**Η OJSC AMO ZiL**, πλήρως γνωστή ως **Δημόσια Ανώνυμη Εταιρεία – Εργοστάσιο Likhachov**ρωσικά: Публичное акционерное общество – Завод имени Лихачёва‎) και συνηθέστερα ονομάζεται **ZiL** (ρωσικά: ЗиЛ)‎ , ήταν ένας σημαντικός ρωσικός κατασκευαστής αυτοκινήτων, φορτηγών, στρατιωτικών οχημάτων και βαρέως εξοπλισμού που εδρεύε στη Μόσχα.

Το τελευταίο όχημα ZiL συναρμολογήθηκε το 2015. Η εταιρεία συνεχίζει να υπάρχει μόνο ως χώρος ανάπτυξης ακινήτων, στον οποίο θα κατασκευαστεί μια νέα αστική συνοικία από την κατασκευαστική εταιρεία του Ομίλου LSR.

 Σχέδιο του 1916 για το εργοστάσιο AMO
 Πρόσοψη κτιρίων φυτών στην οδό Avtozavodskaya, που κατεδαφίστηκε το 2014

Ιστορία
-------

 Ολοκληρωμένη ανάπτυξη της επικράτειας του ZIL (Ιούλιος 2016).
Το εργοστάσιο ιδρύθηκε στις 2 Αυγούστου 1916 ως **Εταιρεία Αυτοκινήτων της Μόσχας** ή **AMO** (ρωσικά: Автомобильное Московское Общество (АМО)‎). Το εργοστάσιο ολοκληρώθηκε το 1917, λίγο πριν την Επανάσταση, και χτίστηκε νότια της Μόσχας κοντά στον ποταμό Μόσχα στο άλσος Tjufeleva. Ήταν ένα σύγχρονο κτίριο με τον πιο πρόσφατο αμερικανικό εξοπλισμό και σχεδιάστηκε για να απασχολεί 6.000 εργάτες. Τα σχέδια ήταν η παραγωγή φορτηγών Fiat F-15 1,5 τόνων κατόπιν άδειας. Λόγω της Οκτωβριανής Επανάστασης και του επακόλουθου Ρωσικού Εμφυλίου Πολέμου, χρειάστηκε μέχρι την 1η Νοεμβρίου 1924 για να παραχθεί το πρώτο όχημα που παρουσιάστηκε σε μια παρέλαση στις 7 Νοεμβρίου, το AMO-F-15. Ωστόσο, το εργοστάσιο κατάφερε ακόμα να συναρμολογήσει φορτηγά που αγοράστηκαν από την Ιταλία το 1917-1919. Στις 30 Απριλίου 1923 το εργοστάσιο πήρε το όνομά του από τον Ιταλό κομμουνιστή Pietro Ferrero, αλλά το 1925 μετονομάστηκε σε **First National Automobile Factory** (Ρωσικά : 1-й Государственный автомобильный завод). 2 χρόνια αργότερα, το 1927, ο Ivan Likhachev διορίστηκε επικεφαλής του εργοστασίου, ένα πρόσωπο του οποίου το όνομα φέρει το εργοστάσιο από το 1956. Τον Απρίλιο του 1929, συμφωνήθηκε η επέκταση του εργοστασίου για την κατασκευή μοντέλων φορτηγών Autocar 2,5 τόνων. 

Το 1929-1931, το εργοστάσιο επανεξοπλίστηκε και επεκτάθηκε με τη βοήθεια της αμερικανικής AJ Brandt Co. και άλλαξε το όνομά του σε **Automotive Factory No. 2 Zavod Imeni Stalina** (**ZIS** ή **ZiS**). Αφού ο Nikita Khrushchev κατήγγειλε τη λατρεία της προσωπικότητας του Ιωσήφ Στάλιν το 1956, το όνομα άλλαξε ξανά σε **Zavod imeni Likhachyova**, από τον πρώην διευθυντή του Ivan Likhachev.

* Πολυτελή οχήματα ZiS
* ZIS-101 (1936) ΖΗΣ-101(1936)
* ZIS-102 (1937) ΖΗΣ-102(1937)
* ZIS-101A Sport (1939) ZIS-101A Sport(1939)
* ZIS-110 (1945) ΖΗΣ-110(1945)
* ZIS-110B (1949) ΖΗΣ-110Β(1949)

Οι λωρίδες ZiL — οδικές λωρίδες αφιερωμένες σε οχήματα που μετέφεραν κορυφαίους σοβιετικούς αξιωματούχους — πήραν το όνομά τους από το αυτοκίνητο. Οι λιμουζίνες ZiL ήταν το επίσημο αυτοκίνητο που μετέφερε τους σοβιετικούς αρχηγούς κρατών και πολλούς συμμάχους ηγέτες της Σοβιετικής Ένωσης, σε συνόδους κορυφής ή σε παρελάσεις. Οι λιμουζίνες μεταφέρθηκαν σε διεθνείς συνόδους κορυφής όπως, για παράδειγμα, το 1987 και το 1990 στην Ουάσιγκτον, DC για τις επίσημες κρατικές επισκέψεις του Προέδρου Μιχαήλ Γκορμπατσόφ.

Η ZiL είχε ιστορία εξαγωγής φορτηγών στην Κούβα, το εμπόριο ξανάρχισε στις αρχές του 21ου αιώνα.

