recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Tricholomataceae* yw'r **Corwystrysen fwsogl fach** (Lladin: ***Arrhenia retiruga***; Saesneg: *Small Moss Oysterling*). 'Y Corwystrys' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. 'Bach' yw 'cor', felly ystyr 'corwystrys' yw 'wystrys bach. Mae'r teulu *Tricholomataceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae
-----------------------------------------

Mae gan **Corwystrysen fwsogl fach** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Collybia mollis* | Collybia mollis |  |
|
| *Collybia montevideensis* | Collybia montevideensis |  |
|
| *Collybia monticola* | Collybia monticola |  |
|
| *Collybia moseri* | Collybia moseri |  |
|
| *Collybia mucida* | Collybia mucida |  |
|
| *Collybia muciflua* | Collybia muciflua |  |
|
| *Collybia mucubajiensis* | Collybia mucubajiensis |  |
|
| *Collybia multicolor* | Collybia multicolor |  |
|
| *Collybia murina* | Collybia murina |  |
|
| *Collybia murrilliana* | Collybia murrilliana |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Corwystrysen fwsogl fach** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cnocellan fronfraith** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cnocellannod bronfrith) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Picumnus steindachneri***; yr enw Saesneg arno yw *Speckle-chested piculet*. Mae'n perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*) sydd yn urdd y *Piciformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. steindachneri*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r cnocellan fronfraith yn perthyn i deulu'r Cnocellod (Lladin: *Picidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cnocell Folwen | Dryocopus javensis |  |
|
| Cnocell Magellan | Campephilus magellanicus |  |
|
| Cnocell ddu | Dryocopus martius |  |
|
| Cnocell fraith Japan | Yungipicus kizuki |  |
|
| Cnocell gorunfrown | Yungipicus moluccensis |  |
|
| Corgnocell Temminck | Yungipicus temminckii |  |
|
| Corgnocell y Philipinau | Yungipicus maculatus |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cnocellan fronfraith** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Aderyn gwair yr Afon Fly** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar gwair yr Afon Fly) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Megalurus albolimbatus***; yr enw Saesneg arno yw *Fly River canegrass warbler*. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. albolimbatus*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r aderyn gwair yr Afon Fly yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: *Sylviidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Babacs Tsieina | Babax lanceolatus |  |
|
| Minla cynffongoch | Minla ignotincta |  |
|
| Minla cynffonwinau | Minla strigula |  |
|
| Preblyn gwybedog Chapin | Kupeornis chapini |  |
|
| Preblyn mynydd Kupe | Kupeornis gilberti |  |
|
| Sibia clustwyn | Heterophasia auricularis |  |
|
| Sibia corunddu | Heterophasia capistrata |  |
|
| Sibia cynffonhir | Heterophasia picaoides |  |
|
| Sibia hardd | Heterophasia pulchella |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Aderyn gwair yr Afon Fly** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm am ysbïwyr gan y cyfarwyddwr Frank McDonald yw ***Submarine Alert*** a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Maxwell Shane a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Freddie Rich. Dosbarthwyd y ffilm gan Pine-Thomas Productions.

Y prif actor yn y ffilm hon yw Richard Arlen. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *The Life and Death of Colonel Blimp* sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Frank McDonald ar 9 Tachwedd 1899 yn Baltimore, Maryland a bu farw yn Oxnard ar 27 Mehefin 1953.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Frank McDonald nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Broadway Hostess |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| *Broken Arrow* |  | Unol Daleithiau America |  |  |
| First Offenders |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1939-01-01 |
| Gunfight at Comanche Creek |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1963-01-01 |
| Her Husband's Secretary |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| Isle of Fury |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| *National Velvet* |  | Unol Daleithiau America |  |  |
| *Pony Express* |  | Unol Daleithiau America |  |  |
| Smart Blonde |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| *Wyatt Earp: Return to Tombstone* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1994-07-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 28 Mehefin 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Ffrancolin gwargoch** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: ffrancolinod gwargoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Francolinus castaneicollis***; yr enw Saesneg arno yw *Chestnut-naped francolin*. Mae'n perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: *Phasianidae*) sydd yn urdd y *Galliformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *F. castaneicollis*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r ffrancolin gwargoch yn perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: *Phasianidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Petrisen | Perdix perdix |  |
|
| Sofliar frown | Synoicus ypsilophorus |  |
|
| Twrci llygedynnog | Meleagris ocellata |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Ffrancolin gwargoch** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pucciniaceae* yw'r **Rhwd cegid** (Lladin: ***Puccinia conii***; Saesneg: *Hemlock Rust*). 'Y Gwir-Rydau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog y gair 'Rhwd' yw rhydau, gair sy'n cyfeirio at liw'r ffyngau yn y grwp yma. Mae'r teulu *Pucciniaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pucciniales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pucciniaceae
-------------------------------------

