Ο **Αρσάκ Αμπραχάμι Φετβατζιάν** (αρμ: *Արշակ Աբրահամի Ֆեթվաճյան*, Τραπεζούντα, Οθωμανική Αυτοκρατορία, 1864 ή 1866 - Μέντφορντ Μασαχουσέτης, ΗΠΑ, 1947) ήταν Αρμένιος καλλιτέχνης και ιστορικός τέχνης, γνωστός κυρίως για τα ζωγραφικά του έργα.

Βιογραφία
---------

Ο Φετβατζιάν γεννήθηκε το 1864 ή το 1866 στην Τραπεζούντα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και σπούδασε ζωγραφική στην Αυτοκρατορική Ακαδημία Τεχνών της Κωνσταντινούπολης, από την οποία αποφοίτησε το 1887. Τα επόμενα χρόνια συνέχισε τις σπουδές του πρώτα στην Ακαδημία Τεχνών του Αγίου Λουκά της Ρώμης (1887 - 1891) και έπειτα στη Βιέννη (1891 - 1895), όπου παράλληλα εργαζόταν. Κατόπιν εγκαταστάθηκε στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσικής Αυτοκρατορίας.

Στις αρχές του 20ού αιώνα, επισκέφτηκε επανειλημμένα τον αρχαιολογικό χώρο του Ανί, στην περιοχή του Καρς, ζωγραφίζοντας τα μεσαιωνικά μνημεία και συμμετέχοντας στις ανασκαφές του Νίκολας Μαρ. Παράλληλα, δημιούργησε πίνακες (κατά κύριο λόγο υδατογραφίες) πολλών ακόμη μνημείων της ευρύτερης περιοχής της Αρμενίας, οι οποίοι κυκλοφόρησαν στην Αυστρία με τη μορφή καρτ-ποστάλ. Επιπλέον, συνεργάστηκε με διάφορους εκδότες και συγγραφείς δημοσιεύοντας σειρά άρθρων με θέματα την αρμενική αρχιτεκτονική και τέχνη, ενώ συμμετείχε στον σχεδιασμό, τη διακόσμηση και την αγιογράφηση ναών της Αρμενικής Αποστολικής Εκκλησίας.

Το 1918 ο Φετβατζιάν επιλέχτηκε από τις αρχές της θνησιγενούς Πρώτης Δημοκρατίας της Αρμενίας (1918 - 1920) ως υπεύθυνος για τον σχεδιασμό και τη δημιουργία σειράς χαρτονομισμάτων και γραμματοσήμων, ενώ μετά την κατάλυση του κράτους από τους μπολσεβίκους, παρέμεινε στο Παρίσι, όπου βρισκόταν για ζητήματα σχετικά με τα καθήκοντά που του είχαν ανατεθεί από την αρμενική κυβέρνηση. Αργότερα μετανάστευσε στις ΗΠΑ όπου απεβίωσε την 7η Οκτωβρίου του 1947, ενώ η σορός του μεταφέρθηκε στο Γερεβάν της Σοβιετικής Αρμενίας.

### Καλλιτεχνική παραγωγή και εκθεσιακή δραστηριότητα

Κατά τη διάρκεια της καλλιτεχνικής του καριέρας, υπολογίζεται πως ο Φετβατζιάν φιλοτέχνησε περισσότερους από 2.000 πίνακες (κυρίως ελαιογραφίες και υδατογραφίες), τους οποίους παραχώρησε στην Εθνική Πινακοθήκη της Αρμενίας λίγο καιρό πριν τον θάνατό του. Παράλληλα, παρουσίασε τα έργα του σε εκθεσιακούς χώρους της Γαλλίας, της Βρετανίας, των ΗΠΑ κλπ.

Έργα
----

* Ο Καθεδρικός ναός του Ανί (1905).Ο Καθεδρικός ναός του Ανί (1905).
* Φτωχός ηλικιωμένος Έλληνας της Ανατολίας (άγνωστη χρονολογία).Φτωχός ηλικιωμένος Έλληνας της Ανατολίας (άγνωστη χρονολογία).
* Προσωπογραφία του κ. Μιχαήλ (1907).Προσωπογραφία του κ. Μιχαήλ (1907).
* Η γυναίκα του Σασούν (αρχές 20ού).Η γυναίκα του Σασούν (αρχές 20ού).
* Χαρτονόμισμα της Α΄ Αρμενικής Δημοκρατίας (1919).Χαρτονόμισμα της Α΄ Αρμενικής Δημοκρατίας (1919).

Παραπομπές
----------

1. ↑  Alan Whitehorn, *The Armenian Genocide. The Essential Reference Guide. The Essential Reference Guide*, ABC-CLIO, 2015, σελ. 81.
2. 1 2 3 4 5  «ARSHAK FETVADJIAN AND HIS PAINTINGS OF ANI». *virtualani.org* (στα Αγγλικά). VirtualANI. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 9 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2018.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 107946619
* **Europeana**: agent/base/92181
* LCCN: n2010015644
* ISNI: 0000 0000 7768 3082
* SUDOC: 243488114
* BNF: cb16954409r (data)

 |

 |