recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Llenor Americanaidd oedd **Ralph Waldo Ellison** (1 Mawrth 1913 – 16 Ebrill 1994) sydd yn nodedig am ei nofel *Invisible Man* (1952), un o'r gweithiau pwysicaf yn llenyddiaeth yr Americanwyr Affricanaidd.

Ganed ef i deulu croenddu o'r dosbarth gweithiol yn Ninas Oklahoma, Oklahoma, Unol Daleithiau America. Credai am y rhan fwyaf o'i oes taw 1914 oedd blwyddyn ei eni, ond mae cofnod o'r cyfrifiad cenedlaethol yn profi iddo gael ei eni ym 1913. Dysgodd i ganu'r trwmped, ac astudiodd gerddoriaeth yn Sefydliad Normal a Diwydiannol Tuskegee (bellach Prifysgol Tuskegee) yn Alabama am dair blynedd cyn symud i Ddinas Efrog Newydd ym 1936. Yno, fe ddaeth yn gyfeillgar â Richard Wright, a anogodd iddo geisio lenydda. Ymddiddorai Ellison yn gryf mewn darllen ac ysgrifennu, a phenderfynodd i ganlyn gyrfa lenyddol yn hytrach nag ennill ei damaid fel cerddor. Dechreuodd gyfrannu straeon byrion, adolygiadau, ac ysgrifau i gyfnodolion ym 1937. Gweithiodd i Brosiect Ffederal y Llenorion (FWP), un o raglenni'r Fargen Newydd, o 1938 i 1942, a gwasanaethodd yn rheolwr golygyddol *The Negro Quarterly* ym 1941. Ni chafodd ei alw i'r lluoedd arfog yn ystod yr Ail Ryfel Byd, ond ymunodd â Llynges Fasnachol yr Unol Daleithiau ym 1943 a gwasanaethodd yn weinydd a chogydd ar sawl llong.

Cyhoeddwyd ei gampwaith, *Invisible Man*, ym 1952, a dyna'r unig nofel ganddo a gyhoeddwyd yn ystod ei oes. Archwilia'r stori hon brofiadau Americanwr Affricanaidd dienw yn Harlem sydd yn ymlafnio yn erbyn hiliaeth ac anweledigrwydd cymdeithasol, a'i frwydr i ddeall ac hawlio'i hunaniaeth. Derbyniodd glod gan feirniaid a darllenwyr, ac enillodd y Wobr Lyfr Genedlaethol am Ffuglen ym 1953. Fodd bynnag, cafodd ei gondemnio gan ambell awdur croenddu am ganolbwyntio ar arddull a chrefft ei waith yn hytrach na pholemeg wleidyddol a dadleuon dros newid cymdeithasol.

Cyhoeddodd Ellison ddwy gyfrol arall yn ystod ei oes, y casgliadau o ysgrifau *Shadow and Act* (1964) a *Going to the Territory* (1986). Darlithiodd yn fynych ar bynciau diwylliannol yr Americanwyr Affricanaidd, gan gynnwys llên gwerin, ac ysgrifennu creadigol, ac addysgodd mewn sawl coleg a phrifysgol ar draws yr Unol Daleithiau. Bu farw Ralph Ellison yn Efrog Newydd yn 81 oed, o ganser y pancreas. Wedi ei farwolaeth, cyhoeddwyd casgliad o'i straeon byrion, *Flying Home, and Other Stories* (1996), y nofelau anorffenedig *Juneteenth* (1999) a *Three Days Before the Shooting...* (2010), a detholiadau o'i lythyrau ac ysgrifau.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Arnold Rampersad, *Ralph Ellison: A Biography* (Efrog Newydd: Alfred A. Knopf, 2007), tt. 5–6. ISBN 978-0375408274.
2. ↑  (Saesneg) Ralph Ellison. *Encyclopædia Britannica*. Adalwyd ar 21 Mehefin 2023.
3. ↑  (Saesneg) Richard D. Lyons, "Ralph Ellison, Author of 'Invisible Man,' Is Dead at 80", *The New York Times* (17 Ebrill 1994). Archifwyd o'r dudalen we wreiddiol drwy gyfrwng archive.today ar 21 Mehefin 2023.
Meddyg a botanegydd o Gymraes oedd **Eryl Glynne Jones** (1893 – 1930).

Ganwyd yn Nglandyl, Bangor Uchaf, y ferch hynaf o naw o blant, i’r twrnai John Glynne Jones a’i wraig Dilys. Hannai ei thad o deulu Cymryd Archifwyd 2020-01-25 yn y Peiriant Wayback. Conwy a’i mam yn un o Gymry Llundain, merch y cerflunydd a cherddor William Davies (Mynorydd). Mynychod Ysgol Merched Bangor lle bu ei Mam yn lywodraethwraig. Yn 1910 buodd yn ffodus i oroesi damwain cwch lle bu farw Gerald, mab yr Athro Reginald William Phillips.

Astudiodd meddygaeth yn Llundain, yn graddio yn 1918. Wedi priodi ei chyd-feddyg (a herpetolegydd enwog) Dr. Malcolm Arthur Smith yn 1921, aethant i Siam lle bu Malcolm Smith yn feddyg i’r llys frenhinol. Roedd Eryl yn fotanegydd dawnus, yn arbennigo ar redynau. Casglodd dros 2000 o samplau ar draws y Dwyrain pell.

Wedi dychwelyd i fyw ym Mhrydain yn 1925, bu’n gweithio yng Ngerddi Kew tra bu ei gwr yn gweithio yn yr Amgueddfa Hanes Natur yn Kensington.

