Cyfarwyddwr ffilm Americanaidd o dras Rwsiaidd oedd **Lewis Milestone** (Lev Milstein; 30 Medi 1895 – 25 Medi 1980).

Ganed Lev Milstein yn Kishinyov, Ymerodraeth Rwsia (bellach Chişinău, Moldofa). Ymfudodd i Unol Daleithiau America ym 1913, ac yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf, gweithiodd yn isgyfarwyddwr ar gyfer ffilmiau hyfforddiant i Fyddin yr Unol Daleithiau. Byddai'n newid ei enw i Lewis Milestone ac yn derbyn dinasyddiaeth Americanaidd ym 1919. Cychwynnodd ar ei yrfa yn Hollywood ym 1920 gan weithio i'r cyfarwyddwr Henry King. Y llun gyntaf a gyfarwyddwyd gan Milestone oedd *Seven Sinners* (1925), ffilm gomedi a gynhyrchwyd gan Howard Hughes i stiwdio Warner Bros. Enillodd Wobr yr Academi am y Cyfarwyddwr Gorau o Ffilm Gomedi (a oedd ar y pryd yn gategori ar wahân i'r Cyfarwyddwr Gorau o Ffilm Ddrama) am *Two Arabian Knights* (1927), a oedd yn serennu William Boyd, Mary Astor, a Louis Wolheim.

Derbyniodd glod mawr am ei ffilm ryfel epig, *All Quiet on the Western Front* (1930), addasiad o'r nofel *Im Westen nichts Neues* gan Erich Maria Remarque am y Rhyfel Byd Cyntaf. Enillodd y ffilm hon Wobr yr Academi am y Llun Orau yn ogystal â Gwobr am y Cyfarwyddwr Gorau i Milestone. Ffilm wahanol iawn, ond eto yn llwyddiannus, oedd ei lun nesaf, *The Front Page* (1931), addasiad o gomedi Broadway gan Ben Hecht a Charles MacArthur. Ystyrir y ffilm honno yn un o ffarsiau gwychaf oes glasurol Hollywood, a chafodd y cyfarwyddwr ei enwebu eto, ac am y tro olaf, am Wobr yr Academi, gan golli i Norman Taurog. Bu ei ffilm nesaf, *Rain* (1932) – addasiad o stori fer gan W. Somerset Maugham ac yn serennu Joan Crawford – yn fethiant ariannol, ac yn nodi dechrau cyfnod ansicr yn ei yrfa. Dychwelodd i lwyddiant gyda'r sioe gerdd *Anything Goes* (yn serennu Bing Crosby ac Ethel Merman) a'r ffilm antur *The General Died at Dawn* (gyda Gary Cooper) ym 1936. Cyfarwyddodd addasiad llenyddol poblogaidd arall, *Of Mice and Men* (1939), o'r nofel fer gan John Steinbeck, gyda Lon Chaney, Jr. a Burgess Meredith yn portreadu'r prif gymeriadau.

Yn ystod yr Ail Ryfel Byd, gweithiodd Milestone ar sawl ffilm ryfel gyda'r Almaen Natsïaidd ac Ymerodraeth Japan yn rhan y gelyn. Wedi'r rhyfel, rhodd gynnig ar ei *film noir* gyntaf, *The Strange Love of Martha Ivers* (1946) gyda Barbara Stanwyck. Addasodd un arall o lyfrau Steinbeck, *The Red Pony*, ym 1949, gyda'r actorion Myrna Loy a Robert Mitchum a cherddoriaeth gan y cyfansoddwr Aaron Copland. Cyfarwyddodd ffilm ryfel arall o nod, *Halls of Montezuma* (1950), am griw o fôr-filwyr Americanaidd (gan gynnwys Richard Widmark, Jack Palance, a Karl Malden) yn brwydro'n erbyn y Japaneaid ar ynys yn y Cefnfor Tawel.

Yn ystod y 1950au, cafodd ei amau o fod yn gomiwnydd, a bu'n anodd iddo gael gwaith gyda'r stiwdios mawr yn Hollywood. Ar ôl cyfnod o weithio i gynyrchiadau tramor ac yn y diwydiant teledu, dychwelodd Milestone i Hollywood gyda *Pork Chop Hill* (1959), llun am Ryfel Corea gyda Gregory Peck, Rip Torn, a George Peppard. Cafodd lwyddiant hefyd gyda'r ffilm gomedi *Ocean's 11* (1960) a oedd yn serennu difyrwyr y "Rat Pack"—Frank Sinatra, Dean Martin, Sammy Davis, Jr. Peter Lawford, a Joey Bishop—yn ogystal â nifer o sêr eraill y cyfnod. Ei lun olaf oedd y ffilm hanesyddol epig *Mutiny on the Bounty* (1962), gyda Marlon Brando yn portreadu Fletcher Christian. Bu farw Lewis Milestone yn Los Angeles, Califfornia, yn 84 oed.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  (Saesneg) "Milestone, Lewis" yn *International Dictionary of Films and Filmmakers*. Adalwyd ar wefan Encyclopedia.com ar 9 Rhagfyr 2021.
2. 1 2  (Saesneg) Lewis Milestone. *Encyclopædia Britannica*. Adalwyd ar 9 Rhagfyr 2021.

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* WorldCat
* VIAF: 5146699
* LCCN: n81032812
* ISNI: 0000 0001 2118 8557
* GND: 119048639
* SUDOC: 084287012
* BNF: cb14413795s (data)
* NLA: 35812668
* NKC: xx0095201
* The SBN id PALV017620 is not valid.
* BNE: XX1278767
* CiNii: DA10545187

 |