| Эфіопа-эрытрэйскі пагранічны канфлікт |
| --- |
| **Вайна 1998—2000 гадоў:** Напад Эрытрэі на Эфіопію • Аперацыя «Заход» • Паветраныя баі • Майска-чэрвеньскае наступленне • Аперацыя «Айдэр» • ✰ Авіяцыя • Расійскія ваенспецы • Украінскія ваенспецы

---

*Апасродкаваная вайна:* Канфлікт у Ароміі • Канфлікт у Афары • Вайна ў Агадэне • Грамадзянская вайна ў Самалі

---

*Памежная сітуацыя:* Місія ААН • Украінская місія • Сутыкненне 2010 года • Бой за Царону

---

*Пагадненні:* Алжырскае • Асмэрскае |

**Канфлікт у Афары** — супрацьстаянне ў эфіопскім рэгіёне Афар  (амх.) (бел. і эрытрэйскай правінцыі Дэбуб-Кэй-Бахры  (тыгр.) (бел. дзе традыцыйна пражываў народ афар. Канфлікт быў часткай апасродкаванай вайны паміж Эфіопіяй і Эрытрэяй.

Сітуацыя
--------

У 1990-х гадах паміж Эфіопіяй і Эрытрэяй пачаліся тэрытарыяльныя спрэчкі. Пагранічны канфлікт выліўся ў двухгадовую вайну, а затым працягваўся апасродкавана. У падзеі так ці інакш былі ўцягнуты апазіцыйныя гропоўкі варагуючых краін і часткова Самалі і Судан.

Галоўнымі ўдзельнікамі апасродкаванага канфлікту ў Афары сталі Фронт рэвалюцыйна-дэмакратычнага адзінства Афара (ФРДАА), падтрыманы Эрытрэяй, і Дэмакратычная арганізацыя Чырвонага мора  (англ.) (бел. (ДАЧМ), падтрыманая Эрытрэйскім фронтам нацыянальнага выратавання  (англ.) (бел. (ЭФНВ) і Эфіопіяй. Падчас супрацьстаяння групоўкі з баз у адной краіне здзяйснялі напады на тэрыторыю іншай.

Прыкметна, што ў красавіку 2011 года лідар Эфіопіі Мелес Зенаўі адкрыта заявіў, што яго ўрад будзе працягваць падтрымліваць напады баевікоў, якія змагаюцца за звяржэння кіраўніка Эрытрэі Ісаяса Афеворкі.

7 верасня 2013 года да канфлікту далучыўся Народна-дэмакратычны рух Сахо  (англ.) (бел. сфармаваўшы альянс з ДАЧМ для сумеснай барацьбы з афіцыйнай Асмэрай.

Дзейнасць груповак
------------------

### Супраць Эфіопіі

У 1995 годзе баевікі ФРДАА выкралі, а затым вызвалілі італьянскага турыста. У 2003 годзе групоўка апублікавала заяву, у якой забараніла замежнікам уезд у эфіопскі Афар. У сакавіку 2007 года ФРДАА выкраў пяць еўрапейскіх турыстаў і 13 эфіопаў у Данакільскай нізіне  (руск.) (бел..

У сакавіку 2011 года паўстанцы заявілі, што забілі 49 эфіопскіх салдат.

17 студзеня 2012 года байцы ФРДАА ля вулкана Эртале  (руск.) (бел. забілі пяцярых, паранілі траіх і выкралі чатырох чалавек. Большасць ахвяр былі замежнымі турыстамі.

15 сакавіка таго ж года эфіопская армія здзейсніла рэйд праз мяжу ў Эрытрэю, знішчыўшы тры лагеры баевікоў.

2 ліпеня 2015 года ў выніку сутыкненняў паміж баевікамі і эфіопскай арміяй было забіта 50 чалавек. 10 ліпеня сутычкі аднавіліся. Падчас новых баёў загінулі 30 чалавек.

