recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Map braslun o brif israniadau Powys
Cwmwd canoloesol yn Nheyrnas Powys, yng ngogledd-ddwyrain Cymru, oedd **Nanheudwy**.

Gorweddai'r cwmwd ar lan ddeheuol afon Dyfrdwy ym mhen gogleddol mynyddoedd Y Berwyn. Cwmwd mynyddig oedd hwn, heb fod o lawer o bwys economaidd ond ar safle strategol yn gwarchod Glyndyfrdwy, Dyffryn Edeirnion, a chalon gogledd Cymru rhag ymosodiadau o du Lloegr.

Ffiniai â chwmwd Cynllaith (Cynllaith Owain) i'r de, a daeth y ddwy uned hyn yn rhan o Swydd y Waun yn yr Oesoedd Canol Diweddar. I'r gorllewin, ffiniai Nanheudwy ag Edeirnion, ac â chwmwd Iâl a Maelor Gymraeg i'r gogledd. I'r dwyrain roedd ardal Croesoswallt yn Swydd Amwythig, ardal a fu gynt yn rhan o deyrnas Powys.

Prif ganolfan eglwysig y cwmwd oedd Llangollen. Yr ardal fwyaf poblog yn y cwmwd efalali oedd Dyffryn Ceiriog.

Pan dorrodd Powys yn ddau ddarn yn 1160, daeth Nanheudwy yn rhan o dywysogaeth Powys Fadog. Yn nes ymlaen byddai'n rhan o arglwyddiaeth Swydd y Waun ac o 1536 ymlaen daeth y rhan fwyaf o'r tir yn rhan o Sir Ddinbych. Heddiw mae'n cael ei rannu rhwng y Sir Ddinbych newydd a sir Powys.

Gweler hefyd
------------

* Cantrefi a chymydau Cymru
* Powys Fadog
* Brwydr Nanheudwy
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Joseph Kaufman yw ***Nanette of The Wilds*** a gyhoeddwyd yn 1916. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Canada. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Willard Mack. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Paramount Pictures.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Pauline Frederick. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1916. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Intolerance* sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Joseph Kaufman ar 1 Ionawr 1882 yn Washington a bu farw yn Ninas Efrog Newydd ar 20 Awst 1974.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Joseph Kaufman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Arms and The Girl |  | Unol Daleithiau America | 1917-01-01 |
| Ashes of Embers |  | Unol Daleithiau America | 1916-01-01 |
| *Great Expectations* |  | Unol Daleithiau America | 1917-01-01 |
| Nanette of The Wilds |  | Unol Daleithiau America | 1916-01-01 |
| Shirley Kaye |  | Unol Daleithiau America | 1917-01-01 |
| Sorrows of Happiness |  | Unol Daleithiau America | 1916-01-01 |
| The Amazons |  | Unol Daleithiau America | 1917-01-01 |
| The Land of Promise |  | Unol Daleithiau America | 1917-01-01 |
| *The Song of Songs* |  | Unol Daleithiau America | 1918-01-01 |
| The World's Great Snare |  | Unol Daleithiau America | 1916-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama yw ***Trucker*** a gyhoeddwyd yn 2008. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Trucker*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yng Califfornia ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Mychael Danna. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jimmy Bennett, Benjamin Bratt, Michelle Monaghan, Joey Lauren Adams, Nathan Fillion, Matthew Lawrence a Bryce Johnson. Mae'r ffilm *Trucker (ffilm o 2008)* yn 92 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Dark Knight* sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 59% (Rotten Tomatoes)
* 5.8/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 9 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr: *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 13 Awst 2022.
3. 1 2  "Trucker". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 8 Hydref 2021.
Ffilm ar gerddoriaeth a ffilm dylwyth teg gan y cyfarwyddwr Leonid Nechayev yw ***Ne Pokiday*** a gyhoeddwyd yn 1989. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Не покидай*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Undeb Sofietaidd; y cwmni cynhyrchu oedd Belarusfilm. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwseg a hynny gan Georgy Polonsky a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Yevgeny Krylatov. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vyacheslav Nevinny, Albert Filozov, Varvara Vladimirova, Regīna Razuma a Lidiya Fedoseyeva-Shukshina. Mae'r ffilm *Ne Pokiday* yn 140 munud o hyd. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1989. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Batman (ffilm o 1989)* sef ffilm drosedd llawn cyffro gan Tim Burton. Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,700 o ffilmiau Rwseg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Leonid Nechayev ar 3 Mai 1939 ym Moscfa a bu farw yn yr un ardal ar 24 Ionawr 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1969 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Sefydliad Cinematograffeg Gerasimov.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Artist Anrhydeddus Ffederasiwn Rwsia
 * Artist Pobl Ffederasiwn Rwsia
 * Gwobr Wladwriaeth Ffederasiwn Rwsia

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Leonid Nechayev nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *About Red Cap* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1977-01-01 |
| Anturiaethau Mewn Dinas Nad Yw'n Bodoli |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1974-01-01 |
| Benthyg Telegram |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1979-01-01 |
| *Dyuymovochka* |  | Rwsia | Rwseg | 2007-01-01 |
| Ne Pokiday |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1989-01-01 |
| *Peter Pan* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1987-01-01 |
| *Sold Laughter* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1981-01-01 |
| *The Adventures of Buratino* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1975-01-01 |
| *Безумная Лори* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1991-01-01 |
| *Мнимый больной* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1980-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Mae **Sgurr Fhuar-thuill - Sgurr na Fearstaig** yn gopa mynydd a geir ar y daith o Kyle of Lochalsh i Garve yn Ucheldir yr Alban; cyfeiriad grid NH228437. Ceir carnedd ar y copa. Y fam-fynydd yw Sgurr Fhuar-thuill.

Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Munro Top1. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan "Database of British and Irish hills". Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 28 Hydref 2001.

Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.

Gweler hefyd
------------

* Rhestri copaon a sut y cânt eu dosbarthu
* Rhestr o gopaon yr Alban dros 610 metr
* Rhestr Mynyddoedd yr Alban dros 3,000' (y Munros)

Dolennau allanol
----------------

* ar wefan Streetmap Archifwyd 2016-03-05 yn y Peiriant Wayback.
* ar wefan Get-a-map[*dolen marw*]

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Database of British and Irish hills"
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwyr Bodil Ipsen a Lau Lauritzen yw ***Y Dolydd Cochion*** a gyhoeddwyd yn 1945. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***De røde enge*** ac fe'i cynhyrchwyd gan Henning Karmark yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Daneg a hynny gan Leck Fischer a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Sven Gyldmark. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan ASA Film.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Preben Kaas, Bjørn Watt-Boolsen, Lisbeth Movin, Freddy Koch, Poul Reichhardt, Lau Lauritzen, Gyrd Løfqvist, Bjørn Spiro, Einar Juhl, Kjeld Jacobsen, Preben Neergaard, Preben Lerdorff Rye, Karl Jørgensen, Mogens Brandt, Peer Guldbrandsen, Per Buckhøj, Mantza Rasmussen, Poul Secher, Osvald Vallini, Ib Fürst, Hjalmar Madsen, Poul Nordstrøm a Lillian Jensen. Mae'r ffilm *Y Dolydd Cochion* yn 85 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1945. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Anchors Aweigh* ffilm ysgafn, fflyffi ar ffurf miwsigal gyda Fran Sinatra, gan y cyfarwyddwr ffilm George Sidney. Hyd at 2022 roedd dros fil o ffilmiau Daneg wedi gweld golau dydd. 
Rudolf Frederiksen oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Marie Ejlersen sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bodil Ipsen ar 30 Awst 1889 yn Copenhagen a bu farw yn yr un ardal ar 28 Gorffennaf 1979.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Bodil Ipsen nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Afsporet |  | Denmarc | Daneg | 1942-02-19 |
| Besættelse |  | Denmarc | Daneg | 1944-10-27 |
| Bröllopsnatten |  | Sweden | Swedeg | 1947-01-01 |
| Caffi Paradis |  | Denmarc | Daneg | 1950-10-21 |
| Ditectif Sande Ansigt |  | Denmarc | Daneg | 1951-08-21 |
| Drama På Slottet |  | Denmarc |  | 1943-12-16 |
| En Herre i Kjole Og Hvidt |  | Denmarc |  | 1942-12-21 |
| Mordets Melodi |  | Denmarc | Daneg | 1944-03-31 |
| Støt Står Den Danske Sømand |  | Denmarc | Daneg | 1948-03-30 |
| Y Dolydd Cochion |  | Denmarc | Daneg | 1945-12-26 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  .
2. ↑  .
3. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 23 Mehefin 2016.
4. ↑  Iaith wreiddiol:. .
5. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 23 Mehefin 2016.. dyddiad cyrchiad: 23 Mehefin 2016.. dyddiad cyrchiad: 23 Mehefin 2016.
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw **seraff yr aethnen**, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy **seraffiaid yr aethnen**; yr enw Saesneg yw *Seraphim*, a'r enw gwyddonol yw *Lobophora halterata*. Mae i'w ganfod yn Ewrop.

20–25 mm ydy lled ei adenydd agored ac mae'n hedfan rhwng Mai a Mehefin.

Prif fwyd y lindys ydy mathau o goed poplys e.e. aethnen.

Cyffredinol
-----------

Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.

Wedi deor o'i ŵy mae'r seraff yr aethnen yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr gwyfynod a gloynnod byw
* Cymdeithas Edward Llwyd a Llên Natur

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia  
gyfryngau sy'n berthnasol i:
***Category:Lepidoptera***

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑   Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Adalwyd ar 29 Chwefror 2012.
2. ↑  Geiriadur enwau a thermau ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012.
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Edward F. Cline yw ***The Forward Pass*** a gyhoeddwyd yn 1929. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Howard Emmett Rogers. Dosbarthwyd y ffilm gan First National.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw John Wayne, Allan Lane, Loretta Young, Douglas Fairbanks, Lane Chandler, Guinn "Big Boy" Williams a Marion Byron. Mae'r ffilm yn 78 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1929. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Piccadilly* ffilm am ferch yn Llundain gan Ewald André Dupont. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Arthur L. Todd oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Edward F Cline ar 4 Tachwedd 1891 yn Kenosha, Wisconsin a bu farw yn Hollywood ar 22 Tachwedd 1967.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Edward F. Cline nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Breaking the Ice* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| Convict 13 |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1920-01-01 |
| *Cops* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1922-01-01 |
| Old Clothes |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1925-01-01 |
| *One Week* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1920-01-01 |
| Since You Went Away |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1944-01-01 |
| *The Boat* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| *The Haunted House* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1921-01-01 |
| *The Scarecrow* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1920-01-01 |
| Three Ages |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1923-09-24 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------


o Unol Daleithiau America]]
Neuadd Fictorianaidd ydy **Neuadd Rolls**, a leolwyd yn Nhrefynwy, Sir Fynwy, de-ddwyrain Cymru. Bellach, caiff ei defnyddio fel Llyfrgell y Dref. Rhodd i'r dref ydoedd fel rhan o ddathliadau Jiwbili Aur y Frenhines Victoria gan John Maclean Rolls, Ail Farwn Llangadog a ddaeth yn ei dro'n Arglwydd Llangadog.

Fe'i cofrestrwyd fel adeilad Gradd II yn Hydref 2005, ac mae'n un o ddau-ddeg-pedwar adeilad yn Nhrefynwy sydd ar y Llwybr Treftadaeth (plac glas).

