Roedd  **John Henry Scourfield**  (30 Ionawr 1808 – 3 Mehefin 1876) yn wleidydd Ceidwadol Cymreig ac yn Aelod Seneddol dros etholaethau Hwlffordd a Sir Benfro.

Bywyd Personol
--------------

Ganwyd **John Henry Phillips** yn Clifton, Bryste yn fab i'r Cyrnol Owen Philips o Williamstown ger Hwlffordd ac Ann Elizabeth (née Scourfield) merch Henry Scourfield o blas y Môt. Ym 1862 etifeddodd John Henry ystâd y Môt trwy amodau ewyllys ei ewyrth William Henry Scourfield (a fu farw ym 1843) un o'r amod oedd ei fod yn mabwysiadu'r cyfenw Scourfield 
Cafodd ei addysgu yn Harrow a Choleg Oriel, Rhydychen lle graddiodd BA (3ydd dosbarth) yn y clasuron ym 1828 ac MA ym 1832.

Ym 1845 priododd a Augusta merch John Lort Phillips a chwaer George Lort Phillips AS Sir Benfro 1861 i 1866; bu iddynt dau blentyn.

Criced
------

Bu Scourfield yn gricedwr gyda statws bonheddwr gan chware i Glwb Criced Marylebone (MCC) gan chwarae ei gêm dosbarth cyntaf gyntaf ym 1830

Gyrfa
-----

Prif waith Scourfield oedd bod yn fonheddwr, tirfeddiannwr a landlord. Rhan o swyddogaeth ddisgwyliedig gŵr fonheddig oedd llenwi swyddi cyhoeddus. Bu Scoufield yn ynad heddwch ac yn aelod o'r llysoedd chwarter gan wasanaethu fel cadeirydd y llysoedd chwarter am gyfnod maith. Bu'n Siryf Sir Benfro ym 1833 a fu'n Arglwydd Raglaw Hwlffordd o 1857 hyd ei farwolaeth. Roedd yn ymddiriedolwr Banc Cynilo Sir Benfro a Chlafdy Hwlffordd ac yn gefnogwr nifer o elusennau ac achosion da

Gyrfa Wleidyddol
----------------

Wedi dyrchafiad Richard Bulkeley Philipps Philipps, AS Hwlffordd i'r bendefigaeth fel Arglwydd Aberdaugleddau, disgwyliwyd i Scourfield i gynnig ei enw fel yr ymgeisydd Rhyddfrydol i'w olynu, ond enwebwyd John Evans arweinydd y bar yn neheubarth Cymru fel yr ymgeisydd; cafodd Evans ei ethol yn ddiwrthwynebiad. Yn etholiad cyffredinol 1852 safodd Scourfield yn erbyn Evans ar ran y Ceidwadwyr gan gipio'r sedd dros yr achos Ceidwadol. Parhaodd i gynrychioli’r sedd hyd etholiad cyffredinol 1868 pan benderfynodd sefyll dros sedd Sir Benfro. Bu'n cynrychioli'r sir hyd ei farwolaeth.

Cafodd ei greu yn farwnig ar 18 Chwefror, 1876.

Llyfryddiaeth
-------------

Cyhoeddodd Scourfield nifer o lyfrau o farddoniaeth ysgafn:

* Dies Landoveriensis, c. 1847, yn dychanu Coleg Llanymddyfri a oedd ar fin agor.
* Lyrics and Philippics, Argraffiad preifat 1859 Argraffiad cyhoeddus gan G. Norman (Covent Garden) 1864
* The Grand Serio-Comic Opera of Lord Bateman and his Sophia, 1863
* Mayor's Tale: A Tragic and a Diabolic Opera. (dim dyddiad)

Marwolaeth
----------

Bu farw yn Llundain a rhoddwyd ei weddillion i orwedd yng nghladdgell y teulu yn Eglwys Burton, Sir Benfro. Olwynwyd o i'r farwniaeth can ei fab Owen.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Nicholas, Thomas, 1820- *Annals and antiquities of the counties and county families of Wales...* Cyf 2 T 460. (fersiwn ar-lein )
2. ↑  Cricket Archive John Henry Phillips  adalwyd 27 Mehefin 2015
3. 1 2  Tenby Observer 8 Mehefin 1876 *Sir JH Scourfield Bart MP*  adalwyd 27 Mehefin 2015
4. ↑  Merthyr Telegraph 4 Chwefror 1876 *New Baronets*  adalwyd 27 Mehefin 2015
5. ↑  Y Bywgraffiadur *SCOURFIELD, neu PHILIPPS, Syr JOHN HENRY*  adalwyd 27 Mehefin 2015

| Senedd y Deyrnas Unedig |
| --- |
|
| Rhagflaenydd:**John Evans** | **Aelod Seneddol Hwlffordd**1852 – 1868 | Olynydd:**William Edwardes** |
|
| Rhagflaenydd:**James Bevan Bowen** | **Aelod Seneddol Sir Benfro**1868 – 1876 | Olynydd:**James Bevan Bowen** |

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* WorldCat
* YBC: Y Bywgraffiadur Cymreig
* VIAF: 34032393
* LCCN: no94004530
* ISNI: 0000 0000 4352 4964
* GND: 1056938587

 |