Lladdwyd Eryl yn 1930 mewn damwain car ger Llundain. Roedd ganddi dri o blant yn cynnwys y dringwr Cymryd ("Cym") Smith â laddwyd mewn damwain beic modur yn 27 oed yn 1952.  Enwyd nifer o flodau, e.e. *Lobelia eryliae*, i’w anrhydeddu. Roedd ei chwaer Mary Dilys Glynne hefyd yn wyddonydd ac yn gweithio yn Sefydliad Ymchwil Amaethyddol Rothamsted.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Cymryd Deeds - Archives Hub". *archiveshub.jisc.ac.uk*. Cyrchwyd 2020-01-25.
2. ↑  "DAVIES, WILLIAM (Mynorydd; 1826 - 1901), sculptor and musician | Dictionary of Welsh Biography". *biography.wales*. Cyrchwyd 2020-01-25.
3. ↑  "SmithEG". *www.nationaalherbarium.nl*. Cyrchwyd 2020-01-25.
4. ↑  "Smith, Eryl (c. 1893-1930) on JSTOR". *plants.jstor.org*. doi:10.5555/al.ap.person.bm000325633 Check `|doi=` value (help). Cyrchwyd 2020-01-25.
5. ↑  "Climbers' Club – Obituaries". *The Climbers' Club* (yn Saesneg). 2016-03-14. Cyrchwyd 2020-01-25.
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Laura Jou i Bonet yw ***La Vida Sense La Sara Amat*** a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn Catalwnia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Catalaneg. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jordi Figueras i Morell, Judit Martín, Biel Rossell i Pelfort, Maria Morera i Colomer ac Isaac Alcayde. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Parasite* sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 468 o ffilmiau Catalaneg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, *La vida sense la Sara Amat*, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Pep Puig a gyhoeddwyd yn 2016.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Laura Jou i Bonet ar 14 Mawrth 1969 yn Barcelona. Derbyniodd ei addysg yn Institut del Teatre.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Laura Jou i Bonet nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw **gwyfyn gwelw'r taglys**, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy **gwyfynod gwelw'r taglys**; yr enw Saesneg yw *Pale Shoulder*, a'r enw gwyddonol yw *Acontia lucida*. Mae i'w ganfod yn y rhan fwyaf o Ewrop, Iran, India, Twrci a Gogledd Affrica. Anaml iawn y'i gwelir yng ngwledydd Prydain.

26–30 mm ydy hyd ei adenydd ac fe'i gwelir ar ei adain rhwng Mai ac Awst, mewn dwy genhedlaeth.

Prif fwyd y siani flewog ydy *Althaea officinalis*, *Convolvulus*, *Chenopodium* a *Taraxacum*.

Cyffredinol
-----------

Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.

Wedi deor o'i ŵy mae'r gwyfyn gwelw'r taglys yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr gwyfynod a gloynnod byw
* Cymdeithas Edward Llwyd a Llên Natur

Comin WikimediaComin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia  
gyfryngau sy'n berthnasol i:
***Category:Lepidoptera***

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑   Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Adalwyd ar 29 Chwefror 2012.
2. ↑  Geiriadur enwau a thermau ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012.

Dolennau allanol
----------------

* UKmoths
* Fauna Europaea Archifwyd 2012-10-07 yn y Peiriant Wayback.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Marino Girolami yw ***Vivendo Cantando... Che Male Ti Fò?*** a gyhoeddwyd yn 1957. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Vivendo, cantando che male ti fo?*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Marino Girolami a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Carlo Innocenzi. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Claudio Villa, Mario Ambrosino, Rosalba Neri, Mario Carotenuto, Marco Tulli, Amedeo Trilli, Maria Giovannini a Nietta Zocchi. Mae'r ffilm *Vivendo Cantando... Che Male Ti Fò?* yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1957. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Bridge on the River Kwai* sy’n ffilm ryfel llawn propaganda a wnaed yn America-Lloegr, gan y cyfarwyddwr ffilm David Lean. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Tino Santoni oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Marino Girolami ar 1 Chwefror 1914 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 19 Chwefror 1986. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol La Sapienza.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Marino Girolami nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.
Llenores ffuglen Tsiecaidd a chasglwr llên gwerin oedd **Božena Němcová** (ganed Barbora Panklová; 4 Chwefror 1820 – 21 Ionawr 1862) a flodeuai yn ystod yr adfywiad cenedlaethol yn llenyddiaeth Tsieceg.

Ganed Barbora Panklová yn Fienna, Ymerodraeth Awstria, i deulu o dras Tsiecaidd. Treuliodd ei phlentyndod yn y tiroedd Tsiec, a magwyd ynddi gariad dwfn o'r wlad a'i phobl. Priododd â swyddog yn y llywodraeth, a symudodd i Brag, gyda'i gŵr a'u plant, ym 1842. Daeth yn gyfarwydd â chylchoedd llenyddol y ddinas, gan gynnwys y bardd Václav Nebeský. Cyhoeddwyd ei cherdd gyntaf, "Ženám českým" ("I Ferched Tsiec"), yn y cyfnodolyn *Květy* ym 1843, ac mae'n debyg i Nebeský ei chynorthwyo gyda'r llinellau. Cyfansoddai Němcová naw cerdd arall cyn iddi benderfynu ym 1846 i roi'r gorau i farddoni a chanolbwyntio ar ryddiaith.

