**Lycaena phlaeas** — дзённы матылёк з сямейства блакітніц.

Апісанне
--------

Даўжыня пярэдняга крыла 12-16 мм. Пярэднія крылы вогненна-чырвоныя, з чорнымі буйнымі амаль квадратнымі плямамі, вонкавы край з шырокай цёмнай аблямоўкай. Заднія крылы карычнева-бурыя, на знешнім полі аранжавая зубчастая перавязь і нярэдка на ёй ёсць блакітнаватыя плямы. Знізу пярэднія крылы памяранцава-чырвоныя, чорныя плямы на белых каемках, вонкавы край карычнева-шэры. Заднія крылы знізу карычнева-бурыя са слабым фіялетавым адценнем і цёмнымі стракацінкамі. Часам выяўлены кароткі хвосцік. Самка адрозніваецца толькі большай велічынёй, а таксама больш круглявай вяршыняй пярэдніх крылаў.

Арэал
-----

Паўночна-заходняя Афрыка, Еўропа, пазатрапічная Азія да Японіі, паўночна-захад Паўночнай Амерыкі. Звычайны на ўсёй тэрыторыі Усходняй Еўропы. На поўначы мабыць прытрымліваецца горных раёнаў.

Месцапражыванні
---------------

На поўначы засяляе рознатраўна лугавінныя тундры, антрапагенныя ланшафты, вяршыні сопак. У пустыннай зоне месцамі пасялення з'яўляюцца антрапагенныя ландшафты, абрашаныя зямлі. На астатняй тэрыторыі засяляе розныя натуральныя і другасныя біятопы: лясныя ўзлескі, паляны, высечкі, абочыны дарог, рознатраўныя і мурожныя лугі, берагі рэк, пашы, пусткі, сады, тэрыторыі гарадоў і пасёлкаў, радзей — стэпы розных тыпаў і сельгасугоддзі.

Таксама сустракаецца на лугах розных тыпаў, па берагах вадацёкаў, у гарах — па катлавінах, лугоў-стэпавых схілах, лясных лугавінах і да камяністых тундраў уключна. На Паўднёва-Чуйскім хрыбце побач са снежнікам на вышыні 2500 м над узроўнем мора.

Біялогія
--------

Развіваецца ў 1-3 пакаленнях, у залежнасці ад шыраты. На поўначы і ў сярэдняй паласе звычайна развіваецца ў двух пакаленнях. Лёт матылькоў першага пакалення назіраецца з пачатку мая да сярэдзіны чэрвеня, другога-з пачатку ліпеня да сярэдзіны жніўня. У цёплыя гады (а на поўдні Усходняй Еўропы штогод) з сярэдзіны жніўня адзначаны матылі трэцяга пакалення. Самцы абараняюць уласную тэрыторыю. Звычайны, але не масавы від.

Размнажэнне
-----------

Самка адкладае па 1-2 яйкі на лісце, сцёблы або кветкі кармавых раслін. Яйкі ад бледна-шэрага да зялёнага колеру, паўшарападобныя, з даволі буйнымі паглыбленнямі.

Эмбрыянальнае развіццё — каля 8 дзён.

Вусень зялёны, у кароткіх валасінках. Над нагамі падоўжная чырвоная лінія. Уздоўж спіны падобная палоска, з абодвух бакоў абмежаваная жоўтым. Галава чырванавата-карычневая. Вусень зімуе. Наведваецца мурашкамі. Кармавыя расліны вусеняў — шчаўе (*Rumex*), *Oxyria*, адзначаліся таксама мацярдушка звычайная (*Origanum vulgare*), сумнік (*Solidago*),
*Polygonum bistorta*, драсён (*Polygonum*), шчаўе кіслае (*Rumex acetosa*), *Rumex acetosella*, шчаўе кучаравае (*Rumex crispus*), *Rumex hydrolapathum*, *Rumex longifolius*.

Зноскі
------

1. 1 2  Моргун Д. В. Довгайло К. Е. Рубин Н. И. Солодовников И. А. Плющ И. Г. Дневные бабочки (Hesperioidea и Papilionoidea, Lepidoptera) Восточной Европы. CD определитель, база данных и пакет программ «Lysandra». — Минск, Киев, М.: 2005.
2. 1 2 3  Коршунов Ю. П. Определители по флоре и фауне России // Булавоусые чешуекрылые Северной Азии. Выпуск 4. — М.: Товарищество научных изданий КМК, 2002. — С. 353—354. — ISBN 5-87317-115-7.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |
| Таксанамія | EOL · GBIF · iNaturalist · IRMNG · ITIS TSN · NCBI |
| Нарматыўны кантроль | Microsoft: 2776037129 |