Ο **Ερνστ Άουγκουστ Φρήντριχ Ρούσκα** (γερμ. *Ernst August Friedrich Ruska*, 25 Δεκεμβρίου 1906 – 27 Μαΐου 1988) ήταν Γερμανός φυσικός που βραβεύθηκε με το Βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1986 για το έργο του στην ηλεκτρονιακή οπτική, που περιελάμβανε τη σχεδίαση και κατασκευή του πρώτου ηλεκτρονικού μικροσκοπίου.

Βίος και έργο
-------------

Ο Ερνστ Ρούσκα γεννήθηκε στη Χαϊδελβέργη και σπούδασε στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Μονάχου από το 1925 έως το 1927. Κατόπιν εγγράφηκε στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο (Πολυτεχνείο) του Βερολίνου, όπου για πρώτη φορά εξέφρασε την ιδέα ότι ένα μικροσκόπιο που θα λειτουργούσε με βάση τα ηλεκτρόνια αντί για το φως θα μπορούσε να δώσει πολύ υψηλότερη μεγέθυνση ενός αντικειμένου από όσο ένα μικροσκόπιο που χρησιμοποιεί το φως, στο οποίο η μεγέθυνση περιορίζεται από το μεγάλο σχετικώς μήκος κύματος του φωτός. Το 1931 επέδειξε ότι ένα πηνίο μπορούσε να δράσει ως ένας *ηλεκτρονιακός φακός* και έτσι, χρησιμοποιώντας πολλά πηνία σε σειρά, κατασκεύασε το πρώτο ηλεκτρονικό μικροσκόπιο το 1933.

Το ίδιο έτος ο Ρούσκα τελείωσε τις διδακτορικές σπουδές του και συνέχισε να ασχολείται με το πεδίο της ηλεκτρονιακής οπτικής, πρώτα στη Fernseh AG στο Τσέλεντορφ του Βερολίνου και μετά, από το 1937, στη Siemens-Reiniger-Werke AG. Εκεί συμμετέσχε στην ανάπτυξη του πρώτου ηλεκτρονικού μικροσκοπίου του εμπορίου, το 1939. Εκτός από την εργασία του στη Siemens, ο Ρούσκα εργάσθηκε και σε άλλα επιστημονικά ιδρύματα, ενώ ενεθάρρυνε και τη Siemens να δημιουργήσει ένα εργαστήριο για επισκέπτες ερευνητές, το οποίο ο πρώτος επικεφαλής ήταν ο αδελφός του, ο Χέλμουτ Ρούσκα, ο οποίος ήταν ιατρός και ανέπτυξε τη χρήση του ηλεκτρονικού μικροσκοπίου σε ιατρικές και βιολογικές εφαρμογές.

Ο Ερνστ Ρούσκα παραιτήθηκε από την εταιρεία το 1955, προκειμένου να γίνει διευθυντής του Ινστιτούτου Ηλεκτρονικής Μικροσκοπίας στο Ίδρυμα Φριτς Χάμπερ, θέση στην οποία παρέμεινε έως το 1974. Παραλλήλως ήταν καθηγητής στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο (Πολυτεχνείο) του Βερολίνου (1957-1974).

Το 1960 τιμήθηκε με μια σημαντική διάκριση στον χώρο της ιατρικής, το Βραβείο Λάσκερ. Το 1986 μοιράσθηκε το Βραβείο Νόμπελ Φυσικής για τα επιτεύγματά του στην ηλεκτρονιακή οπτική με τους νεότερους Γκερτ Μπίνις και Χάινριχ Ρόρερ. Ο Ρούσκα πέθανε στο West Berlin σε ηλικία 81 ετών.

