Ο **Αλέξης Τσίπρας** (Αθήνα, 28 Ιουλίου 1974) είναι Έλληνας πολιτικός, βουλευτής και πρώην πρόεδρος του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς - Προοδευτική Συμμαχία. Διετέλεσε δύο φορές πρωθυπουργός της Ελληνικής Δημοκρατίας, μετά τις εκλογές του Ιανουαρίου του 2015 ως τον Αύγουστο και μετά τις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2015 μέχρι τον Ιούλιο του 2019.

Ανέπτυξε πολιτική δράση από τα μαθητικά και τα φοιτητικά του χρόνια. Διετέλεσε πρόεδρος της νεολαίας του Συνασπισμού της Αριστεράς, των Κινημάτων και της Οικολογίας (ΣΥΝ). Ήταν υποψήφιος δήμαρχος Αθηναίων στις δημοτικές εκλογές του Οκτωβρίου 2006, καταλαμβάνοντας την 3η θέση με ποσοστό 10,51%. Τον Φεβρουάριο του 2008, εξελέγη πρόεδρος του ΣΥΝ. Στις εκλογές του Οκτωβρίου 2009, εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής με τον Συνασπισμό Ριζοσπαστικής Αριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ) στην Α΄ Αθηνών και ανέλαβε πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας. Στις εκλογές του Μαΐου και του Ιουνίου του 2012, ο ΣΥΡΙΖΑ αναδείχθηκε δεύτερο κόμμα και ο Τσίπρας κατέλαβε το αξίωμα του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Το 2013, στο 1ο (ιδρυτικό) συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ ως ενιαίο κόμμα, εξελέγη πρόεδρος με ποσοστό 74,08%.

Στις εκλογές του Ιανουαρίου του 2015, ο ΣΥΡΙΖΑ αναδείχθηκε πρώτο κόμμα και ο Τσίπρας έγινε πρωθυπουργός της Ελληνικής Δημοκρατίας, συνεργαζόμενος με τους Ανεξάρτητους Έλληνες. Μετά από 5 μήνες διαπραγμάτευσης με τους δανειστές της Ελλάδας, στις 27 Ιουνίου προκήρυξε δημοψήφισμα, για το εάν θα πρέπει να γίνουν αποδεκτοί οι όροι που του πρότειναν, για ένα τρίτο μνημόνιο, υποστηρίζοντας το «ΟΧΙ». Ο ελληνικός λαός υπερψήφισε την πρότασή του με ποσοστό 61,31% υπέρ του «ΟΧΙ» και κατά ενός τρίτου μνημονίου. Στις 13 Ιουλίου, όμως, ο ίδιος υπέγραψε συμφωνία για ένα τρίτο πρόγραμμα οικονομικής προσαρμογής για την Ελλάδα. Παραιτήθηκε στις 20 Αυγούστου και ορκίστηκε εκ νέου πρωθυπουργός μετά τη νίκη του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2015.

Τον Ιούνιο του 2018, υπέγραψε τη συμφωνία των Πρεσπών για την επίλυση του Μακεδονικού ονοματολογικού ζητήματος. Τον ίδιο μήνα συμφωνήθηκε στο Eurogroup σημαντική ελάφρυνση του ελληνικού χρέους και τον Ιούλιο η ενισχυμένη εποπτεία της χώρας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ έως το 2022. Στις 20 Αυγούστου του 2018, ολοκληρώθηκε το τρίτο πρόγραμμα οικονομικής στήριξης της Ελλάδας.

Μετά το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών του Μαΐου του 2019, με το οποίο ο ΣΥΡΙΖΑ ήρθε δεύτερο κόμμα, ο Τσίπρας προκήρυξε βουλευτικές εκλογές για τον Ιούλιο του 2019, στις οποίες κέρδισε η Νέα Δημοκρατία, οπότε ο ίδιος επέστρεψε στη θέση του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης, παραμένοντας πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ.

Στις 29 Ιουνίου 2023, μετά την ευρεία ήττα του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς - Προοδευτική Συμμαχία στις εθνικές εκλογές του Μαΐου και του Ιουνίου, ανακοίνωσε την παραίτησή του από την προεδρία του κόμματος και την εκκίνηση των διαδικασιών για την εκλογή νέας ηγεσίας από τα μέλη του κόμματος, στις οποίες δεν ήταν υποψήφιος.

Δραστηριότητα ως το 2015
------------------------

### Νεανικά χρόνια

Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 28 Ιουλίου 1974 και είναι γιος του Παύλου Τσίπρα, πολιτικού μηχανικού και ιδιοκτήτη των κατασκευαστικών εταιρειών «Ηρακλής ΑΤΕ» (μαζί με τον αδελφό του, Ηρακλή) και «ΑΤΕ Τσίπρας».

Έχει καταγωγή από το Αθαμάνιο Άρτας και την Ελευθερούπολη (έχει προσφυγική καταγωγή από τη μητέρα του από τον Αρτεσκό Ανατολικής Θράκης). Πρώτος του ξάδελφος είναι ο Γιώργος Τσίπρας, διατελέσας βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και πρώην διευθυντής του πρωθυπουργικού οικονομικού γραφείου.

Ο Τσίπρας αποφοίτησε από το Πολυκλαδικό Λύκειο Αμπελοκήπων. Σπούδασε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο στη σχολή Πολιτικών Μηχανικών από όπου αποφοίτησε το 2000. Το 2003 ολοκλήρωσε το μεταπτυχιακό του στην Πολεοδομία-Χωροταξία στο ίδιο πανεπιστήμιο.

Από μικρή ηλικία εντάχθηκε στο χώρο της Αριστεράς, καθώς οργανώθηκε στην Κομμουνιστική Νεολαία Ελλάδας (ΚΝΕ) το 1988. Συμμετείχε στην ομάδα μαθητών που συνομιλούσε με την κυβέρνηση Μητσοτάκη, κατά τη διάρκεια των μαθητικών κινητοποιήσεων του 1990-91. Αποχώρησε από την ΚΝΕ το 1991. Ως φοιτητής συμμετείχε στην ίδρυση της παράταξης *Εγκέλαδος*, συνιστώσας των Εναλλακτικών Ριζοσπαστικών Αριστερών Σχημάτων. Την περίοδο 1999-2003 ήταν γραμματέας της Νεολαίας Συνασπισμού.

Το 2001 ο Τσίπρας ταξίδεψε στην Ιταλία για να συμμετάσχει στις διαδηλώσεις εναντίον της συνόδου κορυφής των G8 στη Γένοβα. Ήταν ένα από τα 135 στελέχη του ΣΥΝ που θεωρήθηκαν ύποπτα για πρόκληση επεισοδίων και στα οποία απαγορεύτηκε η αποβίβαση στο λιμάνι της Ανκόνα, με αποτέλεσμα να οργανώσουν επιτόπια ολοήμερη διαμαρτυρία, παρεμποδίζοντας την αναχώρηση του καραβιού, έως ότου παρενέβη η ιταλική αστυνομία.

### Μετά τη νεολαία

Ο Τσίπρας σε διαδήλωση για το ασφαλιστικό σύστημα (2007).
Έθεσε υποψηφιότητα για βουλευτής στις εκλογές του Μαρτίου 2004. Τον Δεκέμβριο του 2004, αποχώρησε από τη νεολαία και εξελέγη στην κεντρική πολιτική επιτροπή του ΣΥΝ και εν συνεχεία στην πολιτική γραμματεία του κόμματος. Τον Οκτώβριο του 2005, ο πρόεδρος του ΣΥΝ, Αλέκος Αλαβάνος, τον πρότεινε στο κόμμα ως υποψήφιο δήμαρχο Αθηναίων. Στην πρόταση αντέδρασαν στελέχη του ΣΥΝ που τάχθηκαν υπέρ της υποψηφιότητας του Μιχάλη Παπαγιαννάκη, για την οποία είχε εκφραστεί θετικά στο παρελθόν και ο Αλαβάνος. Η ΠΓ αποφάσισε κατά πλειοψηφία υπέρ της υποψηφιότητας Τσίπρα, ενώ η νομαρχιακή επιτροπή Α΄ Αθηνών τάχθηκε με οριακή πλειοψηφία υπέρ της υποψηφιότητας Παπαγιαννάκη. Μετά από πρόταση του Αλαβάνου, η ΚΠΕ απέρριψε με πλειοψηφία δύο τρίτων την απόφαση της νομαρχιακής επιτροπής και ο Τσίπρας έγινε ο υποψήφιος δήμαρχος Αθηναίων του ΣΥΝ στις δημοτικές εκλογές του Οκτωβρίου 2006. Έλαβε ποσοστό 10,51% και συνολικά 4 έδρες στο δημοτικό συμβούλιο.

### Πρόεδρος του ΣΥΝ

Ο Αλέξης Τσίπρας σε ομιλία στο 5ο Συνέδριο του ΣΥΝ.
Στις 10 Φεβρουαρίου του 2008, το 5ο συνέδριο του ΣΥΝ εξέλεξε πρόεδρο τον Τσίπρα με 840 ψήφους (70,41%) έναντι 342 του Φώτη Κουβέλη (28,67%). Σε ηλικία 33 ετών, ο Τσίπρας έγινε ο νεότερος αρχηγός πολιτικού κόμματος στην ιστορία της μεταπολεμικής Ελλάδας. Ο Αλέκος Αλαβάνος, τον οποίο διαδέχθηκε, παρέμεινε πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ.

Τον Δεκέμβριο του 2008, μετά τη δολοφονία του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, ο Τσίπρας καταλόγισε πολιτικές ευθύνες στον πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή και απέρριψε την κριτική της ΓΓ του ΚΚΕ, Αλέκας Παπαρήγα, ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ χαϊδεύει τα αυτιά των κουκουλοφόρων». Ζήτησε τον αφοπλισμό της αστυνομίας, την κατάργηση των ΜΑΤ, αλλαγή της κρατικής πολιτικής απέναντι στη νεολαία και μείωση του ορίου ηλικίας για δικαίωμα ψήφου στα 16 χρόνια.

Στις ευρωεκλογές του 2009, ο ΣΥΡΙΖΑ απέσπασε το 4,70% των ψήφων, ποσοστό χαμηλότερο από εκείνο των προηγούμενων εθνικών εκλογών, κάτι που συνέβαινε για πρώτη φορά. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ξεσπάσουν εσωκομματικές διαφωνίες. Τον Αύγουστο, μετά από εισήγηση του γραμματέα του Συνασπισμού, Δημήτρη Βίτσα, ο Τσίπρας έκανε πρόταση για έκτακτο συνέδριο που θα έκρινε το ζήτημα της ηγεσίας, η οποία απορρίφθηκε από την ΚΠΕ. Ωστόσο, ο πρόεδρος πέτυχε να προσεταιριστεί στελέχη δύο συνιστωσών.

Εν όψει των εθνικών εκλογών του Οκτωβρίου 2009, ο Τσίπρας υπέβαλε αρχικά πρόταση στο να είναι εκείνος επικεφαλής της προεκλογικής εκστρατείας, κάτι που δεν συνέβη τελικά. Στις εκλογές ο ΣΥΡΙΖΑ μπήκε στη Βουλή με 4,60% με τον Τσίπρα να εκλέγεται βουλευτής για πρώτη φορά (στην Α΄ Αθήνας με 17.234 σταυρούς) και ταυτόχρονα -ομόφωνα- πρόεδρος της ΚΟ.

