| Жыццё хрысціяніна |
| --- |
|   |
| Хрысціянін |
| * Хрышчэнне
* Выратаванне
* Споведзь
* Боская ласка
* Царква
* Таінствы
* Царкоўны шлюб
* Царкоўныя спагнанні
* Грэх
 |
| Хрысціянскія дабрадзейнасці |
| * Набожнасць
* Любоў
* Міласэрнасць
* Пакора
* Сціпласць
* Шчырасць
* Пакорлівасць
* Цярпенне
* Малітва
 |
| Хрысціянскае багаслоўе |
| * Грэхападзенне
* Збавіцельная ахвяра
* Хрысціянскае набажэнства
* Другое прышэсце
* Дыспенсацыяналізм
* Кансерватызм
* Лібералізм
 |

**Памесная царква** — тэрмін хрысціянскай эклезіялогіі. У апошні час ужываецца таксама і ў іншых значэннях.

У праваслаўі
------------

### У эклезіялогіі

У праваслаўнай эклезіялогіі паняцце выкарыстоўваецца ў дачыненні да асобнай (партыкулярнай) Царквы на тэрыторыі пэўнай правінцыі ці дзяржавы, у супрацьлегласць Царкве сусветнай (кафалічнай). У праваслаўі звычайна пазначае аўтакефальную або аўтаномную Царкву ў межах незалежнай дзяржавы.

Адміністрацыйны падзел Сусветнай Царквы будуецца на тэрытарыяльным, а не нацыянальным прынцыпе. У звычайных умовах праваслаўныя хрысціяне любой нацыянальнасці, якія пражываюць на адной тэрыторыі, складаюць адзін прыход і акармляюцца адным епархіяльным епіскапам, бо, паводле словаў апостала Паўла, у Хрысце «няма ні Эліна, ні Іўдзея, ні абразання, ні неабразання, варвара, Скіфа, раба, вольніка» (Калас. 3, 11). У сваім тэрытарыяльным размежаванні памеснай царквы ўзгадняюцца з палітыка-адміністрацыйным падзелам, з дзяржаўнымі і адміністрацыйнымі граніцамі

З канца XX стагоддзя існуе 14 агульнапрызнаных самастойных Памесных цэркваў і адна, якая прызнаецца толькі некаторымі цэрквамі.

| Дыптых Маскоўскага патрыярхата | Дыптых Канстанцінопальскага патрыярхата |
| --- | --- |
| Аўтакефальныя цэрквы: |
| 1. Канстанцінопальская
2. Александрыйская
3. Антыяхійская
4. Іерусалімская
5. Руская
6. Грузінская
7. Сербская
8. Румынская
9. Балгарская
10. Кіпрская
11. Эладская (Грэчаская)
12. Албанская
13. Польская
14. Чэшскіх земляў і Славакіі
15. Амерыканская і Канадская
 | 1. Канстанцінопальская
2. Александрыйская
3. Антыяхійская
4. Іерусалімская
5. Руская
6. Сербская
7. Румынская
8. Балгарская
9. Грузінская
10. Кіпрская
11. Эладская (Грэчаская)
12. Польская
13. Албанская
14. Чэшскіх земляў і Славакіі
15. Украінская
 |
| Аўтаномныя цэрквы: |
| 1. Сінайская
2. Фінляндская
3. Японская
4. Кітайская
 | 1. Сінайская
2. Фінляндская
3. Эстонская (апостальская)
 |

Амерыканская і Канадская царква ў аўтакефальным статусе прызнана толькі Маскоўскім патрыярхатам і некаторымі іншымі аўтакефальнымі цэрквамі, галоўным чынам — славянскімі, астатнія аўтакефальныя цэрквы прызнаюць Праваслаўную царкву ў Амерыцы самакіравальнай царквой Маскоўскага патрыярхата.

Межы памесных цэркваў традыцыйна маюць тэндэнцыю ўзгадняюцца з граніцамі нацыянальна-дзяржаўнага размежавання, але пэўнай нормы не існуе. Так, Маскоўскі патрыярхат, які гістарычна заўсёды меў юрысдыкцыю ў межах Расійскай дзяржавы і Расійскай імперыі, пасля распаду СССР у 1991 годзе распасцірае сваю выключную юрысдыкцыю на ўсе краіны былога СССР, акрамя Грузіі і Арменіі.

### Іншае выкарыстанне

У 1990-я гг. паняцце стала ўжывацца ў сувязі з царкоўнай сітуацыяй ва Украіне як фактычны сінонім аўтакефальнай Царквы

У пратэстанцтве
---------------

У большасці евангельскіх хрысціян пад памеснай царквой разумеецца царкоўная абшчына, якая адпавядае паняццю прыхода ў іншых хрысціянскіх канфесіях, але незалежная ў кіраванні. У кансерватыўных прадстаўнікоў пратэстанцтва членства ў памеснай царкве з'яўляецца цалкам канкрэтным, пад ім разумеюць, што вернік прыняў воднае хрышчэнне і рэгулярна ўдзельнічае ў ламанні хлеба і служэннях царквы (набажэнствы, малітоўныя сходы, бяседы, семінары, канферэнцыі, евангелізацыйныя місіі і да т.п.), а таксама ў членскіх сходах, на якіх сумесна вырашаюцца ўнутрыцаркоўныя пытанні.

Памесная царква ў кансерватыўных евангельскіх хрысціян кіруецца калегіяльна — агульным сходам членаў, брацкім саветам, яківыбіраецца з членаў царквы мужчынскага полу, саветам служак і г.д. У некаторых кансерватыўных цэрквах і ў пераважнай большасці свабодна-ліберальных (напрыклад харызматычных) вылучаецца роля пастара як поўнаўладнага кіраўніка ўсімі справамі царквы, за якім, хоць ён і мае памочнікаў, застаецца права апошняга слова.

Зноскі
------

1. ↑  Прот. В. Цыпин. *Церковное право.* Москва, 1994, стр. 201
2. ↑  Статут Рускай Праваслаўнай Царквы, I.3
3. ↑  ДЕПУТАТСКОЕ ОБЪЕДИНЕНИЕ «ЗА ЕДИНУЮ ПОМЕСТНУЮ ПРАВОСЛАВНУЮ ЦЕРКОВЬ В УКРАИНЕ» 22.04.2000
4. ↑  Создание «единой поместной церкви» поддерживает только Ющенко 15.01.2007
5. ↑  И снова: Виктор Силенко. *«даешь поместную церковь!» или В. Ющенко «добогословствуется» до анафемы* Архівавана 27 верасня 2007. сайт *Единое отечество*
6. ↑  Степан Тыщук. *Церковь на Украине вновь переживает заботу властей* Интерфакс.ru 31 июля 2006
7. ↑  Дмитрий Табачник. Унификация духа. 25.04.2008(недаступная спасылка)

Спасылкі
--------

* Иеремия, Архиепископ Вроцлавский и Щецинский. *Структура Церкви: вселенская Церковь — поместная церковь — епархия — приход*
* Памесныя цэрквы ў Праваслаўі
* Апісанне памеснай царквы ў адной пратэстанцкае дэнамінацыі — Teolog.ru (*Гл. трэці абзац*)
* Апісанне памеснай царквы ў адной пратэстанцкай дэнамінацыі — Baptist.by Архівавана 28 верасня 2007. (*Гл. пяты прынцып*)