recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Беларуская біблейская камісія** Беларускага Экзархата РПЦ створана ў 1989 годзе. Мэта Камісіі — падрыхтаваць прымальныя для Царквы пераклады на сучасную беларускую мову Свяшчэннага Пісання і літургічных тэкстаў, а ў выніку выпрацаваць такі варыянт царкоўна-беларускай мовы, які бы не руйнаваў старажытнай славянскай традыцыі, а разам з тым адпавядаў бы кадыфікацыі нацыянальнай моўнай сістэмы. Праца над перакладам Новага Запавету цягнулася больш за 25 гадоў, плён іх працы быў надрукаваны ў канцы 2017 года і лічыцца міжканфесійным.

Наяўныя вынікі: чатырохмоўныя (на грэчаскай, царкоўнаславянскай, рускай і беларускай мовах), з паралельнымі месцамі выданні Евангелляў; «Кароткі царкоўнаславянска-беларускі слоўнік» (1996), «Скарочаны малітоўнік» (1998), беларускамоўныя «Збор імёнаў святых» (1995), «Малебен за беларускі народ з акафістам святым мучанікам Віленскім Антонію, Іаану і Яўстафію» (1998), «Бажэсцвенная Літургія» (1998), «Малебен з малым вадаасвячэннем і асвячэннем іконы» (1999).

Пераклад Новага Запавету Камісія выконвае з «агульнапрынятага тэксту» (Textus Receptus), звяртаючыся таксама да «крытычных выданняў», фіксуючы разыходжанні і адрозненні, уласцівыя гэтым тэкстам. Улічваецца дослед перакладу Евангелля на розныя мовы свету, асабліва сучасныя славянскія. Бярэцца да ўвагі ўсё, што раней зроблена беларускімі перакладчыкамі як праваслаўнымі, так і прадстаўнікамі іншых канфесіяў (Леанід Л. Дзекуць-Малеем і А. Луцкевічам, П. Татарыновічам, Я. Станкевічам, М. Міцкевічам і інш.). Дослед папярэднікаў не толькі абагульняецца, але і дасканала аналізуецца. Пры дапамозе адмысловых тэстаў правяраецца, як актыўныя носьбіты беларускай мовы ўспрымаюць розныя варыянты «абеларушвання» адпаведнага фонду лексікі і канкрэтнай тэрміналогіі, якая прапаноўваецца наўзамен царкоўнаславянскай.

Усе пераклады стала ўдасканальваюцца, апрабуючыся першым чынам святарамі, задзейнічанымі ў Камісіі.

Практыка актыву Беларускай Біблейскай камісіі ўключае таксама падрыхтоўку перакладных і ўласных матэрыялаў на рэлігійную тэматыку для перыядычных выданняў Царквы — «Праваслаўе», «Ортапрэс», «Веснік Беларускага Экзархата», «Царкоўнае слова» і інш.

Беларуская Біблейская Камісія падтрымлівае сувязі з Аб'яднанымі біблейскімі грамадствамі, Біблейскім грамадствам Рэспублікі Беларусь, секцыяй перакладу Саюза беларускіх пісьменнікаў і асабліва цеснае — з Беларускім праваслаўным брацтвам Св. віленскіх мучанікаў, ажыццявіўшы сумесна шэраг выданняў, якія падрыхтаваныя самой Камісіяй, а таксама распрацаваўшы серыю зборнікаў «Праваслаўе ў славянскіх культурных традыцыях».

Дослед працы Камісіі па розных аспектах абагульнены ў манаграфіі І. А. Чароты «Беларуская мова і Царква».

Спасылкі
--------

* Інфармацыя з сайту Петра-Паўлаўскага сабора
* Інфармацыя з сайту Царква(недаступная спасылка)
**Беларуская асацыяцыя палітычных навук** (**БАПН**) — рэспубліканская грамадская навуковая арганізацыя ў Беларусі. Заснавана ў 1993 года ў Мінску. Мае на мэце аб’яднанне намаганняў спецыялістаў палітычных навук у ажыццяўленні навуковага аналізу і прагнозу развіцця палітычнага працэсу, калектыўнай і індывідуальнай распрацоўкі прапаноў па забеспячэнні дзяржаўнага, палітычнага і сацыяльна-эканамічнага развіцця Беларусі; спрыянне фарміраванню прававой дзяржавы і грамадзянскай супольнасці.

Вышэйшы орган БАПН — канферэнцыя, кіруючы калегіяльны — праўленне, якое ажыццяўляе кіраўніцтва ў перыяд паміж канферэнцыямі. Канферэнцыя выбірае старшыню, праўленне і рэвізійную камісію тэрмінам на 2 гады.

У складзе БАПН Брэсцкая, Віцебская, Гомельская і Магілёўская абласныя арганізацыі.

Эмблема
-------

Эмблема БАПН зарэгістравана ў Дзяржаўным геральдычным рэгістры 2 чэрвеня 2004, нумар рэгістрацыі В-405. На зялёным фоне карты Рэспублікі Беларусь размешчаны чатыры калоны, вакол — назва арганізацыі.

Зноскі
------

1. 1 2 3  Беларуская асацыяцыя палітычных навук // Культура Беларусі: энцыклапедыя / рэдкал.: Т. У. Бялова (гал. рэд.) [і інш.]. — Мн.: Беларус. Энцыкл. імя П. Броўкі, 2010. — Т. 1. — С. У. А. Бабкоў. — 704 с. — 3 000 экз. — ISBN 978-985-11-0496-9.
2. ↑  Беларуская асацыяцыя палітычных навук

Літаратура
----------

* Беларуская асацыяцыя палітычных навук // Культура Беларусі: энцыклапедыя / рэдкал.: Т. У. Бялова (гал. рэд.) [і інш.]. — Мн.: Беларус. Энцыкл. імя П. Броўкі, 2010. — Т. 1. — С. У. А. Бабкоў. — 704 с. — 3 000 экз. — ISBN 978-985-11-0496-9.
* 10 лет Белорусской ассоциации политических наук (1993—2003). Минск, 2003.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Нарматыўны кантроль | ЗЭКББ: NLB-ar84541 · БАП: 151432 |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. 1-я Віцебская партызанская брыгада (значэнні).

**1-я Віцебская партызанская брыгада** — партызанская брыгада, створаная ў лютым 1943 года на базе арганізаванага ў лютым 1942 года атрада М. Ф. Біруліна, вылучанага з 1-й Беларускай партызанскай брыгады. Брыгада дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Віцебскага, Суражскага, Гарадоцкага і Сіроцінскага раёнаў. 1 лістапада і 4 снежня 1943 года брыгада (247 партызан, 3 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.

Склад
-----

У маі 1943 3-і, 5-ы, 6-ы П. З. Патапенкі атрады былі вылучаны з брыгады і ў кастрычніку на іх базе была створана 1-я Віцебская партызанская брыгада (2-га складу). У верасні 1943 года 4-ы атрад быў расфарміраваны. 1 лістапада і 4 снежня 1943 года 1-ы атрад (былы Р. І. Сысоева), створаны ў верасні 1942 года, 2-і, 4-ы другога складу злучыліся з Чырвонай Арміяй.

Камандаванне
------------

### Камандзір

* М. Ф. Бірулін

### Камісары

* У. А. Хабараў;
* В. Р. Кудзінаў

### Начальнікі штаба

* І. А. Крыцкі (загінуў);
* Л. П. Карнееў

Гісторыя
--------

Партызаны праводзілі дыверсіі на камунікацыях, у лютым — сакавіку, чэрвені 1943 года вялі баі супраць карнікаў. У брыгадзе знаходзілася асноўная база РК ЛКСМБ.

Памяць
------

У 1964 годзе ў вёсцы Лужкі і ў 1968 годзе ў вёсцы Марковічы Віцебскага раёна ў гонар брыгады былі ўстаноўлены мемарыяльныя дошкі.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Беларусь у Вялікай Айчыннай вайне, 1941—1945: Энцыкл. / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1990. — 680 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-012-2.
**Кэсон** — горад у Паўночнай Карэі, які знаходзіцца ў правінцыі Хванхэ-Пукто на поўдні КНДР, былы горад з асаблівым статусам прамога падпарадкавання і сталіца Карэі ў эпоху дынастыі Каро.

У горадзе размешчаны інстытут Сандо, ёсць музей, тэатр, тэлецэнтр.

Кэсон — старажытная сталіца Карэйскай дзяржавы (10-14 стст.). У горадзе яшчэ захаваліся рэшткі палаца кіраўнікоў Манвольдэ паблізу прамысловага рэгіёну Кэсон. Палац быў пабудаваны ў 918 і разбураны ў 1361 годзе. У 11 км на захад ад Кэсона размешчана магіла караля Конмін. Пасля падзелу Карэі ў 1948 годзе знаходзіўся ў складзе Паўднёвай Карэі, бо быў на поўдн ад 38-й паралелі.

У Кэсоне было заключана пагадненне аб перамір’і ў Карэі падчас Карэйскай вайны (1950-53). У выніку таго, што новая мяжа паміж КНДР і Паўднёвай Карэяй была перайначаная і прайшла ў гэтым раёне не па 38-й паралелі, а крыху на поўдзень, перайшоў у склад Паўночнай Карэі.

Зноскі
------


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | DMOZ |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | NDL: 00631217 · NKC: ge503639 · VIAF: 251797833 |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Вуліца Даватара.
**1-я вуліца Даватара** (да 1925 года — **Мікольская**, у 1925—1950 гг. — **Ветэрынарная**) — вуліца ў цэнтральнай частцы горада Віцебска. Названа ў гонар Героя Савецкага Саюза, военачальніка, удзельніка абароны Масквы Льва Міхайлавіча Даватара. Праходзіць ад праспекта Фрунзэ да парку імя 40-годдзя УЛКСМ, перасякаецца з вуліцай Баўмана. Частка вуліцы праходзіць па Кстоўскай гары і Гутароўшчыне. Працягласць вуліцы складае 700 м.

Гісторыя
--------

Вуліца пачала забудоўвацца ў XVIII стагоддзі. Да 1925 года вуліца насіла назву Мікольскай ад Свята-Мікалаеўскай царквы. У 1925 годзе была пераназвана ў Ветэрынарную. У 1950 годзе вуліцы надалі імя Л. М. Даватара.

Абекты
------

* Віцебская дзяржаўная акадэмія ветэрынарнай медыцыны, д.7/11
* Гімназія №1 (Віцебск), д.10/2
* Дом спецыялістаў (Віцебск), д.14/9

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме 1-я вуліца Даватара (Віцебск)
* Паштовыя індэксы РБ Архівавана 19 красавіка 2015.
**Востраў Кэт** (англ.: Cat Island) — адзін з астравоў цэнтральных Багам. Востраў Кэт — адзін з 32 раёнаў Багамскіх Астравоў. Адміністрацыйны цэнтр — горад Артурс-Таўн. Плошча раёна — 388 км². Насельніцтва — 1503 чалавек (2010).

На востраве знаходзіцца самы высокі пункт Багамскіх Астравоў. Гара Алвернія ўзвышаецца на 63 м (206 футаў), на самай вяршыні знаходзіцца кляштар Хермітэйдж.

Асноўныя населеныя пункты: Артурс-Таўн, Арандж-Крык і Порт-Хау.

Гісторыя
--------

Да выяўлення пісьмовых справаздач лічылася, што востраў Кэт — гэта Гуанахані, першы востраў, якога дасягнуў Хрыстафор Калумб пры адкрыцці Амерыкі.

Першымі еўрапейскімі пасяленцамі былі лаялісты, якія, ратуючыся ад Амерыканскай рэвалюцыі, высадзіліся на востраве ў 1783 годзе. Магчыма, востраў быў названы ў гонар пірата Артура Ката (англ.: Arthur Catt), або назва можа мець дачыненне да кошак сямействы каціных, мноства якіх некалі вадзілася там.

Гістарычна склалася так, што аснову дабрабыту вострава заклалі баваўняныя плантацыі, але асноўны лад жыцця жыхароў вострава Кэт — падсечна-агнявое земляробства. Рэнтабельнай культурай з'яўляецца кара дрэва каскарыль (англ.: cascarilla), якую збіраюць і адпраўляюць у Італію, дзе яна ўжываецца ў вытворчасці лекавых сродкаў, парфуму і Кампары.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Кэт

| Раёны Багамскіх Астравоў |
| --- |
| Сцяг Багамаў | 
Аклінс ·  Біміні ·  Блэк-Пойнт ·  Усходні Вялікі Багама ·  Гранд-Кі ·  Заходні Вялікі Багама ·  Інагуа ·  Крукед-Айленд ·  Лонг-Айленд ·  Манграў-Кі ·  Маягуана ·  Нью-Провідэнс ·  Востраў Кэт ·  Востраў Морэс ·  Астравы Беры ·  Рам-Кі ·  Рэгід-Айленд ·  Сан-Сальвадор ·  Паўночны Абака ·  Паўночны Андрас ·  Паўночны Эльютэра ·  Спэніш-Уэлс ·  Фрыпарт ·  Харбар-Айленд ·  Хоўп-Таўн ·  Цэнтральны Абака ·  Цэнтральны Андрас ·  Цэнтральны Эльютэра ·  Эксума ·  Паўднёвы Абака ·  Паўднёвы Андрас ·  Паўднёвы Эльютэра
 |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. 1-я Віцебская партызанская брыгада.

**1-я Віцебская партызанская брыгада (2-га складу)** — партызанская брыгада, створаная ў кастрычніку 1943 года на базе атрадаў, якія былі ў маі вылучаны з 1-й Віцебскай партызанскай брыгады. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Бешанковіцкага, Чашніцкага і Смаргонскага раёнаў. Брыгада (574 партызаны) 27 чэрвеня (3-і і 5-ы атрады) і 2 ліпеня (2-і, 4-ы, 6-ы другога складу і штаб брыгады) 1944 года злучыліся з Чырвонай Арміяй.

Склад
-----

Брыгада была створана на базе 3-га (пазней 4-га), 5-га, 6-га П. З. Патапенкі атрадаў, вылучаных 1-й Віцебскай брыгадай. 6-ы атрад быў расфарміраваны ў канцы кастрычніка 1943 года і на яго базе былі арганізаваны атрады 1-ы, 2-і і 3-і. У сакавіку 1944 года быў арганізаваны новы 6-ы атрад.

Камандаванне
------------

### Камандзір

* П. З. Патапенка

### Камісар

* В. М. Казлоўскі

### Начальнік штаба

* І. А. Цімошчанка

Гісторыя
--------

Партызаны праводзілі дыверсіі на чыгунках Маладзечна — Вільнюс, Маладзечна — Полацк. Наносілі ўдары па гарнізонах і апорных пунктах праціўніка, у тым ліку ў кастрычніку 1943 года ў вёсцы Дуброва Чашніцкага раёна, у сакавіку 1944 года ў вёсцы Прыветак Сенненскага раёна. У маі 1944 года брыгада была перадыслацыравана ў Смаргонскі раён Вілейскай вобласці. У чэрвені 1944 года ў час наступлення Чырвонай Арміі падарвалі больш за 600 рэек на чыгуначным участку Солы — Смаргонь, некалькі мастоў на шашэйных і грунтавых дарогах, разбілі нямецкі гарнізон у вёсцы Гервяты Астравецкага раёна.

