Η τοποθεσία του πυροβολισμού, σημειωμένη με πέτρινη πλάκα, στην πλατεία του Αγίου Πέτρου
Στις 13 Μαΐου 1981, στην πλατεία του Αγίου Πέτρου στην πόλη του Βατικανού, ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄ πυροβολήθηκε και τραυματίστηκε από τον Μεχμέτ Αλί Αγκτσά ενώ έμπαινε στην πλατεία. Ο Πάπας χτυπήθηκε δύο φορές και υπέστη σοβαρή απώλεια αίματος. Ο Αγκτσά συνελήφθη αμέσως και αργότερα καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη από ιταλικό δικαστήριο. Ο Πάπας αργότερα συγχώρεσε τoν Αγκτσά για την απόπειρα δολοφονίας.  Αμνηστεύτηκε από τον Ιταλό πρόεδρο Κάρλο Ατσέλιο Τσάμπι κατόπιν αιτήματος του Πάπα και απελάθηκε στην Τουρκία τον Ιούνιο του 2000. O Αγκτσά ασπάστηκε τον Ρωμαιοκαθολικισμό το 2007.

Απόπειρα δολοφονίας
-------------------

Ο τόπος των πυροβολισμών χαρακτηρίζεται από μια μικρή μαρμάρινη πλάκα που φέρει το προσωπικό οικόσημο του Ιωάννη Παύλου Β' και την ημερομηνία με ρωμαϊκούς αριθμούς.
Το Fiat *Popemobile* στο οποίο επέβαινε ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄ την ώρα της απόπειρας δολοφονίας. Αυτό το όχημα βρίσκεται τώρα στα Μουσεία του Βατικανού.
Το 1979 οι *New York Times* ανέφεραν ότι ο Αγκτσά, τον οποίο ονόμασαν *ο καθ' ομολογίαν δολοφόνος του δημοσιογράφου της Κωνσταντινούπολης* 
(Αμπντί Ιπεκτσί, εκδότης της τουρκικής εφημερίδας Milliyet), είχε περιγράψει τον Πάπα ως *τον μασκοφόρο ηγέτη των σταυροφοριών* και τον απείλησε ότι θα τον πυροβολήσει εάν δεν ακύρωνε την προγραμματισμένη επίσκεψή του στην Τουρκία  η οποία πραγματοποιήθηκε στα τέλη Νοεμβρίου 1979.  Η εφημερίδα ανέφερε επίσης (στις 28 Νοεμβρίου 1979) ότι η δολοφονία θα ήταν εκδίκηση για την επίθεση στο Μεγάλο Τζαμί στη Μέκκα, η οποία είχε ξεκινήσει στις 20 Νοεμβρίου και για την οποία κατηγόρησε τις Ηνωμένες Πολιτείες ή το Ισραήλ. 

Ξεκινώντας τον Αύγουστο του 1980, ο Αγκτσά, με το ψευδώνυμο Βιλπέρι, άρχισε να διασχίζει την περιοχή της Μεσογείου, αλλάζοντας διαβατήρια και ταυτότητες, ίσως για να κρύψει το σημείο καταγωγής του στη Σόφια της Βουλγαρίας. Μπήκε στη Ρώμη στις 10 Μαΐου 1981, ερχόμενος με τρένο από το Μιλάνο. Σύμφωνα με μεταγενέστερη μαρτυρία του Αγκτσά, συναντήθηκε με τρεις συνεργούς στη Ρώμη, έναν συμπατριώτη Τούρκο και δύο Βούλγαρους, με τη διοίκηση της επιχείρησης από τον Ζίλο Βισιλιέφ, τον Βούλγαρο στρατιωτικό ακόλουθο στην Ιταλία. Είπε ότι αυτή την αποστολή του ανέθεσε ο Τούρκος μαφιόζος Μπεκίρ Τσελένκ στη Βουλγαρία.  Σύμφωνα με τον Αγκτσά, το σχέδιο ήταν αυτός και ο εφεδρικός ένοπλος Οράλ Τσελίκ να ανοίξουν πυρ εναντίον του Πάπα στην πλατεία του Αγίου Πέτρου και να διαφύγουν στη βουλγαρική πρεσβεία υπό την κάλυψη του πανικού που θα προκαλούνταν από μια μικρή έκρηξη.

