Στις 22 Ιανουαρίου 1969, έγινε μια απόπειρα δολοφονίας κατά του Σοβιετικού ηγέτη Λεονίντ Μπρέζνιεφ, όταν ένας λιποτάκτης από τον Σοβιετικό Στρατό, ο Βίκτορ Ίλγιν, πυροβόλησε σε μια αυτοκινητοπομπή που μετέφερε τον σοβιετικό ηγέτη στους δρόμους της Μόσχας. Αν και ο Μπρέζνιεφ γλίτωσε χωρίς τραυματισμού, από τους πυροβολισμούς σκοτώθηκε ο ένας οδηγός και τραυματίστηκαν ελαφρά διάφοροι διάσημοι κοσμοναύτες του σοβιετικού διαστημικού προγράμματος οι οποίοι ήταν παρόντες στο αυτοκινητοπομπή. Ο δράστης της επίθεσης συνελήφθη και η λογοκρισία για το γεγονός διατηρήθηκε από τη σοβιετική κυβέρνηση για χρόνια μετά.

Ο επιτιθέμενος
--------------

Ο Βίκτορ Ιβάνοβιτς Ίλγιν (ρωσικά: Виктор Иванович Ильин‎) γεννήθηκε στο Λένινγκραντ το 1947. Μετά την αποφοίτησή του από ένα τεχνικό κολέγιο, εντάχθηκε στον Σοβιετικό Στρατό το 1968 με το βαθμό του υπολοχαγού. Ο Ίλγιν λέγεται ότι ήταν δυσαρεστημένος από την καταναγκαστική ένταξή του και συνετρίβη από τη σοβιετική εισβολή στην Τσεχοσλοβακία. Στις 21 Ιανουαρίου 1969, ο Ίλγιν έκλεψε δύο όπλα Μακάροφ και λιποτάκτησε από τη στρατιωτική του μονάδα. Επέστρεψε στην οικογένειά του στο Λένινγκραντ όπου έκλεψε την αυθεντική αστυνομική στολή του γαμπρού του. Ο Ίλγιν έφυγε στη συνέχεια σε ένα αιφνίδιο, μοναχικό ταξίδι στη Μόσχα.

Η αυτοκινητοπομπή
-----------------

Οι τέσσερις κοσμοναύτες των Σογιούζ 4 και 5
Ντυμένος σαν αστυνομικός, ο Ίλγιν κινήθηκε χωρίς εμπόδια σε ένα μεγάλο πλήθος που περίμενε στο Κρεμλίνο. Βρίσκονταν στην Πύλη Μποροβίτσκι, όπου αναμενόταν να περάσει μια ειδική αυτοκινητοπομπή που θα έφερνε τους επιτυχείς κοσμοναύτες των Σογιούζ 4 και Σογιούζ 5 σε μια σημαντική επίσημη τελετή.

Τα μέλη του πληρώματος των διαστημικών πτήσεων - οι Βλαντιμίρ Σατάλοφ, Μπόρις Βολίνοφ, Γεβγκένι Χρουνόφ και Αλεξέι Γελισέγιεφ - επέστρεψαν μόλις μια εβδομάδα νωρίτερα από την ιστορική αποστολή σύνδεσης διαστημόπλοιων στο διάστημα, πρώτη του είδους της. Φτάνοντας στο αεροδρόμιο Βνούκοβο, οδηγήθηκαν με τον Μπρέζνιεφ και τον σοβιετικό αρχηγό του κράτους Νικολάι Ποντγκόρνι στην αναμνηστική τους γιορτή στο Μέγαρο Συνεδρίων του Κρεμλίνου. Οι τέσσερις τιμώμενοι οδηγούνταν σε ένα ανοιχτό μετατρέψιμο στο μπροστινό μέρος της γραμμής, χαιρετώντας τους θεατές ενώ μια σειρά κλειστών λιμουζίνων έτρεχε πίσω τους.

Απόπειρα δολοφονίας
-------------------

Στις 2:15 μ.μ. στις 22 Ιανουαρίου 1969, καθώς η αυτοκινητοπομπή περνούσε από την πύλη, ο Ίλγιν τράβηξε τα πιστόλια και αγνοώντας τους κοσμοναύτες άνοιξε πυρ εναντίον του δεύτερου αυτοκινήτου στη γραμμή: αργότερα παραδέχτηκε ότι μόνο υπέθεσε ότι έφερε τον Μπρέζνιεφ. Δεν ήξερε όμως ότι αυτή η λιμουζίνα ZiL ήταν γεμάτη μόνο με άλλους κοσμοναύτες από προηγούμενες αποστολές: τους Αλεξέι Λεονόφ, Βαλεντίνα Τερέσκοβα, Γκεόργκι Μπερεγκοβόι και Άντριαν Νικολάγιεφ. Οι βολές του Ίλγιν χτύπησαν τη λιμουζίνα δεκατέσσερις φορές, σκοτώνοντας τον οδηγό, Ίλγια Ζαρκόφ, πριν ένας φρουρός φτάσει τον Ίλγιν με τη μοτοσικλέτα του. Οι άλλοι επιβαίνοντες του αυτοκινήτου δεν τραυματίστηκαν ή τραυματίστηκαν ελαφρώς. Μετά τη σύλληψη του Ίλγιν, η τελετή των κοσμοναυτών έλαβε χώρα όπως σχεδιαζόταν, απλά με μια μικρή καθυστέρηση.

