Ο **Μανουήλ Γ' Μέγας Κομνηνός** (16 Δεκεμβρίου 1364 - 5 Μαρτίου 1417) ήταν αυτοκράτορας της Τραπεζούντας από το 1390 έως το θάνατό του το 1417. Ήταν γιος του προκατόχου του, αυτοκράτορα Αλέξιου Γ' και της Θεοδώρας Καντακουζηνής.

Οι σχέσεις της Τραπεζούντας και της αποδυναμωμένης από εμφύλιο σπαραγμό Βυζαντινής Αυτοκρατορίας είχαν πάψει πια να προκαλούν διαμάχες. Ο Μανουήλ ορίστηκε διάδοχος του θρόνου από τον πατέρα του, το 1377, μετά τον θάνατο του μεγαλύτερου αδελφού του Βασίλειου. Τον ίδιο χρόνο παντρεύτηκε την κόρη του βασιλιά της Γεωργίας, Δαυίδ Θ', Ευδοκία (χήρα του ετεροθαλούς αδελφού του Ανδρόνικου). Η δεύτερη σύζυγός του ήταν η Άννα Φιλανθρωπηνή, την παντρεύτηκε το 1395, ήταν απόγονος της βυζαντινής οικογένειας των Δουκάδων.

Μόλις ανέλαβε τον θρόνο, μετά τον θάνατο του πατέρα του, ο Μογγόλος κατακτητής Ταμερλάνος είχε μόλις κατακτήσει τη Γεωργία. Ο Μανουήλ έκλεισε ειρήνη με τον Ταμερλάνο και έγινε φόρου υποτελής του. Το 1402 ο Ταμερλάνος συνέτριψε στη Μάχη της Άγκυρας τις Οθωμανικές δυνάμεις του σουλτάνου Βαγιαζήτ Α', ήττα που καθυστέρησε για αρκετές δεκαετίες την οθωμανική επέκταση. 

Το προνόμια των Βενετών ανανεώθηκαν το 1396. Οι Βενετοί έμποροι είχαν πια δικαίωμα να συναλλάσσονται απεριόριστα σε όλη την Αυτοκρατορία και να δένουν τα πλοία τους σε όλα τα λιμάνια της. Τα προνόμια αυτά παραχωρήθηκαν, γιατί οι ανταγωνιστές τους Γενουάτες έκαναν οικονομικό πόλεμο στην Τραπεζούντα, έχοντας διακόψει κάθε συναλλαγή μαζί της.

Ο Μανουήλ, όπως και ο πατέρας του, έκανε δωρεές σε θρησκευτικά ιδρύματα και μοναστήρια και ιδιαίτερα στη Μονή Σουμελά.

Οικογένεια
----------

Νυμφεύτηκε πρώτα την (Γκουλχάν) Ευδοκία των Βαγρατιδών, κόρη του Δαβίδ Θ΄ της Γεωργίας και είχε τέκνο:

* Αλέξιος Δ΄ 1382-1429, αυτοκράτορας της Τραπεζούντας.

Το 1395 απεβίωσε η Ευδοκία και ο Μανουήλ Γ΄ έκανε δεύτερο γάμο, με την Άννα Φιλανθρωπηνή, κόρη του καίσαρα Μανουήλ Αγγέλου Φιλανθρωπηνού κυβερνήτη της Θεσσαλίας και (κατά την άποψη του ιστορικού Τιερρύ Γκανσού) είχαν τέκνο:

* (γιος), νυμφεύτηκε την Ευδοκία, κόρη του πρωτοστράτορα Μανουήλ Παλαιολόγου Καντακουζηνού.

Νομίσματα
---------

Έκοψε αργυρά άσπρα, χάλκινα 14-15 χιλ. Στη μία ο Μανουήλ Γ' έφιππος ή όρθιος με σκήπτρο και σφαίρα. Επιγραφή ΜΑΝΟΥ. Μ. Κ. Στην άλλη ο άγ. Ευγένιος Ο Α. ΕVΓΕΝ. ή σταυρός με τα γράμματα Ο Ε Γ Ν στα τέσσερα περιθώρια ή δικέφαλος αετός.

Γενεαλογία
----------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |   |   |   |   |   |   |   | Αλέξιος Α΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
| (κόρη)σύζ. Ανδρόνικος Α΄ Γίδος |   | Ιωάννης Α΄ |   | Μανουήλ Α΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
| Ανδρόνικος Β΄ |   | Γεώργιος |   | Ιωάννης Β΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |
|   |   |   |   |   |   |   |   | Αλέξιος Β΄ |   | Μιχαήλ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
| Ανδρόνικος Γ΄ |   | Άννα |   | Βασίλειοςσυζ.1.Ειρήνη Παλαιολογίνα) |   | Ιωάννης Γ΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|
| Μανουήλ Β΄ |   |   |   |   |   | Αλέξιος Γ΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   | Μανουήλ Γ΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   | Αλέξιος Δ΄ |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|   |   |   |   |
|   |   |   |   |   |   |   |   | Ιωάννης Δ΄ |   | Δαυίδ |
|

Παραπομπές σε πηγές
-------------------

1. ↑  p21913.htm#i219127.
2. ↑  p21913.htm#i219127. Ανακτήθηκε στις 7  Αυγούστου 2020.
3. 1 2 3  Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) *The Peerage*.

Πηγές
-----

* Ιστορία του Ελληνικού Έθνους. Εκδοτική Αθηνών. Τόμος Θ'. Οι Αυτοκράτορες της Τραπεζούντας, σελ. 333-334. ISBN 960-213-105-5.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Προηγούμενος**Αλέξιος Γ' Κομνηνός** | **Αυτοκράτορας της Τραπεζούντας***1390 - 1417* | Επόμενος**Αλέξιος Δ' Κομνηνός** |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Αυτοκράτορες της Τραπεζούντας |
| --- |
|  |
| 
* Αλέξιος Α΄
* Ανδρόνικος Α΄ Γίδος
* Ιωάννης Α΄
* Μανουήλ Α΄
* Ανδρόνικος Β΄
* Γεώργιος
* Ιωάννης Β΄
* Αλέξιος Β΄
* Ανδρόνικος Γ΄
* Μανουήλ Β΄
* Βασίλειος
* Ειρήνη Παλαιολογίνα
* Άννα
* Ιωάννης Γ΄
* Μιχαήλ
* Αλέξιος Γ΄
* Μανουήλ Γ΄
* Αλέξιος Δ΄
* Ιωάννης Δ΄
* Δαυίδ
 |

 |