Cynhaliwyd **Eisteddfod Genedlaethol Cymru Sir Conwy 2019** yn Llanrwst, Conwy, ar 2-10 Awst 2019. Dyma oedd Eisteddfod gyntaf y trefnydd newydd Betsan Moses a'r Archdderwydd Myrddin ap Dafydd.

Cyhoeddwyd ym mis Tachwedd 2019 fod yr Eisteddfod yma wedi gwneud colled ariannol o £158,982 oherwydd y costau ychwanegol a gododd oherwydd y tywydd gwael. Roedd rhaid cau Maes B a’r maes pebyll ac ad-dalu y tocynnau. Byddai'r golled yn cael ei dalu o gronfeydd canolog a ni fyddai'n cael ei gario drosodd i'r Eisteddfod flwyddyn nesaf. Bydd yr Eisteddfod yn comisiynu adroddiad annibynnol ar sut y penderfynwyd ar leoliad gwreiddiol y brifwyl yn Llanrwst.

### Y Maes

Lleolwyd y Maes rhyw filltir i'r de o dref Llanrwst ar ochr ddwyreiniol yr A470, ar gaeau Plas Tirion a Cilcennus (53°06′44″N 3°46′45″W﻿ / ﻿53.112268°N 3.779179°W﻿ / 53.112268; -3.779179). Roedd y maes carafanau ar ochr orllewinol yr A470. Roedd rhaid diwygio y cynlluniau gwreiddiol ar gyfer y Maes wedi gofid am berygl o lifogydd mewn rhannau o'r maes a felly nid oedd yn bosib i'w hyswirio.

Roedd rhagolygon o dywydd garw ar ddiwedd yr wythnos a effeithiodd ar nifer o ddigwyddiadau'r Eisteddfod. Daeth cawodydd o law trwm ar y dydd Gwener ac fe ganslwyd gigs Maes B ar gyfer y noson honno a rhai nos Sadwrn. Caewyd y maes pebyll ieuenctid gerllaw hefyd a roedd lloches i'w gael mewn canolfan hamdden.

Daeth mwy o gawodydd glaw ar y dydd Sadwrn ynghyd â gwyntoedd cryfion. Symudwyd gig Dafydd Iwan o Lwyfan y Maes i'r Pafiliwn. Gyda dim ond lle i 1,800 yn y Pafiliwn, cyntaf i'r felin fyddai hi i'r rhai oedd am fynd i'r gig.

Prif gystadlaethau
------------------

### Y Gadair

Enillydd y Gadair oedd T. James Jones (ffugenw "Wil Tabwr"). Traddodwyd y feirniadaeth gan Llion Jones, ar ran ei gyd-feirniaid Ieuan Wyn a Myrddin ap Dafydd. Saith ymgeisydd gystadlodd eleni, a'r dasg oedd llunio awdl ar fwy nag un o'r mesurau traddodiadol, heb fod yn fwy na 250 o linellau, o dan y teitl *Gorwelion*. Dywedodd y beirniaid fod yr awdl buddugol "gryn dipyn ar y blaen yn y ras am y gadair eleni, o safbwynt ei huchelgais, ei chyfeiriadaeth, ei meddylwaith a'i mydryddiaeth".

Noddwyd y Gadair gan Undeb Amaethwyr Cymru. Crëwyd y Gadair gan Gwenan Haf Jones, y fenyw cyntaf i wneud hynny ers 1999. Mae hi'n gynllunydd gyda chwmni dodrefn a cheginau yng Nghorwen. Derbyniodd yr enillydd hefyd wobr ariannol o £750, er cof am y Prifardd Gwynfor ab Ifor gan y teulu.

Datgelwyd mai Huw Dylan Owen oedd yn ail gyda awdl "na welwyd ei thebyg" o'r blaen yn ôl y feirniadaeth. Roedd yr awdl ar ffurf Llyfr Ryseitiau, yn cynnig awgrymiadau am sut i chwalu ffiniau drwy fwydydd traws-ddiwylliannol.

### Y Goron

Enillydd y Goron oedd Guto Dafydd (ffugenw "Saer nef"). Traddodwyd y feirniadaeth gan Ceri Wyn Jones ar ran ei gyd-feirniaid Manon Rhys a Cen Williams. Cystadlodd 29 eleni a'r dasg oedd cyflwyno casgliad o gerddi heb fod mewn cynghanedd gyflawn, heb fod dros 250 o linellau ar y testun *Cilfachau*. Yn cloi ei feirniadaeth, dywedodd Ceri Wyn "Am gerddi sy’n ein difyrru, ein hanesmwytho a’n cyffroi, felly, ma’r Goron leni yn mynd i Saer nef, ac ma’r tri ohonon ni yn ei longyfarch yn fawr."

Dyluniwyd y goron gan Angela Evans o Gaernarfon ac fe'i cyflwynwyd gan y gymdeithas dai, Grwp Cynefin. Roedd yna hefyd wobr ariannol a roddwyd gan John Arthur a Margaret Glyn Jones a’r teulu, Llanrwst.

Datgelwyd mai rhai o'r cystadleuwyr a ddaeth yn agosaf i ennill oedd Damien Walford Davies ('OS'), Aneirin Karadog ('Non') a Mari George.