Памяць
------

У 1975 годзе каля вёскі Доўгае Бешанковіцкага раёна ў гонар партызанскага атрада П. З. Патапенкі была пастаўлена стэла.

Зноскі
------

1. 1 2  1-я Витебская партизанская бригада (второго состава)

Літаратура
----------

* Беларусь у Вялікай Айчыннай вайне, 1941—1945: Энцыкл. / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1990. — 680 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-012-2.
Катакомбы на Віа Лаціна
**Лацінская дарога** (лац.: Via Latina) — адна з найстаражытных рымскіх дарог.

У V—IV стст. да н.э. старая дарога была пашырана рымлянамі. Дарога выходзіла з Рыма ля Лацінскай брамы і праходзіла каля 147 рымскіх міль (218 км.) на паўднёвы ўсход праз вобласць лацінаў, праз гарады *Anagni, Ferentinum, Frosinone* у Капую. У Капуі Лацінская дарога аб'ядноўвалася з Апіевай дарогай. Апіева дарога была пабудавана паралельна Via Latina, як зручнейшая для зносін з Капуяй.

Уздоўж Лацінскай дарогі размяшчаюцца некалькі катакомбаў, сярод іх багата ўпрыгожаныя фрэскамі катакомбы, якія атрымалі неафіцыйную назву — катакомбы на віа Лаціна (знойдзены ў 1955 годзе).

Гл. таксама
-----------

* Спіс катакомбаў Рыма

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Лацінская дарога

| Рымская імперыя | Рымскія дарогі |
| --- |
|  | 
Via Aemilia | Via Aemilia Scauri | Via Agrippa | Via Amerina | Via Anicia | ✰ Via Appia | Via Aquillia | Via Aquitania | Via Asturica Burdigalam | Via Augusta | Via Augusta Pretoria | Via Aurelia | Via Bracara Asturicam | Via Cassia | Via Claudia Augusta | Via Clodia | Via Confluentana | Via Corsica | Via Decia | Via Delapidata | Via Devana | Via Domitia | Via Domitiana | Via Egnatia | Via Fenollentis | Via Flaminia | Via Gallica | Via Julia Augusta | Via Labicana | Via Latina | Via Lusitanorum | Via Mala | Via Militaris | Via Ostiensis | Via Popilia | Via Postumia | Via Salaria | Via Traiana | Via Traiana Nova | Via Valeria | Via Vallespiri
 |
**Украінскі нацыянальны саюз (УНС)** (укр.: Український Національний Союз) — украінская ваенізаваная патрыятычная грамадска-палітычная арганізацыя.

Гісторыя
--------

Украінскі нацыянальны саюз быў створаны 19 снежня 2009 года. У стварэнні УНС бралі ўдзел як удзельнікі рухаў так і проста свядомыя грамадзяне. Першыя аддзяленні былі створаны ў Харкаве, Любоцiне і Палтаве. Да 2012 года кіраўніком арганізацыі быў Алег Галтвянскi, з 15 ліпеня 2012 года арганізацыю ўзначальвае Віталь Крывашэеў. З моманту свайго заснавання УНС зарэкамендавала сябе як арганізатар рэгулярных палітычна рэзанансных акцый. УНС на працягу ўсяго перыяду свайго існавання вядзе барацьбу з сіламі, варожымі ўкраінскай дзяржаве, перш за ўсё прарасійскай і сепаратысцкай накіраванасці. УНС з'яўляецца адным з арганізатараў «Еўрамайдана». Актывісты арганізацыі прымаюць удзел у антытэрарыстычнай аперацыі на ўсходзе Ўкраiны.

Зноскі
------

1. ↑   Архівавана 4 сакавіка 2016.
2. ↑   Архівавана 3 сакавіка 2016.
3. ↑
4. ↑
5. ↑
6. ↑
7. ↑   Архівавана 21 ліпеня 2015.
8. ↑   Архівавана 3 сакавіка 2016.
9. ↑   Архівавана 3 сакавіка 2016.

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт УНС Архівавана 18 студзеня 2022.
* Афіцыйны twitter УНС
* Афіцыйны facebook
* Украінскі нацыянальны саюза в ВК
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. 1-я Беларуская партызанская брыгада (значэнні).

**1-я Беларуская партызанская брыгада** — партызанская брыгада, створаная ў верасні 1943 года на базе вылучанага ў ліпені 1-й Беларускай партызанскай брыгадай першага складу атрада А. Дз. Гурко (былы атрад А. П. Дзіка, створаны ў лютым 1942 года). Брыгада дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Сенненскага, Лепельскага і Халопеніцкага раёнаў. 28 чэрвеня 1944 года брыгада (538 партызан, 3 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.

Склад
-----

* 1-ы атрад;
* 2-гі атрад;
* 3-і атрад.

Камандаванне
------------

### Камандзіры

* А. Дз. Гурко;
* Р. У. Шкрэда

### Камісар

* Р. У. Шкрэда

### Начальнік штаба

* М. М. Бальшакоў

Гісторыя
--------

Партызаны рабілі дыверсіі на дарогах Халопенічы — Лепель, Халопенічы — Сянно, Халопенічы — Крупкі, Лепель — Барысаў. У сакавіку 1944 года знішчылі нямецкі ахоўны пункт моста цераз раку Эса на шляху Халопенічы — Сянно. У маі — чэрвені 1944 года ў час карнай аперацыі «Баклан» удзельнічалі ў абароне Сенненскай зоны, з баямі выйшлі з акружэння, захапілі мост цераз раку Эса і ўтрымлівалі да падыходу Чырвонай Арміі.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Беларусь у Вялікай Айчыннай вайне, 1941—1945: Энцыкл. / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1990. — 680 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-012-2.
Малая (чырвоная) і вялікая (бежавая) літары a
**Вялікая літара** — літара, якая павялічана ў памеры ў параўнанні са малымі літарамі. Часта такая літара валодае іншай графемай.

У шматлікіх мовах загалоўныя літары выкарыстоўваюцца напачатку першага слова сказа, напачатку ўласных імёнаў ці назоўнікаў, часцяком напачатку кожнага радка вершаванага тэксту. Часта іх выкарыстоўваюць для вылучэння. Так, напрыклад, у загалоўках словы або цэлыя фразы могуць складацца толькі з загалоўных літар. Аднымі загалоўнымі ці спалучэннем загалоўных і маленькіх могуць пісацца абрэвіятуры.

Падзел на вялікія і малыя літары прысутнічае ў грэчаскім алфавіце і лацінцы і кірыліцы, якія ўзніклі на яго аснове, а таксама ў армянскім алфавіце. У грузінскай пісьменнасці няма вялікіх літар, аднак некаторыя ўчасткі тэксту, напрыклад, загалоўкі, могуць набірацца малымі літарамі, пабудаванымі на манер вялікіх — паміж дзвюма ўяўнымі гарызантальнымі лініямі. Акрамя таго, у стандарт Юнікода ўведзены знакі для старажытнай грузінскай пісьменнасці «асамтаўрулі», якія адпавядаюць загалоўным літарам грэчаскай, лацінскай і армянскай пісьменнасці — гэта дае магчымасць у будучыні ўвесці загалоўныя літары і ў грузінскай пісьменнасці. У большасці сістэм пісьменнасці (арабскай, яўрэйскай, карэйскай, глаголіцы, індыйскіх, тайскай і іншых) літары не падзяляюць на вялікія і маленькія.

Гл. таксама
-----------

* Маюскул
* Капітэль, шрыфт
«**Людвік і зорны конь**» (англ.: Ludo and the Star Horse) — фэнтэзійная аповесць шатландскай пісьменніцы Мэры Сцюарт. Упершыню апублікавана выдавецтвам «Brockhampton Press[en]» у 1974 годзе.

