Rinas
Tu fewn terfynnell, 2016
**Maes Awyr Ryngwladol y Fam Teresa, Tirana** neu (Albaneg: **Aeroporti Ndërkombëtar i Tiranës Nënë Tereza**, Saesneg: Tirana International Airport Nënë Tereza; côd ryngwladol IATA: **TIA**, ICAO: **LATI**), a elwir yn gyffredin yn Faes Awyr Rinas, yw prif awyrfa ryngwladol Albania.

Enwyd yr awyrfa ar ôl Y Fam Teresa yn 2002. Roedd hi'n leian a chenhades Catholig yn yr India. Lleolir y maesawyr ym mhentref Rinas sydd 11 km i'r gogledd orllewin o brifddinas Albania, Tirana.

Mae'r maes awyr yn un o'r rhai prysuraf yn y Balcan gan ddygymod gyda 2.6 teithiwr yn 2017. Dinasoedd eraill Ewrop yw ei phrif gyrchfannau. Mae'n gweithredu fel canolfan ar gyfer y cwmni hedfan domestig, Albawings a fel 'focus city' ar gyfer Adria Airways, Blue Panorama Airlines ac Ernest Airlines.

Hanes
-----

Hen awyrfa Tirana, golygfa o du fewn awyren am allan, 1978
Awyrfa Ryngwladol y Fam Teresa, Tirana cyn y dyluniad newydd, 2004
Roedd gan Albani wasanaeth hedfan fasnachol ryngwladol cyn yr Ail Ryfel Byd pan oedd awyr domestig Iwgoslafia, Aeroput yn gweithredu hediadau cyson rhwng Belgrâd a Tirana a glaniad yn Dubrovnik. Adeiladwyd y maes awyr ar y safle yn Rinas rhwng 1955 a 1957. Gyda cwymp Comiwnyddiaeth yn 1991 a'r rhyddhau'r farchnad a ddaeth yn sgîl hynny, gwelwyd cynnydd sydyn yn nifer y cwmniau hedfan oedd yn defnyddio'r awyrfa.

Cyfredol
--------

Mae offer y maes awyr wedi'i foderneiddio'n sylweddol, yn dilyn buddsoddiad gan gonsortiwm Tirana International Airport SHPK, a gymerodd reolaeth dros y maes awyr ar 23 Ebrill 2005, ar ôl ennill consesiwn am gyfnod o ugain mlynedd. Mae'r contract consesiwn yn golygu adeiladu terfynell deithwyr hollol newydd a gwahanol welliannau i'r seilwaith, gan gynnwys adeiladu llwybr mynediad newydd. Bydd y gwaith newydd yn gwella'r gwasanaethau a gynigir i deithwyr yn sylweddol. Fodd bynnag, nid oes gan y maes awyr bontydd glanio sy'n caniatáu i deithwyr drothwyo (board) ac dad-drothwyo awyren heb orfod gadael y terfynell. Gyda'r gwelliannau hyn, bydd gan y maes awyr y gallu i ddelio gyda traffig teithwyr Albania am y 10-15 mlynedd nesaf.

Cyrraedd y Maes Awyr
--------------------

Car
Cysylltir y maes awyr gan draffordd SH60 (10 km i ffwrdd) i ffordd fynedfa SH2 Durres -Tirana. Ceir gwasnaethau tacsi a llogi car yn yr awyrfa. Mae siwrne o Tirana i'r awyrfa yn cymryd oddeutu 20-25 munud (yn ddibynnol ar y traffig).

