Συντεταγμένες: 44°15′N 72°34′W﻿ / ﻿44.250°N 72.567°W﻿ / 44.250; -72.567

Το **Μονπελιέ** (αγγλικά: *Montpelier,* συναντάται και ως **Μοντπίλιερ** ) είναι πρωτεύουσα της αμερικανικής πολιτείας Βερμόντ και έδρα της κομητείας Ουάσινγκτον. Σύμφωνα με την απογραφή του 2010, το Μονπελιέ έχει 7.855 κατοίκους, γεγονός που το κατατάσσει ως τη μικρότερη πρωτεύουσα αμερικανικής πολιτείας. Η πόλη βρίσκεται σε μια κοιλάδα στους ανατολικούς πρόποδες των Πράσινων Ορέων, τα οποία χωρίζουν στη μέση την πολιτεία, κοντά στο σημείο που οι τέσσερις ποταμοί σχηματίζουν το ποταμό Γουινούσκι, ο οποίος θεωρείται ότι είναι ο σημαντικότερος ποταμός του Βερμόντ. Η πόλη πήρε το όνομά της από την ομώνυμη πόλη στη Γαλλία.

Ιστορία
-------

Το Μονπελιέ ιδρύθηκε το 1787 ή 1788 από τον συνταγματάρχη Τζέικομπ Ντέιβις, ο οποίος έκτισε εκεί ένα κατάλυμα. Η πόλη καταγράφηκε για πρώτη φορά το 1791, όταν είχε 113 κατοίκους, αλλά ο πληθυσμός της γρήγορα αυξήθηκε. Το 1805, η πόλη επιλέχθηκε για πρωτεύουσα της πολιτείας του Βερμόντ, πιθανόν εξαιτίας της κεντρικής της τοποθεσίας και του γεγονότος ότι βρισκόταν κοντά σε πολλούς σημαντικούς εμπορικούς δρόμους της πολιτείας. Παλαιότερα, η Συνέλευση του Βερμόντ είχε συγκληθεί σε πολλές διαφορετικές πόλεις, αλλά ποτέ στο Μονπελιέ. To πρώτο καπιτώλιο ολοκληρώθηκε 1831, αλλά αντικαταστάθηκε από ένα μεγαλύτερο έξι χρόνια αργότερα. Το δεύτερο καπιτώλιο κάηκε το 1857 και το σημερινό χτίστηκε το 1859. 

Η πόλη αναπτύχθηκε οικονομικά στις αρχές του 19ου αιώνα, με λατομεία γρανίτη και άλλες επιχειρήσεις, ενώ στα μέσα του αιώνα έφτασε στην πόλη ο σιδηρόδρομος, γεγονός που έδωσε ώθηση στον τουρισμό. Η πόλη χωρίστηκε στα δύο το 1849, με τη δημιουργία του ανατολικού Μονπελιέ. Στην πόλη ιδρύθηκε το 1848 η "National Life Insurance Company", μια από τις παλαιότερες ασφαλιστικές εταιρίες. Το 1895 το Μονπελιέ αναγνωρίστηκε ως πόλη. Κατά τον 20ό αιώνα, η ανάπτυξη του Μονπελιέ ήταν αργή. Το 1935 εγκαταστάθηκε κοντά στο Μονπελιέ ο πρώτος μηχανοκίνητος αναβατήρας στις ΗΠΑ. Τον Μάρτιο του 1992, μεγάλο μέρος της πόλης καταστράφηκε από πλημμύρα, με ζημίες που εκτιμήθηκαν στο Μονπελιέ σε τέσσερα εκατομμύρια δολάρια. Η πλημμύρα δημιουργήθηκε όταν κομμάτια πάγου έφραξαν τη ροή του ποταμού Γουϊνούσκι.

Οικονομία
---------

Ο μεγαλύτερος εργοδότης στην πόλη είναι η πολιτειακή κυβέρνηση, η οποία απασχολεί περίπου 2.300 εργαζόμενους. Στην πόλη βρίσκονται επίσης τα κεντρικά γραφεία της *National Life Insurance Company*, μιας από τις μεγαλύτερες ασφαλιστικές εταιρίες στις ΗΠΑ. Επίσης, το ίδιο το Μονπελιέ είναι σημαντικός τουριστικός προορισμός, τόσο από μόνο του, όσο και για τα χιονοδρομικά κέντρα κοντά σε αυτό. Επίσης είναι σημαντικό κέντρο εξόρυξης γρανίτη. Τρία πολεμικά πλοία των ΗΠΑ έχουν πάρει το όνομα της πόλης και στην πόλη βρίσκεται μουσείο που εξυμνεί τα πολεμικά κατορθώματά τους.

Παραπομπές
----------

1. ↑  *United States Board on Geographic Names*. geonames.usgs.gov/docs/federalcodes/NationalFedCodes\_20150601.zip. Ανακτήθηκε στις 12  Ιουλίου 2012.
2. ↑  United States Census Bureau: «2016 U.S. Gazetteer Files» (Αγγλικά) United States Census Bureau. Ουάσινγκτον. 2016.
3. ↑  «United States Census 2010». *2010 United States Census*. Ανακτήθηκε στις 9  Ιουλίου 2020.
4. ↑  *Απογραφές των Ηνωμένων Πολιτειών 2020*. data.census.gov/cedsci/table?t=Populations+and+People&g=0100000US%2C%241600000&y=2020. Ανακτήθηκε στις 1  Ιανουαρίου 2022.
5. ↑  *ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ, ΑΜΕΡΙΚΗ β' μέρος*. National Geographic. 2012. σελ. 48. ISBN 978- 960- 488- 786- 6.
6. ↑  Smallest capital city plans big MLK celebration Αρχειοθετήθηκε 2011-07-26 στο Wayback Machine.. Ανακτήθηκε την 2010-04-23.
7. 1 2 3  «Montpelier: History». City-Data.com. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2013.
8. ↑  «The Historical Geography of Vermont». Saint Michael' Collage. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Ιανουαρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2013.
9. ↑  «History». Επίσημη ιστοσελίδα του Μονπελιέ. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Ιανουαρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2013.
10. ↑  Jon C. Denner and Robert O. Brown. «March 11, 1992, Ice-Jam Flood in Montpelier, Vermont». USGS. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2013.
11. ↑  «Flood of 1992». Επίσημη ιστοσελίδα του Μονπελιέ. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Σεπτεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2013.
12. ↑  «Montpelier: Economy». City-Data.com. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2013.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Μονπελιέ (Βερμόντ)** |

* (Βερμόντ) Μονπελιέ (Βερμόντ) στο Curlie

  


|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Πολιτειακές πρωτεύουσες των Η.Π.Α. |
| --- |
|  |
| 
* Άινταχο
* Άιοβα
* Αλαμπάμα
* Αλάσκα
* Αριζόνα
* Άρκανσο
* Βερμόντ
* Βιρτζίνια
* Βόρεια Καρολίνα
* Βόρεια Ντακότα
* Γιούτα
* Δυτική Βιρτζίνια
* Ιλινόι
* Ιντιάνα
* Καλιφόρνια
* Κάνσας
* Κεντάκι
* Κολοράντο
* Κονέκτικατ
* Λουιζιάνα
* Μασαχουσέτη
* Μέιν
* Μέριλαντ
* Μιζούρι
* Μινεσότα
* Μίσιγκαν
* Μισισίπι
* Μοντάνα
* Νεβάδα
* Νεμπράσκα
* Νέα Υόρκη
* Νέο Μεξικό
* Νιου Τζέρσεϊ
* Νιου Χάμσαϊρ
* Νότια Καρολίνα
* Νότια Ντακότα
* Ντέλαγουερ
* Οκλαχόμα
* Όρεγκον
* Ουαϊόμινγκ
* Ουάσινγκτον
* Ουισκόνσιν
* Οχάιο
* Πενσυλβάνια
* Ρόουντ Άιλαντ
* Τζόρτζια
* Τενεσί
* Τέξας
* Φλόριντα
* Χαβάη
* Περιφέρεια της Κολούμπια
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 136036843
* LCCN: n80026750
* GND: 5030738-1
* SUDOC: 197059511
* BNF: cb12047711j (data)

 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Γεωγραφία
* Πύλη:Αμερική
* Πύλη:Ηνωμένες Πολιτείες
 |

 |