Το **Άντερναχ** (γερμ. *Andernach*) είναι πόλη της Γερμανίας στη Ρηνανία-Παλατινάτο, με πληθυσμό 30.126 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2021. Είναι κτισμένη στην αριστερή όχθη του ποταμού Ρήνου, προς το τέλος της Λεκάνης του Νοϋβήντ, μετά την εκβολή στον Ρήνο του μικρού ποταμού Νέτε, μόλις 21 χιλιόμετρα βορείως της μεγαλύτερης πόλεως Κόμπλεντς.

Ιστορία
-------

Μισό χιλιόμετρο μετά το Άντερναχ, η κοιλάδα του Ρήνου στενεύει από αμφότερες τις πλευρές, σχηματίζοντας το βόρειο μέρος του ρου του «Μέσου Ρήνου», με ειδυλλιακά τοπία. Από την αρχαία εποχή, η είσοδος αυτής της στενωπού είχε τη ρωμαϊκή ονομασία *Porta Antunnacensis*. Η ίδια η πόλη είναι μία από τις αρχαιότερες ολόκληρης της Γερμανίας, καθώς ιδρύθηκε το 12 π.Χ. από τον Ρωμαίο στρατηγό Δρούσο ως **Αντουννάκουμ** (*Antunnacum*), στη θέση προϋπάρχοντος καταυλισμού των Κελτών, και μάλιστα το 1988 η πόλη διοργάνωσε εορτασμούς για τη «Δισχιλιετηρίδα» της. Η ρωμαϊκή ονομασία σημαίνει «χωριό (ή αγρόκτημα) του Αντούνος», ενός άγνωστου προσώπου. Κατά τον Μεσαίωνα έλαβαν χώρα έξω απόκοντά στην πόλη δύο σημαντικές μάχες: η πρώτη μεταξύ του βασιλιά της Δυτικής Φραγκίας Καρόλου του Φαλακρού και του βασιλιά της Ανατολικής Φραγκίας Λουδοβίκου του νεότερου το 876, και η δεύτερη μεταξύ των υποστηρικτών και των αντιπάλων του βασιλιά Όθωνα Α΄ το 939. Από τον 12ο μέχρι τον 19ο αιώνα, η πόλη αποτελούσε τη νοτιότερη προφυλακή του Εκλεκτοράτου της Κολωνίας. Εκεί υπογράφηκε το 1474 συμφωνία συμμαχίας ανάμεσα στον Αυτοκράτορα Φρειδερίκο Γ΄, τους εκλέκτορες και τον βασιλιά της Γαλλίας Λουδοβίκο ΙΑ΄. Για ένα διάστημα, από το 1795 μέχρι το 1814, υπαγόταν στον γαλλικό Νομό Ρήνου και Μοζέλα. Κατά τον 19ο αιώνα η πόλη ήταν γνωστή για την παραγωγή μυλόπετρων και τούβλων, ενώ μεταπολεμικώς τον 20ό αιώνα λειτουργούσε χημική βιομηχανία και χαρτοποιία. Το 1812 ο πληθυσμός του Άντερναχ καταγράφηκε ως 2.451 κάτοικοι και το 1961 ως 20.800 κάτοικοι.

* Η υπόθεση στη νουβέλα του Γάλλου συγγραφέα Ονορέ ντε Μπαλζάκ με τίτλο *Το κόκκινο πανδοχείο* (1831) διαδραματίζεται στο Άντερναχ το 1799, όταν η πόλη βρισκόταν υπό γαλλική κατοχή.

Αξιοθέατα
---------

Σήμερα τα σημαντικότερα ιστορικά αξιοθέατα της πόλεως είναι οι μεσαιωνικές οχυρώσεις και ο «Κυκλικός Πύργος» ύψους 56 μέτρων (ολοκληρώθηκε το 1453). Παλαιότερος είναι ο ρωμαιοκαθολικός Ενοριακός Καθεδρικός ναός της Αναλήψεως της Θεοτόκου (στα γερμανικά *Pfarrkirche Maria Himmelfahrt, Liebfrauenkirche*, ή *Mariendom*) κτισμένος σε ρομανικό αρχιτεκτονικό ρυθμό τον 11ο αιώνα. Το σημαντικότερο *φυσικό* αξιοθέατο είναι ο υψηλότερος (έως 64 μέτρα) πίδακας ψυχρού νερού στον κόσμο, που δημιουργείται από πίεση διοξειδίου του άνθρακα και βρίσκεται λίγο περισσότερο από ένα χιλιόμετρο βορείως της πόλεως, δίπλα στον Ρήνο. Στα δυτικά υπάρχει εξάλλου η γραφική ηφαιστειογενής λίμνη Λάαχ (γερμ. *Laacher See*) με το ονομαστό Αββαείο της Μαρίας Λάαχ, μοναστήρι των Βενεδικτίνων του 12ου αιώνα.

Γεωγραφία
---------

Γεωγραφικώς, το Άντερναχ βρίσκεται σε μεσοσταθμικό υψόμετρο 60 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, σε γεωγραφικές συντεταγμένες κέντρου πλάτος 50°26΄23΄΄ Βόρειο και μήκος 7°24΄06΄΄ Ανατολικό. Ο δήμος του έχει έκταση 53,23 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Αξιοσημείωτα πρόσωπα
--------------------

Στο Άντερναχ γεννήθηκαν μεταξύ άλλων και οι εξής:

* Γιόχαν Βίντερ φον Άντερναχ (1505-1574), ιατρός και ουμανιστής
* Γιόχαν Μπαπτίστα Μπάλτσερ (1803-1871), Ρωμαιοκαθολικός θεολόγος
* Τσαρλς Μπουκόφσκι (1920-1994) Γερμανοαμερικανός ποιητής και συγγραφέας
* Χανς Μπέλτινγκ (1935-2023), ιστορικός της τέχνης
* Στέφαν Μπελ (γενν. 1991), ποδοσφαιριστής

«Αδελφές» πόλεις
----------------

Το Άντερναχ είναι «αδελφοποιημένο» με τις εξής πόλεις:

* Έκερεν του Βελγίου
* Ντιμόνα του Ισραήλ
* Σαιν-Αμάν-λεζ-Ω της Γαλλίας
* Στοκεράου της Αυστρίας
* Τσέλα-Μέλις της Γερμανίας
* Φάρναμ της Αγγλίας

Δείτε επίσης
------------

* Μάχη του Άντερναχ (876)
* Μάχη του Άντερναχ (939)

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Bevölkerungsstand 2021, Kreise, Gemeinden, Verbandsgemeinden» (στη γερμανική). Statistisches Landesamt Rheinland-Pfalz, 2022.
2. ↑  «Die Partnerstädte der Stadt Andernach». *andernach.de* (στα Γερμανικά). Andernach. Ανακτήθηκε στις 28 Φεβρουαρίου 2021.

Πηγές
-----

* Tο ομώνυμο λήμμα στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 5, σελ. 827 (με φωτογραφία)