Το ***Aaliyah*** είναι το ομότιτλο τρίτο και τελευταίο στούντιο άλμπουμ από την Αμερικανίδα R&B τραγουδίστρια Aaliyah. Κυκλοφόρησε στις 7 Ιουλίου 2001, από την Blackground Records και την Virgin Records America.

Η Aaliyah άρχισε να εργάζεται στο άλμπουμ το 1998, αλλά προγραμμάτισε ξανά την ηχογράφησή του γύρω από την ανερχόμενη κινηματογραφική της καριέρα. Επέστρεψε στην ηχογράφηση το 2000 στα Sing Sing Studios της Αυστραλίας, όπου γύριζε την ταινία *Η Βασίλισσα των Καταραμένων* (Queen of the Damned, 2002) κατά τη διάρκεια της ημέρας και ηχογραφούσε τραγούδια τη νύχτα. Όπως όριζε το συμβόλαιό της με τη δισκογραφική εταιρεία Blackground, η Aaliyah συνεργάστηκε κυρίως με στιχουργούς και παραγωγούς της εταιρείας, όπως οι Bud'da, J. Dub, Rapture και Eric Seats, καθώς και ο μακροχρόνιος συνεργάτης της Timbaland. 

Το άλμπουμ ''Aaliyah'' είναι ένα R&B και soul άλμπουμ με επιρροές από τη φανκ, χιπ χοπ, εναλλακτικό ροκ και ηλεκτρονική μουσική. Οι παραγωγοί του άλμπουμ ενσωμάτωσαν μελωδίες συνθεσάιζερ, κατακερματισμένους ρυθμούς, παραμορφωμένη κιθάρα και εκκεντρικά φωνητικά και δομές τραγουδιών. Στιχουργικά μεγάλο μέρος του *Aaliyah* ασχολήθηκε με την πολυπλοκότητα της ρομαντικής αγάπης και των διαφορετικών σταδίων μιας σχέσης. Τα περισσότερα από τα τραγούδια γράφτηκαν από τον στιχουργό Static Major, ο οποίος μοιράστηκε μια στενή φιλία με την Aaliyah. Η ίδια έβλεπε το άλμπουμ ως αντανάκλαση του εαυτού της τόσο ως νεαρή ενήλικη αλλά και ως ώριμη τραγουδίστρια. Στις 13 Απριλίου 2001, κυκλοφόρησε το πρώτο single με τίτλο "We Need a Resolution". 

Το *Aaliyah* έλαβε πολύ θετικές κριτικές από τους κριτικούς και έκανε το ντεμπούτο του στο νούμερο δύο του Billboard 200, αλλά στη συνέχεια οι πωλήσεις άρχισαν να πέφτουν. Όταν η Blackground και η Virgin ήθελαν ένα επιτυχημένο σινγκλ για να αυξήσουν τις πωλήσεις του άλμπουμ, η Aaliyah γύρισε ένα μουσικό βίντεο για το τραγούδι "Rock the Boat" στις Μπαχάμες, αλλά πέθανε σε αεροπορικό δυστύχημα σε πτήση επιστροφής στις Ηνωμένες Πολιτείες στις 25 Αυγούστου 2001. Μετά το θάνατό της, οι πωλήσεις του άλμπουμ αυξήθηκαν και το εκτόξευσαν στο νούμερο ένα του *Billboard* 200. *Το Aaliyah* κυκλοφόρησε κατά τη διάρκεια μιας περιόδου ακμής της σύγχρονης R&B μουσικής και μεγάλη μερίδα κριτικών έχει χαρακτηρίσει το άλμπουμ ως ένα από τα καλύτερα R&B άλμπουμ της εποχής του.

Ιστορικό
--------

Η Aaliyah κυκλοφόρησε το δεύτερο άλμπουμ της *One in a Million* το 1996 και αποφοίτησε από το λύκειο τον επόμενο χρόνο. Κέρδισε περαιτέρω έκθεση με επιτυχημένα τραγούδια από σάουντρακ ταινιών, συμπεριλαμβανομένου του σινγκλ "Are You That Somebody?" το 1998. Αφού έγινε η μεγαλύτερη επιτυχία της μέχρι τότε, η Aaliyah ήθελε να κρατήσει ένα χαμηλότερο προφίλ και να αποφύγει την έκθεση στα μίντια. Ενώ είχε προγραμματιστεί ένα καινούριο το άλμπουμ για το Φεβρουάριο του 1999, η ίδια ανέβαλε την ηχογράφησή του για να ασχοληθεί με μια καριέρα στην υποκριτική. Η απόφαση αυτή την οδήγησε στον πρωταγωνιστικό ρόλο στην ταινία του 2000 *Ο Ρωμαίος πρέπει να πεθάνει* (Romeo Must Die)*.* Η ταινία εκτόξευσε σημαντικά το προφίλ της, ενώ το single του soundtrack "Try Again" έγινε το πρώτο νούμερο ένα τραγούδι της στα τσαρτ. Η εταιρεία της Blackground Records χρησιμοποίησε την ταινία και το soundtrack της για να συνάψει μια συμφωνία διανομής με την Virgin Records America, η οποία θα αναλάμβανε τη διανομή για όλες τις επόμενες κυκλοφορίες της Blackground παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένου και του τρίτου άλμπουμ της Aaliyah.

Ηχογράφηση και παραγωγή
-----------------------

 Η Aaliyah το 2000 
Η Aaliyah άρχισε να ηχογραφεί το άλμπουμ το 1998. Ηχογράφησε μερικά τραγούδια, συμπεριλαμβανομένων δύο με τον μακροχρόνιο συνεργάτη Timbaland, πριν δουλέψει στο *Romeo Must Die*. Το 1999, ενώ εργαζόταν στο δίσκο στη Νέα Υόρκη, η Aaliyah κάλεσε και ζήτησε από την Trent Reznor να δημιουργήσει ένα τραγούδι, αλλά δεν μπόρεσαν να συντονίσουν το πρόγραμμα. Σκοπεύει να τελειώσει το άλμπουμ μέχρι το τέλος του 2000 και συνέχισε την ηχογράφηση του ενώ γυρίστηκε στην Αυστραλία για τη *Βασίλισσα των Καταραμένων* (2002), καθώς πυροβόλησε το μέρος της για την ταινία κατά τη διάρκεια της ημέρας και ηχογράφησε τραγούδια τη νύχτα. Είπε σε μια συνέντευξη για το *Billboard*, "ήταν νύχτα όταν δεν πήγα στο στούντιο - κουράστηκα πολύ. Τα σαββατοκύριακα, το έκανα πάντα."

Τα περισσότερα από τα τραγούδια του άλμπουμ ηχογραφήθηκαν είτε στο Sony Studios στη Νέα Υόρκη είτε στο Sing Sing Studios στη Μελβούρνη, συμπεριλαμβανομένου του "Loose Rap", το οποίο έγινε και στα δύο στούντιο. Η Aaliyah ηχογράφησε το "More Than a Woman" στα Στούντιο του Κέντρου του Μανχάταν, το "U Got Nerve" στα Soundtracks Studios της Νέας Υόρκης, το "We Need a Resolution" στα Westlake Studios και το "I Care 4 U" στα Magic Mix Studios και Music Grinder Studio στο Λος Άντζελες. Ηχογράφησε για πρώτη φορά το "I Care 4 U", που γράφτηκε από την προηγούμενη συνεργάτη Μίσσυ Έλιοτ, το 1996 για το *One in a Million*, αλλά το διέλυσε μετά την ολοκλήρωση αυτού του άλμπουμ. Συνεργάστηκε με το προσωπικό του Blackground Records των μουσικών, των τραγουδοποιών και των παραγωγών, συμπεριλαμβανομένων των αρχάριων παραγωγών Bud'da, J. Dub, Rapture και Έρικ Σιτς. Ο διευθυντής μουσικής Τζίμι Χέντσμαν, ένας φίλος του διευθυντή της Aaliyah, Μπάρι Χάνκερσον, βοήθησε στο συντονισμό της παραγωγής του δίσκου και οργάνωσε τους παραγωγούς και τους συγγραφείς να συνεργαστούν με τον τραγουδιστή.