Dechreuodd ysgrifennu Němcová chwedlau byrion, a fe'i hanogwyd i barhau gan yr arbenigwr llên gwerin Karel Jaromír Erben. Cyhoeddwyd cyfres o'i straeon gwerin mewn saith rhan rhwng 1845 a 1848, yn seiliedig ar y chwedlau a glywodd pan oedd yn ferch ifanc. Symudodd Němcová a'i theulu i Domažlice yn ne-orllewin Bohemia ym 1845, ac yno cychwynnodd ar waith ethnograffig yng nghefn gwlad i gasglu rhagor o straeon. Cyhoeddwyd ail argraffiad o'i chasgliad o straeon a chwedlau gwerin ym 1855–56, gyda straeon newydd ganddi. Yn nechrau'r 1850au teithiodd i Slofacia, ac yno ymchwiliodd ymhellach i lên lafar y werin. Ffrwyth arall o'i theithiau oedd ei hatgof o grwydro Slofacia, a gyhoeddwyd yng nghylchgrawn yr Amgueddfa Tsiec ym 1856. Němcová oedd yr awdur cyntaf o'i hoes i foli tirwedd Mynyddoedd Carpathia yn ei gwaith, elfen ddaearyddol a fyddai'n dal meddwl cenedlaetholwyr Rhamantaidd Tsiecaidd (a Tsiecoslofacaidd), ac hefyd y cyntaf i ysgrifennu yn Tsieceg am arwyr gwerin a banditiaid enwog Slofacia, gan gynnwys y lleidr pen ffordd Juraj Jánošík. Cyhoeddodd gasgliad o straeon a chwedlau gwerin y Slofaciaid, a chasglodd hefyd ganeuon a thraddodiadau priodas ac esiampl o ddrama'r Nadolig. Bu Němcová felly yn gymaint o arloeswraig yn astudiaethau llên gwerin yn Slofacia ag yn ei mamwlad, Tsiecia.

Campwaith Němcová ydy'r nofel *Babička* ("Y Fam-gu"; 1855). Nodweddir ei ffuglen gan bortreadau byw o gefn gwlad y tiroedd Tsiec, cymeriadau lliwgar, a chysylltiad dwfn â diwylliant gwerin y Tsieciaid.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Milada Součkova, *The Czech Romantics* (Den Haag: Mouton & Co. 1958), tt. 131–32.
2. ↑  Součkova, *The Czech Romantics* (1958), t. 132.
3. ↑  Součkova, *The Czech Romantics* (1958), t. 139.
4. ↑  Součkova, *The Czech Romantics* (1958), t. 134.
5. ↑  Součkova, *The Czech Romantics* (1958), tt. 134–35.
Ffilm gyffro gan y cyfarwyddwr Hiren Nag yw ***Andha Atit*** a gyhoeddwyd yn 1972. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Bengaleg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Shyamal Mitra. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Gita Dey, Arun Kumar Chatterjee, Kali Banerjee a Supriya Devi. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1972. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Godfather* sef ffilm am gangstyrs Americanaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1930 o ffilmiau Bengaleg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hiren Nag ar 1 Ionawr 1953.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Hiren Nag nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Aakhri Mujra* |  | India | Hindi | 1981-01-01 |
| *Abodh* |  | India | Hindi | 1984-01-01 |
| Andha Atit |  | India | Bengaleg | 1972-07-07 |
| *Geet Gaata Chal* |  | India | Hindi | 1975-01-01 |
| *Honeymoon* |  | India | Hindi | 1973-01-01 |
| *Priyo Bandhabi* |  | India | Bengaleg | 1975-10-03 |
| *Sunayana* |  | India | Hindi | 1979-01-01 |
| *Thana Theke Aschi* |  | India | Bengaleg | 1965-01-29 |
| Trwy'r Llygaid |  | India | Hindi | 1978-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Tŷ Gwydyr, Whitehall; pencadlys y Swyddfa Gymreig yn Llundain
Adran o lywodraeth y Deyrnas Unedig a oedd yn gyfrifol am y rhan fwyaf o feysydd polisi Cymru oedd **y Swyddfa Gymreig** (1965 - 1999). Sefydlwyd y Swyddfa Gymreig ym 1965 gan Ysgrifennydd Gwladol Cymru er mwyn gweithredu polisïau Llywodraeth Prydain yng Nghymru. Daethai swydd yr Ysgrifennydd Gwladol i fodolaeth ym mis Hydref y flwyddyn gynt. Tŷ Gwydyr yn Whitehall, Llundain oedd cartref y Swyddfa Gymreig.

Roedd cyfrifoldebau'r Swyddfa Gymreig yn cynnwys iechyd, addysg, yr iaith Gymraeg a'r diwylliant Cymreig, llywodraeth leol, gwasanaeth dŵr a charthffosiaeth, amddiffyn yr amgylchedd a chadwraeth natur, defnydd tir, amaethyddiaeth, coedwigaeth a physgodfeydd, henebion, cynllunio gwlad a threfol, ffyrdd, twristiaeth, gweithrediad Cronfa Ddatblygu Ewrop yng Nghymru a materion eraill yr Undeb Ewropeaidd. Wrth ei sefydlu, felly, cymerodd y Swyddfa Gymreig gyfrifoldeb am faterion yr oedd sawl adran wahanol o lywodraeth y DU yn gyfrifol amdanynt cyn hynny.

Newidiodd pethau ar ôl refferendwm datganoli 1997, a chafodd y Swyddfa Gymreig ei diddymu yn swyddogol ar 1 Gorffennaf 1999 pan drosglwyddwyd mwyafrif ei chyfrifoldebau i Gynulliad Cenedlaethol Cymru. Pennaeth Swyddfa Cymru yw Ysgrifennydd Gwladol Cymru bellach.

Dolenni allanol
---------------

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | 

|  |
| --- |
| *Fersiwn llafar o'r erthygl hon* |
|  |
|  |
| 

---

 |

 |
| *Yn cael trafferth gwrando ar y ffeil? Gweler Cymorth - sain.* |

* Y Swyddfa Gymreig 1979–1997

| * v
* t
* e
 Datganoli Cymru |
| --- |
| Cymru |
| Refferenda | 
* 1979
* 1997
* 2011

 |
| Cyrff datganoledig | 
* Senedd Cymru
* Llywodraeth Cymru
	+ rhestr
* Prif Weinidog Cymru
	+ rhestr

 |
| Commisiynau | 

|  |  |
| --- | --- |
| Comisiynau Senedd y DU | 
* Comisiwn Kilbrandon
* Comisiwn Silk

 |
| Comisiynau Senedd Cymru | 
* Comisiwn Richard
* Comisiwn Holtham
* Comisiwn Thomas

