χορηγεί δικαιώματα αγοράς στο αββαείο του Σαιν-Μέταρ ντε Σουασόν, που βρίσκεται "στην κομητεία Κάστρε του Φρειδερίκου". Το 1020 παραιτήθηκε του τίτλου του και έγινε μοναχός στο αββαείο του Σαιν Βαν. Απεβίωσε δύο έτη μετά σε ηλικία 52 ετών. Ο αδελφός του Χέρμαν ανέλαβε κόμης του Βερντέν (1022-24) και μετά ο Λουδοβίκος Α΄ κόμης του Σινύ (1024-25). Τον τελευταίο φόνευσε ο Γκοθέλο Α΄ (αδελφός του Φρειδερίκου) και έτσι η κομητεία πέρασε στον γιο του Γοδεφρείδο Γ΄ (1025-69).

Οικογένεια
----------

Δεν ξέρουμε τη σύζυγό του. Είχε τέκνο:

* Σοφία γενν. π. 1010, παντρεύτηκε τον Λουδοβίκο Β΄ κόμη του Σινύ, γιο του Λουδοβίκου Α΄ κόμη του Σινύ & Βερντέν.

Πηγές
-----

* Germany and the Western Empire, Volume III of the Cambridge Medieval History, University of Cambridge, 1922
* Abbé Charles Nicolas Gabriel, Verdun, Notice historique, 1888, réédition 1993
* Poull, Georges, La maison souveraine et ducale de Bar, Presses Universitaires de Nancy, 1994
* Crowe, Eyre Evans, The History of France, London: Longman, Brown, 1858

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Medieval Lands Project, Comtes de Verdun

Παραπομπές σε πηγές
-------------------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  Charles Cawley: «Medieval Lands». (Αγγλικά) *Charles Cawley, "Medieval Lands", 2006-2020*. Ανακτήθηκε στις 2  Φεβρουαρίου 2016.
2. ↑  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*. p47324.htm#i473233. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
3. 1 2  Charles Cawley: «Medieval Lands». (Αγγλικά) *Charles Cawley, "Medieval Lands", 2006-2020*.
Η **Φαρμακοεπιδημιολογία** είναι ένας σύγχρονος επιμέρους κλάδος της Φαρμακολογίας, σύνθετος, με αντικείμενο έρευνας και μελέτης τη χρήση και τα αποτελέσματα των φαρμάκων σε πληθυσμούς ανθρώπων.
Στη μελέτη αυτή συμμετέχουν ο κλάδος της Φαρμακοθεραπευτικής, της Επιδημιολογίας, εξ ου και η σύνθετη διεθνής ονομασία του καθώς επίσης ο κλάδος της Φαρμακοτεχνίας και κατ΄ αντικείμενο κλάδος της Στατιστικής.

Βασικότερη μελέτη του κλάδου αυτού είναι η εκτίμηση της πιθανότητας των ευεργετικών επιδράσεων ή των δυσμενών επιπτώσεων των ευρύτερα χορηγουμένων φαρμάκων σε πληθυσμούς, όπως επίσης και τις φαρμακευτικές αγωγές που θα πρέπει ν΄ ακολουθηθούν κατά περίπτωση σε επιδημιακές νόσους, ακολουθώντας εν προκειμένω διάφορες μεθόδους. Στη δράση αυτών ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν οι υγειονομικοί έλεγχοι που επεκτείνονται γενικότερα.

Οι μελέτες και οι προτάσεις του κλάδου αυτού υποβάλλονται στους κρατικούς εποπτικούς φορείς που είναι και οι καθ΄ ύλη αρμόδιοι στη λεγόμενη φαρμακοεπαγρύπνηση που ήδη ασκείται σ΄ όλα τα ανεπτυγμένα κράτη, δια της οποίας και παρακολουθείται η διακίνηση των φαρμάκων και ο αποκλεισμός εκείνων που παρουσιάζουν ευρείες ανεπιθύμητες παρενέργειες. Στην Ελλάδα αρμόδιοι φορείς είναι το Υπουργείο Υγείας και ο ΕΟΦ.

Τέλος σημειώνεται ότι ο κλάδος της Φαρμακοεπιδημιολογίας πρωτοεμφανίστηκε το 1960 στις ΗΠΑ και συγκεκριμένα σε πρόγραμμα ελέγχου που επιχειρήθηκε από το Johns Hopkins Hospital και το Boston Collaborative πρόγραμμα επιτήρησης των ναρκωτικών. Οι εξειδικευμένοι στον κλάδο αυτό ονομάζονται "Φαρμακοεπιδημιολόγοι".

