**Драгі́чынскі раё́н** — раён у складзе Брэсцкай вобласці. Мяжуе з Кобрынскім, Бярозаўскім і Іванаўскім раёнамі Брэсцкай вобласці.

Адміністрацыйны падзел
----------------------

Драгічынскі раён адміністрацыйна падзелены на 11 сельскіх саветаў: Антопальскі, Асавецкі, Бездзежскі, Брашэвіцкі, Драгічынскі, Закозельскі, Імянінскі, Немяржанскі, Папінскі, Радастаўскі і Хомскі.

Гісторыя
--------

Раён утвораны 15 студзеня 1940 года ў складзе Пінскай вобласці БССР. Цэнтр — гарадскі пасёлак Драгічын. 12 кастрычніка 1940 года падзелены на 20 сельсаветаў: Агдэмерскі, Асавецкі, Бездзежскі, Белінскі, Брашэвіцкі, Вавуліцкі, Валавельскі, Вулькаўскі, Гошаўскі, Жаберскі, Застаўскі, Каралінскі, Ліпнікаўскі, Літоўскі, Ляхавіцкі, Нямержаўскі, Папінскі, Сохскі, Старасельскі, Хомскі. 17 лістапада 1948 года ўтвораны Аляксеевіцкі сельсавет. З 8 студзеня 1954 года ў Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны Агдэмерскі, Аляксеевіцкі, Вавуліцкі, Валавельскі, Жаберскі, Застаўскі, Каралінскі, Сохскі сельсаветы, утвораны Гутаўскі сельсавет, вёска Пігановічы перададзена ў склад Антопальскага раёна, з Антопальскага раёна перададзены вёскі Тыневічы і Пацы. 31 сакавіка 1959 года скасаваны Гошаўскі сельсавет, 2 чэрвеня 1959 года — Белінскі і Ляхавіцкі сельсаветы. 8 жніўня 1959 года да раёна далучаны Галоўчыцкі, Дзеткавіцкі, Імянінскі, Першамайскі сельсаветы і гарадскі пасёлак Антопаль скасаванага Антопальскага раёна і Радастаўскі сельсавет скасаванага Дзівінскага раёна. 11 жніўня 1959 года ў склад Кобрынскага раёна перададзены населеныя пункты Бярэзна, Іласк, Калонія, Лука, Навасёлкі, Смалярня і Шамятоўка Дзеткавіцкага сельсавета. 8 сакавіка 1960 года скасаваны Ліпнікаўскі і Першамайскі сельсаветы, апошні з пералікам населеных пунктаў у адміністрацыйнае падпарадкаванне Антопальскаму пассавету. 25 снежня 1962 года да раёна далучаны Адрыжынскі, Гарбахскі, Глінненскі, Дружылавіцкі, Дастоеўскі (за выключэннем шэрагу населеных пунктаў), Крытышынскі, Ляскавіцкі, Магільнаўскі, Махроўскі, Моладаўскі, Опальскі, Псышчаўскі, Рудскі, Стрэльненскі сельсаветы і гарадскі пасёлак Іванава скасаванага Іванаўскага раёна, якія 6 студзеня 1965 года вернуты ў склад адноўленага Іванаўскага раёна. 27 ліпеня 1965 года Старасельскі сельсавет перайменаваны ў Драгічынскі. 10 лістапада 1967 года гарадскі пасёлак Драгічын набыў статус горада раённага падпарадкавання. 21 снежня 1970 года Літоўскі сельсавет перайменаваны ў Закозельскі. 20 жніўня 2021 года скасаваны Вулькаўскі сельсавет, яго тэрыторыя перададзена Немяржанскаму сельсавету.

Прырода
-------

Драгічынскі раён знаходзіцца ў межах буйной тэктанічнай структуры Усходне-Еўрапейскай платформы — Рускай пліты. У геалагічных адносінах Драгічынскі раён размешчаны на заходняй ускраіне Палескай седлавіны і паўднёва-ўсходняй частцы Падляска-Брэсцкай упадзіны. Крышталічны фундамент залягае на глыбіні 950 — 1 600 м ніжэй узроўню мора. Зверху фундамент перакрыты асадкавымі пародамі верхняга пратэразоя, палеазоя і кайназоя. Магутнасць неагенавых адкладанняў дасягае 40 — 60 метраў.

