**Ia io** — від рукакрылых роду *Ia* з сямейства *Vespertilionidae*. Самы буйны від кажаноў сямейства і адзіны сучасны від роду.

Распаўсюджанне і экалогія
-------------------------

Сустракаецца ва Усходняй і Паўднёва-Усходняй Азіі (Кітай, Індыя, Лаос, Непал, Тайланд і В’етнам), у асноўным жыве ў раёнах з вапняковымі пячорамі на вышыні 400—1700 метраў. Іх месцы для начлегу былі выяўленыя як каля ўваходаў у пячоры, так і на адлегласці да 1,5 км у пячорных сістэмах.

Апісанне
--------

Буйны вячэрні кажан, які дасягае ў даўжыню ад 90 да 105 міліметраў. Афарбаваны ў карычневы колер зверху і шараваты знізу. Сярэдні размах крылаў складае 51 см, а вага звычайна складае 58 г.

Пра яго экалогію і паводзіны вядома няшмат. Кажан *Ia io* звычайна жыве невялікімі групамі. Яго ежа складаецца з насякомых, як і ў большасці вячэрніх кажаноў. *Ia io* таксама часам харчуецца дробнымі птушкамі.

Класіфікацыя
------------

Таксон быў упершыню апісаны ў 1902 годзе брытанскім заолагам Майклам Роджэрсам Олдфілдам Томасам (1858—1929). Від уключае раней асобную, а цяпер сінанімічную назву Ia longimana Pen, 1962. У складзе *Ia io* вылучаюць два падвіды.

* I. i. io Thomas, 1902
* I. i. peninsulata Soisook et al. 2017

Этымалогія
----------

Чатырохбуквенная навуковая назва *Ia io* блізкая да гэтакага ж лаканічнага імя дыназаўра *Yi qi* для найкарацейшаq існуючаq (і найкарацейшай магчымай) навуковай назвы любой жывёлы ў адпаведнасці з Міжнародным кодэксам заалагічнай наменклатуры  (руск.) (бел. і гэта адна з вельмі нешматлікіх навуковых назваў, якія складаюцца выключна з галосных.

Назва віду *I. io* паходзіць ад імя німфы Іо, жанчыны з класічнай грэчаскай міфалогіі, якую лічылі «непастаяннай, зменлівай, лятучай»; і ia (άά), Грэчаскі тэрмін, які абазначае крык.

Ахоўны статус
-------------

Міжнародны саюз аховы прыроды (МСАП) разглядае яго прыродаахоўны статус як від, што знаходзіцца пад пагрозай і блізкі да ўразлівага становішча. Прычыны такога становішча: разбурэнне асяроддзя пражывання; многія пячоры ператвораны ў славутасці. Жывёл таксама турбуюць фермеры, якія збіраюць іх экскрыменты. Таксама празмернае выкарыстанне інсектыцыдаў прадстаўляе пагрозу для прадстаўнікоў віду.

Зноскі
------

1. 1 2  *On Two new Mammals from China*. .
2. ↑  Topál, Gy. (1970). "The First Record of *Ia io* Thomas, 1902 in Vietnam and India, and Some Remarks on the Taxonomic Position of *Parascotomanes beaulieui* Bourret, 1942, *Ia longimana* Pen, 1962, and the Genus *Ia* Thomas, 1902 (Chiroptera: Verspertilionidae)". *Opuscula Zoologica (Budapest)* **10** (2): 341–347. .
3. ↑  Csorba, Gábor (1998). "The Distribution of the Great Evening Bat *Ia io* in the Inodmalayan Region". *Myotis* **36**: 197–201. .
4. 1 2  Jiang, T.L.; Feng, J. (2020). *Ia io*. IUCN Red List of Threatened Species. 2020: e.T10755A21993508.
5. 1 2  Great Evening Bat **(нявызн.)**. *China Species Information Service (CSIS)*.  Institute of Zoology, Chinese Academy of Sciences. Архівавана з першакрыніцы 15 мая 2006.
6. ↑  Wildlife of Lao PDR: 1999 status report – Order Chiroptera **(нявызн.)**.  Wildlife Conservation Society. Архівавана з першакрыніцы 7 студзеня 2006.
7. ↑  Nowak, Ronald M. (1999). *Walker's Mammals of the World*. Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-5789-9. .
8. ↑  *Diet, Echolocation Calls, and Phylogenetic Affinities of the Great Evening Bat (*Ia io*; Vespertilionidae): Another Carnivorous Bat*. .
9. ↑  *The first record of* Ia io *Thomas, 1902 (Mammalia: Chiroptera: Vespertilionidae) from the Sundaic Subregion, with a description of a new subspecies from peninsular Thailand*.
10. ↑  *South Asian Mammals: An updated Checklist and Their Scientific Names*. CRC Press. .
11. ↑  *The Eponym Dictionary of Mammals*. JHU Press. .
12. ↑  A Lexicon Abridged from Liddell and Scott's Greek-English Lexicon **(нявызн.)**.  Harper & brothers.
13. ↑  Schrevelius' Greek Lexicon: Translated Into English, with Many New Words Added, for the Use of Schools; to which is Added a Copious English and Greek Lexicon, Intended to Assist the Learner in Greek Composition **(нявызн.)**.  Baldwin.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Таксанамія | EOL · GBIF · iNaturalist · IRMNG · ITIS TSN · NCBI |