Πηγές
-----

* "Εθνικό Συνταγολόγιο και Συμπλήρωμα" Εκδ. ΕΟΦ Αθήνα 1997.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Ευρωπαϊκή Φαρμακοεπαγρύπνηση και Φαρμακοεπιδημιολογία - Eu2p
Ο **Τόνι Γουάιτ**, γεννημένος στις 15 Φεβρουαρίου 1965, είναι Αμερικανός πρώην καλαθοσφαιριστής, ο οποίος αγωνίστηκε για τους Σικάγο Μπουλς, Νιου Γιορκ Νικς και Γκόλντεν Στέιτ Ουόριορς, πριν συνεχίσει στην Ευρώπη καθ' όλη την δεκαετία του '90.

Καριέρα
-------

Ο Γουάιτ φοίτησε στο κολέγιο του Τενεσί από το 1983 ως το 1987, όπου σε 127 αγώνες είχε μέσο όρο 17,5 πόντους ανά αγώνα, με προσωπικό ρεκόρ τους 51 πόντους κατά του Όμπερν στις 14 Φεβρουαρίου 1987.

Το καλοκαίρι του 1987, επιλέχθηκε από τους Σικάγο Μπουλς στο # 33 του ντραφτ, αλλά αγωνίστηκε μόλις σε δύο αγώνες πριν μετακομίσει στη Νέα Υόρκη και στην συνέχεια στο Γκόλντεν Στέιτ. Συνολικά, αγωνίστηκε σε 49 αγώνες του NBA με μέσο όρο 5,3 πόντους και 1,2 ασίστ.

Συνέχισε στο CBA με τους Λα Κρος Κάτμπερντς, πριν μετακομίσει στο Βέλγιο το καλοκαίρι του 1990, για να αγωνιστεί για την Λεβέν και στην συνέχεια για την Καστόρς Μπρεν. Στο Βέλγιο παρέμεινε για τρεις σεζόν και αναδείχθηκε δύο φορές πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος.

Το 1993-94, έπαιξε στο ελληνικό πρωτάθλημα φορώντας την φανέλα της ΑΕΚ, με 23,9 πόντους σε 27 αγώνες. Ακολούθησε η θητεία του στον Άρη, όπου σημείωνε κατά μέσο όρο 26,3 πόντους και 4,2 ριμπάουντ, με προσωπικό ρεκόρ για τις ελληνικές διοργανώσεις τους 47 πόντους του εναντίον των Αμπελοκήπων στις 20 Δεκεμβρίου 1994.

Το 1995-96, ο Γουάιτ αγωνίστηκε στην γαλλική Αντίμπ, όπου αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ του γαλλικού πρωταθλήματος με μέσο όρο 27 πόντων. Από το 1996 ως το 1998, έπαιξε στην Ισπανία και την Βαγιαδολίδ, αναδεικνυόμενος την δεύτερη του χρονιά σε δεύτερο σκόρερ του πρωταθλήματος.

Το καλοκαίρι του 1998, επέστρεψε στην Ελλάδα και τον Παπάγου, απ' όπου αποχώρησε τον Οκτώβριο για να συνεχίσει στην ισραηλινή Μακάμπι Ρισόν. Το 1999-2000 αγωνίστηκε για τελευταία χρονιά, φορώντας την φανέλα της Μανρέσα με μέσο όρο 13,1 πόντων.

Προσωπική Ζωή
-------------

Ο γυός του, ο Τόνυ Γουάιτ Τζούνιορ, έπαιξε για την ομάδα καλαθοσφαίρισης College of Charleston Cougars για το διάστημα 2006-2010. Ο Τόνυ Γουάιτ σε ηλικία 53 ετών, ανακοίνωσε μέσω των social media ότι διαγνώστηκε με λευχαιμία.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Catching Up: Tony White - University of Tennessee Official». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 Σεπτεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 25 Αυγούστου 2015.
2. ↑  1987-88 Golden State Warriors Roster and Stats
3. ↑  Α.Ο.ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ - ΑΡΗΣ (116-115) (1994-95) - YouTube
4. ↑  «Tony White - DraftExpress». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Μαΐου 2015. Ανακτήθηκε στις 25 Αυγούστου 2015.

