recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cnocell fochwen** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cnocellau bochwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Picoides borealis***; yr enw Saesneg arno yw *Red-cockaded woodpecker*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. borealis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.

Teulu
-----

Mae'r cnocell fochwen yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cnocell fochwen** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Cortinariaceae* yw'r **Cap gweog amryliw** (Lladin: ***Cortinarius variicolor***; Saesneg: *Contrary Webcap*). 'Y Capiau Gweog' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. 'Fel gwe' yw 'gweog' hy cap sy'n edrych fel pe tae wedi'i wneud o we pry cop. Mae'r teulu *Cortinariaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Cortinariaceae
---------------------------------------

Mae gan **Cap gweog amryliw** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap gweog Caledonaidd | Cortinarius caledoniensis |  |
|
| *Cortinarius basililaceus* | Cortinarius basililaceus |  |
|
| *Cortinarius basiroseus* | Cortinarius basiroseus |  |
|
| *Cortinarius bellus* | Cortinarius bellus |  |
|
| *Cortinarius bulbosus* | Cortinarius bulbosus |  |
|
| *Cortinarius calosporus* | Cortinarius calosporus |  |
|
| *Cortinarius carbonellus* | Cortinarius carbonellus |  |
|
| *Cortinarius cartilagineus* | Cortinarius cartilagineus |  |
|
| *Cortinarius caryotis* | Cortinarius caryotis |  |
|
| *Cortinarius castaneiceps* | Cortinarius castaneiceps |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cap gweog amryliw** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Robert G. Vignola yw ***Audrey*** a gyhoeddwyd yn 1916. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Audrey*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Florida. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Pauline Frederick a Jack J. Clark. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1916. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Intolerance* sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert G Vignola ar 5 Awst 1882 yn Trivigno a bu farw yn Hollywood ar 24 Awst 1963.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Robert G. Vignola nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *A Stolen Identity* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1913-01-01 |
| *Barriers Swept Aside* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1915-01-01 |
| *Straight Is the Way* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1921-01-01 |
| *The Barefoot Boy* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1914-01-01 |
| *The Lost Diamond* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1913-01-01 |
| *The Shadow* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1914-01-01 |
| *The Third Kiss* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1919-01-01 |
| *The Woman God Changed* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1921-01-01 |
| *The Woman Next Door* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1919-01-01 |
| *You Never Saw Such a Girl* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1919-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Stefano Vanzina yw ***Le Avventure Di Giacomo Casanova*** a gyhoeddwyd yn 1954. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal a Ffrainc. Lleolwyd y stori yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Carlo Romano a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Angelo Francesco Lavagnino. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Nadia Gray, Mario Siletti, Giacomo Furia, Ursula Andress, Marina Vlady, Corinne Calvet, Irène Galter, Carlo Campanini, Gabriele Ferzetti, Aroldo Tieri, Fulvia Franco, Ignazio Leone, Mara Lane, Nerio Bernardi, Lia Di Leo, Anna Amendola, Arturo Bragaglia, Edda Soligo, Enzo Maggio, Nico Pepe a Salvo Libassi. Mae'r ffilm *Le Avventure Di Giacomo Casanova* yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1954. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Rear Window* sy’n ffilm llawn dirgelwch, gan y cyfarwyddwr ffilm enwog Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Mario Bava oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Stefano Vanzina ar 19 Ionawr 1917 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 25 Gorffennaf 2003. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1949 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Canolfan Arbrofol ym Myd y Sinema.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Stefano Vanzina nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Banana Joe |  | yr Eidalyr Almaen | Eidaleg | 1982-01-01 |
| *Flatfoot* |  | yr Almaenyr EidalFfrainc | Eidaleg | 1973-10-25 |
| *Flatfoot in Egypt* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1980-03-01 |
| *Flatfoot in Hong Kong* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1975-02-03 |
| Gli Eroi Del West |  | yr EidalSbaen | Eidaleg | 1963-01-01 |
| Mia Nonna Poliziotto |  | yr Eidal | Eidaleg | 1958-01-01 |
| Piedone L'africano |  | yr Eidalyr Almaen | Eidaleg | 1978-03-22 |
| Totò a Colori |  | yr Eidal | Eidaleg | 1952-04-08 |
| Un Americano a Roma |  | yr Eidal | Eidaleg | 1954-01-01 |
| Vita Da Cani |  | yr Eidal | Eidaleg | 1950-09-28 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 19 Ebrill 2016.
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Martin Frič yw ***Experiment*** a gyhoeddwyd yn 1943. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Experiment*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Tsiecoslofacia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieceg a hynny gan Karel Steklý. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Zdeněk Štěpánek, František Filipovský, Otomar Korbelář, Bolek Prchal, Ella Nollová, Emil Bolek, Vladimír Řepa, Vítězslav Vejražka, Jan W. Speerger, Jiří Julius Fiala, Marie Blažková, Vlasta Matulová, Marie Burešová, Rudolf Hrušínský nejstarší, Jaroslav Hladík, Olga Augustová, Bedřich Bozděch, Ota Motyčka, Josef Oliak, Josef Steigl, Antonín Jirsa, Věra Hanslíková, Sláva Grossmann a Michel Elaguine. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Life and Death of Colonel Blimp* sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,350 o ffilmiau Tsieceg wedi gweld golau dydd. 
Jan Roth oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jan Kohout sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Martin Frič ar 29 Mawrth 1902 yn Prag a bu farw yn yr un ardal ar 5 Tachwedd 2008. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1922 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Národní umělec

