Ο **Παναγής Βρυώνης** υπήρξε διακεκριμένος αθλητής και παράγοντας από τις θέσεις του Προέδρου της ΕΠΟ και της ΕΠΣ Ελλάδος. Θεωρείται μια από τις κορυφαίες προσωπικότητες που σηματοδότησαν την εξέλιξη του ελληνικού ποδοσφαίρου κατά τα πρώτα του βήματα στις αρχές του 20ου αιώνα.

Σταδιοδρομία
------------

### Αθλητής

Με τη Σερβέτ Γενεύης το 1900
Σπούδασε στη Γενεύη της Ελβετίας ενώ παράλληλα ασχολήθηκε με τον αθλητισμό. Ήταν αθλητικός τύπος και υπήρξε αξιόλογος κωπηλάτης. Στην Ελβετία διδάχθηκε το ποδόσφαιρο. Αγωνίστηκε στη θέση του τερματοφύλακα στη με συμπαίκτη τον αδερφό του Γρηγόρη Βρυώνη στη Λα Σατελαίν Φουτμπόλ-Κλαμπ ντε Ζενέβ  και εν συνεχεία στη Σερβέτ Γενεύης.

Επέστρεψε στην Ελλάδα μετά το 1900 και επιχείρησε να καλλιεργήσει το άθλημα. Από το φθινόπωρο του 1905 ανέλαβε την ευθύνη και την αρχηγία του ποδοσφαιρικού τμήματος του Εθνικού ΓΣ. Μεταξύ των αθλητών της ομάδας ήταν και ο Γιώργος Καλαφάτης. Υπό την αρχηγία του Βρυώνη ο Εθνικός ΓΣ κατάκτησε το πανελλήνιο πρωτάθλημα ποδοσφαίρου του ΣΕΓΑΣ το 1906. Με την ομάδα ποδοσφαίρου του Εθνικού ΓΣ συμμετείχε και στη Μεσοολυμπιάδα του 1906 στην Αθήνα όπου αγωνίστηκε στον τελικό απέναντι στην ομάδα της Δανίας "Dansk Idraets Forbund" αλλά, λόγω διαπληκτισμού του αδερφού και συμπαίκτη του Γρηγόρη Βρυώνη με τον αρχηγό της δανέζικης ομάδας, ο Εθνικός έμεινε εκτός κατάταξης. Μετά από αυτήν την εξέλιξη αποχώρησε από τον Εθνικό τον Οκτώβριο του 1906. 

Τον ακολούθησαν αρκετοί συναθλητές του και ο Βρυώνης ίδρυσε στην περιοχή του Αγίου Θωμά τον Π.Σ. Γουδί. Η νέα ομάδα κατείχε ιδιόκτητο γήπεδο και οικονομική ευρωστία με συνέπεια να αποτελέσει σε σύντομο διάστημα έναν από τους κορυφαίους συλλόγους της χώρας για τα επόμενα χρόνια. 

### Αθλητικός παράγοντας

Ο Βρυώνης ήταν εκτός από αθλητής και ο πρόεδρος της ομάδας. Η ομάδα του Π.Σ. Γουδί γνωστή και ως *Old Boys* κατέκτησε το πρωτάθλημα του ΣΕΓΑΣ το 1908 και το 1910. Το 1912 ο Π.Σ. Γουδί συγχωνεύτηκε με τον ΠΟΑ (από τον οποίο είχε αποχωρήσει ο Καλαφάτης) και δημιουργήθηκε ο Αθηναϊκός Σύλλογος Ποδοσφαιρίσεως ή Νέον Γουδί με τον Παναγή Βρυώνη να αποτελεί επίτιμο μέλος.

Το 1923 αναδείχθηκε πρόεδρος της ΕΠΣ Ελλάδος. Ανέλαβε την προεδρία της ΕΠΟ τις χρονιές 1927, 1928, 1940-1941, 1954. Ο Παναγής Βρυώνης ασχολήθηκε και με τη διαιτησία. Ήταν ο διαιτητής του αγώνα για τα εγκαίνια του γηπέδου της Νέας Φιλαδελφείας μεταξύ ΑΕΚ και Ολυμπιακού στις 2 Νοεμβρίου του 1930.

### Θεμελιωτής του ποδοσφαίρου στην Ελλάδα

Ο ιδρυτής του Παναθηναϊκού Γιώργος Καλαφάτης αναγνώρισε στο πρόσωπο του Παναγή Βρυώνη την προσωπικότητα που όχι μόνο εισήγαγε το ποδόσφαιρο στην Ελλάδα αλλά και το άτομο που πρωτοστάτησε στην εξάπλωσή του. Έκανε δε εκτενή αναφορά σε κείμενο που παρέθεσε στο περιοδικό ΤΑ ΣΠΟΡ για τα 50 χρόνια από την ίδρυση του Παναθηναϊκού. Υποστηρίζοντας ότι η προσφορά του Βρυώνη στάθηκε απαραίτητη όχι μόνο για να υπάρξει στη συνέχεια ο Παναθηναϊκός αλλά και γενικότερα η ποδοσφαιρική παιδεία στη χώρα.