Τον Δεκέμβριο του 2010, εξελέγη αντιπρόεδρος του Κόμματος της Ευρωπαϊκής Αριστεράς.

### Διάσπαση του Συνασπισμού

Ο Αλέξης Τσίπρας το 2019
Κατά την πρώτη περίοδο ηγεσίας του, ο Τσίπρας κατηγορήθηκε από κομματικούς αντιπάλους του για λαϊκισμό. Τα αποτελέσματα των εκλογών του 2009 θεωρήθηκαν μεγάλη αποτυχία. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τέσσερις βουλευτές της «Ανανεωτικής Πτέρυγας» του ΣΥΝ να αποχωρήσουν από την ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ, με πρωτοστάτη τον Φώτη Κουβέλη. Οι συγκεκριμένες κινήσεις αποτέλεσαν ιστορικό γεγονός για τον ΣΥΡΙΖΑ, καθώς τα μέλη αυτά θεωρούνταν ως αναπόσπαστο κομμάτι της κοινοβουλευτικής ομάδας. Ο Τσίπρας χαρακτήρισε τις αποχωρήσεις ως «παραδοξότητες».

### Η άνοδος στις εκλογές του 2012

Αξιοποιώντας τη λαϊκή δυσαρέσκεια για τις αποκαλούμενες «πολιτικές του μνημονίου», που από πολλούς θεωρούντο ως επιβλαβείς για την οικονομία της χώρας, ο ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Μαΐου 2012 έλαβε ποσοστό 16,79%, επιτυγχάνοντας ένα ιστορικό ρεκόρ στα μεταπολιτευτικά εκλογικά χρονικά της Ελλάδας για κόμμα της Αριστεράς. Ο Τσίπρας χαρακτήρισε την επιτυχία αυτή ως μια «ειρηνική επανάσταση» και δήλωσε ότι οι Έλληνες ζήτησαν με την ψήφο τους μια «κυβέρνηση της Αριστεράς».

Τις επόμενες ημέρες, τα διεθνή μέσα έστρεψαν για πρώτη φορά τα φώτα τους στον Αλέξη Τσίπρα, παρουσιάζοντας πορτραίτα του. Μετά τις εκλογές του Μαΐου 2012, τα ποσοστά του ΣΥΡΙΖΑ ανέβηκαν κι άλλο στις δημοσκοπήσεις, σε ορισμένες από τις οποίες εμφανιζόταν ως πρώτο κόμμα. Λόγω αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης, προκηρύχθηκαν νέες εκλογές για τις 17 Ιουνίου, για τις οποίες οι δημοσκοπήσεις έδειχναν ότι θα εξελίσσονταν σε μονομαχία μεταξύ της Νέας Δημοκρατίας και του ΣΥΡΙΖΑ. Παράλληλα, η κεντροαριστερή βρετανική εφημερίδα *Guardian* εμφάνιζε τον Αλέξη Τσίπρα ως ένα από τα φαβορί των εκλογών, χωρίς να παραλείπει όμως να αναφέρει ότι κατηγορείται για δημαγωγία και λαϊκισμό. Τελικά, στις επαναληπτικές εκλογές, ο ΣΥΡΙΖΑ κατετάγη δεύτερο κόμμα (26,89%) με διαφορά μικρότερη των 3 μονάδων από τη ΝΔ, η οποία σχημάτισε κυβέρνηση συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ και τη ΔΗΜΑΡ.

Τον Ιούλιο του 2013, έλαβε χώρα το ιδρυτικό συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ ως ενιαίο πολιτικό κόμμα, κατά το οποίο εξελέγη πρόεδρος του κόμματος με ποσοστό 74,08%.

### Πορεία προς την εξουσία

Εν όψει των εκλογικών αναμετρήσεων του 2014 (αυτοδιοικητικές εκλογές και ευρωεκλογές), ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισε να αναβαθμίσει τη σημασία του αποτελέσματος, προσδίδοντάς του χαρακτήρα δημοψηφίσματος, μια πολιτική απόφαση που δέχτηκε να ακολουθήσει και η πλευρά του πρωθυπουργού, Αντώνη Σαμαρά. Παράλληλα, τον Δεκέμβριο του 2013, το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς επέλεξε τον Αλέξη Τσίπρα ως υποψήφιο για τη θέση του προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Κομισιόν).

Ο ΣΥΡΙΖΑ κατέλαβε την πρώτη θέση στις ευρωεκλογές (26,56% έναντι 22,72% της ΝΔ) και κέρδισε τις περιφέρειες Αττικής και Ιονίων Νήσων. Όμως, τα -υψηλά σε σχέση με τις δημοσκοπήσεις- ποσοστά της Ελιάς και η επικράτηση της ΝΔ στις περισσότερες περιφέρειες και δήμους της χώρας θεωρήθηκαν ικανοποιητικά αποτελέσματα από τη δικομματική πλέον κυβέρνηση. Ως εκ τούτου, η ισχύς της πρότασης για άμεσες εθνικές εκλογές αποδυναμώθηκε.

Τον Σεπτέμβριο του 2014, παρουσίασε σε ομιλία του στη ΔΕΘ το κυβερνητικό πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ («Πρόγραμμα Θεσσαλονίκης»), που συνίστατο στη διαπραγμάτευση του ελληνικού δημόσιου χρέους και μία δέσμη πολιτικών και οικονομικών μέτρων, το κόστος εφαρμογής των οποίων υπολογίστηκε από το κόμμα σε 11,3 δισ. ευρώ και από το Υπουργείο Οικονομικών σε 17 έως 27 δισ.

Πρωθυπουργία
------------

### Πρώτη πρωθυπουργία (Ιανουάριος-Αύγουστος 2015)

Κύριο λήμμα: Κυβέρνηση Αλέξη Τσίπρα Ιανουαρίου 2015
#### Σχηματισμός κυβέρνησης

Ο Τσίπρας αφήνει τριαντάφυλλα στο σκοπευτήριο της Καισαριανής μετά την ορκωμοσία του ως πρωθυπουργός.
Στις βουλευτικές εκλογές του Ιανουαρίου του 2015, ο ΣΥΡΙΖΑ αναδείχθηκε πρώτο κόμμα με 36,34% και 149 έδρες. Το πρωί της επομένης, ο Τσίπρας συναντήθηκε με τον Πάνο Καμμένο, πρόεδρο των Ανεξάρτητων Ελλήνων, ο οποίος ανακοίνωσε την πρόθεση συνεργασίας για τον σχηματισμό κυβέρνησης. Την ίδια μέρα ο Τσίπρας συναντήθηκε με τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος, Ιερώνυμο Β´ και έπειτα με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κάρολο Παπούλια, που του έδωσε εντολή σχηματισμού κυβέρνησης και τον όρκισε Πρωθυπουργό.

Η πρώτη του κίνηση μετά την ορκωμοσία του, ήταν η απότιση φόρου τιμής στους 200 εκτελεσθέντες στο σκοπευτήριο της Καισαριανής. Την επόμενη ημέρα σχηματίστηκε κυβέρνηση. Τον Φεβρουάριο ο Τσίπρας πρότεινε για την Προεδρία της Ελληνικής Δημοκρατίας τον Προκόπη Παυλόπουλο.

Κατά την πρώτη συνάντηση του νέου υπουργικού συμβουλίου, ο Τσίπρας δήλωσε ότι οι προτεραιότητες της κυβέρνησής του είναι η καταπολέμηση της «ανθρωπιστικής κρίσης» στην Ελλάδα, οι διαπραγματεύσεις με την ΕΕ και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο για την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους και η εφαρμογή των υποσχέσεων του ΣΥΡΙΖΑ, όπως η κατάργηση των πολιτικών ιδιωτικοποίησης της προηγούμενης κυβέρνησης.

#### Διαπραγματεύσεις

Ο Τσίπρας επικεφαλής ελληνικής αντιπροσωπείας σε συνάντηση με την καγκελάριο της Γερμανίας Άνγκελα Μέρκελ (Μάρτιος 2015).
Στις 3 Φεβρουαρίου, ο Τσίπρας πραγματοποίησε επίσημη κρατική επίσκεψη στον Ιταλό ομόλογό του, Ματέο Ρέντσι, στη Ρώμη. Διεξήγαγαν κοινή συνέντευξη τύπου εκφράζοντας ανησυχίες σχετικά με τα μέτρα λιτότητας που επέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ο Τσίπρας δήλωσε ότι η ανάπτυξη είναι ο μόνος τρόπος για να βγούμε από την οικονομική κρίση. Μετά τη συνέντευξη, ο Ρέντσι έδωσε στον Τσίπρα μια γραβάτα ως δώρο. Ο Τσίπρας, ο οποίος είναι γνωστός για την ιδιόμορφη επιλογή του να μη φοράει γραβάτες, ευχαρίστησε τον Ρέντσι και είπε ότι θα τη φορέσει όταν η Ελλάδα θα έχει επαναδιαπραγματευτεί με επιτυχία τα μέτρα λιτότητας. Στις 20 Φεβρουαρίου, το Eurogroup κατέληξε σε συμφωνία με την Ελλάδα για παράταση του ελληνικού προγράμματος διάσωσης για τέσσερις μήνες. Ο Τσίπρας επίσης ταξίδεψε στη Μόσχα, στις 8 Απριλίου, σε μια προσπάθεια να εξασφαλίσει τη στήριξη της ρωσικής κυβέρνησης. Στις 22 Ιουνίου, παρουσίασε μία νέα ελληνική πρόταση στη σύνοδο κορυφής, η οποία περιελάμβανε τη σταδιακή αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης στα 67 έτη και τον περιορισμό της πρόωρης συνταξιοδότησης. Προσφέρθηκε επίσης να μεταρρυθμίσει το σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας για να καθορίσει το βασικό επιτόκιο στο 23%.

Τον Απρίλιο του 2015 συμπεριλήφθηκε στον ετήσιο κατάλογο του ειδησεογραφικού περιοδικού *Time* με τις 100 προσωπικότητες με τη μεγαλύτερη επιρροή διεθνώς.

#### Δημοψήφισμα

Κύριο λήμμα: Ελληνικό δημοψήφισμα του 2015
Διαδήλωση υπέρ του «όχι» στο δημοψήφισμα στην πλατεία Συντάγματος (3-7-2015).
Στις 26 Ιουνίου του 2015, ανακοίνωσε την πρόθεσή του να προχωρήσει στη διεξαγωγή δημοψηφίσματος, το οποίο ενέκριναν 178 βουλευτές και προκηρύχθηκε από τη Βουλή στις 28 Ιουνίου 2015. Στις 29 Ιουνίου οι ελληνικές τράπεζες παρέμειναν κλειστές, ώστε να επιβληθεί έλεγχος κεφαλαίων και η διαπραγμάτευση των μετοχών και των ομολόγων στην Ελλάδα σταμάτησε. Το δημοψήφισμα, που διεξήχθη στις 5 Ιουλίου 2015, είχε το ερώτημα εάν έπρεπε να εγκριθούν τα μέτρα λιτότητας που απέστειλαν με τη μορφή τελεσιγράφου οι δανειστές στην κυβέρνηση. Ο ίδιος, ο Τσίπρας, πήρε σαφή θέση υπέρ του "ΟΧΙ". Στις 3 Ιουλίου, κατά τη διάρκεια της κεντρικής συγκέντρωσης στην πλατεία Συντάγματος μπροστά στο κοινοβούλιο, απέρριψε τις προειδοποιήσεις ορισμένων ηγετών ότι ένα "ΟΧΙ" στο δημοψήφισμα θα μπορούσε να οδηγήσει την Ελλάδα να εγκαταλείψει την Ευρωζώνη. Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ήταν 61,31% υπέρ του *ΟΧΙ*.