Στις 13 Μαΐου, ο Αγκτσά κάθισε στην πλατεία, έγραφε καρτ ποστάλ και περίμενε την άφιξη του Πάπα. Όταν ο Πάπας πέρασε μέσα από ένα πλήθος υποστηρικτών, ο Αγκτσά τον πυροβόλησε τέσσερις βολές στις 17:17  με ένα ημιαυτόματο πιστόλι Browning Hi-Power των 9 χιλιοστών και τον τραυμάτισε σοβαρά. Έφυγε από τη σκηνή καθώς το πλήθος ήταν σοκαρισμένο και πέταξε το πιστόλι πετώντας το κάτω από ένα φορτηγό, αλλά τον σταμάτησε ο αρχηγός ασφαλείας του Βατικανού Καμίλο Σίμπιν  μια καλόγρια, και αρκετοί θεατές που τον εμπόδισαν να πυροβολήσει περισσότερους ή να διαφύγει, και συνελήφθη. Δύο σφαίρες έπληξαν τον Ιωάννη Παύλο Β', μία από αυτές στον σώμα του, χωρίς να βρει ζωτικά όργανα, και μία δεύτερη χτύπησε τον αριστερό του δείκτη. Δύο περαστικοί τραυματίστηκαν επίσης: η Ανν Οντρ, από το Μπάφαλο της Νέας Υόρκης, χτυπήθηκε στο στήθος και η Ροζ Χαλλ τραυματίστηκε ελαφρά στο χέρι.    Ο Πάπας μεταφέρθηκε εσπευσμένα στο νοσοκομείο, ενώ οι αρχές χτένιζαν το σημείο για στοιχεία. Ο Τσελίκ πανικοβλήθηκε και τράπηκε σε φυγή χωρίς να πυροδοτήσει τη βόμβα του ή να ανοίξει πυρ.

Φυλακισμός του Αγκτσά
---------------------

Ο Αγκτσά καταδικάστηκε τον Ιούλιο του 1981 σε ισόβια κάθειρξη για την απόπειρα δολοφονίας, αλλά έλαβε χάρη από τον Ιταλό πρόεδρο Κάρλο Ατσέλιο Τσάμπι τον Ιούνιο του 2000 κατόπιν αιτήματος του Πάπα. Στη συνέχεια εκδόθηκε στην Τουρκία, όπου φυλακίστηκε για τη δολοφονία του αριστερού δημοσιογράφου Αμπντί Ιπεκτσί το 1979 και δύο ληστείες σε τράπεζες που πραγματοποιήθηκαν τη δεκαετία του 1970. Παρά την έκκληση για πρόωρη αποφυλάκιση τον Νοέμβριο του 2004, ένα τουρκικό δικαστήριο ανακοίνωσε ότι δεν θα ήταν στη λίστα για αποφυλάκιση μέχρι το 2010. Ωστόσο, αφέθηκε ελεύθερος με περιοριστικούς όρους στις 12 Ιανουαρίου 2006.  Στις 20 Ιανουαρίου 2006, το τουρκικό Ανώτατο Δικαστήριο αποφάσισε ότι ο χρόνος που είχε εκτίσει στην Ιταλία δεν μπορούσε να αφαιρεθεί από την τουρκική ποινή του και επέστρεψε ξανά στη φυλακή.  Ο Αγκτσά αποφυλακίστηκε στις 18 Ιανουαρίου 2010, μετά από σχεδόν 29 χρόνια πίσω από τα κάγκελα.

Σχέση με τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β'
---------------------------------

Μετά τον πυροβολισμό, ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β' ζήτησε από τους ανθρώπους *να προσευχηθούν για τον αδελφό μου [Αγκτσά] ... τον οποίο ειλικρινά συγχώρεσα*.  Το 1983, αυτός και ο Αγκτσά συναντήθηκαν και μίλησαν ιδιωτικά στη φυλακή Ρεμπίμπια της Ρώμης, όπου κρατούνταν ο Αγκτσά. Ο Πάπας ήταν επίσης σε επαφή με την οικογένεια του Αγκτσά όλα αυτά τα χρόνια, συναντώντας τη μητέρα του το 1987 και τον αδερφό του, Μουεζίν Αγκτσά, μια δεκαετία αργότερα.

Αν και ο Αγκτσά φέρεται να είπε ότι *για μένα [ο Πάπας] ήταν η ενσάρκωση όλου του καπιταλισμού* και προσπάθησε να τον δολοφονήσει, ο Αγκτσά ανέπτυξε φιλία με τον ποντίφικα. Στις αρχές Φεβρουαρίου 2005, κατά τη διάρκεια της ασθένειας του Πάπα, ο Αγκτσά έστειλε επιστολή στον Πάπα ευχόμενος να είναι καλά.

