Το ***Ένα παράξενο ζευγάρι*** (Πρωτότυπος τίτλος: *The Odd Couple*) είναι αμερικανική κωμωδία του 1968 σε σκηνοθεσία Τζιν Σακς, παραγωγή Χάουαρντ Κοχ και σενάριο Νιλ Σάιμον, βασισμένη στο θεατρικό έργο του τελευταίου (1965). Πρωταγωνιστούν οι Τζακ Λέμον και Γουόλτερ Ματάου ως δύο χωρισμένοι άντρες, ο νευρωτικός με την καθαριότητα Φίλιξ Άνγκαρ και ο ανέμελος γλεντζές Όσκαρ Μάντισον, που αποφασίζουν να συγκατοικήσουν.

Η ταινία δέχτηκε ευνοϊκές κριτικές και είχε εισπράξεις πάνω από 44,5 εκατομμύρια δολάρια, κατακτώντας την τρίτη θέση στον κατάλογος των ταινιών με τις περισσότερες εισπράξεις του 1968 στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η επιτυχία της ταινίας αποτέλεσε τη βάση για την ομώνυμη τηλεοπτική κωμική σειρά του ABC, με πρωταγωνιστές τον Τόνι Ράνταλ και τον Τζακ Κλάγκμαν ως Φίλιξ και Όσκαρ αντίστοιχα.

Πλοκή
-----

Ο Φίλιξ Άνγκαρ πιάνει δωμάτιο σε ένα άθλιο ξενοδοχείο κοντά στην Πλατεία Τάιμς της Νέας Υόρκης με σκοπό να αυτοκτονήσει πηδώντας από τον ένατο όροφο, αλλά τον πιάνει η μέση του στην προσπάθειά του να ανοίξει το παράθυρο. Φεύγει από το ξενοδοχείο κουτσαίνοντας και προσπαθεί να μεθύσει ενώ παρακολουθεί ημίγυμνες χορεύτριες στο Metropole Cafe, αλλά καταλήγει με πόνο στον αυχένα, όταν κάνει μια απότομη κίνηση πίνοντας ένα σφηνάκι. Φεύγει από το μαγαζί και στέκεται σε μια γέφυρα όπου σκέφτεται να πηδήξει στο νερό.

Εντωμεταξύ, στο βρόμικο διαμέρισμα του χωρισμένου αθλητικογράφου Όσκαρ Μάντισον, είναι ένα ζεστό, υγρό καλοκαιρινό βράδυ. Ο Όσκαρ και οι φίλοι του, Σπιντ, Ρόι, Βίνι και ο αστυνομικός Μάρεϊ έχουν μαζευτεί για ένα παιχνίδι πόκερ, όπως κάθε βρέδυ Παρασκευής. Ο Μάρεϊ ανησυχεί γιατί ο κοινός τους φίλος, Φίλιξ, έχει αργήσει ασυνήθιστα για το παιχνίδι. Ο Σπιντ ενοχλείται γιατί χάνει, ενώ ο Βίνι συνεχίζει να αναφέρει ότι πρέπει να έχει φύγει μέχρι τις 12 και ο Ρόι παραπονιέται για το πόσο ζεστό, βρομερό και ακατάστατο είναι το διαμέρισμα. Το ψυγείο του Όσκαρ είναι χαλασμένο εδώ και δύο εβδομάδες και κάποια στιγμή ο Όσκαρ σερβίρει καφέ και πράσινα σάντουιτς που περιέχουν «είτε πολύ φρέσκο τυρί είτε πολύ παλιό κρέας». Τότε, τηλεφωνεί η γυναίκα του Μάρεϊ και τους ενημερώνει ότι ο Φίλιξ αγνοείται. Στη συνέχεια, ο Όσκαρ τηλεφωνεί στη σύζυγο του Φίλιξ, τη Φράνσις, η οποία του λέει ότι αυτή και ο Φίλιξ έχουν χωρίσει. Καθώς ο Όσκαρ και οι φίλοι του συζητούν τι να κάνουν και ανησυχούν ότι ο Φίλιξ μπορεί να προσπαθήσει να αυτοκτονήσει, έρχεται ο Φίλιξ, χωρίς να γνωρίζει ότι όλοι ήδη ξέρουν πως αυτός και η γυναίκα του έχουν χωρίσει.

Η παρέα προσπαθεί να συμπεριφερθεί αδιάφορα και να προσποιηθεί ότι όλα είναι καλά, αλλά ο Φίλιξ τελικά βάζει τα κλάματα και οι φίλοι του προσπαθούν να τον παρηγορήσουν. Αφού φύγουν όλοι, ο Όσκαρ προτείνει στον Φίλιξ να μετακομίσει μαζί του, αφού ο Όσκαρ ζει μόνος από τότε που χώρισε με τη δική του γυναίκα, την Μπλαντς, λίγο καιρό νωρίτερα. Ο Φίλιξ συμφωνεί και παροτρύνει τον Όσκαρ να μην ντρέπεται να του το πει, εάν τον νευριάσει.

