recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr A. W. Sandberg yw ***Yr Olion Traed Cyfrin*** a gyhoeddwyd yn 1918. Fe'i cynhyrchwyd yn Nenmarc; y cwmni cynhyrchu oedd Nordisk Film. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan A. W. Sandberg. Dosbarthwyd y ffilm gan Nordisk Film.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Carl Brisson, Henny Lauritzen, Peter Nielsen, Anton de Verdier, Charles Willumsen, Else Frölich, Ulla Nielsen a Lizzie Ruge. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1918. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Shoulder Arms* sef ffilm fud a chomedi o Unol Daleithiau America a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. Hellwig F. Rimmen oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm A W Sandberg ar 22 Mai 1887 yn Viborg a bu farw yn Bad Nauheim ar 1 Gorffennaf 2001.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd A. W. Sandberg nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddogfen am berson nodedig gan y cyfarwyddwr Steve Loveridge yw ***Matangi/Maya/M.I.A.*** a gyhoeddwyd yn 2018. Fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America, Y Deyrnas Gyfunol a Sri Lanca. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a Tamileg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Dhani Harrison a Paul Hicks.

Y prif actor yn y ffilm hon yw M.I.A. Mae'r ffilm yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Guilty* sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 90% (Rotten Tomatoes)
* 7.5/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Steve Loveridge nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑ . dyddiad cyrchiad: 28 Mehefin 2018.
2. ↑  Iaith wreiddiol:. dyddiad cyrchiad: 28 Mehefin 2018.. dyddiad cyrchiad: 28 Mehefin 2018.
3. 1 2  "Matangi/Maya/M.I.A." *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 10 Hydref 2021.
Ffilm ffuglen arswyd gan y cyfarwyddwr Renato Polselli yw ***La Verità Secondo Satana*** a gyhoeddwyd yn 1972. Fe'i cynhyrchwyd gan Renato Polselli yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Renato Polselli. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Stefano Oppedisano, Lorenzo Piani, Sergio Ammirata, Isarco Ravaioli a Rita Calderoni. Mae'r ffilm *La Verità Secondo Satana* yn 85 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1972. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Godfather* sef ffilm am gangstyrs Americanaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Golygwyd y ffilm gan Otello Colangeli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Renato Polselli ar 24 Chwefror 1922 yn Arce a bu farw yn Rhufain ar 4 Awst 1995.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Renato Polselli nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 15 Ebrill 2016.
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Aage Rais-Nordentoft, Anders Gustafsson a Mikala Krogh yw ***Showdanser*** a gyhoeddwyd yn 2002. Fe'i cynhyrchwyd yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Aage Rais-Nordentoft. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anders Gustafsson a Stephania Potalivo. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Harry Potter and the Chamber of Secrets* sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Aage Rais-Nordentoft oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Lars Juul Jensen a Kasper Birch sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Aage Rais-Nordentoft ar 31 Mawrth 1969 yn Aarhus.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Aage Rais-Nordentoft nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Enzo Di Gianni yw ***American Secret Service*** a gyhoeddwyd yn 1968. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Enzo Di Gianni a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Franco Pisano. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jenny Lewis, Mario Carotenuto, Dalida, Franco Franchi, Carlo Giuffré, Ciccio Ingrassia a Jacques Sernas. Mae'r ffilm *American Secret Service* yn 95 munud o hyd. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1968. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *2001: A Space Odyssey* sef ffilm wyddonias gan Stanley Kubrick. 
Alvaro Mancori oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Enzo Di Gianni ar 26 Mehefin 1908 yn Napoli a bu farw yn Rhufain ar 17 Mawrth 1992.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Enzo Di Gianni nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Aage Brandt yw ***Den moderne Messalina*** a gyhoeddwyd yn 1914. Fe'i cynhyrchwyd yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Aage Brandt. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Elith Pio, Jon Iversen, Lilly Jansen, Henry Knudsen, Anna Müller, Bruno Tyron, Luzzy Werren, Arnold Petersen, Emma Christiansen, Emilius Lindgreen, Hans Kayrød, Ellen Lumbye, Ingeborg Bitter, Elith Petersen, August Ballin, Kirstine Kilian, Katherine Wulff, Johannes Darning, Ejnar Nathansen, Poul Aars, Fausta Walløe a Poul Prahl. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1914. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Cabiria* sef ffilm epig am ryfel o’r Eidal gan Giovanni Pastrone.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Aage Brandt ar 13 Tachwedd 1884 yn Copenhagen.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Aage Brandt nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. dyddiad cyrchiad: 12 Ebrill 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 12 Ebrill 2016.
Ardaloedd lle siaredid Hen Norseg ac ieithoedd cysylltiedig yn nechrau'r 10g:
     **Tafodiaith Hen Norseg y gorllewin**
     **Tafodiaith Hen Norseg y dwyrain**
     **Hen Gutlandeg**
     Hen Saesneg
     Gotheg y Crimea
     Ieithoedd Germanaidd eraill chanddynt rywfaint o gyd-eglurder ag Hen Norseg 
Iaith Germanaidd gogleddol yw **Hen Norseg** a siaredid yn Llychlyn a gwladfeydd y Llychlynwyr ar draws arfordiroedd gogledd Ewrop, Ynysoedd Prydain ac Iwerddon, ac ar lannau afonydd dwyrain Ewrop o'r 8g i ganol y 14g. Dyma iaith lenyddol y sagâu a genid yng Ngwlad yr Iâ, a thraddodiadau hengerdd y skald a'r eda.

