**Кешм** (перс.: قشم) — востраў у Армузскім праліве. Адміністрацыйна ўваходзіць у склад іранскай правінцыі Хармазган. Плошча - 1491 км².

Гісторыя
--------

Кешм здаўна з'яўляўся гандлёвым цэнтрам Персідскага заліва. У пісьмовых крыніцах узгадваўся з II ст. да н. э. У 1 - першай палове 2 тысячагоддзяў н. э. кантраляваўся персідскімі, сельджукскімі і арабскімі ўладарамі. У XVI ст. быў падпарадкаваны партугальцамі. Затым - галандцамі і бахрэйнскімі арабамі. Увайшоў у склад Ірана ў канцы XVIII ст.

Геаграфія
---------

Карта
Кешм — самы буйны востраў Персідскага заліва і самы буйны востраў Ірана. Месціцца ў Армузскім праліве у 2,5 кіламетрах на поўдзень ад іранскага ўзбярэжжа. Цягнецца прыкладна на 110 км у даўжыню і да 34,5 км у шырыню. На поўдзень ад Кешма знаходзіцца востраў Хенгам, на захад - астравы Армуз і Ларак.

Складзены пераважна з асадкавых і старажытных вулканічных парод. У цэнтральнай частцы вылучаецца горны масіў Танг-е-Чаху (да 430 м), расколаты ў старажытнасці землятрусам. Ён знакаміты сваімі скаламі незвычайных форм. Землятрусы здараюцца і ў наш час. Так, землятрус 27 лістапада 2005 г. стаў прычынай смерці 13 чалавек.

Узбярэжжа пераважна нізкае са шматлікімі пясчанымі пляжамі. На заходнім беразе падчас адліву агаляюцца астаткі старажытных каралаў. Паўночнае ўзбярэжжа часткова балоцістае, занятае манграмі.

Клімат субтрапічны засушлівы. Сярэдняя колькасць ападкаў - 183,2 мм у год.

Прырода
-------

Прырода вострава даволі разнастайная. На частцы паўночнага ўзбярэжжа захаваўся апошні ў Персідскім заліве мангравы лес. Сюды з поўначы прылятаюць зімаваць рэдкія птушкі, шмат земнаводных і яшчарак. У манграх нерастуюць рыбы.

На астатняй частцы вострава флора прадстаўлена пераважна пустыннымі і паўпустыннымі хмызнякамі і травамі. На ўзбярэжжы сустракаюцца пальмы. Фаўна блізкая да паўднёваіранскай — змеі, чарапахі, трусы, казуркі і інш.

Для аховы прыроды на Кешме створаны геапарк.

Эканоміка і інфраструктура
--------------------------

Большасць мясцовага насельніцтва складаюць арабы-*бандары*. Самы вялікі населены пункт, горад Кешм, знаходзіцца на паўночна-ўсходнім беразе. Ён злучаны сталай паромнай пераправай з портам Бандар-Абас на паўднёвым узбярэжжы Ірана. На Кешме таксама працуе аэрапорт.

Для мясцовых жыхароў галоўным заняткам з'яўляецца рыбалоўства. Астатнія: (сельская гаспадарка і будаўніцтва рыбацкіх лодак) — толькі дапаўняюць яго. У апошнія дзесяцігоддзі хутка развіваецца міжнародны гандаль, пераважна з арабскімі краінамі. На Кешме створана свабодная эканамічная зона, аднак пакуль значна меней папулярная, чым свабодная зона на іншым іранскім востраве Кіш.

Улады Ірана імкнуцца развіваць на востраве турызм. Вандроўнікаў вабяць багатая прырода, цудоўныя краявіды, а таксама традыцыйны вобраз жыцця. У паселішчы Лафт на поўначы Кешма захавалася старая вясковая архітэктура. На поўдні - пячоры Харбоз са старажытнымі наскальнымі выявамі.

Галерэя
-------

* Ісламскі ўніверсітэт у горадзе КешмІсламскі ўніверсітэт у горадзе Кешм
* Дзяўчына-бандары ва ўбранні з батулойДзяўчына-*бандары* ва ўбранні з батулой
* У гарахУ гарах
* СкалыСкалы
* Прыморскі пейзажПрыморскі пейзаж
* Мангравы лесМангравы лес
* Рэшткі партугальскай крэпасціРэшткі партугальскай крэпасці
* Пячоры ХарбозПячоры Харбоз

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт
* Свабодная зона Архівавана 22 лістапада 2012.
* Геапарк Архівавана 1 ліпеня 2012.
* Надвор’е
* Выдатны даведнік для вандроўніка на рускай мове Архівавана 3 ліпеня 2013.

| ⛭Індыйскі акіян |
| --- |
| Моры | 
* Андаманскае мора
* Аравійскае мора Арафурскае мора
* мора Дэйвіса
* мора Касманаўтаў
* Чырвонае мора
* Лакадыўскае мора
* мора Моўсана
* мора Садружнасці
* Тыморскае мора

 |
| Найважныя залівы | 
* Адэнскі заліў
* Бенгальскі заліў
* Вялікі Аўстралійскі заліў
* заліў Карпентарыя
* Аманскі заліў
* Персідскі заліў

 |
| Найважныя праліва | 
* Баб-эль-Мандэбскі
* Басаў
* Мазамбікскі
* Армузскі

 |
| Рэльеф дна | 
* Аўстрала-Антарктычная катлавіна
* Аўстрала-Антарктычнае ўзняцце
* плато Агульяс
* жолаб Алула-Фартак
* Аміранскі жолаб
* плато Амстэрдам
* Андаманскі жолаб
* Аравійская катлавіна
* Аравійска-Індыйскі хрыбет
* Афрыканска-Антарктычная катлавіна
* Усходне-Індыйскі жолаб
* Усходне-Індыйскі хрыбет
* хрыбет Гунерус
* Заходне-Аўстралійская катлавіна
* Заходне-Аўстралійскі хрыбет
* Заходне-Індыйскі хрыбет
* Зондскі жолаб
* хрыбет Кергелен
* Кергеленскае плато
* Какосавая катлавіна
* Какосавае ўзняцце
* плато Кразэ
* хрыбет Ланка
* жолаб Маўрыкій
* Мадагаскарская катлавіна
* Мадагаскарскі хрыбет
* Мальдыўскі хрыбет
* Маскарэнская катлавіна
* Маскарэнскі хрыбет
* Маскаренскае плато
* Мазамбікская катлавіна
* Мазамбікскі хрыбет
* жолаб Обі
* разлом Оўэн
* Самалійская катлавіна
* Тыморскі жолаб
* Цэнтральная катлавіна
* Цэнтральна-Індыйскі хрыбет
* Жолаб Чагас
* Паўднёва-Аўстралійская катлавіна

 |
| Найбуйнейшыя астравы і архіпелагі | 
* Андаманскія астравы
* Батэрст
* астравы Бахрэйн
* Грут-Айленд
* Занзібар
* Кенгуру
* архіпелаг Кергелен
* Кешм
* Кінг
* Каморскія астравы
* Мадагаскар
* Мальдыўскія астравы
* Маскарэнскія астравы (Рэюньён, Маўрыкій)
* Мелвіл
* Ніас
* Нікабарскія астравы
* Сейшэльскія астравы
* Сіберут
* Сімёўлуэ
* Сакотра
* Тасманія
* Фліндэрс
* Шры-Ланка

 |


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Іраніка · Britannica (11-th) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | LCCN: sh2003009380 · VIAF: 315142414 |