Συντεταγμένες: 25°43′11.4″N 32°36′2.8″E﻿ / ﻿25.719833°N 32.600778°E﻿ / 25.719833; 32.600778

Ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ΄ στο Μεντινέτ Χαμπού
Το **Μεντινέτ Χαμπού** (αγγλικά: Medinet Habu) είναι ο νεκρικός ναός του φαραώ Ραμσή Γ' (1184 - 1153 π.Χ.) της 20ης Δυναστείας. Βρίσκεται στον ομώνυμο οικισμό, κοντά στους πρόποδες των Θηβαϊκών λόφων, στη δυτική όχθη του Νείλου, απέναντι από τη σύγχρονη πόλη του Λούξορ της Αιγύπτου. 

Ο τάφος του Ραμσή Γ' (**KV11**) βρίσκεται στην κοντινή Κοιλάδα των Βασιλέων. Σύμφωνα με τις ταφικές πρακτικές του Νέου Βασιλείου και για να προφυλλάσσονται από την τυμβωρυχία, οι βασιλικοί και πλούσιοι τάφοι ήταν υπόγειοι, λαξευμένοι στις ερημικές πλαγιές των λόφων της περιοχής, ενώ οι νεκρικοί ναοί των φαραώ ανοικοδομούνταν σε περίοπτο σημείο της εύφορης πεδιάδας του Νείλου.

Ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ' ονομάζεται και "*Οίκος των εκατομυρίων ετών του User-Maat-Re Meriamun*", που είναι το όνομα θρόνου του και σημαίνει "*Αυτός που είναι ενωμένος με την αιωνιότητα και ανήκει στον Άμωνα-Ρα*".

Οι φαραώ έκτιζαν τους νεκρικούς ναούς τους με απώτερο σκοπό την παντοτινή διατήρηση της ανάμνησης της βασιλείας και των επιτευγμάτων τους, καθώς και της μεταθανάτιας λατρείας τους.

Ο Ραμσής Γ΄ με τον Άμωνα (δεξιά), σε ανάγλυφο που διακοσμεί το νεκρικό ναό στο Μεντινέτ Χαμπού.
Στην αρχαία Αίγυπτο η περιοχή του σημερινού Μεντινέτ Χαμπού ονομαζόταν *Djanet* και συνδεόταν με την πρώτη θεϊκή εμφάνιση του Άμωνα. Ένας μικρός ναός του Άμωνα που χρονολογείται στην εποχή της 18ης Δυναστείας βρίσκεται στα ανατολικά του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ'. Κτίστηκε την περίοδο βασιλείας της Χατσεψούτ και του Τούθμωση Γ' επάνω στα ερείπια προγενέστερου ναού αφιερωμένου στον ίδιο θεό. Η ονομασία "Μεντινέτ Χαμπού" δόθηκε στην περιοχή πολλούς αιώνες αργότερα και προέρχεται πιθανόν από την λέξη *hbw =* ibis, ***ίβις***, το ιερό πτηνό του Θωθ, ίσως από έναν μικρό ναό Πτολεμαϊκής περιόδου, το Qasr el-Aguz, ο οποίος οικοδομήθηκε στην περιοχή και ήταν αφιερωμένος στον Θωθ, και την λέξη "Habu" = Hapu (***Χαπού***) από τον *Αμενχοτέπ, τον γιό του Χαπού*, ο οποίος ήταν αξιωματούχος του φαραώ Αμενχοτέπ Γ' με ποικίλα καθήκοντα (αρχιτέκτων, γραφέας, ιερέας, δημόσιος υπάλληλος) και η υψηλή θέση που κατείχε στο ανάκτορο φαίνεται από το γεγονός ότι του επετράπη να κτίσει τον νεκρικό ναό του δίπλα σε αυτόν του Αμενχοτέπ Γ' - μία τιμή εξαιρετικά σπάνια - ο οποίος βρίσκεται στην ίδια περιοχή της θηβαϊκής πεδιάδας.

