Рэмбрант, *Вяртанне блуднага сына*, 1662–1669 (Эрмітаж, Санкт-Пецярбург)
**Прытча аб блудным сыне** - адна з самых вядомых прытчаў Ісуса Хрыста.

Прытча запісана толькі ў адным з кананічных Евангелляў Новага Запавету. Згодна з Евангеллем ад Лукі 15:11-32, бацька аддае аднаму са сваіх сыноў сваю спадчыну, перш чым ён памрэ. Малодшы ("блудны") сын, пасля марнавання сваго багацця пачынае ў чужыне галадаць. Затым ён вяртаецца дадому з намерам прасіць, каб, не выкарыстоўваючы сваё сваяцтва, наняцца на працу да бацькі. Нягледзячы на гэта, бацька бачыць яго яшчэ на шляху дадому і адразу вяртае яго дадому ў статусе сына, і ладзіць свята з нагоды яго вяртанне. Старэйшы сын адмаўляецца ад удзелу ў свяце, заявіўшы, што за ўвесь час ён працаваў на бацьку, ён нават не мог атрымаць жывёліну, каб адсвяткаваць са сваімі сябрамі. Бацька нагадвае старэйшаму сыну, што ўсе, што мае Айцец - ёсць спадчына старэйшаму сыну, але што яны ўсё роўна павінны святкаваць вяртанне малодшага сына. Гэта трэцяя і заключная частка цыкла аб выкупленні, пасля прытчы пра заблудшую авечку і прытчы пра страчаную драхму.

Прытча была адлюстрана ў шматлікіх творах мастацтва.

Біблейскае апавяданне
---------------------

Прытча пачынаецца з таго, што малады чалавек, малодшы з двух сыноў, просіць свайго бацькі даць яму долю маёмасці. Маецца на ўвазе, сын не хоча чакаць смерці бацькі, ён хоча атрымаць сваю долю спадчыны неадкладна. Заява малодшага сына была абразай бацькі, але той згаджаецца і дзеліць маёмасць паміж двума сынамі.

Пасля атрымання сваёй часткі спадчыны, малодшы сын едзе ў далёкую краіну і марнуе ўсе свае грошы ў блудным жыцці. Адразу пасля гэтага, на тую зямлю надыходзіць голад; сын становіцца жабраком і вымушаны пайсці на працу свінапаса. Гэтая праца была вельмі брыдкай для яўрэйскай аўдыторыі Ісуса, якая лічыла свіней нячыстымі жывёламі. У рэшце рэшт, сын дасягае такога становішча, што пачынае зайздросціць свінням, якія маюць ежу. Ён нават быў гатовы сілкавацца ежай свіней, але яму яе не давалі. Тамы ён, нарэшце, прыходзіць да высновы:

*Колькі парабкаў у бацькі майго маюць лішкі хлеба, а я паміраю з голаду! Устану, пайду да бацькі майго і скажу яму: тата! я зграшыў супроць неба і перад табою, і ўжо не варты называцца сынам тваім; прымі мяне ў лік парабкаў тваіх.* (Лук. 15:17-19)

Сын выпраўляецца да бацькі, а той заўважае сына яшчэ на падыходзе да дому. Бацька, незважаючы на традыцыі, бяжыць на сына, абдымае і цалуе яго. Сын нават не мае часу, каб скончыць сваю распрацаваную гаворку, бо бацька заклікае слугаў, каб апрануць яго ў выдатныя адзенні, дае пярсцёнак, сандалі, і загадвае зарэзаць "ўкормленае цяля" для святочнай ежы.

Старэйшы сын, які знаходзіўся на працы ў полі, чуе гук святкавання, і даведваецца аб вяртанні свайго малодшага брата. Яго гэтая навіна не радуе, ён злуецца:

Вось, я столькі гадоў служу табе і ніколі не пераступаў загаду твайго, але ты ніколі не даў мне і казьляняці, каб мне павесяліцца з сябрамі маімі; а калі сын твой, вось гэты, распусціўшы маёмасьць сваю з блудніцамі, прыйшоў, ты закалоў яму ўкормленае цяля. *(Лук. 15:29-30)*

Прытча завяршаецца словамі бацькі, які тлумачыць, што малодшы сын, у пэўным сэнсе, паўстаў з мёртвых, з-за чаго і неабходна было святкаванне:

