**Су-35** (па кадыфікацыі НАТА: **Flanker-T +**) — расійскі рэактыўны шматмэтавы знішчальнік пакалення 4 + +, распрацаваны ў ВКБ Сухога, з'яўляецца глыбокай мадэрнізацыяй платформы Т-10С. Мадыфікацыя для ВПС Расіі пазначаецца як Су-35С.

Раней на міжнародных авіясалонах пад індэксам «Су-35» экспанаваўся самалёт Су-27м.

Першапачаткова праграма глыбокай мадэрнізацыі самалёта Су-27 называлася «Су-35БМ» (Вялікая Мадэрнізацыя). Згадваны часам завадскі шыфр «Т-10БМ» з'яўляецца выдуманым і ніколі не існаваў.

«Пакаленне 4 + +», да якога належыць Су-35, з'яўляецца ўмоўным і толькі паказвае на тое, што па сукупнасці сваіх характарыстык (ZOCT Scoring by 5th Gen Metrics) знішчальнік Су-35 ўшчыльную набліжаны да знішчальніку пятага пакалення, так як за выключэннем стэлс-тэхналогіі і АФАР, ён задавальняе большасці патрабаванняў, што прад'яўляюцца да самалётаў 5-га пакалення. Да 2015 года ў ВПС Расіі павінны паступіць 48 гэтых знішчальнікаў.

Гісторыя
--------

У 2006 пачата вытворчасць ўсталёвачнай партыі Су-35. Пачатак лётных выпрабаванняў першага ўзору новай партыі быў намечаны на сярэдзіну 2007, аднак тэрміны пачатку лётных выпрабаванняў былі перанесены на пачатак 2008.

Зборка першага дасведчанага самалёта Су-35 (б / н 901) была завершана летам 2007 на «КнААВА ім. Ю. А. Гагарына», пасля чаго машына была прадстаўлена на авіясалоне МАКС-2007 на статычнай стаянцы.

Першы палёт вопытнага шматфункцыянальнага знішчальніка Су-35 з рухавікамі ААТ «НВА Сатурн» АЛ-41Ф1С адбыўся 19 лютыага 2008 у ЛДІ імя Громава. Самалёт пілатаваў Заслужаны лётчык-выпрабавальнік РФ Сяргей Богдан.

20 лютага 2008 самалёт быў прадстаўлены прэзідэнту Расійскай Федэрацыі У. У. Пуціну і першаму віцэ-прэм'еру В. І. Зубкову падчас іх наведвання горада Жукоўскі.

7 ліпеня 2008 Су-35 паспяхова здзейсніў першы дэманстрацыйны палёт у Жукоўскім. 2 кастрычніка 2008 з аэрадрома Камсамольска-на-Амуры авіяцыйнага вытворчага аб'яднання ім. Ю. А. Гагарына (КнААВО) падняўся ў паветра другі лётны ўзор, які здзейсніў 20 палётаў .

У рамках адкрытага 18 жніўня 2009 года ў падмаскоўным Жукоўскім авіяцыйна-касмічнага салона МАКС-2009 складзеная найбуйнейшая ў Расіі за апошнія дзесяцігоддзі здзелка па закупцы баявых самалётаў. Дамоўленасць прадугледжвае пастаўкі 48 найноўшых шматфункцыянальных знішчальнікаў Су-35C з 2012 года па 2015 ўключна. Падобны кантракт таксама плануецца заключыць на 2015—2020 гады .

Су-35 на авіясалоне МАКС-2011.
25 снежня 2012 г. Мінабароны Расіі атрымала першыя шэсць серыйных знішчальнікаў Су-35С.

2 лютага 2014 г. баявы склад ваенна-паветраных сіл Расіі папоўніўся 12 знішчальнікамі Су-35С, якія былі фармальна перададзены ВПС у снежні 2013 года. Самалёты паступілі на ўзбраенне 23-га Знішчальнага авіяцыйнага палка (аэрадром Дземгі, Хабараўскі край) са складу трэцяга камандавання ВПС і СПА Расіі.

Асаблівасці
-----------

Расійскія Су-35 (унізе) і ПАК ФА (уверсе) — знішчальнік 5-га пакалення ў палёце.
Знішчальнік Су-35 з'яўляецца глыбокай мадэрнізацыяй Су-27. Ён мае ў значнай ступені новы ўзмоцнены планёр; у адрозненне ад «старога» Су-35 не мае пярэдняга гарызантальнага апярэння і тармазнога шчытка. Тармажэнне пры пасадцы ажыццяўляецца адхіленнем рулёў напрамку ў розныя бакі.

