Siroedd Kansas
Dyma **restr o'r 120 rhanbarth gweinyddol sy'n cael eu hadnabod wrth yr enw *County* yng Nghymanwlad Kansas** yn yr Unol Daleithiau, yn nhrefn yr wyddor:

Rhestr
------

1. Adair County
2. Allen County
3. Anderson County
4. Ballard County
5. Barren County
6. Bath County
7. Bell County
8. Boone County
9. Bourbon County
10. Boyd County
11. Boyle County
12. Bracken County
13. Breathitt County
14. Breckinridge County
15. Bullitt County
16. Butler County
17. Caldwell County
18. Calloway County
19. Campbell County
20. Carlisle County
21. Carroll County
22. Carter County
23. Casey County
24. Christian County
25. Clark County
26. Clay County
27. Clinton County
28. Crittenden County
29. Cumberland County
30. Daviess County
31. Edmonson County
32. Elliott County
33. Estill County
34. Fayette County
35. Fleming County
36. Floyd County
37. Franklin County
38. Fulton County
39. Gallatin County
40. Garrard County
41. Grant County
42. Graves County
43. Grayson County
44. Green County
45. Greenup County
46. Hancock County
47. Hardin County
48. Harlan County
49. Harrison County
50. Hart County
51. Henderson County
52. Henry County
53. Hickman County
54. Hopkins County
55. Jackson County
56. Jefferson County
57. Jessamine County
58. Johnson County
59. Kenton County
60. Knott County
61. Knox County
62. LaRue County
63. Laurel County
64. Lawrence County
65. Lee County
66. Leslie County
67. Letcher County
68. Lewis County
69. Lincoln County
70. Livingston County
71. Logan County
72. Lyon County
73. McCracken County
74. McCreary County
75. McLean County
76. Madison County
77. Magoffin County
78. Marion County
79. Marshall County
80. Martin County
81. Mason County
82. Meade County
83. Menifee County
84. Mercer County
85. Metcalfe County
86. Monroe County
87. Montgomery County
88. Morgan County
89. Muhlenberg County
90. Nelson County
91. Nicholas County
92. Ohio County
93. Oldham County
94. Owen County
95. Owsley County
96. Pendleton County
97. Perry County
98. Pike County
99. Powell County
100. Pulaski County
101. Robertson County
102. Rockcastle County
103. Rowan County
104. Russell County
105. Scott County
106. Shelby County
107. Simpson County
108. Spencer County
109. Taylor County
110. Todd County
111. Trigg County
112. Trimble County
113. Union County
114. Warren County
115. Washington County
116. Wayne County
117. Webster County
118. Whitley County
119. Wolfe County
120. Woodford County

Cefndir
-------

Mae cant ac ugain o siroedd yng Nghymanwlad Kentucky. Er ei fod yn safle 37 mewn rhestrau o daleithiau yn ôl maint, mae gan Kentucky 120 o siroedd. Yn dibynnu ar ddiffiniadau, mae hyn naill ai'n drydydd neu'n bedwerydd ymhlith taleithiau'r Unol Daleithiau. Mae gan Texas 254 o siroedd a Georgia 159; Dim ond 95 sir sydd gan Virginia, ond mae ganddi hefyd 38 o ddinasoedd annibynnol nad ydynt yn rhan o unrhyw sir ac sy'n delio'n uniongyrchol â llywodraeth y dalaith, gan roi 133 o unedau gweinyddol ar lefel sirol i'r dalaith honno.  Y cymhelliant gwreiddiol dros gael cymaint o siroedd oedd i sicrhau y gallai preswylwyr yn nyddiau ffyrdd gwael a theithio ar gefn ceffyl wneud taith gron o'u cartref i sedd y sir ac yn ôl mewn un diwrnod, yn ogystal â gallu teithio o un sedd sir i'r nesaf yn yr un modd.  Yn ddiweddarach, fodd bynnag, dechreuodd gwleidyddiaeth chwarae rhan, gyda dinasyddion a oedd yn anghytuno â llywodraeth sir eu dydd yn deisebu'r dalaith i greu sir newydd. Heddiw, mae gan 20 o'r 120 sir lai na 10,000 o drigolion, ac mae gan eu hanner lai na 20,000. Fodd bynnag, mae gan yr 20 sir fwyaf yn ôl poblogaeth boblogaethau o 50,000 neu uwch. Y boblogaeth sirol ar gyfartaledd, yn seiliedig ar amcangyfrif o boblogaeth y wladwriaeth yn 2017 o 4.454 miliwn, oedd 37,117.

Gosododd Cyfansoddiad Kentucky, 1891, derfynau llymach ar greu siroedd, gan nodi bod rhaid i sir newydd:

* cael arwynebedd tir o leiaf 400 milltir sgwâr (1,036 km2);
* bod â phoblogaeth o 12,000 o bobl o leiaf;
* trwy ei chreu, beidio â lleihau arwynebedd tir sir bresennol i lai na 400 milltir sgwâr;
* trwy ei chreu, beidio â lleihau poblogaeth sir bresennol i lai na 12,000 o bobl;
* peidio â chreu ffin sirol sy'n pasio o fewn 10 milltir (16 cilometr) i sedd sirol gyfredol.

Mae'r rheoliadau hyn wedi rhwystro'r tueddiad i greu siroedd newydd yn Kentucky. Ers Cyfansoddiad 1891, dim ond un sir, McCreary County, sydd wedi’i chreu’n gyfreithiol, a hynny ym 1912. Dyfarnwyd bod creu Beckham County gan y Cynulliad Cyffredinol ym 1904 yn anghyfansoddiadol. 

