recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Pinc ysgarlad** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pincod ysgarlad) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Haematospiza sipahi***; yr enw Saesneg arno yw *Scarlet finch*. Mae'n perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *H. sipahi*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.

Teulu
-----

Mae'r pinc ysgarlad yn perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |
|
| Nico | Carduelis carduelis |  |
|
| Serin sitron | Carduelis citrinella |  |
|
| Tewbig cynffonddu | Eophona migratoria |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Pinc ysgarlad** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Redd Davis yw ***The Umbrella*** a gyhoeddwyd yn 1933. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Llundain. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan H. Fowler Mear. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan RKO Pictures.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Kay Hammond. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1933. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *King Kong* ffilm antur enwog gan y cyfarwyddwyr Merian C. Cooper ac Ernest B. Schoedsack. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Ernest Palmer oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Redd Davis ar 1 Ionawr 1896 yn Canada.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Redd Davis nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Anything to Declare? |  | y Deyrnas Unedig | 1938-01-01 |
| *Ask Beccles* |  | y Deyrnas Unedig | 1933-01-01 |
| Discoveries |  | y Deyrnas Unedig | 1939-01-01 |
| *Excess Baggage* |  | y Deyrnas Unedig | 1933-01-01 |
| Excuse My Glove |  | y Deyrnas Unedig | 1936-01-01 |
| The Balloon Goes Up |  | y Deyrnas Unedig | 1942-01-01 |
| The Girl in The Flat |  | y Deyrnas Unedig | 1934-01-01 |
| *The Medicine Man* |  | y Deyrnas Unedig | 1933-01-01 |
| The Spare Room |  | y Deyrnas Unedig | 1932-01-01 |
| Underneath The Arches |  | y Deyrnas Unedig | 1937-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Claude Lelouch yw ***Itinéraire d'un enfant gâté*** a gyhoeddwyd yn 1988. Fe'i cynhyrchwyd gan Jean-Paul Belmondo yn Ffrainc a'r Almaen; y cwmni cynhyrchu oedd Les Films 13. Lleolwyd y stori yn Affrica a chafodd ei ffilmio yn San Francisco, Paris, Califfornia, yr Almaen a Simbabwe. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Claude Lelouch a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Francis Lai. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Gila von Weitershausen, Arthur Brauss, Jean-Paul Belmondo, Udo Wachtveitl, Paul Belmondo, Pierre Vernier, Sabine Haudepin, Eva-Maria Hagen, Lio, Nicole Croisille, Daniel Gélin, Michel Beaune, Richard Anconina, Alexis Grüss, Annie Philippe, Béatrice Agenin, Céline Caussimon, Jeanne Marine, Joëlle Miquel, Marie-Sophie L. Pierre Meunier a Salomé Lelouch. Mae'r ffilm *Itinéraire D'un Enfant Gâté* yn 125 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1988. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Die Hard* sef ffilm llawn cyffro gan John McTiernan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. 
Jean-Yves Le Mener oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Sophie Bhaud sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Claude Lelouch ar 30 Hydref 1937 ym Mharis. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1957 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr yr Academi am Ysgrifennu Gorau, Sgript Wreiddiol
 * Commandeur des Arts et des Lettres‎
 * Officier de la Légion d'honneur
 * Cadlywydd Urdd y Coron
 * Palme d'Or
 * Commandeur de l'ordre national du Mérite