#### Τρίτο μνημόνιο

Κύριο λήμμα: Τρίτο Μνημόνιο
Μετά από εφτά ημέρες διαπραγμάτευσης, στις 13 Ιουλίου 2015, ο Τσίπρας κατέληξε σε συμφωνία με τους δανειστές. Η Ελλάδα έλαβε δάνειο ύψους έως 86 δισ. ευρώ, το οποίο παραδόθηκε σταδιακά από τον Αύγουστο του 2015 μέχρι τον Ιούνιο του 2018. Σε αντάλλαγμα, έπρεπε να αυξήσει τον ΦΠΑ, να μεταρρυθμίσει το συνταξιοδοτικό σύστημα, να διασφαλίσει την ανεξαρτησία της ΕΛΣΤΑΤ, να μειώσει αυτόματα τις δημόσιες δαπάνες για να πάρει πρωτογενή πλεονάσματα, να μεταρρυθμίσει τη δικαιοσύνη, να ακολουθήσει τις μεταρρυθμίσεις που πρότεινε ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, να ανακαλέσει τους νόμους που ψήφισε ο Τσίπρας, εκτός από τον νόμο που αφορά την «ανθρωπιστική κρίση», να ανακεφαλαιοποιήσει τις τράπεζες, να ιδιωτικοποιήσει 50 δισεκατομμύρια περιουσιακά στοιχεία του κράτους και να μειώσει το κόστος του δημόσιου τομέα. Σε αντάλλαγμα, η Ελλάδα έλαβε το πακέτο Γιούνκερ (35 δισ. ευρώ), που προοριζόταν να βοηθήσει στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας. Στις 14 Αυγούστου, το ελληνικό κοινοβούλιο υποστήριξε τη νέα συμφωνία διάσωσης της χώρας, αν και περισσότεροι από 40 βουλευτές από τον ΣΥΡΙΖΑ ψήφισαν κατά της συμφωνίας. Υπό αυτές τις συνθήκες, ο Τσίπρας στηρίχθηκε στην ψήφιση του μνημονίου από κόμματα της αντιπολίτευσης: Νέα Δημοκρατία, Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα και Ποτάμι.

Μετά από αίτημα της πλειοψηφίας των μελών της, στις 30 Ιουλίου συνεδρίασε η ΚΕ του ΣΥΡΙΖΑ, όπου ο Τσίπρας πρότεινε τη διεξαγωγή έκτακτου συνεδρίου του κόμματος το Σεπτέμβριο και όχι την άμεση σύγκλησή του τον Αύγουστο, όπως πρότεινε η Αριστερή Πλατφόρμα. Η πρόταση του Τσίπρα έγινε αποδεκτή με μεγάλη πλειοψηφία.

#### Προκήρυξη πρόωρων εκλογών

Τον Αύγουστο του 2015, ανακοίνωσε σε τηλεοπτικό διάγγελμα την παραίτηση της κυβέρνησης με σκοπό τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών τον επόμενο μήνα. Μετά την αποτυχία των κομμάτων της αντιπολίτευσης να σχηματίσουν κυβέρνηση, υπηρεσιακή πρωθυπουργός της Ελλάδας ανέλαβε η πρόεδρος του Αρείου Πάγου, Βασιλική Θάνου. Αυτή η απόφαση προκάλεσε την αποχώρηση μελών της κυβέρνησης και βουλευτών από τον ΣΥΡΙΖΑ και την προσχώρηση πολλών από αυτών στη Λαϊκή Ενότητα.

### Δεύτερη πρωθυπουργία (Σεπτέμβριος 2015-Ιούλιος 2019)

#### Εσωτερική πολιτική

Κύριο λήμμα: Κυβέρνηση Αλέξη Τσίπρα Σεπτεμβρίου 2015
Δείτε επίσης: Τρίτο πρόγραμμα οικονομικής προσαρμογής για την Ελλάδα
Στις εκλογές που πραγματοποιήθηκαν στις 20 Σεπτεμβρίου, ο ΣΥΡΙΖΑ αναδείχθηκε και πάλι πρώτο κόμμα, αυτή τη φορά με ποσοστό 35,46% και 145 έδρες και συνεργάστηκε ξανά με τους ΑΝΕΛ, σχηματίζοντας κυβέρνηση υποστηριζόμενη από 155 βουλευτές. Από τον Ιούνιο του 2018 και έπειτα, λόγω ανεξαρτητοποιήσεων, η κυβερνητική πλειοψηφία αποτελούνταν από 152 συνολικά βουλευτές. Στις 22 Οκτωβρίου 2015, η ανώτερη υπάλληλος είσπραξης φόρου της Ελλάδας, Κατερίνα Σαββαΐδου, απολύθηκε από το υπουργικό συμβούλιο, ύστερα από εισήγηση του πρωθυπουργού, λόγω άσκησης ποινικής δίωξης για δύο υποθέσεις, για μία εκ των οποίων απαλλάχθηκε αργότερα. Εκείνη την περίοδο, τα μέτρα που είχε ψηφίσει η κυβέρνηση προκάλεσαν αντιδράσεις. Οι αγρότες απειλούσαν να φέρουν τους ελκυστήρες τους στην Αθήνα και οι φαρμακοποιοί έκαναν απεργίες. Στις 18 Νοεμβρίου 2015, ο Τσίπρας, ως ο πρώτος πρωθυπουργός της Ελλάδας που επισκέπτεται την τουρκική επαρχία Σμύρνης του Αιγαίου από τις ημέρες της Μικρασιατικής Καταστροφής, συναντήθηκε με τον Τούρκο πρωθυπουργό Αχμέτ Νταβούτογλου. Εκεί, συμφώνησαν να συνεργαστούν και ότι θα υπάρξει τεχνική συνεργασία μεταξύ των Ελλήνων και των τουρκικών παράκτιων φρουρών.

Στις 8 Μαΐου 2016, η Βουλή ενέκρινε νέα μέτρα λιτότητας που περιελάμβαναν την αύξηση των φόρων για τους μεσαίους και υψηλού επιπέδου εισοδηματίες και την πραγματοποίηση περικοπών που θα εξοικονομούσαν περίπου το 3% του ΑΕΠ της Ελλάδας. Οι μεταρρυθμίσεις περιλάμβαναν επίσης την κατάργηση των εκπτώσεων φόρου προστιθέμενης αξίας, τη μείωση των συντάξεων και την αύξηση της απορρύθμισης. Στις 22 Μαΐου 2016, ο Τσίπρας πέρασε περαιτέρω μέτρα λιτότητας. Η νομοθεσία περιλάμβανε μία διάταξη για μέτρα "έκτακτης ανάγκης", συμπεριλαμβανομένων των περικοπών των μισθών και των συντάξεων, που θα τίθονταν σε εφαρμογή αυτομάτως, εάν οι δημοσιονομικοί στόχοι δεν είχαν εκπληρωθεί το επόμενο έτος. Οι φόροι επί των τσιγάρων, του καφέ και της μπίρας αυξήθηκαν επίσης, ενώ ένας μη δημοφιλής φόρος περιουσίας αναδιαρθρώθηκε για να αυξήσει τα έσοδα από μεγαλύτερα κτίρια. Επίσης, δημιουργήθηκε ένας νέος οργανισμός ιδιωτικοποίησης, ο οποίος θα είχε 99ετή θητεία για την ανάπτυξη και πώληση κρατικής ιδιοκτησίας. Ο Τσίπρας υπερασπίστηκε την υιοθέτηση νέων φορολογικών μέτρων, δηλώνοντας "Η άνοιξη μπορεί να έχει σχεδόν τελειώσει, αλλά προσβλέπουμε σε μια οικονομική άνοιξη και μια επιστροφή στην ανάπτυξη φέτος".

Το 2017 το περιοδικό *Time* τοποθέτησε τον Αλέξη Τσίπρα σε λίστα με τους πέντε λιγότερο δημοφιλείς αρχηγούς, χαρακτηρίζοντας τον ως λιγότερο δημοφιλή από τον Ντόναλντ Τραμπ. Το περιοδικό επίσης ανέφερε ότι αυτό συμβαίνει επειδή «έχει αναγκαστεί να δεχτεί ολοένα και περισσότερα μέτρα λιτότητας για να κρατήσει τη χώρα του στην επιφάνεια» και «ο Τσίπρας και η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ έχουν επιδεινώσει τα προβλήματα που προϋπήρχαν στην οικονομία με τη χώρα να έχει χάσει από την έναρξη της κρίσης περίπου το 25% του ΑΕΠ».

Σε συνέντευξή του στον *Guardian*, που δημοσιεύθηκε στις 24 Ιουλίου 2017, δήλωσε ότι η ελληνική οικονομία ήταν "στα πάνω της" και ότι "τα χειρότερα είναι σαφώς πίσω μας". Εξέφρασε επίσης την πεποίθησή του ότι η Ελλάδα δεν θα χρειαστεί πλέον να στηριχθεί στη διάσωση και τη διεθνή εποπτεία το 2018. Σύμφωνα με δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης από τα μέσα Ιουλίου, η Ελλάδα σκέφτεται να επανενταχθεί στην αγορά ομολόγων για πρώτη φορά από το 2014 για να δανειστεί από τις αγορές. Θεωρήθηκε ότι η κυβέρνηση θα μπορούσε να εκδώσει πενταετές ομόλογο σε μια εποχή που οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων είναι οι χαμηλότερες από τότε που η χώρα έφυγε από την αγορά το 2014. Η ανακοίνωση ήρθε λίγες μέρες αφού το ΔΝΤ «κατ 'αρχήν» ενέκρινε την Ελλάδα για ένα υπό όρους δάνειο ύψους μέχρι 1,8 δισ. δολαρίων. Το ΔΝΤ έκανε την καταβολή των δανείων εξαρτώμενη από τη βιωσιμότητα του χρέους της Ελλάδας, απαιτώντας από τις χώρες της ευρωζώνης να παρέχουν ελάφρυνση του χρέους στη χώρα. Στις 17 Οκτωβρίου του 2017, ο Τσίπρας συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στην Ουάσινγκτον. Ο Ντόναλντ Τράμπ, είπε στον Έλληνα πρωθυπουργό ότι υποστηρίζει ένα σχέδιο "υπεύθυνης ελάφρυνσης του χρέους" για την Ελλάδα. Μπροστά στο Λευκό Οίκο, ο Τραμπ δήλωσε ότι ο αμερικανικός λαός "στέκεται με τον ελληνικό λαό καθώς ανακάμπτει από την οικονομική κρίση". Επίσης, ότι η Ελλάδα "είχε περάσει πολλά" κατά τη διάρκεια της παρατεταμένης περιόδου οικονομικών δυσχερειών και δεσμεύθηκε ότι οι ΗΠΑ θα παραμείνουν σταθερά στο πλάι της, καθώς η χώρα εκτελεί το σχέδιο ανακούφισης χρέους. Ο Τσίπρας είπε ότι οι δύο ηγέτες είχαν μια παραγωγική συζήτηση και υποστήριξε ότι η Ελλάδα μοιράζεται "κοινές αξίες" με τις ΗΠΑ.

#### Έξοδος από το μηχανισμό στήριξης

Στις 22 Ιουνίου 2018, ο Τσίπρας ανακοίνωσε την οριστική έξοδο από τη δανειακή σύμβαση στις 20 Αυγούστου 2018, καθώς και τη λήξη του μηχανισμού στήριξης της χώρας, αλλά με πολυετή επιτήρηση. Με τη νέα συμφωνία, η Ελλάδα πέρασε σε ένα νέο καθεστώς το οποίο απομάκρυνε τις ασφυκτικές ανάγκες χρηματοδότησης. Επίσης, ο Τσίπρας χαριτολογώντας στην εκδήλωση που έλαβε χώρα στο Ζάππειο, εμφανίστηκε για πρώτη φορά στην πολιτική του καριέρα με γραβάτα τονίζοντας ότι: «Έχω μια δυσκολία αλλά θα το συνηθίσω. Τα στοιχήματα είναι για να υλοποιούνται, όταν κερδίζονται».

Κόμματα του εξωτερικού και Ευρωπαίοι ηγέτες χαιρέτισαν τη συμφωνία και μίλησαν για πρόοδο της Ελλάδας. Αντίθετα, τα εγχώρια κόμματα της αντιπολίτευσης κατέκριναν έντονα τη συμφωνία, ενώ έκαναν λόγο για αυστηρή επιτήρηση και συμβόλισαν την έξοδο ως νέο μνημόνιο για τη χώρα.

#### Μακεδονικό ζήτημα

Κύρια λήμματα: Μακεδονικό ονοματολογικό ζήτημα και Συμφωνία των Πρεσπών
Από τις 20 Οκτωβρίου 2018 ανέλαβε παράλληλα με την προεδρία της κυβέρνησης και το Υπουργείο Εξωτερικών, το οποίο παρέδωσε στον Γιώργο Κατρούγκαλο μετά τον ανασχηματισμό, τον Φεβρουάριο του 2019.

Το 2019 η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ ολοκλήρωσε την επίλυση του ζητήματος της ονομασίας της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, που πήρε το όνομα Βόρεια Μακεδονία. Σύσσωμη η κοινοβουλευτική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ τάχθηκε ανοιχτά υπέρ της ονομασίας με τον όρο Μακεδονία και υπερψήφισε τη συμφωνία, αλλά κόμματα της αντιπολίτευσης και στελέχη των ΑΝΕΛ αντέδρασαν σε αυτό το σενάριο και άσκησαν έντονη κριτική στον Αλέξη Τσίπρα για τις επιλογές της κυβέρνησης.

Τον Ιούνιο του 2018, ο Τσίπρας συμφώνησε με τον Ζόραν Ζάεφ για την αποδοχή της ονομασίας «Βόρεια Μακεδονία», που αποτέλεσε υποχώρηση των δύο πλευρών και ιστορική συνάντηση μεταξύ των δύο κρατών. Η συμφωνία υπογράφηκε στις Πρέσπες στις 17 Ιουνίου 2018. Ο αμερικανικός και ευρωπαϊκός Τύπος, ηγέτες κρατών, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, αλλά και όλα τα κόμματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, χαιρέτισαν τη συμφωνία και έστειλαν συγχαρητήρια στον Αλέξη Τσίπρα για την επανεκκίνηση των διαπραγματεύσεων, και έκαναν λόγο για ιστορική συμφωνία. Εντός της Ελλάδας, τα περισσότερα κόμματα της αντιπολίτευσης άσκησαν έντονη κριτική με τη Νέα Δημοκρατία να καταθέτει πρόταση δυσπιστίας, που όμως καταψηφίστηκε, ενώ διαδηλωτές συγκρούστηκαν με αστυνομικές δυνάμεις στην περιοχή των Πρεσπών. Στις 25 Ιανουαρίου 2019, η συνθήκη των Πρεσπών υπερψηφίστηκε στη Βουλή με 153 ψήφους και τέθηκε σε ισχύ στις 12 Φεβρουαρίου 2019. Για τις προσπάθειες επίλυσης του Μακεδονικού, ομάδα ευρωβουλευτών πρότεινε τον Τσίπρα και τον Ζάεφ για το Νόμπελ Ειρήνης.

Επιστροφή στην αξιωματική αντιπολίτευση
---------------------------------------

Μετά την επικράτηση της Νέας Δημοκρατίας στις βουλευτικές εκλογές του 2019 με 39,85% έναντι 31,53% του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. ο Αλέξης Τσίπρας παρέδωσε την πρωθυπουργία στον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Στις βουλευτικές εκλογές του Μαΐου 2023 ήταν υποψήφιος στις εκλογικές περιφέρειες Σερρών, Δωδεκανήσου και Α΄ Πειραιά. Ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. - Π.Σ. εξέλεξε βουλευτή και στις τρεις περιφέρειες, με τον Τσίπρα να επιλέγει τη βουλευτική έδρα στην Α΄ Πειραιά στη βραχύβια Βουλή των μόλις δύο ημερών της ΙΘ' Προεδρευομένης Κοινοβουλευτικής Περιόδου. Στις βουλευτικές εκλογές του Ιουνίου 2023 ήταν υποψήφιος στις εκλογικές περιφέρειες Α΄ Πειραιά, Ρεθύμνου και Β2΄ Αθηνών. Επέλεξε εκ νέου να κρατήσει την έδρα στην Α΄ Πειραιά.

### Παραίτηση

Μετά την ήττα Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς - Προοδευτική Συμμαχία ο Αλέξης Τσίπρας στις 29 Ιουνίου 2023 ανακοίνωσε στο Ζάππειο ότι παραιτείται από πρόεδρος του κόμματος και ότι δεν θα διεκδικήσει εκ νέου την αρχηγία του στις εσωκομματικές εκλογές, προκειμένου να δρομολογηθεί «μία διαδικασία βαθιάς ανανέωσης και επανίδρυσης» του κόμματος, την οποία ερμήνευσε ως επακόλουθο της αποτίμησης της λαϊκής ετυμηγορίας.

Η παραίτηση του Τσίπρα από την ηγεσία του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. - Π.Σ. σχολιάστηκε στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Στις 5 Μαρτίου 2024, εξελέγη πρόεδρος της Υποεπιτροπής του Συμβουλίου της Ευρώπης για τα Δυτικά Βαλκάνια.

Οικογένεια και προσωπική ζωή
----------------------------

Ο Τσίπρας συζεί με την Περιστέρα Μπαζιάνα, μαζί με την οποία έχει υπογράψει σύμφωνο ελεύθερης συμβίωσης και έχουν αποκτήσει δύο γιους. Έχει δηλώσει άθεος και δεν έχει τελέσει θρησκευτική βάπτιση για τα παιδιά του. Κατά την ανάληψη της πρωθυπουργίας έδωσε πολιτικό όρκο, με αποτέλεσμα να γίνει ο πρώτος Πρωθυπουργός της Ελλάδας που δεν έδωσε θρησκευτικό όρκο. Το 2015 τιμήθηκε από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο με τον Μεγαλόσταυρο των Ιπποτών του Τάγματος του Πανάγιου Τάφου στην τάξη των Ορθοδόξων Σταυροφόρων του Πανάγιου Τάφου και δήλωσε ότι η κυβέρνησή του στηρίζει το έργο του πατριάρχη σε σχέση με την ανάδειξη και την αναστήλωση των μνημείων που ανήκουν στο Πατριαρχείο.

Είναι υποστηρικτής του Παναθηναϊκού.

Κριτική
-------

Ως πρωθυπουργός της Ελλάδας, ο Τσίπρας είχε δεχθεί κριτική μεταξύ άλλων για την εφαρμογή εκτενούς λιτότητας από το 2015, πολιτικό λαϊκισμό και συνέχιση της μνημονιακής πολιτικής στην Ελλάδα, με την υπογραφή του τρίτου συμφώνου στήριξης, ενώ επί σειρά ετών την καταδίκαζε. Επίσης, είχε κατηγορηθεί για μη τήρηση προεκλογικών υποσχέσεων και αδυναμία κατανόησης της οικονομικής ζημίας, που θα προκαλούσε το Ελληνικό δημοψήφισμα του 2015. Πρώην στελέχη του κόμματος του ασκούσαν κριτική για τις πολιτικές που ακολούθησε μετά την υπογραφή του μνημονίου, ενώ διεθνή ΜΜΕ και πολιτικοί αναλυτές έκαναν λόγο για επιτυχή στροφή στο ρεαλισμό από τον Αλέξη Τσίπρα, με σκοπό τη διάσωση της Ελλάδας.

Η Νέα Δημοκρατία κατέκρινε συχνά τα μέτρα της κυβέρνησης και του Αλέξη Τσίπρα, μεταξύ των οποίων και την ανεκτική στάση προς αναρχικές ομάδες, καθώς και την απελευθέρωση 2.000 κρατουμένων που είχαν καταδικαστεί για κακουργήματα μέσω του νόμου Παρασκευόπουλου και στην εγκληματικότητα που επικρατεί στις φυλακές, καθώς και στην κατάργηση των φυλακών τύπου Γ. Αντίστοιχα, τα περισσότερα κόμματα της Βουλής ασκούσαν κριτική στον Αλέξη Τσίπρα για μη τήρηση προεκλογικών υποσχέσεων, όπως έξοδο από τις μνημονιακές πολιτικές. Επίσης, είχε δεχτεί κριτική για το γεγονός ότι συνεργάστηκε για το σχηματισμό κυβέρνησης με το κόμμα των ΑΝΕΛ, το οποίο δεν έχει ιδεολογική σχέση με τον αριστερό χώρο. Ορισμένοι θεωρούν ότι η πρωθυπουργική θητεία του Αλέξη Τσίπρα τον είχε αποξενώσει από τον αριστερό πολιτικό χώρο. Κριτική είχε δεχθεί και για την επιλογή να στείλει τα παιδιά του σε ιδιωτικό σχολείο.

Ένα άλλο πεδίο κριτικής ήταν η παλαιότερη θέση του για μείωση των δαπανών για στρατιωτικούς εξοπλισμούς, αν και το 2017 και 2018 ως πρωθυπουργός προγραμμάτισε νέες δαπάνες για την άμυνα. Τόσο η αντιπολίτευση όσο και η διεθνής κοινότητα είχαν σατιρίσει τον Αλέξη Τσίπρα για τη συνήθειά του να μη φοράει γραβάτα. Ο ίδιος ανέφερε ότι η κίνησή του αυτή ήταν συμβολική και θα φορούσε γραβάτα όταν θα ρυθμιζόταν το ελληνικό χρέος. Συχνά σατιρίζεται για την αδυναμία του να χειριστεί επαρκώς την αγγλική γλώσσα, η οποία πολλές φορές τον έχει φέρει σε δύσκολη θέση τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.