Κίνητρα για την απόπειρα δολοφονίας
-----------------------------------

Υπάρχουν αρκετές θεωρίες σχετικά με την απόπειρα δολοφονίας του Αγκτσά. Ένα, το οποίο διαδόθηκε αρχικά στα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης και υποστηρίχθηκε έντονα από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 από τον Μάικλ Λέντεν και την Κλαιρ Στέρλινγκ, μεταξύ άλλων, ήταν ότι η απόπειρα δολοφονίας προερχόταν από τη Μόσχα και ότι η KGB είχε δώσει εντολή στις μυστικές υπηρεσίες της Βουλγαρίας και της Ανατολικής Γερμανίας. για να υλοποιήσουν την αποστολή.  Η Βουλγαρική Μυστική Υπηρεσία φέρεται να έλαβε εντολή από την KGB να δολοφονήσει τον Πάπα λόγω της υποστήριξής του στο κίνημα Αλληλεγγύης της Πολωνίας, θεωρώντας το ως μία από τις πιο σημαντικές απειλές για τη σοβιετική ηγεμονία στην Ανατολική Ευρώπη.  Οι Νόαμ Τσόμσκι και Έντουαρντ Χέρμαν αντ' αυτού το ονομάζουν ως εξάπλωση της "παραπληροφόρησης" στο βιβλίο τους *Manufacturing Consent* (1988), καθώς λένε ότι δεν υπήρχαν στοιχεία που να υποστηρίζουν αυτόν τον ισχυρισμό, ενώ ο Βόλφγκανγκ Αχτνερ του *The Independent* την ονόμασε *μία από τις πιο επιτυχημένες περιπτώσεις παραπληροφόρησης - σίγουρα η πιο δημοσιευμένη*. 

Ο ίδιος ο Αγκτσά έχει δώσει πολλές αντικρουόμενες δηλώσεις για τη δολοφονία σε διαφορετικές χρονικές στιγμές. Ο δικηγόρος Αντόνιο Μαρίνιδήλωσε: *Ο Αγκτσά μας χειραγωγεί όλους, λέγοντας εκατοντάδες ψέματα, αλλάζοντας συνεχώς εκδοχές, αναγκάζοντάς μας να ανοίξουμε δεκάδες διαφορετικές έρευνες*.  Αρχικά, ο Αγκτσά ισχυρίστηκε ότι ήταν μέλος του Μαρξιστικού Λαϊκού Μετώπου για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, αλλά αυτοί αρνήθηκαν οποιαδήποτε σχέση μαζί του. 

### Η «Βουλγαρική σύνδεση»

Μετά την απόπειρα δολοφονίας, ο Αγκτσά ισχυρίστηκε ενώ βρισκόταν υπό κράτηση ότι πριν από την απόπειρα είχε πραγματοποιήσει πολλά ταξίδια στη Σόφια της Βουλγαρίας και ότι είχε επαφές με έναν Βούλγαρο πράκτορα στη Ρώμη του οποίου η κάλυψη ήταν το γραφείο της εθνικής αεροπορικής εταιρείας της Βουλγαρίας. Λίγο μετά τον πυροβολισμό, ο Σεργκέι Αντόνοφ, ένας Βούλγαρος που εργαζόταν στη Ρώμη για την *Balkan Air*, συνελήφθη με βάση τη μαρτυρία του Αγκτσά και κατηγορήθηκε ότι ήταν ο Βούλγαρος πράκτορας που ήταν ο εγκέφαλος της συνωμοσίας.  Το 1986, μετά από τριετή δίκη, κρίθηκε αθώος. 

Σύμφωνα με τον αρχηγό της CIA στην Τουρκία, Πολ Χενζ, ο Αγκτσά δήλωσε αργότερα ότι στη Σόφια, κάποτε τον πλησίασαν η Βουλγαρική Μυστική Υπηρεσία και Τούρκοι μαφιόζοι, οι οποίοι του πρόσφεραν τρία εκατομμύρια γερμανικά μάρκα για να δολοφονήσει τον Πάπα. Μερικοί συγγραφείς, συμπεριλαμβανομένου του Έντουαρντ Χέρμαν, συν-συγγραφέα με τον Φρανκ Μπρόντχεντ του *The Rise and Fall of the Bulgarian Connection* (1986) και του Μάικλ Παρέντι, πίστευαν ότι η ιστορία του Αγκτσά ήταν αμφίβολη καθώς ο Αγκτσά δεν ισχυρίστηκε ότι είχε βουλγαρική εμπλοκή μέχρι μπει σε απομόνωση και τον επισκέφθηκαν οι πράκτορες της ιταλικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών (SISMI). Στις 25 Σεπτεμβρίου 1991, ο πρώην αναλυτής της CIA Μέλβιν Γκούντμαν (σήμερα Ανώτερος Συνεργάτης στο Κέντρο Διεθνούς Πολιτικής) ισχυρίστηκε ότι οι συνάδελφοί του, μετά από εντολές, είχαν παραποιήσει την ανάλυσή τους για να υποστηρίξουν την κατηγορία. Δήλωσε στην επιτροπή πληροφοριών της Γερουσίας των ΗΠΑ ότι *η CIA δεν είχε καμία απόδειξη* σχετικά με αυτή την υποτιθέμενη *βουλγαρική σχέση*. 