Το εργοστάσιο ZiL απεικονίζεται σε πολλά αγγλόφωνα ντοκιμαντέρ. Το ντοκιμαντέρ του 2001 του Ντάνιελ Λεκόντ, *Λένιν αν ήξερες* (μετονομάστηκε σε *Μνήμες ΕΣΣΔ*), ακολουθεί τη μοίρα μιας οικογένειας που συνδέθηκε με το εργοστάσιο καθώς και το ίδιο το εργοστάσιο τη δεκαετία του 1990. Το εργοστάσιο είναι επίσης χαρακτηριστικό του ντοκιμαντέρ του 2014, *The Last Limousine*.

* Πολυτελή οχήματα ZiL
* ZIL-111G (1962) ZIL-111G(1962)
* ZIL-114 (1967) ZIL-114(1967)
* ZIL-117 convertible (1971) ZIL-117 κάμπριο(1971)
* ZIL-4104 convertible (1981) ZIL-4104 μετατρέψιμο(1981)
* ZIL-41047 (1985)[en→el] [en→el]ZIL-41047[en→el] (1985)

Μετά την κατασκευή της τελικής λιμουζίνας ZiL το 2012, η διοίκηση του εργοστασίου της Μόσχας σταμάτησε την παραγωγή φορτηγών το 2015 και η εταιρεία κηρύχθηκε σε πτώχευση. Η ZiL εξακολουθεί να υπάρχει ως νομική οντότητα, αλλά δεν παράγει οχήματα. Μετά, ανακοινώθηκε ότι ο χώρος του εργοστασίου θα μετατρεπόταν σε οικιστική ανάπτυξη. Τα περισσότερα εργοστασιακά κτίρια αποσυναρμολογήθηκαν το 2015.

Ο εξοπλισμός του εργοστασίου και άλλα περιουσιακά στοιχεία της αυτοκινητοβιομηχανίας δημοπρατήθηκαν σε μια νέα εταιρεία, την "**MSTs6 AMO ZIL**". Απασχολεί 47 άτομα, κυρίως πρώην εργαζόμενους της ZiL. Η εταιρεία έλαβε μέρος στο Διεθνές Σαλόνι Αυτοκινήτου της Μόσχας 2016.

Μετά την κατεδάφιση του κτιρίου της «MSTs6 AMO ZIL» το 2020, πιστεύεται ότι η εταιρεία έπαψε να υπάρχει. Ωστόσο, αναφέρθηκε το 2021 ότι η MST6 συνέχισε να λειτουργούν. Το προσωπικό και ο εξοπλισμός του μεταφέρθηκαν στην Περιφέρεια της Μόσχας .

βιβλιογραφικές αναφορές
-----------------------

1. ↑  «99 Years of ZiL: From Car Plant To Potential New Heart of Moscow?» (στα αγγλικά). Moscow Times. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 April 2017.. Ανακτήθηκε στις 5 April 2017.
2. ↑  Sutton 1973, σελ. 122.
3. ↑  «Как в 1929−1931 годах модернизировали ЗИЛ» (στα Ρωσικά). Mos.ru. 1 Οκτωβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 2022.
4. ↑  Straus 1998, σελ. 33.
5. ↑  Michael Dobbs (November 22, 1990). «Crises now follow Gorbachev abroad». *The Washington Post*.. Ανακτήθηκε στις February 23, 2022.
6. ↑  Saundra Saperstein Torry, John Mintz (December 5, 1987). «Gorbachev is city's most shielded visitor». *The Washington Post*.. Ανακτήθηκε στις February 23, 2022.
7. ↑  «ZIL resume exports to Cuba». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 Σεπτεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 7 Σεπτεμβρίου 2016.
8. ↑  Leconte, Daniel (2001). «USSR Memories - Daily life of a Russian family in the Soviet Union». *Youtube*. wocomoDOCS. Ανακτήθηκε στις 20 Ιουνίου 2023.
9. ↑  «'The Last Limousine' ('Posledniy limusin'): Vladivostok Review» (στα αγγλικά). *The Hollywood Reporter*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 April 2017.. Ανακτήθηκε στις 9 June 2017.
10. ↑  Нехлебова, Наталия (31 October 2016). «ЗИЛ после жизни». *Журнал "Огонёк"*: σελ. 10. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 May 2017.. Ανακτήθηκε στις 9 June 2017.
11. ↑  Sorokina, Anna (8 August 2017). «How a Soviet auto giant became a ghost factory». *Russia Beyond The Headlines*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 January 2018.. Ανακτήθηκε στις 22 August 2017.
12. ↑   (στα ru-ru)*Русский Автомобиль*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 June 2017.. Ανακτήθηκε στις 9 June 2017.
13. ↑   (στα ru). Livecars.ru. 27 August 2016. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 July 2017.. Ανακτήθηκε στις 9 June 2017.
14. ↑  Давид Акопян (14 Δεκεμβρίου 2021). «Здесь был ЗИЛ. Репортаж о легендарном заводе, которого не стало» (στα Ρωσικά). RBC Autonews. Ανακτήθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 2022.

εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* (in ρωσική)—Official MSTS6 ZIL website
* (in ρωσική)—Official **ZiL** website
* From Soviet Russia With Love - article about presidential limousines made by the company