| Івуарыйскі канфлікт |
| --- |
| ✰ **Першая вайна** • «Аднарог» • Беларускае найміцтва • Ліна-Маркусі • Банк BCEAO • Аперацыя ААН • Лістапад 2004 года • Прэторыя • Уагадуга • Беспарадкі 2008 года • Украінская місія • Выбары 2010 года • **Другая вайна** • Верталётны скандал • Дуэкуэ • Абіджан |

**Разня ў Дуэкуэ** (фр.: Massacre de Duékoué) — масавае забойства, здзейсненае ў канцы сакавіка 2011 года ў горадзе Дуэкуэ  (фр.) (бел. падчас другой грамадзянскай вайны ў Кот-д’Івуары. Паводле розных крыніц, загінула ад 152 да 1000 мірных жыхароў.

Сітуацыя
--------

28 лістапада 2010 года ў Кот-д’Івуары былі праведзены прэзідэнцкія выбары. Двума галоўнымі кандыдатамі сталі дзеючы прэзідэнт Ларан Гбагбо і апазіцыянер Аласан Уатара. Вынікі галасавання выклікалі спрэчкі, а хутка і ўзброеныя сутыкненні.

Прыхільнікі Уатары на момант пачатку канфлітку ўмацаваліся на поўначы краіны, але ў сакавіку 2011 года разгарнулі наступленне на поўдзень, які ўтрымліваўся сіламі Гбагбо.

Ход падзей
----------

Першыя звесткі аб масавых забойствах датуюцца 27 сакавіка, калі горад знаходзіўся пад кантролем войск Гбагбо. 28 сакавіка прыхільнікі Аласана Уатары захапілі Дуэкуэ. На наступны дзень горад быў разрабаваны.

У ноч з 29-га на 30-га ў раёне Карфур (фр.: Carrefour) адбыліся масавыя забойствы прадстаўнікоў народнасці вэ. Днём група мужчын, ратуючыся ад гвалту, беглі ў балота. Адначасна войскі Уатары абстралялі верталёт міратворцаў ААН.

31 сакавіка сіламі Чырвонага Крыжа і мараканскага батальёна АААНКІ пачаўся збор целаў забітых. Загінулыя былі пахаваны ў трох брацкіх магілах у раёнах Карфур і Гемон (фр.: Guémond).

2 красавіка Чырвоны Крыж упершыню паведамляе аб здзяйсненні буйнамаштабнай бойні.

Падлікі ахвяр
-------------

Ацэнкі ахвяр разні вар’іруюцца. Войскі Аласана Уатары паведамілі пра 152 загінулых. Паводле даных Чырвонага Крыжа, яе супрацоўнікі на месцы трагедыі знайшлі 867 цел. Прадстаўнікі ААН заявілі аб 430 загінулых (330, паводле падлікаў, забіты прыхільнікамі Уатары, астатнія — Гбагбо). Каталіцкая дабрачынная арганізацыя «Caritas Internationalis  (фр.) (бел.» казала пра звыш за 1000 чалавек.

Рэакцыя
-------

Аласан Уатара першапачаткова аспрэчваў удзел сваіх атрадаў у бойні. Прэм’ер-міністр Гіём Саро заявіў, што будзе праведзена расследаванне. Генеральны сакратар ААН Пан Гі Мун запатрабаваў прыцягнуць вінаватых да адказнасці.

Расследаванне
-------------

13 красавіка пракуратурай Далаа  (фр.) (бел. і Міжнародным крымінальным судом распачата расследаванне. 10 мая, як заявілі ў ААН, да разні мог быць датычны Амадэ Уэрэмі, грамадзянін Буркіна-Фасо, што змагаўся на баку арміі Уатары. Супраць яго вылучаны абвінавачванні.

Уатара спрабаваў перакласці асноўную адказнасці на свайго апанента Гбагбо, які быў арыштаваны і перададзены МКС. Аднак 1 красавіка 2021 года суд канчаткова апраўдвае палітыка.

15 красавіка таго ж года, праз 10 гадоў пасля расправы, Амадэ Уэрэмі быў асуджаны на пажыццёвае зняволенне за злачынствы супраць чалавечнасці.

Зноскі
------

1. 1 2  « Duékoué, le spectre des carnages », *L'Express*, 5 avril 2011.
2. ↑  "Ouattara denies all responsibility for massacre «, *The Independent*, 4 avril 2011.
3. ↑  » Côte d’Ivoire : le temps des assassins ", *Le Nouvel Observateur*, 4 avril 2011.
4. ↑  « Alassane Ouattara a pris contact avec la Cour pénale internationale », site de Radio France internationale, 14 avril 2011.
5. ↑   Côte d’Ivoire : un ex-chef de guerre condamné à la perpétuité pour le massacre de Duékoué en 2011 Le Monde, consulté en mai 2021

Спасылкі
--------

* Massacre de Duékoué en Côte d’Ivoire : Amadé Ouérémi, « le bandit de la forêt classée » face à la justice // Jeune Afrique, 26 mars 2021.