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Claude Lelouch nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *11'09"01 September 11* |  | y Deyrnas UnedigFfraincYr AifftJapanMecsicoUnol Daleithiau AmericaIran | SbaenegSaesnegFfrangegArabegHebraegPersegIaith Arwyddo Ffrangeg | 2002-01-01 |
| And Now... Ladies and Gentlemen |  | Ffraincy Deyrnas Unedig | SaesnegFfrangeg | 2002-01-01 |
| Il y a Des Jours... Et Des Lunes |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1990-01-01 |
| Itinéraire D'un Enfant Gâté |  | Ffraincyr Almaen | Ffrangeg | 1988-01-01 |
| L'aventure C'est L'aventure |  | Ffraincyr Eidal | Ffrangeg | 1972-01-01 |
| *Lumière and Company* |  | y Deyrnas UnedigFfraincDenmarcSbaenSweden | Ffrangeg | 1995-01-01 |
| Robert Et Robert |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1978-06-14 |
| Tout Ça… Pour Ça ! |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1993-01-01 |
| Un Homme Et Une Femme |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1966-01-01 |
| Visions of Eight |  | yr AlmaenUnol Daleithiau America | Saesneg | 1973-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑ . dyddiad cyrchiad: 23 Ebrill 2019.
2. ↑ . dyddiad cyrchiad: 23 Ebrill 2019.
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Gordon Douglas yw ***Yellowstone Kelly*** a gyhoeddwyd yn 1959. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Burt Kennedy a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Howard Jackson. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Warren Oates, Claude Akins, Edd Byrnes, Ray Danton, John Russell, Clint Walker, Gary Vinson, Harry Shannon, Rhodes Reason a Chief Yowlachie. Mae'r ffilm *Yellowstone Kelly* yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1959. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Ben-Hur* sy’n ffilm epig hanesyddol o’r Unol Daleithiau gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Carl E. Guthrie oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan William H. Ziegler sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gordon Douglas ar 15 Rhagfyr 1907 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Los Angeles ar 31 Mawrth 1976.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Gordon Douglas nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Barquero |  | Unol Daleithiau America | 1970-01-01 |
| *Bored of Education* |  | Unol Daleithiau America | 1936-01-01 |
| Claudelle Inglish |  | Unol Daleithiau America | 1961-01-01 |
| Come Fill The Cup |  | Unol Daleithiau America | 1951-01-01 |
| Fortunes of Captain Blood |  | Unol Daleithiau America | 1950-01-01 |
| Saps at Sea |  | Unol Daleithiau America | 1940-01-01 |
| Them! |  | Unol Daleithiau America | 1954-01-01 |
| Tony Rome |  | Unol Daleithiau America | 1967-01-01 |
| Yellowstone Kelly |  | Unol Daleithiau America | 1959-01-01 |
| Zenobia |  | Unol Daleithiau America | 1939-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Aderyn hirewin Abysinia** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar hirewin Abysinia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Macronyx flavicollis***; yr enw Saesneg arno yw *Abyssinian longclaw*. Mae'n perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: *Motacillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. flavicollis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r aderyn hirewin Abysinia yn perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: *Motacillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Anthus chloris | Anthus chloris |  |
|
| Corhedydd De Georgia | Anthus antarcticus |  |
|
| Corhedydd cefnwyrdd | Anthus hodgsoni |  |
|
| Corhedydd euraid | Tmetothylacus tenellus |  |
|
| Corhedydd gyddfgoch | Anthus cervinus |  |
|
| Corhedydd melyn | Anthus campestris |  |
|
| Corhedydd y coed | Anthus trivialis |  |
|
| Corhedydd y dŵr | Anthus spinoletta |  |
|
| Corhedydd y graig | Anthus petrosus |  |
|
| Corhedydd y waun | Anthus pratensis |  |
|
| Siglen goedwig | Dendronanthus indicus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Aderyn hirewin Abysinia** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm llawn cyffro am drosedd gan y cyfarwyddwr Roger Donaldson yw ***No Way Out*** a gyhoeddwyd yn 1987. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Washington a chafodd ei ffilmio yn Baltimore, Maryland. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a Rwseg a hynny gan Robert Garland a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Maurice Jarre. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Kevin Costner, Gene Hackman, George Dzundza, Sean Young, Iman, Fred Thompson, Will Patton, David Paymer, Jason Bernard, Leon Russom, Marshall Bell, Nicholas Worth, Dennis Burkley, Robert Kerman, Eugene Robert Glazer, Howard Duff, Terence Cooper, Charles Walker, Matthew Barry a John Hostetter. Mae'r ffilm *No Way Out* yn 114 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o sgrin llydan (sef 1.85:1). 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1987. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Last Emperor* sef ffilm gan Bernardo Bertolucci. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
John Alcott oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan William Hoy a Neil Travis sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, *The Big Clock*, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Kenneth Fearing a gyhoeddwyd yn 1946.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roger Donaldson ar 15 Tachwedd 1945 yn Ballarat.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Roger Donaldson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Cadillac Man* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1990-01-01 |
| Cocktail |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1988-07-29 |
| *Dante's Peak* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1997-01-01 |
| *Seeking Justice* |  | Unol Daleithiau Americayr Eidaly Deyrnas Unedig | Saesneg | 2011-09-02 |
| *Species* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1995-11-09 |
| *The Bank Job* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 2008-02-19 |
| *The Recruit* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2003-01-01 |
| The World's Fastest Indian |  | Unol Daleithiau AmericaSeland Newydd | Saesneg | 2005-01-01 |
| *Thirteen Days* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegRwsegSbaenegRwmaneg | 2000-01-01 |
| *White Sands* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1992-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych Cataponera** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion Cataponera) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cataponera turdoides***; yr enw Saesneg arno yw *Cataponera thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. turdoides*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r brych Cataponera yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych Aztec | Ridgwayia pinicola |  |
|
| Brych Cataponera | Cataponera turdoides |  |
|
| Brych amrywiol | Ixoreus naevius |  |
|
| Brych y goedwig | Hylocichla mustelina |  |
|
| Crec meini | Pinarornis plumosus |  |
|
| Crec morgrug Finsch | Stizorhina finschi |  |
|
| Crec morgrug gwinau | Stizorhina fraseri |  |
|
| Trydarwr bronddu | Chlamydochaera jefferyi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych Cataponera** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cwtiar fawr** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cwtieir mawrion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Fulica gigantea***; yr enw Saesneg arno yw *Giant coot*. Mae'n perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*) sydd yn urdd y *Gruiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *F. gigantea*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

```
Ni all hedfan, er fod ganddo adenydd.
```

