Η **βενζυλαμίνη** ή **φαινυλομεθαναμίνη** ή **αμινομεθυλοβενζόλιο** είναι μια πρωτοταγής αρωματική αμίνη, με χημικό τύπο C7H9N. Το μόριὀ της αποτελείται από μια βενζυλική ομάδα (PhCH2- ή Bn-) και μια αμινομάδα (-ΝΗ2). Στις «συνηθισμένες συνθήκες», δηλαδή θερμοκρασία 25 °C και πίεση 1 atm, η βενζυλαμίνη είναι ένα άχρωμο υγρό με οσμή που μοιάζει μ' αυτήν της αμμωνίας. Είναι μια ένωση που χρησιμοποιείται συχνά ως μητρική ύλη για τη σύνθεση άλλων.

Παραγωγή
--------

### Από βενζυλαλογονίδιο

#### Μέθοδος Hoffmann

Με επίδραση αμμωνίας σε βενζυλαλογονίδιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}X+2NH\_{3}{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NH\_{2}+NH\_{4}X} }

* Μειονόκτημα της μεθόδου είναι ότι συμπαράγονται διβενζυλαμίνη και τριβενζυλαμίνη ακόμη και αλογονούχο τετραβενζυλαμμώνιο.

#### Με επίδραση νατραμίδιου σε βενζυλαλογονίδιο

Με επίδραση διαλύματος νατραμίδιου σε βενζυλαλογονίδιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}X+NaNH\_{2}{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NH\_{2}+NaX} }

#### Με αντιδραστήρια Grignard

Μέσω οργανομαγνησιακών ενώσεων και χλωραμίνης:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}X+Mg{\xrightarrow {|Et\_{2}O|}}PhCH\_{2}MgX{\xrightarrow {+NH\_{2}Cl}}PhCH\_{2}NH\_{2}+MgXCl\downarrow } }

### Αναγωγή νιτροφαινυλομεθανίου

Με αναγωγή νιτροφαινυλομεθανίου:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NO\_{2}+3H\_{2}{\xrightarrow[{600^{o}C}]{Ni}}PhCH\_{2}NH\_{2}+2H\_{2}O} }  

ή  

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NO\_{2}+3Fe+6HCl{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NH\_{2}+3FeCl\_{2}+2H\_{2}O} }

### Αναγωγή βενζονιτριλίου

Με αναγωγή βενζονιτριλιου:

{\displaystyle \mathrm {PhCN+2H\_{2}{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NH\_{2}} }

### Αποικοδόμηση 2-φαινυλαιθαναμιδίου

Με αποικοδόμηαη 2-φαινυλαιθαναμιδίου κατά Hofmann:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}CONH\_{2}+Br\_{2}+4KOH{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NH\_{2}+K\_{2}CO\_{3}+2KBr+2H\_{2}O} }

### Αναγωγική αμίνωση βενζαλδεΰδης

Με αναγωγική αμίνωση βενζαλδεΰδης παράγεται βενζυλαμίνη:

{\displaystyle \mathrm {PhCHO+NH\_{3}{\xrightarrow {-H\_{2}O}}PhCH=NH{\xrightarrow[{-PhCOOH}]{+PhCHO}}PhCH\_{2}NH\_{2}} }
  

ή
  

{\displaystyle \mathrm {PhCHO+NH\_{3}{\xrightarrow {-H\_{2}O}}PhCH=NH{\xrightarrow[{Ni}]{+H\_{2}}}PhCH\_{2}NH\_{2}} }

Χημικές ιδιότητες και παράγωγα
------------------------------

### Συμπεριφορά βάσης

Συμπεριφορά βάσης - Παράγει άλατα με οξέα:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+H\_{2}O{\rightleftarrows }PhCH\_{2}NH\_{3}^{+}+OH^{-}} }  

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HCl{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NH\_{3}^{+}Cl^{-}} }

### Επίδραση νιτρώδους οξέος

* Το νιτρώδες οξύ είναι σχετικά ασταθές και γι' αυτό παράγεται συνήθως επί τόπου (*«in citu»*) με την παρακάτω αντίδραση:

{\displaystyle \mathrm {NaNO\_{2}+HCl{\xrightarrow {5^{o}C}}HNO\_{2}+NaCl} }

1. Απαμίνωση - μετατροπή σε βενζυλική αλκοόλη:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}{\xrightarrow[{H^{+},H\_{2}O}]{\triangle }}PhCH\_{2}OH+H\_{2}O+N\_{2}\uparrow } }

2. Απαμίνωση - μετατροπή σε αλκυλοβενζυλαιθέρα:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+ROH{\xrightarrow[{H^{+}}]{\triangle }}PhCH\_{2}OR+2H\_{2}O+N\_{2}\uparrow } }

3. Απαμίνωση - μετατροπή σε ιωδομεθυλοβενζόλιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+KI{\xrightarrow {\triangle }}PhCH\_{2}I+H\_{2}O+KOH+N\_{2}\uparrow } }

4. Απαμίνωση - μετατροπή σε αλομεθυλοβενζόλιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+CuX{\xrightarrow[{H^{+}}]{\triangle }}PhCH\_{2}X+H\_{2}O+CuOH\downarrow +N\_{2}\uparrow } }

* όπου X εδώ χλώριο ή βρώμιο.