### Gwobr Goffa Daniel Owen

Yr enillydd oedd Guto Dafydd o Bwllheli, a enillodd yr un wobr yn 2016. Traddodwyd y feirniadaeth gan Haf Llewelyn, ar ran ei chyd-feirniaid Dyfed Edwards a Llwyd Owen. Tasg y gystadleuaeth oedd creu nofel heb ei chyhoeddi gyda llinyn storïol cryf, heb fod yn llai na 50,000 o eiriau. Y wobr oedd Medal Goffa Daniel Owen a £5,000 (£3,500 er cof am Olwen Mai Williams, Foel, Cwm Penmachno gan ei theulu, £1,000 Gwasg Carreg Gwalch, a £500 gan Ymddiriedolaeth D Tecwyn Lloyd). Daeth 8 cynnig ar y gystadleuaeth eleni a dywedodd y beirniaid nad oedd y gystadleuaeth yn un gref iawn eleni. Er hynny roedd y nofel fuddugol *Carafanio* gan "Arglwydd Diddymdra" yn sefyll "ar gyfandir arall" i'r gweddill.

### Y Fedal Ryddiaith

Enillydd y Fedal oedd Rhiannon Ifans o Benrhyn-coch gyda'i nofel *Ingrido* dan y ffugenw "Raphael". Y dasg oedd cyfansoddi cyfrol o ryddiaith greadigol heb fod dros 40,000 o eiriau ar y thema "Cylchoedd" gyda gwobr ariannol o £750 yn ogystal a'r Fedal. Derbyniwyd 18 o gyfrolau eleni a thraddodwyd y feirniadaeth gan Mererid Hopwood ar ran ei chyd-feirniaid Aled Islwyn ac Alun Cob.

### Tlws y Cerddor

Y dasg oedd cyfansoddi cyfanwaith i Gôr SATB rhwng chwech ac wyth munud o hyd gyda chyfeiliant neu'n ddigyfeiliant, gan ddefnyddio unrhyw ddetholiad o'r gerdd Llwch y Sêr gan Grahame Davies, i gynnwys dau neu dri darn. Roedd 10 ymgais eleni a thraddodwyd y feirniadaeth gan Richard Elfyn Jones ar ran ei gyd-feriniaid, Gareth Glyn ac Eilir Owen Griffiths. Dywedodd fod llawer o'r cyfansoddiadau yn 'iawn mewn rhannau'. Yn anffodus roedd y beirniaid yn gytûn nad oedd yr un ymgais yn deilwng o'r wobr eleni.

### Y Fedal Ddrama

Enillydd y Fedal oedd Gareth Evans-Jones, o Draeth Bychan ger Marian-glas, Ynys Môn am ei ddrama *Adar Papur* (ffugenw "Gwylan"). Traddodwyd y feirniadaeth gan Bethan Marlow ar ran ei chyd-feirniaid Gethin Evans a Branwen Cennard. Y dasg oedd ysgrifennu ddrama lwyfan heb unrhyw gyfyngiad o ran hyd. Cyflwynwyd y Fedal er cof am Urien Wiliam, rhoddedig gan ei briod Eiryth a’r plant, Hywel, Sioned a Steffan yn ogystal â gwobr o £750 (Cronfa Goffa Huw Roberts, Pwllheli).

Canlyniadau cystadlaethau
-------------------------

### Alawon Gwerin

**1. Côr Alaw Werin**
1. Lleisiau’r Nant
2. Lodesi Dyfi
3. Côr yr Heli

**2. Parti Alaw Werin**
1. Genod Garmon
2. Gemau Llŷn
3. Rhiannedd y Cwm

**3. Parti Alaw Werin dan 25 oed**
1. Aelwyd Chwilog
2. Criw’r Creuddyn

**4. Gwobr Goffa Y Fonesig Ruth Herbert Lewis**
1. Rhydian Jenkins, Maesteg
2. Teleri Mair Jones, Caergybi
3. Robert Ieuan Edwards,

**5. Unawd Alaw Werin 16 ac o dan 21 oed**
1. Llinos Haf Jones, Penarth
2. Cai Fôn Davies, Bangor
3. Llio Meirion Rogers, Rhuthun

**6. Unawd Alaw Werin 12 ac o dan 16 oed**
1. Osian Trefor Hughes, Deiniolen
2. Beca Haf Stuart, Bodorgan
3. Tomi Llywelyn, Llanrug

**7. Unawd Alaw Werin dan 12 oed**
1. Lowri Anes Jarman, Y Bala
2. Beca Marged Hogg, Yr Wyddgrug
3. Eiri Ela Evans, Llanfair, Rhuthun

**8. Cyflwyniad ar lafar, dawns a chân**
1. Glanaethwy

**9. Grŵp Offerynnol neu offerynnol a lleisiol**
1. Tannau Llangadfan
2. Tawerin
3. Y Davaliaid / Sesiynwyr Caerdydd

**10. Unawd ar unrhyw offeryn gwerin**
1. Gweltaz Davalan, Dinas Mawddwy
2. Mared Lloyd, Llanelli
3. Alwena Mair Owen, Llanybydder

