Ο **Σον Τέρενς Γιανγκ** (αγγλικά: Shaun Terence Young, 20 Ιουνίου 1915 – 7 Σεπτεμβρίου 1994) ήταν Ιρλανδός σκηνοθέτης και σεναριογράφος που εργάστηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο, την Ευρώπη και το Χόλιγουντ. Είναι περισσότερο γνωστός για τη σκηνοθεσία τριών ταινιών της σειράς Τζέιμς Μποντ: των δύο πρώτων ταινιών της σειράς, *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007, εναντίον δόκτορος Νο* (1962) και *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Από τη Ρωσία με αγάπη* (1963) και του *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: επίχειρηση κεραυνός* (1965). Άλλες ταινίες του είναι τα θρίλερ της Όντρεϊ Χέπμπορν *Περίμενε μέχρι να νυχτώσει* (1967) και *Γραμμή αίματος* (1979), το ιστορικό δράμα *Μάγιερλινγκ* (1968), το περίφημο έπος *Inchon* (1981) για τον πόλεμο της Κορέας και τις ταινίες του Τσαρλς Μπρόνσον *Ένα ήσυχο κάθαρμα* (1970), *Μονομαχία στον κόκκινο Ήλιο* and *Φάκελος Βαλάτσι* (1971).

Τα πρώτα χρόνια
---------------

Ο ιρλανδικής καταγωγής Γιανγκ γεννήθηκε στη Σαγκάη της Κίνας. Ήταν γιος ενός αστυνομικού επιτρόπου της Δημοτικής Αστυνομίας της Σαγκάης. Η οικογένειά του επέστρεψε στην Αγγλία όταν ήταν μικρός και φοίτησε στο Harrow School στο Λονδίνο. Σπούδασε ανατολίτικη ιστορία στο St Catharine's College του Κέιμπριτζ. Ο Γιανγκ ήταν διοικητής μονάδας τεθωρακισμένων της Ιρλανδικής Φρουράς κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και συμμετείχε στην επιχείρηση Market Garden στην Ολλανδία.

Καριέρα
-------

Ο Γιανγκ ξεκίνησε την καριέρα του στη βιομηχανία του κινηματογράφου ως σεναριογράφος, κερδίζοντας τα εύσημα για τα έργα του *On the Night of the Fire* (1939), *A Call for Arms* (1940), *Επικίνδυνο σεληνόφως* (*Dangerous Moonlight,* 1941) και *A Letter from Ulster* (1942) που σκηνοθέτησε ο Μπράιαν Ντέσμοντ Χερστ και για τα *Κατάσκοποι της νύχτας* (*Secret Mission*, 1942) και *On Approval* (1942). Το 1946, έγραψε (πάλι για τον Χερστ) το σενάριο του *Η εποποιία του Άρνεμ* (*Theirs Is the Glory*). Το Άρνεμ, κατά σύμπτωση, ήταν η πατρίδα της Όντρεϊ Χέπμπορν. Κατά τη διάρκεια των μεταγενέστερων γυρισμάτων της ταινίας του Γιανγκ *Περίμενε μέχρι να νυχτώσει*, η Χέπμπορν και ο Γιανγκ αστειεύονταν ότι αυτός είχε βομβαρδίσει το αγαπημένο του αστέρι χωρίς καν να το ξέρει.

### Σκηνοθέτης

Η πρώτη ταινία του Γιανγκ ως αποκλειστικού σκηνοθέτη (που ήταν και το κινηματογραφικό ντεμπούτο του Κρίστοφερ Λι) ήταν *Ο πύργος με τους καθρέφτες* (*Corridor of Mirrors,* 1948), που γυρίστηκε στη Γαλλία. Ακολούθησαν το μιούζικαλ *One Night with You* (1948), *Ο μισογύνης* (*Woman Hater*, 1948), μια κωμωδία με τον Στιούαρτ Γκρέιντζερ και *Η μάχη της Φλάνδρας* (*They Were Not Divided,* 1950), βασισμένη στη ζωή του στην Ιρλανδική Φρουρά. Ο Γιανγκ σκηνοθέτησε επίσης το *Η κοιλάς των αετών* (*Valley of Eagles,* 1951) και το *The Tall Headlines* (1952).

