recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Macaw Spix** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: macawiaid Spix) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Cyanopsitta spixii***; yr enw Saesneg arno yw *Spix’s macaw*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. spixii*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r macaw Spix yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Macaw torgoch | Orthopsittaca manilatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Macaw Spix** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*

P
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Gwybedog eurben** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: gwybedogion eurben) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Myiodynastes chrysocephalus***; yr enw Saesneg arno yw *Golden-crowned flycatcher*. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. chrysocephalus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r gwybedog eurben yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Piwi cefnwyn | Contopus cooperi |  |
|
| Piwi coed y Dwyrain | Contopus virens |  |
|
| Piwi llwydwyn | Contopus fumigatus |  |
|
| Teyrn gwinau mawr | Attila cinnamomeus |  |
|
| Teyrn morgrug Delalande | Corythopis delalandi |  |
|
| Teyrnaderyn mawr | Tyrannus cubensis |  |
|
| Teyrnaderyn y Gorllewin | Tyrannus verticalis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Gwybedog eurben** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama a ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Ermanno Olmi yw ***I Fidanzati*** a gyhoeddwyd yn 1963. Fe'i cynhyrchwyd gan Goffredo Lombardo yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Ermanno Olmi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Gianni Ferrio. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Anna Canzi. Mae'r ffilm *I Fidanzati* yn 77 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1963. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *From Russia with Love* sef yr ail ffilm yn y gyfres James Bond..... Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Lamberto Caimi oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Carla Colombo sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ermanno Olmi ar 24 Gorffenaf 1931 yn Bergamo a bu farw yn Asiago ar 7 Mai 2018. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1953 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr Feltrinelli
 * Gwobr Sutherland
 * Palme d'Or
 * Gwobr Cesar i'r Ffilm Estron Gorau
 * Y Llew Aur
 * Marchog Uwch-Groes Urdd Teilyngdod Gweriniaeth yr Eidal
 * Gwobr Ryngwladol Viareggio-Versilia

