**Васіль I Яраславіч «Квашня»** (**«Мізінны»**) (1236—1276) — князь кастрамскі (1247-1276), вялікі князь уладзімірскі (1272-1276), князь наўгародскі (1273-1276). Сын Яраслава II Усеваладавіча і смаленскай княжны Расціславы Мсціслаўны, нарадзіўся ва Уладзіміры-на-Клязьме. У 1266 пабраўся шлюбам з дачкой літоўскага князя Віда.

У 1271 разгарнуўся канфлікт паміж вял.кн. Яраславам III Яраславічам і наўгародцамі. Васіль Яраславіч, з-за суперніцтва са старэйшым братам, узяў бок наўгародцаў, паехаў у Арду і давёў хану, што праўда за наўгародцамі, а вінаваты Яраслаў. У выніку хан вярнуў з дарогі татарскае войска, якое ішло на дапамогу Яраславу супраць наўгародцаў, а Яраслаў быў вымушаны мірыцца з наўгародцамі і самому паехаць у Арду. Вяртаючыся адтуль, Яраслаў памёр (1272).

Васіль I Яраславіч
Вялікае княства Уладзімірскае перайшло да Васіля Яраславіча, але ў Ноўгарадзе сеў яго пляменнік Дзмітрый Аляксандравіч. Тацішчаў піша, што Васіль Яраславіч патрабаваў знішчэння грамат, дадзеных ноўгародцам Яраславам, а Дзмітрый пагадзіўся княжыць па ўсёй волі наўгародскай. Тады Васіль Яраславіч разам з татарамі і цвярычамі паваяваў наўгародскія воласці, узяў Таржок, спаліў яго і пасадзіў свайго цівуна. Гандаль з Суздальскай зямлёй спыніўся, наўгародскіх купцоў перахоплівалі, і хлеб у Ноўгарадзе моцна падаражэў. Узімку 1273 наўгародцы пачалі выказваць незадаволенасць бяздзейнасцю Дзмітрыя, і ён, не чакаючы выгнання, добраахвотна паехаў з Ноўгарада у свой Пераяслаўль, а Васіль Яраславіч заняў наўгародскі сталец. Мяркуючы па акалічнасцях, можна думаць, што ўсё патрабаванні Васіля наўгародцамі былі выкананыя.

Пры Васілі Яраславічы ў 1274 быў скліканы сабор епіскапаў для аднаўлення царкоўных статутаў, а ў 1275 прайшоў трэці перапіс падуладнай татарам часткі Русі, праведзены па загадзе хана Менгу-Цімура. Тым годам Васіль ездзіў у Арду, неўзабаве па вяртанні памёр і быў пахаваны ў Кастраме, у царкве св. Феадора Страцілата, прыдзеле Успенскага сабора. Тацішчаў паведамляе, што Васіль вазіў Менгу-Цімуру даніну, а хан, незадаволены ёю, загадаў зрабіць новы перапіс.

Пасля смерці Васіля Яраславіча Вялікае княства Уладзімірскае перайшло да Дзмітрыя Аляксандравіча.

Зноскі
------

1. ↑  *Lundy D. R.* Basil Rurik, Grand Duke of Vladimir // The Peerage Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q67129259'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21401824'></a>
2. ↑  *Lundy D. R.* The Peerage<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q67129259'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21401824'></a>

Літаратура
----------

* Мир русской истории. Энциклопедический справочник. — м: Вече, 1999
* *Рыжов К.* Все монархи мира. Россия. — М.: Вече, 1998. — 640 с. — 16 000 экз. — ISBN 5-7838-0268-9.


| ?Васіль I Яраславіч — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  | Уладзімір Манамах |  |
|  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  | Усевалад Юр’евіч Вялікае Гняздо[d] |  | Юрый Далгарукі |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  | Яраслаў Усеваладавіч[d] |  |  |  |  |  | Гіта Уэсекская |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Марыя Шварнаўна[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Расціслаў Мсціславіч |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Мсціслаў Расціславіч[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | Васіль I Яраславіч |  |  |  |  |  |  | NN[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Мсціслаў Мсціславіч Удатны[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  | Глеб Расціславіч[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Феадосія Глебаўна[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Феадосія Мсціслаўна[d] |  |  |  |  |  | Ефрасіння Расціславаўна[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Кацян Сутоевіч |  | Suthoi, Khan of the Cumans[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Марыя Кацянаўна[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | NN[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |  |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | The Peerage · The Peerage |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Бракгаўза і Эфрона |
| Генеалогія і некрапалістыка | WeRelate · Sejm-Wielki.pl · Geni.com · Rodovid |