Развіццё рэльефу ў мезазойскую эру характарызавалася павольнямі падняццямі і апусканнямі. Мелавыя, мергелістыя, алеўрыта-гліністыя, крэмнязёмістыя, пясчаныя адклады гэтага часу сустракаюцца на тэрыторыі раёна. Такія адкладанні можна назіраць каля вёскі Бездзеж. Тут знойдзены рэшткі старажытных акамянелых жывёл і раслін.

У рэльефе раёна адносна роўныя мясціны. Максімальная вышыня 178 м на поўначы раёна характэрна для краявога ледавіковага ўтварэння Загароддзе. Пераважаючая адносная вышыня 10-15 м. Максімальныя вышыні групуюцца па напрамку вёсак Крамно — Мікіцк — Дастоева — Аснежыцы і вёсак Дробаты — Вярхусце — Бярозавічы (некалькі названых вёсак Іванаўскага раёна). На поўначы Загароддзе абмежавана р. Ясельдай. Участак слабахвалісты, паўсюдна інтэнсіўна забалочаны. На астатняй тэрыторыі распасціраецца водна-ледніковая раўніна, паверхня якой плоская. Поўдзень раёна забалочаны.

Радовішчы торфу распаўсюджаны на поўначы раёна, каля вёскі Какорыца. Таксама ёсць невялікія радовішчы будаўнічых матэрыялаў — гліны, мелу, будаўнічых пяскоў. Гліна служыць сыравінай для вытворчасці цэглы. Будаўнічыя пяскі выкарыстоўваюць у дарожным будаўніцтве. Мелавыя адкладанні залягаюць на поўдні вёскі Бездзеж.

Клімат Драгічынскага раёна ўмерана кантынентальны, з дамінаваннем уплыву марскіх паветраных мас, з даволі прыцяглым летам (150 дзён) і кароткай зімою (90-105 дзён). Цыклоны ў зімовы час прыносяць цёплае паветра, а летам — пахаладанні і дажджлівае надвор’е. Чаргаванне паветраных мас рознага паходжання ў халодную палову года стварае няўстойлівае надвор’е. Сярэдняя рознасць тэмператур паветра самага цёплага і самага халоднага месяцаў складае 23 °C. Сярэдняя гадавая тэмпература паветра 7,4 °C. Сярэднягадавая сумарная радыяцыя складае 87,6 ккал/см². Самы халодны месяц — студзень (-4,4 °C), самы цёплы — ліпень (18,8 °C). Сярэдняя гадавая адносная вільготнасць паветра 78 %: у халодную частку года яна набліжаецца да 90 %, а ў цеплы перыяд да 60 %. Агульная працягласць светлай часткі сутак складае за год 4457 гадзін, фактычна сонца свеціць 1880 гадзін (астатні час яно закрыта воблакамі). Раён адносіцца да тэрыторый з дастатковым увільгатненнем. За год выпадае 548 мм ападкаў.

Раўнінны рэльеф і ўмовы ўвільгатнення вызначаюць рачную сетку раёна. Тэрыторыя раёна па гідралагічнаму рэжыму адносіцца да басейна Дняпра. На яго тэраторыі знаходзяцца рэкі Ясельда, Няслуха і Плёса. Цячэнне рэк павольнае, яны маюць невялікія ўхілы. Рэкі маюць змешанае жыўленне з перавагай снегавога. Рэкі маюць вялікае значэнне як водапрыемнікі пры асушэнні балот. На тэрыторыі раёна знаходзіцца Дняпроўска-Бугскі канал.