**11. Cyflwyno Cân Werin Hunangyfeiliant**
1. Elena Puw
2. Nick Blandford
3. Modlen Alun

### Bandiau Pres

**12. Bandiau Pres Pencampwriaeth / Dosbarth 1**
1. Band Llwydcoed
2. Band Arian Llaneurgain
3. Seindorf Arian Deiniolen

**13. Bandiau Pres Dosbarth 2**
1. Seindorf Arian Crwbin
2. RAF Sain Tathan

**14. Bandiau Pres Dosbarth 3**
1. RAF Sain Tathan

**15. Bandiau Pres Dosbarth 4**
1. Seindorf Biwmares
2. Band Porthaethwy
3. Band Llandudno

### Cerdd Dant

**16. Côr Cerdd Dant**
1. Côr Merched Llangwm
2. Lleisiau’r Nant
3. Côr Trillyn

**17. Parti Cerdd Dant**
1. Parti Tegeirian
2. Parti Trillyn
3. Lodesi Dyfi

**18. Parti Cerdd Dant o dan 25 oed hyd at 20 mewn nifer**
1. Aelwyd Chwilog
2. Parti’r Cwm
3. Criw’r Creuddyn

**19. Triawd neu Bedwarawd Cerdd Dant**
1. Pedwarawd Clwyd
2. Criw’r Creuddyn
3. Pedwarawd Cennin

**20. Deuawd Cerdd Dant 21 oed a throsodd**
1. Elis a Sion, Rhuthun
2. Rhian a Rhonwen, Y Bala
3. Carwyn a Dylan, Y Bala

**21. Deuawd Cerdd Dant dan 21 oed**
1. Cai a Non Fôn Davies, Bangor
2. Siriol Elin a Celyn Llwyd, Abergele a Dinbych
3. Ruth Erin ac Elin Lloyd, Henllan a Llanfairpwll

**22. Gwobr Aled Lloyd Davies**
1. Mali Fflur, Llandwrog
2. Sioned Mai Williams, Pwllglas
3. Mia Peace, Caerfyrddin

**23. Unawd Cerdd Dant 16 ac o dan 21 oed**
1. Owain John, Llansannan
2. Cai Fôn Davies, Bangor
3. Llio Meirion Rogers, Rhuthun

**24. Unawd Cerdd Dant 12 ac o dan 16 oed**
1. Cadi Gwen Williams, Aberystwyth
2. Manw Robin, Rhostryfan
3. Elain Rhys Iorewrth, Trawsfynydd

**25. Unawd Cerdd Dant dan 12 oed**
1. Lowri Anes Jarman, Y Bala
2. Beca Fflur Edwards, Dinbych
3. Mabli Swyn, Llannerch-y-medd

### Cerddoriaeth

**26. Cyfeilio i rai dan 25 oed**
1. Emma Cerys Buckley, Cricieth
2. Catrin Elin, Mochdre

**28. Cyflwyno Rhaglen o Adloniant**
1. Côr Ieuenctid Môn
2. CôRwst
3. Côr Dyffryn Dyfi

**29. Côr Cymysg**
1. Côr CF1
2. Côr Capel Cymreig y Boro
3. Côr Dre

**30. Côr Meibion**
1. John’s Boys
2. Côr Meibion y Llannau
3. Côr Meibion y Brythoniaid

**31. Côr Merched**
1. Aelwyd y Neuadd Fach, Porthyrhyd
2. Tegalaw
3. Cantonwm

**32. Côr i rai 60 oed a throsodd**
1. Côr Hen Nodiant
2. Encôr
3. Henffych

**33. Côr Ieuenctid dan 25 oed**
1. Côr Ieuenctid Môn
2. Côr Cytgan Clwyd
3. Ysgol Gerdd Camwy

**34. Cystadleuaeth Gorawl Eisteddfodau Cymru**
1. Côr Dre
2. Adlais
3. Côr Alaw

**38. Ensemble Lleisiol**
1. Cantilena
2. Glantaf
3. Mam y Fro a’i Chriw

**39. Ysgoloriaeth W Towyn Roberts**
1. John Ieuan Jones, Llandrillo-yn-Rhos
2. Eiry Myfanwy Price, Caerdydd
3. Dafydd Allen, Bodelwyddan
4. Ryan Vaughan Davies, Hen Golwyn

**40. Unawd Soprano 25 oed a throsodd**
1. Kate Griffiths, Bryn Saith Marchog
2. Joy Cornock, Llandeilo
3. Aneira Evans, Machynlleth

**41. Unawd Mezzo-Soprano / Contralto / Gwrth-denor 25 oed a throsodd**
1. Kathryn Nash, Llanelwy
2. Angharad Rowlands, Llundain
3. Rhian Dafydd, Aberaeron

**42. Unawd Tenor 25 oed a throsodd**
1. Aled Wyn Thomas, Llanwnnen
2. Arfon Rhys Griffiths, Y Bala
3. Efan Williams, Lledrod

**43. Unawd Bariton / Bas 25 oed a throsodd**
1. Erfyl Tomos Jones, Aberhosan
2. Robert Wyn, Bontnewydd
3. Steffan Jones, Caerdydd