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Martin Frič nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Dnes Naposled |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1958-01-01 |
| Hej Rup! |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1934-01-01 |
| Svět Patří Nám |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1937-01-01 |
| Tajemství Krve |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1953-01-01 |
| *The Trap* |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1950-01-01 |
| *The Wedding Ring* |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1944-01-01 |
| Valentin Dobrotivý |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1942-01-01 |
| Vše Pro Lásku |  | Tsiecoslofacia | No/unknown value | 1930-01-01 |
| *Warning* |  | Tsiecoslofacia | Slofaceg | 1946-01-01 |
| Wehe, Wenn Er Losgelassen Wird |  | Tsiecoslofaciayr Almaenyr Almaen Natsïaidd | Almaeneg | 1932-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  "Čestný titul národní umělec" (PDF) (yn Tsieceg). 17 Ionawr 2015. Cyrchwyd 6 Tachwedd 2023.
Ffilm gyffro gan y cyfarwyddwr Karel Lamač yw ***De Spooktrein*** a gyhoeddwyd yn 1939. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Iseldiroedd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Iseldireg. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Cissy van Bennekom, Adolphe Engers, Fien de la Mar, Louis Borel a Lies de Wind. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1939. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Gone with the Wind* sef ffilm Americanaidd am drais, dial a rhamant gan Victor Fleming, George Cukor a Sam Wood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Iseldireg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Karel Lamač ar 27 Ionawr 1887 yn Prag a bu farw yn Hamburg ar 10 Ebrill 1979. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1919 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Karel Lamač nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Daughter of the Regiment* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1933-01-01 |
| De Spooktrein |  | Yr Iseldiroedd | Iseldireg | 1939-01-01 |
| Der Hexer |  | yr Almaen | Almaeneg | 1932-01-01 |
| Der Zinker |  | Awstriayr Almaen | Almaeneg | 1931-01-01 |
| *Die Fledermaus* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1931-01-01 |
| Faut-Il Les Marier ? |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1932-01-01 |
| J'aime Toutes Les Femmes |  | Ffraincyr Almaen | Almaeneg | 1935-01-01 |
| On a Jeho Sestra |  | Tsiecoslofacia | Tsieceg | 1931-01-01 |
| *Orchesterprobe* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1933-01-01 |
| *The Thief of Bagdad* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1952-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych bach Papwa** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion bach Papwa) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Amalocichla incerta***; yr enw Saesneg arno yw *Lesser New Guinea thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *A. incerta*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r brych bach Papwa yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych Aztec | Ridgwayia pinicola |  |
|
| Brych Cataponera | Cataponera turdoides |  |
|
| Brych amrywiol | Ixoreus naevius |  |
|
| Brych y goedwig | Hylocichla mustelina |  |
|
| Crec meini | Pinarornis plumosus |  |
|
| Crec morgrug Finsch | Stizorhina finschi |  |
|
| Crec morgrug gwinau | Stizorhina fraseri |  |
|
| Trydarwr bronddu | Chlamydochaera jefferyi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych bach Papwa** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych Anami** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion Anami) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Zoothera major***; yr enw Saesneg arno yw *Anami thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *Z. major*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r brych Anami yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych daear Abysinia | Geokichla piaggiae |  |
|
| Brych daear Crossley | Geokichla crossleyi |  |
|
| Brych daear Molwcaidd | Geokichla dumasi |  |
|
| Brych daear Siberia | Geokichla sibirica |  |
|
| Brych daear cefnllwyd | Geokichla schistacea |  |
|
| Geokichla cinerea | Geokichla cinerea |  |
|
| Geokichla dohertyi | Geokichla dohertyi |  |
|
| Geokichla erythronota | Geokichla erythronota |  |
|
| Geokichla interpres | Geokichla interpres |  |
|
| Mwyalch Adeinlwyd | Turdus boulboul |  |
|
| Mwyalchen | Turdus merula |  |
|
| Mwyalchen y mynydd | Turdus torquatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych Anami** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Boletaceae* yw'r **Cap tyllog cadno** (Lladin: ***Leccinum vulpinum***; Saesneg: *Foxy Bolete*). 'Y Capiau Tyllog' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Gair arall am gap tyllog yw 'boled', a ddefnyddir hefyd i ddisgrifio rhai mathau o ffwng. Mae'r rhan oddi tano'n debycach i sbwng nag i degyll. Mae'r teulu *Boletaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Boletales.

