recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Bolbitiaceae* yw'r **Medelwr** (Lladin: ***Panaeolina foenisecii***; Saesneg: *Brown Mottlegill*). 'Y Brithdegyll' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. 'Brith' yw 'gyda smotiau' a 'thegyll' yw lluosog 'tagell'. Mae'r teulu *Bolbitiaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

  

Lliw sborau'r fadarchen hon yw blackish-brown.

 O ran siâp, disgrifir y capan, neu gap y fadarchen fel un hanner sfferig.

 Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: tegyll.

 O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Bolbitiaceae
-------------------------------------

Mae gan **Medelwr** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Galeropsis allospora* | Galeropsis allospora |  |
|
| *Galeropsis andina* | Galeropsis andina |  |
|
| *Galeropsis angusticeps* | Galeropsis angusticeps |  |
|
| *Galeropsis aporos* | Galeropsis aporos |  |
|
| *Galeropsis besseyi* | Galeropsis besseyi |  |
|
| *Galeropsis bispora* | Galeropsis bispora |  |
|
| *Galeropsis deceptiva* | Galeropsis deceptiva |  |
|
| *Galeropsis desertorum* | Galeropsis desertorum |  |
|
| Medelwr | Panaeolina foenisecii |  |
|
| *Panaeolina castaneifolia* | Panaeolina castaneifolia |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Medelwr** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Caneri rhesog** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: caneris rhesog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Serinus striolatus***; yr enw Saesneg arno yw *Streaky seedeater*. Mae'n perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. striolatus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r caneri rhesog yn perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |
|
| Nico | Carduelis carduelis |  |
|
| Serin sitron | Carduelis citrinella |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Caneri rhesog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm arswyd gan y cyfarwyddwr Charles Band yw ***Blood Dolls*** a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Charles Band. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Phil Fondacaro, Persia White, Nicholas Worth a Jodie Fisher. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Matrix* sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Charles Band ar 27 Rhagfyr 1951 yn Los Angeles. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1973 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Charles Band nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Blood Dolls |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1999-01-01 |
| Dead Man's Hand |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2007-01-01 |
| Evil Bong |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2006-01-01 |
| Parasite |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1982-01-01 |
| Prehysteria! |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1993-01-01 |
| *Puppet Master* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1989-01-01 |
| Puppet Master X: Axis Rising |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2012-01-01 |
| Puppet Master: The Legacy |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2004-01-01 |
| The Dungeonmaster |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1985-01-01 |
| Trancers |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1984-11-07 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 14 Ebrill 2016.
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Fred Niblo yw ***Dream of Love*** a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Ffrainc. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan William Axt.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Warner Oland, Joan Crawford, Aileen Pringle, Nils Asther, Harry Myers, Carmel Myers ac Alphonse Martell. Mae'r ffilm *Dream of Love* yn 65 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Circus* ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. 
Oliver T. Marsh oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, *Adrienne Lecouvreur*, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Ernest Legouvé.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Fred Niblo ar 6 Ionawr 1874 yn York, Nebraska a bu farw yn New Orleans ar 10 Medi 1993. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1916 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Fred Niblo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Her Husband's Friend |  | Unol Daleithiau America |  | 1920-11-14 |
| The Big Gamble |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1931-01-01 |
| *The Enemy* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1927-01-01 |
| The Famous Mrs. Fair |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1923-01-01 |
| The Haunted Bedroom |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1919-01-01 |
| The Law of Men |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1919-01-01 |
| The Marriage Ring |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1918-01-01 |
| The Virtuous Thief |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1919-01-01 |
| The Woman He Married |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1922-01-01 |
| The Woman in The Suitcase |  | Unol Daleithiau America |  | 1920-01-11 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwyr Howard Hawks a Howard Hughes yw ***The Outlaw*** a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd gan Howard Hughes yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd RKO Pictures. Lleolwyd y stori yn Mecsico Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Ben Hecht a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Victor Young. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Walter Huston, Jane Russell, Thomas Mitchell, Ben Johnson, Joe Sawyer, Jack Buetel, Mimi Aguglia, Emory Parnell, Edward Peil, Ethan Laidlaw a Frank Darien. Mae'r ffilm yn 118 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Pan fo ffilm yn cyrraedd ei phen-blwydd yn 95 oed, fe'i trosglwyddir i'r parth cyhoeddus; o ran statws hawlfraint, felly, mae'r ffilm yn y categori: parth cyhoeddus.


