У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Юдовін.

**Саламон Барысавіч Юдовін** (Шлоймэ Барухавіч); (27 кастрычніка 1892 (5.12.1894), Бешанковічы, Лепельскі павет, Віцебская губерня — 5 снежня 1954, Ленінград) — расійска-яўрэйскі і савецкі графік, мастак, этнограф, паходзіў з беларускіх яўрэяў, прадстаўнік «Яўрэйскага рэнесансу» («Яўрэйскага адраджэння») і мадэрну.

Біяграфія
---------

### Дзяцінства і юнацтва

Саламон Барысавіч (Шлоймэ Барухавіч) Юдовін нарадзіўся ў мястэчку Бешанковічы пад Віцебскам (у 50 км на захад) у яўрэйскай сям’і. Бацька будучага мастака быў рамеснікам, маці — хатняй гаспадыняй.

У 1906 годзе быў прыняты ў віцебскую Школу малявання і жывапісу І. Пэна.

У 1910 годзе дзякуючы дапамозе свайго дзядзькі С. Ан-скага  (руск.) (бел. пераехаў у Пецярбург, вучыўся ў мастацкай школе Таварыства заахвочвання мастацтваў  (руск.) (бел. (якое ўзначальваў М. К. Рэрых, і адначасова з 1911 года да 1913 года навучаўся ў прыватных пецярбургскіх студыях М. Бернштэйна, а затым у школе Таварыства заахвочвання мастацтва ў М. В. Дабужынскага.

### Удзел у экспедыцыях С. Ан-скага

1914. Кравец, Валынская губерня, г. Крэмэнэць. Фота С. Юдовіна.
С. Юдовіна з юнацтва прыцягваў рух «Яўрэйскага рэнесансу», які быў часткай агульнага авангарднага руху ў мастацтве Расіі. Гэты рух шмат у чым і сфармаваў яго мастацкія цікавасці. Удзельнікі «Яўрэйскага рэнесансу» бачылі сваю галоўную задачу ў вывучэнні і мастацкім асэнсаванні яўрэйскай нацыянальнай спадчыны: яўрэйскіх звычаяў і традыцыйнага яўрэйскага побыту. Юдовін цалкам падзяляў мэты руху «Яўрэйскага рэнесансу», і таму з энтузіязмам прыняў прапанову ўдзельнічаць у фальклорна-этнаграфічных экспедыцыях па яўрэйскай мяжы аселасці па гарадах і мястэчках паўднёва-заходняй Украіны (Падольская, Валынская і Кіеўская) губерні, арганізаваных у 1912—1914 гадах Яўрэйскім гісторыка-этнаграфічным таварыствам  (руск.) (бел. (ЯГЭТ) пад кіраўніцтвам С. Ан-скага  (руск.) (бел. на сродкі Уладзіміра Гінцбурга — сына барона Г. Гінцбурга  (руск.) (бел..

Захаванне традыцый народнага мастацтва яўрэяў Расійскай імперыі было асноўнай мэтай гэтых экспедыцый, у якіх Юдовін выконваў абавязкі сакратара, мастака і фатографа. Ён замалёўваў і фатаграфаваў усё, што адносіцца да іудаікі  (руск.) (бел. — прадметы яўрэйскага побыту, рытуальныя прыналежнасці, надмагіллі (мацэвы), роспісы сінагог, яўрэйскіх арнаментаў, вывучаў мастацкія асаблівасці яўрэйскага рытуальнага і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва. Як фотамастак Юдовін працаваў у тэхніцы піктарыялізму  (руск.) (бел. (фотаімпрэсіянізму  (руск.) (бел.), імкнучыся ператварыць фатаграфіі ў творы мастацтва шляхам уздзеяння на іх у працэсе здымкі і праяўлення.

### Далейшае жыццё

У 1922 годзе скончыў Віцебскі мастацка-практычны інстытут. У 1923 годзе пераехаў у Ленінград. У час Вялікай Айчыннай вайны жыў у Яраслаўлі.

Творчасць
---------

С. Юдовін працаваў у галіне станковай, кніжнай графікі, экслібрыса. У творчасці мастака дамінаваў тарцовы дрэварыт (ксілаграфія).

У 1920-я гады зрабіў серыі гравюр «Стары Віцебск», «Мястэчка», «Грамадзянская вайна», аб’яднаныя ім у вялікі цыкл «Былое».

