Η **Energean plc** είναι διεθνής εταιρεία έρευνας και εξόρυξης υδρογονανθράκων, με έμφαση στο φυσικό αέριο. Είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου καθώς και στο Χρηματιστήριο του Τελ Αβίβ και αποτελεί συστατικό του δείκτη FTSE 250.

Η εταιρεία ιδρύθηκε ως *Aegean Energy SA*, ελληνικής ιδιοκτησίας, το 2007. Ξεκίνησε τη λειτουργία της όταν εξαγόρασε την Eurotech Services SA από τη Regal Petroleum τον Δεκέμβριο του 2007.

Άλλαξε το όνομά της σε Energean Oil & Gas το 2010 αφού άρχισε να αναπτύσσει τοποθεσίες στο βόρειο Αιγαίο.

Μεγάλη ανάπτυξη στη ΝΑ. Μεσόγειο
--------------------------------

Τον Ιανουάριο του 2017 απέκτησε τα κοιτάσματα φυσικού αερίου Karish και Tanin στην θάλασσα του Ισραήλ. Παράλληλα εισήχθη στα χρηματιστήρια του Λονδίνου και του Τελ Αβίβ.

Τον Ιούλιο του 2019, η Energean συνήψε συμφωνία για την αγορά της ιταλικής Edison για 750 εκατομμύρια δολάρια, η οποία θα χρηματοδοτηθεί μέσω 265 εκατομμυρίων δολαρίων μετοχικού κεφαλαίου και ενός δανείου 600 εκατομμυρίων δολαρίων. Τον Οκτώβριο του 2019, η Energean συμφώνησε να πουλήσει περιουσιακά στοιχεία της Edison North Sea στο Neptune Energy Group για έως και 280 εκατομμύρια δολάρια ως μέρος ενός συνεχιζόμενου σχεδίου πώλησης μη βασικών περιουσιακών στοιχείων.

Ο όμιλος μετονομάστηκε από Energean Oil & Gas plc σε Energean plc τον Μάιο του 2020.

Πλέον έχει εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς ομίλους της Ανατολικής Μεσογείου με πάνω από 100.000 βαρέλια ισοδυνάμου πετρελαίου (το 82% σε φυσικό αέριο) από 5 χώρες και πάνω από 1 δισεκατομμύριο βαρέλια ισοδυνάμου πετρελαίου (το 75% σε φυσικό αέριο) βεβαιωμένα αποθέματα

Η αναδιάρθρωση του Πρίνου και η αντιπαράθεση με το Σωματείο
-----------------------------------------------------------

Τον Φεβρουάριο του 2020, στην αρχή της πανδημίας covid-19 και εξαιτίας της πτώσης των διεθνών τιμών πετρελαίου (στα 20$ το βαρέλι), η εταιρεία απευθύνθηκε στο αρμόδιο Υπουργείο και στους εργαζόμενους επικαλούμενη οικονομική ζημιά, την οποία δεν μπορεί να καλύψει, ζητώντας την δική τους συνδρομή.

Η εταιρεία ζήτησε δανειακή ενίσχυση αλλά και μείωση του λειτουργικού της κόστους από τους εργαζόμενους.

Το Σωματείο των εργαζομένων ανέλαβε τη δέσμευση για μείωση του λειτουργικού κόστους του εργοστασίου στην Καβάλα από 28 εκατ. ευρώ σε 20 εκατ. Ευρώ ανά έτος. Η ως άνω μείωση υπεδείχθη από τη Διοίκηση του Ομίλου, η οποία διατεινόταν ότι αν επιτυγχανόταν ο στόχος αυτός, θα εξασφαλιζόταν η βιωσιμότητα του εργοστασίου. 

Στα μέσα Μαρτίου 2021 εγκρίνεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενίσχυση της εταιρείας μέσω δανείων ύψους 100 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 90,5 εκατ. ευρώ με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου και 9,5 εκατ. ευρώ με μειωμένη εξασφάλιση από το Ελληνικό Κράτος (άρθ. 40 Ν. 4801/2021), ενώ στη συνέχεια η εταιρεία παρουσίασε πρόγραμμα αναδιάρθρωσης με στόχο περαιτέρω μείωση του λειτουργικού κόστους, παράλληλα με πρόγραμμα εθελουσίας εξόδου. Το Σωματείο των εργαζομένων αντέδρασε, το πρόγραμμα εθελουσίας έγινε αποδεκτό από μόλις 11 εργαζόμενους, ενώ το Σωματείο ξεκίνησε κινητοποιήσεις, οι οποίες έφτασαν στην ασφαλή περιφρούρηση των εγκαταστάσεων τον Αύγουστο του 2021.

