Σελίδα συλλογής ποιημάτων του Ανβαρί σε περσικό χειρόγραφο, γραμμένο στο Ντέκαν των Ινδιών το 1630-1635
Ο **Ανβαρί** (12ος αιώνας, πιθανώς 1126-1189), με πλήρες πραγματικό όνομα **Αχουάντ αντ-Ντιν Αλί ιμπν Μοχάμαντ Χαβαρανί** ή **Αχουάντ αντ-Ντιν Αλί ιμπν Μαχμούντ** (περσ. اوحدالدین علی ابن محمد انوری) ήταν Πέρσης ποιητής.

Ο Ανβαρί γεννήθηκε στην πόλη Αμπιβάρντ (σε περιοχή που σήμερα βρίσκεται στο Τουρκμενιστάν) ή στο διαμέρισμα Χαβαράν της Χορασμίας και πέθανε στην Μπαλχ της Χορασμίας (στο σημερινό Αφγανιστάν). Μελέτησε τις επιστήμες και τη λογοτεχνία στο ίδρυμα της Τουν (σημερ. Φέρντοους του Ιράν), καθιστάμενος ικανός αστρονόμος (και αστρολόγος) εκτός από ποιητής.

Τα ποιήματα του Ανβαρί συγκεντρώθηκαν σε μια συλλογή (*diwan*) και περιλαμβάνουν από εξυμνητικά έως σάτιρες. Η ελεγεία του «Οι θρήνοι του Χορασάν» θεωρείται ως ένα από τα αριστουργήματα της περσικής λογοτεχνίας. Η *Cambridge History of Iran* χαρακτηρίζει τον Ανβαρί «μία από τις μεγαλύτερες μορφές της περσικής γραμματείας». Παρά την ομορφιά τους, τα ποιήματά του χρειάζονταν συχνά κάποια ερμηνεία, καθώς πολλά ήταν σύνθετα και δυσνόητα.

Το ποίημα-πανηγυρικός του Ανβαρί προς τιμή του Σελτζούκου Σουλτάνου του Χορασάν Αχμάντ Σαντζάρ (1117–1157) εξασφάλισε στον ποιητή την απόλυτη εύνοια του μονάρχη και του επέτρεψε να απολαύσει την προστασία ακόμα και δύο εκ των διαδόχων του. Ο ποιητής συνήθιζε να συνοδεύει τον Σαντζάρ στις στρατιωτικές εκστρατείες του. Μια φορά, όταν ο σουλτάνος πολιορκούσε το φρούριο του Χαζαράσπ, έλαβε χώρα μια παράλληλη ποιητική σύγκρουση ανάμεσα στον Ανβαρί και τον ανταγωνιστή ποιητή Ρασίντι, ο οποίος βρισκόταν μέσα στο πολιορκούμενο κάστρο, με στίχους δεμένους πάνω σε βέλη που εξαπολύονταν εκατέρωθεν. Ωστόσο, χρόνια αργότερα, όταν η πρόβλεψη του Ανβαρί για καταστροφές τον Οκτώβριο του 1185 απέτυχε, ο ποιητής έχασε την εύνοια της σουλτανικής αυλής και υποχρεώθηκε σε μια πιο περιορισμένη ζωή. Είναι πιθανό ότι τελικώς αυτοκτόνησε. Τάφηκε στη Μακμπαρατοσοάρα.

Η λογοτεχνική ικανότητα του Ανβαρί ήταν μεγάλη, όπως διαφαίνεται στο προαναφερθέν θρηνητικό (και μακροσκελέστερο) έργο του με θέμα τα ερείπια που είχαν προκαλέσει Ογούζοι Τούρκοι στο Χορασάν, αλλά και στα γυμνάσματά του στην ειρωνεία και τη γελοιοποίηση. Ο ίδιος θεωρούσε τον εαυτό του ανώτερο από τους συγχρόνους του και σε όλες τις άλλες διανοητικές ενασχολήσεις, όπως στη λογική, τη μουσική, τα μαθηματικά, ακόμα και στη θεολογία. «Οι θρήνοι του Χορασάν» έγιναν γνωστοί στη Δύση, καθώς μεταφράσθηκαν ήδη από το 1789 στην αγγλική από τον λοχαγό Κερκπάτρικ.

Δείτε επίσης
------------

* Περσική λογοτεχνία

Παραπομπές
----------

1. ↑  J.T.P. de Bruijn: το λήμμα «Anwari» στην *Encyclopædia Iranica*, τόμ. II, σσ. 141-143
2. 1 2 3 4  Levy, R.: «Anwarī, the tak̲h̲alluṣ of Awḥad al-Dīn Muḥ. b. Muḥ. (? or ʿAlī b. Maḥmūd) Ḵh̲āwarānī», *Encyclopaedia of Islam*, επιμ. P. Bearman, Th. Bianquis, C.E. Bosworth, E. van Donzel και W.P. Heinrichs, εκδ. Brill, 2008
3. ↑  *Encyclopædia Britannica*, Online Edition 2007
4. 1 2   Μία ή περισσότερες προτάσεις από το προηγούμενο κείμενο ενσωματώνει κείμενο από έκδοση που είναι πλέον κοινό κτήμα: Chisholm, Hugh, επιμ.. (1911) «Anwari» *Εγκυκλοπαίδεια Μπριτάννικα* **2** (11η έκδοση) Cambridge University Press, σελ. 158

Πηγές
-----

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Ανβαρί** |

* Beelaert, Anna Livia (2017). «Anvarī, Awḥad al-Dīn». Στο: Fleet, Kate; Krämer, Gudrun; Matringe, Denis και άλλοι, επιμ (στα αγγλικά). *Encyclopaedia of Islam, THREE*. Brill Online. .
* Daadbeh, Asghar: Το λήμμα «Anwarī» στην *Encyclopaedia Islamica* Online, επιμ. Wilferd Madelung και Farhad Daftary, 2015
* J.T.P. de Bruijn: το λήμμα «Anwari» στην *Encyclopædia Iranica* (επιμ. Ehsan Yarshater), τόμ. II, σσ. 141-143, εκδ. Routledge & Kegan Paul, Λονδίνο και Νέα Υόρκη 1986
* Το ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 5, σελ. 534
* Rypka, Jan (1968). *History of Iranian Literature*. Springer Netherlands. ISBN 978-9401034814.