Η ***Cicindela hybrida*** είναι έντομο από την τάξη των κολεοπτέρων και την οικογένεια των Carabidae.

Περιγραφή
---------

Το κολεόπτερο έχει μήκος 11 μέχρι 16 χιλιοστόμετρα και είναι σχετικά κοντό. Το κεφάλι με τους πολύ μεγάλους σύνθετους οφθαλμούς είναι λίγο πιο φαρδύ από το πρόνωτο και πιο στενό από τα έλυτρα. Τα πόδια είναι μακριά και λεπτά, τα στοματικά μόρια δείχνουν προς τα εμπρός και έχουν εντυπωσιακά μεγάλα άνω σαγόνια με μυτερά δόντια. Γι´αυτό σε μερικές ξένες γλώσσες η Cicindela ονομάζεται και *κάνθαρος τίγρις*.

Όλο το σώμα και τα έλυτρα είναι μεταλλικού χάλκινου χρώματος. Σε κάθε έλυτρο υπάρχουν τρία άσπρα σημάδια. Το μπροστινό έχει σχήμα νεφρού και κολλάει στους γύρω τους ώμους των ελύτρων, έτσι ώστε από πάνω μπορεί και φαίνεται σαν δυο ξεχωριστά σημάδια. Το πισινό σημάδι έχει σχήμα αγκιστριού και βρίσκεται στην πίσω άκρη του ελύτρου έτσι, που πάλι από πάνω μπορεί και φαίνεται σαν δυο ξεχωριστά σημάδια. Το μεσαίο σημάδι είναι μια κυματοειδής ταινία. Από τη άκρη στη μέση φεύγει μόνο λίγο προς τα πίσω και δεν φτάνει μέχρι τη ραφή. Αυτό το σχήμα όμως διαφέρει στα διάφορα υποείδη. Η Cicindela hybrida έχει άσπρες τρίχες στην κάτω πλευρά του σώματος, στα πόδια, στις πλευρές του πρoνώτου και μπορεί να έχει και μερικές στις πάνω άκρες των ματιών και στην άκρη του πρώτου άρθρου των κεραιών, αλλά ποτέ στο μέτωπο μεταξύ των ματιών. Υπάρχουν μερικά είδη, που μοιάζουν πάρα πολύ στη Cicindela hybrida. Η διακλάδωση αυτών των ειδών υπολογίζεται ότι έγινε περίπου πριν από 2 εκατομμύρια χρόνια.

Βιολογία
--------

|  |
| --- |
| **Εικόνες της προνύμφης** σύμφονα με Reitter, Fauna Germanica Bd. 1 |
|  |  |  |  |
| κεφάλη από κάτω | άνω γνάθοι |
|  |  |
| στην σήραγγα | από πάνω | κεραία | κάτω χείλος |

Με το χρώμα της η *Cicindela hybrida* δεν φαίνεται καθόλου στη άμμο, όπου ζει. Μπορεί να συμβιώνει με *Cicindela campestris* και άλλα είδη του γένος *Cicindela*. Στη Ελλάδα υπάρχουν 15 είδη. Όταν η *Cicindela* διέρχεται πετώντας, ο άνθρωπος την παίρνει για μύγα. Το κολεόπτερο πηδάει στον αέρα και ξεκινάει πάρα πολύ γρήγορα την πτήση του, αλλά πετάει μόνο χαμηλά και για μερικά μέτρα και προσγειώνεται αντιμετωπίζοντας αυτόν που την ακολουθεί. Θεωρείται πως είναι ένα από τα πιο γρήγορα κολεόπτερα. Είναι τόσο γρήγορο που μπορεί να κυνηγάει και μύγες. Τρώει και αράχνες και άλλα μικρά ζώα, διαπερνώντας τον εξωσκελετό τους με τα μυτερά δόντια του. Υπολογίζεται πως το κάθε ζώο χρειάζεται μερικές εκατοντάδες τετραγωνικά μέτρα για να εξασφαλίσει τις ανάγκες του για τροφή. Μπορεί να διακρίνει λεία σε απόσταση μέχρι 30 εκατοστά, αλλά μόνο, εάν βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με αυτήν και όταν η λεία κινείται. Την πλησιάζει τρέχοντας μικρές αποστάσεις σταδιακά και σταματώντας κατά διαστήματα πριν την αρπάξει. Εάν αποδειχτεί ακατάλληλη για επίθεση, δεν την προσέχει περισσότερο. Συνήθως κάθεται λιγότερο από ένα λεπτό, ψάχνοντας για λεία χρησιμοποιώντας τα μάτια. Άμα δε βλέπει, τρέχει αλλού και περιμένει εκεί. 

Όπως σε όλα τα Cicindelidae οι προνύμφες ζουν στο έδαφος σε τρύπες που σκάβουν μόνες τους. Την πάνω έξοδο την κλείνουν με το κεφάλι και το πρόνωτο τους, που με τη μορφή τους εξασφαλίζουν τελείως το σκοπό αυτό. Έτσι, όταν περνάει από το σημείο εκείνο κάποιο μικρό ζώο, η προνύμφη το αρπάζει. Το τρώει μέσα στη σπηλιά και μετά καθαρίζει το σπήλαιο από τα απομεινάρια. Τα περιττώματά της τα εκκρίνει έξω από το σπήλαιο της. Μένει εκεί ένα η δύο χρόνια. Εκεί επίσης κατά το τέλος του χρόνου μεταμορφώνεται σε πλαγγόνα και το ακμαίο βγαίνει περίπου τρεις εβδομάδες αργότερα. Εμφανίζεται με τα πρώτα έντομα την άνοιξη. Βγαίνει με τη ζέστη και το βράδυ αποσύρεται.

Βιότοπος και εξάπλωση
---------------------

Cicindela hybrida  
σκάβοντας τρύπα στη άμμο
Η *Cicindela hybrida* συναντάται σε τόπους με άμμο και λίγη βλάστηση. Έτσι μπορεί να ζει στις ακτές της θάλασσας αλλά και των ποταμών, αρκεί να έχει άμμο. Όμως μπορεί να τα δει κάποιος και σε ξερότοπους εάν έχει άμμο. Εάν όμως η βλάστηση αρχίσει να σκεπάζει την άμμο, εξαφανίζονται. Στις χώρες όπου προστατεύονται από το νόμο, ένας τρόπος προστασίας τους είναι να ξεκαθαριστούν οι αμμώδεις περιοχές του εδάφους από τη βλάστηση. Η *Cicindela hybrida* αγαπάει πολύ τη ζέστη, που την αντέχει πολύ. Σηκώνεται στις άκρες των ποδιών για να περνάει ο αέρας καλύτερα κάτω το σώμα της. Έτσι μπορεί να αντέξει και σε θερμοκρασία μέχρι και 70° C. Εάν η ζέστη γίνει ανυπόφορη, σκάβει μια τρύπα στην άμμο και μπαίνει σε αυτήν. Το ίδιο κάνει και τη νύχτα. Συναντάται σε όλη την Ευρώπη, Μικρή Ασία και Σιβηρία σε μερικά υποείδη.

Βιβλιογραφία και ιστοσελίδες
----------------------------

* Svatopluk Bílý:*Coléoptères, Adaption française*. Verlag Gründ 1990; ISBN 2-7000-1824-9
* Adolf Horion: *Käferkunde für Naturfreunde*. Vittorio Klostermann, Frankfurt am Main 1949
* Wachmann, Platen, Barndt: *Laufkäfer*. Naturbuch Verlag, ISBN 3-89440-125-7
* 

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Cicindela hybrida** |