### Warwick Films

Στη συνέχεια, ο Γιανγκ έκανε την πρώτη ταινία για την εταιρεία Warwick Films των Ίρβινγκ Άλεν και Άλμπερτ Ρ. Μπρόκολι, με τίτλο *Τα κόκκινα μπερέ* (*The Red Beret*) με τον Άλαν Λαντ. Ο Γιανγκ γύρισε το *Η φυλακισμένη του Εσκοριάλ* (*That Lady,* 1955) στην Ισπανία με την Ολίβια Ντε Χάβιλαντ και το *Θύελλα πάνω από τον Νείλο* (*Storm Over the Nile,* 1955), ένα ριμέικ της ταινίας του 1939 *Τα τέσσερα φτερά* (*The Four Feathers*). Η εταιρεία ζήτησε από τον Γιανγκ να γυρίσει το *Σαφάρι, το καραβάνι της ζούγκλας* (*Safari,* 1956), μια ταινία για τους Μάου Μάου. Για την ίδια εταιρεία έκανε το *Zarak* (1957). Η MGM τον προσέλαβε για να κάνει το *Επιχείρηση "Τίγρις"* (*Action of the Tiger,* 1957), στο οποίο ο νεαρός Σον Κόνερι έπαιζε έναν δεύτερο ρόλο. Το *Τα τανκς εξορμούν* (*Tank Force!*, 1958) ήταν η τέταρτη ταινία του Γιανγκ για τη Warwick. Γύρισε επίσης τα *Υπό σοβαράν κατηγορίαν* (*Serious Charge,* 1959), το οποίο ήταν το κινηματογραφικό ντεμπούτο του Κλιφ Ρίτσαρντ, *Καίει όταν το πιάνεις* (*Too Hot to Handle,* 1960) με την Τζέιν Μάνσφιλντ, *Μαύρες καλτσοδέτες* (*1-2-3-4 ou Les collants noirs*, 1961) στη Γαλλία και *Γίγαντες μονομάχοι* (*Orazi e Curiazi*, 1961) στην Ιταλία με τον Άλαν Λαντ.

### Τζέιμς Μποντ

Ο Άλμπερτ Μπρόκολι και ο Ίρβινγκ Άλεν είχαν χωρίσει ως ομάδα παραγωγής και ο Μπρόκολι συνεργάστηκε με τον Χάρι Ζάλτζμαν για να γυρίσει μια σειρά ταινιών βασισμένων στα μυθιστορήματα της σειράς Τζέιμς Μποντ. Ο Μπρόκολι χρησιμοποίησε πολλά άτομα από το συνεργείο με το οποίο είχε δουλέψει στη Warwick στις πρώτες ταινίες Μποντ, μεταξύ των οποίων και τον Γιανγκ ως σκηνοθέτη. Ο Γιανγκ συνέβαλε καθοριστικά στην ταινία *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007, εναντίον δόκτορος Νο* (1962), συμπεριλαμβανομένης της στρατολόγησης του Σον Κόνερι στον ρόλο του Μποντ. Η ηθοποιός Λόις Μάξγουελ, η οποία υποδύθηκε τη δεσποινίδα Μανιπένι, είπε αργότερα ότι «ο Τέρενς πήρε τον Σον υπό την προστασία του. Τον πήγαινε για φαγητό, στον ράφτη του, του έμαθε να περπατάει, να μιλάει, ακόμη και να τρώει».

