Baner Gwer. Ddem. y Congo. Cymesuredd, 3:4)
Mae **baner Gweriniaeth Ddemocrataidd y Congo** (hefyd **Gweriniaeth Ddemocrataidd y Congo**) wedi gweld sawl dyluniad ers ennill annibyniaeth oddi ar Gwlad Belg yn 1960. Mabwysiadwyd cynllun y faner gyfredol ar 18 Chwefror 2006 ac mae'n addasiad ar faneri blaenorol sy'n cynnwys seren aur ar faes glas.

Ni ddylid drysu Gweriniaeth Ddemocrataidd Congo, sy'n gyn-drefedigaeth Belgaidd, gyda Gweriniaeth y Congo sy'n wlawriaeth cyn-drefedigaethol Ffrengig llai i'r gogledd oellewin o afon y Congo. Mae Baner Gweriniaeth y Congo yn wahanol, er fod gan y ddau linell lletraws, chwith waelod i dde uchaf ar eu baneri.

Dyluniad
--------

Milwyr Congo gyda'r faner wladwriaethol
Cyfeirir at gynllun y faner genedlaethol yng Nghyfansoddiad Gweriniaeth Ddemocrataidd y Congo, Erthygl 1 paragraff 2: "Ei arwyddlun yw'r faner las, ac wedi'i addurno â seren melyn yn y gornel uchaf chwith a band coch melyn fframiog yn croesi'n letraws."

Mae lliw glas yr awyr yn symbol o heddwch, mae'r streip coch yn cynrychioli gwaed y merthyron, mae'r lliw melyn yn arwydd o gyfoeth y wlad tra bod y seren melyn yn cyfeirio at wlad unedig yn addo dyfodol disglair.

Yn yr heraldiaeth, gellir disgrifio baner y DRC fel a ganlyn: Azure, gyda'r bar Gules wedi'i linio Neu, ynghyd â chanran dexter y prif seren gyda phum llec o'r un peth. Mae lliw glas y faner gyfredol yn oleuach na'r dyluniadau blaenorol.

Mae rhywun Erthygl 138 y cod cosb Congo yn ei gwneud yn drosedd i sarhau arwyddlun y wlad. Gellir deall y fraich hon fel unrhyw weithred, unrhyw weithred sy'n debygol o effeithio ar gyfanrwydd y faner neu i ddiraddio ei werth arwyddocâd a symbolaidd sy'n cynrychioli hunaniaeth ac undod cenedlaethol.

Hanes y Faner
-------------

Crëwyd baner cyntaf Congo ar ran Gymdeithas Ryngwladol Affricanaidd y Brenin Leopold II o Wlad Belg, a chynrychiolodd seren bum-bwynt yn ei ganolfan yn erbyn cefndir glas tywyll. Dyluniwyd y faner gan Henry Morton Stanley, ac mae'n cynrychioli golau gwareiddiad goleuo Affrica Ddu - eironig iawn a hiliol yw'r symboliaeth yma o gofio llywodraethiant annynol y Congo o dan teyrnasiad Leopold. Defnyddiwyd y faner hon ar gyfer y Wladwriaeth Rydd Congo, yna, wedi i monopoli Leopold o'r drefedigaeth ddod i ben oherwydd canfod gwirionedd y dulliau annynol o reoli, trosglwyddyd y tiriogaeth anferth i wladwriaeth Gwlad Belg a daeth y faner yn un ar gyer y Congo Belgaidd hyd nes annibyniaeth.

Enillodd Congo ei hannibyniaeth ar 30 Mehefin, 1960. Gydag hynny, newidiwyd y faner ychydig gan ychwanegu chwe seren eu at y faner, i gynrychioli'r chwe talaith a ffurfiodd Congo ar y pryd.

Yn 1963, yn dilyn Gwrthryfel Katanga, lle ceisiodd talaith Katanga yn ne'r wlad ddatgan annibyniaeth, ac yn dilyn coup d'etat y Cadfridog Mobutu, cafodd baner newydd ei fabwysiadu. Roedd y faner yma hefyd yn las, y tro hwn gyda seren melyn sengl yn y gornel chwith uchaf am band coch croesliniol ymylon melyn ar draws y llain o'r chwith isaf i'r dde uchaf. Fe'i haddaswyd ychydig yn 1966.

Yn 1971, newidiwyd y faner ynghyd ag enw'r wlad. Roedd baner Gweriniaeth Zaire yn gefndir gwyrdd ysgafn, gyda disg melyn yn y canol gyda darlun o law Affricanaidd yn cario torch fflam goch.

