Το **άλμα επί κοντώ** ή ο **επικοντισμός** είναι κλασικό αγώνισμα του στίβου, στο οποίο ο αθλητής χρησιμοποιεί ευλύγιστο (πλέον) κοντάρι από υαλοβάμβακα ή ανθρακονήματα για να υπερπηδήσει ένα οριζόντιο πήχη. Το αγώνισμα φαίνεται να είναι γνωστό από τους Κρήτες και τους Κέλτες. Αναγνωρίστηκε ως ολυμπιακό αγώνισμα στους Πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες της σύγχρονης εποχής (1896) για τους άνδρες και το 2000 για τις γυναίκες.

Ιστορία
-------

Η προέλευση του άλματος επί κοντώ χάνεται στα βάθη της αρχαιότητας, καθώς θεωρείται πως ανακαλύφθηκε φυσικά σαν μέθοδος υπέρβασης διαφόρων εμποδίων, ειδικά βάλτων αλλά και ψηλών αντικειμένων όπως τοίχους. Αν και το άλμα επί κοντώ δεν ήταν μέρος των Ολυμπιακών Αγώνων της Αρχαίας Ελλάδας, ήταν ένα άθλημα που ασκούνταν και μπορεί να το δει κανείς σε πολλά αρχαία ελληνικά κεραμικά. Η χρονολόγηση μερικών από αυτά τα ευρήματα έχει τοποθετηθεί γύρω στο 500 π.Χ. αλλά η θόλος με κοντάρι δεν περιοριζόταν μόνο στην Αρχαία Ελλάδα, υπάρχουν επίσης στοιχεία της πρακτικής της στην αρχαία Ιρλανδία και τη Γαλλία και υπάρχουν αιγυπτιακά δείγματα που χρονολογούνται από το 2500 π.Χ. πολεμιστές που κάνουν άλμα με κοντάρι πάνω από τοίχους.

Οι πρώτοι αγώνες που περιελάμβαναν άλμα με επί κοντώ πιστεύεται ότι διεξήχθησαν περίπου το 1829 π.Χ. στην Ιρλανδία.

Τεχνική - κανόνες
-----------------

Στους αγώνες σε κάθε αθλητή δίνονται τρεις ευκαιρίες να ξεπεράσει ένα καθορισμένο ύψος. Ένας πήχης στηρίζεται σε δύο ορθοστάτες ώστε να πέφτει εύκολα αν χτυπηθεί. Το ύψος αυξάνεται σταδιακά μέχρι να αναδειχθεί νικητής μέσω της διαδικασίας αποβολής. 

Τα κοντάρια μπορεί να έχουν οποιοδήποτε μήκος ή διάμετρο. Τα πρώτα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για τα κοντάρια ήταν συμπαγής τέφρα. Καθώς τα επιτευχθέντα ύψη αυξάνονταν, τα κοντάρια από μπαμπού που χρησιμοποιήθηκαν από το 1904 έδωσαν τη θέση τους στο αλουμίνιο, το οποίο ήταν κωνικό σε κάθε άκρο. Οι ίνες γυαλιού έγιναν οι πιο αποτελεσματικές και δημοφιλείς στις αρχές της δεκαετίας του 1960. Οι σημερινοί αθλητές επωφελούνται από κοντάρια που παράγονται με το τύλιγμα προκομμένων φύλλων από υαλοβάμβακα που περιέχει ρητίνη γύρω από ένα μεταλλικό στύλο, για να δημιουργήσει έναν ελαφρά καμπύλο κοντάρι, που κάμπτεται πιο εύκολα κάτω από τη συμπίεση που προκαλείται από την απογείωση ενός αθλητή. Το σχήμα των φύλλων από υαλοβάμβακα και η ποσότητα του υαλοβάμβακα που χρησιμοποιείται σχεδιάζεται προσεκτικά για να παρέχει το επιθυμητό μήκος και ακαμψία του κονταριού. Διάφοροι τύποι ινών, συμπεριλαμβανομένων των ανθρακονημάτων, χρησιμοποιούνται για να δώσουν συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που προορίζονται να προωθήσουν υψηλότερα άλματα. Τα τελευταία χρόνια, έχουν προστεθεί ανθρακονήματα στα συνήθως χρησιμοποιούμενα υλικά E-glass (E για αρχική ηλεκτρική χρήση) και S-glass (S για στερεά) για τη δημιουργία ενός ελαφρύτερου κονταριού.

Πίνακας που απεικονίζει τις διαδοχικές στιγμές ενός άλματος
Μόλις ένας αθλητής ξεκινήσει τον αγώνα, μπορεί να επιλέξει τα ύψη που θα δοκιμάσει. Εάν αποτύχει στην πρώτη του προσπάθεια στο ύψος, μπορεί να περάσει στο επόμενο ύψος, αλλά θα έχει μόνο δύο προσπάθειες σε αυτό το ύψος, καθώς θα είναι εκτός μόλις πετύχει τρία συνεχόμενα αποτυχημένα. Νικητής είναι ο διαγωνιζόμενος που θα πετύχει το μεγαλύτερο ύψος. Εάν δύο ή περισσότεροι αθλητές έχουν τερματίσει με το ίδιο ύψος, τότε λαμβάνετε υπόψη ο αριθμός των αποτυχημένων προσπαθειών, είτε σε εκείνο το ύψος είτε μετέπειτα στο σύνολο του αγώνα. Εάν εξακολουθεί να υπάρχει ισοπαλία για την πρώτη θέση, τότε γίνονται άλματα κατάταξης. Οι επιδόσεις που επιτυγχάνονται σε αυτό το είδος άλματος θεωρούνται έγκυροι και μετρούν για οποιονδήποτε σκοπό θα ήταν στη βαθμολογία που επιτυγχάνεται σε ένα κανονικό αγώνα.

