Actor llwyfan, ffilm-a-theledu Cymreig yw **Aneurin Barnard** (ganed 8 Mai 1987). Mae'n fwyaf adnabyddus am ei ran fel Davey yn *Hunky Dory*, Claude yn *The Truth About Emanuel*, Bobby Willis yn ffilm deledu *Cilla* a Rhisiart III yn *The White Queen*.

Bywyd cynnar
------------

Ganed Aneurin Barnard yn Nghwmogwr, Morgannwg Ganol yn fab i June, gweithiwr mewn ffatri a Terry Barnard, glöwr. Mae ganddo chwaer o'r enw Ceri. Mae'n gyn-ddisgybl o Ysgol Gyfun Llanhari a mae'n siarad Cymraeg. Fe serennodd yng nghyfres HTV Cymru, *Jacob's Ladder* pan oedd yn 11 a 12 mlwydd oed. Cafodd ei hyfforddi fel actor yn y Coleg Cerdd a Drama yng Nghaerdydd ar yr un pryd a Kimberley Nixon a Tom Cullen, gan raddio yn 2008. Mae hefyd yn ganwr sydd wedi recordio nifer o ganeuon Cymraeg.

Gyrfa
-----

Aneurin oedd yn chwarae Melchior, un o'r tri prif ran, yng nghast gwreiddiol cynhyrchiad Llundain o *Spring Awakening* a agorodd yn Chwefror 2009 yn theatr y Lyric, Hammersmith. Yn ddiweddarach fe drosglwyddodd y ddrama i Theatr Novello yn Mawrth 2009, gan redeg tan Mai 2009. Enillodd Barnard Wobr Laurence Olivier yn 2010 am yr actor gorau mewn sioe gerdd am ei ran.

Mae wedi ymddangos mewn rhannau gwadd yng nghyfresi teledu *Doctors*, *Casualty*, *Shameless*, *Y Pris* a *Jacob's Ladder*. Mae wedi ymddangos mewn nifer o ffilmiau byr ar deledu yn cynnwys *The Big Day*, *Night on the Tiles* a *Owl Creek Bridge* - a enillodd BAFTA Cymru.

Mae ei waith theatr yng Nghymru yn cynnwys chwarae Don Lockwood yn y sioe gerdd *Singin' in the Rain* ar gyfer Theatr Ieuenctid Penybont-ar-ogwr a *Il Miracolo* ar gyfer Elan Wales. Tra'n astudio yn yr ysgol ddrama, ymddangosodd mewn cynyrchiadau o *The Caucasian Chalk Circle*, *Hobson’s Choice*, *The Importance of Being Earnest* a *West Side Story*, lle roedd yn chwarae Tony. Roedd hefyd yn rhan o gynhyrchiad radio o *Under Milk Wood*.

Ymddangosodd Barnard yn *Ironclad*, ffilm wedi ei osod yn 1215 oedd yn dangos cefndir arwyddo y Magna Carta gan y Brenin John a'r gwrthryfel gan ei farwniaid. Serennodd hefyd yn ffilm gerddorol annibynnol *Hunky Dory* ochr yn ochr â Minnie Driver yn 2011. Mae'r ffilm yn cymryd lle yn 1976 yn ystod yr haf poethaf ers i gofnodion ddechrau, ac yn cynnwys caneuon o'r cyfnod fel *Life on Mars* gan David Bowie a *Love Reign O'er Me* gan The Who.

Yn Ionawr 2012 serennodd fel y ffotograffydd David Bailey yn y ffilm deledu *We'll Take Manhattan* wrth ochr Karen Gillan. Ymddangosodd hefyd yn y ffilm arswydd *Elfie Hopkins* wrth ochr Jaime Winstone. Fe'i ystyriwyd ar gyfer rhan Jack yn y ffilm *Jack the Giant Slayer* yn 2013 ond fe aeth y rhan i Nicholas Hoult.

