Ο **μονάρχης της Τόνγκα** είναι ο αρχηγός του κράτους της χώρας. Είναι επίσης διοικητής των Ενόπλων Δυνάμεων, ως Αρχηγός. Σύμφωνα με το Σύνταγμα, το πρόσωπο του βασιλιά είναι ιερό.Η δυναστεία Τουπόου είναι αυτή τη στιγμή η μόνη συνταγματική μοναρχία στην Πολυνησία, καθώς και η μόνη ιθαγενής. Πρώτος μονάρχης της Τόνγκα ήταν ο Τζορτζ Τουπόου Α΄.

Τον Ιούλιο του 2008 λίγες ημέρες πριν την επίσημη στέψη του (1η Αυγούστου), ο βασιλιάς Τζορτζ Τουπόου Ε΄ ανακοίνωσε ότι θα αφήσει τις περισσότερες εξουσίες του και θα ενεργεί στα περισσότερα ζητήματα με βάση τις οδηγίες του πρωθυπουργού του. Ο βασιλιάς διατήρησε τις εξουσίες του διορισμού δικαστών αλλά και της μετατροπής ποινών. Επιπλέον, ο ίδιος ανακοίνωσε τη διενέργεια εκλογών το 2010 και ανήγγειλε κοινοβουλευτική μεταρρύθμιση.

Κατάλογος μοναρχών
------------------

Ακολουθεί κατάλογος με τους μονάρχες που έχουν κυβερνήσει την Τόνγκα.

### Προηγούμενες δυναστείες

Από την αρχαιότητα η Τόνγκα είχε έναν εξαιρετικά μυστικό ανώτατο άρχοντα, τον *Tu'i Tonga*. Η παράδοση υποστηρίζει ότι τον 16ο αιώνα ο Tu'i Tonga ανέθεσε την πολιτική εξουσία σε έναν παράπλευρο κλάδο της βασιλικής οικογένειας, με τον τίτλο *Tu'i Ha'atakalaua*, και ότι γύρω στο 1600 οι Tu'i Ha'atakalaua ανέθεσαν περαιτέρω πολιτική εξουσία στους *Tu'i Kanokupolu*. Το αξίωμα του *Tu'i Ha'atakalaua* έπαψε να υφίσταται στις 10 Μαΐου 1799. Το αξίωμα *Tu'i Kanokupolu* συνεχίστηκε, με κάποιες διακοπές, και πράγματι ο μελλοντικός βασιλιάς *Siaosi Taufa'ahau Tupou I* ήταν ο τελευταίος *Tu'i Kanokupolu* (αν και οι διάδοχοί του ως βασιλιάδες και βασίλισσα θεωρούσαν τους εαυτούς τους ως συνεχείς κατόχους αυτού του αξιώματος). Το τελευταίο μέλος της δυναστείας *Tu'i Tonga* υπηρέτησε μέχρι τις 9 Δεκεμβρίου 1865, οπότε ο Siaosi Taufa'ahau Tupou κυβέρνησε μόνος του ως *Tu'i Kanokupolu*. Στις 4 Νοεμβρίου 1875 η Τόνγκα ιδρύθηκε ως βασίλειο (*Pule 'Anga Fakatui'i'o Tonga* , δηλαδή "Βασίλειο της Τόνγκα").

  

* Τουί Τόνγκα (Tu'i Tonga) περ. 950 έως περ. 1470.
* Τουί Χαατακαλάουα (Tu'i Ha'atakalaua), περ. 1470 έως περ. 1600.
* Τουί Κανοκουπόλου (Tu'i Kanokupolu) περ. 1600 έως σήμερα. Ο Τζορτζ Τουπόου Α΄ ήταν ο 19ος Tuʻi Kanokupolu.

### Δυναστεία Τουπόου

| Εικόνα | Έμβλημα | Όνομα (γέννηση-θάνατος) | Διάρκεια βασιλείας | Σύζυγος |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως |
|  |  | **Τζορτζ Τουπόου Α΄**(1797-1893) | 4 Δεκεμβρίου 1845 | 18 Φεβρουαρίου 1893 | Σαλότε Λουπεπαούου (Sālote Lupepauʻu)] |
|  |  | **Τζορτζ Τουπόου Β΄**(1874-1918) | 18 Φεβρουαρίου 1893 | 5 Απριλίου 1918 | Λαβίνια Βεϊόνγκο (Lavinia Veiongo Fotu)(1899-1902) |
| Ανασέινι Τακίπο(1909-1918) |
|  |  | **Σαλότε Τουπόου Γ΄**(1900-1965) | 5 Απριλίου 1918 | 16 Δεκεμβρίου 1965 | Βιλιάμι Τούνγκι Μαλεϊφίχι |
|  |  | **Ταουφααχάου Τουπόου Δ'**(1918-2006) | 16 Δεκεμβρίου 1965 | 10 Σεπτεμβρίου 2006 | Χαλεβάλου Ματαάχο Αχομέε (Halaevalu Mataʻaho ʻAhomeʻe) |
|  |  | **Τζορτζ Τουπόου Ε΄**(1948-2012) | 10 Σεπτεμβρίου 2006 | 18 Μαρτίου 2012 | *Δεν παντρεύτηκε* |
|  |  | **Αχοέιτου Τουπόου ΣΤ΄**(1959-) | 18 Μαρτίου 2012 | *Σημερινός* | Νανασιπαάου Τουκουάχο (Nanasipauʻu Tukuʻaho) |

Παραπομπές
----------

1. ↑  Σύνταγμα της Τόνγκα
2. ↑  "Tonga's king to cede key powers", BBC, 29 Ιουλίου 2008
3. ↑  «Tongan king to give up absolute rule». CNN. 2008-07-29.. Ανακτήθηκε στις 2008-07-29.
4. ↑  «His Majesty King George Tupou V- A Monarch for a time of change». Fiji Daily Post. 2008-07-29. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2017-12-13.. Ανακτήθηκε στις 2008-07-28.
5. ↑  Royal Ark
6. ↑  Ben Cahoon, World Statesmen