 |

 |
| Deddfwriaeth datganoli | 
* 1978 (diddymwyd)
* 1998
* 2006
* 2014
* 2017
* Pwerau Senedd Cymru
	+ Deddf Senedd Cymru
* Cyfraith Cymru

 |
| Pwyllgorau | 
* Pwyllgor Materion Cymreig
* Yr Uwch-Bwyllgor Cymreig

 |
| Adranau Llywodraeth y DU yng Nghymru | 
* Swyddfa Cymru
* Y Swyddfa Gymreig (gynt)

 |
| Cyllid | 
* Fformiwla Barnett
* Trethiant Cymru

 |
| Datganoli pellach | 
* Datganoli pellach i Gymru
* Dat-Uwch (Devo-max)
* Datganoli pellach
* System cyfiawnder i Gymru

 |
| Hanes | 
* Hanes
* Cymru Fydd
* Ymgyrch dros Senedd
* Ie dros Gymru

 |
| Systemau amgen | 
* Ffederaliaeth
* Cydffederasiwn
* Annibyniaeth

 |
| WiciBrosiect Cymru |
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Thomas Carr yw ***Star of Texas*** a gyhoeddwyd yn 1953. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Texas. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Daniel B. Ullman a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Raoul Kraushaar. 

 Mae'r ffilm *Star of Texas* yn 68 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1953. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Roman Holiday* sy’n ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Ernest Miller oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Thomas Carr ar 4 Gorffenaf 1907 yn Philadelphia a bu farw yn Ventura ar 15 Ebrill 2020. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Thomas Carr nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Cast a Long Shadow |  | Unol Daleithiau America | 1959-01-01 |
| *Laramie* |  | Unol Daleithiau America |  |
| Rawhide |  | Unol Daleithiau America |  |
| *Richard Diamond, Private Detective* |  | Unol Daleithiau America |  |
| *Superman* |  | Unol Daleithiau America | 1948-01-01 |
| *The Adventures of Wild Bill Hickok* |  | Unol Daleithiau America | 1951-04-15 |
| The Desperado |  | Unol Daleithiau America | 1954-01-01 |
| The Fortyniners |  | Unol Daleithiau America | 1954-01-01 |
| *The Guns of Will Sonnett* |  | Unol Daleithiau America |  |
| *Trackdown* |  | Unol Daleithiau America |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama Saesneg o Norwy a Sweden yw ***Into the White*** gan y cyfarwyddwr ffilm Petter Næss. Fe'i cynhyrchwyd yn Norwy a Sweden.

Dyma restr llawnach o aelodau'r cast a gymerodd ran yn y ffilm hon: David Kross, Stig Henrik Hoff, Florian Lukas, Rupert Grint, Lachlan Nieboer.


Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Wolf of Wall Street* gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 45% (Rotten Tomatoes)
* 5.1/10 (Rotten Tomatoes)

.

Mae'r incwm a dderbyniwyd am y ffilm hon dros 712,216 $ (UDA), 636,469 $ (UDA).

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Petter Næss nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 17 Awst 2016. iaith y gwaith neu'r enw: Saesneg.. *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 10 Rhagfyr 2022.
2. 1 2  "Into the White". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 6 Hydref 2021.
3. ↑ . dyddiad cyrchiad: 10 Rhagfyr 2022.
Ffilm ddrama am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Glauber Rocha yw ***O Dragão Da Maldade Contra o Santo Guerreiro*** a gyhoeddwyd yn 1969. Fe'i cynhyrchwyd gan Glauber Rocha ym Mrasil. Lleolwyd y stori yn Brasil. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Portiwgaleg a hynny gan Glauber Rocha a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Sérgio Ricardo. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Maurício do Valle. Mae'r ffilm *O Dragão Da Maldade Contra o Santo Guerreiro* yn 100 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1969. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Midnight Cowboy* sef ffilm am ddau gyfaill gan y cyfarwyddwr ffilm John Schlesinger. Hyd at 2022 roedd o leiaf tair mil o ffilmiau Portiwgaleg wedi gweld golau dydd. 
Affonso Beato oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Eduardo Escorel sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Glauber Rocha ar 14 Mawrth 1938 yn Vitória da Conquista a bu farw yn Rio de Janeiro ar 15 Rhagfyr 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1957 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Universidade Federal da Bahia.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Urdd Teilyngdod Diwylliant
 * Gwobr Cyfarwyddwr Gorau Cannes

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Glauber Rocha nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 11 Ebrill 2016.
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwyr Tito Davison a Emilio Gómez Muriel yw ***La Estrella Vacía*** a gyhoeddwyd yn 1958. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Luis Spota. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Carlos López Moctezuma, María de los Angeles Felix Güereña, Ignacio López Tarso, Enrique Rambal, Mauricio Garcés a Rita Macedo. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1958. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Vertigo* sy’n ffilm drosedd a dirgelwch Americanaidd gan Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. 
Gabriel Figueroa oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jorge Bustos sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Tito Davison ar 14 Tachwedd 1912 yn Chillán a bu farw yn Ninas Mecsico ar 2 Mehefin 1992. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Tito Davison nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Casi un sueño* |  | yr Ariannin | Sbaeneg | 1943-01-01 |
| *Corazón salvaje* |  | Mecsico | Sbaeneg | 1968-01-01 |
| La Estrella Vacía |  | Mecsico | Sbaeneg | 1958-01-01 |
| Las De Barranco |  | yr Ariannin | Sbaeneg | 1938-01-01 |
| Locos De Verano |  | yr Ariannin | Sbaeneg | 1942-01-01 |
| Murió El Sargento Laprida |  | yr Ariannin | Sbaeneg | 1937-01-01 |
| *Te Quiero* |  | Mecsico | Sbaeneg | 1978-01-01 |
| The Big Cube |  | Unol Daleithiau AmericaMecsico | Saesneg | 1969-01-01 |
| *The Devil Is a Woman* |  | Mecsico | Sbaeneg | 1950-01-28 |
| *Upa en apuros* |  | yr Ariannin | Sbaeneg | 1942-11-20 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 11 Gorffennaf 2016.
Gitarydd roc Americanaidd oedd **Dick Dale** (Richard Anthony Monsour; 4 Mai 1937 – 16 Mawrth 2019).

