recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr William A. Wellman yw ***The High and The Mighty*** a gyhoeddwyd yn 1954. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn San Francisco. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Ernest K. Gann a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Dimitri Tiomkin. Dosbarthwyd y ffilm gan Batjac Productions a hynny drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw John Wayne, William Campbell, Claire Trevor, Jan Sterling, Scotty Beckett, Robert Stack, Regis Toomey, John Smith, Ann Doran, Laraine Day, Phil Harris, Robert Easton, Pedro González González, Paul Fix, Paul Kelly, William Hopper, Robert Newton, Carl Switzer, Douglas Fowley, Douglas Kennedy, William Schallert, John Qualen, Sidney Blackmer, David Brian, Philip Van Zandt, Julie Bishop, George Chandler, John Howard, Julie Mitchum, Karen Sharpe a Walter Reed. Mae'r ffilm yn 141 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1954. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Rear Window* sy’n ffilm llawn dirgelwch, gan y cyfarwyddwr ffilm enwog Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Archie Stout oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Ralph Dawson sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William A Wellman ar 29 Chwefror 1896 yn Brookline, Massachusetts a bu farw yn Los Angeles ar 3 Rhagfyr 2003. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1919 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr y Bwrdd Adolygu Cenedlaethol am y Ffilm Orau
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 40% (Rotten Tomatoes)
* 6/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd William A. Wellman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Gallant Journey |  | Unol Daleithiau America | 1946-01-01 |
| Good-Bye, My Lady |  | Unol Daleithiau America | 1956-01-01 |
| My Man and I |  | Unol Daleithiau America | 1952-09-05 |
| *Second Hand Love* |  | Unol Daleithiau America | 1923-08-26 |
| The Conquerors |  | Unol Daleithiau America | 1932-01-01 |
| *The Man Who Won* |  | Unol Daleithiau America | 1923-01-01 |
| Track of The Cat |  | Unol Daleithiau America | 1954-01-01 |
| When Husbands Flirt |  | Unol Daleithiau America | 1925-01-01 |
| Wild Boys of The Road |  | Unol Daleithiau America | 1933-01-01 |
| *Woman Trap* |  | Unol Daleithiau America | 1929-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 7 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 7 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 7 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 7 Mai 2016.
3. ↑ . dyddiad cyrchiad: 12 Mawrth 2023.
4. 1 2  "The High and the Mighty". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 6 Hydref 2021.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Sisticola grilliol** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: sisticolau grilliol) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cisticola njombe***; yr enw Saesneg arno yw *Churring cisticola*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. njombe*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r sisticola grilliol yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych-breblyn Puvel | Illadopsis puveli |  |
|
| Chwarddwr cribwyn | Garrulax leucolophus |  |
|
| Chwarddwr talcengoch | Garrulax rufifrons |  |
|
| Telor prysgwydd Aldabra | Nesillas aldabrana |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Sisticola grilliol** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cnocell dalcen fraith** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cnocellau talcen fraith) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Veniliornis frontalis***; yr enw Saesneg arno yw *Dot-fronted woodpecker*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *V. frontalis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r cnocell dalcen fraith yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cnocell dalcen fraith** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Strophariaceae* yw'r **Pengrwn mygliw** (Lladin: ***Stropharia inuncta***; Saesneg: *Smoky Roundhead*). 'Y Pencrynion' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog 'crwn' yw 'crynion'. Mae'r teulu *Strophariaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Disgrifiwyd ac enwyd y tacson yma'n wreiddiol gan y naturiaethwr Elias Magnus Fries.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Strophariaceae
---------------------------------------

Mae gan **Pengrwn mygliw** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap maes tywyll | Cyclocybe erebia |  |
|
| Cap maes y poplys | Cyclocybe aegerita |  |
|
| *Cap maes y poplys* | Cyclocybe cylindracea |  |
|
| *Cyclocybe parasitica* | Cyclocybe parasitica |  |
|
| *Derminus hepatochrous* | Derminus hepatochrous |  |
|
| *Derminus hypni* | Derminus hypni |  |
|
| *Derminus insidiosus* | Derminus insidiosus |  |
|
| *Dryophila squarrosa* | Dryophila squarrosa |  |
|
| *Phaeonematoloma lapponicum* | Phaeonematoloma lapponicum |  |
|
| *Phaeonematoloma myosotis* | Phaeonematoloma myosotis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Pengrwn mygliw** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Corbarot ffigys bronoren** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: corbarotiaid ffigys bronoren) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Opopsitta gulielmitertii***; yr enw Saesneg arno yw *Orange-breasted fig parrot*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *O. gulielmitertii*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.

