Συντεταγμένες: 37°28′43.655″N 22°43′48.032″E﻿ / ﻿37.47879306°N 22.73000889°E﻿ / 37.47879306; 22.73000889

Το **Ξηροπήγαδο** (γνωστό παλαιότερα και ως **Ξεροπήγαδο**) είναι χωριό του νομού Αρκαδίας που υπάγεται στον Δήμο Βόρειας Κυνουρίας. Έχει πληθυσμό 353 κατοίκους. Πρόκειται για ένα παλιό ψαροχώρι της Κυνουρίας που τα τελευταία χρόνια παρουσιάζει τουριστική ανάπτυξη. Οι κάτοικοι ασχολούνται με τη γεωργία, κυρίως την ελαιοκομία, την κτηνοτροφία, την αλιεία, αλλά και τον τουρισμό.

Το Ξηροπήγαδο από ψηλά

Τοποθεσία
---------

Το Ξηροπήγαδο από τη Ζάβιτσα το 1965.
Βρίσκεται στους πρόποδες της βορειοανατολικής πλευράς του όρους Ζάβιτσα. Είναι το πρώτο παραθαλάσσιο χωριό της Αρκαδίας που συναντάει κανείς μετά την Αργολίδα, επάνω στον οδικό άξονα Άργους-Λεωνιδίου, στο κομμάτι γνωστό ως Αρκαδική Ριβιέρα. Απέχει 150 χιλιόμετρα από την Αθήνα, 10 χιλιόμετρα από το Άστρος Κυνουρίας, 51 χιλιόμετρα από την Τρίπολη Αρκαδίας, 20 χιλιόμετρα από το Ναύπλιο Αργολίδας, και 20 χιλιόμετρα από το Άργος Αργολίδας. Κοντά στις ακτογραμμές του χωριού υπάρχουν βράχια με μικρές σπηλιές και μικρές δυσπρόσιτες αμμουδιές, ιδανικές για απομόνωση.

Στα όρια της κοινότητας και 5 χιλιόμετρα από αυτή, στο δρόμο προς την Αργολίδα, αναβλύζει υποθαλάσσια πηγή με γλυκό νερό. Η τοποθεσία είναι γνωστή ως «Ανάβαλος». Στο σημείο υπάρχουν εγκαταστάσεις συλλογής του νερού, το οποίο χρησιμοποιείται για τις ανάγκες ύδρευσης του Αργολικού κάμπου.

Τοπική Κοινότητα
----------------

* Ξηροπήγαδο
* Λιλέικα
* Μεταμόρφωση
* Λιμανάκια
* Πλάκα
* Χάνι του Γκρίγκου

Οικισμοί
--------

Οι ντόπιοι πριν εγκατασταθούν στο παραλιακό μέρος του χωριού ζούσαν σε μικρούς ορεινούς οικισμούς. Ο κάθε οικισμός έφερε την ονομασία ανάλογα με το επώνυμο της οικογένειας που τον κατοικούσε, όπως: Καραμπατσέϊκα, Κοτσιβέϊκα, Μακρέϊκα, Τσουλέϊκα, Χασαπέϊκα κ.ά. Σήμερα αυτοί οι οικισμοί δεν κατοικούνται και είναι χωράφια όπου καλλιεργούνται κυρίως ελαιόδεντρα.

Οι εγκαταστάσεις νερού του Ανάβαλου

Δημογραφική εξέλιξη
-------------------

| Έτος | Οικισμός | Κοινότητα |
| --- | --- | --- |
| 1920 | - | 397 |
| 1928 | - | 227 |
| 1940 | - | 229 |
| 1951 | - | 363 |
| 1961 | - | 337 |
| 1971 | - | 301 |
| 1981 | 305 | 359 |
| 1991 | 601 | 690 |
| 2001 | 369 | 427 |
| 2011 | 353 | 433 |
| 2021 |  | 363 |

Αξιοθέατα
---------

Η υφάλμυρη πηγή Λιλέικο Μάτι, ορατή από τη στεριά
Ανοικτά της θαλάσσης, κοντά στον οικισμό *Λιλέικα*, αναβλύζει υποθαλάσσια πηγή με υφάλμυρο νερό. Η πηγή βρίσκεται σε απόσταση 290 μέτρων από την ακτή και σε βάθος 80 μέτρων από την επιφάνεια της θάλασσας. Τα νερά της προέρχονται από τις καταβόθρες του Παρθενίου και του Μαντινειακού κάμπου. Η πηγή αποκαλείται από τους ντόπιους «Λιλέικο μάτι» και είναι διακριτή από τη στεριά όταν υπάρχει σχετική άπνοια και τα νερά είναι ήρεμα, καθώς φαίνεται ο θαλάσσιος στρόβιλος διαμέτρου περίπου 25 μέτρων που δημιουργείται από την ανάμιξη του αλμυρού με το υφάλμυρο νερό.

