recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
| Расія Руска-шведскія войны Швецыя |
| --- |
| 
Шведска-наўгародскія войны •
1495—1497 •
1554—1557 •
1563—1583 •
1590—1595 •
1610—1617 •
1656—1658 •
1700—1721 •
1741—1743 •
1788—1790 •
1808—1809
 |

**Руска-шведская вайна 1554—1557** або**Шведскі паход** — узброены канфлікт паміж Шведскім каралеўствам і Рускім царствам, распачаты з-за прыгранічных спрэчак.

Перадумовы
----------

У XVI стагоддзі адносіны паміж Шведскім каралеўствам і Рускім Царствам былі напружанымі. На Карэльскім перашыйку былі выпадкі парушэння мяжы, узнікалі канфлікты з-за месцаў рыбнага і цюленевага промыслу.

Кароль Швецыі Густаў I быў пакрыўджаны тым, што Іван IV сустрэў яго пасла не ў маскоўскім Крамлі, а ў Ноўгарадзе.

Ход ваенных дзеянняў
--------------------

У 1554 годзе кароль Швецыі Густаў I Ваза (1523—1560) сканцэнтраваў свае войскі ў гарнізонах Аба і Выбарг. Шведамі быў здзейснены напад на Печангскі манастыр, заснаваны ў 1530—1540 гады (па некаторых крыніцах у 1554 годзе) у горле Печангскай губы. Тады наўгародскі намеснік князь Палецкі паслаў у Стакгольм Мікіту Кузьміна патрабаваць тлумачэнняў. Шведы затрымалі Кузьміна, за гэта цар Іаан Васільевіч загадаў наўгародскаму ваяводзе Нагцёву распачаць ваенныя дзеянні супраць шведаў.

Адкрытыя ваенныя дзеянні разгарнуліся толькі ў чэрвені 1555 года з няўдалай спробы шведскага флоту захапіць Арэшак. 20 студзеня 1556 года рускія войскі разбілі шведаў у Ківінеба і аблажылі Выбарг, але не змаглі яго ўзяць.

У ліпені Густаў I выступіў з мірнай прапановай, якая была прынята Іванам IV, які рыхтаваўся да вайны з Лівонскім ордэнам. 25 сакавіка 1557 года было заключана Другое Наўгародскае перамір'е на сорак гадоў, якое пацвердзіла тэрытарыяльны статус-кво і звычай дыпламатычных зносін праз наўгародскага намесніка.

Вынікі і наступствы
-------------------

Вайна са Швецыяй выявіла несумнеўную перавагу рускага войска, але не прывяла, аднак, да значных вынікаў.

Зноскі
------

1. ↑  Хроніка правінцыі Лівонія
2. ↑  Раздел III. 
Глава 16. § 3. «Избранная рада» и Российское централизованное государство // История России. XX век / А. Н. Боханов, М. М. Горинов, В. П. Дмитренко и др. — М.: ООО «Издательство ACT», 2001. — 608 с. — ISBN 5-17-010273-9.

Спасылкі
--------

* Руска-шведскія войны(руск.) // *Энцыклапедыя «Кругасвет»*.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Мешчаракоў.
**Павел Мацвеевіч Мешчаракоў** (1912—1989) — падпалкоўнік Савецкай Арміі, удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1943).

Біяграфія
---------

Павел Мешчаракоў нарадзіўся 13 снежня 1912 года ў вёсцы Парцы (цяпер — Кадошкінскі раён Мардовіі). Пасля заканчэння дзевяці класаў школы працаваў рахункаводам. У 1935—1937 гадах праходзіў службу ў Рабоча-сялянскай Чырвонай Арміі. Пасля дэмабілізацыі працаваў бухгалтарам у Туркменскай ССР. У маі 1942 года Мешчаракоў паўторна быў прызваны ў армію. У снежні таго ж года ён скончыў Харкаўскае артылерыйскае вучылішча. З сакавіка 1943 года — на франтах Вялікай Айчыннай вайны. У 1944 годзе скончыў курсы ўдасканалення каманднага складу. У баях быў паранены.

Да кастрычніка 1943 года лейтэнант Павел Мешчаракоў камандаваў артылерыйскім узводам 43-га стралковага палка 106-й стралковай дывізіі 65-й арміі Цэнтральнага фронту. Вызначыўся падчас бітвы за Дняпро. 15 кастрычніка 1943 года Мешчаракоў з перадавой групай пераправіўся праз Дняпро у раёне пасёлка Лоеў Гомельскай вобласці Беларускай ССР і прыняў актыўны ўдзел у баях за захоп і ўтрыманне плацдарма на яго заходнім беразе, знішчыўшы вялікую колькасць агнявых кропак праціўніка.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 30 кастрычніка 1943 года за «ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм» лейтэнант Павел Мешчаракоў быў удастоены высокага звання Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медалі «Залатая Зорка» за нумарам 2205.

Пасля заканчэння вайны Мешчаракоў працягнуў службу ў Савецкай Арміі. У 1967 годзе ў званні падпалкоўніка ён быў звольнены ў запас. Пражываў і працаваў спачатку ў Рыбінску, затым у Гомелі. Памёр 1 мая 1989 года, пахаваны ў Гомелі.

Быў таксама узнагароджаны ордэнамі Айчыннай вайны 1-й і 2-й ступеняў, двума ордэнамі Чырвонай Зоркі, шэрагам медалёў.

Зноскі
------

1. 1 2 3 4 5  Павел Мацвеевіч Мешчаракоў на сайце «Героі краіны»

Літаратура
----------

* Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1988. — Т. 2 /Любов — Ящук/. — 863 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-203-00536-2.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Героі краіны |
Жыгулёўскія горы з боку Тальяці
**Прыволжскае ўзвышша** — узвышша ўздоўж правага берагу Волгі, ад горада Ніжняга Ноўгарада да горада Валгаграда. Вышыня да 375 м (Жыгулі).

Складзенае мезазойскімі і палеагенавымі пяскамі, глінамі, мергелямі, мелам, апокамі. На поўначы і ў месцах тэктанічных валаў і купалаў выходзяць палеазойскія вапнякі і даламіты. Усходнія і паўночныя схілы Прыволжскага ўзвышша стромкія, заходні схіл спадзісты. Пераважае эразійны рэльеф, ускладнены ўздоўж берагу Волгі апоўзнямі; у шэрагу месцаў развіты карст; лесастэпавыя і стэпавыя ландшафты. Тэрыторыя моцна разараная (асноўныя культуры: пшаніца, кукуруза).

Карысныя выкапні: нафта, гаручыя газы і сланцы, фасфарыты, мінеральныя будаўнічыя матэрыялы.

Літаратура
----------

* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 13: Праміле — Рэлаксін / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш.. — Мн.: БелЭн, 2001. — Т. 13. — С. 59. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0216-4 (Т. 13).

Спасылкі
--------

* Приволжская возвышенность // географическая энциклопедия (руск.)
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Лонгі.

**П’етра Лонгі** (італ.: Pietro Longhi; уласна Фалька [Falca]; 5 лістапада 1702, Венецыя — 8 мая 1785, там жа) — італьянскі (венецыянскі) жывапісец і графік, прадстаўнік венецыянскай школы.