Teulu
-----

Mae'r corbarot ffigys bronoren yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Macaw torgoch | Orthopsittaca manilatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Corbarot ffigys bronoren** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Paul Shapiro yw ***What We Did That Night*** a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Dana Kaproff. 

 Mae'r ffilm yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Matrix* sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paul Shapiro ar 1 Ionawr 1955. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1980 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Paul Shapiro nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Avalanche* |  | Canada | Saesneg | 1994-01-01 |
| *Black and Blue* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1999-01-01 |
| *Choices of the Heart: The Margaret Sanger Story* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1995-01-01 |
| *Dead Husbands* |  | Canada | Saesneg | 1998-01-01 |
| *Deadly Honeymoon* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2010-01-01 |
| *Godsend* |  |  | Saesneg | 2007-01-22 |
| *Heads* |  | Unol Daleithiau AmericaCanada | Saesneg | 1994-01-01 |
| *Hiros* |  |  | Saesneg | 2006-10-23 |
| *RoboCop: The Series* |  | CanadaUnol Daleithiau America | Saesneg |  |
| What We Did That Night |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1999-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Dacrymycetaceae* yw'r **Corn carw melyn** (Lladin: ***Calocera viscosa***; Saesneg: *Yellow Stagshorn*). 'Ffyngau Cyrn Carw' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'n fath o ffwng jeli sy;n edrych fel cyrn yr anifail. Mae'r teulu *Dacrymycetaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Dacrymycetales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop. 

Lliw sborau'r fadarchen hon yw gwyn.

 Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: smooth.

 O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Dacrymycetaceae
----------------------------------------

Mae gan **Corn carw melyn** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Calopposis nodulosa* | Calopposis nodulosa |  |
|
| *Dacryonaema rufum* | Dacryonaema rufum |  |
|
| *Dacryoscyphus chrysochilus* | Dacryoscyphus chrysochilus |  |
|
| *Ditiola orientalis* | Ditiola orientalis |  |
|
| *Femsjonia peziziformis* | Femsjonia peziziformis |  |
|
| *Guepiniopsis buccina* | Guepiniopsis buccina |  |
|
| *Guepiniopsis chrysocoma* | Guepiniopsis chrysocoma |  |
|
| *Guepiniopsis estonica* | Guepiniopsis estonica |  |
|
| *Guepiniopsis suecica* | Guepiniopsis suecica |  |
|
| *Heterotextus luteus* | Heterotextus luteus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Corn carw melyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cudyll coch Madagasgar** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cudyllod cochion Madagasgar) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Falco newtoni***; yr enw Saesneg arno yw *Madagascar kestrel*. Mae'n perthyn i deulu'r Hebogiaid (Lladin: *Falconidae*) sydd yn urdd y *Falconiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *F. newtoni*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r cudyll coch Madagasgar yn perthyn i deulu'r Hebogiaid (Lladin: *Falconidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Caracara gyddf-felyn | Daptrius ater |  |
|
| Caracara gyddfgoch | Ibycter americanus |  |
|
| Corhebog adain fannog | Spiziapteryx circumcincta |  |
|
| Cudyll Coch | Falco tinnunculus |  |
|
| Hebog chwerthinog | Herpetotheres cachinnans |  |
|
| Hebog tramor | Falco peregrinus |  |
|
| Hebog yr Ehedydd | Falco subbuteo |  |
|
| Neohierax insignis | Neohierax insignis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cudyll coch Madagasgar** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Trogon eurdor** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: trogoniaid eurdor) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Trogon aurantiiventris***; yr enw Saesneg arno yw *Orange-bellied trogon*. Mae'n perthyn i deulu'r Trogoniaid (Lladin: *Trogonidae*) sydd yn urdd y *Trogoniformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. aurantiiventris*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.

