Ο **Χρήστος Μπίρος** (Εράτυρα Κοζάνης, 5 Φεβρουαρίου 1950 - 10 Απριλίου 2023) ήταν Έλληνας ηθοποιός της τηλεόρασης, του θεάτρου και του κινηματογράφου.

Βιογραφία
---------

Μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη και σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Μακεδονικού Ωδείου Θεσσαλονίκης. Ήταν παντρεμένος με την κτηνίατρο Ρέα Παταλίδου και είχαν μια κόρη, την Κατερίνα.

Απεβίωσε στις 10 Απριλίου 2023.

Καριέρα
-------

### Θέατρο

Συνεργάστηκε με το Ε.Λ.Θ. του Μάνου Κατράκη, το Αττικό Θέατρο του Αντώνη Ξενάκη, το θίασο Φαίδωνα Γεωργίτση - Μπέτυς Αρβανίτη και με το Κ.Θ.Β.Ε. από το 1969. Το 1975-1977, με το ΚΘΒΕ πρωταγωνίστησε στα έργα: *Διγενής Ακρίτας* του Άγγελου Σικελιανού, *Το σχολείο των γυναικών* του Μολιέρου, *Φουέντε Οβεχούνα* του Λόπε δε Βέγα, *Ο άγιος πρίγκηψ* της Μαργαρίτας Λυμπεράκη (παράσταση που παίχτηκε και στο Ηρώδειο) και *Τα ίδια και τα ίδια* του Γεωργίου Σουρή.

Το 1977 συνέχισε την καριέρα στην Αθήνα. Στο θέατρο Βέμπο ανέβασε την παράσταση *Τα ίδια και τα ίδια,* ενώ στο Παρκ συμμετείχε στην επιθεώρηση *Ω! Μαμά Ελλάς!* Τον επόμενο χειμώνα επέστρεψε στο θέατρο Βέμπο με την επιθεώρηση του Γιάννη Ξανθούλη *Μιούζικ χωλλ α λα γκρεκ* και με το παιδικό θέατρο *Ο φίλος μου ο Αίσωπος* του Γιάννη Νεγρεπόντη. Έκανε περιοδεία ανά την Ελλάδα με την Ελεύθερη Σκηνή και το έργο *Χωριάτες* του Άντζελο Ρουτζάντε. 

Με τον Νίκο Κούρκουλο συνεργάστηκε το 1980, τη χειμερινή περίοδο, στο έργο του Ζαν Ανούιγ *Πρόσκληση στον πύργο* και το καλοκαίρι, στο Θέατρο Λυκαβηττού, με τον Σταύρο Παράβα και τη Μαίρη Χρονοπούλου, ανέβασαν τις *Εκκλησιάζουσες* του Αριστοφάνη (και τα δυο έργα σε μετάφραση και σκηνοθεσία του Μινου Βολανάκη).

Στο ίδιο θέατρο, λίγα χρόνια αργότερα, συμπρωταγωνίστησε με τον Βασίλη Διαμαντόπουλο, στο έργο του *Οι καλικαντζαραίοι*. Με τον ίδιο έπαιξε και τις *Τέσσερις κωμωδίες* του Αντόν Τσέχωφ, στο Θέατρο Αθηνά. Αργότερα, στο Θέατρο Λυκαβηττού, με το νεοσύστατο Δημοτικό Θέατρο Νίκαιας, ανέβασε τον *Πλούτο* του Αριστοφάνη.

Στη συνέχεια συνεργάστηκε με τον Γιάννη Βόγλη στην *Καινούρια σελίδα* του Νιλ Σάιμον περιοδεύοντας ανά την Ελλάδα. 

Με το Εθνικό Θέατρο, συμμετείχε στις παραστάσεις που ανέβηκαν στην Επίδαυρο, *Οιδίπους τύραννος* του Σοφοκλή και *Βάτραχοι* του Αριστοφάνη, και στην Κεντρική Σκηνή με τους *Εκατομμυριούχους της Νάπολης* του Εντουάρντο ντε Φιλίπο.