Defnyddir y ffwng hwn wedi'i goginio mewn bwydydd a gellir ei fwyta'n amrwd.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Boletaceae
-----------------------------------

Mae gan **Cap tyllog cadno** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Boletus aestivalis* | Boletus aestivalis |  |
|
| *Boletus appendiculatus* | Boletus appendiculatus |  |
|
| *Boletus erythropus* | Boletus erythropus |  |
|
| *Boletus lupinus* | Boletus lupinus |  |
|
| *Boletus pulverulentus* | Boletus pulverulentus |  |
|
| *Boletus queletii* | Boletus queletii |  |
|
| *Boletus regius* | Boletus regius |  |
|
| *Boletus satanas* | Boletus satanas |  |
|
| Cap tyllog efydd | Boletus aereus |  |
|
| Wicsen gron | Boletus edulis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cap tyllog cadno** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*

  


|  |
| --- |
| **Gofal!** |
| *Er bod rhai madarch yn fwytadwy, mae eraill yn fwytadwy gan rai pobl ond yn wenwyn i eraill!*
*Gall corff rhai bobl adweithio'n ddifrifol i rai 'madarch bwytadwy'! Mynwch gyngor gan arbenigwr cyn profi unrhyw fadarch gwyllt.* |
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Bwlbwl gwarfelyn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: bwlbwliaid gwarfelyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Chlorocichla falkensteini***; yr enw Saesneg arno yw *Yellow-necked greenbul*. Mae'n perthyn i deulu'r Bwlbwliaid (Lladin: *Pycnonotidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. falkensteini*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r bwlbwl gwarfelyn yn perthyn i deulu'r Bwlbwliaid (Lladin: *Pycnonotidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bwlbwl Anderson | Pycnonotus xanthorrhous |  |
|
| Bwlbwl Ansorge | Eurillas ansorgei |  |
|
| Bwlbwl Sjöstedt | Baeopogon clamans |  |
|
| Bwlbwl aeliog | Pycnonotus luteolus |  |
|
| Bwlbwl corunfelyn | Pycnonotus zeylanicus |  |
|
| Bwlbwl euraid Asia | Thapsinillas affinis |  |
|
| Bwlbwl llwyd | Hemixos flavala |  |
|
| Bwlbwl llygadwyn | Baeopogon indicator |  |
|
| Bwlbwl yr ardd | Pycnonotus barbatus |  |
|
| Llinosbig dorchog | Spizixos semitorques |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Bwlbwl gwarfelyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Harry Beaumont yw ***Recompense*** a gyhoeddwyd yn 1925. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Recompense*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Dorothy Farnum. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1925. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Gold Rush* sef ffilm gomedi Americanaidd am Klondike gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harry Beaumont ar 10 Chwefror 1888 yn Abilene a bu farw yn Providence Saint John's Health Center ar 12 Mehefin 1977. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1911 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Harry Beaumont nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Don't Doubt Your Husband |  | Unol Daleithiau America |  | 1924-01-01 |
| *Go West, Young Man* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1918-01-01 |
| June Madness |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1922-01-01 |
| *Love in the Dark* |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-01-01 |
| Recompense |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1925-01-01 |
| Rose of The World |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1925-01-01 |
| The Five Dollar Baby |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1922-01-01 |
| The Fourteenth Lover |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1922-01-01 |
