recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Бельгійскі рабочы конь** (нідэрл.: Brabants Trekpaard, Belgisch Trekpaard, фр.: Cheval de trait belge) — парода коней-цяжкавозаў, шырока распаўсюджаная ў еўрапейскіх і амерыканскіх краінах.

Выведзена шляхам сістэматычнага адбору і падбору мясцовых бельгійскіх коней. Да канца XIX ст. у Бельгіі адрознівалі фламандскую, брабанцкую і ардэнскую пароды. Пазней яны былі аб’яднаны ў адну. У ЗША была завезена ў 1880-х гг.

Бельгійскі рабочы конь буйны, масіўны і камлюкаваты. Масць рудая або дарашаватая. У нашы дні таксама сустракаюцца з шэрым колерам. Вышыня да карку — 160—167 см, абхоп грудзей — 200—220 см, абхоп пясткі — 23—26 см, даўжыня тулава — 170—177 см.

Самы вялікі ў свеце конь належыць да гэтай пароды. Конь па мянушцы Радар важыць 1088 кг, а яго рост — 183 см.

Зноскі
------

1. ↑  DAD-IS / пад рэд. Food and Agriculture Organization Праверана 1 ліпеня 2022.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q82151'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5204212'></a>
2. ↑  DAD-IS / пад рэд. Food and Agriculture Organization<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q82151'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5204212'></a>

Спасылкі
--------

* Бельгійскі цяжкавоз на egida.by
* Жывёлы-гіганты
* Бельгійскі рабочы конь у ЗША
* Бельгійскі рабочы конь у Канадзе

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |
**Эдвард Вайвадзіш** (23 студзеня 1897 — 26 сакавіка 2000) — латвійскі педагог, паэт, пісаў на беларускай мове.

Біяграфія
---------

Нарадзіўся 23 студзеня (5 лютага па новым стылі) 1897 года ў вёсцы Вайвады Прыдруйскай воласці Дрысенскага павета Віцебскай губерні, зараз — Краслаўскага краю, Латвія.

З 1908 года вучыўся ў Прыдруйскай школе, а потым у Індрыцы, Друі, з восені 1912 года — у Дрысенскім чатырохкласным вучылішчы.

Да эвакуацыі ў Гарадок пад Віцебскам працаваў пісарам валаснога праўлення. Разам з бежанцамі трапіў у Петраград, дзе закончыў курсы паштова-тэлеграфных чыноўнікаў. Адначасова вучыўся на вячэрніх агульнаадукацыйных курсах Чарняева. Перажыў лютаўскія і кастрычніцкія падзеі. Каля Асвеі перайшоў фронт і вярнуўся на радзіму.

З 1920 года зноў працаваў пісарам — на гэты раз латвійскага валаснога праўлення. У 1921 годзе далучыўся да культурна-асветнай працы беларускага таварыства «Бацькаўшчына», многімі справамі якой апекаваўся Я. Райніс. З 1922 па 1959 год працаваў (з невялікімі перапынкамі) настаўнікам, кіраўніком беларускіх школ у Латгальскім краі. Скончыў агульнаасветныя чатырохгадовыя летнія настаўніцкія курсы пры Дзвінскай дзяржаўнай беларускай гімназіі. Валодаў некалькімі мовамі. Веданне нямецкай выратавала ад гібелі ў канцлагеры на востраве Руген, куды трапіў у 1942 годзе пасля арышту нямецкімі акупацыйнымі ўладамі ў сувязі з тым, што працаваў інспектарам беларускай павятовай школьнай рады.

Творчасць
---------

У 1922 годзе адбылася першая публікацыя вершаў Эдварда Вайвадзіша, калі сам рэдактар газеты «Голас беларуса» Канстанцін Езавітаў папрасіў у аўтара яго творы. Супрацоўнічаў малады настаўнік і з часопісам «Беларуская школа ў Латвіі». А ў 1926 годзе стаў адным з аўтараў зборніка вершаў «Першы крок».

З 1990 года яго вершы з’яўляліся ў «Голасе Радзімы», «Настаўніцкай газеце», «Літаратуры і мастацтве», «Вожыку», «Звяздзе», «Нашым слове», у «Дні паэзіі», а таксама ў латвійскіх выданнях.

Нацыянальны навукова-асветны цэнтр імя Ф. Скарыны ў серыі «Творцы беларускага замежжа» выдаў у 1996 годзе зборнік Э. Вайвадзіша «Вершы, паэма, згадкі».

У 1935 годзе Эдвард Вайвадзіш як добраахвотны карэспандэнт Дзяржаўнага статыстычнага ўпраўлення па сельскай гаспадарцы быў узнагароджаны ордэнам за заслугі перад Латвійскай дзяржавай. У лютым 1997 года стаў сябрам Саюза беларускіх пісьменнікаў.

Літаратура
----------

* «Крывіцкія руны», Панізьнік Сяргей, Мінск: «Беларускі кнігазбор» 2003, ISBN 985-6730-29-5
**Дзяржаўная ўстанова адукацыі «Коханаўская сярэдняя школа імя І. П. Кожара»** — установа сярэдняй адукацыі ў гарадскім пасёлку Коханава Талачынскага раёна Віцебскай вобласці.

Гісторыя
--------

Стары будынак школы
Коханаўская сярэдняя школа існуе з 1868 года. Была адкрыта ў доме валаснога праўлення як аднакласнае народнае вучылішча.

1 студзеня 1869 года тут вучыліся 29 хлопчыкаў, у 1876 годзе — 37 хлопчыкаў і 4 дзяўчынкі, у 1898—1899 гадах — 124 хлопчыкі і 22 дзяўчынкі. З 1904 года вучылішча стала двухкласным. Яно мела кавальскую, сталярную і слясарную майстэрні.

Пасля Кастрычніцай рэвалюцыі называлася школай 1-й, 2-й ступеняў, з 1928 года — сямігадовай, з 1932 года — сярэдняй. У 1925—1927 гадах быў узведзены 2-павярховы будынак школы.

У час Вялікай Айчыннай вайны школьны будынак быў спалены, уся школьная маёмасць разрабавана і знішчана. Да 1944 года школу аднавілі.

У 1971 годзе пастаўлены новы шматпавярховы будынак школы.

У 2003 годзе школа стала ўдзельніцай міжнароднай канферэнцыі па ўкараненні інавацыйных тэхналогій. У тым жа годзе, да 135-годдзя школы, у падарунак ад абласнога ўпраўлення адукацыі ў ёй адчыніўся камп’ютарны клас.

У 2003 годзе быў адкрыты абноўлены школьны музей. Быў створаны школьны зімовы сад.

У Коханаўскай школе створана безбар’ернае асяроддзе для арганізацыі адукацыйнага працэсу вучняў з абмежаванымі магчымасцямі.

На будынку Коханаўскай школы ўсталяваны мемарыяльныя пліты былым вучням — А. М. Алюшыну, І. Батраку, І. П. Кожару, М. А. Савіцкаму.

Вядомыя выпускнікі
------------------

* Іван Батрак (1892—1932) — рускі паэт, публіцыст, перакладчык.
* Ілья Паўлавіч Кожар (1902—1967) — савецкі ваенны дзеяч, Герой Савецкага Саюза.
* Фёдар Яфрэмавіч Макавецкі (1899—1974) — Герой Савецкага Саюза.
* Алесь Петрашкевіч (1930—2012) — беларускі пісьменнік, драматург.
* Міхаіл Андрэевіч Савіцкі (1922—2010) — беларускі мастак, Герой Беларусі.
* Пётр Фёдаравіч Сычэнка (1911—1969) — савецкі ваенны лётчык, Герой Савецкага Саюза.
* Яўген Міхайлавіч Целешаў (1923—1997) — Герой Савецкага Саюза.

Дырэктары школы
---------------

* Шарай Аляксандр Міхайлавіч (1954—?).

Выкладчыкі
----------

* Таццяна Іванаўна Радзькова (1974—2000) — заслужаны работнік асветы БССР.

Спасылкі
--------

* *Бірукоў, В.* Адсюль вытокі шляху ў жыццё / В. Бірукоў // Наша Талачыншчына. — 2018. — 14 лістап. — С. 1-2.
* *Бірукоў, В.* Усім сэрцам любімая школа / В. Бірукоў // Наша Талачыншчына. — 2004. — 14 лют. — С. 2.
* *Бирюков, В.* Идет подготовка к юбилею / В. Бирюков // Наша Талачыншчына. — 2018. — 22 снеж. — С. 4.
* Путь длиною в 150 лет // Наша Талачыншчына. — 2018. — 8 снеж. — С. 3.
* *Серада, А.* Коханаўская СШ: вопыт у рэалізацыі інавацыйных праектаў / А. Серада // Наша Талачыншчына. — 2017. — 30 верас. — С. 4.
* *Серада, А.* Тут працуюць і выхоўваюць з поўнай аддачай / А. Серада // Наша Талачыншчына. — 2009. — 21 кастр. — С. 7.
* *Середа, Е.* На пути к познанию окружающего мира / Е. Середа // Наша Талачыншчына. — 2017. — 25 лістап. — С. 4.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Мірончык.
**Уладзімір Аляксандравіч Мірончык** (18 мая 1989, в. Замошша, Лагойскі раён, Мінская вобласць) — беларускі музыказнавец, дырыжор, кампазітар, паэт.

Біяграфія
---------

Valse MironchykТытульны ліст «Вальсы для акардэона»
Нарадзіўся 18 мая 1989 года ў вёсцы Замошша Зарэчанскага (цяпер Акцябрскага) сельскага савета Лагойскага раёна.

Шмат гадоў жыў і працаваў у Лагойску. Пад яго кіраўніцтвам народны вакальны ансамбль «Лагойская жывіца» двойчы заваёўваў званне лаўрэата Рэспубліканскага фестывалю харавога мастацтва «Пеўчае поле» (2019 год — лаўрэат ІІІ ступені , 2021 год — лаўрэат ІІ ступені, стаў лаўрэатам міжнароднага конкурсу «Новыя вяршыні» (2020 год).

Творчасць
---------

З’яўляецца аўтарам музычных твораў для акардэона, фартэпіяна, аргана, аркестравых і харавых партытур. У 2017 годзе выпусціў зборнік нот «Вальсы для акардэона» .

Аўтар зборніка паэзіі «Беларусам» (2017). (Зборнік намінаваўся на прэмію імя Багдановіча  і прэмію імя Арсенневай) 

Сярод найбольш значных твораў кампазітара — зборнік музыкі ў старадаўнім стылі «Лагойскі сшытак» (імаверна, назва зборніку дадзена па аналогіі з музычнымі помнікамі Беларусі «Полацкі сшытак» і «Віленскі сшытак»), «Рэквіем», сімфанічная карціна «BROWN»

Кнігі Уладзіміра Мірончыка напісаны на беларускай мове. Вершы з ілюстрацыямі «Легенды і паданні» , зборнік паэзіі «Думкі» , кніга прозы і вершаў «Выбранае»

Як музыказнаўца стварыў беларускамоўны цыкл мастацкіх біяграфій (музычнай літаратуры ў аўдыёфармаце) класічных кампазітараў.

Музычныя творы Уладзіміра Мірончыка размешчаны на розных лічбавых платформах, у тым ліку soundcloud .

Зноскі
------

1. ↑  logoysk.gov.by **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 6 кастрычніка 2022. Праверана 6 кастрычніка 2022.
2. ↑  narachanka.by
3. ↑  minsk-region.gov.by Архівавана 30 верасня 2022.
4. ↑  logoysk.by
5. ↑
6. ↑  Архіўная копія **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 30 верасня 2022. Праверана 30 верасня 2022.
7. ↑
8. ↑  ISMN 979-0-804501-00-1
9. ↑  ISBN 978-985-6950-91-2
10. ↑
11. ↑
12. ↑
13. ↑
14. ↑  knihi.com
15. ↑  youtube.com
16. ↑  soundcloud.com
**Валасны сход** (руск.: волостной сход) — распарадчы орган саслоўнага сялянскага кіравання воласцю ў Расійскай імперыі. Уведзены ў 1797 годзе для дзяржаўных сялян. У сувязі са скасаваннем валасцей на Беларусі, Правабярэжнай Украіне і ў Літве пасля рэформы дзяржаўнай вёскі 1837—1841 гадоў валасныя сходы тут не склікаліся. Пасля сялянскай рэформы 1861 года ўведзены ў еўрапейскай частцы імперыі для былых памешчыцкіх, з другой паловы 1860-х гг. адноўлены для былых дзяржаўных сялян.

Складаўся са службовых асоб і сялян, выбраных на сельскіх сходах па 1 ад 10 двароў; у заходніх губернях удзельнічалі і парабкі. Вырашаў адміністрацыйна-гаспадарчыя справы воласці, выбіраў службовых асоб, валанога старшыну, валасное праўленне, у пачатку XX ст. — упаўнаважаных сялян на выбарах у Дзяржаўную думу  (руск.) (бел. і інш. 3 чэрвеня 1917 года скасаваны Часовым урадам у сувязі са стварэннем валасных земстваў.

Зноскі
------

1. ↑  Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 15: Следавікі — Трыо / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2002. — Т. 15. — С. 164.

Літаратура
----------

* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 3: Беларусы — Варанец / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 3. — 511 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0068-4 (т. 3).

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая расійская (старая версія) |
**Новыя Нідэрланды** (нідэрл.: Nieuw-Nederland, англ.: New Netherland, лац.: Novum Belgium *ці* Nova Belgica) (1614—1674) — рэгіён на тэрыторыі ўсходняй часткі ўзбярэжжа Паўночнай Амерыкі ў XVII стагоддзі, які распасціраўся ад 38 да 45 градусаў паўночнай шыраты.

Гісторыя
--------

Востраў Манхэтэн быў адкрыты галандскай Ост-Індскай кампаніяй з яхты «Паўмесяц» (нідэрл.: Halve Maen) пад камандаваннем Генры Гудзона у 1609 годзе і вывучаны Адрыянам Блокам (Adriaen Block) і Хендрыкам Крыстыянсам (Christiaensz) у 1611—1614 гады. Па іх карце ў 1614 годзе Генеральныя штаты ўключылі гэту тэрыторыю як Новыя Нідэрланды ў складзе Галандскай Рэспублікі.

