Το **Smart Forfour** (επίσημα αναγράφεται ως **smart forfour**) είναι ένα αυτοκίνητο πόλης της κατηγορίας A, που κατασκευάζεται από τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία Smart. Η πρώτη γενιά του Forfour παρήχθη από τον Ιανουάριο του 2004 έως τον Ιούνιο του 2006, ενώ η δεύτερη γενιά του κυκλοφόρησε για πρώτη φορά στις 22 Νοεμβρίου 2014 ταυτόχρονα σε όλες τις αγορές της Ευρώπης, μεταξύ των οποίων και στην Ελλάδα, την ίδια μέρα με το συγγενικό Smart Fortwo τρίτης γενιάς. Το όνομα του μοντέλου αναφέρεται στον αριθμό των 4 θέσεών του, σε αντιδιαστολή με το διθέσιο Smart Fortwo.

Πρώτη γενιά
-----------

Αντίθετα με όλα τα άλλα μοντέλα της εταιρείας την τότε εποχή, το Smart Forfour πρώτης γενιάς ήταν ένα πιο συμβατικό 5-πορτο hatchback, με ένα σχετικά ευρύχωρο σαλόνι για την κατηγορία A, που μπορούσε να φιλοξενήσει εύκολα 4 ή οριακά ακόμα και 5 επιβάτες, ιδίως αν οι πίσω επιβάτες ήταν ανήλικοι. 

Smart Forfour 1.3 του 2004.
### Κινητήρες

Το αρχικό Smart Forfour κατασκευαζόταν στο εργοστάσιο NedCar στην Ολλανδία, σε συνεργασία με την Mitsubishi Motors και, για λόγους μείωσης του κόστους παραγωγής, μοιραζόταν σασί, ανάρτηση και βενζινοκινητήρες με το Mitsubishi Colt του 2003. Για την ακρίβεια, οι κινητήρες βενζίνης του Forfour ήταν ένας 3-κύλινδρος 1.1 λίτρων και δύο 4-κύλινδροι 1.3 και 1.5 λίτρων. Αντιθέτως, ο κινητήρας ντίζελ ήταν ένας 3-κύλινδρος 1.5 λίτρων turbodiesel με common direct injection (cdi), ο οποίος είχε προέλθει από έναν 4-κύλινδρο κινητήρα της Mercedes-Benz A-Class W168 (την πρώτη γενιά της Mercedes-Benz A-Class), με αφαίρεση ενός κυλίνδρου.

Smart Forfour Brabus του 2006.
Το 2005 και το 2006, διατέθηκε και μια έκδοση **Smart Forfour Brabus**, με έναν βενζινοκινητήρα turbo της Mitsubishi, με κωδικό 4G15, ισχύος 130 kW (177 PS; 174 hp), άρα ήταν ισχυρότερο κατά 27 PS (20 kW; 27 hp) από το Mitsubishi Colt CZT. Η μέγιστη ταχύτητα που πετύχαινε το Brabus ήταν 221 km/h (137 mph) και η επιτάχυνση 0-100 km/h (0-62 mph) ερχόταν σε μόλις 6,9 δευτερόλεπτα. Σημειωτέον ότι όλοι οι κινητήρες του αρχικού Forfour πληρούσαν τις προδιαγραφές καυσαερίων Euro 4.

### Διακοπή

Αν και είχε ανακοινωθεί ότι το Forfour πρώτης γενιάς επρόκειτο να εξαχθεί και στις Ηνωμένες Πολιτείες, μαζί με το υπό εξέλιξη τότε Smart Formore, τελικώς αποσύρθηκε από την παραγωγή μετά από μόλις 2,5 έτη από την εισαγωγή του, λόγω χαμηλών πωλήσεων, ενώ και το ακόμα μεγαλύτερο Formore (ουσιαστικά μια εκδοχή mini SUV) ακυρώθηκε μόλις λίγο πριν από την έναρξη της παραγωγής του, λόγω χαμηλών πωλήσεων του αρχικού Forfour. Ενδεικτικώς, παρουσιάζονται οι ετήσιες πωλήσεις του στη Γερμανία, όπου είχαν μάλιστα πωληθεί και 110 δοκιμαστικά αυτοκίνητα προ-παραγωγής στα τέλη του 2003, κυρίως σε κάποια στελέχη της εταιρείας.

| Έτος | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Πωλήσεις | 110 | 16.073 | 17.453 | 10.071 | 505 |

Δεύτερη γενιά
-------------

Ως αποτέλεσμα του αυξημένου ενδιαφέροντος σημαντικού ποσοστού των υποψηφίων αγοραστών στις ΗΠΑ για τη δεύτερη γενιά του Smart Fortwo και παράλληλα τον δισταγμό μιας μερίδας του κοινού της Αμερικανικής αγοράς, λόγω των μικρών διαστάσεών του, η Mercedes-Benz αποφάσισε να δημιουργήσει ένα νέο Forfour, τόσο για τις Ηνωμένες Πολιτείες, όσο και για άλλες αγορές διεθνώς.

Smart Forfour δεύτερης γενιάς στο Διεθνές Σαλόνι της Γενεύης στις 3 Μαρτίου 2015.
Η δεύτερη γενιά του Forfour κυκλοφόρησε στις 22 Νοεμβρίου 2014 σε όλες τις αγορές της Ευρώπης, μεταξύ των οποίων και στην Ελλάδα, και μάλιστα την ίδια μέρα με το συγγενικό Smart Fortwo τρίτης γενιάς. Το Forfour δεύτερης γενιάς και το Fortwo τρίτης γενιάς βασίζονται σε πλατφόρμα της Renault, στα πλαίσια σχετικής συνεργασίας μεταξύ των δύο εταιρειών, έχοντας στενή συγγένεια με το Renault Twingo τρίτης γενιάς, που είχε κυκλοφορήσει λίγους μόλις μήνες νωρίτερα. Κατά συνέπεια, το Forfour δεύτερης γενιάς υιοθέτησε τη διάταξη «κινητήρας πίσω, πίσω κίνηση», κοινώς «όλα πίσω», σε αντίθεση με το «όλα εμπρός» του Forfour πρώτης γενιάς. Επίσης, μοιραζόταν έως τον Ιούνιο του 2019 τους βενζινοκινητήρες και τα κιβώτια ταχυτήτων με τα μοντέλα αυτά. Να σημειωθεί ότι στη δεύτερη γενιά του Forfour, αντίθετα με την πρώτη, δεν υπήρξε κινητήρας ντίζελ, ούτε 4-κύλινδροι κινητήρες βενζίνης, παρά μόνο 3-κύλινδροι βενζινοκινητήρες, και σε δύο εκδοχές, κυβισμού 898 cm³ με turbo και 999 cm³.

Δεξιοτίμονο Smart Forfour Brabus δεύτερης γενιάς στο Σαλόνι της Οσάκα, Ιαπωνία (φωτο. 9 Δεκεμβρίου 2017).
Επίσης, στο Σαλόνι Αυτοκινήτου στο Πεκίνο τον Απρίλιο του 2016 παρουσιάστηκε και μια έκδοση **Smart Forfour Brabus**, με μια ακόμα ισχυρότερη εκδοχή του κινητήρα 0.9 λίτρων turbo, στην οποία απέδιδε 80 kW (109 PS) στις 5.750 στροφές το λεπτό. Ως αποτέλεσμα, είχε τελική ταχύτητα 180 km/h, έναντι 165 km/h στην στάνταρ εκδοχή των 898 cm³ με turbo και 151 km/h στην εκδοχή των 999 cm³. Η παραγωγή του Forfour Brabus ξεκίνησε τον Ιούλιο του 2016, με βασική τιμή στα 20.520 ευρώ (χωρίς τα στοιχεία έξτρα εξοπλισμού) με την τότε ισοτιμία, αλλά τελικώς αποσύρθηκε οριστικά από την παραγωγή τον Μάρτιο του 2018, πριν συμπληρώσει ούτε καν 2 έτη, λόγω εξαιρετικά χαμηλών πωλήσεων. Για την ιστορία, όλοι οι κινητήρες του Smart Forfour δεύτερης γενιάς πληρούσαν τις αυστηρές προδιαγραφές καυσαερίων Euro 6.

