Codi fflatiau Doc Fictoria yng Nghaernarfon; Hydref 2007.
Craeniau'r adeiladwyr wrth iddynt godi adeilad y BBC yng Nghaerdydd; Ionawr 2017.
**Adeiladu** yw'r broses o godi adeilad, pont, ffordd neu isadeiledd arall. Mae cynhyrchu'n wahanol, ac yn broses lle mae sawl gwrthrych tebyg yn cael ei greu; ond fel arfer, mewn **adeiladwaith**, un prynnwr sydd, ac un peth a gynhyrchir, a hynny'n aml yn digwydd yn y fan a'r lle yn hytrach na mewn ffatri.

Mae adeialdu'n rhan bwysig o economi pob gwlad, ac yn dod a chanran uchel o'r cynnyrch mewnwladol crynswth (neu'r *GDP*): rhwng 6 a 9%, fel arfer. Mae'r broses o adeiladu'n dilyn yr un camau: y cwsmer yn gweld yr angen ac yn canfod ffynhonnell o arian, comisiynu pensaer i wneud y cynlluniau a goruchwylio'r gwaith adeiladu, penodi cwmni o adeiladwyr i godi'r adeilad ac yn olaf - trosglwyddo'r adeilad gorffenedig i'r cwsmer. Mae cwmniau mawr yn cyflogi arebnigwyr eu hunain e.e. bricwyr, trydanwyr, plymwyr, saeri, peintwyr.

Codi 'Pont Eads' dros Afon Mississippi ger St. Louis, Missouri, tua 1874.
Ceir llawer o reolau er mwyn sicrhau diogelwch a safon, a goruchwylir yr holl waith, fel arfer, gan adran gynllunio a rheoleiddio, o fewn y sir. Yn ogystal â hyn, ceir llawer o reolau Ewropeaidd, gwladol a sirol sy'n sicrhau hefyd fod yr adeilad yn cadw ei wres, yn lleihau'r impact ar yr amgylchedd e.e. yn cynhyrchu ei ynni (paneli solar, cyfnewidwyr gwres geo) a'i ddŵr ei hun (ffynnon), neu'n cynnwys uned trin carthffosiaeth a chasglu, ailgylchu a phuro dŵr ar y safle.

Mae tair sector: adeiladau (preswyl a masnachol), isadeiledd (ffyrdd, carffosiaeth, pontydd) a diwydiannol (ffatrioedd, purfeydd olew, ffermydd o felinau gwynt).

Gwariant gwledydd y byd yn y maes hwn
-------------------------------------

Y swm a wariwyd ar adeiladu yn ôl gwlad- y 25 uchaf yn 2015| Economi | Gwariant ar adeiladwaith yn 2015 (mewn biliynau o USD. |
| --- | --- |
| (01) **Gweriniaeth Pobl Tsieina** | 1,849 |
| (02) **Unol Daleithiau** | 599 |
| (03) **Japan** | 569 |
| (04) **India** | 333 |
| (05) **Ffrainc** | 147 |
| (06) **Almaen** | 143 |
| (07) **Singapôr** | 131 |
| (08) **Canada** | 131 |
| (09) **Awstralia** | 115 |
| (10) **Rwsia** | 111 |
| (11) **Brasil** | 109 |
| (12) **Baner Yr Eidal Yr Eidal**  | 107 |
| (13) **Sbaen** | 104 |
| (14) **Indonesia** | 93 |
| (15) **Mecsico** | 92 |
| (16) **De Corea** | 58 |
| (17) **Twrci** | 35 |
| (18) **Yr Emiradau Arabaidd Unedig** | 34 |
| (19) **Feneswela** | 34 |
| (20) **Baner Yr Iseldiroedd Yr Iseldiroedd**  | 34 |
| (21) **Gwlad Pwyl** | 34 |
| (22) **Y Swistir** | 33 |
| (23) **Sawdi Arabia** | 32 |
| (24) **Iran** | 29 |
| (25) **Colombia** | 29 |
| Ffynhonnell: |

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  
Chitkara, K. K. (1998), *Construction Project Management*, New Delhi: Tata McGraw-Hill Education, p. 4, ISBN 9780074620625, adalwyd 16 Mai 2015
2. ↑  Compare: "Construction", *Merriam-Webster.com* (Merriam-Webster), adalwyd 2016-02-16, "[...] the act or process of building something (such as a house or road) [...]."
3. ↑  Halpin, Daniel W.; Senior, Bolivar A. (2010), *Construction Management* (4 ed.), Hoboken, NJ: John Wiley & Sons, p. 9, ISBN 9780470447239, adalwyd Mai 16, 2015
4. ↑  "The Top 250", *Engineering News-Record*, 1 Medi2014,
5. ↑  Figures from the United Nations' *UN National Accounts Database*. for the countries of the world. Retrieved 1 Chwefror 2014.