Ένας ηλεκτρονικός υπολογιστής θεωρείται ότι είναι **υπολογιστής ζόμπι** όταν είναι συνδεδεμένος στο Διαδίκτυο και ελέγχεται από κάποιον εξωτερικό χρήστη. Αυτός ο εξωτερικός χρήστης είναι στην πλειονότητα των περιπτώσεων κάποιος κράκερ (cracker) (criminal hacker) που εξαπέλυσε επιτυχημένη επίθεση ενάντια στον υπολογιστή και κατάφερε να τον μετατρέψει σε υπολογιστή ζόμπι. Η επίθεση αυτή περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την μόλυνση του υπολογιστή-θύμα από κάποιον ιό ή δούρειο ίππο.

Τεχνικές λεπτομέρειες
---------------------

Ένας υπολογιστής ζόμπι συνήθως αποτελεί μέρος ενός μεγαλύτερου δικτύου υπολογιστών ζόμπι, που ονομάζεται μπότνετ (botnet). Η λέξη μπότνετ προέρχεται από των συγκερασμό των λέξεων bot (robot = ρομπότ) και net (network = δίκτυο). Δηλαδή ένα μπότνετ είναι ένα δίκτυο υπολογιστών ρομπότ/ζόμπι, το οποίο ανήκει σε κάποιον κράκερ και χρησιμοποιείται για την διεξαγωγή επιθέσεων εναντίον άλλων υπολογιστών.

Οι περισσότεροι χρήστες υπολογιστών zombie δεν γνωρίζουν ότι ο υπολογιστής τους έχει περιέλθει σε αυτήν την κατάσταση και χρησιμοποιείται από κάποιον τρίτο για άλλους σκοπούς.

Χρήσεις
-------

Οι υπολογιστές ζόμπι χρησιμοποιούνται κυρίως για την αποστολή άχρηστων ή κακόβουλων ηλεκτρονικών μηνυμάτων (σπαμ). Έχει υπολογιστεί ότι περίπου το 50% με 80% των συνολικών μηνυμάτων σπαμ που διακινούνται στο Διαδίκτυο καθημερινά προέρχεται από υπολογιστές ζόμπι. Με τον τρόπο αυτό οι σπάμερ μπορούν να αποφύγουν τον εντοπισμό τους και χρησιμοποιούν το εύρος ζώνης (bandwidth) των ιδιοκτητών των υπολογιστών ζόμπι για τους δικούς τους σκοπούς.

Επιπροσθέτως, ένας κράκερ μπορεί να χρησιμοποιήσει τους υπολογιστές ζόμπι που ελέγχει για να διεξάγει επιθέσεις άρνησης υπηρεσιών (DoS - Denial of Service) εναντίον διαφόρων άλλων υπολογιστών. Γνωστά παραδείγματα τέτοιων επιθέσεων είναι η επίθεση στην ιστοσελίδα της υπηρεσίας SPEWS το 2003 και της Blue Frog το 2006. Το 2000 ένας Καναδός έφηβος κατάφερε να επιτεθεί σε πολλές γνωστές ιστοσελίδες (Yahoo, eBay, κτλ) χρησιμοποιώντας τους υπολογιστές ζόμπι που είχε υπό τον έλεγχό του.

Γενικά ο κάθε κράκερ που ελέγχει έναν υπολογιστή ζόμπι μπορεί να τον χρησιμοποιήσει για οποιονδήποτε σκοπό θέλει.

Αντιμετώπιση
------------

Για να μην μετατραπεί ένας υπολογιστής σε ζόμπι θα πρέπει οι χρήστες του να προσέχουν ιδιαίτερα τι "κατεβάζουν" (download) από το Διαδίκτυο (λογισμικό, επισυναπτόμενα αρχεία σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου κτλ.) και τα αρχεία που "κατεβάζουν" να ελέγχονται σε πραγματικό χρόνο από κάποιο ενημερωμένο πρόγραμμα προστασίας τόσο από ιούς όσο και από άλλο κακόβουλο λογισμικό. Ένα επιπρόσθετο μέτρο προστασίας που θα πρέπει να ληφθεί είναι η τοποθέτηση τείχους προστασίας (firewall) ανάμεσα στον υπολογιστή και στο Διαδίκτυο. Με τον τρόπο αυτό ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος να μολυνθεί ο υπολογιστής από κάποιο κακόβουλο λογισμικό και να χρησιμοποιηθεί από τρίτους για παράνομους σκοπούς.

Δείτε επίσης
------------

* Ιός (υπολογιστές)
* Δούρειος Ίππος (υπολογιστές)
* Email bomb
* Firewall
* Διαδικτυακό ρομπότ

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Άρθρο του PCMAGAZINE: Οι περισσότεροι υπολογιστές zombie βρίσκονται στην Ευρώπη.
* Πως να αναγνωρίσετε και να διορθώσετε έναν υπολογιστή zombie. Αρχειοθετήθηκε 2006-04-27 στο Wayback Machine.
* Σχετικό άρθρο στο about.com: Haunting Thought: Is Your PC a Zombie? Αρχειοθετήθηκε 2011-07-24 στο Wayback Machine.