recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ffilm antur a ffilm am forladron gan y cyfarwyddwr Byron Haskin yw ***Long John Silver*** a gyhoeddwyd yn 1954. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America ac Awstralia. Cafodd ei ffilmio yn Awstralia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Martin Rackin a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Buttolph. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Distributors Corporation of America.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Rod Taylor, Connie Gilchrist a Robert Newton. Mae'r ffilm *Long John Silver* yn 106 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1954. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Rear Window* sy’n ffilm llawn dirgelwch, gan y cyfarwyddwr ffilm enwog Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Carl E. Guthrie oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Manuel del Campo sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Byron Haskin ar 22 Ebrill 1899 yn Portland a bu farw ym Montecito ar 3 Ebrill 2007. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Califfornia, Berkeley.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Byron Haskin nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Conquest of Space |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1955-01-01 |
| From The Earth to The Moon |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1958-01-01 |
| I Walk Alone |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1948-01-01 |
| *Irish Hearts* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1927-05-21 |
| Tarzan's Peril |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1951-01-01 |
| *The Boss* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1956-01-01 |
| The First Texan |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1956-01-01 |
| The Siren |  | Unol Daleithiau America |  | 1927-12-20 |
| The War of the Worlds |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1953-01-01 |
| Treasure Island |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1950-06-22 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm am ddirgelwch gan y cyfarwyddwr Lew Landers yw ***The Ghost That Walks Alone*** a gyhoeddwyd yn 1944. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Morris Stoloff.

 Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Golygwyd y ffilm gan Jerome Thoms sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1944. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Double Indemnity* ffilm noir ac addasiad o lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr ffilm Billy Wilder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lew Landers ar 2 Ionawr 1901 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Palm Desert ar 10 Medi 2000. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1913 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Lew Landers nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Atlantic Convoy |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1942-01-01 |
| *Captain Kidd and the Slave Girl* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1954-01-01 |
| *Jungle Jim in the Forbidden Land* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1952-01-01 |
| Last of The Buccaneers |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1950-01-01 |
| Pacific Liner |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1939-01-01 |
| Rustlers of Red Dog |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| Submarine Raider |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1942-01-01 |
| *Tales of the Texas Rangers* |  | Unol Daleithiau America |  |  |
| The Mask of Diijon |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1946-01-01 |
| The Raven |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Byron Haskin yw ***Matinee Ladies*** a gyhoeddwyd yn 1927. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Charles Graham Baker. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw May McAvoy. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1927. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Metropolis* ffilm ffuglen wyddonol o’r Almaen gan Fritz Lang.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Byron Haskin ar 22 Ebrill 1899 yn Portland a bu farw ym Montecito ar 3 Ebrill 2007. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Califfornia, Berkeley.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Byron Haskin nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Conquest of Space |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1955-01-01 |
| From The Earth to The Moon |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1958-01-01 |
| I Walk Alone |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1948-01-01 |
| *Irish Hearts* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1927-05-21 |
| Tarzan's Peril |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1951-01-01 |
| *The Boss* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1956-01-01 |
| The First Texan |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1956-01-01 |
| The Siren |  | Unol Daleithiau America |  | 1927-12-20 |
| The War of the Worlds |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1953-01-01 |
| Treasure Island |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1950-06-22 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Gabriel Garran yw ***Brûler Les Planches*** a gyhoeddwyd yn 1983. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Cafodd ei ffilmio ym Mharis. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Star Wars Episode VI: Return of the Jedi* sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gabriel Garran ar 3 Mai 1927 ym Mharis. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Gabriel Garran nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Brûler Les Planches |  | Ffrainc |  | 1983-01-01 |
| *Louis Jouvet - Romain Gary 1945 - 1951* |  |  |  |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm arswyd am gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Del Tenney yw ***The Horror of Party Beach*** a gyhoeddwyd yn 1964. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Connecticut. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan 20th Century Fox.

 Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1964. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Dr. Strangelove* sef ffilm gomedi ddu sy’n dychanu'r Rhyfel Oer a’r gwrthdaro niwclear rhwng yr Undeb Sofietaidd a'r Unol Daleithiau. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Del Tenney ar 27 Gorffenaf 1930 ym Mason City, Iowa a bu farw yn Jupiter, Florida ar 13 Tachwedd 1939.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 0% (Rotten Tomatoes)
* 2.9/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Del Tenney nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Descendant |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2003-01-01 |
| I Eat Your Skin |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1964-01-01 |
| The Curse of The Living Corpse |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1964-01-01 |
| The Horror of Party Beach |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1964-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  "The Horror of Party Beach". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 8 Hydref 2021.
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Camil Quliyev yw ***General Hüseyn Rəsulbəyov*** a gyhoeddwyd yn 1998. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1998. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Saving Private Ryan* sef ffilm ryfel gan Steven Spielberg a enillod 5 Oscar. 
Nizami Abbas oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Camil Quliyev ar 3 Gorffenaf 1963 yn Baku. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1975 ac mae ganddo o leiaf 5 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Camil Quliyev nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Balıq günü (film, 1983)* |  | *Gweriniaeth Sofietaidd Sofietaidd Azerbaijan* |  | 1983-01-01 |
| *Banqladeş qonaqları (film, 1992)* |  | Aserbaijan |  | 1992-01-01 |
| *Bayramda yağış (film, 1985)* |  |  | Rwseg | 1985-01-01 |
| *Cansıxıcı əhvalat (film, 1988)* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1988-01-01 |
| General Hüseyn Rəsulbəyov |  |  |  | 1998-01-01 |
| Həsənbəy Zərdabi |  |  |  | 1992-01-01 |
| Kinorejissor Həsən Seyidbəyli |  | Aserbaijan |  | 2002-01-01 |
| *Köç (film, 1986)* |  |  | Aserbaijaneg | 1986-01-01 |
| Marş |  |  |  | 1982-01-01 |
| Şirbalanın Məhəbbəti |  | Aserbaijan | Aserbaijaneg | 1991-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr William A. Seiter yw ***Rafter Romance*** a gyhoeddwyd yn 1933. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Glenn Tryon a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Max Steiner. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan RKO Pictures.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ginger Rogers, Laura Hope Crews, Robert Benchley, Norman Foster a Guinn "Big Boy" Williams. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1933. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *King Kong* ffilm antur enwog gan y cyfarwyddwyr Merian C. Cooper ac Ernest B. Schoedsack. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
David Abel oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William A Seiter ar 10 Mehefin 1890 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Beverly Hills ar 16 Mawrth 1999. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd William A. Seiter nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Girl Crazy* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| Going Wild |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1930-01-01 |
| *Helen's Babies* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1924-10-12 |
| Hot Saturday |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| I'll Be Yours |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1947-01-01 |
| If You Could Only Cook |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| In Person |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| Listen Lester |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1924-01-01 |
| Make Haste to Live |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1954-01-01 |
| Nice Girl? |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1941-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 1 Gorffennaf 2016.
Ffilm ar gerddoriaeth a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr William Asher yw ***Bikini Beach*** a gyhoeddwyd yn 1964. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan William Asher a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Les Baxter. Dosbarthwyd y ffilm gan American International Pictures.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Stevie Wonder, Boris Karloff, Elizabeth Montgomery, John Ashley, Don Rickles, Martha Hyer, Annette Funicello, Timothy Carey, Frankie Avalon, Keenan Wynn, Harvey Lembeck a Meredith MacRae. Mae'r ffilm yn 99 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 2.35:1. 

Floyd Crosby oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1964. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Dr. Strangelove* sef ffilm gomedi ddu sy’n dychanu'r Rhyfel Oer a’r gwrthdaro niwclear rhwng yr Undeb Sofietaidd a'r Unol Daleithiau. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William Asher ar 8 Awst 1921 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Palm Desert ar 7 Mawrth 2009. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Emmy

