Η **Δυναστεία του Κρούμου**, βουλγαρ. Крумова династия, αναφέρεται στην οικογένεια των χάνων των Βουλγάρων και μετά βασιλέων της Βουλγαρίας, που ιδρύθηκε από τον Κρουμ (ηγεμόνευσε το διάστημα 803-814). Αρχικά οι χάνοι εξόντωναν τους χριστιανούς. Οι μετέπειτα βασιλείς διεκδίκησαν το αυτοκρατορικό αξίωμα ως μονάρχες της λεγόμενης Πρώτης Βουλγαρικής Αυτοκρατορίας το διάστημα 803-991. Κατά την περίοδο αυτή η Βουλγαρία υιοθέτησε τον Χριστιανισμό και έφθασε στη μέγιστη εδαφική έκτασή της· άνθησε μία χρυσή εποχή πολιτισμού και λογοτεχνίας. Υπό την προστασία των μοναρχών η Βουλγαρία έγινε ο τόπος γέννησης του Κυριλλικού αλφαβήτου· τα Παλαιά Βουλγαρικά έγιναν η κοινή γλώσσα (lingua franca) για ένα μεγάλο μέρος της Ανατολικής Ευρώπης και έγιναν γνωστά ως Παλαιά Εκκλησιαστικά Σλαβονικά. Ως αποτέλεσμα της νίκης των Βουλγάρων κατά τον Ρωμαιο-Βουλγαρικό πόλεμο των ετών 913-927, η Ρωμανία αναγνώρισε τον βασιλικό τίτλο των Βουλγάρων ηγεμόνων και τη Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία ως ένα ανεξάρτητο Πατριαρχείο. 

Ο γενάρχης του Οίκου Κρούμος σε μικρογραφία του 14ου αι.
Ο τελευταίος εκπρόσωπος της δυναστείας, ο Ρομάν (βασ. 977-991), φυλακίστηκε και έπειτα από έξι χρόνια απεβίωσε εγκάθειρκτος. Τον διαδέχθηκε ο Σαμουήλ (βασ. 997-1014) του Οίκου των Κομητοπούλων, που είχε κάνει τον Ρομάν κατ'όνομα επικεφαλής του κράτους το 977, με σκοπό να αποφύγει τη σύγκρουση.

Ιστορία
-------

Ο Κρούμος ήταν αρχικά φύλαρχος στην Παννονία. Το παρελθόν του και τα συμβάντα γύρω από τη διαδοχή του ως χάνου των Βουλγάρων δεν μας είναι γνωστά. Εκτιμάται ότι ήταν απόγονος του χάνου Κουμπράτ (π.632-665) και ότι η εξουσία του σημάδευσε την επιστροφή της φυλής του Ντούλο, της πρώτης δυναστείας των Βουλγάρων.

Τα μέλη που έγιναν ηγεμόνες
---------------------------

κνιάζ(ος) = πρίγκιπας, τσάρ(ος) = αυτοκράτορας

* Κρούμος χάνος 803-814.
* Ομουρτάγ χάνος 814-831.
* Μαλαμίρ χάνος 831-836.
* Πρέσιαν Α΄ χάνος 836-852.
* Βόρις Α΄ χάνος, μετά κνιάζος 852-889.
* Βλαντιμίρ-Ρασάτε κνιάζος 889-893.
* Συμεών Α΄ κνιάζος, μετά τσάρος 893-927.
* Πέτρος Α΄ τσάρος 927-969.
* Βόρις Β΄ τσάρος 969-971.
* Ρομάν τσάρος 977-991.

Γενεαλογία του Οίκου του Κρούμου
--------------------------------

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |   |   |   |   |   |   |   | Κρούμοςχάνος των Βουλγάρων |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   | Ομουρτάγχάνος των Βουλγάρων |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|   |   |   |   | άγιος Ενραβόταδιάδοχος |   | Ζβινίτσα |   | Μαλαμίρχάνος των Βουλγάρων |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   | Πρέσιαν Α΄χάνος των Βουλγάρων |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |
|   |   |   |   |   |   |   |   | Βόρις Α΄χάνος των Βουλγάρωνσύζ. Μαρία |   | Άννα |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
| Βλαδίμηροςκνιάζ των Βουλγάρων |   | Γαβριήλ |   | Συμεών Α΄βασ. της Βουλγαρίαςσύζ. Μαρία Σουρσούβουλ |   | Ευπραξία |   | Άννασύζ. Συμεών ταρκάν |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|   |   |   |   | Μιχαήλδιάδοχος |   | Πέτρος Α΄βασ. της Βουλγαρίαςσύζ. Ειρήνη Λεκαπηνή |   | Ιβάν |   | Βενιαμίν |  |
|
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |
|   |   |   |   | Βόρις Β΄βασ. της Βουλγαρίας |   | Ρομάν/Ρωμανόςβασ. της Βουλγαρίας |   | Πλενιμίρ |  |
|

Πηγές
-----

* Fine, John V. A. Jr. (1991) [1983]. The Early Medieval Balkans: A Critical Survey from the Sixth to the Late Twelfth Century. Ann Arbor, Michigan: University of Michigan Press. ISBN 0-472-08149-7.