 Manhattan Center Studios, μία από τις πολλές τοποθεσίες όπου έγινε ηχογράφηση του άλμπουμ 
Οι περισσότεροι από τους στίχους του άλμπουμ γράφτηκαν από τον Static, από το συγκρότημα R&B Playa. Προσκλήθηκε από τον Blackround είναι ο κύριος συγγραφέας του άλμπουμ αφού έγραψε το Are You That Somebody?" και το "Try Again". Ο Static ήταν μέρος της στενής ομάδας φίλων της Aaliyah, η οποία περιελάμβανε τον Missy Elliott και τον Timbaland, και ενθουσιάστηκε μαζί της. Βρήκε την Aaliyah να είναι ιδανική για το στιλ του τραγουδιού, ενώ πίστευε ότι μπορούσε να απεικονίσει με ακρίβεια τα συναισθήματά της. Ένας στιχουργός, έγραψε το "Rock the Boat" το 1999, αλλά ο Blackground ένιωθε ότι δεν ήταν έτοιμος για το τραγούδι. Ο Μπάρι Χάνκερσον είπε για το τραγούδι του, «Ήμασταν πάντα προστατευμένοι έναντι κάθε στίχου ... Αλλά έκανε πράγματα που ποτέ δεν ένιωθα προσβεβλημένα. Αισθανθήκατε σαν να ακούσατε κάποιον να σκέφτεται  ... ήταν έξυπνος ... Η Aaliyah εξαρτάται από αυτόν [και] εξαρτάται από αυτήν. "Ο Elliott είπε ότι ήταν" μέρος αυτής της γέφυρας της Aaliyah που μεγαλώνει λυρικά ". Ενώ συζήτησε τους στίχους με τον Static, η τραγουδίστρια συμβουλεύτηκε τον Bud'da για τον ήχο και τη μουσική κατεύθυνση του άλμπουμ. Ενδιαφερόταν να μάθει για τη σκηνή του γκαράζ στο Ηνωμένο Βασίλειο εκείνη την εποχή.

Τον Μάρτιο του 2001, η Aaliyah ολοκλήρωσε την ηχογράφηση του άλμπουμ αφού είχε γυρίσει το ρόλο της στο *Queen of the Damned* για τέσσερις μήνες, γεγονός που τελικά καθυστέρησε την κυκλοφορία του άλμπουμ. Στην Αυστραλία, έκανε επίσης μια φωτογράφηση για το *Aaliyah* με τους φωτογράφους Τζεφ Ντούνας, Τζόναθαν Μάνιον, Ντέιβιντ ΛαΣαπέλ και Άλμπερτ Γουάτσον. Η τραγουδίστρια χειρίστηκε πέντε πύθωνες στο γύρισμα και ανέπτυξε μια συνάφεια για τα φίδια, βρίσκοντάς τα «επικίνδυνα, αλλά αρκετά όμορφα» και αντιπροσωπευτικά της στο άλμπουμ. Επανεξέτασε το θέμα του φιδιού στο μουσικό της βίντεο για το «Χρειαζόμαστε μια ανάλυση» τον Απρίλιο και είπε στην MTV, «Ζουν στη μοναξιά, [και] υπάρχουν στιγμές στη ζωή μου [όταν] θέλω μόνο να είμαι μόνος μου. Υπάρχουν φορές που δεν μπορώ καν να καταλάβω. Αισθάνομαι ότι είναι πολύ περίπλοκα πλάσματα, [αλλά] ταυτόχρονα, είναι επίσης σέξι. Γι' αυτό αντιπροσωπεύουν το *Aaliyah* αρκετά καλά." Περιέγραψε το δίσκο ως "καλή αντανάκλαση του [εαυτού μου] και του ατόμου [είμαι] σήμερα", λέγοντας σε μια συνέντευξη για το περιοδικό *Jet*, "Είμαι νέος ενήλικας τώρα και νομίζω ότι αυτό το άλμπουμ δείχνει την ανάπτυξή μου φωνητικά."

Μουσική και στίχοι
------------------

Ένα άλμπουμ R&B και neo soul, το *Aaliyah* διαθέτει τραγούδια funk midtempo, κομμάτια uptempo με χιπ χοπ που προκάλεσαν παλαιότερες επιρροές ψυχής. Μαζί με τους σύγχρονους αστικούς ήχους, η μουσική του ενσωματώνει τις επιρροές της Μέσης Ανατολής, το σιωπηλό εναλλακτικό ροκ και - ειδικά στα τραγούδια του Timbaland για το άλμπουμ -Χροιές. Το "Never No More" συνδυάζει παλαιότερες ψυχές και μοντέρνους ήχους hip hop με έγχορδα από τον παραγωγό Bud'da, ενώ το "Read Between the Lines" είναι μια ρυθμική, ψηφιακή σάμπα με λατινικά κρουστά. Ο Τζον Μάλβι του *NME* βρήκε τον ήχο του λεπτό και ότι λείπει από «βομβαστικά και ιστριονικά», ενώ ο Άλεξ Νήνταμ του περιοδικού παρομοίασε την «άλλου κόσμου» παραγωγή υψηλής συχνότητας με το dub reggae και τη σκοτεινή, ευρύχωρη χορευτική μουσική του Dr. Dre και του Massive Attack. Κατά τη γνώμη του Στίβεν Τόμας Έρλγουιν, το άλμπουμ ήταν διαφορετικό από τα παλαιότερα της Macy Gray και της Jill Scott, καθώς η μουσική του ακούγεται ασυνήθιστη αλλά μοντέρνα, "αποδεικνύοντας μια παν-πολιτιστική σειρά ήχων, στυλ και συναισθημάτων".

Οι ρυθμοί του *Aaliyah* παρήχθησαν με τρόπο που τους έκανε να ακούγονται κατακερματισμένοι, παρουσιάζοντας υφές techno και electro. Κομμάτια όπως το "Loose Rap", "Extra Smooth" και "What If" διαθέτουν μη συμβατικές δομές τραγουδιών που πειραματίζονται με ανάλυση. Το "I Can Be" και το "What If" ενσωματώνουν στοιχεία 2 βημάτων και ροκ, αν και το τελευταίο τραγούδι αντλεί ιδιαίτερα από το techno και το βιομηχανικό ροκ του Ντιτρόιτ. Στο "More Than a Woman" με επιρροές από το κλαμπ, η Aaliyah τραγούδησε πάνω από σκληρούς ήχους κιθάρας, ενώ το "Loose Rap" διαθέτει υποβρύχιους θορύβους, ηλεκτρονικά χαμηλού τόνου και αρμονικά απαλά φωνητικά δηλώνοντας "δεν είναι μόνο ρυθμός και μπλουζ". Ο Έρνεστ Χάρντι του *Rolling Stone* συνέκρινε τον πειραματισμό του άλμπουμ με τους ήχους στο των OutKast *Stankonia* (2000), το των Σαντέ *Lovers Rock* (2000) και το *Miss E ... So Addictive* (2001).

Οι στίχοι στο *Aaliyah* διερευνούν τις περιπλοκές της ρομαντικής αγάπης και των φάσεων σε μια σχέση όπως ο πόνος στην καρδιά, ο επιπόλαιος ενθουσιασμός και τα θέματα που βρίσκονται κοντά στο τέλος μιας σχέσης. Λεπτό, ελαφρύ χιούμορ και πνευματικά ηχητικά εφέ, όπως η κωμική χειραγώγηση των φωνητικών, διαπερνούν τα θέματα της θλίψης και του ερωτισμού. Σύμφωνα με τον Τζάστιν Χάρτουνγκ του Citysearch ο δίσκος μετατρέπει τη σύγχυση της ενηλικίωσης στη συναρπαστική ελευθερία", ενώ η Αίθουσα Ρασάουν είπε κάθε τραγούδι ότι κατέχει μια μοναδική συναισθηματική ταυτότητα που συνοδεύουν ηχητική ποικιλία της μουσικής. Η μετατόπιση πλήκτρων, το «Extra Smooth» επηρεασμένο από drum and bass διευθύνουν ένα φλερτ και είναι εμπνευσμένο από μια συνομιλία μεταξύ Aaliyah και Static για το πώς να προσπαθήσουν να ενεργήσουν οι άνδρες, ενώ το «Loose Rap» έχει τίτλο από τη φράση στην αργκό με το ίδιο όνομα και απορρίπτει τους ρομαντικούς θαυμαστές που χρησιμοποιούν απλές γραμμές παραλαβής. Το "They Are the Days" απολύει με ανυπομονησία έναν άντρα εραστή, ενώ το "What If" απειλεί θυμωμένα έναν άπιστο εραστή και κατ 'επέκταση παρόμοιοι άντρες. Στο "I Care 4 U", ο αφηγητής προσπαθεί να παρηγορήσει έναν φίλο που είναι θυμωμένος, αλλά στενοχωρείται από τα ανεπιθύμητα συναισθήματα που έχει γι 'αυτόν.