| *They Like 'Em Rough* |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-01-01 |
| Very Truly Yours |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm ar gerddoriaeth a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwyr Ernst Lubitsch a Otto Preminger yw ***That Lady in Ermine*** a gyhoeddwyd yn 1948. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Samson Raphaelson a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alfred Newman. Dosbarthwyd y ffilm gan 20th Century Studios a hynny drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Betty Grable, Whit Bissell, Cesar Romero, Douglas Fairbanks Jr. Harry Davenport, Harry Cording, Walter Abel, Reginald Gardiner a Francis Pierlot. Mae'r ffilm *That Lady in Ermine* yn 89 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1948. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Treasure of the Sierra Madre* sy’n ffilm antur (cowboi i ryw raddau), gan John Huston. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Leon Shamroy oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Dorothy Spencer sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ernst Lubitsch ar 29 Ionawr 1892 yn Berlin a bu farw yn Hollywood ar 18 Tachwedd 1976. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1913 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Anrhydeddus yr Academi
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Ernst Lubitsch nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Anna Boleyn |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1920-01-01 |
| Das Weib Des Pharao |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1922-01-01 |
| *Die Augen der Mumie Ma* |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1918-01-01 |
| Die Bergkatze |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1921-01-01 |
| Lady Windermere's Fan |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1925-01-01 |
| *Miss Soapsuds* |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1914-01-01 |
| That Uncertain Feeling |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1941-01-01 |
| *The Doll* |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1919-01-01 |
| Trouble in Paradise |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| *Zucker und Zimt* |  | yr Almaen | AlmaenegNo/unknown value | 1915-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 14 Ebrill 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 14 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 14 Ebrill 2016.
3. ↑  .
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cigydd-deyrn llwydfrown** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cigydd-deyrniaid llwydfrown) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Agriornis murina***; yr enw Saesneg arno yw *Mouse-brown shrike-tyrant*. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *A. murina*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r cigydd-deyrn llwydfrown yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Teyrn bach penfelyn | Tyrannulus elatus |  |
|
| Teyrn yr hesg | Tachuris rubrigastra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cigydd-deyrn llwydfrown** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych gyddfwyn y dwyrain** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion gyddfwyn y dwyrain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Turdus albicollis***; yr enw Saesneg arno yw *White-necked thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. albicollis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America a Gogledd America.