Fe ymddangosodd Barnard mewn prif rhan yn *Guinea Pigs* gan Vertigo Films, hefyd gyda'r enw *The Facility*, ffilm arswyd, atmosfferig ar gyllid isel am wirfoddolwyr yn ymladd am ei bywyd ar ôl i brawf clinigol fynd o'i le. Roedd y ffilm hefyd yn serennu Alex Reid, Chris Larkin, Nia Roberts, Oliver Coleman, Skye Lourie, Jack Doolan a Amit Shah. Yn ddiweddarach yn 2012 fe serennodd yn y ffilm arswyd-gyffro *Citadel*.

Rhwng Ebrill a Mehefin 2012 fe ffilmiodd y ffilm antur ffantasi *The Adventurer: The Curse of the Midas Box* yn ardal De-Orllewin Lloegr, gan chwarae'r prif ran o Mariah Mundi. Fe ddaeth y ffilm allan yn 2013. Fe ymddangosodd hefyd yn *Trap for Cinderella* (2013) a gyfarwyddwyd gan Iain Softley, ffilm wedi ei seilio ar lyfr Sébastien Japrisot a fe bortreadodd y cymeriad Claude yn nrama gyffro *The Truth About Emanuel* gan Francesca Gregorini.

Fe bortreadodd Barnard Rhisiart III, brenin Lloegr yn y gyfres deledu *The White Queen* ar BBC One. Fe ymddangosodd fel John Trenchard yn addasiad dau-ran o *Moonfleet* a ffilmiwyd yn Iwerddon a ddarlledwyd ar Sky1 yn Rhagfyr 2013.

Yn 2014, roedd Barnard yn gweithio ar ei ran fel Charles Knight yn y ffilm wyddonias *Grotesque* wrth ochr Nicholas Hoult, Alex Reid, Ivan Dorschner a Allen Leech. Mi fydd yn ymddangos yn y ffilm *The Devil's Harvest*. Fe wnaeth hefyd chwarae rhan Bobby Willis, y rheolwr cerddoriaeth o Lerpwl a gŵr Cilla Black wrth ochr Sheridan Smith yn nghyfres ddrama tri rhan *Cilla* ar ITV, oedd yn edrych ar fywyd cynnar Cilla Black a sut ddaeth i enwogrwydd.

Yn 2015 serennodd fel Boris Drubetskoy yn addasiad teledu Andrew Davies o *War and Peace* gan Leo Tolstoy a ddarlledwyd ar BBC One.

Ym mis Mai 2021, ymddangosodd yn y gyfres ddrama *The Pact* ar BBC One, stori gyffro wedi ei leoli mewn bragdy yng Nghymru.

Ffilmyddiaeth
-------------

### Ffilm

| Blwyddyn | Teitl | Rhan | Nodiadau |
| --- | --- | --- | --- |
| 2007 | *Owl Creek Bridge* | Damien | Ffilm fer |
| 2011 | *Elsewhere* | Nick | Ffilm fer |
| 2011 | *Ironclad* | Guy the Squire |  |
| 2011 | *Powder* | Miguel |  |
| 2011 | *Queen of Hearts* | Bad Knight | Ffilm fer |
| 2011 | *Hunky Dory* | Davey |  |
| 2012 | *Citadel* | Tommy |  |
| 2012 | *Elfie Hopkins* | Dylan Parker |  |
| 2012 | *The Facility* | Adam |  |
| 2013 | *The Truth About Emanuel* | Claude |  |
| 2013 | *Trap for Cinderella* | Jake |  |
| 2013 | *Mary Queen of Scots* | Darnley |  |
| 2014 | *The Adventurer: The Curse of the Midas Box* | Mariah Mundi |  |
| 2014 | *The Devil's Harvest* | Mykola |  |
| 2015 | *Legend* | David Bailey |  |
|