### Супраць Эрытрэі

16 лістапада 2008 года паўстанцы ДАЧМ напалі на ваенны навучальны цэнтр УС Эрытрэі ў Афамба  (амх.) (бел. аддаленым раёне Данакіля. Са слоў прадстаўніка баевікоў, апалчэнцы пракраліся да вайсковай базы блізу 8:30 паводле мясцовага часу і абстралялі будынак, набіты больш чым 450 эрытрэйскімі вайскоўцамі, якія святкавалі заканчэнне курсу вышэйшай армейскай падрыхтоўкі. Групоўка заявіла пра 285 забітых афіцэраў праціўніка. 26 студзеня 2009 года члены ДАЧМ здзейснілі новы напад на ваенны лагер у Данакілі. Падчас аперацыі паўстанцы забілі 20 салдат, яшчэ 30 паранілі.

1 студзеня 2010 года ДАЧМ і ЭФНВ узялі на сябе адказнасць за два напады ў Кукабоі і Кермеці, падчас якіх 25 эрытрэйскіх салдат былі забіты і 38 паранены. Страты нападнікаў склалі 10 чалавек забітымі. Яшчэ двое ўзяты эрытрэйцамі ў палон. Паводле крыніц амерыканскай і эрытрэйскай разведкі, атакі праведзены пры актыўнай падтрымцы Эфіопіі.

22 красавіка таго ж года ДАЧМ і ЭФНВ атакавалі некалькі эрытрэйскіх ваенных лагераў на поўдні краіны. Абедзве паўстанцкія групоўкі абвясцілі ў сумеснай заяве, што яны ненадоўга ўзялі пад свой кантроль базы і захапілі зброю і разведданыя. Напад адбыўся каля 3:00 па мясцовым часе. Баевікі ўтрымлівалі базы праціўніка яшчэ тры гадзіны, пакуль урадавыя сілы не вярнуліся з падмацаваннем. У агульнай складанасці 11 салдат эрытрэйскай арміі былі забіты і 20 паранены. Пра страты паўстанцаў не паведамлялася.

2 кастрычніка 2011 года ДАЧМ і ЭФНВ заявілі, што забілі 12 і паранілі 15 эрытрэйскіх вайскоўцаў ў нападах на гарады Кермед, Ады-Метрас, Інгра-Або і Ады-Тэлаа. 1 снежня яны на досвітку здзейснілі налёт на эрытрэйскую ваенную базу ў паўднёвай частцы краіны ў Энда-Хаджы, недалёка ад горада Царона. Прадстаўнік ДАЧМ Ясін Махамед сказаў, што атрады апалчэнцаў утрымлівалі раён да 11:00, а потым вярнуліся ў штаб групоўкі ў Эфіопіі. У агульнай складанасці 17 эрытрэйскіх вайскоўцаў былі забіты, пяцёра паранены, двое салдат трапілі ў палон да паўстанцаў.

У 2012 годзе пры чарговым нападзе на базу ДАЧМ забіла 30 эрытрэйскіх салдат.

29 красавіка 2014 года баевікі ДАЧМ заявілі, што забілі 27 агентаў эрытрэйскай разведкі. 22 снежня дадзеная групоўка і Дэмакратычны фронт за адзінства Эрытрэі  (англ.) (бел. ўзялі на сябе сумесную адказнасць за напад на ваенны лагер у Ады-Кале, у выніку якога меркавана загінулі 7 афіцэраў разведкі

Завяршэнне
----------

У ліпені 2018 года новы прэм’ер-міністр Эфіопіі Абій Ахмед Алі сустрэўся з прэзідэнтам Эрытрэі Ісаясам Афеворкі. Палітыкі дамовіліся аб аднаўленні дыпламатычных адносін, пачатку супрацоўніцтва ў сферы палітыкі, эканомікі, культуры і бяспекі. Падпісанне дэкларацыі азначыла заканчэнне супрацьстаяння паміж дзвюма дзяржавамі.