Сярод яго работ:

* цыкл гравюр «Абарона Петраграда ў дні наступлення Юдэніча» (1933),
* гравюры «Новабудоўлі Беларусі», «Героі Балтыкі» (1942), «Ленінград у дні Вялікай Айчыннай вайны» (1942—1947), «Някрасаўскія мясціны» (1944), «Ленінград сёння» (1949)
* ілюстрацыі да твораў П. Паўленкі, В. Форш, Л. Фейхтвангера, А. Дадэ

і іншыя.

Персанальныя выстаўкі С. Б. Юдовіна адбыліся ў Віцебску (1926), Яраслаўлі (1944), Ленінградзе (1956), Іерусаліме (1991). Творы Юдовіна экспанаваліся на міжнароднай дэкаратыўнай выстаўцы ў Мілане ў 1927 годзе, выстаўцы кніжнага знака ў Лос-Анжэлесе ў 1928 г. і інш.

У 2015 годзе ў Нью-Ёрку адбылася выстаўка «Shtetl: Graphic Works and Sketches of Solomon Yudovin (1920—1940)», дзе былі паказаны гравюры даваеннага часу, фатаграфіі і замалёўкі мастака, выкананыя ім у фальклорна-этнаграфічных экспедыцыях 1912—1914 гадоў па гарадах і мястэчках у мяжы яўрэйскай аселасці.

Памяць
------

У 1999 годзе РУП «Белпошта» выпусціла паштовую марку «С. Б. Юдовін. Віцебск. Касцёл Св. Антонія». Тыраж — 90 000 асобнікаў.

Зноскі
------

1. ↑  RKDartists Праверана 23 жніўня 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517'></a>
2. ↑
3. ↑  БелЭн 2004.
4. ↑  ЭЛМБ 1987.
5. ↑  Артыкул «*Юдовин Соломон*» у Электроннай яўрэйскай энцыклапедыі
6. 1 2 3 4 5 6  *Юдовин Соломон Борисович* — артыкул з Расійскай яўрэйскай энцыклапедыі
7. 1 2  Соломон Юдовин Архівавана 6 чэрвеня 2014.
8. ↑  Еврейское историко-этнографическое общество // Еврейская энциклопедия Брокгауза и Ефрона. — СПб. 1908—1913.
9. ↑  Артыкул «*ЕИЭО*» у Электроннай яўрэйскай энцыклапедыі
10. ↑  Артыкул «*Сям’я Гінцбургаў*» у Электроннай яўрэйскай энцыклапедыі
11. ↑  Старые фотографии

Літаратура
----------

* *Бродский В. Я. Земцова А. М.* монография «Соломон Борисович Юдовин». Л. 1962;
* *Е. М. Юдовин* На волнах моей памяти. Воспоминания, JKDesign, Хайфа, 2010;
* «Гравюра на дереве» *Гр. Сорокина*, 1941. Издательство «Изокомбинат»;
* *Александрова И. А.* Петербург — Петроград — Ленинград в произведениях русских и советских художников. Каталог выставки. Ленинград. Художник РСФСР. 1980
* *Шматаў В. Ф.* Белоруская станковая графiка. Мінск. Беларусь. 1978
* *Никифоровская И. В.* Художники осаждённого города. Ленинградские художники в годы Великой Отечественной войны. Л. Искусство. 1985
* *Matthew Cullerne Bown.* A Dictionary of Twentieth Century Russian And Soviet Painters. 1900-1980s. Izomar Limited. London. 1998
* *Галушкина А. С. и др.* Выставки советского изобразительного искусства. 1917—1932 гг. Справочник. Т.1-3. М. Советский художник. 1965—1973
* *Яков Бердичевский.* Народ книги. К истории еврейского библиофильства в России. Киев. Дух и литера. 2009
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 18. Кн. 1: Дадатак: Шчытнікі — Яя / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2004. — Т. 18. Кн. 1. — 472 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0295-4 (т. 18. Кн. 1).
* Энцыклапедыя літаратуры і мастацтва Беларусі: У 5-і т. / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1987. — Т. 5. Скамарохі — Яшчур. — 703 с. — 10 000 экз.
* *Церашчатава В. В.* Радзіма Юдовіна // Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Віцебская вобласць / АН БССР; Рэд. кал.: С. В. Марцэлеў (гал. рэд.) і інш.. — Мн.: БелСЭ, 1985. — С. 123. — 496 с. — 8 000 экз.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | RKDartists |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Кароткая яўрэйская · Кругасвет |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| GND: 142403873 · ISNI: 0000 0000 8392 4313 · LCCN: n2002155254 · LNB: 000267679 · SUDOC: 255681429 · VIAF: 70759454 · ULAN: 500071508 · БАП: 129646 |

 |