ХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Шиш (маьӀнаш).

**Шиш** (лат. *Azalea*), (оьрс. *Азалия*) — цхьайолчу хаза кхуьучу Шиш (*Rhododendron*) тайпанан кепан ораматин цхьаьнатуху цӀе. Хьалха и кепаш къастайора ша яьлла Верескан (*Ericaceae*) доьзалан тайпа — Azalea L..

Ачишхо ломан басахь кхуьу шиш, Сочи
ХӀинца Azalea тайпа дӀадаьккхина, ерриг кепаш юкъатоьхна Шиш (*Rhododendron*).

Бешан классификацехь шишаш къаьсташ хуьлу. Шишан зезагаш пхиъ дургал йолуш а, 10 дургал, кхин сов а йолуш хуьлу. Царах тера йоцуш ю *Rhododendron canadense* а, *Rhododendron vaseyi* а, церан хуьлу 7 - 10 дургал.

Шишаш шина тобане декъало:

* **ГӀа дужурш** (инг. Deciduous Azaleas) —гурахь гӀаш оьгу кепаш а, сорташ а. Царех цхьаерш: 'Frank Abbott', 'Gibraltar', 'Golden Lights', 'Jane Abbott', 'King’s Red', 'Lollipop', 'Weston’s Innocence', 'Weston’s Lemon Drop'.
* **Гуттар синаерш** (инг. Evergreen Azaleas) — гуттар сина йолу кепаш а, сорташ а (гӀашшан дерриг я доккхаха долу дакъа сийна лаьтта даиман а). Царех цхьаерш: 'Hershey’s Bright Red', *Rhododendron yedoense* var. *poukhanense*.

Сорташ
------

Кхабанчохь кхуьу ораматех шуьйра яьржина шина кепан бух тӀиера сорташ (алсама — хьалхарчун бух тӀехь):

* Rhododendron simsii — Шиш Симса, йа ХӀинди шиш;
* Rhododendron obtusum — Шиш аьрта, йа Японин шиш.

Ший а кеп — карликан коллаш ю, 30—50 см лекха.

Цхьайолу евза сорташ: Rhododendron simsii ‘Stella Maris’, Rhododendron simsii ‘Ambrosus’, Rhododendron simsii ‘Obtusum Rex’, Rhododendron ‘Adonia’, Rhododendron ‘Aline’, Rhododendron ‘Ambrosiana’, Rhododendron ‘Arduwi’, Rhododendron ‘Arduza’, Rhododendron ‘Arosa’, Rhododendron ‘Arro’, Rhododendron ‘Arwi’, Rhododendron ‘Arza’, Rhododendron ‘Avenir’, Rhododendron ‘Bertina’, Rhododendron ‘Charly’.

Оьздангаллехь
-------------

### Латта

Шиш — дукха йоцучу чохь лелочу ораматех муьста латта (pH 4—4,5) дезачех цхьаъ ю. Уггаре дика хуьлу цунна верескан латта, амма иза хийца мегар ду иэдинчу (2:1) базанан а, уьшалан Ӏехан латтанца тӀе кӀеззига охьадоьдучу хин гӀум а тухуш.
Дика кхуьу гидропоникехь.

ХӀора шина кӀирнах цкъа юкъахь хлор доцу минералан туьха тосу, зезаган ботт юьллуш суперфосфат (15 г 10 л хин) дика хуьлу.

### Кхиар

ЧӀогӀа ладаме ду шен хеннахь гӀодмаш кхардар, цӀандар. Кхарда доладо майхь. ДӀадоху гӀийла я дукха чӀогӀа кхиина маргӀалш, даххане а доху чоьнан чоьхьа дирзинарш. Хаа: колла йоккха мел ю, гӀийла кхуьу зезаг. Къона маргӀалш кегдо, тӀехь 4—5 гӀа а дуьтуш. Зезаган патаршан уллехь кегийра къона геннаш довлахь уьш дӀадоху.

Кхечу ораматех къаьсташ шиш кхуьучу хенахь хьовзо а мега, дӀасхьадаккха а мега. Амма кхиина даьлчи зезаган ботт кхуьуш хиллачу кепе юха хӀотто деза.

Къона ораматаш кхиина девлчи кхечухь дуьй хӀора шарахь, къенонаш — 2—3 шо даьлчи. Шишан ораман система тӀехула йолун дела, пхьегӀа чӀапаниг лелайо.

Цамгарш а, зуламхой а
---------------------

Коьрта йаззам: **Арара лаьттан тӀиера шишан цамгарш а, зуламхой а**
### Дебар

ЦӀерачу хьолехь шиш дебадо гӀодан дечиг хиллачу гӀажмашца, иза хала делахь а. ДӀадуьй хенаш — майра август кхаччалц. Орам дика тосу муьста реакцин субстратехь. ГӀожмаш аьнгали пхьегӀанца я полиэтиленан чкъурамца къовла еза, гуттаренна а хи дета а, хьарса а деза. Температуранорам тасаран оптимум — 25 °C.

Билгалдахарш
------------

1. ↑  *Шиш*(ингалс.): хаамаш сайт тӀехь GRIN. 3 июля 2013
2. ↑  Deciduous Azaleas.  rhodyman.net. Теллина 2014 шеран 30 сентябрехь.
3. ↑  Proven Performers for District Six Chapters.  American Rhododendron Society. Теллина 2014 шеран 1 октябрехь.
4. ↑  *Renee Miller* Deciduous vs. Evergreen Azaleas.  Hearst Communications, Inc.. Теллина 2014 шеран 1 октябрехь.

Викитекин логотипВикитекин логотип Викитекехь ду  йозанаш   
Azalea темин

Хьажа иштта
-----------

* Можа шиш

Хьажоргаш
---------

* Azalea Society of America. Теллина 2014 шеран 24 сентябрехь.
* Азалея // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб. 1890—1907.
* Азалия // Малый энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 4 томах. — СПб. 1907—1909.
* *Donald W. Hyatt* Evergreen Azaleas: Sorting Out the Confusion.  Azalea Society of America (2009). Теллина 2015 шеран 3 мартехь.


| ⛭Шиш тайпанан кепаш |
| --- |
| Рододендрон | Адамсан • гренландин • даурин • можа • дешийн бесара • кавказан • камчаткан • йоца ботт йолу • кегийра гӀа долу • ира бохь болу • базанан • Редовскийн • Симсан (хӀиндийн шиш) • аьрта (японин шиш) • Форин • Чоноскин • Шлиппенбахан |  |
| Rhododendron | adamsii • aureum • brachycarpum • camtschaticum • caucasicum • dauricum • fauriae • groenlandicum • hypopitys • luteum • mucronulatum • obtusum • parvifolium • redowskianum • schlippenbachii • simsii • tschonoskii |
| 
тоба
Шидакъадерш
низам
Верескзезагнаш
доьзал
Верескан
 |