**Юэяцюань** (кіт. спр. 月牙泉, піньінь *Yuèyáquán*) — возера ў форме паўмесяца ў аазісе Дуньхуан, за 5 км на паўднёвы захад ад горада Дуньхуан (правінцыя Ганьсу, КНР).

Паводле вымярэнняў, праведзеных у 1960 годзе, сярэдняя глыбіня возера тады складала ад 4 да 5 м, максімальная глыбіня — 7,5 м. З таго часу глыбіня возера пастаянна памяншалася. Да пачатку 1990-х люстэрка возера скарацілася да ўсяго 5500 м², а сярэдняя глыбіня — да 0,9 м (максімальная-1,3 м). Хоць мясцовы ўрад меў намер папоўніць возера вадой, недахоп фінансавання не дазволіў ажыццявіць гэтыя планы.

Возера і пустыня вакол яго карыстаюцца вялікай папулярнасцю сярод турыстаў.

Гісторыя
--------

Храм на беразе возера
Возера атрымала сваю назву ў перыяд дынастыі Цын. Вандроўцы і місіянеры Мілдрэд Кейбл[en] і Франчэка Френч[en] наведалі возера ў пачатку XX стагоддзя падчас іх падарожжа ў рэгіёне і запісалі свае ўражанні ў сваёй кнізе «Пустыня Гобі»: «Усё, што мы ўбачылі вакол нас гэта шматлікія ярусы высокіх пясчаных пагоркаў. Мы ўжо засумняваліся ў вернасці нашых пошукаў, але калі, з апошнім адчайным высілкам, мы выбраліся за апошні хрыбет і паглядзелі ўніз на тое, што ляжала на яго мяжы, мы ўбачылі возера і яго прыгажосць ап’яніла нас».

Выдмы абараняюць возера Юэяцюань ад пяшчаных бур і вятроў. Нягледзячы на такую натуральную «ахову», гэтая прыродная славутасць, размешчаная ў адным з самых засушлівых месцаў на планеце, знаходзіцца пад пагрозай знікнення. У 1960-х гадах глыбіня возера складала ад чатырох да пяці метраў, у самым глыбокім месцы дасягаючы сямі метраў. А ў пачатку 1990-х гадоў — усяго 90 см. Абмяленне было выклікана будаўніцтвам плаціны на рацэ Данг, з-за чаго пацярпела экасістэма пустыні Гобі, а кірунак плыні падземных вод, якія сілкавалі возера Юэяцюань, былі парушаныя. Другая прычына выклікана тым, што павялічылася колькасць насельніцтва горада Дуньхуан. Вырасла патрэба ў пітной вадзе, а галоўная крыніца — гэта падземныя воды.

У 2006 годзе кітайскія ўлады сумесна з эколагамі распрацавалі план аднаўлення такога унікальнага возера. Ім удалося прадухіліць яго поўнае абмяленне: забарона на бурэнне свідравін і любую сельскагаспадарчую дзейнасць аказаліся выніковымі.

Возера Юэяцюань уваходзіць у склад Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Турыстам прапануюць турпаездкі на вярблюдах або джыпах.

Галерэя
-------

* Возера і павільён на ягоным беразе ў чэрвені 2006 года. Тое, што засталося ад возера, відаць справа.
* Юэяцюань (2009)Юэяцюань (2009)
* Ваколіцы возера
* Квітнеючае возера Юэяцюань
* Юэяцюань у Дуньхуане (2009)
* Від на возера з суседняй выдмы
* 2009 год
* Заход сонца
* Вясной
* Возера і пагада ў пустыні

Зноскі
------

1. ↑  Mildred Cable with Francesca French, *The Gobi Desert*. London: Readers Union & Hodder and Stoughton, 1950, p. 63.
2. ↑  Озеро Юэяцюань. Озеро Полумесяца (руск.)  **(нявызн.)**?. *Хайпово* (25 снежня 2022).
3. ↑  No, it's not a mirage: Tiny 2,000-year-old oasis in China that keeps city alive is saved from being swallowed by desert **(нявызн.)**.  Mail Online (13 мая 2013). Архівавана з першакрыніцы 27 лютага 2019.

Спасылкі
--------

* Китай спасает озеро полумесяца Архивная копия от 4 марта 2016 на Wayback Machine
* Озеро полумесяца в Дуньхуане Архивная копия от 4 марта 2016 на Wayback Machine
* CCTV《Обзор новостей. Озеро полумесяца》 Архивная копия от 7 апреля 2020 на Wayback Machine
* Новости: Уровень воды озера полумесяца в Дуньхуане поднимается Архивная копия от 7 апреля 2020 на Wayback Machine