Mae'r **Dull Strategol o Reoli Cemegau Rhyngwladol** (SAICM) yn fframwaith o bolisiau byd-eang i feithrin rheolaeth gadarn ar gemegau. Mae Ysgrifenyddiaeth SAICM yn cael ei chynnal gan Raglen Amgylchedd y Cenhedloedd Unedig a nododd:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| "Mae rheolaeth gadarn ar gemegau'n hanfodol os ydym am gyflawni datblygiad cynaliadwy, gan gynnwys dileu tlodi ac afiechyd, gwella iechyd dynol a’r amgylchedd a chodi a chynnal safon byw mewn gwledydd ar bob lefel o ddatblygiad. "- Dubai, 2006 | "|

Fe'i mabwysiadwyd gan y Gynhadledd Ryngwladol ar Reoli Cemegau yn Dubai, Emiradau Arabaidd Unedig, ar 6 Chwefror 2006. Cydgynullwyd sesiwn gyntaf y Gynhadledd a'r broses i ddatblygu'r Dull Strategol o Reoli Cemegau Rhyngwladol gan Raglen Amgylchedd y Cenhedloedd Unedig, y Rhaglen Ryng-sefydliad ar gyfer Rheoli Cemegau mewn Modd Cadarn (IOMC) a'r Fforwm Rhynglywodraethol ar Ddiogelwch Cemegol (IFCS  ).

Mae'r Dull Strategol yn cefnogi cyflawni'r nod y cytunwyd arno yn Uwchgynhadledd y Byd Johannesburg ar Ddatblygu Cynaliadwy 2002 a oedd yn ymgais i sicrhau, erbyn y flwyddyn 2020, y byddai cemegau'n cael eu cynhyrchu a'u defnyddio mewn ffyrdd sy'n lleihau effeithiau andwyol sylweddol ar yr amgylchedd ac iechyd dynol. Mae'n cydnabod cyfraniadau hanfodol cemegau yn y cymdeithasau a'r economïau presennol, tra'n cydnabod ar y llaw arall y bygythiad i ddatblygu cynaliadwy os na chaiff cemegau eu rheoli'n gadarn.

Yn 2015 roedd canolbwynt y Dull Strategol yn cynnwys 175 o Lywodraethau, 85 o gyrff anllywodraethol, ac ystod eang o gynrychiolwyr o ddiwydiant a chymdeithas sifil.

Strategaeth Polisi Trosfwaol
----------------------------

Mynegir ymrwymiadau SAICM trwy Ddatganiad Dubai, Strategaeth Polisi Trosfwaol a'r Cynllun Gweithredu Byd-eang.

### Cwmpas

Mae gan y Dull Strategol gwmpas sy’n cynnwys:

a. Agweddau amgylcheddol, economaidd, cymdeithasol, iechyd a llafur ar ddiogelwch cemegol.

b. Cemegau amaethyddol a diwydiannol, gyda golwg ar hyrwyddo datblygiad cynaliadwy a chadw llygad ar gemegau ar bob adeg, gan gynnwys mewn cynhyrchion.

### Amcanion

Prif amcanion  y Dull Strategol yw:

A. Lleihau risg

B. Gwybodaeth a gwybodaeth

C. Llywodraethiant (*governance*)

D. Meithrin gallu a chydweithrediad technegol

E. Traffig rhyngwladol anghyfreithlon

Rhaglen Cychwyn Cyflym
----------------------

Mae’r Rhaglen Cychwyn Cyflym (QSP) yn rhaglen o dan SAICM i gefnogi gweithgareddau meithrin gallu a gweithredu cychwynnol mewn gwledydd sy’n datblygu, gwledydd lleiaf datblygedig, gwladwriaethau ynysoedd bach sy’n datblygu a gwledydd sydd ag economïau mewn cyfnod o bontio. Mae'r QSP yn cynnwys cronfa ymddiriedolaeth wirfoddol, â therfyn amser, a weinyddir gan Raglen Amgylchedd y Cenhedloedd Unedig, a mathau eraill o gydweithio amlochrog, dwyochrog a mathau eraill o gydweithredu. Mae portffolio Cronfa Ymddiriedolaeth QSP yn cynnwys 184 o brosiectau a gymeradwywyd mewn 108 o wledydd, mae 54 ohonynt yn Wledydd Lleiaf Datblygedig neu'n Wladwriaethau Datblygol Ynysoedd Bychan, gyda chyllid o tua $37 miliwn.

Materion Polisi sy'n dod i'r Amlwg a Materion Eraill o Bryder
-------------------------------------------------------------

Mae'r ICCM yn darparu llwyfan i alw am gamau gweithredu priodol ar faterion polisi sy'n dod i'r amlwg (EPI) wrth iddynt godi ac i greu consensws ar flaenoriaethau ar gyfer gweithredu cydweithredol. Hyd yn hyn, mae penderfyniadau wedi’u mabwysiadu ar y materion canlynol:

A. Plwm mewn paent

B. Cemegau mewn cynhyrchion

C. Sylweddau peryglus o fewn cylch bywyd cynhyrchion trydanol ac electronig

D. Nanodechnoleg a nanoddefnyddiau wedi'u gweithgynhyrchu

E. Cemegau sy'n tarfu ar yr endocrin

F. Llygryddion Fferyllol Amgylcheddol Barhaus

Mae materion eraill sy’n peri pryder wedi’u cydnabod:

G. Cemegau perfflworinedig

H. Plaladdwyr Peryglus Iawn

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "SAICM Secretariat". *www.saicm.org*.
2. ↑  "WHO | The Inter-Organization Programme for the Sound Management of Chemicals (IOMC)". *WHO*.
3. ↑  "WHO | In partnership for global chemical safety". *WHO*.
4. ↑  "Towards 2020". *www.saicm.org*.
5. ↑  "Focal Points". *www.saicm.org*.
6. ↑  *www.saicm.org*. Missing or empty `|title=` (help)
7. ↑  "SAICM Overview". *www.saicm.org*.
8. ↑  "Quick Start Programme". *www.saicm.org*.
9. ↑  Environment, U. N. (October 5, 2017). "Global Alliance to Eliminate Lead Paint". *UNEP - UN Environment Programme*.
10. ↑  "WHO | Global Alliance to Eliminate Lead Paint". *WHO*. Archifwyd o'r gwreiddiol ar October 8, 2014.
11. ↑  "CiP". *www.saicm.org*.
12. ↑  "HSLEEP". *www.saicm.org*.
13. ↑  "Nanomaterials (UNITAR)".
14. ↑  "Endocrine-disrupting chemicals(EDCs) (UN Environment)".[*dolen marw*]
15. ↑  "Pharmaceutical Pollutants". *www.saicm.org*.
16. ↑  "OECD Portal on Per and Poly Fluorinated Chemicals - OECD Portal on Per and Poly Fluorinated Chemicals". *www.oecd.org*.
17. ↑  "Highly Hazardous Pesticides". *www.saicm.org*.