**Сцяг Каліфорніі** (англ.: Flag of California) — адзін з сімвалаў амерыканскага штата Каліфорнія. Правобразам сцяга паслужыў «Мядзведжы Сцяг», які выкарыстоўваўся ў 1846 годзе Каліфарнійскай рэспублікай, таксама званай Рэспублікай Мядзведжага Сцяга. Мянушка «Мядзведжы сцяг» распаўсюджваецца і на цяпер існуючы сцяг.

Сцяг быў прыняты рашэннем заканадаўчага сходу штата і падпісаны губернатарам Хірамам Джонсанам 3 лютага 1911 года.

Апісанне сцяга
--------------

 «Манарх» у макеце сцяга Каліфорніі
Сцяг (узору 1911) уяўляе сабой прамавугольнае палотнішча белага колеру, унізе паласа чырвонага колеру шырынёй 1/6 ад шырыні сцяга. У крыжы размешчана чырвоная зорка, над чырвонай паласой надпіс *CALIFORNIA REPUBLIC* (з англ.: Каліфарнійская рэспубліка). У цэнтры белага поля малюнак ідучага да дрэўка па зялёным лужку мядзведзя грызлі. Мядзведзь малюецца карычневым колерам і даўжынёй 1/3 ад даўжыні сцяга. Стаўленне шырыні сцяга да яго даўжыні 2:3.

У 1953 годзе быў падпісаны новы закон аб сцягу, які змяніў некаторыя прапорцыі. Даўжыня мядзведзя - 2/3 шырыні сцяга, вышыня мядзведзя да яго даўжыні 1:2.

Мядзведзь, што намаляваны на сцягу, быў змаляваны з мядзведзя па мянушцы Манарх, злоўленага газетным рэпарцёрам Аленам Кэлі. Пасля мядзведзь быў перамешчаны ў Вудвардс Гардэнс у Сан-Францыска. Пасля смерці мядзведзя ў 1911 годзе, зробленае з яго пудзіла было выстаўлена ў Каліфарнійскай Акадэміі Навук у Golden Gate Park.

Колеры сцяга
------------

| Колер | Pantone | HTML | RGB |
| --- | --- | --- | --- |
|  | Safe | `#FFFFFF` | 255 255 255 |
|  | 200 | `#9E1A36` | 158 26 54 |
|  | 729C | `#B08A61` | 176 138 97 |
|  | 462C | `#54472E` | 84 71 46 |
|  | 348 | `#368547` | 54 133 71 |

Гістарычныя сцягі
-----------------

### «Сцяг самотнай зоркі»

 «Сцяг самотнай зоркі»
У 1836 годзе Хуан Альварада і Айзек Грэм паднялі паўстанне супраць мексіканскага праўлення. Захапіўшы Мантэрэй, паўсталыя абвясцілі Каліфорнію «Свабоднай незалежнай дзяржавай». Хоць паўстанне было асуджана на правал, гэты сцяг паслужыў правобразам для першапачатковага «Мядзведжага сцяга». «Сцяг самотнай зоркі» ўяўляў сабой белае палотнішча з чырвонай зоркай у цэнтры.

### «Мядзведжы сцяг»

 Першапачатковы «Мядзведжы сцяг», 14 чэрвеня  1846 - 9 ліпеня  1846
Першы «Мядзведжы сцяг» быў прыдуманы Уільямам Л. Тодам, пляменнікам Мэры Тод — жонкі Абрахама Лінкальна. Згодна з кнігай *Flags Over California* (Сцягі Каліфорніі), выдадзенай Каліфарнійскім ваенным дэпартаментам, зорка на сцягу ўзята з «Сцяга самотнай зоркі». Уільям Тод у 1878 годзе у лісце ў *Los Angeles Express* пісаў, што зорка, намаляваная сокам ажыны, зробленая ў памяць аб каліфарнійскім «Сцягу самотнай зоркі». Выява мядзведзя сімвалізуе сілу і ўпарты рух Супраціву.

Сцяг быў узняты 14 чэрвеня 1846 года, з пачаткам паўстання за незалежнасць ад Мексікі і абвяшчэннем Каліфарнійскай рэспублікі. 7 ліпеня 1846 Джон Дрэйк Слоат (камандуючы Ціхаакіянскім эскадронам ВМФ ЗША), пасля высадкі дэсанта, абвясціў гэтыя землі тэрыторыяй ЗША і падняў амерыканскі сцяг (з 28 зоркамі) у горадзе Мантэрэй.

9 ліпеня паўсталыя прынялі рашэнне аб ліквідацыі рэспублікі. Лейтэнант ВМФ Джозэф Уорэн Рывер (*Joseph Warren Revere*), які прыбыў у сталіцу Каліфарнійскай рэспублікі Саному, спусціў *Мядзведжы сцяг*. Гэты сцяг быў перададзены маладому Джону Э. Мантгомеры (сын Джона Б. Мантгомеры - камандзіра ваеннага карабля ЗША «Портсмут»). У лісце да сваёй маці ён пісаў: «Кафа пры спуску рыкаў». Кафі (*Cuffy*) - мянушка дадзеная ім мядзведзю на сцягу.

Мядзведжы сцяг, перададзены маладому Мантгомеры, адбыў з караблём ВМФ ЗША «Портсмут» на ўсходняе ўзбярэжжа ЗША ў 1848 годзе. У 1855 годзе гэты сцяг быў вернуты ў Каліфорнію і ўручаны двум сенатарам Каліфорніі, якія 8 верасня 1855 года ахвяравалі сцяг «Таварыству Каліфарнійскіх першапраходцаў» (*Society of California Pioneers*) у Сан-Францыска. 18 красавіка 1906 года сцяг, які захоўваўся ў будынку грамадства, згарэў у пажары пасля землетрасення ў Сан-Францыска. Сёння дакладная копія дэманструецца ў ваенным гарнізоне Саномы (Sonoma Barracks). Таксама ў Саноме на плошчы, дзе ўпершыню быў узняты «Мядзведжы сцяг», устаноўлены помнік у гонар гэтай падзеі.

| ≛ Сцягі штатаў ЗША |
| --- |
| Штаты | 
Агая · 
Аёва · 
Айдаха · 
Аклахома · 
Алабама · 
Аляска · 
Арканзас · 
Арызона · 
Арэгон · 
Ваёмінг · 
Вашынгтон · 
Вермонт · 
Віргінія · 
Вісконсін · 
Гаваі · 
Джорджыя · 
Дэлавэр · 
Заходняя Віргінія · 
Ілінойс · 
Індыяна · 
Каларада · 
Каліфорнія · 
Канектыкут · 
Канзас · 
Кентукі · 
Луізіяна · 
Мантана · 
Масачусетс · 
Мінесота · 
Місісіпі · 
Місуры · 
Мічыган · 
Мэн · 
Мэрыленд · 
Небраска · 
Невада · 
Нью-Гэмпшыр · 
Нью-Джэрсі · 
Нью-Ёрк · 
Нью-Мексіка · 
Паўднёвая Дакота · 
Паўднёвая Караліна · 
Паўночная Дакота · 
Паўночная Караліна · 
Пенсільванія · 
Род-Айленд · 
Тэнесі · 
Тэхас · 
Фларыда · 
Юта
 |  |
| Федэральная акруга | Акруга Калумбія |
| Астраўныя тэрыторыі | Амерыканскае Самоа ·  Гуам ·  Паўночныя Марыянскія астравы ·  Пуэрта-Рыка ·  Амерыканскія Віргінскія астравы |
| Гл. таксама | Сцяг Канфедэратыўных Штатаў Амерыкі |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |