Το **Τσίνετς** (Τσεχικά: ˈtr̝̊ɪnɛts ( ακούστε), γερμανικά: ‎‎ Trzyniec) είναι μια πόλη στην περιοχή Φρίντεκ-Μίστεκ της Μοραβίας-Σιλεσίας της Τσεχίας. 

Έχει περίπου 34.000 κατοίκους και είναι η λιγότερο κατοικημένη πόλη της χώρας.

Η πόλη είναι σημαντικό πολιτιστικό κέντρο της πολωνικής μειονότητας στην Τρανς-Όλζα, η οποία αποτελεί το 12,1% του πληθυσμού (το 2021).

Το Τσίνετς είναι αξιοσημείωτο για το εργοστάσιο χάλυβα, το μεγαλύτερο στη χώρα, το οποίο εξακολουθεί να έχει σημαντική επίδραση στην πόλη, τον χαρακτήρα της, τη δημογραφία και την ποιότητα του αέρα.

Ετυμολογία
----------

Η ονομασία Třinec έχει τοπογραφική προέλευση, που προέρχεται από τη σλαβική λέξη για το καλάμι (πολωνικά: trzcina, τσεχικά: třtina).

Γεωγραφία
---------

Το Τσίνετς βρίσκεται περίπου 22 χιλιόμετρα ανατολικά του Φρίντεκ-Μίστεκ και 30 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της Οστράβας. Βρίσκεται στην ιστορική περιοχή της Σιλεσίας του Τσιέσιν, στα σύνορα με την Πολωνία και επίσης κοντά στο σύνορο με τη Σλοβακία, το οποίο βρίσκεται περίπου 20 χιλιόμετρα από το κέντρο της πόλης.

Το Τσίνετς βρίσκεται στο ποτάμι Όλζα. Το ρυάκι Τύρα ρέει μέσω της πόλης και ενώνεται με τον Όλζα στο κέντρο της πόλης. Το ύψος της οικοδομημένης περιοχής είναι περίπου 300 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Το βόρειο τμήμα του δημοτικού εδάφους βρίσκεται στους μοραβο-σιλεσιανούς πρόποδες. Το νότιο αραιοκατοικημένο τμήμα βρίσκεται στην μοραβο-σιλεσιανή οροσειρά Μπεσκίντι. 

Το δημοτικό σύνορο διανύεται κατά μήκος των κορυφών πολλών βουνών, συμπεριλαμβανομένων του Όστρι (με υψόμετρο 1.044 μέτρων, του Σμρτσίνα στα 1.015 μέτρα, του Σιντέλνα στα 1.000 μέτρα και του Γιαβορόβι στα 1.032 μέτρα.

### Κλίμα

Το Τσίνετς έχει υγρό ηπειρωτικό κλίμα (Cfb στην ταξινόμηση κλίματος του Köppen).

| Κλιματικά δεδομένα Τσίνετς |
| --- |
| Μήνας | Ιαν | Φεβ | Μάρ | Απρ | Μάι | Ιούν | Ιούλ | Αύγ | Σεπ | Οκτ | Νοε | Δεκ | Έτος |
| Μέση Μέγιστη °C (°F) | −0.1 | 1.6 | 6.5 | 12.9 | 17.2 | 20.3 | 22.1 | 22.2 | 17.4 | 12.4 | 7.2 | 1.7 | 11,78 |
| Μέση Μηνιαία °C (°F) | −2.8 | −1.6 | 2.4 | 8.2 | 12.9 | 16.4 | 18.2 | 17.9 | 13.4 | 8.8 | 4.4 | −0.7 | 8,13 |
| Μέση Ελάχιστη °C (°F) | −5.9 | −5.1 | −1.8 | 2.9 | 7.9 | 11.6 | 13.6 | 13.2 | 9.3 | 5.4 | 1.6 | −3.2 | 4,13 |
| Υετός mm (ίντσες) | 70 | 65 | 75 | 76 | 115 | 119 | 139 | 102 | 101 | 72 | 71 | 69 | 1,074 |
| *Πηγή:*  |

