Συντεταγμένες: 37°23′16″N 22°29′55″E﻿ / ﻿37.387643°N 22.498677°E﻿ / 37.387643; 22.498677

Η **Μάχη των Δολιανών και Βερβένων** (ή **Μάχη των Δολιανών** όπως καταγράφεται στις αναφορές εκείνης της εποχής) ήταν μάχη της Ελληνικής Επανάστασης του 1821. Μετά από τη μάχη του Βαλτετσίου, αποτέλεσε τη δεύτερη μεγάλη νίκη των Ελλήνων από την έναρξή της. Πραγματοποιήθηκε στις 18 Μαΐου 1821 (με το Ιουλιανό ημερολόγιο της εποχής εκείνης, 30 Μαΐου με το Γρηγοριανό ημερολόγιο), ανάμεσα στους επαναστατημένους Έλληνες, με αρχηγό τον Νικήτα Σταματελόπουλο (Νικηταρά) και τους Οθωμανούς. Έλαβε χώρα σε τρεις οικισμούς: τα Άνω Δολιανά, τα Βέρβενα και το Δραγούνι της Αρκαδίας, στα πλαίσια της ευρύτερης πολιορκίας της Τριπολιτσάς.

Ήταν η πρώτη μεγάλη μάχη στην οποία έλαβε μέρος ο Νικηταράς, στην οποία ήταν και ο μεγάλος πρωταγωνιστής, αρχίζοντας να χτίζει το μετέπειτα μύθο του.

Μια άλλη ιδιαιτερότητα της συγκεκριμένης μάχης είναι ότι πρόκειται για την πρώτη -και μία από τις λίγες- μάχες της Επανάστασης η οποία διεξήχθη μέσα σε οικισμό και όχι στην ύπαιθρο. Μάλιστα, στα Δολιανά διασώζονται ακόμα και σήμερα τα περισσότερα από τα 13 πετρόκτιστα σπίτια στα οποία οχυρώθηκαν οι Έλληνες αγωνιστές, μαζί και αυτό στο οποίο ταμπουρώθηκε ο ίδιος ο Νικηταράς, το οποίο σήμερα είναι διατηρητέο κτήριο και λειτουργεί ως μουσείο.

Το σχέδιο των Οθωμανών
----------------------

Στις 12-13 Μαΐου 1821, οι Οθωμανοί πολιορκημένοι της Τριπολιτσάς, υπό τον κεχαγιάμπεη του Χουρσίτ Πασά, προσπάθησαν να εισβάλουν στη Μεσσηνία από το δρόμο της Μεγαλόπολης. Ηττήθηκαν όμως στη μάχη του Βαλτετσίου. Για να διαλύσει τη δυσαρέσκεια που ξέσπασε μεταξύ των πολιορκημένων μετά από αυτή την αποτυχία, ο κεχαγιάμπεης αποφάσισε να επιτεθεί εναντίον του ελληνικού στρατοπέδου στα Βέρβενα. Αυτό το στρατόπεδο υπολόγιζε πως θα το διέλυε πιο εύκολα, καθώς ήταν το πιο απομονωμένο από αυτά που συνιστούσαν τον πολιορκητικό κλοιό γύρω από την Τριπολιτσά. Στη συνέχεια, μέσω Μυστρά, θα εισέβαλλε στη Μεσσηνία, καταπνίγοντας την Επανάσταση. Ακόμη κι αν το αυτό το τελευταίο δεν ήταν δυνατό, η διάλυση του στρατοπέδου θα άφηνε ανοιχτό το δρόμο προς το Άργος και την Κόρινθο, από όπου θα κατέφθαναν οθωμανικές ενισχύσεις από την ανατολική Στερεά Ελλάδα.