Τα φωνητικά της Aaliyah είναι σε σοπράνο στυλ σε όλο το άλμπουμ. Η Χιουν Κιμ του περιοδικού *Vibe* υποστήριξε ότι τα τραγούδια της επικεντρώνονται στο τραγούδι της περισσότερο από τους προηγούμενους δίσκους της, "φέρνοντάς την στην πρώτη θέση σε αντίθεση με την απόκρυψή της πίσω από την πολυεπίπεδη παραγωγή". Το "Rock the Boat" τραγουδιόταν με ανάσα από την Aaliyah, η οποία δίνει οδηγίες στον εραστή της για το πώς να την ευχαριστήσει σεξουαλικά και να εξισώσει το ερωτικό με το ναρκωτικό. Μπαλάντες όπως "I Care 4 U", "Never No More" και "I Refuse" τραγουδιούνται πιο συναισθηματικά, εκφράζοντας μελαγχολικές ιδιότητες και τραυματισμούς. Στο "I Can Be", η Aaliyah τραγουδά από την προοπτική μιας ερωμένης άντρας που θέλει να είναι η πρώτη του φίλη. Ο Άλεξ Μάκφερσον από το *The Guardian* έγραψε ότι "η κενή παράδοση του Aaliyah" στο τραγούδι "κάνει το να είσαι η άλλη γυναίκα σαν μια συναισθηματικά μαζοχιστική μορφή αυτοθεραπείας. Ο βιογράφος Κρίστοφερ Τζον Φάρλεϊ είπε ότι «έδινε συναισθήματα ένα τραγούδι» σε αντίθεση με τα προηγούμενα άλμπουμ της και ότι «η απαλή φωνή της τώρα φαινόταν σαν κάτι στοιχειώδες, ένας ευγενικός άνεμος που φυσάει μέσα από τα κλαδιά ενός μεγάλου δέντρου». Σύμφωνα με τον Τζόσουα Κλόβερ, η Aaliyah σπρώχνει τις νότες «σε παράξενες γωνίες της αρχιτεκτονικής για τα πιο προκλητικά κομμάτια. Έγραψε ότι «κάνει τα ηχητικά να διηγούνται την ιστορία, δημιουργώντας νόημα έξω από τους στίχους, ευχαρίστηση.

Προώθηση και πωλήσεις
---------------------

The red logo from *Aaliyah*'s 2001 marketing campaign
*Το Aaliyah* κυκλοφόρησε τον Ιούλιο του 2001. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, έκανε το ντεμπούτο του στη δεύτερη θέση του Billboard 200, πουλώντας 187.000 αντίγραφα την εβδομάδα της 4ης Αυγούστου. Αν και ήταν η υψηλότερη εβδομάδα πώλησης της καριέρας της Aaliyah, το άλμπουμ αρχικά πούλησε πιο αργά από το προηγούμενο ρεκόρ της, *One in a Million*. Η τραγουδίστρια σχεδίαζε να ξεκινήσει τη μεγαλύτερη περιοδεία συναυλίας της καριέρας της για να υποστηρίξει το άλμπουμ, ενώ η Blackground και η Virgin - επένδυσε σε μεγάλο βαθμό στην επιτυχία του δίσκου - ήθελε ένα single με υψηλή τοποθέτηση στο chart για να αυξήσει τις πωλήσεις. Το "We Need a Resolution" κυκλοφόρησε ως το πρώτο single στις 13 Απριλίου, αλλά δεν έλαβε σημαντικό ραδιοφωνικό σινεμά και έφτασε μόνο τον αριθμό πενήντα εννέα στο *Billboard* Hot 100. Τον Αύγουστο, η Aaliyah τράβηξε ένα μουσικό βίντεο για το "More Than a Woman" στο Λος Άντζελες και στη συνέχεια ταξίδεψε στις Μπαχάμες για να τραβήξει ένα βίντεο για το "Rock the Boat". Όμως, μετά την ολοκλήρωσή του, η ίδια και αρκετά μέλη του πληρώματος που επέστρεφαν στις ΗΠΑ έχασαν τη ζωή τους σε αεροπορικό δυστύχημα στις 25 Αυγούστου. 

Οι πωλήσεις του άλμπουμ αυξήθηκαν μετά το θάνατο της Aaliyah. Οι πωλήσεις του είχαν μειωθεί από την κυκλοφορία του άλμπουμ τον Ιούλιο και είχαν πωληθεί σε περισσότερα από 447.000 αντίτυπα. Τα νέα του θανάτου της αναφέρθηκαν την τελευταία ημέρα της εβδομάδας παρακολούθησης πωλήσεων της Nielsen SoundScan, κατά τη διάρκεια της οποίας το *Aaliyah* πούλησε 62.000 αντίτυπα, αύξηση 41,5% από τις πωλήσεις της προηγούμενης εβδομάδας.  Την επόμενη εβδομάδα, πούλησε 305.500 αντίτυπα και ανέβηκε από τον αριθμό 19 στο νούμερο ένα στο *Billboard* 200. Ήταν η υψηλότερη εβδομάδα πωλήσεων του δίσκου και σημείωσε την πρώτη φορά που ένας καλλιτέχνης ηχογράφησης ανέβηκε στην πρώτη θέση μετά τον θάνατο του Τζον Λένον το 1980 με το άλμπουμ του *Double Fantasy*. Ήταν, επίσης, μόνο άλμπουμ της Aaliyah είναι στην κορυφή οποιασδήποτε από charts *του Billboard* '  Το ρεκόρ πούλησε περισσότερα από ένα εκατομμύριο αντίτυπα έως τις 19 Σεπτεμβρίου και 2,06 εκατομμύρια αντίγραφα έως τις 25 Φεβρουαρίου 2002.  Στις ΗΠΑ, το *Aaliyah* πέρασε 68 εβδομάδες στο *Billboard* 200 και, μέχρι τον Δεκέμβριο του 2009, είχε πουλήσει 2,6 εκατομμύρια αντίτυπα.

Η Blackground, η οποία είχε ολοκληρώσει την κοινή συμφωνία με τη Virgin τον Νοέμβριο, ήθελε να στείλει το βίντεο για το "More Than a Woman" σε οικιακά καταστήματα, αλλά απαιτούσε και οι δύο ετικέτες να συνεργαστούν. Στη συνέχεια, το Blackground μεταφέρθηκε στη Universal Records και το βίντεο προβλήθηκε για πρώτη φορά στην Ευρώπη. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το "More Than a Woman" κυκλοφόρησε ως single στις 7 Ιανουαρίου 2002 και μπήκε στο διάγραμμα single στο νούμερο ένα, ενώ το *Aaliyah* επανήλθε στο άλμπουμ στο νούμερο 65. Αρχικά είχε εισέλθει στο γράφημα στον αριθμό 25 στις 28 Ιουλίου 2001. Δύο εβδομάδες μετά το "More Than a Woman" έφτασε στο νούμερο ένα, το άλμπουμ πήρε 17 θέσεις στο νούμερο πέντε στις 27 Ιανουαρίου 2002. Σύμφωνα με τη Διεθνή Ομοσπονδία της Φωνογραφικής Βιομηχανίας (IFPI), ο δίσκος ήταν το 34ο άλμπουμ με τις καλύτερες πωλήσεις στον κόσμο κατά τη διάρκεια του 2001.

Κρίσιμη υποδοχή
---------------

 Το *Aaliyah* γνώρισε πολύ θετικές κριτικές από τους περισσότερους κριτικούς. Στο Metacritic, το οποίο αποδίδει μια κανονικοποιημένη βαθμολογία από 100 σε κριτικές από mainstream δημοσιεύσεις, το άλμπουμ έλαβε μέση βαθμολογία 76, με βάση 14 κριτικές. Ο Μάικλ Όντελ του *The Guardian το* χαρακτήρισε ένα άψογο μείγμα ποπ και R&B που ήταν «ένα φυλλάδιο για την τρέχουσα κατάσταση των εγκαταστάσεων παραγωγής R&B», όπως ήταν μια βιτρίνα για το τραγούδι της Aaliyah. Βρήκε τις υφές της μουσικής «σπινθηροβόλες» και πίστευε ότι το διακριτικό της χαρακτηριστικό είναι «μια παιχνιδιάρικη και αυτοπεποίθηση επανεπεξεργασίας του κανόνα [R&B]». Στο *Chicago Tribune*, ο Μπραντ Κων έγραψε ότι η Aaliyah έδειξε τη χάρη της Σαντέ και της Missy Elliott που ήταν "ισότιμα στάση και αρμονία, και όλη η αστική τελειότητα της μουσικής", ενώ ο Ράσελ Μπέιλι από το *The New Zealand Herald* θεώρησε τη μουσική πρωτοποριακή ντανς ποπ σε αυτό που ονόμασε «ένα συνεκτικό, λεπτομερές και αφοπλιστικό άλμπουμ». Σίμων Πράις, γράφοντας για το *The Independent*, ανέφερε το ρεκόρ ως "περαιτέρω αποδείξεις ότι η μαύρη ποπ είναι η πρωτοποριακή γκαρντ". Σε μια κριτική για το *The AV Club*, η Νάθαν Ρέιμπιν ισχυρίστηκε ότι το άλμπουμ καθιέρωσε την Aaliyah ως σημαντική καλλιτέχνη, χωρίς να το περιβάλλει ο συνεργάτης της, ενώ η Hardy από το *Rolling Stone το* ονόμασε «μια σχεδόν άψογη δήλωση δύναμης και ανεξαρτησίας» στην οποία η Aaliyah εξερεύνησε της "φαντασιώσεις και δυνατότητες". Γράφοντας για τον *Spin*, ο Κλόβερ θεωρούσε τον δίσκο ως το πιο βαθύ έργο της και είπε ότι είχε κάνει «τέχνη» από την «επίσημη φινέτσα» του Timbaland και του Static «επενδύοντας ηχητικά σχήματα με επείγον και συναισθηματικό περίπλοκο».