Bws
Mae bws awyrfa, Rinas Express, wedi ei lleoli y tu allan i derfynnell 'cyrraedd' ac yn gadael ar yr awr bob awr (8.00am - 7.00pm) am ganol dinas Tirana. Hyd y daith yw oddeutu 25 - 30 munud. Mae'r Rinas Express yn gwasanaethau 12 awr (6.00am i 6.00pm) fel gwasanaeth rhwng y maes awyr a'r Amgueddfa Genedlaethol yng nghanol dinas Tirana. Cost tocyn un ffordd yw 250 Lek. O ddinas Durres, pris tocyn sengl yw 480 Albanian Lek

### Traffig

**Teithwyr, cwmnïau awyrenau ac ystadegau cargo yn Awyrfa Nënë Tereza Airport**| Blwyddyn | Teithwyr | Newid | Cwmmni Awyren | Newid | Cargo (metric tons) | Newid |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2005 | 785,000 | increase20.77% | 15,400 | N.A. | N.A. | N.A. |
| 2006 | 906,103 | increase15.43% | 15,856 | increase 2.96% | 2,435 | N.A. |
| 2007 | 1,105,770 | increase22.04% | 18,258 | increase15.15% | 3,832 | increase57.37% |
| 2008 | 1,267,041 | increase14.58% | 19,194 | increase 5.13% | 2,497 | Decrease34.84% |
| 2009 | 1,394,688 | increase10.07% | 20,064 | increase 4.53% | 2,265 | Decrease 9.29% |
| 2010 | 1,536,822 | increase10.19% | 20,768 | increase 3.51% | 2,355 | increase 3.97% |
| 2011 | 1,817,073 | increase18.24% | 22,988 | increase10.69% | 2,656 | increase12.78% |
| 2012 | 1,665,331 | Decrease 8.35% | 20,528 | Decrease10.70% | 1,875 | Decrease29.41% |
| 2013 | 1,757,342 | increase 5.53% | 19,942 | Decrease 2.85% | 2,164 | increase15.41% |
| 2014 | 1,810,305 | increase 3.02% | 17,928 | Decrease 3.02% | 2,324 | increase13.53% |
| 2015 | 1,997,044 | increase 10.3% | 20,876 | increase 16.4% | 2,229 | Decrease4.1% |
| 2016 | 2,195,100 | increase 11.3% | 22,352 | increase 7.1% | 2,200 | Decrease1% |
| 2017 | 2,630,338 | increase 19.8% | 24,336 | increase 9% | 2,266 | increase3% |
| 2018 (01.01 - 28.02) | 368,706 | increase 11.0% | 3606 | increase 6.9% | 349 | increase7.7% |

### Llwybrau Prysuraf

Llwybrau Prysuraf Awyrfa Tirana| Rank | Cyrchfan | Maes/Meysydd awyr | Nifer y Teithwyr 2017 | Prif carriers |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Yr Eidal Milan | MXP, BGY | 390.735 | Blue Panorama Airlines, Ernest Airlines |
| 2 | Yr Eidal Rhufain | FCO | 323.322 | Alitalia, Blue Panorama Airlines |
| 3 | Twrci Istanbul | IST, SAW | 235.286 | Pegasus Airlines, Turkish Airlines |
| 4 | Awstria Vienna | VIE | 174.363 | Austrian Airlines |
| 5 | Yr Eidal Pisa | PSA | 123.005 | Albawings, Ernest Airlines |
| 6 | Yr Eidal Verona | VRN | 118.646 | Blue Panorama Airlines, Ernest Airlines, Volotea |
| 7 | Yr Eidal Bologna | BLQ | 116.158 | Blue Panorama Airlines, Ernest Airlines |
| 8 | Y Deyrnas Unedig London | LGW, STN | 96.865 | Albawings, British Airways, Small Planet Airlines |
| 9 | Yr Almaen Frankfurt | FRA | 90.286 | Adria Airways, Lufthansa |
| 10 | Gwlad Groeg Athen | ATH | 84.860 | Aegean Airlines |
|

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Local-based carrier Albawings continues to grow successfully in the market - Tirana International Airport". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2017-11-12. Cyrchwyd 21 February 2017.
2. ↑  name="tirana-airport.com"
3. ↑
4. ↑  "copi archif" (PDF). Archifwyd o'r gwreiddiol (PDF) ar 2022-08-07. Cyrchwyd 2018-04-16.
5. ↑
6. ↑  "Market Statistics - Tirana International Airport". 23 February 2018.[*dolen marw*]