Hanes
-----

Codwyd yr adeilad yn 1887-8 gan F. A. Powell mewn arddull Jacobeaidd a hynny ar gost o £8,000. Defnyddiwyd tywodfaen goch ac ashlar. Roedd teulu Rolls yr Hendre yn dirfeddianwyr cefnog iawn yn yr ardal ar roedden nhw'n bresennol yn yr agoriad swyddogol ar 24 Mai 1888. Cynlluniwyd y Neuadd gan F. A. Powell, sef mab Maer y Dref ar y pryd. Gosodwyd organ gerdd ynddo yn 1889 - un blaenllaw iawn a wnaed gan William Sweetland, a'r flwyddyn ddilynol rhoddwyd nifer o baentiadau ar y waliau. Ym Medi 1890, cynhaliwyd arddangosfa lwyddiannus ynddo ac mae copi o'r catalog ar gael o fewn ei furiau.

Rhwng 1897 a 1903, defnyddiwyd y Neuadd ar gyfer dramâu gan Ben Greet.

Gweler hefyd
------------

* MonmouthpediA Cymraeg
* Afon Troddi
* Llwybr Clawdd Offa
* Camlas Sir Fynwy a Brycheiniog
* Rheilffordd Mynwy
* Castell Mynwy
* Terfysg Casnewydd

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  British Listed Buildings: The Rolls Hall. Adalwyd 15 Ionawr 2012
2. 1 2  Monmouth Civic Society, *Monmouth Heritage Blue Plaque Trail*, n.d. t.14
3. ↑  Keith Kissack, *Monmouth and its Buildings* (Logaston Press, 2003), t.64
4. ↑  John Newman, *The Buildings of Wales: Gwent/Monmouthshire* (Penguin Books, 2000), t.408
5. ↑  Warlow, William Meyler (1899). *A history of the charities of William Jones (founder of the "Golden lectureship" in London), at Monmouth & Newland p.338*. W. Bennett. t. 444.
Ffilm am LGBT gan y cyfarwyddwr Jean-Yves Laforce yw ***Le Cœur Découvert*** a gyhoeddwyd yn 1986. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Gilles Renaud a Michel Poirier. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1986. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Aliens* sef ffilm wyddonias llawn arswyd a chyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, *Le Cœur découvert*, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Michel Tremblay a gyhoeddwyd yn 1986.

```
Mae ganddo o leiaf 9 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
```

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Jean-Yves Laforce nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Le Cœur Découvert |  | Canada | Ffrangeg | 1986-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr: "LE COEUR DÉCOUVERT".
Hen Neuadd y Brenin ar fwydlen bwyty *Baravin* sydd ar safle'r hen neuadd
Roedd **Neuadd y Brenin** (Saesneg: *The King's Hall*) yn ganolfan adloniant a chyngherddau sylweddol yng nghanol tref Aberystwyth a adeiladwyd yn 1934 a'i dymchwel yn 1989. Roedd yn sefyll rhwng Ffordd y Môr (Promenâd Aberystwyth) a Stryd y Baddon.

Hanes
-----

Lleoliad Llys-y-Brenin, 2001
Adeiladwyd Neuadd y Brenin yn 1934 a'i dymchwel yn 1989. Fe'i hagprwyd yn swyddogol ar 27 Mehefin 1934.

Cynlluniawyd y neuadd mewn arddull Art Deco trawiadol a'i phaentio'n lliwiau pastel a gwyn.

Enw gwreiddiol y neuadd oedd y *Municipal Hall* neu *Municipal Pavilion*. Newidiwyd yr enw yn swyddogol i'r *King's Hall* ym mis Ionawr 1937. Mae'r enw'n cyfeirio at Siôr VI, brenin Lloegr a oedd newydd ei wneud yn frenin yn Rhagfyr 1936, ychydig wythnosau ynghynt. Fe reolwyd yr adeilad a threfnwyd yr adloniant gan reolwr a 'phwyllgor hyrwyddo ac hdloniant' hen gyngor Bwrdeistref Aberystwyth.

Defnydd
-------

Yn ystod ei oes, cynhaliwyd digwyddiadau o bob math yno gan gynnwys eisteddfodau, ceir clatsio a ffair hap (*amusements*), gornestau reslo a chyngherddau pop. Canodd sawl band roc poblogaidd, Saesneg yno, gan gynnwys; Led Zeppelin, Slade, Free  a'r The Rolling Stones  Roedd yno hefyd gaffi o fewn yr adeilad.

Atgof
-----

Mae'r hen *King's Hall* yn dal yn atgof bwysig ymysg trigolion Aberystwyth. Wedi dymchwel yr hen adeilad enwyd y man ymgasglu a'r fflatiau a adeiladwyd yn ei le yn "Llys-y-Brenin" er cof am y neuadd. Cynhelir digwyddiadau torfol cyhoeddus yn Llys-y-Brenin o bryd i'w gilydd gan gynnwys seremoni Parêd Gŵyl Dewi Aberystwyth.

Ceir llun mawr o'r hen Neuadd y Brenin y tu fewn i fwyty 'Baravin' sy'n sefyll ar gornel ogledd-orllewinnol lle safai'r hen neuadd.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑
2. ↑  "Archives Network Wales - King's Hall, Aberystwyth, Records". *anws.llgc.org.uk*. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2018-03-25. Cyrchwyd 28 Mawrth 2018.
3. ↑  archiveswales.llgc.org.uk; adalwyd 8 Hydref 2018.
4. ↑
5. 1 2
6. ↑  "The Old Kings Hall". *everythingaberystwyth.co.uk*. Cyrchwyd 28 Mawrth 2018.
7. ↑  "The Rolling Stones in Wales: were you there?". *Wales*. 12 Gorffennaf 2012. Cyrchwyd 28 Mawrth 2018.

Dolenni allanol
---------------

* Manylion a Ffotograffau ar Coflein
* Ffilm 'timelapse' o safle Neuadd-y-Brenin, Llys-y-Brenin bellach, Chwefror 2012
Ffilm ddrama a chomedi gan y cyfarwyddwr Patrice Leconte yw ***L'homme Du Train*** a gyhoeddwyd yn 2002. Fe'i cynhyrchwyd gan Philippe Carcassonne yn Japan, Ffrainc, y Deyrnas Gyfunol a'r Almaen; roedd sawl cwmni cynhyrchu, gan gynnwys: Pandora Film, Auvergne-Rhône-Alpes Cinéma, Ciné B, Zoulou Films, FCC, Tubedale Films, Cinéma Parisien. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Claude Klotz. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jean Rochefort, Johnny Hallyday, Édith Scob, Jean-François Stévenin, Maurice Chevit, Armand Chagot, Isabelle Petit-Jacques, Riton Liebman, Yves Belluardo a Charlie Nelson. Mae'r ffilm *L'homme Du Train* yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Harry Potter and the Chamber of Secrets* sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. 
Jean-Marie Dreujou oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Joëlle Hache sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Patrice Leconte ar 12 Tachwedd 1947 ym Mharis. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1977 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Institut des hautes études cinématographiques.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Commandeur des Arts et des Lettres‎
 * Gwobr Louis Delluc
 * Gwobr César y Cyfarwyddwr Gorau
 * Gwobr César y Ffilm Gorau
 * Gwobr César
 * Officier de l'ordre national du Mérite

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 92% (Rotten Tomatoes)
* 7.5/10 (Rotten Tomatoes)

.

Cafodd ei henwebu am y gwobrau canlynol: Gwobr Ffilm Ewropeaidd am Actor Gorau, European Film Award - People's Choice Award for Best Director, Jameson People's Choice Award for Best Actor, Jameson People's Choice Award for Best Actor.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Patrice Leconte nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Le Batteur Du Boléro* |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1992-01-01 |
| Le Laboratoire De L'angoisse |  | Ffrainc |  | 1971-01-01 |
| Le Mari De La Coiffeuse |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1990-01-01 |
| Les Bronzés |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1978-11-22 |
| Les Spécialistes |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1985-01-01 |
| *Lumière and Company* |  | y Deyrnas GyfunolFfraincDenmarcSbaenSweden | Ffrangeg | 1995-01-01 |
| *Maigret* |  | FfraincGwlad Belg | Ffrangeg | 2022-02-23 |
| Ridicule |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1996-01-01 |
| Une Chance Sur Deux |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1998-03-25 |
| Une Heure De Tranquillité |  | Ffrainc | Ffrangeg | 2014-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. dyddiad cyrchiad: 17 Rhagfyr 2017.
2. 1 2  "The Man on the Train". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 6 Hydref 2021.
Plasty Jacobeaidd Gradd II\* yw **Neuadd y Palé** neu ***Palé Hall*** a godwyd rhwng 1869-1871 gan y peiriannydd rheilffyrdd Henry Robertson A.S. Saif ger pentref Llandderfel yn Nyffryn Edeyrnion, ar y ffin rhwng Gwynedd a Sir Ddinbych. Fei hatgyweiriwyd yn y 1980au ac mae bellach yn westy.

Roedd y 'Neuadd', fel y'i gelwid yn un o'r adeiladau cyntaf yng Nghymru i greu ei thrydan ei hun ar ddechrau 20c a chynhyrchwyd nwy yma hefyd ar gyfer y plasty a phentref Llandderfel, a leolir tua 1.2 km i'r de o bentref Llandderfel. Yn 1889 arhosodd y frenhines Victoria yma am 10 diwrnod, a chafodd ei diddori gan y sipsi Cymreig John Roberts a naw o'i feibion. Arhosodd Winston Churchill yma yn y 1950au.

* Henry Robertson A.S.Henry Robertson A.S.
* Neuadd y Palé yn 2016Neuadd y Palé yn 2016

Perchnogion
-----------

Yn y 1950au fe'i prynnwyd gan Ddug Westminster ar gyfer hela.

Prynnwyd a diweddarwyd y gwesty yn 2016 gan Alan a Angela Harper gyda phartner yn gyfrifol am y bwydlenni, sef y cogydd Michael Caines; fe'i agorwyd yn Haf 2016. Roedd Alan yn benaeth Vodaphone UK am rai blynyddoedd.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  www.britishlistedbuildings.co.uk; adalwyd 12 Tachwedd 2016.
2. ↑  Gwefan papur newydd telegraph.co.uk; adalwyd 12 Tachwedd 2016.
3. ↑  famouswelsh.com adalwyd 12 Tachwedd 2016.
4. ↑  Gwefan swyddogol; adalwyd 12 Tachwedd 2016.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Paolo Spinola yw ***L'estate*** a gyhoeddwyd yn 1966. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***L'estate*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Rafael Azcona a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Gianni Boncompagni. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Euro International Film.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Nadja Tiller, Enrico Maria Salerno, Gordon Mitchell, Carlo Hintermann, Mirella Pamphili a Mita Medici. Mae'r ffilm *L'estate (ffilm o 1966)* yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1966. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Good, the Bad and the Ugly* sef ffilm gomedi gowboi gan Sergio Leone. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Marcello Gatti oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Nino Baragli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paolo Spinola ar 27 Gorffenaf 1929 yn Genova a bu farw yn Rhufain ar 21 Mawrth 2021.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Paolo Spinola nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| L'estate |  | yr Eidal | Eidaleg | 1966-01-01 |
| *La fuga* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1964-01-01 |
| *The Invisible Woman* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1969-01-01 |
| Un Giorno Alla Fine Di Ottobre |  | yr Eidal |  | 1977-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 7 Gorffennaf 2016.. dyddiad cyrchiad: 7 Gorffennaf 2016.
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw **seraff yr helyg**, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy **seraffiaid yr helyg**; yr enw Saesneg yw *Small Seraphim*, a'r enw gwyddonol yw *Pterapherapteryx sexalata*. Mae i'w gael drwy Ewrop gyfan.