Πηγές
-----

* Τον θυμάσαι; - Τόνι Ουάιτ - age of basketball
* 1994: Ο Τόνι «Μίκι Μάους» Γουάιτ στον ΑΡΗ(βίντεο) | aris.re[*νεκρός σύνδεσμος*]
* Tony White NBA Stats | Basketball-Reference.com Αρχειοθετήθηκε 2014-05-24 στο Wayback Machine.
Ο **Τόμπιας Βελτζ** (*Tobias Welz,* γεννημένος στις 11 Ιουλίου 1977) είναι Γερμανός διαιτητής ποδοσφαίρου με έδρα το Βίζμπαντεν. Είναι διαιτητής της FIFA και κατατάσσεται στο πρώτο γκρουπ διαιτητών της ΟΥΕΦΑ.

Διαιτητική σταδιοδρομία
-----------------------

Διευθύνει αγώνες της Γερμανικής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας (DFB) από το 1999. Έκανε το ντεμπούτο του στη Μπουντεσλίγκα στις 28 Αυγούστου 2010, σε έναν αγώνα μεταξύ της Νυρεμβέργης και της Φράιμπουργκ.

Προσωπική ζωή
-------------

Ο Βελτζ είναι αστυνόμος. Ζει στο Βίζμπαντεν, όπου στη νεανική ηλικία του έπαιξε για τις *SC Klarenthal 1968* και *FV Biebrich 02*.

Παραπομπές
----------

1. ↑  (πολλαπλές γλώσσες) *worldfootball.net*. tobias-welz. Ανακτήθηκε στις 4  Απριλίου 2022.
2. ↑  «T. Welz – referee profile». *Soccerway*. Perform Group. Ανακτήθηκε στις 21 Αυγούστου 2014.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Προφίλ στο DFB.de (Γερμανικά)
* Προφίλ στο WorldFootball.net
Η **Φαρμακοδυναμική** αποτελεί έναν από τους κλάδους της Φαρμακολογίας και ασχολείται με το μηχανισμό δράσης μίας ουσίας (ενός φαρμάκου) και λιγότερο με τη δράση του φαρμάκου αυτού στον οργανισμό, αυτή καθεαυτή. Το αντικείμενο της έγκειται στο μηχανισμό αλληλεπίδρασης της ουσίας με τα κύτταρα-στόχους με ειδικούς υποδοχείς που βρίσκονται είτε στην κυτταρική επιφάνεια είτε στον πυρήνα. Επίσης υπάρχει κατηγορία φαρμάκων που αλληλεπιδρά με ειδικά μακρομόρια όπως είναι τα ένζυμα. Σε κάθε περίπτωση ο σχηματισμός του συμπλέγματος φαρμάκου-υποδοχέα οδηγεί σε μια βιολογική απάντηση και το μέγεθος της απάντησης είναι ανάλογο προς το πλήθος των συμπλεγμάτων φαρμάκων-υποδοχέα δηλαδή ισχύει:

Φάρμακο + Υποδοχέας <---> Σύμπλεγμα φαρμάκου-υποδοχέα ---> Βιολογική Δράση

Πηγές
-----

* Φαρμακολογία 3η έκδοση των Richard A. Harvey και Pamela C. Champe
Ο **Λέαγρος** ήταν αρχαίος Έλληνας έφηβος, που μνημονεύεται σε πολλές αφιερωματικές επιγραφές σε αρχαία ελληνικά αγγεία.

Βιογραφία
---------

Η ζωή του τοποθετείται στα τέλη του 6ου - αρχές του 5ου αιώνα π.Χ. Τον εξυμνούν ο ζωγράφος Ευφρόνιος και οι καλλιτέχνες του Εργαστηρίου του Λεάγρου. Ο μαθητής του Ευφρόνιου, Σμίκρος, μας χάρισε μια αγγειογραφία που εικονίζει τον Λέαγρο. Μια άλλη απεικόνιση του Λεάγρου έχουμε από τον Ονήσιμο.

Συμβολισμός
-----------

Ο έφηβος Λέαγρος έγινε σύμβολο στην εποχή του. Αντικατόπτριζε έναν νέο τύπο ανθρώπου, που με την συναναστροφή του χάριζε το συναίσθημα της φροντίδας, της στοργής, της ανθρωπιάς, και της ανάπτυξης του πνεύματος.

