**У Вэйшань** (кіт. трад. 吴为山, спр. Wú Wèishān; нар. студзень 1962, Дунтай  (руск.) (бел. Цзянсу, КНР) — дырэктар Нацыянальнага мастацкага музея Кітая, віцэ-старшыня Асацыяцыі мастакоў Кітая, прэзідэнт Кітайскай акадэміі скульптуры і дырэктар Акадэміі мастацтваў Нанкінскага ўніверсітэта.

Ён актыўна прасоўвае кітайскае мастацтва на сусветнай арэне і ўнёс вялікі ўклад у міжнародны культурны абмен Кітая[*крыніца?*]. У 2014 годзе У Вэйшань атрымаў першую узнагароду «Чалавек года ў мастацтве Кітая» ад RRC[*праясніць*] і атрымаў званне «Мастакі з высокай маральнай дабрадзейнасцю і мастацкімі дасягненнямі Кітая» ў 2015 годзе і «Пасол добрай волі для галасоў Кітая» Інфармацыйнага бюро Дзяржаўнага савета КНР.

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў студзені 1962 года ў горадзе Дунтай  (руск.) (бел. правінцыі Цзянсу. Яго бацька быў настаўнікам мастацтва і літаратуры, а дзед Гао Эршы  (кіт.) (бел. — вядомым навукоўцам, паэтам і каліграфам у Кітаі.

Калі У было 16 гадоў, ён пачаў вывучаць скульптуру народнага кітайскага ганчарства на працягу трох гадоў ва Усі, знакамітым у Кітаі цэнтры цаглянай скульптуры.

У 1987 годзе скончыў мастацкі факультэт Нанкінскага нармальнага ўніверсітэта  (англ.) (бел.. Працягнуў аспірантуру ў Пекінскім універсітэце, а затым у Вышэйшай школе мастацтваў Вашынгтонскага ўніверсітэта  (англ.) (бел. ў Сент-Луісе, штат Місуры.

У Вэйшань займае некалькі пасадаў, у тым ліку дырэктара Нацыянальнага мастацкага музея Кітая  (укр.) (бел. віцэ-старшыні Саюза мастакоў Кітая  (руск.) (бел. прэзідэнта Кітайскай акадэміі скульптуры і прафесара Нанкінскага ўніверсітэта, ганаровага доктара філасофіі ўніверсітэта Інжы  (англ.) (бел. ў Паўднёвай Карэі.

Ён з’яўляецца членам Каралеўскага брытанскага таварыства скульптараў  (англ.) (бел. Таварыства партрэтных скульптараў (Вялікабрытанія) і Кіруючага камітэта Кітайскай гарадской скульптуры. Ён таксама з’яўляецца пастаянным членам Кітайскага інстытута скульптуры, прафесарам культурных лекцый Ганконгскага ўніверсітэта навукі і тэхнікі  (руск.) (бел..

У 2016 годзе стаў ганаровым доктарам Расійскага дзяржаўнага педагагічнага універсітэта імя А. І. Герцэна і ганаровым прафесарам Санкт-Пецярбургскага дзяржаўнага акадэмічнага інстытута жывапісу і скульптуры і архітэктуры Рэпіна.

Узнагароджаны Міністэрствам культуры Украіны «Медалём развіцця»[*праясніць*], а таксама ганаровым медалём фонду Прэзідэнта Украіны.

Творчасць
---------

Статуя «Карл Маркс» у Трыры
Замкавы комплекс «Мір» на карцінах У Вэйшаня «Запаведны замак» і «Свяшчэнны замак»
У Вэйшань доўгі час выкарыстоўваў багатую традыцыйную кітайскую культуру і імкнуўся выразіць дух кітайскай культуры праз свае скульптуры. З такім перакананнем ён стварыў вялікую колькасць уплывовых твораў, якія потым былі выстаўлены па ўсім свеце і сабраны многімі ключавымі музеямі. Адну з яго скульптурных калекцый, якая складаецца з мноства гістарычных фігур Кітая, паважаны вучоны Цзі Сянлін  (англ.) (бел. назваў «Іміджмейкерам часу», а міжнародныя крытыкі адзначалі, што яна «прадстаўляе дух новага Кітая»[*праясніць*].

Яго імя носяць скульптурны сад у Паўднёвай Карэі і «Зала скульптур У Вэйшаня», створаная ў Нанкінскім музеі  (англ.) (бел.. Многія яго творы, у тым ліку «Размова паміж Цы Байшы і Леанарда да Вінчы» і «Канфуцый», трапілі ў пастаюнную калекцыю Нацыянальнага музея Рыма, Кембрыджскім музеі Фіцуільяма і іншых найбольш вядомых музеяў свету, у той час як яго найбольш рэпрэзентатыўныя скульптуры «Канфуцый» і «Запытанне шляху» знаходзяцца ў розных краінах. Генеральны сакратар ААН Пан Гі Мун высока ацаніў прафесара У за яго скульптуры, бо яны адлюстроўваюць не толькі душу краіны, але і жыццё ўсяго чалавецтва. У Вэйшань на працягу больш за дваццаці гадоў стварыў больш за 500 скульптур, у тым ліку гісторыка-культурных асоб і звычайных людзей на радзіме і за мяжой. У сваіх скульптурах ён выступае за інтэграцыю экспрэсіўнага духу традыцыйнага кітайскага мастацтва  (руск.) (бел.. У тэорыі выяўленчага мастацтва ён упершыню выкладаў курсы «Аб экспрэсіўнай скульптуры» і «Тэорыя васьмі асноўных стыляў традыцыйнай кітайскай скульптуры», выкрываючы новы след[*праясніць*] экспрэсіўнай скульптуры ў Кітаі. Яго скульптурныя працы некаторых звычайных людзей у паўсядзённым жыцці выражаюць шчырыя і сумленныя жыццёвыя рысы, пранікаючы ў сэрца многіх людзей. Гэтыя элегантныя настроі бяруць пачатак ад яго ўмелага жыццёвага позірку і паэтычнай душы[*праясніць*]. Яго работы поўныя кітайскай мудрасці і рысаў. «Дзіця, якое спіць» было абраны для 50-й выстаўкі Таварыства партрэтных скульптараў, Вялікабрытанія, і атрымала прэмію Пангаліна. Энтані Стоўнс, старшыня Брытанскага каралеўскага саюза партрэтнай скульптуры, высока ацаніў У Вэйшаня як «выдатнага кітайскага скульптара, які стварыў самабытны стылістычны падыход да партрэтнай і вобразнай скульптуры».

