**Adobe Photoshop** — шматфункцыянальны графічны рэдактар, які распрацаваны і распаўсюджваецца фірмай Adobe Systems. У асноўным працуе з растравым выявамі, аднак мае некаторыя вектарныя інструменты. Прадукт з’яўляецца лідарам рынку ў галіне камерцыйных сродкаў рэдагавання растравых выяў і найбольш вядомым прадуктам фірмы Adobe. У цяперашні час Photoshop даступны на платформах macOS, Windows, у мабільных сістэмах iOS, Windows Phone і Android. Таксама існуе версія Photoshop Express для Windows Phone 8 і 8.1. Цяпер у ЗША ідзе бэта-тэставанне стрымінгавай версіі прадукта для Chrome OS. Раннія версіі рэдактара былі партаваны пад SGI IRIX, але афіцыйная падтрымка была спыненая, пачынаючы з трэцяй версіі прадукта. Для версіі 8.0 і CS6 магчымы запуск пад Linux з дапамогай альтэрнатывы Windows API — Wine.

Асаблівасці Adobe Photoshop
---------------------------

Нягледзячы на тое, што першапачаткова праграма была распрацавана як рэдактар выяў для паліграфіі, у цяперашні час яна шырока выкарыстоўваецца і ў вэб-дызайне. Разам з больш раннімі версіямі Photoshop распаўсюджвалася адмысловая праграма для гэтых мэт — Adobe ImageReady (для анімацыі gif-файлаў), якая была выключана з пастаўкі Photoshop CS3 за кошт інтэграцыі яе функцый у асноўны графічны рэдактар, а таксама ўключэння ў лінейку праграмных прадуктаў Adobe Fireworks, які перайшоў ва ўласнасць Adobe пасля набыцця кампаніі Macromedia.

Photoshop цесна звязаны з іншымі праграмамі для апрацоўкі медыяфайлаў, анімацыі і іншай творчасці. Сумесна з такімі праграмамі, як Adobe ImageReady (праграма адменена ў версіі CS3), Adobe Illustrator, Adobe Premiere, Adobe After Effects і Adobe Encore DVD[en], ён можа выкарыстоўвацца для стварэння прафесійных DVD, забяспечвае сродкі нелінейнага мантажу і стварэння такіх спецэфектаў, як фоны, тэкстуры і г. д. для тэлебачання, кінематографа і сусветнай павуціны. Photoshop таксама прыжыўся ў колах распрацоўшчыкаў камп’ютарных гульняў.

Асноўны фармат Photoshop, PSD, можа быць экспартаваны і імпартаваны усімі праграмнымі прадуктамі, пералічанымі вышэй. Photoshop CS падтрымлівае стварэнне меню для DVD. Сумесна з Adobe Encore DVD Photoshop дазваляе ствараць меню або кнопкі DVD. Photoshop CS3 ў версіі Extended таксама падтрымлівае працу з трохмернымі слаямі.
З-за высокай папулярнасці Photoshop падтрымка спецыфічнага для яе фармату PSD была рэалізаваная ў многіх графічных праграмах, такіх, як Adobe Fireworks, Photo-Paint, WinImages[en], GIMP, SAI, PaintShop Pro і іншых.

Photoshop падтрымлівае наступныя колеравыя мадэлі або спосабы апісання колераў выявы (у анатацыі самой праграмы — рэжым выявы):

* RGB
* LAB
* CMYK
* У градацыях шэрага
* Чорна-белыя
* Duotone[en]
* З 256-каляровай палітрай (Indexed)
* Шматканальныя (Multichannel)

Падтрымліваецца апрацоўка выяў, з глыбінёй колеру 8 біт (256 градацый на адзін канал), 16 біт (выкарыстоўваецца 15 бітаў плюс адзін узровень, то ёсць 32769 узроўняў) і 32 біт (выкарыстоўваюцца колькасці адзінарнай дакладнасці з плаваючай коскай). Магчыма захаванне ў файле дадатковых элементаў, такіх як: накіроўвалых (Guide), каналаў (напрыклад, канала празрыстасці — Alpha channel), адсечаных (Clipping path), слаёў, якія змяшчаюць вектарныя і тэкставыя аб’екты. Файл можа ўключаць колеравыя профілі (ICC), функцыі пераўтварэнні колеру (transfer functions). Дапускаюцца неквадратные пікселі (Pixel Aspect Ratio).