Карта, заснаваная на даных экспедыцыі Адрыяна Блока — першая згадка назвы Новыя Нідэрланды, 1614 год.
Паводле міжнароднага права, прэтэнзіі на тэрыторыю неабходна было замацаваць не толькі іх выяўленнем і прадастаўленнем карт, але таксама іх засяленнем. У маі 1624 года нідэрландцы завяршылі свае прэтэнзіі дастаўкай і пасяленнем 30 нідэрландскіх сем'яў на *Noten Eylant*, сучасны Губернатарскі востраў (англ.: Governors Island). Галоўным горадам калоніі служыў Новы Амстэрдам. У 1664 годзе губернатар Пітэр Стэйвесант перадаў Новыя Нідэрланды англічанам.

Гл. таксама
-----------

* Спіс краін і тэрыторый свету, якія калі-небудзь былі калоніямі
* Новая Францыя
* Новы Амстэрдам

Літаратура
----------

* Jacobs, Jaap (2005). *New Netherland: A Dutch Colony in Seventeenth-Century America*. Brill. ISBN 90-04-12906-5.
* Otto, Paul (2006). *The Dutch-Munsee Encounter in America: The Struggle for Sovereignty in the Hudson Valley*. Berghahn Books. ISBN 1-57181-672-0.
* Shorto, Russell (2004). *The Island at the Center of the World: The Epic Story of Dutch Manhattan and the Forgotten Colony that Shaped America*. Random House. ISBN 1-4000-7867-9.
* Wentz, Abel Ross (1955). "New Netherland and New York". *A Basic History of Lutheranism in America*. Philadelphia: Muhlenberg Press.
* Fort Nassau **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Virtual Tour of New Netherland, New Netherland Project*.  New Netherland Institute. Архівавана з першакрыніцы 16 сакавіка 2012. Праверана 26 чэрвеня 2008.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Новыя Нідэрланды

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая расійская (старая версія) · Бракгаўза і Эфрона |
| Нарматыўны кантроль | GND: 5032795-1 · LCCN: n84041777 · NKC: ge1174049 · SUDOC: 144626691 · VIAF: 159492915 |
**Біргіт Кульберг** (шведск.: Birgit Cullberg, 3 жніўня 1908, Нючэпінг — 8 верасня 1999, Стакгольм) — выбітная шведская танцоўшчыца і харэограф.

Біяграфія
---------

Дачка дырэктара банка. Вывучала, а затым выкладала літаратуру ў Стакгольмскім універсітэце. Вучылася балетнаму мастацтву ў Курта Ёса і Ліліян Карыны. У 1942—1949 была замужам за выбітным акцёрам Андэрсам Экам. Танцавала ў трупе Каралеўскага Лонданскага балета (1952—1957). У 1960 стала галоўным харэографам Стакгольмскага гарадскога тэатра. Ставіла балеты ў Вялікабрытаніі, ЗША, ФРГ, Італіі, Даніі, СССР, Польшчы, Чылі, Іране.

У 1967 стварыла ўласную трупу Кульберг-балет, які набыў міжнародную вядомасць, і кіравала ёю да 1985 (пасля яе кіраўніцтва прыняў на сябе Матс Эк). Яе апошняя пастаноўка ў трупе адбылася ў 1987.

Дзеці — Малін Эк, актрыса; Ніклас Эк, танцоўшчык; Матс Эк — харэограф.

Пахавана на стакгольмскіх могілках Скугсчюркагордэн.

Прызнанне
---------

Ганаровы прафесар Стакгольмскага ўніверсітэта. Кавалер Ордэна Мастацтваў і літаратуры. Яе звалі «маці шведскага балета».

Зноскі
------

1. ↑  Cullberg, Birgit Ragnhild //  — Svenskagravar.se. Праверана 25 студзеня 2018.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q26699962'></a>

Спасылкі
--------

* Сайт кампаніі Кульберг-балет
* Архівавана 12 жніўня 2010.  (шведск.)
* На сайце IMDB

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Internet Movie Database · MusicBrainz |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Brockhaus · Treccani · Universalis |
| Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave · gravsted.dk · Geni.com |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BIBSYS: 90390335 · BNF: 13187375t · GND: 119421399 · ISNI: 0000000079984428 · LCCN: n79018856 · NKC: xx0237345 · NTA: 182808076 · LIBRIS: 182586 · SUDOC: 083561447 · VIAF: 59893835 |

 |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Сялюты.

**Сялю́ты** — вёска ў Акцябрскім сельсавеце Віцебскага раёна. Размешчана за 11 км на поўдзень ад Віцебска, за 1 км ад аўтадарогі Р87 (Віцебск — Орша), за 3 км ад чыгуначнай станцыі Забалоцінка, на правым беразе ракі Лучоса.

Гісторыя
--------

Сялюты згадваюцца ў 1661 годзе як вёска ў Віцебскім ваяводстве Вялікага Княства Літоўскага. З 1772 года ў Віцебскім павеце Расійскай імперыі. З 1864 года маёнтак ва ўласнасці Храпавіцкага. У 1852 годзе ў Сялютах пабудавана царква, у 1863 годзе адкрыта народнае вучылішча. У 1886 годзе сяло Сялюты — цэнтр воласці (валасное праўленне, сядзіба, вадзяны млын, цагельня).

У пачатку XX стагоддзя маёнтак Сялюты Сялюцкай воласці Віцебскага павета належаў А. Я. Гес-дэ-Кальвэ. 18 двароў, 75 жыхароў. З 20 жніўня 1924 года вёска Сялюты — цэнтр Сялюцкага сельсавета Віцебскага раёна. З 16 ліпеня 1954 года вёска ў складзе Акцябрскага сельсавета.

Насельніцтва
------------

* 167 жыхароў (2009)

Літаратура
----------

* Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т. 10: Віцебская вобласць, кн. 2 / рэдкал.: У. У. Андрыевіч (гал. рэд.) і інш. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2019. — 728 с.: іл. — 1 000 экз. — ISBN 978-985-11-1126-4.
* Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 6. Кн. 1: Пузыны — Усая / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн. : БелЭн, 2001. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0214-8.

| ⛭**Акцябрскі сельсавет** |
| --- |
| Цэнтр | Акцябрская |  |
| Пасёлкі | Забалоцінка |
| Аграгарадкі | Копці |
| Вёскі | Арлова ·  Бандары ·  Барышына ·  Высокая ·  Зазыбы 2 ·  Заходнікі ·  Ласасіна ·  Лужына ·  Любава ·  Лятохі ·  Маклакі ·  Сакольнікі ·  Сялюты ·  Шапуры ·  Шульцава |
**Sunday Times** (з англ.: «Нядзельны час») — нядзельная шырокафарматная газета, выходзіць у Вялікабрытаніі. Выдаецца Times Newspapers Ltd, даччынай кампаніяй News International, якой, у сваю чаргу, валодае News Corporation. Times Newspapers таксама валодае The Times, аднак абедзве гэтыя газеты былі заснаваны незалежна адзін ад аднаго і сталі належаць аднаму ўладальніку толькі ў 1966 годзе. News International Руперта Мёрдока набыла абедзве газеты ў 1981 годзе. Кожны год у красавіку, пачынаючы з 1989 года, у якасці дадатку да газеты публікуецца «спіс багатых» (англ.: Sunday Times Rich List) — спіс 1000 самых багатых людзей або сем’яў, якія пражываюць у Злучаным Каралеўстве, па аналогіі з амерыканскім спісам Форбс 400.

