**«Добрыя ве́сці»** — верш Уладзіслава Сыракомлі.

Упершыню твор быў надрукаваны яшчэ пры жыцці аўтара, але ананімна, 27 лютага 1862 г. у складзе другога выдання «Гутаркі старога дзеда». Аўтарскі рукапіс не захаваўся. У 1887 г. Вінцэсь Каратынскі пісаў, што пясняр выказаў свае грамадскія погляды ў вершы «вуснамі селяніна». У 1983 г. Уладзімір Мархель паспрабаваў рэканструяваць першапачатковы тэкст на аснове існых спісаў і публікацый у друку.

Беларускі філолаг Леў Цвяткоў адзначаў, што верш напісаны чыстай і прыгожай народнай беларускай мовай.

Напісанне
---------

У сваіх успамінах Язэп Крашэўскі, цытуючы першыя 4 радкі, сцвярджае, што гэта спроба беларускамоўнага лібрэта Сыракомлі для музыкі Фаўстына Лапатынскага 1848 г. З Крашэўскім пагадзіліся і Яўхім Карскі, Міхась Ларчанка і Сцяпан Майхровіч. Максім Гарэцкі стаў першым гісторыкам беларускай літаратуры, які паставіў верш «Добрыя весці» ў незалежнае становішча ад лібрэта.

У 1872 г. Вінцэсь Каратынскі, дадаючы ў 10-томны збор твораў песняра ўрывак з лібрэта «Багдан» зазначыў:

> *Публікуецца паводле рукапісу, прыязна дасланага нам Фаўстынам Лапатынскім, які меўся напісаць да гэтага лібрэта музыку з украінскіх народных матываў… Першапачаткова быў намер скласці лібрэта на беларускай мове, але задуму гэту потым закінулі. Крашэўскі ж ва ўспамінах пра Кандратовіча памылкова прыводзіць беларускае чатырохрадкоўе як пачатак адной з арый гэтай оперы. Гэта пачатак лірычнага твора, напісанага яшчэ ў Залуччы ў 1848 г.*
> 
> 

На аснове сведчання Каратынскага Адам Мальдзіс зрабіў вынік, што «Добрыя весці» — гэта самастойны твор, а лібрэта па-беларуску Сыракомля так і не напісаў. Да таго ж, на думку навукоўца, гэты верш — рэакцыя не на падзеі ў Францыі, але на шырокі сялянскі рух супраць прыгону на Галічыне пад час «вясны народаў». З ім пагаджаецца і Уладзімір Мархель, бо, паводле дакументальнага жыццяпіса Сыракомлі Ф. Фарнальчыка, у Залучча шмат прыязджалі кіеўскія студэнты, якія апавядалі пра галіцкія падзеі 1848 г.[ru], да якіх паэт не застаўся абыякавым.

У 1976 г. Уладзімір Вільчынскі выказаў думку, што верш быў напісаны паміж 27 лютага і 8 красавіка 1861 г. а не 1848.

На думку Уладзіміра Мархеля, паэт напісаў у 1848 г. толькі першыя 12 радкоў, бо ў рукапісах існуюць дзве рэдакцыі твора (дыялагічная і маналагічная). Ён мяркуе, што верш першапачаткова і быў заснаваны на гутарцы з ветрам. Да таго ж наяўнасць у некаторых спісах звароту «каралі-паганцы», замест «царыкі-паганцы», на яго думку, ідзе ад арыгіналу 1848 г. дзе зварот быў першапачаткова да «каралёў-паганцаў». Уладзімір Мархель думае, што верш быў перароблены незадоўга да публікацыі 1862 г. У лістападзе 1861 г. верш невядомым чынам трапіў да смаргонскага паўстанца-агітатара. У той жа час двойчы выйшла «Гутарка старога дзеда», якую пісьменнік хутчэй за ўсё прачытаў перад рэдагаваннем верша. Падсумоўваючы, даследчык прызнае, што дату твора варта пазначаць як «1848, 1861». Уладзімір Мархель таксама зазначае, што існуюць перапісныя рукапісы, зробленыя да публікацыі 1862 г.

Зноскі
------

1. 1 2  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 96.
2. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 98.
3. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 100.
4. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 110-111.
5. ↑  *Цвяткоў, Л.* Наша сялянства, яго прыяцелі й ворагі ў літаратурным адбіцьці (бел.). — 1927. — С. 124.
6. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 96-97.
7. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 97.
8. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 97-98.
9. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 103.
10. 1 2  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 101.
11. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 100-101.
12. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 102.
13. ↑  *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — 1983. — С. 104.

Літаратура
----------

* *Мархель, У. І.* Лірнік вясковы (бел.). — Мінск: Навука і тэхніка, 1983. — 192 с.

Спасылкі
--------

* *Цвяткоў, Л.* Наша сялянства, яго прыяцелі й ворагі ў літаратурным адбіцьці (бел.) // *Маладняк*. — 1927. — № 12 (3). — С. 122-137.

| ⛭Уладзіслаў Сыракомля |
| --- |
| Творы | 

|  |  |
| --- | --- |
| Вершы | 
* Паштальён (1844)
* Лялька (1851)
* Лірнік вясковы (1852)
* Груган (1854)
* Вызваленне сялян (1859)
* Народная песенька з ваколіц Вільні (1860)
* Добрыя весці (1848, 1861)

 |
| Паэмы | 
* Хадыка (1847)
* Канонік Перамышльскі (1852)
* Дабрародны Ян Дубарог (1853)
* Маргер (1854)
* Акраец хлеба (1854)
* Жменя пшаніцы (1856)
* Улас (1856)
* Старыя вароты (1856)
* Янка-магільнік (1856)

 |
| Кантаты | Францішак Асізскі (1857) |
| П’есы | Магнаты і сірата (1858) |
| Прыпісваецца | 
* Гутарка старога дзеда (1861)
* Гутарка двух суседаў (1861—1862)
* Ужо птушкі пяюць ўсюды… (1861)

 |

 |  |
| Пераклады | 
* Кабзар (1863)

 |
| На падставе | 
* Каток — скок на платок
* Калі я на пошце служыў ямшчыком (1868)
* Смерць Маргера (1876)
* Маргер (1927)

 |
| Асобы | 
* Паўліна Мітрашэўская
* Гелена Маеўская
* Адам Ганоры Кіркор
* Вінцэсь Каратынскі
* Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч
* Язэп Крашэўскі
* Адам Плуг
* Станіслаў Манюшка
* Арцём Вярыга-Дарэўскі

 |
| Мясціны | 
* Смольгава
* Залучча
* Барэйкаўшчына

 |
| Памяць | 
* Вуліца Уладзіслава Сыракомлі (Мінск)
* Кандратовіча (станцыя метро)

 |