Awdures Americanaidd oedd **Mary Eleanor Wilkins Freeman** (31 Hydref 1852 - 13 Mawrth 1930) sy'n cael ei hystyried yn nodigedig am ei gwaith fel awdur, nofelydd, awdur plant a bardd.

Fe'i ganed yn Randolph, Massachusetts ar 31 Hydref 1852; bu farw yn Metuchen ac fe'i claddwyd yn New Jersey. Ei rhieni oedd Eleanor Lothrop a Warren Edward Wilkins, a fedyddiodd hi yn wreiddiol "Mary Ella". Roedd rhieni Freeman yn Annibynwyr uniongred, a chafodd blentyndod llym iawn. Mae cyfyngiadau crefyddol ei magwraeth yn chwarae rhan allweddol yn rhai o'i gwaith.

Yn 1867, symudodd y teulu i Brattleboro, Vermont, lle graddiodd Freeman o'r ysgol uwchradd leol cyn mynychu Coleg Mount Holyoke (yna, Mount Holyoke Women Seminary) yn Ne Hadley, Massachusetts, am flwyddyn, o 1870–71. Yn ddiweddarach, cwblhaodd ei haddysg yn Glenwood Seminary yng Ngorllewin Brattleboro. Pan fethodd busnes nwyddau-sych y teulu yn Vermont yn 1873, dychwelodd y teulu i Randolph, Massachusetts. Bu farw mam Freeman dair blynedd yn ddiweddarach, a newidiodd Mary ei henw canol i "Eleanor" i gofio amdani.

Y llenor
--------

Dechreuodd Freeman ysgrifennu straeon a cherddi ar gyfer plant tra'n dal i fod yn eu harddegau i helpu i gefnogi ei theulu'n ariannol a daeth yn llwyddiannus dros nos. Lansiwyd ei gyrfa fel awdur storiau byrion yn 1881 pan ddaeth yn gyntaf mewn cystadleuaeth stori fer gyda'i chyflwyniad *"The Ghost Family."*

Mae hi'n fwyaf adnabyddus am ddau gasgliad o straeon: *A Humble Romance and Other Stories* (1887) ac *A New England Nun and Other Stories* (1891). Mae ei straeon yn delio'n bennaf â bywyd Lloegr Newydd ac maent ymhlith y gorau o'u math. Mae Freeman hefyd yn cael ei chofio am ei nofel *Pembroke* (1894), a chyfrannodd bennod nodedig i'r nofel gydweithredol *The Whole Family* (1908).

Trwy ddefnyddio gwahanol *genres* - gan gynnwys straeon, cerddi a straeon byrion plant, ceisiodd Mary Wilkins Freeman ddangos ei gwerthoedd fel ffeminist. Yn ystod yr amser yr oedd yn ysgrifennu, gwnaeth hyn mewn ffyrdd anghonfensiynol; er enghraifft, nid oedd yn gwneud ei chymeriadau benywaidd yn wan ac angen cymorth, a oedd yn arferiad cyffredin mewn llenyddiaeth yr adeg honno.

Gwaith
------

Ymhlith y gwaith pwysig a nodedig yr ysgrifennodd y mae: *A New England Nun, Young Lucretia and Other Stories, The Pot of Gold and Other Stories, Pembroke* a *Collected Ghost Stories*.

Aelodaeth
---------

Bu'n aelod o Academi Celfyddydau a Llythyrau America am rai blynyddoedd.

Anrhydeddau
-----------

* Dros y blynyddoedd, derbyniodd nifer o anrhydeddau, gan gynnwys: Medal William Dean Howells Academi Celfyddydau America .

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyffredinol:. *ffeil awdurdod y BnF*. dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015.
2. ↑  Disgrifiwyd yn:. .
3. ↑  Rhyw: *Ffeil Awdurdodi Rhyngwladol*. dyddiad cyrchiad: 4 Tachwedd 2018.. *ffeil awdurdod y BnF*. dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015. Anhysbys; Frances Willard (1893), Frances Willard; Mary Livermore, eds. (yn en), *A Woman of the Century* (1st ed.), Buffalo, Efrog Newydd: Charles Wells Moulton, LCCN ltf96008160, OL13503115M, Wikidata Q24205103
4. ↑  Dyddiad geni:. *ffeil awdurdod y BnF*. dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015. "Mary Eleanor Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Eleanor Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Eleanor Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary E. Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Eleanor Freeman". "Mary E. Wilkins". "Mary Eleanor Freeman".
5. ↑  Dyddiad marw:. *ffeil awdurdod y BnF*. dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015. "Mary Eleanor Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Eleanor Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Eleanor Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary E. Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Wilkins Freeman". Cyrchwyd 9 Hydref 2017. "Mary Eleanor Freeman". "Mary Eleanor Freeman".
6. ↑  Man geni: .
7. ↑  Alma mater: .

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* WorldCat
* VIAF: 107037134
* LCCN: n50026376
* ISNI: 0000 0001 0845 2210
* GND: 118639099
* SELIBR: 310626
* SUDOC: 029812879
* BNF: cb13327202f (data)
* BIBSYS: 90115249
* NLA: 35724009
* NDL: 01056994
* NKC: mzk2003205717
* BNE: XX5421472
* CiNii: DA0142513X

 |