Здробненае насенне канолы
**Канола** (англ.: **Can**adian **O**il, **L**ow **A**cid «канадскі алей паніжанай кіслотнасці») — сельскагаспадарчая культура, канадскія гатункі рапса (*Brassica napus*) і свірэпіцы (Brassica campestris), насенне якіх характарызуюцца паніжаным утрыманнем эрукавай кіслаты і глюказіналатаў  (англ.) (бел.  .

Канолай таксама называюць харчовы алей, які атрымліваецца з насення гэтай культуры, з нізкім утрыманнем эрукавай кіслаты. З звычайнага рапсу са стандартным зместам эрукавай кіслаты атрымліваюць рапсавы алей .

Плошчы пад канолай ў Канадзе няўхільна павялічваюцца, што абумоўлена высокім попытам на біяпаліва. Вытворчасць канолы ў Канадзе ў 2011 годзе дасягнула 6,7 млн тон  .

Алей канолы багаты двума тлустымі кіслотамі, якія чалавечы арганізм не можа вырабляць. Альфа-ліналенавая кіслата (ALA) /, якая з’яўляецца незаменнай амега-3 тлустай кіслатой.

Гісторыя
--------

Даўней сыры рапсавы алей, які валодае выяўленым гарчычным густам і таму малапрыдатны ў ежу, выкарыстоўваўся для асвятлення, а затым, з распаўсюджваннем паравых машын, атрымаў шырокае ўжыванне ў якасці змазачных, паколькі добра прыставаць да металічных дэталяў і не змываўся з іх вадой і парай. Падчас Першай сусветнай вайны пастаўкі рапсавага алею з Кітая і Індыі былі такімі цяжкімі, і для папаўнення яго недахопу ўрад Брытанскай Імперыі павялічыў пасевы рапсу ў Канадзе.

 Рапсавы алей гатунку «канолы»
Пасля вайны, у сувязі з аднаўленнем азіяцкіх паставак і агульным падзеннем цікавасці да паравых машынаў, патрэба ў рапсавым алеі рэзка знізілася, і канадскія фермеры былі вымушаныя шукаць новыя шляхі выкарыстання алею. Рынак харчовых прадуктаў не праявіў да яго асаблівай цікавасці з-за непрыемнага густу, захоўваецца нават пасля рафінавання, і, акрамя таго, з’явіліся даследаванні, якія паказваюць на тое, што эрукавая кіслата, якая змяшчаецца ў ім у значных колькасцях, шкодна ўплывае на сэрца і сасуды. Жоўта-зялёны колер алею, які ўзнікае з-за вялікага ўтрымання ў ім хларафілу, таксама не выклікаў энтузіязму ў пакупнікоў.

Па ўказаных прычынах намаганні вытворцаў апынуліся накіраваныя на выснову гатункаў рапсу, насенне якіх ўтрымлівалі б мінімальная колькасць эрукавай кіслаты і хларафіла, а таксама не мелі ярка-выяўленага густу. Гэтыя спробы ўвянчаліся поспехам да канца 70-х гадоў, і ў 1978 годзе ўрад Канады афіцыйна зарэгістраваў гандлёвую марку Canola. У 1986 годзе крытэрыі гандлёвай маркі Canola былі змененыя такім чынам, што гэтая назва можа прымяняцца толькі да рапсу, алей якога змяшчае менш за 2 % эрукавай кіслаты і цвёрды астатак насення змяшчае глюказаналату не больш за 30 мікрамоль на грам.

Зноскі
------

1. ↑  Канола, стандарты и правила(недаступная спасылка)
2. ↑  Зизифус, канола, чилим // Удивительный мир растений.
3. ↑  Белорусская нива, 6 января 2012(недаступная спасылка)
4. ↑  Canadian-Pride: Canola Oil Manufacturer and Exporter in Canada (англ.)  **(нявызн.)**?.  www.canadian-pride.com. Праверана 5 кастрычніка 2019.
5. ↑  
{{{загаловак}}}. — 1992. — 233 p. — ISBN 1-55021-066-1.

| ⛭Рапс |
| --- |
| Сарты і разнавіднасці | Спіс сартоў рапса • Азімы рапс • Яравы рапс • Канола • Бручка |
| Вырошчванне | Спіс краін па вырошчванні рапса • Спіс захворванняў рапса |
| У прамысловасці | Рапсавы алей • Біяпаліва • Рапсавая салома  (ням.) (бел. • Рапсавы жмых • Рапсавы шрот  (ням.) (бел. |
| У кулінарыі | Алей • Грыжанка • Сяртчынянь[d] |
| У культуры | Міжнародны чэмпіянат па вырэзванні бручкі  (англ.) (бел. |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | Microsoft: 2779223168 · NDL: 01176455 |