Παραπομπές
----------
Ο **Χένρι Πέρσι, 3ος βαρόνος του Πέρσι του Άλουικ** (1321 - 1368) Άγγλος ευγενής από την Οικογένεια Πέρσι ήταν μεγαλύτερος γιος του Χένρι Πέρσι, 2ου βαρόνου του Πέρσι και της Ιντονέα, κόρης του Ρόμπερτ ντε Κλίφορντ, 1ου βαρόνου του Κλίφορντ. Υπηρέτησε τους Γάλλους υπό την ηγεσία του κόμη του Αρουντέλ τον Μάρτιο του 1344 και τον Αύγουστο του 1346 στη *μάχη του Κρεσί*, συνέχισε να προσφέρει υπηρεσίες στον κόμη του Λάνκαστερ στη Γασκώνη. Τον Ιούλιο του 1352 έγινε Φύλακας των Σκωτσέζικων Μαρς, τον Σεπτέμβριο του 1355 έγινε φύλακας του *κάστρου του Ρόξμπουργκ* και Σερίφης της Νορθάμπερλαντ για δυο χρόνια. 

Συμμετείχε (1356) στην επίθεση στη Σκωτία που έφερε την παράδοση του Έντουαρντ Μπάλλιολ και το στέμμα της Σκωτίας περιήλθε στον Εδουάρδο Γ΄ της Αγγλίας. Τον Ιούλιο του 1356 διορίστηκε για άλλη μια φορά Φύλακας των Μαρς και πήρε μέρος στις διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στη *Συνθήκη του Μπέργουικ* τον Οκτώβριο του 1357. Τον Σεπτέμβριο του 1355 συμμετείχε στις προσπάθειες του Εδουάρδου Γ΄ να κατακτήσει τη Γαλλία και ήταν αρχηγός του βασιλικού στρατού στο Καλαί, πήρε μέρος στην εκστρατεία του Εδουάρδου Γ΄ στη Ρενς (1360). Ο Χένρι Πέρσι πέθανε στις 18 Μαΐου 1368 στο *κάστρο του Άλνουικ* και τάφηκε στο *αβαείο του Άλνουικ*.

Οικογένεια
----------

Με την πρώτη σύζυγο Μαρία του Λάνκαστερ (πέθανε το 1362) κόρη του Ερρίκου, 3ου κόμη του Λάνκαστερ απέκτησε :

* Χένρι Πέρσι, 1ος Κόμης του Νορθάμπερλαντ
* Τόμας Πέρσι, 1ος κόμης του Γούστερ

Με τη δεύτερη σύζυγο του Μαρία (πέθανε το 1368) κόρη του Τζων, λόρδου του Όλλερμπι απέκτησε :

* ένας γιος που πέθανε πριν τον πατέρα του
* Μαρία, παντρεύτηκε τον Τζων ντε Ρος, 5ο βαρόνο του Ρος.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  «Oxford Dictionary of National Biography». (Αγγλικά) *Oxford Dictionary of National Biography*. Oxford University Press. Οξφόρδη. 2004.
2. 1 2 3  «Kindred Britain»
3. 1 2  p10692.htm#i106911. Ανακτήθηκε στις 7  Αυγούστου 2020.
4. 1 2  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*.
5. ↑

Πηγές
-----

* Bean, J.M.W. "Percy, Henry, third Lord Percy (c.1321–1368)". Oxford Dictionary of National Biography (online ed.). Oxford University Press.
Ο **Φρειδερίκος** (γερμ. *Friedrich*, 21 Φεβρουαρίου 1808 - 9 Μαΐου 1870) από τον Οίκο της Βυρτεμβέργης ήταν πρίγκιπας της Βυρτεμβέργης. Έγινε στρατηγός της χώρας του.

