Η ***Παρασκευή και 13*** (πρωτότυπος τίτλος: ***Friday the 13th***) είναι αμερικανική ταινία τρόμου, και ειδικότερα του είδους σλάσερ, του 1980. Σκηνοθέτης είναι ο Σον Σ. Κάνινγκχαμ και σεναριογράφος ο Βίκτορ Μίλερ. Η ταινία αφορά μια ομάδα έξι εφήβων που δολοφονούνται ένας-ένας, ενώ προσπαθούν να ανοίξουν εκ νέου μία εγκαταλειμμένη κατασκήνωση, στην οποία πριν από αρκετά χρόνια είχαν συμβεί αρκετές τραγωδίες. Πρωταγωνιστούν οι Μπέτσι Πάλμερ, Αντριέν Κινγκ, Χάρι Κρόσμπι, Λόρι Μπάρτραμ, Κέβιν Μπέικον, Τζανίν Τέιλορ, Μαρκ Νέλσον και Ρόμπι Μόργκαν.

Με αφορμή την επιτυχία της ταινίας *Η Νύχτα με τις Μάσκες* του Τζον Κάρπεντερ,, η ταινία είχε εκτιμώμενο προϋπολογισμό ύψους $550,000.  Κυκλοφόρησε από την Paramount Pictures στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Warner Bros διεθνώς και, παρά το γεγονός ότι η ταινία έλαβε αρνητικές κριτικές από τους κριτικούς κινηματογράφου, απέφερε 59,8 εκατομμύρια δολάρια στο box office στις Ηνωμένες Πολιτείες, και έφτασε να γίνει μια από τις πιο κερδοφόρες ταινίες σλάσερ στην ιστορία του κινηματογράφου. Ήταν επίσης η πρώτη ταινία του είδους της που εξασφάλισε τη διανομή της στις ΗΠΑ από ένα μεγάλο στούντιο, την Paramount Pictures.  Η επιτυχία της ταινίας στο box office, οδήγησε στην ταινία *Παρασκευή και 13 Μέρος 2* (1981), μια μακρά σειρά από συνέχειες, ένα crossover με μια άλλη γνωστή σειρά ταινιών σλάσερ *Εφιάλτης στο Δρόμο με τις Λεύκες* και την επανεκκίνηση της σειράς το 2009.

Πλοκή
-----

Το 1958 στη Κατασκήνωση Κρίσταλ Λέικ, οι ομαδάρχες Μπάρι και Κλοντέτ μπαίνουν κρυφά σε μια καμπίνα αποθήκευσης για να κάνουν έρωτα, όπου ένας αφανής επιδρομέας τους δολοφονεί. Εικοσιένα χρόνια αργότερα, η ομαδάρχης κατασκήνωσης Άνι Φίλιπς μεταφέρεται στην ξανανοιγμένη Κατασκήνωση Κρίσταλ Λέικ από έναν οδηγό φορτηγού με το όνομα Ένος, παρά τις προειδοποιήσεις του «Τρελού Ραλφ». Ενώ οδηγούσε, ο Ένος προειδοποιεί την Άνι για το παρελθόν της κατασκήνωσης, ενημερώνοντας την πως ένα νεαρό αγόρι πνίγηκε στη Κρίσταλ Λέικ το 1957 και για τις δύο δολοφονίες. Αφού κατέβηκε, κάνει οτοστόπ και μπαίνει στο αυτοκίνητο ενός αφανούς ατόμου, που τη κυνηγά μέσα στο δάσος και τη σκοτώνει.