Όλες οι εργασίες στο εργοστάσιο πραγματοποιούνταν κανονικά, όπως και η φόρτωση τέλος Αυγούστου. Όπως επίσης προγραμματίστηκε και το shut down που η εταιρεία κατά παράβαση είχε επεκτείνει στα 3 χρόνια αντί ενός!Λόγω της κατάληψης, ζήτησε διακοπή της παραγωγής για λόγους ασφαλείας, εντολή που δεν εκτελέστηκε. Τελικά, τον Οκτώβριο του 2021 και ενώ συνεχιζόταν ακόμη η κατάληψη, αντικαταστάθηκε η διοίκηση των εγκαταστάσεων. Η κατάληψη έληξε έπειτα από εισαγγελική παρέμβαση που οδήγησε σε αστυνομική επιχείρηση το πρωί της Τρίτης 21 Δεκεμβρίου 2021, εν μέσω επεισοδίων και συλλήψεων, χωρίς ευτυχώς να σημειωθούν τραυματισμοί.

Η αντιπαράθεση συνεχίστηκε, με την πλειοψηφία των εργαζομένων να προχωρούν σε επίσχεση εργασίας, επικαλούμενοι λόγους ασφαλείας. Σταδιακά η εταιρεία απέλυσε τους εργαζόμενους που δεν προσέρχονταν στην εργασία τους, καθώς και ακόμη 27 μέλη του Σωματείου, έναντι των οποίων έχουν ασκηθεί ποινικές διώξεις από την Εισαγγελία Καβάλας για μια σειρά από αδικήματα. Η αντιπαράθεση των δύο πλευρών συνεχίζεται πλέον στα δικαστήρια.

Η επαναλειτουργία της παραγωγής και οι άλλες περιοχές
-----------------------------------------------------

Με περίπου 70 από τους παλαιούς εργαζόμενους να έχουν παραμείνει στα καθήκοντά τους, η εταιρεία προχώρησε σταδιακά στην πρόσληψη περίπου ισάριθμων νέων εργαζομένων, με στόχο την επαναλειτουργία της παραγωγής πετρελαίου, η οποία είναι η μοναδική στην Ελλάδα, αλλά και την ανάπτυξη του κοιτάσματος Έψιλον, το οποίο είναι ένα δορυφορικό του Πρίνου κοίτασμα πετρελαίου.

Στους πρώτους μήνες του 2023, πραγματοποιήθηκαν στον Κόλπο της Καβάλας οι πρώτες εργασίες για την εγκατάσταση της νέας εξέδρας Λάμδα, από την οποία αναμένεται να ξεκινήσει η παραγωγή του κοιτάσματος Έψιλον εντός της επόμενης διετίας. Τον Μάιο του 2023 ξεκίνησε και πάλι να παράγει το κοίτασμα του Πρίνου, δίνοντας ημερήσια παραγωγής περί τις 2.000 βαρέλια.

Συνολικά, από τον Κόλπο της Καβάλας έχουν παραχθεί περίπου 130 εκατ. βαρέλια πετρελαίου από το 1981. Είναι η μοναδική παραγωγής που έχει να επιδείξει η χώρα, ενώ η εταιρεία έχει επίσης την παραχώρηση του κοιτάσματος Κατακόλου Ηλείας, με άδεια εκμετάλλευσης έως το 2041, καθώς και δύο παραχωρήσεις για έρευνα, στην χερσαία περιοχή των Ιωαννίνων, όπου προγραμματίζεται για το 2024 η πρώτη ερευνητική γεώτρηση στην Ελλάδα έπειτα από 23 χρόνια, και την θαλάσσια περιοχή Block 2, βορειοδυτικά της Κέρκυρας, όπου έχει εκπονηθεί πρόσφατα σεισμική έρευνα, τα δεδομένα της οποίας τελούν υπό εξέταση.

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3 4 5  «Annual Results 2020» (PDF). Energean Oil & Gas. Ανακτήθηκε στις 19 Απριλίου 2021.
2. ↑  «Energean raises $460m in London IPO to develop Israeli gas fields». Globes. 16 Μαρτίου 2018. Ανακτήθηκε στις 31 Μαΐου 2018.
3. ↑  «Regal Petroleum Announces Sale of Eurotech Services SA». Shana. 24 Δεκεμβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 31 Μαΐου 2018.
4. ↑  «Energean signs rig, platform deal with GSP for Epsilon development». Offshore Energy Today. 27 Φεβρουαρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 31 Μαΐου 2018.
5. ↑  Reuters, Publisher. «Energean Oil to sell Edison E&P's North Sea assets for up to $280 mln». *www.nasdaq.com* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2020.
6. ↑  «Energean Oil & Gas plc now just Energean plc». 29 Μαΐου 2020. Ανακτήθηκε στις 16 Ιουνίου 2020.
7. ↑  tvxs.gr (26 Δεκεμβρίου 2021). «Τι συνέβη στο εργοστάσιο Kavala Oil: Οι εργαζόμενοι μιλούν στο tvxs.gr - Τί απαντά η εταιρία που έστειλε τα ΜΑΤ». *TVXS - TV Χωρίς Σύνορα*. Ανακτήθηκε στις 28 Ιανουαρίου 2022.