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Ermanno Olmi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Coeden y Clocsiau Pren |  | yr Eidal | *Lombard* | 1978-01-01 |
| E Venne Un Uomo |  | yr Eidal | Eidaleg | 1965-01-01 |
| *Genesis: The Creation and the Flood* |  | yr Eidalyr Almaen | Eidaleg | 1994-01-01 |
| I Fidanzati |  | yr Eidal | Eidaleg | 1963-01-01 |
| Il Mestiere Delle Armi |  | yr EidalFfrainc | Eidaleg | 2001-01-01 |
| Il Posto |  | yr Eidal | Eidaleg | 1961-01-01 |
| In The Summertime |  | yr Eidal |  | 1971-01-01 |
| La Leggenda Del Santo Bevitore |  | Ffraincyr Eidal | Eidaleg | 1988-01-01 |
| Lunga Vita Alla Signora! |  | yr Eidal | Eidaleg | 1987-01-01 |
| Tocynnau |  | y Deyrnas Unedigyr EidalIran | PersegAlmaeneg | 2005-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  .
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Charles Crichton yw ***The Titfield Thunderbolt*** a gyhoeddwyd yn 1953. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan T. E. B. Clarke a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Georges Auric. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Hugh Griffith, John Gregson, Naunton Wayne, Stanley Holloway, Sid James, George Relph, Gabrielle Brune, Godfrey Tearle, LMR 57 "Lion" a Reginald Beckwith. Mae'r ffilm yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Douglas Slocombe oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Seth Holt sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1953. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Roman Holiday* sy’n ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Charles Crichton ar 6 Awst 1910 yn Wallasey a bu farw yn Llundain ar 14 Ebrill 2001. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1931 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Charles Crichton nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| A Fish Called Wanda |  | Unol Daleithiau Americay Deyrnas Unedig | Saesneg | 1988-07-07 |
| *Alien Attack* |  |  |  | 1976-01-01 |
| *Can You Spare A Moment?: The Counselling Interview* |  | y Deyrnas Unedig |  | 1987-01-01 |
| Cosmic Princess |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1982-01-01 |
| De L'or En Barre |  | y Deyrnas Unedig | FfrangegSaesneg | 1951-01-01 |
| *Dead of Night* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1945-09-09 |
| Hue and Cry |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1947-02-25 |
| *Hunted* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1952-01-01 |
| *The Adventures of Black Beauty* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg |  |
| The Third Secret |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1964-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 11 Ebrill 2016.
Ffilm gomedi am ladrata gan y cyfarwyddwr Vittorio De Sica yw ***Caccia Alla Volpe*** a gyhoeddwyd yn 1966. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***After the Fox*** ac fe'i cynhyrchwyd gan John Bryan yn Unol Daleithiau America, yr Eidal a'r Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a Saesneg a hynny gan Cesare Zavattini a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Burt Bacharach a Piero Piccioni. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vittorio De Sica, Peter Sellers, Britt Ekland, Maria Grazia Buccella, Martin Balsam, Victor Mature, Akim Tamiroff, Marcella Rovena, Timothy Bateson, Carlo Croccolo, Maurice Denham, Enzo Fiermonte, Carlo Delle Piane, Roberto De Simone, Tiberio Murgia, Tino Buazzelli, Lando Buzzanca, Giustino Durano, Paolo Stoppa, Daniele Vargas, Carlo Pisacane, Enrico Luzi, Nino Vingelli, Mimmo Poli, Mac Ronay, Daniela Igliozzi, Franco Sportelli a Piero Gerlini. Mae'r ffilm *Caccia Alla Volpe* yn 103 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 2.35:1. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1966. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Good, the Bad and the Ugly* sef ffilm gomedi gowboi gan Sergio Leone. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Leonida Barboni oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Russell Lloyd sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Vittorio De Sica ar 7 Gorffenaf 1901 yn Sora a bu farw yn Neuilly-sur-Seine ar 12 Rhagfyr 1956. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1917 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr y Golden Globe i'r Ffilm Iaith Estron Gorau
 * Yr Arth Aur
 * Palme d'Or
 * Gwobr y Bwrdd Adolygu Cenedlaethol am y Ffilm Orau
 * Gwobrau'r Academi
 * Gwobr Golden Globe
 * David di Donatello

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 78% (Rotten Tomatoes)
* 5.9/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Vittorio De Sica nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Boccaccio '70* |  | Ffraincyr Eidal | Eidaleg | 1962-01-01 |
| Ladri Di Biciclette |  | yr Eidal | Eidaleg | 1948-01-01 |
| Le Coppie |  | yr Eidal | Eidaleg | 1970-01-01 |
| Matrimonio All'italiana |  | yr EidalFfrainc | Eidaleg | 1964-01-01 |
| Pan, Amor Y... Andalucía |  | Sbaenyr Eidal | Sbaeneg | 1958-01-01 |
| *The Raffle* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1962-01-01 |
| *The Voyage* |  | yr EidalFfrainc | Eidaleg | 1974-03-11 |
| Un Garibaldino Al Convento |  | yr Eidal | Eidaleg | 1942-01-01 |
| Villa Borghese |  | yr EidalFfrainc | Eidaleg | 1953-01-01 |
| Zwei Frauen |  | Ffraincyr Eidal | EidalegAlmaeneg | 1960-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. 1 2  "After the Fox". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 5 Hydref 2021.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwyr Anatole Litvak a Jean Boyer yw ***Calais-Douvres*** a gyhoeddwyd yn 1931. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Calais-Douvres*** ac fe'i cynhyrchwyd gan Noë Bloch yn Ffrainc a'r Almaen; y cwmni cynhyrchu oedd Universum Film AG. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Irma von Cube a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Mischa Spoliansky. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lilian Harvey, Margo Lion, André Roanne, Marie-Louise Damien, Lewis Brody, André Gabriello, Armand Bernard, Frédéric Mariotti, Guy Sloux a Jean Sinoël. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1931. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Frankenstein (1931)* ffilm arswyd, Americanaidd gan James Whale. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. 
Robert Baberske oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anatole Litvak ar 10 Mai 1902 yn Kyiv a bu farw yn Neuilly-sur-Seine ar 5 Hydref 2015. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1930 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.   
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Llengfilwr y Lleng Teilyndod
 * Gwobr y Bwrdd Adolygu Cenedlaethol am y Ffilm Orau
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Anatole Litvak nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Calais-Douvres |  | yr AlmaenFfrainc | Ffrangeg | 1931-09-18 |
| Divide and Conquer |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1943-01-01 |
| Dolly Macht Karriere |  | yr Almaen | Almaeneg | 1930-09-30 |
| La Chanson D'une Nuit |  | Ffraincyr Almaen |  | 1933-01-01 |
| *No More Love* |  | yr Almaen | Almaeneg | 1931-07-27 |
| *Producers' Showcase* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg |  |
| Sleeping Car |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1933-01-01 |
| Tell Me Tonight |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1932-10-31 |
| The Battle of China |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1944-01-01 |
| War Comes to America |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1945-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Gorffennaf 2016.. dyddiad cyrchiad: 8 Gorffennaf 2016.
Ffilm ddrama am ryfel gan y cyfarwyddwr Walter Forde yw ***Flying Fortress*** a gyhoeddwyd yn 1942. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Edward Dryhurst a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jack Beaver. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Warner Bros..

