**Людміла Іванаўна Нуйкіна** (руск.: Людмила Ивановна Нуйкина) (нар. 23 кастрычніка 1936, Усходне-Казахстанская вобласць, Казахская АССР — савецкая разведчыца-нелегал, палкоўнік Службы знешняй разведкі Расійскай Федэрацыі[ru] у адстаўцы.

Біяграфія
---------

Нарадзілася 23 кастрычніка 1936 года ў сяле Верх-Уба Шэманаіхінского раёна Усходне-Казахстанскай вобласці Казахскай АССР (цяпер — Казахстан).

Скончыўшы медыцынскае вучылішча ва Усць-Каменагорску па спецыяльнасці акушэр-гінеколаг, 5 гадоў прапрацавала фельчарам-акушэркай у роднай вёсцы. У 1960 годзе выйшла замуж за Віталя Нуйкіна[ru], з якім пражыла 38 гадоў да яго смерці ў 1998 годзе.

Разам з мужам служыла ва Упраўленні «C» (нелегальная разведка[ru]) Першага галоўнага ўпраўлення[ru] (ПГУ, знешняя разведка) Камітэта дзяржаўнай бяспекі (КДБ) пры Савеце Міністраў СССР — КДБ СССР — Службе знешняй разведкі Расійскай Федэрацыі[ru] (СЗР Расіі). Прайшла курс спецпадрыхтоўкі разведчыка-нелегала, у дасканаласці авалодаўшы французскай, іспанскай і англійскай мовамі.

Муж і жонка Нуйкіны да 1986 года працавалі ў больш чым у 18 краінах свету. Прымала непасрэдны ўдзел у выкананні шэрагу канкрэтных аператыўных задач цэнтра. Шлюбная пара разведчыкаў-нелегалаў Нуйкіных паспяхова вырашала вялікі комплекс задач, якія стаяць перад разведкай. Працавалі ў дзяржавах з жорсткім адміністрацыйна-паліцэйскім рэжымам ва ўмовах, звязаных з рызыкай для жыцця. Мужна пераадольвалі ўсе цяжкасці.

Па дадзеных Рускай службы Бі-Бі-Сі, муж і жонка Нуйкі выдавалі сябе за ўраджэнцаў франкамоўных краін, асноўная іх дзейнасць адбывалася ў Францыі, а таксама ў Афрыцы і Паўднёва-Усходняй Азіі.

Яны спецыялізаваліся, галоўным чынам, на прамысловай разведцы. У прыватнасці, у 1960-я гады Нуйкіны выкралі на Захадзе тэхналогію, што дазваляе вырабляць буры для бурэння нафта- і газаносных свідравін, дзякуючы якой рэзка павышаўся іх запас трываласці, і выкарыстанне бураў стала магчыма на працягу 3-4 сутак, у той час як буры савецкай вытворчасці пры свідраванні свідравін выходзілі з ладу праз 3-4 гадзіны эксплуатацыі. Авалоданне інавацыйнай па тых часах тэхналогіі павелічэння жыццёвага цыклу бураў дазволіла павысіць прадукцыйнасць на савецкіх нафта — і газарадовішчаў у некалькі разоў. Гэта прынесла Савецкаму Саюзу прыбытак, які ў шмат разоў акупіў выдаткі на ўтрыманне за мяжой дзясяткаў нелегальных разведчыкаў.

У Францыі ў 1970-я гады Нуйкіны змаглі зарэгістраваць фірму і выкрасці ваенна-прамысловыя сакрэты для савецкага Ракетна-касмічнага комплексу. Муж і жонка Нуйкіны таксама вялі збор інфармацыі аб ваенна-палітычнай абстаноўцы ў Заходняй Еўропе. «Некалькі разоў выносілі вялікія сумкі з прыборамі. Першыя камп’ютары мы атрымалі», успамінала Людміла ў 2020 годзе аб перапраўленыя ў СССР «трафеі» шлюбнай пары разведчыкаў.