Επακόλουθα
----------

Ο Λεονίντ Μπρέζνεφ (1906–1982) γύρω στο 1973
Ο Ίλγιν υπέστη μακρά ανάκριση από τον επικεφαλής της KGB και μελλοντικό Σοβιετικό ηγέτη Γιούρι Αντρόποφ. Θεωρήθηκε τρελός και εστάλη στο ψυχιατρικό νοσοκομείο του Καζάν όπου κρατούνταν σε απομόνωση έως το 1988.

Σύμφωνα με ρωσικές πηγές, ο Ίλγιν αποφυλακίστηκε το 1990 και μετακόμισε στην Αγία Πετρούπολη. Η λιμουζίνα όπου έπεσαν οι πυροβολισμοί έχει διατηρηθεί και περιστασιακά τοποθετείται σε δημόσια έκθεση.

Κληρονομιά
----------

Τα νέα ήταν ελάχιστα και αναδύθηκαν αργά. Ένα επίσημο σοβιετικό δελτίο τύπου δημοσιεύτηκε δύο ημέρες μετά το συμβάν, αλλά δεν ανέφερε αν ο σκοπευτής ήταν άνδρας ή γυναίκα. Ωστόσο, χωρίς επίσημη επιβεβαίωση, το γεγονός ειδώθηκε ως απόπειρα δολοφονίας κατά του Μπρέζνιεφ.

Χρόνια αργότερα, ο κοσμοναύτης Λεόνοφ μίλησε για τον τρόπο με τον οποίο του μίλησε ο Μπρέζνιεφ μετά το περιστατικό: «Αυτές οι σφαίρες δεν προορίζονταν για σένα, Αλεξέι, αλλά για μένα και γι 'αυτό ζητώ συγγνώμη». Αλλά μέχρι την διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης η KGB δημοσίευσε ελάχιστες πληροφορίες για το συμβάν. Το όλο περιστατικό ήταν "αποσιωπήθηκε το αποτελεσματικά" το οποίο μερικές φορές αναφερόταν ως χαρακτηριστικό παράδειγμα Σοβιετικής μυστικότητας από τους Δυτικούς παρατηρητές.

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3 4 5  «Gunman Attacks Car in Kremlin, 2 Wounded». *The New York Times*. 24 January 1969.. Ανακτήθηκε στις 2014-09-26.
2. 1 2 3 4  Zubok, Vladislav M. (2009). *Zhivago's Children: The Last Russian Intelligentsia*. Cambridge: Harvard University Press. σελ. 297. ISBN 0-674-03344-2.
3. 1 2  Albats, Yevgenia (1995). *KGB: State Within a State*. London: I.B. Tauris. σελ. 191. ISBN 1-85043-995-8.
4. 1 2 3 4 5 6  French, Francis· Burgess, Colin (2007). *In the Shadow of the Moon: A Challenging Journey to Tranquility, 1965–1969*. Lincoln, NE: University of Nebraska Press. σελίδες 277–278. ISBN 0-8032-1128-7.
5. 1 2 3  «Eurasian Secret Services Daily Review». Axis Information and Analysis (AIA). 25 Ιανουαρίου 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Φεβρουαρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2014.
6. ↑  «Gunman Fires Twice Close to Gorbachev at a Moscow Parade». *The New York Times*. 8 November 1990.. Ανακτήθηκε στις 2014-09-26.
7. ↑  «Shots at the Borovitsky Gate» (στα Russian). Pereplet. 1999. Ανακτήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2014. CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
8. ↑  «That Old Car Smell: Soviet motor nostalgia grows among Russian elite». Radio Free Europe/Radio Liberty. 20 Ιουνίου 2010. Ανακτήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2014.
9. 1 2  «Kremlin: Then There Were Shots». *The New York Times*. 26 January 1969.. Ανακτήθηκε στις 2014-09-26.
10. ↑  «Brezhnev Seen as Target in Cosmonaut Shooting». *The Morning Herald*. AP (Hagerstown, MD). 24 January 1969.. Ανακτήθηκε στις 2 December 2016.  open access