Συντεταγμένες: 39°57′26″N 25°12′20″E﻿ / ﻿39.95722°N 25.20556°E﻿ / 39.95722; 25.20556

Η **Κρηνίδα** είναι μικρός αγροτικός οικισμός του Δήμου Ατσικής, στη Λήμνο. Διοικητικά ανήκει στον Δήμο Λήμνου της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου (πρόγραμμα Καλλικράτης). 

Από το 1999 έως το 2010 σύμφωνα με την τότε διοικητική διαίρεση της Ελλάδας ήταν στην περιφέρια αρμοδιότητας του Δήμου Ατσικής. Παλαιότερα ανήκε στον νομό Λέσβου.

Θέση - Όνομα
------------

Η **Κρηνίδα** είναι κτισμένη σε ένα λοφίσκο δύο χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Ατσικής. Σήμερα είναι σχεδόν ακατοίκητη, αλλά έχει ένα αξιοπρόσεκτο παρελθόν. Το όνομά του οικισμού προήλθε από κάποια κρήνη με καλό νερό, που υπάρχει ακόμα στη μέση του χωριού. Εικάζεται ότι υπήρχε εκεί αρχαίος ναός (του Ηρακλέους κατά μία ατεκμηρίωτη εκδοχή), οι μαρμάρινοι κίονες και οι λαξεμένοι λίθοι του οποίου χρησιμοποιήθηκαν στο κτίσιμο του ναού του Αγ. Γεωργίου. Επίσης έχει βρεθεί μικρό άγαλμα της Άρτεμης.

Ιστορία
-------

Ο Γερμανός Conze, ο οποίος πέρασε από εκεί το 1858, τη σημειώνει στο χάρτη του ως *Krenidi*, χωρίς να αναφέρει τίποτα περισσότερο. Με διαφορετικές εκδοχές σημειώνεται στους χάρτες των De Launay (1898, *Kernidi*) και Fredrich (1904, *Kranidi*). Αυτό δεν είναι παράξενο, μιας και στα κοινοτικά έγγραφα εμφανίζεται ως *Κρινήδα*, *Κρηνίδες* ή *Κυρνίδα*. 

Το 1854 το χωριό σημειώνεται μεν ως ξεχωριστή ενορία αλλά είχε τον ίδιο ιερέα με το Καρπάσι, ονόματι Αθανάσιο. Το 1856 υπήρχαν 14 στρατεύσιμοι που πλήρωσαν φόρο 448 γρόσια για να απαλλαγούν από τη στράτευση. Το 1863 καταγράφηκαν 9 οικογένειες και το 1874 10 οικογένειες και 15 οικίες.

Το 1918 ο οικισμός εντάχτηκε στην κοινότητα Καρπασίου με το όνομα "Κυρνίδα". Το 1928 είχε 109 κατοίκους. Το 1940 ονομάστηκε **Κρηνίς** κι εντάχθηκε στην κοινότητα Ατσικής. Είχε 99 κατοίκους. Μεταπολεμικά ο πληθυσμός μειωνόταν συνεχώς και το 1971 δεν απογράφηκε κανείς, όποτε έπαψε να αποτελεί οικισμό.

Το 1939 ιδρύθηκε δημοτικό σχολείο για τα παιδιά του χωριού, τα οποία φοιτούσαν στην Ατσική από το 1914. Όμως, ως το 1960 που καταργήθηκε, συστεγαζόταν με το σχολείο της Ατσικής. Μεταξύ άλλων δίδαξαν οι δάσκαλοι: Ευστράτιος Χατζηελενούδας (1940-45) και Αγοραστός Γραγράς (1953-60).

Βιβλιογραφία
------------

* **Τουρπτσόγλου-Στεφανίδου Βασιλική**, «Ταξιδιωτικά και γεωγραφικά κείμενα για τη νήσο Λήμνο (15ος-20ος αιώνας)», Θεσσαλονίκη 1986.
* **Cdrom Επαρχείου Λήμνου**: "Λήμνος αγαπημένη".
* Θ. Μπελίτσου, Η Λήμνος και τα χωριά της, 1994.
* "ΛΗΜΝΟΣ: Ιστορική & Πολιτιστική Κληρονομιά", εκδ. Γ. Κωνσταντέλλης, 2010.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Οικισμοί του Δήμου Λήμνου |
| --- |
|  |
| Δημοτική ενότητα Ατσικής | 

|  |  |
| --- | --- |
| Σύγχρονοι οικισμοί | 
Ατσική · Άγιος Δημήτριος (παλ.: Λέρα) · Αερολιμένας · Βάρος · Δάφνη · Καρπάσι · Κατάλακκο · Προπούλι · Σαρδές |
|  |
| Ιστορικοί οικισμοί | 
Κοντοβράκι · Κουρούνι · Κρηνίδα · Στρατί |

 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Μούδρου | 

|  |  |
| --- | --- |
| Σύγχρονοι οικισμοί | 
Μούδρος · Αγία Σοφία · Άγιος Αλέξανδρος\* · Άγιος Θεόδωρος · Ανεμόεσσα · Βορόσκοπος · Δημοσιά · Καλλιόπη · Καμίνια · Κοντοπούλι · Κορτισώνας · Κότσινος · Λύχνα · Παναγία · Πλάκα · Ρεπανίδι · Ρουσσοπούλι · Ρωμανού · Σκανδάλη · Φισίνη |
|  |
| Ιστορικοί οικισμοί | 
Άγιος Υπάτιος · Δημοσιά · Κώμη |

 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Μύρινας | 

|  |  |
| --- | --- |
| Σύγχρονοι οικισμοί | 
Μύρινα · Άγιοι Ανάργυροι · Άγιος Ιωάννης · Γάλη · Θάνος · Κάσπακας · Κορνός · Λιμενάρια · Παραλία Θάνους · Παραλία Πλατέος · Πλαγίσος Μώλος · Πλατύ · Ψύλλοι |

 |
|  |
| Δημοτική ενότητα Νέας Κούταλης | 

|  |  |
| --- | --- |
| Σύγχρονοι οικισμοί | 
Κοντιάς · Αγκαρυώνες · Βουνάρια · Καλλιθέα · Λιβαδοχώρι · Νέα Κούταλη · Νέο Πεδινό · Παλαιό Πεδινό · Πολιόχνη Λιβαδοχωρίου · Πορτιανού · Τσιμάνδρια |

 |
|  |
| Νησίδες | 
Αλογονήσι\* · Καστριά\* · Κόμπι\* · Κουκονήσι\* · Σεργίτσι\* |
|  |
| Μονές | 
Αλεξόπυργος Λήμνου\* |
|  |
| 
Έδρα: Μύρινα · \*(Οικισμοί με μη μόνιμο πληθυσμό) · Ιστότοπος: limnos.gov.gr |

 |