Parafeddyg a nyrs Palesteinaidd oedd **Rouzan Ashraf Abdul Qadir al-Najjar** (13 Medi 1997 – 1 Mehefin 2018) a laddwyd yn fwriadol gan Luoedd Amddiffyn Israel (IDF) tra'n gwirfoddoli fel parafeddyg ar ffin Gaza 2018. Roedd yn ugain oed. Ei henw mewn Arabeg yw **رزان أشراف عبد القادر النجار**. Cafodd ei tharo gan fwled a daniwyd gan filwr o Israel wrth iddi geisio helpu clwyfedigion ger ffens y ffin rhwng Llain Gaza ac Israel.

Y parafeddyg al-Najjar; 5 Mehefin 2018
Ar y cychwyn, gwadodd yr IDF ei bod yn darged, gan ddweud efallai iddi gael ei tharo'n anfwriadol. Yn ôl y grŵp dyngarol, Israelaidd B'Tselem, saethwyd al-Najjar yn fwriadol.

Hi oedd yr hynaf o chwe phlentyn a anwyd i Ashraf al-Najjar, ei mam, a fagwyd ym mhentref Khuzaa, ger y ffin rhwng Llain Gaza ac Israel.

Rhyddhaodd yr IDF ffilmiau, a oedd, yn ôl yr IDF yn dangos iddi gymryd rhan yn y protestiadau ar gais Hamas. Yn ddiweddarach, canfuwyd bod y fideo yn glip o gyfweliad â gorsaf deledu Libanus a oedd wedi'i golygu gan yr IDF lle cymerwyd sylwadau al-Najjar allan o gyd-destun. Yn y fideo heb ei olygu, ni soniodd al-Najjar am Hamas a galwodd ei hun yn "darian dynol i amddiffyn ac achub y clwyfedig yn y llinellau blaen", gyda phopeth yn dilyn "darian ddynol" yn cael ei docio allan o'r clip gan Israel. Cafodd yr IDF ei feirniadu'n eang am y twyll hwn o ymyrryd â'r fideo er mwyn ei phardduo.

Yn ôl llygaid-dystion, saethwyd al-Najjar tra roedd hi a sawl parafeddyg arall yn cerdded mewn iwnifform parafeddygon gwyn gyda'u breichiau i fyny i gyfeiriad cleifion a oedd newydd eu saethu gan filwyr Israel.

Y Cenhedloedd Unedig
--------------------

Ar 2 Mehefin 2018 cafwyd datganiad gan asiantaethau a oedd yn gysylltiedig gyda'r U.N. yn Efrog Newydd, yn mynegi eu haniddigrwydd am ei marwolaeth, gan ddweud fod hi'n "amlwg fod al-Najjar yn barafeddyg" a bod saethu al-Najjar yn gywilyddus (*was "particularly reprehensible"* oedd y geiriad). Trydarodd Cydlynydd yr U.N. yn y Dwyrain Canol amdani, gan ddweud *"Medical workers are #NotATarget!"*.

Ar Fehefin 1, cafwyd cynnig gan Gyngor Diogelwch y Cenhedloedd Unedig a oedd yn condemnio Israel am ddefnyddio "grym gormodol, anghymesur ac anwahaniaethol" (gwreiddiol: *"excessive, disproportionate and indiscriminate force"*) yn erbyn protestwyr Palestinaidd ger ffens y ffin. Pleidleisiodd Unol Daleithiau America yn erbyn y cynnig, felly ni chafodd ei dderbyn.

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2 3  Barghouti, Mustafa (2018-06-23). "Razan Ashraf al-Najjar". *The Lancet* **391** (10139). doi:10.1016/S0140-6736(18)31361-8. ISSN 0140-6736.. Adalwyd 2019-04-10.
2. ↑  Yousur Al-Hlou, Malachy Browne, John Woo and David M. Halbfinger (2006-10-01). "An Israeli Soldier Killed a Medic in Gaza. We Investigated the Fatal Shot". *New York Times*. Cyrchwyd 2019-04-10.CS1 maint: multiple names: authors list (link)
3. ↑  "Protests resume after Palestinian paramedic's Gaza funeral". *NBC News* (yn Saesneg). Cyrchwyd 2018-06-05.
4. ↑  Ahronheim, Anna (5 Mehefin 2018). "IDF says no direct fire was aimed at Gazan nurse killed Friday". *The Jerusalem Post*. Cyrchwyd 8 Mehefin 2018.
5. ↑  "Israeli forces 'deliberately killed' Palestinian paramedic Razan". Al Jazeera English. 18 Gorffennaf 2018.
6. 1 2  McKernan, Bethan (8 Mehefin 2018). "Israeli army edits video of Palestinian medic its troops shot dead to misleadingly show she was 'human shield for Hamas'". *The Independent*.
7. 1 2 3  Mackey, Robert (8 Mehefin 2018). "Israel Attempts to Smear Razan al-Najjar, Palestinian Medic It Killed, Calling Her "No Angel"". *The Intercept* (yn Saesneg). Cyrchwyd 9 Mehefin 2018.
8. ↑  "WHO EMRO - UN agencies deeply concerned over killing of health volunteer in Gaza - Palestine-news - Palestine". *www.emro.who.int*. Cyrchwyd 4 Mehefin 2018.
9. ↑  O'Grady, Siobhán (2 Mehefin 2018). "A Palestinian medic was shot dead in Gaza. Now Israel says it will investigate". Cyrchwyd 4 Mehefin 2018 – drwy www.washingtonpost.com.
10. 1 2  Abuheweila, Iyad; Kershner, Isabel (1 Mehefin2018). "A Woman Dedicated to Saving Lives Loses Hers in Gaza Violence". *The New York Times*. Cyrchwyd 4 Mehefin 2018 – drwy NYTimes.com. Check date values in: `|date=` (help)
11. ↑  Gladstone, Rick (1 Mehefin 2018). "U.S. Vetoes U.N. Resolution on Gaza, Fails to Win Second Vote on its Own Measure". Cyrchwyd 4 Mehefin 2018 – drwy NYTimes.com.