Ym 1997, gyda chwymp y gyfundrefn Cadfridog Mobutu, mabwysiadwyd baner gyntaf y cyfnod annibyniaeth unwaith eto - llain las, gyda 6 seren aur ar y mast ac un seren aur fawr yng nghanol y faner. Cadwyd y chwe seren wrth y mast, er bod, bellach, wyth talaith o fewn y wladwriaeth.

Yn 2005, gyda'r cyfansoddiad newydd nodwyd y bwriadu adfer y faner yn agos at ddyluniad 1966. Wedi mabwysiadu'r cyfansoddiad, dyma'r faner ddaeth yn swyddogol ar 18 Chwefror, 2006.

Hen Faneri GDdC
---------------

* 2:3  1877–19602:3  1877–1960
* 2:3  1960–19632:3  1960–1963
* 2:3  1963–19662:3  1963–1966
* 2:3  1966–19712:3  1966–1971
* 2:3  1971–19972:3  1971–1997
* 2:3  1997–20032:3  1997–2003
* 2:3  2003–20062:3  2003–2006

Baneri Mudiadau Rhyddid o'r Congo
---------------------------------

* 2:3  1960–1963 (Katanga)2:3  1960–1963 (Katanga)
* 2:3  1960–1961(De Kasai)2:3  1960–1961  
(De Kasai)

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  Archifwyd [Date missing], at www.vexilla-mundi.com Error: unknown archive URL

Dolenni allanol
---------------

* Baner Gwerinaieth Ddemocrataidd y Congo yn 'Flags of the World'

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

| gw • sg • goBaneri Affrica |
| --- |
|  |
| Gwladwriaethau sofranaidd | 

Yr Aifft1 **·** 
Algeria **·** 
Angola **·** 
Gweriniaeth Ddemocrataidd Congo **·** 
Benin **·** 
Botswana **·** 
Bwrcina Ffaso **·** 
Bwrwndi **·** 
Camerŵn **·** 
Cabo Verde **·** 
Gweriniaeth Canolbarth Affrica **·** 
Y Comoros **·** 
Gweriniaeth y Congo **·** 
Arfordir Ifori **·** 
De Affrica **·** 
De Swdan **·** 
Jibwti **·** 
Eritrea **·** 
Ethiopia **·** 
Gabon **·** 
Y Gambia **·** 
Ghana **·** 
Gini Gyhydeddol **·** 
Gini **·** 
Gini Bisaw **·** 
Eswatini **·** 
Cenia **·** 
Lesotho **·** 
Liberia **·** 
Libia **·** 
Madagasgar **·** 
Malawi **·** 
Mali **·** 
Mawritania **·** 
Mawrisiws **·** 
Moroco **·** 
Mosambic **·** 
Namibia **·** 
Niger **·** 
Nigeria **·** 
Rwanda **·** 
*Gweriniaeth Ddemocrataidd Arabaidd Sahrawi* **·** 
Sambia **·** 
São Tomé a Príncipe **·** 
Senegal **·** 
Seychelles **·** 
Sierra Leone **·** 
Simbabwe **·** 
Somalia **·** 
Swdan **·** 
Tansanïa **·** 
Tiwnisia **·** 
Togo **·** 
Tsiad **·** 
Wganda
 |
|  |
| Tiriogaethau dibynnol,ardaloedd ymreolaethol,a thiriogaethau eraill | 

*Azawad* **·** 
Ceuta2 **·** 
*Gorllewin Sahara* **·** 
Madeira3 **·** 
Mayotte4 **·** 
Melilla2 **·** 
Puntland **·** 
Réunion4 **·** 
Saint Helena, Ascension a Tristan da Cunha5 **·** 
Socotra6 **·** 
*Somaliland* **·** 
Yr Ynysoedd Dedwydd2 **·** 
Sansibar7
 |
|  |
| Dynodir gwlad anghydnabyddedig neu a gydnabyddir yn rhannol gan *lythrennau italig*.1 Gwlad drawsgyfandirol; gorynys Sinai yn Ne Orllewin Asia.  2 Cymunedau/Dinas ymreolaethol Sbaenaidd.  3 Rhanbarth ymreolaethol Portiwgalaidd.  4 Tiriogaeth dramor Ffrengig.  5 Tiriogaeth dramor Brydeinig.  6 Rhan o Yemen.  7 Rhan o Tanzania. |

 |