**Ян Няміра** (2-я пал. 14 ст. — 1422 ці 1423) — баярын літоўскі, канюшы велікакняжацкі (узг. 1398), намеснік полацкі (узг. 1412—1413).

Імя
---

Імя Няміра ад двухасноўнага стараславянскага імя *\*Ne-mirъ* (аднаўляецца паводле адпаведных польскіх, чэшскіх, балгарскіх, рускіх антрапонімаў). Адзін з нешматлікіх прадстаўнікоў раннелітоўскай знаці з «рускімі» антрапанімічнымі сувязямі. Выводзіў сябе з Уселюба, назва якога таксама адыменнага паходжання (ад імя тыпу «Усялюб»). Прыкметны яго ўдзел у пасольстве 1412 г. у Ноўгарад разам з Братошавым сынам Зяновіем, прадстаўніком руска-праваслаўнага роду Братошычаў-Зяноўевічаў, вотчынныя землі якіх былі ў Мышы, таксама на Наваградчыне:216—218.

Згадкі
------

Літоўскі баярын Няміра (*Nammyr*) упершыню згаданы сярод сведак пры Салінскім дагаворы (1398) як канюшы (*marschalcus equorum*; *Pferdemarschalk*) вялікага князя Вітаўта. Апошні раз згадваецца ў Мельнскай мірнай дамове 1422 г. Мяркуецца, што яго неназваныя браты згаданыя ў дакументах Віленска-Радамскай уніі (1401).

На яго пячатцы, прывешанай да Мельнскай дамовы 1422 г. пазначана: «*Johannis de Wselub*». Яго сыны Андрэй і Мікалай таксама выводзілі сябе з Уселюба, таксама меў сыноў Яна, Фёдара (Федзьку), Якуба:280—284.

Таксама нейкі баярын Няміра з хросным імем Ян (*Iohannus*) часта сустракаецца сярод сведак на дакументах 1404—1411 гадоў, магчыма, менавіта ён разам з Зіновіем Братошычам правіў у 1412 пасольства Ягайлы, Вітаўта і Лугвена ў Ноўгарад па справах вайны з лівонскімі немцамі.

> *А король Ягаило и Витовтъ и Лугвенъ въскинуша грамоты възметныи к Новугороду генваря въ 2, а рекъ тако король и Витовтъ, что: «были есте намъ нялися: сложать ли Нҍмци намъ, и вамъ было Нҍмцом також сложити, а с нами за одино стати и закрҍпитися на обҍ сторонҍ в запасъ; а что бы то ся пригодило, а ино бы с того ничего не было. И мы пакъ посылалҍ бояръ своих, **Немира** и Зҍновья Братошичя, стоите ли в том словҍ въ прежреченом; и вы **Немиру** отвҍчалҍ: не можеть Новъгород того учинити, какъ есме с Литовьскымъ мирни, такъ есме и с Нҍмци мирны. Мы князя Лугвеня вывелҍ от вас к собҍ, а с Нҍмци есме миръ вҍчныи взялҍ, и съ Угры и со всими нашими граничникы мирны есме; а вы слова своего забывъ, и не издержалҍ, какъ были есте намъ нялися. А еще ваши люди намъ лаялҍ, нас беществовалҍ и соромотилҍ, насъ погаными звалҍ; а над то надо все нашего ворога Юрьева Святославлича сына Федора принялҍ есте».*
> 
> 

Верагодна, гэты, згаданы між 1404—1412 гадамі, Ян Няміра ў 1413 ужо як намеснік полацкі прыняў пры Гарадзельскай уніі (1413) ад біскупа кракаўскага Войцеха Ястрабца герб «Ястрабец». Пячатку з гэтым гербам і легендай **+ s(igillum) x iohan(n)is x de x wselub x** Ян Няміра як адзін са сведак з польска-літоўскага боку прывесіў да дакументаў Мельніцкага міру (1422).

Зноскі
------

1. ↑  Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. V, Ziemia połocka i województwo połockie XIV‒XVIII wiek / пад рэд. Г. Люлевіч — Warszawa: 2018. — С. 141. — ISBN 978-83-65880-49-9<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q120756022'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q22114975'></a>
2. ↑  Топоров В. Н. Праславянская культура в зеркале собственных имен (элемент \**mir*-) [1993] // В. Н. Топоров. Исследования по этимологии и семантике. Т. 2. Индоевропейские языки и индоевропеистика. Кн. 2. Москва, 2006. С. 50.
3. 1 2  Р. Пятраўскас. Літоўская знаць у канцы XIV—XV ст. Склад — структура — улада. Смаленск, 2014.
4. ↑  Semkowicz W.…
5. ↑  Новгородская первая…
6. ↑  Semkowicz W. …
7. ↑  Nowak P. Pokora P. …

Літаратура
----------

* *Jaszczołt, Tomasz*. Ród Niemiry z Wsielubia — Niemirowiczowie i Szczytowie herbu Jastrzębiec do połowy XVI wieku // Unia w Horodle na tle stosunków polsko-litewskich : od Krewa do Zaręczenia wzajemnego Obojga Narodów / pod redakcją Sławomira Górzyńskiego. — Warszawa: Wydawnictwo DiG, 2015. — S. 175—245.
* *Semkowicz, Władysław*. O litewskich rodach bojarskich zbratanych ze szlachtą polską w Horodle roku 1413 // Lithuano-Slavica Posnaniensia. Studia Historia, t. III, Poznań 1989. S. 49.
* *Nowak, Przemysław*, *Pokora, Piotr*. Dokumenty strony polsko-litewskiej pokoju mełneńskiego z 1422 roku. Poznań 2004, S. 83.
* Новгородская первая летопись старшего и младшего изводов. Издательство Академии Наук СССР. — М.; Л. 1950.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Генеалогія і некрапалістыка | Geni.com · Rodovid |