recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ffilm llawn cyffro llawn antur gan y cyfarwyddwr Robert Schwentke yw ***The Divergent Series: Allegiant*** a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Chicago a Georgia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Veronica Roth a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Trapanese. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jeff Daniels, Mekhi Phifer, Naomi Watts, Zoë Kravitz, Ashley Judd, Octavia Spencer, Shailene Woodley, Janet McTeer, Miles Teller, Rebecca Pidgeon, Daniel Dae Kim, Xander Berkeley, Ray Stevenson, Theo James, Maggie Q, Bill Skarsgård, Nadia Hilker, Jonny Weston, Ansel Elgort, Maria Howell, Emjay Anthony a Keiynan Lonsdale. Mae'r ffilm *The Divergent Series: Allegiant* yn 120 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Fantastic Beasts and Where to Find Them* sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Florian Ballhaus oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Stuart Levy sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, *Allegiant*, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Veronica Roth a gyhoeddwyd yn 2013.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Schwentke ar 15 Chwefror 1968 yn Stuttgart. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1993 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Robert Schwentke nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *Eierdiebe* |  | yr Almaen | 2003-01-01 |
| *Flightplan* |  | yr AlmaenUnol Daleithiau America | 2005-01-01 |
| *Pilot* |  |  | 2009-01-21 |
| *R.I.P.D.* |  | Unol Daleithiau America | 2013-01-01 |
| *RED* |  | Unol Daleithiau America | 2010-09-29 |
| *Red* |  | Unol Daleithiau America | 2010-01-01 |
| *Tattoo* |  | yr Almaen | 2002-01-01 |
| *The Divergent Series: Allegiant* |  | Unol Daleithiau America | 2016-03-08 |
| *The Divergent Series: Insurgent* |  | Unol Daleithiau America | 2015-03-11 |
| The Time Traveler's Wife |  | Unol Daleithiau America | 2009-08-14 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Russulaceae* yw'r **Cap llaeth lelog** (Lladin: ***Lactarius lilacinus***; Saesneg: *Lilac Milkcap*). 'Y Capiau Llaeth' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r gair 'llaeth; (neu lefrith) yma'n cyfeirio at ddiferion o latecs, neu sudd gwyn a welir yn crynhoi oddi tan degyll y fadarchen. Mae'r teulu *Russulaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Russulales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop ac mae'n byw ar dwyni glan y môr, yng Nghymru.Mae’r rhywogaeth hon hefyd i’w chanfod yn byw ar dwyni glan y môr, yng Nghymru.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Russulaceae
------------------------------------

