Ο **Ρίτσαρντ Άντριου Πιτίνο** (Νέα Υόρκη, 18 Σεπτεμβρίου 1952) είναι Αμερικανός πρώην καλαθοσφαιριστής, νυν προπονητής καλαθοσφαίρισης, καθώς και συγγραφέας. Αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους προπονητές στην ιστορία του αθλήματος με τίτλους και διακρίσεις, όντας και μέλος του Hall Of Fame από το 2013. Έχει εργαστεί με μεγάλη επιτυχία στο πανεπιστημιακό πρωταθλήματος καλαθοσφαίρισης, για περισσότερα από σαράντα χρόνια κατακτώντας δυο τίτλους, ενώ είναι ο μοναδικός προπονητής στην ιστορία του κολεγιακού που έχει οδηγήσει τρεις διαφορετικές ομάδες στο Final-4.

Υπήρξε προπονητής του Παναθηναϊκού από τις 26 Δεκεμβρίου 2018 μέχρι τις 20 Ιουνίου 2019 και ξανά από τις 20 Νοεμβρίου 2019 μέχρι τις 20 Μαρτίου 2020. Με τον Παναθηναϊκό κατέκτησε δύο Πρωταθλήματα και ένα Κύπελλο Ελλάδας. Από τις 8 Νοεμβρίου 2019 μέχρι τις 5 Ιουλίου 2021 ήταν προπονητής της ελληνικής Εθνικής ομάδας, οδηγώντας την στο Προολυμπιακό τουρνουά του Καναδά.

Σταδιοδρομία ως καλαθοσφαιριστής
--------------------------------

Το 1971 αγωνίστηκε τρεις σεζόν ως γκαρντ για λογαριασμό της ομάδας του κολλεγίου Άμερστ έχοντας απολογισμό καριέρας 329 ασίστ, επίδοση που τον φέρνει στην 10η θέση στη συγκεκριμένη κατηγορία στα χρονικά της ομάδας. Ήταν o πρώτος της ομάδας σε ασίστ τις περιόδους 1972-1973 και 1973-1974.

Σταδιοδρομία ως προπονητής
--------------------------

### Κολέγιο και NBA

Ο Πιτίνο το 2012
Έχει διατελέσει προπονητής αρκετών ομάδων του πανεπιστημιακού πρωταθλήματος καλαθοσφαίρισης των ΗΠΑ και του NBA, μεταξύ των οποίων είναι το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης (1978-1983), το Κολέγιο Μπράνσγουικ (1985-1987), οι Νιου Γιορκ Νικς (1987-1989), το Πανεπιστήμιο του Κεντάκυ (1989-1997), οι Μπόστον Σέλτικς (1997-2001) και το Πανεπιστήμιο του Λούισβιλ (2001-2017). Ο Πιτίνο οδήγησε στη νίκη το Κεντάκι στο πανεπιστημιακό πρωτάθλημα του 1996 και το Λούισβιλ το 2013, αν και 4 χρόνια αργότερα απολύθηκε.

Είναι ο μόνος προπονητής που οδήγησε τρία διαφορετικά κολλέγια (Πρόβιντενς, Κεντάκι και Λούισβιλ) σε Final Four. Ο Πιτίνο είναι ένας από τους τέσσερις μόνο προπονητές της ιστορίας του Εθνικού Κολλεγιακού Αθλητικού Συνδέσμου (μαζί με τους Ντιν Σμιθ, Μάικ Κρζίζεφσκι και Τζιμ Μπόεχαϊμ) που οδήγησαν την κολλεγιακή τους ομάδα στο Final Four σε τέσσερις ξεχωριστές δεκαετίες, ένας από τους τρεις προπονητές (μαζί με τους Ρόι Ουίλιαμς και Τζακ Γκάρντνερ) που έχουν οδηγήσει δύο διαφορετικές ομάδες σε τουλάχιστον δύο Final Four και ένας από τους δύο μόνο προπονητές (μαζί με τον Ουίλιαμς) που έχουν οδηγήσει δύο διαφορετικές ομάδες σε τουλάχιστον τρία Final Four την καθεμία. 

Το 1999 έγινε μέλος του Ιταλοαμερικανικού αθλητικού Hall of Fame. Το 2013 έγινε μέλος του Naismith Memorial Basketball Hall of Fame.

