**Dragon** yw enw teulu o longau gofod a ddatblygwyd ac a gynhyrchwyd gan y cwmni preifat Americanaidd SpaceX. Hedfanodd aelod cyntaf y teulu, y cyfeirir ato bellach fel Dragon 1, 23 o deithiau cargo i'r Orsaf Ofod Ryngwladol (ISS) rhwng 2010 a 2020 cyn ymddeol. Nid oedd y fersiwn gyntaf hon wedi'i chynllunio ar gyfer cludo gofodwyr; fe'i hariannwyd gan NASA gyda $396 miliwn wedi'i ddyfarnu trwy'r rhaglen Gwasanaethau Cludiant Orbitol Masnachol (COTS), gyda SpaceX yn cael ei gyhoeddi fel y cwmni a enillodd y rownd ariannu gyntaf ar 18 Awst 2006.

Cychwynodd SpaceX ddatblygu ei long ofod Dragon 2 yn 2014, gyda fersiwn cargo a chriw o ofodwyr. Fe'i lansiwyd am y tro cyntaf yn 2019 gyda Demo-1, a'i hediad cyntaf gyda gofodwyr ar 30 Mai 2020, fel rhan o brosiectCrew Dragon Demo-2. 

Ymchwiliodd SpaceX hefyd i fersiwn o'r enw **Red Dragon** i archwilio'r blaned Mawrth, ond ni ddaeth dim o'r cynlluniau.

Cynigir fersiwn o'r enw **Dragon XL** i ddarparu Gateway Logistics Services (un o brosiectau NASA) i'r Lunar Gateway, sef forsaf ofod a fydd yn orbitio, neu'n cylchynu'r Lleuad.

Enw
---

Enwodd Prif Swyddog Gweithredol SpaceX, sef Elon Musk, y llong ofod ar ôl y gân "Puff, the Magic Dragon" a sgwennwyd yn 1963 gan Peter, Paul a Mary, yn ôl pob sôn fel ymateb i feirniaid a oedd yn ystyried prosiectau hedfan Musk i'r gofod yn amhosibl. Enwyd y cerbyd i ddechrau yn ***Magic Dragon***, ac roedd crysau-t wedi'u hargraffu gyda'r enw hwn. Mor hwyr â mis Medi 2012, roedd aelod o fwrdd SpaceX, Steve Jurvetson, yn dal i gyfeirio at y cerbyd fel "The Magic Dragon, Puffed to the Sea." Yn 2008, cadarnhaodd Elon Musk mai'r cysylltiad rhwng y gân a mariwana oedd y rheswm y tu ôl i'r enw Dragon, gan ddweud bod "cymaint o bobl yn meddwl fy mod i'n ysmygu chwyn i wneud y fenter hon."

Draig 1
-------

Dragon 1 oedd fersiwn gwreiddiol y prosiect, a'i bwrpas oedd darparu gwasanaeth cludo llwythi i'r ISS. Hedfanodd 23 o deithiau rhwng 2010 a 2020, pan grewyd fersiwn 2.

Dragon 2
--------

Gan ddechrau yn 2014, datblygodd SpaceX *SpaceX Dragon 2*. Mae gan Dragon 2 amrywiad ar gyfer y criw ac amrywiad ar gyfer cludo llwyth (cargo). Dechreuodd ddarparu gwasanaeth yn 2019.

Cyfeiriadau
-----------


1. ↑  "Statement of William H. Gerstenmaier Associate Administrator for Space Operations before the Committee on Science, Space and Technology Subcommittee on Space and Aeronautics U.S. House of Representatives" (PDF). U.S. House of Representatives. 26 May 2011. Cyrchwyd 28 April 2014.
2. ↑  "5 Fun Facts About Private Rocket Company SpaceX". Space.com. 21 May 2012. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 23 May 2015. Cyrchwyd 26 May 2012.
3. ↑  Tom Markusic, founder of Firefly Aerospace, explains the name of the Dragon spacecraft during his early days working at Space X (YouTube video of Nov 14, 2022 lecture at the University of Texas at Austin, Aerospace Engineering Department, published Nov 17, 2022)
4. ↑  Jurvetson, Steve (7 September 2012). "The Magic Dragon". Cyrchwyd November 29, 2022.
5. ↑  Elon Musk, CEO and CTO, Space Exploration Technologies Corp (SpaceX) explains how he picked the names 'Falcon' and 'Dragon', Google Zeitgeist'08 talk "10 Years In / 10 Years Out", September 18, 2008 (YouTube, published on Sep 22, 2008)