Ιστορία
-------

Άποψη της πόλης
Εκκλησία του Αγίου Αλβέρτου
Η πρώτη γραπτή αναφορά του Τσίνετς είναι από το 1444, αλλά το χωριό ιδρύθηκε πιθανότατα ήδη στο δεύτερο μισό του 14ου αιώνα. Πολιτικά, το χωριό ανήκε τότε στο Δουκάτο Τέσεν, ένα φέουδο του Βασιλείου της Βοημίας, το οποίο μετά το 1526 έγινε κομμάτι της μοναρχίας των Αψβούργων. Το 1770, το χωριό είχε περίπου 200 κατοίκους και ήταν εντελώς γεωργικό.

Η περιοχή ήταν πλούσια σε αποθέματα σιδήρου και είχε επαρκή υδροηλεκτρική ενέργεια και υψηλή προμήθεια ξύλου, οι οποίοι ήταν οι κύριοι λόγοι για την ίδρυση σιδηρουργείου εκεί. Ο σιδηρόμυλος άρχισε να λειτουργεί το 1839, έγινε ο μεγαλύτερος σε όλη την Σιλεσία του Τσιέσιν και έγινε ένα σημαντικό ορόσημο στην ιστορία του χωριού, το οποίο προσανατολίστηκε στην βιομηχανία. Μετά την κατασκευή της σιδηροδρομικής γραμμής Κόσιτσε-Μποχουμίν το 1871, η πόλη αναπτύχθηκε γρήγορα.

Μετά τις επαναστάσεις του 1848 στην Αυστριακή Αυτοκρατορία, μια σύγχρονη δημοτική διαίρεση εισήχθη στην ανασυσταθείσα Αυστριακή Σιλεσία. Το χωριό ως δήμος προστέθηκε στην πολιτική και νομική περιφέρεια Τσιέσιν. 

Σύμφωνα με απογραφές που έγιναν το 1880–1910, ο πληθυσμός του δήμου αυξήθηκε από 1.792 το 1880 σε 3.849 κατοίκους το 1910, με την πλειοψηφία να είναι γηγενείς πολωνόφωνοι (αύξηση από 51,4% το 1880 σε 96,6% το 1900 και 910% το 1900), συνοδεία μιας γερμανόφωνης μειονότητας (το πολύ 32,5% το 1880, στη συνέχεια μειώθηκε στο 12,2% το 1900 και έως και στο 24,3% το 1910) και τους Τσέχους (αύξηση το 1890 στο 17,4%, στη συνέχεια μειώθηκε στο 6,7% το 1910). 

Όσον αφορά τη θρησκεία, το 1910 η πλειοψηφία ήταν Ρωμαιοκαθολικοί (63,2%), ακολουθούμενοι από Προτεστάντες (34,5%) και Εβραίους (1,9%). Το χωριό κατοικούνταν επίσης παραδοσιακά από Βλάχους του Τσιέσιν, που μιλούσαν τη σιλεσιανή διάλεκτο του Τσιέσιν.

Μετά τον Α ́ Παγκόσμιο Πόλεμο, την πτώση της Αυστροουγγαρίας, τον Πολωνο-Τσεχοσλοβακικό Πόλεμο και τη διαίρεση της Σιλεσίας του Τσιέσιν το 1920, έγινε μέρος της Τσεχοσλοβακίας. Το 1931, το Τσίνετς αναγνωρίστηκε ως πόλη.

Μετά τη Συμφωνία του Μονάχου τον Οκτώβριο του 1938, μαζί με την περιοχή Τρανς-Όλζα, προσαρτήθηκε από την Πολωνία, διοικητικά προσαρτημένη στην κομητεία Τσιέσιν της Σιλεσίας.

Στη συνέχεια προσαρτήθηκε από τη Ναζιστική Γερμανία στις αρχές του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά τον πόλεμο, επαναφέρθηκε στην Τσεχοσλοβακία.

