Ο **Βαγγέλης Κοτρώνης** ήταν Έλληνας σκηνοθέτης του Φανταστικού Κινηματογράφου, σεναριογράφος, ηθοποιός και εκδότης-κριτικός περιοδικών συναφούς περιεχομένου. Υπήρξε μυθική φιγούρα του κινηματογραφικού αντεργκράουντ της Αθήνας, της δεκαετίας του 1980. Έπειτα από τον πρόωρο χαμό του, η μορφή του απέκτησε για αρκετούς μιαν «αγιότητα», καθώς ο Κοτρώνης θεωρήθηκε «σύμβολο αντιεξουσιαστικής συμπεριφοράς» και «πρότυπο ζωής για πολλούς νέους που δεν θέλουν να προσαρμοστούν με το υπάρχον κοινωνικό κατεστημένο, αλλά να βιώσουν σαν δημιουργικοί αυτόνομοι».

Βιογραφικά στοιχεία και έργο
----------------------------

### Έντυπα και βιβλία

Από το 1978 μέχρι το 1982 συνεργάστηκε με το περιοδικό *Ιδεοδρόμιο* του Λεωνίδα Χρηστάκη, όπου τα κείμενα του προκάλεσαν αίσθηση στο αθηναϊκό φοιτητικό κοινό εκείνης της εποχής. Εξέδωσε το περιοδικό *Χιονάτη για μεγάλους*, ένα έντυπο «ποικίλης αντικοινωνικής και θεαματικής ύλης», το οποίο κυκλοφόρησε από τον Δεκέμβριο του 1979 μέχρι τον Μάιο του 1982. Στη συνέχεια, έβγαλε το περιοδικό *Cine ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ* (το πρώτο τεύχος, «Ιανουάριος 1983»).

Ο Κοτρώνης, που από τα μαθητικά του χρόνια είχε ροπή προς το γράψιμο και τη δημοσιοποίηση των κειμένων του, εκτός από περιοδικά, εξέδωσε και βιβλία με ποιήματα και πεζά. Αυτά κυκλοφόρησαν τόσο από τον ίδιο, ως εκδόσεις του περιοδικού του *Χιονάτη για μεγάλους*, όσο και από άλλους οίκους, όπως ο αναρχικός «Ελεύθερος Τύπος». Στο δημοσιευμένο έργο του περιλαμβάνονται τα *Ενάντια στους καταδικαστές του θεάματος* (δοκίμια), *Ο ερωτισμός στο σύγχρονο κινηματογράφο*, *Αθήνα-Οθόνη* (ποιήματα 1977-78), *Ασανσέρ για το ικρίωμα* (πεζά και ποίηση), *Φωτεινή μεταλλική κίνηsη ενός «mobile» sε αsπρο τοίχο* κ.άλ.

### Κινηματογράφος

Ο Κοτρώνης το 1984 σκηνοθέτησε τη  μικρού μήκους ταινία με τίτλο *Flash* (διάρκ. 11΄, έγχρωμη, 16 χιλ.) και την επόμενη χρονιά τη «μυστηριακή» και «ερωτικών απωθημένων» ταινία *Βερνταλάκ* (διάρκ. 20΄, έγχρωμη, 16 χιλ.) Το 1981 εμφανίστηκε ως ηθοποιός στην ταινία του Νίκου Ζερβού *Σουβλίστε τους!* Το 1983 συνεργάστηκε μαζί με τον Τζίμη Πανούση, τη Λιλή Πανούση και το Ν. Ζερβό στο σενάριο της ταινίας *Ο δράκουλας των Εξαρχείων*, στην οποία και έπαιξε. Έλαβε επίσης μέρος ως ηθοποιός στα φιλμ του Ζερβού *Ντελίριο* (1983), όπου συμμετείχε και στο σενάριο, και *Θηλυκό θηριοτροφείο* (1984), καθώς και στις ταινίες *Ο Ζιγκολό της Αθήνας* (1982) του Γιώργου Λαζαρίδη, *Άρπα Colla* (1982) του Νίκου Περάκη και *Ταχύτητα και αγάπη* (1984) του Τάκη Σιμονέτου.

Ο Κοτρώνης ανέπτυξε έντονη δραστηριότητα στο χώρο του Φανταστικού Κινηματογράφου και πέρα από τις ταινίες του. Συμμετείχε -σε συνεργασία με τον αιθουσάρχη και διανομέα καλλιτεχνικών ταινιών Αντώνη Στεργιάκη- στη διοργάνωση μεταμεσονύκτιων προβολών στον κινηματογράφο *Ελυζέ* στα Ιλίσια, που στη συνέχεια μεταφέρθηκαν -ίσως μόνο με τη συμβολή του Κοτρώνη- στο *Ριάλτο* της Κυψέλης.