У той час як The Times мае значна меншы тыраж, чым The Daily Telegraph, самая шматтыражная ў Злучаным Каралеўстве сур’ёзная штодзённая газета, «Сандзі таймс» займае дамінуючую пазіцыю на рынку якасных нядзельных выданняў; тыраж у 1,3 млн асобнікаў роўны тыражу The Sunday Telegraph, The Observer і The Independent on Sunday, разам узятых.

Зноскі
------

1. ↑
2. ↑  The Times UK and The Sunday Times (англ.).  Media Bias/Fact Check. Праверана 11 мая 2020.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | X |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | LCCN: n96010497 · VIAF: 262266036 |
**«Cocoon»** ― прыгодніцкая гульня-галаваломка 2023 года, распрацаваная «Geometric Interactive» і выдадзеная «Annapurna Interactive». Гулец кіруе жуком, які можа скакаць паміж светамі, разгадваючы галаваломкі, каб разгадаць таямніцы сусвету. Гульня была выпушчана 29 верасня 2023 года для «Nintendo Switch», «PlayStation 4», «PlayStation 5», «Windows», «Xbox One» і «Xbox Series X/S».

«Cocoon» атрымаў у цэлым станоўчыя водгукі крытыкаў.

Зноскі
------

1. ↑  *Holt, Kris*. Recursive puzzle adventure game 'Cocoon' will arrive on September 29th (англ.)  **(нявызн.)**?. *Engadget* (29 чэрвеня 2023). Архівавана з першакрыніцы October 7, 2023. Праверана 28 верасня 2023.

Спасылкі
--------

* 
* Cocoon на сайце «Internet Movie Database» (англ.)
* *Cocoon* (англ.) на сайце MobyGames
**«Лавец у жыце»** (англ.: «The Catcher in the Rye»; часта сустракаецца назва «Над прорвай у жыце» -- пераклад з рускага перакладу "Над пропастью во ржи") — раман амерыканскага пісьменніка Джэрома Сэлінджэра.

Раман перакладзены на большасць сусветных моў. У 2005 годзе часопіс «The Times» уключыў раман у спіс 100 самых лепшых англамоўных раманаў, напісаных пачынальна з 1923 года. Выдавецтва «Modern Library» уключыла яго ў спіс 100 лепшых англамоўных раманаў XX стагоддзя.

Сюжэт
-----

У рамане ад імя шаснаццацігадовага юнака Холдэна Колфілда ў выразна адкрытай форме распавядаецца пра яго абвостранае ўспрыманне амерыканскай рэчаіснасці і непрыманні агульных канонаў і маралі сучаснага грамадства. Пошукі падлетка ў дарослым жыцці распавядаюць пра тое, што кожны з нас застаецца крыху дзіцём са сваімі чаканнямі, страхамі і расчараваннямі, смеласцю і рашучасцю супраціву ілжываму свету дарослых.

Зноскі
------

1. ↑  Джэром Сэлінджэр "Лавец у жыце" // *Звязда* : Газета. — Мн.: 3 верасня 2011 года. — В. 123. — № 7.(недаступная спасылка)

Літаратура
----------

* Graham, Sarah (2007). *J.D. Salinger's The Catcher in the Rye*. Routledge. ISBN 0-415-34452-2.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | LibraryThing |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая кітайская · Britannica (онлайн) · Universalis |
| Нарматыўны кантроль | GND: 4120008-1 · VIAF: 198915525 |
Група дзяцей-салдат на ўсходзе ДР Конга. Прыблізна 2000—2007.
Падчас Першай і Другой кангалезскіх войн у Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга, а таксама наступных канфліктаў (Ітурыйскі канфлікт, Канфлікт у Ківу, Паўстанне Камвіны Нсапу) баявыя фракцыі актыўна вербавалі дзяцей-салдат. На 2003 год у «гарачай кропцы» ваявалі 30 000 непаўналетніх. Да 10 000 з гэтай колькасці змагаліся на баку прэзідэнта Ларана Кабілы. 

Некаторыя з іх далучыліся да баявых фракцый не на добраахвотнай аснове. Часам баевікі выкрадалі дзяцей і прымушалі ваяваць на сваім баку. 

Прыкметным стаў выпадак прыцягнення непаўналетніх удзельнікамі паўстання Камвіны Нсапу ў правінцыі Касаі. Справа ў тым, што значная частка мясцовых жыхароў перакананыя ў магічнай сіле дзяцей. Падобныя ўяўленні паспрыялі павялічэнню здольнасці дрэнна ўзброеных баевікоў паспяхова супрацьстаяць урадавай арміяй, так як вайскоўцы нацыянальнай арміі таксама вераць у прымхі.

Прыцягненне дзяцей-салдат пераследвалася як кангалезскім, так і міжнародным правасуддзем. Першым асуджаным стаў маёр Жан-П’ер Біёё, які 19 сакавіка 2006 года прысуджаны да пяці гадоў пазбаўлення волі. Праз некалькі гадоў Міжнародным крымінальным судом асуджаны камандзіры паўстанцаў Боска Нтаганда і Томас Лубанга.

У 2015 годзе выйшаў амерыканскі мастацкі фільм «Бязродныя звяры» рэжысёра Кэры Фукунага. У цэнтры карціны — кангалезскія дзеці-салдаты.

Заўвагі
-------

1. ↑  Whiteman 2012, p. 80.
2. ↑  Wessells 2007, p. 12.
3. ↑  Singer 2006, p. 21.
4. ↑  International Criminal Court (2005-10-14). *Warrant of Arrest unsealed against five LRA Commanders*. Прэс-рэліз.  Праверана 2009-06-02. Архівавана 12 снежня 2013.
5. ↑  Дети-солдаты в Конго пьют кровь своих жертв
6. ↑  Chikuhwa 2009, p. 48.
7. ↑  Bosco Ntaganda sentenced to 30 years for crimes in DR Congo **(нявызн.)**.  BBC News (7 лістапада 2019). Праверана 7 November 2019.
8. ↑  "(ICC jails Lubanga to 14 years)". Архівавана з арыгінала 2016-03-03.
9. ↑  Африканские дети солдаты

Літаратура
----------

* Singer, Peter Warren (2006). *Children at War*. University of California Press. ISBN 978-0520248762.
* Whiteman, Shelly L. (2012). "Child Combatants and Peace Processes Challenges of Inclusion and Exclusion". In Rosemary Sheehan; Helen Rhoades; Nicky Stanley (рэд-ры). *Vulnerable Children and the Law: International Evidence for Improving Child Welfare, Child Protection and Children's Rights*. Jessica Kingsley Publishers. pp. 75–124. ISBN 978-1849058681.
* Wessells, Michael G. (2007). *Child Soldiers: From Violence to Protection*. Harvard University Press. ISBN 978-0674023598.
* Chikuhwa, Tonderai W. (2009). "The Evolution of the United Nations Protection Agenda for Children". In Scott Gates; Simon Reich (рэд-ры). *Child Soldiers in the Age of Fractured States*. University of Pittsburgh Press. pp. 37–54. ISBN 978-0822960294.
**Прапаганда** (лац.: propaganda — тое, што трэба распаўсюдзіць) — загадзя спланіраванае і мэтанакіраванае распаўсюджванне інфармацыі: фактаў, аргументаў, чутак і іншых звестак, у тым ліку заведама ілжывых, для аказання ўздзеяння на грамадскую думку ці іншую мэтавую аўдыторыю. Асноўнымі элементы працэса прапаганды з’яўляюцца суб’ект (сацыяльная група, інтарэсы якой выражае прапаганда), змест, форма і метады, сродкі ці каналы прапаганды (СМІ, сістэма лекцыйнай прапаганды і іншае), аб’ект (аўдыторыя, якой адрасаваная прапаганда). Прапаганда звычайна паўтараецца і распаўсюджваецца праз розныя сродкі масавай інфармацыі, каб сфарміраваць пэўную грамадскую думку.

