Ο **Σταρίνα (Γέρος) Νόβακ** (*σερβικά: Starina Novak, ρουμανικά: Baba Novac*), ήταν Σέρβος Χαϋδούκος ο οποίος διακρίθηκε σε πολλές μάχες εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Θεωρείται εθνικός ήρωας των Σέρβων και των Ρουμάνων του οποίου τα κατορθώματα εξυμνούνται στα δημοτικά τραγούδια.

Ο Νόβακ γεννήθηκε το 1530 στο χωριό Πόρετς (σήμερα: Donji Milanovac) σε ένα νησί του Δούναβη, στη Σερβία που τότε ήταν υπό οθωμανική κυριαρχία. Ο πατέρας του ήταν Σέρβος και η μητέρα του Ρουμάνα απόγονος της βασιλικής οικογένειας Βαρασσάβα. Σπούδασε στο μοναστήρι του Πόρετς και μιλούσε άπταιστα την παλαιοσλαβική, επίσης μιλούσε ρουμανικά και ελληνικά

Όταν ήταν σε νεαρή ηλικία φυλακίστηκε και ξυλοκοπήθηκε από τους Τούρκους, με αποτέλεσμα να χάσει όλα τα δόντια του. Έτσι απέκτησε και το όνομα Στάρινα - γέρος, που τον οδήγησε να εγκαταλείψει τη γενέτειρά του και να καταφύγει στα βουνά.

Η ισχυρή προσωπικότητα και στρατιωτική του ανδρεία έγινε γρήγορα γνωστή, έκανε πολλούς οπαδούς και έφτιαξε δικό του αντάρτικο σώμα. Ένωσε τις δυνάμεις του με τον Μιχαήλ τον Γενναίο στο Βανάτο για την απελευθέρωση των εδαφών της Βλαχίας και έγινε αρχηγός των Χαϋδούκων. Οι δυνάμεις του συμμετείχαν στην κατάληψη της Călugăreni, απελευθέρωσε την Târgovişte, το Βουκουρέστι και το Giurgiu τον Οκτώβριο του 1595. Πήρε μέρος στην επίθεση κατά της Σόφιας όπου του χάρισε μεγάλη φήμη και στη Βουλγαρία αφού ο ίδιος και 700 στρατιώτες του εξαπάτησε τους Τούρκους αλλάζοντας διαδρομή μέσα στα βουνά και με επιτυχία έκπληξη επιτέθηκαν στις τουρκικές δυνάμεις, είχε απώλειες 8 στρατιώτες του και τεράστιες ποσότητες ζώων και προμηθειών οι Οθωμανοί. Απελευθέρωσε την Πλέβνα με 1.500 στρατιώτες. Το 1598 με το στρατιωτικό του σώμα που αποτελείται κυρίως από Σέρβους αλλά και λίγους Βούλγαρους, συνάντησε τις υπόλοιπες δυνάμεις του Μιχαήλ του γενναίου, που ανέρχονταν σε 16.000 άνδρες. Απελευθέρωσε την Πλέβνα, το Ράχοβο, τη Βράτσα, το Βίντιν και το Φλορεντίν. Στο Πλοέστι το 1599 ενώθηκε με τις δυνάμεις του Bordj Mako και απελευθέρωσαν το Σίμπιου. Το 1600 οι δυνάμεις του είχαν αναπτυχθεί στο Βανάτο, ακολούθησε τον Μιχαήλ τον γενναίο στη Βιέννη το Δεκέμβριο του 1600.

Κατηγορήθηκε για προδοσία από τον Τζόρτζιο Μπάστα και εστάλη στις ουγγρικές αρχές στο Κλουζ όπου καταδικάστηκε σε θάνατο δια πυράς. Εκτελέστηκε στις 9 Αυγούστου 1601.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «De la ilegalitate, la apoteoză: cum s-a născut mitul haiducilor români».
2. ↑  «Αρχειοθετημένο αντίγραφο». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Σεπτεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 2013.
3. ↑  Mureşan, Marius (2010-02-05). «Legendarul erou Baba Novac, comemorat la Cluj-Napoca» (στα ρουμάνικα). *Napocanews.ro*.. Ανακτήθηκε στις 21/04/2011. [*νεκρός σύνδεσμος*]
4. ↑
5. ↑  Giurescu, p. 201–05.

Πηγές
-----

* ГЛАС ИСТОКА: СТАРИНА НОВАК НАЈОПЈЕВАНИЈИ ЈУНАК У ЕПСКОЈ ПОЕЗИЈИ
* Пројекат Растко: Бошко Сувајџић - Хајдуци и ускоци у народној поезији
* Старина Новак и кнез Богосав
* Никола Гавриловић. Румунски извори о Баба Новаку, Зборник радова *Старина Новак и његово доба*, Балканолошки институт САНУ, Београд, 1988, стр. 65-77

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Starina Novak στο Wikimedia Commons

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 8188016
* LCCN: n80143534
* GND: 118993577

 |

 |