Teulu
-----

Mae'r trogon eurdor yn perthyn i deulu'r Trogoniaid (Lladin: *Trogonidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Apalharpactes reinwardtii | Apalharpactes reinwardtii |  |
|
| Trogon Baird | Trogon bairdii |  |
|
| Trogon Ciwba | Priotelus temnurus |  |
|
| Trogon Diard | Harpactes diardii |  |
|
| Trogon Narina | Apaloderma narina |  |
|
| Trogon cain | Trogon elegans |  |
|
| Trogon cynffonddu | Trogon melanurus |  |
|
| Trogon cynffonresog | Apaloderma vittatum |  |
|
| Trogon cynffonwyn | Trogon viridis |  |
|
| Trogon gwyrdd a melyn | Trogon rufus |  |
|
| Trogon pengoch | Harpactes erythrocephalus |  |
|
| Trogon penlas | Trogon curucui |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Trogon eurdor** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm gomedi screwball gan y cyfarwyddwr W. S. Van Dyke yw ***The Feminine Touch*** a gyhoeddwyd yn 1941. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Ogden Nash a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Franz Waxman.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Rosalind Russell, Kay Francis, Don Ameche, Van Heflin, Donald Meek, Henry Daniell, Sidney Blackmer a Gino Corrado. Mae'r ffilm yn 97 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Ray June oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1941. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Ball of Fire* sef ffilm gomedi Americanaidd sy’n parodio’r chwedl Eira Wen a’r Saith Corach, gan y cyfarwyddwr Howard Hawks. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm W S Van Dyke ar 21 Mawrth 1889 yn San Diego a bu farw yn Los Angeles ar 22 Gorffennaf 2008. Mae ganddo o leiaf 4 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd W. S. Van Dyke nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Cairo* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1942-01-01 |
| Double Adventure |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1921-01-01 |
| *Eskimo* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1933-01-01 |
| *Forsaking All Others* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1934-01-01 |
| Manhattan Melodrama |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1934-01-01 |
| Northwest Passage |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1940-01-01 |
| *San Francisco* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| Tarzan The Ape Man |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| The Avenging Arrow |  | Unol Daleithiau America |  | 1921-01-01 |
| *White Shadows in the South Seas* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1928-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Conwra Patagonia** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: conwraod Patagonia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cyanoliseus patagonus***; yr enw Saesneg arno yw *Patagonian conure*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. patagonus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r conwra Patagonia yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Conwra eurbluog | Leptosittaca branickii |  |
|
| Macaw Spix | Cyanopsitta spixii |  |
|
| Macaw torgoch | Orthopsittaca manilatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Conwra Patagonia** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Geoglossaceae* yw'r **Tafod y ddaear plaen** (Lladin: ***Geoglossum umbratile***; Saesneg: *Plain Earthtongue*). 'Tafodau'r Ddaear' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Yn gyffredinol maent yn fach, yn dywyll eu lliw, ac yn debyg i lawer o dafodau gydag uchder o 2–8 cm. Mae'r teulu *Geoglossaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Geoglossales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Geoglossaceae
--------------------------------------