Η μάχη
------

Το εκκλησάκι του Αϊ-Γιάννη, λίγο έξω από τα Δολιανά. Εδώ διανυκτέρευσε ο Νικηταράς με τους άντρες του πριν την ημέρα της μάχης.
Αναμνηστική πλάκα στο ξωκλήσι του Αϊ-Γιάννη.
Στις 17 Μαΐου και κατόπιν εντολής του θείου του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, ο Νικηταράς μετέβη στα Δολιανά με εκατό άντρες, πενήντα από το στρατόπεδο του Χρυσοβιτσίου και πενήντα από το στρατόπεδο του Βαλτετσίου. Σκοπό είχε να περιμένει να ενσωματωθούν στο ασκέρι του πενήντα επιπλέον άντρες από το στρατόπεδο των Βερβένων, με τελική κατεύθυνση το Άργος και το Ναύπλιο για να πάρει πολεμικές προμήθειες, αλλά και προς ενίσχυση των Μπουμπουλίνας, Τσώκρη και Σταϊκόπουλου, κατόπιν αιτήματος των τελευταίων προς τον Κολοκοτρώνη για αποστολή βοήθειας και ενός αρχηγού. Όμως κατά το εσπερινό φαγοπότι που έλαβε χώρα στον οικισμό των Δολιανών, ο αδερφός του Νικηταρά, Νικόλαος, ορέχτηκε μια ντόπια ονόματι Ελισάβετ. Αποτέλεσμα αυτού ήταν να δημιουργηθεί παρεξήγηση με τους χωρικούς και το ασκέρι του να εκδιωχθεί από το χωριό κακήν κακώς, αναγκαζόμενο να διανυκτερεύσει στο ξωκλήσι του Αϊ-Γιάννη, λίγο έξω από το χωριό.

Στις 18 Μαΐου τα ξημερώματα, ισχυρή οθωμανική δύναμη (4.000 άνδρες και κανόνια, κατά τον Σπ. Τρικούπη) υπό τον Κεχαγιάμπεη, βγήκε από την Τριπολιτσά, με στόχο τη διάλυση του ελληνικού στρατοπέδου στα Βέρβενα. Όταν έφτασε στις Ρίζες, ο Κεχαγιάμπεης χώρισε τη δύναμή του σε τρεις φάλαγγες. Η μία κίνησε για τα Δολιανά, έχοντας απώτερο στόχο να πλαγιοκοπήσει το στρατόπεδο των Βερβένων από τα νοτιοανατολικά. Η άλλη στράφηκε στα Βέρβενα και μία τρίτη μικρότερη, αποτελούμενη κυρίως από ιππικό, κατευθύνθηκε προς το διπλανό μικρό οικισμό Δραγούνι.

***«Αδελφέ μου, εγώ γιά Περσιάνους πάω εις τό Ανάπλι γυρεύοντας καί τώρα πού τούς ηύρα εδώ νά τούς αφήσω; Δέν τό κάμω.»***  

Η απόκριση του Νικηταρά προς τον αδερφό του Νικόλαο, όταν ενημερώθηκε από τους Δολιανίτες για την επίθεση των Οθωμανών κατά του χωριού.

Οι Δολιανίτες, αντιλαμβανόμενοι την εχθρική προέλαση, προσέτρεξαν στον Νικηταρά για να τον ενημερώσουν και να του ζητήσουν να γυρίσει στο χωριό για να το υπερασπιστεί μαζί τους. Ο αδερφός του, χολωμένος από τα γεγονότα της προηγούμενης νύχτας, ήταν αντίθετος στο να υπερασπιστούν τους ντόπιους. Όμως ο Νικηταράς ήταν ανένδοτος. Έτρεξε πίσω με τους ενόπλους του και οχυρώθηκε στα σπίτια του χωριού. Το αρχηγείο του Κεχαγιάμπεη στήθηκε στην εκκλησία του Αϊ-Γιώργη. Στο Δραγούνι, οι Οθωμανοί ιππείς εξολόθρευσαν με σχετική ευκολία τη μικρή ηρωική ομάδα των Ελλήνων αγωνιστών υπό τον Αγιαννίτη Γεωργάκη Διγενή και στράφηκαν και αυτοί προς τα Δολιανά.

