|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Камунізм**

**Канцэпцыя**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Марксісцкая філасофія** |
|  | **Класавая барацьба** |
|  | **Інтэрнацыяналізм** |
|  | **Камуністычная партыя** |


**Ідэалогіі**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Марксізм** |
|  | **Марксізм-ленінізм** |
|  | **Трацкізм** |
|  | **Сталінізм** |
|  | **Цітаізм** |
|  | **Мааізм** |
|  | **Сталінізм-хаджаізм** |
|  | **Чучхэ** |
|  | **Геварызм** |
|  | **Левы камунізм** |
|  | **Камунізм рабочых саветаў** |
|  | **Анарха-камунізм** |
|  | **Рэлігійны камунізм** |
|  | **Еўракамунізм** |
|  | **Нацыянальны камунізм** |


**Інтэрнацыяналы**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Міжнароднае таварыства працоўных** |
|  | **Другі Інтэрнацыянал** |
|  | **Камуністычны інтэрнацыянал** |
|  | **Чацвёрты Інтэрнацыянал** |


**Асобы**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Карл Маркс** |
|  | **Фрыдрых Энгельс** |
|  | **Уладзімір Ленін** |
|  | **Роза Люксембург** |
|  | **Іосіф Сталін** |
|  | **Леў Троцкі** |
|  | **Маа Цзэдун** |


**Іншае**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Анархізм** |
|  | **Антыкапіталізм** |
|  | **Антыкамунізм** |
|  | **Камуністычныя краіны** |
|  | **Камуністычная сімволіка** |
|  | **Крытыка камунізму** |
|  | **Дэмакратычны цэнтралізм** |
|  | **Дыктатура пралетарыяту** |
|  | **Гісторыя камунізму** |
|  | **Левыя** |
|  | **Люксембургізм** |
|  | **Новы клас** |
|  | **Новыя левыя** |
|  | **Пост-камунізм** |
|  | **Прымітыўны камунізм** |
|  | **Сацыялізм** |
|  | **Сталінізм** |
|  | **Сацыяльная эканоміка** |
|  | **Цітаізм** |
|  | **СССР** |

 |

**Камуністычная сімволіка** — сімволіка, якая выкарыстоўваецца камуністычнымі партыямі, камуністычнымі рухамі, камуністычнымі дзяржавамі і ўвогуле прыхільнікамі ідэалогіі камунізму.

У Грузіі, Латвіі, Літве, Інданезіі, Іране, Польшчы, Тайвані, Украіне камуністычная сімволіка забароненая, а яе дэманстрацыя ў грамадскіх месцах для неадукацыйнага выкарыстання лічыцца крымінальным злачынствам.

Серп і молат
------------

Серп і молат — сімвал бальшавізму, галоўная савецкая дзяржаўная эмблема. Скрыжаваны серп і молат адлюстроўваюць у сімвалічнай форме адзінства рабочых і сялян. Сімвал ўпершыню ўстаноўлены на гербе РСФСР у 1918 годзе.

Серп і молат

Чырвоны сцяг
------------

Чырвоны колер у трактоўцы бальшавікоў — колер крыві, пралітай працоўным народам у барацьбе супраць эксплуататараў. У больш ранняй і вузкай трактоўцы, чырвоны — колер рэвалюцыйнай барацьбы, рабочага руху, сімвал пралітай народнай крыві ў барацьбе за свабоду. Гісторыя чырвонага сцяга сыходзіць каранямі ў Сярэднявечча (VIII стагоддзе н. э. — «Паўстанне Чырванасцяжных» у Горгане, Іран, 778—779 г.). У 1792 годзе чырвоны сцяг быў узняты ў Парыжы падчас антыманархічнага народнага паўстання. Сімвалам сучаснага рабочага руху (сімвалам пралітай народнай крыві) сцяг стаў пасля Парыжскага паўстання 1832 года. Заканадаўча чырвоны сцяг быў замацаваны як дзяржаўны, а таксама як ваенны сцяг, канстытуцыяй РСФСР у ліпені 1918 года, хоць дэ-факта ён ўжо выконваў гэтыя функцыі згодна з дэкрэтам УЦВК ад 14 красавіка 1918 года.