Mae gan **Tafod y ddaear plaen** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Botwm jeli'r gors | Sarcoleotia turficola |  |
|
| *Glutinoglossum americanum* | Glutinoglossum americanum |  |
|
| *Glutinoglossum glutinosum* | Glutinoglossum glutinosum |  |
|
| *Glutinoglossum heptaseptatum* | Glutinoglossum heptaseptatum |  |
|
| *Nothomitra cinnamomea* | Nothomitra cinnamomea |  |
|
| *Nothomitra kovalii* | Nothomitra kovalii |  |
|
| *Nothomitra sinensis* | Nothomitra sinensis |  |
|
| *Phaeoglossum zeylanicum* | Phaeoglossum zeylanicum |  |
|
| *Sarcoleotia globosa* | Sarcoleotia globosa |  |
|
| *Sarcoleotia nigra* | Sarcoleotia nigra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Tafod y ddaear plaen** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm Heimatfilm gan y cyfarwyddwr Harald Reinl yw ***Die Prinzessin Von St. Wolfgang*** a gyhoeddwyd yn 1957. Fe'i cynhyrchwyd gan Ernst Neubach yn yr Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Julius Joachim Bartsch a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Claus Ogerman. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Michael Ande, Marianne Hold, Walter Janssen, Annie Rosar, Grete Reinwald, Joe Stöckel, Hans Hermann Schaufuß, Maria von Tasnady, Gerhard Riedmann, Elfie Pertramer, Hans Stadtmüller, Walter Hugo Gross, Marina Petrowa, Thomas Reiner a Wolf Petersen. Mae'r ffilm *Die Prinzessin Von St. Wolfgang* yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1957. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Bridge on the River Kwai* sy’n ffilm ryfel llawn propaganda a wnaed yn America-Lloegr, gan y cyfarwyddwr ffilm David Lean. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. 
Ernst Wilhelm Kalinke oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harald Reinl ar 8 Gorffenaf 1908 yn Bad Ischl a bu farw yn Puerto de la Cruz ar 25 Chwefror 1974. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1937 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Harald Reinl nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Auf Sch\*\*ẞer Schießt Man Nicht (ffilm, 1951 ) |  | Awstria | Almaeneg | 1951-01-01 |
| *Behind Monastery Walls* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1952-01-01 |
| Das Tal Des Todes |  | yr Almaenyr EidalIwgoslafia | Almaeneg | 1968-01-01 |
| Im Dschungel Ist Der Teufel Los |  | yr Almaen | Almaeneg | 1982-01-01 |
| *Mountain Crystal* |  | Awstriayr Almaen | Almaeneg | 1949-10-23 |
| Sie Liebt Sich Einen Sommer |  | yr Almaenyr Eidal | Almaeneg | 1972-01-01 |
| *Sieben Weltwunder der Technik* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1981-01-01 |
| Wir wollen niemals auseinandergehn |  | yr Almaen | Almaeneg | 1960-01-01 |
| Zimmer 13 |  | yr AlmaenFfrainc | Almaeneg | 1964-01-01 |
| *… und die Bibel hat doch recht* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1977-10-14 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 7 Mai 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Robin-grec y Penrhyn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: robin-greciau y Penrhyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cossypha caffra***; yr enw Saesneg arno yw *Cape robin chat*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. caffra*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r robin-grec y Penrhyn yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bronfraith | Turdus philomelos |  |
|
| Brych daear Abysinia | Geokichla piaggiae |  |
|
| Brych daear Crossley | Geokichla crossleyi |  |
|
| Brych daear Molwcaidd | Geokichla dumasi |  |
|
| Brych daear Siberia | Geokichla sibirica |  |
|
| Brych daear cefnllwyd | Geokichla schistacea |  |
|
| Geokichla cinerea | Geokichla cinerea |  |
|
| Geokichla interpres | Geokichla interpres |  |
|
| Mwyalch Adeinlwyd | Turdus boulboul |  |
|
| Mwyalchen | Turdus merula |  |
|
| Mwyalchen y mynydd | Turdus torquatus |  |
|
| Socan eira | Turdus pilaris |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Robin-grec y Penrhyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pyronemataceae* yw'r **Clust hollt** (Lladin: ***Otidea bufonia***; Saesneg: *Toad's Ear*). 'Y Botymau a'r Cwpannau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r enwau hyn yn cael eu defnyddio i ddisgrifio siap y ffwng. Ceir enw Cymraeg arall ar y rhywogaeth hon, sef **Clust llyffantaidd**. Mae'r teulu *Pyronemataceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pezizales.

Disgrifiwyd ac enwyd y tacson yma'n wreiddiol gan y naturiaethwr Christiaan Hendrik Persoon.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pyronemataceae
---------------------------------------

Mae gan **Clust hollt** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cwpan gloyw | Humaria hemisphaerica |  |
|
| *Gilkeya compacta* | Gilkeya compacta |  |
|
| *Hiemsia cleistocarpa* | Hiemsia cleistocarpa |  |
|
| *Hiemsia pseudoampezzana* | Hiemsia pseudoampezzana |  |
|
| *Humaria haemastigma* | Humaria haemastigma |  |
|
| *Humaria novozeelandica* | Humaria novozeelandica |  |
|
| *Humaria ollaris* | Humaria ollaris |  |
|
| *Humaria stromella* | Humaria stromella |  |
|
| *Humaria velenovskyi* | Humaria velenovskyi |  |
|
| *Humaria violascens* | Humaria violascens |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Clust hollt** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*

