**Эліа Вітарыні** (італ.: Elio Vittorini; 23 ліпеня 1908, Сіракуза — 12 лютага 1966, Мілан) — італьянскі пісьменнік-самавук, перакладчык.

Нарадзіўся ў Сіракузе. У дзяцінстве разам з бацькам-чыгуначнікам вандраваў па Сіцыліі. Пасля заканчэння сярэдняй школы без жадання наведваў бухгалтарскую школу, пакуль, пасля некалькіх уцёкаў з дому, у 1924 годзе не з’ехаў з Сіцыліі.

Некаторы час працаваў рахункаводам на будаўнічым прадпрыемстве ў Венецыі Джуліі, а пасля пераехаў у Фларэнцыю, дзе працаваў карэктарам у газеце «*Nazione*».

У гэты час пачаў пісаць артыкулы і празаічныя творы, якія дасылаў Курцыа Малапартэ, а той друкаваў у часопісе «*Conquista dello Stato*».

У 1927 годзе ў «*La Fiera Letteraria*» публікуе першы значны празаічны твор «*Ritratto di re Gianpiero*» («Партрэт караля Джанп’ера»).

У 1933—1934 гадах у выдавецтве «Solaria» па частках выходзіць раман «Чырвоны гваздзік», які праз фашысцкую цэнзуру мог выйсці цалкам толькі ў 1948 годзе.

У 1934 годзе з прычыны атручання волавам быў вымушаны пакінуць сваю працу карэктара і зарабляў на жыццё перакладамі з англійскай (вядомыя яго пераклады Фолкнера, По, Лоўрэнса).

У 1938—1939 гадах выходзіць па частках у часопісе «*Letteratura*» раман «*Conversazione in Sicilia*» («Размова на Сіцыліі»), які быў выдадзены адной кнігай у 1941 годзе.

У 1939 годзе Вітарыні пераязджае ў Мілан, дзе займаецца выданнем серыі «*La Corona*» і з’яўляецца куратарам анталогіі амерыканскай літаратуры, якая праз фашысцкую цэнзуру была выдадзеная толькі ў 1942 годзе.

У 1942 годзе пісьменнік збліжаецца з падпольнай камуністычнай партыяй і актыўна ўдзельнічае ў супраціве.

У 1945 годзе засноўвае часопіс «*Il Politecnico*», прысвечаны сучаснай культуры, а таксама публікуе раман «*Uomini e no*» («Людзі і нелюдзі»).

У апошнія гады жыцця працуе кансультантам у вядомым выдавецтве «*Einaudi»*. Памёр у Мілане ў 1966 годзе.

Бібліяграфія
------------

* «*Conversazione in Sicilia*» («Размова на Сіцыліі»)
* «*Uomini e no*» («Людзі і нелюдзі»)
* «*Il garofano rosso*» («Чырвоны гваздзік»)
* «*Erica e suoi fratelli*» («Эрыка і яе браты»)
* «*Le donne dі Messina*» («Жанчыны Месіны»)

Зноскі
------

1. ↑  Elio Vittorini // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
2. 1 2  Elio Vittorini // filmportal.de — 2005. Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812'></a>
3. ↑  Elio Vittorini // Brockhaus Enzyklopädie / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q464633'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2586178'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227'></a>

Літаратура
----------

* Addamo S. Vittorini e la narrativa siciliana contemporanea, Caltanisseta — Roma, [1962];
* Salinari C. Preludio e fine del realismo in Italia, Napoli, 1967;
* Calvino I. Vittorini. Progettazione e letteratura. Mil. 1968;
* Heiney D. Three Italian novelists. Moravia, Pavese, Vittorini, Ann Arbor, [1968].


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | AllMovie · AlloCiné · Česko-Slovenská filmová databáze · Filmportal · Internet Movie Database · КиноПоиск |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Біяграфічны італьянцаў · Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) · Brockhaus · Notable Names Database · Treccani · Universalis |
| Генеалогія і некрапалістыка | Geni.com |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BAV: ADV10042052 · BIBSYS: 90087208 · BNC: a11982172 · BNE: XX853971 · BNF: 11928572f · CiNii: DA02102271 · CONOR: 5696867 · EGAXA: vtls000873860 · GND: 11876876X · ICCU: CFIV008772 · ISNI: 0000 0001 2125 1544 · LCCN: n79060053 · LNB: 000231751 · NDL: 00459808 · NKC: ola2003172314 · NLA: 35583247 · NLG: 71027 · NSK: 000049760 · NTA: 068575076 · NUKAT: n98097760 · PTBNP: 55567 · LIBRIS: 225681 · SUDOC: 027188671 · VIAF: 27072824 |

 |