**Герб Беларускай Народнай Рэспублікі** — галоўны дзяржаўны сімвал Беларускай Народнай Рэспублікі, разам са сцягам і гімнам. За аснову ўзята «Пагоня» — герб Вялікага Княства Літоўскага.

Пасля Лютаўскай рэвалюцыі нацыянальная інтэлігенцыя стала дамагацца беларускай аўтаноміі на тэрыторыі з колькаснай перавагай этнічнага беларускага насельніцтва. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі, 25 сакавіка 1918 года прадстаўнікі некалькіх нацыянальных рухаў абвясцілі стварэнне незалежнай Беларускай Народнай Рэспублікі (БНР).

Першай сімволікай БНР былі сацыялістычныя сімвалы — атрыбуты сялянскай працы — сноп, граблі і каса. Менавіта яны былі на пячатцы Народнага сакратарыяту Беларусі, якой завераны першыя афіцыйныя дакументы БНР. Аднак, многія дзеячы БНР бачылі ў ёй працяг традыцый Вялікага Княства Літоўскага і лічылі, што гербам Рэспублікі павінен быць герб Княства. Яшчэ ў 1917 годзе Беларускі нацыянальны камітэт ухваліў ініцыятыву мясцовых Саветаў і пастанавіў лічыць гістарычны герб Вялікага Княства Літоўскага беларускай нацыянальнай эмблемай.

У лютым 1918 года беларускія дзеячы, якія знаходзяцца ў Вільні, абвяшчаюць стварэнне Віленскай беларускай рады на чале з Антонам Луцкевічам. Новая арганізацыя абрала сваім гербам «Пагоню».

У красавіку 1918 года беларускі грамадскі дзеяч, гісторык і этнограф Мітрафан Доўнар-Запольскі, які знаходзіўся ў Кіеве, настойваў, каб гербам БНР стала «Пагоня». За замену сімволікі БНР таксама выступаў кіраўнік Мінскага народнага прадстаўніцтва Раман Скірмунт.

15 мая 1918 года Рада Беларускай Народнай Рэспублікі зацвердзіла герб «Пагоня» як дзяржаўны. 11 жніўня 1918 года ў газеце «Вольная Беларусь» апублікавана афіцыйнае апісанне герба *«У чырвоным полі выява вершніка — „Пагоня"»*.

Пасля вымушанага пераезду Ураду БНР з Менску ў Вільню, потым у Гродна, а затым у краіны Еўропы, «Пагоню» працягвалі ўжываць як герб Рэспублікі да 1925 года, калі было прынята рашэнне пра самароспуск Ураду БНР, з чым не пагадзілася Рада БНР, якая ўжывае «Пагоню» як герб Рэспублікі да цяперашняга часу.

* Першая эмблема БНР на пячатцы Народнага сакратарыяту Беларусі.Першая эмблема БНР на пячатцы Народнага сакратарыяту Беларусі.
* Вокладка пашпарта грамадзяніна БНР 1918-1919 гадоў.Вокладка пашпарта грамадзяніна БНР 1918-1919 гадоў.
* Герб з ўнутраных старонак пашпарта грамадзяніна БНР 1918 года.Герб з ўнутраных старонак пашпарта грамадзяніна БНР 1918 года.
* Паштоўка з гербамі БНР і яе ваяводстваў.Паштоўка з гербамі БНР і яе ваяводстваў.
* Герб на паштовай марцы, выпушчанай Радай БНР у 1950-х гадах.Герб на паштовай марцы, выпушчанай Радай БНР у 1950-х гадах.

У 1991 годзе рашэннем Вярхоўнага Савета Беларусі герб Беларускай Народнай Рэспублікі 1918 года быў адноўлены як дзяржаўны сімвал Беларусі.

Гл. таксама
-----------

* Герб Беларусі

Зноскі
------

1. ↑  *Зинькевич В.* «Несвядомая» история Белой Руси Архівавана 7 мая 2022. — Книжный мир, 2017 — ISBN 978-5-8041-0897-8
2. ↑  «100 лет БНР: в фокусе левых». О чём спорили участники «круглого стола» Архівавана 8 мая 2022. ( Архівавана 17 мая 2022.)
3. ↑  *Спаткай Л.* Гербы и флаги стран мира. Европа. Часть I. — Litres, 2017. — Т. I. — ISBN 5040336969. — ISBN 9785040336968
4. ↑  Кого догоняет «Погоня»? Разговор с историком о старых и новых гербах Беларуси Архівавана 7 красавіка 2021.. Интервью c историком Владимиром Ляховским
5. ↑  Герб Белорусской Народной Республики 1918 года // Басова А. Н. Куркова И. М. *Флаги Беларуси вчера и сегодня — Минск, 1994 год.*
6. ↑  *Грузицкий Ю. Л.* Белорусская Народная Республика (к 100-летию провозглашения) Архівавана 24 сакавіка 2022.
7. ↑  Исторические и правовые аспекты легитимации белорусской национально-государственной символики(недаступная спасылка) // Национальная философия в глобальном мире: тезисы Первого белорусского философского конгресса — Беларуская навука. — С. 426
8. ↑  Основы идеологии белорусского государства Архівавана 13 ліпеня 2018. / Под общей редакцией профессора С. Н. Князева и профессора С. В. Решетникова — Минск: Академия управления при Президенте Республики Беларусь, 2004 — С. 26
9. ↑  *Кодин Е. В.* Белорусский послевоенный национализм: деятельность под эгидой ЦРУ Архівавана 7 мая 2022. // Журнал «Большая Евразия: развитие, безопасность, сотрудничество», 2020
10. ↑  *Донцев С. П. Бойко С. И.* Религиозный фактор политики памяти в современных России и Беларуси: сравнительный анализ Архівавана 7 мая 2022. // Журнал «Гуманитарные науки. Вестник Финансового университета», 2019
11. ↑  *Баринов И. И.* Белоруссия в тисках памяти: историческое наследие и национальная государственность // Журнал «История и современность», 2019

Спасылкі
--------

* Гербы БНР на heraldicum.ru