Στο σκάνδαλο του 2017 το οποίο εμπλέκεται, ισχυρισμοί δηλώνουν ότι ιθύνων της Adidas συνέστησε να πληρώσει 100.000 δολάρια στην οικογένεια ενός κορυφαίου εθνικού νεοσύλλεκτου για να παίξει στο Λούισβιλ και να εκπροσωπήσει την Adidas όταν θα γίνει επαγγελματίας. Η ποινική καταγγελία δεν κατονομάζει ειδικά το Λούισβιλ, αλλά φαίνεται να περιλαμβάνει την πρόσληψη του Μπράιαν Μπόουεν. Ο Πιτίνο και ο αθλητικός διευθυντής Τομ Γιούριχ τέθηκαν σε διοικητική άδεια. Ο δικηγόρος του Πιτίνο είπε ότι ο Πιτίνο είχε "απολυθεί αποτελεσματικά". Ο Αθλητικός Σύλλογος του Πανεπιστημίου του Λούισβιλ τερμάτισε τη σύμβασή του στις 16 Οκτωβρίου 2017.Τον Σεπτέμβριο του 2017, ομοσπονδιακοί εισαγγελείς στη Νέα Υόρκη ανακοίνωσαν ότι το Λούισβιλ ήταν υπό έρευνα για μια φερόμενη "αμοιβή για παιχνίδι" που περιλάμβανε προσληφθέντες στο Λούισβιλ.

### Παναθηναϊκός

Στις 26 Δεκεμβρίου του 2018 ανέλαβε την τεχνική ηγεσία του Παναθηναϊκού μέχρι το τέλος της σεζόν, διαδεχόμενος στον πάγκο της ομάδας τον Τσάβι Πασκουάλ. Η πρόσληψή του έγινε θέμα στην Αμερική. Ο Παναθηναϊκός ήταν η πρώτη ευρωπαϊκή ομάδα που προπόνησε στην πολυετή καριέρα του. Με τον Πιτίνο στον πάγκο, ο Παναθηναϊκός κάνοντας ένα μεγάλο σερί νικών στην Ευρωλίγκα κατάφερε να μπει την οκτάδα. Στην Ελλάδα κατέκτησε το νταμπλ, αφού κέρδισε στον τελικό κυπέλλου τον ΠΑΟΚ 79-73, και κατέκτησε το πρωτάθλημα Ελλάδας, νικώντας στην σειρά των τελικών τον Προμηθέα Πατρών με 3-0. Στις 20 Ιουνίου 2019, ενώ είχε πρόταση ανανέωσης από τους πράσινους έχοντας συμφωνήσει, αποφάσισε να μη συνεχίσει στον πράσινο πάγκο λόγω οικογενειακού προβλήματος. Στις 8 Νοεμβρίου, βραβεύτηκε από την ομάδα των πρασίνων, ως ένας από τους σημαντικότερους προπονητές στην ιστορία της.

Στις 20 Νοεμβρίου 2019, ανακοινώθηκε η επιστροφή του στους πράσινους κάτι που επιβεβαίωσε ο ίδιος μέσω του προσωπικού του λογαριασμού στο twitter. Κατά την παρουσία του στην ομάδα τη σεζόν 2019-20 τού πιστώθηκε η διάκριση του πρωταθλητή Ελλάδας, παρά τη μη ολοκλήρωση του πρωταθλήματος λόγω της πανδημίας του COVID-19 καθώς ο Παναθηναϊκός ανακηρύχθηκε πρωταθλητής της σεζόν κατόπιν σχετικής ψηφοφορίας μεταξύ των ομάδων της Basket League στις 21 Μαΐου. Στις 20 Μαρτίου 2020, και ενώ είχε ήδη διακοπεί προσωρινά το ελληνικό πρωτάθλημα λόγω του COVID-19, ανακοινώθηκε η αποχώρηση του από τον πάγκο του Παναθηναϊκού.