Біяграфія
---------

Сапраўднае імя — П’етра Фалька. Першапачаткова вучыўся ў свайго бацькі, сярэбраных спраў майстра Алесандра Фалька. Мастак узяў псеўданім, пачаўшы займацца жывапісам. Вучыўся ў Антоніа Балестры і Джузэпэ Марыі Крэспі. Пачаў з работ рэлігійнай тэматыкі, але набыў славу як майстар жанравых сцэн прыватнага жыцця. Пры гэтым часта маляваў тэатральныя паказы, канцэрты, маскарады і гэтак далей, як, напрыклад, у Тэатральнай сцэне (каля 1752, Эрмітаж). Выступаў таксама як гравёр. У 1720—1730-я гады ствараў алтарныя кампазіцыі для цэркваў Венецыі і іншых паўночнаітальянскіх гарадоў. У 1734 годзе наведаў Балонню. У 1740-х гадах сюжэты для сваіх карцін Лонгі бярэ з жыцця прадстаўнікоў вышэйшага грамадства і падзей на вуліцах Венецыі: «Насарог у Венецыі», «Непрытомнасць»; «Урок геаграфіі», «Кравец» і інш.

Творчую спадчыну мастака складаюць таксама партрэты, напісаныя ў духу парадных работ эпохі барока («Маладая дама ў трыкутку», 1747; «Марыя Франчэска Пікардзі», 1747, прыватныя зборы, Мілан).

31 снежня 1756 года быў прыняты ў венецыянскую Акадэмію жывапісу і скульптуры. У 1766 годзе стаў ганаровым членам Акадэміі мастацтваў. Адзін з яго сыноў (іх у яго было 11, сямёра памерлі ў раннім узросце), Алесандра, таксама стаў мастаком.

Зноскі
------

1. ↑  Dizionario Biografico degli Italiani — 1960. — Vol. 65.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1128537'></a>
2. ↑  Pietro Longhi // RKDartists Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517'></a>
3. ↑  Pietro Longhi // Benezit Dictionary of Artists — OUP, 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7 Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q217595'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q24255573'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1547776'></a>

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Discogs · Internet Speculative Fiction Database · RKDartists |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Біяграфічны Аўстрыйскай імперыі · Біяграфічны італьянцаў · Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Кругасвет · Ларуса · Ларуса · Britannica (онлайн) · Notable Names Database · Universalis |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BAV: ADV10025249 · BNC: a10659729 · BNE: XX983123 · BNF: 122411720 · CiNii: DA07422214 · CONOR: 12174947 · GND: 118780425 · ICCU: CFIV019760 · ISNI: 0000 0000 8077 3230 · LCCN: n82141032 · NKC: xx0012099 · NLA: 35794458 · NLG: 68697 · NTA: 069527024 · NUKAT: n02084435 · PTBNP: 1566988 · SUDOC: 031137474 · VIAF: 52485558 · ULAN: 500023454 |

 |
**Перасячэ́нне мно́стваў** — бінарная аперацыя над мноствамі, вынікам якой ёсць мноства, складзенае з элементаў, што ўваходзяць у абодва гэтыя мноствы. Перасячэннем мностваў называюць як саму аперацыю, так і мноства, што з’яўляецца яе вынікам.

Аперацыя перасячэння мностваў абазначаецца знакам {\displaystyle \cap }.

{\displaystyle ~\vdash \quad \forall x\ (x\in A\cap B\ \leftrightarrow \ x\in A\ \land \ x\in B)}

Уласцівасці перасячэння мностваў
--------------------------------

* камутатыўнасць: {\displaystyle \forall A,B:A\cap B=B\cap A}
* асацыятыўнасць: {\displaystyle \forall A,B:(A\cap B)\cap C=A\cap (B\cap C)}
* перасячэннем мноства са сваім падмноствам ёсць гэтае падмноства: {\displaystyle B\subseteq A\Leftrightarrow A\cap B=B}

У прыватнасці,

* перасячэннем мноства з самім сабой ёсць самое гэтае мноства: {\displaystyle \forall A:A\cap A=A}
* перасячэннем мноства з пустым мноствам ёсць пустое мноства: {\displaystyle \forall A:A\cap \varnothing =\varnothing }
* перасячэннем мноства з універсальным мноствам ёсць самое гэтае мноства: {\displaystyle \forall A:A\cap U=A}

Асацыятыўнасць аперацыі перасячэння мностваў дае магчымасць разглядаць перасячэнне больш чым двух мностваў як адзіную аперацыю:

{\displaystyle \bigcap \limits \_{i=1}^{n}A\_{i}=A\_{1}\cap A\_{2}\cap ...\cap A\_{n}}
**«Ру́ска-белару́скі фі́зіка-геаграфі́чны сло́ўнік»** — беларуская кніга, выдадзеная тыражом 24 500 экзэмпляраў.

Змест
-----

Вывучэнне геаграфіі на беларускай мове ў першай палове 1990-х гадоў ускладнялася з-за адсутнасці літаратуры, якая дапамагла б засвоіць геаграфічныя тэрміны. Дадзены слоўнік запоўніў гэты прабел. Кніга адрасуецца школьнікам, а таксама ўсім, хто вывучае геаграфію на беларускай мове.

Слоўнік утрымлівае паняцці і тэрміны па фізічнай геаграфіі, картаграфіі, ахове прыроды і сумежных з фізічнай геаграфіяй навуковых дысцыплінах (геалогіі, астраноміі). Ён з’яўляецца адначасова перакладным і тлумачальным. Тэрміны і паняцці даюцца ў алфавітным парадку спачатку на рускай мове, затым указаны іх пераклад на беларускай мове і потым друкуецца тлумачэнне тэрміна ці паняцця.

Зноскі
------

1. ↑  Руска-беларускі фізіка-геаграфічны слоўнік (руск.).  Электронный каталог библиотеки БГТУ. Праверана 2 кастрычніка 2021.

Літаратура
----------

* *Лобан М. П. Суднік М. Р.* Прадмова // Арфаграфічны слоўнік / Пад рэд. К. К. Крапівы. — 3-е выд. — Мн.: Народная асвета, 1971. — С. 3. — 214 с. — 67 000 экз.

Спасылкі
--------

* Руска-беларускі фізіка-геаграфічны слоўнік на Google Books
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Марзалюк.

**Васілі́са Алякса́ндраўна Марзалю́к** (нар. 23 чэрвеня 1987, Лагойск, Мінская вобласць, БССР) — беларуская барчыха вольнага стылю, двухразовая чэмпіёнка Еўрапейскіх гульняў (2015, 2019), шматразовая прызёрка чэмпіянатаў свету і Еўропы, двухразовая ўдзельніца Алімпійскіх гульняў. Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь (2012).

Біяграфія
---------

Нарадзілася ў 1987 годзе ў Лагойску. Займаецца барацьбой з 1999 года. У 2005 годзе заваявала бронзавы медаль чэмпіянату Еўропы. У 2006 годзе была дыскваліфікавана на два гады за выкарыстанне забароненых прэпаратаў. У 2011 годзе стала сярэбранай прызёркай чэмпіянату Еўропы і бронзавай прызёркай чэмпіянату свету. У 2012 годзе заваявала бронзавы медаль чэмпіянату свету, але на Алімпійскіх гульнях у Лондане стала толькі 5-й. У 2013 годзе заваявала бронзавы медаль чэмпіянату Еўропы. У 2015 годзе стала чэмпіёнкай Еўрапейскіх гульняў. У верасні 2015 года стала бронзавай прызёркай чэмпіянату свету ў Лас-Вегасе, і заваявала ліцэнзію для Беларусі на Алімпійскія гульні 2016. У сакавіку 2016 года на чэмпіянаце Еўропы ў Рызе заваявала бронзу, але ў жніўні 2016 года на Алімпійскіх гульнях у Рыа-дэ-Жанэйра зноў стала толькі 5-й. На чэмпіянаце свету 2017 года стала срэбнай медалісткай у вазе да 75 кг. У 2018 годзе здабыла бронзавы медаль чэмпіяната Еўропы.