Trawsnewidiodd Cyn-Norseg yn Hen Norseg erbyn y 8g. Arhosai Hen Norseg yn hynod o sefydlog yn y cyfnod 1150–1350, cyn iddo ddatblygu yn ffurfiau cynnar ar yr ieithoedd Germanaidd gogleddol modern yn niwedd y 14g. Rhennir Hen Norseg yn dair tafodiaith: Hen Norseg y gorllewin, a ddatblygodd yn Hen Islandeg, Hen Norwyeg a Norseg yr Ynys Las; Hen Norseg y dwyrain, a ddatblygodd yn Hen Ddaneg a Hen Swedeg; ac Hen Gutlandeg, a ddatblygodd yn Gutlandeg. Hen Norseg yw iaith gysefin yr ieithoedd Islandeg, Ffaröeg, Norwyeg, Daneg, a Swedeg, a'r ieithoedd meirw Norn a Norseg yr Ynys Las.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  
	* MacDonald Stearns, *Crimean Gothic. Analysis and Etymology of the Corpus*, Saratoga 1978. (Saesneg)
2. ↑  "Nordiska språk", *Nationalencyklopedin*: § *Historia*, §§ *Omkring 800–1100*, 1994 (Swedeg)
Y Fandaliaid yn anrheithio Rhufain; llun gan Heinrich Leutemann (1824–1904), tua 1860–80
Roedd y **Fandaliaid** yn llwyth Almaenig, yn wreiddiol o'r ardaloedd sydd nawr yn nwyrain Yr Almaen. Roeddynt yn ffurfio dau grŵp llwythol, y Silingi a'r Hasdingi. Yn yr 2g symudodd yr Hasdingi tua'r de ac ymosod ar yr Ymerodraeth Rufeinig dan eu brenhinoedd Raus a Rapt. Tua 271 roedd yr ymerawdwr Aurelian yn gwarchod ffîn Afon Donaw yn eu herbyn. Wedi gwneud cytundeb heddwch, caniataodd iddynt ymsefydlu yn Dacia.

Yn ôl Jordanes, daeth yr Hasdingi i wrthdrawiad a'r Gothiaid ac wedi i'w brenin Visimar gael ei ladd, symudasant i Pannonia, lle rhoddodd Cystennin Fawr diroedd iddynt. Trwy'r ymerawdwr Valens (364–78) daeth y Fandaliaid yn Gristionogion Ariaidd.

Yn 406 symudodd y Fandaliaid tua'r gorllewin o Pannonia, ond oddeutu Afon Rhein daethant i wrthrawiad a'r Ffranciaid. Lladdwyd tua ugain mil o Fandaliaid, yn cynnwys eu brenin Godigisel, mewn brwydr, ond yna cawsant gymorth yr Alaniaid i orchfygu'r Ffranciaid. Ar 31 Rhagfyr, 406 yr oedd Afon Rhein wedi rhewi, gan eu galluogi i groesi ac anrheithio Gâl. Erbyn Hydref 409 roeddynt wedi cyrraedd Sbaen, lle cawsant diroedd gan y Rhufeiniaid fel cyfundebwyr (*foederati]*).

Yn 427 daeth Geiseric, efallai y mwyaf o frenhinoedd y Fandaliaid, i'r orsedd. Yn 429 cymerodd fantais o anghydfod yn yr Ymerodraeth Rufeinig i groesi i Ogledd Affrica gyda 80,000 o wŷr. Gosodasanr warchae ar ddinas Hippo Regius, lle bu Sant Awstin farw yn Awst 430 yn ystod y gwarchae. Gwnaed heddwch a'r Rhufeiniaid am gyfnod, ond yn 439 cipiodd Geiseric ddinas Carthago. Tyfodd Teyrnas y Fandaliaid a'r Alaniaid yn deyrnas gref gan Geiseric. Yn 455 cipiwyd dinas Rhufain ganddynt. Dywedir i'r Pab Leo Fawr gyfarfod Geiseric tu allan i'r ddinas a'i berswadio i beidio niweidio'r trigolion, ond anrheithiwyd y ddinas. Bu farw Geiseric ar 25 Ionawr 477 a dilynwyd ef gan ei fab Huneric.

Yn 533 ymosododd yr Ymerodraeth Fysantaidd ar y Fandaliaid, a gorchfygwyd hwy gan y cadfridog Bysantaidd Belisarius ym Mrwydr Ad Decimium ac eto ym Mrwydr Ticameron. Ildiodd y brenin Fandalaidd Gelimer i Belisarius yn 534 a daeth Teyrnas y Fandaliaid i ben.

