**МАЗ-541** — савецкі аэрадромны цягач вытворчасці Мінскага аўтамабільнага завода. Усяго было выраблена тры аўтамабілі.

Гісторыя
--------

Са з’яўленнем у савецкай авіяцыі новых лайнераў Ту-104 і Ту-114 узнікла патрэба ў іх буксіроўцы на лётным полі. Для гэтых мэтаў першапачаткова сталі выкарыстоўваць вайсковыя цягачы МАЗ-535.

Аднак вялікая вышыня гэтага грузавіка запатрабавала падаўжэння буксіровачнай штангі, што вельмі пагаршала манеўранасць счэпкі. Цягач часта даводзілася перачэпліваць то перадам, то задам. Такія дадатковыя манеўры стваралі на аэрадроме небяспечную абстаноўку і зацягвалі працэс перамяшчэння самалёта.

Распрацоўка новага цягача пачалася ў 1956 годзе на Мінскім аўтазаводзе. Патрабавалася, каб цягач змог забяспечыць буксіроўку самалётаў, узлётная маса якіх не перавышала 85 тон.

Канструкцыя
-----------

МАЗ-541 спраектавалі як мага ніжэй, каб дазволіць яму ўшчыльную пад’язджаць да пярэдняй стойцы шасі, не чапляючы фюзеляж. Цягач абсталявалі двума пастамі кіравання, якія размясцілі ў кабіне па дыяганалі, што дазваляла кіроўцу з высокай дакладнасцю падаваць машыну да счэпнай прылады заднім ходам. Узяўшы самалёт на буксір, аператар проста перасаджваўся з аднаго месца на іншае і ўжо пярэднім ходам пачынаў рух.

Цягач меў поўны прывад. Пярэднія і заднія колы гэтага аўтамабіля былі рознага дыяметра: спераду — ад грузавіка ЯАЗ-214, заднія спаркі — ад кар’ернага самазвала МАЗ-525, што дазволіла дасягнуць найбольшага счаплення з бетонным пакрыццём аэрадрома. Для гэтага ж маса аўтамабіля была даведзена да 28 тон.

Сілавым агрэгатам з’яўляўся дызельны рухавік Д-12. Выдатак паліва складаў каля 45 літраў на гадзіну, што ў пераліку адпавядала 130 літрам на 100 км.

Эксплуатацыя
------------

Міністэрствам авіяцыйнай прамысловасці было замоўлена трынаццаць цягачоў. У канцы 1950-х гадоў у вопытную эксплуатацыю былі перададзеныя тры машыны, якія прапрацавалі да 1970 года. 

Аднак з далейшым павелічэннем масы новых мадэляў самалётаў МАЗ-541 перастаў задавальняць патрабаванням аэрадромных службаў. Ад зборкі раней замоўленых дзесяці машын вырашана было адмовіцца. У далейшым да спецыяльных аэрадромных цягачоў вярнуліся ўжо на БелАЗ у сярэдзіне 1970-х гадоў.

Заўвагі
-------

1. ↑  *Шугуров Л. М.* Автомобили России и СССР. — Т. 2. — М.: ИЛБИ, «Прогресс», 1994. — С. 120—121.

| ⛭Мінскі аўтамабільны завод |
| --- |
| Сямейства «МАЗ-200» | 
* МАЗ-200
* МАЗ-205
* МАЗ-501
* МАЗ-502

 |
| Сямейства «МАЗ-500» | 
* МАЗ-500
* МАЗ-503
* МАЗ-504
* МАЗ-505
* МАЗ-509П
* МАЗ-515
* МАЗ-516

 |
| Сямейства «МАЗ-500А» | 
* МАЗ-500А
* МАЗ-503А
* МАЗ-504А
* МАЗ-509

 |
| Сямейства «МАЗ-5335» | 
* МАЗ-5335
* МАЗ-5549
* МАЗ-5429
* МАЗ-509А

 |
| Сямейства «МАЗ-6422» | 
* МАЗ-5336
* МАЗ-5337
* МАЗ-5432
* МАЗ-5433
* МАЗ-5551
* МАЗ-5434
* МАЗ-5316
* МАЗ-6303
* МАЗ-6422
* МАЗ-5516
* МАЗ-6317
* МАЗ-6425
* МАЗ-6517
* МАЗ-6417

 |
| Сямейства «МАЗ-6430» | 
* МАЗ-5340
* МАЗ-5440
* МАЗ-5550
* МАЗ-5302
* МАЗ-5309
* МАЗ-6312
* МАЗ-6310
* МАЗ-6430
* МАЗ-6501
* МАЗ-6513
* МАЗ-6318
* МАЗ-6302
* МАЗ-6432
* МАЗ-6502
* МАЗ-6514
* МАЗ-6516
* МАЗ-6336
* МАЗ-6526

 |
| Сярэднетанажныя грузавікі | 
* МАЗ-4370
* МАЗ-4570
* МАЗ-4380
* МАЗ-4371
* МАЗ-4372
* МАЗ-4471
* МАЗ-4571
* МАЗ-4381
* МАЗ-4581

 |
| Цяжкія грузавікі | 
* МАЗ-525
* МАЗ-529
* МАЗ-530
* МАЗ-541

 |
| Ваенныя грузавікі | 
* МАЗ-535
* МАЗ-537
* МАЗ-543/МАЗ-7310
* МАЗ-7410
* МАЗ-7910
* МАЗ-7912/МАЗ-7917
* МАЗ-547/МАЗ-7916
* МАЗ-7904
* МАЗ-79221
* МАЗ-7906
* МАЗ-7907

 |
| Прататыпы | 
* МАЗ-2000 «Перабудова»
* МАЗ-6440
* МАЗ-365120

 |
| Мікрааўтобусы | 
* МАЗ-181010 «Ніка»
* МАЗ-182
* МАЗ-281
* МАЗ-365022

 |
| Гарадскія і прыгарадныя аўтобусы | 
* МАЗ-101
* МАЗ-103
* МАЗ-104
* МАЗ-105
* МАЗ-107
* МАЗ-203
* МАЗ-205
* МАЗ-206
	+ МАЗ-208
	+ МАЗ-226
* МАЗ-210
* МАЗ-215
* МАЗ-216
* МАЗ-303

 |
| Міжгародныя і турыстычныя аўтобусы | 
* МАЗ-106
* МАЗ-131
* МАЗ-151
* МАЗ-152 «Вазола»
* МАЗ-251
* МАЗ-231 «Алеся»
* МАЗ-232
* МАЗ-241
* МАЗ-256
* МАЗ-257
* МАЗ-350

 |
| Аэрадромныя аўтобусы | 
* МАЗ-171
* МАЗ-271

 |
| Тралейбусы | 
* МАЗ-103Т
* МАЗ-203Т
* МАЗ-215Т

 |
| Электробусы | 
* МАЗ-303Е10
* МАЗ-303Е20

 |
| Спартыўныя | 
* МАЗ-1500
* МАЗ-5309RR
* МАЗ-6440RR

 |