Στη κατασκήνωση, οι ομαδάρχες Νεντ Ρούμπενσταϊν, Τζακ Μπάρελ, Μπιλ Μπράουν, Μάρτσι Κάνινγκχαμ, Μπρέντα Τζόουνς, και Άλις Χάρντι, μαζί με τον ιδιοκτήτη Στιβ Κρίστι ανακαινίζουν τις καμπίνες και τους χώρους. Αφού μια καταιγίδα πλησιάζει, ο Στιβ αφήνει το χώρο κατασκήνωσης για να αποθηκεύσει προμήθειες. Ο Νεντ βλέπει κάποιον να μπαίνει σε μια καμπίνα και τον ακολουθεί. Ενώ ο Τζακ και η Μάρτσι κάνουν έρωτα στο κάτω κρεβάτι μιας κουκέτας, δεν γνωρίζουν πως το πτώμα του Νεντ είναι στο πάνω κρεβάτι. Όταν η Μάρτσι φεύγει για να πάει στο μπάνιο, ένα βέλος διαπερνά το λαιμό του Τζακ κάτω από το κρεβάτι. Ο δολοφόνος ακολουθεί τη Μάρτσι και τη σκοτώνει με ένα τσεκούρι. Η Μπρέντα ακούει ένα παιδί να φωνάζει για βοήθεια και τολμά να βγει έξω στο χώρο τοξοβολίας, όπου τα φώτα ανάβουν. Αργότερα, ο Στιβ επιστρέφει και αντιμετωπίζει τον αφανή δολοφόνο, ο οποίος τον μαχαιρώνει.

Ανησυχώντας για τις εξαφανίσεις των φίλων τους, η Άλις και ο Μπιλ βγαίνουν από τη κύρια καμπίνα για να ερευνήσουν. Βρίσκουν το πτώμα της Μπρέντα, τα τηλέφωνα απενεργοποιημένα και τα αυτοκίνητα χαλασμένα. Όταν πέφτει το ρεύμα, ο Μπιλ πηγαίνει να ελέγξει τη γεννήτρια. Η Άλις τον ψάχνει και βρίσκει το πτώμα του στη πόρτα του δωματίου γεννήτριας. Ύστερα φεύγει και κατευθύνεται στη κύρια καμπίνα για να κρυφτεί, μόνο για να χειροτερέψει η ψυχολογία της όταν το σώμα της Μπρέντα ρίχνεται μέσω του παραθύρου. Λίγο αργότερα, η Άλις βλέπει ένα όχημα να σταματάει και ορμάει έξω, νομίζοντας πως είναι ο Στιβ. Αντί για αυτόν, τη χαιρετά μια μεσόκοπη γυναίκα με το όνομα κυρία Βόρχις, η οποία ισχυρίζεται πως ήταν μια παλιά φίλη του Στιβ.

Η κυρία Βόρχις βλέπει το άψυχο σώμα της Μπρέντα και ξεκινά να ξαναθυμάται το τρόπο που το νεαρό παιδί της, Τζέισον, πνίγηκε το 1957. Κατηγορεί για το θάνατο του τους ομαδάρχες που υποτίθεται πως τον πρόσεχαν, ενώ έκαναν έρωτα. Αποκαλύπτοντας πως εκείνη ήταν η δολοφόνος, η κυρία Βόρχις προσπαθεί να σκοτώσει την Άλις σε όλη τη κατασκήνωση, όμως η τελευταία την αναισθητοποιεί. Στη παραλία, η κυρία Βόρχις προσπαθεί να τη σκοτώσει ξανά με ένα μεγάλο μαχαίρι, όμως η Άλις παίρνει το πλεονέκτημα και την αποκεφαλίζει. Εξουθενωμένη, η Άλις πέφτει να κοιμηθεί σε μια βάρκα, η οποία απομακρύνεται από το Κρίσταλ Λέικ. Την ώρα που ξυπνά, το αποσυνθεμένο σώμα του Τζέισον της επιτίθεται. Τότε, ξυπνάει σε ένα νοσοκομείο, όπου ένας αστυνόμος και το ιατρικό προσωπικό την παρακολουθούν. Όταν η Άλις ρωτάει για το Τζέισον, ο αστυνόμος της απαντάει πως δεν υπήρχε ίχνος κάποιου αγοριού. Εκείνη είπε, «Τότε είναι ακόμη εκεί», καθώς βλέπουμε την ήρεμη λίμνη.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Grove 2005, σελίδες 11–12.
2. ↑  Bracke 2006, σελίδες 314–315.
3. ↑  Grove 2005, σελ. 60.
4. ↑  McCarty, John (Ιούλιος 1984). *Splatter Movies: Breaking the Last Taboo of the Screen*. St. Martin's Press. σελ. 2. ISBN 0-312-75257-1.

