Το ***Όλα στραβά κι ανάποδα*** (αγγλικά: *Clockwise*) είναι μια βρετανική κωμωδία δρόμου του 1986 με πρωταγωνιστή τον Τζον Κλιζ, σε σκηνοθεσία Κρίστοφερ Μόραχαν, σενάριο Μάικλ Φρέιν και παραγωγή Μάικλ Κόντρον. Η μουσική της ταινίας γράφτηκε από τον Τζορτζ Φέντον.

Για την ερμηνεία του ο Κλιζ κέρδισε το βραβείο κωμωδίας Peter Sellers του 1987 στα Evening Standard British Film Awards. Οι περισσότερες σκηνές γυρίστηκαν στα Δυτικά Μίντλαντς, το Γιόρκσερ και το Λίνκολνσιρ, ενώ οι αγροτικές σκηνές γυρίστηκαν σε μεγάλο βαθμό στο Σρόπσιρ.

Πλοκή
-----

Ο Μπάιαν Στίμπσον, διευθυντής ενός δημόσιου επαρχιακού λυκείου, εξελέγη για να προεδρεύσει του ετήσιου Συνεδρίου Διευθυντών στο Νόριτς. Απρόσεκτος ως νεαρός, ο Στίμπσον είναι πλέον ψυχαναγκαστικά οργανωμένος και ακριβής και το σχολείο του λειτουργεί «ρολόι». Ο Στίμπσον είναι ο πρώτος διευθυντής δημόσιου σχολείου που θα προεδρεύσει στο Συνέδριο Διευθυντών, καθώς η τιμή αυτή συνήθως αποδίδεται στους διευθυντές ακριβών ιδιωτικών σχολείων.

Παρά τις συνεχείς πρόβες της ομιλίας του και τις προετοιμασίες για το ταξίδι στο συνέδριο, ο οργανωμένος κόσμος του Στίμπσον καταρρέει, καθώς μια σειρά από ατυχή περιστατικά τον καθυστερούν καθ' οδόν. Επιβιβάζεται σε λάθος τρένο, χάνοντας την ανταπόκρισή του για το Νόριτς. Μέσα στην απελπισία του να επιβιβαστεί στο σωστό τρένο που αναχωρεί, αφήνει το κείμενο της ομιλίας του στο προηγούμενο τρένο.

Αποφασισμένος να φτάσει έγκαιρα στο Νόριτς, ο Στίμπσον ψάχνει τη σύζυγό του στο σπίτι και μετά στο νοσοκομείο όπου φροντίζει εθελοντικά ασθενείς με άνοια, αλλά ποτέ δεν καταφέρνει να την πετύχει. Προσπαθώντας να καλέσει ταξί, ο Στίμπσον πέφτει πάνω στη Λόρα Γουάζλι, τελειόφοιτη μαθήτριά του, η οποία οδηγεί και κάνει κοπάντα, ενώ θα έπρεπε να διαβάζει για τις εξετάσεις. Πείθει η Λόρα να τον πάει στο Νόριτς με το αυτόκίνητό της.

Η σύζυγος του Στίμπσον βλέπει τον ίδιο και τη Λόρα σε ένα βενζινάδικο, υποθέτοντας ότι ο σύζυγός έχει σχέση με τη μαθήτρια και την παίρνει μαζί του στο συνέδριο. Η κυρία Στίμπσον, η οποία ακόμα φροντίζει τρεις ηλικιωμένες με άνοια, παρακολουθεί τον Στίμπσον με το αυτοκίνητό της, ενώ και οι δύο οδηγοί ξεχνούν να πληρώσουν για τη βενζίνη τους. Καλείται η αστυνομία και, ανταποκρινόμενη σε μια κλήση από τους γονείς της Λόρα που ανέφεραν κλοπή του αυτοκινήτου τους εξαφάνιση της κόρης τους, προσπαθούν να βρουν τον Στίμπσον και να τον συλλάβουν για απαγωγή. Η σύζυγος του Στίμπσον, οι γονείς της Λόρα, η αστυνομία και ο κύριος Τζόλι, δάσκαλος μουσικής στο λύκειο που βγαίνει κρυφά με τη Λόρα, κυνηγούν τον Στίμπσον και τη Λόρα στο συνέδριο.

Κάνοντας μια στάση, ο Στίμπσον και η Λόρα προσπαθούν να καλέσουν το συνέδριο από έναν τηλεφωνικό θάλαμο. Μια ντόπια τους θεωρεί βανδάλους, αφού ο Στίμπσον εκφράζει την απογοήτευσή του χτυπώντας τα τηλέφωνα που δεν λειτουργούν σωστά, και καλεί την αστυνομία. Η ντόπια στέλνει την κόρη της Πατ στον Στίμπσον, αλλά αποδεικνύεται ότι είναι παιδική φίλη και πρώην κοπέλα του Στίμπσον. Ο Στίμπσον την αναγκάζει να τους πάει αυτή στο συνέδριο με το αυτοκίνητο.

Μετά από μια σειρά από λάθη στην κατεύθυνση του αυτοκινήτου, η ομάδα στρίβει στο χωράφι ενός αγρότη για να γλιτώσει από ένα κοπάδι αγελάδες και ένα φορτηγό και λίγο μετά κολλάει σε λάσπη. Ο Μπράιαν φεύγει από το κολλημένο αυτοκίνητο για να ζητήσει βοήθεια και καταλήγει σε ένα μοναστήρι όπου πείθεται να κάνει μπάνιο και να χαλαρώσει. Ενώ λείπει, ένας ντόπιος αγρότης ξεκολλάει το αυτοκίνητο από τη λάσπη. Η Πατ τελικά φεύγει με το αυτοκίνητο, αλλά σύντομα συλλαμβάνεται επειδή επιτέθηκε σε έναν αστυνομικό. Όλο αυτό το διάστημα, η γυναίκα του Μπράιαν και οι άλλοι φτάνουν στο συνέδριο απρόσκλητοι, προς μεγάλη φρίκη των διευθυντών.

Καθηλωμένοι χωρίς μεταφορικό μέσο, η Λόρα και ο Μπράιαν (ο οποίος είναι ντυμένος με ράσο μοναχού, έχοντας αφήσει το λασπωμένο κουστούμι του στο μοναστήρι) προσπαθούν να κάνουν οτοστόπ. Τους μαζεύει ένας πλούσιος πωλητής αυτοκινήτων, τον οποίο πείθουν να πάνε βόλτα στο δάσος. Τον ξεγελούν για να ανταλλάξουν ρούχα με τον Μπράιαν με το πρόσχημα του προκαταρκτικού ερωτικού παιχνιδιού, αλλά ο Μπράιαν και η Λόρα τρέχουν και κλέβουν το αυτοκίνητό του.

Ο Μπράιαν φτάνει τελικά στο συνέδριο με το σκισμένο κοστούμι του πωλητή αυτοκινήτων και βγάζει μια αυτοσχέδια μορφή του χαμένου λόγου του. Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, διάφορα άτομα, συμπεριλαμβανομένων των ηλικιωμένων κυριών, των γονέων της Λόρα και του κυρίου Τζόλι, μπαίνουν στην αίθουσα, και ο Μπράιαν τους μιλά σαν να ήταν μαθητές που καθυστέρησαν, διατάσσοντας και εξευτελίζοντας ολόκληρη την ομάδα με την ίδια αυταρχική συμπεριφορά με την οποία διευθύνει το σχολείο του. Τέλος, ζητά από όλους τους διευθυντές να σηκωθούν και να τραγουδήσουν έναν θρησκευτικό ύμνο, καθώς βγαίνει από το κτίριο για να αντιμετωπίσει την αστυνομία. Οι διευθυντές παρακολουθούν καθώς ο Μπράιαν και οι υπόλοιποι απομακρύνονται από τους αστυνομικούς, ενώ ο Μπράιαν δίνει ακόμα εντολές διευθυντή στους αστυνομικούς στο περιπολικό.

Διανομή
-------

* Τζον Κλιζ ως Μπράιαν Στίμπσον
* Πενέλοπε Γουίλτον ως Πατ
* Άλισον Στίντμαν ως Γκουέντα Στίμπσον
* Στίβεν Μουρ ως κύριος Τζόλι
* Σάρον Μέιντεν ως Λόρα Γουάζλι

Παραγωγή
--------

Η ταινία βασίστηκε σε πρωτότυπο σενάριο του Μάικλ Φρέιν, που τότε ήταν περισσότερο γνωστός ως μυθιστοριογράφος και θεατρικός συγγραφέας. Ο Φρέιν είπε: «Πάντα ήθελα να γράψω κάτι για έναν άνθρωπο που καθυστερεί γιατί έχω σημαντικά προβλήματα με αυτό ο ίδιος».

Το έδειξε στον θεατρικό παραγωγό Μάικλ Κόντρον, με τον οποίο είχε συνεργαστεί σε 5 θεατρικά έργα, και ρώτησε αν ο Κόντρον θα ήθελε να κάνει την παραγωγή. Είπα «Γιατί όχι;» αναφέρει ο παραγωγός. «Πάντα με ενδιέφερε το σινεμά».

Ο Τζον Κλιζ κλήθηκε να πρωταγωνιστήσει. «Κανείς δεν θα το πιστέψει, αλλά δεν είχα ιδέα για κάστινγκ», είπε ο Φρέιν.

Ο Κλιζ αργότερα είπε ότι το σενάριο ήταν "το καλύτερο που έχω δει ποτέ. Την ίδια μέρα που έφτασε στο σπίτι μου, τηλεφώνησα στον ατζέντη μου και είπα: "Αυτό πρέπει να το κάνω".

Τα γυρίσματα διήρκεσαν οκτώ εβδομάδες τον Ιούνιο και τον Ιούλιο του 1985.

Υποδοχή
-------

Στον ιστότοπο κριτικών Rotten Tomatoes, η ταινία έχει βαθμολογία έγκρισης 80% με βάση 5 κριτικές. 

Μια φράση που είπε ο Στίμπσον έχει γίνει διάσημη, αν και δεν αναφέρεται πάντα με τον σωστό τρόπο: "Δεν είναι η απόγνωση, Λόρα. Την απόγνωση την αντέχω. Είναι η ελπίδα!"

Παραπομπές
----------

1. ↑  www.imdb.com/title/tt0090852/. Ανακτήθηκε στις 15  Απριλίου 2016.
2. 1 2 3 4  www.ofdb.de/film/6210,Clockwise. Ανακτήθηκε στις 15  Απριλίου 2016.
3. ↑  (Γερμανικά) *Λεξικό παγκόσμιων κινηματογραφικών ταινιών*. Zweitausendeins.
4. ↑  (Αγγλικά) *FilmAffinity*. 241328.
5. ↑  Clockwise Locations' at Gloucestershire on Screen
6. 1 2 3 4  Three of the best: David Newpart on three big theatrical names going into films Newport, David.
7. ↑  Honeycutt, Kirk (1 Nov 1986). «John Cleese wants out of the art houses». *Philadelphia Daily News* (Los Angeles): σελ. 21.
8. ↑  «Clockwise (1986)». *Rotten Tomatoes*. Ανακτήθηκε στις 12 Οκτωβρίου 2022.
9. ↑  Baggini, J. (n.d.).
10. ↑  «I can take the despair, it's the hope I can't stand». *Independent.ie*. 9 Οκτωβρίου 2011.
11. ↑  «It is the hope that kills you». 7 Ιουνίου 2017.
12. ↑  Kelner, Simon (8 Δεκεμβρίου 2022). «Don't jinx it, but this year England could actually win the World Cup». *inews.co.uk*.
13. ↑  McElvoy, Anne (19 Μαρτίου 2019). «The current state of Brexit reminds me of John Cleese minus the laughs». *Evening Standard*.
14. ↑  «'It's the hope I can't stand': experts warn enduring trauma for MH370 family members». *South China Morning Post*. 28 Μαρτίου 2014.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* *Όλα στραβά κι ανάποδα*   στην IMDb
* *Όλα στραβά κι ανάποδα* στο Rotten Tomatoes