Су-35С валодае перадавой інфармацыйна-кіруючай сістэмай, радыёлакацыйнай станцыяй з пасіўнай фазіраванай антэнай рашоткай «Н035 барса», а таксама новымі рухавікамі АЛ-41Ф1С распрацоўкі НВА "Сатурн" з плазменнай сістэмай запальвання і кіраваным вектарам цягі (КВТ). Дадзеныя рухавікі задавальняюць патрабаванням да рухавіка для знішчальніка пятага пакалення, у тым ліку дазваляюць развіваць звышгукавую хуткасць без выкарыстання фарсажу, аднак выкарыстоўваюць старую электронна-механічную сістэму кіравання.

Паводле заявы КБ «Сухой», прызначаны рэсурс Су-35 — 6000 лётных гадзін або 30 гадоў. Заяўлены прызначаны рэсурс рухавікоў — 4000 гадзін.

Канструкцыя
-----------

### Планёр

Планёр Су-35 як і Су-27 выкананы па інтэгральнай аэрадынамічнай схеме і мае інтэгральную кампаноўку: яго крыло плаўна спалучаецца з фюзеляжам, утвараючы адзіны апорны корпус. Стрэлападобнасць крыла па пярэдняй абзе складае 42 °. Для паляпшэння аэрадынамічных характарыстык самалёта на вялікіх вуглах атакі яно абсталяванае каранёвымі наплывамі вялікай стрэлападобнасці і аўтаматычна адхіляючыміся носамі. Наплывы таксама спрыяюць павелічэнню аэрадынамічнай якасці палёту на звышгукавых хуткасцях. Таксама на крыле размешчаны флапероны, якія адначасова выконваюць функцыі закрылак на ўзлётна-пасадачных рэжымах і элеронаў. Гарызантальнае апярэнне складаецца з цельнапаваротнага стабілізатара, які пры сіметрычным адхіленні кансоляў выконвае функцыі руля вышыні, а пры дыферэнцыяльным — служыць для кіравання па нахіле. Вертыкальнае апярэнне двухкільнае.

Для памяншэння агульнай вагі канструкцыі шырока выкарыстоўваецца тытан (каля 30 %).

На многіх мадыфікацыях Су-27 (Су-27 м, Су-30, Су-33, Су-34, Су-35 і інш) устаноўлена пярэдняе гарызантальнае апярэнне. Су-33, варыянт машыны марскога базавання Су-27, акрамя таго, для памяншэння габарытаў мае складаныя кансолі крыла і стабілізатара, а таксама абсталяваны тармазным гакам.

Су-27 — першы савецкі серыйны самалёт з электрадыстанцыйнай сістэмай кіравання (ЭДСК) у падоўжным канале. У параўнанні з бустерной незваротнай сістэмай кіравання, якая ўжывалася на яго папярэдніках, ЭДСК валодае вялікай хуткадзейнасцю, дакладнасцю і дазваляе ўжываць значна больш складаныя і эфектыўныя алгарытмы кіравання. Неабходнасць яе прымянення выклікана тым, што з мэтай паляпшэння манеўранасці Су-27 быў зроблены статычна няўстойлівым на дагукавы хуткасцях.

Планёр Су-35 мае Токаправодныя напыленне ліхтара кабіны, абзы планёра пакрываюцца адмысловымі матэрыяламі для зніжэння ЭПР.

### Рухавікі

На Су-35 усталяваны два двухконтурныя турбарэактыўныя рухавікі «АЛ-41Ф1С» з фарсажнай камерай і кіраваным ў адной плоскасці вектарам цягі. З мэтай павелічэння колькасці ракурсаў адхілення цягі рухавіка і стварэння псеўда-усеракурснасці восі павароту адхіляемых соплаў нахіленыя, што добра відаць на фатаграфіі (сопла пры гэтым адхіляюцца ўніз-ўнутр і ўверх-вонкі). Дадзеныя рухавікі з'яўляюцца «спрошчаным» варыянтам рухавіка «АЛ-41Ф1» для знішчальніка пятага пакалення. Ад яго АЛ-41Ф1С адрознівае зніжаная фарсажная і бесфорсажная цяга і прымяненне электронна-механічнай сістэмы кіравання. Фарсажная цяга кожнага рухавіка АЛ-41Ф1С складае 14500 кгс, у бесфарсажным рэжыме максімальная цяга складае 8800 кгс. Рухавікі дазваляюць знішчальніку развіваць звышгукавую хуткасць без выкарыстання фарсажу.

* Рэсурс 4000 гадзін, межрэмонтны 1000 гадзін .