Ο αστεροειδής 1178 Ιρμέλα (Irmela), που ανακαλύφθηκε από τον Μαξ Βολφ το 1931, πήρε το όνομά του από το όνομα της Ιρμέλα Γκάιγκις-Ρούσκα (*Irmela Geigis-Ruska*), συζύγου του Ερνστ Ρούσκα, της οποίας ο Βολφ ήταν θείος από την πλευρά της μητέρας της.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Hawkes, Peter W. (1990-07-01). «Ernst Ruska». *Physics Today* **43** (7): 84-85. doi:10.1063/1.2810640. ISSN 0031-9228. Bibcode: 1990PhT....43g..84H.
2. ↑  Browne, Malcolm W. (31 May 1988). «Ernst Ruska, a German Nobel Prize Winner, Dies at 81». *NY Times*. .
3. ↑  Schmadel, Lutz D. (2007). «(1178) Irmela». *Dictionary of Minor Planet Names – (1178) Irmela*. Springer Berlin Heidelberg. σελ. 99. doi:10.1007/978-3-540-29925-7\_117. ISBN 978-3-540-00238-3.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Δελτίο τύπου των Βραβείων Νόμπελ
* Ο Ερνστ Ρούσκα στον ιστότοπο των Βραβείων Νόμπελ (με τη διαλεξή του στην απονομή του Βραβείου με θέμα «Η ανάπτυξη του ηλεκτρονικού μικροσκοπίου και της ηλεκτρονικής μικροσκοπίας»)
* «Η 2η πύλη προς τον μικρόκοσμο», ιστότοπος με πληροφορίες από την οικογένεια Ρούσκα

  


|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Βραβευμένοι με Νόμπελ Φυσικής (1976-2000) |
| --- |
|  |
| 
* Μπάρτον Ρίχτερ/Σάμιουελ Τινγκ (1976)
* Φίλιπ Άντερσον / Νέβιλ Μοτ/Τζων βαν Βλεκ (1977)
* Πιοτρ Καπίτσα/Άρνο Πενζίας/Ρόμπερτ Γουίλσον (1978)
* Σέλντον Λη Γκλάσοου/Αμπντούς Σαλάμ/Στήβεν Γουάινμπεργκ (1979)
* Τζέιμς Κρόνιν/Βαλ Λόγκσντον Φιτς (1980)
* Νίκολας Μπλομπέργκεν/Άρθουρ Σάουλοου/Κάι Ζήγκμπαν (1981)
* Κένεθ Τζ. Γουίλσον (1982)
* Σουμπραμανιάν Τσαντρασεκάρ/Γουίλιαμ Άλφρεντ Φόουλερ (1983)
* Κάρλο Ρούμπια / Σιμόν βαν ντερ Μιρ (1984)
* Κλάους φον Κλίτσινχ (1985)
* Ερνστ Ρούσκα/Γκερντ Μπίνιχ (1986)
* Χάινριχ Ρόρερ (1986)
* Γιόχανς Γκοργκ/Κ. Άλεξ Μίλερ(1987)
* Λέον Μαξ Λέντερμαν/Μέλβιν Σβαρτς/Τζακ Στάινμπεργκερ (1988)
* Νόρμαν Φόστερ Ράμσι/Χανς Γκοργκ Ντέμελτ/Βόλφγκανκ Πάουλ (1989)
* Τζέρομ Ισαάκ Φρίντμαν/Χένρι Γουέι Κένταλ/Ρίτσαρντ Τέιλορ (1990)
* Πιερ-Ζιλ ντε Ζεν (1991)
* Ζωρζ Σαρπάκ (1992)
* Ράσελ Άλαν Χαλς/Τζόσεφ Τέιλορ (1993)
* Μπέρτραμ Μπρόκχαουζλ/Κλίφορντ Γκλένγουντ Σαλ (1994)
* Μάρτιν Περλ/Φρέντερικ Ράιν (1995)
* Ντέιβιντ Μόρις Λι/Ντάγκλας Ντιν Όσεροφ/Ρόμπερτ Ρίτσαρντσον (1996)
* Στίβεν Τσου/Κλοντ Κοέν-Τανούτζι/Γουίλλιαμ Φίλιπς (1997)
* Ρόμπερτ Λάφλιν/Χορστ Στόρμερ/Ντανιέλ Τσούι (1998)
* Γκεράρντους Xουφτ/Μάρτινους Βέλτμαν (1999)
* Ζόρες Αλφέροφ/Χέρμπερτ Κρόμερ/Τζακ Κίλμπυ (2000)
 |
|  |
| 
Υπόλοιπες περίοδοι: (1901–1925) | (1926–1950) | (1951–1975) | (2001–σήμερα) |

 |