| Κουάτσα |
| --- |
| Χώρα: | Ζάμπια Ζάμπια  |
| Υποδιαίρεση: | 100 νγκουί (ngwee) |
| Κωδικός ISO 4217: | ZMW |
| Συντομογρ.: | ZK |

Το **κουάτσα** (**kwacha**) είναι το νόμισμα στη Ζάμπια. Ο κωδικός ISO 4217 είναι *ZMW* και υποδιαιρείται σε 100 *νγκουί* (*ngwee*). Το όνομα που σημαίνει "αυγή" στις δύο τοπικές γλώσσες Νιάντζα και Μπέμπα, κάνει μνεία στο εθνικιστικό σύνθημα της Ζάμπιας "η νέα αυγή της ελευθερίας". Το όνομα νγκουί (ngwee) σημαίνει "λαμπρός" στη γλώσσα Νιάντζα.

Ιστορία
-------

Το 1968 το κουάτσα αντικατέστησε τη Λίρα της Ζάμπιας με ισοτιμά των 2 κουάτσα = 1 λίρα (10 σελλίνια = 1 κουάτσα). Το νόμισμα υποφέρει από τον υπερπληθωρισμό. Το 1968 το κουάτσα κόστιζε 1,2 αμερικανικά δολάρια, ωστόσο το 2006 το δολάριο ήταν ίσο με 3.000 κουάτσα.

Κέρματα
-------

  

Το 1968 εισήχθησαν τα 1 και 2 νγκουί από χαλκό και τα χαλκονικέλινα κέρματα των 5, 10 και 20 νγκουί, που ακολούθήθηκαν από τα κέρματα των 50 νγκουί το 1969 (Ακολουθήστε το σύνδεσμο για να δείτε την εικόνα). Ως το 1983 κόπηκαν τα κέρματα των 1 και 2 νγκουί ενώ η παραγωγή των κερμάτων των 5, 10 και 20 νγκουί σταμάτησε το 1987 (των δύο πρώτων) και το 1988. Εισήχθησαν στη συνέχεια κέρματα από νικέλιο και σίδηρο του 1 κουάτσα το 1989. Νέες αλλαγές έγιναν το 1992 με την εισαγωγή νέων κερμάτων από επίσης νέα υλικά. (Ακολουθήστε σύνδεσμο για εικόνα)

Εξαιτίας του υπερπληθωρισμού, δύσκολα μπορεί να βρει κανείς κέρματα στη Ζάμπια με εξαίρεση αυτά που πωλούνται ως αναμνηστικά για τους τουρίστες.

Τραπεζογραμμάτια
----------------

Το 1968 εισήχθησαν από την Τράπεζα της Ζάμπιας χαρτονομίσματα των 50 νγκουί, 1, 2, 10 και 20 κουάτσα. Αυτά των 5 κουάτσα εισήχθησαν το 1973, χρονιά που κυκλοφόρησαν για τελευταία φορά χαρτονομίσματα των 50 νγκουί. Τα χαρτονομίσματα των 50 κουάτσα εισήχθησαν το 1986 και το χαρτονόμισμα του 1 κουάτσα αντικαταστάθηκε από κέρμα το 1988. Το 1991 εισήχθησαν τραπεζογραμμάτια των 100 και 500 κουάτσα και ακολούθησαν τα 1000, 5.000 και 10.000 κουάτσα το 1992, οπότε τα χαρτονομίσματα των 5 και 10 κουάτσα αντικαταστάθηκαν από κέρματα. Το 2003 εισήχθησαν τα χαρτονομίσματα των 20.000 και των 50.000 κουάτσα.

Ως το 1991, όλα τα χαρτονομίσματα της Ζάμπιας είχαν το πορτρέτο του Προέδρου Κένεθ Καούντα στην εμπρόσθια όψη. Από το 1992 όλα τα τραπεζογραμμάτια έχουν επάνω τους αντί το πορτρέτο του Καούντα έναν αφρικανικό ψαραετό (African Fish Eagle) στην εμπρόσθια όψη. Από το 1989 όλα τα χαρτονομίσματα στην πίσω όψη έχουν ζωγραφισμένο το άγαλμα με τον άνθρωπο που σπάει τα δεσμά του. Το 2003 η Ζάμπια έγινε η πρώτη αφρικανική χώρα που εισήγαγε πολυμερή χαρτονομίσματα. Τα χαρτονομίσματα των 500 και των 1000 κουάτσα είναι αμφότερα τυπωμένα με πολυμερή.

### Τραπεζογραμμάτια κουάτσα (σειρά του 2013)

Το 2013 κυκλοφόρησαν τα εξής χαρτονομίσματα κουάτσα:

| Ονομ. αξία | Ημερομηνίες |
| --- | --- |
| 2 κουάτσα | 2013- |
| 5 κουάτσα | 2013- |
| 10 κουάτσα | 2013- |
| 20 κουάτσα | 2013- |
| 50 κουάτσα | 2013- |
| 100 κουάτσα | 2013- |

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Αρχειοθετημένο αντίγραφο» (PDF). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 25 Δεκεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 26 Ιανουαρίου 2015.
2. ↑  «Αρχειοθετημένο αντίγραφο» (PDF). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 23 Σεπτεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 26 Ιανουαρίου 2015.
3. ↑  Zambia rebased kwacha notes confirmed Αρχειοθετήθηκε 2014-12-25 στο Wayback Machine. BanknoteNews.com. 23-1-2012. Retrieved on 24-1-2013.

Αναφορές
--------

1. Krause, Chester L. and Clifford Mishler (1991). Standard Catalog of World Coins: 1801-1991, 18th ed. Krause Publications. ISBN 0-87341-150-1.
2. Pick, Albert (1994). Standard Catalog of World Paper Money: General Issues, Colin R. Bruce II and Neil Shafer (editors), 7th ed. Krause Publications. ISBN 0-87341-207-9.


|  |  |
| --- | --- |
| CC-BY-SA Μετάφραση | Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Zambian kwacha  της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 4.0. (ιστορικό/συντάκτες). |