Ο Τσίπρας είχε κατηγορηθεί επίσης για τον ρόλο του σε υπόθεση απόκρυψης σεξουαλικής παρενόχλησης κατά γυναικών υπαλλήλων της πρεσβείας της Βενεζουέλας στην Αθήνα από τον πρώην πρεσβευτή Φρανκλίν Γκονζάλες. Το καλοκαίρι του 2013, όντας αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, φέρεται να μεσολάβησε για την απομάκρυνση του πρεσβευτή, ωστόσο αντί να καταγγείλει το περιστατικό, φέρεται να κάλυψε τον πρεσβευτή και αποσιώπησε τις σεξουαλικές επιθέσεις. Από εμπιστευτική επιστολή που ο ίδιος έστειλε προς τον Νικολάς Μαδούρο προκύπτει ότι ζήτησε τη σιωπηρή απομάκρυνση του πρεσβευτή έτσι ώστε, σύμφωνα με τον ίδιο, να μην αμαυρωθεί το όνομα της Αριστεράς στην Ελλάδα και στη Βενεζουέλα.

Τον Μάιο του 2019, δέχτηκε κριτική ύστερα από δημοσίευση φωτογραφίας του Αυγούστου του 2018 που τον εμφάνιζε να κάνει διακοπές σε θαλαμηγό του εφοπλιστή Περικλή Παναγόπουλου, ύστερα από πρόσκληση της άμισθης συμβούλου του, Κατερίνας Παναγοπούλου, ενώ η τότε αξιωματική αντιπολίτευση σε ανακοίνωσή της συνδύασε τη φιλοξενία αυτή με τον διορισμό της τελευταίας ως πρέσβειρας εκ προσωπικοτήτων αλλά και με την πρόταση του Αλέξη Τσίπρα με προσωπική του επιστολή προς τον πρόεδρο της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής για ανάληψη της χηρεύουσας θέσης της Ελλάδας στη ΔΟΕ.

Δείτε επίσης
------------

* Κυβέρνηση Αλέξη Τσίπρα Ιανουαρίου 2015
* Κυβέρνηση Αλέξη Τσίπρα Σεπτεμβρίου 2015

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: (Γερμανικά) *Gemeinsame Normdatei*. 138054738. Ανακτήθηκε στις 15  Μαΐου 2021.
2. ↑  www.securityconference.de/de/news/article/ewald-von-kleist-preis-an-alexis-tsipras-und-zoran-zaev-verliehen/. Ανακτήθηκε στις 22  Φεβρουαρίου 2019.
3. ↑  www.wirtschaftliche-gesellschaft.de?id=280. Ανακτήθηκε στις 29  Αυγούστου 2021.
4. ↑  Με 74,08% εξελέγη πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ο Αλέξης Τσίπρας
5. ↑  «Σκοπιανό: Τσίπρας και Ζάεφ υπέγραψαν τη συμφωνία στις Πρέσπες».. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
6. ↑  «Eurogroup: Τι προβλέπει η ιστορική συμφωνία για το ελληνικό χρέος». 22-06-2018.. Ανακτήθηκε στις 29-06-2019.
7. ↑  ΣΚΑΪ. «Moody's: Η στενή επιτήρηση της Ελλάδας εγγυάται τις μεταρρυθμίσεις». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-28.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
8. ↑  Κουκάκης, Θανάσης (11 Ιουλίου 2018). «Δέκα ερωτήσεις–απαντήσεις για τη μεταμνημονιακή επιτήρηση της Ελλάδος». *CNN Greece*. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2019.
9. ↑  «Μήνυμα Τσίπρα για «καθαρή απόφαση» στο Eurogroup». *Η Εφημερίδα των Συντακτών*. 2018-06-15. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-19.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
10. ↑  «Πρόωρες εκλογές προκήρυξε ο Αλ. Τσίπρας». *Η Καθημερινή*. Ανακτήθηκε στις 26 Μαΐου 2019.
11. ↑  «Βουλευτικές εκλογές: Τα αποτελέσματα κι η ανάλυσή τους». *Η Εφημερίδα των Συντακτών*. 8 Ιουλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 24 Ιανουαρίου 2023.
12. ↑  «Παραιτήθηκε ο Αλέξης Τσίπρας: «Στις νέες διαδικασίες δεν θα είμαι υποψήφιος»». *lifo.gr*. 29 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
13. ↑  «Αλέξιος Παύλου Τσίπρας». ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιουλίου 2011. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2015.
14. ↑  «Οι χρυσές δουλειές της οικογένειας Τσίπρα στα χρόνια της χούντας». Τα Νέα. 12 Μαΐου 2019. Ανακτήθηκε στις 2 Ιουλίου 2019.
15. ↑  Σαρρής, Γιώργος (11 Μαΐου 2019). «Αυτή είναι η αλήθεια για τις δραστηριότητες του πατέρα Τσίπρα επί χούντας». Έθνος. Ανακτήθηκε στις 2 Ιουλίου 2019.
16. ↑  Αποστολίδης, Τάσος (28 Νοεμβρίου 2007). «Αλέξης Τσίπρας: «Καβαλιώτης» και μόλις 33 Μαΐων το φαβορί για την ηγεσία του ΣΥΝ». KavalaNet. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Δεκεμβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 2008. CS1 maint: Unfit url (link)
17. ↑  «Γιώργος Τσίπρας: Δεν αξίζει αυτό στον πατέρα και στον θείο μου». in.gr. 10 Μαΐου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Μαΐου 2019. Ανακτήθηκε στις 2 Ιουλίου 2019.
18. ↑  «Διευθυντής του Οικονομικού Γραφείου του πρωθυπουργού ο Γιώργος Τσίπρας». *cnn.gr*. CNN Greece. 27 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 2 Ιουλίου 2019.
19. 1 2 3 4  «Αλέξης ΤΣΙΠΡΑΣ - Πρόεδρος του Συνασπισμού της Αριστεράς των Κινημάτων και της Οικολογίας». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Ιουλίου 2008. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
20. ↑  Δημοκίδης, Άρης (13 Ιουνίου 2012). «ΝΕΟΣ ΑΣΤΙΚΟΣ ΜΥΘΟΣ: Ο Αλέξης Τσίπρας δε δούλεψε ούτε μια μέρα στη ζωή του!». *LiFO*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Ιανουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2013.
21. 1 2 3  «Συνέντευξη: Αλέξης Τσίπρας (*Ωχ, τι έγινε ρε παιδιά; Κατάληψη;*)». *The Schooligans*. 23-04-2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2015-02-04.. Ανακτήθηκε στις 01-02-2015.
22. ↑  Σπίγκελ, Πίτερ (23 Ιανουαρίου 2015). «Alexis Tsipras: Greece's radical or realist?»Απαιτείται συνδρομή επί πληρωμή [Τσίπρας: Ριζοσπάστης ιδεαλιστής ή ρεαλιστής;]. *Financial Times* (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Σεπτεμβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
23. ↑  Βηματοδότης (10-05-2012). «Αλ. Τσίπρας: Οι μεγάλοι σχηματισμοί δίνουν άλλη δυναμική». *Το Βήμα*.. Ανακτήθηκε στις 05-04-2015.
24. ↑  «Δευτέρα 27 Μαΐου στο Στέκι Μεταναστών: 25 χρόνια Εγκέλαδος Πολιτικών Μηχανικών». Εγκέλαδος Πολιτικών Μηχανικών. 22 Μαΐου 2013. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2015.
25. ↑  Hannah Roberts (22-06-2015). «How Greek PM Alexis Tsipras clashed with Italian police at G8 demo». *Daily Mail*.. Ανακτήθηκε στις 05-10-2015.
26. ↑  «Ο Αλέξης Τσίπρας επικρατέστερος υποψήφιος του ΣΥΝ για το Δήμο Αθηναίων». in.gr. 11 Οκτωβρίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Φεβρουαρίου 2012.. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2016.
27. ↑  «Διχασμένος ο ΣΥΝ την επομένη της υποψηφιότητας Τσίπρα για τη δημαρχία της Αθήνας». in.gr. 12 Οκτωβρίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Φεβρουαρίου 2012.. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2016.
28. ↑  «Ερίζουν ΣΥΝ και ΣΥΡΙΖΑ για την υποψηφιότητα Τσίπρα στο Δήμο Αθηναίων». in.gr. 13 Οκτωβρίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Φεβρουαρίου 2012.. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2016.
29. ↑  «Αιχμές και γκρίνια σε ΝΔ, ΣΥΝ για τις υποψηφιότητες σε Δήμο Αθηναίων και υπερνομαρχία». in.gr. 13 Οκτωβρίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Φεβρουαρίου 2012.. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2016.
30. ↑  «Σε κλίμα διχογνωμίας η απόφαση στο ΣΥΝ για τον υποψήφιο στο Δήμο Αθηναίων». in.gr. 5 Νοεμβρίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Φεβρουαρίου 2017.. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2016.
31. ↑  «Την υποψηφιότητα Τσίπρα για το Δήμο Αθηναίων υπερψήφισε η ΚΠΕ του ΣΥΝ». in.gr. 6 Νοεμβρίου 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Φεβρουαρίου 2017.. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2016.
32. ↑  «Δημοτικές -Νομαρχιακές Εκλογές 2006». Υπουργείο Εσωτερικών. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Οκτωβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
33. ↑  «Νέος πρόεδρος του ΣΥΝ ο Αλέξης Τσίπρας». 10-02-2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2016-10-21.. Ανακτήθηκε στις 01-02-2015.
34. ↑  «Αλέξης Τσίπρας: Οταν εκλέχθηκε πρόεδρος του Συνασπισμού – Η ομιλία του στο 5ο Συνέδριο». *Το Βήμα*. 29 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
35. ↑  «Δεύτερο κύμα αλλαγών στον ΣΥΝ μετά την εκλογή Τσίπρα». in.gr. 23 Φεβρουαρίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Αυγούστου 2020.. Ανακτήθηκε στις 26 Οκτωβρίου 2018.
36. ↑  «Καταδίκη με σκληρή γλώσσα από ΚΚΕ και ΣΥΡΙΖΑ». *Το Βήμα*. 9 Δεκεμβρίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Φεβρουαρίου 2012.. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
37. ↑  «Ούτε χαϊδεύουμε αυτιά, ούτε κάνουμε τους εισαγγελείς τόνισε ο Αλέξης Τσίπρας». in.gr. 10 Δεκεμβρίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Αυγούστου 2011.. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
38. ↑  Newsroom ΔΟΛ (12 Δεκεμβρίου 2008). «Αφοπλισμό της αστυνομίας και κατάργηση των ΜΑΤ ζητά ο Αλέξης Τσίπρας». in.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Αυγούστου 2011.. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
39. ↑  Μπάρλας, Τάσος. «Στα πρόθυρα διάλυσης πλέον ο ΣΥΡΙΖΑ». *Το Βήμα*.. Ανακτήθηκε στις 02-02-2015.
40. ↑  Τσάτσης, Θωμάς (27 Αυγούστου 2009). «Προς συνέδριο, με αντιρρήσεις από Αλαβάνο». *Ελευθεροτυπία*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Αυγούστου 2009.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
41. ↑  «Απορρίφθηκε οριακά η πρόταση για έκτακτο συνέδριο του ΣΥΝ». *Ελευθεροτυπία*. 29 Αυγούστου 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Ιουλίου 2014.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
42. ↑  Τσάτσης, Θωμάς (31 Αυγούστου 2009). «Έχασε το συνέδριο, κέρδισε πόντους σε «Ρεύμα» και «Ανανεωτές»». *Ελευθεροτυπία*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Σεπτεμβρίου 2009.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
43. ↑  ««Προεδρική φρουρά»». *Ελευθεροτυπία*. 31 Αυγούστου 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Αυγούστου 2021.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
44. ↑  Τσάτσης, Θωμάς (7 Σεπτεμβρίου 2009). «Οδηγούνται προς συλλογική ηγεσία στον ΣΥΡΙΖΑ». *Ελευθεροτυπία*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Σεπτεμβρίου 2009.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
45. ↑  «Σταυροί... του μαρτυρίου». *Ελευθεροτυπία*. 6 Οκτωβρίου 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Οκτωβρίου 2009.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
46. ↑  Ο Αλ. Τσίπρας ομόφωνα πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ[*νεκρός σύνδεσμος*]
47. ↑  Τσάτσης, Θωμάς (8 Οκτωβρίου 2009). «Ομόφωνα πρόεδρος ο Τσίπρας». *Ελευθεροτυπία*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Μαρτίου 2021.. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2015.
48. ↑  «Executive Board of the Party of the European Left». Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς. Ανακτήθηκε στις 8 Μαΐου 2012.
49. ↑  Χιώτης, Βασίλης (24 Οκτωβρίου 2010). «Από την ξύλινη γλώσσα στον λαϊκισμό». *Το Βήμα*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Μαΐου 2011.. Ανακτήθηκε στις 4 Απριλίου 2011.
50. ↑  «Αρχειοθετημένο αντίγραφο». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Ιουνίου 2011. Ανακτήθηκε στις 4 Απριλίου 2011.
51. ↑  «Αποχώρηση του από την εκπροσώπηση του ΣΥΡΙΖΑ προαναγγέλλει ο Κουβέλης». tvxs.gr. 7 Ιουνίου 2010. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Φεβρουαρίου 2012.. Ανακτήθηκε στις 4 Απριλίου 2011.
52. ↑  «Α. Τσίπρας: «Κίνηση στο κενό η αποχώρηση των τεσσάρων»». *Ελευθεροτυπία*. 10 Ιουνίου 2010. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Αυγούστου 2021.. Ανακτήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2016.
53. ↑  «Τσίπρας: Η κάλπη «γέννησε» μια ειρηνική επανάσταση». iefimerida.gr. 7 Μαΐου 2012. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2012.
54. ↑  «Τα διεθνή media έκαναν ροκ σταρ της πολιτικής τον Τσίπρα». iefimerida.gr. 20 Μαΐου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2012.
55. ↑  «Δημοσκόπηση Pulse: ΣΥΡΙΖΑ 24,5% - ΝΔ 21,5% - ΠΑΣΟΚ 15,5%». iefimerida.gr. 16 Μαΐου 2012. Ανακτήθηκε στις 16 Μαΐου 2012.
56. ↑  «Εκλογικό θρίλερ μεταξύ Ν.Δ – ΣΥΡΙΖΑ δίνουν οι δημοσκοπήσεις». iefimerida.gr. 26 Μαΐου 2012. Ανακτήθηκε στις 26 Μαΐου 2012.
57. ↑  «Guardian: Ο ΣΥΡΙΖΑ φαβορί να κυβερνήσει τη χώρα». iefimerida.gr. 12 Ιουνίου 2012. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Ιουνίου 2012. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
58. ↑  Σμιθ, Ελένα (11 Ιουνίου 2012). «Greek elections: Alexis Tsipras – kingmaker or deal breaker?»Απαιτείται δωρεάν εγγραφή [Τσίπρας, ευκαιρία για αναδημιουργία ή επερχόμενη καταστροφή;]. *The Guardian* (στα Αγγλικά). Αθήνα. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Ιουνίου 2012. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
59. ↑  Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ με 74% ο Αλέξης Τσίπρας Αρχειοθετήθηκε 2015-04-14 στο Wayback Machine. Έθνος, 14 Ιουλίου 2013
60. ↑  