Βιογραφία
---------

Ο *Φρειδερίκος Κάρολος Αύγουστος* γεννήθηκε στο Ανάκτορο Κόμπουργκ της Βυρτεμβέργης. Ήταν ο πρωτότοκος γιος του Παύλου της Βυρτεμβέργης και της Καρλόττας των Βέττιν, κόρης του Φρειδερίκου της Σαξονίας-Άλτενμπουργκ. Εισήλθε στον στρατό της Βυρτεμβέργης σε ηλικία 15 ετών. Έγινε ίλαρχος και το 1832 συνταγματάρχης του Πεζικού. Ως το 1841 είχε προαχθεί σε αντιστράτηγο του Ιππικού. Το 1865 ο εξάδελφός του Κάρολος Α΄ της Βυρτεμβέργης τον έκανε γενικό διοικητή του Στρατού. Κατά τον Αυστρο-Πρωσικό Πόλεμο δεν διοίκησε στη μάχη, αλλά ήταν σύνδεσμος στο Επιτελείο της Αυστρίας. Είχε προβλήματα όρασης, ωστόσο προσεβλήθη που δεν του δόθηκε το 8ο Σώμα Στρατού.

Στην πολιτική συμμετείχε στην Κυβέρνηση, σε νομοθετικές συνεδριάσεις και στο ιδιαίτερο Συμβούλιο από το 1865. Έμενε στο Ανάκτορο Λούντβιγκσμπουρκ στη Στουτγάρδη και στο κυνηγετικό περίπτερο Καταρίνενχοφ στο Όππενβαϊλερ.

Έπειτα από ένα κυνηγετικό ατύχημα που είχε στο πρόσωπο, έπαθε έλκωση ή καρκίνο και απεβίωσε το 1870 στη Στουτγάρδη. Τάφηκε στην οικογενειακή κρύπτη στο παρεκκλήσιο του Ανακτόρου Λούντβιχσμπουρκ.

Οικογένεια
----------

Νυμφεύτηκε την εξαδέλφη του Αικατερίνη, κόρη του Γουλιέλμου Α΄ της Βυρτεμβέργης, και είχε τέκνο:

* Γουλιέλμος Β΄ (1848 - 1921), Βασιλιάς της Βυρτεμβέργης.

Αναφορές σε Πηγές
-----------------

1. 1 2  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*. p10173.htm#i101730. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
2. ↑  p10173.htm#i101730. Ανακτήθηκε στις 7  Αυγούστου 2020.
3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  Lorenz, Sönke; Dieter Mertens; Volker Press (1997), *Das Haus Württemberg: ein biographisches Lexikon*, Kohlhammer, ISBN 3-17-013605-4,
4. ↑  Corti, Egon Caesar; Prince Alexander of Hesse and by Rhine (1970), *The Downfall of Three Dynasties*, Ayer Publishing, ISBN 978-0-8369-5419-7,
5. ↑  Sophie of Württemberg (1989), *A stranger in The Hague: the letters of Queen Sophie of the Netherlands to Lady Malet, 1842-1877*, Duke University Press, ISBN 0-8223-0811-8,

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* VIAF: 788546
* GND: 117375799

 |

 |
Ο **Φρειδερίκος**, τσεχ. Bedřich (π. 1440 - 1470) από τον Οίκο των Πρεμυσλιδών ήταν δούκας των 2/3 της Οπάβα (1452-56).

Βιογραφία
---------

Ήταν ο πρωτότοκος γιος τού Γουλιέλμου δούκα τού 1/3 της Οπάβα και της Σαλώμης των Τσαστολοβίτσε, κόρης τού Πούτα Γ΄ δούκα τού Μύνστερμπερκ.

Το 1452 διαδέχθηκε τον πατέρα του, αλλά ήταν 12 ετών και την επιτροπεία αυτού και των αδελφών του ανέλαβε ο θείος τους Ερνέστος δούκας τού 1/3 της Οπάβα. Το υπόλοιπο 1/3 τού δουκάτου το κατείχε ο εξάδελφός τους Ιωάννης Β΄. Ο πατέρας τους ήταν και δούκας τού Μύνστερμπερκ, παραχώρησε όμως το δουκάτο στον Ερνέστο με αντάλλαγμα το 1/3 της Οπάβα τού Ερνέστου. Ο Ερνέστος, με το δικαίωμα που είχε ως κηδεμόνας των ανιψιών του, πώλησε το μερίδιό τους των 2/3 της Οπάβα στον Μπόλκο Ε΄ των Πιαστ-Σιλεσίας δούκα τού Οπόλε. Μετά πώλησε και το δικό του μερίδιο, το Μύνστερμπερκ στον Γεώργιος του Πόντεμπραντυ μετέπειτα βασιλιά της Βοημίας.

