**Järvenpää** (ynganiad Estoneg: [ˈjærʋemˌpæː]; Swedeg: *Träskända*) yn dref a dinesig o'r Ffindir.

Hanes
-----

Gwahanwyd Järvenpää  oddi wrth ei riant gymuned Tuusula yn 1951a rhoddwyd y statws o dref farchnad (kauppala) iddi ar ôl y gwahanu. Ni ychwanegwyd ardaloedd  cyfagos Kellokoski a Nummenkylä at ddref Järvenpää ar y pryd, ac mae'r ddadl dros y mater yn dal yn codi pwysedd gwaed hanner can mlynedd yn ddiweddarach. Parhaodd Kellokoski i fod yn rhan o fwrdeistref  Tuusula. Rhoddwyd statws cyfreithiol tref (kaupunki) i Järvenpää 1967.

Daearyddiaeth
-------------

Lleolir Järvenpää tus 37 km (23 milltir) i'r gogledd o Helsinki  ar hyd rheilffordd Helsinki–Riihimäki, yn gyfagos i ddinasoedd eraill Tuusula, Sipoo a Mäntsälä. Mae pobl hefyd yn cyfeirio at Kerava fel  cymydog agos i Järvenpää, ond mewn gwirionnedd nid ydynt yn rhannu ffîn oherwydd i rhan o dir eang 1 km o hyd sy'n perthyn i Tuusula a safai rhyngddynt.

Trafnidiaeth
------------

Mae'r rheilffordd yn mynd trwy ganol y dref. Yn o gystal â'r  brif orsaf reilffordd Järvenpää, mae gorsafoedd cyfagos sef Kyrölä, Saunakallio, Haarajoki a Purola yn gwasanaethu'r ddinas.

Mae'r siwrna i Helsinki yn cymeryd tua hanner awr, p'un ai ar y trên neu ar y ffordd, a thua 20 munud  i faes awyr  Helsinki-Vantaa. Mae cysylltiadau trên i'r brif ddinas yn dda. O Uusimaa mae trenau yn gadael y brif orsaf ddwywaith awr (xx:14 a xx:41), ac o orsafoedd eraill unwaith yn awr.

Diwylliant
----------

Ainola.
Caiff Järvenpää ei adnabod yn eang am leoliad  Ainola, cartref y cyfansoddwr Jean Sibelius. Mae wedi ei lleoli tua dwy cilomedr i'r de o ganol y dref. Symudodd y cyfansoddwr a'i deulu i'r bwthyn yma a gynllunwyd gan Lars Sonck ar yr 24  o Fedi, 1904, a bu'n byw yno tan ei farwolaeth ym 1957. Mae Ainola ar agor i ymwelwyr yn ystod misoedd yr haf fel "Amgueddfa Sibelius".

Symudodd Juhani Aho a'i wraig Venny Soldan-Brofeldt i Järvenpää yn 1897. Byddent iddynt fyw mewn bwthyn yno o'r enw *Vårbacka*, nesaf at lan Llyn Tuusula am 14 mlynedd. Fe ail-enwid y bwthyn yn ddiweddarach yn *Ahola*.

### Digwyddiadau

Cynhelir digwyddiadau yn y *Järvenpää-talo* (yn llythrennol Tŷ-Järvenpää) drwy gydol y flwyddyn: cyngherddau, theatr a sioeau celf. Mae plant yn hoffi chwarae yng nghartref Pikku-Aino, lle gallent hefyd wneud sioeau ac yn y blaen. 