Ορισμένοι κριτικοί ήταν πιο ικανοί στον έπαινο τους. Ο Μάλβεϊ θεώρησε το *Aaliyah* "χαρούμενο" και "ικανοποιητικό παρά εξαιρετικό" στην κριτική του για το *NME*. Αν και είπε ότι εξαργυρώθηκε από τη συνεπή σύνταξη τραγουδιών του Static, ο Timbaland θα έπρεπε να είχε συνεισφέρει περισσότερα τραγούδια κατά τη γνώμη του. Όπως και ο Μάλβεϊ, το *Q* σημείωσε ότι η μουσική του ήταν αξιοπρεπές και όχι καινοτόμο, με κάποια πλήρωση. Στο *Entertainment Weekly*, η Κρεγκ Σέιμουρ έγραψε ότι υπήρχαν μερικά τραγούδια που απομακρύνθηκαν από τις μουσικές δυνάμεις της, αλλά αλλού «απεικονίζει επιδέξια την αγάπη ως εντυπωσιακή συγκίνηση, μέρος τρόμου αγωνιστικών παλμών». Ο Ρόμπερτ Κρίσγκο στο *The Village Voice* θεώρησε τα "We Need a Resolution" και "U Got Nerve" ως κυριότερα σημεία. Ο Κόνι Τζόνσον του *Los Angeles Times* ήταν πιο κρίσιμος, θεωρώντας την παραγωγή ανεπιτήδευτη και οι στίχοι στερούνται το βάθος και "προσωπική αποκάλυψη που δίνει στη μουσική κάποια αμεσότητα". 

Το *Aaliyah* ανακηρύχθηκε το καλύτερο άλμπουμ του 2001 από το *Slant Magazine* και ένας από τους δέκα καλύτερους δίσκους της χρονιάς από τα περιοδικά *The Atlanta Journal-Constitution* και *Time*. Το *NME* το κατέταξε στον αριθμό 39 στη λίστα τέλους του έτους. Το άλμπουμ τερμάτισε 73ο στο Pazz & Jop, μια ετήσια δημοσκόπηση αμερικανών κριτικών που δημοσιεύτηκε από το *The Village Voice*. Ο Christgau, ο οποίος δημιούργησε και επιβλέπει τη δημοσκόπηση, δήλωσε ότι η Aaliyah "ανέπτυξε υλικό που κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί" σε "ένα καλό άλμπουμ". Το ρεκόρ τερμάτισε επίσης 37η στην ετήσια δημοσκόπηση που διεξήγαγε το γερμανικό μουσικό περιοδικό *Spex*. Για το άλμπουμ, η Aaliyah απονεμήθηκε μεταθανάτια ένα βραβείο NAACP Image για εξαιρετική γυναίκα καλλιτέχνη. Στα αμερικανικά βραβεία μουσικής του 2002, κέρδισε στην κατηγορία του αγαπημένου άλμπουμ R & B / Soul.  Το 2002, το άλμπουμ έλαβε υποψηφιότητα για βραβείο Grammy για το Καλύτερο R&amp;B άλμπουμ. Το "Rock the Boat" προτάθηκε για την καλύτερη γυναικεία φωνητική παράσταση R&amp;B. Το "More Than a Woman" προτάθηκε στην ίδια κατηγορία το 2003.

Κληρονομιά και επιρροή
----------------------

Μαζί με την ανερχόμενη κινηματογραφική καριέρα της Aaliyah, το άλμπουμ ήταν μέρος της αυξανόμενης επιτυχίας της το 2001. Σε μια αναδρομική κριτική, ο Στιβ Χουέι από την AllMusic το χαρακτήρισε ως το πιο ολοκληρωμένο ρεκόρ της και είπε ότι "ολοκλήρωσε την αναμόρφωση της τραγουδίστριας σε αισθησιακό". Ο Έρλγουιν, αρχισυντάκτης της ιστοσελίδας, θεωρείται το άλμπουμ ως «δήλωση της ωριμότητας και μια εκπληκτική καλλιτεχνική άλμα προς τα εμπρός», ενώ Νταρύλ Ίσλι του *BBC Music* λένε ότι έκανε δύο προηγούμενα ολοκληρωμένα άλμπουμ η Aaliyah του "μοιάζουν με ασκήσεις σε πρωτόλεια". Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο της *PopMatters*, Κουέντιν Μπ. Χαφ, δεν είχε χρησιμοποιήσει ποτέ το τραγούδι της για να συμπληρώσει την καινοτόμο παραγωγή της μουσικής της στο παρελθόν με τόση ποικιλία, πεποίθηση και επιτυχία όπως και στο *Aaliyah*, η οποία είπε ότι ήταν επίσης γνωστή ως "The Red Album" λόγω του κόκκινου έργου τέχνης του. Ο Χαφ πίστευε ότι για τον δίσκο έδειχνε την αυξανόμενη σχέση μεταξύ της τραγουδίστριας και των συνεργατών της, ενώ διαψεύδει ερωτήσεις σχετικά με το πώς θα συνέχιζε την ηχογράφηση μουσικής ενώ διεύρυνε το προφίλ της. Στο *The New Rolling Stone Album Guide* (2004), ο Κιθ Χάρις έγραψε ότι "η Aaliyah είχε εξελιχθεί από ένα ψεύτικο στούντιο σε ένα ισχυρό αρχέτυπο R&B.

Η επανεμφάνιση της Aaliyah με το άλμπουμ στα μέσα του 2001 συνέπεσε με μια περίοδο αιχμής δραστηριότητας στη σύγχρονη R&B, καθώς και τη δημοτικότητα του neo soul. Σύμφωνα με τον Έρλγουιν, το *Aaliyah* ήταν «ένα από τα πιο ισχυρά αστικά αρχεία της εποχής του», ενώ το *The Guardian το* ανέφερε ως το αποκορύφωμα της χρυσής εποχής του R&B στη «στροφή του αιώνα».  Ο Αλέξης Πετρίδης, επικεφαλής κριτικός της εφημερίδας, πίστευε ότι η Aaliyah είχε ηχογραφήσει την πιο ενδιαφέρουσα μουσική της σε ένα χρόνο που το R&B και το χιπ χοπ επέδειξαν τη μεγαλύτερη δημιουργικότητα στη δημοφιλή μουσική. Το 2005, το *Aaliyah* κατετάγη 66ο άλμπουμ στα 100 Καλύτερα Άλμπουμ στον Κόσμο του *GQ*, ενώ το *Stylus Magazine* το τοποθέτησε στον αριθμό 47 στα "Κορυφαία 50 Άλμπουμ 2000-2005". Ο εκδότης Ντέιβιντ Ντρέικ το κατέταξε όγδοο στον δικό του κατάλογο. Λίγα χρόνια αργότερα, ονομάστηκε ένας από τα «150 Βασικά άλμπουμ του Vibe Era» του περιοδικού *Vibe,* και στο τέλος της δεκαετίας, το τοποθέτησε στο νούμερο 72 στη λίστα με τα καλύτερα άλμπουμ του *Slant Magazine* της δεκαετίας του 2000. Γράφοντας για το *Vibe*, ο Τζον Καραμάνικα πίστευε ότι το άλμπουμ "μπορεί να είναι το καλύτερο άλμπουμ της νέας χιλιετίας" και "επαναπροσδιορίζει την κατηγορία". Η εμπορική επιτυχία του Timbaland με τραγουδιστές όπως ο Τζάστιν Τίμπερλεϊκ και η Νέλι Φουρτάντο κατά τη διάρκεια της δεκαετίας αργότερα δόθηκε από τη Ρεμπέκα Νίκολσον του *The Guardian* με την εμπειρία του, την παραγωγή *Aaliyah,* γράφοντας ότι δεν ερχόμαστε να κλείσουμε για να ξανακάνουμε κάτι. *Ο* δημοσιογράφος του *Q*, Ιβ Μπάρλοου, αναγνώρισε το άλμπουμ το 2011 για "δημιουργία ενός σχεδίου που μπορεί να ακουστεί σε όλη την ποπ μουσική σήμερα" με πράξεις όπως οι R&B τραγουδιστές Μπιγιονσέ και The Weeknd, και το indie pop συγκρότημα The xx. Σύμφωνα με τον Ραβίτσια Καμέιρ του *Pitchfork*, χαρακτηριστικό πολλών τμημάτων αρμονιών στο άλμπουμ προανήγγειλε εκείνες της Σόλαντζ Νόουλς.