Μέσα σε μόλις μια εβδομάδα, ο Όσκαρ έχει παρανοήσει. Ο Φίλιξ είναι ένα νευρωτικός, ψυχαναγκαστικός παλαβιάρης, που διασχίζει το διαμέρισμα καθαρίζοντας, συμμαζεύοντας και επιπλήττοντας τον Όσκαρ για την ακαταστασία του. Στο επόμενο παιχνίδι πόκερ, ο Ρόι παραπονιέται για το πόσο καθαρό και αποστειρωμένο έχει γίνει το διαμέρισμα και το παιχνίδι τους. Ο Φίλιξ έχει πλύνει ακόμη και τα χαρτιά και αρνείται να διασκεδάσει, περνώντας τον περισσότερο χρόνο του σκεπτόμενος τη Φράνσις. Το παιχνίδι διαλύεται νωρίς και ο Όσκαρ πείθει τον Φίλιξ να χαλαρώσει και να βγουν για λίγο από το διαμέρισμα. Ενώ βρίσκονται σε ένα εστιατόριο, ο Όσκαρ αναφέρει στον Φίλιξ δύο Αγγλιδούλες που γνώρισε πρόσφατα και που μένουν στην πολυκατοικία τους – τις αδερφές Πίτζεον, τη Σέσιλι, διαζευγμένη, και την Γκουέντολιν, χήρα. Ο Όσκαρ τηλεφωνεί στα κορίτσια και κανονίζει διπλό ραντεβού για το επόμενο βράδυ. 

Καθώς ξεκινά το ραντεβού το επόμενο βράδυ, ο Όσκαρ προσπαθεί να κάνει τον Φίλιξ να χαλαρώσει αφήνοντάς τον μόνο με τις δύο ελκυστικές αδελφές, ενώ εκείνος φεύγει από το δωμάτιο για να φτιάξει κοκτέιλ. Αντίθετα, ο Φίλιξ μιλά για τα παιδιά του και τη Φράνσις και βάζει τα κλάματα. Όταν ο Όσκαρ επιστρέφει από την κουζίνα, οι αδελφές κλαίνε τόσο ανεξέλεγκτα όσο και ο Φίλιξ. Όταν ανακαλύπτεται ότι το ρολό κρέας που τόσες ώρες μαγείρευε ο Φίλιξ έχει γίνει στάχτη, οι αδελφές προσφέρονται να μαγειρέψουν και να καλέσουν τον Φίλιξ και τον Όσκαρ στον επάνω όροφο για μια ξέφρενη βραδιά. Όμως, ο Φίλιξ, ο οποίος συνειδητοποιεί ότι είναι ακόμα πολύ δεμένος με τη γυναίκα του, αρνείται να πάει, επιλέγοντας να «τρίψει τις κατσαρόλες και να λουστεί». Ο Όσκαρ πηγαίνει με τα κορίτσια στο διαμέρισμά τους, αλλά καταλήγει να περάσει τη νύχτα πίνοντας τσάι και λέγοντάς τους τα πάντα για τον Φίλιξ.

Έξαλλος για το ότι ο Φίλιξ κατέστρεψε το ραντεβού, ο Όσκαρ του κόβει την καλημέρα και τον ταλαιπωρεί ανακατεύοντας το διαμέρισμα όσο το δυνατόν περισσότερο. Ο Φίλιξ ανταποδίδει απλώς όντας ο εαυτός του και τρελαίνοντας τον Όσκαρ με την ατελείωτη καθαριότητα και τη νευρωτική του συμπεριφορά. Τελικά, η ένταση κορυφώνεται σε μια διαφωνία που καταλήγει με τον Όσκαρ να απαιτεί από τον Φίλιξ να φύγει. Ο Φίλιξ συμμορφώνεται, αλλά ο Όσκαρ νιώθει εξαιρετικά ένοχος επειδή εγκατέλειψε τον φίλο του που είχε ακόμα ανάγκη.