Η εκκλησία του Αϊ-Γιώργη, στην οποία οχυρώθηκε ο Κεχαγιάμπεης. Στο βάθος η «Τριπολιτσά», από όπου ξεκίνησε με τα στρατεύματά του.
Προτομή του Νικηταρά στο ρέμα του Τσάκωνα, εκεί όπου διαδραματίστηκε η Μάχη.
Τότε ξέσπασε μάχη κατά την οποία οι Έλληνες κατάφεραν, αν και κατά πολύ λιγότεροι, να σταματήσουν την προέλαση των Οθωμανών, προκαλώντας τους μεγάλες απώλειες, σε μία μάχη που διήρκεσε όλη την ημέρα. Στο μεταξύ, ξεκίνησαν προς τα Δολιανά ελληνικές ενισχύσεις από το στρατόπεδο Βερβένων, αλλά αναγκάστηκαν να γυρίσουν πίσω και να οχυρωθούν στο εκεί στρατόπεδο, όπου προέβαλαν αποτελεσματική αντίσταση στους Οθωμανούς. Κατόπιν, τους κυνήγησαν έως τα Δολιανά όπου, μαζί με τους άνδρες του Νικηταρά, συνέχισαν την καταδίωξη ολόκληρης της οθωμανικής δύναμης. Οι Οθωμανοί τράπηκαν σε φυγή και κλείστηκαν στην Τριπολιτσά, αφήνοντας εβδομήντα νεκρούς, δύο κανόνια και τρεις σημαίες. Ήταν σε αυτή τη μάχη που ο Νικηταράς κέρδισε το προσωνύμιο «Τουρκοφάγος», που θα τον ακολουθούσε σε όλη του τη ζωή.

Μετά τη μάχη, ο Νικηταράς με τους άντρες του συνέχισε την πορεία του προς το Άργος.

Η σημασία της μάχης
-------------------

Η μάχη αυτή είναι πολύ σημαντική, διότι προτού είχε γίνει η μάχη του Βαλτετσίου και έπειτα από αυτάς τας μάχας έλαβαν οι 'Ελληνες τόλμην μεγάλην να μη φοβούνται πλέον τους Τούρκους, και άρχισαν να ερωτούν πού είναι οι Τούρκοι, όχι σαν πρώτα ότε έλεγαν, έρχονται οι Τούρκοι και έφευγαν. Πολλές φορές εκυνήγησαν τα Ελληνικά στρατεύματα και πολλές καπόταις\* έχασαν οι Έλληνες στρατιώται έως να συνηθίσουν να παίρνουν των Τούρκων τας καπόταις.
***Φώτιος Χρυσανθόπουλος (Φωτάκος) - Απομνημονεύματα περί της Ελληνικής Επαναστάσεως, σελ. 76-77***.  

*\* καπότα = χοντρή κάπα με κουκούλα*

Η μάχη στα Δολιανά και η μάχη στα Βέρβενα, μαζί με τη μάχη του Βαλτετσίου λίγες ημέρες νωρίτερα, ήταν αυτές που άνοιξαν το δρόμο για την άλωση της Τριπολιτσάς. Η νικηφόρα έκβασή της τόνωσε σε μεγάλο βαθμό το ηθικό των επαναστατών, καθώς ματαίωσε τη διάλυση του στρατοπέδου στα Βέρβενα και παράλληλα έδωσε την ευκαιρία στους Έλληνες να προωθήσουν τα στρατόπεδά τους ακόμα πιο κοντά στην Τρίπολη, σε θέσεις όπως τα κάστρα της Ζαράκοβας· δύο πύργων στις δίδυμες κορυφές υψώματος στη δυτική πλευρά του Μαινάλου, στην περιοχή Τρίκορφα. Η 12η Μαΐου μάλιστα αποτέλεσε την τελευταία φορά που ο οθωμανικός στρατός επιχείρησε οργανωμένη έξοδο από την Τρίπολη, αφού λίγες εβδομάδες αργότερα, από τις αρχές Ιουνίου του 1821, άρχισε η πολιορκία της και εν τέλει η άλωσή της στις 23 Σεπτεμβρίου του 1821. Κατά συνέπεια, η μάχη των Δολιανών ήταν αυτή που ουσιαστικά έδωσε τη χαριστική βολή στα μέχρι τότε σχέδια και προσπάθειες των Οθωμανών να βρουν διέξοδο από αυτή προς την υπόλοιπη Πελοπόννησο, αποκλείοντας έτσι και οποιαδήποτε πιθανότητα να μπορέσουν να επιστρέψουν με ενισχύσεις.

Χαρακτηριστική για τη σημασία της έκβασης της στην ψυχολογία των επαναστατημένων Ελλήνων, είναι η περιγραφή (βλ. παράθεση δεξιά) του Φωτάκου, αγωνιστή της επανάστασης του 1821, πρώτου υπασπιστή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και ιστοριογράφου πολλών γεγονότων της εποχής.