Το 1946, τα χωριά Λυζμπίτσε, Ντόλνι Λίστνα και Κόνσκα εντάχθηκαν στο Τσίνετς. Κατά τα έτη 1956-1977, χτίστηκε οικιακό συγκρότημα στο Λυζμπίτσε και έγινε το πιο κατοικημένο μέρος της πόλης του Τσίνετς. Στη συνέχεια, το Λυζμπίτσε έγινε το νέο Κέντρο της πόλης, αντικαθιστώντας την Παλιά Πόλη (Στάρε Μιέστο).

Δημογραφικά στοιχεία
--------------------

Ιστορική εξέλιξη πληθυσμού| Έτος | Πληθ.   | ±%   |
| --- | --- | --- |
| 1869 | 7.484 | —     |
| 1880 | 9.811 | +31.1% |
| 1890 | 11.201 | +14.2% |
| 1900 | 13.181 | +17.7% |
| 1910 | 14.187 | +7.6% |
| 1921 | 16.112 | +13.6% |
| 1930 | 19.466 | +20.8% |
| 1950 | 21.610 | +11.0% |
| 1961 | 27.660 | +28.0% |
| 1970 | 36.154 | +30.7% |
| 1980 | 39.750 | +9.9% |
| 1991 | 40.309 | +1.4% |
| 2001 | 38.953 | −3.4% |
| 2011 | 36.263 | −6.9% |
| 2021 | 33.782 | −6.8% |

Οικονομία
---------

Εργαστήριο σιδήρου και χάλυβα
Η εταιρεία Třinec Iron and Steel Works είναι ένας από τους μεγαλύτερους εργοδότες στην Τσεχία. Συμπεριλαμβανομένων μικρότερων εργοστασίων παραγωγής εκτός Τσίνετς, η εταιρεία απασχολεί 7.000 άτομα (το 2021).

Πολιτισμός
----------

Η Ευαγγελική εκκλησία της πόλης
Αντίγραφο της Εκκλησίας Κόρπους Κρίστι
Το μεγαλύτερο γεγονός της χρονιάς είναι το *Hutnický den* ("Ημέρα Μεταλλουργίας"), που περιλαμβάνει πολλές ζωντανές εμφανίσεις από συγκροτήματα και καλλιτέχνες από όλη τη χώρα και το εξωτερικό. Πραγματοποιείται κάθε χρόνο τον Μάιο, αλλά δεν πραγματοποιήθηκε το 2020 και το 2021. 

Από το 1993 έως το 2012, ένα από τα παλαιότερα και πιο διάσημα φεστιβάλ ροκ στην Τσεχία, *το Noc plná hvězd* ("βραδιά με αστέρια"), γινόταν εδώ κάθε χρόνο.

Αθλητισμός
----------

Η πόλη εκπροσωπείται από την επιτυχημένη ομάδα χόκεϊ επί πάγου HC Oceláři Třinec, η οποία παίζει στην Τσεχική Extraliga από το 1995 και έχει κερδίσει τέσσερις φορές. Οι Oceláři παίζουν τους εντός έδρας αγώνες τους στο Werk Arena, το οποίο άνοιξε το 2014 και έχει χωρητικότητα 5.400 θέσεων. Φιλοξένησε επίσης την ομάδα της Τσεχίας στον Παγκόσμιο όμιλο του Davis Cup 2016.

Η ποδοσφαιρική ομάδα της πόλης, FK Třinec, αγωνίζεται στο πρωτάθλημα ποδοσφαίρου Μοραβίας-Σιλεσίας (τρίτη κατηγορία του τσεχικού ποδοσφαιρικού συστήματος).

Η ομάδα FBC Třinec παίζει στο πρώτο επίπεδο του γυναικείου πρωταθλήματος από το 2023 και στο τρίτο επίπεδο του ανδρικού. Η ομάδα παίζει τα παιχνίδια της στο Sport Hall STARS Třinec.

Το Τσίνετς έχει επίσης έναν σύλλογο στίβου, που ιδρύθηκε το 1951. Τα αθλήματα που έχουν παράδοση στο Τσίνετς περιλαμβάνουν τον προσανατολισμό, την άρση βαρών, την ελληνορωμαϊκή πάλη, την ποδηλασία δρόμου και το σκάκι.