На поўдні і паўднёвым захадзе раёна пераважаюць тарфяна-балотныя нізінныя глебы. У цэнтральнай частцы глебы больш разнастайныя з перавагай дзярноваглеяватых супясчаных на рыхлых водна-ледніковых супесях, падсцілаемых пяскамі, тарфяна-балотныя нізінныя, дзярнова-падзолістыя часова залішне ўвільгатненыя пясчаныя глебы на водна-ледніковых пясках. На поўначы і паўночным усходзе: тарфяна-балотныя нізінныя глебы, дзярнова-падзолістыя глеяватыя супясчаныя на рыхлых водна-ледніковых супесях, падсцілаемых пяскамі, дзярнова-падзолістыя часова залішне ўвільготненыя супясчаныя на рыхлых водна-ледніковых супесях. На паўночным захадзе: дзярнова-падзолістыя глеяватыя пясчаныя на водна-ледніковых пясках, пераходзячых у рыхлыя пяскі, дзярнова-падзолістыя пясчаныя на водна-ледніковых пясках, тарфяна-балотныя нізінныя.

Асноўнымі тыпамі расліннага покрыва ў межах раена з’яўляюцца: лясы, лугі, балоты. Лясістасць складае 26 %.

Экалогія
--------

Адзін з чатырох раёнаў Брэсцкай вобласці, якія найбольш пацярпелі ад аварыі на Чарнобыльскай АЭС у 1986 г.

Насельніцтва
------------

1971 — 64,4 тыс.
1989 — 53,4 тыс.
1995 — 52,9 тыс.
2008 — 45,9 тыс.

Зноскі
------

1. ↑
2. 1 2 3  Вынікі перапісу 2009 года
3. ↑  «Дзяржаўны зямельны кадастр Рэспублікі Беларусь» (па стане на 1 студзеня 2011 г.)
4. ↑  GeoNames — 2005. Праверана 9 ліпеня 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q830106'></a>
5. ↑  Указ Президиума Верховного Совета Белорусской ССР от 16 июля 1954 г. Об объединении сельских советов Брестской области // Сборник законов Белорусской ССР и указов Президиума Верховного Совета Белорусской ССР: 1938—1955 гг. — Мн.: Изд. Президиума Верхов. Совета БССР, 1956. — 347 с.
6. ↑  Рашэнне выканкома Брэсцкага абласнога Савета дэпутатаў працоўных ад 11 жніўня 1959 г. // Зборнік законаў Беларускай ССР і указаў Прэзідыума Вярхоўнага Савета Беларускай ССР. — 1959, № 10.
7. ↑  Рашэнне выканкома Брэсцкага абласнога Савета дэпутатаў працоўных ад 8 сакавіка 1960 г. // Зборнік законаў Беларускай ССР і указаў Прэзідыума Вярхоўнага Савета Беларускай ССР. — 1960, № 10.
8. ↑  Рашэнне выканкома Брэсцкага абласнога Савета дэпутатаў працоўных ад 27 ліпеня 1965 г. // Збор законаў, указаў Прэзідыума Вярхоўнага Савета Беларускай ССР, пастаноў і распараджэнняў Савета Міністраў Беларускай ССР. — 1965, № 30 (1110).
9. ↑  Решение Брестского областного Совета депутатов от 20 августа 2021 г. № 272 Об административно-территориальном устройстве Дрогичинского района Брестской области Архівавана 1 верасня 2021.
10. ↑  А. С. Судас, Н. К. Филипенко, Л. В. Жуковская, А. А. Зайцев. Актуальные проблемы ликвидации последствий катастрофы на чернобыльской АЭС в загрязненных радионуклидами районах Брестской области на современном этапе. Архівавана 29 красавіка 2015.

