Η **Ρόζα Οτουνμπάγιεβα** (κιργιζικά: Роза Исаковна Отунбаева‎, 23 Αυγούστου 1950 - ...) είναι πολιτικός της Κιργιζίας. Έγινε πρόεδρος της χώρας μετά την επανάσταση του 2010, που είχε ως αποτέλεσμα την ανατροπή του προέδρου Κουρμανμπέκ Μπακίγιεφ. Έχει χρηματίσει στο παρελθόν υπουργός Εξωτερικών.

Πρώτα χρόνια
------------

Γεννήθηκε στην πόλη Φρούνζε (σημ. Μπισκέκ), της σοβιετικής σοσιαλιστικής δημοκρατίας της Κιργιζίας. Σπούδασε Φιλοσοφία στο Κρατικό Πανεπιστήμιο της Μόσχας το 1972 και εν συνεχεία δίδαξε ως ανώτερη καθηγήτρια και επικεφαλής της φιλοσοφικής σχολής του Εθνικού Πανεπιστημίου του Κράτους της Κιργιζίας επί 6 χρόνια. Είναι παντρεμένη , με δυο παιδιά και μιλά αγγλικά και ρωσικά απταίστως, εκτός από τα κιργιζιανά.

Πολιτική καριέρα
----------------

Το 1981 η καριέρα της ξεκίνησε με το διορισμό της ως γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος του λενινιστικού συμβουλίου (*raion*) του Φρούνζε, όπως ονομαζόταν τότε η Μπισκέκ. Στα τέλη της δεκαετίας του '80 υπηρέτησε ως επικεφαλής της σοβιετικής αντιπροσωπείας στην UNESCO στο Παρίσι και εν συνεχεία ως πρεσβευτής της Σοβιετικής Ένωσης στη Μαλαισία. Ακολούθησε η ανεξαρτησία της Κιργιζίας και ο πρόεδρος Ασκάρ Ακάγιεφ την διόρισε υπουργό εξωτερικών και αντιπρόεδρο της κυβέρνησης. Έπειτα έγινε η πρώτη πρεσβευτής της χώρας της σε ΗΠΑ και Καναδά. Το 1994 επέστρεψε στα προηγούμενά της καθήκοντα, ως το 1997. Κατά την περίοδο 1998-2001 υπηρέτησε ως η πρώτη πρεσβευτής της Κιργιζίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ από το 2002 ως το 2004 ήταν αναπληρωτής πρόεδρος της ειδικής αποστολής των Ηνωμένων Εθνών στη Γεωργία. Μετά την επιστροφή της, το 2004, άρχισε να δραστηριοποιείται πολιτικά. Το Δεκέμβριο του 2004 η Οτουνμπάγιεβα μαζί με άλλους τρεις βουλευτές της αντιπολίτευσης ίδρυσαν το κόμμα *Ata-Jurt* (Πατρική Γη) και αποφάσισαν να λάβουν μέρος στις βουλευτικές εκλογές το Φεβρουάριο του 2005.

Εξαιτίας νόμου που απαιτούσε οι βουλευτές να έχουν ζήσει στη χώρα συνεχόμενα για τα προηγούμενα πέντε χρόνια, της απαγορεύτηκε να είναι υποψήφια στις βουλευτικές εκλογές. Το κριτήριο αυτό το πληρούσε μόλις το 2010, οπότε και ανέλαβε την προεδρία.

### "Επανάσταση της Τουλίπας"

Η Οτουνμπάγιεβα υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα πρόσωπα που ηγήθηκαν της *Επανάστασης της Τουλίπας* στην Κιργιζία, που είχε αποτέλεσμα να ανατραπεί ο πρόεδρος Ακάγιεφ. Ακολούθως, υπηρέτησε για πολύ λίγους μήνες ως προσωρινή υπουργός εξωτερικών στην τότε προσωρινή κυβέρνηση του Κουρμανμπέκ Μπακίγιεφ.

Μετά την παραίτηση του Ακάγιεφ, η Οτουνμπάγιεβα απέτυχε να αποκτήσει την απαιτούμενη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο για να διοριστεί υπουργός εξωτερικών. Στις επαναληπτικές βουλευτικές εκλογές ήταν υποψήφια και το Νοέμβριο του 2006 έλαβε μέρος στις ταραχές και διαμαρτυρίες, με συνέπεια την ψήφιση νέου Συντάγματος στη χώρα.

