**Авіньён** (фр.: Avignon [aviˈɲɔ̃], акс.: Avinhon, лац.: Aven(n)io) — галоўны горад дэпартамента Ваклюз у Правансе на левым беразе Роны, адзін з самых цікавых гарадоў Францыі — як па сваім прыгожым месцазнаходжанні, так і па звязаным з ім гістарычным успамінам. Месца правядзення найбуйнейшага міжнароднага штогадовага тэатральнага фестывалю.

Гісторыя
--------

У старажытнасці Авіньён быў сталіцай гальскага племені кавараў і яшчэ да гэтага часу захаваў шматлікія рэшткі рымскай эпохі. У Сярэднявеччы вобласць Авіньёна належала Папам, якія кіравалі ёй праз свайго віцэ-легата і толькі паводле мірнага дагавора ў Таленціна ў 1797 годзе павінны былі канчаткова саступіць яе Францыі. Побач з горадам знаходзяцца залежы пяску добрага якасці, які і сёння суднамі вывозяць на экспарт у Італію для вытворчасці шкла. У Сярэднявеччы продаж пяску для шкла прыносіў папства добры прыбытак.

У царкоўнай гісторыі Авіньён мае вялікае значэнне, бо на працягу 69 гадоў з 1309 па 1378 служыў месцазнаходжаннем Папаў, з якіх Клімент V, па загадзе Філіпа IV перанёс сюды сваю рэзідэнцыю з Рыма. Але і пасля гэтага перыяду, вядомага пад назвай «Авіньёнскага палону папаў» да 1409 года горад з'яўляўся рэзідэнцыяй многіх непрызнаных Папаў.

Насельніцтва
------------

Горад Авіньён у XIV стагоддзі налічваў 100 000 жыхароў, пасля рэвалюцыі гэтая колькасць паменшылася да 17 тысяч, а ў 1886 годзе колькасць жыхароў ізноў узрасла да 41 000.

Радыёактыўнае забруджванне
--------------------------

Агульны від Авіньёна
Папскі палац у Авіньёне
Увечар 8 ліпеня 2008 года на ядзернай электрастанцыі і цэнтры перапрацоўкі ядзерных адыходаў за 40 км ад Авіньёна адбыўся разліў 30 кубаметраў вадкасці з неўзбагачаным уранам. Вадкасць патрапіла ў дзве бліжэйшыя рэкі. Улады скрывалі здарэнне ад насельніцтва каля 12 гадзін, пасля чаго заклікалі не піць ваду з рэк і не ёсць злоўленую там рыбу.

Выбітныя ўраджэнцы і жыхары
---------------------------

* Мірэй Мацьё
* Аліўе Месіян (1908—1992) — французскі кампазітар, тэарэтык музыкі, педагог.

Гарады-пабрацімы
----------------

* Альканьіс[d], Іспанія
* Арвіета[d], Італія
* Вецлар, Германія (красавік 1960)[…]
* Гуанахуата[d], Мексіка (1990)
* Дыурбель[d], Сенегал (1961)
* Дыурбель[d], Сенегал
* Колчэстэр[d], Вялікабрытанія (люты 1972)[…]
* Нью-Хэйвен, ЗША (1978)[…]
* Сіена, Італія (1961)
* Тарагона, Іспанія (2 мая 1968)[…]
* Тартоза[d], Іспанія (4 верасня 1967)
* Чэкана[d], Італія
* Яніна, Грэцыя (1984)

Зноскі
------

1. ↑  Sandre<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1520862'></a>
2. ↑  Sandre<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1520862'></a>
3. ↑   Рэактар у Францыі зачынілі з-за ўцечкі
4. 1 2 3 4 5 6
5. 1 2 3 4 5 6
6. ↑
7. ↑
8. ↑

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Авіньён

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Твітэр |
| Фота, відэа і аўдыё | Instagram |
| Тэматычныя сайты | INSEE |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Вялікая савецкая (1 выд.) · Бракгаўза і Эфрона · Яўрэйская Бракгаўза і Эфрона · Кароткая яўрэйская · Ларуса · Малы Бракгаўза і Эфрона · Праваслаўная · Праваслаўная багаслоўская · Britannica (11-th) · Brockhaus · Pauly-Wissowa · Universalis · Швейцарскі гістарычны · Гранат |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 11862325k · GND: 4004019-7 · ICCU: IEIV021670 · LCCN: n80097464 · NKC: ge128697 · SUDOC: 026359979 · VIAF: 159446858 |

 |