Οι **εμβοές** είναι ακουστοί ήχοι που παράγονται από το σώμα μας, και ο ασθενής τους ακούει. Περίπου το 1% των ενηλίκων στην Αγγλία, έχει εμβοές σε υψηλό βαθμό αρκετό ώστε να υφίστανται επιπτώσεις στην λειτουργικότητά τους (διαταραχές ύπνου, άγχος κτλ.). Ένα 8% αναφέρει ότι εξαιτίας των εμβοών δεν μπορεί να κοιμηθεί εύκολα ή το θεωρεί πρόβλημα που τον ενοχλεί ιδιαίτερα.

Αιτιολογία
----------

Τις εμβοές μπορούμε να τις χωρίσουμε σε τρεις μεγάλες κατηγορίες: 
1) σε αυτές που παράγονται από γειτονικά στο αυτί μας όργανα, όπως είναι τα αγγεία, οι αρθρώσεις, οι μύες,
2) σε αυτές που παράγονται από το ίδιο το αυτί μας και
3) σε αυτές που προέρχονται είτε από νευραξονικό βραχυκύκλωμα, είτε από χαμηλό όριο απόκρισης σε φυσιολογικό εγκεφαλικό συστημικό θόρυβο που με τον καιρό όμως συνήθως ενισχύεται (λόγο κατάθλιψης, αυτισμού κτλ. δεν λειτουργούν φυσιολογικά τα εγκεφαλικά φίλτρα, π.χ. αέναη γαγγλιακή δραστηριότητα, υπολειτουργία του προσαγωγίου κτλ.).
Φυσιολογικά δεν ακούμε τους ήχους που παράγει το σώμα μας. Αυτό συμβαίνει διότι ο θόρυβος του περιβάλλοντος, που ακόμα και σε ένα ήσυχο δωμάτιο υπάρχει, είναι αρκετός για να τους καλύψει. Όμως σε έναν πολύ ήσυχο χώρο είναι δυνατόν να ακούσουμε ένα βόμβο ή τον σφυγμό μας.

Η αμφίβολη σχέση μεταξύ Αυχενικής Δισκοπάθειας και Εμβοών
---------------------------------------------------------

Είναι γεγονός ότι η διαφορική διάγνωση των αιτίων των εμβοών είναι κάτι το πολύπλοκο, χρονοβόρο αλλά και ψυχοφθόρο για τον ασθενή και για τον γιατρό. Συχνά οι ιατροί ΩΡΛ παραπέμπουν ασθενείς με εμβοές σε ιατρούς ορθοπεδικούς με το ερώτημα «μήπως φταίει ο αυχένας». Βεβαίως είναι τεκμηριωμένο ότι οι συνήθεις παθήσεις του αυχένος, δηλαδή η αυχενική δισκοκήλη, η εκφυλιστική δισκοπάθεια και η εκφυλιστική σπονδυλαρθρίτις, προκαλούν πονοκέφαλο αλλά ΟΧΙ εμβοές. Μέχρι σήμερα δεν έχει τεκμηριωθεί εργαστηριακά ή επιδημιολογικά μιά τέτοια συσχέτιση.Υπάρχει μιά Γερμανική μελέτη των Reisshauer A, και συνεργατών από το Βερολίνο σχετικά με το θέμα, αλλά το τελικό πόρισμά της είναι αμφίβολο. Σαν τελικό conclusion οι ερευνητές γράφουν: CONCLUSION: *«Our results corroborate the clinical significance of manual therapeutic findings as part of the diagnostic workup for tinnitus. They show that a uniform and standardized examination protocol is needed, and that appropriate physical therapeutic measures should be incorporated into the interdisciplinary therapeutic management of patients with tinnitus»*.ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: *«Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την κλινική σημασία των θεραπευτικών ευρημάτων ως μέρος της μελέτης διάγνωσης για τις εμβοές. Δείχνουν ότι ένα ενιαίο και τυποποιημένο πρωτόκολλο εξέτασης είναι απαραίτητο, και ότι η κατάλληλη Φυσικοθεραπεία θα πρέπει να ενσωματωθούν στη διεπιστημονική θεραπευτική διαχείριση των ασθενών με εμβοές»*.

Θεραπεία των εμβοών
-------------------

* 1.Αιτιολογική θεραπεία γίνεται αν βρεθεί με βεβαιότητα το αίτιο (Φάρμακα, Χειρουργικές επεμβάσεις, κλπ)

* 2.Αγγειοδιασταλτικά και βελτιωτικά μικροκυκλοφορίας φάρμακα: Stugeron, Sibelium, Αntivom, Vastarel, Complamin, Ronicol, Startonyl, Hydergine, Loftyl, Sermion, Τarontal, Νοοtrop, Fludilat, Βetaserc, κλπ.
* 3.Αντιαλλεργικά φάρμακα: Χοzal, Αtarax, Benadryl, Dimetane, Polaramine, Zirtek, Nalomet, Syneptine.
* 4.Κατασταλτικά του Λαβυρίνθου: Vertigo-Vomex, Dramamine, Phenergan, Atarax, Postadoxine, Torecan.
* 5. Ψυχολογική υποστήριξη, ατομική Ψυχοθεραπεία, και πιθανώς φάρμακα υπνωτικά, αγχολυτικά ή αντικαταθλιπτικά