Teulu
-----

Mae'r brych gyddfwyn y dwyrain yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bronfraith | Turdus philomelos |  |
|
| Brych daear Abysinia | Geokichla piaggiae |  |
|
| Brych daear Crossley | Geokichla crossleyi |  |
|
| Brych daear Molwcaidd | Geokichla dumasi |  |
|
| Brych daear Siberia | Geokichla sibirica |  |
|
| Brych daear cefnllwyd | Geokichla schistacea |  |
|
| Geokichla cinerea | Geokichla cinerea |  |
|
| Geokichla interpres | Geokichla interpres |  |
|
| Mwyalch Adeinlwyd | Turdus boulboul |  |
|
| Mwyalchen | Turdus merula |  |
|
| Mwyalchen y mynydd | Turdus torquatus |  |
|
| Socan eira | Turdus pilaris |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych gyddfwyn y dwyrain** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Im Kwon-taek yw ***Yr Achau*** a gyhoeddwyd yn 1979. Fe'i cynhyrchwyd yn Ne Corea. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Coreeg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1979. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Apocalypse Now* sy'n seiliedig ar y nofel fer *Heart of Darkness gan Joseph Conrad.*

Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,100 o ffilmiau Coreeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Im Kwon-taek ar 2 Mai 1936 yn Sir Jangseong. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1962 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Fukuoka Diwylliant Asiaidd

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Im Kwon-taek nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Adada* |  | De Corea | Corëeg | 1987-03-19 |
| Bywyd Gwael |  | De Corea | Corëeg | 2004-05-21 |
| Chi-Hwa-Son |  | De Corea | Corëeg | 2002-01-01 |
| *Chunhyang* |  | De Corea | Corëeg | 2000-01-01 |
| *Come Come Come Upward* |  | De Corea | Corëeg | 1989-03-03 |
| *Diary of King Yeonsan* |  | De Corea | Corëeg | 1987-01-01 |
| *Downfall* |  | De Corea | Corëeg | 1997-09-13 |
| *Seopyeonje* |  | De Corea | Corëeg | 1993-01-01 |
| *The Surrogate Woman* |  | De Corea | Corëeg | 1987-01-01 |
| Y Tu Hwnt i'r Blynyddoedd |  | De Corea | Corëeg | 2007-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Teyrn du cribog** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: teyrniaid du cribog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Knipolegus lophotes***; yr enw Saesneg arno yw *Crested black-tyrant*. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *K. lophotes*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r teyrn du cribog yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Gwybedog pigddu | Aphanotriccus audax |  |
|
| Teyrn corunllwyd | Attila bolivianus |  |
|
| Teyrn cycyllog | Attila rufus |  |
|
| Teyrn gwinau mawr | Attila cinnamomeus |  |
|
| Teyrn gylfingam y De | Oncostoma olivaceum |  |
|
| Teyrn melyngoch | Attila torridus |  |
|
| Teyrn torfelyn | Attila citriniventris |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Teyrn du cribog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Gwybedog-delor penwinau** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: gwybedog-delorion penwinau) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Seicercus castaniceps***; yr enw Saesneg arno yw *Chestnut-headed flycatcher warbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. castaniceps*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r gwybedog-delor penwinau yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Babacs Tsieina | Babax lanceolatus |  |
|
| Minla cynffonwinau | Minla strigula |  |
|
| Preblyn gwybedog Chapin | Kupeornis chapini |  |
|
| Preblyn mynydd Kupe | Kupeornis gilberti |  |
|
| Sibia clustwyn | Heterophasia auricularis |  |
|
| Sibia corunddu | Heterophasia capistrata |  |
|
| Sibia cynffonhir | Heterophasia picaoides |  |
|
| Sibia hardd | Heterophasia pulchella |  |
|
| Sibia penddu | Heterophasia melanoleuca |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Gwybedog-delor penwinau** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Turtur ffrwythau fraith** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: turturod ffrwythau brithion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Ptilinopus perousii***; yr enw Saesneg arno yw *Many-coloured fruit dove*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. perousii*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r turtur ffrwythau fraith yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Colomen Seland Newydd | Hemiphaga novaeseelandiae |  |
|
| Côg-durtur Parzudaki | Macropygia emiliana |  |
|
| Dodo | Raphus cucullatus |  |
|
| Turtur | Streptopelia turtur |  |
|
| Turtur alarus | Streptopelia decipiens |  |
|
| Turtur dorchgoch | Streptopelia tranquebarica |  |
|
| Turtur dorchog | Streptopelia decaocto |  |
|
| Turtur dorchog Jafa | Streptopelia bitorquata |  |
|
| Turtur dorwridog | Streptopelia hypopyrrha |  |
|
| Turtur fechan | Geopelia cuneata |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Turtur ffrwythau fraith** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Ferdinand Zecca yw ***Le Calvaire D'une Reine*** a gyhoeddwyd yn 1919. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg. 