На хатніх Еўрапейскіх гульнях 2019 года ў Мінску стала пераможцай у вазе да 76 кг.

Палітычныя погляды
------------------

Падпісала адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.

Зноскі
------

1. ↑  Стало известно, кто подписал открытое письмо спортсменов, выступающих за власть (руск.)(недаступная спасылка) (24 лістапада 2020). Архівавана з першакрыніцы 24 лістапада 2020. Праверана 24 лістапада 2020.
2. ↑  Подписи **(нявызн.)**. Праверана 8 снежня 2020.

Спасылкі
--------

* *Васіліса Марзалюк — алімпійская статыстыка на сайце* Sports-Reference.com *(англ.)*

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Olympedia · Olympic Channel · МАК · Аб’яднаны свет барацьбы |
Кошыцкі прывілей, 1374 год
**Прывіле́й** (ад лац.: privilegium (асобны) + lex (закон) — спецыяльны закон) — выключнае права, асабістае права, перавага, назва патэнта, якая да некаторых часоў ужывалася ў міжнародным ліцэнзіённым, аўтарскім праве.

З гісторыі беларускага права
----------------------------

**Прывіле́й** (ст.-белар.:*привилей*; польск.: przywilej) - законадаўчы акт у Каралеўстве Польскім (з XII ст.) і Вялікім княстве Літоўскім (з канца XIV ст.), які сцвярджаў правы асобных людзей, шляхетных радоў, сацыяльных груп альбо адміністрацыйных адзінак на нейкае матэрыяльнае, альбо статуснае ўладанне.
Адломкі артштэйнавай пароды
Гарызонт падзолістай глебы з артштэйнам у Люнебургскай пустцы
**Артштэйн, рудзяк** (руск.: ортштейн, англ.: ortstein, iron stone concretions; ням.: Ortstein m) — круглявыя жалеза-марганцывыя глебавыя канкрэцыі з дыяметрам 1 — 10 мм і больш. Знаходзяцца асобна, або складаюць шчыльны артштэйнавы гарызонт. Утвараюцца ва ўмовах пераменнага вода-паветранага і акісляльна-аднаўленчага рэжымаў.

Зноскі
------

1. ↑  Беларуская навуковая тэрміналогія: слоўнік лясных тэрмінаў. — Мінск: Інбелкульт, 1926. — Т. Вып. 8. — 80 с. — у крыніцы пад назвай ортштэйн з-за асаблівасцяў тагачаснага правапісу

Літаратура
----------

* Мала гірнича енциклопедія : у 3 т. / за ред. В. С. Білецького. — Д. : Східний видавничий дім, 2004—2013.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская |
| Нарматыўны кантроль | Microsoft: 62216158 |
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Дземідовіч.
**Васілій Мікалаевіч Дземідовіч** (нар. 24 снежня 1961, в. Пузі, Бярозаўскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі педагог, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

Біяграфія
---------

Скончыў Віцебскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя С. М. Кірава, настаўнік выяўленчага мастацтва і чарчэння.

Працаваў майстрам вытворчага навучання, старшым майстрам, намеснікам дырэктара, дырэктарам установы адукацыі «Кобрынскі дзяржаўны мастацкі каледж»; дырэктарам установы адукацыі «Кобрынскі дзяржаўны політэхнічны каледж».

З'яўляўся дэпутатам Кобрынскага раённага Савета дэпутатаў, дэпутатам Брэсцкага абласнога Савета дэпутатаў.

З 2016 года дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

Узнагароды
----------

Узнагароджаны медалём Францыска Скарыны.

Асабістае жыццё
---------------

Жанаты, мае двух сыноў.

Зноскі
------

Спасылкі
--------

* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь  (бел.)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | OpenSanctions |
**Артылерыйская батарэя пры Холмскай чыгунцы** — казематаваная артылерыйская батарэя пры Холмскай чыгунцы. Узведзена ў 1887—1888 гадах. Размешчана за вонкавым валам Брэсцкай крэпасці наперадзе V бастыёна (прылягае да праспекта Машэрава), звернутая фронтам на паўднёвы ўсход. Батарэя складаецца з землянога вала з валгангам для ўстаноўкі гармат і абсталявана трыма траверсамі — два з іх з’яўляюцца казематаванымі. У адным размяшчаецца сховішча для асабовага склада, у іншым — парахавы склеп, які ўключае тамбур, аддзяленне для захоўвання пораху і снараднае аддзяленне.

Прызначалася для абароны моста Брэст-Холмскай чыгункі і іншых шляхоў зносін. У перыяд міжваеннай Польшчы выкарыстоўвалася для гаспадарчых патрэб. Пасля вызвалення Брэста ў 1944 годзе памяшканне парахавога склепа і сховішчы выкарыстоўваліся пад склады ГЗМ. У наш час артылерыйская батарэя знаходзіцца ў прыватнай уласнасці ТАА «БІЗНЕСЮНІЯН». Тэрыторыя батарэі даступная для агляду.

Індэкс Фонду К-123.

Спасылкі
--------


* Аб'ект у Базе даных «Спадчына Брэсцкай крэпасці» (руск.)
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Званок.
Прынцып дзеяння эл. званка
**Электрычны званок** (англ.: Electric bell) — электрамеханічная прылада, якая стварае гук ад удару малаточка па звоне. Паўтаральнае ваганне малаточкаў забяспечваецца электрамагнітам. Ток, які праходзіць праз электрамагніт, утварае магнітнае поле, якое прыцягвае якар з замацаваным на ім малаточкам, але пры гэтым контур размыкаецца і прыцягненне электрамагніта знікае. Якар вяртаецца на месца пад уздзеяннем спружыны і зноў замыкае контур. Шырока ўжываецца ў паўсядзённым жыцці, сігналізуе якія-небудзь падзеі або пачатак ці канец якіх-небудзь дзеянняў.

Першыя электрычныя званкі з'явіліся неўзабаве пасля вынаходства ў 1823 годзе англічанінам Уільямам Сцёрджэнам электрамагнітаў. Вібравальны малаточак быў прыдуманы Іаганам Вагнерам (англ.: Johann Philipp Wagner) у 1839 годзе і Крысціянам Ніфам (англ.: Christian Ernst Neeff) у 1847 годзе, а Джон Міранд (англ.: John Mirand) дадаў звон, што вызначыла стандартны выгляд званка.

Гл. таксама
-----------

* Зумер
* Оксфардскі электрычны званок

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Электрычны званок
* The Electromagnetic and Electromagnetic Mechanism (англ.)
**Мардан** — горад у пакістанскай правінцыі Хайбер-Пахтунхва, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай акругі. Насельніцтва — 326 132 чалавек (2012). Цэнтр горада размяшчаецца на вышыні 284 м над узроўнем мора. Лета спякотнае. Рэзкі рост тэмпературы адбываецца з мая па ліпень, у начны час часта бываюць пыльныя буры. Тэмпература дасягае свайго максімуму ў чэрвені — +41,5 °C. Хуткае падзенне тэмпературы адбываецца ў кастрычніку. Самыя халодны месяц — студзень.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | LCCN: no97007354 · VIAF: 146886296 |
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Баранік.
**Васілій Міхайлавіч Баранік** (нар. 13 жніўня 1962, г. Барысаў, Мінская вобласць) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

Біяграфія
---------

Скончыў Беларускую дзяржаўную політэхнічную акадэмію, інжынер-механік; Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь, менеджар-эканаміст.