Gregg Toland oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Life and Death of Colonel Blimp* sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Howard Hawks ar 30 Mai 1896 yn Elkhart County a bu farw yn Palm Springs ar 15 Ionawr 2013. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1916 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg Peirianneg Prifysgol Cornell.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Anrhydeddus yr Academi
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 73% (Rotten Tomatoes)
* 6/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Howard Hawks nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *A Little Princess* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1917-01-01 |
| Ball of Fire |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1941-01-01 |
| Bringing Up Baby |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| Ceiling Zero |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| Gentlemen Prefer Blondes |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1953-07-01 |
| Hatari! |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1962-01-01 |
| Red Line 7000 |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1965-01-01 |
| *Scarface* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| *The Dawn Patrol* |  | Unol Daleithiau America | AlmaenegFfrangegSaesneg | 1930-01-01 |
| Today We Live |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1933-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑ . dyddiad cyrchiad: 5 Awst 2022.
2. 1 2  "The Outlaw". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 7 Hydref 2021.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Telor cynffondaen America** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion cynffondaen America) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Euthlypis lachrymosa***; yr enw Saesneg arno yw *Neotropic fan-tailed warbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: *Paruliadae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *E. lachrymosa*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r telor cynffondaen America yn perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: *Paruliadae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Drywdelor | Zeledonia coronata |  |
|
| Helmitheros vermivorum | Helmitheros vermivorum |  |
|
| Telor Connecticut | Oporornis agilis |  |
|
| Telor Tennessee | Leiothlypis peregrina |  |
|
| Telor brith | Mniotilta varia |  |
|
| Telor chwibanog | Catharopeza bishopi |  |
|
| Telor melyn y gwerni | Protonotaria citrea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Telor cynffondaen America** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Grugiar saets** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: grugieir saets) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Centrocercus urophasianus***; yr enw Saesneg arno yw *Sage grouse*. Mae'n perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: *Phasianidae*) sydd yn urdd y *Galliformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. urophasianus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r grugiar saets yn perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: *Phasianidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Petrisen siwcar | Alectoris chukar |  |
|
| Sofliar frown | Synoicus ypsilophorus |  |
|
| Twrci llygedynnog | Meleagris ocellata |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Grugiar saets** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Harry Piel yw ***Yr Hussar Du*** a gyhoeddwyd yn 1915. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Der schwarze Husar*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen ac Ymerodraeth yr Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Harry Piel. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw Carl Heinz Wolff. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1915. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Birth of a Nation* addasiad o ddrama o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. 
Georg Schubert oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harry Piel ar 12 Gorffenaf 1892 yn Düsseldorf a bu farw ym München ar 25 Tachwedd 1967. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Harry Piel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Achtung Harry! Augen Auf! |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1926-09-14 |
| Der Geheimagent |  | yr Almaen | Almaeneg | 1932-01-01 |
| Der Reiter Ohne Kopf. 1. Die Todesfalle |  | Gweriniaeth Weimar | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Der Reiter Ohne Kopf. 2. Die Geheimnisvolle Macht |  | Gweriniaeth Weimar | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Der Reiter Ohne Kopf. 3. Harry Piels Schwerster Sieg |  | Gweriniaeth Weimar | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Die Geheimnisse Des Zirkus Barré |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1920-01-01 |
| Dämone Der Tiefe |  | yr Almaen | Almaeneg | 1912-01-01 |
| Menschen Und Masken, 1. Teil |  |  | No/unknown value | 1913-01-01 |
| *Night of Mystery* |  | yr Almaen |  | 1927-10-13 |
| *The Last Battle* |  | yr Almaen |  | 1923-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Tricholomataceae* yw'r **Boned hardd** (Lladin: ***Mycena renati***; Saesneg: *Beautiful Bonnet*). 'Y Bonedau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Bathwyd y gair yn 1821 (Boletus, sef 'madarchen') gan Linnaeus. Mae'r teulu *Tricholomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop. 

