Am yr economegydd, gweler Glyn Davies (economegydd).
Gwleidydd Cymreig, ac aelod o'r Blaid Geidwadol, yw **Edward Glyn Davies** (ganed 16 Chwefror 1944). Cynrhychiolodd Ranbarth Canolbarth a Gorllewin Cymru yng Nghynulliad Cenedlaethol Cymru o 1999 hyd 2007. Roedd yn Aelod Seneddol dros Faldwyn o 2010 hyd 2019. Yn 2017 roedd ganddo fwyafrif o 9,285. Ar 15 Mai 2019 cyhoeddodd y byddai'n ymddeol fel gwleidydd ac yn sefyll lawr yn yr etholiad nesaf i'w chynnal.

Cefndir
-------

Cafodd ei addysgu yn Ysgol Gynradd Castell Caereinion ac Ysgol Uwchradd Llanfair Caereinion. Pan oedd yn 50 mlwydd oed, mynychodd Brifysgol Aberystwyth lle enillodd Ddiploma mewn Cyfraith Ryngwladol a Gwleidyddiaeth.

Treuliodd ei fywyd gwaith cynnar yn rhedeg y fferm deuluol ger Castell Caereinion, Y Trallwng lle cafodd ei eni. Mae bellach yn byw yn Cil Farm, Berriew mewn tŷ oedd unwaith yn eiddo i Arthur Humphreys-Owen a wasanaethodd fel AS ar gyfer sedd Davies o 1894-1906.

Yn 2002, cafodd Davies lawdriniaeth fawr ar gyfer canser y rectwm. Aeth ymlaen i wella'n llwyr ac yn 2006 bu'n cystadlu mewn gêm rygbi ochr yn ochr â Jonah Lomu i hyrwyddo'r neges ei bod yn bosibl i wella'n llwyr ar ôl salwch difrifol ac i godi arian i elusen.

Gyrfa broffesiynol
------------------

Roedd Davies yn ffermwr. Mae'n gyn Gadeirydd y Bwrdd Datblygu Cymru Wledig a hefyd yn gwasanaethu fel Aelod o Awdurdod Datblygu Cymru a Bwrdd Croeso Cymru.

Gyrfa wleidyddol
----------------

Dechreuodd gyrfa Davies mewn gwleidyddiaeth yn 1980 pan ddaeth o hyd i'w Gyngor Dosbarth lleol. Roedd yn Gadeirydd Cyngor Dosbarth Sir Drefaldwyn 1985-89, ar ôl gwasanaethu fel Cadeirydd y Pwyllgor Cynllunio a Chadeirydd y Pwyllgor Cyllid.

Roedd yn aelod o Gynulliad Cenedlaethol Cymru ar ran y Blaid Geidwadol Cymru yn rhanbarth Canolbarth a Gorllewin Cymru o 1999 i 2007. Cadeirydd y Pwyllgor Amaethyddiaeth a Datblygu Gwledig yn y Cynulliad Cyntaf; a'r Pwyllgor yr Amgylchedd, Cefn Gwlad yn yr Ail Gynulliad.

Ar ôl colli ei le yn y Cynulliad Cenedlaethol Cymru o ganlyniad i lwyddiant y Ceidwadwyr mewn mannau eraill yn y rhanbarth, heriodd Davies Lembit Öpik, yr AS y Democratiaid Rhyddfrydol Sir Drefaldwyn, yn Etholiad Cyffredin DU 2010 ar ôl bod yn aflwyddiannus yn herio Öpik yn Etholiad Cyffredinol 1997 am yr un sedd. Llwyddodd i ennill Öpik a dod yn Aelod Seneddol dros Sir Drefaldwyn. Ym mis Medi 2010, cyhoeddwyd bod Glyn penodwyd yn Ysgrifennydd Preifat Seneddol (PPS) i Cheryl Gillan fel Ysgrifennydd Gwladol Cymru, rôl a gollodd yn sgil ad-drefnu 'r Cabinet yn 2012.

Yn 2015, cafodd ei ail-ethol yn yr Etholiad Cyffredinol y flwyddyn honno gyda 45% o'r bleidlais. Davies unwaith eto ail-ethol yn etholiad cyffredinol 2017, gyda mwyafrif o 9,285.

| Cynulliad Cenedlaethol Cymru |
| --- |
|
| Rhagflaenydd:***swydd newydd*** | **Aelod Cynulliad dros Ranbarth Canol De Cymru**1999 – 2007 | Olynydd:**Alun Davies** |
|
| Rhagflaenydd:**Lembit Öpik** | **Aelod Seneddol dros Faldwyn**2010 – 2019 | Olynydd:**Craig Williams** |

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Montgomeryshire parliamentary constituency - Election 2017". *BBC News* (yn Saesneg). Cyrchwyd 2017-06-09.
2. ↑  *AS Maldwyn, Glyn Davies, am ymddeol*  , Golwg360, 16 Mai 2019.  Cyrchwyd ar 3 Hydref 2019.
3. 1 2 3
4. ↑
5. ↑  News story "AM's message of life after cancer"
6. ↑
7. ↑
8. ↑