recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Malimbe Ibadan** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: malimbeaid Ibadan) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Malimbus ibadanensis***; yr enw Saesneg arno yw *Ibadan malimbe*. Mae'n perthyn i deulu'r Golfanod (Lladin: *Ploceidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. ibadanensis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r malimbe Ibadan yn perthyn i deulu'r Golfanod (Lladin: *Ploceidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Gwehydd mawr picoch | Bubalornis niger |  |
|
| Gwehydd mawr pigwyn | Bubalornis albirostris |  |
|
| Malimbe Gray | Malimbus nitens |  |
|
| Malimbe Ibadan | Malimbus ibadanensis |  |
|
| Malimbe Rachel | Malimbus racheliae |  |
|
| Malimbe Tai | Malimbus ballmanni |  |
|
| Malimbe copog | Malimbus malimbicus |  |
|
| Malimbe corun coch | Malimbus coronatus |  |
|
| Malimbe gyddfddu | Malimbus cassini |  |
|
| Malimbe pengoch | Malimbus rubricollis |  |
|
| Malimbe tingoch | Malimbus scutatus |  |
|
| Malimbe torgoch | Malimbus erythrogaster |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Malimbe Ibadan** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Sugnwr Williamson** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: sugnwyr Williamson) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Sphyrapicus thyroideus***; yr enw Saesneg arno yw *Williamson’s woodpecker*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. thyroideus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r sugnwr Williamson yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Folwen | Dryocopus javensis |  |
|
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Sugnwr Williamson** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Turtur emrallt gefnfrown** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: turturod emrallt cefnfrown) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Chalcophaps stephani***; yr enw Saesneg arno yw *Brown-backed emerald dove*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. stephani*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r turtur emrallt gefnfrown yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Colomen Seland Newydd | Hemiphaga novaeseelandiae |  |
|
| Colomen gribog | Ocyphaps lophotes |  |
|
| Dodo | Raphus cucullatus |  |
|
| Turtur | Streptopelia turtur |  |
|
| Turtur alarus | Streptopelia decipiens |  |
|
| Turtur dorchgoch | Streptopelia tranquebarica |  |
|
| Turtur dorchog | Streptopelia decaocto |  |
|
| Turtur dorchog Jafa | Streptopelia bitorquata |  |
|
| Turtur dorwridog | Streptopelia hypopyrrha |  |
|
| Turtur gynffonhir | Oena capensis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Turtur emrallt gefnfrown** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Aderyn haul hardd** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar haul hardd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Necterinia pulchella***; yr enw Saesneg arno yw *Beautiful sunbird*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: *Nectarinidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *N. pulchella*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Gall fwyta neithdar o fewn blodau, ac wrth ymestyn i'w gyrraedd, mae'n rwbio'n erbyn y paill ac yn ei gario i flodyn arall gan ei ffrwythloni.

Teulu
-----

Mae'r aderyn haul hardd yn perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: *Nectarinidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Aderyn haul Tacazze | Nectarinia tacazze |  |
|
| Aderyn haul bronborffor | Nectarinia purpureiventris |  |
|
| Aderyn haul eurgoch | Nectarinia kilimensis |  |
|
| Aderyn haul malachit | Nectarinia famosa |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Aderyn haul hardd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych mynydd cefnfrown** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion mynydd cefnfrown) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Zoothera mollissima***; yr enw Saesneg arno yw *Plain-backed mountain thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *Z. mollissima*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r brych mynydd cefnfrown yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych Aztec | Ridgwayia pinicola |  |
|
| Brych Cataponera | Cataponera turdoides |  |
|
| Brych amrywiol | Ixoreus naevius |  |
|
| Brych y goedwig | Hylocichla mustelina |  |
|
| Crec meini | Pinarornis plumosus |  |
|
| Crec morgrug Finsch | Stizorhina finschi |  |
|
| Crec morgrug gwinau | Stizorhina fraseri |  |
|
| Trydarwr bronddu | Chlamydochaera jefferyi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych mynydd cefnfrown** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Laurence Trimble yw ***Grim Justice*** a gyhoeddwyd yn 1916. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. 

 Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1916. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Intolerance* sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Laurence Trimble ar 15 Chwefror 1885 yn Robbinston, Maine a bu farw yn Woodland Hills ar 7 Chwefror 2013. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1910 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Laurence Trimble nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *A Cure for Pokeritis* |  | Unol Daleithiau America | 1912-01-01 |
| *A Red Cross Martyr* |  | Unol Daleithiau America | 1912-01-01 |
| *Auld Lang Syne* |  | Unol Daleithiau America | 1911-01-01 |
| *Auld Robin Gray* |  | Unol Daleithiau America | 1910-01-01 |
| *Brawn of the North* |  | Unol Daleithiau America | 1922-01-01 |
| *Daisy Doodad's Dial* |  | y Deyrnas Gyfunol | 1914-01-01 |
| *Everybody's Doing It* |  | Unol Daleithiau America | 1916-01-01 |
| Everybody's Sweetheart |  | Unol Daleithiau America | 1920-10-04 |
| *Far from the Madding Crowd* |  | y Deyrnas Gyfunol | 1915-01-01 |
| *Piccola Billy* |  | Unol Daleithiau America | 1911-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Palîla** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: palilaod) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Loxioides bailleui***; yr enw Saesneg arno yw *Palila*. Mae'n perthyn i deulu'r Mêl-gropwyr Hawaii (Lladin: *Drepanididae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *L. bailleui*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.

Teulu
-----

Mae'r palîla yn perthyn i deulu'r Mêl-gropwyr Hawaii (Lladin: *Drepanididae*) ac i deulu'r *Fringillidae* sef 'y Pincod'. Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Apapane | Himatione sanguinea |  |
|
| Caneri Principé | Crithagra rufobrunnea |  |
|
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |
|
| Llinos goch Blanford | Agraphospiza rubescens |  |
|
| Llinos goch Tibet | Carpodacus roborowskii |  |
|
| Llinos goch dywyll | Procarduelis nipalensis |  |
|
| Mêl-gropiwr copog | Palmeria dolei |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Palîla** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pucciniaceae* yw'r **Rhwd meddyges-ddu** (Lladin: ***Uromyces scrophulariae***; Saesneg: *Figwort Rust*). 'Y Gwir-Rydau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog y gair 'Rhwd' yw rhydau, gair sy'n cyfeirio at liw'r ffyngau yn y grwp yma. Mae'r teulu *Pucciniaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pucciniales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pucciniaceae
-------------------------------------

Mae gan **Rhwd meddyges-ddu** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Puccinia abnormis* | Puccinia abnormis |  |
|
| *Puccinia abramsii* | Puccinia abramsii |  |
|
| *Puccinia acroptili* | Puccinia acroptili |  |
|
| *Puccinia actaeae-elymi* | Puccinia actaeae-elymi |  |
|
| *Puccinia addita* | Puccinia addita |  |
|
| *Puccinia arundinacea ß epicaula* | Puccinia arundinacea ß epicaula |  |
|
| *Pucciniola argophyllae* | Pucciniola argophyllae |  |
|
| *Pucciniola atriplicis* | Pucciniola atriplicis |  |
|
| *Pucciniola aureus* | Pucciniola aureus |  |
|
| *Pucciniola limosellae* | Pucciniola limosellae |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Rhwd meddyges-ddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama am berson nodedig gan y cyfarwyddwr Matt Brown yw ***The Man Who Knew Infinity*** a gyhoeddwyd yn 2015. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Chennai, Coleg y Drindod a Caergrawnt a chafodd ei ffilmio yn Coleg y Drindod, Caergrawnt a London Charterhouse. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Matt Brown a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Coby Brown. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jeremy Irons, Stephen Fry, Dev Patel, Kevin McNally, Toby Jones, Jeremy Northam, Anthony Calf, Dhritiman Chatterjee, Enzo Cilenti, Arundathi Nag, Shazad Latif a Devika Bhise. Mae'r ffilm *The Man Who Knew Infinity* yn 109 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Black Mass* sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Larry Smith oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, *The Man Who Knew Infinity*, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Robert Kanigel a gyhoeddwyd yn 1991.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 63% (Rotten Tomatoes)
* 6.2/10 (Rotten Tomatoes)
* 56/100