**44. Gwobr Goffa David Ellis – Y Rhuban Glas**
1. Erfyl Tomos Jones, Aberhosan

**45. Canu Emyn i rai 60 oed a throsodd**
1. Glynn Morris, Sale
2. Vernon Maher, Llandysul
3. Gwynne Jones, Aberystwyth

**46. Unawd Lieder / Cân Gelf 25 oed a throsodd**
1. Aled Wyn Thomas, Llanwnnen
2. Efan Williams, Lledrod
3. Glynn Morris, Sale

**47. Unawd Lieder / Cân Gelf dan 25 oed**
1. Rhydian Jenkins, Maesteg
2. Dafydd Jones, Llanrhaeadr
3. Tesni Jones, Llanelwy

**48. Unawd yr Hen Ganiadau 19 oed a throsodd**
1. Dafydd Jones, Llanrhaeadr
2. Joy Cornock, Llandeilo
3. Arfon Rhys Griffiths, Y Bala

**49. Unawd Soprano 19 ac o dan 25 oed**
1. Sara Davies, Hen Golwyn
2. Lisa Dafydd, Rhuthun
3. Tesni Jones, Llanelwy

**50. Unawd Mezzo Soprano / Contralto / Gwrth-denor 19 ac o dan 25 oed**
1. Erin Rossington, Llanfair TH
2. Ceri Haf Roberts, Henllan
3. Morgana Warren-Jones, Bangor

**51. Unawd Tenor 19 ac o dan 25 oed**
1. Rhydian Jenkins, Maesteg
2. Dafydd Jones, Llanrhaeadr
3. Elis Jones, Rhuthun

**52. Unawd Bariton / Bas 19 ac o dan 25 oed**
1. Emyr Lloyd Jones, Bontnewydd
2. Dafydd Allen, Bodelwyddan
3. Owain Rowlands, Llandeilo

**Ysgoloriaeth William Park-Jones i’r unawdydd mwyaf addawol yng nghystadlaethau 49-52**
1. Rhydian Jenkins, Maesteg
**Soprano mwyaf disglair yng nghystadlaethau 49-52**
1. Lisa Dafydd, Rhuthun
**Tenor mwyaf disglair yng nghystadlaethau 49-52**
1. Elis Jones, Rhuthun
**53. Gwobr Goffa Osborne Roberts**
1. Dafydd Wyn Jones, Llanrhaeadr, Dinbych

**54. Unawd o Sioe Gerdd 19 oed a throsodd**
1. Celyn Llwyd Cartwright, Dinbych
2. Myfanwy Grace Tranmer, Pwllglas
3. Lois Postle, Bodedern

**55. Ysgoloriaeth Wilbert Lloyd Roberts**
1. Myfanwy Grace Tranmer, Pwllglas

**56. Unawd o Sioe Gerdd dan 19 oed**
1. Gabriel Tranmer, Pwllglas
2. Fflur Davies, Caernarfon
3. Mali Elwy Williams, Llansannan

**57. Unawd i Ferched 16 ac o dan 19 oed**
1. Glesni Rhys Jones, Bodedern
2. Alaw Grug Evans, Pontyberem
3. Elin Fflur Jones, Bodedern

**58. Unawd i Fechgyn 16 ac o dan 19 oed**
1. Lewys Meredydd, Dolgellau
2. Owain John, Llansannan
3. Gruffydd Rhys Hughes, Caernarfon

**59. Unawd i Ferched 12 ac o dan 16 oed**
1. Lois Wyn, Rhydymain
2. Lili Mohammad, Caerdydd
3. Lea Morus Williams, Llansannan

**60. Unawd i Fechgyn 12 ac o dan 16 oed**
1. Ynyr Lewys Rogers, Rhuthun
2. Twm Tudor, Caergybi
3. Morgan Gray Frazer, Pentre Berw

**61. Unawd dan 12 oed**
1. Eiri Ela Evans, Rhuthun
2. Macsen Stevens, Cyffordd Llandudno
3. Lois Angharad Thomas, Llannerch-y-medd

**62. Cyfeilio ar y Piano – Cystadleuaeth Goffa Eleri Evans**
1. Sioned Mai Williams, Rhuthun

**63. Grŵp Offerynnol Agored**
1. Ensemble Ysgol Tryfan
2. Enlli, Lleucu a Carys
3. Triawd Hŷn CGWM
4. Parti Chwyth Lleu

**64. Deuawd Offerynnol Agored**
1. Harri a Heledd, Caerdydd a Caerffili
2. Angharad a Mariel, Rhuthun a Deganwy
3. Huw a Rachel, Caernarfon

**65. Rhuban Glas Offerynnol 19 oed a throsodd**
1. Luke Jones, Wrecsam

**66. Unawd Chwythbrennau 19 oed a throsodd**
1. Enlli Parry, Caerdydd
2. Lleucu Parry, Caerdydd
3. Daniel O’Callaghan, San Clêr

**67. Unawd Llinynnau 19 oed a throsodd**
1. Olivia Jago, Porthaethwy
2. Hannah Lowri Roberts, Caerdydd

**68. Unawd Piano 19 oed a throsodd**
1. Cameron Biles-Liddell, Corwen
2. Luke Jones, Wrecsam
3. Gwenno Morgan, Bangor

**69. Unawd Offerynnau Pres 19 oed a throsodd**
1. Merin Rhyd, Caernarfon

**70. Unawd Telyn 19 oed a throsodd**
1. Mared Emyr Pugh-Evans, Borth
2. Catrin Elin, Mochdre

**71. Unawd Offeryn/nau Taro 19 oed a throsodd**
1. Harry Lovell-Jones, Caerdydd
2. Heledd Fflur Gwynant, Caerffili

**72. Rhuban Glas Offerynnol 16 ac o dan 19 oed**
1. Ellis Thomas, Bae Penrhyn

**73. Unawd Chwythbrennau 16 ac o dan 19 oed**
1. Ruby Howells, Market Drayton
2. Talfan Jenkins, Arberth
3. Rachel Marie Franklin, Caernarfon

