**«The Legend of Vox Machina»** (бел: Легенда пра Vox Machina) — амерыканскі анімацыйны тэлесерыял у жанры фэнтэзі для дарослых, створаны кампаніямі Metapigeon, Titmouse, Inc. і Amazon Studios. Прэм’ера серыяла адбылася на Amazon Prime Video 28 студзеня 2022 года. Серыял заснаваны на першай кампаніі вэб-серыяла «Падзямеллі і Драконы (Dungeons & Dragons)» ад кампаніі «Critical Role». У ім удзельнічаюць Лора Бэйлі, Талісін Джафе, Эшлі Джонсан, Мэцью Мерсер, Ліам О’Браэн, Марыша Рэй, Сэм Рыгель і Трэвіс Уілінгем, якія паўтараюць свае ролі з кампаніі.

Першы сезон складаецца з дванаццаці серый, першыя дзесяць з якіх былі прафінансаваныя праз кампанію на Kickstarter. У лістападзе 2019 года, напярэдадні прэм'еры серыяла, Amazon падоўжыў яго на другі сезон, прэм'ера якога адбылася 20 студзеня 2023 года. У кастрычніку 2022 года, перад прэм'ерай другога сезона, Amazon падоўжыў серыял на трэці сезон. Серыял атрымаў шырокае прызнанне крытыкаў і гледачоў за анімацыю, агучку, паслядоўнасць дзеянняў, гісторыю, тэкст, эмацыянальную вагу і вернасць кампаніі.

Перадумова
----------

### Сетынг

Дзеянне серыяла разгортваецца ў Эксандрыі, выдуманым свеце, створаным Мэцью Мерсерам у 2012 годзе для яго асабістай кампаніі *Падзямелляў і Драконаў*, якая затым была запушчана ў якасці сапраўднага гульнявога вэб-серыяла ад *Critical Role* у 2015 годзе. Большая частка гісторыі адбываецца на кантыненце Тал'Дорэй у такіх месцах, як мегаполіс Эмон і горад-дзяржава Уайтстоўн.

### Сінопсіс

Першыя два эпізоды серыяла паказваюць цалкам новую гісторыю пра каманду Vox Machina. Гэта каманда, якая складаецца з сямі чалавек, на ўзроўні *D&D* 7 у іх першай «дарослай» місіі, якая адбываецца перад першым RPG-шоу Critical Role. Серыял затым адаптуе арку Браярвудаў з арыгінальнага вэб-серыяла, у якім каманда Vox Machina помсціць за забойства кіраўнікоў горада Уайтстоўн і большасці іх нашчадкаў злым лордам і лэдзі Браярвуд.  У другім сезоне серыял таксама адаптуе «іншыя класічныя сюжэтныя аркі Vox Machina», такія як арка «Канклаў Хрома».

Акцёрскі склад і персанажы
--------------------------

* Лора Бэйлі ў ролі Вэкс'аліі "Вэкс" Вэсар: удзельніцы Vox Machina і сястры-блізніцы Вакс'ілдана. Яна паўэльф рэйнджар, якая вывучала драконаў у надзеі ў рэшце знайсці таго, хто забіў яе маці. Вэкс адчувае боль у галаве кожны раз, калі дракон знаходзіцца побач.
* Талісін Джафе ў ролі Персіваля «Персі» Фрэдрыкстэйна фон Музеля Класоўскага дэ Рола III: стралка (gunslinger) удзельніка Vox Machina. Сям'я Персі калісьці кіравала Уайтстоўнам - горадам-дзяржавай ў Тал’Дорэй. Ён ледзьве выратаваўся ад дзяржаўнага перавароту пад кіраўніцтвам Браярвудаў і шукаў помсты за забойства сваёй сям'і ў першым сезоне. Джафе таксама агучвае бацьку Персі, лорда Фрэдэрыка дэ Рола.
* Эшлі Джонсан у ролі Пайк Трыкфут: удзельніцы Vox Machina і гнома клерыка багіні Вечнасвят.
* Мэцью Мерсер у ролі Трынкета: мядзведзя Грызлі, які служыць хатнім жывёлам і кампаньёнам Вэкс. Мерсер таксама агучвае лорда вампіра Сайласа Браярвуда, дэмана-цені Ортакса, чорнага дракона Амбразіла і розных іншых фонавых персанажаў на працягу ўсяго серыяла. Персанаж, заснаваны на знешнім падабенстве Мерсера, з'яўляецца ў кожным эпізодзе шоу як велікоднае яйка.
* Ліам О'Браэн у ролі Вакс'ілдана "Вакса" Вэсара: удзельніка Vox Machina і брата-блізнюка Вэкс'аліі. Ён паўэльф- жулік. Маці Вэкс і Вакса была забітая драконам перад падзеямі серыяла. О'Браэн таксама агучвае белага дракона Воругала.
* Марыша Рэй у ролі Кілет з Ашары паветра: удзельніцы Vox Machina і друіда паўэльфа. У цяперашні час яна праходзіць свой Арамэнтэ — квэст, які дзейнічае як выпрабаванне лідарства Ашары.
* Сэм Рыгель у ролі Скэнлана Шортхалта: удзельніка Vox Machina і барда гнома.
* Трэвіс Уілінгем у ролі Грога Моцнай Сківіцы: удзельніка Vox Machina і галіяфа варвара.