Y prif actor yn y ffilm hon yw Richard Greene. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Basil Emmott oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Terence Fisher sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1942. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Casablanca* sy’n glasur o ffilm Americanaidd am ramant a rhyfel, gan y cyfarwyddwr ffilm Michael Curtiz. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Walter Forde ar 21 Ebrill 1896 yn Bradford a bu farw yn Los Angeles ar 27 Tachwedd 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1920 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Walter Forde nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Atlantic Ferry |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1941-01-01 |
| *Bed and Breakfast* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1930-01-01 |
| Brown On Resolution |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1935-01-01 |
| Bulldog Jack |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1935-01-01 |
| Cardboard Cavalier |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1949-01-01 |
| Chu Chin Chow |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1934-01-01 |
| Master of Bankdam |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1947-01-01 |
| *Rome Express* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1932-01-01 |
| The Gaunt Stranger |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1938-01-01 |
| *The Last Hour* |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 1930-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych Lanai** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion Lanai) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Myadestes lanalensis***; yr enw Saesneg arno yw *Lanai thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. lanalensis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r brych Lanai yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Brych Aztec | Ridgwayia pinicola |  |
|
| Brych Cataponera | Cataponera turdoides |  |
|
| Brych amrywiol | Ixoreus naevius |  |
|
| Brych y goedwig | Hylocichla mustelina |  |
|
| Crec meini | Pinarornis plumosus |  |
|
| Crec morgrug Finsch | Stizorhina finschi |  |
|
| Crec morgrug gwinau | Stizorhina fraseri |  |
|
| Trydarwr bronddu | Chlamydochaera jefferyi |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych Lanai** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Gwybedog y cordillera** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: gwybedogion y cordillera) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Empidonax occidentalis***; yr enw Saesneg arno yw *Cordilleran flycatcher*. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *E. occidentalis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.

Teulu
-----

Mae'r gwybedog y cordillera yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Teyrn bach penfelyn | Tyrannulus elatus |  |
|
| Teyrn yr hesg | Tachuris rubrigastra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Gwybedog y cordillera** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Aderyn haul cefnblaen** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar haul cefnblaen) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Anthreptes reichenowi***; yr enw Saesneg arno yw *Plain-backed sunbird*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: *Nectarinidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *A. reichenowi*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Gall fwyta neithdar o fewn blodau, ac wrth ymestyn i'w gyrraedd, mae'n rwbio'n erbyn y paill ac yn ei gario i flodyn arall gan ei ffrwythloni.