22–26 mm ydy lled ei adenydd agore ac mae i'w weld yn hedfan rhwng Mai ac Awst.

Prif fwyd y lindys ydy'r helygen

Cyffredinol
-----------

Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.

Wedi deor o'i ŵy mae'r seraff yr helyg yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr gwyfynod a gloynnod byw
* Cymdeithas Edward Llwyd a Llên Natur

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia  
gyfryngau sy'n berthnasol i:
***Category:Lepidoptera***

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑   Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Adalwyd ar 29 Chwefror 2012.
2. ↑  Geiriadur enwau a thermau ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012.
Ffilm ddogfen yw ***A Place at The Table*** a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan The Civil Wars.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jeff Bridges, Raj Patel a Tom Colicchio. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *12 Years a Slave* sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 90% (Rotten Tomatoes)
* 7.4/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr: *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 1 Medi 2022. *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 1 Medi 2022.
2. 1 2  "A Place at the Table". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 8 Hydref 2021.
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw **seraff yr yswydd**, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy **seraffiaid yr yswydd**; yr enw Saesneg yw *Barred Tooth-striped*, a'r enw gwyddonol yw *Trichopteryx polycommata*. Mae i'w ganfod drwy Ewrop hyd at Asia Agos ac i'r de hyd at Japan.

Lled ei adenydd agored ydy 33–36 mm. Mae'n hedfan rhwng Mawrth ac Ebrill.

Prif fwyd y lindys ydy mathau o: *Ligustrum vulgare* a *Fraxinus* species.

Isrywogaethau
-------------

* *Trichopteryx polycommata polycommata*
* *Trichopteryx polycommata grisea* (Djakonov, 1926) (Wral, Mynyddoedd Altai, Mynyddoedd Sayan, gog-ddwy Kazakhstan, Kamchatka)
* *Trichopteryx polycommata anna* Inoue, 1957

Cyffredinol
-----------

Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.

Wedi deor o'i ŵy mae'r seraff yr yswydd yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr gwyfynod a gloynnod byw
* Cymdeithas Edward Llwyd a Llên Natur

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia  
gyfryngau sy'n berthnasol i:
***Category:Lepidoptera***

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑   Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Adalwyd ar 29 Chwefror 2012.
2. ↑  Geiriadur enwau a thermau ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012.
Ffilm nofel drosedd gan y cyfarwyddwr José Luis Garci yw ***El Crack Ii*** a gyhoeddwyd yn 1983. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Lleolwyd y stori yn Madrid. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Félix Murcia a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jesús Glück Sarasibar. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Alfredo Landa, José Bódalo, José Luis Merino, José Yepes, María Adánez, Arturo Fernández, José Manuel Cervino, Miguel Rellán a Fernando Bilbao. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Star Wars Episode VI: Return of the Jedi* sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm José Luis Garci ar 20 Ionawr 1944 ym Madrid. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1977 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Madrid.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd José Luis Garci nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Asignatura Aprobada |  | Sbaen | 1987-01-01 |
| Comienza La Beguina |  | Sbaen | 1982-01-01 |
| El Abuelo |  | Sbaen | 1998-01-01 |
| El Crack Ii |  | Sbaen | 1983-01-01 |
| Holmes & Watson. Madrid Days |  | Sbaen | 2012-01-01 |
| Luz De Domingo |  | Sbaen | 2007-11-16 |
| Ninette |  | Sbaen | 2005-08-12 |
| Sesión Continua |  | Sbaen | 1984-01-01 |
| Tiovivo C. 1950 |  | Sbaen | 2004-01-01 |
| *You're the One* |  | Sbaen | 2000-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 13 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 13 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 13 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 13 Ebrill 2016.
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Mario Almirante yw ***La Statua Di Carne*** a gyhoeddwyd yn 1921. Fe'i cynhyrchwyd gan Fert yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Luciano Doria. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Oreste Bilancia, Alberto Collo, Alfonso Cassini ac Italia Almirante Manzini. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1921. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Kid* sef ffilm gomedi a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. 
Ubaldo Arata oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mario Almirante ar 18 Chwefror 1890 ym Molfetta a bu farw yn Rhufain ar 22 Rhagfyr 1993.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Mario Almirante nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Company and The Crazy |  | yr Eidal | No/unknown value | 1928-01-01 |
| *Fanny* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1933-01-01 |
| I Foscari |  | yr Eidal | No/unknown value | 1923-01-01 |
| Il Controllore Dei Vagoni Letto |  | yr Eidal | No/unknown value | 1922-01-01 |
| Il Romanzo Nero E Rosa |  | yr Eidal | No/unknown value | 1921-01-01 |
| *Il fornaretto di Venezia* |  | yr Eidal | No/unknown value | 1923-01-01 |
| L'arzigogolo |  | yr Eidal | No/unknown value | 1924-01-01 |
| *L'ombra* |  | yr Eidal | No/unknown value | 1923-01-01 |
| La Bellezza Del Mondo |  | yr Eidal | No/unknown valueEidaleg | 1927-01-01 |
| The Carnival of Venice |  | yr Eidal | No/unknown value | 1928-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Nwy di-liw yw **nitrogen**. Mae'n elfen gemegol yn y tabl cyfnodol a chaiff ei gynrychioli gan y symbol `**N**` a'r rhif atomig 7. Mae nitrogen yn nwy cyffredin iawn, ac yn ffurfio rhan sylweddol o'r atmosffer (78% o aer sych).