Πρακτικά μέτρα θεραπείας
------------------------

Το πρώτο μέλημα του ειδικού είναι να ξεκαθαρίσει το κατά πόσον υπάρχει κάποια συγκεκριμένη βλάβη που επιδέχεται άμεση θεραπεία (π.χ. βύσμα, ωτίτιδα,) ή έστω με χειρουργική αντιμετώπιση όπως είναι στους όγκους του εγκεφάλου που συνήθως είναι καλοήθεις. Τον ειδικό βοηθούν εδώ ορισμένες εξετάσεις στις οποίες πιθανόν να υποβληθεί ο πάσχων, όπως Αξονική Τομογραφία εγκεφάλου. Εάν μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου αποδειχθεί ότι οι εμβοές προκαλούνται από πάθηση που δεν μπορεί να θεραπευθεί ριζικά, τότε υπάρχουν οι εξής πιθανότητες:
Πιθανότατα ο ειδικός θα δοκιμάσει αρχικά την αποτελεσματικότητα ορισμένων φαρμάκων. Τα φάρμακα αυτά δεν είναι πάντοτε αποτελεσματικά, αλλά αρκετές φορές ελαττώνουν θεαματικά την ένταση των εμβοών. Αν σε διάστημα ολίγων μηνών δεν σημειωθεί βελτίωση, δεν υπάρχει λόγος να συνεχιστεί η φαρμακευτική αγωγή. Εάν σημειώνονται αϋπνίες λόγω των εμβοών, πολλοί βρίσκουν αποδοτικό το τικ-τακ του κλασικού ρολογιού.

Πολύ χρήσιμο μπορεί να αποδειχθεί το ραδιόφωνο στην περίπτωση αϋπνίας: Είναι δυνατό ο πάσχων να αποκοιμηθεί ακούγοντας μουσική σε ένταση που μόλις υπερκαλύπτει τις εμβοές. Αν αυτό δεν αποδώσει τότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί ώστε να παραγάγει θόρυβο (παράσιτα). Υπάρχουν στο εμπόριο ραδιόφωνα-ρολόγια που σταματούν να λειτουργούν αυτόματα, ώστε δεν χρειάζεται να είναι ανοικτά όλη τη νύχτα. Για μην ενοχλείται ο σύντροφος του πάσχοντος, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακουστικά. Ίσως χρειαστεί και η βοήθεια κάποιου ελαφρού υπνωτικού, που όμως καλό θα είναι να αποφεύγεται όσο είναι δυνατό.
Εάν μαζί με εμβοές συνυπάρχει και βαρηκοΐα: τότε το ακουστικό βαρηκοΐας είναι η πιο αποδοτική λύση. Ακούγοντας με την βοήθεια του και τους ήχους του περιβάλλοντος, «σκεπάζονται» οι εμβοές. Εάν οι εμβοές είναι τόσο δυνατές και ενοχλητικές, ώστε όλα τα παραπάνω μέσα δεν αποδίδουν, τότε είναι πιθανή η προμήθεια ακουστικού το οποίο παράγει θόρυβο, στοχεύοντας στην κάλυψη των εμβοών από τον τεχνητό ήχο.

Οι εμβοές μπορεί να είναι πολύ ενοχλητικές, αλλά δεν είναι επικίνδυνες, εφ' όσον ο ειδικός έχει προβεί σε εξετάσεις και έχει αποκλείσει κάθε σοβαρή αρρώστια. Άνθρωποι με λίγες ασχολίες είναι αυτοί που υποφέρουν περισσότερο. Γι' αυτό να ασχολείσθε με οτιδήποτε άλλο εκτός από τις εμβοές. Είναι πολύ σημαντικό το σταμάτημα του καπνίσματος. Δεν είναι σκόπιμη η κατανάλωση καφέ, τσαγιού, tonic water, sprite, ή seven-up, γιατί περιέχουν ουσίες που επιδεινώνουν τις εμβοές. Υπάρχουν ειδικοί ψυχολόγοι, οι οποίοι μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος.

Πρόληψη εμβοών
--------------

Οι εμβοές μόνες τους ή μαζί με βαρηκοΐα μπορεί να αποτελέσουν μόνιμες καταστάσεις. Ένα σημαντικό αίτιό τους αποτελεί η επανειλημμένη έκθεση σε δυνατούς ήχους. Ήχοι έντασης πάνω από 80-90 dB για 6 τουλάχιστον ώρες την ημέρα θεωρούνται επιβλαβείς για την ακουστική λειτουργία και μπορεί να προκαλέσουν εμβοές και βαρηκοΐα. Έτσι συστήνεται η εφαρμογή ωτοασπίδων και ειδικών καψών σε εργαζόμενους σε βιομηχανία με υψηλό θόρυβο. Στους μουσικούς, που είναι εκτεθειμένοι σε δυνατή μουσική, συστήνεται η χρήση ειδικών ωτοασπίδων και στους νέους, που ακούν μουσική με φορητές συσκευές μουσικής, προτείνεται η ένταση να είναι μικρότερη του μέγιστου της συσκευής.
Η ωτοτοξικότητα είναι ένα άλλο αίτιο των εμβοών. Φάρμακα που ενέχουν αυτό τον κίνδυνο, θα πρέπει να αποφεύγονται και σε περιπτώσεις που είναι απαραίτητα, θα πρέπει ο ασθενής να παρακολουθείται στενά.

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3  Σάββας Καζάνας, Ιατρός ΩΡΛ, Θεραπευτήριο «Υγεία»: Εμβοές, περιοδικό Θεραπευτηρίου Υγεία, 1998
2. 1 2 3  Reisshauer A, Mathiske-Schmidt K, Kuchler I, Umland G, Klapp BF, Mazurek B.: Klinik fur Physikalische Medizin und Rehabilitation, Universitatsmedizin Berlin, Charite Campus Mitte. «Functional disturbances of the cervical spine in Tinnitus». Medscape, 2008