Στη λαϊκή ποίηση
----------------

Ο Νικηταράς ονομάστηκε «Τουρκοφάγος» διότι στη μάχη των Δολιανών σκότωσε πολλούς Οθωμανούς.
Τη νικηφόρα μάχη ύμνησε με στίχους του ο Παναγιώτης Κάλας ή Τσοπανάκος. Ήταν λαϊκός ποιητής από τη Δημητσάνα, ο οποίος έδρασε κατά τον αγώνα του 1821 και ήταν στενός φίλος του Νικηταρά, ακολουθώντας τον συχνά στις μάχες του. Οι στίχοι ήταν οι παρακάτω:

|  |
| --- |
| ***Η Μάχη των Δολιανών***
***ή ο Στρατηγός Νικηταράς***
 *Πάλιν άρχισ’ ο πόλεμος,*
*Και των Τούρκων ο όλεθρος.*
*Και στα Δολιανά ένας κρότος*
*Που ερράγησεν ο τόπος.*
 *Ω ήρωα Νικηταρά!*
*Το αίμα των Τούρκων βοά,*
*Για να παύσης το σπαθί σου*
*Την Ελληνικήν ορμή σου.*
 *Μ’ ογδόντα άνδρας κλείσθηκες,*
*Τούρκους δεν εφοβήθηκες.*
*Τρεις χιλιάδας δεν τρομάζεις,*
*Ως τον Λεωνίδα κράζεις.*
 *Πατρίδα να τιμήσωμεν,*
*Κι όλοι μιαν ώρ’ ας ζήσωμεν,*
*Ήλθεν ο καιρός της δόξης,*
*Την εκδίκησιν να δώσης,*
 *Βάνει τους Τούρκους έμπροστά,*
*Σαν τσοπάνος τα τραγιά,*
*Τους επήρε δυο πυργέλες*
*και όλους τους τζεπιχανέδες\*.*
*\* τζεπιχανέδες = λάφυρα* |

Δείτε επίσης
------------

* Άνω Δολιανά Αρκαδίας
* Βέρβενα
* Δραγούμι Αρκαδίας
* Νικηταράς
* Γεωργάκης Διγενής
* Πάρνωνας
* Μάχη του Βαλτετσίου
* Θεοδώρητος Βρεσθένης
* Α.Π.Σ. Νικηταράς Δολιανών

Παραπομπές
----------

1. ↑  Ethnos, Radiotileoptiki S.A (OPEN Digital) (16 Μαΐου 2021). «Σαν σήμερα 18 Μαΐου: Ο Νικηταράς αποκτά το προσωνύμιο Τουρκοφάγος μετά τη μάχη των Δολιανών». *ΕΘΝΟΣ*. Ανακτήθηκε στις 29 Νοεμβρίου 2021.
2. ↑  Νικόλαος Μωραίτης, 1932, Ιστορία της Τεγέας, σελ. 358
3. ↑  *Ιστορία του Ελληνικού Έθνους*, 1975, σ. 119.
4. ↑  Newsroom, Αυγή (23 Μαρτίου 2021). «Ο Νικηταράς και η Ελισάβετ». *Αυγή*. Ανακτήθηκε στις 25 Μαρτίου 2021.
5. ↑  «Η πρόταση για τα 200 χρονιά από την έναρξη της Επανάστασης στα Δολιανά». *Kalimera Arkadia*. 30 Νοεμβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 30 Μαρτίου 2021.
6. ↑  «Γεωργάκης Διγενής». *astros-kynourianews.gr*. 11 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 15 Μαΐου 2023.
7. 1 2 3  *Ιστορία του Ελληνικού Έθνους*, 1975, σ. 120.
8. ↑  Χρυσανθόπουλος, Φώτιος· Απομνημονεύματα περί της Ελληνικής Επαναστάσεως / Υπό Φωτάκου πρώτου υπασπιστού του Θεοδώρου Κολοκοτρώνου. (12 Απριλίου 2018). «University of Crete Library». *Anemi*. Ανακτήθηκε στις 3 Μαΐου 2021.
9. ↑  Παπαθανασίου, Μανώλης. «Κάστρο στα Τρίκορφα». *Καστρολόγος*. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουνίου 2021.
10. ↑  «[1821-1833] Οι πρώτες μέρες της Επανάστασης στην Πελοπόννησο». *Foundation of the Hellenic World*. Ανακτήθηκε στις 3 Μαΐου 2021.
11. ↑  Newsroom, Αυγή (30 Μαρτίου 2020). «Για την επαναστατική ιδεολογία και το φρόνημα το 1821». *Αυγή*. Ανακτήθηκε στις 3 Μαΐου 2021.
12. ↑  «Esperos-Library - ΑΣΜΑΤΑ ΠΟΛΕΜΙΣΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΓΩΝΟΣ (Στιχουργηθέντα υπό του ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ ΤΣΟΜΠΑΝΑΚΟΥ ΔΗΜΙΤΣΑΝΙΤΟΥ)». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Αυγούστου 2019. Ανακτήθηκε στις 31 Αυγούστου 2019.

