**Динан да** (инг. *The Godfather*) — режиссёр волу **Фрэнсис Форд Копполан** эпосан гангстерски драма ю. 1969-чу шарахь арахецна *Марио Пьюзан* цӀарахчу романан экране хӀоттор.

«Динан ден» трилогин хьалхара дакъа ду иза. Иза 1945-гӀа-1955-гӀа шераш чулоцуш истори ю. Романо дуьйцу воккхахо *Вито Корлеоне* волуш ***Корлеонан доьзалах*** а. Къаьсттина яздо цуьнан кӀантах- Майклах — иза малонан доьзалхо ву, амма тӀаьхьо цунах къиза мафин куьйгалхо хуьлу.

Роман евзаш йоцуш хенахь **Paramount Pictures** компанис 80 000 доллар делла ийцира романах *пайдаэцаран бакъо*. Хала дара студин куьйгалхойн режиссёр леха. Хьалхарчу кандидаташ тӀе ца ийцира и дарж. Эххар а, фильман режиссура ян контрактан **Копполас** куьгяздира. Куьйгалхойн а, Копполан а цхьаболу турпалхойн кастингах лаьцна *(къаьсттина Витанан а, Майклан а)* ойланаш цхьаьна ца йoгӀypa.

Кино яьккхира Нью-Йоркан гонахь а, Сицилехь а. Графикал хьалха болх чекхбаккха аьтто белира цера. **Кармина Копполоно** тӀетоьхна йолу пьесашца а, музыкин партитура, коьрта долчу декъана, язйира Нино Ротосо а.

1972-чу шарахь бекарг (март) беттан 14-чохь Лоун Пачхьалкхан театрехь *(инг. Loew’s State Theatre)* «Динан ден» фильман премьера хилира. Цу беттан 24-чохь йоккхачу прокатехь арахецар.

1972-чу шарахь а, цул тӀаьхьайогӀучу хенахь а, уггаре са яьлла фильм яра иза. Прокатехь 287 миллион даьккхар фильмо.

Критикаш а, хьовсархоша а къобалйира фильм. Къаьсстина хьастийра *Брандонан а, Пачинонан а* къамел дар а, режиссура а, сценари а, кинематографи, монтаж а, партитура а, мафин сурт хӀоттор а.

«Динан да» яьккхинчул тӀаьхьа *Копполан а, Пачинон а,* актерийн хӀоттаман а, *кино йоккхучу тобанан керлахойн а* кхиаме болх дӀабахар.

Цул сов, фильмо *Брандонан* 1960-чу шерашкахь лах йелла карьера денйира. КхидӀа цо болх бира *«Парижехь тӀаьххьара танго» а, «Супермен» а, «Къематде тахана ду» а* фильмашкахь.

Лос-Анжелесехь хӀора шарахь дӀахьош долу **Оскар** совгӀаташ декъарехь 45-чу церемонехь кхаа номинацехь Оскар елира филман: *«Тоьлла актёр»* а (Брандо), *«Тоьлла адаптаци йина сценари»* а (Пьюзо и Коппола), *«Тоьлла сурт»* а. Цул сов, кхин а тайп-тайпанчу номинацехь вуьрхӀитта совгӀат делира филман.

Актерш а, актрисаш а
--------------------

| Актеран цIе | Роль |
| --- | --- |
| Аль Пачино | *Майкл Корлеоне* |
| Марлон Брандо | *Вито Корлеоне* |
| Джеймс Каан | *Сантино (Сонни) Корлеоне* |
| Роберт Дюваль | *Том Хэген* |
| Джон Казале | *Фредерико (Фредо) Корлеоне* |
| Талия Шайр | *Констанция (Конни) Корлеоне-Рицци* |
| Дайан Китон | *Кэтрин (Кей) Адамс-Корлеоне* |
| Ричард Кастеллано | *Питер Клеменца* |
| Эйб Вигода | *Сальваторе Тессио* |
| Аль Леттьери | *Вирджил (Турок) Соллоццо* |
| Джанни Руссо | *Карло Рицци* |
| Стерлинг Хэйден | *капитан Марк Маккласки* |
| Ленни Монтана | *Лука Брази* |
| Ричард Конте | *Дон Эмилио Барзини* |
| Аль Мартино | *Джонни Фонтейн* |
| Джон Марли | *Джек Вольц* |
| Алекс Рокко | *Мо Грин* |
| Моргана Кинг | *Кармелла Корлеоне* |
| Коррадо Гайпа | *Дон Томмазино* |
| Виктор Рендина | *Дон Филипп Татталья* |
| Симонетта Стефанелли | *Аполлония Вителли-Корлеоне* |
| Том Роски | *Рокко Лампоне* |
| Джо Спинелл | *Уилли Чиччи* |
| Ричард Брайт | *Альберт (Аль) Нери* |
| Тони Джорджо | *Бруно Татталья* |
| Анджело Инфанти | *Фабрицио* |
| Франко Читти | *Кало* |

Хьосташ
-------

1. ↑  Шведская база данных фильмов (швед.) — Svenska Filminstitutet.
2. ↑  Box Office Mojo (инг.) — 1999.
3. ↑
4. ↑
5. ↑  Internet Movie Database (инг.) — 1990.