Συντεταγμένες: 51°2′42″N 114°3′26″W﻿ / ﻿51.04500°N 114.05722°W﻿ / 51.04500; -114.05722

Κάλγκαρι: Το κέντρο της πόλης και το κλειστό γήπεδο χόκεϊ Πενγκρόουθ Σάντλντομ (Pengrowth Saddledome)
Το **Κάλγκαρι** ή **Κάλγκαρυ** (αγγλικά: *Calgary, Alberta*), είναι η μεγαλύτερη σε πληθυσμό πόλη της καναδικής επαρχίας της Αλμπέρτας. Η πόλη βρίσκεται στα νότια της επαρχίας σε απόσταση περίπου 80 χλμ. ανατολικά από τα Βραχώδη Όρη. 

Ο πληθυσμός του Κάλγκαρι, ανέρχεται σε 1.306.784 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2021, ενώ ο πληθυσμός της μητροπολιτικής περιοχής του Κάλγκαρι, ανέρχεται σε 1.481.806 κατοίκους (σύμφωνα με την απογραφή του 2021).

Το Κάλγκαρι αποτελεί το νότιο άκρο μίας πολύ πυκνοκατοικημένης περιοχής που εκτείνεται για 300 χλμ. περίπου βόρεια μέχρι το Έντμοντον. Το Κάλγκαρι είναι η τρίτη σε πληθυσμό πόλη του Καναδά και ο πληθυσμός του αυξάνεται με εντυπωσιακό ρυθμό λόγω της οικονομικής ανάπτυξης που έχει φέρει η άντληση πετρελαίου στην Αλμπέρτα.

Το Κάλγκαρι φιλοξένησε τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες το 1988.

Ιστορία
-------

Το Κάλγκαρι το 1885
Το παλιό Δημαρχείο του Κάλγκαρι (αριστερά), κτίσμα του 1911, δίπλα στο υπερσύγχρονο νέο Δημαρχείο της πόλης (δεξιά)
Πριν από την άφιξη των ευρωπαίων εποίκων, η περιοχή του Κάλγκαρι κατοικούνταν για χιλιάδες χρόνια από αυτόχθονες Ινδιάνους της φυλής των Μαυροπόδαρων (Μπλάκφουτ).

Το 1875, η τότε Βορειοδυτική Έφιππη Αστυνομία (αγγλ. North West Mounted Police), η προκάτοχος της σημερινής ομοσπονδιακής αστυνομίας του Καναδά, έστησε στην περιοχή το Οχυρό Μπρισμπουά (αγγλ. Fort Brisebois), προκεμένου να ελέγξει τις λαθραίες εισαγωγές ουίσκι από τις ΒΔ Ηνωμένες Πολιτείες. Έναν χρόνο αργότερα, ένας σκώτος αξιωματικός της Έφιππης Αστυνομίας μετονόμασε το οχυρό σε Οχυρό Κάλγκαρι προς τιμή μιας ομώνυμης τοποθεσίας στις δυτικές ακτές της Σκωτίας.

Το 1883, το σιδηροδρομικό δίκτυο του Καναδά έφτασε μέχρι το Κάλγκαρι και η πόλη άρχισε να αναπτύσσεται με γοργό ρυθμό. Έτσι, το 1884, η πόλη, ο πληθυσμός της οποίας ανερχόταν τότε 4.000 κατοίκους, ανακηρύχθηκε ανεξάρτητος δήμος. Δύο χρόνια κατόπιν, ένα μεγάλο μέρος της πόλης καταστράφηκε από πυρκαγιά. Μετά την πυρκαγιά, οι κάτοικοι του Κάλγκαρι εγκατέλειψαν τις ξύλινες οικοδομές και άρχισαν να χτίζουν με χαρακτηριστικές κίτρινες πέτρες από ψαμμίτη που έφερναν από κοντινά λατομεία. Ωστόσο, μέχρι το 1913, όλα τα κοντινά αποθέματα ψαμμίτη είχαν εξαντληθεί και έτσι σταμάτησε το χτίσιμο με κίτρινες πέτρες.

Το 1914 κοντά στο Κάλγκαρι ανακαλύφθηκαν κοιτάσματα πετρελαίου. Η συστηματική άντληση αυτών των κοιτασμάτων άρχισε τρεις δεκαετίες αργότερα, το 1947. Η πετρελαϊκή κρίση στις αρχές της δεκαετίας του 1970 και η απότομη αύξηση της τιμής του πετρελαίου έφερε πολύ πλούτο στην πόλη. Ακολούθησε η περίοδος της ύφεσης στις αρχές της δεκαετίας του 1980, όταν η τιμή του πετρελαίου άρχισε να πέφτει. Κατά την περίοδο της ύφεσης το ποσοστό των ανοίκιαστων γραφείων και κατοικιών έφτασε το 20%, ενώ το ποσοστό της ανεργίας έφτασε το 15%.

