Ο **Χανς Φερχάχεν ντεν Στόμμεν** (φλαμανδικά: *Hans Verhagen den Stommen* ή *Hans Verhagen der Stomme*, εναλλακτική γραφή του ονόματος: *Verhaghen*, περ. 1540-1545 Μέχελεν – περ. 1600 Αμβέρσα) ήταν Φλαμανδός ζωγράφος και σχεδιαστής, του οποίου τα ακριβέστατα σχέδια ζώων επηρέασαν πολλούς καλλιτέχνες, οι οποίοι τακτικά τα αντέγραφαν.

Βιογραφία
---------

Σχέδιο παγωνιού
Γεννήθηκε στο Μέχελεν και αναφέρεται το 1554-55 ως μαθητής του εγκατεστημένου στην Αμβέρσα ζωγράφου από το Μέχελεν Αντόνι Μπεσσέμερ.

Είναι ασαφές αν ο Χανς Φερχάχεν ντεν Στόμμεν ταυτίζεται με τον Χανς Φερχάχεν, ο οποίος το 1576 δημιούργησε δύο πίνακες, έναν που απεικονίζει τον Μωυσή να βγάζει νερό από τον βράχο κι έναν για την κρίση του Σολομώντα, οι οποίοι έγιναν για λογαριασμό του Δημαρχείου του Έμντεν της Γερμανίας, όπου βρίσκονταν αναρτημένοι ως το 1944 (σήμερα βρίσκονται στο *Ostfriesisches Landesmuseum* του Έμντεν).

Υπήρχε επίσης ένας ακόμη ζωγράφος από το Μέχελεν με το όνομα Χανς Φερχάχεν, ο οποίος εργάστηκε περί το 1600 στο Ρόττερνταμ και στο Ντελφτ, ο οποίος πιστεύεται ότι ζωγράφισε «χαρτόνια» (*cartoons*) για ταπισερί. Δεν είναι σαφές αν ταυτίζεται με τον Χανς Φερχάχεν ντεν Στόμμεν.

Το προσωνύμιό του, "*den Stommen*" σημαίνει «μουγγός» στα φλαμανδικά και ίσως καταμαρτυρεί ότι ήταν όντως μουγγός.

Έργο
----

Σχέδιο πετροκούναβου
Είναι κατά κύριο λόγο γνωστός για τα σχέδια ζώων που φιλοτέχνησε. Η Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας ([Österreichische Nationalbibliothek) στη Βιέννη διαθέτει ένα κώδικα της *Naturstudien* (Σπουδή της Φύσης), που κάποτε ανήκε στον Αυτοκράτορα Ροδόλφο Β΄. Τέσσερα σχέδια φέρουν χειρόγραφη σημείωση του Φλαμανδού Αυλικού ζωγράφου Γιόρις Χούφναχελ, με το οποίο τα σχέδια αποδίδονται σε κάποιον «Χανς Φερχάχεν ντεν Στόμμεν από την Αμβέρσα». Εκτός από τα τέσσερα αυτά σχέδια, μόνον άλλα 20 από το ίδιο χέρι είναι γνωστά. Αυτά απεικονίζουν ζώα και φυλάσσονται στο *Kupferstichkabinett* του Βερολίνου Σε ένα από αυτά απεικονίζεται ένας ελέφαντας, ο οποίος είχε εκτεθεί στην Αμβέρσα το φθινόπωρο του 1563.

Ο Χανς Φερχάχεν ντεν Στόμμεν καταδεικνύει μεγάλη ικανότητα ακριβούς παρατήρησης στα σχέδιά του. Συνήθως ζωγράφιζε ζώα σε χαρακτηριστικά περιγράμματα ή σε χαρακτηριστικές στάσεις, χρησιμοποιώντας αδιαφανή χρώματα. Στο σχέδιο που απεικονίζει ένα πετροκούναβο, που περιλαμβάνεται στον κώδικα *Naturstudien Codex*, ο Φερχάχεν αναπαριστά πιστά ακόμη και το τρίχωμα του ζώου. Η ζωωολογική του αξιοπιστία είχε σημαντική επίδραση σε άλλους καλλιτέχνες, όπως οι Χανς Μπολ και Γιόρις Χούφναχελ. Ο Χούφναχελ, μάλιστα, χρησιμοποίησε μερικά από τα σχέδια του Φερχάχεν ως πρότυπα για το τετράτομο χειρόγραφό του με μινιατούρες από τη φυσική ιστορία Ανώνυμοι καλλιτέχνες που δραστηριοποιήθηκαν κατά τα τέλη του 16ου αιώνα και τις αρχές του 17ου, αντέγραψαν, επίσης, το έργο του.

Παραπομπές
----------

1. ↑  (Αγγλικά) *ECARTICO*. www.vondel.humanities.uva.nl/ecartico/persons/57108. Ανακτήθηκε στις 31  Αυγούστου 2023.
2. 1 2  Hans Verhagen der Stomme[*νεκρός σύνδεσμος*] στο Ολλανδικό Ίδρυμα Ιστορίας της Τέχνης (Ολλανδικά)
3. 1 2 3 4  Peter Dreyer. "Verhagen der Stomme, Hans." Grove Art Online. Oxford Art Online. Oxford University Press. Web. 18 Jun. 2014
4. ↑  Rebecca P. Brienen, From Brazil to Europe: the Zoological Drawings of Albert Eckhout and Georg Marcgraf, in: Karel A. E. Enenkel, Paulus Johannes Smith, *Early Modern Zoology: The Construction of Animals in Science, Literature and the Visual Arts, Volume 7, Issue 1*, BRILL, 2007, p. 295

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Χανς Φερχάχεν ντεν Στόμμεν** |

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Βιογραφίες
* Πύλη:Τέχνη
* Πύλη:Ζωγραφική
 |

 |