Ούτε ο δικαστής Σεβερίνο Σαντιαπίτσι, αλλά ούτε η έρευνα του δικαστήΦράνκο Ίοντα βρήκαν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι η SISMI εμφύτευσε την ιστορία του Αγκτσά. Ένας Γάλλος δικηγόρος, ο Κριστιάν Ρουλέ, ο οποίος έγραψε βιβλία που κατηγορούν τις δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών για την απόπειρα δολοφονίας, κατέθεσε στο δικαστήριο ότι τα αποδεικτικά στοιχεία στα οποία αναφέρθηκε στην πραγματικότητα δεν υπήρχαν.   

### Γκρίζοι Λύκοι

Η *Le Monde diplomatique* ισχυρίστηκε ότι ο Αμπντουλάχ Κατλί, ηγέτης των Γκρίζων Λύκων, είχε οργανώσει την απόπειρα δολοφονίας *με αντάλλαγμα το ποσό των 3 εκατομμυρίων γερμανικών μάρκων* για τους Γκρίζους Λύκους.  Στη Ρώμη, ο Κατλί δήλωσε στον δικαστή το 1985 *ότι είχε έρθει σε επαφή μαζί του από την BND, τη γερμανική υπηρεσία πληροφοριών, η οποία του είχε υποσχεθεί ένα καλό χρηματικό ποσό εάν ενέπλεκε τις ρωσικές και βουλγαρικές υπηρεσίες στην απόπειρα δολοφονίας κατά του Πάπα*. Σύμφωνα με τον συνταγματάρχη Αρπασλάν Τουρκές, τον ιδρυτή των Γκρίζων Λύκων, *ο Κατλί έχει συνεργαστεί στο πλαίσιο μιας μυστικής υπηρεσίας που εργάζεται για το καλό του κράτους*. 

### Οι ισχυρισμοί της Επιτροπής Μιτρότσιν

Σύμφωνα με την ιταλική εφημερίδα *Corriere della Sera*, έγγραφα που ανακτήθηκαν από πρώην υπηρεσίες πληροφοριών της Ανατολικής Γερμανίας επιβεβαιώνουν ότι η απόπειρα δολοφονίας του Πάπα Ιωάννη Παύλου Β' το 1981 διατάχθηκε από τη σοβιετική KGB και ανατέθηκε σε Βούλγαρους και Ανατολικογερμανούς πράκτορες της Στάζι να συντονίζουν την επιχείρηση και καλύψουν τα ίχνη τους μετά.  Ωστόσο, ο Μάρκους Βολφ, πρώην αρχηγός κατασκόπων της Στάζι, αρνήθηκε τυχόν συνδέσμους και ισχυρίστηκε ότι τα αρχεία είχαν ήδη σταλεί το 1995. 

Τον Μάρτιο του 2006, εν αναμονή των εθνικών εκλογών, η αμφιλεγόμενη Επιτροπή Μιτρότσιν, που συστάθηκε από τον Σίλβιο Μπερλουσκόνι και επικεφαλής τον γερουσιαστή της *Forza Italia*, Πάολο Γκουζάντι, υποστήριξε για άλλη μια φορά τη βουλγαρική θεωρία, την οποία είχε καταγγείλει ο Ιωάννης Παύλος Β' κατά το ταξίδι του στη Βουλγαρία. Ο γερουσιαστής Γκουζάντι ισχυρίστηκε ότι *οι ηγέτες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης ήταν πίσω από την απόπειρα δολοφονίας*, ισχυριζόμενος ότι *η ηγεσία της Σοβιετικής Ένωσης ανέλαβε την πρωτοβουλία να εξοντώσει τον Πάπα Ιωάννη Παύλο* λόγω της υποστήριξής του στην Αλληλεγγύη, μεταδίδοντας *αυτή την απόφαση στις στρατιωτικές μυστικές υπηρεσίες* (και όχι στην KGB).  Οι ισχυρισμοί της έκθεσης βασίστηκαν σε πρόσφατη ανάλυση φωτογραφιών που υποτίθεται ότι έδειχναν την παρουσία του Αντόνοφ στην πλατεία του Αγίου Πέτρου κατά τη διάρκεια των πυροβολισμών και σε πληροφορίες που προσκόμισε ο Γάλλος αντιτρομοκρατικός δικαστής Ζαν-Λουί Μπρουνιέρ, μια αμφιλεγόμενη προσωπικότητα του οποίου ο τελευταίος άθλος ήταν να κατηγορήσει τον Πρόεδρο της Ρουάντα Πολ Καγκάμε, ισχυριζόμενος ότι είχε σκόπιμα προκαλέσει τη γενοκτονία της Ρουάντα το 1994 εναντίον της δικής του εθνοτικής ομάδας προκειμένου να πάρει την εξουσία.  Σύμφωνα με τη *Le Figaro*, ο Μπρουνιέρ, ο οποίος βρίσκεται σε στενές επαφές τόσο με τη Μόσχα όσο και με την Ουάσινγκτον, συμπεριλαμβανομένων των πρακτόρων των μυστικών υπηρεσιών, έχει κατηγορηθεί από πολλούς συναδέλφους του ότι *έχει προνομιακό λόγο του κράτους έναντι του νόμου*. 

Τόσο η Ρωσία όσο και η Βουλγαρία καταδίκασαν την έκθεση. *Για τη Βουλγαρία, αυτή η υπόθεση έκλεισε με τη δικαστική απόφαση στη Ρώμη τον Μάρτιο του 1986*, δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Ντιμίταρ Τσάντσεφ, ενώ υπενθύμισε επίσης τα σχόλια του Πάπα κατά την επίσκεψή του στη Βουλγαρία τον Μάιο του 2002.  Ο γερουσιαστής Guzzanti είπε ότι η επιτροπή αποφάσισε να ανοίξει ξανά το κεφάλαιο της έκθεσης για την απόπειρα δολοφονίας το 2005, αφού ο Πάπας έγραψε σχετικά στο τελευταίο του βιβλίο, *Memory and Identity: Conversations Between Millenniums*. Ο Πάπας έγραψε ότι ήταν πεπεισμένος ότι ο πυροβολισμός δεν ήταν πρωτοβουλία του Αγκτσά και ότι *κάποιος άλλος ήταν ο εγκέφαλος και κάποιος άλλος το ανέθεσε*. Η Επιτροπή Μιτρότσιν ισχυρίστηκε επίσης ότι ο Ρομάνο Πρόντι, πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας, ήταν ο *άνθρωπος της KGB στην Ιταλία*. 

Στα τέλη Δεκεμβρίου 2006, ο Μάριο Σκαραμέλα, ένας από τους κύριους πληροφοριοδότες του γερουσιαστή Γκουζάντι, συνελήφθη και κατηγορήθηκε, μεταξύ άλλων, για συκοφαντική δυσφήμιση. Ο εισαγγελέας της Ρώμης Πιέτρο Σαλβίτι, υπεύθυνος για τις έρευνες σχετικά με τον Σκαραμέλα, που επικαλείται η *La Repubblica*, έδειξε ότι ο Νίκολο Πολάρι, επικεφαλής της SISMI, της ιταλικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών και κατηγορούμενος για την *υπόθεση Imam Rapito*, καθώς και ο Μάρκο Μαντσίνι, που συνελήφθη τον Ιούλιο του 2006 για τον ίδιο λόγο, ήταν μερικοί από τους πληροφοριοδότες, μαζί με τον Σκαραμέλα, του γερουσιαστή Γκουζάντι. Εκτός από τη στόχευση του Ρομάνο Πρόντι και του επιτελείου του, αυτό το δίκτυο, σύμφωνα με τα λόγια του Πιέτρο Σαλβίτι, στόχευε επίσης στη δυσφήμιση του στρατηγού Τζουζέπε Κούτσι (σημερινός διευθυντής του CESIS), των δικαστών του Μιλάνου Αρμάντο Σπατάρο, υπεύθυνου για την υπόθεση απαγωγής Ιμάμη, και του Γκουίντο Σαλβίνι, καθώς και των δημοσιογράφων της *La Repubblica*, Κάρλο Μπονίνι και Τζουζέπε Ντ' Αβάνζο, που ανακάλυψαν την υπόθεση πλαστογραφίας Yellowcake.  Η έρευνα έδειξε επίσης μια σύνδεση μεταξύ του Σκαραμέλα και της CIA, ιδίως μέσω του Φίλιπο Μαρίνο, ενός από τους στενότερους συνεργάτες του Σκαραμέλα από τη δεκαετία του 1990 και συνιδρυτή του ECPP, ο οποίος ζει σήμερα στις ΗΠΑ. Ο Μαρίνο αναγνώρισε σε συνέντευξή του ότι είχε σχέση με πρώην και ενεργούς αξιωματικούς της CIA, συμπεριλαμβανομένου του Ρόμπερτ Λάντι, πρώην αρχηγού σταθμού της CIA στο Μιλάνο, που κατηγορήθηκε από τον εισαγγελέα Αρμάντο Σπατάρο για συντονισμό της απαγωγής του Αμπού Ομάρ, της *υπόθεσης απαγωγής Ιμάμη*. 

### Κατάσκοποι στο Βατικανό

Το 2009, ο δημοσιογράφος και πρώην αξιωματικός των πληροφοριών του στρατού Τζον Κόλερ δημοσίευσε *το Spies in the Vatican: The Soviet Union's Cold War Against the Catholic Church*.  Ερευνώντας κυρίως αρχεία της μυστικής αστυνομίας της Ανατολικής Γερμανίας και της Πολωνίας, ο Κόλερ ισχυρίζεται ότι η απόπειρα ήταν υποστηριζόμενη από την KGB και δίνει λεπτομέρειες.