Ffurf elfennol
--------------

Mae nitrogen yn bodoli ar ffurf nwy o foleciwlau deuatomig, N2 ar TGS (pwynt berwi -196 C). Mae'r rhain yn anadweithiol iawn, gan bod ganddynt bond triphlyg rhyngddynt. Mae angen llawer o ynni i'w dorri, sy'n gweud ynni actifadu unrhyw adwaith yn uchel iawn.

Y gylchred nitrogen
-------------------

Cynrychiolaeth sgematig o lif y cyfansoddion nitrogen trwy'r tir

 *Prif erthygl: Cylchred nitrogen*
Y gylchred nitrogen (o'r gair 'cylch') yw'r gylched bioddaeargemegol pan gaiff y nwy nitrogen ei drawsnewid i wahanol ffurfiau sy'n ddefnyddiol mewn prosesau cemegol. Gall y trawsnewid hwn ddigwydd mewn prosesau ffisegol a biolegol.

* Mewn organebau byw, defnyddiwyd nitrogen i wneud proteinau.
* Mae'r aer yn 79% nitrogen.
* Ni all anifeiliaid a phlanhigion ddefnyddio nitrogen sydd ar ffurf nwy.
* Er mwyn i blanhigion ddefnyddio nitrogen, mae angen troi'r nwy yn nitradau.

Gweler hefyd
------------

* Bond hydrogen
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Raymond Depardon yw ***1974, Une Partie De Campagne*** a gyhoeddwyd yn 2002. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Raymond Depardon. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Charles Aznavour, François Mitterrand, Jacques Chirac, Valéry Giscard d'Estaing, Anne-Aymone Giscard d'Estaing, Jean Lecanuet, Dani, Jean-Jacques Debout, Alain Duhamel, Michel Poniatowski, Philippe Clay a Valérie-Anne Giscard d'Estaing. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Harry Potter and the Chamber of Secrets* sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Raymond Depardon ar 6 Gorffenaf 1942 yn Villefranche-sur-Saône. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Louis Delluc
 * Chevalier de la Légion d'Honneur

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Raymond Depardon nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 10th District Court |  | Ffrainc | Ffrangeg | 2004-01-01 |
| 1974, une partie de campagne |  | Ffrainc |  | 2002-01-01 |
| Afriques : Comment Ça Va Avec La Douleur ? |  | Ffrainc |  | 1996-01-01 |
| Contacts |  | Ffrainc |  | 1990-01-01 |
| Délits Flagrants |  | Ffrainc |  | 1994-01-01 |
| Empty Quarter |  | Ffrainc |  | 1985-01-01 |
| Faits Divers |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1983-01-01 |
| *Lumière and Company* |  | y Deyrnas GyfunolFfraincDenmarcSbaenSweden | Ffrangeg | 1995-01-01 |
| *To Each His Own Cinema* |  | Ffrainc | FfrangegSaesnegEidalegTsieineeg MandarinHebraegDanegJapanegSbaeneg | 2007-05-20 |
| Un Homme Sans L'occident |  | Ffrainc |  | 2002-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 11 Gorffennaf 2016.
Uwchdaflunydd yn taflunio ar sgrîn sy'n gostwng o'r nenfwd
Cyfarpar sy'n rhoi arwyneb a strwythur i'w gefnogi ar gyfer arddangos delwedd sydd wedi'i thaflunio yw **sgrîn daflunio**. Gall sgriniau taflunio fod wedi'u gosod yn barhaol, fel mewn sinema; eu paentio ar wal; neu fod yn cludadwy yn sefyll ar dair coes neu'n codi o'r llawr, fel y gwelir mewn ystafell gynadledda neu ofod arddangos arall nad yw'n benodol ar gyfer y pwrpas hwnnw. Math arall o sgrîn cludadwy yw'r sgriniau pwmpiadwy ar gyfer gwylio ffilmiau yn yr awyr agored.

Mae sgriniau fel arfer yn wyn neu'n llwyd er mwyn osgoi amharu ar liw y ddelwedd, a gall yr union liw ddibynnu ar nifer o ffactorau, fel lefel goleuni amgylchynol a chryfder ffynhonnell y ddelwedd. Gellir defnyddio sgriniau fflat neu grwm yn dibynnu ar yr optegau a ddefnyddir i daflunio'r ddelwedd a chywirdeb geometrig y ddelwedd. Sgriniau fflat sydd fwyaf cyffredin o'r ddau. Gall sgriniau gael eu dylunio i'w defnyddio o'r blaen neu o'r tu ôl, a'r mwyaf cyffredin yw systemau sy'n taflunio o'r blaen, sydd â'r taflunydd wedi'i leoli yr un ochr â'r gynulleidfa.

