Συντεταγμένες: 37°31′11″N 22°51′29″E﻿ / ﻿37.51972°N 22.85806°E﻿ / 37.51972; 22.85806

Θέα της Ρόμβης από τις ακτές του Τολού
Το **Τολό** (παλαιότερα ονόματα «Τουλόν», «Μινώα») είναι χωριό του νομού Αργολίδας, χτισμένο κατά μήκος μιας μεγάλης παραλίας στις ακτές του Αργολικού κόλπου αντίκρυ του έχεις τρία πανέμορφα νησάκια το Κορωνήσι, τη Ρόμβη και το Δασκαλιό. Το Τολό Διοικητικά ανήκε στον Δήμο Ασίνης μέχρι το τέλος του 2010 οπότε ο Δήμος καταργήθηκε και ενσωματώθηκε στον Δήμο Ναυπλιέων. Ο πληθυσμός του, σύμφωνα με την απογραφή του 2021, είναι 1.317 κάτοικοι. Το Τολό γνωρίζει σημαντική τουριστική ανάπτυξη, εκμεταλλευόμενο την μεγάλη παραλία που διαθέτει και την κοντινή απόσταση που το χωρίζει από το Ναύπλιο από το οποίο απέχει 8 χιλιόμετρα.

Ιστορικά στοιχεία
-----------------

Το 1686, κατά τη διάρκεια του έκτου Βενετοτουρκικού πολέμου, στην έρημη τότε παραλία του Τολού αποβιβάστηκαν τα στρατεύματα του Βενετού στρατηγού Μοροζίνι απ’ όπου κατευθύνθηκαν στη συνέχεια βορειότερα για την κατάληψη του Ναυπλίου και του Άργους. Ο οικισμός του Τολού δημιουργήθηκε αρκετά χρόνια αργότερα, όταν μετά την απελευθέρωση της Ελλάδας, με ψήφισμα του Καποδίστρια εγκαταστάθηκαν στην περιοχή πρόσφυγες από την Κρήτη οι οποίοι διωγμένοι για αρκετά χρόνια δεν είχαν σταθερό τόπο κατοικίας στην Πελοπόννησο και αλλού και ζούσαν ως πένητες. Ο οικισμός ονομάστηκε αρχικά Μινώα από το όνομα του μυθικού βασιλιά της Κρήτης Μίνωα. Η ονομασία αυτή δε διατηρήθηκε και τελικά επικράτησε το παλαιότερο όνομα της περιοχής. Σήμερα, οι περισσότεροι κάτοικοι της περιοχής έχουν κρητική καταγωγή. Στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα ο οικισμός αναπτύχθηκε στηριζόμενος στο ανερχόμενο τουριστικό ρεύμα. Μεγάλη ανοικοδόμηση σημειώθηκε στην περιοχή κατά τις δεκαετίες του 1960 και 1970, η οποία όμως υπήρξε άναρχη και ακαλαίσθητη, όπως συνέβαινε γενικότερα εκείνη την περίοδο. Σήμερα αποτελεί έναν από τους δημοφιλείς καλοκαιρινούς προορισμούς.

Τοπόσημα
--------

Στον κόλπο του Τολού βρίσκεται ένα σύμπλεγμα μικρών νησιών: το Κορωνήσι, η Ρόμβη, το Δασκαλιό, και πιο έξω στα ανοιχτά η Πλατειά. Στο Κορωνήσι βρίσκεται το εκκλησάκι των Αγίων Αποστόλων, όπου γίνονται τελετές. Κάθε χρόνο στις 30 Ιουνίου πραγματοποιείται πανηγυρική Θεία Λειτουργεία στο ναό και καϊκάκια μεταφέρουν τον κόσμο στο νησάκι. Στο Δασκαλιό βρίσκεται το εκκλησάκι της Ζωοδόχου Πηγής περιβαλλόμενο από μάντρα , το οποίο φέρεται να λειτούργησε ως «κρυφό σχολείο» κατά την Τουρκοκρατία. Στη Ρόμβη υπάρχουν κατάλοιπα ενετικών οχυρώσεων και πλούσιο πευκοδάσος στο μέσον του νησιού.

Η παραλία του Τολού ξεκινάει από την οργανωμένη παραλία "Ψιλή Άμμος" στα βόρεια και καταλήγει στο λιμάνι του χωριού, στο οποίο αγκυροβολούν αρκετές ψαρόβαρκες, και εξυπηρετούνται εκδρομικά σκάφη για Ύδρα και Σπέτσες.

Τοπικές εκδηλώσεις
------------------

Κάθε χρόνο στις 24 Ιουνίου γίνεται αναβίωση του εθίμου του Άη Γιάννη του Κλείδωνα.

Σημείο αναφοράς κάθε χρόνο είναι η Μεγάλη Παρασκευή, όπου η περιφορά του Επιταφίου γίνεται μέσα στη θάλασσα.

Κάθε χρόνο το φθινόπωρο τέλος Σεπτεμβρίου διοργανώνεται η **γιορτή της «Τράτας»**.  Πρόκειται για μια μεγάλη γιορτή, όπου προσφέρονται μαρίδες. Ακολουθεί γλέντι και χορός.