Φατιμά και πιθανή σύνδεση με το Βατικανό
----------------------------------------

Μία από τις σφαίρες που έπληξαν τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β' το 1981, ήταν αργότερα εγκλωβισμένη στο στέμμα της εικόνας της Παναγίας της Φάτιμα, στο Ιερό της Φάτιμα, στην Πορτογαλία.
Στις 26 Ιουνίου 2000, ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄ κυκλοφόρησε το *Τρίτο Μυστικό της Φατίμα* στο οποίο είπε ότι η απόπειρα δολοφονίας του Αγκτσά ήταν η εκπλήρωση αυτού του Μυστικού. Η 13η Μαΐου (ημερομηνία της απόπειρας δολοφονίας) είναι η επέτειος της πρώτης εμφάνισης της Παναγίας στα τρία παιδιά της Φατίμα, κάτι που ο Πάπας πάντα θεωρούσε σημαντικό, αποδίδοντας την επιβίωσή του εκείνη την ημέρα στην προστασία της. Κάποιοι αμφιβάλλουν για την πλήρη αποκάλυψη από την Εκκλησία του περιεχομένου αυτού του Μυστικού, πιστεύοντας ότι στην πραγματικότητα προέβλεψε την Αποκάλυψη. Ενώ βρισκόταν σε προφυλάκιση, ο Αγκτσά αναφέρθηκε ευρέως ότι είχε εμμονή με τη Φατιμά και κατά τη διάρκεια της δίκης ισχυρίστηκε ότι ήταν η δεύτερη έλευση του Ιησού Χριστού και κάλεσε το Βατικανό να απελευθερώσει το Τρίτο Μυστικό.

Στις 31 Μαρτίου 2005, μόλις δύο ημέρες πριν από το θάνατο του Πάπα, ο Αγκτσά έδωσε συνέντευξη στην ιταλική εφημερίδα *La Repubblica*.  Ισχυρίστηκε ότι εργαζόταν πάνω ένα βιβλίο για την απόπειρα δολοφονίας. Η La Repubblica ανέφερε ότι ο Αγκτσά ισχυρίστηκε εκτενώς ότι είχε συνεργούς στο Βατικανό που τον βοήθησαν στην απόπειρα δολοφονίας, λέγοντας ότι "ο διάβολος είναι μέσα στον τοίχο του Βατικανού". Είπε επίσης:

> *Πολλοί πολιτικοί ανησυχούν για το τι θα έκανε η αποκάλυψη της πλήρους αλήθειας. Μερικοί από αυτούς φοβούνται ότι το Βατικανό θα έχει μια πνευματική κατάρρευση όπως το Τείχος του Βερολίνου. Επιτρέψτε μου να ρωτήσω, γιατί η CIA, η Sismi, η Sisde και άλλες υπηρεσίες πληροφοριών δεν αποκαλύπτουν την αλήθεια για την υπόθεση Ορλάντι;*
> 
> 
> Ερ: Λένε ότι συμβαίνει επειδή υπάρχει ακόμα κάποια αβεβαιότητα στην υπόθεση Εμμανουέλα Ορλάντι.
> 
> 
> 
> Αγκτσά: Στη δεκαετία του 1980, ορισμένοι υποστηρικτές του Βατικανού πίστευαν ότι ήμουν ο νέος μεσσίας και για να με ελευθερώσουν οργάνωσαν όλη αυτήν την ίντριγκα για την Εμμανουέλα Ορλάντι και τα άλλα περιστατικά που δεν θα αποκαλύψουν.
> 
> 

Η Εμμανουέλα Ορλάντι, κόρη ενός υπαλλήλου του Βατικανού, εξαφανίστηκε σε ηλικία 15 ετών στις 22 Ιουνίου 1983. Ανώνυμα τηλεφωνήματα της πρόσφεραν την απελευθέρωση με αντάλλαγμα την απελευθέρωση του Αγκτσά. Ο Αρχιεπίσκοπος Πολ Μαρσίνκους φέρεται να συμμετείχε στην απαγωγή, αν και δεν απαγγέλθηκαν ποτέ κατηγορίες.

Ο Αγκτσά στη συνέχεια αρνήθηκε ότι έκανε τέτοιους ισχυρισμούς μετά τη δημοσίευση της συνέντευξης.  Το 2010 ο Αγκτσά υποστήριξε ότι ο καρδινάλιος Agostino Casaroli βρισκόταν πίσω από την απόπειρα δολοφονίας.  Ωστόσο, όταν ο Αγκτσά δημοσίευσε τα απομνημονεύματά του το 2013, η ιστορία του άλλαξε εντελώς, γράφοντας ότι η ιρανική κυβέρνηση και ο ανώτατος ηγέτης Αγιατολάχ Χομεϊνί διέταξαν την απόπειρα δολοφονίας του Ιωάννη Παύλου Β'.