РЛС Н035 Ірбіс з ПФАР
Су-35С ВПС Расіі ў афарбоўцы прынятай з 2010 па 2013 год
 *'ВГТД ТА14-130-35'* - сучасны дапаможны газатурбінны рухавік з эквівалентнай магутнасцю 105 кВт. Рухавік прызначаны для выкарыстання ў ДСУ самалёта Су-35. Забяспечвае кандыцыянаванне кабіны і адсекаў самалёта і электрасілкаванне пераменным токам 200/115 В магутнасцю да 30 кВА бартавых спажыўцоў.

### Авіёніка

На Су-35 ўсталяваная РЛС з пасіўнай фазіраванай антэнай рашоткай Н035 Ірбіс, маючы далёкасць выяўлення цэляў з ЭПР 3 м ² да 400 км. У дадатак да радыёлакацыйных сродкаў выкарыстоўваецца оптыка-лакацыйныя станцыя і ОЭІС.

Самалёт абсталёўваецца сродкамі радыёэлектроннай барацьбы, а таксама можа абсталёўвацца станцыямі групавой радыёэлектроннай абароны.

Інтэрфейс кабіны пілота заснаваны на двух вадкакрысталічных дысплэях з магчымасцю працы ў шматэкранным рэжыме і галяграфічным індыкатары на лабавым шкле.

Самалёт абсталяваны сістэмай папярэджання аб апрамяненні Л-150-35 (варыянт выканання Л-150 (СПО)).

Тактыка-тэхнічныя характарыстыкі
--------------------------------

**Крыніцы**

Су-35С на святкаванні стагоддзя ВПС Расіі.
### Тэхнічныя характарыстыкі

* **Экіпаж:** 1 чалавек
* **Даўжыня:** 22,18 м
* **Размах крыла:** 14,75 м
* **Вышыня:** 6,43 м
* **Плошча крыла:** 62,04 м ²
* **Вугал стрэлападобнасці па пярэдняй абзе:** 42 °
* **Шасі:** трохапорнае, з пярэдняй стойкай, прыбіраемае
* **Маса:**
	+ **Пустога:** 19000 кг
	+ **Нармальная ўзлётная маса (2 x РВВ-АЕ + 2 x Р-73Э):** 25300 кг
	+ **Максімальная ўзлётная маса:** 34500 кг
	+ **Маса паліва:** 11500 кг
* **Рухавік:**
	+ **Тып рухавіка:** турбарэактыўны дьвуконтурны з  фарсажнай камерай і кіраваным вектарам цягі (ТРДДФ з  АВЦ )
	+ **Мадэль:** "АЛ-41Ф1С»
	+ **цяга:**
		- **Максімальная:** 2 × 8800 кгс
		- **На фарсаж ы:** 2 × 14000 кгс
	+ **Кіраванне вектарам цягі:**
		- **Куты адхіленні вектару цягі:** ± 15 ° у плоскасці
		- **Хуткасць адхіленні вектару цягі:** 60 ° / с
	+ **Маса рухавіка:** 1520 кг
* **ЭПР:** 0,5-2 м ²

### Лётныя характарыстыкі

Су-35С на МАКС-2013.
**Крыніца:** КнААЗ

Су-35С на МАКС-2013.
Су-35С на МАКС-2013.
Су-35С на МАКС-2013.
* **Максімальная хуткасць:**
	+ **Ля зямлі:** 1400 км / г
	+ **На вышыні:** за 2500 км / г (2,25 Маха, пры вышыні больш за 11 км)
	+ **Безфарсажная:** 1,1 Маха
* **Далёкасць палёту:**
	+ **Каля зямлі (вышыня 200 м, хуткасць 0,7 Маха):** 1580 км
	+ **На вышыні:**
		- **Без ППБ:** 3600 км
		- **З 2 ППБ-2000 л:** 4500 км
* **Практычная столь:** 18 000 м
* **Хуткапад'ёмнасць:** 280 м / с
* **Даўжыня:**
	+ **Разбегу (поўны фарсаж):** 450 м
	+ **Прабегу (з нармальнай ўзлётнай масай, тармазным парашутам, выкарыстаннем тармазоў):** 650 м
* **Тягаузброеннасць (каля зямлі, пры н.у.):**
	+ **Пры нармальнай ўзлётнай масе:** 1,1
	+ **Пры максімальнай узлётнай масе:** 0,811
* **Нагрузка на крыло:**
	+ **Пры нармальнай ўзлётнай масе:** 410 кг / м ²
	+ **Пры максімальнай узлётнай масе:** 611 кг / м ²

