«Η Παρθένος εν δόξη με τον Άγιο Ιωάννη τον Βαπτιστή, τον Άγιο Τισιανό, και δωρητή», έργο του Πομπόνιο Αμαλτέο, 1563
Ο **Πομπόνιο Αμαλτέο** (ιταλ. *Pomponio Amalteo*, 1505 – 9 Μαρτίου 1588) ήταν Ιταλός ζωγράφος της βενετικής σχολής.

Βιογραφικά στοιχεία
-------------------

Ο Αμαλτέο γεννήθηκε στη μικρή πόλη Μόττα ντι Λιβέντσα, κοντά στη Βενετία. Υπήρξε μαθητής του Ιλ Πορντενόνε, του οποίου έγινε και γαμπρός το 1534. Μιμήθηκε το καλλιτεχνικό ύφος του δασκάλου του, τού οποίου το ατελιέ στο Φριούλι κληρονόμησε και στην περιοχή αυτή ζωγράφισε τα περισσότερα έργα του. Καθώς ο Πορντενόνε ήταν όλο και περισσότερο δραστήριος στη Βενετία τη δεκαετία του 1530, ο Αμαλτέο μπόρεσε να αναδειχθεί ως αυτοδύναμος μετρ.

Τα έργα του Αμαλτέο αποτελούνται κυρίως από νωπογραφίες και παραστάσεις της κόγχης του ιερού εκκλησιών (*altarpieces*). Πολλά από αυτά τα έργα έχουν φθαρεί σημαντικά με την πάροδο των αιώνων, όπως στον ναό της Αγίας Μαρίας των Μπαττίστι και ο «Άγιος Σεβαστιανός» (1533) στον καθεδρικό ναό του Σαν Βίτο αλ Ταλιαμέντο. Πέντε πίνακές του με θέματα παρμένα από τη ρωμαϊκή ιστορία κοσμούν το «Μέγαρο των Νοταρίων» στο Μπελλούνο.

Η τεχνοτροπία του Αμαλτέο διαφοροποιείται από εκείνη του Πορντενόνε στις ασθενέστερες σκιάσεις, στα φωτεινότερα χρώματα και στις λιγότερο κομψές αναλογίες των μορφών. Πιθανώς όμως υπήρξε ο πλέον «φτασμένος» από τους μαθητές του Πορντενόνε.

Ο αδελφός του, ο Τζιρολάμο Αμαλτέο (*Girolamo Amalteo*), λέγεται ότι βοηθούσε τον Πομπόνιο στο έργο του. Η κόρη του, η Κιντίλια, είχε επίσης τη φήμη καλής ζωγράφου, στην περίπτωσή της μιας εξαιρετικής προσωπογράφου, και παντρεύτηκε επίσης ζωγράφο, τον Τζουζέππε Μορέττο. Ο Τζιρολάμο, πέρα από τη βοήθεια στον αδελφό του, φιλοτέχνησε μικρές νωπογραφίες και ένα έργο στο ιερό του ναού του Αγίου Βίτου.

Μαθητές του Πομπόνιο Αμαλτέο ήταν οι Σεμπαστιάνο Σεκκάντε (*Sebastiano Seccante*, 1534-1581) και Τζοβάννι Αντόνιο Αγκοστίνι (*Giovanni Antonio Agostini*).

Ο Πομπόνιο Αμαλτέο πέθανε στο Σαν Βίτο αλ Ταλιαμέντο σε ηλικία 82 ή 83 ετών.

Παραπομπές
----------

1. ↑  *Διεθνές Πρότυπο Aναγνωριστικό Ονόματος*. 0000 6629 1139 0000 0000 6629 1139. Ανακτήθηκε στις 14  Αυγούστου 2015.
2. ↑  «Pomponio Amalteo». (Αγγλικά) *Union List of Artist Names*. 500009735.
3. ↑  «Pomponio Amalteo». *British Museum person-institution thesaurus*. 17233.
4. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) *Gemeinsame Normdatei*. 123455235. Ανακτήθηκε στις 14  Αυγούστου 2015.
5. ↑  «Dizionario Biografico degli Italiani». (Ιταλικά) *Dizionario Biografico degli Italiani*. 1960. pomponio-amalteo.
6. ↑  (Ολλανδικά) *RKDartists*. rkd.nl/explore/artists/1443. Ανακτήθηκε στις 27  Αυγούστου 2017.
7. ↑  «Pomponio Amalteo». (Αγγλικά) *Benezit Dictionary of Artists*. Oxford University Press. 2006. B00003760. ISBN-13 978-0-19-977378-7.
8. ↑  «Amalteo, Pomponio» 12  Δεκεμβρίου 2017.
9. ↑  «Identifiants et Référentiels». (Γαλλικά) *IdRef*. Agence bibliographique de l'enseignement supérieur. Ανακτήθηκε στις 5  Μαρτίου 2020.
10. 1 2  *Τσεχική Εθνική Βάση Δεδομένων Καθιερωμένων Όρων*. xx0213809. Ανακτήθηκε στις 18  Δεκεμβρίου 2022.
11. ↑  «Pomponio Amalteo (Motta di Livenza 1505–1588 San Vito al Tagliamento)». Princeton University Art Museum. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Μαΐου 2016. Ανακτήθηκε στις 5 Ιουλίου 2023.
12. ↑  *Encyclopædia Britannica* 1911
13. ↑  Antonio Zambaldi: *Monumenti storici di Concordia Serie dei Vescovi Concordiesi ed Annali*, σελ. 288
14. ↑  Hobbes, James R. (1849). *Picture collector's manual adapted to the professional man, and the amateur*. Λονδίνο: T&W Boone. σελ. 4.
15. ↑  Vincenzo Joppi: *Contributo secondo-quarto ed ultimo, alla storia dell'arte nel Friuli*, σελ. 39

Πηγές
-----

* Rose, Hugh James: Το λήμμα «Amalteo» στο *New General Biographical Dictionary*, εκδ. B. Fellowes et al. Λονδίνο 1857, τόμος 1, σελ. 376
* Freedberg, Sydney J. (1993). Pelican History of Art, επιμ. *Painting in Italy, 1500-1600*. Penguin Books Ltd. σελ. 357.

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Πομπόνιο Αμαλτέο** |


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 77222575
* **Europeana**: agent/base/157365
* LCCN: n82101751
* ISNI: 0000 0000 6629 1139
* GND: 123455235
* SUDOC: 094117195
* BNF: cb150682655 (data)
* ULAN: 500009735
* NKC: xx0213809
* ICCU: SBLV161250
* RKD: 1443

 |

 |