**Нідзё,** таксама **спадарыня Нідзё** (яп. 後深草院二条, *Go-Fukakusain no Nijō*; 1258 — ?) — японская прыдворная дама, паэтка і пісьменніца. Аўтарка аўтабіяграфічнай «Няпрошанай аповесці» — аднаго з найвялікшых твораў сярэднявечнай японскай літаратуры. Была фаварыткай імператара Го-Фукакусы з 1271 да 1283, пазней стала будыйскай манашкай.

Біяграфія
---------

Спадарыня Нідзё паходзіць з роду Кога, галіны клана Мінамота. Яна нарадзілася ў 1258 годзе і належала да прыдворнай арыстакратыі. Яе бацька — старшы саветнік (дайнагон) Кога но Масатада (1228-1272), быў сынам першага міністра Кога но Міціміцу, а маці Сукэдаі — дачкой кіраўніка ваеннага ведамства, старэйшага дарадцы Сідзэ но Такаціка.

Яе сапраўднае імя не захавалася, імя «Нідзё» яна атрымала пры двары: у тыя часы прыдворных жанчын называлі па імёнах вуліц, і «спадарыня Нідзё» азначае «спадарыня з Другога праспекта».

### Прыдворнае жыццё

Імператар Го-Фукакуса быў закаханы ў маці Нідзё, Сукэдаі, аднак тая памерла, калі Нідзё было два гады. У чатыры яе прадставілі імператарскаму двару, дзе яна праславілася як таленавітая паэтка і музыка. 

У 1271 годзе, калі ёй было 14, бацька падарыў яе імператару ў якасці наложніцы. Калі Нідзё было 15 гадоў, памёр яе бацька. Яшчэ праз год яна нараджае дзіця ад імператара, але немаўля памірае.

Акрамя сувязі з імператарам, Нідзё некаторы час была ў любоўных адносінах з сябрам дзяцінства — Саёндзі Санэкане. Ад яго яна нарадзіла дачку, якую аддала на выхаванне чужым людзям і больш ніколі не бачыла, каб не прагневіць імператара. Яшчэ адным палюбоўнікам быў прынц Сёдзё, ад якога нарадзіліся двое сыноў.

Кансорт Го-Фукакусы, Хігашы-нідзё, быў незадаволены паводзінамі Нідзё і прыхільнасцю імператара да яе. Па загадзе Хігашы-нідзё яе выгналі пасля смерці Го-Фукакусы ў 1283, калі ёй было 32 года.

### Выгнанне

Пасля выгнання Нідзё стала будыйскай манашкай. Яна шмат вандравала па манастырам і храмам Японіі, паўтараючы маршрут паэта Сайгё.

У канцы жыцця яна стварыла аўтабіяграфічную «Няпрошаную аповесць» у пяці скрутках, дзе падрабязна распавяла пра сваё жыццё. Акрамя гэтага твора, ніякіх біяграфічных звестак пра яе не засталося.

Творчасць
---------

Твор «Няпрошаная аповесць» (とはずがたり, Тавадзу-гатары) датуецца 1307 годам і апісвае падзеі з 1271 да 1306 гады. Доўгі час твор быў мала вядомы з — за таго, што надта падрабязна апісваў жыццё імператара. 

Адзіная копія скруткаў 17 стагоддзя была выяўленая сярод уладанняў імператарскага двара ў 1940 годзе Ямагішы Такухэем. Гэта была копія, вырабленая невядомым перапісчыкам XVII стагоддзя са страчанага арыгінала, дзе адсутнічалі фрагменты кнігі 5. Аповед быў упершыню апублікаваны ў 1950 годзе, а поўнае анатаванае выданне на японскай мове выйшла ў 1966 годзе. Першы пераклад на англійскую мову зроблены ў 1973, на рускую — у 1986.

Зноскі
------

1. ↑  Whitehouse, Wilfrid; Yanagisawa, Eizo (1974). *Lady Nijo's Own Story: The Candid Diary of a Thirteenth-Century Japanese Imperial Concubine*. Rutland and Tokyo: Charles E. Tuttle.
2. ↑  "Preface". *The Confessions of Lady Nijō*. Translated by Karen Brazell. Stanford: Stanford University Press. 1976. ISBN 0-8047-0930-0.
3. ↑  Jones, T. C. (23 December 2017). "The Confessions of Lady Nijo': a memoir of timeless depth and beauty". *The Japan Times*. Retrieved 27 March 2019.


| ?Нідзё — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  | Мінамота но Масаміці[d] |  |
|  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  | Мінамота но Міцічыка[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  | Кога Міцітэру[d] |  |  |  |  | Q110266357? |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Норіко Фудзівара[d] |  |  |
|  |  | Мінамота но Масатада[d] |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  | Норіканэ Фудзівара[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Q65281338? |  | Norimitsu Fujiwara[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  | Нідзё |  |  |  |  |  | Takafusa Fujiwara[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Shijō Takahira[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Q106549951? |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Q106637204? |  | Takachika Shijo[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Bōmon Nobukiyo[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Q106560472? |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Q106559847? |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |
|  |  |  |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая расійская (старая версія) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 12772357c · ISNI: 0000 0000 8399 6042 · LCCN: n50047976 · NDL: 00271119 · NTA: 102044120 · NUKAT: n2015002611 · SUDOC: 079224490 · VIAF: 90725129 |

 |