Працоўную дзейнасць пачаў токарам-аўтаматчыкам Барысаўскага завода аўтатрактарнага электраабсталявання. Служыў у радах Узброеных Сіл у складзе абмежаванага кантынгенту савецкіх войск у Рэспубліцы Афганістан. Працаваў шліфоўшчыкам Барысаўскага завода «Аўтагідраўзмацняльнік»; токарам, інжынерам-тэхнолагам, вызваленым сакратаром камсамольскай арганізацыі механазборачнай вытворчасці, сакратаром камітэта камсамола Барысаўскага завода «Аўтагідраўзмацняльнік»; вызваленым старшынёй Барысаўскай асацыяцыі ветэранаў вайны ў Афганістане; дырэктарам таварыства з абмежаванай адказнасцю «АЛЛГО»; намеснікам дырэктара таварыства з абмежаванай адказнасцю «Полымя»; старшынёй Барысаўскага гарадскога Савета дэпутатаў; старшынёй Барысаўскага раённага Савета дэпутатаў; начальнікам бюро аховы працы ўнітарнага прадпрыемства «Папяровая фабрыка Дзяржзнака»; дырэктарам камунальнага праектнага ўнітарнага прадпрыемства «Горадабудаўнік».

З 2016 года дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

Узнагароды
----------

Узнагароджаны медалём «За працоўныя заслугі».

Асабістае жыццё
---------------

Жанаты, мае дваіх дзяцей.

Зноскі
------

Спасылкі
--------

* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь  (бел.)
**Артха́ус** (англ.: Art house, літар. «дом мастацтваў») — кінапракатная ніша, у якую трапляюць фільмы, не разлічаныя на шырокую аўдыторыю, якія дэманструюцца, як правіла, у спецыялізаваных (так званых «артхаусных») кінатэатрах. Да катэгорыі артхауса адносяць фэстывальнае немэйнстрымнае кіно; стужкі, арыентаваныя на думаючага гледача; жанравыя карціны, якія пашыраюць уяўленні пра жанр; працы класікаў сусветнага кінематографа, а таксама кіно этнічных меншасцей.

Само паняцце «артхаус» узнікла ў другой палове 1940-х гадоў у ЗША, дзе так сталі называць кінатэатры, якія спецыялізуюцца на паказе класічных даваенных галівудскіх стужак, а таксама фільмаў замежнай (гэта значыць не амерыканскай) і мясцовай незалежнай вытворчасці.

У 1955 годзе ў Парыжы заснавана Міжнародная канфедэрацыя артхаусных кінатэатраў CICAE (фр.: Confédération Internationale des Cinémas d'Art et d'Essai). Членам CICAE з'яўляецца заснаванае ў 1992 годзе аб'яднанне Europa Cinemas, у якое ўваходзяць кінатэатры, якія падтрымліваюць еўрапейскае кіно.

Зноскі
------

1. ↑  *Barbara Wilinsky.* The Image of Culture: Art Houses and Film Exhibition // Sure Seaters: The Emergence of Art House Cinema. — Minneapolis: University of Minnesota Press, 2001. — P. 1—10. — 288 p. — (Commerce and Mass Culture). — ISBN 0-8166-3563-3.
2. ↑  *Антон Мазуров.*. Артхаус — резервация кино. Тупопрокат и искусство **(нявызн.)**.  OM-light (1 красавіка 2007). Архівавана з першакрыніцы 16 верасня 2013. Праверана 30 жніўня 2013.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Паўлава.
**Людміла Уладзіміраўна Паўлава** (30 студзеня 1947, Брэст) — беларускі архітэктар.

Біяграфія
---------

Скончыла ў 1971 годзе Брэсцкі інжынерна-будаўнічы інстытут. Працавала ў БелНДІдзіпрасельбудзе, з 1974 года — архітэктар, з 1986 года — начальнік аддзела Беларускага спецыялізаванага навукова-рэстаўрацыйнага ВА «Белрэстаўрацыя» Міністэрства культуры БССР.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1980 года. Пражывае ў Мінску.

Творчасць
---------

Аўтар праектаў рэстаўрацыі шэрагу помнікаў архітэктуры Беларусі, у т.л. касцёлаў у Раўбічах (1978), Вілейцы (1985), жылога дома ў Магілёве (1980).

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Павлова Людмила Владимировна // Архитекторы Советской Белоруссии: Биогр. справочник / Союз архитекторов БССР; Сост. В. И. Аникин и др.. — Мн.: Беларусь, 1991. — 262 с. — ISBN 5-338-00611-1. (руск.)
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Баліцкая.
**Людміла Пятроўна Баліцкая** (23 студзеня 1941, Краснаярск) — беларускі архітэктар.

Біяграфія
---------

Скончыла ў 1974 годзе Брэсцкі інжынерна-будаўнічы інстытут. Працавала раённым архітэктарам Слаўгарада Магілёўскай вобласці, у Магілёўграмадзянпраекце, з 1983 года — кіраўнік групы праместэтыкі «Хімвалакно» ў Магілёве.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1978 года. Пражывае ў Магілёве.

Творчасць
---------

Асноўныя працы: сярэдняя школа ў Краснаполлі (1978, у аўтарскім калектыве), сквер у Клімавічах (1980) Магілёўскай вобласці, інтэр’еры гасцініцы «Задняпроўе» (1982) і краязнаўчага музея (1986), дзіцячы парк у Задняпроўі (1982) у Магілёве.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Балицкая Людмила Петровна // Архитекторы Советской Белоруссии: Биогр. справочник / Союз архитекторов БССР; Сост. В. И. Аникин и др.. — Мн.: Беларусь, 1991. — 262 с. — ISBN 5-338-00611-1. (руск.)
Запыт «Fox» перанакіроўваецца сюды; гл. таксама іншыя значэнні.

**Fox Broadcasting Company** (часта згадваецца проста як **Fox**) — амерыканская тэлекампанія. Уладальнікам Fox з’яўляецца Fox Entertainment Group. Адна з найбуйнейшых тэлекампаній свету. Fox заснавана ў 1986 годзе ў Нью-Ёрку Рупертам Мёрдакам. Тэлекампанія стала паспяховай і папулярнай дзякуючы шэрагу вельмі папулярных серыялаў, такіх, як «Сакрэтныя матэрыялы», «Доктар Хаус», «Жанатыя... з дзецьмі», «Косці», «Уцёкі»; мультсерыялаў «Сімпсаны», «Футурама», «Грыфіны» і інш. А таксама дзякуючы ўнікальным перадачам, напрыклад Магія. Выкрыццё.

Крытыка
-------

Асноўны артыкул: **en:Fox News Channel controversies**
Навіны, якія выходзяць на канале Fox News актыўна крытыкуюцца за прадузятую (часта прасоўваную ўрадам ЗША ці іншымі ўплывовымі асобамі), патрыятычны, агрэсіўна-імперскі пункт гледжання на сусветныя падзеі. Гэта адзначаецца, у прыватнасці, у фільме Фарэнгейт 9/11.