Эпізоды
-------

### Агляд серый

| Сезон | Эпізоды | Даты паказу |
| --- | --- | --- |
| Прэм'ера | Фінал |
|  | 1 | 12 | студзень 28, 2022 (2022-01-28) | люты 18, 2022 (2022-02-18) |
|  | 2 | 12 | студзень 20, 2023 (2023-01-20) | люты 10, 2023 (2023-02-10) |

Распрацоўка
-----------

### Kickstarter

4 сакавіка 2019 года акцёрскі склад *Critical Role* запусціў кампанію на Kickstarter для збору сродкаў на 22-хвілінную анімацыю пад назвай *Critical Role: The Legend of Vox Machina Animated Special*.  Анімацыйная гісторыя павінна была адбывацца непасрэдна перад пачаткам той часткі кампаніі, што трансліравалася ў вэб-серыяле (калі гульцы былі прыкладна на сёмым узроўні) падчас унутрыгульнявога перыяду ў шэсць месяцаў, калі ўдзельнікі Vox Machina былі не ўсе разам. Акцёрскі склад прагназаваў, што кошт за адзін 22-хвілінны кароткаметражны фільм складзе 750 000 долараў ЗША, уключаючы ўзнагароды тым, хто паўдзельнічаў у кампаніі на Kickstarter і зборы, звязаныя з краўдфандынгавай кампаніяй. Не ведаючы, колькі часу спатрэбіцца для збору неабходнай сумы, яны задалі працягласць кампаніі ў 45 дзён. 

За адну гадзіну пасля запуску кампаніі на Kickstarter сума збораў дасягнула больш чым 1 000 000 долараў.  У канцы першага поўнага дня ўсе заяўленыя мэты былі разблакіраваны, і агульная сума дасягнула больш чым 4,3 мільёна долараў.   За першыя 24 гадзін была сабрана сума дастатковая для стварэння чатырох 22-хвілінных эпізодаў. Таму былі дададзены дадатковыя мэты на стварэнне большай колькасці эпізодаў, што ператварыла праект у мультсерыял. Першыя два эпізоды будуць ахопліваць сюжэтную арку, перад падзеямі вэб-серыяла. Наступныя эпізоды будуць адаптаваць арку Браярвуда з кампаніі Vox Machina у вэб-серыяле. Да 18 сакавіка 2019 года было прафінансавана восем 22-хвілінных серый.    Нарэшце, 4 красавіка 2019 года падчас паказу 57-й серыі другой кампаніі была дасягнута апошняя апублікаваная мэта ў 8,8 мільёна долараў, у выніку чаго агульная працягласць мультсерыяла дасягнула дзесяці серый. 16 красавіка была дасягнута «сакрэтная» мэта ў памеры 10 мільёнаў долараў, у якой Уілінгем мусіць быць знятым на відэа, як ён абыходзіць дом з прывідамі. Канчатковая сума, сабраная Kickstarter на момант яго закрыцця 19 красавіка 2019 года, склала 11 385 449 долараў пры 88 887 бэйкераў (людзей хто прафінансаваў кампанію).    Калі кампанія закрылася, яна была адной з самых хутка прафінансаваных у гісторыі Kickstarter і найбольш фінансаванай кампаніяй на Kickstarter для тэле- і кінапраектаў.  