Κάθε αθλητής έχει ένα καθορισμένο χρονικό διάστημα για να κάνει μία προσπάθεια. Ο χρόνος ποικίλλει ανάλογα με το επίπεδο της διοργάνωσης και τον αριθμό των αθλητών που απομένουν. Εάν ο αθλητής αποτύχει να ξεκινήσει μία προσπάθεια εντός αυτού του χρονικού διαστήματος, ο αθλητής χρεώνεται με χρονοκαθυστέρηση και η προσπάθεια θεωρείται αποτυχημένη.

Οι 10 καλύτεροι αθλητές όλων των εποχών (ανοικτός στίβος)
---------------------------------------------------------

| Κατάταξη | Επίδοση | Αθλητής | Ημερομηνία | Τόπος |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | **6,23 μέτρα** | Άρμαντ Ντουπλάντις  Σουηδία | 17 Σεπτεμβρίου 2023 | Γιουτζίν, ΗΠΑ |
| 2 | **6,14** | Σεργκέι Μπούμπκα  Ουκρανία | 31 Ιουλίου 1994 | Σεστριέρε, Ιταλία |
| 3 | **6,06** | Σαμ Κέντρικς  ΗΠΑ | 27 Ιουλίου 2019 | Ντε Μόιν, Γαλλία |
| 4 | **6,05** | Μαξίμ Ταρασόφ  Ρωσία | 16 Ιουνίου 1999 | Αθήνα, Ελλάδα |
| Ντμίτρι Μαρκόφ  Αυστραλία | 9 Αυγούστου 2001 | Έντμοντον, Καναδάς |
| Ρενό Λαβιλενί  Γαλλία | 30 Μαΐου 2015 | Γιουτζίν, ΗΠΑ |
| 7 | **6,04** | Μπραντ Ουόκερ  ΗΠΑ | 8 Ιουνίου 2008 | Γιουτζίν, ΗΠΑ |
| 8 | **6,03** | Όκερτ Μπριτς  Νότια Αφρική  | 18 Αυγούστου 1995 | Κολωνία, Γερμανία |
| Τζεφ Χάρτβινγκ  ΗΠΑ | 14 Ιουνίου 2000 | Τζόνσμπορο, ΗΠΑ |
| Τιάγκο Μπραζ ντα Σίλβα Βραζιλία Βραζιλία  | 15 Αυγούστου 2016 | Ρίο ντε Τζανέιρο, Βραζιλία |

Πηγή: World Athletics

Οι 10 καλύτερες αθλήτριες όλων των εποχών (ανοικτός στίβος)
-----------------------------------------------------------

| Κατάταξη | Επίδοση | Αθλήτρια | Ημερομηνία | Τόπος |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | **5,06 μέτρα** | Γελένα Ισινμπάγιεβα  Ρωσία | 28 Αυγούστου 2009 | Ζυρίχη, Ελβετία |
| 2 | **5,01** | Ανζέλικα Σιντόροβα  Ουδέτεροι Αθλητές | 9 Σεπτεμβρίου 2021 | Ζυρίχη, Ελβετία |
| 3 | **5,00** | Σάντι Μόρις  ΗΠΑ | 9 Σεπτεμβρίου 2016 | Ζυρίχη, Ελβετία |
| 4 | **4,95** | Κέιτι Νατζέοτ  ΗΠΑ | 26 Ιουνίου 2021 | Γιουτζίν, ΗΠΑ |
| 5 | **4,94** | Ελίζα ΜακΚάρτνεϊ Νέα Ζηλανδία Νέα Ζηλανδία  | 17 Ιουλίου 2018 | Γιόκγκριμ, Γερμανία |
| 6 | **4,93** | Τζένιφερ Σουρ  ΗΠΑ | 14 Απριλίου 2018 | Όστιν, ΗΠΑ |
| 7 | **4,91** | Γιαρισλέι Σίλβα Κούβα Κούβα  | 2 Απριλίου 2015 | Μπέκουμ, Γερμανία |
| Κατερίνα Στεφανίδη Ελλάδα Ελλάδα | 6 Αυγούστου 2017 | Λονδίνο, Μεγάλη Βρετανία |
| 9 | **4,90** | Χόλι Μπράντσο Ηνωμένο Βασίλειο Ηνωμένο Βασίλειο  | 26 Ιουνίου 2021 | Λονδίνο, Μεγάλη Βρετανία |
| 10 | **4,88** | Σβετλάνα Φεοφάνοβα  Ρωσία | 4 Ιουλίου 2004 | Ηράκλειο, Ελλάδα |

Πηγή: World Athletics

Δείτε επίσης
------------

* Άλμα επί κοντώ στις Ολυμπιάδες

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Pole Vault History». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Απριλίου 2013. Ανακτήθηκε στις 24 Αυγούστου 2022. CS1 maint: Unfit url (link)
2. ↑  «Encyclopædia Britannica : pole vault». Ανακτήθηκε στις 24 Αυγούστου 2022.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Άλμα επί κοντώ** |

* World Athletics Pole Vault Men
* World Athletics: Pole Vault Women
* Διεθνή στατιστικά