Ο **Αθλητικός και Πολιτιστικός Σύλλογος Ερμής** ήταν αθλητικός και πολιτιστικός Σύλλογος ο οποίος ιδρύθηκε από Έλληνες της Κωνσταντινούπολης.

Ίδρυση Σκοποί και Δραστηριότητες
--------------------------------

Ο Ερμής ιδρύθηκε το 1877 (άλλες πηγές αναφέρουν ως έτος ίδρυσης το 1875), από τους Κωσταράκη, Ζερβουδάκη και Στεφόπουλο. Το αρχικό όνομα του συλλόγου ήταν Κλειώ, αλλά μετονομάστηκε σύντομα σε Ερμής.

Μετά την ίδρυση του έγιναν μέλη του αρκετοί διανοούμενοι από την Κωνσταντινούπολη και την Ελλάδα. Ανάμεσά του οι: Αχιλλέας Παράσχος, Οδυσσέας Ιάλεμος, Σαπφώ Λεοντιάς,Αλέξανδρος Ραγκαβής,Ματθαίος Παρανίκας, Άγγελος Βλάχος, Ηρακλής Βασιάδης κ.α.

Με το καταστατικό του 1885, σκοπός του Συλλόγου ήταν η οικονομική βοήθεια προς τα Σχολεία της Κωνσταντινούπολης και ιδιαίτερα του ενοριακού σχολείου της Παναγίας στη συνοικία του Πέρα. Επίσης, παρείχε δωρεάν βιβλία στους άπορους μαθητές, εξέδιδε περιοδικό και διατηρούσε κυριακάτικο σχολείο στην συνοικία των Ταταύλων. Ακόμη, το 1881 ίδρυσε αναγνωστήριο και βιβλιοθήκη, ενώ ενίσχυσε τα Σχολεία της Μακεδονίας με απόφαση που πάρθηκε τον Ιανουάριο του 1880.

Μουσική
-------

Ο Ερμής έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα και στην μουσική. Το 1879 δημιούργησε μία επιτροπή η οποία αποσκοπούσε στην μελέτη της Μουσικής από τα Αρχαία χρόνια. Επίσης, το 1885 σύναψε συμφωνία με το σχολείο τη Ενορίας, στο οποίο έδινε ποσοστό από τα έσοδα των συναυλιών και των θεατρικών έργων. Την ίδια χρονιά ίδρυσε μουσικό σχολείο, το οποίο είχε τμήματα φωνητικής και οργανικής μουσικής, ενώ διέθετε ορχήστρα και χορωδία. Το μουσικό τμήμα του Συλλόγου διαλύθηκε το 1894 και το 1898 κάποια μέλη του ίδρυσαν νέο μουσικό με το όνομα Ερμής. Με επιστολή τους ζητούσαν την επιστροφή της περιουσίας του παλαιού συλλόγου, η οποία είχε περιέλθει στην κατοχή του Ζωγράφειου Γυμνασίου. Ο Ερμής το 1912 ίδρυσε νέο μουσικό σχολείο στο οποίο διδάσκονταν μαθήματα πιάνου, μουσικής θεωρίας, χορωδιακής μουσικής και εγχόρδων. Τα έργα που ευνοούσε ήταν του Καρέρ, του Σαμαρά και του Λαμπελέτ. Ο Ερμής ανέστειλε την λειτουργία του (όπως και άλλοι ελληνικοί πολιτιστικοί σύλλογοι το 1922.

Αθλητισμός
----------

Ο Ερμής ήταν ο αρχαιότερος σύλλογος ο οποίος ιδρύθηκε στην σημερινή τουρκική επικράτεια. Υπό την αιγίδα του πραγματοποιήθηκε γυμναστικός και αθλητικός εορτασμός στις 21 Σεπτεμβρίου 1908. Σε αυτούς πήραν μέρος όλες οι ελληνικές αθλητικές ενώσεις οι οποίες έδρευαν στο κέντρο και τα προάστεια της Κωνσταντινούπολης.

Ιστορική συνέχεια του Ερμή από το 1923 που αδρανοποιήθηκε στην τουρκική επικράτεια, αποτελεί ο ΑΣ Πέρα, και στην ελληνική επικράτεια η ΑΕΚ από το 1924 και ο ΠΑΟΚ από το 1926 σύμφωνα και με τον χαιρετισμό τον οποίο απεύθυνε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος.

Από το 2014 όμως και με πρωτοβουλία του Ιωάννη Χ. Νικολάου, έλληνα φιλόπατρη από τη Γαλλία με μικρασιατικές καταβολές, επανιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη ο ελληνικός σύλλογος με την ονομασία *Ερμής Κωνσταντινούπολης 1877*.

Παραπομπές
----------

1. ↑  «Turkey - List of Foundation Dates». *www.rsssf.org*. Ανακτήθηκε στις 24 Αυγούστου 2022.
2. 1 2 3  Erol 2007.
3. ↑  «Beyoğlu Spor Kulübü, Beyoğlu İstanbul». *Beyoğlu Spor Kulübü* (στα Τουρκικά). Ανακτήθηκε στις 24 Αυγούστου 2022.
4. ↑  «ΕΡΜΗΣ – Σύλλογος». Ανακτήθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου 2022.

Πηγές
-----

* Erol, Merıh (31 Δεκεμβρίου 2007). «Ελληνικός Σύλλογος "Ερμής", Κωνσταντινούπολη». *Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού - Κωνσταντινούπολη*. Μτφρ. Ροβίθη, Χαρά. Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού. Ανακτήθηκε στις 24 Αυγούστου 2022.


|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Αθλητισμός
* Πύλη:Πολιτισμός
* Πύλη:Ελλάδα
* Πύλη:Τουρκία
 |

 |