**Яфім Львовіч Дзіган** (руск.: Ефи́м Льво́вич Дзига́н; 1898—1981) — савецкі кінарэжысёр, тэатральны рэжысёр, акцёр, сцэнарыст, педагог, публіцыст. Народны артыст СССР (1969). Лаўрэат Сталінскай прэміі другой ступені (1941).

Біяграфія
---------

Нарадзіўся 2 (14) снежня 1898 года ў Маскве, у сям’і Льва Абрамавіча Дзігана (1869—1938) і Лізаветы Міхайлаўны Дзіган (1879—1968). Вучыўся ў вучылішчы пры евангеліцка-рэфармацкай царкве ў Вялікім Трохсвяціцельскім завулку.

У 1918 годзе вучыўся ў камерцыйным вучылішчы. Рана пачаў працоўную дзейнасць — грузчыкам, рабочым-будаўніком, чорнарабочым на кніжным складзе. Удзельнік Грамадзянскай вайны. У 1919—1922 гадах служыў у войску, ВЧК, ДПУ.

У 1923 годзе скончыў кінашколу Б. В. Чайкоўскага.

З 1924 года — акцёр, памочнік аператара, асістэнт рэжысёра на розных студыях краіны («Сеўзапкіно» (цяпер «Ленфільм»), «Саўкіно» (Масква), трэст АТ «Госкінпрам Грузіі» (цяпер «Грузія-фільм»), «Белдзяржкіно» (цяпер «Беларусьфільм») і інш. У 1932—1941 гадах і з 1954 года — рэжысёр кінастудыі «Масфільм». У 1941—1954 гадах працаваў на кінастудыях Алма-Аты (цяпер «Казахфільм»), Баку (цяпер «Азербайджанфільм»), Мінска, Кіева, Ленінграда.

Рэжысёрскую дзейнасць пачаў у 1928 годзе ў трэсце АТ «Дзяржкінпрам Грузіі», дзе зняў фільм «Першы карнет Страшнёў» (сумесна з М. Э. Чыаўрэлі). Вяршыняй творчасці стаў фільм «Мы з Кранштата». Зняў шэраг дакументальных фільмаў. Ажыццявіў шэраг сумесных пастановак, у тым ліку «У адзіным страі» (1959, з КНР). Суаўтар сцэнарыяў да шэрагу сваіх фільмаў.

Займаўся рэжысурай у тэатры: «Бравы салдат Швейк» паводле Я. Гашэка, «За тых, хто ў моры!» Б. А. Лаўрэнёва, «Брандэнбургскія вароты» М. А. Святлова (1944—1946).

З 1937 года — выкладчык УДІКа ў Маскве (з 1965 — прафесар). Чытаў лекцыі на Вышэйшых рэжысёрскіх курсах пры «Масфільме» (цяпер «Вышэйшыя курсы сцэнарыстаў і рэжысёраў»), у кінаінстытуце Пекіна (КНР).

Аўтар кніг «Мы з Кранштата. Прынцыпы рэжысёрскай пабудовы фільма» (М. Л. 1937), «Спасцігаючы героіку часу» (М. 1979), многіх артыкулаў пра кінамастацтва, успаміны.

Член Саюза кінематаграфістаў СССР. Член ВКП(б) з 1943 года.

Яфім Львовіч Дзіган памёр 31 снежня 1981 года ў Маскве. Пахаваны на Новадзявочых могілках.

Фільмаграфія
------------

* «Суд павінен працягвацца»

Зноскі
------

1. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* data.bnf.fr: платформа адкрытых даных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563'></a>
2. ↑  Дзиган Ефим Львович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135'></a>

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | AllMovie · Česko-Slovenská filmová databáze · Danish Film Database · Internet Movie Database · КиноПоиск |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая кітайская · Вялікая расійская (старая версія) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 14095498f · GND: 1145927882 · ISNI: 0000000003386413 · LCCN: n82040782 · NKC: xx0065397 · SUDOC: 058653244 · VIAF: 21021966 |

 |