**«Евангеліён»** (яп.: 新世紀エヴァンゲリオン, *Shinseiki Evangerion,* літ. «Евангелле новага стагоддзя», міжнародная назва — ***Neon Genesis Evangelion**)*, або скарочана **«Ева»**, — анімэ-серыял у жанры «меха», зняты рэжысёрам Хідэакі Анна на студыі *Gainax,* які выходзіў з 4 кастрычніка 1995 па 27 сакавіка 1996 года. Сцэнарый напісаны шасцю сцэнарыстамі, аднак у стварэнні сюжэту чацвёртай серыі Анно ўдзелу не прымаў. Супрадзюсарамі серыяла выступілі *TV Tokyo* і *Nihon Ad Systems* (NAS). Пасля выходзіла мноства твораў па матывах франшызы, такіх як анімэ, гульні і манга.

Аднайменная манга «Евангеліён» за аўтарствам Ёсіюкі Садамота была першапачаткова прыдумана для стварэння цікавасці да франшызы перад выпускам анімэ-серыяла. Манга пачала публікавацца з 1 лютага 1995 года і была завершана толькі ў чэрвені 2013 года. Ёсіюкі Садамота таксама з'яўляўся дызайнерам персанажаў анімэ-серыяла. Паводле яго слоў, каманда праекта дала яму доступ да раскадроўкі серыяла і не ўмешвалася ў працэс стварэння мангі, а ён не кансультаваўся з імі.

Анімэ і манга апавядаюць аб барацьбе арганізацыі *Nerv* з таямнічымі стварэннямі — «Анёламі», якія па невядомых прычынах нападаюць на чалавецтва. З мэтай абароны ад уварвання анёлаў выкарыстоўваюцца біяробаты «Евангеліёны», распрацаваныя арганізацыяй папярэдніцай *Nerv* — *Gehirn* (ням. Мозг). Кіраваць гэтымі робатамі могуць толькі некаторыя 14-летнія падлеткі, якіх называюць «Дзецьмі» або «Дзіця», калі гаворка ідзе пра асобнага пілота. Пры гэтым анімэ і манга маюць некаторыя разыходжанні ў сюжэце. Так, напрыклад, у манге з'яўляецца толькі 12 анёлаў замест 17 у серыяле, і ў першым баі, у адрозненне ад анімэ, удзельнічае Рэй Аянамі на Евангеліёне-01.

Пасля выхаду серыял атрымаў шэраг узнагарод. Таксама набылі папулярнасць і яго асобныя элементы. Так, Сіндзі Ікары і Рэй Аянамі займалі першыя месцы гран-пры часопіса *Animage* у намінацыях на самых папулярных мужчынскага і жаночага персанажаў адпаведна і ў 2010 годзе былі прызнаныя часопісам *Newtype* самымі папулярнымі мужчынскім і жаночым анімэ-персанажамі 90-х. Галоўная тэма серыяла (опэнінг) *A Cruel Angel's Thesis* стала хітом. Да 2007 года выйшла да 6 тысяч разнавіднасцяў спадарожных серыялу тавараў, а выручка студыі за кошт гэтага серыяла складала больш за 150 мільярдаў ен (каля 1,2 мільярда долараў ЗША). Розная сувенірная прадукцыя, звязаная з серыялам, выпускаецца і да гэтага часу. Так, напрыклад, выпускалася серыя фігурак Анёлы-XX, звязаная з вобразам Рэй Аянамі і Анёлаў.

Заўвага
-------

1. ↑  Soundtrack "新世紀エヴァンゲリオン" - MusicBrainz Праверана 3 ліпеня 2021.
2. ↑
3. ↑  fernsehserien.de Праверана 1 чэрвеня 2020.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54871129'></a>
4. ↑  Спіс серый, з указаннем сцэнарыстаў
5. ↑  *McCarthy H.* 1995: Neon Genesis Evangelion // A Brief History of Manga. — Ilex Gif, 2014. — 96 p. — ISBN 978-1781570982.
6. ↑  貞本義行『新世紀エヴァンゲリオン』ついに完結! (яп.)(недаступная спасылка). *GAINAXNet* (24 мая 2013). Архівавана з першакрыніцы 15 жніўня 2013.
7. ↑  ヤングエース ２５年７月号 (яп.). *KADOKAWA*. Архівавана з першакрыніцы 25 красавіка 2015. Праверана 14 мая 2019.
8. ↑  *Josh Dunham*. The Current Status of GAINAX – Interview: Hiroyuki Yamaga & Yoshiyuki Sadamoto (September, 2016) (англ.).  Wave Motion Cannon (21 лютага 2017). Архівавана з першакрыніцы 24 лютага 2017. Праверана 14 мая 2019.
9. ↑  「ヱヴァ」総監督　劇場で"緊急声明"