Η σύγχρονη πόλη
---------------

Το κέντρο του Κάλγκαρι σε φωτογραφία του 2003
Το 1988, το Κάλγκαρι φιλοξένησε τους 25ους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες και έτσι απέκτησε τη φήμη παγκόσμιας μητρόπολης. Η αύξηση των τιμών του πετρελαίου στο τέλος της δεκαετίας του 1990 οδήγησε την πόλη σε νέα εντυπωσιακή οικονομική ανάπτυξη. Πολλές μεγάλες καναδικές εταιρείες έχουν την έδρα τους στο Κάλγκαρι.

Η μεγάλη οικονομική άνθηση έφερε νέους κατοίκους στην πόλη, κυρίως Καναδούς από τις κεντρικές και ανατολικές επαρχίες της χώρας. Έτσι, από το 1996 έως το 2001, ο πληθυσμός του Κάλγκαρι αυξήθηκε κατά 15,8%. Η μεγάλη αύξηση του πληθυσμού έχει προκαλέσει την επέκταση των προαστίων της πόλης, τη δημιουργία κυκλοφοριακών προβλημάτων στους δρόμους, την έλλειψη φθηνής κατοικίας και την αύξηση του ποσοστού των αστέγων.

Γεωγραφία
---------

Τα περίχωρα του Κάλγκαρι που συνεχώς επεκτείνονται
Το Κάλγκαρι είναι χτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ. στο οροπέδιο που μεσολαβεί ανάμεσα στα Βραχώδη όρη και τις κεντρικές καναδικές πεδιάδες. Η πόλη εκτείνεται σε 825,56 τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλ. η έκταση του Κάλγκαρι είναι μεγαλύτερη από την έκταση του Τορόντο ή της Νέας Υόρκης.

Δύο ποταμοί διασχίζουν το Κάλγκαρι: Ο ποταμός Μπόου (αγγλ. Bow River), που ρέει από τα δυτικά προς τα νότια και ο ποταμός Έλμποου (αγγλ. Elbow River), που ρέει από τα νότια και συναντά τον ποταμό Μπόου στο κέντρο της πόλης. Γύρω από αυτούς τους ποταμούς έχει δημιουργηθεί το Επαρχιακό Πάρκο Φις Κρηκ (αγγλ. Fish Creek Provincial Park).

Κλίμα
-----

Το βόρειο σέλας επάνω από το Κάλγκαρι
Το Κάλγκαρι έχει ηπειρωτικό κλίμα μεγάλων υψομέτρων, με μεγάλους χειμώνες και σύντομα ξηρά καλοκαίρια. Το κλίμα επηρεάζεται σημαντικά από το υψόμετρο της πόλης και τη γειτνίασή της με τα Βραχώδη Όρη. Κατά την περίοδο του χειμώνα άνεμοι Τσινούκ (αγγλ. Chinook wind) φέρνουν θερμό αέρα από τον Ειρηνικό και προκαλούν παροδική αύξηση της θερμοκρασίας, που μπορεί να φτάσει μέχρι και τους 15 °C. Πάντως, η μέση ημερήσια θερμοκρασία τον Ιανουάριο είναι −9 °C και τον Ιούλιο 16 °C.

Παρά τους βαρείς χειμώνες το Κάλγκαρι είναι μία από τις πιο ηλιόλουστες πόλεις του Καναδά και το καλοκαίρι είναι ξηρό χωρίς τα προβλήματα της υγρασίας που αντιμετωπίζουν άλλες πόλεις της χώρας, όπως το Μόντρεαλ και το Τορόντο.

Αξιοθέατα
---------

Σκηνή από το ροντέο του Κάλγκαρι (Calgary Stampede)
Οι Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις του Κάλγκαρι
Οι εγκαταστάσεις του Πανεπιστημίου του Κάλγκαρι
Το κέντρο του Κάλγκαρι είναι πλούσιο σε εστιατόρια, πολιτιστικούς χώρους, δημόσιες αγορές και άλλα αξιοθέατα. Τα παιδιά μπορούν να χαρούν μια επίσκεψη στον Ζωολογικό Κήπο της πόλης (Calgary Zoo), ενώ οι μεγάλοι μπορούν να θαυμάσουν τα εκθέματα στο Μουσείο Γκλενμπόου (Glenbow Museum) ή στην Πινακοθήκη του Κάλγκαρι (Art Gallery of Calgary ή AGC).

Οι αίθουσες EPCOR Centre for the Performing Arts και Devonian Gardens συχνά φιλοξενούν θεατρικές παραστάσεις, συναυλίες κ.λ.π. Θεατρικές, χορευτικές και μουσικές παραστάσεις επίσης φιλοξενούνται στο μεγάλο συναυλιακό κέντρο Southern Alberta Jubilee Auditorium ή Jube, κτίσμα του 1957 με 2.700 θέσεις.