Teulu
-----

Mae'r aderyn haul cefnblaen yn perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: *Nectarinidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Aderyn haul Jafa | Aethopyga mystacalis |  |
|
| Aderyn haul Newton | Anabathmis newtonii |  |
|
| Aderyn haul Principe | Anabathmis hartlaubii |  |
|
| Aderyn haul Reichenbach | Anabathmis reichenbachii |  |
|
| Aderyn haul Sangihe | Aethopyga duyvenbodei |  |
|
| Aderyn haul cynffonhir | Hedydipna platura |  |
|
| Aderyn haul rhuddgoch | Aethopyga siparaja |  |
|
| Aderyn haul torchog | Hedydipna collaris |  |
|
| Aderyn haul ystlyswyn | Aethopyga eximia |  |
|
| Cyanomitra verticalis | Cyanomitra verticalis |  |
|
| Pigwr blodau bronfelyn | Prionochilus maculatus |  |
|
| Pigwr blodau brongoch y Gorllewin | Prionochilus thoracicus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Aderyn haul cefnblaen** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm fud (heb sain) llawn antur gan y cyfarwyddwr Alexander Butler yw ***The Valley of Fear*** a gyhoeddwyd yn 1916. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Dosbarthwyd y ffilm gan G.B. Samuelson Productions.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Daisy Burrell, Harry Arthur Saintsbury, Arthur Cullin, Bernard Vaughan, Booth Conway, Cecil Mannering a Lionel d'Aragon. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1916. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Intolerance* sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, *The Valley of Fear*, sef gwaith llenyddol gan yr awdur
Arthur Conan Doyle a gyhoeddwyd yn 1915.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alexander Butler ar 1 Ionawr 1869 yn Unol Daleithiau America.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Alexander Butler nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| A Royal Divorce |  | y Deyrnas Unedig | 1926-01-01 |
| Damaged Goods |  | y Deyrnas Unedig | 1919-01-01 |
| David and Jonathan |  | y Deyrnas Unedig | 1920-01-01 |
| For Her Father's Sake |  | y Deyrnas Unedig | 1921-01-01 |
| Her Story |  | y Deyrnas Unedig | 1920-01-01 |
| Just a Girl |  | y Deyrnas Unedig | 1916-01-01 |
| *Little Women* |  | y Deyrnas Unedig | 1917-09-17 |
| Love in The Wilderness |  | y Deyrnas Unedig | 1920-01-01 |
| *Married Love* |  | y Deyrnas Unedig | 1923-01-01 |
| The Valley of Fear |  | y Deyrnas Unedig | 1916-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 18 Mai 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Mwynwr y glannau** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: mwynwyr y glannau) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Geositta peruviana***; yr enw Saesneg arno yw *Coastal miner*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *G. peruviana*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r mwynwr y glannau yn perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bochwen resog | Pseudocolaptes boissonneautii |  |
|
| Casiolot coch | Pseudoseisura cristata |  |
|
| Cropiwr Zimmer | Dendroplex kienerii |  |
|
| Cropiwr coronog | Lepidocolaptes affinis |  |
|
| Cropiwr daear gyddfwyn | Upucerthia albigula |  |
|
| Cropiwr pen rhesog | Lepidocolaptes souleyetii |  |
|
| Cropiwr picoch | Hylexetastes perrotii |  |
|
| Cropiwr sythbig | Dendroplex picus |  |
|
| Rhedwr bach y paith | Ochetorhynchus phoenicurus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Mwynwr y glannau** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Eran Creevy yw ***Collide*** a gyhoeddwyd yn 2016. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***Autobahn*** ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America, Y Deyrnas Gyfunol a'r Almaen. Lleolwyd y stori yn Twrci. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Eran Creevy a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ilan Eshkeri.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anthony Hopkins, Joachim Król, Ben Kingsley, Felicity Jones, Nicholas Hoult, Clemens Schick a Marwan Kenzari. Mae'r ffilm *Collide (ffilm o 2016)* yn 99 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Fantastic Beasts and Where to Find Them* sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Ed Wild oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Chris Gill sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Eran Creevy ar 1 Ionawr 1976 yn Llundain.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 24% (Rotten Tomatoes)
* 4/10 (Rotten Tomatoes)
* 33/100

.