Ganwyd Richard Anthony Monsour yn Boston, Massachusetts, i dad Libanaidd a mam o Bwyles. Cafodd ei fagu mewn cymdogaeth o fewnfudwyr Libanaidd yn Quincy, Massachusetts. Dysgodd i ganu'r piano, y trwmped, yr iwcalili, a'r gitâr. Symudodd y teulu i El Segundo, Califfornia, tref ar lannau'r Cefnfor Tawel ger Los Angeles, pan gafodd ei dad swydd gyda'r Hughes Aircraft Company. Yno, mynychodd Richard yr uwchysgol leol a dysgodd sut i syrffio. Perfformiodd yn nhafarnau canu gwlad y dref dan yr enw Dick Dale.

Trwy ganu graddfeydd cerddorol Arabaidd ar y gitâr drydan, a chyfuno effeithiau dirgrynnol yr offeryn gyda dull cyflym o blicio'r dôn ar linynnau trymion, Dale oedd prif arloeswr y genre a elwir *surf rock*. Perfformiodd yn wythnosol i ryw 3000 ddawnswyr yn eu harddegau, nifer ohonynt yn syrffwyr, yn neuadd y Rendezvous ar orynys Balboa, Newport Beach. Roedd ei ddull o ganu'r gitâr yn achosi'r chwyddleisyddion i ffrwydro. Ymwelodd Dale a'r gwneuthurwr gitarau Leo Fender â'r cwmni James B Lansing i greu chwyddleisydd newydd a allai ymdopi â cherddoriaeth roc Dale. Meddai Fender, "*When it can withstand the barrage of punishment from Dick Dale, then it is fit for human consumption*".

Cyhoeddodd y sengl "Let's Go Trippin'" (1961) ar label recordio'i hunan, Del-Tone Records. Rhyddhaodd y sengl offerynnol "Misirlou" yn 1962, addasiad o gân Roegaidd draddodiadol gyda graddfeydd Arabaidd ac atseiniau'r gitâr drydan. Cafodd y gân ei defnyddio yn y ffilm *Pulp Fiction* (1994). Rhyddhaodd ei albwm cyntaf, perfformiad byw yn y Rendezvous o dan yr enw *Surfers' Choice*, yn 1962. Arwyddodd contract â Capitol Records yn 1963, a chyda'r label hwnnw recordiodd ei albymau stiwdio *King of the Surf Guitar* (1963), *Checkered Flag* (1963), *Mr. Eliminator* (1964), a *Summer Surf* (1964). Ymddangosodd Dale mewn sawl ffilm am bobl yn eu harddegau yn ne Califfornia, gan gynnwys *Beach Party* (1963) a *Muscle Beach Party* (1964).

Penderfynodd Dale ymddeol yn 1967, pan gafodd diagnosis o ganser y rectwm. Dychwelodd i berfformio a recordio cerddoriaeth yn y 1980au, a bu'n weithgar nes diwedd ei oes, yn rhannol oherwydd costau ei driniaeth feddygol. Bu farw yn 81 oed yng Nghanolfan Feddygol Prifysgol Loma Linda, Califfornia, ym mha le'r oedd yn derbyn triniaeth am fethiant y galon a'r afu.

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  (Saesneg) Garth Cartwright, "Dick Dale obituary", *The Guardian* (18 Mawrth 2019). Adalwyd ar 25 Mawrth 2019.
2. ↑  (Saesneg) Daniel Kreps, "Dick Dale, King of the Surf Guitar, Dead at 81", *Rolling Stone* (17 Mawrth 2019). Adalwyd ar 25 Mawrth 2019.
3. ↑  (Saesneg) Randall Roberts a Randy Lewis, "Dick Dale, pioneer of the surf guitar, dies at 81", *Los Angeles Times* (17 Mawrth 2019). Adalwyd ar 25 Mawrth 2019.
4. ↑  (Saesneg) Emily S. Rueb a Jon Pareles, "Dick Dale, 81, King of the Surf Guitar, Dies", *The New York Times* (17 Mawrth 2019). Adalwyd ar 25 Mawrth 2019.
Ffilm am berson gan y cyfarwyddwr Jean-Marie Benjamin yw ***La Nuit Du Prophète*** a gyhoeddwyd yn 1995. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***La notte del profeta*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Cafodd ei ffilmio yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg, Eidaleg a Saesneg a hynny gan Jean-Marie Benjamin a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jean-Marie Benjamin. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Tonino Pulci, Cristina Grado, Rodolfo Corsato, Sergio Fiorentini a Sergio Pierattini. Mae'r ffilm *La Nuit Du Prophète* yn 80 munud o hyd. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Braveheart* sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jean-Marie Benjamin ar 11 Ebrill 1946 yn Salon-de-Provence. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Jean-Marie Benjamin nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| La Nuit Du Prophète |  | yr Eidal | EidalegFfrangegSaesneg | 1995-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi: .

