Συντεταγμένες: 53°46′48″N 20°29′39″E﻿ / ﻿53.78000°N 20.49417°E﻿ / 53.78000; 20.49417

To **Όλστιν** (πολωνικά: *Olsztyn*, γερμανικά: *Allenstein*) είναι πόλη στη βορειοανατολική Πολωνία, πρωτεύουσα του βοεβοδάτου Βαρμίας-Μαζουρίας. Το 2015 είχε 174.083 κατοίκους. Είναι χτισμένη στις όχθες του ποταμού Λίνα. Η πόλη δημιουργήθηκε με την κατασκευή του κάστρου των Τευτόνων το 1347. Αποτελεί σιδηροδρομικό και οδικό κόμβο. Το 1999 δημιουργήθηκε το πανεπιστήμιο του Όλστιν από την ένωση της γεωργικής, παιδαγωγικής και θεολογικής σχολής του Όλστιν.

Ιστορία
-------

Το κάστρο του Όλστιν
Το 1334 κατασκευάστηκε στις όχθες του Λίνα (Άλεν) ένας ξύλινος πύργος, και στο ίδιο σημείο διατάχθηκε η κατασκευή ενός πλίνθινου κάστρου από το συμβούλιο της Βαρμίας. Το Άλεντσαϊν (γερμανικό όνομα του Όλστιν) έλαβε δικαιώματα πόλης τις 31 Οκτωβρίου 1353. Τον 15ο αιώνα, η πόλη πέρασε αρκετές φορές στην κατοχή των Πολωνών, όπως το 1410, μετά τη μάχη του Γκρούνβαλντ, αλλά επανήλθε στην κυριαρχία του Τευτονικού Τάγματος. Το 1440 συμμετείχε στην Πρωσική Συνομοσπονδία, ενάντια στην υψηλή φορολογία που επέβαλαν οι Τεύτονες. Το 1466, ολόκληρη η Βαρμία, μαζί με το Όλστιν, πέρασε στην κυριαρχία των Πολωνών. Οι Τεύτονες επιχείρησαν να ανακτήσουν το κάστρο το 1521, αλλά οι Πολωνοί, με επικεφαλής τον Νικόλαο Κοπέρνικο, απέκρουσαν την επίθεση.

Στα τέλη του 17ου και στις αρχές του 18ου αιώνα, η πόλη γνώρισε παρακμή, λόγω των πολέμων και των επιδημιών. Μετά τον πρώτο διαμελισμό της Πολωνίας το 1772, πέρασε στην κατοχή της Πρωσίας. Κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα, η εικόνα της πόλης άλλαξε λόγω της θέσης της ως σιδηροδρομικός κόμβος και της βιομηχανοποίησης και έγινε η σημαντικότερη πόλη στη νότια Ανατολική Πρωσία. Η πόλη είχε σημαντικό αριθμό Πολωνών. Το 1914, οι Ρώσοι κατέλαβαν τη πόλη, αλλά τα γερμανικά στρατεύματα την ανέκτησαν μετά τη Μάχη του Τάνενμπεργκ. Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, διεξήχθη δημοψήφισμα, σύμφωνα με το οποίο η πόλη έγινε τμήμα της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, οι Σοβιετικοί κατέλαβαν την πόλη τις 22 Ιανουαρίου 1945 και την πυρπόλησαν.

Μετά τον πόλεμο, το Όλστιν πέρασε στην κυριαρχία της Πολωνίας, και συνέχισε την ανάπτυξή του, ως πρωτεύουσα του βοϊβοδάτου Βαρμίας-Μαζουρίας. Το 1967 εγκαινιάστηκε το μεγαλύτερο εργοστάσιο της περιοχής, το οποίο παρασκευάζει λάστιχα αυτοκινήτων. Το 1973, με αφορμή τα 500 χρόνια από τη γέννηση του Κοπέρνικου, κατασκευάστηκε στην πόλη πλανητάριο. Η πόλη έγινε από κοινού έδρα της ρωμαιοκαθολικής επισκοπής της Βαρμίας, η οποία από το 1992 έχει γίνει αρχιεπισκοπή.

Αδελφοποιημένες πόλεις
----------------------

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * Κάλπε, Ισπανία
* Σατωρού, Γαλλία
* Γκελζενκίρχεν, Γερμανία
 | * Καλίνινγκραντ, Ρωσία
* Λουτσκ, Ουκρανία
* Όφενμπουργκ, Γερμανία
 | * Ρίτσμοντ, Ηνωμένες Πολιτείες
* Ροβανιέμι, Φινλανδία
* Μπιέλσκο-Μπιάουα, Πολωνία
 |

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Γερμανικά, Αγγλικά, Γαλλικά, Ισπανικά, Ιταλικά) *archINFORM*. 4053. Ανακτήθηκε στις 6  Αυγούστου 2018.
2. ↑  *GEOnet Names Server*. 11  Ιουνίου 2018. -519859.
3. ↑  bdl.stat.gov.pl/api/v1/data/localities/by-unit/042815662011-0964465?var-id=1639616&format=jsonapi. Ανακτήθηκε στις 6  Οκτωβρίου 2022.
4. 1 2  «Olsztyn - local history». POLIN Museum of the History of Polish Jews. Ανακτήθηκε στις 11 Ιουλίου 2016. [*νεκρός σύνδεσμος*]
5. 1 2  «The history of Olsztyn». visit.olsztyn.eu. Ανακτήθηκε στις 11 Ιουλίου 2016.
6. ↑  «Le service municipal des jumelages» [Châteauroux municipal twinning service]. *Ville de Châteauroux* (στα Γαλλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Σεπτεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 4 Αυγούστου 2013.
7. ↑  «List of Twin Towns in the Ruhr District» (PDF). *Twins2010.com*. 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 28 Νοεμβρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 28 Οκτωβρίου 2009.
8. ↑  «*Bielsko-Biała – Partner Cities*». 2008 Urzędu Miejskiego w Bielsku-Białej. Ανακτήθηκε στις 10 Δεκεμβρίου 2008.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Όλστιν** |

* Επίσημη ιστοσελίδα Αρχειοθετήθηκε 2015-02-15 στο Wayback Machine.
* Οδηγός του Όλστιν

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 145388875
* LCCN: n2010065556
* GND: 1008435-6
* NKC: ge932874

 |

 |