Πηγές
-----

* *Ιστορία του Ελληνικού Έθνους - Η Ελληνική Επανάσταση (1821-1832)*. **ΙΒ΄**. Αθήνα: Εκδοτική Αθηνών. 1975. σελ. 119-120.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| π • σ • ε
Χρονολόγιο της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 (1821 - 1829) |
| --- |
|  |
| 1821 | 
* Εξέγερση στην Μολδοβλαχία
* Συνέλευση της Βοστίτσας
* Επανάσταση της Μάνης
* Απελευθέρωση της Καλαμάτας
* Ξεσηκωμός της Πάτρας
* Πολιορκία του Χλεμουτσίου
* Πολιορκία των Σαλώνων
* Πολιορκία του Λιδωρικίου
* Μάχη του Μαλανδρίνου
* Πολιορκία της Λιβαδειάς
* Μάχη του Λεβιδίου
* Μάχη της Αθήνας
* Μάχη της Βλαχοκερασιάς
* Ναυμαχία της Ερεσού
* Μάχη του Κατσαρού
* Πολιορκία και άλωση του Λάλα
* Μάχη του Μακρυνόρους
* Μάχη των Ρουστίκων
* Σφαγές στην Κωνσταντινούπολη (1821)
* Σφαγή στον Σκοπό Ανατολικής Θράκης
* Ολοκαύτωμα της Σαμοθράκης
* Πολιορκία του Νεοκάστρου
* Πολιορκία της Μονεμβασίας
* Πολιορκία του Μπεκίου
* Μάχη του Δερβέν Φούρκα
* Μάχη του Πατρατζικίου
* Μάχη της Αλαμάνας
* Μάχη του Γαλατσίου
* Μάχη της Βογόρτσας
* Μάχη στα Δερβίζιανα
* Μάχη του Βαλτετσίου
* Μάχη των Δολιανών και Βερβένων
* Μάχη του Αγίου Αθανασίου Καρύταινας
* Πολιορκία της Αταλάντης
* Πολιορκία της Μενδενίτσας
* Πολιορκία των Αθηνών
* Συνέλευση των Καλτεζών
* Μάχη του Βραχωρίου
* Μάχη του Καβοφονιά
* Μάχη στο Χάνι της Γραβιάς
* Μάχη των Βρυσακίων
* Μάχη του Δραγατσανίου
* Μάχη της Θεσσαλονίκης
* Μάχη της Ρεντίνας
* Μάχη των Βασιλικών Θεσσαλονίκης
* Μάχη του Σκουλενίου
* Μάχη των Βαριάδων
* Μάχη του Σταυρού
* Μάχη της Γράνας
* Μάχη των Βασιλικών Φθιώτιδας
* Μάχη των Κομψάδων
* Μάχη των Πέντε Πηγαδιών
* Καταστροφή της Βοστίτσας
* Καταστροφή του Γαλαξειδίου
* Άλωση της Τριπολιτσάς
* Μάχη της Μονής Σέκκου
* Μάχη της Κασσάνδρας
* Πολιορκία της Άρτας
* Α΄ Συνέλευση της Δυτικής Χέρσου Ελλάδος
* Συνέλευση των Σαλώνων
 |
|  |
| 1822 | 
* Πολιορκία του Ακροκορίνθου
* Μάχη του Ρεθύμνου
* Ναυμαχία της Πάτρας
* Μάχη της Χαλανδρίτσας
* Μάχη του Σαραβαλίου
* Μάχη του Γηροκομείου
* Πολιορκία της Πάτρας
* Μάχη των Στύρων
* Πολιορκία της Καρύστου
* Μάχη στα Δυο Βουνά Ευβοίας
* Σφαγή της Χίου
* Καταστροφή της Νάουσας
* Μάχη του Καστέλλου Ρεθύμνης
* Α΄ Γενική συνέλευση των Κρητών