Гісторыя
--------

### Першая версія

Першая версія з’явілася ў 1987 годзе. Яе стварыў студэнт Мічыганскага універсітэта Томас Нолл для платформы Macintosh. Ён назваў яе Display, але ў 1988 годзе перайменаваны ў ImagePro. У верасні 1988 года Adobe Systems купіла правы на праграму, пакінуўшы распрацоўшчыкам Томаса Нолла, а ў 1989 годзе праграму перайменавалі ў Photoshop. У 1990 годзе з’явіўся Photoshop 1.0.

### У складзе пакета Adobe Creative Suite

Афіцыйнае лога
Photoshop 8.0, датаваны кастрычнікам 2003 года, меў назву Photoshop CS, так як пачаў ставіцца да новай лінейцы прадуктаў кампаніі Adobe Systems — Creative Suite.

Photoshop 10.0, датаваны красавіком 2007 года, мае назву Photoshop CS3. Абрэвіятура CS3 азначае, што прадукт інтэграваны ў трэцюю версію пакета праграм Adobe Creative Suite. У папярэдніх прадуктах — Photoshop CS і CS2, з мэтай адрознення ад ранейшых версій і ўмацавання прыналежнасці да новай лінейкі прадуктаў, быў зменены сімвал праграмы: замест малюнка вочы, якое прысутнічала ў версіях з 3-й па 7-ю, у стылявым рашэнні выкарыстоўвалася малюнак пёраў. У Photoshop CS3 у значку праграмы і экране-застаўцы выкарыстоўваюцца літары з назвы прадукту «Ps» на сінім градыентным фоне. Спіс новаўвядзенняў ўключае ў сябе новы інтэрфейс, новы Adobe Bridge, новыя фільтры і інструменты, а таксама праграма Adobe Device Central[en], якая дазваляе ажыццяўляць папярэдні прагляд працы ў шаблонах папулярных прылад, напрыклад мабільных тэлефонаў.

### У складзе пакета Adobe Creative Cloud

Афіцыйнае лога
Photoshop 14, датаваны чэрвенем 2013 года, мае назву Photoshop CC. Абрэвіятура CC азначае, што прадукт інтэграваны ў пакет праграм Adobe Creative Cloud.

Пачынаючы з чэрвеня 2014 года праграма мае новае найменне версій: цяпер яе назва ўтрымлівае год выпуску (Photoshop 2014.0.0).

Убудова Adobe Camera RAW дазваляе чытаць шэраг Raw-фарматаў розных лічбавых камер і імпартаваць іх непасрэдна ў Photoshop.

Альтэрнатывы
------------

Хоць Photoshop практычна манапалізаваў прафесійны рынак, высокая цана прывяла да з’яўлення канкуруючых праграмных прадуктаў, якія займаюць сярэднюю і ніжэйшую цэнавую нішу рынку. Некаторыя з іх, напрыклад, GIMP — цалкам бясплатныя. Для заваявання гэтай часткі рынку і для супрацьстаяння незвычайна высокім паказчыках нелегальнага выкарыстання сваіх прафесійных прадуктаў Adobe прадставіў праграмы сярэдняга і ніжняга класаў: Photoshop Elements[en] і Photoshop Album, першая з якіх з’яўляецца платнай урэзанай версіяй Photoshop, а другая распаўсюджваецца бясплатна і служыць для арганізацыі і элементарнай апрацоўкі фатаграфій. Прадукт накіраваны на аматарскі рынак, бо абмежаваная функцыянальнасць робіць Photoshop Elements непрыдатным для падрыхтоўкі выяў да друку. Праграма Adobe Photoshop Lightroom служыць выключна для «праяўкі» «лічбавых негатываў», простай рэтушы фотаздымкаў і арганізацыі іх каталога.