Mae gan **Rhwd cegid** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Puccinia akiraho* | Puccinia akiraho |  |
|
| *Puccinia albescens* | Puccinia albescens |  |
|
| *Puccinia alboclava* | Puccinia alboclava |  |
|
| *Puccinia aletridis* | Puccinia aletridis |  |
|
| *Puccinia anemones-virginianae* | Puccinia anemones-virginianae |  |
|
| *Puccinia angelicae* | Puccinia angelicae |  |
|
| *Puccinia anisotomes* | Puccinia anisotomes |  |
|
| *Puccinia antenori* | Puccinia antenori |  |
|
| *Puccinia arundinacea ß epicaula* | Puccinia arundinacea ß epicaula |  |
|
| *Rhwd chwerwlys-yr-eithin* | Puccinia annularis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Rhwd cegid** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Xamis Muradov yw ***Azadlığa Gedən Yollar*** a gyhoeddwyd yn 1990. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg. 

 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1990. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Pretty Woman* sef un o ffilmiau mwyaf llwyddiannus Disney gan ddod ag incwm o hanner biliwn o ddoleri i’r cwmni.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Xamis Muradov ar 15 Medi 1943 yn Qakh. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1966 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Azerbaijan State University of Culture and Arts.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Xamis Muradov nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *9 dəqiqə (film, 2000)* |  | Aserbaijan | Aserbaijaneg | 2000-01-01 |
| *Ana* |  |  |  | 1999-01-01 |
| *Azadlıq elçisi (film, 1993)* |  |  |  | 1993-01-01 |
| Azadlığa Gedən Yollar |  |  |  | 1990-01-01 |
| *Aşıq Ələsgər (film, 1972)* |  | *Gweriniaeth Sofietaidd Sofietaidd Azerbaijan* | Aserbaijaneg | 1972-01-01 |
| *Aşıqlar (film, 1983)* |  | *Gweriniaeth Sofietaidd Sofietaidd Azerbaijan* |  | 1983-01-01 |
| *Bahar günəşi (film, 1974)* |  |  |  | 1974-01-01 |
| *Daşkəsən (film, 1973)* |  |  |  | 1973-01-01 |
| *Dünyaya insan gəlir (film, 1976)* |  | Yr Undeb Sofietaidd |  | 1976-01-01 |
| *Fransa qəhrəmanı (film, 1975)* |  | Yr Undeb Sofietaidd | Aserbaijaneg | 1975-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Cwtiar dywyll** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: cwtieir tywyll) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Fulica ardesiaca***; yr enw Saesneg arno yw *Slate-coloured coot*. Mae'n perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*) sydd yn urdd y *Gruiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *F. ardesiaca*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r cwtiar dywyll yn perthyn i deulu'r Rhegennod (Lladin: *Rallidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Cwtiar fawr | Fulica gigantea |  |
|
| Iâr ddŵr | Gallinula chloropus |  |
|
| Rhegen Nkulengu | Himantornis haematopus |  |
|
| Rhegen Paykull | Porzana paykullii |  |
|
| Rhegen aelwen | Porzana cinerea |  |
|
| Rhegen fach | Porzana parva |  |
|
| Rhegen fraith | Porzana porzana |  |
|
| Rhegen fronllwyd | Laterallus exilis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Cwtiar dywyll** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pucciniaceae* yw'r **Rhwd mahonia** (Lladin: ***Cumminsiella mirabilissima***; Saesneg: *Mahonia Rust*). 'Y Gwir-Rydau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog y gair 'Rhwd' yw rhydau, gair sy'n cyfeirio at liw'r ffyngau yn y grwp yma. Mae'r teulu *Pucciniaceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pucciniales.

