**Тэсты на выяўленне антыгена малярыі** — гэта група даступных у продажы экспрэс-дыягностычных тэстаў тыпу экспрэс-антыгенаў, якія дазваляюць хутка дыягнаставаць малярыю людзям, якія не валодаюць традыцыйнымі лабараторнымі метадамі дыягностыкі малярыі або ў сітуацыях, калі такое абсталяванне адсутнічае.

У цяперашні час у продажы ёсць больш за 20 такіх тэстаў (тэставанне прадуктаў СААЗ 2008 г.). Першым антыгенам малярыі, прыдатным у якасці мішэні для такога тэсту, быў растваральны глікалітычны фермент глутаматдэгідрагеназа. У цяперашні час ні адзін з экспрэс-тэстаў не з’яўляецца настолькі адчувальным, як тоўстая плёнка крыві, і не такі танны. Сур’ёзным недахопам у выкарыстанні ўсіх сучасных метадаў штангі з’яўляецца тое, што вынік па сутнасці якасны. Аднак у многіх эндэмічных раёнах трапічнай Афрыкі колькасная ацэнка паразітэміі важная, паколькі вялікі працэнт насельніцтва будзе станоўчым у любым якасным аналізе.

Экспрэс-дыягностыка малярыі на аснове антыгенаў
-----------------------------------------------

Малярыя — вылечная хвароба, калі ў пацыентаў ёсць магчымасць ранняй дыягностыкі і хуткага лячэння. Экспрэс-дыягнастычныя тэсты на аснове антыгенаў (РДТ) гуляюць важную ролю на перыферыі магчымасцяў медыцынскіх службаў, паколькі многія сельскія клінікі не маюць магчымасці дыягнаставаць малярыю на месцы з-за адсутнасці мікраскопаў і падрыхтаваных спецыялістаў для ацэнкі плёнак крыві. Акрамя таго, у рэгіёнах, дзе хвароба не эндэмічная, лабараторныя спецыялісты маюць вельмі абмежаваны вопыт у выяўленні і ідэнтыфікацыі паразітаў малярыі. Усё большая колькасць падарожнікаў з раёнаў з умераным кліматам штогод наведвае трапічныя краіны, і многія з іх вяртаюцца з інфекцыяй малярыі. Тэсты RDT па-ранейшаму разглядаюцца як дадатак да звычайнай мікраскапіі, але з некаторымі паляпшэннямі яны цалкам могуць замяніць мікраскоп. Выпрабаванні простыя, і працэдуру можна праводзіць на месцы ў палявых умовах. У гэтых аналізах выкарыстоўваецца адбітак пальцаў або вянозная кроў, яны займаюць 15-20 хвілін, а правядзенне лабараторных даследаванняў не патрабуецца. Парог выяўлення з дапамогай гэтых экспрэс-дыягнастычных тэстаў знаходзіцца ў межах 100 паразітаў/мкл крыві ў параўнанні з 5 пры тоўстаплёнкавай мікраскапіі.

### pGluDH

Глутаматдэгідрагеназа плазмодыя (pGluDH), вылучаная антыцеламі гаспадара
Дакладны дыягназ становіцца ўсё больш важным з улікам павелічэння рэзістэнтнасці да Plasmodium falciparum і дарагоўлі альтэрнатыў хларахіну. Фермент pGluDH не сустракаецца ў чырвоных крывяных цельцах гаспадара і быў рэкамендаваны ў якасці маркернага фермента для відаў плазмодыю Пікардам-Маўра і інш. у 1975 г. Тэст на фермент маркер малярыі падыходзіць для звычайнай працы і цяпер з’яўляецца стандартным тэстам у большасці ведамстваў, якія займаюцца малярыяй. Вядома, што наяўнасць pGluDH уяўляе жыццяздольнасць паразітаў, і хуткі дыягнастычны тэст з выкарыстаннем pGluDH у якасці антыгена валодае здольнасцю дыферэнцаваць жывыя ад мёртвых арганізмаў. Поўны РДТ з антыгенам pGluDH быў распрацаваны ў Кітаі і зараз праходзіць клінічныя выпрабаванні. GluDH-гэта паўсюдныя ферменты, якія займаюць важнае месца ў галіны паміж метабалізмам вугляроду і азоту. У плазмедыі прысутнічаюць ферменты GluDH [EC 1.4.1.4], залежныя ад нікацінаміду адэніну дынуклеатыду (НАД) [EC 1.4.1.2], і залежныя ад нікацінаміду аденіну дынуклеатыду фасфату (НАДФ); NAD-залежны GluDH адносна нестабільны і непрыдатны для дыягнастычных мэтаў. Глутаматдэгідрагеназа забяспечвае акісляльны крыніца вугляроду, які выкарыстоўваецца для вытворчасці энергіі, а таксама адноўлены носьбіт электронаў, NADH. Глутамат з’яўляецца асноўным аматарам-донарам іншых амінакіслот у наступных рэакцыях трансамінавання. Множныя ролі глутамата ў азотным балансе робяць яго шлюзам паміж вольным аміякам і амінагрупамі большасці амінакіслот. Публікуецца яго крыштальная структура. Актыўнасць GluDH у P.vivax, P.ovale і P. malariae ніколі не правяралася, але, улічваючы важнасць GluDH як фермента кропкавага разгалінавання, кожная клетка павінна мець высокую канцэнтрацыю GluDH. Добра вядома, што ферменты з высокай малекулярнай масай (напрыклад, GluDH) маюць мноства изоферментов, што дазваляе дыферэнцаваць штамы (з улікам правага моноклонального антыцела). Гаспадар вырабляе антыцелы супраць паразітарнага фермента, што паказвае на ідэнтычнасць нізкай паслядоўнасці.

### Бялок II, багаты гістыдынам,

Багаты гістыдынам бялок II (HRP II)-багаты гістыдынам і аланінам, водарастваральны бялок, які лакалізуецца ў некалькіх аддзелах клетак, уключаючы цытаплазму паразітаў. Антыген экспрессируется толькі трофазоітамі P. falciparum. HRP II з P. falciparum ўдзельнічае ў біякрышталізацыі гемазоіну, інертнай, крышталічнай формы ферыпратапорфірыну IX (Fe (3+)-PPIX), які выпрацоўваецца паразітам. Значная колькасць HRP II вылучаецца паразітам у кроў гаспадара, і антыген можа быць выяўлены ў эрытрацытах, сыроватцы крыві, плазме крыві, спіннамазгавой вадкасці і нават у мачы ў выглядзе сакрэтуе водарастваральнага бялку. Гэтыя антыгены захоўваюцца ў цыркулявалай крыві пасля таго, як паразітэмія ачысцілася або была значна зніжана. Звычайна патрабуецца каля двух тыдняў пасля паспяховага лячэння, каб аналізы на аснове HRP2 ператварыліся ў адмоўныя, але можа спатрэбіцца і месяц, што ставіць пад пагрозу іх значэнне ў выяўленні актыўнай інфекцыі. У пацыентаў з рэўматоідным фактарам станоўчага рэўматоіднага артрыту паведамлялася аб ілжыва станоўчых выніках памочнікаў. Паколькі HRP-2 выяўляецца толькі P. falciparum, гэтыя аналізы дадуць адмоўныя вынікі з узорамі, якія змяшчаюць толькі P. vivax, P. ovale або P. malariae; таму многія выпадкі малярыі без фальципарума могуць быць няправільна дыягнаставаны як малярыйныя адмоўныя (некаторыя штамы P.falciparum таксама не маюць HRP II). Зменлівасць вынікаў РДТ на аснове pHRP2 звязана з зменлівасцю антыгена-мішэні.

### пЛДГ

Лактатдэгідрагеназа P. falciparum (PfLDH) — гэта 33 кДа аксідарэдуктаза [EC 1.1.1.27]. Гэта апошні фермент гликолитического шляху, неабходны для генерацыі АТФ і адзін з найбольш распаўсюджаных ферментаў, экспрэсіраваных P. falciparum. ЛДГ плазмы (pLDH) з P. vivax, P. malariae і P. ovale) выяўляюць 90-92 % ідэнтычнасці з PfLDH з P. falciparum. Было заўважана, што ўзровень пЛДГ зніжаецца ў крыві раней за лячэнне, чым HRP2. У гэтым плане pLDH падобны на pGluDH. Тым не менш, кінетычныя ўласцівасці і адчувальнасць да інгібітараў, накіраваных на месца звязвання кофактора, істотна адрозніваюцца і вызначаюцца шляхам вымярэння канстант дысацыяцыі інгібітараў, якія адрозніваюцца да 21 разы.

### pAldo

Фруктоза-бісфасфат-альдалаза [EC 4.1.2.13] каталізуе ключавую рэакцыю ў працэсе гліколізу і вытворчасці энергіі і выпрацоўваецца ўсімі чатырма відамі. Альдолаза P.falciparum з’яўляецца бялком 41 кДа і мае 61-68 % падабенства паслядоўнасці з вядомымі эукарыятычнымі альдалазамі. Яго крыштальная структура была апублікаваная. Наяўнасць антыцелаў супраць р41 у сыроватках дарослых людзей, часткова неўспрымальных да малярыі, сведчыць аб тым, што р41 ўдзельнічае ў ахоўным імунным адказе супраць паразіта.

Зноскі
------

1. ↑  Ling IT.; Cooksley S.; Bates PA.; Hempelmann E.; Wilson RJM. (1986). "Antibodies to the glutamate dehydrogenase of Plasmodium falciparum". *Parasitology* **92** (2): 313–324. doi:10.1017/S0031182000064088. PMID 3086819. .
2. ↑  "Characterization of Plasmodium falciparum glutamate dehydrogenase-soluble antigen". *Braz J Med Biol Res* **31** (9): 1149–1155. 1998. doi:10.1590/S0100-879X1998000900008. PMID 9876282.
3. ↑  "Preparation of a monoclonal antibodies against Plasmodium falciparum glutamate dehydrogenase and establishment of colloidal gold-immunochromatographic assay". *Di Yi Jun Yi da Xue Xue Bao = Academic Journal of the First Medical College of PLA* **25** (4): 435–438. 2005. PMID 15837649.

Спасылкі
--------

* Malaria Antibodies
* Roll back malaria
* WHO product testing 2008
* WHO Rapid Diagnostic Tests (RDTs)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Нарматыўны кантроль | Microsoft: 2781398701 |