Σχηματική αναπαράσταση του αζιμούθιου
Το **Αζιμούθιο** ή **Αζιμούθ**(\*), που προέρχεται από την αραβική **Azimouth**, είναι μια από τις οριζόντιες συντεταγμένες καθώς αποτελεί και μια γωνία του τριγώνου θέσεως.

Συνήθως μετριέται από τον Βορρά.

Είδη αζιμούθιου
---------------

Το αζιμούθιο διακρίνεται σε δύο βασικά είδη, ανάλογα του ακολουθούμενου τρόπου εύρεσής του:

1) αζιμούθιο παρατήρησης: Συμβολίζεται ως **Αζπ** και είναι αυτή που παρατηρείται με την διόπτρα ή διοπτηρία πυξίδα, και
2) αζιμούθιο υπολογισμού: που συμβολίζεται ως **Αζλ**, ονομάζεται και **αληθές αζιμούθιο** και υπολογίζεται στην επίλυση του τριγώνου θέσεως.  
Το αληθές αζιμούθιο αποτελεί μια από τις δύο οριζόντιες συντεταγμένες δια των οποίων προσδιορίζονται ή θέση (το ίχνος) αυτού στην ουράνια σφαίρα, με βάση τον μαθηματικό ορίζοντα. Η άλλη οριζόντια συντεταγμένη είναι το αληθές ύψος. Το αληθές αζιμούθ αποτελεί την αντίστοιχη διόπτευση των ουρανίων σωμάτων και μετριέται είτε ολοκυκλικά, δηλαδή από 0° - 360°, είτε ημικυκλικά, δηλαδή από 0° - 180° από τον Β. ή Ν. ανάλογα του άνω Πόλου του παρατηρητή και εξ αυτού Α. ή Ζ (Δυσμάς). και τέλος τεταρτοκυκλικά (μόνο σε ειδικές περιπτώσεις), δηλαδή από 0° - 90° ομοίως εκ του Β. ή Ν. προς Α. ή Ζ.(Δυσμάς). Το συπλήρωμα της τεταρτοκυκλικής τιμής του Αζιμούθ είναι τόξο του μαθηματικού ορίζοντα που περιλαμβάνεται μεταξύ του πρώτου καθέτου και του καθέτου κύκλου του αστέρος το οποίο και χαρακτηρίζεται **εύρος αστέρος** (Amplitude). Παλαιότερα χρησιμοποιούταν μόνο στη αστρονομική ναυτιλία αν και ορισμένοι ναυτιλιακοί πίνακες εξακολουθούν και σήμερα ακόμη να το παρέχουν.
* Αν η διοπτηρία πυξίδα είναι επαναλήπτης γυροσκοπικής πυξίδας, που σημαίνει 0 σφάλμα, τότε το λαμβανόμενο αζιμούθιο θεωρείται *αληθές αζιμούθιο* **Αζλ**.

Χρησιμότητα
-----------

Στη σύγχρονη ναυτιλία το αζιμούθιο χρησιμεύει στις ακόλουθες περιπτώσεις:

**α)** Στον προσδιορισμό της παραλλαγής - παρεκτροπής των πυξίδων. Συγκεκριμένα συγκρίνοντας το Αζπ και το Αζλ βρίσκεται η παραλλαγή πυξίδας **Πρ**.
**Πρ = Αζλ - Αζπ** (*αλγεβρικά*)
Εκ της παραλλαγής και της σύγχρονης απόκλισης προσδιορίζεται η παρεκτροπή πυξίδας **Τρ**.
**Τρ = Πρ - Απ** (*αλγεβρικά*)
**β)** Στον προσδιορισμό των κατευθύνσεων και χάραξη των ευθειών θέσεως (αστρονομική ναυτιλία) όπου και απαιτείται η ακριβής τιμή της Αζλ. και
**γ)** Στην αναγνώριση αστέρων, όπου και χρησιμοποιείται η προσεγγίζουσα τιμή του Αζπ.
Από τα παραπάνω καθίσταται αντιληπτό πόσο απαραίτητα τυγχάνουν τα στοιχεία αυτά (Αζλ και Αζπ) για τον ναυτιλλόμενο που σε όλες τις περιπτώσεις η ζητούμενη ακρίβεια της τιμής του αζιμούθιου, στη πράξη, είναι της τάξεως της μισής μοίρας.

(\*) Στην αστρονομική ναυτιλία χρησιμοποιούνται πάντα οι διεθνείς ονομασίες, συνεπώς και εδώ χρησιμοποιείται ο όρος **Αζιμούθ** αντί του εξελληνισμένου *αζιμούθιο*.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Προσανατολισμός – Χρήση πυξίδας – Αζιμούθιο». *2ο Σύστημα Προσκόπων Κιλκίς*. Ανακτήθηκε στις 6 Μαρτίου 2017.
2. ↑  Vassilakes, Christos. «Ανύψωση και Αζιμούθιο».. Ανακτήθηκε στις 2017-03-06.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Λεξιλογικός ορισμός του αζιμούθιο  στο Βικιλεξικό
* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Azimuth στο Wikimedia Commons

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* LCCN: sh85010649
* GND: 4477810-7
* BNF: cb11978071r (data)

 |

 |