Mae'r incwm a dderbyniwyd am y ffilm hon dros 4,800,000 $ (UDA).

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Eran Creevy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Collide |  | yr AlmaenUnol Daleithiau Americay Deyrnas Unedig | Saesneg | 2016-01-01 |
| Enemies – Welcome to the Punch |  | y Deyrnas UnedigUnol Daleithiau America | Saesneg | 2013-01-01 |
| *Harry Potter 20th Anniversary: Return to Hogwarts* |  | y Deyrnas UnedigUnol Daleithiau America | Saesneg | 2022-01-01 |
| Shifty |  | y Deyrnas Unedig | Saesneg | 2008-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 12 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 12 Ebrill 2016.
2. ↑  Dyddiad cyhoeddi:. *Internet Movie Database*. dyddiad cyrchiad: 17 Awst 2016. iaith y gwaith neu'r enw: Saesneg. .
3. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 12 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 12 Ebrill 2016.
4. 1 2  "Collide". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 10 Hydref 2021.
5. ↑  .
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Tricholomataceae* yw'r **Bonet bletiog** (Lladin: ***Mycena vitilis***; Saesneg: *Snapping Bonnet*). 'Y Bonedau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Bathwyd y gair yn 1821 (Boletus, sef 'madarchen') gan Linnaeus. Mae'r teulu *Tricholomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop a Gogledd America. 

Lliw sborau'r fadarchen hon yw gwyn.

 O ran siâp, disgrifir y capan, neu gap y fadarchen fel un cap conig.

 Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: tegyll.

 O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae
-----------------------------------------

Mae gan **Boned bletiog** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Omphalia condiscipulata* | Omphalia condiscipulata |  |
|
| *Omphalia conspersa* | Omphalia conspersa |  |
|
| *Omphalia convexa* | Omphalia convexa |  |
|
| *Omphalia corticola* | Omphalia corticola |  |
|
| *Omphalia cortiseda* | Omphalia cortiseda |  |
|
| *Omphalia costatula* | Omphalia costatula |  |
|
| *Omphalia cremea* | Omphalia cremea |  |
|
| *Omphalia crocea* | Omphalia crocea |  |
|
| *Omphalia cuneifolia* | Omphalia cuneifolia |  |
|
| *Omphalia cupreovirens* | Omphalia cupreovirens |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Bonet bletiog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llostfain cennog** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llostfeinion cennog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Certhiaxis muelleri***; yr enw Saesneg arno yw *Scaled spinetail*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. muelleri*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r llostfain cennog yn perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cropiwr rhesog | Dendrocolaptes certhia |  |
|
| Llostfain Marcapata | Cranioleuca marcapatae |  |
|
| Llostfain cennog | Cranioleuca muelleri |  |
|
| Llostfain corunwyn | Cranioleuca albiceps |  |
|
| Llostfain gwelw | Cranioleuca pallida |  |
|
| Llostfain penllwyd y Dwyrain | Cranioleuca semicinerea |  |
|
| Llostfain penwyn | Cranioleuca albicapilla |  |
|
| Llostfain wynepgoch | Cranioleuca erythrops |  |
|
| Llostfain y tepwi | Cranioleuca demissa |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llostfain cennog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pucciniaceae* yw'r **Cawod goch clwbfrwyn y mawn** (Lladin: ***Puccinia eriophori***; Saesneg: *Deer Grass Rust*). 'Y Gwir-Rydau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog y gair 'Rhwd' yw rhydau, gair sy'n cyfeirio at liw'r ffyngau yn y grwp yma. Mae'r teulu *Pucciniaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pucciniales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pucciniaceae
-------------------------------------