Y prif actor yn y ffilm hon yw René Alexandre. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1919. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Broken Blossoms* sef ffilm fud rhamantus o Unol Daleithiau America gan yr Americanwr o dras Gymreig
D. W. Griffith. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ferdinand Zecca ar 1 Ionawr 1864 ym Mharis a bu farw yn Saint-Mandé ar 23 Mawrth 1947.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Ferdinand Zecca nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Ali Baba Et Les Quarante Voleurs |  | Ffrainc | No/unknown value | 1902-01-01 |
| Au Pays Noir |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1905-01-01 |
| *Cleopatra* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1910-01-01 |
| *Don Quichotte* |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1903-01-01 |
| *Histoire d'un crime* |  | Ffrainc | FfrangegNo/unknown value | 1901-01-01 |
| *Le Chat botté* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1903-01-01 |
| *Quo vadis?* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1901-01-01 |
| *Samson* |  | Ffrainc | No/unknown value | 1908-01-01 |
| Vie Et Passion De Notre Seigneur Jésus-Christ |  | Ffrainc | No/unknown value | 1907-01-01 |
| *Vie et Passion du Christ* |  | Ffrainc | FfrangegNo/unknown value | 1903-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pucciniaceae* yw'r **Cawod goch castan ddaear** (Lladin: ***Puccinia bulbocastani***; Saesneg: *Great Pignut Rust*). 'Y Gwir-Rydau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog y gair 'Rhwd' yw rhydau, gair sy'n cyfeirio at liw'r ffyngau yn y grwp yma. Mae'r teulu *Pucciniaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pucciniales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pucciniaceae
-------------------------------------

Mae gan **Cawod goch castan ddaear** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Puccinia arundinacea ß epicaula* | Puccinia arundinacea ß epicaula |  |
|
| *Puccinia emaculata* | Puccinia emaculata |  |
|
| *Puccinia kuehnii* | Puccinia kuehnii |  |
|
| *Puccinia melanocephala* | Puccinia melanocephala |  |
|
| *Puccinia phragmitis* | Puccinia phragmitis |  |
|
| *Puccinia poarum* | Puccinia poarum |  |
|
| *Puccinia sessilis* | Puccinia sessilis |  |
|
| *Puccinia xanthii* | Puccinia xanthii |  |
|
| *Rhwd brown gwenith* | Puccinia recondita |  |
|
| *Rhwd brown haidd* | Puccinia hordei |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cawod goch castan ddaear** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llygadwyn Fernando Po** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llygaidwynion Fernando Po) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Speirops brunnea***; yr enw Saesneg arno yw *Fernando Po speirops*. Mae'n perthyn i deulu'r Llygadwynion (Lladin: *Zosteropidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. brunnea*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r llygadwyn Fernando Po yn perthyn i deulu'r Llygadwynion (Lladin: *Zosteropidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Llygadwyn Ambon | Zosterops kuehni |  |
|
| Llygadwyn Annobon | Zosterops griseovirescens |  |
|
| Llygadwyn Jafa | Zosterops flavus |  |
|
| Llygadwyn Japan | Zosterops japonicus |  |
|
| Llygadwyn Malaita | Zosterops stresemanni |  |
|
| Llygadwyn cefnllwyd | Zosterops lateralis |  |
|
| Llygadwyn ffrwynog | Zosterops conspicillatus |  |
|
| Llygadwyn mynydd | Zosterops montanus |  |
|
| Llygadwyn mynydd torfelyn | Zosterops fuscicapilla |  |
|
| Llygadwyn pigfain | Zosterops tenuirostris |  |
|
| Llygadwyn talcenddu'r Gorllewin | Zosterops atricapilla |  |
|
| Llygadwyn y Dwyrain | Zosterops palpebrosus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llygadwyn Fernando Po** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Harry Beaumont yw ***Rose of The World*** a gyhoeddwyd yn 1925. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Julien Josephson.

 Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1925. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Gold Rush* sef ffilm gomedi Americanaidd am Klondike gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
David Abel oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harry Beaumont ar 10 Chwefror 1888 yn Abilene a bu farw yn Providence Saint John's Health Center ar 12 Mehefin 1977. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1911 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Harry Beaumont nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Glass Houses |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-01-01 |
| *Go West, Young Man* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1918-01-01 |
| June Madness |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1922-01-01 |
| *Love in the Dark* |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-01-01 |
| One Increasing Purpose |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1927-01-01 |
| Rose of The World |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1925-01-01 |
| The Five Dollar Baby |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1922-01-01 |
| The Fourteenth Lover |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1922-01-01 |
| The Girl On The Front Page |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-09-27 |
| *They Like 'Em Rough* |  | Unol Daleithiau America |  | 1922-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm drosedd gan y cyfarwyddwr Michel Deville yw ***Bye Bye, Barbara*** a gyhoeddwyd yn 1969. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Nina Companéez. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bruno Cremer, Anny Duperey, Alexandra Stewart, Nina Companéez, Michel Duchaussoy, Jean-Pierre Sentier, Alain Chevallier, Bernard Murat, Daniel Sarky, Greg Germain, Gérard Desarthe, Jacques Destoop, Jacques Galland, Jacques Marbeuf, Jean Eskenazi, Maryse Martin, Pascal Aubier, Philippe Avron, Yan Brian, Yvan Varco ac Yves Brainville. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1969. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Midnight Cowboy* sef ffilm am ddau gyfaill gan y cyfarwyddwr ffilm John Schlesinger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Michel Deville ar 13 Ebrill 1931 yn Boulogne-Billancourt. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Louis Delluc
 * Gwobr César am yr Ysgrifennu Gorau
 * Gwobr César y Cyfarwyddwr Gorau
 * Gwobr Louis Delluc

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Michel Deville nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Almost Peaceful |  | Ffrainc |  | 2002-01-01 |
| *Lest We Forget* |  | Ffrainc |  | 1991-01-01 |
| Nuit D'été En Ville |  | Ffrainc |  | 1990-01-01 |
| On a Volé La Joconde |  | Ffraincyr Eidal | Ffrangeg | 1966-01-01 |
| Raphaël Ou Le Débauché |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1971-01-01 |
| Tendres Requins |  | Ffraincyr Almaenyr Eidal | Ffrangeg | 1969-01-01 |
| Toutes Peines Confondues |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1992-01-01 |
| *Un fil à la patte* |  | Ffrainc | Ffrangeg | 2005-01-01 |
| Une Balle Dans Le Canon |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1958-01-01 |
| À Cause, À Cause D'une Femme |  | Ffrainc | Ffrangeg | 1963-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 19 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 19 Mai 2016.