Чырвоны сцяг першапачаткова быў знакам усяго рабочага руху, ім карысталіся як прыхільнікі марксісцкага напрамка ў сацыялізме і анархізме, прадстаўнікі ўсяго спектру сацыялістычнага рабочага руху. Пасля заканчэння Грамадзянскай вайны ў Расіі чырвоны сцяг стаў сімвалам бальшавіцкай Савецкай Расеі, у сувязі з чым нязгодныя з палітыкай новага рэжыму анархісты паступова адмовіліся ад выкарыстання дадзенага тыпу сцяга, які выкарыстоўвалі нароўні з чорным, пасля чаго адбылося размежаванне сімволікі на «камуністычную» (чырвоны сцяг) і «анархісцкую» (чорны сцяг, нароўні з якім з 1930-х анархісты пачалі шырока выкарыстоўваць чорна-чырвоны анарха-сіндзікалісцкі сцяг, які з’явіўся ў 19 стагоддзі).

Сцяг КНР
Зараз чырвоны сцяг на дзяржаўным узроўне выкарыстоўваецца ў сацыялістычных краінах, такіх як КНР, КНДР, В’етнам.

Чырвоная зорка
--------------

Чырвоны сцяг
Пяціканцовая чырвоная зорка — сімвал камунізму, сімвал будучыні. Найбольш вядомыя прачытання сімвала — пяць населеных кантынентаў Зямлі, а таксама пяць пальцаў рукі рабочага. Менш вядомая трактоўка — пяць канцоў зоркі ўяўляюць пяць сацыяльных груп, якія вядуць нацыю да камунізму: моладзь (будучыя пакаленні), армія (абарона сацыялізму), прамысловыя рабочыя (вырабляюць тавары спажывання), сельскагаспадарчыя рабочыя (вырабляюць ежу) і інтэлігенцыя (крытыкуюць і паляпшаюць тэорыю і практыку жыцця для дасягнення камунізму).

На думку пісьменніка-фантаста і публіцыста Аляксандра Лазарэвіча, на з’яўленне дадзенага сімвала вялікі ўплыў аказаў раман-утопія Аляксандра Багданава «Чырвоная Зорка», у якім аўтар апісаў камуністычнае грамадства, якое існуе на суседняй планеце — Марсе. Чырвоная Зорка ў камуністаў такім чынам стала сімвалам высокаразвітай ў навукова-тэхнічным і сацыяльным дачыненні цывілізацыі.

У цэлым, гэта сімвал, эмблема, якая паказвае справядлівасць надыходзячага новага свету.

Пралетарыі ўсіх краін, яднайцеся!
---------------------------------

Адзін з самых вядомых сацыялістычных лозунгаў. Упершыню быў выказаны Карлам Марксам і Фрыдрыхам Энгельсам у «Маніфесце камуністычнай партыі».

Інтэрнацыянал
-------------

Міжнародны пралетарскі гімн, гімн камуністаў, сацыялістаў і анархістаў. Аўтар слоў — французскі анархіст Эжэн Пацье, аўтар сучаснай музыкі — П’ер Дэгейтер. На беларускую мову тэкст «Інтэрнацыяналу» пераклаў ў 1921 годзе Янка Купала.

«Рот фронт!»
------------

Інтэрнацыянальнае прывітанне антыфашыстаў: паднятая амаль выпрастаная правая рука з павернутым ад сябе сціснутым кулаком.

Гл. таксама
-----------

* Камунізм
* Камуністычныя краіны
* Антыфашызм

Зноскі
------

1. ↑  Манифест коммунистической партии. К. Маркс и Ф. Энгельс
2. ↑  Пераклад «Інтэрнацыянала»(недаступная спасылка)

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Камуністычная сімволіка