**Ко́брынскае ге́та** (ідыш: קאברינער געטא; *Кобрынер гета*) — яўрэйскае гета ў Кобрыне, створанае нацыстамі ў перыяд акупацыі Беларусі.

Прыход нацыстаў
---------------

З пачаткам II сусветнай вайны ў Кобрын імкнуліся бежанцы з акупаванай Польшчы, і да ўварвання Германіі ў СССР яўрэі складалі каля 70% жыхароў 10–тысячнага горада. 23 чэрвеня 1941 нямецкія войскі акупавалі Кобрын, і неўзабаве тут быў створаны юдэнрат на чале з купцом Аняловічам, які пагадзіўся супрацоўнічаць з немцамі. Яўрэі Кобрына атрымалі загад насіць на спіне жоўтыя палоскі (пазней жоўтыя нашыўкі і палоскі з зоркамі Давіда).

У ліпені 1941 у ваколіцах вёскі Патрыкі было расстраляна ад 170 да 200 асоб, схопленых падчас аблаў на кобрынскіх вуліцах. У жнівеньскай лапанцы былі схоплены, а пазней расстраляныя каля вёскі Імянін яшчэ 180 хворых і непрыдатных да працы яўрэяў.

Гета
----

У жніўні 1941 нямецкія ўлады выдалі распараджэнне пра стварэнне двух прылеглых гета ў цэнтры горада. У гета «A», якое размяшчалася у квартале сучасных вуліц Суворава, Інтэрнацыянальнай, Кастрычніцкай, Першамайскай, былі размешчаны працаздольныя яўрэі, усе астатнія паселеныя ў гета «B» (раён плошчы Свабоды, вуліц Савецкай, Спартыўнай, Беларускай, 17 верасня). Сюды таксама былі звезеныя яўрэі з суседніх штэтлаў  (укр.) (бел. (напрыклад, з Гайнаўкі і Белавежы). Гета пастаўляла працоўную сілу для працоўных лагероў у Ходасах і Запрудах.

2 чэрвеня 1942 каля 1800 жыхароў гета «B» былі вывезены і забіты ў Броннай Гары, а само гета было ліквідавана.

14 кастрычніка 1942 4000 жыхароў гета «A» былі расстраляны ў Барысаўскім лесе на дарозе між Кобрынам і Дзівінам, за 14 км ад Кобрына. Падчас ліквідацыі частка жыхароў гета аказалі ўзброеные супраціўленне, невялікая колькасць яшрэяў уцякла ў навакольныя лясы і уключыліся ў партызанскую барацьбу, а некаторыя былі схаваныя мясцовымі жыхарамі. За актыўную дапамогу яўрэям (у т. л. нелегальную выдачу пасведчанняў пра хрышчэнне) 15 кастрычніка 1942 былі расстраляныя двое польскіх святароў: пробашч Ян Вольскі (польск.: Jan Wolski) і вікарый Уладзіслаў Грабельны (польск.: Władysław Grobelny).

Частка кобрынскіх яўрэяў, якія працавалі ў нямецкай гаспадарцы, улетку 1943 былі расстраляныя на падворку кобрынскай турмы.

Крыніцы і заўвагі
-----------------

Зноскі
------

1. 1 2  Архіўная копія (руск.)(недаступная спасылка). *«Рисале-и Нур»*.  saidnur. Архівавана з першакрыніцы 27 лістапада 2011. Праверана 21 кастрычніка 2011.
2. 1 2  Kobrin history (англ.).  Stephen P. Morse. Праверана 21 кастрычніка 2011.
3. ↑  *Эмануил Иоффе*. Архіўная копія (руск.)(недаступная спасылка).  Homo Liber. Архівавана з першакрыніцы 9 лістапада 2013. Праверана 21 кастрычніка 2011.
4. 1 2  Kobryn History (англ.).  The Brest-Belarus Group (1 лютага 2010). Праверана 21 кастрычніка 2011.
5. ↑  Гісторыя Кобрыня (руск.).  Ночной Кобрин. Праверана 21 кастрычніка 2011.
6. ↑  *Василий Сарычев.* Бася Мельник // В поисках утраченного времени.

Літаратура
----------

* *Mieczysław Kitajczuk.* «Los mieszkańców kobryńskiego getta» // Burzliwe dzieje Polesia. — Wrocław: Nortom, 2002.

Спасылкі
--------

* Jewish Virtual Library (англ.)
* Мемуары жыхароў Кобрынскага гета (англ.)

| ⛭Гета на тэрыторыі Беларусі ў перыяд Халакоста |
| --- |
| Аглядная тэма: Халакост у Беларусі |
| Брэсцкая вобласць | 
* Баранавічы
* Брэст
* Бяроза
* Гарадзішча
* Дамачава
* Івацэвічы
* Кобрын
* Косава
* Лахва
* Лунінец
* Ляхавічы
* Маларыта
* Моўчадзь
* Моталь
* Пінск
* Тамашоўка

 |  |
| Віцебская вобласць | 
* Бешанковічы
* Бабынічы
* Багушэўск
* Браслаў
* Верхнядзвінск
* Відзы
* Віцебск
* Глыбокае
* Гарадок
* Дзісна
* Докшыцы
* Дрыса
* Друя
* Дунілавічы
* Лепель
* Лёзна
* Лужкі
* Міёры
* Орша
* Пліса
* Полацк
* Паставы
* Расоны
* Сянно
* Шаркаўшчына

 |
| Гомельская вобласць | 
* Буда-Кашалёва
* Гомель
* Калінкавічы
* Карма
* Мазыр
* Парычы
* Петрыкаў
* Рэчыца
* Рагачоў
* Чачэрск
* Шчадрына

 |
| Гродзенская вобласць | 
* Бераставіца
* Васілішкі
* Ваўкавыск
* Воранава
* Галынка
* Гродна
* Дзятлава
* Іўе
* Каменка
* Казлоўшчына
* Карэлічы
* Ліда
* Лунна
* Навагрудак
* Азёры
* Астрына
* Ашмяны
* Парэчча
* Сапоцкін
* Скідзель
* Слонім
* Смаргонь
* Шчучын

 |
| Магілёўская вобласць | 
* Бялынічы
* Бабруйск
* Быхаў
* Глуск
* Горкі
* Дрыбін
* Клімавічы
* Крычаў
* Магілёў
* Мсціслаў
* Напраснікі
* Асіповічы
* Расна
* Чэрнеўка

 |
| Мінская вобласць | 
* Беразіно
* Барысаў
* Вілейка
* Вішнева
* Валожын
* Даўгінава
* Дукора
* Ілія
* Капыль
* Клецк
* Крывічы
* Крупкі
* Любань
* Мар’іна Горка
* Мінск
* Маладзечна
* Мядзел
* Нясвіж
* Радашковічы
* Ракаў
* Слуцк
* Смалявічы
* Стоўбцы
* Халопенічы

 |
| 
* Звязаныя тэмы: Гета ў перыяд Другой сусветнай вайны
* Катастрофа еўрапейскага яўрэйства
* Канчатковае рашэнне яўрэйскага пытання
* Юдэнфрай

 |