*Επειδή η ιστορία του Ποδοσφαιρικού Ομίλου Αθηνών, μετονομασθέντος εις Πανελλήνιον Ποδοσφαιρικόν Όμιλον και αργότερα εις Παναθηναϊκόν Αθλητικόν Όμιλον, έχει σχέση με την ολίγο πρότερον εισαγωγή του ποδοσφαίρου στην Ελλάδα, νομίζω ότι πρέπει να αναφέρω μερικά για την εισαγωγή της αθλητικής αυτής παιδείας στην Ελλάδα.*

*Περί τα μέσα του 1905 εγκατεστάθη μονίμως στας Αθήνας ο Παναγής Βρυώνης ο οποίος παρουσιάσθη στη διοίκηση του Εθνικού Γυμναστικού Συλλόγου και εζήτησε να εισαχθεί η ποδοσφαίρισις στην Ελλάδα. Ο Εθνικός υιοθέτησε την πρόταση αυτή και ο Βρυώνης άρχισε να συγκεντρώνει τους μικρούς αθλητάς και να διαλέγη τους κατάλληλους για το σχηματισμό της πρώτης ελληνικής ποδοσφαιρικής ομάδας. Μεταξύ τούτων είχα την τιμή να εκλεγώ εκ των πρώτων, αργότερων προσήλθον και κατέλαβον θέσεις στην ομάδα ο Γρηγόριος Βρυώνης, οι Κωνσταντίνος και Πέτρος Μποτάσης, ο Γεώργιος Μερκούρης, ο Δεκαβάλας, άπαντες παίκται εξησκημένοι στο ποδόσφαιρο στην Ευρώπη.*

*Δυστυχώς η συνεργασία του Βρυώνη με τον Εθνικό Γ.Σ. υπήρξε βραχεία, Στας αρχάς του έτους 1907 απεχώρησε ούτος του Εθνικού Γ.Σ. λόγω διαφωνίας προς τη διοίκηση και ίδρυσε τον ποδοσφαιρικόν σύλλογον Γουδί ο οποίος έδιδε αγώνας προς ξένας και ελληνικάς ομάδας.* (Περιοδικό "ΤΑ ΣΠΟΡ" 1958)

Παραπομπές
----------

1. ↑  Τζουάννης, Νίκος. «O "πατέρας" του ποδοσφαίρου στην Ελλάδα». novasports. Ανακτήθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 2022.
2. ↑  Grasshoppers ist Schweizer Meister 4.4.1898[*νεκρός σύνδεσμος*]
3. ↑  SERVETTE F.C. 1900/01 - II. Mannschaft
4. ↑  «Η ιστορία του ελληνικού ποδοσφαίρου / του Δημήτρη Χαραλάμπους». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 Ιουλίου 2013. Ανακτήθηκε στις 11 Απριλίου 2013.
5. ↑  Σίφης Βοτζάκης, *100 Χρόνια Παναθηναϊκός - Η Ιστορία 1908-2008*, εκδόσεις Λιβάνη, 2008, σελ. 18
6. ↑  Σίφης Βοτζάκης, *100 Χρόνια Παναθηναϊκός - Η Ιστορία 1908-2008*, εκδόσεις Λιβάνη, 2008, σελ. 20
7. ↑  sport-fm.gr Γκαγκάτσης VS Σαρρής
8. ↑  «Τα εγκαίνεια του γηπέδου της ΑΕΚ». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Σεπτεμβρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 11 Απριλίου 2013.
9. ↑  "Παναθηναϊκός, 90 χρόνια ιστορικής πορείας • 1908-1998", Πάνος Φιαμέγκος (συνεργ. στατιστικών Ν. Πετρόπουλος), Εκδόσεις Γ. Γεωργαλάς, Αθήνα 1998 σελ. 100

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
**Εθνική Ελλάδος - Ολυμπιακοί Αγώνες 1906** |
| --- |
|  |
| 
Παναγής Βρυώνης  ·
Νικόλαος Δεκαβάλλας  ·
Γεώργιος Γεροντάκης  ·
Θεόδωρος Νικολαΐδης  ·
Γιώργος Καλαφάτης  ·
Κωνσταντίνος Μποτάσης  ·
Παναγιώτης Μποτάσης  ·
Γρηγόρης Βρυώνης  ·
Κωνσταντίνος Συριώτης  ·
Γεώργιος Μερκούρης  ·
Α. Γεωργιάδης  · 
C Παναγής Βρυώνης |

 |