Teulu
-----

Mae'r cwtiar fawr yn perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Ceiliog y dŵr | Gallicrex cinerea |  |
|
| Iâr ddŵr fechan | Gallinula angulata |  |
|
| Rhegen Baillon | Porzana pusilla |  |
|
| Rhegen Nkulengu | Himantornis haematopus |  |
|
| Rhegen ddu Affrica | Amaurornis flavirostra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cwtiar fawr** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Coch dan adain** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cochion dan adain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Turdus iliacus***; yr enw Saesneg arno yw *Redwing*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. iliacus*, sef enw'r rhywogaeth.

Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Ewrop. Mae'n aderyn cyffredin yng Nghymru yn y gaeaf, ond nid ymddengys fod cofnod iddo nythu yma, er fod nifer fychan o barau yn nythu yn Yr Alban ar brydiau. Mae'r Coch Dan-aden yn aderyn mudol, sy'n symud tua'r de a thua'r gorllewin yn y gaeaf. Maent yn nythu mewn fforestydd, ond yn adeiladu'r nyth mewn llwyni neu ar lawr.

Mae'n nythu trwy rannau gogleddol Ewrop ac Asia ac yn aderyn cyfarwydd ymhellach i'r de yn y gaeaf.

Nyth Coch Dan-aden.
Gellir ei adnabod o'r cefn brown a bol wyn gyda rhesi neu smotiau tywyll, y lliw coch ar yr ochrau ac o dan yr adenydd a'r llinell wen amlwg uwchben y llygad. Mae tua'r un faint a Bronfraith. Ei brif fwyd yw pryfed yn yr haf ac aeron yn y gaeaf. Yn y gaeaf mae'n aml yn ymgasglu'n heidiau mawr, weithiau yn gymysg gyda'r Socan Eira.