5. Απαμίνωση - μετατροπή σε φθορομεθυλοβενζόλιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+HBF\_{4}{\xrightarrow {\triangle }}PhCH\_{2}F+2H\_{2}O+BF\_{3}+N\_{2}\uparrow } }

6. Απαμίνωση - μετατροπή σε νιτρομεθυλοβενζόλιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+NaNO\_{2}{\xrightarrow[{HBF\_{4}}]{\triangle }}PhCH\_{2}NO\_{2}+H\_{2}O+NaOH+N\_{2}\uparrow } }

7. Απαμίνωση - μετατροπή σε βενζυλική θειόλη:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+KSH{\xrightarrow {\triangle }}PhCH\_{2}SH+H\_{2}O+KOH+N\_{2}\uparrow } }

8. Απαμίνωση - μετατροπή σε φαινυλαιθανονιτρίλιο:

{\displaystyle \mathrm {2PhCH\_{2}NH\_{2}+2HNO\_{2}+Cu(CN)\_{2}{\xrightarrow {\triangle }}PhCH\_{2}CN+2H\_{2}O+Cu(OH)\_{2}\downarrow +2N\_{2}\uparrow } }

9. Απαμίνωση - μετατροπή σε βενζυλαρύλιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+HNO\_{2}+A\_{r}H{\xrightarrow[{Cu^{+}}]{\triangle }}PhCH\_{2}A\_{r}+2H\_{2}O+2N\_{2}\uparrow } }

### Αλκυλίωση

Παράγει δευτεροταγείς βενζυλαμίνες με αλκυλαλογονίδια (RX). Π.χ.::

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+RX{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NHR+HX} }

### Ακυλίωση αμινομάδας

1. Με ακυλαλογονίδια.:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+RCOX{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NHCOR+HX} }

2. Με ανυδρίτες καρβονικών οξέων:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+(RCO)\_{2}O{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NHCOR+RCOOH} }

3. Με εστέρες:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+RCOOR{\acute {}}{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NHCOR+R{\acute {}}OH} }

### Ιμίνες

Με καρβονυλικές ενώσεις δείνει ιμίνες. Π.χ. με αλδεΰδες (RCHO) δίνει:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+RCHO{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}N=CHR+H\_{2}O} }

### Οξείδωση

Οξειδώνεται προς νιτροφαινυλομεθάνιο:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+3H\_{2}O\_{2}{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NO\_{2}+4H\_{2}O} }

### Υδρογονόλυση

Μετά την παραγωγή Ν,Ν-διαλκυλοβενζυλαμίνης, μπορεί να υδρογονολυθεί, σχηματίζοντας τολουόλιο και δευτεροταγή αμίνη:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+2RBr{\xrightarrow {}}PhCH\_{2}NR\_{2}+2HBr} }
  

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NR\_{2}+H\_{2}{\xrightarrow {}}PhCH\_{3}+R\_{2}NH} }

### Προσθήκη

Δίνει αντιδράσεις προσθήκης σε αλκένια. Π.χ. με αιθένιο δίνει αιθυλοβενζυλαμίνη:

{\displaystyle \mathrm {PhCH\_{2}NH\_{2}+CH\_{2}=CH\_{2}{\xrightarrow {}}CH\_{3}CH\_{2}NHCH\_{2}Ph+4H\_{2}O} }

Σημειώσεις και αναφορές
-----------------------

1. 1 2 3  Record in the GESTIS Substance Database from the IFA
2. 1 2 3 4  Benzylamine at en:Sigma-Aldrich
3. ↑  Hall, H.K. (1957). J. Am. Chem. Soc. 79 (20): 5441. doi:10.1021/ja01577a030.
4. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 243, §10.2.Α.
5. ↑  SCHAUM'S OUTLINE SERIES, ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ, Μτφ. Α. Βάρβογλη, 1999: Σελ. 324, §18.2.1,
6. ↑  SCHAUM'S OUTLINE SERIES, ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ, Μτφ. Α. Βάρβογλη, 1999: Σελ. 324, §18.2.2,
7. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982, 359, §16.4.7α
8. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 243, §10.2.Β4.
9. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 243, §10.2.Β2α.
10. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 243, §10.2.Β2β.
11. ↑  SCHAUM'S OUTLINE SERIES, ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ, Μτφ. Α. Βάρβογλη, 1999: Σελ. 325, §18.2Δ,
12. 1 2  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982, σελ.218-219, §9.5.6.
13. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 245, §10.5.1. και §10.5.2α.
14. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1α.
15. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1β.
16. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1γ.
17. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1δ
18. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1ε.
19. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1ζ.
20. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1η.
21. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1θ.
22. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 399, §18.6.1ι.
23. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 243, §10.2Α.
24. ↑  Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982: Σελ. 245, §10.5.4.
25. 1 2  SCHAUM'S OUTLINE SERIES, ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ, Μτφ. Α. Βάρβογλη, 1999: Σελ. 331, §18.3Γ.
26. ↑  Gatto, V. J.; Miller, S. R.; Gokel, G. W. (1993), "4,13-Diaza-18-Crown-6", Org. Synth.; Coll. Vol. 8: 152 (example of alklylation of benzylamine followed by hydrogenolysis).

