**Рыдхіма Пандзей** (англ.: Ridhima Pandey; нар. 2009) — экалагічны актывіст з Індыі, якая выступае за дзеянні супраць змены клімату. Калі ёй было дзевяць гадоў, яна падала пазоў супраць ўрада Індыі за тое, што ён не прыняў дастатковых мер для барацьбы са змяненнем клімату. Разам з некалькімі іншымі маладымі актывістамі па барацьбе са змяненнем клімату яна таксама была адной з пазоўнікаў, якія падалі скаргу ў Арганізацыю Аб’яднаных Нацый на няздольнасць некалькіх краін прыняць меры супраць кліматычнага крызісу.

Біяграфія
---------

Пандзей жыве ва Утаракхандзе, штаце на поўначы Індыі. Яе бацька, Дзінеш Пандзей, таксама з’яўляецца актывістам па барацьбе са змяненнем клімату, які прапрацаваў ва Утаракхандзе на гэтай пасадзе 16 гадоў.

Утаракханд пацярпеў ад суровага надвор’я за апошнія дзесяць гадоў. У 2013 годзе ў выніку паводак і апоўзняў загінула больш за 1000 чалавек. З рэгіёну прыйшлося эвакуяваць амаль 100 000 чалавек. Па дадзеных Сусветнага банка, змяненне клімату можа павялічыць ціск на водазабеспячэнне ў Індыі.

Дзейнасць
---------

### Судовыя пазовы супраць урада Індыі

Ва ўзросце дзевяці гадоў Пандзей падала пазоў супраць урада Індыі на той падставе, што ён не зрабіў значных крокаў супраць змены клімату, на якія яны пагадзіліся ў Парыжскім пагадненні. Гэта судовая справа была прадстаўлена ў Нацыянальны экалагічны трыбунал (NGT), створаны ў 2010 годзе суд, які займаецца выключна экалагічнымі справамі. Пандзей таксама папрасіла ўрад падрыхтаваць план па скарачэнні выкідаў вугляроду і агульнанацыянальны план па стрымліванні ўздзеяння змены клімату, уключаючы скарачэнне выкарыстання Індыяй выкапнёвага паліва.

У інтэрв’ю для The Independent Пандзей сцвярджае:

> *«Мой урад не прыняў мер па рэгуляванні і скарачэнні выкідаў парніковых газаў, якія выклікаюць экстрэмальныя кліматычныя ўмовы. Гэта паўплывае як на мяне, так і на будучыя пакаленні. Мая краіна валодае велізарным патэнцыялам для скарачэння выкарыстання выкапнёвага паліва, і з-за бяздзейнасці ўрада я звярнулася ў Нацыянальны экалагічны суд»*.
> 
> 

NGT адхіліла яе хадайніцтва, заявіўшы, што яно «падпадала пад ацэнку экалагічнага пакта».

### Скарга ў ААН

Падчас падачы заявы на нарвежскую візу для паездкі ў Осла яна пачула аб арганізацыі маладых кліматычных актывістаў. Яна звярнулася ў арганізацыю, і яе выбралі для паездкі ў Нью-Ёрк на саміт ААН па барацьбе са змяненнем клімату ў 2019 годзе. Падчас саміту 23 верасня 2019 года Пандзей разам з 15 іншымі дзецьмі, уключаючы Грэту Тунберг, Аяху Мелітафа і Александрыю Віласеньор, падалі скаргу ў Камітэт ААН па правах дзіцяці, абвінаваціўшы Аргенціну, Бразілію, Германію, Францыю і Турцыю ў парушэнні Канвенцыі аб правах дзіцяці, не прымаючы адэкватных мер па барацьбе з кліматычным крызісам.

### Далейшая актыўнасць

Пандзей заклікала да поўнай забароны на пластык, сцвярджаючы, што яго вытворчасць з’яўляецца вынікам спажывецкага попыту. Яна таксама заклікала ўрад Індыі і мясцовыя ўлады зрабіць больш для ачысткі ракі Ганг. Яна сказала, што, хоць урад сцвярджае, што ачышчае раку, стан ракі не моцна змяніўся.

У сваёй біяграфіі «Дзеці супраць змены клімату» Пандзей заяўляе пра яе мэты:

> *«Я хачу выратаваць нашу будучыню. Я хачу выратаваць будучыню ўсіх дзяцей і ўсіх людзей будучых пакаленняў»*.
> 
>

Узнагароды
----------

Пандзей увайшла ў спіс 100 жанчын BBC, які быў абвешчаны 23 лістапада 2020 года.

Зноскі
------

1. ↑
2. 1 2  Meet the nine-year-old girl who is suing the Indian Government over climate change (англ.). *The Independent* (1 красавіка 2017). Архівавана з першакрыніцы 9 мая 2021.
3. ↑  Greta and 15 Kids Just Claimed Their Climate Rights at the UN (англ.). *Earthjustice* (23 верасня 2019). Архівавана з першакрыніцы 6 мая 2021.
4. ↑  *Associated Press in Joshinmath*. India's death toll in aftermath of floods reaches 1,000 (англ.). *the Guardian* (24 чэрвеня 2013). Архівавана з першакрыніцы 5 мая 2021.
5. ↑  India floods: Thousands still stranded in Uttarakhand **(нявызн.)**, *BBC News* (28 чэрвеня 2013). Праверана 9 мая 2021.
6. ↑  India: Climate Change Impacts (англ.). *World Bank*. Архівавана з першакрыніцы 16 красавіка 2021.
7. 1 2  #ChildrenVsClimateCrisis **(нявызн.)**. *childrenvsclimatecrisis.org*. Архівавана з першакрыніцы 26 лютага 2021.
8. ↑  BBC 100 Women 2020: Who is on the list this year? **(нявызн.)**, *BBC News* .


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Твітэр |
| Фота, відэа і аўдыё | Instagram |