### Teledu

| Blwyddyn | Teitl | Rhan | Nodiadau |
| --- | --- | --- | --- |
| 2003 | *Jacob's Ladder* | Young Jonathan |  |
| 2007 | *Y Pris* | Tupac |  |
| 2008 | *Casualty* | Damien | 1 pennod: "Hurt" |
| 2009 | *Doctors* | Chas Murdoch | 1 pennod: "Filmflam Thank You Man" |
| 2012 | *We'll Take Manhattan* | David Bailey | Ffilm deledu |
| 2013 | *The White Queen* | Richard, Duke of Gloucester, later King Richard III | Cyfres deledu fer10 pennod |
| 2013 | *Agatha Christie's Marple* | Robbie Hayman | 1 pennod: "Endless Night" |
| 2013 | *Moonfleet* | John Trenchard | Cyfres deledu fer |
| 2014 | *Under Milk Wood* | Drowned | Ffilm deleduRhan lleisiol |
| 2014 | *Cilla* | Bobby Willis | Cyfres deledu fer3 pennod |
| 2015 | *The Scandalous Lady W* | Captain George Bisset | Ffilm deledu |
| 2015 | *Killing Jesus* | James, mab Zebedee | Cyfres deledu fer |
| 2016 | *War and Peace* | Boris | Cyfres deledu fer BBC |
| 2016 | *Thirteen* | Tim Hobson | Cyfres deledu |
| 2017 | *SS-GB* | PC Jimmy Dunn | Cyfres ddrama fer BBC |
| 2019 |  *Sherwood* | Gisbourne | Rhan lleisiol |
| *Midsomer Murders* | Freddie Lamb | 1 Pennod: "With Baited Breath" |
| 2020 | *Barkskins* | Hamish Goames | Cyfres deledu |
| 2021 | *The Pact* | Jack Evans | Cyfres ddrama fer BBC |

Gwobrau ac enwebiadau
---------------------

| Blwyddyn | Gwobr | Categori | Gwaith | Canlyniad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 2012 | Puchon International Fantastic Film Festival | Actor Gorau | *Citadel* | Enillodd |
| 2013 | Ashland Independent Film Festival | Ensemble Actio Gorau: Nodwedd Rhannwyd gyda Jessica Biel, Alfred Molina, Frances O'Connor, Jimmi Simpson, a Kaya Scodelario  | *The Truth About Emanuel* | Enillodd |
|

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑
2. 1 2
3. ↑
4. ↑  Mark Shenton (25 October 2008). "Initial Casting Announced for London Premiere of Tony-Winning Spring Awakening". Playbill. Cyrchwyd 2009-03-19.
5. ↑  Paul Levy (6 Mawrth 2009). "'Spring Awakening' Is No Garden Variety High-School Musical". Wall Street Journal. Cyrchwyd 2009-03-19.
6. ↑   Gwobrau Olivier yn dod i Gymru. Golwg360 (22 Mawrth 2010).
7. ↑  "Aneurin Barnard secures film deal". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2009-09-23. Cyrchwyd 2016-01-09.
8. ↑  Profile of Aneurin Barnard in South Wales Echo, Mawrth 2009
9. ↑  "copi archif". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2003-12-02. Cyrchwyd 2021-02-19.
10. ↑  Interview with Aneurin Barnard and other member cast of SPRING AWAKENING todoMUSICALES.com
11. ↑  Kit, Borys (2010-11-30). "EXCLUSIVE: Bryan Singer Lining up Actors to Test for 'Jack the Giant Killer'". *The Hollywood Reporter*. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2011-03-03. Cyrchwyd 2011-03-02.
12. ↑  Vertigo, NFTS start shoot for Guinea Pigs
13. ↑  Adam Dawtrey (11 April 2012).. Variety Article. Adalwyd 30 Gorffennaf 2012.
14. ↑  "BBC - Filming begins on epic adaptation of War and Peace for BBC One - Media Centre". *www.bbc.co.uk*. Cyrchwyd 2016-01-06.
15. ↑   Meet the cast of BBC One drama The Pact. Radio Times (17 Mai 2021).

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* WorldCat
* VIAF: 179739811
* LCCN: no2011120133
* ISNI: 0000 0004 2661 2099
* GND: 111368223X
* SUDOC: 188622071
* BNF: cb16737348b (data)
* NKC: xx0231938
* BNE: XX5874340

 |