Λίθινη πινακίδα από το Σιππάρ με τον θεό Σαμάς ένθρονο μπροστά από τον ηλιακό δίσκο. 850 π.Χ. (Βρετανικό Μουσείο)
Ο **Ούτου** στη Μεσοποταμιακή μυθολογία είναι ο θεός-Ήλιος των Σουμερίων που σε υστερότερη φάση οι Ακκάδες αποκαλούσαν Σαμάς.

Η λέξη "*ούτου*" αποτελεί μεταγραφή του σουμεριακού εικονογράμματος που σημαίνει *ήλιος,* δηλαδή *του* 𒌓. Το 𒀭𒌓 μεταγράφεται ως dUTU, δηλαδή DINGIR.UTU και σημαίνει *θεός Ήλιο*ς. Το πρώτο σύμβολο, 𒀭, μεταγράφεται ως DINGIR και είναι το σουμεριακό λογόγραμμα που σημαίνει *θεός* (το χρησιμοποιούσαν για να αποδώσουν το όνομα του θεού του ουρανού, που ονομαζόταν Άνου)*.*

Το 𒀭𒌓 εμφανίζεται στα πρωιμότερα γραπτά αρχεία (πήλινες πινακίδες) των Σουμερίων. 

Το "*ούτου*" (*ù-tu-(d)* μεταφράζεται και ως "δίνω ζωή/δημιουργώ".

Πολλοί βασιλείς χρησιμοποιούσαν το όνομα του Ούτου στην αρχή του ονόματός τους, όπως π.χ. ο *Ούτου Χέγκαλ* της Ούρουκ, θέλοντας να παρουσιάσουν τον εαυτό τους ως ίσο με τον θεό-Ήλιο. Σε αυτή την περίπτωση η λέξη "*ούτου" είχε την έννοια υψηλότατος/μεγαλειότατος.*

Ο Ούτου ήταν και ο θεός της δικαιοσύνης. Στο καθημερινό του ταξίδι στον ουρανό ο ήλιος τα βλέπει όλα, και ίσως για αυτό οι Μεσοποτάμιοι θεωρούσαν τον **Ούτου/Σαμάς** θεό της δικαιοσύνης, του δίκαιου και της αλήθειας.

Στην μεσοποταμιακή πόλη Λάρσα βρισκόταν το κυριότερο ιερό του Ούτου. Ο ναός του λεγόταν "*É-babbar"* που σημαίνει "*ο ακτινοβόλος οίκος*". Στην Σιππάρ (σημερινό Τελ Άμπου Χάμπα) βρισκόταν το βασικότερο ιερό του ακκαδικού Σαμάς.

Στα Σουμεριακά το *é* είναι η μεταγραφή (προφορά) του συμβόλου της σφηνοειδούς γραφής που αντιστοιχεί στις λέξεις *oίκος* ή *ναός,* και το *babbar* είναι η μεταγραφή των σφηνοειδών συμβόλων που αντιστοιχούν στις λέξεις *λευκός* ή *φωτεινός*.

Ο Ούτου αποτελούσε με την Άντου στην Ούρουκ θεϊκό ζεύγος. Η Άντου ήταν η μητέρα της Ιστάρ. Η Άντου είναι γνωστή και ως Άγια ή Ανουνίτουμ (λεγόταν επίσης και Σερίντα)

Στη σουμεριακή παράδοση ο Ούτου ήταν γιος του θεού της σελήνης, Νάννα, και της Νινγκάλ (η Νιγκάλ λατρευόταν μαζί με τον Νάννα στην Ουρ και ήταν θεά της ερμηνείας των ονείρων). Ο Ούτου ήταν δίδυμος αδελφός της Ινάννα. Στην ακκαδική παράδοση πίστευαν πως ήταν γιος του θεού του ουρανού, Άνου, ή του θεού των καταιγίδων, Ενλίλ.

Στο σουμεριακό ποίημα "Το όνειρο του Ντουμούζι", ο Ούτου βοηθάει τον Ντουμούζι να ξεφύγει από τους δαίμονες που είχαν έλθει στη γη για να τον μεταφέρουν στον Κάτω Κόσμο (Ιρκάλλα).

Βιβλιογραφία και Δικτυογραφία
-----------------------------

* Black, Jeremy and Green, Anthony (1992). Gods, Demons and Symbols of Ancient Mesopotamia An Illustrated Dictionary, The British Museum Press. ISBN 0-7141-1705-6
* Dalley, Stephanie (1989). Myths from Mesopotamia Creation, the Flood, Gilgamesh, and Others. Oxford University Press. ISBN 9780199538362
* Encyclopædia Britannica. Utu-khegal, king of Uruk.
* Halloran, John A. (2006). Sumerian Lexicon : A Dictionary Guide to the Ancient Sumerian Language. ISBN 0978642910
* Leick, Gwendolyn (1991). A Dictionary of Ancient Near Eastern Mythology. Routledge. ISBN 9780415198110
* Open Access Leiden University, A descriptive grammar of Sumerian.

Δείτε επίσης
------------

* Βρετανικό Μουσείο, Λίθινη πινακίδα με τον θεό-Ήλιο Σαμάς.
* Wictionary, 𒀭𒌓 [DINGIR.UTU] το όνομα του θεού-Ήλιου στη σφηνοειδή γραφή

Παραπομπές
----------

1. 1 2 3 4 5  Black, J. ; Green, A. (1992)
2. 1 2 3  Dalley, St. (1989)
3. 1 2 3 4  Leick, G. (1991)
4. ↑  Wictionary, 𒀭𒌓 [DINGIR.UTU]
5. ↑  Open Access Leiden University, A descriptive grammar of Sumerian.
6. 1 2  Halloran, J. (2006)
7. ↑  Εγκυκλοπαίδεια Britannica: Utu-khegal, king of Uruk.

  


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Σουμεριακή μυθολογία |
| --- |
|  |
| Σημαντικοί θεοί | 
* Άνου
* Κι
* Ενλίλ
* Ένκι
* Ερεσκιγκάλ
* Ινάννα
* Νάμου
* Νάννα
* Νινλίλ
* Νινούρτα
* Νινχουρσάγκ
* Ούτου
 |
|  |
| Ήρωες | 
* Γκιλγκαμές
* Ενκίντου
* Λουγκαλμπάντα
* Ουτναπιστίμ
 |
|  |
| Κείμενα | 
Έπος του Γκιλγκαμές |

 |