Даследчая праца
---------------

Прафесар У Вэйшань даследваў гісторыю кітайскай культуры праз серыю скульптур культурных знакамітасцяў: Лаа-Цзы, Канфуцыя, Лу Сіня і Фэн Юланя  (руск.) (бел.. Гэтыя скульптуры адназначна выказваюць ягонае прадчуванне сілы характару і душы, неабходнай у гэтую эпоху[*праясніць*]. Яго запрасілі стварыць скульптуры каралевы Нідэрландаў Беатрыкс і прэзідэнта Філіпін Глорыі Макапагал-Ароя.

### Манаграфіі

* Wu Weishan. «The Psychology of Visual Arts»(260000 words), Nanjing Normal University Press, 1999
* Wu Weishan. «Thus Saith the Sculpture» (200000 words), China Social Sciences Press, 2002
* Wu Weishan. «Woodcarving of Western Han Dynasty», The People’s Fine Arts Publishing House, Tianjing,2003
* Wu Weishan. «Spirit of Sculptors», Korea Edition), 2007
* Wu Weishan. «The Poetry of Sculpture»（English Edition), World Scientific Publishing, Singapore,2007
* Wu Weishan. «The Poetry of Sculpture»（Chinese Edition), Nanjing University Press, 2007

### Фотаальбомы

* «Wu Weishan’s Sculptures», The People’s Fine Arts Publishing House，Beijing, 1999
* «Wu Weishan’s Sculptures and Paintings»,1999
* «The Sketch of Spirit», The People’s Fine Arts Publishing House，Tianjing, 2002
* «Wu Weishan’s Sculptures and Paintings», Guwuxuan Publishing House，2005
* «Wu Weishan’s Expressive sculptures», Jiangsu Art Press，2006

Калекцыі і выстаўкі
-------------------

Яго творы сабраны ў Нацыянальнага мастацкага музея Кітая  (укр.) (бел. Дзяржаўным музеі у Нідэрландах, Мастацкім музеі Ганалулу  (руск.) (бел. і іншых. У Музеі Нанкіна ёсць пастаянная «Галерэя скульптурных кампазіцый У Вэйшаня», а таксама ў Політэхнічным інстытуце Макаа  (англ.) (бел. ёсць «Скульптурная студыя прафесара У Вэйшаня».

Сувязь з беларускай культурай
-----------------------------

У снежні 2017 года ў гонар 25-годдзя беларуска-кітайскіх дыпламатычных адносін У Вэйшань перадаў у дар Нацыянальнаму мастацкаму музею Рэспублікі Беларусь бронзавую скульптурную кампазіцыю «У пошуках мудрасці. Размова Канфуцыя і Лаа-Цзы пра Даа» (2016).

8 студзеня 2020 года ў Пекінскім міжнародным даследчым універсітэце  (руск.) (бел. быў адкрыты помнік Янку Купалу працы У Вэйшаня. Ён быў створаны ў межах Года адукацыі Беларусі ў Кітаі. Гэты помнік класіку беларускай літаратуры стаў другім у Пекіне і трэцім у Кітаі наогул.

25 кастрычніка 2021 года ўзнагароджаны медалём Францыска Скарыны.

Зноскі
------

1. ↑   Праверана 22 жніўня 2017.
2. ↑  Wu Weishan // RKDartists Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517'></a>
3. ↑  Fitzwilliam Museum Cambridge:Wu Wei-shan Архівавана 1 сакавіка 2019. (Accessed July 2011)
4. ↑   Архівавана 14 студзеня 2019. Society of Portrait Sculptors:List of Talos Award (formerly The Pangolin Award (2001—2009) winners (Accessed July 2011)
5. ↑  У Вэйшань подарил скульптуры Конфуция и Лао-цзы Национальному художественному музею Беларуси Архівавана 17 жніўня 2020.  (руск.)
6. ↑  В Китае открыли памятник Янке Купале  (руск.)
7. ↑  Указ Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 25 кастрычніка 2021 года № 416 «Аб узнагароджанні»

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | RKDartists |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | OpenSanctions |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| GND: 136640869 · ISNI: 0000 0000 7883 9325 · LCCN: n2008013030 · NLC: 000432615 · NUKAT: n2019072205 · SUDOC: 178729825 · VIAF: 80950970 |

 |