Mae gwahanol farchnadoedd i'w cael ar gyfer sgriniau sydd wedi'u gwneud i'w defnyddio gyda thaflunwyr digidol, taflunwyr ffilm, uwchdaflunwyr a thaflunwyr sleidiau, er mai'r un syniad sy'n sylfaen iddynt i gyd. Mae sgrinio tafluniad o'r blaen yn gweithio trwy adlewyrchu'r goleuni sy'n cael ei daflunio arnynt, tra bod sgriniau taflunio o'r cefn yn trawsyrru'r goleuni trwyddynt.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Paent acrylig a ddefnyddir i droi wal yn sgrîn ffilm". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2007-02-24. Cyrchwyd 2019-02-17.
2. ↑  ProjectorScreen.com Canllaw prynu taflunydd
3. ↑  Gwybodaeth am sgriniau awyr agored symudadwy
Llygad ddynol gyda'r iris a'r sglera yn wyn bob ochr iddo
Y **sglera**, hefyd yn cael ei adnabod fel **gwyn y llygad**, yw'r haenen allanol amddiffynnol, ffibrog ac anhryloyw o'r llygad ddynol sy'n cynnwys colagen a pheth ffibr elastig. Mewn bodau dynol, mae'r holl sglera yn wyn ac yn cyferbynnu gyda'r iris. Mewn mamaliaid eraill, fodd bynnag, mae'r rhan weladwy o'r sglera yn cyfateb i'r iris, felly nid yw'r gwyn fel arfer i'w weld. Yn natblygiad yr embryo, mae'r sglera yn deillio o'r gwrym naturiol. Gyda phlant, mae'n deneuach ac yn dangos rhywfaint o'r pigment oddi tano, gan ymddangos ychydig yn las. Gyda henoed, mae cramen frasterog ar y sglera yn gwneud iddo ymddangos ychydig yn felyn. Gall sglera melyn hefyd fod yn symptom o'r clefyd melyn. Mewn rhai achosion difrifol a phrin o fethiant y arennau a'r afu, gall y sglera droi yn ddu. Gall lliw y croen hefyd ddylanwadu ar liw y sglera, o ganlyniad i liw melanin.

Yn y llygad ddynol mae'n eitha anghyffredin i gael iris sy'n ddigon bychan i'w gweld yn gyfan gwbl yn erbyn y sglera. Mae hyn yn ei gwneud yn haws i un person weld i ba gyfeiriad mae person arall yn edrych, ac mae'r hypothesis llygaid cydweithiol yn awgrymu bod hyn wedi esblygu fel dull o gyfathrebu aneiriol.Mae'r gair sclera yn tarddu o'r gair Groeg *skleros*, sy'n golygu 'caled'.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cassin, B. and Solomon, S. *Dictionary of Eye Terminology*. Gainesville, Florida: Triad Publishing Company, 1990.
2. ↑  Hermann D. Schubert. *Anatomy of the Orbit* "Archived copy" (PDF). Archifwyd o'r gwreiddiol (PDF) ar 2008-10-08. Cyrchwyd 2008-05-19. Unknown parameter `|deadurl=` ignored (help)CS1 maint: archived copy as title (link)
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Moraldo Rossi yw ***7 Monaci D'oro*** a gyhoeddwyd yn 1966. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Sette monaci d'oro*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Giovanni Grimaldi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Piero Umiliani. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Aldo Fabrizi, Alberto Bonucci, Magda Konopka, Marino Girolami, Mario Carotenuto, Ken Jenkins, Riccardo Billi, Memmo Carotenuto, Marc Lawrence, Carlo Taranto, Raimondo Vianello, Gino Buzzanca a Nino Vingelli. Mae'r ffilm *7 Monaci D'oro* yn 120 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1966. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Good, the Bad and the Ugly* sef ffilm gomedi gowboi gan Sergio Leone. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Alfio Contini oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Moraldo Rossi ar 7 Mai 1926 yn Fenis a bu farw yn Rhufain ar 7 Awst 2021.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Moraldo Rossi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 7 Monaci D'oro |  | yr Eidal | Eidaleg | 1966-01-01 |
| La Coda Del Diavolo |  | yr Eidal |  | 1964-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
**Niwtraliaeth rhywedd** yw'r syniad y dylai polisïau, iaith, a sefydliadau cymdeithasol (strwythurau cymdeithasol, rolau rhywedd, neu hunaniaeth rhywedd) osgoi gwahaniaethu rhwng rolau yn ôl rhyw neu rywedd pobl, er mwyn osgoi gwahaniaethu sy'n deillio o'r argraff bod rolau cymdeithasol i'w cael sy'n fwy addas i un rhywedd nag un arall.

Mewn polisi
-----------

Gall y sawl sy'n cynnig niwtralrwydd o ran rhyw gefnogi polisïau cyhoeddus sydd wedi'u cynllunio i ddileu gwahaniaethau ar sail rhywedd, megis tai bach niwtral o ran rhywedd. Gwelwyd bod niwtraliaeth o ran rhywedd yn y gyfraith wedi newid natur anghydfodau ynghylch gwarchodaeth plant, trwy ei gwneud yn fwy tebygol y bydd dynion yn cael gwarchodaerth o'u plant os bydd ysgariad.

Mae'r diffiniad cyfreithiol o rywedd wedi bod yn bwnc dadleuol, yn enwedig i bobl trawsrywiol. Mewn rhai gwledydd, rhaid i bobl gael eu sterileiddio cyn cael eu diffinio'n gyfreithiol fel rhyw newydd.

Ymunodd California ag Oregon yn ei ymdrech i gydnabod niwtraliaeth o ran rhywedd. Ar Hydref 15, 2017, llofnododd llywodraethwr California, Jerry Brown, gyfraith newydd sy'n caniatáu i bobl ddewis dewis 'niwtral o ran rhywedd' ar gardiau adnabod y dalaith.

Ardaloedd llwyd o ran rhywedd
-----------------------------

Mae'r ardaloedd llwyd sy'n bodoli o ran rhywdd yn destun trafod wrth ymwneud â niwtraliaeth rhywedd. Mae ceisio diffinio ffiniau rhywedd yn gyfreithiol wedi bod yn fater anodd gan fod pobl i'w cael sy'n ystyried eu hunain neu'n cael eu hystyried gan eraill fel rhyngrywiol, y trydydd rhywedd, trawsrywiol ac yn fwy cyffredinol yn anneuaidd.