Πηγές
-----

* Bracke, Peter (2006). *Crystal Lake Memories*. United Kingdom: Titan Books. ISBN 1-84576-343-2.
* Clover, Carol (1993). *Men, Women, and Chainsaws: Gender in the Modern Horror Film*. Princeton, New Jersey: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-00620-8.
* Dimare, Philip C. (2011). *Movies in American History: An Encyclopedia*. **1**. Santa Barbara, California: ABC-CLIO. ISBN 978-1-598-84296-8.
* Falconer, Peter (2010). «Fresh Meat? Dissecting the Horror Movie Virgin». Στο: McDonald, Tamar Jeffers. *Virgin Territory: Representing Sexual Inexperience in Film*. Detroit: Wayne State University Press. σελίδες 123–137. ISBN 978-0-814-33318-1.
* Grove, David (2005). *Making Friday the 13th: The Legend of Camp Blood*. United Kingdom: FAB Press. ISBN 1-903254-31-0.
* Hawke, Simon (1987). *Friday the 13th*. New York: Signet. ISBN 0-451-15089-9.
* Hills, Matt (2007). «The *Friday the 13th* Film Series as Other». *Sleaze Artists: Cinema at the Margins of Taste, Style, and Politics*. Durham, North Carolina: Duke University Press. σελίδες 219–239. ISBN 978-0-822-39019-0.
* Hogan, David J. (2016). *Dark Romance: Sexuality in the Horror Film*. Jefferson, North Carolina: McFarland. ISBN 978-0-786-46248-3.
* Kendrick, James (2017). «Slasher Films and Gore in the 1980s». Στο: Benshoff, Harry M. *A Companion to the Horror Film*. Hoboken, New Jersey: John Wiley & Sons. σελίδες 310–328. ISBN 978-1-119-33501-6.
* Maltin, Leonard (2000). *Leonard Maltin's Movie Guide*. New York: Signet Books. ISBN 0-451-19837-9.
* McCarty, John (1984). *Splatter Movies: Breaking the Last Taboo of the Screen*. New York: St. Martin's Press. ISBN 0-312-75257-1.
* Norman, Jason (2014). *Welcome to Our Nightmares: Behind the Scene with Today's Horror Actors*. Jefferson, North Carolina: McFarland. ISBN 978-0-786-47986-3.
* Nowell, Richard (2010). *Blood Money: A History of the First Teen Slasher Film Cycle*. London: Bloomsbury. ISBN 978-1-441-12496-8.
* Rockoff, Adam (2002). *Going to Pieces: The Rise and Fall of the Slasher Film*. Jefferson, North Carolina: McFarland and Company. ISBN 0-7864-1227-5.
* Robinson, Jessica (2012). *Life Lessons from Slasher Films*Απαιτείται δωρεάν εγγραφή. Lanham, Maryland: Scarecrow Press. ISBN 978-0-810-88502-8.
* Shary, Timothy (2012). *Teen Movies: American Youth on Screen*. New York: Columbia University Press. ISBN 978-0-231-50160-6.
* Thompson, Graham (2007). *American Culture in the 1980s*. Edinburgh: Edinburgh University Press. ISBN 978-0-748-62895-7.
* Williams, Tony (2015). *Hearths of Darkness: The Family in the American Horror Film* (Revised έκδοση). Jackson: University Press of Mississippi. ISBN 978-1-628-46107-7.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* *Παρασκευή και 13*   στην IMDb
* *Παρασκευή και 13* στο Rotten Tomatoes
* *Παρασκευή και 13* στο Box Office Mojo
* Film page at Friday The 13th: The Franchise
* Film page at the *Camp Crystal Lake* web site
* Film page at Fridaythe13thfilms.com