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd William Asher nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Beach Party |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1963-01-01 |
| *Bewitched* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg |  |
| Bikini Beach |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1964-01-01 |
| Fireball 500 |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1966-01-01 |
| Movers & Shakers |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1985-01-01 |
| *Mr. Bevis* |  |  | Saesneg | 1960-06-03 |
| *Return to Green Acres* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1990-01-01 |
| *The Bad News Bears* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg |  |
| *The Colgate Comedy Hour* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg |  |
| *The Danny Thomas Show* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 9 Ebrill 2016.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Camil Quliyev yw ***Marş*** a gyhoeddwyd yn 1982. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1982. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Blade Runner* sef *film noir*, dystopaidd gan y cyfarwyddwr ffilm
Ridley Scott. 
Nariman Shikhaliyev oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Camil Quliyev ar 3 Gorffenaf 1963 yn Baku. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1975 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Camil Quliyev nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Balıq günü (film, 1983)* |  | *Gweriniaeth Sofietaidd Sofietaidd Azerbaijan* |  | 1983-01-01 |
| *Banqladeş qonaqları (film, 1992)* |  | Aserbaijan |  | 1992-01-01 |
| *Bayramda yağış (film, 1985)* |  |  | Rwseg | 1985-01-01 |
| *Cansıxıcı əhvalat (film, 1988)* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1988-01-01 |
| General Hüseyn Rəsulbəyov |  |  |  | 1998-01-01 |
| Həsənbəy Zərdabi |  |  |  | 1992-01-01 |
| Kinorejissor Həsən Seyidbəyli |  | Aserbaijan |  | 2002-01-01 |
| *Köç (film, 1986)* |  |  | Aserbaijaneg | 1986-01-01 |
| Marş |  |  |  | 1982-01-01 |
| Şirbalanın Məhəbbəti |  | Aserbaijan | Aserbaijaneg | 1991-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Gaston Ravel yw ***L’étrangère*** a gyhoeddwyd yn 1931. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc a'r Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Gaston Ravel. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Elvira Popescu, Fernand Fabre, Henri Debain a Émile Drain. Mae'r ffilm *L’étrangère (ffilm o 1931)* yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1931. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Frankenstein (1931)* ffilm arswyd, Americanaidd gan James Whale.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gaston Ravel ar 28 Hydref 1878 ym Mharis a bu farw yn Cannes ar 24 Chwefror 1958. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Chevalier de la Légion d'Honneur

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Gaston Ravel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Ferragus* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1923-01-01 |
| *Forse che sì forse che no* |  | yr Eidal | No/unknown value | 1920-01-01 |
| *La Petite réfugiée* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1914-01-01 |
| Le Roman D'un Jeune Homme Pauvre |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1927-01-01 |
| L’étrangère |  | Ffraincyr Almaen | No/unknown value | 1931-01-01 |
| *Mademoiselle Josette, My Woman* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1926-01-01 |
| Parkettsessel 47 |  | Ffraincyr Almaen | No/unknown value | 1926-01-01 |
| *Sainte-Odile* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1914-01-01 |
| Saracinesca |  | yr Eidal | No/unknown valueEidaleg | 1921-01-01 |
| *The Stranger* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1930-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 28 Ebrill 2016.
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Camil Quliyev yw ***Həsənbəy Zərdabi*** a gyhoeddwyd yn 1992. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1992. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Reservoir Dogs* sef ffilm noir am ladrad gan Quentin Tarantino. 
Yuri Varnovski oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Camil Quliyev ar 3 Gorffenaf 1963 yn Baku. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1975 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Camil Quliyev nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Balıq günü (film, 1983)* |  | *Gweriniaeth Sofietaidd Sofietaidd Azerbaijan* |  | 1983-01-01 |
| *Banqladeş qonaqları (film, 1992)* |  | Aserbaijan |  | 1992-01-01 |
| *Bayramda yağış (film, 1985)* |  |  | Rwseg | 1985-01-01 |
| *Cansıxıcı əhvalat (film, 1988)* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Rwseg | 1988-01-01 |
| General Hüseyn Rəsulbəyov |  |  |  | 1998-01-01 |
| Həsənbəy Zərdabi |  |  |  | 1992-01-01 |
| Kinorejissor Həsən Seyidbəyli |  | Aserbaijan |  | 2002-01-01 |
| *Köç (film, 1986)* |  |  | Aserbaijaneg | 1986-01-01 |
| Marş |  |  |  | 1982-01-01 |
| Şirbalanın Məhəbbəti |  | Aserbaijan | Aserbaijaneg | 1991-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Manacin pen gwynlas** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: manacinod pen gwynlas) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Pipra coeruleocapilla***; yr enw Saesneg arno yw *Caerulean-capped manakin*. Mae'n perthyn i deulu'r Manacinod (Lladin: *Pipridae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. coeruleocapilla*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r manacin pen gwynlas yn perthyn i deulu'r Manacinod (Lladin: *Pipridae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Manacin corniog | Ceratopipra cornuta |  |
|
| Manacin corungoch | Ceratopipra mentalis |  |
|
| Manacin cynffongrwn | Ceratopipra chloromeros |  |
|
| Manacin eurben | Ceratopipra erythrocephala |  |
|
| Manacin gwyrdd | Cryptopipo holochlora |  |
|
| Manacin llostfain | Ilicura militaris |  |
|
| Manacin penfflam | Machaeropterus pyrocephalus |  |
|
| Manacin pengoch | Ceratopipra rubrocapilla |  |
|
| Manacin penwyn | Pseudopipra pipra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Manacin pen gwynlas** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ar gerddoriaeth a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr William Asher yw ***Muscle Beach Party*** a gyhoeddwyd yn 1964. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Malibu a Califfornia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Robert Dillon a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Les Baxter. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan American International Pictures.