Brenhinoedd y Fandaliaid
------------------------

1. Godigisel (359-407)
2. Gunderic (407 – 428)
3. Geiseric (428 – 477)
4. Huneric (477 – 484)
5. Gunthamund (484 – 496)
6. Thrasamund (496 – 523)
7. Hilderic (523 – 530)
8. Gelimer (530 – 534)
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Haulangel bach** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: haulangylion bach) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Heliangelus micraster***; yr enw Saesneg arno yw *Little sunangel*. Mae'n perthyn i deulu'r Sïednod (Lladin: *Trochilidae*) sydd yn urdd y *Apodiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *H. micraster*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r haulangel bach yn perthyn i deulu'r Sïednod (Lladin: *Trochilidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q83015764 | Paraclaravis mondetoura |  |
|
| Turtur ddaear adeinresog | Paraclaravis geoffroyi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Haulangel bach** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm i blant gan y cyfarwyddwr Aage Rais-Nordentoft yw ***Anton*** a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Aage Rais-Nordentoft. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bjarne Henriksen, Jens Albinus, Stig Günther, Niels Ellegaard, Aage Rais-Nordentoft, Anni Bjørn, Jacob Krarup, Peder Holm Johansen, Sven Ole Schmidt, Caspar Koch, Ole Dupont, Sofie Maria Ahlgren a Joakim Kruse. Mae'r ffilm *Anton (ffilm o 1996)* yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Scream* sef ffilm arswyd gan Wes Craven. Jacob Banke Olesen oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Ghita Beckendorff sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Aage Rais-Nordentoft ar 31 Mawrth 1969 yn Aarhus.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Aage Rais-Nordentoft nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Sïedn bacsiog coesddu** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: sïednod bacsiog coesddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Eriocnemis derbyi***; yr enw Saesneg arno yw *Black-thighed puffleg*. Mae'n perthyn i deulu'r Sïednod (Lladin: *Trochilidae*) sydd yn urdd y *Apodiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *E. derbyi*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Gall fwyta neithdar o fewn blodau, ac wrth ymestyn i'w gyrraedd, mae'n rwbio'n erbyn y paill ac yn ei gario i flodyn arall gan ei ffrwythloni.

Teulu
-----

Mae'r sïedn bacsiog coesddu yn perthyn i deulu'r Sïednod (Lladin: *Trochilidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Q83015764 | Paraclaravis mondetoura |  |
|
| Turtur ddaear adeinresog | Paraclaravis geoffroyi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Sïedn bacsiog coesddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm am fyd y fenyw gan y cyfarwyddwr Aashiq Abu yw ***Rani Padmini*** a gyhoeddwyd yn 2015. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***റാണി പത്മിനി*** ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Lleolwyd y stori yn Himachal Pradesh. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Malaialeg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Bijibal. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Manju Warrier a Rima Kallingal. Cafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Black Mass* sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 600 o ffilmiau Malaialam wedi gweld golau dydd. Madhu Neelakandan oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Aashiq Abu ar 12 Ebrill 1978 yn Edappally. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 2009 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.   
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

 Derbyniodd ei addysg yn Maharaja's College.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Aashiq Abu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. dyddiad cyrchiad: 10 Gorffennaf 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 10 Gorffennaf 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Ibis gyddf-frown** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: ibisiaid gyddf-frown) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Theristicus caudatus***; yr enw Saesneg arno yw *Buff-necked ibis*. Mae'n perthyn i deulu'r Ibisiaid (Lladin: *Threskiornithidae*) sydd yn urdd y *Ciconiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. caudatus*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America a Gogledd America.

Teulu
-----

Mae'r ibis gyddf-frown yn perthyn i deulu'r Ibisiaid (Lladin: *Threskiornithidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Ibis coch | Eudocimus ruber |  |
|
| Ibis cribog Japan | Nipponia nippon |  |
|
| Ibis cribog Madagasgar | Lophotibis cristata |  |
|
| Ibis cysegredig | Threskiornis aethiopicus |  |
|
| Ibis du | Plegadis falcinellus |  |
|
| Ibis gwyn | Eudocimus albus |  |
|
| Ibis penddu | Threskiornis melanocephalus |  |
|
| Llwybig | Platalea leucorodia |  |
|
| Llwybig Affrica | Platalea alba |  |
|
| Llwybig gwridog | Platalea ajaja |  |
|
| Llwybig pigfelyn | Platalea flavipes |  |
|
| Llwybig wynebddu | Platalea minor |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Ibis gyddf-frown** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
*Gweler hefyd Seren (gwahaniaethu).*
Clwstwr o beli o nwy sydd yn cael eu rhyddhau gan adweithiau niwclear y tu mewn iddynt yw **seren** ac mae hyn yn gwneud iddi oleuo'n llachar yn y nen. Y lluosog yw **sêr**. Mae'r gair yn tarddu o'r gwreiddyn Proto-Celteg *\*sterā-* sy'n tarddu o'r Proto-Indo-Ewropeg *\*h₂stḗr-*. Yr Haul yw'r seren agosaf at y ddaear. Yr enw ar astudiaeth o'r sêr a gwrthrychau seryddol eraill yw seryddiaeth.

