Ο ***Προμηθέας*** (αγγλικά: *Prometheus*) είναι αμερικανική περιπέτεια επιστημονικής φαντασίας, παραγωγής 2012, σε σκηνοθεσία Ρίντλεϊ Σκοτ και σε σενάριο των Τζον Σπάιτς και Ντέιμον Λίντελοφ. Πρωταγωνιστούν οι Νούμι Ραπάς, Μάικλ Φασμπέντερ, Γκάι Πιρς, Ίντρις Έλμπα, Λόγκαν Μάρσαλ-Γκριν και Σαρλίζ Θερόν. Τοποθετημένο στα τέλη του 21ου αιώνα, η ιστορία επικεντρώνεται στο πλήρωμα του διαστημόπλοιου "Προμηθέας", όταν αυτό οδηγείται σε έναν μακρινό κόσμο με προηγμένο πολιτισμό, ψάχνοντας την προέλευση της ανθρωπότητας. Γρήγορα θα έρθουν αντιμέτωποι με μια απειλή που μπορεί να εξαφανίσει ολόκληρο το ανθρώπινο γένος.

Η ταινία ξεκίνησε ανάπτυξη στις αρχές του 2000 ως πέμπτη προσθήκη στη σειρά ταινιών *Άλιεν*, με τους Ρίντλεϊ Σκοτ και Τζέιμς Κάμερον να σκέφτονται ιδέες για μια ταινία που θα λειτουργούσε ως πρίκουελ της ταινίας *Άλιεν: Ο Επιβάτης του Διαστήματος* (Alien, 1979). To 2003, το πρότζεκτ έμεινε στην άκρη με την ανάπτυξη της ταινίας *Άλιεν Εναντίον Κυνηγού* (Alien vs. Predator) και παρέμεινε ανεκμετάλλευτο μέχρι το 2009 όταν ο Σκοτ έδειξε ξανά ενδιαφέρον. Το σενάριο που έγραψε ο Σπάιτς λειτουργούσε ως πρίκουελ των γεγονότων του *Άλιεν*, αλλά ο Σκοτ προτίμησε μια διαφορετική κατεύθυνση. Στα τέλη του 2010, προσέλαβε τον Λίντελοφ να ξαναγράψει το σενάριο του Σπάιτς και μαζί ανέπτυξαν μια ξεχωριστή ιστορία που προηγείται αυτής του *Άλιεν* αλλά δεν είναι αμέσα συνδεδεμένη με τη σειρά ταινιών. Σύμφωνα με τον Σκοτ, αν και η ταινία μοιράζεται στοιχεία με το *Άλιεν* και διαδραματίζεται στο ίδιο σύμπαν, ο *Προμηθέας* εξερευνά τη δική του μυθολογία και τις δικές του ιδέες.

Ο *Προμηθέας* ξεκίνησε παραγωγή τον Απρίλιο του 2010, με εκτεταμένες φάσεις σχεδιασμού και ανάπτυξης της τεχνολογίας και των πλασμάτων που η ταινία απαιτούσε. Τα γυρίσματα ξεκίνησαν το Μάρτιο του 2011 με προϋπολογισμό 120 με 130 εκατομμύρια δολάρια. Η ταινία γυρίστηκε εξ ολοκλήρου με κάμερες 3D.

Η ταινία κυκλοφόρησε στους κινηματογράφους την 1η Ιουνίου 2012 στο Ηνωμένο Βασίλειο και στις 8 Ιουνίου 2012 στις Ηνωμένες Πολιτείες. Έλαβε κυρίως καλές κριτικές, κινήθηκε εντυπωσιακά στο box office αποφέροντας 403,3 εκατομμύρια δολάρια παγκοσμίως και έλαβε μία υποψηφιότητα για Όσκαρ.

Πλοκή
-----

Μια ομάδα επιστημόνων ταξιδεύει με το διαστημόπλοιο "Προμηθέας". Όταν επισκέπτονται έναν μακρινό πλανήτη εκτός του ηλιακού συστήματος, προκειμένου να συλλέξουν στοιχεία που σχετίζονται με την προέλευση του ανθρώπινου είδους και την εμφάνισή του στη Γη, ανακαλύπτουν έναν εξωγήινο κόσμο. Γρήγορα συνειδητοποιούν ότι κάτι τρομακτικό κρύβεται εκεί και θα δώσουν μάχη για να επιβιώσουν ενώ γίνεται ξεκάθαρο ότι η φρίκη που βιώνουν απειλεί όχι μόνον τους ίδιους, αλλά και την ύπαρξη ολόκληρης της ανθρωπότητας.

