«**Xerox Corporation**» (вымаўляецца «*Зіэракс карпэрэйшн*» [ˈzɪərɒks], распаўсюджана транслітараванае вымаўленне «*Ксеракс*») — амерыканская карпарацыя, адзін з сусветных лідараў у вобласці тэхналогій друку і кіравання дакументамі, піянер масавага выпуску капіравальных апаратаў.

Штаб-кватэра кампаніі размешчана ў горадзе Норуалк, штат Канектыкут, але большасць супрацоўнікаў працягвае знаходзіцца ў горадзе Рочэстэр, Нью-Ёрк, дзе фірма была заснавана ў 1906 годзе.

Кампанія займае 449-е месца ў спісе Fortune Global 500 за 2011 год.

Гісторыя
--------

Цяперашняя штаб-кватэра кампаніі ў Норуалку.
Карпарацыя Xerox была заснавана ў горадзе Рочэстэр (штат Нью-Ёрк) у ЗША ў 1906 годзе пад назвай «Haloid Company» і спачатку займалася вытворчасцю фотапаперы. У 1958 годзе кампанія была пераназвана ў «Haloid Xerox», а ў 1961 годзе — у «Xerox Corporation».

У 1947 годзе яна набыла патэнт капіравальнага апарата, вынайдзенага Чэстэрам Карлсанам. Капіраванне дакументаў атрымала назву «Xerography» або ксеракапіраванне (ад стар.-грэч.: ξηρός «сухі» і γράφω «пішу»), а сам апарат Карлсан прапанаваў назваць xerox (зіракс). Першы капір — Model A — быў выпушчаны ў 1949 годзе. У 1959 годзе выпушчаны першы аўтаматычны офісны капір Xerox 914, які дазваляў капіраваць дакументы на простую паперу. Апарат быў настолькі папулярным, што ў 1961 годзе прыбытак кампаніі склаў каля 60 млн долараў, а да канца 1965 года — больш за 500 млн.

У 2004 годзе ў «Xerox» прынялі новы карпаратыўны лагатып — XEROX®, які замяніў лагатып «The Document Company — Xerox» і «лічбавы» лагатып X — маркетынгавы знак, прыняты ў 1994 годзе.

8 студзеня 2008 года кампанія ўпершыню за 40 гадоў змяніла свой графічны лагатып, на якім з’явіўся чырвоны шар з малой літарай X.

Зліцці і паглынанні
-------------------

У верасні 2009 года «Xerox» абвясціла пра набыццё амерыканскай IT-кампаніі Affiliated Computer Services (ACS) з абаротам больш за 6 млрд дол. у год. Сума здзелкі, як чакаецца, складзе 6,4 млрд дол.

Уласнікі і кіраўніцтва
----------------------

Асноўныя ўладальнікі акцый кампаніі — істытуцыянальныя фундатары (87,2 %), найбуйнейшыя з якіх Dodge & Cox (9,6 %), Neuberger Berman (8,2 %), State Street Global Advisors (7,5 %), BlackRock Investment Management (5 %). Частка акцый кампаніі звяртаецца на біржы (біржавы тыкер NYSE: **XRX**).

Старшыня савета дырэктараў — Эн Малкей (*Anne Mulcahy*). Галоўны выканаўчы дырэктар — Урсула Бёрнс (*Ursula Burns*).

Дзейнасць
---------

У наш час «Xerox Corporation» працуе ў больш чым 160 краінах свету, выпускаючы звыш 200 найменняў прадукцыі. Нягледзячы на тое, што назва кампаніі з’яўляецца амаль сінонімам капіравальнага аўтамата, акрамя капіраў і расходных матэрыялаў да іх «Xerox» выпускае прынтары, кантролеры друку, сканары, а таксама паперу і матэрыялы для друку і праграмнае забеспячэнне.

Колькасць персанала кампаніі — 136 тыс. чалавек (2011 год). Выручка за 2008 год — 17,6 млрд дол. чысты прыбытак — 230 млн дол.

Цікавыя факты
-------------

* Назва кампаніі стала намінальнай, і ў выніку часцяком *ксераксам* завуць капіравальны апарат наогул.
* Менавіта спецыялісты кампаніі «Xerox» у навуковым цэнтры распрацовак у Пала-Альта прыдумалі камп’ютарную мыш і графічны інтэрфейс у персанальных камп’ютарах.

Зноскі
------

1. ↑  National Software Reference Library<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q6978597'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q176691'></a>
2. ↑  XRX - Xerox Corp Financial Results - CNNMoney.com **(нявызн.)**(недаступная спасылка).  // money.cnn.com. Архівавана з першакрыніцы 2 жніўня 2014. Праверана 2012-6-28.
3. ↑  Xerox на money.cnn.com
4. ↑  Fortune Global 500 2011
5. 1 2 3  *Кевин Кингсбери*. Xerox потратит $6,4 млрд // Ведомости № 183(2453), 29 сентября 2009
6. ↑  Галоўным выканаўчым дырэктарам Xerox стане Урсула Бёрнс Архівавана 28 красавіка 2015. // Бизнес CNews-СПб, 25 верасня 2009

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Твітэр |
| Тэматычныя сайты | Internet Broadway Database |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Britannica (онлайн) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BIBSYS: 90105105 · BNF: 13545334m · CiNii: DA05780676 · GND: 16423-9 · ISNI: 0000 0001 1395 8398, 0000 0004 0598 7211 · LCCN: n82166611 · Microsoft: 33976269 · NLA: 35622989 · SUDOC: 050771841 · VIAF: 135176325 · ULAN: 500335346 |

 |