Mae seren yn cael ei hynni o'r adweithiau thermoniwclear yn ei chanol poeth. Mae ein Haul ni yn seren o fath cyffredin; mae màs sêr yn amrywio o 0.05 i 60 gwaith màs yr Haul.

Mae màs seren yn penderfynu ei disgleirdeb, tymheredd ei wyneb, ei maint a phriodoliaethau eraill, ynghyd â'i chwrs esblygol a'i hoes; uched y màs, disgleiriach, poethech a mwyaf y seren.

Cwmwl Sêr Sagittarius yn y gofod
Yn ystod eu hoes mae sêr yn esblygu, proses a elwir yn esblygu seryddol. Mae seren ifanc yn esblygu o'r cyflwr o fod yn egin-seren i'r cyflwr lle maent yn cynhyrchu ynni trwy'r broses o ymasiad niwclear lle mae niwclei hydrogen yn asio ac yn ffurfio heliwm:

H > He
Mae'r broses elfennol hon yn parhau am tua 10¹° o flynyddoedd yn achos seren o fàs tebyg i'r Haul ond dim ond am ychydig o filiynau o flynyddoedd yn achos sêr anferth. Pan gaiff y hydrogen ei losgi'n gyfan gwbl, mae sêr yn troi'n sêr cawraidd, a'r rhai o fàs tebyg i'r Haul yn troi'n gewri coch. Mae sêr o fàs isel, ar y llaw arall, yn tueddu troi'n gorachod gwynion ar ddiwedd eu hoesau.

Mae rhai o'r sêr mwyaf yn gorffen eu rhawd mewn uwchnofa anferth, gyda'r hyn sy'n weddill ohonynt yn ffurfio naill ai sêr niwtron neu dyllau duon, yn ôl eu màs.

Ni ddosberthir sêr yn gyson trwy'r bydysawd, ond yn hytrach y cânt eu cynllunio mewn cynulliadau anferth a elwir galaethau mewn canlyniad i rymusterau disgyrchiant.

Mae ein seren ni, yr Haul, yn rhan o'n galaeth leol, y Galaeth y Llwybr Llaethog, a leolir ar un o freichiau allanol yr alaeth. Mae'r seren agosaf i'r Haul yn 4.3 blwyddyn goleuni i ffwrdd.

Chwiliwch am ***seren***  
yn Wiciadur.
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr a'sd fwladkar yw ***Halal Cariad*** a gyhoeddwyd yn 2015. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Halal Love*** ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen, Libanus a'r Emiradau Arabaidd Unedig. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Arabeg a hynny gan a'sd fwladkar a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Amine Bouhafa. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw Darine Hamze. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Black Mass* sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,309 o ffilmiau Arabeg wedi gweld golau dydd. Lutz Reitemeier oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Nadia Ben Rachid sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm a'sd fwladkar ar 17 Mai 1980.

Derbyniad
---------


Cafodd ei henwebu am y gwobrau canlynol: IFFR audience award.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd a'sd fwladkar nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. .. .. .
2. ↑  Gwlad lle'i gwnaed:. .. .. . .
3. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. iaith y gwaith neu'r enw: Almaeneg. dyddiad cyrchiad: 21 Gorffennaf 2016.. *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 17 Awst 2016. iaith y gwaith neu'r enw: Saesneg.
Llenor Cymraeg oedd **John William Jones** (30 Mehefin 1842 – 15 Mehefin 1895) a gyhoeddai dan ei enw barddol **Andronicus**. Fe'i cofir yn bennaf am ei gyfres o ysgrifau hunangofiannol.

Bywgraffiad
-----------

Brodor o blwyf Y Bala ym Meirionnydd (Gwynedd) oedd Andronicus, lle y'i ganed yn 1842. Fel nifer o Gymry eraill o ardaloedd cefn gwlad gogledd Cymru yn y cyfnod hwnnw, symudodd i ddinas Manceinion, Lloegr, i ennill ei fywoliaeth. Daeth yn fasnachwr yno tan 1884.

Mae'r *Cydymaith i Lenyddiaeth Cymru* yn disgrifio ei gyfrol o ysgrifau *Adgofion Andronicus* fel "ymhlith y mwyaf difyr o'u bath" yn y Gymraeg. Cafodd ei chyhoeddi yn 1894, blwyddyn cyn ei farw yn 1895.

Llyfryddiaeth
-------------

* *Adgofion Andronicus* (1894)
* *Yn y Trên* (1895)

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  Meic Stephens (gol.), *Cydymaith i Lenyddiaeth Cymru* (Gwasg Prifysgol Cymru).
2. ↑  Jones (Andronicus), John Williams (1894). *Adgofion Andronicus*. Caernarfon: WELSH NATIONAL PRESS COMPANY (LTD .).

|  |  |
| --- | --- |
| Awdurdod | 
* WorldCat
* YBC: Y Bywgraffiadur Cymreig
* VIAF: 73638621
* LCCN: no2007093058

 |
Mae'r **calendr Hebreaidd** (הלוח העברי *ha'luach ha'ivri*), neu'r **calendr Iddewig**, yn galendr lloerheulol a gaiff ei ddefnyddio heddiw fel arfer mewn cysylltiad â chysyniadau crefyddol. Defnyddir y calendr hwn i bennu gwyliau Iddewig a pha bryd y darllenir y Torah yn gyhoeddus a dyddiadau *yahrzeits* pan gofir am farwolaeth perthynas. Yn Israel, mae'n galendr swyddogol a ddefnyddir at bwrpas dinesig a hyd yn oed fel canllaw amser ar gyfer amaethu.