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Matt Brown nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *Freud's Last Session* |  |  | 2023-01-01 |
| Ropewalk |  | Unol Daleithiau America | 2000-01-01 |
| The Man Who Knew Infinity |  | y Deyrnas Unedig | 2015-09-17 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 17 Awst 2016. iaith y gwaith neu'r enw: Saesneg.. .
2. 1 2  "The Man Who Knew Infinity". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 10 Hydref 2021.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cropiwr pen rhesog** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cropwyr pen rhesog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Lepidocolaptes souleyetii***; yr enw Saesneg arno yw *Streak-headed woodcreeper*. Mae'n perthyn i deulu'r Cropwyr (Lladin: *Dendrocolaptidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *L. souleyetii*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r cropiwr pen rhesog yn perthyn i deulu'r Cropwyr (Lladin: *Dendrocolaptidae*) sydd o bosib yn is-deulu'r Adar pobty.

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bochwen frown | Pseudocolaptes lawrencii |  |
|
| Bochwen resog | Pseudocolaptes boissonneautii |  |
|
| Casiolot coch | Pseudoseisura cristata |  |
|
| Cropiwr Zimmer | Dendroplex kienerii |  |
|
| Cropiwr coronog | Lepidocolaptes affinis |  |
|
| Cropiwr daear gyddfwyn | Upucerthia albigula |  |
|
| Cropiwr pen rhesog | Lepidocolaptes souleyetii |  |
|
| Cropiwr picoch | Hylexetastes perrotii |  |
|
| Cropiwr sythbig | Dendroplex picus |  |
|
| Rhedwr bach y paith | Ochetorhynchus phoenicurus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cropiwr pen rhesog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Eryr nadroedd y Congo** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: eryrod nadroedd y Congo) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Dryotriorchis spectabilis***; yr enw Saesneg arno yw *Congo serpent eagle*. Mae'n perthyn i deulu'r Eryr (Lladin: *Accipitridae*) sydd yn urdd y *Falconiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *D. spectabilis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r eryr nadroedd y Congo yn perthyn i deulu'r Eryr (Lladin: *Accipitridae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Accipiter atricapillus | Accipiter atricapillus |  |
|
| Gwalch Besra | Accipiter virgatus |  |
|
| Gwalch torwinau | Accipiter castanilius |  |
|
| Gwyddwalch coch | Erythrotriorchis radiatus |  |
|
| Gwyddwalch ysgwydd winau | Erythrotriorchis buergersi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Eryr nadroedd y Congo** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm fud (heb sain) am drosedd gan y cyfarwyddwr Sinclair Hill yw ***Expiation*** a gyhoeddwyd yn 1922. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Expiation*** ac fe’i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan E. Phillips Oppenheim. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw Ivy Close. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Häxan* sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Sinclair Hill ar 10 Mehefin 1894 yn Llundain a bu farw yn yr un ardal ar 13 Mawrth 1945.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Sinclair Hill nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *A Gentleman of Paris* |  | y Deyrnas Unedig | 1931-01-01 |
| A Woman Redeemed |  | y Deyrnas Unedig | 1927-01-01 |
| *Boadicea* |  | y Deyrnas Unedig | 1927-01-01 |
| Britannia of Billingsgate |  | y Deyrnas Unedig | 1933-01-01 |
| *Command Performance* |  | y Deyrnas Unedig | 1937-01-01 |
| Hyde Park Corner |  | y Deyrnas Unedig | 1935-01-01 |
| Midnight Menace |  | y Deyrnas Unedig | 1937-01-01 |
| *My Old Dutch* |  | y Deyrnas Unedig | 1934-01-01 |
| Sahara Love |  | y Deyrnas Unedig | 1926-01-01 |
| *The First Mrs. Fraser* |  | y Deyrnas Unedig | 1932-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Baltasar Kormákur yw ***Inhale*** a gyhoeddwyd yn 2010. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Inhale*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan James Newton Howard. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Diane Kruger, Rosanna Arquette, Vincent Perez, Sam Shepard, Dermot Mulroney, Walter Pérez, Jude Herrera, Jordi Mollà a David Selby. Mae'r ffilm *Inhale (ffilm o 2010)* yn 100 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 2.35:1. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Inception* sef ffilm wyddonias
llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. 
Golygwyd y ffilm gan Elísabet Ronaldsdóttir sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Baltasar Kormákur ar 27 Chwefror 1966 yn Reykjavík. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1992 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 38% (Rotten Tomatoes)
* 4.5/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Baltasar Kormákur nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 101 Reykjavík |  | Gwlad yr IâDenmarcNorwyFfraincyr Almaen | SaesnegIslandeg | 2000-01-01 |
| *Adrift* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2018-06-01 |
| *Beast* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2022-08-11 |
| Inhale |  | Unol Daleithiau America | SaesnegSbaeneg | 2010-01-01 |
| *Katla* |  | Gwlad yr Iâ | Islandeg |  |
| *King and Conqueror* |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg |  |
| Mýrin |  | Gwlad yr Iâyr AlmaenDenmarc | Islandeg | 2006-01-01 |
| Skroppið Til Himna |  | Unol Daleithiau AmericaGwlad yr Iâ | SaesnegIslandeg | 2005-01-01 |
| *Touch* |  | Gwlad yr Iâ | SaesnegJapanegIslandeg | 2024-07-12 |
| *Áfram Latibær!* |  |  |  | 1996-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.
3. 1 2  "Inhale". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 6 Hydref 2021.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cnocell resog America** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cnocellau rhesog America) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Picoides lignarius***; yr enw Saesneg arno yw *Striped woodpecker*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. lignarius*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r cnocell resog America yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Folwen | Dryocopus javensis |  |
|
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cnocell resog America** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Amason wynebfelyn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: amasoniaid wynebfelyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Amazona xanthops***; yr enw Saesneg arno yw *Yellow-faced amazon*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *A. xanthops*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r amason wynebfelyn yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Conwra eurbluog | Leptosittaca branickii |  |
|
| Macaw Spix | Cyanopsitta spixii |  |
|
| Macaw torgoch | Orthopsittaca manilatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Amason wynebfelyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Sisticola cefnfrown** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: sisticolau cefnfrown) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cisticola discolor***; yr enw Saesneg arno yw *Brown-backed cisticola*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. discolor*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r sisticola cefnfrown yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Babacs Tsieina | Babax lanceolatus |  |
|
| Minla cynffonwinau | Minla strigula |  |
|
| Preblyn gwybedog Chapin | Kupeornis chapini |  |
|
| Preblyn mynydd Kupe | Kupeornis gilberti |  |
|
| Sibia clustwyn | Heterophasia auricularis |  |
|
| Sibia corunddu | Heterophasia capistrata |  |
|
| Sibia cynffonhir | Heterophasia picaoides |  |
|
| Sibia hardd | Heterophasia pulchella |  |
|
| Sibia penddu | Heterophasia melanoleuca |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Sisticola cefnfrown** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Hygrophoraceae* yw'r **Cap cwyr oren** (Lladin: ***Hygrocybe aurantiosplendens***; Saesneg: *Orange Waxcap*). 'Y Capiau Cwyr' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r 'capiau cwyr' yn grwp adnabyddus iawn yng Nghymru, ac maent I'w cael yma (fel yng ngweddil Ewrop), fel arfer, ar feysydd o welltiroedd agored. Yng ngweddill y byd, maen nhw'n tyfu mewn coedwigoedd. Mae'r teulu *Hygrophoraceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Hygrophoraceae
---------------------------------------