Αξιοθέατα
---------

Το Τσίνετς είναι φτωχό σε μνημεία. Το κύριο ιστορικό αξιοθέατο είναι η εκκλησία του Αγίου Αλβέρτου, που χτίστηκε τη δεκαετία του 1880.

Ένα αξιοσημείωτο κτίριο είναι η ξύλινη εκκλησία Κόρπους Κρίστι. Η αρχική εκκλησία του 16ου αιώνα καταστράφηκε από εμπρησμό το 2017. Το 2021, ολοκληρώθηκε ένα αντίγραφο στο ίδιο μέρος. 

Το 1969, η Třinec Iron and Steel Works άνοιξε ένα εταιρικό μουσείο, το οποίο λειτουργεί από κοινού με την πόλη ως μουσείο τόσο της εταιρείας όσο και της πόλης από το 1992.

Αδελφοποιημένες πόλεις
----------------------

Το ΤρΤσίνεςc είναι αδελφοποιημονη τις πόλειςμε: 

* Βιέλσκο-Βιάλα, Πολωνία
* Ζίλινα, Σλοβακία

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Population Census 2021: Population by selected ethnicity». *Public database*. Czech Statistical Office. 27 Μαρτίου 2021.
2. ↑  Mrózek, Robert (1984). «Nazwy miejscowe dawnego Śląska Cieszyńskiego [Local names of former Cieszyn Silesia]» (στα pl). *Topics in Phraseology* (Katowice: University of Silesia in Katowice): 177. ISSN 0208-6336.
3. 1 2  «Historie: Nejstarší období» (στα Τσεχικά). City of Třinec. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
4. 1 2  «Historie: Ve zkratce» (στα Τσεχικά). City of Třinec. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
5. ↑  Piątkowski, Kazimierz (1918). *Stosunki narodowościowe w Księstwie Cieszyńskiem* (στα Πολωνικά). Cieszyn: Macierz Szkolna Księstwa Cieszyńskiego. σελίδες 265, 284.
6. ↑  «Historie: 1901–1945» (στα Τσεχικά). City of Třinec. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
7. ↑  «Ustawa z dnia 27 października 1938 r. o podziale administracyjnym i tymczasowej organizacji administracji na obszarze Ziem Odzyskanych Śląska Cieszyńskiego» (στα pl). *Dziennik Ustaw Śląskich* (Katowice) **18/1938, poz. 35**. 31 October 1938.. Ανακτήθηκε στις 1 July 2014.
8. ↑  «Historie: 1946–1960» (στα Τσεχικά). City of Třinec. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
9. ↑  «Třinecké železárny se ohrazují proti tvrzení o šíření nákazy v průmyslových firmách» (στα Τσεχικά). eHutník. 2 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
10. ↑  «Hutnický den» (στα Τσεχικά). Hutnický den. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
11. ↑  «Rocková Noc plná hvězd po 20 letech skončí. Megakoncertem Nohavici» (στα Τσεχικά). iDnes. 3 Ιανουαρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
12. ↑  «Základní informace» (στα Τσεχικά). Werk Arena. Ανακτήθηκε στις 24 Δεκεμβρίου 2022.
13. ↑  «Úvod» (στα Τσεχικά). FBC Intevo Třinec. Ανακτήθηκε στις 5 Ιανουαρίου 2024.
14. ↑  «Třinecký oddíl atletiky slavil sedmdesáté narozeniny» (στα Τσεχικά). eHutník. 4 Δεκεμβρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
15. ↑  «Areál kostela sv. Alberta» (στα Τσεχικά). National Heritage Institute. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
16. ↑  «Stavba repliky vyhořelého kostela v Gutech se chýlí ke konci. Zbývá doladit interiér» (στα Τσεχικά). Czech Television. 23 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
17. ↑  «Historie» (στα Τσεχικά). Museum of Třinec Iron and Steel Works and the City of Třinec. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.
18. ↑  «Partnerská města» (στα Τσεχικά). City of Třinec. Ανακτήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2022.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Επίσημος ιστότοπος