Lliw sborau'r fadarchen hon yw gwyn.

 O ran siâp, disgrifir y capan, neu gap y fadarchen fel un cap conig.

 Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: tegyll.

 O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae
-----------------------------------------

Mae gan **Boned hardd** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Omphalia californiensis* | Omphalia californiensis |  |
|
| *Omphalia calycinoides* | Omphalia calycinoides |  |
|
| *Omphalia campestris* | Omphalia campestris |  |
|
| *Omphalia camptophylla* | Omphalia camptophylla |  |
|
| *Omphalia candicans* | Omphalia candicans |  |
|
| *Omphalia capillaris* | Omphalia capillaris |  |
|
| *Omphalia capreae* | Omphalia capreae |  |
|
| *Omphalia carbonaria* | Omphalia carbonaria |  |
|
| *Omphalia caricicola* | Omphalia caricicola |  |
|
| *Omphalia carneola* | Omphalia carneola |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Bonet hardd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Dryw Ewrop** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: drywod Ewrop) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Troglodytes troglodytes troglodytes***; yr enw Saesneg arno yw *European wren*. Mae'n perthyn i deulu'r Drywod (Lladin: *Troglodytidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. troglodytes troglodytes*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r dryw Ewrop yn perthyn i deulu'r Drywod (Lladin: *Troglodytidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Dryw bronwelw | Cantorchilus guarayanus |  |
|
| Dryw coed bronllwyd | Henicorhina leucophrys |  |
|
| Dryw coed bronwyn | Henicorhina leucosticta |  |
|
| Dryw danheddog | Odontorchilus cinereus |  |
|
| Dryw gylfinhir | Cantorchilus longirostris |  |
|
| Dryw llwyd | Cantorchilus griseus |  |
|
| Dryw mantell llwyd | Odontorchilus branickii |  |
|
| Dryw persain cyffredin | Microcerculus marginatus |  |
|
| Dryw persain y De | Microcerculus bambla |  |
|
| Dryw persain y Dwyrain | Microcerculus ustulatus |  |
|
| Dryw pigfain | Hylorchilus sumichrasti |  |
|
| Dryw’r glannau | Cantorchilus semibadius |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Dryw Ewrop** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Lloyd Ingraham yw ***Second Hand Rose*** a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw Gladys Walton. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Häxan* sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lloyd Ingraham ar 30 Tachwedd 1874 yn Rochelle, Illinois a bu farw yn Woodland Hills ar 9 Chwefror 1992. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Lloyd Ingraham nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Ann's Finish |  | Unol Daleithiau America |  | 1918-01-01 |
| *Casey at the Bat* |  | Unol Daleithiau America |  | 1916-01-01 |
| Impossible Susan |  | Unol Daleithiau America |  | 1918-01-01 |
| *Keeping Up with Lizzie* |  | Unol Daleithiau America |  | 1921-01-01 |
| *Lavender and Old Lace* |  | Unol Daleithiau America |  | 1921-01-01 |
| *Marry the Poor Girl* |  | Unol Daleithiau America |  | 1921-01-01 |
| *Molly Go Get 'Em* |  | Unol Daleithiau America |  | 1918-01-01 |
| *My Lady Friends* |  | Unol Daleithiau America |  | 1921-01-01 |
| Second Hand Rose |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-05-08 |
| *The Heart of a Magdalene* |  | Unol Daleithiau America |  | 1914-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Russulaceae* yw'r **Tegyll brau olewydd** (Lladin: ***Russula olivacea***; Saesneg: *Olive Brittlegill*). 'Y Tegyll Brau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog 'tagell' yw 'tegyll', a 'gwan' neu 'fregys' yw brau. Mae'r teulu *Russulaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Russulales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Russulaceae
------------------------------------