 Am gyfnod, cafodd y ffim hon ei sensro.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Don Rickles, Annette Funicello, Luciana Paluzzi, Frankie Avalon a John Ashley. Mae'r ffilm yn 94 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1964. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Dr. Strangelove* sef ffilm gomedi ddu sy’n dychanu'r Rhyfel Oer a’r gwrthdaro niwclear rhwng yr Undeb Sofietaidd a'r Unol Daleithiau. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William Asher ar 8 Awst 1921 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Palm Desert ar 7 Mawrth 2009. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Emmy

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd William Asher nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Beach Party |  | Unol Daleithiau America | 1963-01-01 |
| *Bewitched* |  | Unol Daleithiau America |  |
| Bikini Beach |  | Unol Daleithiau America | 1964-01-01 |
| Fireball 500 |  | Unol Daleithiau America | 1966-01-01 |
| Movers & Shakers |  | Unol Daleithiau America | 1985-01-01 |
| *Mr. Bevis* |  |  | 1960-06-03 |
| *Return to Green Acres* |  | Unol Daleithiau America | 1990-01-01 |
| *The Bad News Bears* |  | Unol Daleithiau America |  |
| *The Colgate Comedy Hour* |  | Unol Daleithiau America |  |
| *The Danny Thomas Show* |  | Unol Daleithiau America |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 2 Mai 2016.
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Alfred Edward Green yw ***Woman-Proof*** a gyhoeddwyd yn 1923. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Woman-Proof*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan George Ade. Dosbarthwyd y ffilm gan Famous Players-Lasky Corporation.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mary Astor, Louise Dresser, Lila Lee, George O'Brien a Thomas Meighan. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1923. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Safety Last!* sef ffilm gomedi o Costa Rica ac UDA gan Fred C. Newmeyer a
Sam Taylor. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Ernest Haller oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfred Edward Green ar 11 Gorffenaf 1889 yn Perris a bu farw yn Hollywood ar 9 Medi 1984. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Alfred Edward Green nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| In Hollywood With Potash and Perlmutter |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1924-01-01 |
| Old English |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1930-01-01 |
| The Duke of West Point |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| The Man Who Found Himself |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1925-01-01 |
| The Mayor of 44th Street |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1942-01-01 |
| The Talker |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1925-01-01 |
| Top Banana |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1954-01-01 |
| Two Gals and a Guy |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1951-01-01 |
| Twyllwr Dwy-Lliw |  | Unol Daleithiau America |  | 1920-06-01 |
| Union Depot |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Stryd fasnachol yng nghanol y Drenewydd yw **Stryd y Farchnad** (*Saesneg: Market Street*).

Lleoliad
--------

Mae Stryd y Farchnad yn rhedeg o'r gogledd-ddwyrain i'r de-orllewin yng nghanol y Drenewydd. Mae hi'n cysylltu Stryd y Bont Fer (*Saesneg: Shortbridge Street*) a'r Lôn Gefn (*Back Lane*). Mae'r stryd yn rhedeg yn gyflinellol i'r Stryd Fawr, ac mae mynedfaoedd i Neuadd y Farchnad ar y ddwy stryd.

Hanes
-----

Ym 1869, cafodd nifer o adeiladau ar Stryd y Farchnad a'r Stryd Fawr eu dymchwelyd (o dan orchmynion gan Wastel Brisco, perchennog Ystad Newtown Hall) er mwyn codi neuadd farchnad newydd ar gyfer y dref. Ym 1870, adeiladwyd Neuadd y Farchnad ac fe'i hagorwyd ychydig ddyddiau cyn Nadolig.

Disgrifiad
----------

Mae Stryd y Farchnad yn rhan o galon hanesyddol y Drenewydd, ac yn un o brif strydoedd masnachol y dref. Mae'r stryd wedi cadw nifer o adeiladau hanesyddol, y mwyafrif ohonynt yn adeiladau masnachol deulawr Fictoraidd. Neuadd y Farchnad ydy'r adeilad mwyaf nodedig ar y stryd. 

Adeilad brics melyn a theracota yw Neuadd y Farchnad. Mae'r neuadd yn sefyll ar safle sy'n estyn o'r Stryd Fawr i Stryd y Farchnad, gyda mynedfaoedd ar y ddwy stryd.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Tanagr paradwys** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod paradwys) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Tangara chiliensis***; yr enw Saesneg arno yw *Paradise tanager*. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. chiliensis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r tanagr paradwys yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bras Cassin | Peucaea cassinii |  |
|
| Bras Tumbes | Rhynchospiza stolzmanni |  |
|
| Bras adeingoch | Peucaea carpalis |  |
|
| Bras bronddu’r De | Peucaea humeralis |  |
|
| Bras corun rhesog | Rhynchospiza strigiceps |  |
|
| Bras cynffon winau | Peucaea sumichrasti |  |
|
| Bras ffrwynog | Peucaea mystacalis |  |
|
| Bras penrhesog y Gogledd | Peucaea ruficauda |  |
|
| Peucaea aestivalis | Peucaea aestivalis |  |
|
| Peucaea botterii | Peucaea botterii |  |
|
| Pila brongoch y Dwyrain | Loxigilla noctis |  |
|
| Pila brongoch y Gorllewin | Loxigilla violacea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Tanagr paradwys** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Mario Sequi yw ***Incantesimo Tragico (Oliva)*** a gyhoeddwyd yn 1951. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Incantesimo tragico*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Toscana. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Luigi Bonelli a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Roman Vlad. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Emma Gramatica, María de los Angeles Felix Güereña, Armando Annuale, Massimo Serato, Charles Vanel, Rossano Brazzi, Giovanni Barrella, Ada Dondini, Angelo Dessy, Anna Maestri, Fausto Guerzoni, Fiorella Betti, Franco Coop, Giulio Donnini, Irma Gramatica, Italia Marchesini, Maria Zanoli, Paola Quattrini a Vittoria Febbi. Mae'r ffilm *Incantesimo Tragico (Oliva)* yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1951. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *A Streetcar Named Desire* sy’n ffilm am berthynas pobl a’i gilydd ac, yn serennu Marlon Brando, gan y cyfarwyddwr ffilm Elia Kazan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Piero Portalupi oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mario Sequi ar 30 Mehefin 1910 yn Cagliari a bu farw yn Rhufain ar 7 Tachwedd 1954. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1938 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Mario Sequi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Altura |  | yr Eidal | 1949-01-01 |
| Fratello Homo Sorella Bona |  | yr Eidal | 1972-10-28 |
| *Gioventù di notte* |  | yr EidalFfrainc | 1961-06-01 |
| Gli Uomini Dal Passo Pesante |  | yr Eidal | 1966-01-01 |
| Il Cobra |  | Sbaenyr Eidal | 1967-01-01 |
| Incantesimo Tragico |  | yr Eidal | 1951-01-01 |
| L'isola Di Montecristo |  | yr Eidal | 1948-01-01 |
| Le Tigri Di Mompracem |  | yr Eidal | 1970-01-01 |
| Monastero Di Santa Chiara |  | yr Eidal | 1949-01-01 |
| Y Mwydyn Sidan |  | yr Eidal | 1973-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 9 Ebrill 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Tanagr Brasil** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod Brasil) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Ramphocelus bresillus***; yr enw Saesneg arno yw *Brazilian tanager*. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *R. bresillus*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r tanagr Brasil yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bras Cassin | Peucaea cassinii |  |
|
| Bras Tumbes | Rhynchospiza stolzmanni |  |
|
| Bras adeingoch | Peucaea carpalis |  |
|
| Bras bronddu’r De | Peucaea humeralis |  |
|
| Bras corun rhesog | Rhynchospiza strigiceps |  |
|
| Bras cynffon winau | Peucaea sumichrasti |  |
|
| Bras ffrwynog | Peucaea mystacalis |  |
|
| Bras penrhesog y Gogledd | Peucaea ruficauda |  |
|
| Peucaea aestivalis | Peucaea aestivalis |  |
|
| Peucaea botterii | Peucaea botterii |  |
|
| Pila brongoch y Dwyrain | Loxigilla noctis |  |
|
| Pila brongoch y Gorllewin | Loxigilla violacea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Tanagr Brasil** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Athletwraig o America oedd **Penny Ann Early** (30 Mai 1943 – 23 Mehefin 2023) a gyflawnodd ddau gyntaf nodedig yn ei hoes gan mai hi oedd y joci benywaidd cyntaf i gael ei thrwyddedu i reidio rasys ceffylau parimutuel, a'r fenyw gyntaf erioed i chwarae yn cynghrair pêl-fasged dynion proffesiynol yn ystod y 1960au.

Bywyd cynnar a gyrfa
--------------------

Daeth Penny Early yn nodedig fel un o'r jocis benywaidd trwyddedig cyntaf yn yr Unol Daleithiau ym 1968. Mewn protest, gwrthododd jocis gwrywaidd yn unfrydol reidio yn yr ychydig rasys cyntaf y cafodd ei lle i gystadlu yn y Churchill Downs yn Louisville, Kentucky, i'w hatal rhag cystadlu.

Yng nghanol yr anghydfod tanbaid hwn arwyddodd Cyrnol Kentucky o Gymdeithas Pêl-fasged America yn Gynnar i gytundeb tymor byr i chwarae pêl-fasged i dîm dynion. Nid oedd Early wedi chwarae pêl-fasged ar unrhyw lefel yn ei bywyd. Yn sefyll ar dim ond 5'3" o daldra ac yn pwyso dim ond 112 pwys, hi hefyd oedd y chwaraewr pêl-fasged pro lleiaf i gystadlu erioed. Gorchmynnodd rheolwyr, gan gynnwys perchnogion Cyrnol Joseph a Mamie Gregory, yr hyfforddwr Gene Rhodes i chwarae'n Gynnar mewn gêm. Nid oedd Rhodes yn rhy gydweithredol a phrotestiodd i'r rheolwyr.

Daeth moment Penny ar ddydd Mercher, Tachwedd 27, 1968, yn erbyn y Los Angeles Stars. Gan wisgo miniskirt a siwmper turtleneck gyda rhif 3 ar y cefn (i gynrychioli'r tair ras boicotio yn Churchill Downs), cynhesodd yn gynnar gyda'r chwaraewyr yn ystod cyn-gêm ac eistedd ar y fainc gyda'r tîm.

Trwy'r hanner cyntaf or gem, yn ystod amswer seibiant, anfonnodd hyfforddwr Rhodes, Early i'r bwrdd sgorwyr, lle chafodd ei wirio yn swyddogol i fewn i'r gem. Yng nghwrt cefn Kentucky cymerodd y bêl o'r neilltu a'i hymrwymo i'w chyd-chwaraewr Bobby Rascoe. Yna, galwodd egwyl yn gyflym a symudodd y Cyrnoliaid yn gynnar o'r gêm i gymysgedd o fonllefau a bŵio gan y dorf o 5,345. Wedi hynny, llofnododd gannoedd o lofnodion i wylwyr annwyl yn creu hanes unwaith eto.

Bywyd a marwolaeth ddiweddarach
-------------------------------

Roedd Early mor rhwystredig hefo chynnal ei phwysau a chael digon o fowntiau nes iddi roi'r gorau iddi i ddod yn hyfforddwr. Ym 1974, yn 30 oed, aeth ar ddiet caeth a gweithiodd yn ddiwyd i gael ei phwysau i lawr; fodd bynnag, byrhoedlog fu ei dychweliad pan dorrodd ei braich, ei ffêr, ei harddwrn, a rhai asennau mewn gorlif rasio. Parhaodd Early i weithio gyda cheffylau yng Nghaliffornia ac yn ddiweddarach yn 2021 yn Shelbyville, Tennessee hyd ei marwolaeth. Bu farw trwy hunanladdiad ar 23 Mehefin, 2023, yn 80 oed

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Kerry Banks (31 August 2005). "Vinsanity, Helicopter, Tree blaze NBA record book". *ESPN*. Cyrchwyd 27 March 2022.
2. ↑  "Penny Ann Early". *NBA Hoops Online*.
3. ↑  "Penny Ann Early". jockthemovie.com. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 31 Rhagfyr 2008. Cyrchwyd 27 March 2022.
4. ↑  Steve Andersen (28 Mehefin 2023). "Pioneering female jockey Penny Ann Early dead at 80". *Daily Racing Form*. Cyrchwyd 28 Mehefin 2023.
Ffilm am berson gan y cyfarwyddwr Huo Jianqi yw ***Blodau Cwympo*** a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd yng Ngweriniaeth Pobl Tsieina. Lleolwyd y stori yn Chongqing a chafodd ei ffilmio yn Beijing, Shanghai a Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieineeg Mandarin. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Song Jia, Zhang Bo, Huang Jue a Wang Renjun. Cafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *12 Years a Slave* sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,550 o ffilmiau Tsieineeg Mandarin wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Huo Jianqi ar 20 Ionawr 1958 yn Beijing. Derbyniodd ei addysg yn Academi Ffilm Beijing.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Huo Jianqi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1980 Niándài De Àiqíng |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina |  | 2015-01-01 |
| Amser i Garu |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina | Tsieineeg Mandarin | 2005-01-01 |
| Blodau Cwympo |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina | *Mandarin safonol* | 2012-01-01 |
| Monk Xuanzang |  | India | Saesneg | 2016-01-01 |
| Nuan |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina | Tsieineeg Mandarin | 2003-11-04 |
| Postmen in The Mountains |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina | Tsieineeg | 1999-01-01 |
| Sioe am Fywyd |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina | *Mandarin safonol* | 2002-01-01 |
| Snowfall in Taipei |  | Taiwan | Saesneg | 2010-01-01 |
| *The Winner* |  | Gweriniaeth Pobl Tsieina | Tsieineeg | 1995-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm gomedi am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Sam Newfield yw ***Billy The Kid in Texas*** a gyhoeddwyd yn 1940. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. 

 Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1940. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Abe Lincoln in Illinois* sef ffilm Americanaidd am fywyd a gwaith Abraham Lincoln, gan John Cromwell. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Sam Newfield ar 6 Rhagfyr 1899 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Los Angeles ar 22 Ionawr 2012.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Sam Newfield nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Code of the Mounted* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| *Hawkeye and the Last of the Mohicans* |  | Canada |  |  |
| *Hitler, Beast of Berlin* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1939-01-01 |
| *I Accuse My Parents* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1944-01-01 |
| *Lady in the Fog* |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 1952-01-01 |
| *Lost Continent* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1951-01-01 |
| *Northern Frontier* |  | Unol Daleithiau America |  | 1935-01-01 |
| *She Shoulda Said No!* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1949-01-01 |
| *The Lone Rider Fights Back* |  | Unol Daleithiau America |  | 1941-01-01 |
| *The Mad Monster* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1942-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Hafiz Əkbərov yw ***Kirpi Balası ac Alma*** a gyhoeddwyd yn 1977. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Kirpi balası və alma***.. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1977. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Star Wars Episode IV: A New Hope* sef ffilm wyddonias a sgriptiwyd gan y cyfarwyddwr ffilm George Lucas. Hyd at 2022 roedd o leiaf 830 o ffilmiau Aserbaijaneg wedi gweld golau dydd. 
Antonina Korotnitskaya oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hafiz Əkbərov ar 1 Tachwedd 1941 yn Xanlarkənd.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Hafiz Əkbərov nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Kirpi Balası ac Alma |  |  | Aserbaijaneg | 1977-01-01 |
| Meşəyə Insan Gəlir |  |  | Aserbaijaneg | 1980-01-01 |
| Sehrli Ağac |  |  |  | 1980-01-01 |
| Talada Ev |  |  | Aserbaijaneg | 1986-01-01 |
| Y Garreg |  | Yr Undeb Sofietaidd*Gweriniaeth Sofietaidd Sofietaidd Azerbaijan* | Aserbaijaneg | 1977-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr K. Raghavendra Rao yw ***Rowdy Ramudu Konte Krishnudu*** a gyhoeddwyd yn 1980. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Telugu a hynny gan Jandhyala Subramanya Sastry a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan K. Chakravarthy. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw N. T. Rama Rao. Cafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1980. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Empire Strikes Back* sef yr ail ffilm yn y gyfres Star Wars. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,800 o ffilmiau Telugu wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm K Raghavendra Rao ar 23 Mai 1942 yn Krishna. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1977 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobrau Filmfare De

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd K. Raghavendra Rao nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Adavi Simhalu |  | India | Telugu | 1983-01-01 |
| *Bhale Krishnudu* |  | India | Telugu | 1980-01-01 |
| Gaja Donga |  | India | Telugu | 1981-01-30 |
| Justice Chowdary |  | India | Telugu | 1982-05-28 |
| Moodu Mukkalaata |  | India | Telugu | 2000-01-01 |
| *Om Namo Venkatesaya* |  | India | Telugu | 2017-02-10 |
| Ragile Jwala |  | India | Telugu | 1981-01-01 |
| *Shrimati Vellosta* |  | India | Telugu | 1998-01-01 |
| Ustus Chaudhry |  | India | Hindi | 1983-01-01 |
| Vetagaadu |  | India | Telugu | 1979-07-05 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm gyffro llawn acsiwn gan y cyfarwyddwr Roel Reiné yw ***Capsized: Blood in The Water*** a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Parasite* sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roel Reiné ar 19 Mehefin 1969 yn yr Iseldiroedd. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1990 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Roel Reiné nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Adrenaline* |  | De Affrica | Saesneg | 2003-01-01 |
| *Bear* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2010-01-01 |
| *Dead in Tombstone* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2013-09-20 |
| *Deadwater* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2008-01-01 |
| *Death Race 2* |  | De Affricayr AlmaenUnol Daleithiau America | Saesneg | 2010-01-01 |
| *Death Race 3: Inferno* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2013-01-01 |
| *Pistol Whipped* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2008-01-01 |
| *The Marine 2* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2009-01-01 |
| *The Scorpion King 3: Battle for Redemption* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2012-01-01 |
| *Verkeerd Verbonden* |  | Yr Iseldiroedd | Iseldireg |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Peronosporaceae* yw'r **Llwydni gwlannog trilliw** (Lladin: ***Peronospora violae***; Saesneg: *Pansy Downy Mildew*). Llwydni Dŵr yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae oomycetes I'w cael ar ffurfiau saproffytig a phathogenig, ac yn cynnwys rhai o'r pathogenau mwyaf niweidiol o blanhigion, gan achosi afiechydon dinistriol fel malltod tatws a marwolaeth sydyn coed derw. Mae'r teulu *Peronosporaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Peronosporales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Peronosporaceae
----------------------------------------

Mae gan **Llwydni gwlannog trilliw** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Peronospora alyssi-maritimi* | Peronospora alyssi-maritimi |  |
|
| *Peronospora amaranthi* | Peronospora amaranthi |  |
|
| *Peronospora americana* | Peronospora americana |  |
|
| *Peronospora anagallidis* | Peronospora anagallidis |  |
|
| *Peronospora anchusae* | Peronospora anchusae |  |
|
| *Peronospora andicola* | Peronospora andicola |  |
|
| *Peronospora andina* | Peronospora andina |  |
|
| *Peronospora androsaces* | Peronospora androsaces |  |
|
| *Peronospora anthemidis* | Peronospora anthemidis |  |
|
| *Peronospora aparines* | Peronospora aparines |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Llwydni gwlannog trilliw** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*