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Fox Broadcasting Company на Вікісховішчы |

* Сайт Fox

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook · Твітэр |
| Фота, відэа і аўдыё | Instagram |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая кiтайская · Вялікая кiтайская · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | GND: 4246443-2 · LCCN: n88219099 · VIAF: 262287583 |

| ⛭Спіс праграм, трансліраваных тэлеканалам Fox |
| --- |
| Драмы | *Доктар Хаус* (2004—) ·  *Косці* (2005-) ·  *Грань* (2008-) ·  *Хор* (2009-) · *Тэра Новая* (2011-) |
| Камедыі | *Raising Hope* (2010-) ·  *Узлом* (2011-) · *Новенькая* (2011-) |
| Хуткія | *Алькатрас* ·  *Я ненавіджу сваю дачку-падлетка* · *Шукальнік* ·  *Напалеон Дынаміт* |
**Маргрэт Вейверс** (шведск.: Margreth Weivers, 24 ліпеня 1926, Стакгольм — 3 лютага 2021, Стакгольм) — шведская актрыса тэатра і кіно.

Біяграфія
---------

Упершыню ўдзельнічала ў праграме «Дзіцячая паштовая скрынка» (шведск.: Barnens brevlåda), калі ёй было ўсяго чатыры гады, а затым рэгулярна працавала на радыё. Некалькі пазней яна сыграла дзіцячую ролю ў драме «Імператар Партугаліі» (1939). У падлеткавым узросце ўдзельнічала ў стварэнні забаўляльнай радыёпраграмы «Шчаслівая васьмёрка».

Вучылася ў тэатральнай школе Calle Flygare (1942—1944), у той жа час у яе быў студэнцкі кантракт у «Europa FFil». Пасля вучобы працавала ў Гарадскім тэатры Мальмё і на гарадскім іпадроме. У 1951 годзе яна атрымала стыпендыю Folkparkernas.

У 1953 годзе перайшла ў гарадскі тэатр Норчепінга-Лінчэпінга. У 1954—1955 гадах выступала ў Новым тэатры ў Стакгольме, у 1956—1957 гадах у Хельсінгбаргу. Пасля гэтага яна грала ў Стакгольмскім гарадскім тэатры да 1985 года, пакуль не стала свабоднай актрысай.

Апошняй роляй Маргрэт Вейвер ў тэатры была нявеста ў «Санаце зданяў» Аўгуста Стрындберга ў пастаноўцы Інгмара Бергмана ў Каралеўскім драматычным тэатры (2000 год).

Дэбютавала ў кіно ў 1943 годзе ў фільме «När ungdomen vaknar» («Калі моладзь прачынаецца»). За сваю кінакар’еру знялася ў больш чым 100 фільмах.

У 2009 годзе атрымала Прыз фестывалю (ганаровая згадка ў конкурсе кароткаметражных фільмаў для Розенхіла).

Зноскі
------

1. ↑  Internet Movie Database — 1990. Праверана 13 ліпеня 2016.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q37312'></a>
2. ↑  *Berg R.* Skådespelaren Margreth Weivers är död // *Aftonbladet* — Schibsted, 2021. — ISSN 1103-9000; 1403-9656 Праверана 3 лютага 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1309851'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q389458'></a>


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | AllMovie · AlloCiné · Česko-Slovenská filmová databáze · Danish Film Database · Discogs · Internet Movie Database · КиноПоиск |
| Генеалогія і некрапалістыка | Geni.com |
Ford Model A, 1903
**Ford Model A** — аўтамабіль кампаніі Ford. Першая мадэль, якую кампанія Ford пачала вырабляць серыйна. З 1903 па 1904 гады было зроблена 1750 аўтамабіляў. У 1904 годзе *Model* А была замененая на Ford Model C.

Гісторыя
--------

Мадэль Ford Model A серыйна выраблялася з 1903 па 1904 год. У перыяд вытворчасці аўтамабілі гэтай мадэлі прадаваліся па кошце ў $880, а набор дадатковых опцый абыходзіўся пакупніку ў $30.

Аўтамабіль ўяўляў сабой двух- ці чатырохмесны экіпаж, з магчымасцю накрываць верх. Аўтамабілі абсталёўваліся 1,6-літровым апазітным двухцыліндравым рухавіком, які развіваў магутнасць 8 к. с. На машыне была ўсталявана 3-ступеністая планетарная перадача. Пры масе аўтамабіля 1240 фунтаў (562 кг), аўтамабіль мог развіваць хуткасць у 45 міль/г (72 км / г).

* Ford Model A Runabout, 1903Ford Model A Runabout, 1903
* Ford Model A Tonneau, 1903Ford Model A Tonneau, 1903

Самы стары Ford
---------------

Першапачаткова былі выпушчаны тры тэставыя асобнікі машыны, шасі якіх мелі серыйныя нумары 9, 11 і 30. Гэтыя асобнікі былі прададзеныя ў першы дзень запісу заказаў. №11 быў куплены доктарам Эрнстам Пфеннінгам (англ.: Dr. Ernst Pfenning), №9 — Indiana Automobile Company і №30 — Гербертам Л. Макнэры (англ.: Herbert L. McNary), вытворцам сметанковага масла з Аёвы. З трох тэставых асобнікаў першыя два, з нумарамі 9 і 11, былі страчаныя.

І толькі асобнік Ford Model A Tonneau (шасі №30) захаваўся да нашага часу і з’яўляецца цяпер самым старым аўтамабілем Ford. Гэта тая машына, што была замоўлена 13 ліпеня 1903 года Гербертам Л. Макнэры. Гэта была чатырохмесная мадэль з адкрытым верхам, чырвоным кузавам і сядзеннямі, абабітымі чорнай скурай.

За ўвесь час аўтамабіль змяніў пяцярых ўладальнікаў. На працягу 50 гадоў асобнік знаходзіўся ў асабістай калекцыі сям’і Макнэры, пасля чаго яго купіў Гары Бард за 400 долараў. Новы ўладальнік заняўся рэстаўрацыяй аўтамабіля і ў 1961 прадаў яго аднаму з дылераў Ford у Швейцарыі, дзе машына прабыла да 2001 года. У 2007 годзе аўтамабіль быў прададзены на аўкцыёне за 693 тыс. долараў.

Пазней аўтамабіль спрабавалі прадаць у 2010 годзе, але тады рэалізаваць яго не атрымалася: лот не дасягнуў рэзерву цаны і быў зняты з таргоў. У кастрычніку 2012 года аўтамабіль зноў быў выстаўлены на аўкцыён.

Зноскі
------

1. 1 2  Самый старый Ford выставили на продажу // За рулём  (руск.)
2. ↑  Самый старый автомобиль Ford выставят на аукцион Архівавана 13 верасня 2012. // abw.by  (руск.)
3. 1 2  Vintage motor cars in Arizona 2007 – Lot 247. 1903 Ford Model A Rear Entry Tonneau // RM Sotheby's  (англ.)

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Ford Model A (1903) на Вікісховішчы |

* Самый старый Ford выставили на продажу // За рулём  (руск.)
* Самый старый автомобиль Ford выставят на аукцион Архівавана 13 верасня 2012. // abw.by  (руск.)
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Сяўко.
**Людміла Раманаўна Сяўко** (нар. 30 лістапада 1956, Гродна) — беларускі палітык.

Біяграфія
---------

Скончыла Гродзенскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Я. Купалы (настаўнік пачатковых класаў), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (выкладчык англійскай мовы).