	* «Το προγραμματικό συμβόλαιο του ΣΥΡΙΖΑ - Η ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στη ΔΕΘ (Video)». *Η Αυγή*. 16-09-2014. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2014-09-15.. Ανακτήθηκε στις 03-02-2015.
	* «Διαπραγμάτευση του χρέους και κάλπες ζήτησε ο Τσίπρας». *Εφημερίδα των Συντακτών*. 13-09-2014.. Ανακτήθηκε στις 03-02-2015.
	* «Τσίπρας: «Ρεαλιστικές και κοστολογημένες» δεσμεύσεις». *Εφημερίδα των Συντακτών*. 15-09-2014.. Ανακτήθηκε στις 03-02-2015.
61. ↑  «Η αναλυτική κοστολόγηση του προγράμματος του ΣΥΡΙΖΑ». *Η Αυγή*. 16-09-2014. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2014-09-19.. Ανακτήθηκε στις 03-02-2015.
62. ↑  Νίκας, Σωτήρης (17 Σεπτεμβρίου 2014). «ΥΠΟΙΚ: 27,2 δισ. το κόστος παροχών του ΣΥΡΙΖΑ». *Η Καθημερινή*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Μαρτίου 2016.. Ανακτήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου 2015.
63. ↑  «Πολιτικός όρκος και προσκύνημα Τσίπρα στο Σκοπευτήριο». *Έθνος*. 27-01-2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2015-01-28.. Ανακτήθηκε στις 01-02-2015.
64. ↑  Σβέρκος, Νίκος (27 Ιανουαρίου 2015). «Η πρώτη μέρα του Αλέξη Τσίπρα ως πρωθυπουργού». *Η Εφημερίδα των Συντακτών*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Ιανουαρίου 2015.. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
65. ↑  «Ανέλαβε καθήκοντα πρωθυπουργού ο Αλ. Τσίπρας». 26 Ιανουαρίου 2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Ιανουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
66. ↑  «Η σύνθεση της νέας κυβέρνησης». in.gr. 27 Ιανουαρίου 2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Ιανουαρίου 2015.. Ανακτήθηκε στις 1 Φεβρουαρίου 2015.
67. ↑  Newsroom ΔΟΛ (17 Φεβρουαρίου 2015). «Τον Προκόπη Παυλόπουλο πρότεινε η κυβέρνηση για Πρόεδρο». in.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Φεβρουαρίου 2015.. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2015.
68. ↑  «Πρόεδρος της Δημοκρατίας ο Προκόπης Παυλόπουλος». *Το Βήμα*. 18-02-2015.. Ανακτήθηκε στις 05-04-2015.
69. ↑  Iglesias, Pablo Iglesias. «Alexis Tsipras».
70. ↑  «TIME:Στις 100 προσωπικότητες ο Τσίπρας με τη μεγαλύτερη διεθνή επιρροή - tovima.gr».
71. ↑  «Δημοψήφισμα 2015: Σαν σήμερα η συντριπτική νίκη του «ΟΧΙ» στις πιο πολωμένες κάλπες της Μεταπολίτευσης». *in.gr*. 5 Ιουλίου 2023.
72. ↑  Σιδέρης, Σωτήρης (16-07-2015). ««Ανταρσία» από την Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ». *Η Καθημερινή*.. Ανακτήθηκε στις 21-02-2022.
73. ↑  «Έκτακτο συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ τον Σεπτέμβριο - Όλες οι ομιλίες στην Κεντρική Επιτροπή». *Τα Νέα*. 30-07-2015.. Ανακτήθηκε στις 21-02-2022.
74. ↑  Σταυρόπουλος, Λάμπρος (21 Αυγούστου 2015). «Ανεξαρτητοποιήθηκαν 25 βουλευτές της Αριστερής Πλατφόρμας - «Λαϊκή Ενότητα», η νέα Κοινοβουλευτική Ομάδα». *Το Βήμα*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Απριλίου 2022. Ανακτήθηκε στις 19 Ιανουαρίου 2024.
75. ↑  «Τζανακόπουλος για ανεξαρτητοποίηση Λαζαρίδη: Απολύτως σταθερή η κυβερνητική πλειοψηφία». *Η Καθημερινή*. 26 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 26 Ιουνίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουλίου 2018.
76. ↑  «Τime: O Tσίπρας στη λίστα με τους πέντε λιγότερο δημοφιλείς αρχηγούς, μετά τον Τραμπ». *huffingtonpost.gr*. 2017-05-23. .
77. ↑  Τσατσούλη, Αργυρώ (20 Ιουνίου 2018). «Πόσο «καθαρή» μπορεί να είναι η έξοδος από το μνημόνιο;». in.gr.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
78. ↑  «Τσίπρας: Η έξοδος από τα μνημόνια εγγυάται ένα καλό καλοκαίρι». *Το Βήμα*. 31 Μαΐου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
79. ↑  Παγουλάτος, Γιώργος (24 Ιουνίου 2018). «Η οκταετία που κατέληξε στην κόκκινη γραβάτα». *Η Καθημερινή*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Ιουνίου 2021. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
80. ↑  «Με γραβάτα εμφανίστηκε ο Τσίπρας στο Ζάππειο - «Εχουμε ακόμη πολλές μάχες να δώσουμε»». *Η Καθημερινή*. 22 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Φεβρουαρίου 2020.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
81. ↑  «Μαξίμου: Συγχαρητήρια Σοσιαλιστών στην κυβέρνηση και δυσαρέσκεια για τη στάση Γεννηματά». *Η Καθημερινή*. 28 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Αυγούστου 2021.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
82. ↑  ΣΚΑΪ. «Συγχαρητήρια Μέι σε Τσίπρα για τις συμφωνίες του Eurogroup και των Πρεσπών». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-28.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
83. ↑  «Συγχαρητήρια Αναστασιάδη σε Τσίπρα για τη συμφωνία με πΓΔΜ». *Το Βήμα*. 15 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Ιουνίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
84. ↑  «Γεννηματά εναντίον Τσίπρα: «Φέρνει νέο μνημόνιο, από αυτά που θα έσκιζε με ένα άρθρο»». *Athens Voice*.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
85. ↑  «Μητσοτάκης: Σήμερα λήγει το τρίτο και ξεκινά το τέταρτο μνημόνιο Τσίπρα-Καμμένου». in.gr. 21 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιουνίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
86. ↑  ΣΚΑΪ. «ΚΚΕ: Η θηλειά που έβαλε στο λαιμό μας ο Τσίπρας μένει και σφίγγει πιο πολύ». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-26.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
87. ↑  «Ένωση Κεντρώων: Λιγότερες μεγαλοστομίες, σκληρή δουλειά και αποτελέσματα θέλει η οικονομία». *Newsbeast.gr*. 2018-06-25.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
88. ↑  «Αρχειοθετημένο αντίγραφο». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-10-18.. Ανακτήθηκε στις 2018-10-18.
89. ↑  «Ορκίστηκε υπουργός Εξωτερικών ο Αλέξης Τσίπρας». *CNN.gr*. 20 Οκτωβρίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 26 Οκτωβρίου 2018.
90. ↑  «Μίνι ανασχητισμός στην κυβέρνηση - Υπ. Εξωτερικών ο Γ. Κατρούγκαλος». *Η Ναυτεμπορική*. 15 Φεβρουαρίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Φεβρουαρίου 2019.. Ανακτήθηκε στις 15 Φεβρουαρίου 2019.
91. ↑  Παπαντωνίου, Σταύρος (4 Μαρτίου 2018). «Παρέμβαση των «53» του ΣΥΡΙΖΑ για «λύση του Μακεδονικού»». *Η Καθημερινή*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Μαρτίου 2018. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2018.
92. ↑  «Το «Μακεδονικό» και... ο κακός μας ο καιρός!». *iefimerida*. 2018-01-19.. Ανακτήθηκε στις 2018-05-01.
93. ↑  «Ανεβαίνει η ένταση μεταξύ βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ για το «Μακεδονικό»». *Το Βήμα*. 25 Ιανουαρίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Ιανουαρίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2018.
94. ↑  «Πολιτικοί «διαξιφισμοί» μετά το συλλαλητήριο για τη Μακεδονία». *CNN.gr*. 2018-02-04. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-04-14.. Ανακτήθηκε στις 2018-05-01.
95. ↑  «Διεθνής Τύπος: Συμφωνία σταθμός μεταξύ Ελλάδος και ΠΓΔΜ στις Πρέσπες». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-19.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
96. ↑  ««Ιστορική συμφωνία»: Τα διεθνή μέσα ενημέρωσης για το ονοματολογικό της πΓΔΜ». *CNN.gr*. 2018-06-17. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2019-07-21.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
97. ↑  ΣΚΑΪ. «Ανταποκριτής FAZ: «Διπλωματικό αριστούργημα» η συμφωνία Ελλάδας και ΠΓΔΜ». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-28.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
98. ↑  «Συγχαρητήρια Τουσκ σε Ζαεφ και Τσίπρα για τη συμφωνία». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 25 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
99. ↑  «Συγχαρητήρια του Πέδρο Σάντσεθ στον Αλέξη Τσίπρα για τη συμφωνία με την ΠΓΔΜ». *left.gr*. 24 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
100. ↑  «Συγχαρητήρια από Αλβανία και Βουλγαρία για τη συμφωνία Τσίπρα - Ζάεφ». *Voria.gr*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιουλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
101. ↑  «Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ χαιρετίζει τη συμφωνία Αθηνών-Σκοπίων». iefimerida.gr. 13 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
102. ↑  tvxs.gr (2018-06-14). «Όλα τα κόμματα στο ευρωκοινοβούλιο υποστήριξαν τη συμφωνία Ελλάδας-πΓΔΜ λέει η Μογκερίνι». *TVXS - TV Χωρίς Σύνορα*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2018-06-15.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
103. ↑  «ΚΚΕ: Η συμφωνία με την πΓΔΜ επιτεύχθηκε με την απροκάλυπτη παρέμβαση ΗΠΑ-ΝΑΤΟ-ΕΕ». *CNN.gr*. 2018-06-14. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2019-07-21.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
104. ↑  «Μητσοτάκης: Η ΝΔ θα καταψηφίσει τη συμφωνία με την ΠΓΔΜ – Είναι ώρα για εκλογές». *Η Καθημερινή*. 21 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 Ιουνίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
105. ↑  «Καταψηφίστηκε η πρόταση δυσπιστίας εναντίον της κυβέρνησης για την ΠΓΔΜ». in.gr. 16 Ιουνίου 2018. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Ιουνίου 2018.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
106. ↑  «Πρέσπες: Υπογράφεται η συμφωνία -Αυστηρά μέτρα ασφαλείας και συλλαλητήριο [εικόνες»]. *iefimerida*. 2018-06-17.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-29.
107. ↑  Αντωνίου, Δώρα (19 Ιουνίου 2018). «Μετασεισμοί από τη συμφωνία των Πρεσπών». *Η Καθημερινή*.. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2018.
108. ↑  «Συμφωνία των Πρεσπών: Υπερψηφίστηκε με 153 «ναι»». *CNN.gr*. 25 Ιανουαρίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Φεβρουαρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 15 Φεβρουαρίου 2019.
109. ↑  «Υποψήφιος στις Σέρρες ο Αλέξης Τσίπρας». *Mega Channel*. 28 Απριλίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Απριλίου 2023.
110. ↑  «Την έδρα στον Πειραιά κρατά ο Τσίπρας- Εκτός ο Δρίτσας». *Reporter.gr*. 26 Μαΐου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
111. ↑  «Οι περιφέρειες που επιλέγει να είναι υποψήφιος ο Αλ. Τσίπρας». *Η Εφημερίδα των Συντακτών*. 5 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
112. ↑  «Παραιτήθηκε ο Αλέξης Τσίπρας: «Δεν θα είμαι υποψήφιος, αφήνω το κύμα να περάσει»». *Το Βήμα*. 29 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
113. ↑  Χωριανόπουλος, Μάνος (29 Ιουνίου 2023). «Ο Αλέξης Τσίπρας έφυγε με μια μοτοσυκλέτα». *News 24/7*. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
114. ↑  «Παραίτηση Αλέξη Τσίπρα: Είδηση στα μεγαλύτερα διεθνή μέσα ενημέρωσης». *Το Βήμα*. 29 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
115. ↑  «Bloomberg: Παραιτήθηκε ο πρώην πρωθυπουργός της Ελλάδος που εξόργισε τους Ευρωπαίους ηγέτες». *capital.gr*. 29 Ιουνίου 2023. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
116. ↑  Gatopoulos, Derek (29 Ιουνίου 2023). «Greece's left-wing opposition leader, Alexis Tsipras, stepping down after crushing election defeat» [Παραιτείται ο αρχηγός της αριστερής αντιπολίτευσης στην Ελλάδα μετά τη συντριπτική εκλογική ήττα] (στα Αγγλικά). Associated Press. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2023.
117. ↑  «Αλ. Τσίπρας: Εξελέγη πρόεδρος του Συμβουλίου της Ευρώπης για τα Δυτικά Βαλκάνια». *Η Ναυτεμπορική*. 5 Μαρτίου 2024.. Ανακτήθηκε στις 6 Μαρτίου 2024.
118. ↑  Ραβανός, Άρης (20 Ιανουαρίου 2014). «H αθεΐα, ο Τσίπρας και η υποκρισία της ΝΔ». *Το Βήμα*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 Ιανουαρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 11 Μαΐου 2014.
119. ↑  «Greece, religion and politics: A pinker shade of black»Δωρεάν πρόσβαση υπoκείμενη σε περιορισμένη δοκιμή, συνήθως απαιτείται συνδρομή [Μια πιο ροζ απόχρωση του μαύρου]. *The Economist*. Erasmus (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Ιανουαρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 15 Απριλίου 2015.
120. ↑  «Πρωθυπουργός σε Θεόφιλο: ''Η Κυβέρνηση στηρίζει το έργο του Πατριαρχείου''». Ρομφαία. 26 Νοεμβρίου 2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Νοεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 27 Νοεμβρίου 2015.
121. ↑  Λαμπίρης, Γιάννης (21 Φεβρουαρίου 2015). «"Πράσινοι" και "ερυθρόλευκοι" επώνυμοι οπαδοί!». *SPORT24*. Ανακτήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2020.
122. ↑  Μαστρογεωργίου, Γιάννης (30 Αυγούστου 2017). «Πέντε σκληρές αλήθειες για τον κ. Τσίπρα». in.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Ιανουαρίου 2019.. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
123. ↑  «Ντομπρόφσκις: Η Ελλάδα υπέστη σκληρότερη λιτότητα λόγω του λαϊκισμού του Τσίπρα». *Fortunegreece.com*. 26 Σεπτεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
124. ↑  «ΝΔ: Ο κ. Τσίπρας πριν και μετά το τρίτο μνημόνιο». *antenna.gr*.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
125. ↑  Σιδέρης, Σωτήρης (14 Αυγούστου 2015). «Υπερψηφίστηκε το Μνημόνιο, ψήφος εμπιστοσύνης μετά τις 20 Αυγούστου». *Η Καθημερινή*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Ιουνίου 2021. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
126. ↑  «Τσίπρας: Το Μνημόνιο που υπογράψαμε εμείς, καλύτερα να μην εφαρμοστεί!». *Πρώτο Θέμα*.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
127. ↑  «Ο Αλέξης Τσίπρας, η αντιπολίτευση και το Μνημόνιο: Αλήθειες και ψέματα».. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
128. ↑  «Γερμανικός Τύπος: Ανεκπλήρωτες υποσχέσεις Τσίπρα για σκίσιμο των μνημονίων, DW | Kathimerini».. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
129. ↑  Οnline, Τα Νέα. «ΝΔ: Ο κ. Τσίπρας ξεπέρασε και τον εαυτό του σε υποσχέσεις». *Τα Νέα Οnline*.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
130. ↑  Κυριακίδου, Ντίνα (20 Ιουλίου 2015). «Special Report: The man who cost Greece billions» [Ο άνθρωπος που κόστισε δισεκατομμύρια στην Ελλάδα] (στα Αγγλικά). Αθήνα. Reuters. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Σεπτεμβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
131. ↑  «Reuters: Ο Τσίπρας εγκατέλειψε προεκλογικές υποσχέσεις». *Newsbeast.gr*. 2015-02-22.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
132. ↑  Ρέβη, Ευλαμπία (27 Ιανουαρίου 2015). «Bild: Οι προεκλογικές υποσχέσεις Τσίπρα κοστίζουν 20 δισ. ευρώ στους Γερμανούς». *Πρώτο Θέμα*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Ιανουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
133. ↑  «Λαφαζάνης για Τσίπρα: Η μετάλλαξή του δεν έχει προηγούμενο σε παγκόσμιο επίπεδο!». *Πρώτο Θέμα*.. Ανακτήθηκε στις 2018-06-21.
134. ↑  Α.Ε. «Λαφαζάνης: Πολιτικός κλέφτης ο Αλ. Τσίπρας». *Tο Bήμα*. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
135. ↑  «Βαρουφάκης για πλεονάσματα: «Είπα στον Τσίπρα, είσαι εντελώς ηλίθιος;»». *Η Καθημερινή*.. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
136. ↑  «Βαρουφάκης: Ο Τσίπρας δεν τήρησε τη συμφωνία μας. Ποτέ δεν ήμασταν φίλοι». *HuffPost Greece*. 14 Αυγούστου 2016.. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
137. ↑  Ρηγούτσου, Μαρία (13 Αυγούστου 2015). «Ο Τσίπρας από λαϊκιστής έγινε ρεαλιστής». Deutsche Welle. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
138. ↑  Έλλις, Αθανάσιος (25 Μαΐου 2017). «Χαμένο αφήγημα, ρεαλιστής Τσίπρας». *Η Καθημερινή*.. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
139. ↑  Γιάρντλεϊ, Τζιμ (31 Αυγούστου 2015). «In a Twist, Europe May Find Itself Relying on Success of Alexis Tsipras of Greece»Απαιτείται δωρεάν εγγραφή [Σε μια ανατροπή, η Ευρώπη μπορεί να βρεθεί να βασίζεται στην επιτυχία του Έλληνα Αλέξη Τσίπρα]. *The New York Times* (στα Αγγλικά). Ρώμη. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Αυγούστου 2015. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουνίου 2018.
140. ↑  Τομαρά, Eύα (3 Νοεμβρίου 2017). «Μετωπική Τσίπρα – Μητσοτάκη στη Βουλή». *Η Καθημερινή*. Ανακτήθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2018.
141. ↑  Έλλις, Αθανάσιος (12 Σεπτεμβρίου 2017). «Η μετάλλαξη Τσίπρα». *Η Καθημερινή*. Ανακτήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου 2018.
142. ↑  Παπαδόπουλος, Νότης (18 Νοεμβρίου 2018). «Δύο λαϊκίστικα βολικά ψέματα». *Η Καθημερινή*.. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
143. ↑  Μανδραβέλης, Πάσχος (15 Οκτωβρίου 2016). «Το δικαίωμα να διαλέγεις». *Η Καθημερινή*.. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
144. ↑  Σταυρόπουλος, Λάμπρος (21 Οκτωβρίου 2017). «Όταν ο Αλ. Τσίπρας ξεσπάθωνε κατά των εξοπλισμών»Δωρεάν πρόσβαση υπoκείμενη σε περιορισμένη δοκιμή, συνήθως απαιτείται συνδρομή. *Το Βήμα*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 5 Μαΐου 2018.
145. ↑  «Δώρο γραβάτα έκανε στον Αλέξη Τσίπρα μπροστά στις κάμερες ο Ματέο Ρέντσι». *The TOC*. 3 Φεβρουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
146. ↑  Γιαννακίδης, Κώστας. «Γιατί μιλάει αγγλικά ο Τσίπρας;». *Protagon.gr*. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
147. ↑  Πιπίνης, Ιάσων (7 Μαΐου 2017). «Αποκλειστικό: Πώς «εμπλέκεται» ο Τσίπρας στο σεξουαλικό σκάνδαλο της πρεσβείας της Βενεζουέλας». *Ελεύθερος Τύπος*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Μαΐου 2017.. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουνίου 2018.
148. ↑  «Καταγγέλλουν παρέμβαση Τσίπρα για τον «άτακτο» πρέσβη της Βενεζουέλας». *CNN.gr*. 2016-05-14.. Ανακτήθηκε στις 2018-11-16.
149. ↑  «El embajador venezolano que Tsipras protegió» (στα ισπανικά). *abc*.. Ανακτήθηκε στις 2018-11-16.
150. ↑  «Σκάνδαλο σεξουαλικής παρενόχλησης Ελληνίδων από τον πρέσβη της Βενεζουέλας στην Αθήνα εμπλέκει και παρέμβαση Τσίπρα για το θέμα». *LiFO*.. Ανακτήθηκε στις 2018-11-16.
151. ↑  «Σύγκρουση Μαξίμου - Ν.Δ. μετά τις αποκαλύψεις για πρώην πρέσβη της Βενεζουέλας». *Η Ναυτεμπορική*. 16 Μαΐου 2016. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Μαΐου 2016.. Ανακτήθηκε στις 16 Νοεμβρίου 2018.
152. ↑  «Ο «ζωηρός» πρέσβης της Βενεζουέλας και η παρέμβαση Τσίπρα». *ProtoThema*.. Ανακτήθηκε στις 2018-11-16.
153. ↑  ««Σύγκρουση» για τον πρώην πρέσβη». *Η Εφημερίδα των Συντακτών*. 16 Μαΐου 2016. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαΐου 2016.. Ανακτήθηκε στις 16 Νοεμβρίου 2018.
154. ↑  Τσιντσίνης, Μιχάλης (8 Μαΐου 2019). «Κατερίνα Παναγοπούλου: Αμπάρια». *Η Καθημερινή*. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
155. ↑  «Αντιδράσεις μετά την επιβεβαίωση Παναγοπούλου για τις διακοπές του Αλ. Τσίπρα στο σκάφος». *Η Καθημερινή*. 7 Μαΐου 2019.. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
156. ↑  «ΝΔ: Ωμή συναλλαγή πίσω από τις χλιδάτες διακοπές του Τσίπρα». *Η Καθημερινή*. 8 Μαΐου 2019.. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.
157. ↑  «Αποκάλυψη από τα «ΝΕΑ»: Ο Τσίπρας με επιστολή του πίεζε τη ΔΟΕ να δεχθεί ως «Αθάνατη» την Παναγοπούλου». *Το Βήμα*. 9 Μαΐου 2019. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2021.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Αλέξης Τσίπρας** |