Πηγές
-----

1. Γ. Βάρβογλη, Ν. Αλεξάνδρου, *Οργανική Χημεία*, Αθήνα 1972
2. Α. Βάρβογλη, «Χημεία Οργανικών Ενώσεων», παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1991
3. SCHAUM'S OUTLINE SERIES, ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ, Μτφ. Α. Βάρβογλη, 1999
4. Ασκήσεις και προβλήματα Οργανικής Χημείας Ν. Α. Πετάση 1982

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Αμίνες (NR3) |
| --- |
|  |
| Ανόργανες αμίνες | 
Φθοραμίνη (NH2F)  · Διφθοραμίνη (NHF2)  · Τριφθοριούχο άζωτο (NF3)  · Χλωραμίνη (NH2Cl)  · Βρωμαμίνη (NH2Br)  · Υδροξυλαμίνη (NH2OH)  · Θειυδροξυλαμίνη (NH2SH)  · Οξιδαμίνη (HNO)  · Σιλαναμίνη (SiH3NH2)  · Δισιλυλαμίνη (SiH3NHSiH3)  · Σιλανοδιαμίνη [SiH2(NH22)]   · Φωσφιναμίνη (PH2NH2) |
|  |
| Αλκαναμίνες | 
Μεθαναμίνη (MeNH2)  · Αιθαναμίνη (EtNH2)  · Διμεθυλαμίνη (Me2NH)  · 1-προπαναμίνη (PrNH2))  · 2-προπαναμίνη (iPrNH2)  · 1-πενταναμίνη (BuCH2NH2)  · 1-επταναμίνη [Bu(CH2)3]  |
|  |
| Αλκεναμίνες | 
Αιθεναμίνη (ViNH2)  · 1-προπεν-1-αμίνη (MeCH=CHNH2)  · 2-προπεν-1-αμίνη (ViCH2NH2)  · προπεν-2-αμίνη [Me2C(NH2)=CH2) |
|  |
| Ισοκυκλικές κυκλοαλκαναμίνες | 
Κυκλοπροπαναμίνη [(CH2CH(NH2)CH2)]  |
|  |
| Αλκανοτριαμίνες | 
1,2,3-προπανοτριαμίνη [H2NCH2CH(NH2)CH2NH2]  |
|  |
| Αρωματικές αμίνες | 
ανιλίνη (PhNH2)  · N-μεθυλανιλίνη (PhNHMe)  · Βενζυλαμίνη (BnNH2)  · ο-τολουϊδίνη [o-C6H4(Me)Ph]   · μ-τολουϊδίνη [μ-C6H4(Me)Ph]   · π-τολουϊδίνη [π-C6H4(Me)Ph]   · N-αιθυλανιλίνη (PhNHEt)  · 1-φαινυλαιθαναμίνη [PhCH(Me)NH2]   · [2-φαινυλαιθαναμίνη (BnCH2NH2)  · ο-αιθυλανιλίνη [o-C6H4(Et)Ph]   · 1-ναφθυλαμίνη  · 2-ναφθυλαμίνη |
|  |
| Ετεροκυκλικές αμίνες | 
Αζιριδίνη (C2H5N)  · Αζετιδίνη (C3H7N)  · Πυρρολιδίνη (C4H5N)  · 2,3-διυδροπυρρόλιο (C4H7N)  · 1H-αζεπίνη (C6H7N)  · Αζασιλιριδίνη (CH5NSi) |
|  |
| Ετεροαρωματικές αμίνες | 
Πυρρόλιο (C4H5N)  · Βενζαζεπίνη  · Δελταμίνη |
|  |
| Οργανικές αλαμίνες | 
N-φθορομεθαναμίνη (MeNHF)  · 1-φθορομεθαναμίνη (FCH2NH2)  · N,N-διφθορομεθαναμίνη (MeNF2)  · N-φθοραιθαναμίνη (EtNHF) |
|  |
| Οργανικές υδροξυλαμίνες | 
N-μεθυλυδροξυλαμίνη (MeNHOH)  · N-αιθυλυδροξυλαμίνη (EtNHOH) |
|  |
| Κυαναμίδια | 
Κυαναμίδιο |

 |