Εξελέγη βουλευτίς το Δεκέμβριο του 2007 με το σύστημα της λίστας και υπό το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα. Στη συνέχεια υπηρέτησε ως αρχηγός της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματος SDP από τον Οκτώβριο του 2009.

### Ταραχές 2010 και προεδρία

Στις 7 Απριλίου 2010 η Οτουνμπάγιεβα επιλέχθηκε ως η νέα επικεφαλής της προσωρινής κυβέρνησης της Κιργιζίας, έπειτα από ταραχές και την ανατροπή του προέδρου Μπακίγιεφ.

Ο Μπακίγιεφ εγκατέλειψε τη χώρα και έφυγε για το Καζακστάν, υπογράφοντας όμως πρώτα την παραίτησή του, στις 10 Απριλίου 2010. Εννέα μέρες μετά κατέφυγε στη Λευκορωσία. Στις 21 Απριλίου ανακάλεσε την παραίτησή του και δήλωσε ότι εκείνος ήταν πραγματικός αρχηγός κράτους. Η Οτουνμπάγιεβα υποσχέθηκε να τον παραδώσει στη δικαιοσύνη.
Η ίδια εξήγγειλε τη διεξαγωγή εκλογών εντός έξι μηνών και ότι θα ήταν προσωρινή πρόεδρος μέχρι την εκλογή του αντικαταστάτη της.
Ωστόσο, οι εκλογές καθυστέρησαν ως το 2011 λόγω των ταραχών που προκάλεσαν οπαδοί του Μπακίγιεφ στην Τζαλαλαμπάντ. Η θητεία της Οτουνμπάγιεβα τερματίζεται στις 31 Δεκεμβρίου 2011 και δεν θα της επιτραπεί να συμμετάσχει στις προεδρικές εκλογές.

Έπειτα από την έγκριση της πρότασης να ενισχυθεί η νομοθετική εξουσία και να περιοριστούν οι εξουσίες του προέδρου από το 90% των πολιτών σε συνταγματικό δημοψήφισμα (28 Ιουνίου 2010), η Οτουνμπάγεβα ορκίστηκε επίσημα και ανέλαβε καθήκοντα στις 3 Ιουλίου 2010.

Κυβέρνησε ως το 2011, οπότε την διαδέχθηκε στο προεδρικό αξίωμα ο Αλμάζμπεκ Αταμπάγιεφ.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Osborn, Andrew (8 Απριλίου 2010). «Roza Otunbayeva, the head of Kyrgyzstan's new interim government, is not an archetypal revolutionary». telegraph.co.uk. Ανακτήθηκε στις 9 Απριλίου 2010.
2. 1 2  «Profile: Roza Otunbayeva». BBC. 8 Απριλίου 2010. Ανακτήθηκε στις 9 Απριλίου 2010.
3. ↑  «Αρχειοθετημένο αντίγραφο». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Σεπτεμβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 19 Ιουνίου 2010.
4. ↑  Radio Free Europe
5. ↑  «Kyrgyzstan opposition declares new government». BBC. 8 Απριλίου 2010. Ανακτήθηκε στις 8 Απριλίου 2010.
6. ↑  Osborn, Andrew (8 Απριλίου 2010). «Kyrgyzstan riots: opposition forms interim government after deadly revolt». telegraph.co.uk. Ανακτήθηκε στις 9 Απριλίου 2010.
7. ↑  «Kyrgyzstan's interim leader named president until end of 2011». Xinhua. 2010-05-20.. Ανακτήθηκε στις 2010-05-20.
8. ↑  «Ορκίστηκε πρόεδρος η Ρ. Οτουμπάγεβα». Ριζοσπάστης. 6 Ιουλίου 2010.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Ρόζα Οτουνμπάγιεβα** |

* Kyrgyzstan: The Bittersweet Fruits Of The Revolution
* Συνέντευξη στην *Ηχώ της Μόσχας* (Ρωσικά)

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 3216153363088937520008
* LCCN: n2019015765
* GND: 1163675075
* SUDOC: 237561107
* ICCU: PALV079548

 |

 |