**74. Unawd Llinynnau 16 ac o dan 19 oed**
1. Gwydion Powel Rhys, Bangor
2. Mererid Jones, Llandysul
3. Heledd Jones, Llandysul

**75. Unawd Piano 16 ac o dan 19 oed**
1. Ellis Thomas, Bae Penrhyn
2. Medi Morgan, Bangor
3. Glesni Rhys Jones, Bodedern

**76. Unawd Offerynnau Pres 16 ac o dan 19 oed**
1. Gabriel Tranmer, Pwllglas

**77. Unawd Telyn 16 ac o dan 19 oed**
1. Huw Boucher, Penarth
2. Angharad Huw, Rhuthun

**79. Rhuban Glas Offerynnol dan 16 oed**
1. Rufus Edwards, Wrecsam

**80. Unawd Chwythbrennau dan 16 oed**
1. Christopher Sabisky, Betws-y-coed
2. Nanw Haf Llwyd, Caernarfon
3. Lily Hall, Abertawe

**81. Unawd Llinynnau dan 16 oed**
1. Mared Lloyd, Llanelli
2. Felix Llewelyn Linden, Penarth
3. Ben Oliver, Mochdre

**82. Unawd Piano dan 16 oed**
1. Rufus Edwards, Wrecsam
2. Emma Cerys Buckley, Cricieth
3. Beca Lois Keen, Llangristiolus

**84. Unawd Telyn dan 16 oed**
1. Heledd Wynn Newton, Caerdydd
2. Christopher Sabisky, Betws-y-coed
3. Holly Catrin Davies, Pwllheli

**87. Emyn-dôn i eiriau Tecwyn Ifan**
Buddugol: Ilid Anne, Glasinfryn, Bangor

**88. Trefniant o gân Gymraeg gyfoes a fyddai’n addas ar gyfer y gystadleuaeth gorawl Cyflwyno Rhaglen Adloniant**
Buddugol: Nia Wyn Jones, Llanychan, Rhuthun

**89. Trefniant digyfeiliant o alaw ar gyfer ensemble lleisiol heb fod yn hwy na munud**
Buddugol: Geraint Davies, Casnewydd

**90. Cyfansoddiad ar gyfer un offeryn yn unig, heb fod yn hwy na 6 munud**
Buddugol: Gareth Olubunmi Hughes, Y Rhath, Caerdydd

**91. Cystadleuaeth i ddisgyblion 16 ac o dan 19 oed**
Dau gyfansoddiad gwrthgyferbyniol mewn unrhyw gyfrwng
Buddugol: Gwydion Powel Rhys, Llanllechid, Bangor

**92. Cystadleuaeth Tlws Sbardun.**
Buddugol: Rhydian Meilir Pughe, Cemaes, Machynlleth

### Dawns

**93. Tlws Coffa Lois Blake**
1. Nantgarw
2. Talog

**94. Cystadleuaeth Tlws Cymdeithas Ddawns Werin Cymru**
1. Dawnswyr Môn
2. Dawnswyr Talog

**95. Parti Dawnsio Gwerin dan 25 oed**
1. Talog
2. Nantgarw
3. Talwenog

**96. Dawns Stepio i Grŵp**
1. Dawnswyr Talog
2. Dawnswyr Nantgarw
3. Clocswyr Cowin

**97. Deuawd, Triawd neu Bedwarawd Stepio**
1. Mared, Carwyn, Tomos a Cadi, Caerfyrddin
2. Daniel a Morus, Pontypridd; ac Enlli a Lleucu, Caerdydd

**98. Dawns Stepio Unigol i Fechgyn 18 oed a throsodd**
1. Daniel Calan Jones, Caerdydd
2. Elwyn Williams, Caerdydd

**99. Dawns Stepio Unigol i Ferched 18 oed a throsodd**
1. Enlli Parri, Caerdydd
2. Cadi Evans, Caerfyrddin
3. Lleucu Parri, Caerdydd

**100. Dawns Stepio Unigol i Fechgyn dan 18 oed**
1. Dion Ioan Jones, Caerfyrddin
2. Morus Caradog Jones, Caerdydd
3. Ioan Wyn Williams, Caerdydd

**101. Dawns Stepio Unigol i Ferched dan 18 oed**
1. Elen Morlais Williams, Caerdydd
2. Sara Brown, Caerfyrddin
3. Mared Lloyd, Llanelli

**102. Props ar y Pryd**
1. Erin, Esther a Luned
2.= Lewis a Morus;
2.= Ioan, Daniel ac Iestyn;
2.= Enlli a Lleucu

**104. Dawns Greadigol / Gyfoes Unigol**
1. Elin John, Caerdydd
2. Ioan Wyn Williams, Caerdydd
3. Caitlin Boyle, Caerdydd