### Θάνατος - καλλιτεχνική κληρονομιά

Τα ξημερώματα της 12ης Μαΐου 1985, σε ηλικία 28 ετών, ο Κοτρώνης έπεσε θύμα θανατηφόρου τροχαίου με μηχανή. Η μητέρα του, Νίνα Κοτρώνη, συνέστησε το *Ίδρυμα «Βαγγέλης Κοτρώνης»* και καθιέρωσε στη μνήμη του ένα χρηματικό βραβείο για ταινίες μικρού μήκους Φανταστικού Κινηματογράφου. Το βραβείο αρχικά δινόταν εντός του πλαισίου του Φεστιβάλ της Δράμας, στη συνέχεια σε εκδήλωση σε αίθουσα της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών στη Νέα Σμύρνη και, από το 2000 και έπειτα, στην Κινηματογραφική Λέσχη Ηλιούπολης.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Νέστορας Πουλάκος (21 Σεπτεμβρίου 2013). «*Ντελίριο* (1983)». *Βακχικόν*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Σεπτεμβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2017.
2. 1 2 3  Λεωνίδας Χρηστάκης,«Η *Χιονάτη* του Βαγγέλη Κοτρώνη», στο αφιέρωμα: «Βαγγέλης Κοτρώνης». *η ΤΡΥΠΑ, περιοδικό περι-οπής*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Νοεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2017.
3. 1 2  Φώντας Τρούσας (1 Αυγούστου 2017). «20 σπάνια ελληνικά κινηματογραφικά περιοδικά των τελευταίων 50 χρόνων, που έγραψαν ιστορία». *Lifo.gr*. Ανακτήθηκε στις 23 Αυγούστου 2017.
4. ↑  «Οι εκδόσεις του Βαγγέλη Κοτρώνη». *Short From the Past.gr*. Ανακτήθηκε στις 23 Αυγούστου 2017. [*νεκρός σύνδεσμος*]
5. 1 2  «Αφιέρωμα στον σκηνοθέτη Βαγγέλη Κοτρώνη». *Short From the Past.gr*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Νοεμβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2017.
6. ↑  Το σενάριο της ταινίας κυκλοφόρησε την ίδια χρονιά σε βιβλίο από το Κοτρώνη, ως έκδοση του περιοδικού *Χιονάτη για μεγάλους*. Βλ. Φώντας Τρούσας (24 Φεβρουαρίου 2012). «Εξόριστος σε κρατικό κανάλι». *Δισκορυχείον*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Μαρτίου 2018. Ανακτήθηκε στις 23 Αυγούστου 2017.
7. ↑  «Κοτρώνης, Βαγγέλης». *Cine.gr*. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2017.
8. ↑  Βλ. ανακοίνωση του *Ιδρύματος «Βαγγέλης Κοτρώνης»*· «Έφυγε η κυρία Νίνα Κοτρώνη». *ShortFilm.gr*. 19 Ιουλίου 2005. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2017. [*νεκρός σύνδεσμος*]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* περ. *Χιονάτη για μεγάλους*, τεύχ. 4½ (Ιανουάριος 1981)[*νεκρός σύνδεσμος*] & τεύχ. 7 (Μάιος 1982)[*νεκρός σύνδεσμος*]. *Ευτοπικό Ψηφιακό Αρχείο*. Ανακτήθηκε στις 2017-08-23.
* περ. *Cine ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ*, τεύχ. 1 (Ιανουάριος 1983)[*νεκρός σύνδεσμος*]. *Ευτοπικό Ψηφιακό Αρχείο*. Ανακτήθηκε στις 2017-08-23.
* Βαγγέλης Κοτρώνης, «Η Γώγου στο *Δρόμο*»[*νεκρός σύνδεσμος*]. *ποιείν.gr*. Ανακτήθηκε στις 2017-08-22. Κείμενο για το άλμπουμ *Στο δρόμο*, της Κατερίνας Γώγου (απαγγελία, πάνω σε μουσική του Κυριάκου Σφέτσα), το οποίο δημοσιεύτηκε στη *Χιονάτη για μεγάλους* (Φεβρουάριος 1982).
* Ιστορικό του *Φεστιβάλ Φανταστικού Κινηματογράφου* που διοργανώνει το  *'Ιδρυμα «Βαγγέλης Κοτρώνης»*. *ΒigΒang.gr*. Ανακτήθηκε στις 2017-08-22.