Η μητέρα τους δεν είχε επαρκές εισόδημα για να κρατήσει μία κανονική δουκική Αυλή. Για να τη βοηθήσει, ο Κορράδος Ι΄ των Πιαστ-Σιλεσίας δούκας της Ολεσνίτσα/Ελς της παραχώρησε την επικαρπία της Στρινάβα το 1460. Ο Φρειδερίκος απεβίωσε άγαμος το 1470 σε ηλικία 30 ετών. Ο αδελφός του Βεντσέσλαος Γ΄ ζούσε στη Στρινάβα.

Πηγές
-----

* Marek, Miroslav. "Genealogy of Bohemia". Genealogy.EU.

1. ↑  Ανακτήθηκε στις 26  Νοεμβρίου 2018.
Ο **Φρειδερίκος Τούτα**, γερμ. Friedrich Tuta (1269 - 16 Αυγούστου 1291) από τον Οίκο των Βέττιν ήταν μάργραβος του Λάνντσμπερκ και μάργραβος της Λουσατίας (1288-1291). Έγινε επίτροπος στο μαργραβάτο του Μάισσεν. Το προσωνύμιο *Τούτα* δεν είναι σαφές τι σημαίνει, ίσως δηλώνε τον *τραυλό*, γερμ. der stotterer.

Βιογραφία
---------

Ήταν ο μόνος γιος του Θεοδωρίχου μαργράβου του Λάνντσμπερκ και της Ελένης των Ασκάνια, κόρης του Ιωάννη Α΄ μαργράβου του Βρανδεμβούργου.

Το 1285 διαδέχθηκε τον πατέρα του ως μάργραβος του Λάνντσμπερκ, περιοχής που περιελάμβανε το μεγαλύτερο μέρος του Όστερλαντ, τη Λειψία, τη Γκρίμμα και τη μεσαιωνική κατοικία του Βάισσενφελς. Τρία έτη μετά απεβίωσε ο πάππος του Ερρίκος Γ΄ μάργραβος του Μάισσεν & Λουσατίας και ήλθε σε διαμάχη με τον θείο του Αλβέρτο Β΄. Τελικά ο Αλβέρτος Β΄ έλαβε το Μάισσεν και ο Φρειδερίκος τη Λουσατία. Όμως οι γιοί του πρώτου, ο Φρειδερίκος Α΄ και ο Θεοδώριχος Δ΄ διαφώνησαν με αυτή την κατανομή και η εξουσία του Φρειδερίκου Τούτα στη Λουσατία είχε ανταγωνιστή.

Ο Φρειδερίκος Τούτα συγκεντρώθηκε στην επέκταση της δύναμής του στο Μάισσεν, όταν η εξουσία του Αλβέρτου Β΄ κλονίστηκε από την άγρια διαμάχη με τους γιούς του: ο Φρειδερίκος Α΄ αιχμαλώτισε τον πατέρα του, που αποκήρυξε μεγάλα τμήματα των εδαφών του. Το 1289 ο Φρειδερίκος Τούτα μπόρεσε να αγοράσει ένα σημαντικό μέρος του Μάισσεν. Επίσης απέκτησε μερικές περιοχές γύρω από τη Δρέσδη από τον θείο του Φρειδερίκο Κλεμ (γιο του Ερρίκου Γ΄).

Οι φιλοδοξίες του σταμάτησαν το 1291, όταν απεβίωσε στο κάστρο Χίρσσταϊν σε ηλικία 22 ετών. Υποτίθεται ότι έφαγε δηλητηριασμένα κεράσια, που του πρόσφερε ο Βίτεγκο επίσκοπος του Μάισσεν. Δεν είχε άρρενα τέκνα και οι κτήσεις του διαιρέθηκαν: ο Φρειδερίκος Α΄ έλαβε το Μάισσεν, ο Θεοδώριχος Δ΄ τη Λουσατία και το Λάνντσμπερκ πωλήθηκε στον μάργραβο του Βρανδεμβούργου, του Οίκου των Ασκάνια.

Οικογένεια
----------

Νυμφεύτηκε την Αικατερίνη των Βίττελσμπαχ, κόρη του Ερρίκου ΙΓ΄ δούκα της Βαυαρίας και είχε τέκνο:

* Ελισάβετ.