**105. Dawns Greadigol/Gyfoes i Grŵp**
1. Grŵp Jasmine

**106. Dawns Aml-Gyfrwng i Bâr neu Driawd**
1. Cari Owen a Ffion Bulkeley, Ynys Môn
2. Caitlin ac Elin, Caerdydd
3. Lowri a Jodie, Llannerch-y-medd

**107. Dawns Unigol Disgo, Hip Hop neu Stryd i rai 12 oed a throsodd**
1. Charlie Lindsay, Bala
2. Efa Rhodd Williams, Blaenau Ffestiniog
3. Caitlin Boyle, Caerdydd

**108. Dawns Unigol Disgo, Hip Hop neu Stryd i rai dan 12 oed**
1. Jodie Garlick, Llannerch-y-medd
2. Mia Fflur Owen-Hughes, Amlwch
3. Lowri Williams, Llannerch-y-medd

**109. Dawns Disgo, Hip Hop neu Stryd i Bâr neu Driawd**
1. Elin a Caitlin, Caerdydd
2. Charlie, Jodi a Madi, Y Bala
3. Lia ac Anya, Llannerch-y-medd

**110. Dawns Disgo, Hip Hop neu Stryd i Grŵp**
1. Perlau, Amlwch
2. Breuddwyd Rhyfeddol Alys, Caernarfon
3. Mediwsa, Caernarfon

### Drama

**111. Actio Drama neu waith dyfeisedig**
1. Cymdeithas y Llawrdyrnu, Sarnau
2. Cwmni Glanaethwy
3. Cwmni Drama Uwchaled

**112. Actor gorau cystadleuaeth 111**
1. Nest Davies (Cymdeithas y Llawrdyrnu, Sarnau)

**113. Cyfarwyddwr gorau cystadleuaeth 111**
1. Aled Jones (Cymdeithas y Llawrdyrnu, Sarnau)

**114. Gwobr Richard Burton dros 19 oed**
1. Morgan Llewelyn-Jones, Llanelli

**115. Deialog**
1. Anni a Begw, Y Bontfaen
2. Marged a Steffan, Yr Wyddgrug a Rhuthun
3. Manon a Lleucu, Caernarfon

**116. Monolog 16 o dan 19 oed**
1. Leisa Gwenllian, Llanrug
2. Eirlys Lovell-Jones, Caerdydd
3. Mali Elwy Williams, Llansannan

**117. Monolog 12 ac o dan 16 oed**
1. Owain Sion, Llanfairpwll
2. Manw Robin, Caernarfon
3. Lili Mohammad, Caerdydd

**120. Trosi un o’r canlynol i’r Gymraeg.**
Buddugol: Ffion Gwen Williams, Llannefydd

**121. Cyfansoddi dwy fonolog gyferbyniol heb fod yn hwy na 4 munud yr un**
Buddugol: Dewi Wyn Williams, Caerdydd

**122. Cyfansoddi drama radio mewn unrhyw genre na chymer fwy na 30 munud i’w darlledu.**
Buddugol: Griffith Richard Williams, Groeslon

**123. Ffilm fer ar unrhyw ffurf ddigidol, hyd at 10 munud o hyd. Agored i unigolion neu grwpiau.**
Buddugol: Ben Gregory, Penygroes

**124. Cyfansoddi sgets gomedi i rhwng 2 a 6 cymeriad na chymer fwy na 12 munud i’w pherfformio**
Buddugol: Dewi Lewis, Llanddarog

### Dysgwyr

**125. Dysgwr y Flwyddyn**
1. Fiona Collins, Carrog

**126. Côr Dysgwyr**
1. Criw Bangor
2. Côr DAW
3. Côr Dysgwyr Sir Benfro

**127. Llefaru Unigol 16 oed a throsodd**
1. Helen Franklin, Pwllheli
2. Don Martin, Llanelwy
3. Lynn Bateman, Ponciau

**128. Grŵp Offerynnol a/neu leisiol**
1. Grŵp Côr y Bryn
2. Parti DAW

**129. Unawd Dysgwyr**
1. David Herzog, Bae Colwyn
2. Jenna Jones, Bae Colwyn
3. John Stone, Llandudno

**130. Grŵp Llefaru Dysgwyr**
1. Grŵp Pnawn o Hwyl, Popeth Cymraeg, Prestatyn

**131. Sgets**
1. Criw Neil
2. Criw y Cwis

**132. Cystadleuaeth Y Gadair**
Buddugol: Wendy Evans, Aberteifi

**133. Cystadleuaeth Y Tlws Rhyddiaith**
Buddugol: Cathy Green, Trefdraeth

**134. Llythyr cais**
Buddugol: Julie Pearce, Y Drenewydd

**135. Fy hoff olygfa, tua 200 o eiriau**
Buddugol: Bob Dennison, Llandrindod

**136. Blog: ‘Ar daith’, tua 150 o eiriau**
Buddugol: Anne Rayment, Yr Wyddgrug

**137. Sgwrs grŵp WhatsApp neu Messenger ar ôl noson allan, tua 100 o eiriau**
Buddugol: Kathy Sleigh, Arberth

**138. Blog fideo: ‘Fy ardal’, 5-10 munud o hyd**
Buddugol: E’zzati Ariffin, Hwlffordd

**139. Gwaith Grŵp neu unigol**
Tudalen flaen papur newydd yn y flwyddyn 2050.
Buddugol: Grŵp Jeni Harris, Coleg Cambria, Wrecsam

