Baner Undeb Kalmar
Llun o faner lyngesol a gipiwyd o long Danaidd mewn brwydr lyngesol yn Öresund gan Y Cynghrair Hanseataidd ym 1427, yn arddangos arfbeisiau Denmarc, Sweden, Norwy, a Pomerania.
Sêl Eric o Pomerania (1398)
Arfbais Eglwys Sweden, eglwys wladol y wlad
Cyflwynwyd **baner Undeb Kalmar**, a elwir hefyd yn **Baner y Gogledd**, gan y Brenin Erik VII ym 1430 fan bellaf fel baner ymerodrol ar gyfer achlysuron seremonïol ac roedd i fod i gynrychioli undeb teyrnasoedd Denmarc, Norwy a Sweden a adnabwyd fel Undeb Kalmar (cofier nad yw'r ffiniau yr un peth yn 15g ag yn yr 21g\_.

Mae'r faner yn dangos croes Llychlynnaid goch ar gefndir melyn, wedi'i symud tuag at y polyn fflag. Mae'n debyg bod y groes sydd i'w chael ym mron pob baner y gwledydd Nordig heddiw wedi'i chymryd o'r Dannebrog, baner Denmarc; daw'r lliwiau o arfbais Norwy.

Hanes
-----

Cofnodir defnydd y faner am y tro cyntaf yn ysgrifenedig ym 1430, pan gafodd ei gosod ar sarcophagus y Frenhines Margaret I. Penderfynodd ei holynydd Erik VII y dylai ei chlogyn wisgo "croes goch ar gae euraidd neu felyn sef y faner ymerodrol" (*It røt Kaars udi it gult Felt, baner som er Rigen*). Ar ôl amser Erik VII, cymerodd defnydd y faner sedd gefn i ddechrau.
'
Brenin cyntaf Undeb Kalmar oedd Eric o Pomerania. Cyfunodd ei sêl arfbais Norwy (canol, fel 'inescutcheon ar groes dros y cyfan), arfbais Denmarc (yn 'dexter chief'), arfbais Sweden (y llew Folkung, mewn 'dexter base'), a Pomerania (griffin, mewn 'sinister base'), ac yn ychwanegol symbol y Tair Coron mewn 'sinister chief'; mae'r dyluniad herodrol olaf yn rhagddyddio Undeb Kalmar, ac erbyn hyn mae'n gysylltiedig yn bennaf ag arfbais Sweden, ond a ddaeth yn ystod y 15g i gynrychioli tair teyrnas yr undeb.

Mewn dau lythyr dyddiedig i 1430, mae Eric o Pomerania yn gorchymyn i offeiriaid Vadstena a Kalmar wisgo "baner y teyrnasoedd" ar eu gwisg. Disgrifir y faner fel "croes goch mewn cae melyn". Prin yw'r ffynonellau am faner Undeb Kalmar. Mae'r rhain yn gwpl o ddarnau byr o destun. Nid oes tystiolaeth ddarluniadol yn tystio i faner yr Undeb o gyfnod Undeb Kalmar (er bod rhai awduron yn pwyntio at dystiolaeth herodrol am groes undeb coch) ac yn bendant dim baner wedi goroesi. Mae baner a welwyd gan Hugh Watkins mewn amgueddfa yn dangos croes Sgandinafaidd goch ar gae melyn yn adloniant o'r hyn y credir oedd baner yr undeb. (Jan Oskar Engene, 11 Chwefror 2004)
"Yr hyn sy'n weddill o dystiolaeth yw dau lythyr o 1430 lle mae'r Brenin Erik yn gorchymyn i offeiriaid Vadstena a Kalmar wisgo" baner y teyrnasoedd "ar eu gwisg. Disgrifir y faner fel 'croes goch ar ben cae melyn. '"(Jan Oskar Engene, 16 Chwefror 2004).

Hanes Cyfoes
------------

Defnyddir y faner eto heddiw gan gefnogwyr Sgandinaifiaeth. Cyn cyflwyno ei faner bresennol tan 1985, dangosodd y Cyngor Nordig gysylltiadau traddodiadol y gwledydd Nordig hefyd.

### Diwrnod y Faner

Bob blwyddyn ar 17 Mehefin, ar ben-blwydd Undeb Kalmar, mae'r faner yn cael ei chodi yn hen Gastell Helsingborg yn Scania.

Baneri Tebyg
------------

Roedd hen faner Ynysoedd Erch, a oedd yn cael ei defnyddio rhwng canol yr 1990au tan 2007 , yn cyfateb i faner Undeb Kalmar. Fodd bynnag, nid oedd ganddo statws swyddogol. Mae hyd yn oed baner arfau eglwys Sweden yn debyg i'r faner.

Noder hefyd bod arfbais Eglwys Sweden - sef eglwys y wladwriaeth ers 1536 - yn dilyn lliwiau croes goch ar gefndir melyn, baner Undeb Kalmar, yn debyg iawn.