### Αϊόνα

Τον Μάρτιο του 2020, ανακοινώθηκε επίσημα, ότι από την σεζόν 2020-21, επιστρέφει στο κολεγιακό πρωτάθλημα NCAA, για λογαριασμό του κολεγίου της Αϊόνα. Τον Μάρτιο του 2021, πήρε τον τίτλο στην MAAC οδηγώντας το Αϊόνα στην March Madness (τελική φάση). Μάλιστα για αυτή τον την επιτυχία γνώρισε διθυραμβικές κριτικές καθώς έγινε ο τρίτος προπονητής στην ιστορία του NCAA μετά τους Λον Γκρούγκερ και Τίμπι Σμιθ, που έδωσε το παρών στην τελική φάση του πρωταθλήματος με πέμπτο διαφορετικό κολέγιο. Τελικά αποκλείστηκε στον πρώτο γύρο αφού το Αϊόνα ηττήθηκε κόντρα στο Αλαμπάμα, με 68-55.

Στις 30 Ιανουαρίου 2022, με το Αϊόνα να επικρατεί με 85-77 του Σεντ Πίτερς, έφτασε τις 800 νίκες στο κολεγιακό πρωτάθλημα NCAA κι έγινε ο 12ος προπονητής στην ιστορία της κολεγιακής λίγκας των Η.Π.Α. που πετυχαίνει αυτό το επίτευγμα. Τον Μάρτιο του 2022, αναδείχθηκε προπονητής της χρονιάς στην περιφέρεια MAAC που αγωνίζεται το Πανεπιστήμιο Αϊόνα που προπονεί έχοντας ρεκόρ (νίκες-ήττες) 17-3 στο πρωτάθλημα και 25-6 συνολικά.

Τον Μάρτιο του 2023 αναδείχθηκε ξανά προπονητής της χρονιάς στο τουρνουά του MAAC, το οποίο συνδέεται με το NCAA, έχοντας ρεκόρ νικών-ηττών 24-7.

### Σεντ Τζον’ς

Στις 23 Μαρτίου 2023, υπέγραψε εξαετές συμβόλαιο συνεργασίας με το κολλέγιο Σεντ Τζον’ς (St. John) της Νέας Υόρκης.

### Εθνικές ομάδες

Τον Μάρτιο του 2015 ο Πιτίνο ανέλαβε προπονητής στην Εθνική ομάδα του Πουέρτο Ρίκο.

Στις 8 Νοεμβρίου 2019, ανέλαβε την Εθνική Ελλάδας, με σκοπό να την οδηγήσει στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο, μέσω του Προολυμπιακού τουρνουά του Καναδά τον Ιούνιο του 2021. Στις 7 Ιουνίου 2021, ανακοινώθηκαν οι συνεργάτες του στην εθνική ομάδα. Αναλυτικά το προπονητικό τιμ της Εθνικής απαρτίζεται από τους Σωτήρη Μανωλόπουλο, Ηλία Παπαθεοδώρου, Θανάση Σκουρτόπουλο, Νίκο Παππά, Ισίδωρο Κουτσό και Κώστα Μάμαλη. Στο Πρoολυμπιακό τουρνουά η Εθνική έχασε από τον Καναδά (91-97), νίκησε όμως την Κίνα (105-80) και προκρίθηκε στον ημιτελικό. Εκεί νίκησε την Τουρκία 81-63 και προκρίθηκε στον τελικό, όπου ηττήθηκε από την Τσεχία 97-72 χάνοντας την πρόκριση στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Μετά το τέλος του τουρνουά, ανακοίνωσε την αποχώρησή του από την Εθνική ομάδα.

Τίτλοι-Διακρίσεις
-----------------

### Κολλέγιο

* 2x Πρωταθλητής NCAA: (1996, 2013\*)

\*Ο τίτλος έχει αφαιρεθεί

### Συλλογικοί

#### Παναθηναϊκός

* 2x Πρωτάθλημα Ελλάδας: (2019, 2020)
* Κύπελλο Ελλάδας: (2019)

### Βραβεύσεις

* NABC Προπονητής της χρονιάς: (1987)
* Adolph Rupp Cup: (2009)
* Βραβείο Τζον Γούντεν Προπονητής της χρονιάς: (1987)
* Μέλος του Ιταλοαμερικανικού Αθλητικού Hall of Fame από το 1999
* 3x Southeastern Conference Προπονητής της χρονιάς: (1990,1991,1996)
* Conference USA Προπονητής της χρονιάς: (2005)
* 2x Προπονητής της χρονιάς στην περιφέρεια MAAC: (2022, 2023)
* Μέλος του Basketball Hall of Fame από το 2013

