Golygfa o Petach Ticfa
Cartrefi newydd yn cael eu hadeiladu yn 2008
Mae **Petah Tikva** neu'n fwy clir o ran ynghanian Cymraeg, **Petach Ticfa** (Hebraeg: Ynghylch y sain ymaפֶּתַח תִּקְוָה (help·info), weithiau *Petah-Tiqua* (ynganer yr 'h' fel 'ch' Gymraeg mewn sillafiadau Lladin o'r eiriau Hebraeg yn Israel) yn ddinas yn Rhanbarth Canol Israel - ardal fwyaf poblog y wlad.

Ystyr yr enw yw "Porth/Agoriad Gobaith". Gelwir y dref hefyd yn Em HaMoshavot ("Mam yr Moshavot").

Gorwedd y ddinas 10.6 km (6.59 mi) i'r dwyrain o Tel Aviv. Sefydlwyd hi yn 1878, gan mwyaf gan aelodau Iddewig Uniongred o'r Hen Yishuv (cymuned Iddewig Israel cyn annibyniaeth). Daeth yn aneddle barhaol yn 1883 diolch i gymorth ariannol y Barwn Edmond de Rothschild.

Yn 2017 poblogaeth y ddinas oedd 240,357. Dwysedd ei phoblogaeth yw 6,277 person y km sgwâr a maint y ddinas yw 35,868 dunams (~35.9 km2 neu 15 sq mi). Mae Petach Tivfa yn rhan o Ardal Fetropolitan Tel Aviv.

Hanes
-----

Petach Tivfa, o'r awyr, 1930au hwyr
Mae gan Petach Ticfa le arbennig yn mytholeg a datblygiad Seionistaieth a'r wladwriaeth Iddewig. Dyma oedd y pentref Iddewig gyfoes gyntaf a daeth ei methiant a llwyddiant yn destun gobaith a diddordeb i'r gymuned Iddewig, yr Yishuv ym Mhalesteina ac ar draws y byd Iddewig. Roedd ei sefydlu yn rannol ddiolch i ymdrechion ac athroniaeth mudiad Chofefei Tsion ac enwyd stryd yn y ddinas ar ôl y mudiad. Daeth yr arfer o enwi newydd trefi ar ôl rhannu o'r Beibl yn nodwedd o systeme enwi Seionistiaeth a daeth y broses o brynu tir (diffaith fel rheol) er mwyn ei ddatblygu yn nodwedd arall ar Seinistiaeth sy'n fyw hyd heddiw.

### Sefydlu

Sefydlwyd Petach Ticfa yn 1878 gan wladychwyr crefyddol Iddewig Ewropeaidd yn 1878. Dyma oedd y sefydliad amaethyddol fodern Iddewig yn ne talaith De Syria yr Ymerodraeth Otomanaidd. Roedd y tir yn dir sâl iawn yn llawn corsydd malaria. Prynwyd y tir gan ddau ddyn busnes Arabaidd Gristnogol o Jaffa. Caniatawyd i'r ddau werthu'r tir gan y Swltan, Hamid II am ei fod yn dir mor sal. Roedd y Swltan wedi gwahardd Iddewon rhag prynu dewis cyntaf y sefydlwyd oedd ger Jericho.

Cafwyd haint malaria yn 1880 a bu'n rhaid gadael y tirogaeth. Daeth ymfudwyr eraill o Bilu yn 1883 a gyda chefnogaeth ariannol gan y Barwn Edmond de Rothschild, sychwyd y cors a daeth dyfodol y fenter yn fwy diogel.

Yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf roedd Petach Ticfa yn ganolfan ar gyfer ffoaduriaid o Tel Aviv a Jaffa yn dilyn penderfyniad yr awdurdodau Otomanaidd i'w hel o'r trefi hynny oherwydd iddynt wrthod wasanaethu ym myddin yr Ymerodraeth yn erbyn y Prydeinwyr. Dioddefodd y dref yn drwm gan ei fod yn gorwedd rhwng ffrynt milwyr Otomanaidd a Phrydain

### 1917–1948

Neuadd y Ddinas, Petach Ticfa
Dechreuodd diwydiant ddatblygu yn yr 1920au ac enillodd statws cyngor lleol gan yr awdurdodau Prydeinig a oedd yn llywodraethu Palesteina wedi'r Rhyfel Mawr. Gwelwyd terfysg gwrth-Iddewig yn ym Mai 1921 pan lladdwyd 4 Iddew.