Παρόλο που υπάρχουν και άλλα οικοδομήματα στο Μεντινέτ Χαμπού, το ταφικό μνημείο του Ραμσή Γ' της 20ης Δυναστείας είναι τόσο σημαντικό που ολόκληρη η περιοχή ταυτίζεται σήμερα σχεδόν απόλυτα με αυτό. Δεν είναι μόνο οι εντυπωσιακές διαστάσεις, η αρχιτεκτονική και η καλλιτεχνική αξία του ναού που τον καθιστούν αξιόλογο, αλλά κυρίως οι ανάγλυφες διακοσμητικές παραστάσεις του που συνοδεύονται από ιερογλυφικές επιγραφές, στοιχεία που αποτελούν μοναδική πηγή ιστορικών πληροφοριών σχετικά με την παρουσία και την ήττα των λεγόμενων "Λαών της Θαλάσσης" κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Ραμσή Γ'.

Άποψη του καταστόλιστου με γλυπτές και ζωγραφικές παραστάσεις ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.
Ο πρώτος Ευρωπαίος που περιέγραψε το ναό στη σύγχρονη λογοτεχνία ήταν ο Βιβάν Ντενόν, ο οποίος τον επισκέφτηκε μεταξύ των ετών 1799-1801. Ο Ζαν-Φρανσουά Σαμπολιόν περιέγραψε λεπτομερώς τον ναό το 1829.

Οι πρώτες ανασκαφές του ναού πραγματοποιήθηκαν σποραδικά την περίοδο από το 1859 έως το 1899, υπό την αιγίδα του Τμήματος Αρχαιοτήτων Αιγύπτου. Κατά τη διάρκεια αυτών των δεκαετιών ο κυρίως ναός καθαρίστηκε και ένας μεγάλος αριθμός οικοδομημάτων Κοπτικής περιόδου καταστράφηκε, δίχως να έχει καταγραφεί.

Από το 1924 και σχεδόν αδιάκοπα, οι εργασίες ανασκαφής, καταγραφής και συντήρησης του ναού διευκολύνθηκαν κατά κύριο λόγο από τις Αρχιτεκτονικές και Επιγραφικές Έρευνες του Ινστιτούτου Ανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Σικάγο.

Σύντομη περιγραφή του ναού
--------------------------

Ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ' είναι ο καλύτερα διατηρημένος από όλους τους νεκρικούς ναούς των Θηβών. Ο σχεδιασμός του είναι ο τυπικός που ακολουθείται την περίοδο του Νέου Βασιλείου και παρουσιάζει πολλές ομοιότητες με τον νεκρικό ναό του Ραμσή Β' (Ραμσείο). Η περίμετρός του είναι 210μ. Χ 300μ. Η διακόσμησή του περιλαμβάνει περισσότερα από 7.000 τ.μ. διακοσμημένων επιφανειών (τοίχων, κιόνων, οροφών) με ανάγλυφες και γραπτές διακοσμητικές παραστάσεις. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν αυτές που απεικονίζουν τη νίκη του Ραμσή Γ' εναντίον των Λαών της Θαλάσσης.

Ο πρώτος πυλώνας του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ΄ στο Μεντινέτ Χαμπού όπου απεικονίζεται ο Ραμσής Γ΄ ως θριαμβευτής μπροστά στον Άμωνα με τους αιχμαλώτους πολέμου ανάμεσά τους.
Η τοιχοδομία του διατηρείται σε σχετικά καλή κατάσταση. Αρχικά ο ναός και τα υπόλοιπα κτίσματα που σχετίζονταν με αυτόν περιβάλλονταν από ένα συμπαγές πλινθόκτιστο οχυρωματικό τείχος ύψους 18μ. και πάχους 10μ. Η κύρια είσοδος στο ναό γίνεται μέσω μιας οχυρωμένης πύλης-προμαχώνα (migdol gate) που βρίσκεται στα ανατολικά του πρώτου πυλώνα του ναού. Ο τύπος αυτού του προμαχώνα αποτελεί ένα σύνηθες στοιχείο της συριακής οχυρωματικής αρχιτεκτονικής της περιόδου.

Διακοσμητικά πλακίδια από φαγεντιανή που απεικονίζουν αιχμαλώτους (από αριστερά προς δεξιά): Νούβιους (τα δύο πρώτα πλακίδια), Φιλισταίο, Αμορίτη, Σύριο και Χετταίο. Βρέθηκαν στο βασιλικό ανάκτορο του Μεντινέτ Χαμπού.
Ο Ραμσής Γ' στο εσωτερικό του περιβόλου έκτισε επίσης αποθήκες, εργαστήρια, διοικητικούς χώρους, καθώς και κατοικίες ιερέων και αξιωματούχων, γεγονός που φανερώνει πως δεν ήταν ένας απλός χώρος λατρείας του φαραώ, αλλά είχε παράλληλα οικονομικο-διοικητικό χαρακτήρα.