Працавала фактурыстам склада на базе «Аблкаапгасгандлю», камплектоўшчыцай інструменту рамонтна-механічнага цэха Гродзенскага хімічнага камбіната, кладаўшчыцай вяслярнай базы, зброевым майстрам Гродзенскага абласнога савета «Дынама». Пасля заканчэння вучобы была трэнерам-выкладчыкам па кулявой стральбе Гродзенскага абласнога савета «Дынама», трэнерам-выкладчыкам па кулявой стральбе дзіцячай юнацкай спартыўнай школы № 1 Ленінскага раённага аддзела народнай адукацыі г. Гродна, настаўнікам пачатковых класаў сярэдняй школы № 26 Кастрычніцкага раённага аддзела адукацыі г. Гродна, намеснікам старшыні Гродзенскай гарадской арганізацыі Беларускага прафсаюза работнікаў адукацыі і навукі. Старшыня Гродзенскай гарадской арганізацыі Беларускага прафсаюза работнікаў адукацыі і навукі.

Была намеснікам старшыні  Гродзенскага гарадскога Савета дэпутатаў. Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га і 4-га склікання.

Узнагароды
----------

Узнагароджана Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Міжпарламенцкай Асамблеі Еўразійскага эканамічнага супольніцтва.

Зноскі
------

1. ↑  Севко Людмила Романовна Архівавана 30 верасня 2020.
2. ↑  ПАРЛАМЕНТ- Нацыянальны сход Рэспублікі Беларусь трэцяга склікання Архівавана 16 верасня 2020.
**Ментар** (каля 385 гады да н.э. Родас — 340 да н.э.) — грэчаскі военачальнік, які служыў у персідскай арміі цара Дарыя III.

Біяграфія
---------

Ментар, як і яго малодшы брат Мемнан, быў выхадцам з вострава Родаса.

Разам з братам Ментар служыў персідскаму сатрапу Фрыгіі Артабазу, атрымалі ў кіраванне Трааду. У 362 годзе да н.э. персідскія сатрапы, уключаючы Артабаза, паднялі паўстанне супраць цара Артаксеркса III. Паўстанне было падушана, і ў 353 годзе да н.э. Артабаз і Мемнан беглі ў Македонію да двара македонскага цара Філіпа II. Аднак Ментар застаўся і змог дамовіцца з Артаксерксам. Магчыма, Артаксеркс дараваў прабачэнне Ментару, але наўзамен загадаў Ментару захапіць Егіпет, які раней адбіўся ад персідскага валадарства. Пасля доўгай барацьбы Ментар у 343 годзе да н.э. змог заваяваць Егіпет і замацаваць над ім кантроль персаў. Пасля гэтага Ментар быў павышаны на пасадзе і далей змагаўся супраць анты-персідскіх мяцежнікаў у Малой Азіі. Ён таксама дапамог Артабазу і свайму брату вярнуцца назад у Азію.

У 340 годзе да н.э. Ментар сканаў, і яго замясціў Мемнан, які ажаніўся з яго ўдавой Барсінай. Дачка Ментара стала пазней жонкай Неарха.

Літаратура
----------

* *Hazel, John* Mentor / Who’s who in the Greek World. — Routledge, 2000.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Рэальны слоўнік класічных старажытнасцей · Britannica (онлайн) |
**«Frankfurter Allgemeine Zeitung»** (вымаўляецца: Франкфуртэр альгемайнэ цайтунг) — адна з вядучых газет Германіі. Яе штодзённы тыраж складае 363.465 асобнікаў. ФАЦ — самая распаўсюджаная з нямецкіх газет за межамі ФРГ. FAZ — нямецкая ліберальна-кансерватыўная надрэгіянальная газета. Яе нядзельны выпуск называецца Frankfurter Allgemeine Sonntagszeitung. Асноўным акцыянерам FAZ, якая па сваёй структуры з’яўляецца акцыянерным таварыствам закрытага тыпу, з’яўляецца заснаваны ў красавіку 1959 года Незалежны фонд FAZIT (FAZIT-Stiftung gemeinnützige Verlagsgesellschaft mbH), і сама газета не залежыць ад якой-небудзь партыі ці палітычнай арганізацыі. Яе рэдакцыйная палітыка не залежыць ад аднаго чалавека (галоўнага рэдактара), як гэта бывае ў большасці выданняў, а вызначаецца групай з пяці адказных рэдактараў (у цяперашні час гэта: Вернер Д’Інка (Werner D’Inka), Бертольд Колер (Berthold Kohler) , Гюнтэр Ноненмахер (Günther Nonnenmacher), Франк Шырмахер (Frank Schirrmacher) і Хольгер Штэльцнер (Holger Steltzner)).

Зноскі
------

1. ↑
2. ↑  The ISSN portal — Paris: ISSN International Centre, 2005. — ISSN 0174-4909<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q12131129'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q90'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q70460099'></a>



|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook · Твітэр |
| Фота, відэа і аўдыё | Instagram · YouTube |
| Тэматычныя сайты | Internet Speculative Fiction Database |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая кiтайская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BIBSYS: 99011712 · BNF: 12161236n · GND: 4155156-4 · LCCN: n82056702 · SUDOC: 030135281 · VIAF: 183474101 |

 |
**Менталітэт краба** (англ. **Crab Mentality**, часам ужываецца назва **crab bucket theory** — «тэорыя вядра з крабамі») – паняцце, якое азначае «блізарукае мысленне» (short-sighted thinking, myopic thinking), яно вызначае ўчынкі чалавека на падставе прынцыпу: «If I can’t have it, neither can you» — «ні сам ні гам – ні другому не дам» або «ні сабе – ні людзям».

Метафара заснавана на на цалкам рэальнай з’яве – паводзінах крабаў, пасаджаных у вядро. Унікальнасць з’явы ў тым, што адзін краб, пасаджаны ў вядро, лёгка можа вылезці з яго, а калі ў вядры апынецца некалькі крабаў – ніводзін з іх не зможа выбрацца на волю, бо яны ўсе разам будуць чапляцца за «ўцекача» і перашкаджаць адзін аднаму вызваліцца.

Гэтая метафара ўжываецца для апісання канкурэнцыйных паводзін у сацыяльнай іерархіі грамадства. Аналогія з паводзінамі людзей у тым, што грамадскія групы і яго асобныя чальцы часта стараюцца мінімалізаваць дасягненні любога іншага чальца ў выпадку, калі ў таго атрымліваецца дасягнуць большага поспеху, чым іншым. Менталітэт краба разглядаецца, часам, як адзін з відаў псеўдарэвалюцыйнага мыслення. Класічнаю праяваю менталітэта краба з’яўляецца байкатаванне і ігнараванне паспяховых чальцоў грамадства.

Даследчык Jon E. Royeca прыводзіць шматлікія прыклады праяўлення дадзенага менталітэта ў брытанскай, амерыканскай, ірландскай, японскай, кітайскай, індыйскай і сінгапурскай культурах. У еўрапейскай літаратурнай традыцыі існуе аналаг «Crab Mentality», які звычайна ілюструецца выразам: «Сабака на сене ляжыць, сама не есць і скаціне не дае». Тут вядзецца гаворка пра чалавека, які перашкаджае іншым карыстацца тым, што для яго самога не мае аніякае каштоўнасці.