Παραγωγή
--------

### Ανάπτυξη

Η ανάπτυξη μιας πέμπτης προσθήκης στη σειρά ταινιών *Άλιεν* ξεκίνησε το 2002. Εκείνη την περίδο, ο Σκοτ σκεφτόταν να επιστρέψει στη σειρά, την οποία δημιούργησε το 1979 με την ταινία *Άλιεν: Ο Επιβάτης του Διαστήματος* (Alien), με σκοπό τη δημιουργία μιας συνέχειας που θα εξερευνούσε την προέλευση των εξωγήινων πλασμάτων. Η πρωταγωνίστρια ολόκληρης της σειράς ταινιών Σιγκούρνι Γουίβερ επίσης εξέφρασε ενδιαφέρον να επιστρέψει. Ο Τζέιμς Κάμερον, σκηνοθέτης της δεύτερης ταινίας *Άλιενς: Η Επιστροφή* (Aliens, 1986), συζήτησε την πιθανότητα μιας συνέχειας με τον Σκοτ και ξεκίνησε να δουλεύει στο σενάριο της ταινίας. Ήταν τότε που η 20th Century Fox προσέγγισε τον Κάμερον με ένα σενάριο για μία ένωση ταινιών στην οποία τα εξωγήινα τέρατα του *Άλιεν* θα έρχονταν αντιμέτωπα με τους Κυνηγούς της ομότιτλης σειράς ταινιών *Ο Κυνηγός* (Predator), μια ταινία που κυκλοφόρησε τελικά το 2004 με τον τίτλο *Άλιεν Εναντίον Κυνηγού* (Alien vs. Predator). Αφού η Fox επιβεβαίωσε την παραγωγής αυτής της ταινίας, ο Κάμερον σταμάτησε να δουλεύει στο σενάριό του, θεωρώντας ότι αυτή η ταινία θα ακύρωνε ολόκληρο το φραντσάιζ. Το 2006 ο Κάμερον επιβεβαίωσε ότι δεν θα επέστρεφε στο πρότζεκτ, πιστεύοντας ότι η σειρά ανήκει στη Fox και δεν ήταν πρόθυμος να έρθει αντιμέτωπος με το στούντιο, προσπαθώντας να τους επηρεάσει για μια πιθανή συνέχεια.

Το Μάιο του 2009, η Fox ανακοίνωσε το πρόζεκτ ως "επαναπροσδιορισμό" της σειράς ταινιών *Άλιεν* κάτι το οποίο γρήγορα άλλαξε ως άτιτλο πρίκουελ του *Άλιεν*. Τον Ιούλιο του 2009, ο Σκοτ ορίστηκε επίσημα ως σκηνοθέτης της ταινίας και ο Σπάιτς ως σεναριογράφος. Τον Ιούλιο όμως του 2010, προσελήφθη ο Ντέιμον Λίντελοφ να ξαναγράψει το σενάριο του Σπάιτς σε μια πιο πρωτότυπη δουλειά. Τον Οκτώβριο του 2010, ο Λίντελοφ παρέδωσε το σενάριό του στη Fox. 

To Δεκέμβριο του 2010, ανακοινώθηκε οτι ο τίτλος της ταινίας θα είναι *Paradise* και τον Ιανουάριο του 2011 επιβεβαιώθηκε ο τίτλος *Προμηθέας*. Ως ημερομηνία κυκλοφορίας ορίστηκε αρχικά η 9η Μαρτίου 2012 αλλά εβδομάδες αργότερα άλλαξε για τις 8 Ιουνίου 2012. Με τον τίτλο και την ημερομηνία κυκλοφορίας ορισμένα, η παραγωγή ξεκίνησε δημοσίως να απομακρύνει την ταινία από τις συνδέσεις του με το *Άλιεν*. Οι δημιουργοί ήταν επίτηδες ασαφείς ως προς τη σύνδεση μεταξύ των δύο ταινιών, πιστεύοντας ότι έτσι θα μεγάλωνε η προσμονή του κοινού. Ο Σκοτ δήλωσε *"Ενώ το "Άλιεν" ήταν το εναρκτήριο σημείο αυτού του πρότζεκτ, μέσα από όλη αυτή τη διαδικασία δημιουργίας προέκυψε μία καινούρια, μεγάλη μυθολογία και ένα σύμπαν μέσα στο οποίο αυτή η πρωτότυπη ιστορία διαδραματίζεται"*. Τον Ιούνιο του 2011, οι Σκοτ και Λίντελοφ επιβεβαίωσαν ότι ο *Προμηθέας* διαδραματίζεται στο ίδιο σύμπαν με τα γεγονότα της σειράς *Άλιεν*. Τον Ιούλιο του 2011, ο Σκοτ δήλωσε ότι *"από το τέλος της τρίτης πράξης αρχίζεις να συνειδητοποιείς ότι υπάρχει ένα DNA από την πρώτη ταινία "Άλιεν", αλλά κάνενα από τις επακόλουθες ταινίες"*.