Сюжэт
-----

Людвік, баварскі сялянскі хлопчык, не асабліва кемлівы, але далікатны, надзейны і добрасумленны. Калі Рэнці, добры стары конь хафлінгер[en] — коні гэтай пароды, паводле падання, цягнуць калясніцу сонца — вырываецца і ўцякае, Людвік ідзе за ім праз страшную завіруху і трапляе ў пячору, дзе сустракае кентаўра. Ён апынаецца ў Зорнай краіне, а гэта — Дом Стральца.

Стралец кажа Людвіку, што Рэнці сапраўды Зорны конь, і што яны абодва могуць, калі пажадаюць, пераследваць сонца праз наступныя Дамы. Калі ім удасца дагнаць сонца, перш чым яно зноў дасягне Дома Стральца, Рэнці будзе дазволена ўпрэгчыся ў сонечную калясніцу замест таго, каб чакаць самотнай смерці кульгавага старога каня. Падарожжа будзе жорсткім і цяжкім, і ім давядзецца змагацца з жудаснымі, часта варожымі гаспадарамі кожнага з Дамоў — але Людвік застаецца верны свайму сябру Рэнці і рашаецца дапамагчы.

Крытыка
-------

Крытык Імаджэн Расэл Уільямс[d] ахарактарызавала кнігу наступным чынам: «*Гэта невялікая кніга, але яе маштаб вар’іруецца ад невымоўнага да бытавых дэталяў, ад абавязкаў багоў да адносінаў між чалавекам і жывёлінай, і пры гэтым яна далікатная, незабыўна шчымлівая*». Крытык таксама адзначыла, што аповесць «Людвік і зорны конь» — гэта самы захапляльны, упэўнены, вобразны спосаб, якім калі-небудзь увасаблялі задыяк у мастацкай літаратуры.

Узнагароды
----------

У 1975 годзе аповесць «Людвік і зорны конь» была адзначана Прэміяй Шатландскага савета мастацтваў[en].

Папулярызацыя
-------------

У 1975 годзе аповесць «Людвік і зорны конь» была прачытана ў межах тэлесерыяла «Джэканоры[en]»:

* Сезон 14, серыя 11. «Людвік і зорны конь: Частка 1 — Знікненне каня» (22 верасня 1975)
* Сезон 14, серыя 12. «Людвік і зорны конь: Частка 2 — Стралец, Казярог і Гула» (23 верасня 1975)
* Сезон 14, серыя 13. «Людвік і зорны конь: Частка 3 — Рыбы, Баран і Бык» (24 верасня 1975)
* Сезон 14, серыя 14. «Людвік і зорны конь: Частка 4 — Блізняты, Рак, Панна і Леў» (25 верасня 1975)
* Сезон 14, серыя 15. «Людвік і зорны конь: Частка 5 — Шалі і Скарпіён» (26 верасня 1975)

Беларускі пераклад
------------------

Беларускамоўнае выданне кнігі было зроблена Беларускім гуманітарным адукацыйна-культурным цэнтрам у 1996 годзе. Пераклад быў зроблены Аленай Арловай, праілюстравала кнігу Л. І. Мележ. Наклад склаў 3000 асобнікаў.

Заўвагі
-------

1. 1 2  *Imogen Russell Williams*. Winter reads: Ludo and the Star Horse by Mary Stewart (англ.).  Сайт «The Guardian» (1 снежня 2011). Архівавана з першакрыніцы 20 ліпеня 2021. Праверана 16 ліпеня 2023.
2. ↑  Mary Stewart (англ.).  Сайт «The Herald[en]» (22 мая 2014). Архівавана з першакрыніцы 5 кастрычніка 2022. Праверана 16 ліпеня 2023.
3. ↑  Jackanory (1965–1996) — Episode List (англ.).  Сайт «Internet Movie Database». Праверана 16 ліпеня 2023.

Літаратура
----------

* *Мэры Сцюарт.* Людвік і зорны конь = Ludo and the Star Horse / Пер. з англ. Алены Арловай. — Мінск: Беларускі гуманітарны адукацыйна-культурны цэнтр, 1996. — С. 120. — ISBN 985-6012-01-5.
**Людзвіна́вас** (літ.: Liudvinavas), традыцыйная беларуская назва — **Людві́нава** — мястэчка ў Марыямпальскім самакіраванні Марыямпальскага павета Літвы, на рацэ Шэшупа. Адміністрацыйны цэнтр Людзвінаваскага староства. Насельніцтва 1055 чал. (2001).

Знаходзіцца за 10 км на поўдзень Марыямпале. Згодна з сучаснай афіцыйнай літоўскай класіфікацыяй мястэчка належыць да этнаграфічнага рэгіёна Судовія.

Гісторыя
--------

Гарадскі герб з каралеўскага прывілея (1792)
Першыя пісьмовыя згадкі пра паселішча датуюцца XVIII ст. уваходзіла ў склад Пунскага староства Ковенскага павета Вялікага Княства Літоўскага. У 1715 тут збудавалі драўляны касцёл.

У 1719 кароль і вялікі князь Аўгуст II надаў паселішчу Магдэбургскае права і статус мястэчка.

10 кастрычніка 1791 кароль і вялікі князь Станіслаў Аўгуст Панятоўскі надаў Людвінаву герб з выявай «Пагоні» і Генія, што трымае ў адной руцэ меч, а ў другой — шалі.

У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) апынулася ў складзе Прусіі.

З 1918 у складзе Літвы.

Славутасці
----------

* Касцёл Св. Людвіка (1918)

Вядомыя асобы
-------------

* Пятрас Вайціекунас (нар. 1953) — літоўскі палітык і дыпламат

Зноскі
------

1. ↑  ЭнцВКЛ, 2010

Літаратура
----------

* Людвінава // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / Рэдкал.: Т. У. Бялова (гал. рэд.) і інш.; маст. З. Э. Герасімовіч. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя, 2010. — Т. 3: Дадатак. А — Я. — С. 318. — 696 с. — ISBN 978-985-11-0487-7 (т. 3), ISBN 985-11-0315-2.
* Людвиново // Людзвінавас // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.) (руск.). — СПб. 1890—1907.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Людзвінавас
**Dynamic Kernel Module Support** (**DKMS**) — гэта фрэймворк, які выкарыстоўваецца для генерацыі тых модуляў ядра Linux, зыходны код якіх знаходзіцца па-за дрэвам зыходнага кода ядра.

Галоўная асаблівасць DKMS у тым, што ён аўтаматычна перакампілюе ўсе DKMS модулі ў выпадку ўсталявання новага ядра. Гэта дазваляе драйверам і прыладам па-за асноўнай галіны ядра працягваць працаваць пасля абнаўлення ядра Linux.

Яшчэ адной выгодай DKMS з’яўляецца магчымасць усталявання новага драйвера ў існуючай сістэме з адвольнай версіяй ядра, без патрэбы ручной кампіляцыі, альбо наяўнасці скампіляваных пакетаў ад вендара.

DKMS быў напісаны інжынернай групай Linux ў кампаніі Dell у 2003 годзе. Уключаны ў мноства дыстрыбутываў, такіх як Ubuntu, Debian, Fedora, і SuSE. З’яўляецца свабоным праграмным забяспячэннем пад ліцэнзіяй GPL v2 альбо больш позняй.

DKMS падтрымлівае RPM і DEB фарматы пакетаў.

Спасылкі
--------

* Dell DKMS site
* LinuxJournal — Exploring DKMS
* Building a kernel module using DKMS
* DKMS for Developers Архівавана 7 мая 2005.
**1-я Грушавая вуліца** (трансліт.: *1-ja Hrušavaja vulica*, руск.: 1-я Грушевая улица) — вуліца ў Наваполацку.