Зноскі
------

1. ↑  Макулін А.В. Таксанамія сацыяльна-рацыянальных ілюзій: ментальныя пасткі, рацыяморфнасць, сrab mentality // Тэорыя і практыка грамадскага развіцця. № 10. 2014. http://teoria-practica.ru/rus/files/arhiv\_zhurnala/2014/21/philosophy/makulin.pdf
2. ↑  Jon E. Royeca Crab Mentality Is Universal (January 19, 2010. Part 7 of the «In Defense of the Filipino» series.), URL:. (archived from the original on 2011-07-10). (Date of Treatment: 11.09.2014)
**Смільгі́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Воранаўскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Смільгіні.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Радунскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. З 25 снежня 1962 года ў складзе Воранаўскага раёна. 11 лютага 1972 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Старасмільгінскага (9 населеных пунктаў: Абрамішкі, Верхняя Ваверка, Гаранцы, Градаўшчызна, Мешкалы, Пятроўка, Смільгіні, Станкелішкі і Трайгі) і Забалацкага (6 населеных пунктаў: Баброўнікі, Бярозаўка, Запрудзяны, Каламыцкія, Пашкі і Слаўная) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 15 населеных пунктаў.

Зноскі
------

1. ↑  Рашэнне выканаўчага камітэта Гродзенскага абласнога Савета дэпутатаў працоўных ад 11 лютага 1972 г. // Збор законаў, указаў Прэзідыума Вярхоўнага Савета Беларускай ССР, пастаноў і распараджэнняў Савета Міністраў Беларускай ССР. — 1972, № 8 (1346).

Літаратура
----------

* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
**Рагазня́нскае**, **Збунінскае** — возера ў Брэсцкім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі ў басейне ракі Серадовая рэчка. Размяшчаецца ў 30 км на поўдзень ад Брэста, у 3,5 км на захад ад вёскі Рагозна. Уваходзіць у склад Брэсцкіх азёр.

Плошча возера складае 0,43 км². Найбольшая глыбіня 5,8 м. Даўжыня возера 1,1 км. Найбольшая шырыня 0,5 км. Даўжыня берагавой лініі возера складае 3,3 км, плошча вадазбору 3 км². Аб'ем вады ў возеры 0,85 млн м³.

Катлавіна возера суфазійна-карставага тыпу. Схілы катлавіны маюць вышыню 3—4 метры, парослыя лесам. На поўначы і ўсходзе возера акаймаванае дзюнамі. Катлавіна складаецца з двух плёсаў.

Берагі возера высокія, на захадзе — сплавінныя. Дно плоскае, высланае пясчанымі і глеістымі адкладамі. Зона мелкаводдзя мае шырыню да 100 метраў. Возера зарастае ўздоўж берагоў. Рагазнянскае злучанае канавай з возерам Белым. З возера выцякае ручай у Серадовую рэчку.

Возера размяшчаецца ў межах курортнай зоны «Белае». На беразе возера пабудаваны санаторый «Бярэсце».

Літаратура
----------

* Блакітная кніга Беларусі : Энцыклапедыя / рэдкал.: Н. А. Дзісько і інш. — Мн.: БелЭн, 1994. — 415 с. — 10 000 экз. — ISBN 5-85700-133-1.
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 13: Праміле — Рэлаксін / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2001. — Т. 13. — С. 194. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0216-4 (т. 13).

| Брэсцкая група азёр |
| --- |
| 
* Белае
* Селяхоўскае
* Рагазнянскае
* Мяднянскае
* Таемнае
* Страдзецкае
* Чорнае

 |

1. ↑  GeoNames — 2005. Праверана 9 ліпеня 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q830106'></a>
менструальны цыкл
**Менструацыя** (ад лац.: mensis — месяц), **месячныя** або **рэгулы** — частка менструальнага цыкла жаночага арганізма, адрыньванне функцыянальнага пласта эндаметрыя (слізістай абалонкі маткі), якое суправаджаецца крывацёкам. Ад першага дня менструацыі пачынаецца адлік менструальнага цыкла. Тое, што менструальная кроў не згортваецца і мае больш цёмны колер, чым кроў, якая цыркулюе ў сасудах — гэта норма. Гэта тлумачыцца прысутнасцю ў менструальнай крыві набору ферментаў.

Менструацыя звычайна адбываецца кожны месяц, але маюцца і нестандартныя тэрміны менструацыі. Да палавога паспявання, у перыяд цяжарнасці і адразу пасля родаў, у менапаўзе менструацыя адсутнічае. Вылучэнні адразу пасля родаў называюцца лохіі і працягваюцца некалькі тыдняў. Часам падчас кармлення грудзьмі менструацыя можа адсутнічаць нейкі час і на гэтым адсутнасці менструацыі пабудаваны такі метад засцярогі ад цяжарнасці як метад лактацыённай аменарэі. Першае з’яўленне менструацыі (менархе) у жанчыны адбываецца ў 12-14 гадоў (у сярэднім; з роскідам ад 9-11 да 19-20 гадоў). Пасля першай менструацыі наступная можа быць праз 2 або 3 месяцы. З часам менструальны цыкл ўсталёўваецца і працягваецца 28 дзён, але працягласць цыкла ад 21 да 35 дзён таксама з’яўляецца нармальнай. Толькі ў 13 % усіх жанчын цыкл складае роўна 28 дзён. Менструацыя доўжыцца прыкладна 2-8 дзён.

Гл. таксама
-----------

* Менархе
* Перадменструальны сіндром
* Гіпаменарэя

| ⛭Рэпрадуктыўная сістэма чалавека |
| --- |
| Мужчына | Мужчынская палавая сістэма • Пеніс • Галоўка пеніса • Крайняя плоць • Вуздэчка крайняй плоці пеніса • Яечкі • Прыдатак яечка • Прыдатак прывеска яечка • Машонка • Семявывяргальны канал • Насенныя бурбалкі • мочаспускальны канал • Пячорыстае цела • Прадсталёвая залоза (прастата) • Сперма • Бульбаурэтральныя залозы |
| Жанчына | Жаночая палавая сістэма • Жаночы палавы абсяг • Похва • Клітар • Малыя палавыя губы • Вялікія палавыя губы • Дзявочая плява • Матка • Шыйка маткі • Маткавыя трубы • Яечнікі • Барталінавыя залозы • Пераддзвер'е похвы • Прыдаткі яечніка • Прыяечнік |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Рэй.

**Востраў Рэй** (ісп.: Isla del Rey) — найбуйнейшы востраў у архіпелагу Жамчужныя астравы ў Панамскім заліве. На востраве некалькі гарадоў, найбольш вядомы Сан-Мігель. Востраў мае плошчу большую, чым у суме ўсе астатнія Жамчужныя астравы, таксама гэта другі па велічыні востраў Панамы пасля Каібы.

Сучасная назва, магчыма, звязана з Хрыстосам-Уладаром, чым з нейкім мясцовым уладаром. Першым еўрапейцам, які ўбачыў востраў Рэй, быў Васка Нуньес дэ Бальбоа ў кастрычніку 1513 г. падчас першай экспедыцыі да Ціхага акіяну. Ён мог толькі бачыць востраў з мора, бо дрэннае надвор'е не давала магчымасці яго каноэ высадзіцца на бераг. Імя, якое ён даў востраву - Isla Rica (Багаты востраў).

Спасылкі
--------

* Выявы вострава Рэй
**Ментол** — арганічнае рэчыва, насычаны спірт з групы тэрпенаў, C10H20O. З'яўляецца асноўным складнікам эфірнага алею мяты перцавай (каля 80 %) і ўваходзіць у склад шэрагу іншых эфірных алеяў.

Крышталі ментолу

Уласцівасці
-----------

Бясколернае крышталічнае рэчыва з пахам мяты і ахалоджваючым смакам. Малекулярная маса 156,26. Існуе ў выглядзе 4 ізамераў. Дрэнна раствараецца ў вадзе. Раствараецца ў арганічных растваральніках, шкіпінары, эфірных і тлустых алеях, воцатнай кіслаце, спірце.