Μετανοιωμένος ποε έδιωξε τον Φίλιξ και μην ξέροντας πού έχει πάει, ο Όσκαρ μαζεύει τους Σπιντ, Ρόι και Βίνι να βοηθήσουν στην αναζήτηση του Φίλιξ στην πόλη, με τον Μάρεϊ να οδηγεί το περιπολικό του από την ατυνομία της Νέας Υόρκης. Μετά από ώρες αναζήτησης, επιστρέφουν στο διαμέρισμα του Όσκαρ για να παίξουν πόκερ και σύντομα ανακαλύπτουν ότι ο Φίλιξ έχει μετακομίσει με τις δύο αδελφές, όταν έρχεται η Γκουέντολιν για να πάρει τα πράγματα του Φίλιξ. Εμφανίζεται ο Φίλιξ και αυτός και ο Όσκαρ ζητούν συγγνώμη ο ένας από τον άλλον, συνειδητοποιώντας ότι έχουν αλληλοεπηρεαστεί και έχουν γίνει αμφότεροι καλύτεροι άνθρωποι. Ο Φίλιξ υπόσχεται ότι την επόμενη εβδομάδα θα πηγαίνει στο συνηθισμένο τους παιχνίδι πόκερ Παρασκευή βράδυ. Μετά την τελική αποχώρηση του Φίλιξ, ο άλλοτε ατημέλητος Όσκαρ λέει στους φίλους του να προσέχουν μη λερώσουν, καθώς συνεχίζεται το παιχνίδι πόκερ στο τέλος της ταινίας.

Διανομή
-------

* Τζακ Λέμον ως Φίλιξ Άνγκαρ
* Γουόλτερ Ματάου ως Όσκαρ Μάντισον
* Χερμπ Έντελμαν ως Μάρεϊ
* Τζον Φίντλερ ως Βίνι
* Ντέιβιντ Σάινερ ως Ρόι
* Λάρι Χέινς ως Σπιντ
* Μόνικα Έβανς ως Σέσιλι
* Κάρολ Σέλεϊ ως Γκουέντολιν
* Μπίλι Μπερντ ως καμαριέρα
* Άιρις Έιντριαν ως σερβιτόρα
* Ανζελίκ Πέτιτζον ως χορεύτρια
* Τεντ Μπενιάδης ως μπάρμαν
* Μπιλ Μπόλντουιν ως αθλητικογράφος

Παραγωγή και κάστινγκ
---------------------

Το *Ενα παράξενο ζευγάρι* δημιουργήθηκε για το Μπρόντγουεϊ και στο αρχικό καστ πρωταγωνίστησαν ο Αρτ Κάρνεϊ ως Φίλιξ και ο Γουόλτερ Ματάου ως Όσκαρ. Για την κινηματογραφική εκδοχή, ο Ματάου επανέλαβε τον ρόλο του ως Όσκαρ και τον Φίλιξ υποδήθηκε ο Τζακ Λέμον, ο οποίος δεν είχε παίξει ποτέ ξανά τον ρόλο. Κάποια στιγμή, πιθανοί υποψήφιοι για την κινηματογραφική παραγωγή φαίνεται ότι ήταν ο Φρανκ Σινάτρα (ως Φίλιξ) και ο Τζάκι Γκλίσον (ως Όσκαρ). Ο Ντικ Βαν Ντάικ και ο Τόνι Ράνταλ ήταν επίσης μεταξύ εκείνων που εξετάστηκαν για τον ρόλο του Φίλιξ (ο Ράνταλ αργότερα υποδύθηκε τον Φίλιξ στην τηλεοπτική σειρά του 1970). Ομοίως, ο Μίκι Ρούνεϊ και ο Τζακ Κλούγκμαν (ο οποίος αντικατέστησε τον Ματάου στο Μπρόντγουεϊ ως Όσκαρ και αργότερα θα τον έπαιζε στην τηλεοπτική σειρά του 1970) θεωρούνταν επίσης ότι θα υποδύονταν τον Όσκαρ. Μεγάλο μέρος του αρχικού σεναρίου από το θεατρικό έργο έχει διατηρηθεί στην ταινία, αν και το σκηνικό επεκτείνεται: αντί να διαδραματίζεται εξ ολοκλήρου στο διαμέρισμα του Όσκαρ, ο Σάιμον πρόσθεσε μερικές σκηνές που διαδραματίζονται σε διάφορες τοποθεσίες της Νέας Υόρκης (όπως η σκηνή στο Στάδιο Σι στο Κουίνς).

Η ταινία έκανε πρεμιέρα στο Radio City Music Hall το 1968. Ήταν μια επιτυχία και χάρισε στον Νιλ Σάιμον μια υποψηφιότητα για Όσκαρ Προσαρμοσμένου Σεναρίου. Η ταινία ήταν επίσης υποψήφια για το Χρυσή Σφαίρα Καλύτερης Ταινίας - Μιούζικαλ ή Κωμωδία και οι Λέμον και Ματάου ήταν και οι δύο υποψήφιοι για το Χρυσή Σφαίρα.

