Το **Άμανφορντ** ή **Ράνταμαν** (αγγλ. *Ammanford*, ουαλ. *Rhydaman*) είναι κωμόπολη στη νότια Ουαλία, στην κομητεία Καρμάρδενσαρ, με πληθυσμό 5.411 κατοίκους στην απογραφή του 2011, με την πολεοδομική της περιοχή να φθάνει τους 7.945 κατοίκους. Παλαιότερα ήταν μια πόλη ανθρακωρύχων. Το Άμανφορντ εξυπηρετείται από τον σιδηρόδρομο. Είναι «αδελφοποιημένο» με την κωμόπολη Μπρεγιέ της βόρειας Γαλλίας.

Ιστορία
-------

Το Άμανφορντ είναι σχετικώς νέος οικισμός, αρχικώς γνωστός ως **Κρος Ινν** από ένα πανδοχείο (*inn*) που βρισκόταν σε ένα σταυροδρόμι. Κατά τον 19ο αιώνα, ως αποτέλεσμα της αναπτύξεως του εμπορίου του γαιάνθρακα (ανθρακίτη) και των φύλλων επικασσιτερωμένου χάλυβα, ο οικισμός αναπτύχθηκε γύρω από το πανδοχείο (που σήμερα είναι η κεντρική πλατεία Ammanford Square).

Καθώς ο οικισμός μεγάλωνε, επιφανείς κάτοικοί του κατέληξαν στην άποψη ότι η ονομασία του θα έπρεπε να αλλάξει, καθώς υπήρχαν και άλλα τοπωνύμια «Κρος Ινν» στην κομητεία. Τον Νοέμβριο του 1880, μετά από μερικές δημόσιες συναντήσεις, αποφασίσθηκε να υιοθετήσουν τη σημερινή ονομασία Άμανφορντ (δηλαδή πέρασμα στον ποταμό Άμαν). Χρειάσθηκαν ωστόσο αρκετά χρόνια ώσπου να γίνει ευρύτερα αποδεκτή η νέα ονομασία. Τον Ιούνιο του 1883 η σιδηροδρομική εταιρεία Great Western Railway άλλαξε την ονομασία τού εκεί σταθμού της από «Κρος Ινν» σε «Άμανφορντ», αλλαγή που καλοδέχτηκαν οι κάτοικοι και οι έμποροι.

Η «Απεργία ανθρακίτη του Άμανφορντ» το 1925 εξελίχθηκε σε εξέγερση των ανθρακωρύχων, που πήραν βίαια τον έλεγχο της κωμόπολης και τον διετήρησαν επί δεκαήμερο. Οι απεργοί έστησαν ενέδρα σε 200 αστυνομικούς του Γκλάμοργκαν στη Γέφυρα Πόνταμαν στη αποκληθείσα «Μάχη του Άμανφορντ».

Το Άμανφορντ φιλοξένησε το μεγάλο ποιητικό και μουσικό φεστιβάλ Εθνικό Αϊστέντβοντ της Ουαλίας δύο φορές, το 1922 και το 1970.

Αθλητισμός
----------

Υπάρχει τοπική ποδοσφαιρική ομάδα, η *Ammanford A.F.C.*, που παίζει στο πρωτάθλημα Νότιας Ουαλίας (*Cymru South*), ενώ η ομάδα ράγκμπι γιούνιον της κωμόπολης, η *Ammanford RFC*, είναι ιστορικότερη, έχοντας ιδρυθεί το 1887, και παίζει στα πρωταθλήματα της Ουαλικής Ενώσεως Ράγκμπι. Η τοπική ομάδα κρίκετ (*Ammanford Cricket Club*) αποτελεί μεγάλο παράγοντα στον αθλητισμό της κοινότητας και κέρδισε το Πρωτάθλημα Α΄ κατηγορίας της Νότιας Ουαλίας το 2012, αλλά το 2013 υποβιβάσθηκε.

Αξιοσημείωτοι άνθρωποι
----------------------

Στο Άμανφορντ έζησε τα παιδικά του χρόνια ο ηθοποιός Τζον Ρις-Ντέιβις, όπως και ο πολιτικός Άνταμ Πράις, ηγέτης του κόμματος της Ουαλίας (*Plaid Cymru*), αν και κανένας τους δεν γεννήθηκε εκεί. Γεννηθείσα στην κωμόπολη είναι η ηθοποιός Αλεξάντρα Ρόουτς.

Παραπομπές
----------

1. ↑  www.nomisweb.co.uk/reports/localarea?compare=W04000491.
2. ↑  «Understanding towns in England and Wales: Population and demography 2020». *Office for National Statistics*. Ανακτήθηκε στις 16  Δεκεμβρίου 2020.
3. ↑  «Custom report - Nomis - Official Labour Market Statistics». *www.nomisweb.co.uk*. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2021.
4. ↑  Lock Smith 1999, σελ. 3.
5. ↑  «Ammanford (Late Cross Inn)». South Wales Daily News. 22 November 1880, σελ. 3.. Ανακτήθηκε στις 13 February 2020.
6. ↑  «Cross Inn». Cardiff Times. 30 June 1883, σελ. 2.. Ανακτήθηκε στις 13 February 2020.
7. ↑  Mal Davies: *Ammanford Anthracite Strike 1925* Αρχειοθετήθηκε March 2, 2006, στο Wayback Machine.

Πηγές
-----

* Lock Smith, W.T.H. (1999). *Ammanford. Origin of Street Names & Notable Historical Records*. Carmarthenshire County Council. ISBN 0906821371.
* Το λήμμα «Άμμανφορντ» στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμ. 5, σελ. 25

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Άμανφορντ** |

* *Ανεπίσημος* ιστότοπος για την κωμόπολη

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 144444783
* LCCN: n2002125832

 |

 |