### Вытворчасць

Акцёры *Critical Role* паўтараюць адпаведныя ролі героя ў Vox Machina, за выключэннем Арыёна Акабы. Мультсерыял быў напісаны Джэніфер Муро і іншымі. Брэндан Аўман выступіў у якасці шоуранера. Серыял быў аніміраваны кампаніяй Titmouse, Inc, за дызайн персанажаў адказным быў Філ Бураса, за анімацыйны рэндарынг адказвала паўднёвакарэйская кампанія Production Reve. У інтэрв'ю *Inverse* Уілінгем казаў, што «спатрэбілася паглядзець на ўсё с пункту гледжання старонняга чалавека, каб зрабіць так, што гісторыі, якія яны расказвалі ў настольнай гульні, былі зразумелымі для пачаткоўцаў і свежымі для існуючых фанатаў»; Уілінгем сказаў, што "арка Браярвудаў доўжылася каля 35 гадзін. Нам прыйшлося скараціць яе прыкладна да шасці». Музыку для серыяла ў асноўным напісаў Ніл Эйкры, а Сэм Рыгел і містэр Фантастык унеслі свой уклад у песні Скэнлана.

У лістападзе 2019 года Amazon Studios абвясціла, што набыла правы на трансляцыю *The Legend of Vox Machina* і заказала 14 дадатковых эпізодаў (два дадатковых эпізоды для 1 сезона і другі сезон з 12 серый).   Акцёрскі склад пагадзіліся на здзелку з Amazon, бо гэта «дало ім найбольшую свабоду» ў развіцці шоу, напрыклад, захаванне яго ў якасці анімацыйнага праекта для дарослых. Рэй у інтэрв'ю *Polygon* сказаў, што "нам пашанцавала з Amazon. Былі і іншыя патэнцыяльныя дыстрыб'ютары, з якімі мы вялі перамовы, якія былі больш зацікаўлены ў тым, каб ператварыць серыял у, магчыма, дзіцячае шоу, або жадалі пайсці ў іншым напрамку, або [ператварыць яго ў] больш сур'ёзную палітычнае фэнтэзі, а-ля *«Гульня тронаў* ». Першапачаткова рэліз праекта планаваўся ў канцы 2020 года; аднак у чэрвені 2020 года было абвешчана, што дэбют не адбудзецца з-за пандэміі COVID-19. Рэліз быў адкладзены на 2022 год.

Шэраг узроўняў падтрымкі на Kickstarter прапаноўвалі вытворчыя крэдыты. Бэйкеры на ўзроўні 2500 долараў і вышэй атрымалі крэдыт «*прадзюсара па краўдфінансаванні*» ў фінальных цітрах першых дзесяці серый першага сезона. Тыя, хто ахвяраваў больш за 20 000 долараў, у гэтых эпізодах былі пазначаны як «*выканаўчыя* прадзюсары краўдфандынгу».

Шоу было падоўжана на трэці сезон перад прэм'ерай другога сезона.  Рыгеля цытавалі, што шоу можа працягвацца "магчыма, пяць сезонаў".

### Трансляцыя

Абнаўленне, апублікаванае ў кампаніі на Kickstarter у 2019 годзе, запэўніла прыхільнікаў, што яны атрымаюць бясплатны доступ да першага сезона. У студзені 2022 года Critical Role абвясціла, што бэйкеры на Kickstarter атрымаюць бясплатны ранні доступ да першых двух серый з 25 па 27 студзеня. Каб атрымаць доступ да першага сезона, бэйкерам з Kickstarter спатрэбіцца падпіска на Amazon Prime або скарыстацца бясплатнай пробнай версіяй Amazon Prime.

Прэм'ера першага сезона адбылася 28 студзеня 2022 г. на Amazon Prime Video. Прэм'ера саўндтрэка для першага сезона адбылася ў той жа дзень у лічбавым фармаце. Прэм'ера другога сезона адбылася 20 студзеня 2023 года. Як і ў першым сезоне, другі сезон выпускаўся серыямі па тры серыі на тыдзень, у агульнай складанасці дванаццаць серый.