Mae gan **Cap cwyr oren** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap cwyr chwerw | Hygrocybe mucronella |  |
|
| Cap cwyr coch | Hygrocybe coccinea |  |
|
| Cap cwyr rhuddgoch | Hygrocybe punicea |  |
|
| *Corella brasiliensis* | Corella brasiliensis |  |
|
| *Corella melvinii* | Corella melvinii |  |
|
| *Corella tomentosa* | Corella tomentosa |  |
|
| *Corella zahlbruckneri* | Corella zahlbruckneri |  |
|
| *Hygrocybe calyptriformis* | Hygrocybe calyptriformis |  |
|
| *Hygrocybe psittacina* | Hygrocybe psittacina |  |
|
| *Hygrocybe virginea* | Hygrocybe virginea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cap cwyr oren** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Crombec gwyrdd** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: crombecod gwyrddion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Sylvietta virens***; yr enw Saesneg arno yw *Green crombec*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. virens*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r crombec gwyrdd yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych-breblyn Puvel | Illadopsis puveli |  |
|
| Chwarddwr cribwyn | Garrulax leucolophus |  |
|
| Chwarddwr talcengoch | Garrulax rufifrons |  |
|
| Telor prysgwydd Aldabra | Nesillas aldabrana |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Crombec gwyrdd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Prinia brown bychan** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: priniaid brown bychain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Prinia rufescens***; yr enw Saesneg arno yw *Lesser brown prinia*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. rufescens*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r prinia brown bychan yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Corbreblyn Leyte | Micromacronus leytensis |  |
|
| Iwhina Fformosa | Yuhina brunneiceps |  |
|
| Iwhina genddu | Yuhina nigrimenta |  |
|
| Iwhina gwarwyn | Yuhina bakeri |  |
|
| Iwhina gyddfresog | Yuhina gularis |  |
|
| Iwhina mwstasiog | Yuhina flavicollis |  |
|
| Iwhina tinwinau | Yuhina occipitalis |  |
|
| Sibia Mynydd Langbian | Crocias langbianis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Prinia brown bychan** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Telor llwyd gyddfddu** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion llwyd gyddfddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Dendroica nigrescens***; yr enw Saesneg arno yw *Black-throated grey warbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: *Paruliadae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *D. nigrescens*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r telor llwyd gyddfddu yn perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: *Paruliadae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Telor Semper | Leucopeza semperi |  |
|
| Telor Swainson | Limnothlypis swainsonii |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Telor llwyd gyddfddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama am drosedd gan y cyfarwyddwr Richard Thorpe yw ***Escapade*** a gyhoeddwyd yn 1932. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Escapade*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Edward T. Lowe, Jr.. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Walter Long, Sally Blane, Jameson Thomas, Phillips Smalley, Anthony Bushell a Carmelita Geraghty. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1932. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Tarzan The Ape Man* ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
M.A. Anderson oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Richard Thorpe ar 24 Chwefror 1896 yn Hutchinson a bu farw yn Palm Springs ar 31 Hydref 1943. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr y Bwrdd Adolygu Cenedlaethol am y Ffilm Orau
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Richard Thorpe nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Athena* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1954-01-01 |
| *Barnacle Bill* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1941-01-01 |
| *Big Jack* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1950-01-01 |
| *Fast and Fearless* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1924-01-01 |
| *Follow the Boys* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1963-02-27 |
| *Forgotten* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1933-01-01 |
| *Quicker'n Lightnin'* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1925-01-01 |
| *That Funny Feeling* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1965-01-01 |
| *The Fatal Warning* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1929-01-01 |
| *The Sun Comes Up* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1950-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Polyporaceae* yw'r **Ysgwydd sinamwn** (Lladin: ***Hapalopilus nidulans***; Saesneg: *Cinnamon Bracket*). 'Yr Ysgwyddau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Fel yr ysgwydd, mae'r ffyngau yn y grwp yma'n llorweddol, yn tyfu allan ac ar draws o fonyn y goeden. Mae'r teulu *Polyporaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Polyporales.