Зноскі
------

1. 1 2 3  Eritrean rebels claim to have killed dozens of intelligence agents **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (29 красавіка 2014). Архівавана з першакрыніцы 9 лістапада 2014. Праверана 28 October 2014.
2. 1 2  Red Sea Afar rebels attack Eritrean military camp **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (26 студзеня 2006). Архівавана з першакрыніцы 9 лістапада 2014. Праверана 2 November 2014.
3. ↑  Eritrea hosts regional rebels **(нявызн.)**. *Wikileaks* (5 снежня 2007). Архівавана з першакрыніцы 28 October 2014. Праверана 28 October 2014.
4. ↑  Political Parties **(нявызн.)** (1 красавіка 1997). Архівавана з першакрыніцы 28 October 2014. Праверана 28 October 2014.
5. 1 2 3  Q&A: Ethiopia's Afar region **(нявызн.)**. *BBC* (18 студзеня 2012). Архівавана з першакрыніцы 10 November 2014. Праверана 28 October 2014.
6. ↑  ETHNIC AFAR OPPOSITION GROUP CLAIMS ATTACK ON GSE **(нявызн.)**. *Wikileaks* (26 кастрычніка 2006). Архівавана з першакрыніцы 28 October 2014. Праверана 28 October 2014.
7. ↑  ERITREA/ETHIOPIA/CT/MIL-Eritrea rebels say killed 17 soldiers in raid **(нявызн.)**. *Wikileaks* (1 снежня 2011). Архівавана з першакрыніцы 28 October 2014. Праверана 28 October 2014.
8. ↑  BBC News - Eritrea profile - Timeline **(нявызн.)**. *BBC News*. Архівавана з першакрыніцы 28 October 2014. Праверана 28 October 2014.
9. ↑  Exiled Eritrean rebel groups plan joint military attack against regime **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (7 верасня 2013). Архівавана з першакрыніцы 12 лістапада 2014. Праверана 2 November 2014.
10. ↑  Ethiopia preparing the ground for another war against Eritrea **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (17 мая 2007). Архівавана з першакрыніцы 9 лістапада 2014. Праверана 28 October 2014.
11. ↑  Ethiopia: Tourists kidnapped after deadly Afar attack **(нявызн.)**. *BBC* (18 студзеня 2012). Архівавана з першакрыніцы 5 March 2016. Праверана 28 October 2014.
12. ↑  Ethiopia says four kidnapped in Afar tourist attack **(нявызн.)** (18 студзеня 2012). Архівавана з першакрыніцы 18 February 2013. Праверана 28 October 2014.
13. ↑  Ethiopian Army attacks alleged rebel bases in Eritrea **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (15 сакавіка 2012). Архівавана з першакрыніцы 12 лістапада 2014. Праверана 2 November 2014.
14. ↑  Battle Breaks Out on Ethiopia-Eritrea Border **(нявызн.)**, *US News*. Праверана 5 August 2015.
15. ↑  Woyanne-backed rebels claim killing 285 Eritrean soldiers **(нявызн.)**. *Ethiopian Review* (17 лістапада 2008). Архівавана з першакрыніцы 22 September 2012. Праверана 28 October 2014.
16. ↑  REPORTS OF OPPOSITION ATTACKS AND BORDER SKIRMISH WITH ETHIOPIA **(нявызн.)**. *Wikileaks* (5 студзеня 2010). Архівавана з першакрыніцы 28 October 2014. Праверана 28 October 2014.
17. ↑  Eritrean Rebels Say Kill 25 Government Troops In Attacks **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 28 кастрычніка 2014. Праверана 28 October 2014.
18. ↑  Eritrean rebels claim killing 11 government soldiers **(нявызн.)**, *Reuters* (23 April 2010). Праверана 28 October 2014.
19. ↑  Eritrean rebels 'kill 12 government troops' **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (22 кастрычніка 2011). Архівавана з першакрыніцы 12 лістапада 2014. Праверана 2 November 2014.
20. ↑  Eritrea rebels say killed 17 soldiers in raid **(нявызн.)**, *Reuters* (December 2011). Праверана 28 October 2014.
21. ↑  Eritrean rebels kill 7 intelligence agents **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Sudan Tribune* (22 снежня 2014). Архівавана з першакрыніцы 7 студзеня 2015. Праверана 20 January 2015.