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Ρικ Πιτίνο: Η ιστορία ενός... μύθου! (pics & vids)». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
2. ↑  «Ο Ρικ Πιτίνο είναι το ίδιο το... μπάσκετ». *www.contra.gr*. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
3. ↑  «Προπονητής της Εθνικής Ομάδας ο Πιτίνο! (pics & vids)». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2019.
4. ↑  «UMass Minutemen basketball» (στα αγγλικά). *Wikipedia*. 2018-11-09. .
5. ↑  «2009-2010 UMASS Notes - Final Statistics» (PDF). *grfx.cstv.com*. Ανακτήθηκε στις 26 Δεκεμβρίου 2018. [*νεκρός σύνδεσμος*]
6. ↑  «UMass Statistics Summary for 1972-1973». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Απριλίου 2012. CS1 maint: Unfit url (link)
7. ↑  «UMass Statistics Summary for 1973-1974». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Απριλίου 2012. CS1 maint: Unfit url (link)
8. ↑  «NCAA denies Louisville's appeal, rules Cardinals must vacate 2013 national title». *ESPN.com*.
9. ↑  «Rick Pitino». *National Italian American Sports Hall of Fame* (στα Αγγλικά). 8 Νοεμβρίου 2012. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 26 Δεκεμβρίου 2018.
10. ↑  «The Naismith Memorial Basketball Hall of Fame – The Class of 2013». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Απριλίου 2013. Ανακτήθηκε στις 11 Απριλίου 2013. CS1 maint: Unfit url (link)
11. ↑  «University of Louisville college basketball program targeted in FBI investigation» (στα αγγλικά). *The Courier-Journal*.. Ανακτήθηκε στις September 26, 2017.
12. ↑  «University of Louisville college basketball program targeted in FBI investigation» (στα αγγλικά). *Indianapolis Star*.. Ανακτήθηκε στις September 26, 2017.
13. ↑  «University of Louisville scandal: Brian Bowen's mom says she 'didn't know anything'» (στα αγγλικά). *The Courier-Journal*.. Ανακτήθηκε στις September 26, 2017.
14. ↑  «Louisville basketball has an FBI investigation to worry about while still on NCAA probation». *SBNation.com*.. Ανακτήθηκε στις September 26, 2017.
15. ↑  «Louisville's Pitino and Jurich placed on leave». *ESPN.com*.. Ανακτήθηκε στις September 27, 2017.
16. ↑  «Rick Pitino "effectively fired" as Louisville basketball coach, lawyer says» (στα αγγλικά).. Ανακτήθηκε στις September 27, 2017.
17. ↑  Borzello, Jeff (October 16, 2017). «Louisville votes to terminate Rick Pitino's contract 'with just cause'». ESPN.. Ανακτήθηκε στις October 16, 2017.
18. ↑  «Επίσημο: Ο Παναθηναϊκός ανακοίνωσε τον Πιτίνο!». *www.sdna.gr*. Ανακτήθηκε στις 26 Δεκεμβρίου 2018.
19. ↑  «Πρώτο θέμα στον πλανήτη ο Παναθηναϊκός και ο Πιτίνο!». *novasports.gr* (στα gr). Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019. CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
20. ↑  SPORTSROOM (22 Μαρτίου 2019). «Το αποθεωτικό "ποστ" της Euroleague για τον Ρικ Πιτίνο! (pic)». *SPORTS ROOM*. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
21. ↑  ««Πράσινη» δυναστεία με... καρδιοχτύπι! (pics)». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
22. ↑  «Παναθηναϊκός ΟΠΑΠ – Προμηθέας Πάτρας 111-77: Ισόβιος πρωταθλητής με showtime! (vid)». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
23. ↑  «Ρικ Πιτίνο: Το κείμενο με το οποίο αποχαιρέτησε τον Παναθηναϊκό (PHOTO)». *Eurohoops*. 21 Ιουνίου 2019. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