a
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Pila telorus llygatddu’r Gorllewin** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon telorus llygatddu’r Gorllewin) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Poospiza whitii***; yr enw Saesneg arno yw *Black and chestnut warbling finch*. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. whitii*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r pila telorus llygatddu’r Gorllewin yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bras Cassin | Peucaea cassinii |  |
|
| Bras Tumbes | Rhynchospiza stolzmanni |  |
|
| Bras adeingoch | Peucaea carpalis |  |
|
| Bras bronddu’r De | Peucaea humeralis |  |
|
| Bras corun rhesog | Rhynchospiza strigiceps |  |
|
| Bras cynffon winau | Peucaea sumichrasti |  |
|
| Bras ffrwynog | Peucaea mystacalis |  |
|
| Bras penrhesog y Gogledd | Peucaea ruficauda |  |
|
| Peucaea aestivalis | Peucaea aestivalis |  |
|
| Peucaea botterii | Peucaea botterii |  |
|
| Pila brongoch y Dwyrain | Loxigilla noctis |  |
|
| Pila brongoch y Gorllewin | Loxigilla violacea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Pila telorus llygatddu’r Gorllewin** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Strophariaceae* yw'r **Pengrwn puprog** (Lladin: ***Stropharia pseudocyanea***; Saesneg: *Peppery Roundhead*). 'Y Pencrynion' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog 'crwn' yw 'crynion'. Mae'r teulu *Strophariaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Strophariaceae
---------------------------------------

Mae gan **Pengrwn puprog** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Naucoria juruensis* | Naucoria juruensis |  |
|
| *Naucoria khasiensis* | Naucoria khasiensis |  |
|
| *Naucoria kilimandscharica* | Naucoria kilimandscharica |  |
|
| *Naucoria laeta* | Naucoria laeta |  |
|
| *Naucoria laevigata* | Naucoria laevigata |  |
|
| *Naucoria lanata* | Naucoria lanata |  |
|
| *Naucoria lapponica* | Naucoria lapponica |  |
|
| *Naucoria latissima* | Naucoria latissima |  |
|
| *Naucoria leucocnemis* | Naucoria leucocnemis |  |
|
| *Naucoria lignatilis* | Naucoria lignatilis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Pengrwn puprog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Peronosporaceae* yw'r **Llwydni hopys** (Lladin: ***Pseudoperonospora cubensis***; Saesneg: *Cucurbit Downy Mildew*). Llwydni Dŵr yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae oomycetes I'w cael ar ffurfiau saproffytig a phathogenig, ac yn cynnwys rhai o'r pathogenau mwyaf niweidiol o blanhigion, gan achosi afiechydon dinistriol fel malltod tatws a marwolaeth sydyn coed derw. Mae'r teulu *Peronosporaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Peronosporales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Peronosporaceae
----------------------------------------

Mae gan **Llwydni hopys** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Peronospora anagallidis* | Peronospora anagallidis |  |
|
| *Peronospora anchusae* | Peronospora anchusae |  |
|
| *Peronospora andicola* | Peronospora andicola |  |
|
| *Peronospora andina* | Peronospora andina |  |
|
| *Peronospora androsaces* | Peronospora androsaces |  |
|
| *Peronospora anthemidis* | Peronospora anthemidis |  |
|
| *Peronospora aparines* | Peronospora aparines |  |
|
| *Peronospora apiospora* | Peronospora apiospora |  |
|
| *Peronospora apuli* | Peronospora apuli |  |
|
| *Peronospora aquatica* | Peronospora aquatica |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Llwydni hopys** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Carl Froelich yw ***Lotte*** a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Parufamet.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ralph Arthur Roberts, Adele Sandrock, Henny Porten, Hermann Vallentin, Sig Arno, Elsa Wagner a Walter Jankuhn. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Circus* ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. 
Gustave Preiss oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Froelich ar 5 Medi 1875 yn Berlin a bu farw yng Ngorllewin Berlin ar 23 Ebrill 1973. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Medal Goethe ar gyfer Celf a Gwyddoniaeth

