**Чивадзе Александр Габриэлович (Гаврилович)** (гуьрж. ალექსანდრე გაბრიელის ძე ჩივაძე, 1955 шеран 8 апрель, Клухори, Ставрополан мохк, ССРС) — советийн футболист, турсло, гуьржийн тренер. Спортан дуьненайукъара классан говзанча (1980). ССРС хьакъ долу спортан говзанча (1981). Шен йерриг ловзархочун карьера дӀайаьхьина «Динамо» (Тиблиси) клубехь.

Шинах цхьаъ гуьржийн ловзархо  ССРС гулйина командин капитан хиллачех, хьалхарниг — Муртаз Хурцилава.

Биографи
--------

### Ловзаран карьера

Вина жимачу Клухори гӀалахь (Кхарачаевск) Ставрополан махкахь (гӀала дӀаеллера мехкан йукъа Гуьржийн ССР йукъара Чивадзе ванле цхьа бутт хьалха), цигахь цхьа хан кхаччалц цуьнан да болх беш вара бепиг доттуш, цигахь цуо йалийра меттигера йоӀ Нора.

1,5 шо долуш да-нана кхелхира Тиблиси, дай баьхначу гӀала. Кхиира тиблисин Нахаловка олучу кӀоштахь, цигахь буьрка лоллий лелара луларчу берашца.

18 шо долуш йукъаийцира тиблисин «Динамон» дублан, коьртачу командин йукъахь гучувелира 1974 шарахь. Карьера йолийра гӀортолан ахтурслочун позицехь. 1978 шарахь Ахалкацис, «Динамон» коьртачу тренеро, сацам бира Чивадзе йуккъера турслочун позицехь муха ву хьаьжа. Хьалхарчу ловзарехь дуьйна гуш дара сацам нийса буй, оцу хенахь дуьйна Чивадзе еккъа дуьхьалонехь левзира.

Дуьхьалонехь ловзуш, Чивадзе сих-сиха тӀелатархошна гӀоьнна воьдура. Наггахь тоьхна ца Ӏара буьрка ловзарехь, цул сов, вара командин штатера пенальтихо. Ша Чивадзес иштта дуьйцура шен пенальти тохаран балхах: «Со водуш аса даиман а кевнахочун леларан тидам бора, буьрка тохале кӀеззиг соцура. Нагахь кхоссалахь цхьаьна соне, тухура вукха соне йа йуккъе».

1980 шарахь хилира командин капитан, капитан лаьттира ша левзина валлалц.

ССРС гулйина командехь левзина 46 матч, чутоьхна 3 гол. Дебют хилира 1980 шеран 6 мартехь Болгарин гулйина командин дуьхьала. 1982 шеран дуьненан чемпионатан декъахо, гулйина командин йукъахь вара 1986 шеран дуьненан чемпионатехь а, цига вахара ерзанза чов а йолуш (варин тӀехьара дакъа лазийна), иза бахьнехь цкъан а ца левзира цигахь. Масийттаза арайаьккхира гулйина команда арене капитанан статусехь волуш.

1987 шарахь, УЕФАн кедан малхбузагерманин «Вердеран» дуьхьалара матч чекхйаьлча, кхайкхийра ша футболера дӀавалар. Бахьнаш хилира тӀаьхьарчу шина шарахь сих-сиха чевнаш яр, ткъа кхин а, Чивадзес командин лидер волуш кхехьна жоьпаллин мохь.

### Тренеран карьера

1990 шарахь дуьйна волавелира болх бан Гуьржийчоьнан футболан федерацин вице-президентан даржехь.

1993 шарахь коьрте хӀоьттира Гуьржийчоьнан гулйина командин, тренеран штабе цуо кхайкхира шен«Динамо» йукъахь хилла накъостий — Шенгелия Рамаз а, Костава Тамаз а, Габелия Отар а. Иза волуш гулйина команда дикка аьттонца левзира 1996 шеран Европин чемпионатан харжаман матчашкахь, шайн тобанехь 3-гӀа меттиг йаьккхина Германин а, Болгарин а гулйина командашна тӀаьхьа. Коьрта тренеран дарж дитира 1998 шеран дуьненан чемпионатан харжаман турнирехь Ингалсан гулйина командин (0:2) а, Италин гулйина командин (0:1) эшначул тӀаьхьа.

1998 шеран январера октябрь кхаччалц Гуьржийчоьнан футболан федерацин президентан декхарш кхочуш дира Ахалкаци Нодар веллачул тӀаьхьа.

2001 шеран июнехь, Кипиани Давида а, Дзодзуашвили Реваза а дарж дитича, болх бира гулйина командица ДЧ-2002 квалификацин тӀаьххьарчу матчашкахь. 2001 шеран декабрехь официалан коьрте хӀоьттира Гуьржийчоьнан гулйина командин, цуьнца дакъалецира 2004 шеран Европин чемпионатан харжаман циклехь.

2003 шарахь даржера дӀавелира гулйина команда харжаман матчашкахь Ирландица (1:2) а, Швейцарица (0:0) а аьттонза левзинчул тӀаьхьа, йуха а шен Гуьржийчоьнан футболан федерацин вице-президентан дарже хӀоьттира. Цуьнца цхьана гулйина команда йитира гӀоьнчаша а —  Хурцилава Муртаза а, Габелия Отара а.

2005 шарахь цхьаьна хенан коьрте хӀоьттира Гуьржийчоьнан футболан федерацин президент Жордания Мераб дӀаваьллачул тӀаьхьа.

2012 шарахь дуьйна коьртехь ву футболех ловзаран Гуьржийчоьнан кегийрхойн гулйина командин.

1990-гӀа а, 2000-гӀа шерийн йуьххьехь ловза араволура ветеранийн матчашкахь.

Кхиамаш
-------

### Командин

«Динамо» (Тиблиси)
* ССРС чемпион: 1978
* ССРС Кад баьккхина (**2**): 1976, 1979
* Кедаш баьхначеран Кад баьккхинарг: 1981

ССРС гулйина команда
* 1980 шеран Олимпийн ловзарийн борзанан совгӀатхо

### Долара

* ССРС уггаре дика футболист 1980 шо (хӀора кӀиранан «Футбол» газетан хеттаран жамӀашца).
* Уггаре дика шеран 33 футболистийн испискин йукъахь — 8-зза (7-зза № 1, 1-зза — № 2)
* «Кхиамашна УЕФА ЦӀен алмазан орденан» лауреат 2001.

Доьзал
------

Зуда Мзия, 2 кӀант (Георгий а, Александр а, ший а профессионалан футболист), йоӀ а.

Билгалдахарш
------------

1. ↑  Александр Чивадзе: ГЕНий грузинского футбола
2. ↑  Наследники Владислава Жмелькова
3. ↑  Ноу-Хау
4. ↑  Наше поколение осталось в футболе благодаря Ахалкаци
5. ↑  Сборную Грузии снова будет тренировать Александр Чивадзе
6. ↑  Шеварднадзе прочил Чивадзе: «Саша, не уходи…»
7. ↑  Гуьржийчоь и Албания помогают России
8. ↑  Чивадзе вышел на замену(ТӀе цакхочу хьажорг)
9. ↑  Александр Чивадзе: Разве Грузии может быть не до футбола?
10. ↑  Хроника

Хьажоргаш
---------

* Статистика выступлений в еврокубках
* Александр Чивадзе — олимпийн статистика сайт тӀехь *Sports-Reference.com*(ингалс.)

|  |  |
| --- | --- |
|  ХӀокху кепе хьажар  Викихаамашкара элементе хьажа  Фото, видео и аудио | 
* TCDb

 |
| Тематикийн сайташ | 
* eu-football.info (игрок)
* FBref.com
* FootballDatabase.eu
* FootballFacts.ru
* National Football Teams.com
* Olympedia
* Transfermarkt (игрок)
* Transfermarkt (тренер)
* worldfootball.net (игрок)
* МОК
* Сборная России по футболу

 |
| Дошамаш а, энциклопедеш а | 
* Биографический Грузии
* Большая российская

 |

| ⛭ ССРС команда — Олимпийн ловзарш 1980 — 3-гӀа меттиг |
| --- |
| Байракх ССРС | 
* 1 Дасаев (кев)
* 2 Сулаквелидзе
* 3 Чивадзе
* 4 Хидиятуллин
* 5 Романцев
* 6 Шавло
* 7 Андреев
* 8 Бессонов
* 9 Гаврилов
* 10 Черенков
* 11 Газзаев
* 12 Пильгуй (кев)
* 13 Балтача
* 14 Никулин
* 15 Оганесян
* 16 Прокопенко
* 17 Челебадзе
* тренер: Константин Бесков

 |

| ⛭ ССРС команда — дуьненан чемпионат 1982 |
| --- |
| Байракх ССРС | 
* 1 Дасаев (кев)
* 2 Сулаквелидзе
* 3 Чивадзе
* 4 Хидиятуллин
* 5 Балтача
* 6 Демьяненко
* 7 Шенгелия
* 8 Бессонов
* 9 Гаврилов
* 10 Оганесян
* 11 Блохин
* 12 Баль
* 13 Дараселия
* 14 Боровский
* 15 Андреев
* 16 Родионов
* 17 Буряк
* 18 Суслопаров
* 19 Евтушенко
* 20 Романцев
* 21 Вик. Чанов (кев)
* 22 Вяч. Чанов (кев)
* тренер: Константин Бесков

 |

| ⛭ ССРС команда — дуьненан чемпионат 1986 |
| --- |
| Байракх ССРС | 
* 1 Дасаев (кев)
* 2 Бессонов
* 3 Чивадзе
* 4 Морозов
* 5 Демьяненко
* 6 Бубнов
* 7 Яремчук
* 8 Яковенко
* 9 Заваров
* 10 Кузнецов
* 11 Блохин
* 12 Баль
* 13 Литовченко
* 14 Родионов
* 15 Ларионов
* 16 Чанов (кев)
* 17 Евтушенко
* 18 Протасов
* 19 Беланов
* 20 Алейников
* 21 Рац
* 22 Краковский (кев)
* тренер: Валерий Лобановский

 |

| ⛭Коьрта тренераш  Футболех ловзаран Гуьржийчоьнан къоман гулйина командин |
| --- |
| 
* Норакидзе (1991—1992)
* Чивадзе (1993—1996)
* Гуцаев (1996)
* Кипиани (1997)
* Гуцаев (1998)
* Имнадзе (1998)
* Гуцаев (1998—1999)
* Боскамп (1999)
* Кипиани/Дзодзуашвили (2000—2001)
* Чивадзе (2001—2003)
* Шушак (2003)
* Жордания (2003)
* Ткебучава (2004)
* Жиресс (2004—2005)
* Дарсадзе (2005)
* Топмёллер (2006—2008)
* Шегрт (2008)
* Купер (2008—2009)
* Кецбая (2010—2014)
* Цхададзе (2014—2016)
* Вайсс (2016—хӀ.а)

 |

| ⛭Шеран футболист ССРС хӀора кӀиранан «Футбол» газетан версица |
| --- |
| 
* 1964 Воронин
* 1965 Воронин
* 1966 Биба
* 1967 Стрельцов
* 1968 Стрельцов
* 1969 Мунтян
* 1970 Шестернёв
* 1971 Рудаков
* 1972 Ловчев
* 1973 Блохин
* 1974 Блохин
* 1975 Блохин
* 1976 Астаповский
* 1977 Кипиани
* 1978 Шенгелия
* 1979 Старухин
* 1980 Чивадзе
* 1981 Шенгелия
* 1982 Дасаев
* 1983 Черенков
* 1984 Литовченко
* 1985 Демьяненко
* 1986 Заваров
* 1987 Протасов
* 1988 Михайличенко
* 1989 Черенков
* 1990 Добровольский
* 1991 Колыванов

 |