Dallineb rhywedd
----------------

Dallineb rhywedd yw'r syniad o beidio â gwahaniaethu rhwng pobl ar sail rhywedd. Mae rhywun sy'n nodi ei fod yn ddall i rywedd yn cymryd safbwynt niwtraliaeth o ran rhywedd mewn bywyd bob dydd.

Er bod dallineb rhywedd yn cyfleu'r syniad o gydraddoldeb rhywedd, nid yw'n cyfrannu i'r syniadau niwtraliaeth rhywedd a ddisgrifiwyd yn yr adran "Mewn polisi". Nid yw rhywun sy'n ddall o ran rhywedd o reidrwydd yn cyd-fynd â'r syniad o fudiadau sydd i'w cael o fewn i ragfarnau ar sail rhywedd. Mae perspm sy'n arddel dallineb rhyw ond yn mynegi anghrediniaeth o'r rhywedd ddeuaidd sydd wedi'i sefydlu o fewn y cyflwr dynol. Fodd bynnag, mae arddel dallineb rhywedd yn golygu niwtraliaeth o ran rhywedd.

Cyfeiriadau
-----------



1. ↑  Udry, J. Richard (November 1994). "The Nature of Gender". *Demography* **31** (4): 561–573. doi:10.2307/2061790. JSTOR 2061790. PMID 7890091.. Adalwyd 2019-04-18.
2. ↑  Regina Graycar, Jenny Morgan, *The Hidden Gender of Law* (2002), t. 260.
3. ↑  Nicole Pasulka. "17 European Countries Force Transgender Sterilization (Map)". Mother Jones. Cyrchwyd 2013-12-29.
4. ↑  "California to add gender-neutral option on state driver's licenses". *Las Vegas Review-Journal* (yn Saesneg). 2017-10-17. Cyrchwyd 2017-10-17.
5. ↑  Linstead, Stephen (2016-06-30). "Comment: Gender Blindness or Gender Suppression? A Comment on Fiona Wilson's Research Note:" (yn en). *Organization Studies*. doi:10.1177/0170840600211007. .
Mae **Sgor Gaibhre - Beinn a'Chumhainn** (neu **Beinn a' Chumhainn**) yn gopa mynydd a geir rhwng Loch Treig a Loch Ericht ym mynyddoedd y Grampians, yng ngogledd-orllewin Ucheldir yr Alban; cyfeiriad grid NN462710.

Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Is-Marilyn, Corbett, Murdo, Corbett Top of Munro a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan "Database of British and Irish hills". Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 15 Ionawr 2003.

Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.

Gweler hefyd
------------

* Rhestri copaon a sut y cânt eu dosbarthu
* Rhestr copaon yr Alban dros 610 metr
* Rhestr Mynyddoedd yr Alban dros 3,000' (y Munros)

Dolennau allanol
----------------

* Lleoliad ar wefan Streetmap Archifwyd 2016-03-06 yn y Peiriant Wayback.
* Lleoliad ar wefan Get-a-map[*dolen marw*]

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Database of British and Irish hills"
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Sylvain Monod yw ***On a Très Peu D'amis*** a gyhoeddwyd yn 1998. Fe'i cynhyrchwyd gan Paulo Branco yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Philippe Rebbot. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Valeria Bruni Tedeschi, Chiara Mastroianni, Mathieu Amalric, Dominique Reymond, Michel Vuillermoz, Bernard Lévy, Françoise Lebrun, Gabriel Julien-Laferrière, Gérald Sibleyras, Hervé Pierre, Jean-Claude Frissung, Margot Abascal, Philippe Rebbot, Yvon Back, Éric Prat, Gilles Arbona, Catherine Rétoré, Karine Girard, Nathalie Donnini a Chantal Arnaud. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1998. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Saving Private Ryan* sef ffilm ryfel gan Steven Spielberg a enillod 5 Oscar. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Sylvain Monod ar 20 Mai 1960.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Sylvain Monod nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Electroménager* |  |  |  | 2001-01-01 |
| *L'Homme sans nom* |  |  |  | 2010-01-01 |
| *La Part des anges* |  |  |  | 2011-01-01 |
| On a Très Peu D'amis |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1998-01-01 |
| *The Goddess with Hundred Arms* |  | Ffrainc | Ffrangeg | 2014-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Mae **Sgistau Glas Ynys Môn** wedi'i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu *SSSI*) ers 21 Hydref 2010 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle. Mae ei arwynebedd yn 6.54 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.

Math o safle
------------

Dynodwyd y safle oherwydd agweddau daearegol arbennig o bwysigrwydd cenedlaethol. Er enghraifft efallai i’r statws gael ei ddynodi oherwydd fod ynddo strata’n cynnwys ffosiliau hynod o greaduriaid asgwrn cefn neu ffosiliau o bryfaid neu blanhigion. Ceir dau fath o safle ddaearegol: rhai a ddaeth i’r wyneb drwy gloddio dyn a safleoedd naturiol bregus yn cynnwys ffurfiau tirweddol, haen bach o waddod neu ogof arbennig.

Cyffredinol
-----------

Mae SoDdGA yn cynnwys amrywiaeth eang o gynefinoedd, gan gynnwys ffeniau bach, dolydd ar lannau afonydd, twyni tywod, coetiroedd ac ucheldiroedd. Mae'n ddarn o dir sydd wedi’i ddiogelu o dan Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981 am ei fod yn cynnwys bywyd gwyllt neu nodweddion daearyddol neu dirffurfiau o bwysigrwydd arbennig.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru (bellach 'Cyfoeth Naturiol Cymru'); Archifwyd 2014-01-01 yn y Peiriant Wayback. adalwyd 25 Rhagfyr 2013

Gweler hefyd
------------

* Gwarchodfa Natur Genedlaethol
* Cymdeithas Edward Llwyd
* Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol