**Алякса́ндр (Ле́шак) Фердынанд Ду́нін-Барко́ўскі** (польск.: Aleksander (Leszek) Dunin-Borkowski, 11 студзеня 1811, вёска Гарадок  (укр.) (бел. цяпер Залішчыцкі раён, Цярнопальская вобласць — 30 лістапада 1896, Львоў) — польскі публіцыст, палітычны дзеяч.

Біяграфія
---------

Герб графаў Дуніных-Баркоўскіх
Нарадзіўся ў багатай шляхецкай сям’і герба «Лебедзь». Атрымаў хатняе выхаванне. Пазней разам са старэйшым братам Юзафам навучаўся ў львоўскай гімназіі.

Даведаўшыся пра пачатак паўстання 1830—1831, браты накіраваліся ў Польшчу. Лешак прымаў удзел у паўстанні ў чыне падпаручніка, быў ад’ютантам генерала Яна Крукавецкага. У бітве пад Радамам быў паранены.

Пасля сканчэння паўстання пражываў у Караляўцы, дзе вывучаў санскрыт. Вярнуўшыся ў Львоў, распачаў актыўную літаратурную дзейнасць.

Падчас вясны народаў у 1848 годзе — адзін з кіраўнікоў львоўскага Нацыянальнага камітэта  (польск.) (бел. рэдактар ліста імператару Фердынанду I, у якім былі выкладзены патрабаванні палякаў. Пасля сканчэння рэвалюцыі нейкі час пражываў у Дрэздэне і Познані.

З 1850 года зноў у Галіччыне, але цягам дзесяці гадоў не праяўляў грамадскай актыўнасці. Пасля прызнання аўтаноміі Галіччыны  (польск.) (бел. вярнуўся да публіцыстычнай і палітычнай дзейнасці. Дэпутат Галіцкага сойма  (польск.) (бел. (1861—1872). Ініцыятар стварэння і прэзідэнт (1867—1884) Кракаўскага таварыства заахвочвання мастакоў.

Творчасць
---------

Пісаў аповесці, публіцыстычныя артыкулы, перакладаў з некалькіх моў.

Найлепшай з прац стаў зборнік сатырычных фельетонаў «Parafiańszczyzna», першы з якіх апублікаваны 1 сакавіка 1843 ў «Часопісе парыжскіх мод»  (польск.) (бел.. У 1843 годзе выдаў ва Уроцлаве I том «Parafiańszczyzny», у 1849 годзе ў Познані выйшаў II том. Кніга асуджала найвышэйшыя слаі галіцыйскага грамадства. Ужо пасля выхаду першага тому ў Галіччыне выбухнуў вялізны літаратурны скандал. Рэакцыя каталіцкага духавенства была настолькі рэзкаю, што ў другім томе Баркоўскі больш не закранаў «набожную» тэматыку.

Сярод іншых твораў: «Kozak», «Orły z Herburtów» (1838), «Niepowieści i nierozprawy» (1846), «Cymbalada» (1845, 1848).

Увайшоў у гісторыю польска-ўкраінскіх і польска-расійскіх стасункаў сваім афарызмам (1861): «*Niema Rusi — jest Moskwa i Polska!*». Гэты афарызм лаканічна выказаў погляды той (даволі значнай) часткі еўрапейскай і асабліва польскай інтэлігенцыі, якая «прымала як нешта цвёрда ўсталяванае» тэорыю Францыска Духінскага і падзяляла яго погляды на неабходнасць адзінства «арыйскіх» Польшчы і Русі (Украіны) супраць «туранскай» Масквы (Масковіі).

Зноскі
------

1. 1 2 3 4   Праверана 30 жніўня 2022.
2. ↑  Личаківський некрополь — С. 66.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q62416080'></a>
3. ↑  Aleksander Leszek Ferdynand hr. Dunin-Borkowski z Borkowic h. Łabędź (польск.)
4. ↑  Ф. И. Свистун. Прикарпатская Русь подъ владѣниемъ Австріи. Архівавана 19 верасня 2009. Часть первая. Львов, 1895. — Стр. 257—259.
5. ↑  Borkowski Dunin Leszek (польск.)
6. ↑  Jacek Kloczkowski. Jak rozwiązać spór polsko — ukraiński? (польск.)
7. ↑  Ф. И. Свистун. Прикарпатская Русь подъ владѣниемъ Австріи. Часть вторая (1850—1895). Архівавана 19 верасня 2009. Львов, 1896. — Стр. 155.
8. ↑  Іван Франко. Українська література в 1904 році Архівавана 21 лютага 2007. (укр.)
9. ↑  Микола Легкий. Чотири маловідомі праці Івана Франка. Українське літературознавство. Зб. наук. праць, 2006, вип. 68, с. 366—399
10. ↑  Иван Франко. Южнорусская литература (руск.)
11. ↑  Дідицький Богдан (Феодосій) Андрійович (укр.)
12. ↑  Н. Я. Данилевский. Россия и Европа.
13. ↑  В. М—н. Духинский (Франциск). (ЭСБЭ) (руск.)
14. ↑  Іван Лисяк-Рудницький. Францішек Духінський та його вплив на українську політичну думку Архівавана 21 мая 2011. (укр.)
15. ↑  Ф. И. Свистун. Прикарпатская Русь подъ владѣниемъ Австріи. Часть вторая (1850—1895). Архівавана 19 верасня 2009. Львов, 1896. — Стр. 105

Літаратура
----------

* *Ryszard Sadaj.* Kto był kim w Galicji. — Kraków, 1993. — ISBN 83-7081-089-6.

Спасылкі
--------

* *Parafiańszczyzna* Т. I(недаступная спасылка) на старонцы Польскай інтэрнэт-бібліятэкі

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Алімпійскі камітэт Польшчы |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Біяграфічны Аўстрыйскай імперыі · Бракгаўза і Эфрона |
| Генеалогія і некрапалістыка | Sejm-Wielki.pl |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BIBSYS: 90766330 · BNF: 17708899c · GND: 143957562 · ISNI: 0000 0001 1873 6313 · LCCN: no2003017427 · NKC: js2015855221 · NLP: A11384207 · NTA: 270933336 · NUKAT: n95207097 · SUDOC: 155269828 · VIAF: 19361076 |

 |