*Am leoedd eraill o'r un enw, gweler Derwen (gwahaniaethu).*
Pentref bach gwledig a chymuned yn Sir Ddinbych, Cymru, 
yw **Derwen** ("Cymorth – Sain" Ynganiad ). Saif tua hanner ffordd rhwng Corwen a Rhuthun. Fe'i lleolir yn rhan uchaf Dyffryn Clwyd ar lan ogleddol Afon Clwyd, gyferbyn â phentref Brynsaithmarchog.

Eglwys y Santes Fair yw enw'r eglwys a saif yng ngahnol y pentref. Caewyd yr eglwys yn 1988–99 ac mae wedi'ch chofrestru gan Cadw fel un o eglwysi pwysicaf Cymru: Gradd 1. Ceir hen Croes Geltaidd ger yr eglwys sy'n dyddio o'r 15g, sef Croes Derwen.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan Darren Millar (Ceidwadwyr) a'r Aelod Seneddol yw David Jones (Ceidwadwr).

Croes Derwen
------------

 *Prif erthygl: Croes Derwen*
Croes DerwenCroes DerwenOchorOchorFfotograff o'r 1990auFfotograff o'r 1990auUn o'r wynebau ar ochr y GroesRhan ucha'r Groes

Cyfrifiad 2011
--------------

Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:



| Cyfrifiad 2011 |
| --- |
|  |  |  |
| **Poblogaeth cymuned Derwen, Sir Ddinbych (pob oed) (426)** |    | 100% |
| **Y nifer dros 3 oed sy'n siarad Cymraeg (Derwen, Sir Ddinbych) (191)** |    | 46.7% |
| :*Y ganran drwy Gymru* |    | 19% |
| **Y nifer sydd wedi'u geni yng Nghymru (Derwen, Sir Ddinbych) (247)** |    | 58% |
| :*Y ganran drwy Gymru* |    | 73% |
| **Y nifer dros 16 sydd mewn gwaith (Derwen, Sir Ddinbych) (54)** |    | 31% |
| :*Y ganran drwy Gymru* |    | 67.1% |

Enwogion
--------

* William Jones (Ehedydd Iâl) (1815-1899), bardd ac emynydd.

Gweler hefyd
------------

* Derwen Gam

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan y Cynulliad;[*dolen marw*] adalwyd 24 Chwefror 2014
2. ↑  Gwefan parliament.uk; adalwyd 24 Chwefror 2014
3. ↑  "Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru". Swyddfa Ystadegau Gwladol. Cyrchwyd 2012-12-12.. Poblogaeth: ks101ew. Iaith: ks207wa - noder mae'r canran hwn yn seiliedig ar y nier sy'n siarad Cymraeg allan o'r niferoedd sydd dros 3 oed. Ganwyd yng Nghymru: ks204ew. Diweithdra: ks106ew; adalwyd 16 Mai 2013.
4. ↑  Canran y diwaith drwy Gymru; Golwg 360; 11 Rhagfyr 2012; adalwyd 16 Mai 2013
5. ↑  Gwefan Swyddfa Ystadegau Gwladol; Niferoedd Di-waith rhwng 16 a 74 oed; adalwyd 16 Mai 2013.

 gw • sg • go**Trefi a phentrefi Sir Ddinbych**

**Dinas**  

Llanelwy
  
**Trefi**  

Corwen  **·** Dinbych  **·** Llangollen  **·** Prestatyn  **·** Rhuddlan  **·** Rhuthun  **·** Y Rhyl
  
**Pentrefi**  

Aberchwiler  **·** Betws Gwerful Goch  **·** Bodelwyddan  **·** Bodfari  **·** Bontuchel  **·** Bryneglwys  **·** Bryn Saith Marchog  **·** Carrog  **·** Cefn Meiriadog  **·** Clocaenog  **·** Cwm  **·** Cyffylliog  **·** Cynwyd  **·** Derwen  **·** Diserth  **·** Y Ddwyryd  **·** Efenechtyd  **·** Eryrys  **·** Four Crosses  **·** Gallt Melyd  **·** Gellifor  **·** Glyndyfrdwy  **·** Graeanrhyd  **·** Graigfechan  **·** Gwyddelwern  **·** Henllan  **·** Loggerheads  **·** Llanarmon-yn-Iâl  **·** Llanbedr Dyffryn Clwyd  **·** Llandegla  **·** Llandrillo  **·** Llandyrnog  **·** Llandysilio-yn-Iâl  **·** Llanelidan  **·** Llanfair Dyffryn Clwyd  **·** Llanferres  **·** Llanfwrog  **·** Llangwyfan  **·** Llangynhafal  **·** Llanrhaeadr-yng-Nghinmeirch  **·** Llanynys  **·** Maeshafn  **·** Melin y Wig  **·** Nantglyn  **·** Pandy'r Capel  **·** Pentrecelyn  **·** Pentre Dŵr  **·** Prion  **·** Rhewl (1)  **·** Rhewl (2)  **·** Rhuallt  **·** Saron  **·** Sodom  **·** Tafarn-y-Gelyn  **·** Trefnant  **·** Tremeirchion