Апісанне
--------

Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі садовага таварыства на поўдзень ад былой вёскі Шніткі, якая ўвайшла ў межы Наваполацка ў 1968 годзе. Працягласць вуліцы складае каля 780 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 "Падкасцельцы - БВК" і № 12 "Падкасцельцы - Шніткі".

Гл. таксама
-----------

* Спіс вуліц Наваполацка

Зноскі
------
**1-я Дрысенская партызанская брыгада** (у жнўні 1942 — кастрычніку 1943 **Дрысенская партызанская брыгада**) — партызанская брыгада, створаная ў жніўні 1942 года на базе асобнай групы атрадаў Дрысенскага раёна (група ўваходзіла ў брыгаду *«За Савецкую Беларусь»*, пазней брыгада імя К. К. Ракасоўскага). Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Дрысенскага, Расонскага і Асвейскага раёнаў. 12 ліпеня 1944 брыгада (281 партызан, 4 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй.

Склад
-----

У 1943 годзе атрад «Бясстрашны» быў накіраваны ў Баранавіцкую вобласць (1-я Баранавіцкая партызанская брыгада), атрады імя Калініна і імя Кутузава былі вылучаны для фарміравання 2-й Дрысенскай партызанскай брыгады. У выніку баёў з карнікамі брыгада (729 партызан) у снежні 1943 года выйшла ў савецкі тыл, дзе атрад «КІМ» быў расфарміраваны. У студзені 1944 года брыгада (153 партызаны) вярнулася ў раён баявых дзеянняў, дзе аб’ядналася з партызанамі, якія асталіся ў нямецкім тыле. На дату злучэння з Чырвонай Арміяй у склад брыгады ўваходзілі:

* атрад імя Суворава;
* атрад імя Кірава;
* атрад імя Аляксандра Неўскага;
* атрад імя Леніна.

Камандаванне
------------

### Камандзіры

* П. Р. Мандрыкін (загінуў);
* Р. П. Герасімаў;
* А. І. Грыгор’еў.

### Камісары

* Р. П. Герасімаў;
* Ф. Ф. Шаблоўскі;
* А. І. Лісоўскі.

### Начальнікі штаба

* Ф. А. Рабцаў;
* С. Ф. Ламінскі;
* А. А. Шыбаеў;
* К. П. Кузміцкі.

Гісторыя
--------

Партызаны праводзілі дыверсіі на чыгунцы Полацк — Даўгаўпілс і шашэйных дарогах. Разам з брыгадамі Асвейскай імя М. В. Фрунзэ і «За Савецкую Беларусь» правялі ў кастрычніку 1942 года аперацыю па адначасовым разгроме нямецкіх гарнізонаў на чыгуначных станцыях Боркавічы і Дрыса. У студзені 1943 года ўдзельнічалі ў разгроме гарнізона ў вёсцы Вецслабада Латвійскай ССР. Разграмілі гарнізоны ў вёсках Балдышы (красавік 1943 года), Кабылінцы (красавік 1944 года) Дрысенскага раёна. У студзені — сакавіку, маі — снежні 1943, лютым — чэрвені 1944 гадоў вялі баі супраць карнікаў. На лініі Боркавічы — Бігосава падарвалі і пашкодзілі больш за 2 тысячы рэек.

Памяць
------

У 1964 годзе ў вёсцы Маторына Расонскага раёна ў гонар брыгады быў насыпаны курган, пастаўлены абеліск, у 1970 годзе ў вёсцы Дзёрнавічы Верхнядзвінскага раёна — стэла.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Беларусь у Вялікай Айчыннай вайне, 1941—1945: Энцыкл. / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1990. — 680 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-012-2.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Вайніловіч.
**Людвік Казімір Вайніловіч** (пам. каля 1670 г.) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.

Біяграфія
---------

Належаў да каталіцкага сярэднезаможнага шляхецкага роду Вайніловічаў герба «Сыракомля». Нарадзіўся ў сям’і Мельхіёра Вайніловіча.

Быў падчашым мсціслаўскім (1655), стольнікам мазырскім (1659). Быў звязаны з нясвіжскай лініяй князёў Радзівілаў, бо ў 1669 г. князь Міхал Казімір Радзівіл, падканцлер вялікі літоўскі, высылаў яго з даручэннем прыняць кіраванне Слуцкім княствам пасля смерці князя Багуслава Радзівіла.

2 сакавіка 1666 падпісаў з братам Адамам дзельчы ліст, паводле якога выракся правоў на Гейшэвічы на карысць брата, але захаваў правы на Клюкавічы. Ад Ганны атрымаў у пасаг маёнткі Савічы і Пузаў, таму і з’яўляецца пачынальнікам ўласна савіцкай лініі. За заслугі атрымаў ад караля Яна Казіміра прывілей на дазвол браць маставое ў дзедзічным маёнтку Пузаў (19.07.1668 г.).

Сям’я
-----

З 1647 года ў шлюбе з Ганнай з Тэльшаўскіх, дачкой Крыштафа Тэльшаўскага, стольніка наваградскага, і Зоф’і Касакоўскай. Пасля
смерці мужа Зоф’я Касакоўская завяшчала Савічы і Пузава (відавочна, частку належную маці) дачцэ, бо астатні маёнтак Пузаў адыйшоў Ганне трохі пазней — па тэстаменту яе брата Яна Касакоўскага, які быў складзены 30.04.1681 г.
Дзеці:

* Крыштаф Пётр, хрышчаны 08.04.1649 г. (памёр пасля 1688 года). Падчашы мазырскі, стольнік мазырскі. Спадчыннік маёнткаў Савічы, Пузаў, Клюкавічы. Жонка Людвіка Расудоўская.
* Казімір, падчашы мсціслаўскі (1680). Пра яго нашчадкаў нічога не вядома.

Сыны, відавочна, валодалі спадчыннай часткай маёнтка Гейшэвічы.

У другім шлюбе Ганна была за Стэфанам Трыпольскім, у трэцім — за Марцыянам Рэйтанам. Ганна з Тэльшаўскіх пакінула тэстамент датаваны 1694 г. згодна з якім падзяліла спадчыну паміж унукамі Францішкам Казімірам і Антоніем.

Спасылкі
--------

* Рыбчонак С. 10/6. Людвік Казімер // Радавод Вайніловічаў гербу «Сыракомля» змененая // Герольд Litherland. Горадня-Менск. 2011. — № 18. — С.116-123


| ?Людвік Казімір Вайніловіч — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | Барыс Вайніловіч[d] |  | Сямён Вайніловіч[d] |  | Стэцька[d] |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | Людвік Казімір Вайніловіч |  | Мельхіёр Вайніловіч[d] |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Марыя Галынская[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |  |

 |
**1-я антыфашысцкая партызанская брыгада** — партызанская брыгада, узнікшая 18 чэрвеня 1943 года, калі на бок партызан перайшла так званая «Руская нацыянальная народная армія», арганізаваная нямецкімі акупацыйнымі ўладамі з ваеннапалонных. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Барысаўскага, Лагойскага, Плешчаніцкага, Куранецкага, Пліскага, Пастаўскага, Лепельскага, Ушацкага раёнаў. 4 ліпеня 1944 брыгада (422 партызаны, 4 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй. І. М. Цімчуку было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.

Склад
-----

* 1-ы атрад;
* 2-і атрад;
* 3-і атрад;
* 4-ы атрад.

Камандаванне
------------

### Камандзіры

* У. У. Гіль-Радыёнаў (загінуў);
* І. М. Цімчук.

### Камісары

* А. М. Касцяневіч (выконваў абавязкі);
* І. М. Цімчук;
* І. М. Яўмененка.

Начальнік штаба
---------------

* Б. М. Панамарэнка.