Пашыраныя функцыі праграмы
--------------------------

Пашыраная версія праграмы Adobe Photoshop Extended прызначана для больш прафесійнага выкарыстання, а менавіта — пры стварэнні фільмаў, відэа, мультымедыйных праектаў, трохмернага графічнага дызайну і вэб-дызайну, для працы ў галінах вытворчасці, медыцыны, архітэктуры, пры правядзенні навуковых даследаванняў.

У праграме Adobe Photoshop Extended сучасных версій (пачынаючы з CS4) можна адкрываць і працаваць з 3D-файламі, якія ствараюцца такімі праграмамі, як Adobe Acrobat 3D, Autodesk 3ds Max, Maya і Google Планета Зямля. Photoshop падтрымлівае наступныя фарматы файлаў 3D: U3D, 3DS, OBJ, KML і DAE.

Магчыма выкарыстоўваць трохмерныя файлы для ўкаранення ў двухмернае фота. Даступныя некаторыя аперацыі для апрацоўкі 3D-мадэлі, такія, як праца з каркасамі, выбар матэрыялаў з текстурных карт, налада святла. Таксама можна ствараць надпісы на 3D-аб’екце, круціць мадэлі, змяняць іх памер і становішча ў прасторы. Праграма ўключае ў сябе таксама каманды па пераўтварэнні плоскіх фатаграфій у трохмерныя аб’екты пэўнай формы, такія, як, напрыклад, банка, піраміда, цыліндр, сфера, конус і інш.

Для імітацыі руху ў Photoshop можна ствараць кадры мультыплікацыі, выкарыстоўваючы пласты выявы. Можна ствараць відэавыявы, заснаваныя на адной з многіх зададзеных піксельных прапорцый. Пасля рэдагавання можна захаваць сваю працу ў выглядзе файла GIF-анімацыі або PSD, які пасля можна прайграць у шматлікіх відэапрыладах, такіх, як Adobe Premiere Pro або Adobe After Effects. Даступна адкрыццё або імпартаваць відэафайлаў і паслядоўнасці малюнкаў для рэдагавання і акоўкі, стварэнне відэашэрагу мультыплікацыі і экспарт работ у файл фармату QuickTime, GIF-анімацыю або паслядоўнасць малюнкаў. Відэакадры можна асобна рэдагаваць, трансфармаваць, кланаваць, прымяняць да іх маскі, фільтры, розныя спосабы накладання кропак, на іх можна маляваць, выкарыстоўваючы розныя інструменты.

Пачынаючы з версіі CS у Photoshop даступная праца са скрыптамі.

Photoshop падтрымлівае файлы DICOM (Digital Imaging and Communications in Medicine) — лічбавыя выявы і камунікацыі ў медыцыне. Для адкрытага ў Photoshop DICOM-файла можна выкарыстоўваць любы інструмент Photoshop для карэкцыі і акоўкі малюнкаў.

І, нарэшце, з дапамогай праграмы Photoshop Extended можна разглядаць MATLAB-выявы, апрацоўваць іх у праграме Photoshop, камбінаваць каманды MATLAB з тэхналогіямі апрацоўкі малюнкаў Photoshop. Як толькі усталёўваецца злучэнне з праграмай Photoshop з праграмы MATLAB і ажыццяўляецца ўвод каманд у камандным радку MATLAB, гэтыя кіраўнікі ўздзеяння неадкладна выконваюцца ў Photoshop. Файлы, падрыхтаваныя ў праграме MATLAB, маюць пашырэнне m, fig, доктар медыцынскіх навук, mat, mdl. Камунікацыя паміж Photoshop і MATLAB выкарыстоўвае інтэрфейс Photoshop JavaScript і бібліятэчны інтэрфейс MATLAB.