Εκκλησίες
---------

Το χωριό έχει δύο εκκλησίες, την Αγία Μαρίνα και τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου (γνωστή ως Βαγγελίστρα).

Παραλίες
--------

### Ανάβαλου

Μία από τις πολλές μικρές και ήσυχες παραλίες που συναντά κανείς στη διαδρομή από την Αργολίδα προς το Άστρος λίγο πριν το Ξηροπήγαδο και μετά το Κιβέρι Η παραλία βρίσκεται στα σύνορα των δύο νομών και διαθέτει άμμο και καθαρά νερά, ενώ πήρε το όνομά της από τη γνωστή υποθαλάσσια καρστική πηγή γλυκού νερού του Ανάβαλου που πηγάζει σε Κυνουρία και Αργολίδα.

### Βίλες

Η παραλία αυτή σε πολλούς είναι γνωστή ως Βίλες εξαιτίας των οικιών που βρίσκονται στο σημείο, αλλά οι περιγραφές μεγαλύτερων ανθρώπων της περιοχής για πολύχρωμες πεταλούδες που έβρισκαν εκεί καταφύγιο, παραπέμπουν στην παλαιότερη ονομασία της παραλίας που ήταν "Πεταλούδα".

### Ευαγγελίστρια

Μπαίνοντας στο Ξηροπήγαδο από Αργολίδα μετά την Ευαγγελίστρια κάνουμε αριστερά στα πρώτα σπίτια δίπλα στον μικρό ελαιώνα. Μετά από ένα σύντομο κατέβασμα με σκαλιά θα φτάσουμε στην ήσυχη παραλία με βότσαλο με τις σπηλιές κάτω από τα σπίτια.

### Παπαδημητρίου

Πριν το Ξηροπήγαδο: Περνώντας το Κιβέρι και στον δρόμο προς το Ξηροπήγαδο, στον δρόμο αριστερά μας βρίσκουμε συνεχόμενα μικρά κολπάκια με όμορφες και ήσυχες παραλίες. Εδώ θα βρούμε μία πολύ όμορφη αμμουδερή παραλία στην οποία κατεβαίνουμε από στριφογυριστή σιδερένια σκάλα!

### Σπηλιά Ξηροπηγάδου

Η Σπηλιά είναι μια όμορφη παραλία, στο κέντρο του χωριού. Οι κάτοικοι αλλά και οι τουρίστες όταν θέλουν να αναφερθούν στην παραλία λένε πάμε στη σπηλιά. Πήρε το όνομά της από τις δύο μικρές βραχώδεις σπηλιές που βρίσκονται στο κέντρο της. Έχει ψιλά βότσαλα και πανέμορφα νερά

### Ξηροπήγαδου

Η οργανωμένη παραλία του Ξηροπήγαδου με μικρό άσπρο βότσαλο απλώνεται κατά μήκος του οικισμού. Από πάνω της θα βρούμε παραθεριστικά σπίτια, ενοικιαζόμενα, beach bar και ταβέρνες.

### Λιμάνι Ξηροπηγάδου

Μικρή παραλία με άσπρο βότσαλο ακριβώς δεξιά του μικρού μώλου του οικισμού με χρώματα της θάλασσας να είναι μοναδικά.

### Τάπια

Απομονωμένη παραλία σε απόσταση 600 μέτρων μετά το μώλο του οικισμού, με πρόσβαση από χωματόδρομο.

Πανηγύρια
---------

Κάθε καλοκαίρι διοργανώνονται δύο υπαίθρια τοπικά πανηγύρια: Ένα στις 26 Ιουλίου, παραμονή του Αγίου Παντελεήμονα στο ξωκλήσι του Αγίου Παντελεήμονα, όπου γίνεται η λειτουργία και έπειτα αρχίζει το γλέντι συνοδευόμενο από φαγητό, τραγούδια και χορό. Το δεύτερο λαμβάνει χώρα στο εκκλησάκι της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, επάνω στο όρος Ζάβιτσα, όπου και εκεί γίνεται λειτουργία και μετά ακολουθεί το γλέντι.

Αθλητισμός
----------

Η ποδοσφαιρική ομάδα του χωριού ονομάζεται «Φορτούνα Ξηροπηγάδου» και χρώματά της είναι το μπλε και το μαύρο. Αγωνίζεται στις τοπικές κατηγορίες της Ε.Π.Σ. Αρκαδίας.

