**Салта́наўшчына** (трансліт.: *Saltanaŭščyna*, руск.: Солтановщина) — аграгарадок у Нясвіжскім раёне Мінскай вобласці на рацэ Выні. Уваходзіць у склад Ланскага сельсавета.

Гісторыя
--------

Вядома з канца XV ст. як **двор Нясвіж** пана Солтана Аляксандравіча, напэўна, цэнтр маёнтка нададзенага яму або яго бацьку пану Аляксандру Юр’евічу вял. кн. Казімірам або Аляксандрам са складу Нясвіжскай воласці. Дзе быў аднайменны цэнтр усёй воласці пэўна не вядома, на думку А. Мяцельскага, ён знаходзіўся на цяперашнім гарадзішчы Замкавішча за 3 км на захад ад солтанава «двара» Нясвіж (за 2 км на захад ад цэнтра аг. Салтанаўшчына). Солтанаў «двор» знаходзіўся на ўсходнім беразе Выні.

Пан Солтан памёр да канца студзеня 1495 года, «двор» Нясвіж перайшоў спадчынай яго непаўналетняму сыну Аляксандру Солтанавічу, апекуном быў пан Літавор Храптовіч. У скразе пана Солтанавіча ад 1516 года на апякуна «двор» Нясвіж згаданы упершыню, самі падзеі адбываліся ў 1495—1504 гадах. Са зместу скаргі ўжо ў канцы XV ст. «двор» быў цэнтрам буйной гаспадаркі, таксама згадваецца імя нясвіжскага намесніка.

Пазней «двор» называўся **Нясвіжам Солтанаўскім**, **Солтанавай Гаццю** (напэўна, ад гаці праз пойму Выні ад «двара» на заходні бераг) і ўрэшце **Солтанаўшчынай**. У 1580-я гады куплены Радзівіламі ва унукаў пана Аляксандра Солтанавіча, разам з усім маёнткам, які складаўся з яшчэ аднаго «двара» і чатырох сёлаў.

Паводле Рыжскага мірнага дагавора (1921) ў складзе Нясвіжскага павета Навагрудскага ваяводства Польскай Рэспублікі. Побач вёскі з усходу праходзіла савецка-польская мяжа. Паміж вёскай і мяжой былі створаны аднайменныя вайсковая асада і стражніца КАП «Солтанаўшчына»[pl]. З 1939 года ў складзе БССР.

Да 2013 года Салтанаўшчына ўваходзіла ў склад Лявонавіцкага сельсавета.

Славутасці
----------

* Свята-Троіцкая царква (1826 год) — Ахоўная шыльда гісторыка-культурнай каштоўнасці Рэспублікі Беларусь. Гісторыка-культурная каштоўнасць Беларусі, шыфр 613Г000498шыфр 613Г000498

Вядомыя асобы
-------------

* Антон Антонавіч Сланімскі (нар. 1948) — вучоны-эканаміст.

Зноскі
------

1. ↑  Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Мінская вобласць: нарматыўны даведнік / І. А. Гапоненка, І. Л. Капылоў, В. П. Лемцюгова і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2003. — 604 с. ISBN 985-458-054-7. (DJVU)
2. ↑  Решение Минского областного Совета депутатов от 28.05.2013 N 234 Об изменении административно-территориального устройства районов Минской области Архівавана 23 кастрычніка 2018.
3. ↑  Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 14: Рэле — Слаявіна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2002. — Т. 14. — 512 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0238-5 (т. 14).

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Салтанаўшчына
* Салтанаўшчына на сайце Глобус Беларусі (руск.)

| ⛭**Ланскі сельсавет** |
| --- |
| Цэнтр | Лань |
| Аграгарадкі | Салтанаўшчына |
| Вёскі | Асмолава ·  Вялікая Быхаўшчына ·  Габруны ·  Грыбаўшчына ·  Дзямідавічы ·  Дубейкі ·  Іванава ·  Касмовічы ·  Качановічы ·  Кіркаўшчына ·  Лазавічы ·  Лесуны ·  Лявонавічы ·  Ляхі ·  Малая Быхаўшчына ·  Міцькавічы ·  Мысліва ·  Пляшэвічы ·  Пукелеўшчына ·  Смалічы ·  Хрыпкава ·  Цякалаўшчына ·  Чанавічы |