**«Сэкай»** (яп.: 「世界」 — самая вядомая ў 1990-я гады фінансавая піраміда ў Беларусі. Зарганізаваў яе майстэр каратэ (4-ы дан) і айкідо, святар японскай секты оамота Валерый Францавіч Буяк, вядомы таксама як **Бумата Мататацу** (яп.: 武亦亦龍).

Баявыя мастацтвы і «Сэкай»
--------------------------

У 1988 годзе Буяк заснаваў цэнтр баявых мастацтваў «Сэкай». Калектыў байцоў пад рукаводствам В. Ф. Буяка дэманстраваў майстэрства баявых мастацтваў у 1988—1991 годы на сцэнах СССР. У цэнтры вялося навучэнне каратэ, дзюдо, ушу, дзюдзюцу і айкідо. Цэнтр «Сэкай» правёў у 1996 годзе баі без правілаў «Містар Асілак Сэкай».

Сістэма «Сэкай»
---------------

Валерый Буяк не абмяжоўваўся баявымі мастацтвамі. У 1991 годзе ён заснаваў малое прадпрыемства «Сэкай» для арганізацыі трэніровак у цэнтры баявых мастацтваў. Але пазней пачалі стварацца і іншыя фірмы: «Скора», «Карагумі», «Сэкай-інвест», «Сэкай-траст», «Сэкай-прэс», «Сэкай-фінанс», «Сэкай-М» у Маладзечне і «Сэкай-М» у Маскве, «Сосны і Волны» (Маладзечна), «Казна», «Інтэлтраст», «Дэчэма», загранічнае афшорнае прадпрыемства «Sekai Trustee Services» і інш. Усе яны і складвалі сістэму фірмаў «Сэкай» і дзейнічалі пад агульнай гандлёвай маркай «Сэкай». Кожнае прадпрыемства займалася сваёй справай. Напрыклад, «Сэкай-прэс» было выдавецтвам, выпускаліся два часопісы «Кэмпа» і «Свет баявых мастацтваў», кнігі па каратэ, айкідо, ніндзюцу і нават японскай мове (ISBN 985-6309-01-8). Былі таксама кнігі і па ахове (ISBN 985-6309-18-2 Тарас А. Е. Безопасность бизнесмена и бизнеса. Мн. Сэкай-пресс, 1996).

«Сэкай-траст» мела ліцэнзію на работу з каштоўнымі паперамі і была зарэгістравана на Беларускай біржы як удзельнік рынку гэтых папер. «Сэкай-фінанс», «Казна» дзейнічалі ў фінансавым асяроддзі, менавіта з вексялямі. Ад сваяго імя Валерый Буяк заключваў дагаворы пазыкі з грамадзянамі і гэтыя грошы шлі на фінансаванне мерапрыемстваў і інвестыцый ад імя «Сэкай»: канцэрт швецкай суполкі «Army of Lover’s», баі без правілаў «Містар Асілак Сэкай», дуэт «Дзі Бронкс і Наталі». Усяго ён так пазычыў больш за мільён долараў ЗША ў тысяч укладчыкаў у Беларусі.
4 мая 1996 года выйшаў Указ Прэзідэнта аб прыпынку дзейнасці фінансавых кампаній і «Сэкай» спыніў прыём і выплаты па дагаворам пазыкі, што вызвала паніку сярод укладчыкаў. Гэта пабудзіла міліцыю завесці крымінальную справу да Валерыя Буяка і 27 чэрвеня 1996 года Буяк быў арыштаваны з абвіначваннем у адсутнасці ліцэнзіі.
Але Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Рыгоравіч Лукашэнка 3 ліпеня назваў Буяка махляром і сказаў, «что глава „Сэкая" будет сидеть до тех пор, пока не вернет людям все заимствованные у них деньги». Толькі праз палову года, да 27.12.1996 года, калі належна было па Працэсоваму Кодаксу вызваліць Буяка, яму прымянілі абвінавачванне ў махлярстве. Справу кіраўніка «Сэкай» у судзе Фрунзенскага раёна Мінску слухалі аж год і шэсць месяцаў і ў пачатку жніўня 1999 года быў зачытаны прыгавор — 10 гадоў.