Στο νότιο τμήμα του χώρου που περικλείει ο περίβολος βρίσκονται οι ναΐσκοι της Αμεντρίδης Α', της Σεπενουπέτ Β' και της Νιτοκρίδης Α' (Nitocris I), οι οποίες έφεραν τον τίτλο της Ιερής θεραπαινίδος του Άμωνα. Χρονολογούνται μετά το τέλος του Νέου Βασιλείου, στην 25η Δυναστεία (8ος-7ος αιώνας π.Χ.) της Τρίτης Ενδιάμεσης Περιόδου.

Τα κολοσσικά Οσίρεια αγάλματα της περίστυλης αυλής του Μεντινέτ Χαμπού
Ο πρώτος πυλώνας εισόδου (pylon) οδηγεί σε έναν ανοιχτό υπαίθριο χώρο που ορίζεται από σειρές κολοσσιαίων αγαλμάτων του Ραμσή Γ' στον τύπο του Όσιρη. Ο δεύτερος πυλώνας οδηγεί σε μια περίστυλη αίθουσα με παρόμοιους στύλους που έχουν την μορφή αγαλμάτων του Ραμσή. Μετά τον δεύτερο πυλώνα βρίσκεται μία υπόστυλη αίθουσα της οποίας η οροφή δεν σώζεται. Στη διακόσμηση του Μεντινέτ Χαμπού έχουν αναγνωριστεί οι μορφές ξένων αιχμαλώτων σε μια προσπάθεια επίδειξης του ελέγχου που ασκούσε ο φαραώ Ραμσής Γ' σε περιοχές όπως η Συρία και τη Νούβια.

Kατά τη διάρκεια της Κοπτικής περιόδου ο ναός του Ραμσή Γ' χρησιμοποιήθηκε ως εκκλησία Κοπτών και κάποιες από τις γνήσιες διακοσμητικές παραστάσεις αντικαταστάθηκαν από κοπτικά γλυπτά.

Το βασιλικό ανάκτορο (αριστερά) στα νότια του πρώτου υπαίθριου χώρου του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ'.
Ακριβώς δίπλα στη νότια πλευρά του πρώτου υπαίθριου χώρου του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ΄ βρίσκονται τα αρχαιολογικά κατάλοιπα ενός βασιλικού ανακτόρου που συνδεόταν απευθείας με την αυλή του ναού μέσω του "Παραθύρου των Εμφανίσεων" ("Window of Appearances") από το οποίο ο βασιλιάς πραγματοποιούσε τις δημόσιες εμφανίσεις του. Τα παλάτι αυτό φαίνεται ότι είχε συμβολικό χαρακτήρα που συνδεόταν με τις φαραωνικές τελετουργίες και δεν είναι βέβαιο εάν χρησιμοποιούταν από τον Ραμσή και ως τόπος διαμονής.

Η λίστα των βασιλέων
--------------------

O νεκρικός ναός του Ραμσή Γ΄ στο Μεντινέτ Χαμπού (εναέρια άποψη)
Μέρος της διακόσμησης του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού αποτελεί μία παράσταση με ονόματα φαραώ του Νέου Βασιλείου. Βρίσκεται στον ανατολικό τοίχο της δεύτερης αυλής. Απεικονίζει τον Ραμσή Γ' να συμμετέχει σε εορταστικές τελετές αφιερωμένες στον θεό Μιν. Περιλαμβάνει δεκαέξι συνολικά βασιλικές δέλτους με τα ονόματα θρόνου που ανήκουν σε εννέα φαραώ και συγκεκριμένα στους: Αμενχοτέπ Γ' "*Nebmaatra*", Χορεμχέμπ "*Djeserkheperura*", Ραμσή Α' "*Menpehtyra*", Σέτι Α' "*Menmaatra*", Ραμσή Β' "*Usermaatra Setepenra*" , Μερενπτά "*Baenra*", Σέτι Β' "*Userkheperura Setepenra*", Setnakhte "*Userkhaure*" και Ραμσή Γ' "*User-Maat-Re Meriamun*". *(σε εισαγωγικά αναφέρονται τα ονόματα θρόνου).*

Το αριστερό τμήμα της παράστασης αναπαριστά την πομπή μεταφοράς επτά αγαλμάτων που ανήκουν σε προγόνους. Στο δεξί τμήμα απεικονίζονται οι εννέα φαραώ σε πομπή. 

Η σκηνή αυτή παρουσιάζει πολλές ομοιότητες με την λίστα των φαραώ που κοσμεί το Ραμσείο, η οποία αποτέλεσε το πρότυπό της.

Η σύνθεση δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά από τον Ζαν-Φρανσουά Σαμπολιόν το 1845 και ακολούθησε η δημοσίευση του Karl Richard Lepsius τέσσερα χρόνια αργότερα. Και οι δύο δημοσιεύσεις είχαν μικρά λάθη και παραλείψεις. Εκατό χρόνια αργότερα, το 1940, το τμήμα Επιγραφικών ερευνών του Πανεπιστημίου του Σικάγο δημοσίευσε την οριστική απόδοση της σκηνής.

Αναπαράσταση του διακοσμητικού αναγλύφου στον νεκρικό ναό του Μεντινέτ Χαμπού, το οποίο απεικονίζει τον Ραμσή Γ΄ στην γιορτή του Μιν, καθώς και τις βασιλικές δέλτους με τα ονόματα των φαραώ της 18ης, 19ης και 20ης δυναστείας.

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3  Medinet Habu by M. Parsons
2. ↑  Wikipedia, Mortuary temple
3. ↑  Wikipedia, Amenhotep, son of Hapu
4. 1 2 3  Ancient Egypt and Archaeology Web Site, Medinet Habu
5. ↑  Denon, Vivant (1803). Travels in Upper and Lower Egypt. p.96.
6. ↑  Lettres de M. Champollion le jeune, écrites pendant... 18th letter
7. ↑  Jeffreys, David (12 October 2012). *Views of Ancient Egypt since Napoleon Bonaparte: Imperialism Colonialism and Modern Appropriations*. Taylor & Francis. pp. 167–. ISBN 978-1-135-39404-2.
8. ↑  Wikipedia, Ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'.
9. 1 2  Blaffton.edu, Medinet Habu: The Mortuary Temple.
10. ↑  Wikipedia, Τα πλακίδια των αιχμαλώτων του Μεντινέτ Χαμπού
11. 1 2 3  Wikipedia, Η λίστα των βασιλέων του Μεντινέτ Χαμπού

Δείτε επίσης
------------

* Ο νεκρικός ναός του Αμενχοτέπ Γ'
* Ο τάφος του Ραμσή Γ' στην Κοιλάδα των Βασιλέων (KV11)
* Η λίστα των βασιλέων του Ραμέσσειου

Επιπλέον μελέτη
---------------

* William J. Murnane, *United with Eternity – A Concise Guide to the Monuments of Medinet Habu*, Oriental Institute, University of Chicago and the American University of Cairo Press, 1980. ISBN 0-918986-28-1 (open library)

Αρχαιολογικές αναφορές
----------------------

* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu I, Earlier Historical Records of Ramses III* (OIP 8; Chicago, 1930)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu II, Later Historical Records of Ramses III* (OIP 9; Chicago, 1932)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu III, The Calendar, the 'Slaughter House,' and Minor Records of Ramses III* (OIP 23; Chicago, 1934)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu IV, Festival Scenes of Ramses III* (OIP 51; Chicago, 1940)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu V, The Temple Proper, part 1* (OIP 83; Chicago, 1957)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu VI, The Temple Proper, part 2* (OIP 84; Chicago, 1963)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu VII, The Temple Proper, part 3* (OIP 93; Chicago, 1964)
* The Epigraphic Survey, *Medinet Habu VIII, The Eastern High Gate* (OIP 94; Chicago, 1970)
* W. F. Edgerton, *Medinet Habu Graffiti Facsimiles* (OIP 36; Chicago, 1937)
* Uvo Hölscher, Medinet Habu 1924-1928. II The Architectural Survey of the Great Temple and Palace of Medinet Habu (season 1927-28). OIC, No. 5. Chicago: University of Chicago Press, 1929.
* H. J. Thissen, *Die demotischen Graffiti von Medinet Habu: Zeugnisse zu Tempel und Kult im Ptolemäischen Ägypten* (Demotische Studien 10; Sommerhausen, 1989)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* The Epigraphic Survey – The Oriental Institute, University of Chicago
* A Foreign Captive at Medinet Habu
* Medinet Habu Picture Gallery 2006
* Richard Miles, The Age of Iron Ancient Worlds. 9:20 minutes in. BBC 2

