| Канстытуцыйны рэферэндум |
| --- |
| Ці ўхваляеце Вы ўнясенне папраўкі ў Канстытуцыю РХ, паводле якой шлюб з'яўляецца пажыццёвым саюзам жанчыны і мужчыны?  харв.: Jeste li za to da se u Ustav RH unese odredba po kojoj je brak životna zajednica žene i muškarca?

| Вынік |
| --- |
| Так ці не | Галасоў | Адсотак |
|  **Так** | **946 433** | **66.28%** |
| Не | 481 534 | 33.72% |
| Сапраўдных галасоў | 1 427 967 | 99.38% |
| Несапраўдных галасоў | 8 868 | 0.62% |
| **Усяго галасоў** | **1 436 835** | **100.00%** |
| Яўка | 37.9% |
| Электарат | 3 791 000 |

| Вынікі паводле акруг |
| --- |
|  |
|      За     Супраць |

 |
|  |

**Канстытуцыйны рэферэндум у Харватыі** прайшоў 1 снежня 2013 года для ўхвалення ўнясення папраўкі ў Канстытуцыю Харватыі, паводле якой шлюб павінен вызначацца як саюз паміж мужчынам і жанчынай, што, такім чынам, азначае фактычную забарону аднаполых шлюбаў.

За папраўку да Канстытуцыі выказалася 66 % выбаршчыкаў пры яўцы 38 %.

Кантэкст
--------

Прапанова аб вынясенні пытання аб вызначэнні паняцця шлюбу на рэферэндум было ўнесена каталіцкай ініцыятыўнай групай «У імя сям'і» (харв.: U ime obitelji), якая сабрала больш за 700 тысяч подпісаў, неабходных для яго правядзення. Паводле слоў прадстаўнікоў руху «У імя сям'і», збор подпісаў для правядзення рэферэндуму быў распачаты пасля з'яўлення чутак пра намер улад узаконіць у краіне аднаполыя шлюбы.

8 лістапада 2013 года парламент Харватыі падтрымаў правядзенне рэферэндуму: 104 з 151 дэпутата выказаліся за яго правядзенне, 13 чалавек выказаліся супраць і пяць парламентарыяў устрымаліся.

Кампанія
--------

Стэнды руху «У імя сям'і» ў Заграбе
Плакат кампаніі за канстытуцыйную папраўку
Плакат кампаніі супраць канстытуцыйнай папраўкі
Паводле слоў прэм'ер-міністра Харватыі Зорана Міланавіча, рэферэндум ставіць пад пагрозу права людзей на шчасце і выбар. Урад краіны, праваабарончыя арганізацыі і шэраг грамадскіх дзеячаў выказаліся супраць правядзення рэферэндуму і заклікалі людзей галасаваць супраць забароны аднаполых шлюбаў. Прэзідэнт краіны Іва Ёсіпавіч назваў рэферэндум непатрэбным і прагаласаваў «Не» на пытанне рэферэндуму.

Апазіцыйная партыя «Харвацкая дэмакратычная садружнасць» падтрымала ўвядзенне канстытуцыйнай папраўкі. Ініцыятыву таксама актыўна падтрымала Каталіцкая царква, да якой адносяцца амаль 90 % насельніцтва Харватыі.

Адна з найбольш папулярных харвацкіх газет *Jutarnji list* абвясціла, што будзе падтрымліваць кампанію супраць увядзення папраўкі.

Апытанні грамадскай думкі
-------------------------

Апытанне, праведзенае ў чэрвені 2013 года, выявіла, што 55,3 % жыхароў Харватыі выказваюцца на карысць увядзення папраўкі да Канстытуцыі, 31,1 % былі супраць.

Апытанне ў лістападзе 2013 года паказаў, што 54,3 % падтрымліваюць папраўку, 33,6 % выступаюць супраць пры 12,1 % вагаюцца. Пры гэтым за папраўку выступаюць 85,7 % прыхільнікаў ХДС і толькі 39,5 % прыхільнікаў СДП.

Апытанне перад рэферэндумам, праведзены дзяржаўным каналам HRT, паказаў, што 59 % выбаршчыкаў выказаліся за папраўку пры 31 % — супраць.

Правядзенне рэферэндуму
-----------------------

На рэферэндуме, які адбыўся 1 снежня 2013 года, жыхары краіны выказаліся за канстытуцыйную забарону аднаполых шлюбаў. Паводле вынікаў усенароднага галасавання 66 % харватаў падтрымалі ўвядзенне ў Канстытуцыю краіны вызначэння шлюбу як саюза мужчыны і жанчыны. Пры гэтым яўка выбаршчыкаў склала ўсяго толькі 38 %.

Рэферэндум суправаджаўся маштабнымі мітынгамі і дэманстрацыямі як з боку ЛГБТ-актывістаў, так і з боку праціўнікаў аднаполых шлюбаў. Гэты рэферэндум стаў першым у гісторыі незалежнай Харватыі (пасля яе выхаду са складу Югаславіі ў 1991 годзе) рэферэндумам, ініцыяваным насельніцтвам краіны.

Гл. таксама
-----------

* Прававы статус аднаполых саюзаў
* Аднаполыя саюзы ў Харватыі
* Прапанова 8

Зноскі
------

1. ↑  ЦВК Харватыі Архівавана 20 студзеня 2014.  (харв.)
2. 1 2 3  Referendum: Kroaten stimmen uber Verbot der Homo-Ehe ab (ням.).  Spiegel Online (8 лістапада 2013). Праверана 2 снежня 2013.
3. 1 2  Харваты прагаласавалі за забарону аднаполых шлюбаў **(нявызн.)**.  Lenta.ru (2 снежня 2013). Праверана 2 снежня 2013.
4. 1 2 3 4  *Владислав Воробьев.*. Однополые браки забраковали **(нявызн.)**.  Российская газета, N 6248 (3 снежня 2013). Праверана 3 снежня 2013.
5. 1 2 3 4  Рэферэндум у Харватыі вызначыць статус аднаполых шлюбаў **(нявызн.)**.  BBC Russian (1 снежня 2013). Праверана 3 снежня 2013.
6. 1 2 3 4  Харваты адмовіліся легалізаваць аднаполыя шлюбы **(нявызн.)**.  РБК (2 снежня 2013). Праверана 2 снежня 2013.
7. ↑  Kroatien: Entsetzen über Ausgang des Ehe-Referendums (ням.).  Frankfurter Allgemeine Zeitung (2 снежня 2013). Праверана 2 снежня 2013.
8. ↑  ODLUKA UREDNIŠTVA: Jutarnji donira oglasni prostor građanima ugroženima referendumom (харв.)(недаступная спасылка).  Jutarnji list (9 лістапада 2013). Архівавана з першакрыніцы 11 лістапада 2013. Праверана 2 снежня 2013.
9. ↑  55,3 posto Hrvata za brak žene i muškarca u Ustavu Vecernji, 6 June 2013
10. ↑  Većina za proglašenje Vukovara mjestom posebnog pijeteta Архівавана 11 верасня 2019. HRT, 2 November 2013
11. ↑  Croatia holds referendum on same-sex marriage ban // BBC 1.12.2013

Спасылкі
--------

* Croatians 'back same-sex marriage ban' in referendum // BBC 1.12.2013

| ⛭Выбары ў Харватыі |
| --- |
| Прэзідэнцкія | 
* 1992
* 1997
* 2000
* 2005
* 2009—2010

 |  |
| Парламенцкія | 
* 1990
* 1992
* 1995
* 2000
* 2003
* 2007
* 2011

 |
| Еўрапейскія | 
* 2013
* *2014*

 |
| Рэферэндумы | 
* 1991
* 2012
* 2013

 |
| Выбары ў Палату абшчын | 
* 1993
* 1997

 |
| Мясцовыя | 
* 1990
* 1993
* 1997
* 2001
* 2005
* 2009

 |