Mae gan **Cawod goch clwbfrwyn y mawn** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Puccinia arundinacea ß epicaula* | Puccinia arundinacea ß epicaula |  |
|
| *Puccinia emaculata* | Puccinia emaculata |  |
|
| *Puccinia kuehnii* | Puccinia kuehnii |  |
|
| *Puccinia melanocephala* | Puccinia melanocephala |  |
|
| *Puccinia phragmitis* | Puccinia phragmitis |  |
|
| *Puccinia poarum* | Puccinia poarum |  |
|
| *Puccinia sessilis* | Puccinia sessilis |  |
|
| *Puccinia xanthii* | Puccinia xanthii |  |
|
| *Rhwd brown gwenith* | Puccinia recondita |  |
|
| *Rhwd brown haidd* | Puccinia hordei |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cawod goch clwbfrwyn y mawn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Entolomataceae* yw'r **Tagell binc lwytgoch** (Lladin: ***Entoloma indutoides***; Saesneg: *Drab Pinkgill*). Y Tegyll Pinc yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog 'tagell' yw 'tegyll'. Mae'r teulu *Entolomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

```
  Mae'r rhywogaeth hon hefyd i'w chanfod yn byw ar dwyni glan y môr, yng Nghymru. 



 

 

```

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Entolomataceae
---------------------------------------

Mae gan **Tagell binc lwytgoch** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Entoloma borbonicum* | Entoloma borbonicum |  |
|
| *Entoloma boreale* | Entoloma boreale |  |
|
| *Entoloma botanicum* | Entoloma botanicum |  |
|
| *Entoloma brasilianum* | Entoloma brasilianum |  |
|
| *Entoloma brasiliense* | Entoloma brasiliense |  |
|
| *Entoloma brevipes* | Entoloma brevipes |  |
|
| *Entoloma brihadum* | Entoloma brihadum |  |
|
| *Entoloma britannicum* | Entoloma britannicum |  |
|
| *Entoloma broesarpense* | Entoloma broesarpense |  |
|
| *Entoloma brunneipes* | Entoloma brunneipes |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Gwefan www.naturalresources.wales Cyfoeth Naturiol Cymru; adalwyd 23 Chwefror 2020.
3. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
4. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Tagell binc lwytgoch** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Parotan clustddu** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: parotanod clustddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Touit melanota***; yr enw Saesneg arno yw *Black-eared parrotlet*. Mae'n perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*) sydd yn urdd y *Psittaciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. melanota*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r parotan clustddu yn perthyn i deulu'r Parotiaid (Lladin: *Psittacidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Parotan clustddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Teyrn bach penllwyd y Gogledd** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: teyrniaid bach penllwyd y Gogledd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Phyllomyias cinereiceps***; yr enw Saesneg arno yw *Ashy-headed tyrannulet*. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. cinereiceps*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r teyrn bach penllwyd y Gogledd yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: *Tyrannidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Gwybedog bronwinau’r Gogledd | Aphanotriccus capitalis |  |
|
| Gwybedog pigddu | Aphanotriccus audax |  |
|
| Teyrn bach Chapman | Pogonotriccus chapmani |  |
|
| Teyrn gwrychog amryliw | Pogonotriccus poecilotis |  |
|
| Teyrn gwrychog wynebfrith | Pogonotriccus ophthalmicus |  |
|
| Teyrn gylfingam y De | Oncostoma olivaceum |  |
|
| Teyrn gylfingam y Gogledd | Oncostoma cinereigulare |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Teyrn bach penllwyd y Gogledd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Telor coronog y Dwyrain** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion coronog y Dwyrain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Phylloscopus coronatus***; yr enw Saesneg arno yw *Temminck’s crowned willowwarbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. coronatus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r telor coronog y Dwyrain yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Babacs Tsieina | Babax lanceolatus |  |
|
| Minla cynffongoch | Minla ignotincta |  |
|
| Minla cynffonwinau | Minla strigula |  |
|
| Preblyn gwybedog Chapin | Kupeornis chapini |  |
|
| Preblyn mynydd Kupe | Kupeornis gilberti |  |
|
| Sibia clustwyn | Heterophasia auricularis |  |
|
| Sibia corunddu | Heterophasia capistrata |  |
|
| Sibia cynffonhir | Heterophasia picaoides |  |
|
| Sibia hardd | Heterophasia pulchella |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Telor coronog y Dwyrain** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Tinwen ddu** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: tinwennod duon) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Oenanthe leucura***; yr enw Saesneg arno yw *Black wheatear*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *O. leucura*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ewrop ac Affrica.