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* BNF: cb411352214 (data)

 |
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Max Winkler yw ***Flower*** a gyhoeddwyd yn 2017. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Flower*** ac fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America; roedd sawl cwmni cynhyrchu, gan gynnwys: Hulu, The Orchard. Lleolwyd y stori yn Los Angeles. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Stephens. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Zoey Deutch. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Blade Runner 2049* sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Max Winkler ar 18 Awst 1983 yn Los Angeles. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1993 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 49% (Rotten Tomatoes)
* 5.8/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Max Winkler nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *9 Days* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2016-01-19 |
| *Ceremony* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2010-01-01 |
| Flower |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2017-04-01 |
| *Hostage Situation* |  |  | Saesneg | 2016-01-05 |
| Jungleland |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2018-01-01 |
| *Last Summer* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2020-01-01 |
| *New Girl* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg |  |
| *The Pontiac Bandit Returns* |  |  | Saesneg | 2014-12-07 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  "Flower". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 10 Hydref 2021.
Ffilm ddrama sydd hefyd yn flodeugerdd o ffilmiau llai gan y cyfarwyddwr Deepa Mehta yw ***Martha, Ruth & Edie*** a gyhoeddwyd yn 1988. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alexina Louie. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1988. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Die Hard* sef ffilm llawn cyffro gan John McTiernan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Douglas Koch oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Deepa Mehta ar 1 Ionawr 1950 yn Amritsar. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1976 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Delhi.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Swyddog Urdd Canada
 * Urdd Ontario
 * Gwobr 'Walk of Fame' Canada

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Deepa Mehta nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Q2909475 |  | CanadaIndia | SaesnegHindi | 2002-01-01 |
| *Camilla* |  | y Deyrnas GyfunolCanada | Saesneg | 1994-01-01 |
| *Earth* |  | IndiaCanada | HindiSaesneg | 1998-01-01 |
| *Elements trilogy* |  | India | HindiSaesneg |  |
| *Fire* |  | CanadaIndia | HindiSaesneg | 1996-01-01 |
| Heaven On Earth |  | Canada | Saesneg | 2008-01-01 |
| *Midnight's Children* |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 2012-08-31 |
| The Republic of Love |  | y Deyrnas GyfunolDenmarcCanada | Saesneg | 2003-01-01 |
| *Water* |  | CanadaIndia | SaesnegHindi | 2005-01-01 |
| *Young Indiana Jones: Travels with Father* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1996-06-16 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Jacques Feyder yw ***Si L'empereur Savait Ça*** a gyhoeddwyd yn 1930. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America a Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Lionel Barrymore. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Françoise Rosay, André Berley, André Luguet a Marcel André. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1930. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *All Quiet on the Western Front* ffilm Almaenig, Ffraneg a Saesneg gan Lewis Milestone a Nate Watt. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jacques Feyder ar 21 Gorffenaf 1885 yn Ixelles a bu farw yn Prangins ar 25 Mai 1948. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1914 ac mae ganddo o leiaf 28 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Jacques Feyder nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Franco Brusati yw ***Il padrone sono me*** a gyhoeddwyd yn 1955. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Franco Brusati a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Roman Vlad. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Daniela Rocca, Guido Celano, Leopoldo Trieste, Myriam Bru, Armando Annuale, Paolo Stoppa, Giuseppe Addobbati, Andreina Pagnani, Pierre Bertin, Lina Gennari a Jacques Chabassol. Mae'r ffilm yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Rebel Without a Cause* sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Philippe Agostini oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Franco Brusati ar 4 Awst 1922 ym Milan a bu farw yn Rhufain ar 27 Mawrth 1938. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1950 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Franco Brusati nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Richard Dembo yw ***La Maison De Nina*** a gyhoeddwyd yn 2005. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Richard Dembo. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Claire Bouanich, Agnès Jaoui, Gaspard Ulliel, Gilles Ségal, Lola Naymark, Charles Berling, Michel Jonasz, Philippe Morier-Genoud, Idit Cebula, Sarah Adler, Adèle Csech, Alexis Pivot, Arié Elmaleh, Bernard Blancan, David Mambouch, Gilles Gaston-Dreyfus, Hubert Saint-Macary, Jean-Pierre Becker, Jeremias Nussbaum, Judith Henry, Jérémy Sitbon, Katia Lewkowicz, Luc Lavandier, Sébastien Knafo, Vincent Rottiers, Vittoria Scognamiglio, Yann Collette ac Yann Goven. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2005. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *V for Vendetta* sef ffilm wyddonias, ddystopaidd llawn cyffro gan James McTeigue. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. 
Golygwyd y ffilm gan Isabelle Devinck sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Richard Dembo ar 24 Mai 1948 ym Mharis a bu farw yn yr un ardal ar 14 Ebrill 1999. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Louis Delluc

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Richard Dembo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| L'instinct De L'ange |  | Ffrainc |  | 1993-01-01 |
| La Diagonale Du Fou |  | FfraincY Swistir | Ffrangeg | 1984-01-01 |
| La Maison De Nina |  | Ffrainc | Ffrangeg | 2005-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.
Daeth **Ceolwulf**, o linach brenhinol Wessex, yn Frenin Wessex yn 597.

Bywyd
-----

Fe ddaeth Ceolwulf yn Frenin Wessex yn 597 ar farwolaeth ei frawd Ceol. Ar y pryd yr oedd mab Ceol, Cynegils, yn rhy ifanc i deyrnasu. ar farwolaeth ei frawd Ceol. Ar y pryd yr oedd mab Ceol, Cynegils, yn rhy ifanc i deyrnasu.

Teyrnasodd Ceolwulf am bedwar ar ddeg o flynyddoedd. Ni cheir dim am hanes Wessex yn ystod ei deyrnasiad yn y croniclau Seisnig.

Fodd bynnag, yn ôl hanesyn a geir yn *Llyfr Llandaf* (12g), arweiniodd Ceolwulf fyddin o Sacsoniaid i ymosod ar Went. Dywedir i hynny ddigwydd ar ddiwedd oes Tewdrig, brenin Gwent (tua 580-630), ar ôl iddo ymddeol yn ei henaint a throsglwyddo'r orsedd i'w fab Meurig. Croesodd y Sacsoniaid Afon Hafren dan arweiniad Ceolwulf tua'r flwyddyn 630, gan anrheithio nifer o glasau ac eglwysi. Daeth Tewdrig allan o'i ymddeoliad i gynorthwyo ei fab ac amddiffyn yr eglwys yn erbyn y "paganiaid" Seisnig. Gorchfygodd Tewdrig a Meurig y Sacsoniaid ym mrwydr Pont y Saeson, ger Tyndyrn, ond clwyfwyd Tewdrig yn angeuol. Ond gan fod Ceolwulf wedi peidio teyrnasu yn 611, mae'r dyddiad yn rhy hwyr o ugain mlynedd.