**140. Ysgrifennu 2 sgets, un ar gyfer grŵp maint 7-8 a’r llall ar gyfer grŵp llai 4-5.**
*Atal y wobr*

### Llefaru

**146. Côr Llefaru dros 16 mewn nifer**
1. Genod Llŷn
2. Parti Marchan
3. Lleisiau Cafflogion

**147. Parti Llefaru**
1. Genod Garmon
2. Gemau Llŷn
3. Rhianedd y Cwm

**148. Gwobr Goffa Llwyd o’r Bryn**
1. Megan Llŷn, Pwllheli

**149. Llefaru Unigol Agored**
1. Annest Mair, Tŷ Croes
2. Sion Jenkins, Caerdydd
3. Heulen Cynfal, Y Bala

**150. Llefaru / Cyflwyniad Darn Digri**
1. Lisa Erin Owen, Y Bala
2. Robert Douglas Owen, Llanfair TH

**151. Dweud Stori**
1. Elis Jones, Caernarfon
2. Fiona Collins, Carrog
3. Liz Morris, Llandyrnog

**154. Llefaru dan 12 oed**
1. Ela Mablen Griffith-Jones, Llanybydder
2. Gruff Beech, Bethesda
3. Leusa Elgan Metcalfe, Trefriw

**155. Llefaru Unigol o’r Ysgrythur 16 oed a throsodd**
1. Morgan Siôn Owen, Penrhosgarnedd
2. Cai Fôn Davies, Bangor
3. Heulen Cynfal, Y Bala

**156. Llefaru Unigol o’r Ysgrythur dan 16 oed**
1. Manw Robin, Caernarfon
2. Ioan Joshua Mabbutt, Aberystwyth
3. Nel Lovelock, Llannerch-y-medd

### Llenyddiaeth

**159. Englyn: Cymwynas**
Buddugol: Geraint Roberts, Caerfyrddin

**160. Englyn crafog: Clown**
Buddugol: Tudur Dylan Jones, Caerfyrddin

**161. Telyneg: Wedi’r llanw**
Buddugol: Dai Rees Davies, Llandysul

**162. Cywydd heb fod dros 24 o linellau: Pont**
Buddugol: Elin Meek, Abertawe

**163. Soned: Paent**
Buddugol: John Meurig Edwards, Aberhonddu

**164. Cerdd wedi ei llunio o chwe phennill telyn: Lleisiau**
Buddugol: Dafydd Jones, Blaenau Ffestiniog

**165. Chwe Thriban: Chwe esgus**
Buddugol: Vivian Parry Williams, Blaenau Ffestiniog

**166. Hir a Thoddaid: Marchnad**
Buddugol: Iwan Bryn James, Aberystwyth

**167. Chwe Englyn Milwr: Cribau**
Buddugol: Geraint Roberts, Caerfyrddin

**168. Cystadleuaeth i rai dan 25 oed. Cerdd benrhydd hyd at 30 llinell: Neges**
*Atal y wobr*

**173. Ysgoloriaeth Fentora Emyr Feddyg**
Er cof am Dr Emyr Wyn Jones, Cymrawd yr Eisteddfod
Buddugol: Wil Parry, Bryncroes, Pwllheli

**174. Gwobr Stori Fer Tony Bianchi, hyd at 3,000 o eiriau: Anrheg.**
Buddugol: Geraint Lewis, Treganna

**175. Llên Micro - Casgliad o saith darn: Saith diwrnod**
Buddugol: Iona Evans, Pandy Tudu

**176. Ysgrif hyd at 2,000 o eiriau: Tynfa**
Buddugol: Manon Wynn Davies, Llandaf, Caerdydd

**177. Stori ffantasi hyd at 3,000 o eiriau: Cysgodion**
*Atal y wobr*

**178. Dilyniant o negeseuon ar unrhyw gyfrwng cymdeithasol geiriol, hyd at 1,000 gair: Agored**
Buddugol: Rebeca Roberts, Prestatyn, Sir Ddinbych

**179. Portread hyd at 2,000 gair: Hoelen wyth**
Buddugol: Roger Kite, Llanandras, Powys

**180. Araith a gymer hyd at 5 munud i’w thraddodi: Y drwg yn y caws**
Buddugol: Aled Gwyn Jôb, Y Felinheli, Gwynedd

**181. Llythyr achwyn: Agored**
Buddugol: Huw Evans, Cwrtnewydd, Ceredigion

**182. Erthygl hyd at 3,000 o eiriau: Cyfoeth cudd bro’r Eisteddfod.**
Buddugol: Gari Wyn Jones, Pentir, Bangor, Gwynedd

**183. Cystadleuaeth i rai o dan 25 oed - Ymson hyd at 2,000 o eiriau: Croesffordd**
*Ni fu cystadlu.*

**184. Cystadleuaeth i rai sydd wedi byw yn y Wladfa ar hyd eu hoes ac yn dal i fyw yn yr Ariannin: Y Gymraeg ym Mhatagonia dros y degawd nesaf neu Fy argraffiadau o Gymru.**
Buddugol: Alwen Green, 9203 Trevelin, Chubut, Ariannin

