Pentref a chymuned yn Sir y Fflint, Cymru, yw **Treuddyn** ("Cymorth – Sain" ynganiad ). Saif fymryn oddi ar y briffordd A5104 i'r de o'r Wyddgrug. Cyfeirnod OS: SJ252583. Hen enw'r pentref oedd 'Tryddyn'.

Mae'r gymuned hefyd yn cynnwys pentref Coed-talon, ychydig i'r dwyrain. Ceir nifer o hynafiaethau yn y gymuned, yn cynnwys carneddi o Oes yr Efydd.

Mae'r eglwys, sy'n gysegredig i'r Santes Fair, yn sefyll ar safle eglwys hynafol. Codwyd yr eglwys newydd yn 1875 a dim ond darnau gwydr ffenestr lliw o'r 14g sy'n weddill o'r hen eglwys. Ond mae'r llan o gwmpas yr eglwys, darn o dir dyrchafedig o ffurf grwn, yn hen. Cyfeiria *Gwyddoniadur Cymru* at faen hir ym mynwent yr eglwys, ond does dim sôn am hynny yn yr arolwg o'r safle gan CPAT (Ymddiriedolaeth Archaeoleg Clwyd-Powys).

Ar un adeg roedd cryn dipyn o ddiwydiant yn yr ardal, gyda chloddio am lo, haearn a phlwm. Roedd distyllfa yma i ennill olew o'r glo, ac roedd ffwrnais chwyth yma o 1817 hyd 1865. Roedd poblogaeth y gymuned yn 2001 yn 1,567.

Cyfrifiad 2011
--------------

Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:



| Cyfrifiad 2011 |
| --- |
|  |  |  |
| **Poblogaeth cymuned Treuddyn (pob oed) (1,627)** |    | 100% |
| **Y nifer dros 3 oed sy'n siarad Cymraeg (Treuddyn) (386)** |    | 24.4% |
| :*Y ganran drwy Gymru* |    | 19% |
| **Y nifer sydd wedi'u geni yng Nghymru (Treuddyn) (975)** |    | 59.9% |
| :*Y ganran drwy Gymru* |    | 73% |
| **Y nifer rhwng 16 – 64 oed sydd mewn gwaith (Treuddyn) (230)** |    | 33.9% |
| :*Y ganran drwy Gymru* |    | 67.1% |

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Rhestr o Enwau Lleoedd Safonol Cymru". *Llywodraeth Cymru*. 14 Hydref 2021.
2. ↑  British Place Names; adalwyd 12 Ionawr 2022
3. 1 2  "CPAT". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2008-05-13. Cyrchwyd 2009-07-27.
4. ↑  "Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru". Swyddfa Ystadegau Gwladol. Cyrchwyd 2012-12-12.. Poblogaeth: ks101ew. Iaith: ks207wa - noder mae'r canran hwn yn seiliedig ar y nier sy'n siarad Cymraeg allan o'r niferoedd sydd dros 3 oed. Ganwyd yng Nghymru: ks204ew. Diweithdra: ks106ew; adalwyd 16 Mai 2013.
5. ↑  Canran y diwaith drwy Gymru; Golwg 360; 11 Rhagfyr 2012; adalwyd 16 Mai 2013
6. ↑  Gwefan Swyddfa Ystadegau Gwladol; Niferoedd Di-waith rhwng 16 a 74 oed; adalwyd 16 Mai 2013.
7. ↑  Gwefan Llywodraeth Cymru; Ystadegau Economaidd Allweddol, Tachwedd 2010; *Mae'r gyfradd gyflogaeth ymhlith pobl 16 – 64 oed yng Nghymru yn 67.1 y cant.*; adalwyd 31 Mai 2013[*dolen marw*]

Dolen allanol
-------------

* (Saesneg) Eglwys y Santes Fair, Treuddyn Archifwyd 2008-05-13 yn y Peiriant Wayback. ar wefan CPAT (Ymddiriedolaeth Archaeoleg Clwyd-Powys)

 gw • sg • go**Trefi a phentrefi Sir y Fflint**

**Trefi**  

Bagillt  **·** Bwcle  **·** Caerwys  **·** Cei Connah  **·** Y Fflint  **·** Queensferry  **·** Saltney  **·** Shotton  **·** Treffynnon  **·** Yr Wyddgrug
  
**Pentrefi**  

Abermor-ddu  **·** Afon-wen  **·** Babell  **·** Bretton  **·** Brychdyn  **·** Brynffordd  **·** Caergwrle  **·** Carmel  **·** Cefn-y-bedd  **·** Cilcain  **·** Coed-llai  **·** Coed-talon  **·** Cymau  **·** Chwitffordd  **·** Ewlo  **·** Ffrith  **·** Ffynnongroyw  **·** Gorsedd  **·** Gronant  **·** Gwaenysgor  **·** Gwernymynydd  **·** Gwernaffield  **·** Gwesbyr  **·** Helygain  **·** Higher Kinnerton  **·** Yr Hôb  **·** Licswm  **·** Llanasa  **·** Llaneurgain  **·** Llanfynydd  **·** Llannerch-y-môr  **·** Maes-glas  **·** Mancot  **·** Mostyn  **·** Mynydd Isa  **·** Mynydd-y-Fflint  **·** Nannerch  **·** Nercwys  **·** Neuadd Llaneurgain  **·** Oakenholt  **·** Pantasaph  **·** Pant-y-mwyn  **·** Penarlâg  **·** Pentre Helygain  **·** Pen-y-ffordd  **·** Pontblyddyn  **·** Pontybotgyn  **·** Rhes-y-cae  **·** Rhosesmor  **·** Rhyd Talog  **·** Rhyd-y-mwyn  **·** Sandycroft  **·** Sealand  **·** Sychdyn  **·** Talacre  **·** Trelawnyd  **·** Trelogan  **·** Treuddyn  **·** Ysgeifiog