**Каложскі парк** (раней — **Парк імя 40-годдзя ЛКСМБ, парк «Космас»,** **Новы парк**) — парк у Гродне, размешчаны на правым беразе р. Нёман, на месцы гістарычнага Каложскага пасада, ад якога пайшла сучасная назва. Плошча складае 20,4 га (1989).

Гісторыя
--------

У верасні 1962 года Гродзенскі гарвыканкам прыняў рашэнне запраектаваць тут цэнтральны парк адпачынку і культуры ў адзначэнне гадавіны стварэння ЛКСМБ. У красавіку 1964 года рашэннем таго ж выканкама парку надалі назву «Космас», якая, аднак, не прыжылася.

У савецкія часы прадугледжвалася будаўніцтва магістралі, якая б стала працягам вул. Болдзіна з выхадам на вул. Лермантава і вул. Міцкевіча, адмежавала паркавую тэрыторыю ад 1-павярховай забудовы і дазволіла забяспечыць абслугоўванне зоны адпачынку гарадскім транспартам.

Ажно да канца 1980-х генплан Гродна прадугледжваў пераўтварэнне парка ў значны жылы раён з пераносам сюды адміністрацыйных установаў горада.

Канцэрт-мітынг з нагоды 100-годдзя абвяшчэння незалежнасці БНР у Каложскім парку. 2018
Дзень Волі ў 2019 годзе
У 2018 годзе ў рамках 100-годдзя абвяшчэння незалежнасці Беларускай Народнай Рэспублікі ў парку на Дзень Волі прайшоў святочны канцэрт і мітынг. У 2019 годзе, пасля таго як Мінгарвыканкам не дазволіў масавыя акцыі ў цэнтры Мінску на Дзень Волі, цэнтрам святкавання стала Гродна, дзе 23 сакавіка ў Каложскім парку адбыліся мітынг і канцэрт з удзелам Лявона Вольскага, Зміцера Вайцюшкевіча, гуртоў Nizkiz, «Крама», «Дай Дарогу!» і Dzieciuki.

Апісанне
--------

Каложская царква ў парку
Уваходы ў парк размешчаны з вул. Лермантава (цэнтральны) і Вялікай Траецкай вуліцы. З поўдня парк абмежаваны рэкамі Гараднічанка і Нёман.

Расце больш 20 відаў зялёных насаджэнняў з перавагай мясцовых парод: бяроза, таполя, вярба, клён, дуб, каштан, елка, ясень і інш. У аснову планіровачнага рашэння пакладзена восевая кампазіцыя. Рэгулярная планіровачная схема дапоўнена прамавугольнымі алеямі свабоднай планіроўкі. У паркавай зоне знаходзяцца Барысаглебская царква (помнік архітэктуры 12 ст.), Гродзенскі дзяржаўны абласны Палац творчасці дзяцей і моладзі, Гродзенская СДЮШАР па футболе са стадыёнам. У савецкія часы працавалі атракцыёны.

На цэнтральнай алеі ў 1978 годзе пастаўлены помнік у гонар 850-годдзя Гродна (скульптар Г. Буралкін, архітэктары А. Каралькоў, Г. Пешкаў, інжынер В. Навумовіч). Помнік уяўляе сабой дзве вежы вышынёй 31 метр, наверсе аб’яднаныя вітражом з каляровага шкла з выявай лічбы «850». У аснаванні стаяць дзве скульптуры (постаці жанчыны з ручніком у руках і мужчыны — воіна-латніка) вышынёй 6 метраў. Першапачаткова яны былі абабітыя меддзю, але ў 1990-х гадах метал скралі, а скульптуры замянілі на бетонныя.

У паўночна-заходняй частцы парку знаходзяцца недабудаваныя тэнісныя корты, якія пачалі ўзводзіць у 2010 годзе, але ніколі не скончылі.

Зноскі
------

1. 1 2 3 4 5  Парк имени 40-летия ЛКСМБ // Гродно: Энциклопедический справочник (руск.) / Гл. редактор И. П. Шамякин. — Мн.: БелСЭ им. П. Бровки, 1989. — 440 с. — ISBN 5-85700-015-7.
2. 1 2  *Калектыў аўтараў: А. Вашкевіч, А. Госцеў, В. Саяпін і інш.* Біяграфія гарадзенскіх вуліц. Ад Фартоў да Каложы.. — Гродна-Вроцлаў: Вроцлаўская навуковая друкарня, 2012. — С. 161—162. — 370 с. — ISBN 978-93-61617-77-8.
3. ↑  У Гродне адзначылі 100 гадоў БНР **(нявызн.)**.  volkovysk.by (25 сакавіка 2018). Архівавана з першакрыніцы 4 снежня 2018. Праверана 4-12-2018.
4. ↑  Што варта ведаць пра Дзень Волі-2019 ў Горадні і Менску
5. ↑  Тысячы людзей пабывалі на Дні Волі каля Каложы
6. ↑  Памёр скульптар - аўтар стэлы ў Каложскім парку  (бел.). *Hrodna.life - навіны Гродна* (4 студзеня 2024). Праверана 27 лютага 2024.
7. ↑  Старыя корты ў Каложскім парку вырашылі ажывіць - пляцоўку прадаюць пад спартыўны аб'ект  (бел.). *Hrodna.life - навіны Гродна* (22 верасня 2022). Праверана 27 лютага 2024.

Літаратура
----------

* Парк имени 40-летия ЛКСМБ // Гродно: Энциклопедический справочник (руск.) / Гл. редактор И. П. Шамякин. — Мн.: БелСЭ им. П. Бровки, 1989. — 440 с. — ISBN 5-85700-015-7.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Каложскі парк