Οι ηχογραφήσεις για το άλμπουμ *Aaliyah* παρήγαγαν πολλά κομμάτια τα οποία αρχειοθετήθηκαν μετά τον θάνατο από το Blackground και ως επί το πλείστον αφέθηκαν ελεύθερα λόγω εσωτερικών συγκρούσεων και νομικών επιπλοκών μεταξύ της ετικέτας, της οικογένειας της Aaliyah και των παραγωγών. Έξι από αυτές τις ηχογραφήσεις κυκλοφόρησαν το 2002 στο άλμπουμ συλλογής *I Care 4 U.* Η επακόλουθη παρακμή του Blackground και η κακή διαχείριση του καταλόγου των τραγουδιστών είχε ως αποτέλεσμα τη μη διαθεσιμότητα του άλμπουμ *Aaliyah* στις υπηρεσίες ροής την επόμενη δεκαετία, οδηγώντας τον Καμέιρ να πει το 2019 ότι, «η κληρονομιά του *Aaliyah* έχει πλέον μειωθεί». Εκείνη τη χρονιά, το *The Guardian* κατέταξε τον αριθμό 28 σε μια λίστα με τα 100 καλύτερα άλμπουμ του 21ου αιώνα, καθιστώντας το το μοναδικό άλμπουμ της λίστας που απουσιάζει από υπηρεσίες ροής. Ο συντάκτης μουσικής της εφημερίδας, Μπεν Μπεμόντ-Τόμας, έγραψε: "Αυτό το άλμπουμ επαινείται για τα τρία αριστουργήματα που έκανε η Aaliyah με τον Timbaland — Θα δοκιμάσουμε ξανά, περισσότερο από μια γυναίκα και χρειαζόμαστε μια λύση. Μικρότεροι μουσικοί R&B ταιριάζει η φωνή τους με το ρυθμό - η Aaliyah σκοτώθηκε σε αεροπορικό δυστύχημα."

Λίστα τραγουδιών
----------------

| Αρ. | Tίτλος | Producer(s) | Διάρκεια |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. | "We Need a Resolution" (featuring Timbaland) | Timbaland | 4:02 |
| 2. | "Loose Rap" (featuring Static) | Eric Seats, Rapture | 3:50 |
| 3. | "Rock the Boat"   | Eric Seats, Rapture | 4:34 |
| 4. | "More Than a Woman"   | Timbaland | 3:49 |
| 5. | "Never No More"   | Bud'da | 3:56 |
| 6. | "I Care 4 U"   | Timbaland | 4:33 |
| 7. | "Extra Smooth"   | Eric Seats, Rapture | 3:55 |
| 8. | "Read Between the Lines"   | Bud'da | 4:20 |
| 9. | "U Got Nerve"   | Eric Seats, Rapture | 3:43 |
| 10. | "I Refuse"   | J. Dub | 5:57 |
| 11. | "It's Whatever"   | Eric Seats, Rapture | 4:08 |
| 12. | "I Can Be"   | Bud'da | 2:59 |
| 13. | "Those Were the Days"   | Eric Seats, Rapture | 3:24 |
| 14. | "What If"   | J. Dub | 4:24 |
| 15. | "Messed Up" (hidden track) | Eric Seats, Rapture | 3:34 |
| **Συν. διάρκεια:** | **61:10** |

 **Bonus κομμάτι Ιαπωνικής έκδοσης** 

 

| Αρ. | Tίτλος | Producer(s) | Διάρκεια |
| --- | --- | --- | --- |
| 15. | "Try Again"   | Timbaland | 4:43 |
| **Συν. διάρκεια:** | **62:19** |

 **Bonus αναδιαμόρφωσης έκδοσης** 

 

| Αρ. | Tίτλος | Διάρκεια |
| --- | --- | --- |
| 1. | "Try again"   | 4:45 |
| 2. | "Miss You"   | 4:06 |
| 3. | "Don't Know What to Tell Ya"   | 5:02 |
| 4. | "Erica Kane"   | 4:36 |

Προσωπικό
---------

Οι πιστώσεις προσαρμόζονται από τις γραμμικές σημειώσεις του άλμπουμ. 

 
* Aaliyah – παραγωγός, φωνητικά
* Τζόναθαν Άντλερ – μηχανικός
* The Black Orchestra – έγχορδα
* Στίβι Μπλακ – έγχορδα
* Ρον Μπλέικ – πνευστά
* Τσάντλερ Μπριτζ – μηχανικός βοηθός
* Bud'da – παραγωγός
* Michael Conrader – μηχανικός
* Γκέμμα Γκόρφιλντ – A&R
* Σίαν Κρουζ – κιθάρα
* J. Dub – ενορχηστρωτής, παραγωγός
* Τζίμι Ντάγκλας – μηχανικός
* Τζεφ Ντούνας – φωτογράφος
* Μίσσυ Έλιοτ – συγγραφέας
* Warren Fu – σκηνοθεσία
* Μπεν Γκάρισον – μίξη
* Μπέρνι Γκράντμαν – mastering
* Μπάρι Χάνκερσον – executive producer
* Jomo Hankerson – executive producer
* Ρίτσαρντ "Segal" Χουρέντια – μίξη
* Ντίνο "The Cut" Τζόνσον – μίξη
* Acar Keys – μηχανικός
* Ντέιβιντ ΛαΣαπέλ – φωτογραφία
* Μισέλ Λιν-Φορμπ – μηχανικός βοηθός
* Τζόναθαν Μάνιον – φωτογραφία
* Τιμ Όλμστιντ – μηχανικός βοηθός
* Στιβ Πέννυ – μηχανικός βοηθός
* Ρένζο Πράιορ – πλήκτρα
* Πατ Δάτζακ – μηχανικός βοηθός
* Έρικ Σιτς – ενορχηστρωτής, συνεργάτης, συγγραφέας
* Richard Segal-Huredia – mixing
* Static – creative partner, vocals, writer
* Rapture – creative partner, instrumentation, producer, writer
* Tank – creative partner
* Timbaland – creative partner, mixing, producer, vocals
* Roberto "Gary" Walker – assistant engineer
* Albert Watson – photography
* Heather Wesley – project supervisor
* Scott Wolfe – engineer, mixing
* Michael Zainer – assistant engineer

Θέσεις στα τσαρτς
-----------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Weekly charts

| Chart (2001) | Peakposition |
| --- | --- |
| American Albums Chart | 1 |
| American R&B/Hip-Hop Albums Chart | 2 |
| Australian Albums Chart | 41 |
| Austrian Albums Chart | 21 |
| Belgian Albums Chart (Flanders) | 11 |
| Belgian Albums Chart (Wallonia) | 10 |
| British Albums Chart | 5 |
| British R&B Albums Chart | 1 |
| Canadian Albums Chart | 6 |
| Danish Albums Chart | 34 |
| Dutch Albums Chart | 9 |
| European Albums Chart | 18 |
| Finnish Albums Chart | 33 |
| French Albums Chart | 9 |
| German Albums Chart | 9 |
| Irish Albums Chart | 38 |
| Italian Albums Chart | 40 |
| Japanese Albums Chart | 17 |
| New Zealand Albums Chart | 25 |
| Norwegian Albums Chart | 30 |
| South African Albums Chart | 1 |
| Swedish Albums Chart | 23 |
| Swiss Albums Chart | 6 |

 | Year-end charts

| Chart (2001) | Position |
| --- | --- |
| American Albums Chart | 51 |
| American R&B/Hip-Hop Albums Chart | 15 |
| Belgian Albums Chart (Flanders) | 100 |
| Dutch Albums Chart | 94 |
| French Albums Chart | 76 |
| German Albums Chart | 77 |
| Swiss Albums Chart | 86 |

| Chart (2002) | Position |
| --- | --- |
| British Albums Chart | 98 |
| American Albums Chart | 69 |
| American R&B/Hip-Hop Albums Chart | 27 |

