Συντεταγμένες: 40°47′27″N 22°27′58″E﻿ / ﻿40.79083°N 22.46611°E﻿ / 40.79083; 22.46611

Το **Αρχοντικό** (επισήμως *Αρχοντικόν*) είναι πεδινό χωριό της Ελλάδας, της περιφερειακής ενότητας (πρώην Νομού) Πέλλας. Είναι κτισμένο σε μεσοσταθμικό υψόμετρο 60 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, μεταξύ Γιαννιτσών και Πέλλας, και ο πληθυσμός του στην απογραφή του 2011 ήταν 218 κάτοικοι.

Διοικητική ιστορία
------------------

Παλαιότερα το Αρχοντικό, γνωστό και με την παλαιά του ονομασία **Αλάρη** ή **Άλαρι**, ήταν χωριό του Δήμου Γιαννιτσών και της Επαρχίας Γιαννιτσών, του Νομού Πέλλης, χωρίς να αποτελεί αυτόνομη κοινότητα. Με την εφαρμογή του Σχεδίου «Καποδίστριας», το Αρχοντικό προσαρτήθηκε στο Δημοτικό διαμέρισμα Γιαννιτσών του Δήμου Γιαννιτσών του Νομού Πέλλας. Με την εφαρμογή του Προγράμματος «Καλλικράτης» την 1η Ιανουαρίου 2011, το χωριό έφθασε στη σημερινή διοικητική του υπαγωγή, σύμφωνα με την οποία αποτελεί έναν από τους 8 οικισμούς της Δημοτικής κοινότητας Γιαννιτσών, η οποία υπάγεται στη Δημοτική Ενότητα Γιαννιτσών του νέου Δήμου Πέλλας της Περιφερειακής ενότητας Πέλλας.

Πληθυσμός
---------

Μόνιμος | Έτος | Πληθυσμός |
| --- | --- |
| 1991 | 214 |
| 2001 | 223 |
| 2011 | 218 |

Πραγματικός (de facto) | Έτος | Πληθυσμός |
| --- | --- |
| 1961 | 441 |
| 1971 | 285 |
| 1981 | 257 |
| 1991 | 213 |
| 2001 | 231 |
| 2011 | 214 |

Γεωγραφία
---------

Οι γεωγραφικές συντεταγμένες του κέντρου του Αρχοντικού είναι 40°47΄27΄΄ Βόρειο πλάτος και 22°27΄58΄΄ Ανατολικό μήκος, σε μεσοσταθμικό υψόμετρο 60 μέτρα. Κοντινότερος οικισμός είναι το Μεσιανό, 2 χιλιόμετρα οδικώς προς τα νοτιοανατολικά. Το Αρχοντικό απέχει επίσης 5 χιλιόμετρα οδικώς (4,5 σε ευθεία γραμμή) από το κέντρο των Γιαννιτσών, πρωτεύουσας του δήμου του.

Αρχαίος οικισμός
----------------

Ο αρχαίος οικισμός του Αρχοντικού έχει τη μορφή τούμπας-τράπεζας και βρίσκεται 4,5 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Πέλλας. Υπήρξε σημαντικό αστικό κέντρο κατά τους προϊστορικούς και ιστορικούς χρόνους, έως το 400 π.Χ. περίπου, οπότε και επιλέχθηκε ως νέα πρωτεύουσα του Βασιλείου της Μακεδονίας η Πέλλα.

Παραπομπές
----------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑  ΠΛ 3:713
5. ↑  ΠΛΜ 11:283
6. ↑

Πηγές
-----

* Το λήμμα «Αρχοντικόν» στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 7, σελ. 19
* *Ελλάς: οδικοί-τουριστικοί χάρτες*, έκδ. Ν. & Ι. Φώτης, 33η έκδοση, Αθήνα 2005/6, σελ. 22
* Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, 1996, 2006 (ΠΛΜ)
* Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1963 (ΠΛ)

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οικισμοί του Δήμου Πέλλας |
| --- |
|  |
| Δημοτική ενότητα Γιαννιτσών | 
* Αμπελειές
* Αρχοντικό
* Ασβεσταριό
* Γιαννιτσά
* Δαμιανό
* Ελευθεροχώρι
* Λεπτοκαρυά
* Μελίσσι
* Μεσιανό
* Παραλίμνη
 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Κρύας Βρύσης | 
* Άγιος Λουκάς
* Ακρολίμνη
* Εσώβαλτα
* Κρύα Βρύση
* Σταυροδρόμι
 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Κύρρου | 
* Αξός
* Αραβησσός
* Αχλαδοχώρι
* Κρώμνη
* Λάκκα
* Νέος Μυλότοπος
* Παλαιός Μυλότοπος
* Πλαγιάρι
* Ποντοχώρι
 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Μεγάλου Αλεξάνδρου | 
* Άγιος Γεώργιος
* Γαλατάδες
* Γυψοχώρι
* Δροσερό
* Καρυώτισσα
* Λιπαρό
* Παλαίφυτο
* Τριφύλλι
 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Πέλλας | 
* Αγροσυκιά
* Άθυρα
* Δυτικό
* Νέα Πέλλα
* Πέλλα
* Λιβαδίτσα
* Ραχώνα
 |
|  |
| Ιστορικοί οικισμοί | 
* Βραστή
* Εξώβαλτα
* Κύρρος
* Παλαιά Καρυώτισσα
* Πυργάρι
* Υδρόμυλοι
 |
|  |
| Μονές | 
* Μονή Αγίας Παρασκευής
* Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου
 |
|  |
| 
* Έδρα: Γιαννιτσά
* Ιστορική έδρα: Πέλλα
* Ιστότοπος: giannitsa.gr
 |

 |