Δείτε επίσης
------------

* Αρκαδική Ριβιέρα

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Ξηροπήγαδο Αρκαδίας** |

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Ελληνικά) *Βάση δεδομένων της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής*.
2. ↑  Ελληνική Στατιστική Αρχή. www.e-demography.gr/ElstatPublications/censuses/docs/eDemography\_Metadata\_Censuses\_Doc\_000011\_gr.pdf.
3. ↑  «Απογραφή Πληθυσμού - Κατοικιών 2011». (Ελληνικά) *Ελληνική απογραφή 2011*. Ελληνική Στατιστική Αρχή. 1  Μαΐου 2011.
4. ↑  zougla.gr - Αργολίδα: O Ανάβαλος μπαίνει στην τελική φάση υλοποίησης
5. ↑  Απογραφή 2021: Ο Δήμος Βόρειας Κυνουρίας αναλυτικά ανά δημοτική κοινότητα - Arcadia Portal
6. ↑  EG \_ Λιλέϊκο Μάτι (Γεωλογικό Αξιοθέατο) ΑΡΚΑΔΙΑ, ΒΟΡΕΙΑ ΚΥΝΟΥΡΙΑ
7. ↑  Πληροφορίες ΦΟΡΤΟΥΝΑ ΞΗΡΟΠΗΓΑΔΟΥ από epsarkadias.gr

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Ξηροπήγαδο - Παραλίες

  


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Κοινότητες του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας |
| --- |
|  |
| Δήμος Βόρειας Κυνουρίας | 
* Αγία Σοφία
* Άγιος Ανδρέας
* Άγιος Γεώργιος
* Άγιος Πέτρος
* Άστρος
* Βέρβενα
* Δολιανά
* Έλατος
* Του Καράτουλα
* Καστάνιτσα
* Καστρί
* Κορακοβούνι
* Κούτρουφα
* Μελιγού
* Μεσορράχη
* Νέα Χώρα
* Ξηροπήγαδο
* Παράλιο Άστρος
* Περδικόβρυση
* Πλατάνα
* Πλάτανος
* Πραστός
* Σίταινα
* Στόλος
* Χάραδρος
* Ωριά
 | Χάρτης του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας |

 |


|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οικισμοί του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας |
| --- |
|  |
| 
* Αγία Αναστασία
* Αγία Σοφία
* Άγιοι Ασώματοι
* Άγιος Ανδρέας
* Άγιος Γεώργιος Αγίου Ανδρέου
* Άγιος Γεώργιος Αγίου Γεωργίου
* Άγιος Ιωάννης
* Άγιος Παντελεήμονας
* Άγιος Πέτρος
* Άγιος Στέφανος
* Αετοχώρι
* Άνω Δολιανά
* Αρκαδικό Χωριό
* Άστρος
* Βάθηα
* Βέρβενα
* Βάρβογλη
* Δραγούμι
* Έλατος
* Ιερά Μονή Λουκούς
* Κάτω Βέρβενα
* Κάτω Δολιανά
* Κάτω Κούτρουφα
* Καμινάρι\*
* Καστάνιτσα
* Καστρί
* Κορακοβούνι
* Κούβλης
* Κούτρουφα
* Λιλέικα
* Λιμανάκια
* Λουλούδια\*
* Μελιγού
* Μεσορράχη
* Μεταμόρφωση
* Μελίσσι\*
* Μονή Εορτακουστής
* Μονή Μαλεβής
* Μονή Προδρόμου\*
* Νέα Χώρα
* Ξηροκάμπι
* Ξηροπήγαδο
* Ορεινή Μελιγού
* Ορεινό Κορακοβούνι
* Παραλία Αγίου Ανδρέα
* Παράλιο Άστρος
* Παυλέικα
* Περδικόβρυση
* Πλάκα
* Πλατάνα
* Πλάτανος
* Πόρτες
* Πραστός
* Προσήλια
* Ρουναίικα
* Σίταινα
* Στόλος
* Του Καράτουλα
* Φούντωμα
* Χάραδρος
* Χάνι Γκρίγκου
* Χαντάκια
* Χειμερινή Μελιγού
* Ωριά
 | Χάρτης του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας |
|  |
| 
* Έδρα: Άστρος
* \* (Οικισμοί με μη μόνιμο πληθυσμό)
 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οικισμοί της Αρκαδικής Ριβιέρας |
| --- |
|  |
| Δήμος Βόρειας Κυνουρίας | 
* Λιμανάκια
* Ξηροπήγαδο
* Κάτω Βέρβενα
* Παράλιο Άστρος
* Πόρτες
* Παραλία Αγίου Ανδρέα
* Αρκαδικό Χωριό
 | Χάρτης των Δήμων Βόρειας και Νότιας Κυνουρίας |
|  |
| Δήμος Νότιας Κυνουρίας | 
* Κρυονέρι
* Τυρός
* Πέτρα
* Πέρα Μέλανα
* Λιβάδι Τυρού
* Λιβάδι Λεωνιδίου
* Πραγματευτής
* Σαμπατική
* Λάκκος Λεωνιδίου
* Πλάκα Λεωνιδίου
* Πούλιθρα
* Φωκιανό
 |

 |