Teulu
-----

Mae'r coch dan adain yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bronfraith Mongolia | Turdus mupinensis |  |
|
| Brych Affrica | Turdus pelios |  |
|
| Brych Grand Cayman | Turdus ravidus |  |
|
| Brych gyddfddu | Turdus atrogularis |  |
|
| Brych gyddfgoch | Turdus ruficollis |  |
|
| Brych llwydfelyn | Turdus grayi |  |
|
| Brych melyngoes | Turdus flavipes |  |
|
| Brych tywyll America | Turdus nigrescens |  |
|
| Brych y coed | Turdus viscivorus |  |
|
| Coch dan adain | Turdus iliacus |  |
|
| Mwyalchen y mynydd | Turdus torquatus |  |
|
| Robin America | Turdus migratorius |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Coch dan adain** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Cortinariaceae* yw'r **Cap gweog sidanaidd** (Lladin: ***Cortinarius evernius***; Saesneg: *Silky Webcap*). 'Y Capiau Gweog' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. 'Fel gwe' yw 'gweog' hy cap sy'n edrych fel pe tae wedi'i wneud o we pry cop. Mae'r teulu *Cortinariaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Cortinariaceae
---------------------------------------

Mae gan **Cap gweog sidanaidd** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap gweog Caledonaidd | Cortinarius caledoniensis |  |
|
| *Cortinarius bulbosus* | Cortinarius bulbosus |  |
|
| *Cortinarius calosporus* | Cortinarius calosporus |  |
|
| *Cortinarius carbonellus* | Cortinarius carbonellus |  |
|
| *Cortinarius cartilagineus* | Cortinarius cartilagineus |  |
|
| *Cortinarius caryotis* | Cortinarius caryotis |  |
|
| *Cortinarius castaneiceps* | Cortinarius castaneiceps |  |
|
| *Cortinarius castanellus* | Cortinarius castanellus |  |
|
| *Cortinarius castoreus* | Cortinarius castoreus |  |
|
| *Cortinarius cavipes* | Cortinarius cavipes |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cap gweog sidanaidd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pluteaceae* yw'r **Tarian fechan** (Lladin: ***Pluteus nanus***; Saesneg: *Dwarf Shield*). Y Tariannau yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r gair 'tarian' yma'n ddisgrifiad o gapiau crwn y madarch yma. Mae'r teulu *Pluteaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pluteaceae
-----------------------------------