Decade-end charts

| Chart (2000–09) | Position |
| --- | --- |
| US Top R&B/Hip-Hop Albums (*Billboard*) | 41 |

 |

Ιστορικό κυκλοφορίας
--------------------

| Περιοχή | Ημερομηνία | Μορφή |
| --- | --- | --- |
| Ιαπωνία  | 7 Ιουλίου 2001 | Τυπική έκδοση |
| Γερμανία  | 13 Ιουλίου 2001 |
| Ηνωμένο Βασίλειο  | 16 Ιουλίου 2001 |
| Ηνωμένες Πολιτείες  | 17 Ιουλίου 2001 |
| Γαλλία  | 24 Ιουλίου 2001 |
| Ευρώπη  | 9 Μαρτίου 2004 | Remastered έκδοση |
| Παγκόσμια  | 8 Οκτωβρίου 2007 |
| Ηνωμένες Πολιτείες  | 16 Οκτωβρίου 2007 |

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3  Huey n.d.
2. ↑  Mayfield 2001a; Kim 2001a
3. ↑  Anon. 1998; Huey n.d.
4. ↑  Hall 2001a; Huey n.d.
5. ↑  Kim 2001a, σελ. 102.
6. ↑  Wade 2001; Newman 2001
7. ↑  Anon. 1999; Farley 2001
8. ↑  Newman 2001; Kim 2001a
9. ↑  Hall 2001c, σελ. 36.
10. 1 2  Anon. 2001a.
11. ↑  Wade 2001; Hall 2001a
12. ↑  Anon. 2001b; Wade 2001
13. ↑  Brown 2005, σελ. 185.
14. ↑  Reid 2001a.
15. 1 2  Hobbs 2008.
16. ↑  Hobbs 2008; Lorez 2001
17. ↑  Bud'da και άλλοι 2011.
18. ↑  Needham 2001, σελ. 26.
19. ↑  Yago, Johnson & van Horn 2001; Kim 2001a; Hall 2001a
20. ↑  Aaliyah 2001; Anon. 2001a
21. ↑  Aaliyah 2001.
22. ↑  Anon. 2001c, σελ. 60.
23. ↑  Werner 2006; Leroy 2001; Seymour 2001; Hardy 2001
24. ↑  Easlea 2009; Anon. 2001d; Harris 2004
25. ↑  Cinquemani 2001a; Reid 2001a; James 2001; Bud'da και άλλοι 2011
26. ↑  Mulvey 2001; Needham 2001
27. 1 2  Erlewine (a) n.d.
28. ↑  Anon. 2007; Hardy 2001; Clover 2001
29. ↑  Hardy 2001; James 2001
30. ↑  Farley 2001; Seymour 2001; Cinquemani 2001a; Bud'da και άλλοι 2011
31. 1 2 3  Hardy 2001.
32. ↑  Rabin 2001.
33. ↑  Hartung 2001; Hall 2001b.
34. ↑  Cinquemani 2001a; Hardy 2001; Bud'da και άλλοι 2011; Hopkins n.d.; Seymour 2001
35. ↑  Chabras 2001; Waliszewski n.d.
36. ↑  Farley 2001; Macpherson 2011
37. ↑  Sanneh 2001; Caramanica 2007
38. ↑  Kim 2001a, σελ. 104.
39. ↑  Hubbard 2002; Robinson 2002; Hardy 2001; Waliszewski n.d.
40. ↑  Lorez 2001.
41. ↑  Macpherson 2011, σελ. 22.
42. ↑  Farley 2001, σελ. 151.
43. 1 2 3  Clover 2001, σελ. 130.
44. ↑  Brown 2001; Mayfield 2001a.
45. ↑  Mayfield 2001a; Sullivan 2001
46. ↑  Lorez 2000; Farley 2001
47. ↑  Mitchell 2001; Farley 2001
48. ↑  Schumacher-Rasmussen 2001.
49. ↑  Brown 2001.
50. ↑  Brown 2001; Reid 2001b
51. ↑  Mayfield 2001b, σελ. 85.
52. 1 2  Mayfield 2001c, σελ. 79.
53. ↑  Dansby 2001a; Mayfield 2001c
54. ↑  Dansby 2001b; Reid 2002
55. ↑  Anon. (b) n.d.; Ayers, Prince & Herrera 2009
56. ↑  Seymour 2002.
57. ↑  Anon. 2001f; Anon. 2001g; Anon. (c) n.d.
58. ↑  Anon. 2002a.
59. ↑  Anon. (aa) n.d.
60. 1 2  Anon. (a) n.d.
61. ↑  Seymour 2001.
62. 1 2  Odell 2001, σελ. 14.
63. ↑  Johnson 2001, σελ. 1.
64. ↑  Baillie 2001.
65. 1 2  Mulvey 2001, σελ. 44.
66. 1 2  Anon. 2001e, σελ. 106.
67. ↑  Hardy 2001, σελίδες 61–62.
68. ↑  Cinquemani 2001a.
69. ↑  Brown 2001; Huey n.d.
70. ↑  Cawn 2001; Baillie 2001.
71. ↑  Price 2001.
72. ↑  Rabin 2001; Hardy 2001
73. ↑  Christgau 2002a.
74. ↑  Cinquemani 2001b; Anon. 2001h; Anon. 2001d
75. ↑  Anon. 2001i.
76. ↑  Christgau 2002b.
77. ↑  Anon. 2002b.
78. ↑  Petrosino 2001, σελ. 60.
79. ↑  Orecklin 2002.
80. ↑  Christensen 2002.
81. ↑  Moon 2003, σελ. D1.
82. ↑  Larkin 2011, σελ. 1914.
83. ↑  Strong 2009.
84. 1 2  Harris 2004, σελ. 1.
85. 1 2 3  Kameir 2019.
86. ↑  Christgau 2007.
87. ↑  Kennedy 2011.
88. ↑  Erlewine (a) n.d.; Easlea 2009
89. ↑  Huff 2011.
90. ↑  Erlewine (b) n.d.; Easlea 2009
91. ↑  Erlewine (a) n.d.; Anon. 2007
92. ↑  Petridis 2001.
93. ↑  Anon. 2005; Staff 2005.
94. ↑  Caramanica 2007; Staff 2010.
95. ↑  Caramanica 2007, σελ. 215.
96. ↑  Nicholson 2011.
97. ↑  Barlow 2011.
98. ↑  Beaumont-Thomas, Snapes & Curtin 2019.
99. 1 2 3  Anon. (h) n.d.
100. 1 2  Anon. (y) n.d.
101. 1 2  Anon. (b) n.d.
102. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15  Anon. (f) n.d.
103. ↑  Anon. (d) n.d.
104. ↑  Anon. (e) n.d.
105. ↑  Anon. 2002e, σελ. 14.
106. ↑  Anon. (g) n.d.
107. ↑  Anon. 2002d.
108. ↑  Anon. 2001j, σελ. YE-33.
109. ↑  Anon. 2001j, σελ. YE-43.
110. ↑  Anon. (i) n.d.
111. ↑  Anon. (j) n.d.
112. ↑  Anon. (k) n.d.
113. ↑  Anon. (l) n.d.
114. ↑  Anon. (m) n.d.
115. ↑  Anon. (bb) n.d.
116. ↑  Anon. 2002c, σελ. YE-32.
117. ↑  Anon. 2002c, σελ. YE-50.
118. ↑  Anon. 2009.
119. ↑  Anon. (w) n.d.
120. ↑  Anon. (u) n.d.
121. ↑  Anon. (v) n.d.
122. ↑  Anon. (p) n.d.
123. ↑  Anon. (x) n.d.
124. ↑  Anon. (z) n.d.

