Ο **Γάιος Μάρκιος Κοριολανός** (*Gaius Marcius Coriolanus*, γενν. 527 π.Χ.) ήταν Ρωμαίος στρατηγός. Έλαβε το τοπωνυμικό παρατσούκλι του "Κοριολανός" λόγω της εξαιρετικής ανδρείας του, όταν κυρίευσε τα Κορίολα (Corioli), πόλη των Ουόλσκων, το 493 π.Χ.. Ήταν όμως οργίλος και δεν είχε την πραότητα και την ανεξικακία ούτε του Θεμιστοκλή, ούτε του Αριστείδη. Ο Κοριολανός έγινε αρχηγός των ακραίων αριστοκρατικών και με την ιδιότητα αυτή υποκίνησε πολλές αντιδραστικές μεταρρυθμίσεις και ενέργειες, όπως π.χ. αντιτάχθηκε στη διανομή σικελικού σταριού στον λαό σε περίοδο λιμού και, αυταρχικός όπως ήταν, πρότεινε στη Σύγκλητο την κατάργηση του θεσμού των δημάρχων. Εξαιτίας της πολιτικής του έγινε μισητός στο λαό. Οι δικτατορικές ενέργειές του και η τυραννική του συμπεριφορά εξόργισαν τους συμπολίτες του, γι' αυτό και τον εξόρισαν από τη Ρώμη. Γεμάτος από το πάθος της εκδίκησης, ο Κοριολανός κατέφυγε στους Ουόλσκους, που ήταν εχθροί των Ρωμαίων, έγινε αρχηγός τους και ξεκίνησε εναντίον της πατρίδας του.

Όταν έφτασε έξω από τη Ρώμη και απειλούσε να την καταστρέψει, οι Ρωμαίοι κατατρομαγμένοι έστειλαν διάφορες πρεσβείες για συμφιλίωση. Ο Κοριολανός όμως ήταν άκαμπτος. Τότε πήγε στο στρατόπεδό του η μητέρα του και του είπε γονατιστή:  

- *Κοριολανέ, αν επιμένεις να μπεις εχθρικά στη Ρώμη, θα πατήσεις πρώτα στο πτώμα της μητέρας σου. Γιατί δεν μπορώ να ανεχθώ να είναι το παιδί μου ο καταστροφέας της πατρίδας του.*

Ο Κοριολανός ανασήκωσε τη γονατισμένη μητέρα του και αγκαλιάζοντάς την της απάντησε:  

- *Νίκησες, μητέρα, ευτυχισμένη νίκη για την πατρίδα, αλλά καταστρεπτική για τον γιο σου. Φεύγω μακριά από τη Ρώμη, νικημένος από τη μητέρα μου.*

Και αμέσως έλυσε την πολιορκία της Ρώμης. Ο Πλούταρχος αναφέρει πως οι Ουόλσκοι τον σκότωσαν, όταν επέστρεψε, γιατί θεώρησαν πως τους εξαπάτησε. Άλλοι λένε πως έζησε κι άλλο και πως έγραψε κι ένα επίγραμμα για τη δύσκολη ζωή ενός γέροντα εξόριστου.

Στην ύστερη αρχαιότητα, ήταν γενικά αποδεκτό από τους ιστορικούς ότι ο Κοριολανός ήταν πραγματικό ιστορικό πρόσωπο και εμφανίστηκε μια συναινετική αφηγηματική ιστορία της ζωής του, την οποία επανέλαβαν κορυφαίοι ιστορικοί όπως ο Τίτος Λίβιος, ο Πλούταρχος και ο Διονύσιος ο Αλικαρνασσεύς. Πιο πρόσφατες μελέτες έχουν εκφράσει αμφιβολίες για την ιστορικότητα του Κοριολανού, απεικονίζοντάς τον είτε ως μια εντελώς θρυλική προσωπικότητα ή, τουλάχιστον, αμφισβητώντας την ακρίβεια της συμβατικής ιστορίας της ζωής του ή τη χρονική αλληλουχία των γεγονότων.