Mae gan **Tegyll brau olewydd** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap llaeth llarwydd | Lactarius porninsis |  |
|
| Cap llaeth saffrwm ffug | Lactarius deterrimus |  |
|
| *Lactarius salmonicolor* | Lactarius salmonicolor |  |
|
| *Lactarius sanguifluus* | Lactarius sanguifluus |  |
|
| *Lactarius semisanguifluus* | Lactarius semisanguifluus |  |
|
| *Russula grisescens* | Russula grisescens |  |
|
| *Russula laricina* | Russula laricina |  |
|
| *Russula maculata* | Russula maculata |  |
|
| *Russula pallidospora* | Russula pallidospora |  |
|
| *Tegyll brau disglair* | Russula nitida |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Tegyll brau olewydd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Titw-deyrn sionc** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: titw-deyrniaid sionc) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Anairetes agilis***; yr enw Saesneg arno yw *Agile tit-tyrant*. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *A. agilis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r titw-deyrn sionc yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Gwybedog bronwinau’r Gogledd | Aphanotriccus capitalis |  |
|
| Gwybedog pigddu | Aphanotriccus audax |  |
|
| Teyrn bach Chapman | Pogonotriccus chapmani |  |
|
| Teyrn gwrychog amryliw | Pogonotriccus poecilotis |  |
|
| Teyrn gwrychog wynebfrith | Pogonotriccus ophthalmicus |  |
|
| Teyrn gylfingam y De | Oncostoma olivaceum |  |
|
| Teyrn gylfingam y Gogledd | Oncostoma cinereigulare |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Titw-deyrn sionc** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Pila tinfelyn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon tinfelyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Carduelis uropygialis***; yr enw Saesneg arno yw *Yellow-rumped siskin*. Mae'n perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. uropygialis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r pila tinfelyn yn perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |
|
| Gylfingroes | Loxia curvirostra |  |
|
| Gylfingroes adeinwyn | Loxia leucoptera |  |
|
| Nico | Carduelis carduelis |  |
|
| Serin sitron | Carduelis citrinella |  |
|
| Tewbig pinwydd | Pinicola enucleator |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Pila tinfelyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Fred Olen Ray yw ***Active Stealth*** a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs.

 Mae'r ffilm *Active Stealth* yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Matrix* sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Fred Olen Ray ar 10 Medi 1954 yn Wellston, Ohio. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1971 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Fred Olen Ray nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *A Christmas Wedding Date* |  | Unol Daleithiau America | 2012-01-01 |
| American Bandits: Frank and Jesse James |  | Unol Daleithiau America | 2010-01-01 |
| Commando Squad |  | Unol Daleithiau America | 1987-06-01 |
| Cyberzone |  | Unol Daleithiau America | 1995-01-01 |
| Invisible Mom |  | Unol Daleithiau America | 1997-01-01 |
| *Mała Miss Czarownica* |  | Unol Daleithiau America | 2007-01-01 |
| Mob Boss |  | Unol Daleithiau America | 1990-01-01 |
| *Solar Flare* |  | Unol Daleithiau America | 2008-06-06 |
| *Tarzeena, Queen of Kong Island* |  | Unol Daleithiau America | 2008-01-01 |
| *The Shooter* |  | Unol Daleithiau America | 1997-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Lina Wertmüller yw ***Rita La Zanzara*** a gyhoeddwyd yn 1966. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Napoli. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Lina Wertmüller a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Bruno Canfora. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Tanya Lopert, Rita Pavone, Giancarlo Giannini, Milena Vukotic, Silvia Dionisio, Peppino De Filippo, Gino Bramieri, Nino Taranto, Turi Ferro, Paolo Panelli, Ugo Fangareggi, Bice Valori, Giusi Raspani Dandolo, Laura Efrikian, Marina Marfoglia, Mirella Pamphili, Teddy Reno a Vittorio Congia. Mae'r ffilm *Rita La Zanzara* yn 110 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1966. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Good, the Bad and the Ugly* sef ffilm gomedi gowboi gan Sergio Leone. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Carlo Di Palma oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Franco Fraticelli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lina Wertmüller ar 14 Awst 1928 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 5 Chwefror 1988. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1963 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Academi Genedlaethol Celfyddydau Dramatig Silvio D'Amico.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Berliner Kunstpreis
 * Gwobr Crystal
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood
 * Gwobr Anrhydeddus yr Academi