Цікава што…
-----------

* Грошы «Сэкай» следствам так і не былі знойдзены,,.
* Некаторыя фірмы Сістэмы «Сэкай» яшчэ доўга працавалі пасля арышту кіраўніка і нават пасля прыгавору («Сэкай-прэс», «Дэчэма»). Магчыма частка з іх працуе да гэтага часу.
* Былы кіраўнік «Сэкай» Валерый Буяк зноў з’явіўся на тэлебачанні ў праграме «Бітва экстрасенсэў-8» пад іменем Валекс як экстрасэнс і сам сказаў у телеперадачы, што ён «беларускі маўродзі», а таксама выступіў у майцы з эмблемай «Сэкай»

Зноскі
------

1. ↑  БДГ. Для служебного пользования. № 12 от 03/01/2003(недаступная спасылка)
2. ↑  «Вячэрні Мінск» 10.11.1988 г. «Будзе Цэнтр ушу» А. Дзядзюля
3. ↑  «Знамя Юности» 7.02.1990 г. Показывает «Сэкай»
4. ↑  «Знамя Юности» 16.10.1991 г. Сэкай — Врата Пути
5. ↑  «Фізкультурнік Беларусі» 25.09.1990 г. «Айкідо — шанц для ўсіх»
6. ↑  «Вячэрні Мінск» 23.11.1995 г. Валерый Буяк: «Усё рашаюць майстэрства и характар»
7. ↑  «Вячэрні Мінск» 26.01.1996 г. «Што такое добра і што такое дрэнна» Аляксандр Асіпенка
8. ↑  рэгістрацыя акцый «Сэкай-інвест»(недаступная спасылка)
9. ↑  Усе кнігі выдавецва «СЭКАЙ» Архівавана 4 сакавіка 2016.
10. ↑  Журнал КЭМПО: боевые искусства вчера и сегодня 2.96 «Сэкай-пресс» ISBN 0131-2382 Архівавана 6 сакавіка 2008.
11. ↑  Книга — Каратэдо. Входные ворота — Такэнобу **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 8 сакавіка 2016. Праверана 17 мая 2009.
12. ↑  Книга — Ниндзюцу. Искусство быть невидимым. Драгер Д.
13. ↑  Книга «Безопасность бизнесмена и бизнеса»
14. ↑  Разказ аб Наталі Арт у «Комсомольской Правде» 17.07.2008 г. Архівавана 23 мая 2017.
15. ↑  Страсти по «Сэкаю» «БДГ» 20.06.1996 г.
16. ↑  Апёкшыся на «МММах» і на «Сэкай» варта было б «падзьмухаць» «Звязда» 19.06.1996 г.
17. ↑  «Сэкай»: чакаем раз’яснення «Вячэрні Мінск» 26.06.1996 г.
18. ↑  Сэнсэй — в СИЗО, заимодатели — в слезах «БДГ» 8.07.1996 г.
19. ↑  Кіраўнік Сістэмы «Сэкай» — за кратамі. «Звязда» 6.07.1996 г.
20. ↑  Сидельцы «Имя» 9.08.1996 г.
21. ↑  Новый год «Сэнсэй» встретит в СИЗО «БДГ» 23.12.1996 г.
22. ↑  Дело «Сэкай» направлено в суд. «БДГ» 9.01.1998 г.
23. ↑  Сэнсэй атрымаў па заслугам. Але падманутым кліентам «Сэкай» ад гэтага не лягчэй. «Звязда» 06.07.1999 г.
24. ↑  …А деньги где? «БДГ» 7.07.1999 г.
25. ↑  Дзе грошы «Сэкай»?
26. ↑  Где денежки лежат, или Харакири по-нашенски «Советская Белоруссия» 7.05.2002 г.
27. ↑  Белорус Валекс на «Битве экстрасенсов» не колдует против соперников Архівавана 29 кастрычніка 2009.
28. ↑  момант у тэлепраграме з выступам Валекса(недаступная спасылка)
29. ↑  Архіўная копія **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 21 снежня 2009. Праверана 11 снежня 2009.
30. ↑

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт «Сэкай»
* Крымінальная справа «Сэкай»
* Для служебного пользования. № 3 от 03/04/2002(недаступная спасылка)
* «Меценат в шлепанцах.» БДГ. Для служебного пользования, № 1 от 01/2003
* Валерый Буяк: «Трэцяй пакусы я бы не перажыў» «БелГазета» 25.05.2009 — аб справе «Сэкай»(недаступная спасылка)
* Как живет белорусский Мавроди — бывший миллионер — інтэрв’ю з беларускім Маўродзі(недаступная спасылка)