Πηγές
-----

* Franz Xaver von Wegele (1877), "Friedrich Tuta", Allgemeine Deutsche Biographie (ADB) (in German), 7, Leipzig: Duncker & Humblot, pp. 563–564

Αναφορές
--------

1. ↑  p744.htm#i7437.
2. ↑  p744.htm#i7437. Ανακτήθηκε στις 7  Αυγούστου 2020.
3. 1 2 3  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* VIAF: 81710050
* GND: 137531389

 |

 |
Συντεταγμένες: 49°49′59.9″N 21°37′0.1″E﻿ / ﻿49.833306°N 21.616694°E﻿ / 49.833306; 21.616694

Το **Φρίστακ** (πολωνικά: Frysztak, γίντις: פֿריסטיק , γερμανικά: Freistadt‎) είναι χωριό και η έδρα της Γκμίνα Φρίστακ, στο Πόβιατ Στσίζουφ του Βοεβοδάτου Κάτω Καρπαθίων, στην Πολωνία, Βρίσκεται ιστορική Ελάσσων Πολωνία και 17 χλμ. από το Κρόσνο. Βρίσκεται σε έναν λόφο κοντά στον ποταμό Βίσουοκ, στο δρόμο από το Ζέσουφ προς το Κρόσνο.

Ιστορία
-------

Το Φρίστακ αναφέρθηκε σε ένα έγγραφο του 1259 μ.Χ. ως πόλη με δικαιώματα του Μαγδεβούργου που δόθηκαν από τον Βασιλιά Μπολέσλαφ Ε΄ τον Αγνό και πήρε το όνομά του από το Γερμανό *Freistadt*. Για αιώνες, ήταν μια ιδιωτική πόλη, διοικητικά τοποθετημένη στο Βοεβοδάτο Σαντόμιες, στην Επαρχία Ελάσσονος Πολωνίας του Πολωνικού Στέμματος.

Το 1474, η πόλη καταστράφηκε ολοσχερώς από τον ουγγρικό στρατό του Βασιλιά Ματθία Κορβίνου, μετά τον οποίο το Φρίστακ παρήκμασε. Ο γερμανόφωνος πληθυσμός των Κωφών Γερμανών (Walddeutsche) πολωνοποιήθηκε με την πάροδο του χρόνου.

Ο Χασιδικός ηγέτης Ραβίνος Μέναχεμ Μέντελ (1745–1815) έζησε και εργάστηκε εκεί για πολλά χρόνια. Το 1772, προσαρτήθηκε από την Μοναρχία των Αψβούργων στο πρώτο διαμελισμό της Πολωνίας και συμπεριλήφθηκε στη νεοσύστατη επαρχία της Γαλικίας. Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Πολωνία ανέκτησε την ανεξαρτησία και τον έλεγχο της πόλης. Αφαιρέθηκε από το Φρίστακ η ιδιότητα του χάρτη της πόλης λόγω μείωσης του πληθυσμού το 1932. Οι κάτοικοί του προσπάθησαν δύο φορές να αλλάξουν αυτή την απόφαση (το 1952 και το 1975), αλλά χωρίς επιτυχία.

Μετά την κοινή γερμανοσοβιετική εισβολή στην Πολωνία, η οποία ξεκίνησε το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο το Σεπτέμβριο του 1939, καταλήφθηκε από τη Γερμανία. Ο εβραϊκός πληθυσμός της συγκεντρώθηκε στο Γκέτο του Φρίστακ και τελικά δολοφονήθηκε κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος. Ένα διατηρημένο κατάλοιπο της τοπικής εβραϊκής μειονότητας είναι το Παλαιό Εβραϊκό Κοιμητήριο.

Παραπομπές
----------

1. ↑  bdl.stat.gov.pl/api/v1/data/localities/by-unit/061813519022-0649090?var-id=1639616&format=jsonapi. Ανακτήθηκε στις 5  Οκτωβρίου 2022.
2. ↑  *Województwo sandomierskie w drugiej połowie XVI wieku; Cz.1, Mapy, plany* (στα Πολωνικά). Βαρσοβία: Wydawnictwo Naukowe PWN. 1993. σελ. 4.
3. ↑  William Leibner. «History of Frysztak». JewishGen ShtetLinks. Ανακτήθηκε στις 28 Ιουνίου 2011. Source: *The Polish Genealogical Society of Texas*, as adapted from *Slownik Geograficzny* εκδόθηκε περίπου το 1900 και μεταφράστηκε από τον Μίχαελ Κούρτιν

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Γεωγραφία
* Πύλη:Πολωνία
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* VIAF: 240087139
* GND: 4555153-4

 |

 |