Enwau'r misoedd
---------------

Daw enwau'r misoedd a geir yn y calendr Hebreaidd o Fabilon yn wreiddiol. Dechreuodd yr Iddewon eu defnyddio yn ystod eu halltudiaeth yn 6g cyn Crist.

1. ניסן (Nisan)
2. אייר (Iyar)
3. שיון (Sifan)
4. טמוז (Tamws)
5. אב (Af)
6. אלול (Elwl)
7. תשרי (Tishrei)
8. מרחשון (Marcheshfan)
9. כסלו (Cislef)
10. טבת (Tefet)
11. שבט (Shfat)
12. אדר (Adar; Adar I ac Adar II mewn blwyddyn naid)

Rhifo blynyddoedd
-----------------

Y cyfnod a ddefnyddir ar gyfer y calendr Hebreiadd ers yr Oesoedd Canol yw *Anno Mundi* (Lladin: "ym mlwyddyn y byd"; Hebraeg: לבריאת העולם , "o greadigaeth y byd"). Cyfnod yr oes hon yw'r foment pan grëwyd y byd, yn ôl Llyfr Genesis. Felly mae rhif y flwyddyn yn 3760 neu 3761 yn fwy na'r flwyddyn gyfatebol yng nghalendr Gregori.

Yn yr un modd ag *Anno Domini* (AD), dylai'r geiriau neu'r talfyriad ar gyfer *Anno Mundi* (AM) ragflaenu'r dyddiad yn iawn yn hytrach na'i ddilyn.

Mae blwyddyn safonol yn y calendr hwn yn cynnwys 12 mis; chwe mis â 29 diwrnod, a chwe mis â 30 diwrnod, gan wneud cyfanswm o 354 diwrnod. Mae hyn oherwydd bod y misoedd yn cael eu cyfrif yn ôl cylchro'r lleuad, sef tua 29.5 diwrnod. Fodd bynnag, mewn blynyddoedd naid gall y flwyddyn fod â 353 neu 355 o ddiwrnodau. Felly dechreuodd AM 5783 ar fachlud haul 25 Medi 2022 a bydd yn dod i ben ar fachlud haul ar 15 Medi 2023.

Dolen allanol
-------------

* (Saesneg) "Introduction to the Jewish Calendar", Chabad.org
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Môr-wennol ffrwynog** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: môr-wenoliaid ffrwynog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Sterna anaethetus***; yr enw Saesneg arno yw *Bridled tern*. Mae'n perthyn i deulu'r Gwylanod (Lladin: *Laridae*) sydd yn urdd y *Charadriiformes*. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae hefyd i'w ganfod yng Nghymru. Mae ei diriogaeth yn cynnwys Asia, Affrica, Awstralia ac America.

Mae ar adegau i'w ganfod ar draethau arfordir Cymru. Ar restr yr Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur (UICN), caiff y rhywogaeth hon ei rhoi yn y dosbarth 'Lleiaf o Bryder' o ran niferoedd, bygythiad a chadwraeth.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. anaethetus*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America, Asia, Affrica ac Awstralia.

Teulu
-----

Mae'r môr-wennol ffrwynog yn perthyn i deulu'r Gwylanod (Lladin: *Laridae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cors-wennol Ddu | Chlidonias niger |  |
|
| Gwylan Gefnddu Fawr | Larus marinus |  |
|
| Gwylan Gefnddu Leiaf | Larus fuscus |  |
|
| Gwylan Goesddu | Rissa tridactyla |  |
|
| Gwylan y Gogledd | Larus hyperboreus |  |
|
| Gwylan y Gweunydd | Larus canus |  |
|
| Gwylan y Penwaig | Larus argentatus |  |
|
| Môr-wennol bigddu | Thalasseus sandvicensis |  |
|
| Môr-wennol bigfelen | Thalasseus bergii |  |
|
| Môr-wennol fawr | Thalasseus maximus |  |
|
| Môr-wennol ffrwynog | Onychoprion anaethetus |  |
|
| Môr-wennol fraith | Onychoprion fuscatus |  |
|
| Môr-wennol gribog fach | Thalasseus bengalensis |  |
|
| Sgimiwr Affrica | Rynchops flavirostris |  |
|
| Sternula nereis | Sternula nereis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.
*Onychoprion anaethetus*