Mae gan **Tarian fechan** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Pluteus kuthanii* | Pluteus kuthanii |  |
|
| *Pluteus laetifrons* | Pluteus laetifrons |  |
|
| *Pluteus laetus* | Pluteus laetus |  |
|
| *Pluteus laevis* | Pluteus laevis |  |
|
| *Pluteus laricinus* | Pluteus laricinus |  |
|
| *Pluteus latifolius* | Pluteus latifolius |  |
|
| *Pluteus leaianus* | Pluteus leaianus |  |
|
| *Pluteus lepiotiformis* | Pluteus lepiotiformis |  |
|
| *Pluteus leptonia* | Pluteus leptonia |  |
|
| *Pluteus leucocyanescens* | Pluteus leucocyanescens |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Tarian fechan** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llygadwyn Mauritius** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llygaidwynion Mauritius) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Zosterops chloronothos***; yr enw Saesneg arno yw *Mauritius olive white-eye*. Mae'n perthyn i deulu'r Llygadwynion (Lladin: *Zosteropidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *Z. chloronothos*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r llygadwyn Mauritius yn perthyn i deulu'r Llygadwynion (Lladin: *Zosteropidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Iwhina penrhesog | Staphida castaniceps |  |
|
| Llygadwyn Seram | Tephrozosterops stalkeri |  |
|
| Llygadwyn gyddfgoch | Madanga ruficollis |  |
|
| Melysor Ynys Bonin | Apalopteron familiare |  |
|
| Preblyn coed bach | Dasycrotapha plateni |  |
|
| Preblyn coed ysblennydd | Dasycrotapha speciosa |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llygadwyn Mauritius** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Titw Tyrcestán** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: titwod Tyrcestán) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Parus bokharensis***; yr enw Saesneg arno yw *Turkestan tit*. Mae'n perthyn i deulu'r Titw (Lladin: *Paridae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. bokharensis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r titw Tyrcestán yn perthyn i deulu'r Titw (Lladin: *Paridae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brân ddaear Hume | Pseudopodoces humilis |  |
|
| Periparus rufonuchalis | Periparus rufonuchalis |  |
|
| Poecile davidi | Poecile davidi |  |
|
| Titw aelfelyn | Sylviparus modestus |  |
|
| Titw melyn Taiwan | Machlolophus holsti |  |
|
| Titw penddu | Periparus ater |  |
|
| Titw penfflamgoch | Cephalopyrus flammiceps |  |
|
| Titw swltan | Melanochlora sultanea |  |
|
| Titw tywyll Iran | Poecile hyrcanus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Titw Tyrcestán** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Entolomataceae* yw'r **Tagell binc rosliw** (Lladin: ***Entoloma roseum***; Saesneg: *Rosy Pinkgill*). Y Tegyll Pinc yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog 'tagell' yw 'tegyll'. Mae'r teulu *Entolomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

```
  Mae'r rhywogaeth hon hefyd i'w chanfod yn byw ar dwyni glan y môr, yng Nghymru. 



 

 

```

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Entolomataceae
---------------------------------------

Mae gan **Tagell binc rosliw** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Entoloma calthionis* | Entoloma calthionis |  |
|
| *Entoloma canoconicum* | Entoloma canoconicum |  |
|
| *Entoloma canosericeum* | Entoloma canosericeum |  |
|
| *Entoloma captiosum* | Entoloma captiosum |  |
|
| *Entoloma cavipes* | Entoloma cavipes |  |
|
| *Entoloma cephalotrichum* | Entoloma cephalotrichum |  |
|
| *Entoloma cerifactum* | Entoloma cerifactum |  |
|
| *Entoloma cerinum* | Entoloma cerinum |  |
|
| *Entoloma chelone* | Entoloma chelone |  |
|
| *Entoloma chlorophyllum* | Entoloma chlorophyllum |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Gwefan www.naturalresources.wales Cyfoeth Naturiol Cymru; adalwyd 23 Chwefror 2020.
3. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
4. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Tagell binc rosliw** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Ffrancolin y Camerŵn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: ffrancolinod y Camerŵn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Francolinus camerunensis***; yr enw Saesneg arno yw *Cameroun francolin*. Mae'n perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: *Phasianidae*) sydd yn urdd y *Galliformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *F. camerunensis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r ffrancolin y Camerŵn yn perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: *Phasianidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Petrisen siwcar | Alectoris chukar |  |
|
| Sofliar frown | Synoicus ypsilophorus |  |
|
| Twrci llygedynnog | Meleagris ocellata |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Ffrancolin y Camerŵn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Tanagr Grenada** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod Grenada) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Tangara cucullata***; yr enw Saesneg arno yw *Lesser Antillean tanager*. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. cucullata*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.

