**Абрам (Абрагам) Езафовіч Рабічковіч**, або **Абрагам Ёзафавіч**, у хрышчэнні **Ян** (? — кастрычнік 1519) — вялікалітоўскі дзяржаўны і гаспадарчы дзеяч.

Біяграфія
---------

Сын Іосіфа (Езафа) Рабчыка, які браў у арэнду збор мыта ў Кіеўскім ваяводстве, брат Міхеля. На пачатку XVI ст. прозвішчы шырока не ўжываліся, таму з крыніц Рабічковіч болей вядомы пад імем па бацьку — **Езафовіч**, пад ім Абрам і ўвайшоў амаль ва ўсе даведнікі.

Пасля разбурэння Кіева татарамі ў 1482 годзе перасяліўся ў Вільню. Каля 1488 года перайшоў з іўдаізму ў праваслаўе і служыў вялікаму князю Казіміру. Быў старостам смаленскім (узначальваў гарадскую адміністрацыю), войтам менскім і берасцейскім.

З 1494 года гараднічы, з 1514 — староста ковенскі, староста солецкі, падскарбі земскі літоўскі ў 1509/1510—1519 гадах.

Браў у арэнду мыта і корчмы па ўсім ВКЛ (Вільня, Смаленск, Берасце, Менск, Коўна, Новагародак, Полацк і іншыя). Даваў значныя пазыкі вялікім князям Аляксандру і Жыгімонту Старому, быў іх галоўным крэдыторам. Вялікі маршалак літоўскі Ян Забярэзінскі прыняў яго ў свой род з наданнем герба «Ляліва», што пацвердзіў Жыгімонт Стары (1507). У валадарства Жыгімонта Старога яўрэйская сям’я Рабічковічаў з Бярэсця стала галоўным і амаль адзіным адкупшчыкам вялікага князя.

За час свайго кіравання фінансамі ВКЛ пэўна адмежаваў вялікакняжацкія даходы ад дзяржаўных, цэнтралізаваў фінансавы апарат ВКЛ, ажывіў дзейнасць Віленскага манетнага двара.

Ад вялікага князя Аляксандра ў 1506 годзе атрымаў маёнтак Вайдуны ў Віленскім павеце, Падгорскае ў Смаленскім павеце, Шэйпічы ў Менскім павеце, частку Раканцішскай пушчы. Купіў Новы Двор і Жараслаўку ў Гарадзенскім павеце, горад і замак Солец у Сандамірскім ваяводстве.

Меў сыноў Васіля (у каталіцтве Ян, пам. 1546, быў войтам берасцейскім) і Канстанціна (войт менскі), дачку Марыну.

Валянцін Калнін звязвае пачатак будаўніцтва Мірскага замка з атрыманнем вялікага крэдыту Юрыем Ільінічам ад Абрама Езафовіча, але сама гісторыя атрымання гэтай пазыкі даволі заблытаная.

Зноскі
------

1. ↑  Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. VIII, Ziemia brzeska i województwo brzeskie XIV‒XVIII wiek / пад рэд. А. Рахуба — Warszawa: 2020. — С. 211. — ISBN 978-83-65880-89-5<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11686050'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q122406341'></a>
2. ↑  Абрамовічы // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 1: А — Аршын / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 1. — 552 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0036-6 (т. 1).
3. ↑  ЭнцВКЛ 2005.
4. ↑  Абрамовічы // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 1: А — Аршын / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 1. — 552 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0036-6 (т. 1).

Літаратура
----------

* *Пазднякоў В.* Езафовічы // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) і інш.; маст. З. Э. Герасімовіч. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя, 2005. — Т. 1: Абаленскі — Кадэнцыя. — С. 615. — 688 с. — ISBN 985-11-0314-4 (т. 1), ISBN 985-11-0315-2.

| ⛭Падскарбіі вялікія літоўскія |
| --- |
| 
* Юшка Струміла
* Аляксандр Юр’евіч / Сенька Каленікавіч
* Іван Аляксандравіч
* Андрэй Аляксандравіч
* Фёдар Храптовіч
* Абрам Езафовіч
* Міхаіл Богуш-Багавіцінавіч
* Іван Гарнастай
* Астафій Валовіч
* Мікалай Ян Нарушэвіч
* Лаўрын Война
* Ян Глябовіч
* Фёдар Тышкевіч
* Дзмітрый Халецкі
* Андрэй Завіша
* Геранім Валовіч
* Крыштоф Нарушэвіч
* Стэфан Пац
* Мікалай Трызна
* Мікалай Кішка
* Гедэон Міхал Трызна
* Вінцэнт Гасеўскі
* Геранім Крышпін-Кіршэнштэйн
* Бенедыкт Павел Сапега
* Людвік Канстанцін Пацей
* Казімір Чартарыйскі
* Міхал Казімір Коцел
* Станіслаў Панятоўскі
* Ян Міхал Салагуб
* Ян Ежы Флемінг
* Міхал Бжастоўскі
* Станіслаў Панятоўскі
* Людвік Тышкевіч
* Міхал Клеафас Агінскі

 |  |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Генеалогія і некрапалістыка | Sejm-Wielki.pl |
| Нарматыўны кантроль | GND: 11953861X · ISNI: 0000 0000 1233 7904 · VIAF: 57427091 |