Πληθυσμός
---------

Το Τολό έχει καταγράψει σημαντική πληθυσμιακή αύξηση σε όλες τις απογραφές μέχρι το 2011. Το 2011 ωστόσο κατέγραψε την πρώτη του αρνητική πληθυσμιακή μεταβολή. Ιδιαίτερα σημαντική υπήρξε η αύξηση το 1981 και το 2001. 

Ιστορική εξέλιξη πληθυσμού| Έτος | Πληθ.   | ±%   |
| --- | --- | --- |
| 1879 | 280 | —     |
| 1889 | 293 | +4.6% |
| 1896 | 330 | +12.6% |
| 1907 | 386 | +17.0% |
| 1920 | 435 | +12.7% |
| 1928 | 482 | +10.8% |
| 1940 | 604 | +25.3% |
| 1951 | 686 | +13.6% |
| 1961 | 791 | +15.3% |
| 1971 | 855 | +8.1% |
| 1981 | 1.225 | +43.3% |
| 1991 | 1.131 | −7.7% |
| 2001 | 1.574 | +39.2% |
| 2011 | 1.460 | −7.2% |
| 2021 | 1.317 | −9.8% |
| Πηγή: Απογραφές Πληθυσμού ΕΛΣΤΑΤ 1879 - 2021 |

Πανόραμα
--------

Πανοραμική εικόνα του Τολό και των νησιών. Στα δεξιά η Ρόμβη με τα δύο υψώματά της και δίπλα της από τα αριστερά το μικρό Κορωνήσι. Πιο πίσω στο κέντρο βρίσκεται η Πλατειά, ενώ πίσω δεξιά της αχνοφαίνεται η Ψηλή.

Εικόνες
-------

* Η παραλία του ΤολούΗ παραλία του Τολού
* Άποψη του οικισμούΆποψη του οικισμού
* Η βραχονησίδα Κορωνήσι και το παρεκκλήσι της, στην θάλασσα απέναντι από το ΤολόΗ βραχονησίδα Κορωνήσι και το παρεκκλήσι της, στην θάλασσα απέναντι από το Τολό

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Τολό Αργολίδας** |

Δείτε Επίσης
------------

* Νήσος Ρόμβη

Παραπομπές
----------

1. ↑  Εμμανουήλ Μπελιβάνης (16 Δεκεμβρίου 2008). «ΤΟΛΟ, ένα κρητικό χωριό στον Αργολικό κόλπο». Πατρίς. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Μαρτίου 2012. Ανακτήθηκε στις 28 Ιανουαρίου 2015.
2. ↑  «Ιστορία Τολό». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 24 Αυγούστου 2011. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2010.
3. ↑  «Κορωνήσι». Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2021.
4. ↑  «Δασκαλιό - εκκλησία της Ζωοδόχου Πηγής». Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2021.
5. ↑  «Παραλία Τολού». Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2021.
6. ↑  «Λιμάνι Τολού». Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2021.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Ιστοσελίδα του χωριού από τον Σύλλογο Επαγγελματιών Τολού

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οικισμοί του Δήμου Ναυπλιέων |
| --- |
|  |
| Δημοτική Ενότητα Ασίνης | 
* Αγία Παρασκευή
* Άγιος Αντώνιος
* Άνω Καρνεζαίικα
* Ασίνη
* Βιβάρι
* Δασκαλειό (νησίδα)\*
* Δρέπανο
* Ίρια
* Καλλιθέα
* Καναπίτσα
* Κάντια
* Καρνεζαίικα
* Κορωνήσι (νησίδα)\*
* Κατσιγιανναίικα
* Μαραθέα
* Νέα Μαραθέα
* Παραλία Ασίνης
* Πλατειά (νησίδα)\*
* Σταυροπόδι
* Τολό
* Ψηλή (νησίδα)\*
 |
|  |
| Δημοτική Ενότητα Μιδέας | 
* Αγία Τριάδα
* Αραχναίο
* Αργολικό
* Αμαριανός
* Αμυγδαλίτσα
* Ανυφί
* Ηραίο
* Μάνεσης
* Μετόχι
* Μιδέα
* Μονή Αγίου Θεοδοσίου του Νέου
* Παναρίτης
* Πουλλακίδα
 |
|  |
| Δημοτική Ενότητα Ναυπλιέων | 
* Άρια
* Ασπρόβρυση
* Λευκάκια
* Μπούρτζι (νησίδα)\*
* Ναύπλιο
* Πυργιώτικα
* Παληοχώρα
 |
|  |
| Δημοτική Ενότητα Νέας Τίρυνθας | 
* Άγιος Αδριανός
* Καποδίστριας
* Μονή Καρακαλά
* Νέα Τίρυνθα
* Νέο Ροεινό
* Παναγία
* Προφήτης Ηλίας
* Τίρυνθα
 |
|  |
| 
* Έδρα: Ναύπλιο
* \* (Οικισμοί με μη μόνιμο πληθυσμό)
 |

 |