Гісторыя
--------

Партызаны ў жніўні 1943 года разбілі нямецкі гарнізон у Докшыцах, на чыгуначнай станцыі Крулеўшчына знішчылі гарнізон, паравознае дэпо, падарвалі 2 чыгуначныя масты, 3 км чыгункі. У верасні — кастрычніку разам з брыгадамі «Дзядзькі Колі» і «Смерць фашызму» напалі на гарнізоны ў вёсках Зембін і Вілейка; 28 лістапада 1943 на дарозе Лагойск — Плешчаніцы разбілі нямецкую калону, знішчылі 250 салдатаў; 17 сакавіка 1944 года ў вёсцы Шыпы Пліскага раёна разбілі нямецкую роту; 25 верасня 1943 года на чыгунцы Мінск — Смалявічы падарвалі кля 2500 рэек, у чэрвені 1944 — 1200 рэек. У красавіку — маі 1944 года брыгада ўдзельнічала ў абароне Полацка-Лепельскай партызанскай зоны і ў прарыве блакады. У гэтых баях яна страціла забітымі і прапаўшымі без вестак 1026 партызан.

Гл. таксама
-----------

* Докшыцка-Крулеўшчынская аперацыя;
* Вілейскі бой.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Беларусь у Вялікай Айчыннай вайне, 1941—1945: Энцыкл. / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1990. — 680 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-012-2.
Вялікая блакітная дзіра (Беліз)  
Вялікая блакітная дзіраВялікая блакітная дзіра
Вялікая блакітная дзіра ў Белізе
**Вялікая блакітная дзіра** (англ.: Great Blue Hole) — буйная блакітная дзіра, размешчаная ў цэнтры Лайтхаус-Рыфа, атола ў складзе Белізскага бар’ернага рыфа. Дзіра ўяўляе сабой круглую карставую варонку дыяметрам 305 метраў, якая мае глыбіню 120 метраў.

Гэта геалагічнае ўтварэнне першапачаткова з’яўлялася сістэмай вапняковых пячор, якія сфарміраваліся падчас апошняга ледавіковага перыяду. Узровень мора тады быў значна ніжэйшым, але калі акіян падняўся і скляпенне затопленай пячоры абвалілася, утварылася карставая варонка — даволі распаўсюджаная форма рэльефу ўздоўж узбярэжжа Беліза.

Спадарожнікавы здымак Лайтхаус-Рыфа, Вялікая блакітная дзіра размешчана прама па цэнтры
Блакітная дзіра стала вядомая дзякуючы французскаму даследчыку Жак-Іву Кусто, які ўключыў яе ў спіс 10 найлепшых месцаў у свеце для нырання. У 1972 годзе на сваім судне Каліпса ён вымераў глыбіню дзіры і пацвердзіў тэорыю яе ўтварэння. Спусціўшыся на аднамесных субмарынах у дзіру, удзельнікі экспедыцыі выявілі масіўныя сталактыты, некаторыя з якіх размяшчаліся пад вуглом 10—13° да вертыкалі, што паказвала на геалагічны зрух і нахіл плато, якое ляжыць ніжэй.

Падчас прыліваў на месцы вялікай сіняй дзіры ўтвараюцца сапраўдныя віры, якія ўцягваюць у сябе ўсё, што плавае на паверхні: водарасці, дошкі, лодкі. Нярэдка ў гэтых вірах гінуць людзі. З наступам адліву дзіра пачынае вывяргаць з сябе магутныя фантаны вады, часам разам з рознага роду смеццем.

Нягледзячы на цяжкадаступнасць месца (адлегласць ад горада Беліз складае каля 96 км), Вялікая блакітная дзіра з’яўляецца папулярным месцам апусканняў для рэкрэацыйнага дайвінга. Нырцы могуць сустрэць некалькі цікавых відаў рыб, уключаючы гіганцкага групера, акул-нянек і некалькі відаў рыфавых акул, напрыклад карыбскую рыфавую акулу.

Аналіз суадносін тытану і алюмінію ў асадкавых пародах у суседніх з карставым правалам лагунах паказаў, што часы паміж 800 і 900 гадамі і паміж 1000 і 1100 гадамі былі на Юкатане вельмі засушлівымі перыядамі, што прывяло да заняпаду старажытнай цывілізацыі мая.

Зноскі
------

1. ↑  Belize Blue Hole reef **(нявызн.)**.  National Geographic Online. Архівавана з першакрыніцы 23 сакавіка 2012. Праверана 18 лютага 2016.
2. ↑  *Жак-Іў Кусто.* Galapagos - Titicaca - The Blue Holes. — Лондан: Cassell, 1973. — ISBN 0304292591.
3. ↑  Цуды прыроды: Блу-Хоулс
4. ↑  Вялікая сіняя дзіра адкрыла прычыны заняпаду цывілізацыі мая

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Вялікая блакітная дзіра
* USGS: The Great Blue Hole of Belize Архівавана 3 студзеня 2012.
**Duden** — слоўнік і збор правілаў граматыкі і правапісу нямецкай мовы, упершыню апублікаваны 7 ліпеня 1880 г. Конрадам Дудэнам. Выдаецца ў друкаваным і электронным выглядзе бібліяграфічнага інстытутам у Мангейме.

З 1956 па 1996 год слоўнік правапісу (Rechtschreibduden) вызначаў афіцыйную арфаграфію нямецкай мовы ў Германіі, аднак з правядзеннем рэформы арфаграфіі ў 1996 годзе манапольная ўлада слоўніка была ўтрыравана. Гэтае абмежаванне датычыцца толькі некаторых сфер прымянення пісьмовага нямецкай мовы, бо па рашэнні Федэральнага канстытуцыйнага суда свабода выбару крыніцы арфаграфічных правіл ў літаратуры, публіцыстыцы і збольшага навуковай сферы застаецца за аўтарам. Граматыка, вызначаная Дудэнам, не ўсюды мае нарматыўнае значэнне, бо ў абласцях распаўсюджвання варыянтаў нямецкай мовы існуюць ўласныя нормы (Аўстрыйскі слоўнік, Швейцарскі ідыяцікон).

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Duden на Вікісховішчы |

* Duden online (ням.). Архівавана з першакрыніцы 13 верасня 2012. Праверана 15 ліпеня 2012.
* Auflagen des Dudens (1880–2011) (ням.). Архівавана з першакрыніцы 13 верасня 2012. Праверана 15 ліпеня 2012.
* Rat für deutsche Rechtschreibung (ням.). Архівавана з першакрыніцы 13 верасня 2012. Праверана 15 ліпеня 2012.
**«Dzieje dobroczynności krajowej i zagranicznej z wiadomościami ku wydoskonaleniu jej służącemi»** (*«Хроніка айчыннай і замежнай філантрапічнай дзейнасці са звесткамі па яе ўдасканаленні»*) — клерыкальна-філантрапічны часопіс. 

Выдаваўся ў 1820 — 1824 гг. у Вільні на польскай мове. Распаўсюджваўся па ўсей Расійскай імперыі. Змяшчаў матэрыялы пра рэлігійна-духоўнае жыццё, гісторыю і становішча царквы (пераважна каталіцкай) і філантропіі ў Расіі і за яе межамі. Асвятляў пытанні педагогікі, мастацтва, друкаваў мастацкія творы. Меў бібліяграфічны аддзел. У публікацыях часопіса ёсць звесткі пра гісторыю і тагачасны стан касцёла і уніяцкай царквы на беларуска-літоўскіх губернях, дзейнасць дабрачынных суполак у Вільні, Слуцку і інш.

Літаратура
----------

* Касмылёў, В. «Дзее доброчынносьці краёвэй і загранічнэй...» / Валерый Касмылёў // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: У 6 т. / Беларуская Энцыклапедыя; Рэдкал.: М. В. Біч і інш.; Прадм. М. Ткачова; Маст. Э. Э. Жакевіч. Т. 3: Гімназіі — Кадэнцыя / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелЭн, 1996. — 523 с. — С. 223. — ISBN 985-11-0041-2.
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Удар.