Βιβλιογραφία
------------

* Aaliyah. Συνέντευξη με Elon Johnson; Curtis Waller. *Aaliyah: Been a Long Time.* April 2001. Archived from the original on December 10, 2012. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (October 1998). «Aaliyah». *Ebony* (Chicago) **53** (12).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (Φεβρουαρίου 2, 1999). «Trent Reznor, Aaliyah Ponder Collaboration». MTV News. Viacom. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 22, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon. (2001). *Aaliyah* (CD liner notes). Aaliyah. New York: Blackground Records. CDVUS199.
* Anon. (2001). «Aaliyah's Number One». *NME* (London) (January 13). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 9, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (July 23, 2001). «Sultry Singer Aaliyah On Why It's Cool To Be So Hot». *Jet* (Chicago) **100** (6).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (2001). «Resolute in Success». *Blues & Soul* (London) (July 24 – August 6).
* Anon. (September 2001). «Review: Aaliyah». *Q* (London) (181).
* Anon. (December 15, 2001). «Whew! What a Year: Pop Music». *The Atlanta-Journal Constitution* (December 15).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (2001). «Top 10 Everything 2001». *Time* (New York) (December 21): 154. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 5, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (Δεκεμβρίου 24, 2001). «Aaliyah film finished by brother». *BBC News*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 8, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon. (2001). «Albums of the Year 2001». *NME* (London) (December 29): 59.
* Anon. (December 29, 2001). «The Year in Music 2001». *Billboard* (New York) **113** (52).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (Ιανουαρίου 27, 2002). «Iglesias Jr tops Harrison's hit». *BBC News*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 8, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon. (2002). «2001 Kritiker». *Spex* (Berlin) (January).
* Anon. (December 28, 2002). «The Year in Music 2002». *Billboard* (New York) **114** (52).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (Μαΐου 2, 2002). «Music Divas & Rock Bands Top South African Certifications». *Mi2N*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2015-12-20. Ανακτήθηκε στις Δεκεμβρίου 20, 2015.
* Anon. (February 9, 2002). «European Top 100 Albums». *Music & Media*.. Ανακτήθηκε στις August 16, 2019.
* Anon. (2005). «100 Coolest Albums in the World». *GQ* (London) (August).
* Anon. (November 17, 2007). «Artists beginning with A». *guardian.co.uk* (London: Guardian News and Media Limited). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 7, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Anon. (2009). «Decade End Charts – Top R&B/Hip-Hop Albums». *Billboard*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιουλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 26 Μαΐου 2018.
* Anon.[a] (n.d.). «Aaliyah Reviews». *Metacritic. CBS Interactive*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Νοεμβρίου 24, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[b] (n.d.). «Aaliyah – Chart history». *Billboard*. Prometheus Global Media. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Μαρτίου 5, 2013. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[c] (n.d.). «2001-07-28 Top 40 Official UK Albums Archive». Official Charts Company. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.