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Lina Wertmüller nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| All Screwed Up |  | yr Eidal | 1974-02-21 |
| Ninfa Plebea |  | yr Eidal | 1995-01-01 |
| Non Stuzzicate La Zanzara |  | yr Eidal | 1967-01-01 |
| Peperoni Ripieni E Pesci in Faccia |  | yr Eidalyr Almaen | 2004-01-01 |
| Questa Volta Parliamo Di Uomini |  | yr Eidal | 1965-01-01 |
| Rita La Zanzara |  | yr Eidal | 1966-01-01 |
| Sabato, Domenica E Lunedì |  | yr Eidal | 1990-01-01 |
| Scherzo Del Destino in Agguato Dietro L'angolo Come Un Brigante Da Strada |  | yr Eidal | 1983-01-01 |
| Sotto.. Sotto.. Strapazzato Da Anomala Passione |  | yr Eidal | 1984-03-01 |
| È Una Domenica Sera Di Novembre |  | yr Eidal | 1981-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 7 Gorffennaf 2016.
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Hymenochaetaceae* yw'r **Crawen ludiog** (Lladin: ***Hymenochaete corrugata***; Saesneg: *Glue Crust*). 'Y Crawennau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Crwstyn neu haen sych yw 'cramen'. Mae'r teulu *Hymenochaetaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Hymenochaetales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Hymenochaetaceae
-----------------------------------------

Mae gan **Crawen ludiog** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Phellinus cylindrosporus* | Phellinus cylindrosporus |  |
|
| *Phellinus dependens* | Phellinus dependens |  |
|
| *Phellinus dingleyae* | Phellinus dingleyae |  |
|
| *Phellinus erectus* | Phellinus erectus |  |
|
| *Phellinus everhartii* | Phellinus everhartii |  |
|
| *Phellinus fastuosus* | Phellinus fastuosus |  |
|
| *Phellinus ferrugineovelutinus* | Phellinus ferrugineovelutinus |  |
|
| *Phellinus fragrans* | Phellinus fragrans |  |
|
| *Phellinus grenadensis* | Phellinus grenadensis |  |
|
| *Phellinus griseoporus* | Phellinus griseoporus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Crawen ludiog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Pinc Laysan** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pincod Laysan) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Telespiza cantans***; yr enw Saesneg arno yw *Laysan finch*. Mae'n perthyn i deulu'r Mêl-gropwyr Hawaii (Lladin: *Drepanididae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. cantans*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.