Η σκηνή στο Στάδιο Σι γυρίστηκε ακριβώς πριν από έναν πραγματικό αγώνα μεταξύ των New York Mets και των Pittsburgh Pirates στις 27 Ιουνίου 1967. Ο Ρομπέρτο Κλεμέντε κλήθηκε να παίξει, αλλά αρνήθηκε να το κάνει και τη θέση του πήρε ο Μπιλ Μαζερόσκι. 

Σε μία από τις υπαίθριες σκηνές της ταινίας, ο Φίλιξ ψωνίζει στο Bohack, μια αλυσίδα σούπερ μάρκετ με έδρα το Κουίνς, πανταχού παρούσα στην περιοχή της Νέας Υόρκης στα μέσα του 20ού αιώνα. Το τελευταίο Bohack έκλεισε το 1977. 

### Θεματική μουσική

Το βραβευμένο τζαζ μουσικό θέμα συνέθεσε ο Νιλ Χέφτι. Το εμβληματικό σήμερα θέμα χρησιμοποιήθηκε και στη συνέχεια της ταινίας, με πρωταγωνιστές τους Λέμον και Ματάου που κυκλοφόρησε 30 χρόνια αργότερα και διασκευάστηκε για την τηλεοπτική σειρά του 1970 όπου χρησιμοποιήθηκε στους τίτλους έναρξης. Το τραγούδι έχει επίσης στίχους που ακούγονται σπάνια, γραμμένους από τον Σάμι Καν.

Υποδοχή
-------

Το *Ένα παράξενο ζευγάρι* κέρδισε τόσο την αναγνώριση των κριτικών όσο και την εισπρακτική επιτυχία. Έκανε πρεμιέρα στο Radio City Music Hall της Νέας Υόρκης στις 2 Μαΐου 1968 όπου συνεχίστηκε κάνοντας ρεκόρ 14 εβδομάδων με εισπρακτικό ρεκόρ 3,1 εκατομμυρίων δολαρίων. Κέρδισε πάνω από 44,5 εκατομμύρια δολάρια στις Ηνωμένες Πολιτείες και έγινε η τρίτη ταινία με τις περισσότερες εισπράξεις το 1968. 

Η ταινία έχει αναγνωριστεί από το Αμερικανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου.

### Τηλεοπτική σειρά

Η ταινία δημιούργησε μια spin-off τηλεοπτική σειρά το 1970, με τον ίδιο τίτλο, που προβαλλόταν στις ΗΠΑ μέχρι το 1975.

### Σίκουελ

Το σίκουελ με τίτλο *Ένα παράξενο ζευγάρι σε θεότρελο ταξίδι* (*The Odd Couple II)*, ένωσε ξανά τον Λέμον και τον Ματάου 30 χρόνια αργότερα, δημιουργώντας ένα από τα μεγαλύτερα κενά μεταξύ πρωτότυπης ταινίας και σίκουελ με τους ίδιους πρωταγωνιστές.

Παραπομπές
----------

1. ↑  www.imdb.com/title/tt0063374/. Ανακτήθηκε στις 11  Ιουλίου 2016.
2. 1 2 3 4 5 6 7  www.filmaffinity.com/en/film752430.html. Ανακτήθηκε στις 11  Ιουλίου 2016.
3. 1 2 3 4 5 6 7  www.bbfc.co.uk/releases/odd-couple-1970-1. Ανακτήθηκε στις 11  Ιουλίου 2016.
4. 1 2 3 4 5 6  www.imdb.com/title/tt0063374/fullcredits. Ανακτήθηκε στις 11  Ιουλίου 2016.
5. 1 2 3 4 5  (Τσεχικά) *Česko-Slovenská filmová databáze*. 2001.
6. ↑  (Αγγλικά) *Internet Movie Database*. www.imdb.com/title/tt0063374/releaseinfo. Ανακτήθηκε στις 14  Απριλίου 2017.
7. ↑  (Possibly a reference to the two young female characters in Oscar Wilde's play The Importance of Being Earnest, who share the same names).
8. ↑  «Archived copy». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Απριλίου 2015. Ανακτήθηκε στις 31 Μαρτίου 2015.
9. ↑  «The Odd Couple tv theme lyrics and voice over». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Φεβρουαρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 18 Φεβρουαρίου 2007.
10. ↑  North American rentals were $18.5 million.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* *The Odd Couple*   στην IMDb
* *Ένα παράξενο ζευγάρι (ταινία)* στο AllMovie
* *Ένα παράξενο ζευγάρι* στον κατάλογο του Αμερικανικού Ινστιτούτου Κινηματογράφου
* *The Odd Couple* στο Box Office Mojo