Водгукі
-------

### Крытыка

Перад прэм'ерай серыяла, першыя шэсць з дванаццаці эпізодаў першага сезона былі паказаны крытыкам для рэцэнзіі. Першы сезон *The Legend of Vox Machina* атрымаў у цэлым станоўчыя водгукі ад крытыкаў. На сайце агрэгатара аглядаў Rotten Tomatoes 100% з 30 аглядаў крытыкаў станоўчыя з сярэднім рэйтынгам 8,60/10. Кансэнсус вэб-сайта абвяшчае: «Маючы плаўную анімацыю і разумны сцэнарый, *Легенда пра Vox Machina* — гэта захапляльная забава для аматараў ролевых гульняў у стылі *Dungeons & Dragons*». Шматлікія агляды падкрэслілі праблемы з адаптацыяй доўгага зыходнага матэрыялу і тое, што шоу мае некаторыя праблемы з тэмпам, аднак, як толькі шоу дасягае аркі Браярвудаў, яно выпраўляецца ў лепшы бок. Паводле даследчай кампаніі Parrot Analytics, першы сезон быў самым запатрабаваным анімацыйным патокавым тэлевізійным шоу ў першым квартале 2022 года, і што шоу мела «ў 17,9 раз большы сярэдні попыт, чым усе іншыя амерыканскія серыялы».

Зноскі
------

1. 1 2 3   — 2021. Праверана 13 кастрычніка 2021.
2. ↑   — 2020. Праверана 13 кастрычніка 2021.
3. ↑   Праверана 13 кастрычніка 2021.
4. 1 2  *Spangler*. Amazon Orders Two Seasons of Critical Role's Animated D&D Series **(нявызн.)**. *Variety* (5 лістапада 2019). Праверана November 5, 2019.
5. ↑  Legend of Vox Machina: Every Character's Powers & Backstory Explained (англ.)  **(нявызн.)**?. *ScreenRant* (28 студзеня 2022). Праверана February 20, 2022.
6. ↑  "Critical Role: The Legend of Vox Machina Animated Special".
7. ↑  Critical Role's Legend of Vox Machina Kickstarter is Already Mega Successful (англ.)  **(нявызн.)**?. *ScreenRant* (5 сакавіка 2019). Праверана May 4, 2021.
8. 1 2  Памылка ў шаблоне: параметр **title** не зададзены.
9. ↑  Spangler, Todd.  Critical Role Expands 'Vox Machina' Animated D&D Special to 88 Minutes, Tops $4.3 Million Raised in One Day **(нявызн.)**, *Variety* .
10. ↑  *Bloom*. Critical Role's Vox Machina Animated Series Finds $7.5 Million In Kickstarter Loot (англ.). *Forbes*. Праверана May 4, 2021.
11. ↑  *Staff*. WATCH ECCC: Critical Role cast talks about the animated series and reads a new scene (англ.). *SYFY WIRE* (17 сакавіка 2019). Праверана May 4, 2021.
12. ↑  "Update #10: $7.5 MILLION".
13. ↑  *Whitten*. 'Dungeons and Dragons' Kickstarter breaks record with $11.3 million campaign (англ.). *CNBC* (19 красавіка 2019). Праверана 4 мая 2021.
14. 1 2  *Spangler*. Inside Critical Role's Growing D&D Fantasy Empire and the Making of 'The Legend of Vox Machina' for Amazon (англ.)  **(нявызн.)**?. *Variety* (14 кастрычніка 2021). Праверана 15 кастрычніка 2021.
15. ↑  "Update #16: THANK YOU".
16. ↑  *Spangler*. Critical Role's 'Vox Machina' D&D Animation Project Breaks Kickstarter Record (англ.)  **(нявызн.)**?. *Variety* (7 сакавіка 2019). Праверана May 4, 2021.
17. ↑  Dornbush, Jonathon.  Update: Critical Role Kickstarter Breaks Record, Reveals Episode Plans **(нявызн.)**, *IGN* .
18. ↑  *Otterson*. 'Legend of Vox Machina' Renewed for Season 3 at Amazon **(нявызн.)**. *Variety* (7 кастрычніка 2022). Праверана October 7, 2022.
19. ↑  Why Animation Is Still Any Streamer's Game to Win (англ.)  **(нявызн.)**?. *The Wrap*.  Parrot Analytics (20 мая 2022). Архівавана з першакрыніцы May 24, 2022. Праверана May 24, 2022.


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Internet Movie Database · Metacritic · Rotten Tomatoes |