«Велікодныя яйкі»
-----------------

### Агульныя

Ввява Мэрліна
Заціснуўшы `Alt` націснуць на чорны трохкутнік у верхнім правым куце палітры Layers і, утрымліваючы левую кнопку мышы, выбраць у меню Palette Options. Гэты маг (Мерлін) — доўгажывучае «велікоднае яйка», прысутнае ў Photoshop з версіі 3.0. Яго няма ў версіі 13.0 (CS6).
Альтэрнатыўная застаўка 
Заціснуўшы `Ctrl`, выбраць Help (Даведка) → About (Пра Photoshop). Для Mac OS: `⌘ Command`, Photoshop → About Photoshop. Выява змяняецца ад версіі да версіі. Напрыклад, у CS2 на застаўцы намаляваная малпа ў космасе, у CS3 — чырвоная таблетка, у CS4 — Стоўнхэндж, у якім можна прачытаць назву версіі (CS4). А ў CS5 — белы трус і надпіс White Rabbit. У CS6 гэта намаляваны тэкстам кот з загалоўкам Superstition. У бэта-версіях прадвызначана паказваецца альтэрнатыўная застаўка, а пры націску `Ctrl` — стандартная (релізная). Хоць альтэрнатыўная застаўка сама па сабе з’яўляецца велікодным яйкам, у яе часта ўключаюць іншыя велікодныя яйкі.
Электрычны кот 
Адно з велікодных яек, якое ёсць у альтэрнатыўнай застаўцы. Версія 4.0 мела кодавае назву Big Electric Cat. Электрычны кот стаў талісманам Photoshop і сустракаецца на альтэрнатыўных застаўках ўсіх версій аж да CS6 (акрамя CS4). У некаторых версіях (7.0 / Liquid Sky, CS3 / Red Pill) ён скрыты; каб убачыць яго, варта зрабіць здымак экрана і на здымку падняць яркасць малюнка.
### Спецыфічныя для CS

Сайт праграмы 
На панэлі інструментаў ёсць выява ў выглядзе пяра. Пры падвядзенні да яго мышы ён становіцца каляровым. Націск жа на яго адкрые сайт праграмы.
Taconite Man 
Адкрыйце файл Photoshop.dll (C:\Program Files\Adobe\Photoshop CS\) праграмай здабывання рэсурсаў (напрыклад, Restorator або ResHacker). Перайдзіце ў секцыю bitmap. Адкрыйце рэсурс № 5037. Там будзе Taconite Man.
### Спецыфічныя для CS3

Фота Бруса Фрэйзера 
Зрабіць здымак экрана з альтэрнатыўнай застаўкай, затым зменшыць ў ім brightness да ўпора (-150). Гэта «велікоднае яйка» зроблена ў памяць пра памерлага незадоўга да выхаду CS3 Бруса Фрейзере, аўтара кніг па Photoshop.
Чырвоныя сляды ад лапы ката 
Зрабіць здымак экрана з альтэрнатыўнай застаўкай, затым адкрыць Ўзроўні (`Ctrl`+`L`) і ў сярэдняй вочку памяняць 1,00 на 9. У самым нізе таксама з’яўляецца надпіс: «Alternative beta splash screen by Jeffrey Tranberry for my grandmother Maxine Tranberry and my kitties Duane and Debbie».

У размоўнай мове
----------------

Звычайна гэтую праграму называюць проста *Photoshop*, на жаргоне — «ФШ». Слова *Фаташоп* у размоўнай мове неадмыслоўцаў ўжо стала намінальным і часта азначае любы рэдактар, ужыты да фатаграфіі, мантаж/эфект/фільтр або апрацаванае ў любым графічным рэдактары фота.