Σύμφωνα με τον Πλούταρχο, στους προγόνους του περιλαμβάνονται εξέχοντες πατρίκιοι, ακόμα κι ένας βασιλιάς της Ρώμης.

Η ιστορία του είναι η βάση της τραγωδίας *Κοριολανός*, που γράφτηκε από τον Ουίλλιαμ Σαίξπηρ, καθώς και σειράς άλλων έργων, συμπεριλαμβανομένης και της *Εισαγωγής Κοριολανός* του Λούντβιχ βαν Μπετόβεν.

Παραπομπές
----------

1. ↑  *Τσεχική Εθνική Βάση Δεδομένων Καθιερωμένων Όρων*. jn20000700327. Ανακτήθηκε στις 8  Ιουνίου 2022.
2. 1 2  «Digital Prosopography of the Roman Republic» (Αγγλικά) 4613. Ανακτήθηκε στις 10  Ιουνίου 2021.
3. ↑  «Digital Prosopography of the Roman Republic» (Αγγλικά) 5026. Ανακτήθηκε στις 10  Ιουνίου 2021.
4. ↑  «Digital Prosopography of the Roman Republic» (Αγγλικά) 5025. Ανακτήθηκε στις 10  Ιουνίου 2021.
5. ↑  Τίτος Λίβιος, *Ab urbe condita, 2.33*
6. ↑  *Η ευγενέστερη αγάπη*, Κλασσικά Εικονογραφημένα Νο 1052, Εκδόσεις Μ. Πεχλιβανίδη & Σία
7. ↑  Jona Lendering, Gn. Marcius Coriolanus

Δείτε επίσης
------------

* Πλούταρχος, *Βίοι Παράλληλοι/Γάιος Μάρκιος*
* Τάκης Παπανικολάου, Μορφές της Ιστορίας σε ποιητική Μετάπλαση, από τον Αλκιβιάδη και τους Γράκχους ως τον Τόμας Μπέκετ και τον Παύλο Μελά, εκδόσεις Αντωνίου Ν. Σάκκουλα Ε.Ε, 2021

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Έργα του Πλουτάρχου |
| --- |
|  |
| Έργα | 
* *Βίοι Παράλληλοι*
* *Ηθικά*
 |
|  |
| Βίοι | 
* Αγησίλαος και Πομπήιος1
* Άγις & Κλεομένης και Τιβέριος Γράκχος & Γάιος Γράκχος1
* Αλέξανδρος ο Μέγας και Ιούλιος Καίσαρ
* Αλκιβιάδης και Κοριολανός1
* Άρατος & Αρταξέρξης & Γάλβας & Όθων2
* Αριστείδης και Κάτων ο Πρεσβύτερος1
* Δημήτριος και Αντώνιος1
* Δημοσθένης και Κικέρων1
* Δίων και Βρούτος1
* Ευμένης και Σερτώριος1
* Θεμιστοκλής και Κάμιλλος
* Θησέας και Ρωμύλος1
* Κίμων και Λεύκολλος1
* Λυκούργος και Νουμάς Πομπίλιος1
* Λύσανδρος και Σύλλας1
* Νικίας και Κράσσος1
* Πελοπίδας και Μάρκελλος1
* Περικλής και Φάβιος1
* Πύρρος και Μάριος
* Σόλων και Ποπλικόλας1
* Τιμολέων και Αιμίλιος Παύλος1
* Φιλοποίμην και Φλαμινίνος1
* Φωκίων και Κάτων ο νεότερος
 |
|  |
| Άλλα | 
Ψευδοπλούταρχος |
|  |
| 
* 1 Σύγκριση διαθέσιμη
* 2 Τέσσερις βίοι χωρίς ζευγάρι
 |

 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 60149294309280521736
* LCCN: n85196364
* ISNI: 0000 0004 8122 1680
* GND: 118522159
* SUDOC: 120479966
* BNF: cb149789004 (data)
* BIBSYS: 1080812
* NKC: jn20000700327
* BNE: XX5035782

 |

 |