Mae gan **Cap llaeth lelog** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cap llaeth llarwydd | Lactarius porninsis |  |
|
| Cap llaeth saffrwm ffug | Lactarius deterrimus |  |
|
| *Lactarius salmonicolor* | Lactarius salmonicolor |  |
|
| *Lactarius sanguifluus* | Lactarius sanguifluus |  |
|
| *Lactarius semisanguifluus* | Lactarius semisanguifluus |  |
|
| *Russula amoena* | Russula amoena |  |
|
| *Russula atrorubens* | Russula atrorubens |  |
|
| *Russula firmula* | Russula firmula |  |
|
| *Russula innocua* | Russula innocua |  |
|
| *Russula persicina* | Russula persicina |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Gwefan www.naturalresources.wales Cyfoeth Naturiol Cymru; adalwyd 23 Chwefror 2020.
3. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
4. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Cap llaeth lelog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Marshall Neilan yw ***Bob Hampton of Placer*** a gyhoeddwyd yn 1921. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Marion Fairfax. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan First National.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw James Kirkwood, Marjorie Daw a Wesley Barry. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1921. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Kid* sef ffilm gomedi a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Marshall Neilan ar 11 Ebrill 1891 yn San Bernardino a bu farw yn Los Angeles ar 22 Mawrth 2017. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Marshall Neilan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Everybody's Acting |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1926-01-01 |
| Freckles |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1917-01-01 |
| *Landing the Hose Reel* |  | Unol Daleithiau America |  | 1915-01-01 |
| *The Come Back of Percy* |  | Unol Daleithiau America |  | 1915-01-01 |
| The Jaguar's Claws |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1917-01-01 |
| The Lemon Drop Kid |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1934-01-01 |
| The River's End |  | Unol Daleithiau America |  | 1920-02-22 |
| The Tides of Barnegat |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1917-01-01 |
| *The Winning Whiskers* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1914-01-01 |
| Those Without Sin |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1917-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brenin cribog torwyn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brenhinoedd cribog torwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Elminia albiventris***; yr enw Saesneg arno yw *White-bellied crested flycatcher*. Mae'n perthyn i deulu'r Brenhinoedd (Lladin: *Monarchidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *E. albiventris*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r brenin cribog torwyn yn perthyn i deulu'r Brenhinoedd (Lladin: *Monarchidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Apostol Brith | Grallina cyanoleuca |  |
|
| Apostol afon | Grallina bruijnii |  |
|
| Brenin Marquesas | Pomarea mendozae |  |
|
| Brenin aflonydd | Myiagra inquieta |  |
|
| Brenin brith | Arses kaupi |  |
|
| Brenin cyflym | Pomarea iphis |  |
|
| Brenin gloyw | Myiagra alecto |  |
|
| Brenin gwargrych bronwyn | Arses telescopthalmus |  |
|
| Brenin penlas | Myiagra azureocapilla |  |
|
| Brenin torgoch | Myiagra vanikorensis |  |
|
| Brenin torwyn | Myiagra albiventris |  |
|
| Cwchbig bronddu | Machaerirhynchus nigripectus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brenin cribog torwyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Trydarwr Awstralia** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: trydarwyr Awstralia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Lalage tricolor***; yr enw Saesneg arno yw *Australian triller*. Mae'n perthyn i deulu'r Cog-Gigyddion (Lladin: *Campephagidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *L. tricolor*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r trydarwr Awstralia yn perthyn i deulu'r Cog-Gigyddion (Lladin: *Campephagidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cog-gigydd Grauer | Ceblepyris graueri |  |
|
| Cog-gigydd bronwyn | Coracina pectoralis |  |
|
| Cog-gigydd tagellog y dwyrain | Lobotos oriolinus |  |
|
| Lobotos lobatus | Lobotos lobatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Trydarwr Awstralia** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Turtur alarus** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: turturod galarus) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Streptopelia decipiens***; yr enw Saesneg arno yw *Mourning collared dove*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. decipiens*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r turtur alarus yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Adeinefydd Prydain Newydd | Henicophaps foersteri |  |
|
| Cordurtur goch | Geotrygon montana |  |
|
| Turtur | Streptopelia turtur |  |
|
| Turtur adeinlas | Turtur afer |  |
|
| Turtur alarus | Streptopelia decipiens |  |
|
| Turtur bigddu | Turtur abyssinicus |  |
|
| Turtur ddaear blaen | Columbina minuta |  |
|
| Turtur ddaear gyffredin | Columbina passerina |  |
|
| Turtur dorchgoch | Streptopelia tranquebarica |  |
|
| Turtur dorchog | Streptopelia decaocto |  |
|
| Turtur dorchog Jafa | Streptopelia bitorquata |  |
|
| Turtur dorwridog | Streptopelia hypopyrrha |  |
|
| Turtur y Galapagos | Zenaida galapagoensis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Turtur alarus** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Donald Crisp yw ***Appearances*** a gyhoeddwyd yn 1921. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Edward Knoblock. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan Famous Players-Lasky Corporation.