### Ηλεκτρική έκδοση

Τον Σεπτέμβριο του 2016, στο Σαλόνι Αυτοκινήτου του Παρισιού, παρουσιάστηκε και μια αμιγώς ηλεκτροκίνητη έκδοση (μαζί με την ηλεκτροκίνητη έκδοση του Smart Fortwo τρίτης γενιάς), γνωστή ως **Smart Forfour electric drive**, και τελικώς μπήκε στην παραγωγή τον Μάρτιο του 2017 (επίσης μαζί με την ηλεκτροκίνητη έκδοση του Smart Fortwo τρίτης γενιάς). Τον Ιούνιο του 2019, όλες οι εκδόσεις βενζίνης και των δύο μοντέλων διακόπηκαν, αφήνοντας στην παραγωγή μόνο τα ηλεκτροκίνητα Fortwo και Forfour.

Να σημειωθεί ότι το ηλεκτροκίνητο Fortwo από τα μέσα του 2017 παρέμεινε ως η μοναδική έκδοση του μοντέλου και της εταιρείας ειδικά στις ΗΠΑ και στον Καναδά (καθώς τον Απρίλιο του 2017 έληξε η παραγωγή των εκδόσεων βενζίνης για τη Βόρεια Αμερική, ενώ το Smart Forfour δεύτερης γενιάς, όπως και της πρώτης, τελικώς δεν διατέθηκε στη Βόρεια Αμερική), αλλά και αυτή προσωρινά, έως το 2019, όταν η εταιρεία αποσύρθηκε οριστικά από τα κράτη αυτά, λόγω πολύ χαμηλών πωλήσεων. Για την ακρίβεια, η Smart αποφάσισε τον Απρίλιο του 2019 να αποσυρθεί από τις αγορές των ΗΠΑ και του Καναδά στα τέλη του 2019, όπως και έγινε. Κάτι αντίστοιχο συνέβη και στην Αυστραλία, όπου η εταιρεία εισήχθη το 2003 αλλά τελικώς αποσύρθηκε το 2015, επίσης λόγω πολύ χαμηλών πωλήσεων.

Αναφορές
--------

1. ↑  How the Smart Car Works
2. ↑  SMART forfour production ends - Mitsubishi and DaimlerChrysler part ways
3. ↑  www.caranddriver.com/ Mercedes Won’t Sell Four-Seat Smart in the U.S.—For The Time Being.
4. ↑  www.caranddriver.com/news/ «Smart Embraces ED, Will Drop Gasoline-Powered Fortwo.» by Greg Fink, Feb 14, 2017.
5. ↑  www.caranddriver.com/news/ «The Smart Car Is Officially Dead in the U.S. The electric Fortwo, which was the only Smart model still for sale in America, is going away at the end of the 2019 model year.» by Joey Capparella, Apr 29, 2019.

Βιβλιογραφία
------------

* «The Smart history», Paul Guinness, Haynes Publishing, ISBN 1-84425-123-3.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Smart Forfour** |

* Δοκιμή του Smart Forfour 1.3 πρώτης γενιάς από το περιοδικό 4Τροχοί (Μάιος 2004)
* Δοκιμή του Smart Forfour 1.5 πρώτης γενιάς από το περιοδικό 4Τροχοί (Σεπτέμβριος 2004)
* Δοκιμή του Smart Forfour Brabus πρώτης γενιάς από το περιοδικό 4Τροχοί (Μάιος 2005)
* Πρώτη παρουσίαση των Smart Fortwo τρίτης γενιάς και Smart Forfour δεύτερης γενιάς από το περιοδικό 4Τροχοί (Αύγουστος 2014)
* Δοκιμή των Smart Fortwo τρίτης γενιάς 1.0 L 71 hp και Smart Forfour δεύτερης γενιάς 1.0 L 71 hp από το περιοδικό 4Τροχοί (Δεκέμβριος 2014)
* Smart Forfour technical forum