### Узбраенне

**крыніца**

* **Гарматнае:** 30 мм авіяцыйная гармата ГШ-30-1
* **Баявая нагрузка:** 8000 кг
* **Пункты падвескі:** 12
* **Узбраенне:**
	+ **Паветра-паветра:**
		- **Ракета вялікай далёкасці:**
			* РВВ-БД
		- **Сярэдняй далёкасці:**
			* 6 × Р-27 ЭР, Р-27П, Р-27Т
			* 10 × РВВ-АЕ
		- **Малой далёкасці:**
			* 4 × Р-73
	+ **Паветра-зямля:**
		- **Супрацькарабельныя ракеты:**
			* 6 × Х-31 2 ×  Х-59М
			* Ракета паветра-зямля вялікай далёкасці
		- **Высокадакладныя боепрыпасы:**
			* 6 × Х-29
			* Х-25
			* С-25ЛД
			* 6 × Каб-500
			* Каб-1500
		- **Некіраваныя боепрыпасы:**
			* З-25 (Нар)
			* З-8
			* бомбы рознага прызначэння і калібра да 1500 кг

### Авіёніка

На знішчальніках Су-35С выкарыстоўваецца радыёлакацыйная станцыя з пасіўнай фазіраванай антэнай рашоткай Н035 Ірбіс.

Характарыстыкі РЛС: 

* **Дыяпазон частот:** X (8-12 Ггц)
* **Дыяметр ФАР:** 900 мм
* **Колькасьць  ППМ :** 1772
* **Вуглы агляду:** 240 ° (± 120 °)
* **Сярэдняя магутнасць:** 5000 Вт
* **Пікавая магутнасць:** 20000 Вт
* **Далёкасць выяўлення цэляў:**
	+ **З ЭПР 3 м ²:**
		- **На сустрэчных курсах:** 350-400 км (у зоне 100 кв. Градусаў, на фоне неба)
		- **На дагонных:** 150 км
	+ **з ЭПР 0,01м²:** да 90 км
* **Цэлі:**
	+ **Выяўленне і цэлеўказанне:** 4 наземныя або 30 паветраных
	+ **Адначасовы абстрэл:** ракетамі з **паўактыўнай** галоўкай саманавядзення (р-27Р, Р-27ЭР) - не больш **2** цэляў; ракетамі з **актыўнай** галоўкай саманавядзення (Р-77, РВВ-АЕ, РВВ-СД, Р-37) - не больш **8**.
* ОЛС дазваляе суправаджаць **4** паветраныя цэлі на далёкасці да 80 км. Су-35 мае сістэму папярэджання аб ракетнай атацы (датчыкі ІЧ-дыяпазону).
* У самалёце магчыма ўжыванне падвесных кантэйнераў РЭБ.

Выявы
-----

**Су-35** на авіясалоне МАКС-2009:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
|  |  |  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
|  |  |  |

**Су-35С** на святкванні стагоддзя ВПС Расіі:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
|  |  |  |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
|  |  |  |

Зноскі
------

1. ↑  12 истребителей Су-35 поступили на авиабазу Дземги в феврале 2014
2. ↑  Sukhoi shows off its new super agile fighter **(нявызн.)**. *Russia Today* (8 ліпеня 2008). Архівавана з першакрыніцы 25 жніўня 2013. Праверана 24 August 2013.
3. ↑  Russian Defense Ministry orders 64 Su-family fighters **(нявызн.)**. Праверана 18 July 2010. Архіўная копія **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 21 жніўня 2009. Праверана 18 чэрвеня 2014.
4. ↑  Появление Су-35БМ требует от США создать палубный F/A-22N Sea Raptor (ПЕРЕВОДНЫЙ)
5. ↑  Mr Secretary — Why Does the Pentagon Say the JSF is a 5th Generation Fighter… Really?
6. ↑  ОАО "Компания «Сухой» — Новости — СМИ о компании — Архив Архівавана 25 лютага 2014.
7. ↑  Aviation EXplorer: Владимир Поповкин: К оружию!
8. ↑  ОАО "Компания «Сухой» — Новости — СМИ о компании — Архив Архівавана 12 чэрвеня 2017.
9. ↑
10. ↑  Ирбис — в воздухе!(недаступная спасылка)
11. ↑  Assessing Sukhoi PAK FA
12. ↑  Научно-производственное объединение САТУРН > 117С
13. ↑   Архівавана 24 кастрычніка 2018.
14. ↑   Архівавана 18 ліпеня 2013.
15. ↑  Радиолокационная система управления «ИРБИС-Э» для истребителя Су-35
16. ↑

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Су-35