**Τερτσίνα** λέγεται η στροφή που αποτελείται από τρεις στίχους και η ομοιοκαταληξία τους είναι ποικίλη.

Ιστορία
-------

Η Τερτσίνα καλλιεργήθηκε από την Ιταλική λογοτεχνία. Εμφανίστηκε στις πρώτες δεκαετίες του 14ου αιώνα. 

Ο πρώτος που χρησιμοποίησε τερτσίνες ήταν ο  Δάντης, ο οποίος θεωρείται και ο ευρέτης της. Ο Δάντης συνέθεσε με το εν λόγω είδος στροφής τη *Θεία Κωμωδία*.

Μορφή
-----

Η τερτσίνα έχει ποικιλία ομοιοκαταληξίας. Μπορεί να ομοιοκαταληκτούν οι δύο πρώτοι στίχοι της α΄ στροφής (ααβ) ή ο πρώτος και ο τρίτος (αβα) ή ο δεύτερος και ο τρίτος (αββ). Η ομοιοκαταληξία της πρώτης στροφής μπορεί να συνάπτεται όμως και με τη δεύτερη και τρίτη στροφή κλπ. οπότε δημιουργούνται ποικίλες μορφές: αβα - βγβ - γδγ, αβα - αβα, ααβ - ααβ. Ο στίχος που μένει μόνος ομοιοκαταληκτεί με το μονό της παρακάτω στροφής.

Οι εν λόγω στροφές χωρίζονται στις εξής δύο κατηγορίες:

* Στην πρώτη κατηγορία εντάσσονται αυτές που ανήκουν σε ποιήματα, τα οποία έχουν σταθερή μορφή, όπως τα σονέτα. Είναι πιο τεχνικές και ακολουθούν ορισμένους κανόνες.
* Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσονται αυτές που ανήκουν σε ποιήματα ασταθής μορφής, οι οποίες δεν έχουν ορισμένο αριθμό στροφών.

Νεοελληνική Λογοτεχνία
----------------------

Στη νεοελληνική λογοτεχνία η τερτσίνα, η οποία έχει ιταλική προέλευση, εισήχθη από το Διονύσιο Σολωμό. 

Τερτσίνες συναντάμε στα δημοτικά τραγούδια σε μικρόστιχα ποιήματα ή σε ποιήματα που γίνονται από μία και μόνη στροφή. Οι τρίστιχες αυτές στροφές, δεν έχουν ποικίλη ομοιοκαταληξία, αλλά την ίδια και στους τρεις στίχους. 

Τερτσίνες έχουν γράψει ο Γεώργιος Χορτάτσης, ο Διονύσιος Σολωμός, ο Ιωάννης Γρυπάρης, ο Μάρκος Τσιριμώκος, ο Νίκος Καζαντζάκης, ο Ναπολέων Λαπαθιώτης, ο Μήτσος Παπανικολάου.

Ακολουθεί το ποίημα του  Μάρκου Τσιριμώκου, το οποίο είναι ποιημένο σε τερτσίνες.

> 
> Μες στης Πλάκας τα σοκάκια  
> 
> που διαβαίνει πεταχτούλα,  
> 
> κρυφολένε χωρίς κάκια.
> 
> 
> Πως τους πότισε φαρμάκια,  
> 
> η ξανθομαλλούσσα η Κούλα.  
> 
> Μες της πλάκας τα σοκάκια.
> 
> 
> Του καλού της η Μαριώ,  
> 
> λαχταρούσε να τον σύρει.  
> 
> Με την Μάνα και τον Κύρη.
> 
> 
> Φτάσανε από το χωριό,  
> 
> στ' Άη-Θωμά το πανηγύρι,  
> 
> κι όσο πλήθαιναν οι γύροι.  
> 
> 
> 
>

Σημειώσεις
----------

1. ↑  Terzina.
2. ↑  La Divina Commedia.
3. ↑  Ανάλογα με τον αριθμό των στροφών του ποιήματος.
4. ↑  Χορικά «Ερωφίλης».

Παραπομπές
----------

1. ↑  
ΣΟΦΟΚΛΗ Γ. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ (1978). «ΜΕΡΟΣ Β΄ - ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄ - 3. Είδη στροφών». *ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ*. Αθήνα: Ιδιωτική. σελ. 76.
2. ↑  
Γεράσιμος Αν. Μαρκαντωνάτος (2013). «Τρίστιχη στροφή». *ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟΙ ΟΡΟΙ*. Αθήνα: Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη Α.Ε. σελ. 334. ISBN 978-960-503-298-2.
3. ↑  
Γιάννης Α. Σάραλης (Μάρτιος 1991). «ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ- ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ - ΕΙΔΗ ΣΤΡΟΦΩΝ». *Νεοελληνική Μετρική*. Αθήνα: Βιβλιοπωλείον της «Εστίας» Ι.Δ. Κολλάρου & Σίας Α.Ε. σελίδες 142–143. ISBN 960-05-0283-8.
4. ↑  
Γιάννης Α. Σάραλης (Μάρτιος 1991). «ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ- ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ - ΕΙΔΗ ΣΤΡΟΦΩΝ». *Νεοελληνική Μετρική*. Αθήνα: Βιβλιοπωλείον της «Εστίας» Ι.Δ. Κολλάρου & Σίας Α.Ε. σελίδες 142–143. ISBN 960-05-0283-8.
5. ↑  
ΣΟΦΟΚΛΗ Γ. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ (1978). «ΜΕΡΟΣ Β΄ - ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄ - 3. Είδη στροφών». *ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ*. Αθήνα: Ιδιωτική. σελ. 76.