Bu farw Ceolwulf heb blant cofnodedig; trosglwyddwyd yr orsedd i Cynegils.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Wendy Davies, *The Llandaff Charters* (Aberystwyth, 1979).

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* ODNB: Bywgraffiadur Cenedlaethol Geiriadur Rhydychen (Mynediad llyfrgelloedd cyhoeddus)

 |
Ffilm ddrama a chomedi gan y cyfarwyddwr Wolfgang Liebeneiner yw ***Die Trapp-Familie*** a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd gan Ilse Kubaschewski yn yr Almaen. Lleolwyd y stori yn Awstria. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan George Hurdalek a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Franz Grothe. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ruth Leuwerik, Michael Ande, Josef Meinrad, Hans Holt, Maria Holst, Hilde von Stolz, Friedrich Domin, Agnes Windeck, Liesl Karlstadt, Gretl Theimer, Joseph Offenbach, Franz Muxeneder, Hans Schumm, Ursula Wolff a Karl Ehmann. Mae'r ffilm *Die Trapp-Familie* yn 106 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Searchers* sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. 
Werner Krien oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Margot von Schlieffen sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, *The Story of the Trapp Family Singers*, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Maria von Trapp a gyhoeddwyd yn 1949.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Wolfgang Liebeneiner ar 6 Hydref 1905 yn Lubawka a bu farw yn Fienna ar 31 Rhagfyr 1980. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Wolfgang Liebeneiner nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. April 2000 |  | Awstria | Almaeneg | 1952-01-01 |
| *Bismarck* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1940-01-01 |
| *Das Leben geht weiter* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1944-01-01 |
| Die Trapp-Familie |  | yr Almaen | Almaeneg | 1956-10-10 |
| *Goodbye, Franziska* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1957-01-01 |
| *Ich klage an* |  | yr Almaen Natsïaidd | Almaeneg | 1941-01-01 |
| Kolberg |  | yr Almaen Natsïaidd | Almaeneg | 1945-01-01 |
| *On the Reeperbahn at Half Past Midnight* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1954-12-16 |
| *Sebastian Kneipp* |  | Awstria | Almaeneg | 1958-01-01 |
| *The Leghorn Hat* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1939-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 16 Rhagfyr 2015.. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.
Ffilm drosedd gan y cyfarwyddwr Henri Lepage yw ***À La Manière De Sherlock Holmes*** a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Cafodd ei ffilmio yn Rouen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw Henri Vilbert. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Searchers* sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henri Lepage ar 12 Chwefror 1898 ym Mharis a bu farw yn Clichy ar 7 Tachwedd 2000.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Henri Lepage nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| C'est Une Fille De Paname |  | Ffrainc |  | 1957-01-01 |
| Et Ta Sœur (ffilm, 1951 ) |  | Ffrainc |  | 1951-01-01 |
| L'extravagante Théodora |  | Ffrainc |  | 1949-01-01 |
| L'île Aux Femmes Nues |  | Ffrainc |  | 1953-01-01 |
| Le Souffle Du Désir |  | Ffrainc |  | 1958-01-01 |
| Les Maîtres Nageurs |  | Ffrainc |  | 1951-01-01 |
| Mon Ami Le Cambrioleur |  | Ffrainc |  | 1950-01-01 |
| Montmartre Null Uhr 10 |  | Ffrainc |  | 1955-01-01 |
| Pas De Grisbi Pour Ricardo |  | Ffrainc |  | 1957-01-01 |
| Pas De Pitié Pour Les Caves |  | Ffrainc |  | 1955-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Luis César Amadori yw ***Me Casé Con Una Estrella*** a gyhoeddwyd yn 1951. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Concha Piquer, Alberto Barcel, Zully Moreno, Pedro Pompillo, Perla Mux, Pierina Dealessi, Warly Ceriani, Luis Sandrini, Max Citelli, Héctor Armendáriz, Diana Myriam Jones, Francisco López Silva, Manolo Perales a Maruja Lopetegui. Mae'r ffilm *Me Casé Con Una Estrella* yn 107 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1951. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *A Streetcar Named Desire* sy’n ffilm am berthynas pobl a’i gilydd ac, yn serennu Marlon Brando, gan y cyfarwyddwr ffilm Elia Kazan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. 
José María Beltrán oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luis César Amadori ar 28 Mai 1902 yn Pescara a bu farw yn Buenos Aires ar 3 Gorffennaf 1936. Derbyniodd ei addysg yn La Salle College (Buenos Aires).

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Luis César Amadori nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 29 Ebrill 2016.
Prifysgol breifat yn Ninas Efrog Newydd, Efrog Newydd, Unol Daleithiau America, yw **Prifysgol Efrog Newydd** (Saesneg: *New York University*) sydd yn cynnwys 13 o golegau ac isadrannau a leolir mewn pum canolfan ar draws bwrdeistref Manhattan. Mae ganddi ryw 50,000 o fyfyrwyr.

Sefydlwyd ym 1831 dan yr enw Prifysgol Dinas Efrog Newydd (*University of the City of New York*). Sefydlwyd ysgol y gyfraith ym 1835, yr ysgol feddygol ym 1841, a'r ysgol ôl-raddedig ar gyfer addysgeg ym 1890. Newidiodd ei enw i Brifysgol Efrog Newydd ym 1894.