У адрозненне ад аб’ектыўнай падачы інфармацыі, прапаганда дае інфармацыю перш за ўсё для ўздзеяння на аўдыторыю. Прапаганда часцяком дае інфармацыю выбарачна, хоць не да канца сказаная праўда з’яўляецца таксама хлуснёй, каб заахвоціць да пэўных абагульненняў, ці выкарыстоўвае эмацыйна зараджаныя паведамленне, каб справакаваць хутчэй за эмацыйную, чым рацыянальную рэакцыю на прадстаўленую інфармацыю. Жаданым вынікам з’яўляецца змяненне адносін да суб’екту ў мэтавай аўдыторыі, каб прасоўваць таемныя палітычныя планы. Прапаганда можа выкарыстоўвацца як форма палітычнага супрацьстаяння.

Хоць тэрмін «прапаганда» справядліва набыў ярка негатыўную афарбоўку з-за яе спалучэння маніпуляцыяй і шавінізмам. Прапаганда ў сваім першапачатковым значэнні мела нейтральную афарбоўку і магла быць звязана з ужываннем, якое было ў цэлым мяккім і нявінным, як, скажам, публічныя рэкамендацыі па ахове здароўя, заахвочванне грамадзян удзельнічаць у выбарах, заахвочванне людзей паведамляць у праваахоўныя органы аб злачынствах і гэтак далей.

Гл. таксама
-----------

* Прапаганда ў Беларусі

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Прапаганда
* Энцыклапедыя метадаў прапаганды
* German Propaganda Archive
* Вялікая вайна на словах Архівавана 31 сакавіка 2008.. «Time»
* Амерыканская сацыяльная рэклама 1940-х гадоў Архівавана 10 верасня 2011.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая кітайская · Вялікая нарвежская · Канадская · Малы Бракгаўза і Эфрона · Britannica (12-th) · Britannica (онлайн) · Universalis · Гранат |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 135492000 · GND: 4076374-2 · LCCN: sh85107443 · LNB: 000051641 · NDL: 01178425 · NKC: ph124645 |

 |
**Паданг** (індан.: Padang) — горад у Інданезіі на востраве Суматра. Адміністрацыйны цэнтр Заходняй Суматры. Насельніцтва (2010 г.) - 933 584 чал.

Гісторыя
--------

Горад Паданг знаходзіцца ў заходняй частцы вострава Суматра ля ўзбярэжжа Індыйскага акіяна. Прыбярэжная частка горада нізкая, гістарычны цэнтр знаходзіцца на вышыні 3 м над узроўнем мора. Аднак далей пачынаюцца пагоркі, якія ўзвышаюцца да 1853 м. 

Клімат экватарыяльны, вельмі вільготны з двума ярка акрэсленымі сезонамі мусонаў. Агульная колькасць ападкаў - каля 4300 мм у год.

Паданг знаходзіцца ў зоне субдукцыі (напаўзання акіянічных пліт, гл. Тэктоніка пліт), таму тут часта здараюцца землятрусы. Горад моцна пацярпеў ад цунамі 2004 г. і землятруса 2009 г.

Гісторыя
--------

Паданг узнік на месцы рыбацкага паселішча народа мінангкабау. З мясцовых гаврак назва горада перакладаецца як "поле" або "меч". У XVII ст. паселішча трапіла пад кантроль галандскай Ост-Індскай кампаніі і ператварылася ў буйны гандлёвы цэнтр золатам, спецыямі, пазней - чаям і кавай. 7 жніўня 1669 г. адбылося паўстанне супраць галандцаў. У наш час, гэтая дата лічыцца днём набыцця гарадскога статусу. 

У 1781 - 1784 гг, 1795 - 1818 гг. Паданг знаходзіўся пад кантролем Вялікабрытаніі. У 1793 г. быў разрабаваны французскімі піратамі. Прэтэнзіі на тэрыторыю Паданга стала высоўвалі дзяржавы Паўночнай Суматры. 

У 1945 г. горад увайшоў у склад Інданезіі.

Геаграфія
---------

### Клімат


| **Клімат Паданга (1991—2020)** |
| --- |
| Паказчык | Сту | Лют | Сак | Кра | Май | Чэр | Ліп | Жні | Вер | Кас | Ліс | Сне |
| Сярэдні максімум, °C | 31,1 | 31,4 | 31,3 | 31,3 | 31,6 | 31,3 | 31,0 | 30,7 | 30,5 | 30,4 | 30,4 | 30,7 |
| Сярэдняя тэмпература, °C | 27,0 | 27,2 | 27,3 | 27,4 | 27,5 | 27,1 | 26,7 | 26,7 | 26,6 | 26,6 | 26,8 | 26,9 |
| Сярэдні мінімум, °C | 22,9 | 22,9 | 23,2 | 23,5 | 23,4 | 22,9 | 22,4 | 22,6 | 22,7 | 22,8 | 23,1 | 23,0 |
| *Крыніца: Cuaca Padang* |

Спасылкі
--------

* Padang - Sumatra Архівавана 3 студзеня 2013.
* Padang: city on a fault line
* Quake destroys history in Padang

| Заходняя Суматра |
| --- |
| Герб правінцыі | 
**Муніцыпалітэты:** Букіцінгі |
Паданг |
Паданг-Панджанг |
Паякумбух |
Парыяман |
Савахлунта |
Салок
**Акругі:** Агам |
Дхармасрая |
Заходні Пасаман |
Ліма-Пулух-Кота |
Астравы Ментавай |
Паданг-Парыяман |
Пасаман |
Сіджунджунг |
Салок |
Танах-Датар |
Паўднёвы Песісір |
Паўднёвы Салок
 |
**Нацыяна́льны рэе́стр фі́льмаў** (англ.: National Film Registry) — калекцыя фільмаў, абраных Нацыянальным саветам ЗША для захавання ў Бібліятэцы Кангрэса. Паўнамоцтвы савета, заснаванага 
паводле Нацыянальнага акта па захаванню фільмаў 1988 года, былі пацверджаны актамі Кангрэса 1992, 1996, 2005, 2008 і 2016 гадоў.

Крытэрыі выбару фільмаў
-----------------------

Кожны год савет дадае ў рэестр 25 «культурна, гістарычна ці эстэтычна значных фільмаў», дэманструючы дыяпазон і разнастайнасць амерыканскай кінаспадчыны. Фільм атрымлівае права на ўключэнне ў рэестр праз 10 гадоў пасля яго першапачатковага выхаду. На першы адбор у 1989 годзе грамадскасць вылучыла на разгляд амаль 1000 фільмаў. Затым члены савета распрацавалі індывідуальныя бюлетэні магчымых фільмаў для ўключэння. З 1997 года прадстаўнікі грамадскасці маглі вылучаць на разгляд да 50 фільмаў у год.

Фільм не абавязкова павінен быць поўнаметражным і не абавязкова павінен быць паказаны ў кінатэатрах у традыцыйным сэнсе гэтага слова. Рэестр змяшчае кінахроніку, нямое кіно, студэнцкія фільмы, эксперыментальныя фільмы, кароткаметражкі, музычныя кліпы, фільмы, якія не ахоўваюцца аўтарскім правам або знаходзяцца ў вольным доступе, серыялы, хатняе кіно, дакументальныя, анімацыйныя і незалежныя фільмы.

Станам на пачатак 2024 года ў рэестры налічваецца 875 фільмаў. Самы стары фільм у спісе — «Ньюаркскі атлет» (1891), а самыя новыя «12 гадоў рабства» (2013) і «20 футаў ад славы» (2013).

Зноскі
------

1. ↑  Eagan, Daniel (2010). *America's film legacy : the authoritative guide to the landmark movies in the National Film Registry*. New York: Continuum. p. x. ISBN 978-1-4411-1647-5.
2. ↑  "Reagan Signs Law on Film". *The New York Times*. September 28, 1988. Праверана July 22, 2009.
3. ↑  Legislative Authorization **(нявызн.)**.  National Film Preservation Board. Архівавана з першакрыніцы August 29, 2008. Праверана July 22, 2009.
4. ↑  Public Law 110–336—Oct. 2, 2008 **(нявызн.)**.  United States Government Printing Office. Архівавана з першакрыніцы May 5, 2009. Праверана August 15, 2009.
5. ↑  *Chuck, Grassley*. S.2893 - 114th Congress (2015-2016): Library of Congress Sound Recording and Film Preservation Programs Reauthorization Act of 2016 (англ.). *Congress.gov* (29 ліпеня 2016). Праверана February 16, 2018.
6. 1 2  "National Film Registry Adds 25 Films". Millimeter. December 17, 2002. Архівавана з арыгінала December 2, 2008. Праверана February 19, 2009.
7. ↑  Molotsky, Irvin (September 20, 1989). "25 Films Chosen for the National Registry". *The New York Times*. Праверана July 30, 2009.
8. ↑  Keogh, Jim (March 25, 1999). "Public gets ticket to put favorite flicks in registry" (Fee required). *Telegram & Gazette*. Праверана August 4, 2009.

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт (англ.)
* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Нацыянальны рэестр фільмаў

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Крумкач (значэнні).

**«Крумкач»** (англ.: The Raven) — адзін з найбольш вядомых вершаў амерыканскага паэта і пісьменніка Эдгара Алана По, апублікаваны ў 1845 годзе.

Твор вылучаецца музыкальнасцю, стылізаванасцю мовы, звышнатуральнай атмасферай і апісвае таямнічы візіт гаворачага крумкача да апантанага закаханага і давядзення таго пакрысе да вар’яцтва. Закаханага найчасцей атаясняюць са студэнтам, які цярпіць ад страты сваёй каханай Лінор. Седзячы на бюсце Палады, крумкач распальвае яго душэўныя пакуты, паўтараючы слова «Nevermore». У паэме выкарыстаны шэраг фальклорных і класічных адсылак.

По сцвярджаў, што верш напісаны «з дакладнасцю і жорсткай паслядоўнасцю, з якімі рашаюць матэматычныя задачы», з імкненнем напісаць верш, які задаволіў адначасова і літаратуразнаўчыя, і папулярныя густы, як ён адзначаў у сваім эсэ «Філасофія творчасці». Да стварэння верша Эдгара По натхніў гаворачы крумкач з навелы Чарльза Дзікенса «Барнабі Радж». Складаны рытм і вершаваны памер По пазычыў з верша Элізабет Барэт «Заляцанне да Лэдзі Геральдзіны». Аўтар таксама выкарыстоўвае ўнутраную рыфму і алітарацыю.

«Крумкач» апублікаваны 29 студзеня 1845 года ў газеце «New York Evening Mirror». Публікацыя верша зрабіла По вельмі папулярным на ўсё жыццё, хоць і не прынесла значнай фінансавай выгады. «Крумкач» — адзін з найвядомейшых вершаў.

Беларускія пераклады
--------------------

Пераклады на беларускую рабілі Алег Мінкін, Андрэй Хадановіч (не выдадзены) і Міхась Южык (не выдадзены).

Гл. таксама
-----------

* Улялюм

Зноскі
------

1. ↑  Edgar Allan Poe’s Writings in the Evening Mirror
2. ↑  The American Whig review. v.01 1845
3. ↑  Meyers, Jeffrey. Edgar Allan Poe: His Life and Legacy. New York City: Cooper Square Press, 1992. С. 163  (англ.)
4. ↑  Silverman, Kenneth. Edgar A. Poe: Mournful and Never-ending Remembrance. New York: Harper Perennial, 1991. C. 239  (англ.)
5. ↑  Kopley, Richard and Kevin J. Hayes. «Two verse masterworks: 'The Raven' and 'Ulalume'», collected in The Cambridge Companion to Edgar Allan Poe, edited by Kevin J. Hayes. New York: Cambridge University Press, 2002. C. 192  (англ.)
6. ↑  Silverman, Kenneth. Edgar A. Poe: Mournful and Never-ending Remembrance. New York: Harper Perennial, 1991. C. 237  (англ.)
7. ↑  Эдгар Алан По. Крумкач  (бел.). *knihi.com*. Праверана 21 снежня 2023.
8. ↑  Эдгар По. Крумкач **(нявызн.)**. *khadanovich.livejournal.com*. Праверана 21 снежня 2023.
9. ↑  Эдгар По. Крумкач (паэма); мой пераклад **(нявызн.)**. *Міхась Южык* (May. 24th, 2024
Міхась Южык). Праверана 21 снежня 2023.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Крумкач (верш)
**Радыкалі́зм** (ад лац.: radicalis — карэнны) — імкненне, схільнасць да карэнных рашучых мер і дзеянняў; адметная рыса пэўных грамадскіх рухаў, палітычных партый або іх асобных фракцый, парламенцкіх груповак, палітычных лідараў. Існуе паняцце радыкальнай апазіцыі, як процілеглае памяркоўнай. Радыкалізм выступае ў розных формах: як правы і левы, рэфарматарскі і рэвалюцыйны. Ён не атаясамліваецца з нігілізмам, які адмаўляе канструктыўны падыход да грамадска-палітычных пераўтварэнняў і вырашэння існуючых задач і пытанняў. Важная рыса радыкалізму — імкненне да паслядоўнага правядзення палітыкі глыбокіх станоўчых змен у грамадскім жыцці ці ў яго асобных сферах.

Тэрмін «радыкалізм» узнік у Англіі ў канцы 18 ст. у эпоху прамысловай рэвалюцыі і хутка распаўсюдзіўся ў Заходняй Еўропе, дзе ім называлі разнастайныя палітычныя, філасофскія, рэлігійныя, культурныя, асветніцкія плыні, прадстаўнікі якіх выступалі за мадэрнізацыю грамадства на аснове капіталістычных адносін і за пераадольванне перажыткаў феадалізму ў эканамічным, палітычным, духоўным жыцці грамадства. У 19 і 20 ст. радыкалізм канцэнтруецца ў ідэалогіі і палітычных праграмах левых партый сацыялістычнай, сацыял-дэмакратычнай, камуністычнай арыентацыі, у праграмах нацыянальна-вызваленчых рухаў у краінах Азіі, Афрыкі, Лацінскай Амерыкі.

Гл. таксама
-----------

* Экстрэмізм
* Рэвалюцыянізм
* Кансерватызм

Літаратура
----------

* Радыкалізм // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 13: Праміле — Рэлаксін / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2001. — Т. 13. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0216-4 (т. 13).

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Бракгаўза і Эфрона · Ларуса · Малы Бракгаўза і Эфрона · Britannica (11-th) · Britannica (онлайн) · Treccani · Universalis · Швейцарскі гістарычны |
| Нарматыўны кантроль | GND: 4048171-2 · LCCN: sh85110375 · NDL: 00569326 · NKC: ph1098741, ph1098740, ph124973 |
**«Біг-Міні-Фестываль вулічнага мастацтва»** — беларускі тэатральны фестываль, які праводзіцца з 2012 года ў Гродна.

Гісторыя
--------

VI Біг-міні фестываль вулічнага мастацтва ў горадзе Гродна.
28 — 29 ліпеня 2018 года ў Гродна на пллошчы Савецкая, вуліцы Савецкая, гарадскім парку імя Жылібера адбыўся VII Біг-Міні-Фестываль вулічнага мастацтва. Удзел прынялі музыканты, мастакі, акцёры, майстры вогненнага шоу — 55 калектываў і амаль 300 удзельнікаў з Гродна, Мінска, Гомеля, Гданьска і Санкт-Пецярбурга, якія выступаюць у самых розных накірунках і жанрах. Фестываль прайшоў ў новай канцэпцыі — «Я», дзе кожны глядач і артыст атрымае магчымасць адкрыць сваё ўласнае, творчае «я»: рухацца разам з танцоўшчыкамі, спяваць і гуляць разам з музыкантамі, пераўвасабляцца разам з акцёрамі, запальваць разам з файершчыкамі. Працавала больш за 10 фестывальных пляцовак, горад стаў адзінай культурнай прасторай.

Зноскі
------

1. ↑  VII Біг-Міні-фестываль вулічнага мастацтва **(нявызн.)**.  Hrodna.life. Праверана 31 ліпеня 2018.(недаступная спасылка)
2. ↑  28, 29 ліпеня VII Біг-міні-фестываль вулічнага мастацтва **(нявызн.)**.  Гродзенскі абласны выканаўчы камітэт (24 ліпеня 2018). Праверана 31 ліпеня 2018.(недаступная спасылка)
3. ↑  Біг-міні-фестываль вулічнага мастацтва ў Гродне **(нявызн.)**.  БелТА (28 ліпеня 2018). Праверана 31 ліпеня 2018.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
**IMAP** (англ. Internet Message Access Protocol - "пратакол доступу да паведамленняў у Інтэрнэце") - гэта стандартны пратакол сувязі ў Інтэрнэце, які выкарыстоўваецца паштовымі кліентамі для атрымання паведамленняў электроннай пошты з паштовага сервера праз злучэнне TCP/IP. IMAP вызначаецца  стандартам RFC 9051.

IMAP быў распрацаваны для атрымання электроннай пошты на некалькіх паштовых кліентах, таму паведамленні захоўваюцца на паштовым серверы, пакуль карыстальнік не выдаліць іх самастойна. Сервер IMAP звычайна выкарыстоўвае порт нумар 143. Для больш бяспечнага злучэння IMAPS ( IMAP праз SSL/TLS) выкарыстоўваецца порт 993. 

IMAP і больш ранні пратакол POP3 (Post Office Protocol) з'яўляюцца двума найбольш распаўсюджанымі стандартнымі пратаколамі для атрымання электроннай пошты, большасць сучасных паштовых кліентаў і сервераў падтрымліваюць абодва гэтыя пратаколы. Многія сервісы вэб-пошты, такія як Gmail або Outlook.com, таксама забяспечваюць падтрымку як IMAP, так і POP3.

Гл. таксама
-----------

* 
* SMTP

Знешнія спасылкі
----------------

* IMAP Protocol Mailing List **(нявызн.)**.
* RFC 3501 — спецыфікацыя пратакола IMAP версіі 4
* RFC 2683  — Прапановы рэалізацыі IMAP
* RFC 2177 — Каманда IMAP4 IDLE

1. ↑   `{{cite book}}`: Пустое цытаванне (даведка)
2. ↑   `{{cite book}}`: Пустое цытаванне (даведка)
3. ↑   `{{cite book}}`: Пустое цытаванне (даведка)
**Чыгуначны транспарт Беларусі** прадстаўлены ведамаснымі чыгуначнымі веткамі, прамысловыя вузкакалейнымі і звычайнымі чыгункамі. Чыгуначны транспарт краіны забяспечвае галоўным чынам перавозкі масавых грузаў, а таксама пасажырскія перавозкі.

Першая чыгуначная лінія ў Беларусі (Гродна — Парэчча) была невялікай працягласці, усяго 32 км, адкрыта яна была ў 1862 годзе. Гэта быў працяг лініі Пецярбургска-Варшаўскай чыгункі. Пастаянны рух на дарозе адкрыты 15 (27) снежань 1862 года.

Схема Беларускай чыгункі.
На магістральных шляхах выкарыстоўваецца каляіна 1520 мм, эксплуатацыйная даўжыня пуцей - 5480 км, з іх (станам на пачатак 2010-х гадоў) двушляховыя ўчасткі 1640 км, аднашляховыя — 3867. Агульная працягласць электрыфікаваных ліній складала на пачатак 2019 года 1228 км (22,4 % ад агульнай працягласці дарогі), большая частка якіх працуе на пераменным току 25 кВ, а 26 км (участкі на беларуска-польскай мяжы) на пастаянным току 3,3 кВ.

| Год | Працягласцьчыгуначнышляхоў агульнагакарыстання, км | ! у т. л.электрыфікаваных, км |
| --- | --- | --- |
| 2000 | 5533 | 874 |
| 2005 | 5518 | 897 |
| 2010 | 5503 | 898 |
| 2011 | 5503 | 899 |
| 2012 | 5483 | 899 |
| 2013 | 5490 | 1013 |
| 2014 | 5491 | 1012 |
| 2015 | 5491 | 1128 |
| 2016 | 5480 | 1131 |
| 2017 | 5480 | 1215 |
| 2018 | 5480 | 1228 |

Гл. таксама
-----------

* Беларуская чыгунка

Заўвагі
-------

1. ↑  «Банкетная кампания» 1904 — Большой Иргиз. — М. : Большая Российская энциклопедия, 2005. — 768 с. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов; 2004—). — ISBN 5-85270-331-1.
2. 1 2  Вокзал станции Гродно (руск.)(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 27 мая 2018. Праверана 14 лютага 2016.
3. ↑  Из Гродно до станции Поречье будет ходить ретропоезд (руск.)(недаступная спасылка).  Гродзенская прауда (13 мая 2011). Архівавана з першакрыніцы 22 лютага 2016. Праверана 14 лютага 2016.
4. ↑  Транспорт и связь в Республике Беларусь. — Мн. 2012. — С. 41.
5. ↑  Транспорт и связь в Республике Беларусь. — Мн. 2018. — С. 38.
6. ↑  Беларусь в цифрах. — Мн. 2019. — С. 48.
**Дом-музей Ерванда Качара** (арм.: Երվանդ Քոչարի թանգարան) — мемарыяльны музей. Размешчаны ў Ерэване, праспект Месропа Маштоца, 39/12. Адзін з цэнтраў авангарднага мастацтва.

Гісторыя
--------

Створаны ў былой майстэрні мастака, якая размяшчалася на першым паверсе шматкватэрнага дома, пасля рэканструкцыі і пашырэння займаемых памяшканняў. Адкрыты ў 1984 годзе. З 2017 года пры музеі працуе мастацкая студыя «Качар».

Экспазіцыя
----------

У зборы музея працы армянскага мастака і скульптара-манументаліста Ерванда Качара (1899—1979) розных перыядаў — Тыфліскага, Парыжскага, Ерэванскага. Тут можна ўбачыць працы Качара з серыі «Прасторавы жывапіс».

Прадстаўлены рэдкія дакументы і архіўныя матэрыялы аб узаемаадносінах Качара з іншымі прадстаўнікамі авангарднага мастацтва. Праводзяцца лекцыі, прэзентацыі, канцэрты і выставы, экскурсіі на 5 мовах: англійскай, армянскай, рускай, нямецкай, французскай.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Моран.

**Крысі Моран** (англ.: Crissy Moran, 22 снежня 1975, Джэксанвіл, Каліфорнія, ЗША) — амерыканская фотамадэль, актрыса.

Біяграфія
---------

У школе Крысі Моран заўсёды была сарамлівая, у яе амаль не было сяброў. З нешматлікімі сябрамі, якія былі, яна выдатна ладзіла і дапамагала ва ўсім.

Па заканчэнні школы Крысі Моран уладкавалася на працу ў горадзе. На працягу 4 гадоў Крысі Моран працавала на 2-х, а то і на 3-х, працах адначасова. Калі яна ўладкавалася на поўны працоўны дзень у офіс, то адкрыла для сябе інтэрнэт.

31 кастрычніка 1999 года адбылася першая фотасесія з Крысі Моран. Яна сустрэлася з прафесійным фатографам, які рабіў здымкі аголенай натуры Крысі Моран. Крысі адпраўляла гэтыя здымкі на сайты мадэльных агенцтваў, за што атрымлівала невялікую ўзнагароду. Кожныя выходныя яна праводзіла фотасесіі, аплачваныя мадэльным агенцтвам. Пазней прыбытак ад працы мадэллю дазволіў сысці ёй з асноўнай працы. Яна пачала рэгулярна ездзіць у Лос-Анжэлес на аплачваныя здымкі, а пазней пазнаёмілася са сваім персанальным менеджарам. Ён быў натхнёны ад працы з Крысі і завальваў яе працай.

Пазней яна пераехала ў горад Тампа і адкрыла свой першы платны вэб-сайт.

6 кастрычніка 2006 года Крысі Моран заявіла, што прыняла хрысціянства і пакідае мадэльны бізнес. Таксама Крысі абяцала выдаліць усё фота на сваіх сайтах. Нягледзячы на гэта яе папулярнасць не згасае.

Зноскі
------

1. ↑  Adult Film Index — 2022.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q121335091'></a>

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Крысі Моран
* Афіцыйны сайт мадэлі Архівавана 17 кастрычніка 2010.
* фотасэты Crissy Moran Архівавана 6 лістапада 2008.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Myspace · X |
| Фота, відэа і аўдыё | YouTube |
| Тэматычныя сайты | AFDb · IAFD · Internet Movie Database · КиноПоиск |
**Панцырнікавыя** (*Lepisosteidae*) — сямейства ганоідных рыб, адзінае ў атрадзе панцырнікападобных.

Апісанне
--------

Даўжыня звычайна ад 75 см да 3-4 м, маса можа дасягаць 150 кг і больш. Цела пакрыта рамбічнай ганоіднай луской, якая ўтварае панцыр (адсюль назва). Сківіцы выцягнутагай пысы (нагадвае рыла кайманаў) з магутнымі зубамі канічнай формы. Восевы шкілет цалкам закасцянелы, на галаве ёсць покрыўныя (скурныя) косці. Промні жабернай перапонкі нешматлікія. Спінны і анальны плаўнікі кароткія, адсунуты да хваставога плаўніка. Унутры верхняй лопасці хваставога плаўніка працягваецца восевай шкілет (гетэрацэркальны плаўнік). Пырскальца адсутнічае.

Сценкі ячэістага плавальнага пузыра, злучанага з глоткай, пранізаны крывяноснымі сасудамі, што дазваляе рыбінам, якія жывуць у вадзе з нізкай канцэнтрацыяй кіслароду, выкарыстоўваць для дыхання атмасферны кісларод. У кішачніку маецца недаразвіты спіральны клапан.

Пашырэнне
---------

Вядомыя з позняга мелу. Налічваецца 7 сучасных відаў. Жывуць у прэсных вадаёмах Паўночнай і Цэнтральнай Амерыкі (ад Вялікіх азёр да Коста-Рыкі, на в. Куба); некаторыя віды заходзяць у саланаватыя і марскія воды.

Сустракаюцца звычайна ў мелкаводных раёнах з густой расліннасцю.

Асаблівасці біялогіі
--------------------

Асноўная пажыва — рыба; здабычу падсцерагаюць у схованцы і наганяюць у рэзкім кідку. Могуць працяглы час ляжаць нерухома ў тоўшчы вады ці на яе паверхні.

Нераст у прэсных водах на мелкаводдзі.

Промысел
--------

Прамысловага значэння не маюць.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Ганоіды // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 5: Гальцы — Дагон / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1997. — Т. 5. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0090-0 (т. 5).

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Канадская · Britannica (11-th) · Britannica (онлайн) |
| Таксанамія | EOL · Fossilworks · GBIF · iNaturalist · IRMNG · ITIS TSN · NCBI · WoRMS |
**«Яго́ яснавяльмо́жнасць»**, Іншыя назвы: *Гірш Лекерт*, *Губернатар і чабатар*, *Губернатар*, *Яўрэі* (афіцыйна англ.: Seeds of Freedom) — гісторыка-рэвалюцыйны чорна-белы, нямы фільм рэжысёра Рыгора Рашаля, створаны на студыі «Белдзяржкіно» ў 1927 годзе. На экраны выйшаў 20 сакавіка 1928 года. 7 частак, 2101 метр (варыянт 1929 года — 6 частак, 1805 метраў). Фільм захаваўся без 1-й часткі.

Сюжэт
-----

Фільм заснаваны на рэальных падзеях: 5 траўня 1902 года 23-гадовы шавец Гірш Лекерт, сябра яўрэйскай партыі «Бунд», здзейсніў замах на віленскага генерал-губернатара Віктара фон Валя.

Напярэдадні, 1 траўня, у горадзе з’явіліся лістоўкі з заклікам падтрымаць першамайскую дэманстрацыю віленскіх рабочых. Шэсце разагналі казакі, некаторыя дэманстранты загінулі, вялікая колькасць удзельнікаў арыштаваныя. Сярод іх было шмат яўрэйскіх рабочых. Асцерагаючыся пагромаў, яўрэйская буржуазная знаць накіравала да губернатара сваіх прадстаўнікоў з просьбай пакараць арыштаваных, але не чапаць астатняе яўрэйскае насельніцтва. Губернатар паабяцаў прадухіліць пагром, а арыштаваных загадаў адлупцаваць. У адказ на гэта работнік шавецкай майстэрні Гірш Лекерт вырашыў забіць генерал-губернатара. Ён стрэліў з рэвальвера і параніў царскага стаўленніка, за што схоплены і прысуджаны да смяротнага пакарання.