Літаратура
----------

* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Спасылкі
--------

* Афіцыйная старонка Драгічынскага раённага выканаўчага камітэта Архівавана 24 верасня 2008.
* Драгічынскі раён: звесткі, карта Архівавана 28 красавіка 2009.

| ⛭**Драгічынскі раён** |
| --- |
| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Гарады | Драгічын |  |
| Гарадскія пасёлкі | Антопаль |
| Сельсаветы | 
* Антопальскі с/с
* Асавецкі с/с
* Бездзежскі с/с
* Брашэвіцкі с/с
* Драгічынскі с/с
* Закозельскі с/с
* Імянінскі с/с
* Немяржанскі с/с
* Папінскі с/с
* Радастаўскі с/с
* Хомскі с/с

 |

 |
| 

| Былыя сельсаветы |
| --- |
| 
* Вулькаўскі с/с
* Галоўчыцкі с/с
* Гутаўскі с/с
* Дзеткавіцкі с/с

 |

 |

| ⛭Брэсцкая вобласць |
| --- |
| Раёны | 
* Баранавіцкі
* Брэсцкі
* Бярозаўскі
* Ганцавіцкі
* Драгічынскі
* Жабінкаўскі
* Іванаўскі
* Івацэвіцкі
* Камянецкі
* Кобрынскі
* Лунінецкі
* Ляхавіцкі
* Маларыцкі
* Пінскі
* Пружанскі
* Столінскі

 | Герб Брэсцкай вобласціГерб Брэсцкай вобласці |
| Гарады | 
* Баранавічы1
* Белаазёрск
* **Брэст**1
* Бяроза
* Высокае
* Ганцавічы
* Давыд-Гарадок
* Драгічын
* Жабінка
* Іванава
* Івацэвічы
* Каменец
* Кобрын
* Косава
* Лунінец
* Ляхавічы
* Маларыта
* Мікашэвічы
* Пінск1
* Пружаны
* Столін

 |
| Пгт | 
* Антопаль
* Гарадзішча
* Дамачава
* Лагішын
* Ружаны
* Рэчыца
* Целяханы
* Шарашова

 |
| 1горад абласнога падпарадкавання |

| Драгічынскі раён у гістарычных адміністрацыйных адзінках |
| --- |
| 

| Драгічынскі раён у Пінскай вобласці (1940—1954) |
| --- |
| Пінская вобласць існавала ў 1939—1954 гадах |
| Цэнтр вобласці | Пінск |
| Раёны | Ганцавіцкі · Давыд-Гарадоцкі · Драгічынскі · Жабчыцкі · Іванаўскі · Лагішынскі · Ленінскі · Лунінецкі · Пінскі · Столінскі · Целяханскі |

 |
| 

| Драгічынскі раён у Брэсцкай вобласці (з 1954) |
| --- |
| Брэсцкая вобласць БССР існавала ў 1939—1990 гадах |
| Цэнтр вобласці | Брэст |
| Раёны | Антопальскі (1939—1959) · Брэсцкі (з 1939) · Быценскі (1954—1957) · Бярозаўскі (з 1939) · Высокаўскі (1939—1962) · Гайнаўскі (1939—1944) · Ганцавіцкі (1954—1962, з 1966) · Гарадзішчанскі (1954—1962) · Давыд-Гарадоцкі (1954—1961) · Дамачаўскі (1939—1956) · Дзівінскі (1939—1959) · Драгічынскі (з 1954) · Жабінкаўскі (1939—1959, з 1966) · Жабчыцкі (1954—1957) · Іванаўскі (1954—1962, з 1965) · Камянецкі (з 1939) · Кляшчэльскі (1939—1944) · Косаўскі (з 1947 — Івацэвіцкі) (1939—1962, з 1965) · Кобрынскі (з 1939) · Лагішынскі (1954—1962) · Ленінскі (1954—1960) · Лунінецкі (з 1954) · Ляхавіцкі (з 1954) · Маларыцкі (1939—1962, з 1965) · Навамышскі (з 1957 — Баранавіцкі) (з 1954) · Пінскі (з 1954) · Поразаўскі (1939—1944) · Пружанскі (з 1939) · Ружанскі (1939—8.1.1954, 19.6.1954—1962) · Столінскі (з 1954) · Сямяціцкі (1939—1944) · Шарашоўскі (1939—1956) · Целяханскі (1954—1959) |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Нарматыўны кантроль | LCCN: n2007075844 · VIAF: 159666962 |