Mae'r rhywogaeth hon hefyd i'w chanfod yng Nghymru.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pucciniaceae
-------------------------------------

Mae gan **Rhwd mahonia** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Capitularia polygoni* | Capitularia polygoni |  |
|
| *Persooniella asparagi* | Persooniella asparagi |  |
|
| *Persooniella asperulae-cynanchicae* | Persooniella asperulae-cynanchicae |  |
|
| *Persooniella asperulae-odoratae* | Persooniella asperulae-odoratae |  |
|
| *Persooniella asperulina* | Persooniella asperulina |  |
|
| *Persooniella calthae* | Persooniella calthae |  |
|
| *Persooniella coaetanea* | Persooniella coaetanea |  |
|
| *Persooniella morrisoni* | Persooniella morrisoni |  |
|
| *Persooniella tetragoniae* | Persooniella tetragoniae |  |
|
| *Puccinia arundinacea ß epicaula* | Puccinia arundinacea ß epicaula |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Gwefan Prifysgol Aberystwyth; adalwyd 23 Chwefror 2020.
3. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
4. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Rhwd mahonia** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Aderyn haul Marico** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar haul Marico) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Necterinia mariquensis***; yr enw Saesneg arno yw *Mariqua sunbird*. Mae'n perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: *Nectarinidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *N. mariquensis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r aderyn haul Marico yn perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: *Nectarinidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Aderyn haul São Tomé | Dreptes thomensis |  |
|
| Aderyn haul bochgoch | Chalcoparia singalensis |  |
|
| Aderyn haul bronoren Affrica | Anthobaphes violacea |  |
|
| Aderyn haul cynffonhir | Hedydipna platura |  |
|
| Aderyn haul euradain | Drepanorhynchus reichenowi |  |
|
| Aderyn haul gwarlas | Kurochkinegramma hypogrammicum |  |
|
| Aderyn haul rhuddgoch | Aethopyga siparaja |  |
|
| Aderyn haul ystlyswyn | Aethopyga eximia |  |
|
| Aderyn siwgr y Penrhyn | Promerops cafer |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Aderyn haul Marico** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Twraco pigddu** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: twracoaid pigddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Tauraco schuetti***; yr enw Saesneg arno yw *Black-billed turaco*. Mae'n perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: *Musophagidae*) sydd yn urdd y *Cuculiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. schuetti*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.

Teulu
-----

Mae'r twraco pigddu yn perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: *Musophagidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Lowri dorwen | Corythaixoides leucogaster |  |
|
| Lowri lwyd | Corythaixoides concolor |  |
|
| Twraco Bannerman | Tauraco bannermani |  |
|
| Twraco Fischer | Tauraco fischeri |  |
|
| Twraco Hartlaub | Tauraco hartlaubi |  |
|
| Twraco bochwyn | Tauraco leucotis |  |
|
| Twraco cribgoch | Tauraco erythrolophus |  |
|
| Twraco cribog | Tauraco macrorhynchus |  |
|
| Twraco cribwyn | Tauraco leucolophus |  |
|
| Twraco fioled | Musophaga violacea |  |
|
| Twraco gwyrdd | Tauraco persa |  |
|
| Twraco llwyd y Gorllewin | Crinifer piscator |  |
|
| Twraco mawr | Corythaeola cristata |  |
|
| Twraco pigddu | Tauraco schuettii |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Twraco pigddu** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Robert Hill yw ***The Adventures of Robinson Crusoe*** a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Harry Myers, Noble Johnson a Josef Swickard. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Häxan* sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Hill ar 14 Ebrill 1886 yn Port Rowan, Ontario a bu farw yn Los Angeles.

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Robert Hill nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Crooked Alley* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1923-01-01 |
| *Drifting Westward* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1939-01-01 |
| *Frontier Days* |  | Unol Daleithiau America |  | 1934-01-01 |
| *The Painted Trail* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| *The Roaming Cowboy* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1937-01-01 |
| *The Texas Rambler* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1935-01-01 |
| *Too Much Beef* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1936-01-01 |
| *Wanderers of the West* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1941-01-01 |
| *Whirlwind Horseman* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |
| *Wild Horse Canyon* |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1938-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Lyophyllaceae* yw'r **Pengrwm pinc** (Lladin: ***Rugosomyces carneus***; Saesneg: *Pink Domecap*). 'Y Pengrymiaid' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae 'crymiad' yn perthyn yn agos i'r gair 'ymgrymu', crymu, gwyriad, neu blygiad. Mae'r teulu *Lyophyllaceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Lyophyllaceae
--------------------------------------

Mae gan **Pengrwm pinc** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Blastosporella zonata* | Blastosporella zonata |  |
|
| *Termitomyces eurrhizus* | Termitomyces eurrhizus |  |
|
| *Termitomyces floccosus* | Termitomyces floccosus |  |
|
| *Termitomyces fragilis* | Termitomyces fragilis |  |
|
| *Termitomyces griseiumbo* | Termitomyces griseiumbo |  |
|
| *Termitomyces indicus* | Termitomyces indicus |  |
|
| *Termitomyces infundibuliformis* | Termitomyces infundibuliformis |  |
|
| *Termitomyces lanatus* | Termitomyces lanatus |  |
|
| *Termitomyces longiradicatus* | Termitomyces longiradicatus |  |
|
| *Termitomyces magoyensis* | Termitomyces magoyensis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Pengrwm pinc** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Colomen rameron Saõ Tomé** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: colomennod rameron Sao Tomé) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Columba thomensis***; yr enw Saesneg arno yw *Saõ Tomé olive pigeon*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *C. thomensis*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r colomen rameron Saõ Tomé yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Dodo | Raphus cucullatus |  |
|
| Turtur | Streptopelia turtur |  |
|
| Turtur adeinlas | Turtur afer |  |
|
| Turtur alarus | Streptopelia decipiens |  |
|
| Turtur bigddu | Turtur abyssinicus |  |
|
| Turtur ddaear blaen | Columbina minuta |  |
|
| Turtur dorchgoch | Streptopelia tranquebarica |  |
|
| Turtur dorchog | Streptopelia decaocto |  |
|
| Turtur dorwridog | Streptopelia hypopyrrha |  |
|
| Turtur y Galapagos | Zenaida galapagoensis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Colomen rameron Saõ Tomé** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Thelephoraceae* yw'r **Crawen las** (Lladin: ***Terana caerulea***; Saesneg: *Cobalt Crust*). Y Gwyntylloedd yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae 'Gwyntyll' yma'n cyfeirio at siap y ffwng. Mae'r teulu *Thelephoraceae* yn gorwedd o fewn urdd y Thelephorales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Thelephoraceae
---------------------------------------

Mae gan **Crawen las** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Thelephora livescens* | Thelephora livescens |  |
|
| *Thelephora lugubris* | Thelephora lugubris |  |
|
| *Thelephora lutea* | Thelephora lutea |  |
|
| *Thelephora lutescens* | Thelephora lutescens |  |
|
| *Thelephora luzonensis* | Thelephora luzonensis |  |
|
| *Thelephora macrorhiza* | Thelephora macrorhiza |  |
|
| *Thelephora maculiformis* | Thelephora maculiformis |  |
|
| *Thelephora magnispora* | Thelephora magnispora |  |
|
| *Thelephora martii* | Thelephora martii |  |
|
| *Thelephora melius* | Thelephora melius |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Crawen las** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Frank Borzage yw ***Toton*** a gyhoeddwyd yn 1919. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori ym Mharis. 

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Olive Thomas, Francis McDonald, Norman Kerry a Jack Perrin. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1919. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Broken Blossoms* sef ffilm fud rhamantus o Unol Daleithiau America gan yr Americanwr o dras Gymreig
D. W. Griffith.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Frank Borzage ar 23 Ebrill 1894 yn Salt Lake City a bu farw yn Hollywood ar 9 Mawrth 1969. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr yr Academi i'r Cyfarwyddwr Gorau
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Frank Borzage nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *Bad Girl* |  | Unol Daleithiau America | 1931-01-01 |
| Flirtation Walk |  | Unol Daleithiau America | 1934-01-01 |
| Magnificent Doll |  | Unol Daleithiau America | 1946-01-01 |
| Man's Castle |  | Unol Daleithiau America | 1933-01-01 |
| *Seventh Heaven* |  | Unol Daleithiau America | 1927-05-06 |
| *Smilin' Through* |  | Unol Daleithiau America | 1941-01-01 |
| The Mortal Storm |  | Unol Daleithiau America | 1940-01-01 |
| The Shining Hour |  | Unol Daleithiau America | 1938-01-01 |
| Three Comrades |  | Unol Daleithiau America | 1938-06-02 |
| Whom The Gods Would Destroy |  | Unol Daleithiau America | 1919-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 13 Ebrill 2016.
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Siglen sitraidd** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: siglennod sitraidd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Motacilla citreola***; yr enw Saesneg arno yw *Citrine wagtail*. Mae'n perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: *Motacillidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *M. citreola*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Ewrop.

Teulu
-----

Mae'r siglen sitraidd yn perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: *Motacillidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Aderyn hirewin Abysinia | Macronyx flavicollis |  |
|
| Aderyn hirewin Fülleborn | Macronyx fuelleborni |  |
|
| Aderyn hirewin Grimwood | Macronyx grimwoodi |  |
|
| Aderyn hirewin Pangani | Macronyx aurantiigula |  |
|
| Aderyn hirewin gwridog | Macronyx ameliae |  |
|
| Aderyn hirewin gyddf-felyn | Macronyx croceus |  |
|
| Aderyn hirewin y Penrhyn | Macronyx capensis |  |
|
| Anthus chloris | Anthus chloris |  |
|
| Corhedydd gyddfgoch | Anthus cervinus |  |
|
| Corhedydd melyn | Anthus campestris |  |
|
| Corhedydd y coed | Anthus trivialis |  |
|
| Corhedydd y dŵr | Anthus spinoletta |  |
|
| Corhedydd y waun | Anthus pratensis |  |
|
| Macronyx sharpei | Macronyx sharpei |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Siglen sitraidd** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Brych torgoch** (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion torgoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Turdus rufiventris***; yr enw Saesneg arno yw *Rufous-bellied thrush*. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*) sydd yn urdd y *Passeriformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *T. rufiventris*, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.

Teulu
-----

Mae'r brych torgoch yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: *Turdidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Bronfraith | Turdus philomelos |  |
|
| Bronfraith Mongolia | Turdus mupinensis |  |
|
| Brych Grand Cayman | Turdus ravidus |  |
|
| Brych daear Siberia | Geokichla sibirica |  |
|
| Brych gyddfddu | Turdus atrogularis |  |
|
| Brych gyddfgoch | Turdus ruficollis |  |
|
| Brych tywyll America | Turdus nigrescens |  |
|
| Brych y coed | Turdus viscivorus |  |
|
| Coch dan adain | Turdus iliacus |  |
|
| Mwyalchen | Turdus merula |  |
|
| Mwyalchen y mynydd | Turdus torquatus |  |
|
| Socan eira | Turdus pilaris |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Brych torgoch** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Pyronemataceae* yw'r **Clustiau mawrion** (Lladin: ***Otidea apophysata***; Saesneg: *Big Ears*). 'Y Botymau a'r Cwpannau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r enwau hyn yn cael eu defnyddio i ddisgrifio siap y ffwng. Mae'r teulu *Pyronemataceae* yn gorwedd o fewn urdd y Pezizales.

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Pyronemataceae
---------------------------------------

Mae gan **Clustiau mawrion** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Dictyocoprotus mexicanus* | Dictyocoprotus mexicanus |  |
|
| *Galeoscypha pileiformis* | Galeoscypha pileiformis |  |
|
| *Genabea fragilis* | Genabea fragilis |  |
|
| *Genea fragrans* | Genea fragrans |  |
|
| *Genea hispidula* | Genea hispidula |  |
|
| *Genea klotzschii* | Genea klotzschii |  |
|
| *Genea papillosa* | Genea papillosa |  |
|
| *Genea sphaerica* | Genea sphaerica |  |
|
| *Genea verrucosa* | Genea verrucosa |  |
|
| *Geneosperma laevisporum* | Geneosperma laevisporum |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
3. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Clustiau mawrion** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm ddrama a chomedi gan y cyfarwyddwr Victor Fleming yw ***Tortilla Flat*** a gyhoeddwyd yn 1942. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yng Califfornia ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Benjamin Glazer a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Frank Loesser.

Y prif actorion yn y ffilm hon yw Hedy Lamarr, Spencer Tracy, Frank Morgan, John Garfield, Akim Tamiroff, Henry O'Neill, Connie Gilchrist, Donald Meek, John Qualen, Sheldon Leonard, George Magrill, Allen Jenkins, Barbara Bedford, Willie Fung, Arthur Space, Emmett Vogan a Walter Sande. Mae'r ffilm *Tortilla Flat* yn 105 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1942. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Casablanca* sy’n glasur o ffilm Americanaidd am ramant a rhyfel, gan y cyfarwyddwr ffilm Michael Curtiz. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. 
Karl Freund oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan James E. Newcom sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Victor Fleming ar 23 Chwefror 1889 yn Pasadena a bu farw yn Cottonwood, Arizona ar 4 Medi 1932. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1910 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. 

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:  
 

* Gwobr yr Academi i'r Cyfarwyddwr Gorau
 * seren ar Rodfa Enwogion Hollywood

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Victor Fleming nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | Iaith wreiddiol | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Around The World in 80 Minutes With Douglas Fairbanks |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1931-01-01 |
| Dark Secrets |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1923-01-01 |
| Gone with the Wind |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1939-12-15 |
| *Law of the Lawless* |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1923-01-01 |
| *Lord Jim* |  | Unol Daleithiau America | SaesnegNo/unknown value | 1925-01-01 |
| Mama's Affair |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1921-01-01 |
| The Lane That Had No Turning |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1922-01-01 |
| *The Wizard Of Oz. - 50Th Anniversary Ed. (S)* |  | Unol Daleithiau America |  | 1939-01-01 |
| They Dare Not Love |  | Unol Daleithiau America | Saesneg | 1941-01-01 |
| Woman's Place |  | Unol Daleithiau America | No/unknown value | 1921-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Cyfarwyddwr:. dyddiad cyrchiad: 8 Gorffennaf 2016.. dyddiad cyrchiad: 8 Gorffennaf 2016.
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r *Hygrophoraceae* yw'r **Bogail y twyni** (Lladin: ***Omphalina galericolor***; Saesneg: *Dune Navel*). 'Y Capiau Cwyr' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r 'capiau cwyr' yn grwp adnabyddus iawn yng Nghymru, ac maent I'w cael yma (fel yng ngweddil Ewrop), fel arfer, ar feysydd o welltiroedd agored. Yng ngweddill y byd, maen nhw'n tyfu mewn coedwigoedd. Mae'r teulu *Hygrophoraceae* yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

```
  Mae'r rhywogaeth hon hefyd i'w chanfod yn byw ar dwyni glan y môr, yng Nghymru. 



 

 

```

Ffyngau
-------

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (*mykes*) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Hygrophoraceae
---------------------------------------

Mae gan **Bogail y twyni** ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| *Hygrocybe dimorpha* | Hygrocybe dimorpha |  |
|
| *Hygrocybe discolor* | Hygrocybe discolor |  |
|
| *Hygrocybe diversicolor* | Hygrocybe diversicolor |  |
|
| *Hygrocybe elegantissima* | Hygrocybe elegantissima |  |
|
| *Hygrocybe emeticicolor* | Hygrocybe emeticicolor |  |
|
| *Hygrocybe erinacea* | Hygrocybe erinacea |  |
|
| *Hygrocybe erinensis* | Hygrocybe erinensis |  |
|
| *Hygrocybe ficoides* | Hygrocybe ficoides |  |
|
| *Hygrocybe filicinafirma* | Hygrocybe filicinafirma |  |
|
| *Hygrocybe flammea* | Hygrocybe flammea |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN
* Llên Natur

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Gwefan *y Bywiadur*; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
2. ↑  Gwefan www.naturalresources.wales Cyfoeth Naturiol Cymru; adalwyd 23 Chwefror 2020.
3. ↑  Erthygl *Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species* gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr *Microbiology Spectrum*, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
4. ↑  Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.

 *Safonwyd yr enw* **Bogail y twyni** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Aderyn a rhywogaeth o adar yw **Turtur ffrwythau fronwen** (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: turturod ffrwythau bronwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol ***Ptilinopus rivoli***; yr enw Saesneg arno yw *White-bibbed fruit dove*. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*) sydd yn urdd y *Columbiformes*.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn *P. rivoli*, sef enw'r rhywogaeth.

Teulu
-----

Mae'r turtur ffrwythau fronwen yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: *Columbidae*). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
| --- | --- | --- |
| Colomen Seland Newydd | Hemiphaga novaeseelandiae |  |
|
| Dodo | Raphus cucullatus |  |
|
| Turtur | Streptopelia turtur |  |
|
| Turtur alarus | Streptopelia decipiens |  |
|
| Turtur bigddu | Turtur abyssinicus |  |
|
| Turtur ddaear blaen | Columbina minuta |  |
|
| Turtur dorchgoch | Streptopelia tranquebarica |  |
|
| Turtur dorchog | Streptopelia decaocto |  |
|
| Turtur dorwridog | Streptopelia hypopyrrha |  |
|
| Turtur y Galapagos | Zenaida galapagoensis |  |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd
------------

* Rhestr Goch yr IUCN

Cyfeiriadau
-----------

1. ↑  Archifwyd 2004-06-10 yn y Peiriant Wayback. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
2. ↑  Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.

 *Safonwyd yr enw* **Turtur ffrwythau fronwen** *gan un o brosiectau. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran *Bywiadur*, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.*
Ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Takashi Miike yw ***Corff-Gwarchodwr Kiba*** a gyhoeddwyd yn 1993. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ***ボディガード牙*** **fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Lleolwyd y stori yn Japan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs.**

Y prif actor yn y ffilm hon yw Ren Ōsugi. 

Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1993. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd *Jurassic Park* a gyfarwyddwyd gan Steven Spielberg. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.

Cyfarwyddwr
-----------

Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Takashi Miike ar 24 Awst 1960 yn Yao. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1991 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Japan Institute of the Moving Image.

  
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae:

Derbyniad
---------

Gweler hefyd
------------

Cyhoeddodd Takashi Miike nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:

*Rhestr Wicidata:* 

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau

  


| Ffilm | Delwedd | Gwlad | dyddiad |
| --- | --- | --- | --- |
| *Dead or Alive trilogy* |  |  |  |
| Ffrwydriad y Brain Ii |  | Japan | 2009-01-01 |
| *Ichi the Killer* |  | Japan | 2002-01-01 |
| Jawled Ifanc: Nostalgia |  | Japan | 1998-01-01 |
| Kikoku |  | Japan | 2003-01-01 |
| *MPD Psycho* |  | Japan | 2000-01-01 |
| *Ninja Kids!!!* |  | Japan | 2011-01-01 |
| *Pandoora* |  | Japan | 2002-01-01 |
| Twrnai Fantastig |  | Japan | 2012-01-01 |
| Wara no tate – Die Gejagten |  | Japan | 2013-01-01 |

Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau
-----------