* Anon.[d] (n.d.). «Aaliyah». Official Charts Company. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[e] (n.d.). «Official R&B Albums Chart Top 40 - 27 January 2002 - 02 February 2002». Official Charts Company. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2018.
* Anon.[f] (n.d.). «Aaliyah – Aaliyah». *ultratop.be* (στα Ολλανδικά). Hung Medien. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[g] (n.d.). «Top 75 Artist Album, Week Ending 31 January 2002». *Chart-Track*. GfK. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[h] (n.d.). «アリーヤ» (στα Ιαπωνικά). Oricon. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[i] (n.d.). «Rapports Annuels 2001». *ultratop.be* (στα Γαλλικά). Hung Medien. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[j] (n.d.). «Jaaroverzicht – Album 2001». *dutchcharts.nl* (στα Ολλανδικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[k] (n.d.). «Classement Albums – année 2001» (στα Γαλλικά). Syndicat National de l'Édition Phonographique. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[l] (n.d.). «Top 100 Album-Jahrescharts (2001)». *Offizielle Deutsche Charts*. Ανακτήθηκε στις 11 Οκτωβρίου 2016.
* Anon.[m] (n.d.). «Swiss Year-End Charts 2001». *swisscharts.com*. Hung Medien. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[n] (n.d.). «ARIA Charts – Accreditations – 2003 Albums». *aria.com.au*. Australian Recording Industry Association. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[o] (n.d.). «Canadian album certifications – Aaliyah – Aaliyah». Music Canada. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[p] (n.d.). «French album certifications – Aaliyah – Aaliyah» (στα Γαλλικά). Syndicat National de l'Édition Phonographique. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[q] (n.d.). «Gold-/Platin-Datenbank (Aaliyah; 'Aaliyah')». *Bundesverband Musikindustrie* (στα Γερμανικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[r] (n.d.). «Japanese album certifications – Aaliyah – Aaliyah» (στα Ιαπωνικά). Recording Industry Association of Japan. *Select* 2001年月 *on the drop-down menu*. Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2016.
* Anon.[s] (n.d.). «Dutch album certifications – Aaliyah – Aaliyah» (στα Ολλανδικά). Nederlandse Vereniging van Producenten en Importeurs van beeld- en geluidsdragers. *Enter* Aaliyah *in the* "Artiest of titel" *box*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Ιουλίου 2018. Ανακτήθηκε στις 23 Αυγούστου 2018.
* Anon.[t] (n.d.). «The Official Swiss Charts and Music Community: Awards (Aaliyah; 'Aaliyah')». Hung Medien. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[u] (n.d.). «British album certifications – Aaliyah – Aaliyah». *bpi.co.uk*. British Phonographic Industry. *Enter* Aaliyah *in the field* Search*. Select* Title *in the field* Search by*. Select* album *in the field* By Format*. Click* Go. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Φεβρουαρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[v] (n.d.). «American album certifications – Aaliyah – Aaliyah». Recording Industry Association of America. *If necessary, click* Advanced*, then click* Format*, then select* Album*, then click* SEARCH. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Anon.[w] (n.d.). «AALIYAH – AALIYAH – CD». *musicline.de* (στα Γερμανικά). PHONONET. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 27, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[x] (n.d.). «Aaliyah (Reis): Aaliyah». Amazon.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 27, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[y] (n.d.). «Aaliyah (International Version) (2007)». 7digital. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 27, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[z] (n.d.). «Aaliyah – : Release Information, Reviews and Credits». *AllMusic*. Rovi Corporation. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 27, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Anon.[aa] (n.d.). «Top 50 Global Best Selling Albums for 2001» (PDF). International Federation of the Phonographic Industry. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 17 Νοεμβρίου 2008. Ανακτήθηκε στις 17 Νοεμβρίου 2008.
* Anon. «End of Year Album Chart Top 100 – 2002». Official Charts Company. Ανακτήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2019.
* Ayers, Mike; Prince, David J.; Herrera, Monica (2009). «The Decade in Music: Top 50 Moments». *Billboard* (New York) (December 23). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις February 2, 2013.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Baillie, Russell (2001). «Aaliyah: Aaliyah». *The New Zealand Herald* (Auckland) (August 8). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 10, 2015.. Ανακτήθηκε στις December 10, 2015.
* Barlow, Eve (2011). «Column – Aaliyah still shaping pop music 10 years after her death». *Q* (London) (August 25). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 9, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Beaumont-Thomas, Ben; Snapes, Laura; Curtin, April (September 13, 2019). «The 100 Best Albums of the 21st Century». *The Guardian*.. Ανακτήθηκε στις December 28, 2019.
* Brown, Ethan (December 2005). «The Score». *Vibe* (New York) **12** (14).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Brown, Janelle (Σεπτεμβρίου 6, 2001). «Death of a pop princess in the making». *Salon*. Salon Media Group. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 20, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Error on call to Template:Cite interview: Parameter **subject** (or **last**) must be specified Archived from the original on December 18, 2012. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Caramanica, Jon (March 2007). «Revolutions». *Vibe* (New York) **15** (3).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Cawn, Brad (August 19, 2001). «Aaliyah (Blackground/Virgin)». *Chicago Tribune* (August 19): Arts & Entertainment. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 25, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Chabras, Scott (2001). «Audio Files». *St. Petersburg Times* (August 19). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 30, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Christensen, Thor (January 5, 2002). «Newfound shine: Stars born, reborn as Grammy voters pick contenders». *The Dallas Morning News*.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Christgau, Robert (January 29, 2002). «Throw Your Hands in the Air». *The Village Voice* (New York). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 24, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Christgau, Robert (February 12, 2002). «Pazz & Jop 2001: Not Just Your Old Man's Takeover». *The Village Voice* (New York). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 25, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Christgau, Robert (30 Σεπτεμβρίου 2007). «Consumer Guide Album: Aaliyah». *robertchristgau.com*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Σεπτεμβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 28 Δεκεμβρίου 2019.
* Cinquemani, Sal (17 Ιουλίου 2001). «Aaliyah: Aaliyah». *Slant Magazine*. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Cinquemani, Sal (15 Οκτωβρίου 2001). «2001: Year in Music». *Slant Magazine*. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Clover, Joshua (August 2001). «Reviews». *Spin* (New York) **17** (8).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Dansby, Andrew (2001). «Aaliyah Reaches No. 1». *Rolling Stone* (New York) (September 5). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 21, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Dansby, Andrew (2001). «Jay-Z Number One Again». *Rolling Stone* (New York) (September 19). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 9, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Easlea, Daryl (Ιουνίου 23, 2009). «Review of Aaliyah – Aaliyah». BBC Music. BBC. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Νοεμβρίου 25, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Erlewine, Stephen Thomas (a) (n.d.). «Aaliyah – Aaliyah : Songs, Reviews, Credits, Awards». *AllMusic. Rovi Corporation*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Νοεμβρίου 24, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Erlewine, Stephen Thomas (b) (n.d.). «So Blu – Blu Cantrell». *AllMusic. Rovi Corporation*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 28, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Farley, Christopher John (2001). *Aaliyah: More Than a Woman*. Simon & Schuster. ISBN 0-7434-5566-5.
* Hall, Rashaun (July 11, 2001). «Blackground Readying Aaliyah's Return». *Billboard* (New York) **113** (29).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Hall, Rashaun (July 28, 2001). «Reviews & Previews». *Billboard* (New York) **113** (30).. Ανακτήθηκε στις December 9, 2017.
* Hall, Rashaun (September 8, 2001). «Aaliyah's Death Shocks Industry: Singer Remembered As Rising R&B Star, Actress». *Billboard* (New York) **113** (36).. Ανακτήθηκε στις November 30, 2012.
* Hardy, Ernest (August 2, 2001). «Recordings: Aaliyah, Aaliyah, 4 Stars». *Rolling Stone* (New York) (874). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 24, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Harris, Keith (2004). «Aaliyah». Στο: Brackett, Nathan· Hoard, Christian. *The New Rolling Stone Album Guide* (4th έκδοση). Simon & Schuster. ISBN 0-7432-0169-8.
* Hartung, Justin (Ιουλίου 26, 2001). «Spin Cycle». Austin: Citysearch. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 11, 2004. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Hobbs, Linda (December 2008). «One in a Million». *Vibe* (New York) **16** (12).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Hopkins, Tracy E. (n.d.). «Aaliyah by Virgin Records Us, Aaliyah». Barnes & Noble. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 27, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Hubbard, Michael (Απριλίου 29, 2002). «Aaliyah – Rock The Boat». *MusicOMH*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 30, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Huff, Quentin B. (Αυγούστου 15, 2011). «My Favorite Aaliyah Things». *PopMatters*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Ιουλίου 9, 2013. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Huey, Steve (n.d.). «Aaliyah – Music Biography, Credits and Discography». *AllMusic. Rovi Corporation*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Νοεμβρίου 24, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* James, Martin (Ιουλίου 20, 2001). «Review – Aaliyah». Playlouder. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Αυγούστου 6, 2011. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Johnson, Connie (July 29, 2001). «A Coasting Aaliyah Steers Clear of Depth». *Los Angeles Times* (July 29): Calendar section. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 25, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Kameir, Rawija (July 14, 2019). *Aaliyah: Aaliyah Album Review*.. Ανακτήθηκε στις December 28, 2019.
* Kennedy, Gerrick D. (August 25, 2011). «Aaliyah: 10 years later, impact holds without posthumous releases». *Pop & Hiss* (Tribune Company). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 18, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Kim, Hyun (August 2001). «What Lies Beneath?». *Vibe* (New York) **9** (8).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Kim, Hyun (November 2001). «One in a Million». *Vibe* (New York) **9** (11).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Larkin, Colin (2011). *Encyclopedia of Popular Music*. Omnibus Press. ISBN 0-85712-595-8.
* Leroy, Dan (Ιουλίου 25, 2001). «Aaliyah Reviews». Yahoo! Music. Yahoo!. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Νοεμβρίου 24, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Lorez, Jeff (2000). «Aaliyah: The M Factor». *Blues & Soul* (London) (July 4–17).
* Lorez, Jeff (Ιουλίου 5, 2001). «Killer Queen». Yahoo! Music. Yahoo!. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 5, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Macpherson, Alex (2011). «Aaliyah's true legacy is her rare gift for nuance». *The Guardian* (London) (August 25): Film & music section. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 6, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Mayfield, Geoff (August 4, 2001). «Over the Counter». *Billboard* (New York) **113** (31).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Mayfield, Geoff (September 8, 2001). «Over the Counter». *Billboard* (New York) **113** (36).. Ανακτήθηκε στις November 30, 2012.
* Mayfield, Geoff (September 15, 2001). «Over the Counter». *Billboard* (New York) **113** (37).. Ανακτήθηκε στις November 30, 2012.
* Mitchell, Gail (April 7, 2001). «MCA Takes on an Alluring Proposition; Aaliyah's New Album Now Set For June 5». *Billboard* (New York) **113** (14).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Moon, Tom (2003). «Grammy Bag Grab In a year of multiple nominations, eight artists lead with five chances apiece for an award. This year's field of nominees also has more diversity than usual.». *The Philadelphia Inquirer* (January 8). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 9, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Mulvey, John (July 14, 2001). «Aaliyah : Aaliyah». *NME* (London). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 25, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Needham, Alex (2001). «Who's That Girl?». *NME* (London) (July 7).
* Newman, Melinda (January 20, 2001). «Aaliyah Has New Album, Movie Set For 2001». *Billboard* (Los Angeles) **113** (3).
* Nicholson, Rebecca (August 25, 2011). «Aaliyah: still rocking the boat». *guardian.co.uk* (London: Guardian News and Media Limited). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 6, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Odell, Michael (July 12, 2001). «Pop CD releases». *The Guardian* (London): Friday Review section. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 6, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Orecklin, Michele (January 21, 2002). «People». *Time* (New York). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 2, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Pesselnick, Jill (August 26, 2000). «Virgin Records America Forms Deal to Distribute Blackground Globally». *Billboard* (Los Angeles) **112** (35).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Petridis, Alexis (December 20, 2001). «2001 review: The year in rock and pop». *guardian.co.uk* (London: Guardian News and Media Limited). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 31, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Petrosino, Frankie J. (2001). «Star Power Radiates at the 33rd Image Awards». *The Crisis* (Baltimore) **109–3** (May–June).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Price, Simon (2001). «Review: Aaliyah». *The Independent* (London) (August 19).
* Rabin, Nathan (July 17, 2001). «Aaliyah: Aaliyah». *The A.V. Club* (Chicago). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 24, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Reid, Shaheem (Ιουνίου 26, 2001). «Aaliyah Makes Love And War On New Album». MTV News. Viacom. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 9, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Reid, Shaheem (Αυγούστου 27, 2001). «Hard-Working Aaliyah Packed Hit Albums, Movies Into Short Life». MTV News. Viacom. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Reid, Shaheem (Φεβρουαρίου 25, 2002). «Aaliyah, Six Months Later: #1 At Box Office With LP In Works». MTV News. Viacom. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Robinson, John (April 23, 2002). «Aaliyah : Rock The Boat». *NME* (London). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 30, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Sanneh, Kelefa (September 2, 2001). «A Pioneer, Briefly, Of a New Sound». *The New York Times* (September 2). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 9, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Schumacher-Rasmussen, Eric (Αυγούστου 30, 2001). «Aaliyah's Final Video 'Very Special,' Director Says». MTV News. Viacom. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 21, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Seymour, Craig (July 27, 2001). «Aaliyah Review». *Entertainment Weekly* (New York) (606). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις November 24, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Seymour, Craig (January 1, 2002). «Deals at work for Aaliyah's music to live». *Chicago Tribune*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 31, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Sigesmund, B. J.; Evans, Tavia (August 28, 2001). «What Now?». *Newsweek* (New York).. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Staff (Ιανουαρίου 18, 2005). «The Top 50 Albums: 2000–2005». *Stylus Magazine*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 7, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Staff (1 Φεβρουαρίου 2010). «Best of the Aughts: Albums». *Slant Magazine*. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2012.
* Strong, Martin C. (2009). «Aaliyah». *The Great Rock Discography* (7th έκδοση). Canongate. ISBN 1841956155.
* Sullivan, Caroline (August 27, 2001). «Obituary: Aaliyah». *guardian.co.uk* (London: Guardian News and Media Limited). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις December 6, 2012.. Ανακτήθηκε στις November 20, 2012.
* Wade, Ian (Ιουλίου 17, 2001). «Album Review». Dotmusic. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Οκτωβρίου 31, 2003. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Waliszewski, Bob (n.d.). «Aaliyah». *Plugged In*. Focus on the Family. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 6, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.
* Werner, Craig Hansen (2006). *A Change Is Gonna Come: Music, Race & the Soul of America*Απαιτείται δωρεάν εγγραφή. University of Michigan Press. ISBN 0-472-03147-3.
* Yago, Gideon· Johnson, Tina· van Horn, Teri (Μαρτίου 15, 2001). «Aaliyah Finishes New Album During Break From Movies». MTV News. Viacom. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις Δεκεμβρίου 22, 2012. Ανακτήθηκε στις Νοεμβρίου 20, 2012.

Περαιτέρω ανάγνωση
------------------

* Witt, Stephen (December 16, 2016). "The Inexplicable Online Absence of Aaliyah's Best Music". Complex.
* https://www.checkmateq.com/virtual-cto-services

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* *Aaliyah* στην αναγνωρισμένη μουσική (λίστα με τα βραβεία)