**Алекс (Алек) Манукян** (англ.: Alex Manoogian, арм.: Ալեք Մանուկյան; 28 чэрвеня 1901 Смірна, Асманская імперыя — 10 ліпеня 1996, Дэтройт, ЗША) — амерыканскі бізнесмэн, тэхнолаг і філантроп, прэзідэнт Армянскага ўсеагульнага дабрачыннага саюза (AGBU). Вядомы сваёй актыўнай дабрачыннай дзейнасцю ў карысць армянскага народа. Яго імя носяць рэзідэнцыя мэра Дэтройта, вуліцы ў Манрэалі, Ерэване.

Біяграфія
---------

Алекс (Алек) Манукян нарадзіўся 28 чэрвеня 1901 года ў г. Смірна (Асманская імперыя). Пачатковую і сярэднюю адукацыю атрымаў у мясцовых армянскіх школах. У 19 гадоў эміграваў у ЗША. Спачатку прыбыў у горад Брыджпарт (Канектыкут), дзе працаваў на фабрыцы і адначасна выкладаў армянскую мову на вечаровых курсах для сталых. Надалей пераяжаў з горада ў горад, у 1924 годзе асталяваўся ў Дэтройце. Там ён знайшоў працу на заводзе, што вырабляе аўтазапчасткі, а ў 1929 годзе заснаваў сваю ўласную кампанію, што стала транснацыянальнай Masco Corporation з гадавым прыбыткам больш 3 мільярдаў долараў.

У 1930-я гады Алекс Манукян уступіў у Армянскі ўсеагульны дабрачынны саюз (AGBU), а ў 1953 годзе быў абраны яго прэзідэнтам. У 1970 годзе, пасля таго як за 17 гадоў кіраўніцтва ён змог павялічыць капіталаўкладанні AGBU з 8 да 50 мільёнаў долараў, Манукяна абралі пажыццёвым прэзідэнтам гэтай дабрачыннай арганізацыі. За перыяд яго прэзідэнцтва (1953—1989 гады) актывы Саюза выраслі з 8 млн долараў да 105 млн долараў, прытым ён асабіста ўнёс на розныя праграмы з уласных сродкаў больш 40 млн долараў. Манукян адмысловую ўвагу надаваў стварэнню армянскай адукацыі ў ЗША. У 1963 годзе ў Мічыгане была адкрыта прыватная школа Алекса і Мары Манукян. У 1968 годзе ён стварыў культурны фонд А. Манукяна для падтрымкі праграм у армянскай дыяспары і ў Армянскай ССР. Пераемніцай Алекса Манукяна на пасту прэзідэнта Саюза ў 1989—2002 гадах была яго дачка Луіза.

Алекс Манукян сканаў 10 ліпеня 1996 года ў Дэтройце. 17 ліпеня 2007 года ў знак прызнання яго заслуг перад Армянскай Апостальскай Царквой і армянскім народам яго пыл разам з пылам яго жонкі Мары Манукян быў перапахаваны ў Першапасадным Святым Эчміядзіне. Муж і жонка Манукян пахаваны насупраць музея-скарбніцы Святога Эчміядзіна, пабудаванага на іх сродкі. Паводле рашэння Армянскай Апостальскай Царквы штогод у перыяд Масленіцы Праабражэнскага паста праводзіцца асобнае памінанне Алекса і Мары Манукян.

Зноскі
------

1. 1 2  Мкртчян Т. Г. Армянская диаспора в США (1960-е — 1990-е гг.). Диссертация на соискание ученой степени кандидата исторических наук. — Тамбов, 2015. — С. 120. Режим доступа:  Архівавана 25 чэрвеня 2016.
2. ↑  Мкртчян Т. Г. Армянская диаспора в США (1960-е — 1990-е гг.). Диссертация на соискание ученой степени кандидата исторических наук. — Тамбов, 2015. — С. 119. Режим доступа:  Архівавана 25 чэрвеня 2016.
3. ↑  Мкртчян Т. Г. Армянская диаспора в США (1960-е — 1990-е гг.). Диссертация на соискание ученой степени кандидата исторических наук. — Тамбов, 2015. — С. 121. Режим доступа:  Архівавана 25 чэрвеня 2016.
4. ↑  Масленица Преображенского поста в Армянской Апостольской Церкви

Спасылкі
--------

* Van Gelder, Lawrence.  Alex Manoogian, 95; Perfected Design of Single-Handled Faucet **(нявызн.)**, *New York Times* (13 ліпеня 1996).
* Biography, by Steve Takesian
* Alex and Marie Manoogian Interred in Holy Etchmiadzin Архівавана 14 жніўня 2009.
* Armenian General Benevolent Union — AGBU
* Алек Манукян
* Алек Манукян (1901—1996)(недаступная спасылка)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave · WikiTree · Geni.com |
| Нарматыўны кантроль | GND: 1043762418 · ISNI: 0000 0004 2343 6966 · VIAF: 305407369 |

| Нацыянальныя Героі Арменіі |
| --- |
|  | 
* Вазген I (1994)
* Віктар Амбарцумян (1994)
* Алекс Манукян (1994)
* Мантэ Мелканян (1996)
* Джыван Абраамян (1996)
* Віця Айвазян (1996)
* Маўсес Гаргісян (1996)
* Татул Крпеян (1996)
* Гехазнік Мікаелян (1996)
* Юра Пагасян (1996)
* Карэн Дземірчан (1999)
* Вазген Саргсян (1999)
* Шарль Азнавур (2004)
* Кірк Керкаран (2004)
* Мікалай Рыжкоў (2008)
* Эдуарда Эрнекян (2017)
* Аганес Чэкіджан (2017)
* Рубен Санамян (2020)
* Грайр Авакімян (2020)
* Ваагн Асатран (2020)
* Тыран Хачатран (2020)
* Андранік Пілаян (2020)
* Гарэгін Пагасян (2020)
* Гурген Далібалтаян (2020)

 |  |