Teulu
-----

Mae'r tanagr Grenada yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: *Emberizidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bras Cassin | Peucaea cassinii |  |
|
| Bras Tumbes | Rhynchospiza stolzmanni |  |
|
| Bras adeingoch | Peucaea carpalis |  |
|
| Bras bronddu’r De | Peucaea humeralis |  |
|
| Bras corun rhesog | Rhynchospiza strigiceps |  |
|
| Bras cynffon winau | Peucaea sumichrasti |  |
|
| Bras ffrwynog | Peucaea mystacalis |  |
|
| Bras penrhesog y Gogledd | Peucaea ruficauda |  |
|
| Peucaea aestivalis | Peucaea aestivalis |  |
|
| Peucaea botterii | Peucaea botterii |  |
|
| Pila brongoch y Dwyrain | Loxigilla noctis |  |
|
| Pila brongoch y Gorllewin | Loxigilla violacea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Tanagr Grenada** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Pardalot rhesog y De** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pardalotiau rhesog y De) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Pardalotus striatus***; yr enw Saesneg arno yw *Yellow-tipped Pardalote*. Mae'n perthyn i deulu'r Pigwyr blodau (Lladin: *Dicaeidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. striatus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r pardalot rhesog y De yn perthyn i deulu'r Pigwyr blodau (Lladin: *Dicaeidae*). Weithiau mae'r teulu hwn yn cael ei ystyried yn rhan o deulu ehangach: teulu'r **Adar haul** (*Categori:Nectarinidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Aderyn haul Jafa | Aethopyga mystacalis |  |
|
| Aderyn haul Newton | Anabathmis newtonii |  |
|
| Aderyn haul Principe | Anabathmis hartlaubii |  |
|
| Aderyn haul Reichenbach | Anabathmis reichenbachii |  |
|
| Aderyn haul Sangihe | Aethopyga duyvenbodei |  |
|
| Aderyn haul cynffonhir | Hedydipna platura |  |
|
| Aderyn haul rhuddgoch | Aethopyga siparaja |  |
|
| Aderyn haul torchog | Hedydipna collaris |  |
|
| Aderyn haul ystlyswyn | Aethopyga eximia |  |
|
| Cyanomitra verticalis | Cyanomitra verticalis |  |
|
| Pigwr blodau bronfelyn | Prionochilus maculatus |  |
|
| Pigwr blodau brongoch y Gorllewin | Prionochilus thoracicus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Pardalot rhesog y De** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Mêl-gropiwr Oahu** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: mêl-gropwyr Oahu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Paroreomyza maculate***; yr enw Saesneg arno yw *Oahu creeper*. Mae'n perthyn i deulu'r Mêl-gropwyr Hawaii (Lladin: *Drepanididae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. maculate*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r mêl-gropiwr Oahu yn perthyn i deulu'r Mêl-gropwyr Hawaii (Lladin: *Drepanididae*) ac i deulu'r *Fringillidae* sef 'y Pincod'. Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Mêl-gropiwr Oahu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llwyndelor y Philipinau** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llwyndelorion y Philipinau) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cettia seebohmi***; yr enw Saesneg arno yw *Philippine bush-warbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. seebohmi*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r llwyndelor y Philipinau yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych-breblyn Puvel | Illadopsis puveli |  |
|
| Chwarddwr cribwyn | Garrulax leucolophus |  |
|
| Chwarddwr talcengoch | Garrulax rufifrons |  |
|
| Telor prysgwydd Aldabra | Nesillas aldabrana |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llwyndelor y Philipinau** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Iâr ddŵr fannog** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: ieir dŵr mannog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Gallinula melanops***; yr enw Saesneg arno yw *Spot-flanked gallinule*. Mae'n perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*) sydd yn urdd y *Gruiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *G. melanops*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r iâr ddŵr fannog yn perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Ceiliog y dŵr | Gallicrex cinerea |  |
|
| Iâr ddŵr fechan | Gallinula angulata |  |
|
| Rhegen Baillon | Porzana pusilla |  |
|
| Rhegen Nkulengu | Himantornis haematopus |  |
|
| Rhegen ddu Affrica | Amaurornis flavirostra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Iâr ddŵr fannog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Colomen gynffonresog benllwyd** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: colomennod cynffonresog penllwyd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Ducula radiata***; yr enw Saesneg arno yw *Grey-headed zone-tailed pigeon*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *D. radiata*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r colomen gynffonresog benllwyd yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Colomen Nicobar | Caloenas nicobarica |  |
|
| Colomen Seland Newydd | Hemiphaga novaeseelandiae |  |
|
| Colomen blaen | Patagioenas inornata |  |
|
| Colomen gynffonresog | Patagioenas fasciata |  |
|
| Colomen lygatfoel | Patagioenas corensis |  |
|
| Colomen yddfgoch | Patagioenas squamosa |  |
|
| Cordurtur befriol | Geotrygon chrysia |  |
|
| Côg-durtur Andaman | Macropygia rufipennis |  |
|
| Côg-durtur Awstralia | Macropygia phasianella |  |
|
| Côg-durtur Parzudaki | Macropygia emiliana |  |
|
| Turtur fechan | Geopelia cuneata |  |
|
| Turtur resog | Geopelia striata |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Colomen gynffonresog benllwyd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Hymenochaetaceae* yw'r **Ysgwydd derw** (Lladin: ***Pseudoinonotus dryadeus***; Saesneg: *Oak Bracket*). 'Yr Ysgwyddau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Fel yr ysgwydd, mae'r ffyngau yn y grwp yma'n llorweddol, yn tyfu allan ac ar draws o fonyn y goeden. Mae'r teulu *Hymenochaetaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Hymenochaetales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Hymenochaetaceae
-----------------------------------------