Mae'r cemegolion o fewn y ffwng yma'n wenwynig. Disgrifiwyd ac enwyd y tacson yma'n wreiddiol gan y naturiaethwr Elias Magnus Fries.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop, Awstralia, Asia, Affrica a Gogledd America.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Polyporaceae
-------------------------------------

Mae gan **Ysgwydd sinamwn** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Tyromyces dacrydii* | Tyromyces dacrydii |  |
|
| *Tyromyces delectans* | Tyromyces delectans |  |
|
| *Tyromyces densiporus* | Tyromyces densiporus |  |
|
| *Tyromyces dentatus* | Tyromyces dentatus |  |
|
| *Tyromyces descendens* | Tyromyces descendens |  |
|
| *Tyromyces destructor* | Tyromyces destructor |  |
|
| *Tyromyces dianthicolor* | Tyromyces dianthicolor |  |
|
| *Tyromyces diffluens* | Tyromyces diffluens |  |
|
| *Tyromyces diffusus* | Tyromyces diffusus |  |
|
| *Tyromyces dissectus* | Tyromyces dissectus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Ysgwydd sinamwn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cropiwr y nant** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cropwyr y nant) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Lochmias nematura***; yr enw Saesneg arno yw *Sharp-tailed streamcreeper*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *L. nematura*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America a Gogledd America.