Η ταινία είχε τεράστια επιτυχία και γρήγορα ακολούθησε το *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Από τη Ρωσία με αγάπη* (1963), μια ακόμα μεγαλύτερη επιτυχία. Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων, ο Γιανγκ και ένας φωτογράφος παραλίγο να πνιγούν όταν το ελικόπτερό τους έπεσε στη θάλασσα ενώ γύριζαν μια βασική σεκάνς. Τους έσωσαν άλλα μέλη του κινηματογραφικού συνεργείου. Ο Γιανγκ επέστρεψε πίσω από την κάμερα 30 λεπτά μετά τη διάσωσή του. Ο Γιανγκ κατακλύστηκε από προσφορές και επέλεξε να μη σκηνοθετήσει το *Τζέιμς Μποντ, Πράκτωρ 007 εναντίον Χρυσοδάκτυλου*. Αντίθετα, γύρισε το *Καθώς πρέπει κυρία* (*The Amorous Adventures of Moll Flanders,* 1965). Ο Γιανγκ επέστρεψε για να σκηνοθετήσει το *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: επίχειρηση κεραυνός* (1965), την τέταρτη ταινία της σειράς Μποντ. Σύμφωνα με τον Γιανγκ, του προτάθηκε και απέρριψε τη σκηνοθεσία των ταινιών *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Για τα μάτια σου μόνο* και *Ποτέ μην ξαναπείς ποτέ*.

### Ευρωπαϊκές ταινίες

Μετά το *Επίχειρηση κεραυνός*, το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς του Γιανγκ ήταν στην Ευρώπη. Ο Γιανγκ σκηνοθέτησε μέρος της κατασκοπευτικής ταινίας του 1965 *Ο μυστικός πόλεμος τον κατασκόπων* (*The Dirty Game*). Έγραψε το σενάριο στο *Μυστικός πράκτωρ OSS 117, Επιχείρησις Τόκιο* (*Atout cœur à Tokyo pour OSS 117,* 1966) και σκηνοθέτησε την τηλεταινία *Η κόκκινη παπαρούνα* (1966). Ακολούθησαν τα *Έντι Τσάπμαν, ο τριπλός κατάσκοπος* (*Triple Cross*, 1966) και *Ο αντάρτης* (*The Rover,* 1967). Ο Γιανγκ γνώρισε επιτυχία με το *Περίμενε μέχρι να νυχτώσει* με την Όντρεϊ Χέπμπορν. Στη συνέχεια σκηνοθέτησε το *Μάγιερλινγκ* (1968) με τον Ομάρ Σαρίφ και το *Μια χριστουγεννιάτικη νύχτα* (*L'arbre de Noël,* 1969) με τον Γουίλιαμ Χόλντεν και τη Βίρνα Λίζι. Έκανε τρεις ταινίες με τον Τσαρλς Μπρόνσον: *Ένα ήσυχο κάθαρμα* (1970), *Μονομαχία στον κόκκινο Ήλιο* (1972) και *Φάκελος Βαλάτσι* (1972).

### Μεταγενέστερες ταινίες

Οι μεταγενέστερες ταινίες του Γιανγκ περιλαμβάνουν τα *Γυμνόστηθες Αμαζόνες* (*Le guerriere dal seno nudo*, 1973) και *Οι ρατσιστές του Νότου* (*The Klansman* 1974, όπου αντικατέστησε τον Σάμιουελ Φούλερ). Ακόμα μεταγενέστεροι τίτλοι περιλαμβάνουν τα *Γραμμή αίματος* (1979), *Inchon* (1981) με τον Λόρενς Ολίβιε, *Στην κόψη του ξυραφιού* (*The Jigsaw Man,* 1983) με τους Μάικλ Κέιν και Ολίβιε και *Οι αντίπαλοι* (*Run for Your Life,* 1988). Οι Ολίβιε και Γιανγκ ήταν φίλοι από το 1943 όταν ο Ολίβιε είχε αρχικά προτείνει τη σκηνοθεσία της ταινίας του *Ερρίκος ο 5ος* (1944) στον Γιανγκ, ο οποίος αρνήθηκε. Στα 3α Χρυσά Βατόμουρα το 1983, κέρδισε το Χρυσό Βατόμουρο Χειρότερου Σκηνοθέτη για το *Inchon*.

Ο Γιανγκ συνέβαλε στο σενάριο της ταινίας *Η πιο μεγάλη απόδραση* (*Woo fook*) που γυρίστηκε στο Χονγκ Κονγκ (1977). Έκανε το μοντάζ στο *Al-ayyam al-tawila* (1980) μια εξάωρης ιρακινής τηλενουβέλας για τη ζωή του Σαντάμ Χουσεΐν.

Προσωπική ζωή
-------------

Η πρώτη σύζυγος του Γιανγκ ήταν η μυθιστοριογράφος Ντοροθέα Μπένετ, ενώ η δεύτερη σύζυγός του ήταν η Γαλλίδα ηθοποιός Σαμπίν Σαν. Είχε έναν γιο και δύο κόρες. Πέθανε από καρδιακή προσβολή ενώ δούλευε σε ένα ντοκιμαντέρ σε ηλικία 79 ετών στις Κάννες.

Φιλμογραφία
-----------

| Έτος | Πρωτότυπος τίτλος | Τίτλος στα ελληνικά |
| --- | --- | --- |
| 1948 | *Corridor of Mirrors* | *Ο πύργος με τους καθρέπτες* |
| *One Night with You* |  |
| *Woman Hater* | *Ο μισογύνης* |
| 1950 | *They Were Not Divided* | *Η μάχη της Φλάνδρας* |
| 1951 | *Valley of Eagles* | *Η κοιλάς των αετών* |
| 1952 | *Tall Headlines* |  |
| 1953 | *The Red Beret* | *Τα κόκκινα μπερέ* |
| 1955 | *That Lady* | *Η φυλακισμένη του Εσκοριάλ* |
| *Storm Over the Nile* | *Θύελλα πάνω από τον Νείλο* |
| 1956 | *Safari* | *Σαφάρι, το καραβάνι της ζούγκλας* |
| *Zarak Khan* | *Ζαράκ* |
| 1957 | *Action of the Tiger* | *Επιχείρηση "Τίγρις"* |
| 1958 | *Tank Force!* | *Τα τανκς εξορμούν* |
| 1959 | *Serious Charge* | *Υπό σοβαράν κατηγορίαν* |
| 1960 | *Too Hot to Handle* | *Καίει όταν το πιάνεις* |
| *1-2-3-4 ou Les collants noirs* | *Μαύρες καλτσοδέτες* |
| 1961 | *Orazi e Curiazi* | *Γίγαντες μονομάχοι* |
| 1962 | *Dr. No* | *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007, εναντίον Δόκτορος Νο* |
| 1963 | *From Russia with Love* | *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Από τη Ρωσία με αγάπη* |
| 1965 | *The Amorous Adventures of Moll Flanders* | *Καθώς πρέπει κυρία* |
| *The Dirty Game* | *Ο μυστικός πόλεμος τον κατασκόπων* |
| *Thunderball* | *Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: επίχειρηση κεραυνός* |
| 1966 | *Poppies Are Also Flowers* | *Απόρρητος φάκελος κόκκινη παπαρούνα* |
| *Triple Cross* | *Έντι Τσάπμαν, ο τριπλός κατάσκοπος* |
| 1967 | *L'avventuriero* | *Ο αντάρτης* |
| *Wait Until Dark* | *Περίμενε μέχρι να νυχτώσει* |
| 1968 | *Mayerling* | *Μάγιερλινγκ* |
| 1969 | *L'arbre de Noël* | *Μια χριστουγεννιάτικη νύχτα* |
| 1970 | *De la part des copains* | *Ένα ήσυχο κάθαρμα* |
| 1971 | *Soleil rouge* | *Μονομαχία στον κόκκινο ήλιο* |
| 1972 | *The Valachi Papers* | *Φάκελος Βαλάτσι* |
| 1973 | *Le guerriere dal seno nudo* | *Γυμνόστηθες Αμαζόνες* |
| 1974 | *The Klansman* | *Γεννήθηκαν καθάρματα* |
| 1979 | *Bloodline* | *Γραμμή αίματος* |
| 1980 | *Al-ayyam al-tawila* |  |
| 1981 | *Inchon* |  |
| 1983 | *The Jigsaw Man* | *Στην κόψη του ξυραφιού* |
| 1988 | *Run for Your Life* | *Οι αντίπαλοι* |

Παραπομπές
----------

1. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) *Gemeinsame Normdatei*. 136393128. Ανακτήθηκε στις 21  Ιουλίου 2015.
2. 1 2  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) *καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας*. data.bnf.fr/ark:/12148/cb13901352f. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
3. 1 2  (Αγγλικά) *SNAC*. w6xw8453. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
4. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) *Gemeinsame Normdatei*. Ανακτήθηκε στις 13  Δεκεμβρίου 2014.
5. ↑  www.debate.org/reference/triple-cross.
6. 1 2  «Fichier des personnes décédées». *Fichier des personnes décédées*. Ανακτήθηκε στις 5  Οκτωβρίου 2021.
7. ↑  Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) *Gemeinsame Normdatei*. Ανακτήθηκε στις 31  Δεκεμβρίου 2014.
8. ↑  www.screenonline.org.uk/people/id/520254/.
9. ↑  www.independent.co.uk/news/people/obituary-terence-young-1449081.html.
10. ↑  www.legacy.com/news/today-in-history/died-september-7/2625/.
11. ↑  www.revolvy.com/main/index.php?s=Red+beret.
12. ↑  razzies.com/asp/content/XcNewsPlus.asp?cmd=view&articleid=22. Ανακτήθηκε στις 16  Νοεμβρίου 2019.
13. ↑  BFI ScreenOnline: "Young, Terence (1915–1994)". Retrieved 18 October 2012.
14. ↑  «Canada, Arriving Passengers Lists, 1865–1935». *Ancestry.com*.. Ανακτήθηκε στις 12 June 2021.
15. ↑  Macintyre, Ben (2009). *For Your Eyes Only : Ian Fleming and James Bond*. London, England: Bloomsbury. σελ. 187. ISBN 978-0-7475-9866-4.
16. ↑  Terence Young's Post-Bond Views. *Los Angeles Times* 21 February 1967: e9.
17. ↑  Spoto, Donald (1992). *Laurence Olivier*. New York City: HarperCollins. σελ. 214. ISBN 978-0060183158.
18. ↑  Wilson, John (2005). *The Official Razzie Movie Guide*. New York City: Warner Books. σελ. 344. ISBN 0-446-69334-0. OCLC 56033390.
19. ↑  Bowden, Mark (May 2002). «Tales of the Tyrant». *The Atlantic Monthly*. .
20. ↑  «MI6 :: The Home of James Bond». *MI6-HQ.COM* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2023.
21. ↑  «Obituary: Terence Young | The Independent | The Independent». *Independent.co.uk*. 15 Σεπτεμβρίου 1994.
22. ↑  «Τζέιμς Μποντ, Πράκτωρ 007 Εναντίον δρος No πληροφορίες για την ταινία». *Athinorama.gr*. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2023.
23. ↑  «Τζέιμς Μποντ, Πράκτωρ 007: Από τη Ρωσία Με Αγάπη». *athinorama.gr*.
24. ↑  «Τζέιμς Μποντ, Πράκτωρ 007: Επιχείρηση Κεραυνός». *athinorama.gr*.
25. ↑  «ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΚΟΚΚΙΝΗ ΠΑΠΑΡΟΥΝΑ». *athinorama.gr*.
26. ↑  «ΕΝΤΙ ΤΣΑΠΜΑΝ Ο ΤΡΙΠΛΟΣ ΚΑΤΑΣΚΟΠΟΣ». *athinorama.gr*.
27. ↑  «Μάγιερλινγκ». *athinorama.gr*.
28. ↑  Βλαστού, Αικατερίνη. «ΜΟΝΟΜΑΧΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΚΚΙΝΟ ΗΛΙΟ». *FreeCinema*. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2023.
29. ↑  «Τέρενς Γιανγκ ταινίες στις οποίες έχει πάρει μέρος». *www.athinorama.gr*. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2023.
30. ↑  «ΓΕΝΝΗΘΗΚΑΝ ΚΑΘΑΡΜΑΤΑ». *athinorama.gr*.
31. ↑  «ΓΡΑΜΜΗ ΑΙΜΑΤΟΣ πληροφορίες για την ταινία». *Athinorama.gr*. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2023.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

* Τέρενς Γιανγκ στην IMDb
* The Independent, 16 September 1994: *Obituary: Terence Young*
* New York Times, 9 September 1994: *Terence Young, 79; In 1960's, Directed 3 James Bond Films*