**«Украінскі дэмакратычны альянс за рэформы» («УДАР»)** - усеўкраінская палітычная партыя, якую ўзначальвае Віталь Клічко. У 2012 годзе партыя ўпершыню прыняла ўдзел у выбарах у Вярхоўную Раду Украіны. Ідэалагічна бліжэйшым агульнаеўрапейскім аб'яднаннем да «УДАР»у з'яўляецца аб'яднанне еўрапейскіх правацэнтрысцкіх партыяў «Еўрапейская народная партыя», у якім «УДАР» мае статус назіральніка.

Праграма
--------

Лідар партыі, Віталь Клічко, заявіў, што абапіраецца, у прыватнасці, на досвед Грузіі ў першачарговых антыкарупцыйных законах, фракцыя хоча прыняць у Вярхоўнай Радзе. Праграма накіравана на стварэнне спрыяльных умоў для развіцця бізнесу. Партыя Клічко таксама выступае за люстрацыю карумпаваных чыноўнікаў. Праграма таксама прадугледжвае рэформаў судовай сістэмы, увядзенне пагадзіннай аплаты працы і ўзмацненне мясцовага самакіравання. У геапалітычных пытаннях, партыя УДАР выступае за актывізацыю рашучай еўраінтэграцыі.

Зноскі
------

1. ↑  Партыі і выбары ў Еўропе
2. ↑  Фракция УДАР // Украинская правда
**EMI** (англ.: Electric and Music Industries) — брытанская медыягрупа (EMI Group), адна з найбуйнейшых гуказапісных кампаній свету (уваходзіць у «Вялікую чацвёрку»). Штаб-кватэра размяшчаецца ў Лондане.

EMI была заснавана ў сакавіку 1931 года ў выніку зліцця двух гуказапісных лэйблаў — брытанскіх Columbia і Gramophone. У 1957 годзе EMI набылі амерыканскі лэйбл Capitol Records, атрымаўшы, такім чынам, ліцэнзаванне на выпуск амерыканскай музыкі (даўнія кантракты з RCA Victor і Columbia Records былі спынены). EMI таксама належала мноства лэйблаў у краінах Брытанскай Садружнасці, а таксама Індыі, Аўстраліі і Новай Зеландыі. У 1990-я гг. EMI набылі лэйбл Virgin Records. Самі EMI маюць таксама свой ўласны лэйбл EMI Records, у які ўваходзіць мноства малых лэйблаў (Parlophone, Real World, спецыялізаваныя лэйблы тыпу EMI Classics). Больш паловы брытанскіх выканаўцаў поп-музыкі выпускаліся на EMI.

EMI у наш час трэцяя па велічыні гуказапісная кампанія ў свеце пасля Universal Music Group і Sony Music Entertainment; EMI прадаюць сваю прадукцыю ў 50 краінах. Кампаніі належаць правы на больш за 1 млн кампазіцый. Па даных Hoover’s, у 2005 годзе выручка кампаніі зменшылася на 5,7 % да $3,65 млрд, прыбытак зменшыўся на 181 % да 105 млн.

Вядомыя выканаўцы, якія запісваліся на лэйбле
---------------------------------------------

* 30 Seconds to Mars
* Джордж Майкл
* Робі Уільямс
* Basic Element
* Beach Boys
* Beastie Boys
* The Beatles
* Bent
* Blur
* Celebrate The Nun
* Charles Aznavour
* Coldplay
* David Bowie
* Deep Purple
* Depeche Mode
* Duran Duran
* Eloy
* Erasure
* Gorillaz
* Gabin
* Iron Maiden
* Jan Vayne
* Katy Perry
* Keith Urban
* Kraftwerk
* LaFee
* Lloyd Banks
* Maksim Mrvica
* Marie Fredriksson
* Moby
* Megadeth
* Paradise Lost
* Pet Shop Boys
* Per Gessle
* Pink Floyd
* Queen
* Radiohead
* Red Hot Chili Peppers
* Roxette
* Sebastian Bach
* Sex Pistols
* Scorpions
* Talk Talk
* The News
* Tony Yayo
* Yellowcard
* Evanescence

Зноскі
------

1. ↑  *(unspecified title)* Праверана 28 студзеня 2019.
2. ↑  annual report — 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q699735'></a>

Спасылкі
--------

* EMI Group (Parent company)
* EMI Music (UK)
* EMI Sessions
* Official Australian Site Архівавана 6 мая 2012.
* History of EMI
* EMI Music Publishing
* EMI Archive
* Fight With EMI

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Фота, відэа і аўдыё | YouTube |
| Тэматычныя сайты | Discogs |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая кiтайская · Вялікая нарвежская · Britannica (онлайн) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 121717456 · GND: 271278-7 · ISNI: 0000 0001 0093 264X · LCCN: no97009953 · SUDOC: 033475911 · VIAF: 153494571 |

 |
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. E6.
**E6** — назва некаторых груп Лі і таксама іх алгебры Лі {\displaystyle {\mathfrak {e}}\_{6}}. **E6** — адна з пяці кампактных асаблівых простых груп Лі. E6 мае ранг 6 і размернасць 78.

Схема Дынкіна
-------------

Dynkin diagram of E 6
### Корані E6

(1,−1,0;0,0,0;0,0,0), (−1,1,0;0,0,0;0,0,0),
(−1,0,1;0,0,0;0,0,0), (1,0,−1;0,0,0;0,0,0),
(0,1,−1;0,0,0;0,0,0), (0,−1,1;0,0,0;0,0,0),
(0,0,0;1,−1,0;0,0,0), (0,0,0;−1,1,0;0,0,0),
(0,0,0;−1,0,1;0,0,0), (0,0,0;1,0,−1;0,0,0),
(0,0,0;0,1,−1;0,0,0), (0,0,0;0,−1,1;0,0,0),
(0,0,0;0,0,0;1,−1,0), (0,0,0;0,0,0;−1,1,0),
(0,0,0;0,0,0;−1,0,1), (0,0,0;0,0,0;1,0,−1),
(0,0,0;0,0,0;0,1,−1), (0,0,0;0,0,0;0,−1,1),

Матрыца Картана
---------------

{\displaystyle {\begin{pmatrix}2&-1&0&0&0&0\\-1&2&-1&0&0&0\\0&-1&2&-1&0&-1\\0&0&-1&2&-1&0\\0&0&0&-1&2&0\\0&0&-1&0&0&2\end{pmatrix}}}
19-е выданне энцыклапедыі (1986—1994).
**Brockhaus Enzyklopädie** — нямецкая шматтомная універсальная энцыклапедыя, якая выдаецца з пачатку XIX стагоддзя. Хоць у розныя гады яна выходзіла пад рознымі назвамі, агульная неафіцыйная назва захоўваецца ранейшай — «Бракгаўз». Энцыклапедыя выпускаецца выдавецтвам «F. A. Brockhaus », заснаваным Ф. А. Бракгаўзам (пазней «Bibliographisches Institut & FA Brockhaus AG»).

Адной з асноўных асаблівасцяў энцыклапедыі з’яўляецца тое, што для яе характэрныя не артыкула-агляды, а артыкула-даведкі, што дазваляе ўключаць у выданне стандартнага для энцыклапедый фармату да 200-300 тысяч артыкулаў.

Бракгаўз з’яўляецца апошняй з чатырох універсальных энцыклапедый сусветнага ўзроўню на нямецкай мове пасля спынення выпуску «энцыклапедычнага лексікону Маера» (ням.: Meyers Konversations-Lexikon) у 1984 годзе, «Універсальнага лексікону Пірэра» (ням.: Universal-Lexikon der Gegenwart und Vergangenheit) у канцы XIX стагоддзя і «энцыклапедычнага лексікону Гердэра» (ням.: Herders Conversations-Lexikon) у 1960-х гадах.