Gweler hefyd
------------

* Baner y Cyngor Nordig

Dolenni
-------

* Baner Rigens - et nordisk flag Archifwyd 2011-09-03 yn y Peiriant Wayback. Hanes Undeb Kalmar a'i faner (Daneg)
* Norden 'Flags of the World' ar y faner
* www.crwflags.com, Cyngor Nordig, Gwefan Flags of the World
* www.norden.org Y Cyngor Nordig

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑   Cadwyd y gwreiddiol yn Eglwys Fair, Lübeck nes iddi gael ei dinistrio mewn cyrch bomio yn 1942; mae copi o'r 19g yn cael ei arddangos yn Amgueddfa Hanes Cenedlaethol Denmarc ym Mhalas Frederiksborg, Denmarc. Y sant sy'n cyd-fynd â'r Forwyn Fair a'r baban Crist yw Sant Iago Fawr, a nodwyd gan ei arwyddlun cregyn cregyn bylchog. Yn seiliedig ar y delweddau herodrol a ddangosir, mae'n rhaid bod y faner wedi dyddio o deyrnasiad y Brenin Eric o Pomerania. O ganlyniad fe'i crëwyd heb fod yn gynharach na 1396 a heb fod yn hwyrach na'r 1420au. Gwnaed y faner o liain bras. Crëwyd yr holl ffigurau ac arwyddluniau herodrol gan ddefnyddio paent yn seiliedig ar olew, a phaentiwyd dwy ochr y faner yn amherffaith fel drychau ei gilydd. K. N. H. Petersen,  *Et dansk Flag fra Unionstiden i Maria-Kirken i Lübeck* , Copenhagen: C.A. Reitzel, 1882, t. 57
2. ↑  Sven Tito Achen (1972). "Sverige". *Alverdens heraldik i farver* (yn Danish). Copenhagen: Politikens forlag. t. 216. ISBN 87-567-1685-0.CS1 maint: unrecognized language (link)
3. ↑  Sven Tito Achen (1972). "Sverige". *Alverdens heraldik i farver* (yn Danish). Copenhagen: Politikens forlag. t. 217. ISBN 87-567-1685-0.CS1 maint: unrecognized language (link)
4. ↑  
crwflags.com
5. ↑  *Flaggan som blivit ett frågetecken*, Helsingborg Dagblad. Besøkt 5. febr. 2014

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| gw • sg • goBaneri Ewrop |
| --- |
|  |
| Gwladwriaethau sofranaidd | 
Albania **·** Yr Almaen **·** Andorra **·** Awstria **·** Belarws **·** Gwlad Belg **·** Bosnia-Hertsegofina **·** Bwlgaria **·** Croatia **·** Denmarc **·** Y Deyrnas Unedig (Yr Alban • Cymru • Gogledd Iwerddon • Lloegr) **·** Yr Eidal **·** Estonia **·** Y Ffindir **·**  Y Fatican **·** Ffrainc **·** Gwlad Groeg **·** Hwngari **·** Gwlad yr Iâ **·** Yr Iseldiroedd **·** Gweriniaeth Iwerddon **·** Latfia **·** Liechtenstein **·** Lithwania **·** Lwcsembwrg **·** Gweriniaeth Macedonia **·** Malta **·** Moldofa **·** Monaco **·** Montenegro **·** Norwy **·** Portiwgal **·** Gwlad Pwyl **·** Rwmania **·** San Marino **·** Sbaen **·** Serbia **·** Slofacia **·** Slofenia **·** Sweden **·** Y Swistir **·** Y Weriniaeth Tsiec **·** Wcráin
 |
|  |
| Gwladwriaethau trawsgyfandirol | 
Armenia1 **·** Aserbaijan2 **·** Cyprus1 **·** Georgia2 **·** Casachstan3 **·** Rwsia3 **·** Twrci3
 |
|  |
| Tiriogaethau dibynnol,ardaloedd ymreolaethol,a thiriogaethau eraill | 
*Abkhazia* 2 **·** Ajaria1 **·** Akrotiri a Dhekelia **·** Åland **·** Azores **·** Crimea **·** *De Ossetia* 2 **·** Føroyar **·** Gagauzia **·** Gibraltar **·** *Gogledd Cyprus*1 **·** Jan Mayen **·** Jersey **·** *Kosovo* **·** Madeira4 **·** *Nagorno-Karabakh*1 **·** Nakhchivan1 **·** Svalbard **·** *Transnistria* **·** Ynys y Garn **·** Yr Ynys Las5 **·** Ynys Manaw
 |
|  |
| Dynodir gwlad anghydnabyddedig neu a gydnabyddir yn rhannol gan *lythrennau italig*.1 Yn Ne Orllewin Asia yn gyfan gwbwl.  2 Yn rhannol neu'n gyfan gwbwl yn Asia, yn dibynnu ar ddiffiniadau'r ffiniau rhwng Ewrop ac Asia.  3 Gyda'r mwyafrif o'i thir yn Asia.  4 Ar Blât Affrica.  5 Ar Blât Gogledd America. |

 |