*З таго трэба было радавацца і весяліцца, што брат твой гэты быў мёртвы і ажыў, прападаў і знайшоўся.* (Лук. 15:32)

Тлумачэнне
----------

Гэта апошняя з трох прытчаў пра страту і знаходку, пасля прытчы пра заблудшую авечку і прытчы пра страчаную драхму, калі Ісус адказвае фарысеям і рэлігійным лідарам на абвінавачванні Яго ў тым, што Ён вітае і есць з "грэшнікамі". Радасць бацькі ў прытчы адлюстроўвае Боскую любоў, бязмежную ласку Божую.

Просьба малодшага сына аддаць яго долю спадчыны з'яўляецца дзёрзкай, нават нахабнай, і па сэнсе раўнасільна жаданню, каб ён ужо памёр. Дзеянні сына не прыводзяць да поспеху, і ён у рэшце рэшт становіцца парабкам, з прыніжанай працай па клопаце пра свінняў, і нават зайздросцячы іх з-за струкоў ражковага дрэва, якія яны ядуць.

Згадванне жадання сына есці разам з свіннямі у Лук. 15:16 можа ставіцца да таго, як фарысеі разглядалі грэшнікаў (і Хрыста, Які еў разам з імі) у Лук. 15:2. Фарысэі, якія прытрымліваліся ідэяй рытуальнай чысціні, лічылі гэтых людзей, як брудных свіней.

Пасля вяртання сына, бацька ставіцца да яго з шчодрасцю значна больш, чым той мог чакаць. Некаторыя лічаць, што гэта павінна быць адлюстраваннем таго, што хрысціяне павінны рабіць пасля граху: адчуваць раскаянне і вяртанне да Нябеснага Айца, Які міласціва чакае іх назад.

Старэйшы сын, з іншага боку, думае, з пункту гледжання закона, заслуг і ўзнагарод, а не любові і міласэрнасці. Ён можа прадстаўляць фарысэяў, якія былі крытыкавалі Ісуса.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Прытча аб блудным сыне

| ⛭Прытчы Ісуса Хрыста |
| --- |
| Аб Божым Валадарстве | 
* Аб сейбіце
* Аб куколі
* Аб пасеве і ўсходах
* Аб гарчычным зерні
* Аб заквасцы
* Аб схаваным скарбе
* Аб жамчужыне
* Аб нераце

 |  |
| Аб спадзяванні на Бога | 
* Аб багацеі-вар’яце
* Аб бадзёрых рабах і кіраўніку дому
* Аб верных і няверных рабах

 |
| Аб пакаянні | 
* Аб заблудшай авечцы
* Аб страчанай драхме
* Аб блудным сыне

 |
| Выкрывальныя прытчы | 
* Аб двух сынах
* Аб злых вінаградарах
* Аб шлюбным піры

 |
| Заклік да няспання | 
* Аб добрым і злым рабе
* Аб дзесяці дзевах
* Аб талантах
* Аб дзесяці мінах
* Аб Страшным судзе

 |
| Іншыя | 
* Пра чалавека, які просіць хлеба ў поўнач
* Аб неміласэрнага пазыкадаўцу
* Аб першых і апошніх месцах
* Аб запрошаных на вячэру
* Аб добрым Самараніне
* Аб Добрым Пастыры
* Аб бясплоднай смакоўніцы
* Аб будаўніку вежы
* Аб цары, які ідзе на вайну
* Аб эканоме-махляры
* Аб багацеі і Лазары
* Аб няправедным суддзі
* Аб мытніку і фарысеі
* Аб працаўніках і вінаградніку
* Аб неплодной смакоўніцы ў вінаградніку
* Аб квітнеючай смакоўніцы
* Аб верным слузе
* Аб семені, якое расце непрыкметным чынам
* Аб свечцы пад посудам
* Аб працаўніку, які прыйшоў з працы
* Новае віно і старыя мяхі
* Аб купцы, які шукае добры жэмчуг
* Аб моцным чалавеке
* Аб дрэве і яго плёне
* Аб двух даўжніках
* Аб неміласэрным даўжніку
* Пра мудрага і неразумнага будаўнікоў

 |