**Сцэна сакалінага палявання, Сцэна палявання ў Нільскіх зарасніках** — старажытнаегіпецкі насценны роспіс, які знаходзіўся ў грабніцы пісара і ўлікоўца збожжа па імені Небамун, якая з'яўлялася часткай Фіванскага некропаля. У цяперашні час месцазнаходжанне грабніцы страчана, а роспісы з яе, у тым ліку і «Сакалінае паляванне», знаходзяцца ў Брытанскім музеі.

Апісанне
--------

Фрагмент фрэскі з партрэтам Небамуна
Фрэска адлюстроўвае вельможу па імені Небамун, з сямействам, які палюе з папіруснага чаўна. На носе чаўна падсадная качка і кот, які дапамагае паляўнічаму лавіць дзічыну. Жыццё дзікай прыроды ў балотах, якія зараслі папірусам, і паляўнічая котка Небанума паказаны вельмі дэтальна, але ў цэлым сцэна ідэалізавана. Атлетычная фігура Небамуна дамінуе ў сцэне, ён стаіць з шырока растаўленымі нагамі ў чаўне. У правай руцэ паляўнічы трымае кідальную палку  (ням.) (бел. з навершам  (руск.) (бел. ў выглядзе галавы змяі, а ў левай — тры напаляваныя чаплі.

За Небамунам стаіць яго жонка Хатшэпсут у раскошным убранні з букетам лотасаў  (ням.) (бел. і парфумерным конусам  (ням.) (бел. на галаве ў парыку.

Дачка Небамуна намаляваная паміж яго ног унізе. Яна сядзіць і зрывае кветку лотасу  (ням.) (бел. левай рукой, а правай рукой трымаецца за нагу бацькі. Прыкметай яе малога ўзросту з'яўляецца яе аголенасць. На ёй толькі каралі-аплечча  (руск.) (бел. з кветкавай кампазіцыяй і залатой падвескай. Яе маладосць падкрэслівае таксама і яе прычоска: доўгая пасма валасоў, якая спадае ўздоўж яе твару, гэта так званая пасма юнацтва  (ням.) (бел..

Тэхніка і іканаграфія
---------------------

Фрагмент сцэны з паляўнічым катом
Атынкаваныя вапняковыя сцены грабніцы былі багата і па-майстэрску ўпрыгожаны жывымі фрэскамі з выкарыстаннем мінеральных фарбаў, якія паказваюць ідэалізаванае ўяўленне пра жыццё і дзейнасць Небамуна. Як і амаль усе старажытнаегіпецкія фрэскі, Сакалінае паляванне напісана ў тэхніцы а сека  (руск.) (бел. калі фарбы накладваліся на ўжо сухую тынкоўку.

Перапоўненая і ажыўленая сцэна сакалінага палявання іканаграфічна  (руск.) (бел. з'яўляецца адной з самых важных выяў грабніцы і лічыцца ў яе кампазіцыі шэдэўрам.

Паляванне ў зарасніках папірусу — гэта вядомы з часоў Старажытнага царства матыў, і інтэрпрэтацыі разыходзяцца ў пытанні, наколькі літаральна або сімвалічна трэба яго ўспрымаць. Паляванне на птушак уяўляла сродак забеспячэння харчаваннем і было забавай верхніх слаёў грамадства, аднак, яно, верагодна, мела і важны сімвалічны сэнс.

Зараснікі папірусу лічацца міфічным месцам урадлівасці і рэгенерацыі і часта асацыяваліся з багіняй Хатхор як эратычнае месца. Птушка ў насавой частцы карабля і ўпрыгожванне, адзенне і парык жанчыны таксама з'яўляюцца эратычна зараджанымі элементамі.

Паляўнічыя аспекты карціны — гэта са свайго роду знак перамогі над сіламі хаасу, якія пагражаюць боскаму сусветнаму парадку. Гэтыя алюзіі разам дазваляюць чытаць сцэну як вобраз эратычнага аднаўлення, адраджэння і вечнай забавы, якія трыўмфуюць над хаасам, бязладзіцай і смерцю.

Значнасць
---------

Фрэска, на якой Небамун палюе на птушак, з'яўляецца адной з самых вядомых выяў з грабніцы Небамуна. У 2009 годзе Брытанскі музей адкрыў новую галерэю, прысвечаную адлюстраванню адзінаццаці адноўленых фрагментаў сцен з грабніцы. Яны былі апісаны як найвялікшыя захаваныя карціны са Старажытнага Егіпта і як адзін з найвялікшых скарбаў музея.

Зноскі
------

1. ↑  Make Lists, Not War — 2013.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q97309629'></a>
2. ↑
3. 1 2 3  *Бекетт В.; Пер. с англ. В. Нетесовой.* История живописи. — М.: Астрель: АСТ, 2007. — С. 13. — 400 с.: ил. с.
4. ↑  R. Parkinson: *The Painted Tomb-Chapel of Nebamun.* London 2008, S. 122 ff.
5. ↑  Parkinson, at 14
6. ↑  M. Seidel, Abdel G. Shedid: *Das Grab des Nacht. Kunst und Geschichte eines Beamtengrabes der 18. Dynastie in Theben-West.* Mainz 1991, S. 17–18 und R. Parkinson: *The Painted Tomb-Chapel of Nebamun.* London 2008, S. 131 f.
7. ↑  R. Parkinson: *The Painted Tomb-Chapel of Nebamun.* London 2008, S. 132
8. ↑  Parkinson, at 63ff
9. ↑  Parkinson, at 9
10. ↑  New Egyptian Gallery at the British Museum **(нявызн.)**. Праверана 1 верасня 2008.

Літаратура
----------

* Lise Manniche: *Lost Tombs. A Study of Certain Eighteenth Dynasty Monuments in the Theban Necropolis* (= *Studies in Egyptology.*). KPI, London/ New York 1988, ISBN 0-7103-0200-2.
* Lise Manniche: *City of the Dead. Thebes in Egypt.* British Museum Publications, London 1987, ISBN 0-714-11288-7.
* Andrew Middleton, Ken Uprichard (Hrsg.): *The Nebamun Wall Paintings: Conservation, Scientific Analysis and Display at the British Museum.* Archetype Publications, London 2008, ISBN 978-1-904982-14-2.
* Richard Parkinson: *The Painted Tomb-Chapel of Nebamun. Masterpieces of ancient Egyptian art in the British Museum.* British Museum Press, London 2008, ISBN 978-0-7141-1979-3.
* Matthias Seidel, Abdel Ghaffar Shedid: *Das Grab des Nacht. Kunst und Geschichte eines Beamtengrabes der 18. Dynastie in Theben-West.* von Zabern, Mainz 1991, ISBN 3-8053-1332-2.

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Сцэна сакалінага палявання (грабніца Небамуна) на Вікісховішчы |

* Richard Parkinson: The painted tomb-chapel of Nebamun Архівавана 3 сакавіка 2016. (PDF; 979 kB)
* British Museum, The conservation and redisplay of the Nebamun Wall paintings Архівавана 31 сакавіка 2012.
* British Museum, Egyptian life and death: the tomb-chapel of Nebamun (Room 61)
* Telegraph-Artikel: The tomb-chapel of Nebamun at the British Museum, review
* Times-Artikel: New Egyptian gallery at the British Museum