Gweler hefyd
------------

* Eisteddfod Genedlaethol Cymru – hanes yr Eisteddfod Genedlaethol
* Eisteddfod Genedlaethol Cymru Llanrwst – achlysuron eraill pan gynhaliwyd yr Eisteddfod yn Llanrwst

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  *Cyhoeddi enillwyr dwy o fedalau'r Eisteddfod Genedlaethol*  , BBC Cymru Fyw, 13 Ebrill 2019.
2. ↑  Catalog Y Lle Celf, 2019
3. ↑   Tim cryf i arwain yr Eisteddfod yn Sir Conwy. Eisteddfod Genedlaethol Cymru (1 Tachwedd 2017).
4. ↑  *Tywydd gwael wedi costio’n ddrud i Brifwyl Llanrwst*  , Golwg360, 23 Tachwedd 2019.
5. ↑  *Colled o £159,000 wedi tywydd garw Prifwyl Llanrwst*  , BBC Cymru Fyw, 23 Tachwedd 2019.
6. ↑   Eisteddfod yn cadarnhau safle 2019 yn Llanrwst (13 Mai 2019). Adalwyd ar 5 Awst 2019.
7. ↑  *Canslo gigs Maes B nos Wener a nos Sadwrn*  , Golwg360, 9 Awst 2019.  Cyrchwyd ar 10 Awst 2019.
8. ↑  *Dafydd Iwan yn y glaw – symud ei gyngerdd o’r maes i’r pafiliwn*  , Golwg360, 10 Awst 2019.
9. ↑  *T James Jones yw enillydd y Gadair yn yr Eisteddfod*  , BBC Cymru Fyw, 9 Awst 2019.
10. ↑  *Y ferch gyntaf i greu’r Gadair ers ugain mlynedd*  , Golwg360, 8 Awst 2019.
11. ↑  *Huw Dylan Owen oedd yr agosaf at Gadair Sir Conwy*  , Golwg360, 11 Awst 2019.  Cyrchwyd ar 12 Awst 2019.
12. ↑  *Guto Dafydd yn cipio’r Goron*  , Golwg360, 5 Awst 2019.
13. ↑  *Enwau mawr yn agos at y Goron eleni*  , Golwg360, 6 Awst 2019.  Cyrchwyd ar 12 Awst 2019.
14. ↑  *Gwobr Goffa Daniel Owen i Guto Dafydd*  , BBC Cymru Fyw, 6 Awst 2019.
15. ↑  *Rhiannon Ifans yn ennill y Fedal Ryddiaith yn Sir Conwy*  , Golwg360, 7 Awst 2019.
16. ↑  *Neb yn deilwng o Dlws y Cerddor*  , BBC Cymru Fyw, 7 Awst 2019.
17. ↑  *Gareth Evans-Jones yn cipio'r Fedal Ddrama*  , BBC Cymru Fyw, 8 Awst 2019.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| gw • sg • goEisteddfod Genedlaethol Cymru |
| --- |
|  |
| 19g | 
* 1861
* 1862
* 1863
* 1864
* 1865
* 1866
* 1867
* 1868
* 1869
* 1870
* 1871
* 1872
* 1873
* 1874
* 1875
* 1876
* 1877
* 1878
* 1879
* 1880
* 1881
* 1882
* 1883
* 1884
* 1885
* 1886
* 1887
* 1888
* 1889
* 1890
* 1891
* 1892
* 1893
* 1894
* 1895
* 1896
* 1897
* 1898
* 1899
* 1900

 |
|  |
| 20g | 
* 1901
* 1902
* 1903
* 1904
* 1905
* 1906
* 1907
* 1908
* 1909
* 1910
* 1911
* 1912
* 1913
* [1914]
* 1915
* 1916
* 1917
* 1918
* 1919
* 1920
* 1921
* 1922
* 1923
* 1924
* 1925
* 1926
* 1927
* 1928
* 1929
* 1930
* 1931
* 1932
* 1933
* 1934
* 1935
* 1936
* 1937
* 1938
* 1939
* 1940
* 1941
* 1942
* 1943
* 1944
* 1945
* 1946
* 1947
* 1948
* 1949
* 1950
* 1951
* 1952
* 1953
* 1954
* 1955
* 1956
* 1957
* 1958
* 1959
* 1960
* 1961
* 1962
* 1963
* 1964
* 1965
* 1966
* 1967
* 1968
* 1969
* 1970
* 1971
* 1972
* 1973
* 1974
* 1975
* 1976
* 1977
* 1978
* 1979
* 1980
* 1981
* 1982
* 1983
* 1984
* 1985
* 1986
* 1987
* 1988
* 1989
* 1990
* 1991
* 1992
* 1993
* 1994
* 1995
* 1996
* 1997
* 1998
* 1999
* 2000

 |
|  |
| 21g | 
* 2001
* 2002
* 2003
* 2004
* 2005
* 2006
* 2007
* 2008
* 2009
* 2010
* 2011
* 2012
* 2013
* 2014
* 2015
* 2016
* 2017
* 2018
* 2019
* 2021
* 2022
* 2023
* 2024
* 2025

 |

 |