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Carl Froelich nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Brand in Der Oper |  | yr Almaen | Almaeneg | 1930-10-14 |
| *Der Klapperstorchverband* |  | yr Almaen |  |  |
| Die – Oder Keine |  | Gweriniaeth Weimaryr Almaen | Almaeneg | 1932-01-01 |
| *Erstarrte Liebe* |  | yr Almaen |  |  |
| Frühlingsmärchen. Verlieb' Dich Nicht in Sizilien |  | yr Almaen |  | 1934-01-01 |
| *German Wine* |  | yr Almaen |  | 1929-02-05 |
| Hans in Allen Gassen |  | yr Almaen | Almaeneg | 1930-12-23 |
| *In Thrall to the Claw* |  | Awstria |  | 1921-01-01 |
| My Aunt, Your Aunt |  | yr Almaen | No/unknown value | 1927-01-01 |
| Tragedy |  | yr Almaen |  | 1925-11-30 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Ehedydd calandra** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: ehedyddion calandra) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Melanocorypha calandra***; yr enw Saesneg arno yw *Calandra lark*. Mae'n perthyn i deulu'r ehedydd (Lladin: *Alaudidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain, ond nid yng Nghymru.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. calandra*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Ewrop.

Enwau yn yr ieithoedd Celtaidd
------------------------------

Dyma enw'r aderyn hwn mewn rhai o'r ieithoedd Celtaidd eraill:

* Gwyddeleg: Fuiseog aithriseach
* Llydaweg: Alc'hweder beg tev
* Manaweg: Ushag chalandra

Teulu
-----

Mae'r ehedydd calandra yn perthyn i deulu'r ehedydd (Lladin: *Alaudidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Alaudala somalica | Alaudala somalica |  |
|
| Ehedydd Archer | Heteromirafra archeri |  |
|
| Ehedydd Dupont | Chersophilus duponti |  |
|
| Ehedydd coed | Lullula arborea |  |
|
| Ehedydd copog | Galerida cristata |  |
|
| Ehedydd gylfindew | Ramphocoris clotbey |  |
|
| Ehedydd hirewin | Chersomanes albofasciata |  |
|
| Ehedydd llwyd Asia | Alaudala cheleensis |  |
|
| Ehedydd llwyd bach | Alaudala rufescens |  |
|
| Ehedydd traeth | Eremophila alpestris |  |
|
| Ehedydd tywod | Alaudala raytal |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Ehedydd calandra** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Parot llwygynffon corun coch** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: parotiaid llwygynffon corun coch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Prioniturus flavicans***; yr enw Saesneg arno yw *Red-spotted racket-tailed parrot*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. flavicans*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r parot llwygynffon corun coch yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Macaw torgoch | Orthopsittaca manilatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Parot llwygynffon corun coch** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr John G. Blystone yw ***Amateur Daddy*** a gyhoeddwyd yn 1932. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Hugo Friedhofer. Dosbarthwyd y ffilm gan Fox Film Corporation.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Warner Baxter. Mae'r ffilm *Amateur Daddy* yn 71 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1932. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Tarzan The Ape Man* ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
James Wong Howe oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm John G Blystone ar 2 Rhagfyr 1892 yn Rice Lake a bu farw yn Los Angeles ar 13 Mawrth 2007. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1915 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd John G. Blystone nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Block-Heads |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| *Change of Heart* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1934-01-01 |
| Charlie Chan's Chance |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| *Cold Hearts and Hot Flames* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1916-01-01 |
| Great Guy |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| Magnificent Brute |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| Our Hospitality |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1923-11-19 |
| Swiss Miss |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| The Sky Hawk |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1929-12-11 |
| Tol'able David |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1921-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 2 Mai 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Corgoblyn ogof** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: corgoblynnod ogof) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Collocalia linchi***; yr enw Saesneg arno yw *Linchi swiftlet*. Mae'n perthyn i deulu'r Coblynnod (Lladin: *Apodidae*) sydd yn urdd y *Apodiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. linchi*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r corgoblyn ogof yn perthyn i deulu'r Coblynnod (Lladin: *Apodidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Corgoblyn Awstralia | Aerodramus terraereginae |  |
|
| Corgoblyn German | Aerodramus germani |  |
|
| Corgoblyn Lowe | Aerodramus maximus |  |
|
| Corgoblyn Maÿr | Aerodramus orientalis |  |
|
| Corgoblyn Ynysoedd Cook | Aerodramus sawtelli |  |
|
| Corgoblyn mynydd | Aerodramus hirundinaceus |  |
|
| Corgoblyn tinwyn | Aerodramus spodiopygius |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Corgoblyn ogof** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*