Με τον Θύμιο Καρακατσάνη ανέβασε στο θέατρο Αλάμπρα, το έργο του Γιώργου Αρμένη *Βασικά… με λεν Θανάση.* Χρόνια αργότερα οι δυο τους ανέβασαν τη *Βασίλισσα της ομορφιάς* (1998) και τη μεγάλη τους επιτυχία *Ο φον Δημητράκης* του Δημήτρη Ψαθά (2000).

Έπαιξε με την Ξένια Καλογεροπούλου στο Θέατρο Πόρτα, όπου ανέβασαν τους *Ψύλλους στ’ αυτιά* του Ζορζ Φεντό (μετάφραση σκηνοθεσία Μινου Βολανάκη). Για αυτή την ερμηνεία, η εφημερίδα ‘ΤΑ ΝΕΑ’ τον ανακήρυξε Καλύτερο Ηθοποιό της Χρονιάς. Την επόμενη σαιζόν, με τον θίασο Τζένης Καρέζη-Κώστα Καζάκου, ανέβασαν το *Βυσσινόκηπο* του Τσέχωφ. 

Στο Θέατρο Τέχνης «Κάρολος Κουν» συμπρωταγωνίστησε με τον Γιώργο Αρμένη στο έργο του Εντουάρντο ντε Φιλίπο *Εσωτερικές φωνές…* Οι κριτικοί επαίνεσαν με τα θερμότερα λόγια την ερμηνεία του στο ρόλο του Πασκουάλε ενώ ο Κώστας Γεωργουσόπουλος στα «ΝΕΑ» παρότρυνε τους αναγνώστες : «Πηγαίνετε στο Θέατρο Τέχνης «Κάρολος Κουν» να δείτε το Μπίρο πώς υλοποιεί την τρέλα της ηθοποιίας».

Αργότερα ο Αρμένης τον σκηνοθέτησε στην οπερέτα του Νίκου Χατζηαποστόλου *Το κορίτσι της γειτονιάς.*

Ο Γιάννης Ξανθούλης έγραψε το έργο *Λόξα και δόξα* που ανέβηκε στο Θέατρο Αποθήκη με το θίασο της Αλίκης Γεωργούλη. 

Το 1991 συνεργάστηκε με το Αμφι-Θέατρο του Σπύρου Ευαγγελάτου στις παραστάσεις *Βόιτσεκ*, *Ο γύρος του κόσμου σε 80 μέρες, Ονειρόδραμα,* *Άμλετ*.

Άτυπη επιτροπή συγγραφέων σκηνοθετών σκηνογράφων ηθοποιών και κριτικών βαθμολόγησαν για τα «ΝΕΑ» τις παραστάσεις του χειμώνα 92-93. Ο Χρήστος Μπίρος έλαβε το βραβείο Β' Ανδρικού Ρόλου για τις ερμηνείες του ως νεκροθάφτης αι θεατρίνος στη παράσταση *Άμλετ*. 

Στην Επίδαυρο, με το Αμφι-Θέατρο, συμμετείχε στη τραγωδία του Ευριπίδη *Βάκχες*, όπου ερμήνευσε το ρόλο του Τειρεσία και καταχειροκροτήθηκε για την ερμηνεία του κατά τη έξοδό του από την ορχήστρα του θεάτρου.

Με το «Θεσσαλικό Θέατρο» και την Άννα Βαγενά ανέβασαν το έργο του Μπέρτολντ Μπρεχτ *Μάνα κουράγιο* σε μουσική του Γιούρι Στούπελ όπου ο ίδιος τραγούδησε, σε στίχους του Μπρεχτ και σε παγκόσμια πρώτη μετάδοση, το τραγούδι *Ο Τσιμπουκοπέτρος*. Ο Κώστας Γεωργουσόπουλος έγραψε στα «ΝΕΑ»: Ο Μπίρος ήταν ο καλύτερος Μάγειρας που είδαμε στην Ελλάδα.

