Η **Κλέμεντιν Ογκίλβι Σπένσερ Τσώρτσιλ, Βαρόνη Σπένσερ-Τσώρτσιλ**, GBE (το γένος Χόζιερ, 1 Απριλίου 1885 – 12 Δεκεμβρίου 1977)  ήταν η σύζυγος του Ουίνστον Τσώρτσιλ, πρωθυπουργού του Ηνωμένου Βασιλείου και δια βίου μέλος της Βουλής των Λόρδων από μόνη της. Ενώ νομικά ήταν κόρη του Σερ Χένρι Χόζιερ, η γνωστή απιστία της μητέρας της και η υποψία υπογονιμότητάς του καθιστούν την πατρική καταγωγή της αβέβαιη. Γνώρισε τον Τσόρτσιλ το 1904 και παντρεύτηκαν το 1908. Είχαν μαζί πέντε παιδιά, εκ των οποίων το ένα (η Μάριγκολντ) πέθανε σε ηλικία δύο ετών από σηψαιμία. Κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, η Κλέμεντιν οργάνωσε κυλικεία για εργαζόμενους στα πυρομαχικά και κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, ενήργησε ως Πρόεδρος του Ταμείου του Ερυθρού Σταυρού για τη Βοήθεια στη Ρωσία, Πρόεδρος της Έκκλησης Πολέμου Νέων Χριστιανικών Γυναικών και Πρόεδρος του Μαιευτηρίου για τις Συζύγους των Αξιωματικών, στο Fulmer Chase, στο South Bucks. Καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής της της απονεμήθηκαν πολλοί τίτλοι, ο τελευταίος ήταν ισόβιος μετά το θάνατο του συζύγου της το 1965. Στα τελευταία της χρόνια, πούλησε πολλά πορτρέτα του συζύγου της για να μπορέσει να συντηρηθεί οικονομικά. Πέθανε στο σπίτι της στο Λονδίνο σε ηλικία 92 ετών.

Νεαρή ηλικία
------------

Αν και νομικά ήταν κόρη του Σερ Χένρι Χόζιερ και της Λέιντ Μπλανς Χόζιερ (κόρη του Ντέιβιντ Ογκίλβι, 10ου κόμη του Αίαρλι ), η πατρότητά της αποτελεί αντικείμενο πολλών συζητήσεων, καθώς η Λαίδη Μπλανς ήταν γνωστή για τις απιστίες της. Αφού ο Σερ Χένρι βρήκε τη Λαίδη Μπλανς με έναν εραστή το 1891, εκείνη κατάφερε να αποτρέψει την αγωγή του συζύγου της για διαζύγιο εξαιτίας των δικών του απιστιών και στη συνέχεια το ζευγάρι χώρισε. Η Λαίδη Μπλανς υποστήριξε ότι ο βιολογικός πατέρας της Κλέμεντιν ήταν ο λοχαγός Γουίλιαμ Τζορτζ Μπέι Μίντλετον, ένας αξιόλογος ιππέας. Η Μέρι Σόαμς, το μικρότερο παιδί της Κλέμεντιν, το πίστευε αυτό.  Ωστόσο, η βιογράφος της Κλέμεντιν, Τζόαν Χάρτγουικ, έχει υποθέσει (εν μέρει λόγω της φήμης της στειρότητας του Σερ Χένρι) ότι όλα τα Χόζιερ παιδιά της Λέιντι Μπλανς γεννήθηκαν από τον σύζυγο της αδελφής της, Άλεγκερνον Μπέρτραμ Φρίμαν-Μίτφορντ, 1ο Βαρόνο Ρέντεσντεϊλ (1837-1916), περισσότερο γνωστός ως παππούς των διάσημων αδελφών Μίτφορντ της δεκαετίας του 1920. Όποια και αν είναι η πραγματική της πατρότητα, η Κλέμεντιν καταγράφεται ως η κόρη της Λαίδη Μπλανς και του Σερ Χένρι.

 Κίτι Ογκίλβυ Χόζιερ το 1899, ένα χρόνο πριν πεθάνει
Το καλοκαίρι του 1899, όταν η Κλέμεντιν ήταν 14 ετών, η μητέρα της μετέφερε την οικογένεια στη Διέππη, μία παράκτια κοινότητα στη βόρεια Γαλλία. Εκεί η οικογένεια πέρασε ένα ειδυλλιακό καλοκαίρι, κάνοντας μπάνιο, κανό, πικ -νικ και μαζέυοντας μούρα. Ενώ βρισκόταν στη Διέππη, η οικογένεια γνώρισε καλά το «La Colonie», ή τους άλλους Άγγλους κατοίκους που ζούσαν δίπλα στη θάλασσα. Αυτή την ομάδα αποτελούσαν στρατιωτικοί, συγγραφείς και ζωγράφοι, όπως ο Όμπρεϊ Μπέρντσλεϊ και ο Γουόλτερ Σίκερτ. Ο τελευταίος έγινε πολύ καλός φίλος της οικογένειας. Σύμφωνα με την κόρη της Κλέμεντιν, Μέρι Σόαμς, η Κλέμεντιν εντυπωσιάστηκε πολύ από τον Σίκερτ και πίστευε ότι ήταν ο πιο όμορφος και συναρπαστικός άντρας που είχε δει ποτέ. Η ευτυχισμένη ζωή των Χόζιερ στη Γαλλία τελείωσε όταν η Κίτι, η μεγαλύτερη κόρη της οικογένειας, χτυπήθηκε από τυφοειδή πυρετό. Η Μπλανς Χόζιερ έστειλε την Κλέμεντιν και την αδελφή της Νέλι στη Σκωτία για να αφιερώσει τον χρόνο της πλήρως στην Κίτι. Η Κίτι πέθανε στις 5 Μαρτίου 1900.

Η Κλέμεντιν εκπαιδεύτηκε αρχικά στο σπίτι, στη συνέχεια για λίγο στο σχολείο του Εδιμβούργου που διήυθυνε ο Καρλ Φρέμπελ, ανιψιός του Γερμανού παιδαγωγού, Φρίντριχ Φρέμπελ και η σύζυγος του Γιοχάνα  και αργότερα στο Σχολείο Θηλέων Μπέρκχαμστεντ (τώρα σχολείο Μπέρκχαμστεντ) και στη Σορβόννη στο Παρίσι. Είχε αρραβωνιαστεί δύο φορές κρυφά με τον Σερ Σίντνεϊ Πιλ, ο οποίος την είχε ερωτευτεί όταν ήταν 18 ετών.

Γάμος και παιδιά
----------------

 Ένας νεαρός Ουίνστον Τσόρτσιλ και η αρραβωνιαστικιά Κλέμεντιν Χόζιερ λίγο πριν από το γάμο τους το 1908
Η Κλεμεντιν γνώρισε για πρώτη φορά τον Ουίνστον το 1904 σε ένα χορό στο Crewe House, σπίτι του κόμη και της κόμισσας του Crewe. Τον Μάρτιο του 1908, συναντήθηκαν ξανά όταν κάθισαν δίπλα-δίπλα σε ένα δείπνο που διοργάνωσε η Lady St Helier, μία μακρινή συγγενής της Κλέμεντιν. Στην πρώτη σύντομη συνάντησή τους, ο Ουίνστον αναγνώρισε την ομορφιά και την αριστεία της Κλέμεντιν. Τώρα, μετά από ένα βράδυ που πέρασε στην παρέα της, συνειδητοποίησε ότι ήταν ένα κορίτσι με έντονη εξυπνάδα και εξαιρετικό χαρακτήρα.  Μετά από πέντε μήνες συναντήσεων σε κοινωνικές εκδηλώσεις, καθώς και συχνές αλληλογραφίες, ο Ουίνστον έκανε πρόταση γάμου στην Κλέμεντιν κατά τη διάρκεια ενός πάρτι στο παλάτι Μπλένχαϊμ στις 11 Αυγούστου 1908, σε ένα μικρό εξοχικό σπίτι γνωστό ως ο Ναός της Νταϊάνα. 

Στις 12 Σεπτεμβρίου 1908 ο Ουίνστον και Κλέμεντιν παντρεύτηκαν στον ναό Αγία Μαργαρίτα, στο Ουέστμίνστερ και πέρασαν τον μήνα του μέλιτος στο Μπαβένο, στη Βενετία και στο κάστρο Βεβέρι στη Μοραβία,  πριν εγκατασταθούν σε σπίτι στο Λονδίνο στην πλατεία Έκλεστον Νο 33. Είχαν πέντε παιδιά: τη Νταϊάνα (1909-1963), τον Ράντολφ (1911-1968), τη Σάρα (1914-1982), τη Μάριγκολντ (1918-1921) και τη Μέρι (1922–2014). Μόνο η Μέρι, η νεότερη, μοιράστηκε τη μακροζωία των γονιών τους με τους άλλους να πεθαίνουν πριν φτάσουν τα 70 τους χρόνια: η Μαρίγκολντ πέθανε σε ηλικία δύο ετών και οι άλλοι τρεις (Νταϊάνα, Σάρα και Ράντολφ) όλοι πέθαναν στα 50 και τα 60 τους. Ο γάμος των Τσώρτσιλ ήταν στενός και στοργικός παρά τα άγχη της δημόσιας ζωής.

Σύζυγος πολιτικού
-----------------

Κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, η Κλέμεντιν Τσώρτσιλ οργάνωσε καντίνες για εργαζόμενους στα πυρομαχικά για λογαριασμό της YMCA στη βορειοανατολική μητροπολιτική περιοχή του Λονδίνου και γι' αυτό διορίστηκε διοικητής του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας (CBE) το 1918. 

Στη δεκαετία του 1930, η Κλέμεντιν ταξίδεψε χωρίς τον Ουίνστον στο γιοτ του Λόρδου Μόιν, τη *Ροζάουρα*, σε εξωτικά νησιά: Βόρνεο, Σέλεμπες, Μολούκα, Νέα Καληδονία και Νέες Εβρίδες. Κατά τη διάρκεια αυτού του ταξιδιού, πολλοί πιστεύουν ότι είχε σχέση με τον Τέρενς Φίλιπ, έναν πλούσιο έμπορο έργων τέχνης επτά χρόνια μικρότερό της. Ωστόσο, δεν υπάρχουν τεκμηριωμένα στοιχεία για αυτό: πράγματι, ο Φίλιπ πιστεύεται από πολλούς ότι ήταν ομοφυλόφιλος. 

Κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, ήταν Πρόεδρος του Ταμείου του Ερυθρού Σταυρού για τη Βοήθεια προς τη Ρωσία, πρόεδρος της Έκκλησης Πολέμου των Νέων Γυναικών Χριστιανών και Πρόεδρος του Μαιευτηρίου για τις Σύζυγους των Αξιωματικών, στο Φούλμερ Τσέις. Κατά την περιοδεία της στη Ρωσία στο τέλος του πολέμου, της απονεμήθηκε το Τάγμα του Κόκκινου Λάβαρου Εργασίας.

Το 1946, διορίστηκε Κυρία Μεγαλόσταυρος του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας, έγινε Ντέιμ Κλέμεντιν Τσώρτσιλ GBE .

Έλαβε τιμητικά πτυχία από το Πανεπιστήμιο της Γλασκόβης, το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ .

Μεταγενέστερη ζωή και θάνατος
-----------------------------

Μετά από περισσότερα από 56 χρόνια γάμου, η Κλέμεντιν χήρεψε στις 24 Ιανουαρίου 1965, όταν ο Ουίνστον πέθανε σε ηλικία 90 ετών.

Μετά τον θάνατο του σερ Ουίνστον στις 17 Μαΐου 1965, έγινε ισόβιο μέλος της Βουλής των Λόρδων ως **βαρόνη Σπένσερ-Τσώρτσιλ**, του Τσάρτγουελ στην κομητεία του Κεντ. Συμμετείχε στο κοινοβούλιο ως ανεξάρτητη, αλλά η αυξανόμενη κώφωσή της την εμπόδισε να λαμβάνει τακτικά μέρος στην κοινοβουλευτική ζωή.

Στα τελευταία της χρόνια, ο πληθωρισμός και τα αυξανόμενα έξοδα προκάλεσαν στη Λαίδη Σπένσερ-Τσώρτσιλ οικονομικές δυσκολίες και στις αρχές του 1977 πούλησε σε δημοπρασία πέντε πίνακες του θανόντος συζύγου της. Μετά το θάνατό της, αποκαλύφθηκε ότι είχε καταστρέψει το πορτρέτο του συζύγου της που είχει φιλοτεχνήσει ο Γκράχαμ Σάδερλαντ, επειδή δεν άρεσε στον Σερ Ουίνστον.

Η Λαίδη Σπένσερ - Τσώρτσιλ πέθανε στο σπίτι της στο Λονδίνο, στο Νάιτσμπριτζ, από καρδιακή προσβολή στις 12 Δεκεμβρίου 1977. Ήταν 92 ετών και είχε επιζήσει του συζύγου της σχεδόν για 13 έτη, καθώς και τριών από τα πέντε παιδιά της.

Κηδεύθηκε μαζί με τον σύζυγό της και τα παιδιά της στην εκκλησία του St Martin's, Μπλάντον, κοντά στο Γούντστοκ στο Όξφορντσαϊρ.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb13539294z. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
2. 1 2  (Αγγλικά) *SNAC*. w6fr0mv3. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
3. 1 2  (Αγγλικά) *Find A Grave*. 10487320. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
4. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb13539294z. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
5. ↑  (Αγγλικά) *Hansard 1803–2005*. ms-clementine-hozier. Ανακτήθηκε στις 22  Απριλίου 2022.
6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  «Kindred Britain»
7. ↑  p10620.htm#i106197. Ανακτήθηκε στις 7  Αυγούστου 2020.
8. 1 2  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*.
9. ↑  «Oxford Dictionary of National Biography» (Αγγλικά) Oxford University Press. Οξφόρδη. 2004.
10. 1 2   *Oxford Dictionary of National Biography* (online έκδοση). Oxford University Press. doi:10.1093/ref:odnb/30929.  (Subscription or UK public library membership required.)
11. 1 2 3  Soames, M. (2002). *Clementine Churchill: the biography of a marriage.* London, Doubleday
12. ↑  Manchester, W. (1988) *The Last Lion – Winston Spencer Churchill – Alone – 1932–1940*; p. 386; Little, Brown & Co.; (ISBN 0-316-54503-1)
13. ↑  Soames, Mary: Soames, Mary (ed.), *Speaking For Themselves: the Personal Letters of Winston and Clementine Churchill* (Black Swan, 1999)'. p. 1
14. ↑  Soames, Mary (2003). *Clementine Churchill: The Biography of a Marriage*. New York: Houghton Mifflin Harcourt. σελ. 39 ff. ISBN 0618267328. Ανακτήθηκε στις 20 Ιουνίου 2018.
15. ↑  Soames, Mary: Soames, Mary (ed.), *Speaking For Themselves: the Personal Letters of Winston and Clementine Churchill* (Black Swan, 1999)', p.6
16. ↑  Gilbert, Martin (1991). *Churchill: A Life*. London: Heinemann.
17. ↑  Soames, Mary: Soames, Mary (ed.), *Speaking For Themselves: the Personal Letters of Winston and Clementine Churchill* (Black Swan, 1999)', pp. 14–15
18. ↑  Jenkins, Roy (2001). *Churchill*. London: Macmillan. σελ. 142. ISBN 978-0-333-78290-3.
19. ↑  Gilbert 1991, σελ. 200.
20. ↑  Manchester, W. (1988) *The Last Lion:: Winston Spencer Churchill: Alone, 1932–1940*; Little, Brown & Co.; (ISBN 0-316-54503-1)
21. ↑  Winston S. Churchill. *The Second World War*. **VI**. σελ. 421. ISBN 0-14-008616-1.
22. ↑  Time magazine, 7 March 1977, p. 40

Πηγές
-----

* Churchill, Randolph (1969). *Companion Volume, 1907–1911*. Authorised biography of Winston S. Churchill. II Part 2. London: Heinemann.

Βιογραφίες
----------

* Lovell, MS (2012), *The Churchills: A Family at the Heart of History - από τον Δούκα του Marlborough έως τον Winston Churchill*, Abacus (Little, Brown),(ISBN 978-0349-11978-6)
* Purnell, S. (2015), *First Lady: The Private Wars of Clementine Churchill*, Aurum Press Limited,(ISBN 978-1781-31306-0)
* Soames, M. (2002), *Clementine Churchill*, Doubleday,(ISBN 978-0385-60446-8)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Κλέμεντιν Τσώρτσιλ** |

* Winston & Clementine Churchill - Ζωντανή κληρονομιά του Κοινοβουλίου του Ηνωμένου Βασιλείου

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 66628235
* LCCN: n79071263
* ISNI: 0000 0000 7366 6066
* GND: 118990187
* SUDOC: 075436639
* BNF: cb13539294z (data)
* BIBSYS: 15253
* NLA: 35204105
* NKC: jn20000700769

 |

 |