Στη μυθοπλασία
--------------

Το μυθιστόρημα *In the Name of the Father* περιγράφει τις συνέπειες της πλοκής για τη δολοφονία του Πάπα. Οι ηγέτες της εκκλησίας συγκλονίζονται όταν ανακαλύπτουν ότι η απόπειρα ενορχηστρώθηκε από τα υψηλότερα επίπεδα του Κρεμλίνου. 

Στο διαδικτυακό χρονοδιάγραμμα του 2004 της εναλλακτικής ιστορίας *CSA: The Confederate States of America*, όπου οι Συνομοσπονδιακές Πολιτείες της Αμερικής κερδίζουν τον Αμερικανικό Εμφύλιο Πόλεμο και προσαρτούν τις υπόλοιπες Ηνωμένες Πολιτείες, εξακολουθεί να συμβαίνει μια απόπειρα δολοφονίας του Πάπα Ιωάννη Παύλου Β'. Ωστόσο, εμφανίζεται στην πόλη της Νέας Υόρκης και όχι στην πλατεία του Αγίου Πέτρου. Ο δράστης, ένας Βαπτιστής από το Τενεσί ονόματι Μέιναρντ Μπρίμλεϊ, πυροβολεί τον Πάπα και σκοτώνει έναν περαστικό. Αν και ο Πάπας επισκέπτεται τον Μπρίμλεϊ στη φυλακή για να τον συγχωρήσει για τις πράξεις του, ο Μπρίμλεϊ δικάζεται και εκτελείται, εν μέρει για να κατευνάσει τη διεθνή πίεση. 