Y prif actor yn y ffilm hon yw David Powell. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1921. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Kid* sef ffilm gomedi a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Donald Crisp ar 27 Gorffenaf 1882 yn Llundain a bu farw yn Van Nuys ar 4 Mawrth 1945. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1908 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg Eton.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr yr Academi i'r Actor-gynorthwyydd Gorau
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Donald Crisp nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *At Dawn* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1914-01-01 |
| Don Q, Son of Zorro |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1925-01-01 |
| Less Than Kin |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1918-01-01 |
| *Ramona* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1916-01-01 |
| The Cop |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1928-01-01 |
| *The Mysterious Shot* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1914-01-01 |
| The Navigator |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1924-01-01 |
| The Poor Boob |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1919-01-01 |
| The Six Best Cellars |  | Unol Daleithiau America |  | 1920-02-08 |
| *The Warning* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1914-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llostfain llwyni cefnllwyd** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llostfeinion llwyni cefnllwyd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Leptasthenura aegithaloides***; yr enw Saesneg arno yw *Plain-mantled tit-spinetail*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *L. aegithaloides*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r llostfain llwyni cefnllwyd yn perthyn i deulu'r Adar Pobty (Lladin: *Furnariidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bochwen frown | Pseudocolaptes lawrencii |  |
|
| Bochwen resog | Pseudocolaptes boissonneautii |  |
|
| Cropiwr Zimmer | Dendroplex kienerii |  |
|
| Cropiwr coronog | Lepidocolaptes affinis |  |
|
| Cropiwr daear gyddfwyn | Upucerthia albigula |  |
|
| Cropiwr pen rhesog | Lepidocolaptes souleyetii |  |
|
| Cropiwr picoch | Hylexetastes perrotii |  |
|
| Cropiwr sythbig | Dendroplex picus |  |
|
| Rhedwr bach y paith | Ochetorhynchus phoenicurus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llostfain llwyni cefnllwyd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Gwennol ddu'r Alpau** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: gwenoliaid duon yr Alpau) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Tachymarptis melba***; yr enw Saesneg arno yw *Alpine swift*. Mae'n perthyn i deulu'r Coblynnod (Lladin: *Apodidae*) sydd yn urdd y *Apodiformes*. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. melba*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia, Ewrop ac Affrica.

Teulu
-----

Mae'r gwennol ddu'r Alpau yn perthyn i deulu'r Coblynnod (Lladin: *Apodidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Coblyn gwelw | Apus pallidus |  |
|
| Coblyn palmwydd Asia | Cypsiurus balasiensis |  |
|
| Coblyn tinwyn Affrica | Apus caffer |  |
|
| Coblyn y Môr Tawel | Apus pacificus |  |
|
| Coblyn y tai | Apus nipalensis |  |
|
| Gwennol ddu | Apus apus |  |
|
| Llostfain gyddfwyn | Hirundapus caudacutus |  |
|
| Llostfain tinwyn | Rhaphidura leucopygialis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Gwennol ddu'r Alpau** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Henry Hathaway yw ***The Racers*** a gyhoeddwyd yn 1955. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Charles Kaufman a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alex North. 
Dosbarthwyd y ffilm hon gan 20th Century Fox.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Kirk Douglas, Katy Jurado, Bella Darvi, Lee J. Cobb, Cesar Romero, Gilbert Roland, Peter Brocco, John Wengraf, Tito Vuolo, Ben Wright, Carleton Young, George Dolenz, George Givot, Charles Goldner, Stephen Bekassy, John Hudson, Joseph Vitale ac Agnès Laury. Mae'r ffilm *The Racers* yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Rebel Without a Cause* sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Joseph MacDonald oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan James B. Clark sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry Hathaway ar 13 Mawrth 1898 yn Sacramento a bu farw yn Hollywood ar 14 Gorffennaf 2003. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1925 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Henry Hathaway nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| How The West Was Won |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1962-01-01 |
| *Man of the Forest* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1933-01-01 |
| Peter Ibbetson |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| Souls at Sea |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| The Bottom of The Bottle |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1956-01-01 |
| The Desert Fox: The Story of Rommel |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1951-01-01 |
| The Last Safari |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 1967-01-01 |
| The Lives of a Bengal Lancer |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| *The Trail of the Lonesome Pine* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| *True Grit* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1969-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 8 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Mai 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Aderyn calonwaedlyd Bartlett** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar calonwaedlyd Bartlett) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Gallicolumba criniger***; yr enw Saesneg arno yw *Bartlett's bleeding heart*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *G. criniger*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r aderyn calonwaedlyd Bartlett yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Colomen Seland Newydd | Hemiphaga novaeseelandiae |  |
|
| Colomen gribog | Ocyphaps lophotes |  |
|
| Dodo | Raphus cucullatus |  |
|
| Turtur | Streptopelia turtur |  |
|
| Turtur alarus | Streptopelia decipiens |  |
|
| Turtur dorchgoch | Streptopelia tranquebarica |  |
|
| Turtur dorchog | Streptopelia decaocto |  |
|
| Turtur dorchog Jafa | Streptopelia bitorquata |  |
|
| Turtur dorwridog | Streptopelia hypopyrrha |  |
|
| Turtur gynffonhir | Oena capensis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Aderyn calonwaedlyd Bartlett** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Llinos frech** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: llinosiaid brych) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Serinus serinus***; yr enw Saesneg arno yw *European serin*. Mae'n perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*. Dyma aderyn sydd i'w gael yn brin iawn yng ngwledydd Prydain.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *S. serinus*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Ewrop.

