У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Гнедаш.
**Кузьма Савельевіч Гнедаш (Гнідаш)** (4 (17) лістапада 1914, с. Салагубіўка  (руск.) (бел. Харкаўская губерня, Расійская імперыя, цяпер у Раменскім раёне, Сумская вобласць, Украіна — 19 чэрвеня 1944, аколіцы г. Слоніма, Гродзенская вобласць, Беларуская ССР, СССР, цяпер Беларусь) — савецкі афіцэр, разведчык, у гады Вялікай Айчыннай вайны удзельнік партызанскай барацьбы на Украіне і ў Беларусі, камандзір дыверсійна-разведвальнага атрада. Герой Савецкага Саюза (1945, пасмяротна), маёр.

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў сяле Салагубіўка  (руск.) (бел. Харкаўскай губерні Расійскай імперыі ў сялянскай сям’і. У 1933 годзе скончыў Прылуцкую аўтатрактарную школу. Працаваў трактарыстам, а потым аўтамеханікам ў Талаеўскай  (укр.) (бел. МТС  (руск.) (бел..

У Чырвонай арміі з 1936 года. Член ВКП (б) з 1939-га. У 1939 скончыў Кіеўскія курсы малодшых палітрукоў і быў прызначаны ў танкавую частку палітруком роты. Неўзабаве ён стаў камісарам танкавага батальёна. Удзельнічаў у фінскай кампаніі і, так званым польскім паходзе РСЧА.

Скончыў Кіеўскае ваеннае танкавае вучылішча ў 1940 годзе.

### У Вялікай Айчыннай вайне

З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны на фронце — у баявых частках Паўднёва-Заходняга фронту. Пасля расфарміравання часткі прызначаны інструктарам палітаддзела 26-й арміі  (руск.) (бел.. Быў цяжка паранены падчас контрудару па білацаркоўскай групоўцы суперніка 19 чэрвеня 1941 года.

Пасля лячэння прызначаны ў разведвальны аддзел штаба Паўднёва-Заходняга фронту. Пасля курсу разведвальна-дыверсійнай падрыхтоўкі прызначаны на пасаду камандзіра разведвальнай групы, атрымаў аператыўны псеўданім «Кім». Група «Кіма» была выведзена ў тыл праціўніка па паветры ў ноч на 5 красавіка 1942 года.

Група была дэсантавана ва ўрочышча ляснога масіву Арэі на мяжы Асцерскага  (укр.) (бел. раёна (цяпер Казэлэцкі раён) Чарнігаўскай вобласці і Вышчадубечанскага  (укр.) (бел. раёна (зараз Браварскі раён) Кіеўскай вобласці.

У маі ва ўрочышчы Арэі на адным з астравоў Выдры  (укр.) (бел. група Гнедаша сустрэлася з партызанскім атрадам «Перамога» пад камандаваннем Сцяпана Яфімавіча Навуменкі. З таго часу і да верасня 1943 года група дзейнічала разам з партызанскім атрадам «Перамога» і ва ўзаемадзеянні з іншымі партызанскімі злучэннямі — атрадам імя Шчорса (камандзір Рыгор Збанацкі  (руск.) (бел.), атрадам «За Бацькаўшчыну!  (руск.) (бел.» (камандзір Іван Баўкун  (руск.) (бел.), злучэннямі М. М. Таранушчанкі і К. А. Таранюка.

23 верасня 1943 года разведвальная група Гнедаша злучылася з войскамі Цэнтральнага фронту. За ўзорнае выкананне заданняў камандавання і праяўленую пры гэтым мужнасць ўсе разведчыкі групы былі ўдастоены урадавых узнагарод, а палітрук К. Гнедаш узнагароджаны ордэнам Чырвонага Сцяга.

В снежні 1943 на ўчастку 37-й гвардзейскай стралковай дывізіі  (руск.) (бел. група капітана Гнедаша паўторна была выведзена ў тыл праціўніка. Пераадолеўшы больш за 250 кіламетраў па маршруце Карпыліўка  (укр.) (бел. возера Чырвонае, Лунінец разведчыкі дабраліся ў цэнтральную частку Беларускага Палесся.

Група «Кіма» вяла разведку і дыверсійную працу у раёнах гарадоў Слуцк, Баранавічы, Кобрын, Асіповічы, Брэст — пушчаны пад адхон 21 эшалон з жывой сілай і тэхнікай праціўніка, знішчана 10 параходаў і 14 барж. Групай рэгулярна перадаваліся камандаванню звесткі аб суперніку, што садзейнічала паспяховаму фарсіраванню рэк Дзясна і Дняпро, падрыхтоўцы і правядзенні Беларускай наступальнай аперацыі.

19 чэрвеня 1944 года група разведчыкаў каля Слоніма была акружаная карнікамі. Не жадаючы здавацца ў палон, Гнедаш падарваў сябе гранатай.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 24 сакавіка 1945 года «за ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецка-фашысцкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм» маёру Гнедашу Кузьме Савельевічу прысвоена званне Героя Савецкага Саюза (пасмяротна).

Пахаваны ў Слоніме Гродзенскай вобласці.

Узнагароды
----------

* Медаль «Залатая Зорка» Героя Савецкага Саюза.
* Ордэн Леніна.
* Два ордэна Чырвонага Сцяга.

Памяць
------

* У горадзе Слоніме яго імем названая вуліца і пастаўлены помнік.
* На радзіме ўсталяваны бюст.
* На доме, дзе ён жыў, і будынку школы, дзе вучыўся — мемарыяльныя дошкі.
* У некалькіх населеных пунктах створаны музеі, прысвечаныя разведчыку.

Зноскі
------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  Гнедаш Кузьма Савельевич // Белорусская ССР: Краткая энциклопедия в 5 т. (руск.) / Ред. колл.: П. У. Бровка и др. — Мн.: «Белорусская советская энциклопедия» имени Петруся Бровки, 1982. — Т. 5. Биографический справочник. — С. 152—153. — 737 с. — 50 000 экз.
2. ↑  Паводле іншых звестак 15 чэрвеня 1942 *(Крыніца: А. С. Федотов, С. П. Романов, М. В. Сироткин. Разведчики в тылу врага) Архівавана 4 сакавіка 2016.*

Спасылкі
--------

* Кузьма Савельевіч Гнедаш на сайце «Героі краіны»

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Героі краіны |