Teulu
-----

Mae'r tinwen ddu yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bronfraith | Turdus philomelos |  |
|
| Brych daear Abysinia | Geokichla piaggiae |  |
|
| Brych daear Crossley | Geokichla crossleyi |  |
|
| Brych daear Molwcaidd | Geokichla dumasi |  |
|
| Brych daear Siberia | Geokichla sibirica |  |
|
| Brych daear cefnllwyd | Geokichla schistacea |  |
|
| Geokichla cinerea | Geokichla cinerea |  |
|
| Geokichla interpres | Geokichla interpres |  |
|
| Mwyalch Adeinlwyd | Turdus boulboul |  |
|
| Mwyalchen | Turdus merula |  |
|
| Mwyalchen y mynydd | Turdus torquatus |  |
|
| Socan eira | Turdus pilaris |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Tinwen ddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Bwlbwl barfog cyffredin** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: bwlbwliaid barfog cyffredin) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Criniger barbatus***; yr enw Saesneg arno yw *Bearded bulbul*. Mae'n perthyn i deulu'r Bwlbwliaid (Lladin: *Pycnonotidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. barbatus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r bwlbwl barfog cyffredin yn perthyn i deulu'r Bwlbwliaid (Lladin: *Pycnonotidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bwlbwl Anderson | Pycnonotus xanthorrhous |  |
|
| Bwlbwl Ansorge | Eurillas ansorgei |  |
|
| Bwlbwl Sjöstedt | Baeopogon clamans |  |
|
| Bwlbwl aeliog | Pycnonotus luteolus |  |
|
| Bwlbwl corunfelyn | Pycnonotus zeylanicus |  |
|
| Bwlbwl euraid Asia | Thapsinillas affinis |  |
|
| Bwlbwl llwyd | Hemixos flavala |  |
|
| Bwlbwl llygadwyn | Baeopogon indicator |  |
|
| Bwlbwl yr ardd | Pycnonotus barbatus |  |
|
| Llinosbig dorchog | Spizixos semitorques |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Bwlbwl barfog cyffredin** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Cortinariaceae* yw'r **Cap gweog sepia** (Lladin: ***Cortinarius decipiens***; Saesneg: *Sepia Webcap*). 'Y Capiau Gweog' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. 'Fel gwe' yw 'gweog' hy cap sy'n edrych fel pe tae wedi'i wneud o we pry cop. Mae'r teulu *Cortinariaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Cortinariaceae
---------------------------------------

Mae gan **Cap gweog sepia** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap gweog Caledonaidd | Cortinarius caledoniensis |  |
|
| *Cortinarius bulbosus* | Cortinarius bulbosus |  |
|
| *Cortinarius calosporus* | Cortinarius calosporus |  |
|
| *Cortinarius carbonellus* | Cortinarius carbonellus |  |
|
| *Cortinarius cartilagineus* | Cortinarius cartilagineus |  |
|
| *Cortinarius caryotis* | Cortinarius caryotis |  |
|
| *Cortinarius castaneiceps* | Cortinarius castaneiceps |  |
|
| *Cortinarius castanellus* | Cortinarius castanellus |  |
|
| *Cortinarius castoreus* | Cortinarius castoreus |  |
|
| *Cortinarius cavipes* | Cortinarius cavipes |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cap gweog sepia** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*