Mae campws Prifysgol Efrog Newydd yn cynnwys rhyw 170 o adeiladau ar draws Manhattan, a'i graidd o amgylch Parc Sgwâr Washington yn ardal Greenwich Village. Adrannau'r brifysgol yw: Coleg y Celfyddydau a Gwyddoniaeth; Astudiaethau Breiniol; Ysgol Ôl-raddedig y Celfyddydau a Gwyddoniaeth; Ysgol Gallatin ar gyfer Astudiaethau Unigoledig; Ysgol Ddiwylliant, Addysg a Datblygiad Dynol Steinhardt; Ysgol Fusnes Stern; Ysgol Beirianneg Tandon; Ysgol Gelfyddydau Tisch; yr Ysgol Iechyd Cyhoeddus Byd-eang; y Coleg Deintyddiaeth; Athrofa Wyddorau Mathemategol Courant; Ysgol Feddygol Grossman; Athrofa'r Celfyddydau Cain; yr Athrofa dros Astudio'r Henfyd; Ysgol Wasanaeth Cyhoeddus Wagner; Ysgol Nyrsio Rory Meyers; yr Ysgol Astudiaethau Proffesiynol; Ysgol y Gyfraith; ac Ysgol Waith Cymdeithasol Silver.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  (Saesneg) New York University. *Encyclopædia Britannica*. Adalwyd ar 29 Mai 2021.
Ffilm ddrama am ryfel gan y cyfarwyddwr Carlo Lizzani yw ***Mussolini Ultimo Atto*** a gyhoeddwyd yn 1974. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Mussolini: Ultimo atto*** ac fe'i cynhyrchwyd gan Enzo Peri yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Milan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Carlo Lizzani a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ennio Morricone. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Adolf Hitler, Dwight D. Eisenhower, Henry Fonda, Benito Mussolini, Manfred Freyberger, Giacomo Rossi-Stuart, Lino Capolicchio, Rod Steiger, Franco Nero, Lisa Gastoni, Luciano Pigozzi, Andrea Aureli, Marco Guglielmi, Umberto Raho, Franco Balducci, Giuseppe Addobbati, Massimo Sarchielli, Tom Felleghy, Bruno Corazzari, Rosita Toros a John Stacy. Mae'r ffilm *Mussolini Ultimo Atto* yn 110 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1974. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Godfather Part II* sef rhan dau y gyfres Americanaidd boblogaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Roberto Gerardi oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Franco Fraticelli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carlo Lizzani ar 3 Ebrill 1922 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 26 Chwefror 1995. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1949 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol La Sapienza.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Marchog Uwch-Groes Urdd Teilyngdod Gweriniaeth yr Eidal
 * Uwch swyddog Urdd Teilyngdod Gweriniaeth yr Eidal

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Carlo Lizzani nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 14 Ebrill 2016.
*Am bobl eraill o'r un enw, gweler Thomas Percy (gwahaniaethu).*
Clerigwr Anglicanaidd, awdur a hynafiaethydd oedd **Thomas Percy** (13 Ebrill 1729 – 30 Medi 1811), Esgob Dromore. Roedd yn frodor o Bridgnorth, Swydd Amwythig. Cyn cael cael ei benodi yn esgob bu'n gaplan i Siôr III. Cofir Percy yn bennaf am ei gyfrol ddylanwadol *Reliques of Ancient English Poetry* (1765), casgliad o faledi o Loegr a Gororau'r Alban a chafodd ddylanwad mawr ar y mudiad Rhamantaidd ac a fu'n gyfrifol am adfer y faled fel ffurf lenyddol yn Lloegr.

Hynafiaethydd a llenor
----------------------

Cyhoeddodd Percy sawl cyfieithiad o weithiau hynafol, yn cynnwys cerddi Islandig a fersiwn o *Ganiad Solomon*. Cyhoeddodd gyfres o erthyglau am lenyddiaeth Tsieinëeg hefyd.

Roedd yn ffigwr cyfarwydd yng nghylchoedd llenyddol Lloegr, yn adnabod Samuel Johnson, Thomas Warton, a James Boswell. Bu'n cyfathrebu gyda aelodau o Gylch y Morisiaid hefyd, yn cynnwys Evan Evans (Ieuan Fardd).

Ymddengys fod Percy wedi cael ei ysbrydoli gan lwyddiant cerddi "Ossian" gan James MacPherson. Cafodd hyd i'r baledi mewn hen lawysgrif roedd morwyn yn nhŷ un o'i gyfeillion am losgi yn y tân. Diwygiodd rhai o'r cerddi a chyhoeddi'r gwaith yn 1765. Daeth yn gyfrol boblogaidd iawn a aeth trwy sawl argraffiad. Cafodd ddylanwad yng Nghymru hefyd: dyma'r fath o ddiddordeb mewn hynafiaethau yn y 18g yn Lloegr a symbolodd golygyddion y *Myvyrian Archaiology of Wales* i fynd ati i gyhoeddi'r gyfrol honno ar ddechrau'r 19g, yn rhannol er mwyn profi i'r byd fod gan Gymru hefyd lenyddiaeth hynafol a chyfoethog.

Cyfeiriadau
-----------

Dolenni allanol
---------------

* (Saesneg) Llyfrgell Percy Archifwyd 2016-03-03 yn y Peiriant Wayback. Prifysggol y Frenhines, Belffast
* (Saesneg) Amgueddfa Tŷ'r Esgob Percy Archifwyd 2011-09-07 yn y Peiriant Wayback. Bridgnorth

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* WorldCat
* VIAF: 68971787
* LCCN: n80082327
* ISNI: 0000 0001 0912 0752
* GND: 11859267X
* SUDOC: 030320305
* BNF: cb121760355 (data)
* BIBSYS: 90549754
* ULAN: 500323872
* NLA: 35246370
* NDL: 01113862
* NKC: kup19960000075601
* BNE: XX950520
* CiNii: DA02224756
* ODNB: Bywgraffiadur Cenedlaethol Geiriadur Rhydychen (Mynediad llyfrgelloedd cyhoeddus)

 |