Mae digwyddiad cerddorol, sy'n cael ei drefnu bob blwyddyn, a elwir yn *fi (Puistoblues) (Puistoblues*
) *(yn llythrennol 'Melanganeon y Parc'). Mae 'Wythnos y Melanganeon' yn dechrau o 'Stryd y Melaganeon'  o ganol y ddinas, ac fe drefnir  cyngherddau a sesiynau anffurfiol mewn tafarndai a thai bwyta. Mae'r brif gyngerdd ar ddiwedd  'Wythnos y Melanganeon', a gaiff ei drefnu yn Vanhankylänniemi ar y Dydd Sadwrn.*

Ardaloedd
---------

Mae Järvenpää wedi ei rannu'n 25 ardal:

1. Wärtsilä
2. Nummenkylä
3. Pietilä
4. Haarajoki
5. Jamppa
6. Peltola
7. Isokytö
8. Mylly
9. Saunakallio
10. Sorto
11. Pajala
12. Loutti
13. Pöyäalho
14. Terhola
15. Satumetsä
16. Mikonkorpi
17. Kaakkola
18. Keskus
19. Kinnari
20. Satukallio
21. Vanhakylä
22. Lepoja
23. Kyrölä
24. Terioja
25. Ristinummi

Gwleidyddiaeth
--------------

Gorsaf reilffordd Järvenpää.
Helsinginte
Canlyniadau o ethodiad seneddol y Ffindir 2011 yn Järvenpää:

* Plaid y Glymblaid Genedlaethol/National Coalition Party 27.1%
* Plaid y Democratiaid Sosialaidd/Social Democratic Party 21.7%
* Y Geir Ffiniaid/True Finns 21.5%
* Y Gynghrair Werdd/Green League 10.3%
* Y Baid Ganolog/Centre Party 6.7%
* Cynghriar y Chwith/Left Alliance 6.2%
* Y Democratiaid Cristnogol/Christian Democrats 3,6%
* Plaid y Bobl Swedeg/Swedish People's Party 0.7%

Rheolaeth a Gwleidyddiaeth
--------------------------

Perthynnai Järvenpää i Uudenmaan vaalipiiri (*ardal etholiadol o Uusimaa*) ac mae gan gyngor y dref 51 o cynghorwyr. Grwpiau gwleidyddol cyngor y dref rhwng 2004 a 2008 oedd :

* Suomen Sosialidemokraattinen Puolue (Plaid y Democratiaid Sosialaidd y Ffindir) (14 cynghorwr),
* Kokoomus (Plaid y Glymblaid Genedlaethol) (13),
* Järvenpää 2000 Plus (7),
* Keskusta (Y Blaid Ganolog) (7),
* Vihreä liitto (Y Gynghrair Werdd) (4),
* Vasemmistoliitto (Cynghrair y Chwith) (3),
* Kristillisdemokraatit (Y Democratiatd Cristnogol) (1),
* Suomen kommunistinen puolue (Plaid Comiwnyddol y Ffindir) (1),
* Liberaalit (Rhyddfydwyr) (1).

Arlywydd y cyngor oedd *Ari Åberg* (Kokoomus).

Cysylltiadau rhyngwladol
------------------------

### Gefeilldrefi

Mae Järvenpää wedi ei gefeillio â:

* Hwngari Vác, Hwngari/Hungary
* Denmarc Rødovre,Denmarc/ Denmark
* Norwy Lørenskog,Norwy/Norway
* Sweden Täby, Sweden
* Estonia Jõgeva County, Estonia
* Rwsia Volkhov,Rwsia/Russia
* Yr Almaen Buchholz in der Nordheide, yr Almaen/Germany
* Unol Daleithiau America Pasadena, California,UDA/USA
* Ghana Ho, Ghana

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Railway timetables Error in webarchive template: Check `|url=` value. Empty.
2. ↑  "Tervetuloa! - Järvenpään vihreät ry". Jarvenpaanvihreat.fi. Cyrchwyd 2014-02-26.
3. ↑  "Statistic Finland municipal election results. (2004)". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2012-08-01. Cyrchwyd 2021-02-18.

Cysylltiadau allanol
--------------------

* Nodyn:Wikivoyage-inline
* Tref Järvenpää Archifwyd 2006-05-02 yn y Peiriant Wayback. – safle Swyddogol
* Puistoblues ŵyl