* Χάρτης που παρουσιάζει τη θέση των νεκρικών ναών των φαραώ στην πεδιάδα του Νείλου, στα ανατολικά του Ντέιρ ελ-Μπαχάρι και της Κοιλάδας των Βασιλισσών. Από τα δεξιά προς τα αριστερά, βρίσκονται οι ναοί των: Σέτι Α΄, Ραμσή Β΄, Τούθμωση Δ΄,  Μερενπτά, Αμενχοτέπ Γ΄ και του Ραμσή Γ΄.Χάρτης που παρουσιάζει τη θέση των νεκρικών ναών των φαραώ στην πεδιάδα του Νείλου, στα ανατολικά του Ντέιρ ελ-Μπαχάρι και της Κοιλάδας των Βασιλισσών. Από τα δεξιά προς τα αριστερά, βρίσκονται οι ναοί των: Σέτι Α΄, Ραμσή Β΄, Τούθμωση Δ΄, Μερενπτά, Αμενχοτέπ Γ΄ και του Ραμσή Γ΄.
* Ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ΄ στο Μεντινέτ ΧαμπούΟ νεκρικός ναός του Ραμσή Γ΄ στο Μεντινέτ Χαμπού
* Η συριακής αρχιτεκτονικής οχυρωματική πύλη (migdol gate) στα ανατολικά του πρώτου πυλώνα του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.Η συριακής αρχιτεκτονικής οχυρωματική πύλη (migdol gate) στα ανατολικά του πρώτου πυλώνα του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.
* Παλιά φωτογραφία του Μεντινέτ Χαμπού, πριν το 1923 (αρχείο Μουσείου Brooklyn)Παλιά φωτογραφία του Μεντινέτ Χαμπού, πριν το 1923 (αρχείο Μουσείου Brooklyn)
* Παλιά φωτογραφία του Μεντινέτ Χαμπού, πριν το 1923 (αρχείο Μουσείου Brooklyn)Παλιά φωτογραφία του Μεντινέτ Χαμπού, πριν το 1923 (αρχείο Μουσείου Brooklyn)
* Ο πρώτος πυλώνας της εισόδου του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ ΧαμπούΟ πρώτος πυλώνας της εισόδου του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού
* Άποψη του Μεντινέτ Χαμπού του Ραμσή Γ' από τα βορειοανατολικά.Άποψη του Μεντινέτ Χαμπού του Ραμσή Γ' από τα βορειοανατολικά.
* Άποψη του πρώτου υπαίθριου χώρου του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού με τις εντυπωσιακές ανάγλυφες διακοσμήσεις στους τοίχους, τους κίονες και τις οροφές.Άποψη του πρώτου υπαίθριου χώρου του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού με τις εντυπωσιακές ανάγλυφες διακοσμήσεις στους τοίχους, τους κίονες και τις οροφές.
* Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού.Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού.
* Οι ναΐσκοι των Ιερών θεραπαινίδων του Άμωνα στο Μεντινέτ Χαμπού.Οι ναΐσκοι των Ιερών θεραπαινίδων του Άμωνα στο Μεντινέτ Χαμπού.
* Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού.Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού.
* Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού (άνθη κλειστού και ανοιχτού λωτού)Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού (άνθη κλειστού και ανοιχτού λωτού)
* Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού (το σύμβολο της θεάς κόμπρας Wadget)Λεπτομέρεια από την διακόσμηση των κιόνων του Μεντινέτ Χαμπού (το σύμβολο της θεάς κόμπρας Wadget)
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός: λεπτομέρεια από τη διακόσμηση της οροφήςΜεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός: λεπτομέρεια από τη διακόσμηση της οροφής
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός: λεπτομέρεια από τη διακόσμηση της οροφήςΜεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός: λεπτομέρεια από τη διακόσμηση της οροφής
* Μεντινέτ Χαμπού, ανάγλυφη παράσταση με τον Ραμσή Γ' μπροστά στους θεούςΜεντινέτ Χαμπού, ανάγλυφη παράσταση με τον Ραμσή Γ' μπροστά στους θεούς
* Μία από τις διακοσμητικές παραστάσεις του Μεντινέτ Χαμπού όπου απεικονίζεται σωρός κομμένων χεριών και το μέτρημά τους, ένας τρόπος με τον οποίο υπολόγιζαν πόσοι στρατιώτες σκοτώνονταν στην μάχη.Μία από τις διακοσμητικές παραστάσεις του Μεντινέτ Χαμπού όπου απεικονίζεται σωρός κομμένων χεριών και το μέτρημά τους, ένας τρόπος με τον οποίο υπολόγιζαν πόσοι στρατιώτες σκοτώνονταν στην μάχη.
* Ο Ραμσής Γ' (δεξιά) παρουσιάζει αιχμαλώτους από τους Λαούς της Θάλασσας στο θεϊκό ζεύγος του Άμωνα και της Μουτ (αριστερά). Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.Ο Ραμσής Γ' (δεξιά) παρουσιάζει αιχμαλώτους από τους Λαούς της Θάλασσας στο θεϊκό ζεύγος του Άμωνα και της Μουτ (αριστερά). Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': ανάγλυφη παράσταση από την πρώτη αυλή, που απεικονίζει τον Ραμσή Γ' να οδηγεί τους αιχμαλώτους μπροστά στους θεούς.Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': ανάγλυφη παράσταση από την πρώτη αυλή, που απεικονίζει τον Ραμσή Γ' να οδηγεί τους αιχμαλώτους μπροστά στους θεούς.
* Η Θηβαϊκή Τριάδα (οι τρεις πρώτες μορφές από τα δεξιά): Άμων και Μουτ με τον γιο τους Κονσού. Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.Η Θηβαϊκή Τριάδα (οι τρεις πρώτες μορφές από τα δεξιά): Άμων και Μουτ με τον γιο τους Κονσού. Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': ανάγλυφη παράσταση.Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': ανάγλυφη παράσταση.
* Ο Ραμσής Γ' αιχμαλωτίζει τους Λαούς της Θαλάσσης. Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.Ο Ραμσής Γ' αιχμαλωτίζει τους Λαούς της Θαλάσσης. Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.
* Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.Ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού.
* Μεντινέτ Χαμπού: ανάγλυφο με μορφή Ασιάτη αιχμάλωτου.Μεντινέτ Χαμπού: ανάγλυφο με μορφή Ασιάτη αιχμάλωτου.
* Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ' - βορειοανατολικός εξωτερικός τοίχος: Η μάχη του Ραμσή Γ' (δεξιά) στο Δέλτα του Νείλου εναντίον των Λαών της Θάλασσας, σε σχεδιαστική αναπαράσταση.Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ' - βορειοανατολικός εξωτερικός τοίχος: Η μάχη του Ραμσή Γ' (δεξιά) στο Δέλτα του Νείλου εναντίον των Λαών της Θάλασσας, σε σχεδιαστική αναπαράσταση.
* Ανάγλυφο από την οχυρωματική πύλη (migdol gate) του Μεντινέτ Χαμπού: ο Ραμσής Γ' παρουσιάζει του αιχμαλώτους πολέμους στον ΆμωναΑνάγλυφο από την οχυρωματική πύλη (migdol gate) του Μεντινέτ Χαμπού: ο Ραμσής Γ' παρουσιάζει του αιχμαλώτους πολέμους στον Άμωνα
* Μεντινέτ ΧαμπούΜεντινέτ Χαμπού
* Μεντινέτ Χαμπού, η "ιερή λίμνη"Μεντινέτ Χαμπού, η "ιερή λίμνη"
* Αγάλματα από το Μεντινέτ ΧαμπούΑγάλματα από το Μεντινέτ Χαμπού
* Αγάγματα από το Μεντινέτ ΧαμπούΑγάγματα από το Μεντινέτ Χαμπού
* Μεντινέτ ΧαμπούΜεντινέτ Χαμπού
* Μεντινέτ ΧαμπούΜεντινέτ Χαμπού
* Μεντινέτ ΧαμπούΜεντινέτ Χαμπού
* Ένας γραφέας (αριστερά) καταγράφει το μέτρημα των κομμένων χεριών στοιβαγμένων σε σωρό από έναν εργάτη. Τα κομμένα χέρια ανήκουν σε νεκρούς μάχης.Ένας γραφέας (αριστερά) καταγράφει το μέτρημα των κομμένων χεριών στοιβαγμένων σε σωρό από έναν εργάτη. Τα κομμένα χέρια ανήκουν σε νεκρούς μάχης.
* Μεντινέτ ΧαμπούΜεντινέτ Χαμπού
* Άγαλμα της θεάς Σεκχμέτ από τον νεκρικό ναό του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.Άγαλμα της θεάς Σεκχμέτ από τον νεκρικό ναό του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.
* Μία από τις πρωιμότερες φωτογραφίες του Μεντινέτ Χαμπού, του John Beasly Greene (1832 - 1856).Μία από τις πρωιμότερες φωτογραφίες του Μεντινέτ Χαμπού, του John Beasly Greene (1832 - 1856).
* Λούξορ, Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'Λούξορ, Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'
* Ο Ραμσής Γ΄ μπροστά στον θεό της γονιμότητας Μιν (καθιστός, αριστερά). Στο κέντρο ο Ραμσής Γ΄ θερίζει το σιτάρι σε μία συμβολική κίνηση για την "καλή σοδειά".Ο Ραμσής Γ΄ μπροστά στον θεό της γονιμότητας Μιν (καθιστός, αριστερά). Στο κέντρο ο Ραμσής Γ΄ θερίζει το σιτάρι σε μία συμβολική κίνηση για την "καλή σοδειά".
* Δρόμος κοντά στο χωριό Μεντινέτ ΧαμπούΔρόμος κοντά στο χωριό Μεντινέτ Χαμπού
* Το Μεντινέτ Χαμπού το 1914Το Μεντινέτ Χαμπού το 1914
* Η οχυρωματική πύλη (migdol gate) στα ανατολικά του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.Η οχυρωματική πύλη (migdol gate) στα ανατολικά του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού.
* Άποψη του χωριού Μεντινέτ ΧαμπούΆποψη του χωριού Μεντινέτ Χαμπού
* Άποψη παλαιών οικιών στο χωριό του Μεντινέτ ΧαμπούΆποψη παλαιών οικιών στο χωριό του Μεντινέτ Χαμπού
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'
* Κιονοστοιχία του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού, με τις ανάγλυφες πολύχρωμες διακοσμήσεις.Κιονοστοιχία του νεκρικού ναού του Ραμσή Γ' στο Μεντινέτ Χαμπού, με τις ανάγλυφες πολύχρωμες διακοσμήσεις.
* Περιστέρι στο Μεντινέτ ΧαμπούΠεριστέρι στο Μεντινέτ Χαμπού
* Εναέρια άποψη του Μεντινέτ Χαμπού στο ΛούξορΕναέρια άποψη του Μεντινέτ Χαμπού στο Λούξορ
* Λούξορ Αιγύπτου, γενική άποψη με το Μεντινέτ Χαμπού στο βάθος.Λούξορ Αιγύπτου, γενική άποψη με το Μεντινέτ Χαμπού στο βάθος.
* Μεντινέτ Χαμπού, Λούξορ: ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ' και τμήμα του σύγχρονου οικισμού.Μεντινέτ Χαμπού, Λούξορ: ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ' και τμήμα του σύγχρονου οικισμού.
* Μεντινέτ Χαμπού, Λούξορ: ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ' και ο σύγχρονος οικισμός.Μεντινέτ Χαμπού, Λούξορ: ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ' και ο σύγχρονος οικισμός.
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'.Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'.
* Το Λούξορ της Αιγύπτου.Το Λούξορ της Αιγύπτου.
* Ο Άμων προσφέρει στον Ραμσή Γ΄ ένα ανκχ (ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού)Ο Άμων προσφέρει στον Ραμσή Γ΄ ένα ανκχ (ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού)
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': λεπτομέρεια από τις ανάγλυφες διακοσμητικές παραστάσεις.Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': λεπτομέρεια από τις ανάγλυφες διακοσμητικές παραστάσεις.
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': λεπτομέρεια κιονόκρανουΜεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': λεπτομέρεια κιονόκρανου
* Μεντινέτ Χαμπού: ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'Μεντινέτ Χαμπού: ο νεκρικός ναός του Ραμσή Γ'
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': λεπτομέρεια των εντυπωσιακών γλυπτών και γραπτών διακοσμητικών παραστάσεων.Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός του Ραμσή Γ': λεπτομέρεια των εντυπωσιακών γλυπτών και γραπτών διακοσμητικών παραστάσεων.
* Ο Ραμσής Γ΄ (αριστερά) κάνει προσφορά στον  θεό Άμωνα (ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού)Ο Ραμσής Γ΄ (αριστερά) κάνει προσφορά στον θεό Άμωνα (ανάγλυφο από το Μεντινέτ Χαμπού)
* Διακόσμηση της οροφής με το σύμβολο της Νεκχεμπέτ.Διακόσμηση της οροφής με το σύμβολο της Νεκχεμπέτ.
* Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ': λεπτομέρεια της διακόσμησης με το σύμβολο της ΝεκχεμπέτΜεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ': λεπτομέρεια της διακόσμησης με το σύμβολο της Νεκχεμπέτ
* Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός Ραμσή Γ': ο Ραμσής Γ' κάνει προσφορές στον Άμωνα (ανάγλυφο τοίχου).Μεντινέτ Χαμπού, νεκρικός ναός Ραμσή Γ': ο Ραμσής Γ' κάνει προσφορές στον Άμωνα (ανάγλυφο τοίχου).
* Η θεά Άθωρ με τον Ραμσή Γ΄ (διακοσμητικό ανάγλυφο του Μεντινέτ Χαμπού)Η θεά Άθωρ με τον Ραμσή Γ΄ (διακοσμητικό ανάγλυφο του Μεντινέτ Χαμπού)
* Ο πρώτος πυλώνας (pylon) του Μεντινέτ Χαμπού.Ο πρώτος πυλώνας (pylon) του Μεντινέτ Χαμπού.
* Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ' - βορειοανατολικός εξωτερικός τοίχος: Η μάχη του Ραμσή Γ' (δεξιά) στο Δέλτα του Νείλου εναντίον των Λαών της Θάλασσας.Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ' - βορειοανατολικός εξωτερικός τοίχος: Η μάχη του Ραμσή Γ' (δεξιά) στο Δέλτα του Νείλου εναντίον των Λαών της Θάλασσας.
* Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ': πλοίο Φιλισταίων, ενός από τους Λαούς της Θάλασσας, σε σκηνή μάχης.Μεντινέτ Χαμπού, ναός Ραμσή Γ': πλοίο Φιλισταίων, ενός από τους Λαούς της Θάλασσας, σε σκηνή μάχης.
* Μεντινέτ Χαμπού, ναός του Ραμσή Γ'.Μεντινέτ Χαμπού, ναός του Ραμσή Γ'.

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Νεκρόπολη των Θηβών |
| --- |
|  |
| Τοποθεσίες ναών | 
* Ντέιρ ελ-Μπαχάρι
* Μεντινέτ Χαμπού
* Ταφικός ναός του Σέτι Α'
* Ταφικός ναός του Αμένωφι Γ'
* Ραμέσσειο
 |  |
|  |
| Βασιλική νεκρόπολη | 
* Κοιλάδα των Βασιλέων
* Κοιλάδα των Βασιλισσών
 |
|  |
| Τοποθεσίες τάφων | 
* Ντέιρ ελ-Μεντίνα
* Ελ-Ασασίφ
* Ελ-Κόκκα
* el-Tarif
* Ντρά Αμπούν ελ Νάγκα
* Γκουρνέτ Μουράι
* Σεΐχ Αμπντ ελ-Κούρνα
 |
|  |
| Σχετικά | 
* Κατάλογος Τάφων στις Θήβες
* Όμορφες εορτές της Κοιλάδας
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 1648150325521110090002
* LCCN: sh2006001193

 |

 |