Выкарыстанне
------------

Ментол выкарыстоўваецца ў якасці араматызатара ў харчовай, парфумернай, тытунёвай прамысловасці, вытворчасці лекавых сродкаў (напрыклад, валідол) і сінтэзе ментылацэтата і ментона.

Зноскі
------

1. 1 2 3  Інфармацыя на сайце ХиМиК.ру (руск.)

Літаратура
----------

* Биологический энциклопедический словарь / Гл. ред. М. С. Гиляров; Редкол.: А. А. Баев, Г. Г. Винберг, Г. А. Заварзин и др.. — 2-е изд. исправл.. — М.: Советская энциклопедия, 1989. — С. 352. — 864 с. — 150 600 экз. — ISBN 5-85270-002-9. (руск.)

Спасылкі
--------

* Інфармацыя на сайце ХиМиК.ру (руск.)
* Material Safety Data Sheet Menthol, DL MSDS Архівавана 3 кастрычніка 2018. (англ.)
* 

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Ментол
Рэзалюцыя 1790 Савета Бяспекі ААН была аднагалосна прынята 18 снежня 2007 года.

Перадгісторыя
-------------

Рэзалюцыя была запытана прэм’ер-міністрам Ірака Нуры аль-Малікі, які заявіў, што гэта будзе апошняе падаўжэнне прысутнасці замежных войскаў на тэрыторыі яго краіны ў чаканні афіцыйных перамоваў, якія дазволяць замяніць мандат ААН новым пактам паміж ЗША і Іракам. Аднак палітык не пракансультаваўся па гэтай справе з іракскім парламентам, нягледзячы на тое, што ў чэрвені 2007 года была прынята абавязковая рэзалюцыя, якая пацвярджала, што для любога падаўжэння спатрэбіцца ўхваленне ад парламента. Неўзабаве пачаліся слуханні ў Камітэце па замежных справах Палаты прадстаўнікоў ЗША, дзе абмяркоўваліся пытанні падаўжэння тэрміну знаходжання войскаў у Іраку.

Змест
-----

Дакумент падоўжыў тэрмін знаходжання замежных сіл у Іраку да 31 снежня 2008 года, пасля чаго адказнасць за выкананне функцый, звязаных з найманнем, навучаннем, абсталяваннем і ўзбраеннем вайскоўцаў іракскіх узброеных сіл і сіл бяспекі, ажыццяўлянне бяспекі дзяржавы нёс толькі ўрад краіны.

Галасаванне
-----------

| За (15) | Устрымаліся (0) | Супраць (0) |
| --- | --- | --- |
| * Сцяг Кітая **КНР**
* Сцяг Расіі **Расія**
* Сцяг Вялікабрытаніі **Вялікабрытанія**
* Сцяг ЗША  **ЗША**
* Сцяг Францыі **Францыя**
* Сцяг Бельгіі Бельгія
* Сцяг Рэспублікі Конга Рэспубліка Конга
* Сцяг Ганы Гана
* Сцяг Інданезіі Інданезія
* Сцяг Італіі Італія
* Сцяг Панамы Панама
* Сцяг Перу Перу
* Сцяг Катара Катар
* Сцяг ПАР ПАР
* Сцяг Славакіі Славакія
 |  |  |

 \* тоўстым выдзелены пастаянныя члены Савета Бяспекі ААН

Наступствы
----------

У 2008 годзе амерыканскі і іракскі ўрады падпісалі пагадненне «Аб статусе Узброеных сіл». Ён уключаў канкрэтную дату — 30 чэрвеня 2009 года, да якой амерыканскія войскі павінны былі сысці з іракскіх гарадоў, і поўную дату сыходу з іракскай тэрыторыі да 31 снежня 2011 года. 14 снежня 2008 года тагачасны прэзідэнт Джордж У. Буш падпісаў пагадненне аб бяспецы з Іракам. Падчас сваёй чацвёртай і апошняй паездкі ў Ірак амерыканскі лідар выступіў на тэлевізійнай прэс-канферэнцыі з прэм’ер-міністрам Ірака Нуры аль-Малікі, каб адсвяткаваць гэтае пагадненне, і вітаў поспехі ў галіне бяспекі ў Іраку, заявіўшы, што ўсяго два гады таму «такое пагадненне здавалася немагчымым».

Гл. таксама
-----------

* Акупацыя Ірака (2003—2011)

Зноскі
------

1. ↑  Iraqi Journalist Hurls Shoes at Bush, Is Detained **(нявызн.)**, *Fox News* (14 December 2008).

Спасылкі
--------

* Поўны тэкст рэзалюцыі  (руск.)
**Абазінскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у складзе Карачаева-Чаркескай Рэспублікі Расійскай Федэрацыі. Адміністрацыйны цэнтр — аул Інжыч-Чукун.

Геаграфія
---------

Абазінскі раён размешчаны ў цэнтральнай частцы Карачаева-Чаркескай Рэспублікі. Плошча тэрыторыі раёна — 300,19 км².

Мяжуе з Хабезскім раёнам на захадзе, Адыгэ-Хабльскім раёнам на поўначы, Чаркескай гарадской акругай і Усць-Джэгуцінскім раёнам на ўсходзе. На поўначы ў раён укліньваецца і дзеліць яго на дзве часткі Дружбінскае сельскае паселішча Прыкубанскага раёна, адлучаючы ад астатняй часткі раёна Псыжскае сельскае паселішча.

На ўсходзе раён абмежаваны ракой Кубань, на захадзе яе левым прытокам — ракой Малы Зелянчук. Іншыя значныя рэкі раёна — Эльбурган, Вялікі Эльбруган, Хатапацікор, Кара-Пага і Чыбіш.

Зноскі
------

1. ↑

| ⛭Карачаева-Чаркесія |
| --- |
| Раёны | 
* Абазінскі
* Адыгэ-Хабльскі
* Зелянчукскі
* Карачаеўскі
* Малакарачаеўскі
* Нагайскі
* Прыкубанскі
* Урупскі
* Усць-Джэгуцінскі
* Хабезскі

 |  |
| Гарады | 
* Карачаеўск
* Тэберда
* Усць-Джэгута
* **Чаркеск**

 |
| Пгт | 
* Арджанікідзэўскі
* Дамбай
* Меднагорскі
* Новы Карачай
* Правакубанскі
* Ударны
* Эльбрускі

 |
| Сёлы — цэнтры раёнаў | 
* Адыгэ-Хабль
* Зелянчукская
* Інжыч-Чукун
* Каўказскі
* Праградная
* Учкекен
* Хабез
* Эркен-Шахар

 |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Рэзніцкая вуліца.
**Рэ́зніцкая вуліца** — колішняя вуліца ў Магілёве, якая знаходзілася ў Лупалаўскім прадмесці. Назва паходзіць ад прафесійнай прыналежнасці жыхароў вуліцы — рэзнікаў.

Арыентавана з захаду на ўсход. З’яўлялася працягам Васільеўскай вуліцы, пачаналася ад Старачарнігаўскай вуліцы, перасякала Надзеждзінскую вуліцу, заканчвалася скрыжаваннем з вуліцай Алейны вал, пераходзячы ў 1-ю Слабадскую вуліцу. Пасля вайны траса вуліцы забудавана. Пачатак вуліцы адпавядае скрыжаванню сучасных вуліц Чыгрынава і Шыршова.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх