Ο **Αράμ Γεργκανιάν** (αρμενικά: *Արամ Երկանեան*, Ερζερούμ, Οθωμανική Αυτοκρατορία, 1900 -  Κόρδοβα, Αργεντινή, 1934) ήταν Αρμένιος βετεράνος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου και μέλος της Αρμενικής Επαναστατικής Ομοσπονδίας (Ντασνάκ) που έμεινε γνωστός για τη συμμετοχή του στην ομάδα εκτελεστών της επιχείρησης «Νέμεσις», η οποία αποσκοπούσε στην εξόντωση των πρωταιτίων της γενοκτονίας των Αρμενίων στα εδάφη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Για τη δράση του τιμάται από τους ομοεθνείς του ως εθνικός ήρωας.

Βιογραφία
---------

Ο Γεργκανιάν γεννήθηκε την 20η Μαΐου του 1900 στο Ερζερούμ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και κατά την εφηβική του ηλικία αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη γενέτειρά του καταφεύγοντας στη Ρωσική Αυτοκρατορία, εξαιτίας της μαζικής εξόντωσης των Αρμενίων στο πλαίσιο της εφαρμοζόμενης γενοκτονίας. Αργότερα έλαβε μέρος κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στην εκστρατεία του Καυκάσου ως οπλίτης των αρμενικών εθελοντικών δυνάμεων του ρωσικού στρατού και κατόπιν της Πρώτης Αρμενικής Δημοκρατίας πολεμώντας μεταξύ άλλων στη μάχη του Μπας-Αμπαράν, στο Απαράν της σημερινής Αρμενίας.

Από το 1919 συμμετείχε ως μέλος της ομάδας εκτελεστών στην επιχείρηση «Νέμεσις» της Αρμενικής Επαναστατικής Ομοσπονδίας για την τιμωρία των πρωτεργατών της γενοκτονίας των Αρμενίων. Το 1920 εκτέλεσε ένα κυβερνητικό στέλεχος του Αζερμπαϊτζάν και το επόμενο έτος εκτέλεσε στην Τιφλίδα τον πολιτικό και πρώην πρωθυπουργό της Λαοκρατικής Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν, Φατάλι Χαν Κίοσκι, ο οποίος θεωρείτο αντιαρμένιος και υπεύθυνος για τη μεγάλη σφαγή των Αρμενίων του Μπακού τον Σεπτέμβριο του 1918.

Στις 17 Απριλίου του 1922, από κοινού με τον Αρσαβίρ Σιρακιάν εκτέλεσε στο Βερολίνο μετά από περίπου έναν μήνα παρακολούθησης, τους Νεότουρκους Μπαχαεντίν Σακίρ (καταδικασμένος ερήμην για τις σφαγές των Αρμενίων του Ερζερούμ) και Τζεμάλ Αζμί (πρώην κυβερνήτης της Τραπεζούντας, γνωστός με το παρωνύμιο «χασάπης της Τραπεζούντας»). Απέφυγε τη σύλληψη και αργότερα εγκαταστάθηκε για μερικά χρόνια στη Ρουμανία. Το 1927 ο Γεργκανιάν μετανάστευσε στο Μπουένος Άιρες της Αργεντινής και το 1931 μετακόμισε στην Κόρδοβα, όπου απεβίωσε στις 2 Αυγούστου του 1934, προσβεβλημένος από φυματίωση. Ήταν παντρεμένος και πατέρας μίας κόρης.

Ο Γεργκανιάν τιμάται από τους Αρμένιους ως εθνικός ήρωας, ενώ το 2000 πραγματοποιήθηκε στο Γερεβάν ειδική εκδήλωση για τη συμπλήρωση ενός αιώνα από τη γέννησή του.

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3  Tapan, Noyan (11 Σεπτεμβρίου 2000). «National Hero Aram Yerganyan Remembered». *asbarez.com*. Asbarez. Ανακτήθηκε στις 8 Νοεμβρίου 2020.
2. 1 2  «Βιογραφία» (PDF). *operationnemesis.com* (στα Αρμενικά). Operation Nemesis. Ανακτήθηκε στις 8 Νοεμβρίου 2020.
3. 1 2 3  Hratch Dasnabedian, *History of the Armenian Revolutionary Federation Dashnaktsutiun 1890/1924*, OEMME Edizioni, Milan 1990. σελ. 212.
4. 1 2  «The Avengers». *operationnemesis.com* (στα Αγγλικά). Operation Nemesis. Ανακτήθηκε στις 8 Νοεμβρίου 2020.
5. ↑  Κιουρκτσή, Έλενα. «Επιχείρηση «Νέμεσις»: Στο όνομα της Θείας Δίκης». *armeniangenocide100.gr*. Armenian Genocide 100. Ανακτήθηκε στις 8 Νοεμβρίου 2020.
6. ↑  Dasnabedian, 1990, σελ. 157.
7. 1 2  Ronald Grigor Suny, *"They Can Live in the Desert but Nowhere Else". A History of the Armenian Genocide*, Princeton University Press, 2015, σελ. 334, 337.