Pentref yng Ngheredigion yw **Tre'r-ddôl**. Lleolir ar hen ffordd fechan, oddi ar ffordd osgoi yr A487, tua hanner ffordd rhwng Machynlleth ac Aberystwyth. Mae pont gefngrom yn croesi'r Afon Cletwr yn y pentref.

Cynrychiolir y pentref yn Senedd Cymru gan Elin Jones (Plaid Cymru) a'r Aelod Seneddol yw Ben Lake (Plaid Cymru).

Gwasanaethir y pentref gan bapur bro *Papur Pawb*.

Hanes
-----

Dyma argraff 'Cardi', colofnydd papur newydd anhysbys a thra chellweirus, o Dre'r-ddôl yn y flwyddyn 1875:

> *Nid tref na phentraf ydyw y lle bychan hwn, ond swp o dai wedi eu gosod yn y dull mwyaf annhrefnus ag a allai dychymyg y mwyaf diddychymyg feddwl am dano. Maent yr un fath a phe bae damwain wedi eu taflu i'r fan...*
> 
>

Enwogion
--------

Ganwyd yr Archdderwydd Dic Jones yn Nhre'r-ddôl.

Oriel
-----

* Tafarn y WildfowlerTafarn y *Wildfowler*
* Y brif stryd, gyda'r capel yn y pen drawY brif stryd, gyda'r capel yn y pen draw
* Capel SoarCapel Soar

Dolenni allanol
---------------

* Pobl Tre'rddôl a Thaliesin yn "mynd i'r dref" – tud. 7-9, *Lloffion Llangynfelyn*, Rhifyn 2, 1956
* Tre'rddôl a'r Parch. Daniel Rowlands – tud. 15, *Lloffion Llangynfelyn*, Rhifyn 4, 1956

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Rhestr o Enwau Lleoedd Safonol Cymru". *Comisiynydd y Gymraeg*. Cyrchwyd 7 Chwefror 2022.
2. ↑  "Dod o hyd i Aelod o'r Senedd". *Senedd Cymru*.
3. ↑  "Find your MP". *Senedd y DU*.
4. ↑  "Tre'r Ddol". *Tarian y Gweithiwr*. 16 Gorffennaf 1875.

 gw • sg • go**Trefi a phentrefi Ceredigion**

**Trefi**  

Aberaeron  **·** Aberteifi  **·** Aberystwyth  **·** Ceinewydd  **·** Llanbedr Pont Steffan  **·** Llandysul  **·** Tregaron
  
**Pentrefi**  

Aberarth  **·** Aber-banc  **·** Aber-ffrwd  **·** Abermagwr  **·** Abermeurig  **·** Aber-porth  **·** Adpar **·** Alltyblaca  **·** Betws Bledrws  **·** Betws Ifan  **·** Betws Leucu  **·** Bethania  **·** Beulah  **·** Blaenannerch  **·** Blaenpennal  **·** Blaenplwyf  **·** Blaen-porth  **·** Y Borth **·** Bow Street  **·** Bronant  **·** Bwlch-llan  **·** Capel Bangor  **·** Capel Cynon  **·** Capel Dewi  **·** Capel Seion  **·** Caerwedros  **·** Castellhywel  **·** Cellan  **·** Cilcennin  **·** Ciliau Aeron  **·** Clarach  **·** Cnwch Coch  **·** Comins Coch  **·** Cribyn  **·** Cross Inn (1)  **·** Cross Inn (2)  **·** Cwm-cou  **·** Cwmystwyth  **·** Cwrtnewydd  **·** Dihewyd  **·** Dôl-y-bont  **·** Eglwys Fach  **·** Felinfach  **·** Y Ferwig  **·** Ffair-rhos  **·** Ffostrasol  **·** Ffos-y-ffin  **·** Ffwrnais  **·** Gartheli  **·** Goginan  **·** Y Gors  **·** Gwbert  **·** Henfynyw  **·** Henllan  **·** Horeb  **·** Llanafan  **·** Llanarth  **·** Llanbadarn Fawr  **·** Llandre  **·** Llandyfrïog  **·** Llanddeiniol  **·** Llanddewi Brefi  **·** Llanfair Clydogau  **·** Llanfarian  **·** Llanfihangel y Creuddyn  **·** Llangeitho  **·** Llangoedmor  **·** Llangrannog  **·** Llangwyryfon  **·** Llangybi  **·** Llangynfelyn  **·** Llangynllo  **·** Llanilar  **·** Llanio  **·** Llan-non  **·** Llanrhystud  **·** Llansantffraid  **·** Llanwenog  **·** Llanwnnen  **·** Llechryd  **·** Lledrod  **·** Llundain-fach  **·** Llwyncelyn  **·** Llwyndafydd  **·** Llwyn-y-groes  **·** Morfa  **·** Mwnt  **·** Nanternis  **·** Penbryn  **·** Penparc  **·** Penrhiw-llan  **·** Penrhyn-coch  **·** Penuwch  **·** Pen-y-garn  **·** Plwmp  **·** Pontarfynach  **·** Ponterwyd  **·** Pontgarreg  **·** Pontrhydfendigaid  **·** Pontrhydygroes  **·** Pontsiân  **·** Rhydlewis  **·** Rhydowen, Ceredigion  **·** Rhydyfelin  **·** Rhydypennau  **·** Salem  **·** Sarnau  **·** Southgate  **·** Swyddffynnon  **·** Synod Inn  **·** Talgarreg  **·** Tal-y-bont **·** Temple Bar **·** Trefenter  **·** Trefilan  **·** Tremain  **·** Tre-saith  **·** Tre Taliesin  **·** Troedyraur  **·** Ysbyty Ystwyth  **·** Ystrad Aeron  **·** Ystrad Meurig  **·** Ystumtuen