**Атрад рэагавання на крызісныя сітуацыі** (**АРКС**, ісл.: Íslenska Friðargæslan)  — ісландскае ваенізаванае падраздзяленне спецыяльнага прызначэння, прызначанае пераважна для міратворчых місій. Падпарадкоўваецца Міністэрству замежных спраў.

Гісторыя
--------

Падраздзяленне было створана ў 1990-х гадах, каб дазволіць Ісландыі ўдзельнічаць у міратворчых місіях. У задачы атрада ўвайшлі разведвальныя місіі і аперацыі па аказанні дапамогі падчас прыродных катаклізмаў і надзвычайных гуманітарных сітуацый. 

АРКС прымаў удзел у аперацыі «Нязломная свабода» на тэрыторыі Афганістана ў складзе ISAF, місіях міратворчых сіл ААН KFOR у Косава і SLMM на Шры-Ланцы.

Для афганскай місіі адкамандзіраваны лекары і медсёстры, якія былі разгорнуты ў складзе правінцыйных груп аднаўлення і пры міжнародным аэрапорце Кабула. Папярэдне яны прайшлі навучанне ва Узброеных сілах Нарвегіі (раней таксама ва Узброеных сілах Вялікабрытаніі).

Прававая база
-------------

Асноватворным дакументам для АРКС з’яўляцца Закон №73 «*Аб міратворчасці Ісландыі і яе ўдзеле ў міжнародных аперацыях па падтрыманні міру*» (ісл.: Um íslenska friðargæslu og þátttöku hennar í alþjóðlegri friðargæslu), прыняты 28 сакавіка 2007-га. Дакумент уступіў у сілу 5 красавіка таго ж года. Ён двойчы падвяргаўся папраўкам. Былі зменены два артыкулы — 126 (30 верссня 2011) і 122 (24 снежня 2015). Непасрэдна для атрада быў распрацаваны спецыяльны Кодэкс этыкі (ісл.: Siðareglur Íslensku friðargæslunnar), зацверджаны Міністэрствам замежных спраў 9 кастрычніка 2007 года. Дакумент распрацаваны ў адпаведнасці з арт. пункта 3 Артыкула 6 Закона 2007 года. Кодэкс змяшчае 12 артыкулаў і рэгулюе ўдзел ісландскіх міратворцаў у замежных місіях.

Асабісты склад
--------------

На 2007 год АРКС налічваў да 200 чалавек, з якіх разгорнуты і дзейнічалі актыўна 30.

Члены падраздзялення набіраюцца з ліку паліцыянтаў і маракоў берагавой аховы. Усе яны павінны быць грамадзянамі Ісландыі, якія дасягнулі 25-гадовага ўзросту і не маюць судзімасцяў.

Кандыдаты ў байцы атрада павінны адпавядаць шэрагу крытэраў, такім як:

* Наяўнасць вышэйшай або спецыяльнай адукацыі;
* Вельмі добрае веданне англійскай мовы
* Міжасобасныя навыкі;
* Цягавітасць ва ўмовах стрэсу;
* Дысцыплінаваныя і незалежныя метады работы;
* Здольнасць адаптавацца да новых абставін.

Пажаданы веды і/або досвед работы ў надзвычайных і гуманітарных пытаннях, а таксама веданне другой замежнай мовы (у прыярытэце французская, арабская і руская).

Кандыдаты павінны паказаць, на які праект яны прэтэндуюць. Вакансіі звычайна бываюць трох тыпаў: 

* праекты гуманітарнай дапамогі;
* праекты ў галіне бяспекі і абароны;
* назіранне за выбарамі.

Транспарт і зброя
-----------------

АРКС выкарыстоўвае выключна легкавыя грамадзянскія аўтамабілі, такія як Nissan Patrol, Santana Motor і Iveco Trakker. Са стралковай зброі байцы маюць узоры, што пастаўляецца Нарвегіяй, напрыклад, вінтоўкі HK G3 (вырабляецца прадпрыемствам «Kongsberg Gruppen» па ліцэнзіі нямецкай кампаніі «Heckler & Koch»). Акрамя іншага, таксама маюцца канадскія аўтаматы Diemaco C7. Сярод кулямётаў прысутнічаюць бельгійскія FN Minimi і нямецкія MG3, пісталетаў-кулямётаў — HK MP5, пісталетаў — аўстрыйскі Glock.

Гл. таксама
-----------

* Міратворчая рота Беларусі
* 12-я міратворчая брыгада

Зноскі
------

1. ↑  Ministry for Foreign Affairs (2008). *Iceland Crisis Response Unit: Annual report 2007*. Icelandic Ministry for Foreign Affairs. ISSN 1670-7974.. Retrieved on 5 October 2017.
2. 1 2 3 4  Beitrag zum ICRU Einsatz im Kosovo **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 9 сакавіка 2016. Праверана 28 сакавіка 2019.
3. ↑  Iceland calls Peace Corps home from Sri Lanka // "Iceland review" от 3 января 2008
4. ↑  Archived copy **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 3 сакавіка 2016. Праверана 5 жніўня 2015. Interview with Erlingur Erlingsson, ICRU on amongst other PRT withdrawal
5. ↑  // Lög og reglur um íslensku friðargæsluna Архівавана 19 чэрвеня 2022. Сайт Міністэрства замежных спраў Ісландыі
6. ↑  Siðareglur Íslensku friðargæslunnar Архівавана 19 чэрвеня 2022. // Сайт Міністэрства замежных спраў Ісландыі
7. 1 2 3 4  Viðbragðslisti íslensku friðargæslunnar Архівавана 19 чэрвеня 2022. // Сайт Міністэрства замежных спраў Ісландыі
8. ↑  Interview mit Erlingur Erlingsson  Архівавана 3 сакавіка 2016.
9. ↑

Спасылкі
--------

* Артыкул аб АРКС на сайце МЗС Ісландыі