Ο **Ανιέλος** (ιταλικά : *Agnell*, λατινικά : *Agnello*), (απεβίωσε το 693 ή 694 στη Νάπολη), ήταν επίσκοπος της Νεαπόλεως από το 672 ή 673 έως το 693 ή 694. Τιμάτε ως άγιος από την Ρωμαιοκαθολική εκκλησία όπου η μνήμη του εορτάζεται στις 9 Ιανουαρίου.

Βιογραφία
---------

Η κύρια ιστορική πηγή για τον Άγιο Αγνέλ της Νάπολης είναι το πρώτο μέρος των «Πράξεων των Ναπολιτών Επισκόπων» που γράφτηκε στις αρχές του 8ου-9ου αιώνα από έναν ανώνυμο συγγραφέα.

Δεν υπάρχουν πληροφορίες για τα πρώτα χρόνια της ζωής του Ανιέλου ή της καταγωγής του. Ανέβηκε στην επισκοπική έδρα της Νεάπολης μετά τον Άγιο Αδεοδάτο, ο οποίος πέθανε το 671 ή το 672. Είναι πιθανό η ενθρόνιση του νέου επισκόπου να έγινε το 672 ή το 673у.

Τον Μάρτιο του 680, ο Ανιέλος συμμετείχε σε εκκλησιαστικό συμβούλιο που συγκλήθηκε στη Ρώμη από τον Πάπα Αγάθωνα.

Τον Μάρτιο του 685 εξερράγη ο Βεζούβιος, από τον οποίο υπέστησαν μεγάλες ζημιές τα περίχωρα της Νάπολης. Ωστόσο, η ίδια η πόλη δεν υπέστη σοβαρές ζημιές. Οι εκκλησιαστικές παραδόσεις απέδιδαν μια τέτοια «θαυματουργή απελευθέρωση» της Νάπολης από την καταστροφή στη μεσολάβηση του Αγίου Ιανουάριου. Από τότε, η λατρεία αυτού του αγίου άρχισε να εξαπλώνεται γρήγορα στην πόλη και σύντομα ο Ιανουάριος άρχισε να γίνεται σεβαστός ως ο κύριος προστάτης της Νάπολης. Πιθανώς με αυτά τα γεγονότα συνδέεται η εμφάνιση των πρώτων εικόνων του Αγίου Ιανουάριου στις σφραγίδες των Ναπολιτάνων επισκόπων και των νομισμάτων που κατασκευάστηκαν εδώ.

Με εντολή της Ανιέλου στη Νάπολη χτίστηκε η εκκλησία του Αγίου Ιανουάριου. Στην εκκλησία αυτή συγκροτήθηκε μοναστική κοινότητα, την οποία ο επίσκοπος προμήθευσε με όλα τα απαραίτητα, ενώ οργανώθηκε και στέγαστρο για τους φτωχούς. Οι «Πράξεις των Ναπολιτάνων Επισκόπων» αναφέρει ότι ο Ανιέλος διέταξε δύο φορές το χρόνο, τα Χριστούγεννα και το Πάσχα, να δίνουν στα μέλη αυτής της μοναστικής κοινότητας σαπούνι «για κόπους για τη διατήρηση της καθαριότητας».

Αναφέρεται επίσης ότι ο επίσκοπος Ανιέλος έσωσε τη Νάπολη από την κατάληψη από τους Σαρακηνούς.

Οι Πράξεις των Επισκόπων της Νάπολης αναφέρουν ότι ο Ανιέλος κατέλαβε την επισκοπική έδρα για είκοσι ένα χρόνια και δεκαπέντε ημέρες. Πέθανε το 693 ή 694. Διάδοχός του ως επίσκοπος ήταν ο Άγιος Ιουλιανός.

Λίγο μετά το θάνατό του, ο Ανιέλος άρχισε να τιμάται από τους Ναπολιτάνους ως άγιος. Αυτό αποδεικνύεται από την αναφορά του ονόματός του στο μαρτυρολόγιο, το ηνωστό ως «Μαρμάρινο Ημερολόγιο», που έγινε τον 9ο αιώνα, ο συγγραφέας του οποίου χρησιμοποίησε προγενέστερες εκκλησιαστικές πηγές για τη σύνταξη του. Η μνήμη του Αγίου Ανιέλου, Επισκόπου Νεάπολης, εορτάζεται στις 9 Ιανουαρίου. 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ΠροκάτοχοςΑδεοδάτος | **Επίσκοπος Νάπολης**672/673—693/694 | ΔιάδοχοςΙουλιανός |

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3  Cronotassi dei Vescovi, Chiesa di Napoli
2. ↑  Francesco Ceva Grimaldi (marchesi di Pietracatella.), Memorie storiche della città di Napoli
3. ↑  Деяния неаполитанских епископов (глава 31).
4. 1 2 3 4 5 6  Agnello, santo, Istituto dell’Enciclopedia Italiana, Dizionario Biografico degli Italiani, 1960, volume 1
5. 1 2 3 4 5  Zigarelli D. M. Biografie dei vescovi e arcivescovi della Chiesa di Napoli, Napoli, Stabilimento tipografico di G. Gioja, 1861, page 24
6. ↑  Kehr P. F, Regesta Pontificum Romanum. Italia Pontificia, Berolini, Apud Weidmannos, 1935, volume VIII (Regnum Normannorum — Campania) page 430
7. ↑  Agnellus (№ 141 / corr. Prosopographie der mittelbyzantinischen Zeit, Berlin – New York, De Gruyter Verlag, 1998, band 1, isbn 978-3-1101-5179-4
8. 1 2 3  Schipa M. Il Mezzogiorno d’Italia anteriormente alla monarchia, Bari, Gius. Laterza & Figli, 1923, pages 26—27
9. ↑  Italia Meridionale Continentale. Napoli. Parte I: dal ducato napoletano a Carlo V, Corpus Nummorum Italicorum, Roma, Accademia Nazionale dei Lincei, 1940,volume XIX, pages 5—8
10. ↑  Benigni U. Naples, Catholic Encyclopedia, New York, Robert Appleton Company, 1911, volume X, pages 683—687