* Βιογραφικό στην ιστοσελίδα του ΣΥ.ΡΙΖ.Α
* Βιογραφικό στην ιστοσελίδα του Συνασπισμού Αρχειοθετήθηκε 2015-01-28 στο Wayback Machine.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Πρωθυπουργοί της Ελλάδας |
| --- |
|  |
| Α΄ Ελληνική Δημοκρατία(1822 - 1827) | 
* Αλ. Μαυροκορδάτος3
* Π. Μαυρομιχάλης3
* Γ. Κουντουριώτης3
* Ανδρ. Ζαΐμης3
 |
|  |
| Ελληνική Πολιτεία(1828 - 1832) | 
* Ι. Καποδίστριας3
* Α. Καποδίστριας3
* Γ. Κουντουριώτης3
 |
|  |
| Βασίλειο της Ελλάδας(1832 - 1924) | 
* Σπ. Τρικούπης3
* Αλ. Μαυροκορδάτος3
* Ι. Κωλέττης3
* Κόμης Ι. Λ. Άρμανσμπεργκ3
* Ι. φον Ρούντχαρτ3
* Βασιλεύς Όθων3
* Αλ. Μαυροκορδάτος3
* Βασιλεύς Όθων3
* Α. Π. Μεταξάς
* Κ. Κανάρης
* Αλ. Μαυροκορδάτος3
* Κ. Τζαβέλας
* Αντ. Κριεζής
* Δ. Βούλγαρης
* Αθ. Μιαούλης
* Ι. Κολοκοτρώνης
* Αρ. Μοραϊτίνης
* Ζ. Βάλβης
* Δ. Κυριάκος
* Μπ. Ρούφος
* Αλ. Κουμουνδούρος
* Επ. Δεληγιώργης
* Θρ. Ζαΐμης
* Χ. Τρικούπης
* Θ. Δηλιγιάννης
* Δ. Βάλβης
* Κ. Κωνσταντόπουλος
* Σ. Σωτηρόπουλος
* Ν. Δηλιγιάννης
* Δ. Ράλλης
* Αλ. Ζαΐμης
* Γ. Θεοτόκης
* Κ. Π. Μαυρομιχάλης
* Σ. Δραγούμης
* Ελ. Βενιζέλος
* Δ. Γούναρης
* Στ. Σκουλούδης
* Ν. Καλογερόπουλος
* Σπ. Λάμπρος
* Ν. Στράτος
* Π. Πρωτοπαπαδάκης
* Ν. Τριανταφυλλάκος
* Αν. Χαραλάμπης
* Σ. Κροκιδάς
* Στ. Γονατάς
* Γ. Καφαντάρης
 |
|  |
| Β΄ Ελληνική Δημοκρατία(1924 - 1935) | 
* Αλ. Παπαναστασίου
* Θ. Σοφούλης
* Ανδρ. Μιχαλακόπουλος
* Θ. Πάγκαλος1
* Αθ. Ευταξίας1
* Γ. Κονδύλης
* Αλ. Ζαΐμης
* Ελ. Βενιζέλος
* Αλ. Παπαναστασίου
* Ελ. Βενιζέλος
* Π. Τσαλδάρης
* Ελ. Βενιζέλος
* Αλ. Οθωναίος
* Π. Τσαλδάρης
* Γ. Κονδύλης
 |
|  |
| Βασίλειο της Ελλάδας(1935 - 1967) | 