Зарэкамендавала сябе вынаходлівым і рашучым супрацоўнікам. Аказвала дзейсную дапамогу мужу ў разведвальнай дзейнасці ў асаблівых умовах. За мужнасць і гераізм пры выкананні спецыяльных заданняў узнагароджана ордэнам Чырвонай Зоркі (за здабычу матэрыялаў замежнай сакрэтнай ваеннай распрацоўкі) і медалём «За адвагу». У сувязі са здрадай палкоўніка ПГУ КДБ СССР Алега Гардзіеўскага муж і жонка Нуйкіных былі вымушаныя вярнуцца да 1990 года ў СССР і працягнулі паспяхова працаваць у цэнтральным апараце знешняй разведкі.

З 2006 года палкоўнік Л. І. Нуйкіна — у адстаўцы. Выйшаўшы ў адстаўку працягвала ўдзельнічаць у падрыхтоўцы і выхаванні маладых супрацоўнікаў нелегальнай разведкі.

28 студзеня 2020 года дырэктар СЗР Расіі С. Я. Нарышкін на прэс-канферэнцыі ў МІА «Расія сёння»[ru] назваў імёны расійскіх разведчыкаў-нелегалаў, якія зрабілі сваёй гераічнай працай важкі ўклад у забеспячэнне бяспекі краіны і абарону яе інтарэсаў. Сярод названых быў і Віталь Нуйкін. Дадзеныя аб прыналежнасці жонкі Нуйкіна Людмілы Іванаўны да нелегальнай разведкі былі афіцыйна абвешчаныя СЗР у верасні 2017 года.

Асабістае жыццё
---------------

Муж — Віталь Нуйкін[en] (1939—1998) — расійскі разведчык-нелегал, палкоўнік Службы знешняй разведкі ў адстаўцы.

У мужа і жонкі Нуйкіных двое сыноў-Юры і Андрэй (Андрэ), двое ўнукаў і дзве ўнучкі. Сын Юрый Вітальевіч Нуйкін — палкоўнік. Сын Андрэй Вітальевіч Нуйкін (нар. 5 снежня 1976) скончыў ваенны інстытут урадавай сувязі-па стане на 2020 год, начальнік аддзела забеспячэння бяспекі інфармацыйных сістэм глабальнай горна-металургічнай кампаніі Еўраз.

Л. Нуйкіна жыве ў Маскве.

Узнагароды
----------

* Ордэн Чырвонай Зоркі;
* Медаль «За адвагу» (06.06.1984);
* медалі СССР і Расійскай Федэрацыі;
* ведамасныя ўзнагароды СВР Расіі.

Зноскі
------

1. 1 2  МК, 21 февраля 2020. Ева Меркачева. Русская разведчица-нелегал описала роды за границей  (руск.)
2. ↑  Би-Би-Си, 29 января 2020 года. Рассекреченные шпионы СССР. СВР назвала их имена, но что ещё о них известно?  (руск.)
3. 1 2 3  РИА Новости, 7 марта 2018 года. Разведчица-нелегал Людмила Нуйкина: 8 марта мы втайне отмечали пельменями  (руск.)
4. 1 2  Российская разведчица рассказала о добыче зарубежных военных разработок — Россия 24  (руск.)
5. ↑  Директор СВР России С. Е. Нарышкин назвал новые имена разведчиков — СВР России  (руск.)
6. ↑  Андрей Нуйкин, начальник отдела обеспечения безопасности информационных систем. Биография  (руск.)

Спасылкі
--------

* Российская разведчица рассказала о добыче зарубежных военных разработок — Россия 24  (руск.)
* Разведчица-нелегал Людмила Нуйкина Архівавана 8 лютага 2020.  (руск.)
* Служили два полковника  (руск.)
* Разведчица-нелегал Людмила Нуйкина: 8 марта мы втайне отмечали пельменями  (руск.)
* Ветеран разведки привела примеры выдержки, которая помогла избежать провала  (руск.)
* Из жизни разведчика: «Одной рукой даешь ребенку бутылочку, другой лезешь в тайник»  (руск.)
* МК, 21 февраля 2020. Ева Меркачева. Русская разведчица-нелегал описала роды за границей  (руск.)