**Ежы Казьмінскі** (польск.: Jerzy Koźmiński; 28 красавіка 1726, Мазовія — люты 1818, Варшава) — езуіцкі святар і педагог.

Скончыўшы курс рыторыкі ў езуіцкіх школах, 11 верасня 1745 г. у Вільні ўступіў у Таварыства Ісуса. Пасля навіцыяту быў настаўнікам у класе інфімы у Нясвіжскім езуіцкім калегіуме (1747—1748), а потым тамсама вывучаў філасофію (1748—1751). Выкладаў у Полацку, Мсціславе і Слуцку (1751—1754). У 1754 г. пачаў курс тэалогіі ў Віленскай акадэміі, а ў 1756—1758 гг. скончыў яго ў Ліёне. Таксама ў Францыі спецыялізаваўся ў матэматыцы і фізіцы.

Пасля вяртання на Радзіму займаў пасаду прафесара рыторыкі ў варшаўскім *Collegium Nobilium* (1760—1762), выкладаў рыторыку клірыкам-езуітам у настаўніцкай семінарыі (1762—1764), а таксама фізіку і матэматыку экстэрнам у Полацкім езуіцкім калегіуме. Здольны прамоўца, некалькі наступных гадоў ён прысвяціў прапаведніцкай дзейнасці ў Варшаве, Пултуску, Пінску і Слуцку. Прэфект музычнай бурсы ў Пултуску (1771—1772), прэфект сярэдняй школы і прафесар маральнай тэалогіі для святароў у Варшаве (1772—1773).

Незадоўга да скасавання Ордэна езуітаў папам Кліментам XIV атрымаў працу ў публічнай бібліятэцы Залускіх (адной з першых нацыянальных бібліятэк у свеце). Пасля смерці ў 1774 г. епіскапа Юзафа Анджэя Залускага быў прызначаны яе захавальнікам, а пасля смерці Яна Даніэля Яноцкага (1786) — дырэктарам. Заставаўся ў бібліятэцы да яе ліквідацыі ў 1794 г. калі ўсе кнігазборы былі вывезены ў Расію.

Прыкладна ў той жа час Е. Казьмінскі супрацоўнічаў «Таварыствам элементарных кніг» (*Towarzystwo do Ksiąg Elementarnych*, 1775—1792), створаным Адукацыйнай камісіяй для распрацоўкі школьных праграм і падручнікаў. Для Таварыства апрацаваў два слоўнікі: лацінска-польскі і польска-лацінскі. Пазней складаў вялікі лацінска-польскі слоўнік, які загінуў. Апублікаваў *Dictionarium Latino-Polonicum ad usum publicarum in Regno Poloniae scholarum* (Варшава, 1779; Кракаў, 1784) і два панегірыкі.

Быў прыхільнікам аднаўлення Таварыства Ісуса і паўторна далучыўся да ордэна ў 1805 г. на Беларусі.

Зноскі
------

1. ↑  Grzebień, L. (Ed.), *Encyklopedia Wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy*, 1996.
2. ↑  Królikowska, A. Profesorowie jezuickich seminariów nauczycielskich od XVI do XVIII wieku. Słownik biograficzny. / A.Królikowska. — Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie -Wydawnictwo WAM, 2017. — s. 87-88.
3. 1 2 3  Królikowska, A. Profesorowie jezuickich seminariów nauczycielskich od XVI do XVIII wieku. Słownik biograficzny. / A.Królikowska. — Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie -Wydawnictwo WAM, 2017. — s. 88.

Літаратура
----------

* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / оprac. L. Grzebień  (польск.) (бел.. — Kraków: Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Królikowska, A. Profesorowie jezuickich seminariów nauczycielskich od XVI do XVIII wieku. Słownik biograficzny. / A.Królikowska. — Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie -Wydawnictwo WAM, 2017. — 188 s.
* Królikowska, A. Profesorowie jezuickich seminariów nauczycielskich od XVI do XVIII wieku. Słownik biograficzny. / A.Królikowska. — Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie -Wydawnictwo WAM, 2017. — s. 87.