**Шампань — Ардэны** (фр.: Champagne-Ardenne) — рэгіён на паўночным усходзе Францыі. Галоўны горад Шалон-ан-Шампань. Насельніцтва 1,342 млн чалавек (18-е месца сярод рэгіёнаў).

Геаграфія
---------

Плошча тэрыторыі 25 606 км2. Рэгіён уключае дэпартаменты Аб, Ардэны, Марна Верхняя і Марна. Буйнейшы горад — Рэймс.

Большая частка тэрыторыі — хвалістая раўніна. На паўночным усходзе — адгор'і Ардэнаў, на захадзе — куэста Іль-дэ-Франс. Галоўная рака Сена з прытокам Марна злучаны каналамі з рэкамі басейна Рэйна і Соны.

Гаспадарка індустрыяльна-аграрнага тыпу. Развіваецца машынабудаванне і металаапрацоўка, лёгкая, харчовая прамысловасць (у т.л. вытворчасць шампанскіх він). Вырошчваюць пераважна збожжавыя (пшаніца, ячмень, кукуруза) культуры. Вінаградарства вядзецца (на схілах куэсты Іль-дэ-Франс). Развітая жывёлагадоўля.

Гісторыя
--------

У пісьмовых крыніцах тэрмін «Шампань» упершыню сустракаецца як назва графства, створанага ў 2-й пал. IX—X ст. пасля аб'яднання графстваў Труа і Мо. Буйнымі гарадамі Шампані былі Труа (адміністрацыйны цэнтр) і Рэймс (месца каранацыі французскіх каралёў). У правінцыі развіваліся авечкагадоўля, з XIV ст. — вінаробства (у канцы XVII ст. тут упершыню арганізавана вытворчассць пеністых він). Вялікую ролю ў заходнееўрапейскім гандлі XII—XIII ст. адыгрывалі кірмашы, якія перамяшчаліся з аднаго горада ў другі (Ланьі, Бар-сюр-Об, Правен, Труа) і дзейнічалі ў Шампані амаль круглы год. У 1284 (канчаткова ў 1361) Шампань далучана да каралеўскага дамена. У час Стагадовай вайны (1337—1453) — месца галоўных ваенных дзеянняў, што падарвала эканамічнае значэнне яе кірмашоў. У 1358 на частку тэрыторыі Шампані пашырылася сялянскае паўстанне Жакерыя. Пасля падзелу ў 1790 тэрыторыі Францыі на дэпартаменты правінцыя Шампань скасавана.

Літаратура
----------

* Шампань // БЭ ў 18 т. Т. 17. Мн. 2003.

Спасылкі
--------

 Champagne-Ardenne даведнік на сайце *Wikivoyage*

* Архівавана 15 сакавіка 2017.
* Site du conseil regional Champagne-Ardenne Архівавана 12 лютага 2006.
* Tourisme Champagne-Ardenne
* Parc naturel regional de la Foret d’Orient

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | DMOZ |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Ларуса · Britannica (онлайн) · Universalis |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 11863112x · GND: 4219727-2 · LCCN: n82000455 · NKC: ge363219 · SUDOC: 027357988 · VIAF: 140381763 |

 |

| ⛭Рэгіёны Францыі |
| --- |
| 2015 | 

|  |
| --- |
| 
* Авернь
* Аквітанія
* Брэтань
* Бургундыя
* Іль-дэ-Франс
* Корсіка
* Лангедок-Русільён
* Латарынгія
* Лімузен
* Верхняя Нармандыя
* Ніжняя Нармандыя
* Нор — Па-дэ-Кале
* Пеі-дэ-ла-Луар
* Поўдзень — Пірэнеі
* Пікардыя
* Праванс — Альпы — Лазурны Бераг
* Пуату — Шаранта
* Рона — Альпы
* Франш-Кантэ
* Цэнтр
* Шампань — Ардэны
* Эльзас

 |
| Заморскія рэгіёны | 
* Французская Гвіяна
* Гвадэлупа
* Марцініка
* Рэюньён

 |

 | Сцяг Францыі |
| 2016 | 

|  |
| --- |
| 
* Авернь — Рона — Альпы
* Аксітанія
* Брэтань
* Бургундыя — Франш-Кантэ
* Гранд-Эст
* Іль-дэ-Франс
* Корсіка
* Нармандыя
* Новая Аквітанія
* О-дэ-Сен
* Пеі-дэ-ла-Луар
* Праванс — Альпы — Лазурны Бераг
* Цэнтр — Даліна Луары

 |
| Заморскія рэгіёны | 
* Французская Гвіяна
* Гвадэлупа
* Марцініка
* Рэюньён

 |

 |