Disgrifiad
----------

Aderyn bach cynffon-fer, 11–12 cm o hyd yw'r llinos frech.Mae'r rhannau uchaf yn wyrdd llwydaidd â llinellau tywyll, gyda ffolen felen. Mae'r fron felen a'r bol wen hefyd yn drwm o stribedau. Mae gan y gwryw wyneb a brest felyn mwy llachar, bariau adenydd melyn ac ochrau cynffon melyn. Mae cân yr aderyn hwn yn drydar cwafraidd gwefreiddiol, yn gyfarwydd iawn yng ngwledydd Môr y Canoldir.

Mae'n bridio ar draws de a chanol Ewrop a Gogledd Affrica. Mae poblogaethau arfordir deheuol ac Iwerydd yn ddisymyd i raddau helaeth, ond mae'r bridwyr gogleddol yn mudo ymhellach i'r de yn Ewrop ar gyfer y gaeaf. Mae coetir agored a thir âr, yn aml gyda rhai conwydd, yn cael ei ffafrio ar gyfer bridio. Mae'n adeiladu ei nyth mewn llwyn neu goeden, gan ddodwy 3-5 wy. Mae'n ffurfio heidiau y tu allan i'r tymor bridio, weithiau'n gymysg â llinosiaid eraill.

Hadau yw'r bwyd pennaf, ac, yn y tymor bridio, pryfed. Mae'r llinos frech yn aderyn prysur ac yn aml yn amlwg

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| gwryw |
| gwryw  |

|  |
| --- |
| Fideo o'r llinos frech |
| Fideo o'r llinos frech  |

|  |
| --- |
| Fideo arall gyda'i alwad nodweddiadol |
| Fideo arall gyda'i alwad nodweddiadol  |

 |

Casgliad wyau Museum Wiesbaden, Germany

Teulu
-----

Mae'r llinos frech yn perthyn i deulu'r Pincod (Lladin: *Fringillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Amacihi bach | Magumma parva |  |
|
| Q777369 | Carpodacus waltoni eos |  |
|
| Hesperiphona abeillei | Hesperiphona abeillei |  |
|
| Llinos euraid | Linurgus olivaceus |  |
|
| Llinos sbectolog | Callacanthis burtoni |  |
|
| Parotbig Hawaii | Psittirostra psittacea |  |
|
| Pinc eurben | Pyrrhoplectes epauletta |  |
|
| Po’owli | Melamprosops phaeosoma |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Llinos frech** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cnocellan fannog** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cnocellannod mannog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Picumnus pygmaeus***; yr enw Saesneg arno yw *Spotted piculet*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. pygmaeus*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r cnocellan fannog yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Folwen | Dryocopus javensis |  |
|
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cnocellan fannog** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Edward Sedgwick yw ***The Hurricane Kid*** a gyhoeddwyd yn 1925. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Richard Schayer.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Harry Todd, Hoot Gibson, Marian Nixon, Violet La Plante, William Steele ac Arthur Mackley. Mae'r ffilm *The Hurricane Kid* yn 60 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1925. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Gold Rush* sef ffilm gomedi Americanaidd am Klondike gan Charlie Chaplin. 
Virgil Miller oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Edward Sedgwick ar 7 Tachwedd 1889 yn Galveston, Texas a bu farw yn North Hollywood ar 7 Mai 1953. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1914 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Edward Sedgwick nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Air Raid Wardens |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1943-01-01 |
| Death On The Diamond |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1934-01-01 |
| *Fantômas* |  | Unol Daleithiau America |  | 1920-12-19 |
| *Parlor, Bedroom and Bath* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1931-01-01 |
| Pick a Star |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| Spring Fever |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1927-01-01 |
| The Cameraman |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1928-01-01 |
| The Passionate Plumber |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1932-01-01 |
| *The Phantom of the Opera* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1925-01-01 |
| West Point |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1928-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.. dyddiad cyrchiad: 8 Ebrill 2016.
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr René Cardona Jr. yw ***¡¡Cachún Cachún Ra-Ra!!*** a gyhoeddwyd yn 1984. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Guillermo Méndez Guiú. 

 Mae'r ffilm *¡¡Cachún Cachún Ra-Ra!!* yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1984. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Terminator* sef ffilm apocolyptaidd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm René Cardona Jr ar 11 Mai 1939 yn Ninas Mecsico a bu farw yn yr un ardal ar 24 Ebrill 1995.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd René Cardona Jr. nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Chile Picante |  | Mecsico | Sbaeneg | 1983-05-05 |
| Cyclone |  | Mecsico | Saesneg | 1978-07-21 |
| El Mundo De Los Aviones |  | Mecsico |  | 1969-01-01 |
| El Pupazzo |  | MecsicoSbaenyr Eidal | Sbaeneg | 1977-12-29 |
| El Rey De Los Gorilas |  | Mecsico | Sbaeneg | 1977-01-01 |
| Le Avventure Di Miky Gioy Il Piccolo Pirata |  | Mecsico |  | 1972-01-01 |
| Pero Sigo Siendo El Rey |  | Mecsico | Sbaeneg | 1988-01-01 |
| *Robinson Crusoe* |  | Mecsico |  | 1970-01-01 |
| S.O.S. Conspiración Bikini |  | Mecsico | Sbaeneg | 1967-01-01 |
| Terminator Dall'inferno |  | Mecsico |  | 1994-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Ffilm sblatro gwaed a ffilm sombi gan y cyfarwyddwr Lucio Fulci yw ***Paura Nella Città Dei Morti Viventi*** a gyhoeddwyd yn 1980. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***City of the Living Dead*** ac fe'i cynhyrchwyd gan Lucio Fulci yn yr Eidal; y cwmni cynhyrchu oedd Medusa Film. Lleolwyd y stori yn Unol Daleithiau America a Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a Saesneg a hynny gan Dardano Sacchetti a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Fabio Frizzi. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Christopher George, Lucio Fulci, Giovanni Lombardo Radice, Adriana Asti, Luciano Rossi, Janet Ågren, Michael Gaunt, Venantino Venantini, Antonella Interlenghi, Catriona MacColl, Luca Venantini, Michele Soavi, Robert Sampson, Perry Pirkanen, Adelaide Aste, Aldo Massasso, Carlo De Mejo a Daniela Doria. Mae'r ffilm *Paura Nella Città Dei Morti Viventi* yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (*aspect ratio*) o sgrin llydan (sef 1.85:1). 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1980. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Empire Strikes Back* sef yr ail ffilm yn y gyfres Star Wars. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Sergio Salvati oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Vincenzo Tomassi sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lucio Fulci ar 17 Mehefin 1927 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 22 Rhagfyr 1979. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.

Derbyniad
---------

Rhoddwyd y marciau canlynol mewn adolygiadau o'r ffilm:

* 46% (Rotten Tomatoes)
* 5.8/10 (Rotten Tomatoes)

.

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Lucio Fulci nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Beatrice Cenci (ffilm, 1969 ) |  | yr Eidal | Eidaleg | 1969-01-01 |
| Conquest |  | Sbaenyr EidalMecsico | EidalegSbaeneg | 1983-01-01 |
| Hansel E Gretel |  | yr Eidal | Eidaleg | 1990-01-01 |
| I Guerrieri Dell'anno 2072 |  | yr Eidal | Eidaleg | 1984-01-01 |
| Le Colt Cantarono La Morte E Fu... Tempo Di Massacro |  | yr Eidal | Eidaleg | 1966-08-10 |
| Lo Squartatore Di New York |  | yr Eidal | Eidaleg | 1982-01-01 |
| Quella Villa Accanto Al Cimitero |  | yr Eidal | Eidaleg | 1981-01-01 |
| *The House of Clocks* |  | yr Eidal | Eidaleg | 1989-01-01 |
| *The Senator Likes Women* |  | yr EidalFfrainc | Eidaleg | 1972-03-16 |
| Zanna Bianca |  | yr EidalFfraincSbaen | Eidaleg | 1973-12-21 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  .
2. ↑  .
3. ↑  Prif bwnc y ffilm:  (yn en) *City of the Living Dead*, Gates of Hell trilogy, Composer: Fabio Frizzi. Screenwriter: Lucio Fulci, Dardano Sacchetti. Director: Lucio Fulci, 1980, ASIN B00HZUVEJO, Wikidata Q1093026
4. ↑  Iaith wreiddiol: .
5. ↑  Dyddiad cyhoeddi: .
6. 1 2  "The Gates of Hell". *Rotten Tomatoes*. Cyrchwyd 6 Hydref 2021.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Tinwen adeinwen** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: tinwennod adeinwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Myioborus pictus***; yr enw Saesneg arno yw *Painted redstart*. Mae'n perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: *Paruliadae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. pictus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r tinwen adeinwen yn perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: *Paruliadae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Telor Townsend | Setophaga townsendi |  |
|
| Telor bochddu | Basileuterus melanogenys |  |
|
| Telor corun winau | Basileuterus rufifrons |  |
|
| Telor ellyllbren | Setophaga angelae |  |
|
| Telor swil | Setophaga occidentalis |  |
|
| Telor torwyn | Basileuterus hypoleucus |  |
|
| Tingoch America | Setophaga ruticilla |  |
|
| Tinwen adeinwen | Myioborus pictus |  |
|
| Tinwen gorunwinau | Myioborus brunniceps |  |
|
| Tinwen sbectolog | Myioborus melanocephalus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Tinwen adeinwen** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Rhegen Galapagos** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: rhegennod Galapagos) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Laterallus spilonotus***; yr enw Saesneg arno yw *Galapagos rail*. Mae'n perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*) sydd yn urdd y *Gruiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *L. spilonotus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r rhegen Galapagos yn perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Ceiliog y dŵr | Gallicrex cinerea |  |
|
| Rhegen Baillon | Porzana pusilla |  |
|
| Rhegen Nkulengu | Himantornis haematopus |  |
|
| Rhegen ddu Affrica | Amaurornis flavirostra |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Rhegen Galapagos** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Stefano Vanzina yw ***Letto a Tre Piazze*** a gyhoeddwyd yn 1960. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Rhufain. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Lucio Fulci a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Carlo Rustichelli. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Totò, Nadia Gray, Mario Castellani, Peppino De Filippo, Aroldo Tieri, Gabriele Tinti, Angela Luce, Cristina Gaioni, Luciano Bonanni, Nico Pepe, Riccardo Ferri a Bruno Scipioni. Mae'r ffilm *Letto a Tre Piazze* yn 105 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1960. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Psycho* sy’n ffilm llawn arswyd a dirgelwch gan feistr y *genre* yma, Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. 
Alvaro Mancori oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Stefano Vanzina ar 19 Ionawr 1917 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 25 Gorffennaf 2003. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1949 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Canolfan Arbrofol ym Myd y Sinema.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Stefano Vanzina nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| Banana Joe |  | yr Eidalyr Almaen | 1982-01-01 |
| *Flatfoot* |  | yr Almaenyr EidalFfrainc | 1973-10-25 |
| *Flatfoot in Egypt* |  | yr Eidal | 1980-03-01 |
| *Flatfoot in Hong Kong* |  | yr Eidal | 1975-02-03 |
| Gli Eroi Del West |  | yr EidalSbaen | 1963-01-01 |
| Piedone L'africano |  | yr Eidalyr Almaen | 1978-03-22 |
| Psycosissimo |  | yr Eidal | 1961-01-01 |
| Quando La Coppia Scoppia |  | yr Eidal | 1981-01-01 |
| Rose Rosse Per Angelica |  | yr Eidal | 1965-01-01 |
| Sballato, Gasato, Completamente Fuso |  | yr Eidal | 1982-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Fflamgefn cyffredin** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: fflamgefnau cyffredin) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Dinopium javense***; yr enw Saesneg arno yw *Common flameback*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *D. javense*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.

Teulu
-----

Mae'r fflamgefn cyffredin yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Folwen | Dryocopus javensis |  |
|
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Fflamgefn cyffredin** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Fwltur penwyn** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: fwlturiaid penwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Aegypius occipitalis***; yr enw Saesneg arno yw *White-headed vulture*. Mae'n perthyn i deulu'r Eryr (Lladin: *Accipitridae*) sydd yn urdd y *Falconiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *A. occipitalis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r fwltur penwyn yn perthyn i deulu'r Eryr (Lladin: *Accipitridae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Aquila spilogaster | Aquila spilogaster |  |
|
| Eryr Adalbert | Aquila adalberti |  |
|
| Eryr Bonelli | Aquila fasciata |  |
|
| Eryr Gurney | Aquila gurneyi |  |
|
| Eryr cynffon lletem | Aquila audax |  |
|
| Eryr du Affrica | Aquila verreauxii |  |
|
| Eryr euraid | Aquila chrysaetos |  |
|
| Eryr rheibus | Aquila rapax |  |
|
| Eryr rheibus y diffeithwch | Aquila nipalensis |  |
|
| Eryr ymerodrol | Aquila heliaca |  |
|
| Gwalcheryr Cassin | Aquila africana |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Fwltur penwyn** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Tricholomataceae* yw'r **Marchog poplys** (Lladin: ***Tricholoma populinum***; Saesneg: *Poplar Knight*). 'Y Marchogion' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Fel y marchog, mae'r fadarchen hon yn tyfu'n dalsyth. Mae'r teulu *Tricholomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop a Gogledd America.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae
-----------------------------------------

Mae gan **Marchog poplys** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Arthrosporella ditopa* | Arthrosporella ditopa |  |
|
| *Asproinocybe brunneolilacina* | Asproinocybe brunneolilacina |  |
|
| *Asproinocybe lactifera* | Asproinocybe lactifera |  |
|
| *Asproinocybe nodulospora* | Asproinocybe nodulospora |  |
|
| *Asproinocybe russuloides* | Asproinocybe russuloides |  |
|
| *Asproinocybe superba* | Asproinocybe superba |  |
|
| *Austroclitocybe veronicae* | Austroclitocybe veronicae |  |
|
| *Callistosporium amazonicum* | Callistosporium amazonicum |  |
|
| *Callistosporium palmarum* | Callistosporium palmarum |  |
|
| *Callistosporium vinosobrunneum* | Callistosporium vinosobrunneum |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Marchog poplys** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Gordon Douglas yw ***The Charge at Feather River*** a gyhoeddwyd yn 1953. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan James R. Webb a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Max Steiner.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw James Brown, Paul Picerni, Vera Miles, Carl Andre, Fred Kennedy, Dub Taylor, Guy Madison, Helen Westcott, Onslow Stevens, Lane Chandler, Neville Brand, Frank Lovejoy, Fay Roope, Henry Kulky, Ron Hagerthy, Steve Brodie, Dick Wesson a Ralph Brooks. Mae'r ffilm *The Charge at Feather River* yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1953. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Roman Holiday* sy’n ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
John Peverell Marley oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Folmar Blangsted sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gordon Douglas ar 15 Rhagfyr 1907 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Los Angeles ar 31 Mawrth 1976.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Gordon Douglas nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Call Me Bwana |  | y Deyrnas Gyfunol | Saesneg | 1963-04-04 |
| *Came the Brawn* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| Canned Fishing |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| Dick Tracy Vs. Cueball |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1946-01-01 |
| First Yank Into Tokyo |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1945-01-01 |
| *Fishy Tales* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| General Spanky |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| Gildersleeve On Broadway |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1943-01-01 |
| *Hearts Are Thumps* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| *Hide and Shriek* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Genre:. dyddiad cyrchiad: 2 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 2 Mai 2016.
2. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 2 Mai 2016.. dyddiad cyrchiad: 2 Mai 2016.