Oherwydd bod y sir fwyaf heddiw yn ôl ardal, Pike County, yn 788 milltir sgwâr (2,041 km2), mae bellach yn amhosibl creu sir newydd o un sir bresennol o dan y cyfansoddiad presennol. Bydd unrhyw sir sydd i'w chreu yn y modd hwn o reidrwydd yn lleihau arwynebedd tir yr hen sir i lai na 400 milltir sgwâr (1,000 km2). Mae'n dal yn bosibl ffurfio sir newydd o ddognau o fwy nag un sir bresennol; Ffurfiwyd Sir McCreary yn y modd hwn, o rannau o siroedd Wayne, Pulaski a Whitley.

Mae'r ddinas fwyaf yn Kentucky, Louisville, yn llywodraeth leol gyfunol. Llywodraeth drefol a sirol yw'r ail fwyaf, Lexington. Mae Lexington a Fayette County wedi'u huno'n llwyr ac nid oes dinasoedd corfforedig ar wahân yn y sir. Pan ffurfiwyd llywodraeth Louisville Metro, cadwodd pob dinas gorfforedig yn Jefferson County, ar wahân i Louisville, eu statws fel dinasoedd; fodd bynnag, Cyngor Metro Louisville yw prif lywodraeth y sir gyfan, ac fe'i hetholir gan holl drigolion Jefferson County. Yn y ddwy sir hyn, er bod llywodraethau dinas Lexington a Louisville yn llywodraethu eu priod siroedd, mae Llys Cyllidol sirol (corff llywodraethu Kentucky ar gyfer siroedd) yn dal i gael ei ethol, fel sy'n ofynnol yng Nghyfansoddiad Kentucky.

Cylchfaoedd amser
-----------------

Mae Cymanwlad Kentuky yn gorwedd dros ddwy gylchfa amser.

Mae pedwardeg un o'r siroedd (Adair, Allen, Ballard, Barren, Breckinridge, Butler, Caldwell, Calloway, Carlisle, Christian, Clinton, Crittenden, Cumberland, Daviess, Edmonson, Fulton, Graves, Grayson, Green, Hancock, Hart, Henderson, Hickman, Hopkins, Livingston, Logan, Lyon, Marshall, McCracken, McLean, Metcalfe, Monroe, Muhlenberg, Ohio, Russell, Simpson, Todd, Trigg, Union, Warren and Webster counties) yn y Gylchfa Amser Canolog.

Mae saithdeg naw sir (Anderson, Bath, Bell, Boone, Bourbon, Boyd, Boyle, Bracken, Breathitt, Bullitt, Campbell, Carroll, Carter, Casey, Clark, Clay, Elliott, Estill, Fayette, Fleming, Floyd, Franklin, Gallatin, Garrard, Grant, Greenup, Hardin, Harlan, Harrison, Henry, Jackson, Jefferson, Jessamine, Johnson, Kenton, Knott, Knox, LaRue, Laurel, Lawrence, Lee, Leslie, Letcher, Lewis, Lincoln, Madison, Magoffin, Marion, Martin, Mason, McCreary, Meade, Menifee, Mercer, Montgomery, Morgan, Nelson, Nicholas, Oldham, Owen, Owsley, Pendleton, Perry, Pike, Powell, Pulaski, Robertson, Rockcastle, Rowan, Scott, Shelby, Spencer, Taylor, Trimble, Washington, Wayne, Whitley, Wolfe and Woodford counties) yn y Gylchfa Amser Dwyreiniol.

Map dwysedd poblogaeth
----------------------

Mae lliwiau gwahanol yn dynodi dwysedd trymach.

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  "How Many Counties are in Your State?". *web.archive.org*. 2009-04-22. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2009-04-22. Cyrchwyd 2020-04-21.CS1 maint: BOT: original-url status unknown (link)
2. ↑  Kleber, John E. gol. (1992). "Counties". The Kentucky Encyclopedia. Golygyddion ymgynghorol: Thomas D. Clark, Lowell H. Harrison, a James C. Klotter. Lexington, Kentucky: The University Press of Kentucky. ISBN 0-8131-1772-0
3. ↑  "Fiscal Court". County Government in Kentucky: Informational Bulletin No. 115. Frankfort, Kentucky: Kentucky Legislative Research Commission. 1996

 gw • sg • go**Rhestrau o Siroedd Baner Unol Daleithiau America Unol Daleithiau America yn ôl talaith**

 Alabama  **·**  Alaska  **·**  Arizona  **·**  Arkansas  **·**  Califfornia  **·**  Colorado  **·**  Connecticut  **·**  De Carolina  **·**  De Dakota  **·**  Delaware  **·**  Efrog Newydd  **·**  Florida  **·**  Georgia  **·**  Gogledd Carolina  **·**  Gogledd Dakota  **·**  Gorllewin Virginia  **·**  Hawaii  **·**  Idaho  **·**  Illinois  **·**  Indiana  **·**  Iowa  **·**  Kansas  **·**  Kentucky  **·**  Louisiana  **·**  Maine  **·**  Maryland  **·**  Massachusetts  **·**  Mecsico Newydd  **·**  Michigan  **·**  Minnesota  **·**  Mississippi  **·**  Missouri  **·**  Montana  **·**  Nebraska  **·**  Nevada  **·**  New Hampshire  **·**  New Jersey  **·**  Ohio  **·**  Oklahoma  **·**  Oregon  **·**  Pennsylvania  **·**  Rhode Island  **·**  Tennessee  **·**  Texas  **·**  Utah  **·**  Vermont  **·**  Virginia  **·**  Washington  **·**  Wisconsin  **·**  Wyoming  **·** Rhestr cyfansawdd o bob sir yn yr UD