### Σενάριο

Ο Σπάιτς συνάντησε τον Σκοτ στα τέλη του 2009, όπου συζήτησαν την επιθυμία του Σκοτ να κάνει ένα πρίκουελ του *Άλιεν*. Ο Σπάιτς είπε την ιδέα του, η οποία συμπεριλάμβανε μια "γέφυρα" που θα ένωνε την "ανθρώπινη ιστορία" της ταινίας με τη μυθολογία του *Άλιεν*. Γρήγορα ο Σπάιτς προσελήφθη και τα Χριστούγεννα του 2009 παρέδωσε στους παραγωγούς το πρώτο του ολοκληρωμένο προσχέδιο. Μέσα σε 12 ώρες, ο Σκοτ επέστρεψε το σενάριο με σημειώσεις για αλλαγές και ο Σπάιτς πέρασε την ημέρα των Χριστουγέννων ξαναγράφοντας το σενάριο. Μέχρι τον Απρίλιο του 2010, το σενάριο βρισκόταν στο τέταρτο προσχέδιο. Ο Σκοτ περίεγραψε το σενάριο, λέγοντας *"Μιλάμε για θεούς και μηχανικούς. Μηχανικούς του διαστήματος. Και μήπως οι εξωγήινοι σχεδιάστηκαν ως μια μορφή βιολογικού πολέμου; Η' ήταν η βιολογία που μπήκε στη μέση για να καθαρίσει τον πλανήτη;"*
 Τον Ιούνιο του 2010, ο Σκοτ δήλωσε ότι το σενάριο ήταν ολοκληρωμένο και έτοιμο να γυριστεί.

Ωστόσο, ο Σκοτ επικοινώνησε με τον Λίντελοφ και του ζήτησε να διαβάσει το σενάριο του Σπάιτς. Μέσα σε μια ώρα ο Λίντελοφ κρατούσε στα χέρια του σενάριο. Ο Λίντελοφ πληροφόρησε τους παραγωγούς και τον Σκοτ ότι η ιστορία βασιζόταν σε μεγάλο βαθμό σε στοιχεία του *Άλιεν*. Ως άμεσο πρίκουελ του *Άλιεν*, επικεντρωνόταν στο να οδηγεί στην ιστορία της πρώτης ταινίας. Ο Λίντελοφ είπε *"Αν το φινάλε του "Προμηθέα" είναι απλά το δωμάτιο, γεμάτο αυγά, μέσα στο οποίο μπαίνει ο Τζον Χαρτ, δεν υπάρχει τίποτα ενδιαφέρον σε αυτό, επειδή ξέρουμε πως θα τελιώσει. Στις καλές ιστορίες δεν ξέρεις πως τελειώνουν. Ένα αυθεντικό πρίκουελ πρέπει απαραιτήτως να προηγείται των γεγονότων της πρωτότυπης ταινίας, αλλά να είναι κάτι εντελώς διαφορετικό, με διαφορετικούς χαρακτήρες, να έχει ένα εντελώς διαφορετικό θέμα, αν και διαδραματίζεται στον ίδιο κόσμο"*.

Ο Λίντελοφ βρήκε τα άλλα μέρη του σεναρίου αρκετά δυνατά ώστε να επιβιώσουν χωρίς τη σύνδεση με το *Άλιεν*. Πρότεινε η ταινία να διαδραματίζεται παράλληλα με τις ταινίες *Άλιεν*, ώστε αν προκύψει συνέχεια να έχει τον τίτλο *Προμηθέας 2* και όχι *Άλιεν*. Είπε την ιδέα του στους παραγωγούς και αμέσως μετά προσελήφθη. Υπό την επίβλεψη του Λίντελοφ, το σενάριο του Σπάιτς άρχιζε να απομακρύνεται από πρίκουελ του *Άλιεν* σε μια πιο πρωτότυπη δημιουργία. Οι Σκοτ και Λίντελοφ δούλεψαν μαζί πέντε μέρες την εβδομάδα μεταξύ Ιουλίου και Αυγούστου του 2010, προσπαθώντας να δημιουργήσουν το όραμα του Σκοτ και πως να αλλάξουν το σενάριο. Ο Λίντελοφ παρέδωσε το πρώτο του προσχεδίο το Σεπτέμβριο του 2010.