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan www.marinespecies.org adalwyd 4 Mai 2014
3. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Môr-wennol ffrwynog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Abbas Kiarostami yw ***Gallaf Innau Hefyd*** a gyhoeddwyd yn 1975. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***من هم میتوانم*** ac fe'i cynhyrchwyd yn Iran. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Perseg a hynny gan Abbas Kiarostami. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1975. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *One Flew Over the Cuckoo's Nest* sef ffilm gan Milos Forman am ysbyty meddwl. Hyd at 2022 roedd o leiaf 4100 o ffilmiau Perseg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Abbas Kiarostami ar 22 Mehefin 1940 yn Tehran a bu farw ym Mharis ar 4 Mehefin 1994. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1962 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.   
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Officier de la Légion d'honneur
 * Gwobr Konrad Wolf
 * Praemium Imperiale
 * Gwobr Awstria am Gelf a Gwyddoniaeth

 Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Tehran.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Abbas Kiarostami nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑ . dyddiad cyrchiad: 19 Mawrth 2022.
Ffilm ddrama sy'n ymwneud â chyffro-techno gan y cyfarwyddwr Iain Softley yw ***Hackers*** a gyhoeddwyd yn 1995. Fe'i cynhyrchwyd gan Ralph Winter yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd United Artists Corporation. Lleolwyd y stori yn Ninas Efrog Newydd a chafodd ei ffilmio yn Ninas Efrog Newydd, New Jersey, Pinewood Studios a Lloyd’s building. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Rafael Moreu a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Simon Boswell. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jonny Lee Miller, Angelina Jolie, Jose Michimani, Matthew Lillard, Lorraine Bracco, Alberta Watson, Michael Gaston, Jesse Bradford, Fisher Stevens, Wendell Pierce, Laurence Mason a Renoly Santiago. Mae'r ffilm *Hackers (ffilm o 1995)* yn 107 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Braveheart* sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Andrzej Sekuła oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Iain Softley ar 30 Hydref 1956 yn Chiswick. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1994 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg y Breninesau, Caergrawnt.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 32% (Rotten Tomatoes)
* 4.8/10 (Rotten Tomatoes)
* 46/100

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Iain Softley nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Backbeat |  | y Deyrnas Gyfunolyr Almaen | Saesneg | 1994-01-01 |
| Curve |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2015-08-31 |
| Hackers |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1995-01-01 |
| Inkheart |  | y Deyrnas GyfunolUnol Daleithiau Americayr Eidalyr Almaen | Saesneg | 2008-12-11 |
| K-Pax |  | yr AlmaenUnol Daleithiau Americay Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 2001-01-01 |
| *The Outcast* |  | y Deyrnas Gyfunol |  |  |
| The Skeleton Key |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2005-07-29 |
| The Wings of The Dove |  | y Deyrnas GyfunolUnol Daleithiau America | Saesneg | 1997-01-01 |
| *Trap for Cinderella* |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 2013-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. dyddiad cyrchiad: 15 Ionawr 2018.
2. 1 2  "Hackers". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 10 Hydref 2021.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llydanbig bochlwyd** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llydanbigau bochlwyd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Smithornis sharpei***; yr enw Saesneg arno yw *Grey-headed broadbill*. Mae'n perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: *Eurylaimidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. sharpei*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r llydanbig bochlwyd yn perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: *Eurylaimidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Llydanbig Whitehead | Calyptomena whiteheadi |  |
|
| Llydanbig arianfron | Serilophus lunatus |  |
|
| Llydanbig coch a du | Cymbirhynchus macrorhynchos |  |
|
| Llydanbig cynffonhir | Psarisomus dalhousiae |  |
|
| Llydanbig gwyrdd | Calyptomena viridis |  |
|
| Llydanbig hardd | Calyptomena hosii |  |
|
| Llydanbig melyn a du | Eurylaimus ochromalus |  |
|
| Llydanbig rhesog | Eurylaimus javanicus |  |
|
| Llydanbig tagellog | Sarcophanops steerii |  |
|
| Llydanbig tywyll | Corydon sumatranus |  |
|
| Llydanbig y mynydd | Pseudocalyptomena graueri |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llydanbig bochlwyd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm drama-gomedi gan y cyfarwyddwr Abdelkrim Bahloul yw ***Le Thé À La Menthe*** a gyhoeddwyd yn 1985. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Lleolwyd y stori ym Mharis. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Abdelkrim Bahloul. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Dominique Pinon, Abdellatif Kechiche, Pauline Lafont, André Rouyer, Anne Canovas, Chafia Boudraa, Hervé Briaux, Jacques Rispal, Jean-Luc Boutté, Maud Rayer, Mazouz Ould-Abderrahmane, Roland Amstutz, Malick Bowens, Sébastien Floche a Malek Kateb. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1985. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Back to the Future* sef ffilm wyddonias
Americanaidd am fachgen a’i gar yn cael ei yrru i’r dyfodol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Abdelkrim Bahloul ar 25 Hydref 1950 yn Boufarik.   
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