|  |
| --- |
| 
* Κ. Δεμερτζής
* Ι. Μεταξάς1
* Αλ. Κορυζής1
 |
|  |
| "εξόριστη" κυβέρνηση | 
* Εμ. Τσουδερός2
* Σ. Βενιζέλος2
* Γ. Παπανδρέου2
 |
|  |
| Κατοχική κυβέρνηση | 
* Γ. Τσολάκογλου4
* Κ. Λογοθετόπουλος4
* Ι. Ράλλης4
 |
|  |
| ΠΕΕΑ | 
* Ευρ. Μπακιρτζής2
* Αλ. Σβώλος2
 |
|  |
| 
* Ν. Πλαστήρας
* Π. Βούλγαρης
* Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός
* Π. Κανελλόπουλος
* Π. Πουλίτσας
* Κ. Τσαλδάρης
* Δ. Μάξιμος
* Αλ. Διομήδης
* Ι. Θεοτόκης
* Δ. Κιουσόπουλος
* Αλ. Παπάγος
* Κ. Γ. Καραμανλής
* Κ. Γεωργακόπουλος5
* Κ. Δόβας5
* Π. Πιπινέλης
* Σ. Μαυρομιχάλης5
* Γεώργιος Παπανδρέου
* Ι. Παρασκευόπουλος5
* Γεώργιος Παπανδρέου
* Γ. Αθανασιάδης-Νόβας
* Ηλ. Τσιριμώκος
* Στ. Στεφανόπουλος
 |

 |
|  |
| Χούντα των Συνταγματαρχών(1967 - 1974) | 
* Κ. Κόλλιας1
* Γ. Παπαδόπουλος1
* Σπ. Μαρκεζίνης
* Αδ. Ανδρουτσόπουλος1
 |
|  |
| Γ΄ Ελληνική Δημοκρατία(από το 1974) | 
* Κ. Γ. Καραμανλής
* Γ. Ράλλης
* Α. Παπανδρέου
* Τζ. Τζαννετάκης
* Ι. Γρίβας5
* Ξ. Ζολώτας
* Κων. Μητσοτάκης
* Κ. Σημίτης
* Κ. Α. Καραμανλής
* Γ. Α. Παπανδρέου
* Λ. Παπαδήμος
* Π. Πικραμμένος5
* Α. Σαμαράς
* Α. Τσίπρας
* Β. Θάνου - Χριστοφίλου5
* Κ. Μητσοτάκης
* Ι. Σαρμάς5
 |
|  |
| 
1Πρωθυπουργός πραξικοπηματικής κυβέρνησης. 2Πρωθυπουργός κυβέρνησης που δεν ελέγχει την Αθήνα.3Υπό διαφορετικό τίτλο. 4Πρωθυπουργός της "Ελληνικής Πολιτείας" κατά τη διάρκεια της Κατοχής. 5Υπηρεσιακός πρωθυπουργός. |

 |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Πρόεδροι του Συνασπισμού |
| --- |
|  |
| 
Χαρίλαος Φλωράκης  · Μαρία Δαμανάκη  · Νίκος Κωνσταντόπουλος  · Αλέκος Αλαβάνος  · Αλέξης Τσίπρας |

 |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Πρόεδροι του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. |
| --- |
|  |
| 
Νίκος Κωνσταντόπουλος  · Αλέκος Αλαβάνος  · Αλέξης Τσίπρας  · Στέφανος Κασσελάκης |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Βιογραφίες
* Πύλη:Ελλάδα
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 86203747
* **ΕΒΕ**: 327990
* **BiblioNet**: **106003**
* LCCN: no2009205972
* ISNI: 0000 0000 5898 7785
* GND: 138054738
* SUDOC: 172249724
* BNF: cb170760001 (data)
* ICCU: RAVV679798

 |

 |