24. ↑  «Πιτίνο: "Θα επέστρεφα στον Παναθηναϊκό, αν δεν είχα προσωπικά προβλήματα"». *Eurohoops*. 12 Ιουλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2019.
25. ↑  «Υπό την ιαχή «Ρικ Πιτίνο οε οε οε» η βράβευση του προπονητή της Εθνικής! (pics & vid)». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2019.
26. ↑  «Επιβεβαίωσε για Παναθηναϊκό ο Πιτίνο: «Ενθουσιασμένος που επιστρέφω» (pic)». *SDNA*. 20 Νοεμβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2019.
27. ↑  «Βόμβα: Ο Πιτίνο επιστρέφει στον Παναθηναϊκό!». *SDNA*. 20 Νοεμβρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 20 Νοεμβρίου 2019.
28. ↑  «Το «αντίο» του Παναθηναϊκού στον Πιτίνο: «Είναι πια ένας από εμάς»». *SDNA*. 20 Μαρτίου 2020. Ανακτήθηκε στις 20 Μαρτίου 2020.
29. ↑  «Καλωσόρισε τον Πιτίνο το Iona!». *SDNA*. 14 Μαρτίου 2020. Ανακτήθηκε στις 20 Μαρτίου 2020.
30. ↑  «Πήρε τον τίτλο στην περιφέρειά του ο Πιτίνο και πάει March Madness! (pics)». *SDNA*. 14 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 20 Μαρτίου 2021.
31. ↑  ««Ύμνοι» της New York Post για τον Πιτίνο (pic)». *SDNA*. 14 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 20 Μαρτίου 2021.
32. ↑  «Έγραψε ιστορία ο Πιτίνο, τρίτος προπονητής που πάει τελική φάση NCAA με πέντε κολέγια (vid)». *SDNA*. 14 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 20 Μαρτίου 2021.
33. ↑  «Πιτίνο: Ήττα – αποκλεισμός για το Αϊόνα από την συνέχεια του March Madness». *Eurohoops*. 20 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 21 Μαρτίου 2021.
34. ↑  «Ρικ Πιτίνο: 12ος προπονητής με 800 νίκες στην ιστορία του NCAA». *Eurohoops*. 31 Ιανουαρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 31 Ιανουαρίου 2022.
35. ↑  «Πιτίνο: Προπονητής της χρονιάς στην περιφέρειά του | Gazzetta». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 10 Μαρτίου 2022.
36. ↑  «Πιτίνο: Προπονητής της χρονιάς στο MAAC | Gazzetta». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 10 Μαρτίου 2023.
37. ↑  «Ρικ Πιτίνο: Συμφώνησε με το Σεντ Τζον'ς και επιστρέφει στην ελίτ του NCAA! (videos)». *Eurohoops*. 20 Μαρτίου 2023. Ανακτήθηκε στις 24 Μαρτίου 2023.
38. ↑  «Pitino takes charge of Puerto Rico». *FIBA.basketball* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 26 Δεκεμβρίου 2018.
39. ↑  «Ανακοινώθηκαν οι συνεργάτες του Πιτίνο στην Εθνική ανδρών, ενσωματώθηκε και ο Κώστας Αντετοκούνμπο». *www.sport24.gr*. Ανακτήθηκε στις 10 Ιουνίου 2021.
40. ↑  «Ελληνικός ΘΡΙΑΜΒΟΣ! Η Εθνική μας διέλυσε την Τουρκία και πέρασε ΠΑΝΑΞΙΑ στον τελικό του Προολυμπιακού!». *Eurohoops*. 4 Ιουλίου 2021. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2021.
41. ↑  «Τσεχία - Ελλάδα 97-72: Όνειρο ήταν και πάει, κατέρρευσε η Εθνική στον τελικό της Βικτόρια». *www.sport24.gr*. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2021.
42. ↑  «Πιτίνο: Ανακοίνωσε την αποχώρηση του από την Εθνική! | Gazzetta». *www.gazzetta.gr*. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2021.
43. ↑  «Ο συγκινητικός αποχαιρετιστήριος λόγος του Πιτίνο στους παίκτες της Εθνικής: 'Είμαι περήφανος που σας γνώρισα'». *www.sport24.gr*. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2021.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Rick Pitino στο Wikimedia Commons

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 60635669
* LCCN: n88135813
* ISNI: 0000 0000 2737 5030

 |

 |