Box office
----------

Με προϋπολογισμό 120-130 εκατομμύρια δολάρια, η ταινία *Προμηθέας* έκανε άνοιγμα τριημέρου στη 2η θέση με 51 εκατομμύρια δολάρια. Οι συνολικές εισπράξεις στο αμερικανικό box office έφτασαν τα 126,4 εκατομμύρια δολάρια και στον υπόλοιπο κόσμο συγκέντρωσε 276,8 εκατομμύρια δολάρια. Παγκοσμίως απέφερε 403,3 εκατομμύρια δολάρια.

Βραβεία & Υποψηφιότητες
-----------------------

| Οργάνωση | Κατηγορία | Υποψήφιος | Αποτέλεσμα |
| --- | --- | --- | --- |
| Όσκαρ | Οπτικά Εφέ | Ρίτσαρντ Στάμερς, Τρέβορ Γουντ, Τσάρλι Χένλεϊ & Μάρτιν Χιλ | Υποψηφιότητα |
| BAFTA | Ειδικά Οπτικά Εφέ | Ρίτσαρντ Στάμερς, Τσάρλι Χένλεϊ, Τρέβορ Γουντ & Πολ Μπάτεργουορθ | Υποψηφιότητα |
|

Παραπομπές
----------

1. 1 2  nmhh.hu/dokumentum/198182/terjesztett\_filmalkotasok\_art\_filmek\_nyilvantartasa.xlsx.
2. 1 2 3  www.imdb.com/title/tt1446714/releaseinfo?ref\_=tt\_ov\_inf+.
3. ↑  www.boxofficemojo.com/movies/?id=prometheus.htm.
4. ↑  (Αγγλικά) *Internet Movie Database*. www.imdb.com/title/tt1446714/releaseinfo. Ανακτήθηκε στις 17  Αυγούστου 2016.
5. ↑  www.sfi.se/sv/svensk-filmdatabas/Item/?itemid=75939&type=MOVIE&iv=Basic.
6. ↑  www.imdb.com/title/tt1446714/?ref\_=ttfc\_fc\_tt.
7. ↑  «Προμηθέας στο Rotten Tomatoes». *Rotten Tomatoes*. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2013.
8. 1 2 3 4  «Προμηθέας στο Box Office Mojo». *Box Office Mojo*. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
9. 1 2  «85th Academy Awards Nominations». oscar.go.com. Ανακτήθηκε στις 10 Ιανουαρίου 2013.
10. ↑  «Alien vs. Predator: Battle of the Sequels». *IGN* (News Corporation). 23 Ιανουαρίου 2002. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2012-06-16.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
11. ↑  Dan O'Bannon (Writer), Ridley Scott (Director), Sigourney Weaver (Actor) (2003). *Alien* (DVD (audio commentary track)). 20th Century Fox Home Entertainment, Inc.
12. 1 2  «AVP Killed Alien 5». *IGN* (News Corporation). 8 Φεβρουαρίου 2006. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2012-06-16.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
13. ↑  Vespe, Eric "Quint" (7 Φεβρουαρίου 2006). «Holy Crap! Quint Interviews James Cameron!!!». *Ain't It Cool News*. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
14. ↑  «The Blueprint for Ridley Scott's 'Prometheus'». ScripFlags.com. 26 Φεβρουαρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
15. ↑  Carroll, Larry (22 Απριλίου 2010). «Exclusive: Ridley Scott Reveals 'Alien' Prequel Details». *MTV*. Viacom. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
16. ↑  «Interview: Ridley Scott Talks Prometheus, Giger, Beginning of Man and Original Alien». Filmophilia. 17 Δεκεμβρίου 2011. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Ιουνίου 2012. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
17. ↑  Fleming, Michael (30 Ιουλίου 2009). «'Alien' prequel takes off». *Variety*.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
18. ↑  Mottram, James (3 Σεπτεμβρίου 2010). «Ridley Scott: 'I'm doing pretty good, if you think about it'». *The Independent* (London).. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
19. 1 2 3  Nashawaty, Chris (11 Μαΐου 2012). «Damon Lindelof on whether 'Prometheus' is an 'Alien' prequel, plus life after 'Lost' (Page 3)». *Entertainment Weekly* (Time Inc.). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2017-05-11.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
20. ↑  «Paradise Found: Ridley Scott’s Alien Prequel Gets a Title, Takes Aim at Yeoh and Fassbender». *New York*. 8 Δεκεμβρίου 2010.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
21. 1 2  «Ridley Scott Directing 'Prometheus' For Fox; Noomi Rapace Locked While Angelina Jolie And Charlize Theron Circling; Damon Lindelof Scripted With Scott From 'Alien' DNA». Deadline. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
22. ↑  O'Connell, Sean (5 Ιουνίου 2012). «Dialogue: Sir Ridley Scott Explains 'Prometheus,' Explores Our Past, and Teases Future 'Alien' Stories». *Movies.com* (Fandango).. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
23. ↑  Langshaw, Mark (9 Μαΐου 2012). «'Prometheus' gets 15 certificate in UK, passed uncut». *Digital Spy* (Nat Mags).. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
24. ↑  Warner, Kara (14 Ιανουαρίου 2011). «'Alien' Prequel Turns Into Ridley Scott's 'Prometheus'». MTV.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
25. ↑  «Ridley Scott, Michael Fassbender, Noomi Rapace Tease 'Prometheus' at CineEurope». *Hollywood Reporter* (Prometheus Global Media). 28 Ιουνίου 2011.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
26. 1 2 3  «Damon Lindelof Explains How Ridley Scott's 'Prometheus' is Connected to the 'Alien' Films». /Film. 28 Ιουνίου 2011. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
27. ↑  «Ridley Scott Talks Prometheus, Giger and the Space Jockey». *ComingSoon.net*. CraveOnline. 19 Δεκεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
28. ↑  Olson, Parmy (3 Μαΐου 2012). «How An Unsung Screenwriter Got To Work With Ridley Scott On Prometheus, And Ended Up 'Riding A Bronco'». *Forbes]* (Forbes publishing). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2012-05-03.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
29. ↑  Carroll, Larry (22 Απριλίου 2010). «Exclusive: Ridley Scott Reveals 'Alien' Prequel Details». *MTV*. Viacom. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
30. ↑  Mottram, James (3 Σεπτεμβρίου 2010). «Ridley Scott: 'I'm doing pretty good, if you think about it». *The Independent* (London).. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
31. ↑  «Ridley Scott wants to make two ‘Alien’ prequels». *Los Angeles Times* (Tribune Company). 15 Ιουνίου 2010.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
32. ↑  Nashawaty, Chris (11 Μαΐου 2012). «Damon Lindelof on whether 'Prometheus' is an 'Alien' prequel, plus life after 'Lost' (Page 1)». *Entertainment Weekly* (Time Inc.).. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
33. 1 2  Nashawaty, Chris (11 Μαΐου 2012). «Damon Lindelof on whether 'Prometheus' is an 'Alien' prequel, plus life after 'Lost' (Page 2)». *Entertainment Weekly* (Time Inc.). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2017-05-11.. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
34. ↑  Galloway, Stephen (16 Μαΐου 2011). «Return of the 'Alien' Mind». *The Hollywood Reporter* (Prometheus Global Media).. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2012.
35. ↑  «British Academy Film Awards Nominations in 2013». bafta.org. Ανακτήθηκε στις 9 Ιανουαρίου 2013.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Επίσημη ιστοσελίδα
* Προμηθέας στο IMDb

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Σειρά ταινιών *Άλιεν* |
| --- |
|  |
| Ταινίες | 
* *Άλιεν: Ο Επιβάτης του Διαστήματος*
* *Άλιενς: Η επιστροφή*
* *Άλιεν 3: Η Τελική Αναμέτρηση*
* *Άλιεν: Η Αναγέννηση*
 |
|  |
| Σχετικές ταινίες | 
* *Άλιεν Εναντίον Κυνηγού*
* *Άλιεν Εναντίον Κυνηγού 2*
* *Προμηθέας*
 |
|  |
| Σκηνοθέτες | 
* Ρίντλεϊ Σκοτ
* Τζέιμς Κάμερον
* Ντέιβιντ Φίντσερ
* Ζαν-Πιέρ Ζενέ
 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Τέχνη
* Πύλη:Κινηματογράφος
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 316753784
* LCCN: no2012107103
* GND: 1029585849
* BIBSYS: 5003908
* BNE: XX5280820

 |

 |