Cyhoeddwr llyfrau ac awdur oedd **Roger Pryse Boore** (28 Medi 1938 – 30 Gorffennaf 2021). Mae'n fwyaf adnabyddus am sefydlu Gwasg y Dref Wen gyda'i wraig Anne yn 1969, gyda'r nod yn bennaf o gyhoeddi llyfrau Cymraeg o safon uchel i blant. Roedd hefyd yn awdur llyfrau teithio Cymraeg.

Bywyd cynnar
------------

Ganed yng Nghaerdydd yn 1938, ond magwyd yn Leamington Spa, Warwickshire, Lloegr. Addysgwyd yn Ysgol Warwick a Choleg Iesu, Rhydychen. Enillodd radd yn y Clasuron ("Literae Humaniores") yn Rhydychen yn 1961 a PhD mewn Hanes ym Mhrifysgol Cymru Abertawe yn 2005. Aeth ymlaen i fod yn gyfrifydd siartredig. Dysgodd Gymraeg ar ôl i’w deulu golli’r iaith.

Gyrfa
-----

Ef a’i wraig Anne a sefydlodd Wasg y Dref Wen, Caerdydd, yn 1969-70, gyda phwyslais ar lyfrau Cymraeg i blant, gan ddechrau â rhai lliwgar storïol ac ehangu i lyfrau addysgol, llyfrau dwyieithog ac eraill. Ymhlith y llaweroedd o gyhoeddiadau’r wasg dan ei reolaeth roedd *Llyfr Hwiangerddi y Dref Wen*, *Y Geiriadur Lliwgar*, a'r cyfresi "Storïau Hanes Cymru" ac "O’r Dechrau i’r Diwedd" (am grefyddau). Trosodd Roger Boore nifer o lyfrau plant i’r Gymraeg o amryw ieithoedd, yn cynnwys cyfrolau gwreiddiol *Asterix* a *Tintin* a'r clasur *Y Teigr a Ddaeth i De*.

Yn 1997 dyfarnwyd iddo Dlws Mary Vaughan Jones am ei "gyfraniad nodedig i faes llyfrau plant yng Nghymru dros gyfnod o flynyddoedd" ac yn 2016 derbyniwyd yn aelod o Orsedd y Beirdd, Wisg Las, am ei "wasanaeth i’r genedl".

Enillodd Roger Boore gystadleuaeth y stori fer yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Bangor a'r cylch 1971 a’r Fedal Ryddiaith yn Eisteddfod Pantyfedwen 1972. Yn ogystal â’i drosiadau, cyhoeddodd un casgliad o straeon byrion, un nofel i blant a chyfres arloesol o bum llyfr taith.

Bywyd personol
--------------

Roedd yn briod ag Anne a cawsant tri mab, Gwilym, Rhys ag Alun. Yn dilyn ei ymddeoliad yn 1999, ei blant oedd yn rhedeg y wasg.

Llyfryddiaeth i blant
---------------------

* *Hoff Hwiangerddi* (2001)
* *Y Bachgen Gwyllt* (nofel, 1995). Caerdydd, Dref Wen. ISBN 1-85596-186-5

Llyfryddiaeth i oedolion
------------------------

* *Taith i Rufain* (2018). Caerdydd, Dref Wen. ISBN 978-1-78423-079-1
* *Taith trwy Dde Sbaen* (2012). Caerdydd, Dref Wen. ISBN 978-1-85596-952-0
* *Glas y Sierra: Taith trwy ddwyrain Sbaen* (2010). Caerdydd, Dref Wen. ISBN 978-1-85596-895-0
* *Marchogion Crwydrol: Taith trwy berfeddwlad Sbaen* (2010).Caerdydd, Dref Wen. ISBN 978-1-85596-857-8
* *Taith i Awstralia* (2008). Caerdydd, Dref Wen. ISBN 978-1-85596-816-5
* *Llyfrau Plant mewn Ieithoedd Lleiafrifol* (1978). Caerdydd, Dref Wen
* *Ymerodraeth y Cymry* (straeon byrion, 1973). Caerdydd, Dref Wen

Gwobrau ac Anrhydeddau
----------------------

* Cystadleuaeth stori fer Eisteddfod Genedlaethol Cymru Bangor, 1971
* Y Fedal Ryddiaith, Eisteddfod Pantyfedwen 1972
* Tlws Mary Vaughan Jones 1997

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Adnabod Awdur: Roger Boore". *Llais Llên, BBC Cymru*. 2008-12-11. Cyrchwyd 2008-12-11.
2. 1 2  "Cyhoeddwr sydd am addasu'r llyfrau gorau ar gyfer plant Cymru". *Y Cymro*. 1970-09-30.
3. ↑  Creber, Paul (1973-11-22). "One-man band with a critic. aged five". *The Western Mail*.
4. 1 2  Griffiths, Gwyn (1997-07-02). "Dod â goreuon byd i blant Cymru". *Y Cymro*.
5. ↑  Shankland, Liz (1993-03-24). "Family affairs". *Family Life, The Western Mail*.
6. ↑  Basini, Mario (1997-10-04). "Hard going in the tough world of publishing". *The Western Mail*.
7. ↑  "Cymru "yn dod yn fyw"". *Golwg*. 4-8-2016.
8. ↑  "Anrhydeddau'r Orsedd 2016 / Gorsedd Honours for 2016". *Anrhydeddau'r Orsedd 2016 / Gorsedd Honours for 2016*. 2016-05-06. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2019-08-21.

Dolen allanol
-------------

* Teithlyfrau Cymraeg arloesol / Pioneering Welsh travel books