Στα δυτικά της πόλης βρίσκεται το *Ιστορικό Χωριό* (αγγλ. Heritage Park Historical Village), ένα δημόσιο θεματικό πάρκο που δείχνει πώς ήταν η ζωή στην Αλμπέρτα πριν από το 1914. Επίσης, κάθε Ιούλιο, στην πόλη πραγματοποιείται το ροντέο Calgary Stampede. Το ροντέο αυτό, που πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1913, διαρκεί 10 ημέρες και το επισκέπτονται εκατοντάδες χιλιάδες θεατές.

Στα άλλα αξιοθέατα του Κάλγκαρι συμπεριλαμβάνονται:

* το Ολυμπιακό Χωριό (αγγλ. Canada Olympic Park)
* το πάρκο ψυχαγωγίας Κάλαγουεϊ (αγγλ. Calaway Park),
* το ιπποδρόμιο Σπρους Μέντοους (αγγλ. Spruce Meadows),
* το Πανεπιστήμιο του Κάλγκαρι (αγγλ. University of Calgary), κ.λπ.

Δημογραφικά στοιχεία
--------------------

Οι κάτοικοι του Κάλγκαρι είναι στην πλειονότητά τους απόγονοι ευρωπαίων εποίκων και μεταναστών. Σύμφωνα με τα στοιχεία της απογραφής του 2001, οι πιο πολλοί κάτοικοι του Κάλγκαρι είναι βρετανικής (41%), γερμανικής (18%), ιρλανδικής (15%), ουκρανικής (14%) και γαλλικής (12%) καταγωγής.

Η απογραφή του 2001, έδειξε ότι στο Κάλγκαρι κατοικούν και 4090 άτομα ελληνικής καταγωγής, εκ των οποίων μόνον τα 1375 έχουν τα ελληνικά για μητρική γλώσσα.

Οι αυτόχθονες αποτελούν μόνον το 2,3% του πληθυσμού του Κάλγκαρι (19.800 άτομα, σύμφωνα με την απογραφή του 2001).

Συγκοινωνίες
------------

Το Κάλγκαρι συνδέεται με τον υπόλοιπο Καναδά οδικώς και αεροπορικώς. Από το Διεθνές Αεροδρόμιο του Κάλγκαρι (Calgary International Airport (YYC)) πραγματοποιούνται πτήσεις προς τις ΗΠΑ, την Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική.

Μέσα στην πόλη, τα κύρια μέσα συγκοινωνίας είναι τα αστικά λεωφορεία και τα ελαφρά ηλεκτρικά τρένα του δικτύου C-Train.

Παραπομπές
----------

1. ↑  Getty Research Institute: «Getty Thesaurus of Geographic Names» (Αγγλικά) Getty Research Institute. Λος Άντζελες. 7013012. Ανακτήθηκε στις 8  Απριλίου 2021.
2. ↑  «Population and dwelling counts, for Canada, provinces and territories, and census subdivisions (municipalities), 2016 and 2011 censuses – 100% data». 20  Φεβρουαρίου 2019.
3. ↑  *Canada 2021 Census*.
4. ↑  www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2021/dp-pd/prof/details/page.cfm?Lang=F&SearchText=Calgary&GENDERlist=1%2C2%2C3&STATISTIClist=1&DGUIDlist=2021A00054806016&HEADERlist=1.
5. ↑  Government of Canada, Statistics Canada (29 Μαρτίου 2023). «Census Profile, 2021 Census of Population». *www150.statcan.gc.ca*. Ανακτήθηκε στις 24 Οκτωβρίου 2023.
6. ↑  «Census Profile, 2021 Census of Population». *Statistics Canada* (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 24 Οκτωβρίου 2023.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
--------------------

|  |  |
| --- | --- |
| Commons logoCommons logo | Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα   **Κάλγκαρι** |

|  |  |
| --- | --- |
| wiktionary logowiktionary logo | Το *Βικιλεξικό* έχει σχετικό λήμμα:  **Κάλγκαρι**  |

* The City of Calgary — Δήμος του Κάλγκαρι
* Tourism Calgary Αρχειοθετήθηκε 2010-01-13 στο Wayback Machine. — Τουριστική Υπηρεσία του Κάλγκαρι
* Calgary Travel Guide — Τουριστικός Οδηγός για το Κάλγκαρι

  


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 

|  |  |
| --- | --- |
| Καθιερωμένοι όροι | 
* WorldCat
* VIAF: 127786184
* LCCN: n79034973
* GND: 4085122-9
* BNF: cb12000676b (data)
* NKC: ge502104
* BNE: XX450918

 |

 |