Yn ôl cyfrifiad 1931, poblogaeth y dref oedd 6,880 mewn 1,688 tŷ. Yn 1937 dyrchafwyd y dref yn ddinas, gyda Shlomo Stampfer, mab un o'i sefydlwyr, Yehoshua Stampfer, yn faer arni.

Tyfu a gwerthu ffrwythau sitrws oedd prif ddiwydiant y dref ar ddechrau'r ganrif.

Petach Ticfa heddiw
-------------------

Mae'r ddinas bellach yn rhan o Tel Aviv Metropolitan. Mae'n ganolfan i rai o gwmnïau a sefydliadau'r wlad a rhai rhyngwladol gan gynnwwys: Oracle Corporation, IBM, Intel, Alcatel-Lucent, ECI Telecom, a GlaxoSmithKline Pharmaceuticals. Ceir hefyd bencadlys Tadiran Telecom ym ardal ddiwydiannol Ramat Siv. Mae Arutz Sheva, y rhwydwaith cyfryngau Israeli Seionyddol adain dde grefyddol, yn gweithredu stiwdio radio rhyngrwyd yn Petach Ticfa, lle mae gwasanaeth teledu rhyngrwyd *Arutz Sheva* yn ogystal â'r wasg argraffu ar gyfer ei bapur newydd *B'Sheva* wedi eu lleoli.

Mae gan wasanaeth cudd Israel, Shin Bet, gyfleuster holi yn Petah Tikva.

Mae gan y ddinas ddau dîm pêl-droed, sef C.P.D. Petah Tikva a C.P.D. Maccabi Petah Tikva.

Gefailldrefi
------------

Nodyn:Refimprove section

|  |  |
| --- | --- |
| * Unol Daleithiau America **Chicago, Illinois**, UDA
* Yr Almaen **Koblenz**, Yr Almaen
* Rwmania **Bacău**, Rwmania
* Twrci **Kadıköy**, Twrci
* Chile **Las Condes**, Chile
* Canada **Laval**, Canada
 | * Denmarc **Odense** bwrdeistref, Denmarc
* Norwy **Trondheim**, Norwy (ers 1975)
 |

Oriel
-----

* Petach Ticfa 1920auPetach Ticfa 1920au
* Prosesiwn Petach Ticfa 1930auProsesiwn Petach Ticfa 1930au
* Hejal de la Sinagoga de Petaj Tikva. Stamp Israeli, 1953. Arsgrifiad Hebraeg: "llawenydd a gorfoledd ac yn siriol wyliau"Hejal de la Sinagoga de Petaj Tikva. Stamp Israeli, 1953. Arsgrifiad Hebraeg: "llawenydd a gorfoledd ac yn siriol wyliau"
* Delwedd o'r dref yn 1912Delwedd o'r dref yn 1912
* Petah Tikva yn yr 1920auPetah Tikva yn yr 1920au
* Cerflun fyw yn Petach TicfaCerflun fyw yn Petach Ticfa
* Pont a ddylunwyd gan Santiago CalatravaPont a ddylunwyd gan Santiago Calatrava

Dolenni
-------

* Gwefan Bwrdeistref Petach Ticfa Archifwyd 2018-02-13 yn y Peiriant Wayback.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑
2. ↑  Yaari, Avraham (1958). *The Goodly Heritage: Memoirs Describing the Life of the Jewish Community of Eretz Yisrael From the Seventeenth to the Twentieth Centuries*. (Translated and abridged by Israel Schen; edited by Isaac Halevy-Levin). Jerusalem: Youth and Hechalutz Dept. of the Zionist Organization. t. 93.
3. ↑  "Petah Tikva". *The Jewish Agency for Israel*. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2014-08-25. Cyrchwyd 17 July 2014.
4. ↑  "Petah Tikvah". Jewish Agency for Israel. Archifwyd o'r gwreiddiol ar November 21, 2008. Cyrchwyd October 21, 2008. Unknown parameter `|deadurl=` ignored (help)
5. ↑  Mills, 1932, p. 14
6. ↑  "Kept in the Dark". B'Tselem. October 2010. Cyrchwyd September 15, 2011.
7. ↑  "Trondheims offisielle nettsted – Vennskapsbyer" (yn Norwyeg). Trondheim.com. Archifwyd o'r gwreiddiol ar September 27, 2011. Cyrchwyd September 16, 2011. Unknown parameter `|deadurl=` ignored (help)
8. ↑  Zacarías 8:19