Teulu
-----

Mae'r cropiwr y nant yn perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bochwen resog | Pseudocolaptes boissonneautii |  |
|
| Casiolot coch | Pseudoseisura cristata |  |
|
| Crafwr dail cynffonddu | Sclerurus caudacutus |  |
|
| Crafwr dail gyddfgennog | Sclerurus guatemalensis |  |
|
| Crafwr dail gyddfgoch | Sclerurus mexicanus |  |
|
| Crafwr dail gyddflwyd | Sclerurus albigularis |  |
|
| Crafwr dail pigfyr | Sclerurus rufigularis |  |
|
| Crafwr dail tingoch | Sclerurus scansor |  |
|
| Cynffon adfach brydferth | Margarornis bellulus |  |
|
| Llostfain dulas | Synallaxis brachyura |  |
|
| Llostfain gyddfddu | Synallaxis castanea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cropiwr y nant** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Franz Antel yw ***Ein Tolles Früchtchen*** a gyhoeddwyd yn 1953. Fe'i cynhyrchwyd gan Heinrich Haas yn Awstria. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Karl Farkas a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Erwin Halletz. 

 Mae'r ffilm *Ein Tolles Früchtchen* yn 92 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1953. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Roman Holiday* sy’n ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. 
Hans Heinz Theyer oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Arnfried Heyne sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Franz Antel ar 28 Mehefin 1913 yn Fienna a bu farw yn yr un ardal ar 17 Rhagfyr 1988. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Romy
 * Addurn Aur am Wasanaeth dros Dinas Fienna
 * Athro Berufstitel

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Franz Antel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Das Ist Die Liebe Der Matrosen |  | Awstria | Almaeneg | 1962-01-01 |
| Das Wandern Ist Herrn Müllers Lust |  | yr AlmaenAwstria | Almaeneg | 1973-01-01 |
| Die Glocke Ruft |  | Awstria | Almaeneg | 1960-01-01 |
| Ein Tolles Früchtchen |  | Awstria | Almaeneg | 1953-01-01 |
| Frühstück Mit Dem Tod |  | yr AlmaenAwstria | Almaeneg | 1964-01-01 |
| Johann Strauß – Der König Ohne Krone |  | AwstriaGweriniaeth Ddemocrataidd yr Almaenyr Almaen | Saesneg | 1987-01-01 |
| Liebe Durch Die Hintertür |  | Awstriayr Almaen | Almaeneg | 1969-01-01 |
| Solang’ Die Sterne Glüh’n |  | Awstria | Almaeneg | 1958-01-01 |
| Yn Eisau: y Ferch Ddelfrydol |  | Awstria | Almaeneg | 1952-09-30 |
| *… und ewig knallen die Räuber* |  | Awstria | Almaeneg | 1962-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Tricholomataceae* yw'r **Boned ddrewllyd** (Lladin: ***Mycena olida***; Saesneg: *Rancid Bonnet*). 'Y Bonedau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Bathwyd y gair yn 1821 (Boletus, sef 'madarchen') gan Linnaeus. Mae'r teulu *Tricholomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop. 

Lliw sborau'r fadarchen hon yw gwyn.

 O ran siâp, disgrifir y capan, neu gap y fadarchen fel un cap conig.

 Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: tegyll.

 O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae
-----------------------------------------

Mae gan **Boned ddrewllyd** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Collybia daemonica* | Collybia daemonica |  |
|
| *Collybia dealbata* | Collybia dealbata |  |
|
| *Collybia deceptiva* | Collybia deceptiva |  |
|
| *Collybia declinis* | Collybia declinis |  |
|
| *Collybia dehiscens* | Collybia dehiscens |  |
|
| *Collybia delicata* | Collybia delicata |  |
|
| *Collybia delicatella* | Collybia delicatella |  |
|
| *Collybia demangei* | Collybia demangei |  |
|
| *Collybia dentata* | Collybia dentata |  |
|
| *Collybia denticulata* | Collybia denticulata |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Bonet ddrewllyd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*