Ο **Τζοβάννι Αρντουίνο** (*Giovanni Arduino*, 16 Οκτωβρίου 1714 – 21 Μαρτίου 1795) ήταν Ιταλός γεωλόγος, που αποκλήθηκε «πατέρας της ιταλικής γεωλογίας».

Ο Αρντουίνο γεννήθηκε στο Καπρίνο Βερονέζε του Βένετο. Υπήρξε ειδικός στα ορυχεία και ανέπτυξε την πρώτη ίσως γεωχρονολόγηση, με βάση τη μελέτη των πετρωμάτων της βόρειας Ιταλίας και ειδικότερα των νότιων Άλπεων. Συγκεκριμένα διαίρεσε την ιστορία της Γης στις εξής 4 περιόδους: την «Πρωτόγονη», τη Δευτερογενή, την Τριτογενή και την Ηφαιστειακή ή Τεταρτογενή.

Η στρωματογραφική τομή του Αρντουίνο στην Επαρχία της Βιτσέντσα (μελάνι με πενάκι), 1758
Το σχήμα αυτό που πρότεινε ο Αρντουίνο το 1759, ομαδοποίησε τα πετρώματα σε 4 σειρές. Εκτός από την Τεταρτογενή, αυτές ήταν: η Πρωτογενής σειρά, που αποτελείτο από τους σχίστες του πυρήνα των βουνών, η Δευτερογενής, από τα σκληρά ιζηματογενή πετρώματα στις πλαγιές των βουνών, και η Τριτογενής σειρά, την οποία αποτελούσαν τα λιγότερο σκληρυμένα ιζηματογενή πετρώματα, που βρίσκονταν στους πρόποδες. Επειδή αυτή η κατανομή δεν ίσχυε πάντοτε για άλλες οροσειρές πλην των Άλπεων, η πρώτη και η δεύτερη σειρά, και οι αντίστοιχες γεωλογικές περίοδοι, καταργήθηκαν στη γενική περίπτωση. Ωστόσο, ο όρος «τριτογενής» διασώθηκε στη γεωλογική ορολογία, όπως και ο όρος «τεταρτογενής», αν και πολύ πρόσφατα διαδόθηκαν οι προσεγγιστικά αντίστοιχοι όροι Παλαιογενής περίοδος και Νεογενής περίοδος για την τριτογενή. Ο Καινοζωικός αιώνας μελετήθηκε και υποδιαιρέθηκε περαιτέρω αργότερα από ανθρώπους όπως ο Σκωτσέζος γεωλόγος Κάρολος Λάιελ.

Ο Τζοβάννι Αρντουίνο απεβίωσε στη Βενετία σε ηλικία 81 ετών. Η ράχη Dorsum Arduino στην ορατή από τη Γη πλευρά της Σελήνης ονομάσθηκε έτσι προς τιμή του.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb12412057s. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
2. 1 2  (Αγγλικά) *SNAC*. w6vh5sbn. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
3. 1 2  «Encyclopædia Britannica» (Αγγλικά) biography/Giovanni-Arduino. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
4. 1 2  (Ιταλικά) *www.accademiadellescienze.it*. giovanni-arduino. Ανακτήθηκε στις 1  Δεκεμβρίου 2020.
5. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb12412057s. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
6. 1 2  Bates, Marston (1950). *The Nature of Natural History*. Νέα Υόρκη: Charles Scribner's Sons. σελ. 51.

Βιβλιογραφία
------------

* Rodolico, Francesco (1970). «Giovanni Arduino». *Dictionary of Scientific Biography*. **1**. Νέα Υόρκη: Charles Scribner's Sons, σσ. 233-234. ISBN 0-684-10114-9.
* Ell, Theodore (2011). «Two Letters of Signor Giovanni Arduino, Concerning his Natural Observations: First Full English Translation. Part 1». *Earth Sciences History* **30** (2): 267.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Τζοβάννι Αρντουίνο** |

* Έργα από ή για τον Τζοβάννι Αρντουίνι στις βιβλιοθήκες του κόσμου (κατάλογος WorldCat)

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 73940517
* LCCN: nr94032437
* ISNI: 0000 0000 6300 7964
* GND: 119176335
* SUDOC: 033233535
* BNF: cb12412057s (data)
* NLA: 35722838
* NKC: jn20030217002
* ICCU: UBOV566443

 |

 |