Το μυθιστόρημα του Τομ Κλάνσυ *Red Rabbit* ενσωματώνει την απόπειρα δολοφονίας, ακολουθώντας τη θεωρία της *προέλευσης από τη Μόσχα*.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Man who shot pope mourning his death, lawyer says». *NBC News*. 4 April 2005.. Ανακτήθηκε στις 20 January 2013.
2. ↑  A. Humeyra Atilgan (26 November 2014). «John Paul II's visit sparked little interest in Turkey». Anadolu Agency.. Ανακτήθηκε στις 23 February 2021. *«... AA remembers John Paul II's 1979 visit ... reported by the New York Times."One cause of concern was a threat to the pope by the self-confessed killer of an Istanbul newspaperman," the paper said. "Ali Agca called the pontiff 'the masked leader of the crusades' and warned that if the visit were not canceled he would shoot the Roman Catholic leader." Mehmet Ali Agca would indeed fire four bullets into John Paul II on May 13, 1981»*
3. ↑  «Apostolic Journey to Turkey 1979». Vatican Library. Ανακτήθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 2021.
4. ↑  Marvine Howe (28 November 1979). «POPE'S TURKISH VISIT GETS EXTRA SECURITY». *New York Times*.. Ανακτήθηκε στις 23 February 2021. *«ANKARA, Turkey, Nov. 27 — ... Threat to Kill Pope  
One cause of concern was a threat to kill the Pope by the self‐confessed killer of an Istanbul newspaperman who escaped from a military prison Sunday. In a signed letter to the independent daily Milliyet, the paper whose editor was killed in February, the fugitive, Ali Agca, called the Pontiff "the masked leader of the Crusades," and warned that if the visit were not canceled he would shoot the Roman Catholic leader in "revenge" for the recent attack on the Grand Mosque in the Islamic holy city of Mecca, an attack that he alleged was of American or Israeli origin.»*
5. ↑  Lee, Martin A. (3 March 1997). «Les liaisons dangereuses de la police turque» (στα γαλλικά). *Le Monde diplomatique*. .
6. ↑  «1981 Year in Review: Pope John Paul II Assasination [*sic*] Attempt». *United Press International (UPI))*. 1981. .
7. ↑  «Security Chief for the Vatican Was 'Guardian Angel' to Pope». *The Wall Street Journal*. 6 November 2009.. Ανακτήθηκε στις 6 November 2009.
8. ↑  «2 Americans Weep at Pope's Mention». *Sarasota Herald-Tribune*. 18 Μαΐου 1981.
9. ↑  «A Hospital Message from the Pope Offers Comfort to Fellow Sufferers». *The New York Times*. 25 Μαΐου 1981.
10. ↑  Archived at Ghostarchive and the «Zero Hour - S02E06 - The Plot To Kill The Pope Trailer». *YouTube*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Δεκεμβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 27 Ιανουαρίου 2023. CS1 maint: Unfit url (link) : «Zero Hour - S02E06 - The Plot To Kill The Pope Trailer». *YouTube*.
11. ↑  Newton, Paula (12 January 2006). «Man who shot pope freed». *CNN*. Associated Press. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 January 2006.. Ανακτήθηκε στις 26 October 2008.
12. ↑  Goktas, Hidir (20 January 2006). «Man who shot pope must return to jail: Turkish court». *Reuters*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 July 2006.. Ανακτήθηκε στις 26 October 2008.
13. ↑  «Man who shot pope released from prison». *CNN*. 18 January 2010.. Ανακτήθηκε στις 18 January 2010.
14. ↑  «Holy See defers to courts on possible release of would-be Papal assassin». *Catholic News Agency* (Vatican City). 9 January 2006.
15. ↑  O'Connor, Rachael. «On this day in 1981, Pope John Paul II was shot four times while greeting crowds in the Vatican». *The Irish Post*. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Μαΐου 2020. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2022.
16. ↑  Kostin, S. & Raynaud, É. (2011). Farewell. Amazonencore.
17. ↑  Chomsky, Noam· Herman, Edward S. (2 Φεβρουαρίου 2002). *Manufacturing Consent: The Political Economy of the Mass Media*. Pantheon Books. σελίδες 143-168. ISBN 9780375714498.
18. ↑  'Ali Agça revient à la liberté avec ses secrets' Αρχειοθετήθηκε 2008-02-22 στο Wayback Machine. 12 January 2006, *Libération*(Γαλλικά)]
19. ↑  «Scrap Book - Doco - Documentation - Media Snippets: CIA involved in POPE ASSASSINATION».
20. ↑  «Bulgarian Denies Role In Attempt to Kill Pope». *The New York Times* **135** (46551). 3 October 1985. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 24 November 2017. .
21. ↑  «Rome Court Clears Way for Bulgarian to Leave». *The New York Times* **135** (46732). 2 April 1986. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 24 May 2015. .
22. 1 2  «The Consortium». *consortiumnews.com*.
23. ↑  «Italian Judge Said to Drop Probe of Agca Being Coached». *The Washington Post*. 22 December 1985. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2012-10-17.. Ανακτήθηκε στις 2023-01-27.
24. ↑  Crovitz, Gordon (8 January 1986). «Pope Trial: What Secret Files?». *The Wall Street Journal*.
25. ↑  Tagliabue, John (15 January 1986). «Court in Pope plot won't extend trial to hear testimony in U.S.». *The New York Times*. .
26. ↑  Nezan, Kendal (July 1998). «Turkey's pivotal role in the international drug trade». *Le Monde diplomatique*. .
27. ↑  "Stasi Files Implicate KGB in Pope Shooting", *Deutsche Welle*, 4 January 2005.
28. ↑  «Soviets 'had Pope shot for backing Solidarity'». *The Daily Telegraph*. 3 March 2006. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 March 2007.. Ανακτήθηκε στις 5 November 2021.
29. ↑  Rwanda : Bruguière incrimine Paul Kagamé, *Le Figaro*, 21 November 2006 (Γαλλικά)
30. ↑  "Un juge provocateur", *Le Figaro*, 22 November 2006, p.2
31. ↑  «Soviet Union ordered Pope shooting: Italy commission». *Reuters*. 2 March 2006. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 July 2006.. Ανακτήθηκε στις 22 May 2007.
32. ↑  Il falso dossier di Scaramella – "Così la Russia manipola Prodi", *La Repubblica*, 11 January 2007 (Ιταλικά)
33. ↑  "How one man insinuated himself into poisoning case Αρχειοθετήθηκε 2007-01-10 στο Wayback Machine.", *International Herald Tribune*, 9 January 2007.
34. ↑  John Koehler, *Spies in the Vatican*, Pegasus, 2009. (ISBN 978-1-60598-050-8)
35. ↑  *Publishers Weekly*, review of 'Spies in the Vatican', 11 May 2009
36. ↑  «L'ultima verità di Ali Agca 'Avevo dei complici in Vaticano'» (στα it). *La Repubblica*. 31 March 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 March 2007. . )
37. ↑  «Agca Denies Accusing Vatican of Complicity in Pope Shooting». *Turkish Weekly*. Associated Press. 4 April 2005. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 September 2007.. Ανακτήθηκε στις 22 May 2007.
38. ↑  Quinnell, A. J. (1 Σεπτεμβρίου 1987). *In the name of the father*. New American Library. ISBN 9780453005715.
39. ↑  «C.S.A. The Movie Website». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Ιανουαρίου 2007.

Περαιτέρω προβολή
-----------------

* Jon Blair (2005). *Zero Hour – The Plot to Kill the Pope*. 3BM Television.
* Meissen, Randall J. *Living Miracles: The Spiritual Sons of John Paul the Great,* Alpharetta, GA, Mission Network: 2011. Several sections of this work discuss the assassination, its cultural impact on Catholic seminarians, and the protection of the pope attributed to Our Lady of *Fatima.*

* Αρχεία του Γραφείου της Ρώμης RFE για τη δίκη Antonov (πλαίσια 16–19), Αρχεία Ανοιχτής Κοινωνίας Blinken