 Derbyniodd ei addysg yn Conservatoire national supérieur d'art dramatique.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Abdelkrim Bahloul nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Drywbreblyn gyddfddu** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: drywbreblynnod gyddfddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Napothera atrigularis***; yr enw Saesneg arno yw *Black-throated wren babbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Preblynnod (Lladin: *Timaliidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *N. atrigularis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r drywbreblyn gyddfddu yn perthyn i deulu'r Preblynnod (Lladin: *Timaliidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Preblyn crymanbig bron rhibiniog | Pomatorhinus ruficollis |  |
|
| Preblyn crymanbig cefnwinau | Pomatorhinus montanus |  |
|
| Preblyn crymanbig penddu | Pomatorhinus ferruginosus |  |
|
| Preblyn crymanbig penfrown | Pomatorhinus ochraceiceps |  |
|
| Preblyn crymanbig penllwyd | Pomatorhinus schisticeps |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Drywbreblyn gyddfddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
**Pelydriad corff du** yw'r sbectrwm o egni electromagnetig a ddaw o wrthrych sy'n anrhyloew ac nad sy'n adlewyrchu (rhywbeth ffisegol haniaethol - ond sy'n disgrifio i raddau y rhan fwyaf o wrthrychau'r bydysawd). Mae'r sbectrwm di-dor yma yn dibynnu yn unig ar dymheredd wyneb y gwrthrych. Enghraifft pob dydd yw lliw sbectrwm yr haul. Mae ei wyneb (y ffotosffer) ar dymheredd o 5778 K yn pelydru casgliad o donfeddi electromagnetig (o belydrau-x, trwy'r uwchfioled, y sbectrwm weladwy a'r isgoch, i donfeddi radio) sy'n ymddangos i'n llygaid (a'n hymennydd) ni yn wyn. Enghraifft arall yw lliw darn o haearn yn ffwrnais yr of. Wrth ei gynhesu mae lliwiau'r allyriad yn newid o'r anweledig i goch, i oren, i felyn ac yna i wyn (wynias). Mae pob un o'r rhain yn gymysgedd o'r sbectrwm electromagnetig, ond sy'n cynnwys mwy o fewnbwn tonfedd hir ("glasach") wrth gynhesu. Wrth gyrraedd tua 600°C mae'r coch tywyll yn ymddangos. Tua 2000°C yw'r poethaf i ffwrnais gyffredin a gwelir yr haearn yn wynias. Gellir canfod anifeiliaid (gan gynnwys pobol - ar tua 33°C) mewn tywyllwch trwy ddefnyddio offer sy'n synhwyro'r tonfeddi isgoch (anweledig) sydd â thonfedd byrach na goleuni gweladwy. 

Ym myd seryddiaeth mae modd mesur tymheredd sêr trwy dadansoddi sbectrwm eu allyriad. Mewn sêr poethach na'r haul (5778 K) mae'r lliw glas yn ymddangos (sy'n boethach na "gwyn".)

Bathwyd y term *corff du* gan Gustav Kirchhoff (1824-1887) o Brwsia yn 1860. Yn aml cysylltir y syniad gyda'r Almaenwr Max Planck (1858-1947) a ddyfeisiodd hafaliad mathemategol yn 1900 i'w disgrifio - a thrwy hynny agor y drws i ddarganfyddiad y cwantwm.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Farina, Dave (20 Ebrill 2017). "Blackbody Radiation and the Ultraviolet Catastrophe". *You Tube*. Cyrchwyd 5 Mai 2021.
2. ↑  "Blackbody radiation". *Asiantaeth Ofod Ewrop (ESA)*. 2019. Cyrchwyd 5 Mai 2021.
3. ↑  Faurobert, M.; et al (5 Mai 2021). "A new spectroscopic method for measuring the temperature gradient in the solar photosphere". *Astronomy & Astrophysics* **642**: A186. .
4. ↑  J. J. O'Connor, E. F. Robertson (2002). "Gustav Robert Kirchhoff". *Prifysgol St. Andrews, Yr Alban*. Cyrchwyd 5 Mai 2021.
5. ↑  J J O'Connor, E F Robertson (Hydref 2003). "Max Karl Ernst Ludwig Planck". *Prifysgol St Andrews, Yr Alban*. Cyrchwyd 5 Mai 2021.
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr A. Bhimsingh yw ***Raagam*** a gyhoeddwyd yn wreiddiol yn 1975. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***രാഗം*** ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Malaialeg a hynny gan S. L. Puram Sadanandan a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Salil Chowdhury. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw Sharada. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1975. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *One Flew Over the Cuckoo's Nest* sef ffilm gan Milos Forman am ysbyty meddwl. Hyd at 2022 roedd o leiaf 600 o ffilmiau Malaialam wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm A Bhimsingh ar 1 Ionawr 1924 ym Madras Presidency a bu farw yn Chennai ar 3 Ionawr 1997. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1949 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd A. Bhimsingh nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Potŵ cyffredin** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: potwaid cyffredin) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Nyctibius griseus***; yr enw Saesneg arno yw *Common potoo*. Mae'n perthyn i deulu'r Potwaid (Lladin: *Nyctibiidae*) sydd yn urdd y *Caprimulgiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *N. griseus*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America a Gogledd America.

Teulu
-----

Mae'r potŵ cyffredin yn perthyn i deulu'r Potwaid (Lladin: *Nyctibiidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Potŵ adeinwyn | Nyctibius leucopterus |  |
|
| Potŵ coch | Nyctibius bracteatus |  |
|
| Potŵ cyffredin | Nyctibius griseus |  |
|
| Potŵ cynffonhir | Nyctibius aethereus |  |
|
| Potŵ mawr | Nyctibius grandis |  |
|
| Potŵ mynydd | Nyctibius maculosus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Potŵ cyffredin** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Mario David yw ***Con La Misma Bronca*** a gyhoeddwyd yn 1987. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ulises Dumont, Alicia Zanca, Rubén Stella, María Rosa Gallo, María Vaner, Héctor Bidonde, Rudy Chernicoff, Pablo Brichta, Alejandro Marcial a José Fabio Sancinetto. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1987. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Last Emperor* sef ffilm gan Bernardo Bertolucci. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mario David ar 1 Mai 1930 yn Adolfo Gonzales Chaves a bu farw yn Buenos Aires ar 8 Ionawr 2022.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Mario David nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama a ffilm ramantus gan y cyfarwyddwyr Abbas Alibhai Burmawalla a Mastan Alibhai Burmawalla yw ***Humraaz*** a gyhoeddwyd yn 2002. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***हमराज़*** ac fe'i cynhyrchwyd gan Ganesh Jain yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bobby Deol ac Ameesha Patel. Cafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Harry Potter and the Chamber of Secrets* sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd. Ravi Yadav oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Abbas Alibhai Burmawalla yn India.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Abbas Alibhai Burmawalla nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Julio Porter yw ***La Casa De Madame Lulú*** a gyhoeddwyd yn 1968. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Alberto Anchart, Elvia Andreoli, Tino Pascali, Fidel Pintos, Gloria Ugarte, Elena Lucena, Emilio Vidal, Enzo Viena, Lalo Malcolm, Maurice Jouvet, Santiago Bal, Tristán, Vicente Rubino, Juan Carlos Altavista, Libertad Leblanc, Osvaldo Canónico, Jorge de la Riestra, Susana Rubio a Hugo Dargo. Mae'r ffilm *La Casa De Madame Lulú* yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1968. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *2001: A Space Odyssey* sef ffilm wyddonias gan Stanley Kubrick. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Julio Porter ar 14 Gorffenaf 1916 yn Buenos Aires a bu farw yn Ninas Mecsico ar 15 Ionawr 1962.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Julio Porter nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ddrama am drosedd gan y cyfarwyddwr Phil Joanou yw ***Gridiron Gang*** a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd gan Neal H. Moritz a Shane Stanley yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd Original Film. Lleolwyd y stori yn Los Angeles a Califfornia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Jeff Maguire a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Trevor Rabin. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Dwayne Johnson, Brett Cullen, Xzibit, Trever O'Brien, Vanessa Ferlito, Leon Rippy, Brandon Mychal Smith, Mary Mara, Kevin Dunn, Michael Jace, Jade Yorker, L. Scott Caldwell, Jurnee Smollett, Alex Garcia, Charles Walker, Catherine McCord, Daniel Murphy, Anna Maria Horsford, Michael J. Pagan, Mo McRae a Jamie McShane. Mae'r ffilm *Gridiron Gang* yn 126 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Departed* sef ffilm ddrama
Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Phil Joanou ar 20 Tachwedd 1961 yn La Cañada Flintridge. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1984 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn La Cañada High School.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 42% (Rotten Tomatoes)
* 5.7/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Phil Joanou nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Age 7 in America* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1991-01-01 |
| Entropy |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1999-01-01 |
| Final Analysis |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1992-01-01 |
| Gridiron Gang |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2006-01-01 |
| Heaven's Prisoners |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1996-01-01 |
| State of Grace |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1990-01-01 |
| *The Punisher: Dirty Laundry* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2012-01-01 |
| *The Veil* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 2016-01-01 |
| Three O'clock High |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1987-01-01 |
| U2: Rattle and Hum |  | yr EidalUnol Daleithiau America | Saesneg | 1988-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 22 Mehefin 2016.. dyddiad cyrchiad: 22 Mehefin 2016.. dyddiad cyrchiad: 22 Mehefin 2016.
2. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. dyddiad cyrchiad: 18 Chwefror 2018.
3. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 22 Mehefin 2016.. dyddiad cyrchiad: 22 Mehefin 2016.. dyddiad cyrchiad: 22 Mehefin 2016.
4. 1 2  "Gridiron Gang". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 7 Hydref 2021.
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Abdelkader Lagtaâ yw ***Les Casablancais*** a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada, Ffrainc a Moroco. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Arabeg Moroco a hynny gan Abdelkader Lagtaâ. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Saïda Jawad, Salah Eddine Benmoussa, Khadija Assad, Aziz Saadallah, Mohamed Benbrahim a Karina Aktouf. Mae'r ffilm yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Matrix* sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,309 Moroco o ffilmiau Arabeg Moroco wedi gweld golau dydd. Michel La Veaux oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Abdelkader Lagtaâ ar 1 Mawrth 1948 ym Moroco.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Abdelkader Lagtaâ nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------