Гл.таксама
----------

* Беларуская Энцыклапедыя
* Вялікая савецкая энцыклапедыя
* Энцыклапедыя Брытаніка

Літаратура
----------

Лагатып Вікітэкі
У Вікітэцы ёсць арыгінал тэксту па гэтай тэме.
 Гл. ***Brockhaus Enzyklopädie***

* R. L. Collison. Encyclopaedias: their history throughout the ages. 2nd ed. — New York: «Hafner», 1966. — 334 p.
* J. M. Wells. The Circle of Knowledge: Encyclopaedias Past and Present. — Chicago: «The Newberry Library», 1968. — 56 p.
* S. P. Walsh. Anglo-American General Encyclopedias. A Historical Bibliography, 1703—1967. — New York: «Bowker», 1968. — 270 p.
* H. Sarkowski. Das Bibliographische Institut. Verlagsgeschichte und Bibliographie, 1826—1976. — Mannheim: «Bibliographisches Institut», 1976. — 314 S. — ISBN 3-411-01368-0.
* K. F. Kister. Kister’s Best Encyclopedias. A Comparative Guide to General and Specialized Encyclopedias. 2nd ed. — Phoenix: «The Oryx Press», 1994. — 506 p. — ISBN 0-89774-744-5.
* A. zum Hingst. Die Geschichte des Grossen Brockhaus: vom Conversationslexikon zur Enzyklopädie. — Wiesbaden: «Harrassowitz», 1995. — 212 S. — ISBN 3-447-03740-7.
* S. C. Awe. ARBA guide to subject encyclopedias and dictionaries. 2nd ed. — Englewood: «Libraries Unlimited», 1997. — 482 p. — ISBN 0-585-07048-2.
* Bibliotheca lexicorum: kommentiertes Verzeichnis der Sammlung Otmar Seemann. Bearbeiten von M. Peche. — Wien: «Inlibris», 2001. — 708 S. — ISBN 3-9500813-5-6.
* T. Keiderling. F. A. Brockhaus: 1905—2005. — Leipzig: «Brockhaus», 2005. — 448 S. — ISBN 3-7653-0284-8.
Рэверс узнагароды
**Выдатнік Беларускай чыгункі** — беларуская дзяржаўная ўзнагарода, нагрудны знак беларускай чыгункі. Заснаваная ў 2003 годзе ў мэтах захавання і развіцця гістарычных традыцый Беларускай чыгункі.

Статут
------

Нагруднай адзнакай узнагароджваюцца работнікі Беларускай чыгункі, якія зрабілі значны асабісты ўнёсак у развіццё чыгуначнага транспарту Рэспублікі Беларусь, дасягнулі высокіх вынікаў у працы, пастаянна павышаюць прафесійнае майстэрства і перадаюць свой вопыт іншым работнікам.

Нагрудным знакам могуць узнагароджвацца асобы, якія не працуюць на Беларускай чыгунцы, за асаблівыя заслугі перад Беларускай чыгункай, актыўнае і эфектыўнае садзейнічанне ў вырашэнні яе задач. Узнагароджанне нагрудным знакам адбываецца загадам Начальніка Беларускай чыгункі. Нагрудная адзнака і пасведчанне да яе ўручаюцца Начальнікам Беларускай чыгункі альбо яго намеснікамі асабіста ва ўрачыстай абстаноўцы.

Узнагароджаныя нагрудным знакам работнікі, якія ўчынілі наўмыснае злачынства альбо дапусцілі грубую дысцыплінарную правіну, загадам Начальніка Беларускай чыгункі могуць быць пазбаўлены адзнакі.

Запісы аб узнагароджанні нагруднай адзнакай і пра яе пазбаўленне ўпісваюцца ў працоўную кніжку работніка.

Нагрудная адзнака носіцца на правым баку пасля ордэнаў і медалёў, а пры іх адсутнасці — на іх месцы.

Паўторнае ўзнагароджанне адзнакаю не адбываецца. Пры страце нагруднай адзнакі і (або) пасведчання дублікаты да яго не выдаюцца.

Апісанне
--------

Нагрудная адзнака «Выдатнік Беларускай чыгункі» ўяўляе сабой круг дыяметрам 30 мм. На коле размешчана выява серабрыстага колеру цягніка, што рухаецца. У ніжняй частцы кола знаходзяцца направа і налева дзве лаўровыя галінкі, а ў цэнтры іх — тэхнічны знак. За цягніком знаходзяцца промні ўсходу сонца. Кола аблямоўвае надпіс «ВЫДАТНІК БЕЛАРУСКАЙ ЧЫГУНКІ», надпіс пакрыты сіняй эмаллю.

Адзнака з дапамогай вушка і кальца злучаецца з калодкаю памерам 16 x 25 мм. Калодка ўяўляе сабой прамавугольнік, пакрыты чырвонай эмаллй, унізе якога размешчаны геральдычны знак-эмблема Беларускай чыгункі, які ўяўляе сабой эліпсападобнае кола з «крыламі» залацістага колеру.

Нагрудны знак і калодка вырабляюцца з метал жоўтага колеру.

Адваротны бок знаку мае гладкую паверхню, на якой рэльефна выкананы таварны знак Беларускай чыгункі, які ўяўляе сабой стылізаваную выяву чыгуначных шляхоў, дапоўнены літарамі «БЧ», і № адзнакі. Парадкавы нумар нагруднага знаку выбіваецца.

Зноскі
------

1. ↑  Узнагароды Беларускай чыгункі Архівавана 20 верасня 2014.

Спасылкі
--------

* Указ Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 2003/06/02 N 222 "Аб заснаванні нагруднай адзнакі «Выдатнік Беларускай чыгункі» pravoby.info
**Крысціянсё** (дацк.: Christiansø) — востраў (22,3 га) і паселішча (часткова таксама займае суседні востраў Фрэдэрыксё, архіпелаг Эртхольмен) у паўднёва-заходняй частцы Балтыйскага мора. Уваходзіць у склад Даніі. Насельніцтва (2012) — 103 чалавекі.

Гісторыя
--------

Крысціянсё на карце астравоў Эртхольмен
Крысціянсё было заснавана ў 1684 годзе дацкім і нарвежскім каралём Крысціянам V (1646—1699 гады) як ваенная крэпасць і атрымала яго імя. У 1810 годзе яе насельніцтва складала 810 чал. Акрамя ўмацаванняў і казарм у ёй мелася турма. У 1855 годзе крэпасць была пакінута салдатамі з-за немэтазгоднасці яе выкарыстання.

У 1970—2003 гадах паселішча Крысціянсё ўваходзіла ў склад дацкага муніцыпалітэта Борнхальм, але пазней было выведзена з-пад муніцыпальнага падпарадкавання і абвешчана ўласнасцю дзяржавы Данія. Кіруецца міністэрствам абароны.

Інфраструктура
--------------

Насельніцтва Крысціянсё жыве на астравах Крысціянсё і Фрэдэрыксё, злучаных мостам. Асноўны занятак — абслугоўванне турыстаў. Сюды прыязджае некалькі дзясяткаў тысяч наведвальнікаў у год.

Паміж Крысціянсё і востравам Борнхальм маюцца паромныя пераправы. Тут няма аўтамабіляў, утрыманне сабак і іншых хатніх жывёлін забаронена.

Галерэя
-------

* 
* 
* 
*

Спасылкі
--------

* Афіцыйная старонка
* Экскурсія Архівавана 29 чэрвеня 2016.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская |
| Нарматыўны кантроль | VIAF: 244267314 |