Teulu
-----

Mae'r pinc Laysan yn perthyn i deulu'r Mêl-gropwyr Hawaii (Lladin: *Drepanididae*) ac i deulu'r *Fringillidae* sef 'y Pincod'. Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Pinc Laysan** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm fud (heb sain) am drosedd gan y cyfarwyddwr Harry Piel yw ***Auf Gefährlichen Spuren*** a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Henrik Galeen. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Bavaria Film.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Harry Piel, Fred Immler a Dary Holm. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Die Nibelungen* sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. 
Gotthardt Wolf oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harry Piel ar 12 Gorffenaf 1892 yn Düsseldorf a bu farw ym München ar 25 Tachwedd 1967. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Harry Piel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Achtung Harry! Augen Auf! |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1926-09-14 |
| Der Geheimagent |  | yr Almaen | Almaeneg | 1932-01-01 |
| Der Reiter Ohne Kopf. 1. Die Todesfalle |  | Gweriniaeth Weimar | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Der Reiter Ohne Kopf. 2. Die Geheimnisvolle Macht |  | Gweriniaeth Weimar | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Der Reiter Ohne Kopf. 3. Harry Piels Schwerster Sieg |  | Gweriniaeth Weimar | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Die Geheimnisse Des Zirkus Barré |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1920-01-01 |
| Dämone Der Tiefe |  | yr Almaen | Almaeneg | 1912-01-01 |
| Menschen Und Masken, 1. Teil |  |  | No/unknown value | 1913-01-01 |
| *Night of Mystery* |  | yr Almaen |  | 1927-10-13 |
| *The Last Battle* |  | yr Almaen |  | 1923-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama am drosedd gan y cyfarwyddwr Clarence Brown yw ***A Free Soul*** a gyhoeddwyd yn 1931. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn San Francisco. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan John Meehan a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan William Axt.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Clark Gable, Norma Shearer, Leslie Howard, Lionel Barrymore, James Gleason, Lucy Beaumont, E. Alyn Warren, Sam McDaniel a Frank Sheridan. Mae'r ffilm *A Free Soul* yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1931. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Frankenstein (1931)* ffilm arswyd, Americanaidd gan James Whale. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
William H. Daniels oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Hugh Wynn sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Clarence Brown ar 10 Mai 1890 yn Clinton, Massachusetts a bu farw yn Santa Monica ar 12 Tachwedd 2009. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1920 ac mae ganddo o leiaf 34 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Y Llew Aur
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Clarence Brown nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| The Acquittal |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1923-11-19 |
| The Closed Road |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1916-01-01 |
| *The Cossacks* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1928-01-01 |
| The Goose Woman |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1925-01-01 |
| The Hand of Peril |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1916-01-01 |
| The Law of The Land |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1917-01-01 |
| *The Light in the Dark* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1922-01-01 |
| The Pawn of Fate |  | Unol Daleithiau America | No/unknown valueSaesneg | 1916-01-01 |
| *Trilby* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown valueSaesneg | 1915-09-20 |
| *When in Rome* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1952-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 1 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 1 Mai 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llinos goch deires** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: llinosiaid cochion teires) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Carpodacus trifasciatus***; yr enw Saesneg arno yw *Three-banded rosefinch*. Mae'n perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. trifasciatus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r llinos goch deires yn perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |
|
| Nico | Carduelis carduelis |  |
|
| Serin sitron | Carduelis citrinella |  |
|
| Tewbig cynffonddu | Eophona migratoria |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llinos goch deires** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama rhamantus gan y cyfarwyddwr David Butler yw ***The Story of Seabiscuit*** a gyhoeddwyd yn 1950. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Califfornia a Kentucky. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan John Taintor Foote a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Buttolph.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Shirley Temple, Barry Fitzgerald a Lon McCallister. Mae'r ffilm *The Story of Seabiscuit* yn 98 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1950. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *All About Eve* sy’n ffilm gomedi
Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Joseph L. Mankiewicz. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm David Butler ar 17 Rhagfyr 1894 yn San Francisco a bu farw yn Arcadia ar 30 Ionawr 2020. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1910 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd David Butler nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| If i Had My Way |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1940-01-01 |
| *Sunny Side Up* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1929-01-01 |
| That's Right You're Wrong |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1939-01-01 |
| The Girl He Left Behind |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1956-01-01 |
| The Right Approach |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1961-01-01 |
| *The Time, the Place and the Girl* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1946-01-01 |
| Two Guys From Milwaukee |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1946-01-01 |
| Two Guys From Texas |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1948-01-01 |
| Where's Charley? |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 1952-01-01 |
| You'll Find Out |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1940-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.

o Unol Daleithiau America]]



[[Categori:Ffilmiau am LGBT
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Corbarot Geelvink** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: corbarotiaid Geelvink) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Micropsitta geelvinkiana***; yr enw Saesneg arno yw *Geelvink pygmy parrot*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. geelvinkiana*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.

Teulu
-----

Mae'r corbarot Geelvink yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Conwra eurbluog | Leptosittaca branickii |  |
|
| Macaw Spix | Cyanopsitta spixii |  |
|
| Macaw torgoch | Orthopsittaca manilatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Corbarot Geelvink** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*