Το 2003 πρωταγωνίστησε στο έργο του Ισπανού Σέρτζι Μπελμπέλ *Τσιγάρο στην ταράτσα*, στο Θέατρο Αθηναΐς.

Όλα αυτά τα χρόνια συνεργάστηκε με τον αείμνηστο Μίνω Βολανάκη, και μαζί μετέτρεψαν το καλοκαίρι του '81 τα νταμάρια του Βύρωνα, της Κοκκινιάς και της Πετρούπολης σε Θέατρα ενώ εγκαινίασαν και τις Γιορτές των Βράχων. Το οραμα του Βολανάκη έγινε θεσμός σε όλη την Ελλάδα.

Το 2005 η νέα θεατρική χρονιά τον βρήκε στο ΝΕΘ όπου συμπρωταγωνίστησε με το Γιώργο Αρμενη στο έργο του Εντουάρντο ντε Φιλίπο *Το ψέμα έχει μακριά ποδάρια*.

Συμμετείχε με το ΔΗΠΕΘΕ Κρήτης στο *Δον Καμίλο* του Σωτήρη Πατατζή και με τον Σπύρο Παπαδόπουλο στη κωμωδία *Ο τυχαίος θάνατος ενός αναρχικού* του Ντάριο Φο - παράσταση που παίχτηκε για τέσσερα χρόνια.

Το 2015 περιόδευσε ανά την Ελλάδα με την κωμωδία του Αριστοφάνη *Νεφέλες* (Νεφελωκαμώματα), ερμηνεύοντας τον πρωταγωνιστικό ρόλο. 

### Τηλεόραση

Στην τηλεόραση εμφανίστηκε ως πρωταγωνιστής ή συμπρωταγωνιστής σε περισσότερες από 40 αυτοτελείς σειρές και σήριαλ. Ενδεικτικά αναφέρονται :*Περί Ανέμων και υδάτων* *Ο συμβολαιογράφος, Οικογένεια Ζαρντή, Ζωή πατίνι, Η αγία τετράδα, Οι ιερόσυλοι, Δέκα μικροί Μήτσοι, Όλα του γάμου δίς-κολα, Επτά θανάσιμες Πεθερές* κ.ά.

Στον κινηματογράφο έπαιξε στις ταινίες *Δι’ ασήμαντον αφορμήν* του Τάσου Ψαρρά, *Πανικός στα σχολεία, Ο δράκος,* *ΒΙΟΣ + πολιτεία* του Ν.Περάκη, *Γαμήλιο πάρτι* της Κριστίν Κρόκος (ως πατέρας τις νύφης).

### Διαφημίσεις

Με τη διαφήμιση ασχολήθηκε από το 1969, γυρίζοντας περισσότερα από 10 σποτ για την τηλεόραση και τον κινηματογράφο, συνεργαζόμενος με μεγάλες διαφημιστικές εταιρείες. Μερικά από τα spot που αποτέλεσαν μεγάλες επιτυχίες ήταν:οι κλειδαριές DOMUS τα εσώρουχα ΗΛΙΟΣ τα παγωτά της ΕΒΓΑ MAREGATA τα σοκολατάκια ΠΑΥΛΙΔΗ ΤΖΟΚΟΝΤΑ το ΕΘΝΙΚΟ ΛΑΧΕΙΟ πρόσφατα Πάριζα Υφαντής και το spot που θεωρήθηκε μεγάλη επιτυχία της δεκαετίας του ’80 «Τι κρατάει ο Ναπολέων» της Χαρτοποιίας DIANA.

Παραπομπές
----------

1. 1 2  «Πέθανε ο ηθοποιός Χρήστος Μπίρος». *Η Καθημερινή*. 10 Απριλίου 2023. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2023.
2. 1 2 3 4 5 6 7  «Πέθανε ο ηθοποιός Χρήστος Μπίρος». *News 24/7*. 10 Απριλίου 2023. Ανακτήθηκε στις 10 Απριλίου 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| * Πύλη:Βιογραφίες
* Πύλη:Κινηματογράφος
* Πύλη:Θέατρο
* Πύλη:Ελλάδα
 |

 |