Mae gan **Ysgwydd derw** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Botryodontia millavensis* | Botryodontia millavensis |  |
|
| *Botryodontia tetraspora* | Botryodontia tetraspora |  |
|
| *Fulvifomes kawakamii* | Fulvifomes kawakamii |  |
|
| *Fulvifomes rimosus* | Fulvifomes rimosus |  |
|
| *Fulvifomes swieteniae* | Fulvifomes swieteniae |  |
|
| *Onnia circinata* | Onnia circinata |  |
|
| *Onnia leporina* | Onnia leporina |  |
|
| *Onnia orientalis* | Onnia orientalis |  |
|
| *Onnia tomentosa* | Onnia tomentosa |  |
|
| *Onnia triquetra* | Onnia triquetra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Ysgwydd derw** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Niltafa cefnlas** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: niltafaod cefnlas) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Niltava hyacinthine***; yr enw Saesneg arno yw *Blue-backed niltava*. Mae'n perthyn i deulu'r Gwybedogion (Lladin: *Muscicapidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *N. hyacinthine*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r niltafa cefnlas yn perthyn i deulu'r Gwybedogion (Lladin: *Muscicapidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Adeinfyr torwyn | Sholicola major |  |
|
| Bronlas | Luscinia svecica |  |
|
| Eos | Luscinia megarhynchos |  |
|
| Eos fraith | Luscinia luscinia |  |
|
| Robin Swinhoe | Larvivora sibilans |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Niltafa cefnlas** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llostfain torgoch** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llostfeinion torgoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Synallaxis zimmeri***; yr enw Saesneg arno yw *Russet-bellied spinetail*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. zimmeri*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r llostfain torgoch yn perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bochwen frown | Pseudocolaptes lawrencii |  |
|
| Bochwen resog | Pseudocolaptes boissonneautii |  |
|
| Casiolot coch | Pseudoseisura cristata |  |
|
| Cropiwr Zimmer | Dendroplex kienerii |  |
|
| Cropiwr coronog | Lepidocolaptes affinis |  |
|
| Cropiwr daear gyddfwyn | Upucerthia albigula |  |
|
| Cropiwr pen rhesog | Lepidocolaptes souleyetii |  |
|
| Cropiwr picoch | Hylexetastes perrotii |  |
|
| Cropiwr sythbig | Dendroplex picus |  |
|
| Llostfain llwyni rhesog | Leptasthenura striata |  |
|
| Rhedwr bach y paith | Ochetorhynchus phoenicurus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llostfain torgoch** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*