Гл. таксама
-----------

* Фатажаба
* EXIF

Заўвагі
-------

1. 1 2
2. ↑
3. ↑  Photoshop auf dem iPadJanuar 2020 (Version 1.1.1) — 2020.
4. ↑  Keep Adobe Photoshop up to date — 2023.
5. ↑  Adobe Photoshop Touch — Новое приложение для творчества для планшетов **(нявызн.)**.
6. ↑  *SURUR*. Adobe brings Photoshop Express to Windows Phone! (англ.)(недаступная спасылка).  WMPoweruser.com (26 июня 2014). Архівавана з першакрыніцы 18 кастрычніка 2014. Праверана 10 кастрычніка 2014.(англ.) .  WMPoweruser.com (26 июня 2014). Праверана 10 кастрычніка 2014.
7. ↑  Adobe выпустила Photoshop Express для Windows Phone
8. ↑  Adobe joins the Chromebook party, starting with Photoshop (англ.).  Google Chrome Blog (29 сентября 2014). Праверана 10 кастрычніка 2014.(англ.) .  Google Chrome Blog (29 сентября 2014). Праверана 10 кастрычніка 2014.
9. ↑  *Myshov*. Adobe представила стриминговую версию Photoshop для ChromeOS (руск.).  Хабрахабр (30 сентября 2014). Праверана 10 кастрычніка 2014.(руск.) .  Хабрахабр (30 сентября 2014). Праверана 10 кастрычніка 2014.
10. ↑  PHOTOSHOP 3.0.1 SGI VPP MEDIA FOR INSTALLATION Specs - CNET
11. ↑  Adobe Photoshop в WineHQ (англ.)(недаступная спасылка). *WineHQ*. Архівавана з першакрыніцы 14 студзеня 2012. Праверана 14 января 2012.(англ.) . *WineHQ*. Архівавана Архівавана 23 красавіка 2021. з першакрыніцы 17 жніўня 2012. Праверана 14 января 2012.
12. ↑  Photoshop CS3 features and tour - PhotoshopCAFE
13. ↑  The Big List Of Graphics Programs (Windows Edition) | PixelProspector - the indie goldmine Архівавана 13 кастрычніка 2016.
14. ↑  Essential 3D concepts and tools in Photoshop
15. ↑  How Photoshop Remains Dominant - business.com
16. ↑  Create images for video in Photoshop
17. ↑  Adobe Photoshop CS доступен для покупки (англ.) (28 кастрычніка 2003).(англ.)  (2003-10-28).
18. ↑  Узнайте о новом Photoshop CC! (англ.) (18 чэрвеня 2013).(англ.)  (2013-06-18).
19. ↑  Adobe Photoshop Scripting | Adobe Developer Connection
20. ↑  Photoshop and MATLAB
21. ↑  Альтернативные заставки **(нявызн.)**(недаступная спасылка). *Альнернативные заставки*. Архівавана з першакрыніцы 10 ліпеня 2014. Праверана 10 March 2013.

Літаратура
----------

* *Дэн Маргулис.* Photoshop для профессионалов. Классическое руководство по цветокоррекции (+ CD-ROM) = Professional Photoshop: The Classic Guide to Color Correction. — «Интерсофтмарк», 2003. — 464 с. — ISBN 5-902-56904-4.
* *Дэн Маргуліс.* Photoshop LAB Color: загадка каньона и другие приключения в самом мощном цветовом пространстве = Photoshop LAB Color: The Conyon Conundrum and Other Adventures in the Most Powerful Colorspace. — «Интелбук», 2006. — 480 с. — ISBN 5-902569-04-4.
* *Кэтрин Айсманн.* Маски и композиция в Photoshop (второе издание). — «Вільямс», 2007. — 560 с. — ISBN 5-8459-0919-8.
* *Скотт Келби.* Adobe Photoshop CS6: справочник по цифровой фотографии. — 2013. — 464 с. — ISBN 978-5-8459-1821-5.
* *Питер Бойер.* Photoshop CS6 для чайников = Photoshop CS6 For Dummies. — 2012. — 448 с. — ISBN 978-5-8459-1812-3.
* *Мэтт Клосковски.* Слои в Photoshop: полное руководство по применению самого эффективного средства = Layers: The Complete Guide to Photoshop’s Most Powerful Feature. — М.: «Вільямс», 2011. — 304 с. — ISBN 978-5-845-91729-4.
* *Скотт Келби.* Adobe Photoshop CS5: справочник по цифровой фотографии = The Adobe Photoshop CS5 Book for Digital Photographers. — М.: «Вільямс», 2011. — 400 с. — ISBN 978-5-845-91727-0.
* *Яковлева Е. С.* 3D-графика и видео в Photoshop CS4 Extended. — «БХВ-Пецярбург», 2010. — 272 с. — ISBN 978-5-977-50486-7.
* *Александр Ефремов.* Цифровая фотография и Photoshop. Уроки мастерства. — СПб.: «Питер», 2009. — 192 с. — ISBN 978-5-388-00387-4.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Adobe Photoshop
* Старонка сямейства прадуктаў Adobe Photoshop(руск.) на афіцыйным сайце Adobe
* Апрацоўка відэа ў Adobe Photoshop iXBT.com, аглядная артыкул
* Ўрокі і даведнікі па Adobe Photoshop