* Πυρπόληση Τουρκικής Ναυαρχίδας στη Χίο
* Άλωση της Ακρόπολης
* Μάχη της Μαλάξας
* Μάχη στο Κομπότι
* Μάχη της Πλάκας
* Μάχη του Πέτα
* Μάχη της Σπλάντζας
* Μάχη των Δερβενακίων
* Μάχη του Αγιονορίου
* Μάχη στο Ναβαρίκο, Χώνια και Κιάφα
* Μάχη στον Άγιο Σώστη
* Μάχη του Αετού
* Ναυμαχία των Σπετσών
* Ναυμαχία της Τενέδου
* Μάχη του Δαδίου
* Κατάληψη του Παλαμηδίου
* Πρώτη πολιορκία του Μεσολογγίου
 |
|  |
| 1823 | 
* Μάχη της Ακράτας
* Μάχη του Αγίου Βλασίου (Αιτωλοακαρνανία)
* Μάχη του Λέχαιου
* Μάχη του Κεφαλόβρυσου
* Μάχη της Καλιακούδας
* Καταστροφή του Μελιδονίου
* Δεύτερη πολιορκία του Μεσολογγίου
* Ελληνικός εμφύλιος πόλεμος
* Β΄ Συνέλευση της Δυτικής Χέρσου Ελλάδος
 |
|  |
| 1824 | 
* Καταστροφή της Κάσου
* Καταστροφή των Ψαρών
* Μάχη της Άμπλιανης
* Ναυμαχία της Σάμου
* Μάχη της Πανάσαρης
* Μάχη στον Μαραθώνα (1824)
* Μάχη του Βουργαρελίου
* Ναυμαχία του Γέροντα
* Γ΄ Συνέλευση της Δυτικής Χέρσου Ελλάδος
 |
|  |
| 1825 | 
* Μάχη της Σχοινόλακκας
* Μάχη του Κρεμμυδίου
* Πτώση της Σφακτηρίας
* Πτώση του Νεοκάστρου
* Ναυμαχία της Μεθώνης
* Τρίτη πολιορκία του Μεσολογγίου
* Μάχη στο Μανιάκι
* Μάχη του Βαρυπέτρου
* Ναυμαχία του Καφηρέα
* Μάχη της Τραμπάλας
* Μάχη των Μύλων
* Μάχη στα Τρίκορφα
* Ναυμαχία της Αλεξάνδρειας
* Μάχη του Κακοσάλεσι
* Εκστρατεία στο Λίβανο
* Καταστροφή της Βυτίνας
 |
|  |
| 1826 | 
* Μάχη της Κλείσοβας
* Έξοδος του Μεσολογγίου
* Μάχη στο Καστράκι
* Μάχη του Θριάσιου Πεδίου
* Μάχη της Βέργας
* Μάχη του Πολυάραβου
* Μάχη του Διρού
* Μάχη του Μεχμέταγα
* Πολιορκία της Βαρνάκοβας
* Μάχη του Χαϊδαρίου
* Μάχη της Δόμβραινας
* Πολιορκία της Ακροπόλεως
* Μάχη της Αράχωβας
* Μάχη στο Τουρκοχώρι
 |
|  |
| 1827 | 
* Μάχη στο Δίστομο
* Μάχη του Καματερού
* Μάχη της Καστέλλας
* Μάχη των Τριών Πύργων
* Μάχη στο Κερατσίνι
* Μάχη του Αναλάτου
* Πτώση της Ακρόπολης
* Μάχη στο Μέγα Σπήλαιο
* Μάχη της Καυκαριάς
* Ναυμαχία του Ναυαρίνου
* Ναυμαχία της Αγκάλης
* Εκστρατεία της Χίου
 |
|  |
| 1828 | 
* Πάταξη της πειρατείας στο Αιγαίο
* Ναυμαχία του κάβο Μπαμπά
* Μάχη του Φραγκοκάστελλου
* Εκστρατεία του Μοριά
* Απελευθέρωση των Πατρών
 |
|  |
| 1829 | 
* Μάχη του Μαρτίνου
* Μάχη του Ανηφορήτου
* Μάχη της Κορωνησίας
* Μάχη της Πέτρας
 |

 |