| Грамадзянскі канфлікт у Эфіопіі |
| --- |
| Аромія • Аромія і Самалі • Гуджы і Гідэо • Бахр-Дар • Бенішангуль-Гумуз • Тыграй • Афар і Самалі • Атае • САТ і ВАА |

**Арома-самалійскія сутыкненні** — серыя ўзброеных сутычак паміж жыхарамі эфіопскіх штатаў Аромія і Самалі. Супрацьстаянне выклікана канфліктам фермераў-арома і жывёлагадоўцаў-самалійцаў, з прычыны невыразна праведзеных межаў паміж рэгіёнамі і абшчынамі.

Перадумовы
----------

У 2004 годзе быў праведзены рэферэндум па больш за 420 спрэчных абшчын (самыя дробныя адзінкі адміністрацыйнага падзелу Эфіопіі, якія аб’ядноўваюць групы вёсак). 80% былі адпраўлены ў Аромію, што прывяло да ўцёкаў самалійцаў з гэтых раёнаў. Насельніцтва ў гэтай вобласці падвяргалася вялізнага ціску і пераследу з боку самалійскай адміністрацыі, таму прагаласавала за тое, каб далучыцца да рэгіёну Аромія.

У 2016 годзе адбылася моцная засуха, што паставіла самалійскіх жывёлагадоўцаў і аромскіх фермераў ва ўмовы жорсткай канкурэнцыі. Сяляне пачалі заходзіць на землі суседзяў, ігнаруючы вынікі рэферэндуму.

Ход падзей
----------

Першыя ўзброеныя сутыкненні адбыліся ў снежні 2016 недалёка ад горада Дэка. У выніку прынамсі 30 чалавек загінулі, больш за 50 000 вымушаны былі бегчы. Арома заявілі, што гэты раён з’яўляецца іх спрадвечнай зямлёй, а самалійскія сем’і былі не адсюль, а з суседняга рэгіёну. Падчас інцыдэнтаў прадстаўнікі абодвух народнасцяў пачалі помсціць адзін аднаму за забойства кожнага супляменніка, што толькі абвастрыла сітуацыю. Былі зафіксаваны выпадкі рабавання школ і нападаў на адміністрацыйныя будынкі, дзе праводзіліся забойства дзяржаўных служачых. Арома паведамлялі аб масавых згвалтаваннях з боку самалійцаў. Самае жорсткае супрацьстаянне мела ў раёне Нэгэле. Тут у лютым—сакавіку 2017 года, па даных уладаў, загінулі больш за 100 чалавек. Актывісты арома заявілі аб значна больш высокіх лічбах.

20 красавіка штаты Аромія і Самалі ў Эфіопіі падпісалі пагадненне аб мірным вырашэнні спрэчак. Аднак у верасні сутыкненні аднавіліся. У выніку гэтых сутычак загінулі некалькі сотняў чалавек. Ва ўдзеле ў міжэтнічным канфлікце абвінавачаны рэгіянальныя паліцыі абодвух рэгіёнаў.

У перыяд з 12 па 15 снежня апалчэнцы арома ва Усходнім і Заходнім Харарэ ажыццявілі масавую расправу над самалійцамі, забіўшы звыш за 600 чалавек.

У маі 2018 года ў выніку сутыкненняў загінулі чатыры чалавекі і згарэла 200 дамоў. У ліпені таго ж года апалчэнцы арома забілі 50 самалійцаў. У верасні загінулі 58 чалавек. Пасля сутыкненняў у 15—16 верасня ў Адыс-Абебе пачаліся акцыі пратэсту супраць міжэтнічнага канфлікту. У снежні загінуў 21 чалавек і 61 чалавек паранены, была ўжыта цяжкая артылерыя. Пяць тысяч мірных жыхароў з зоны этнічнага супрацьстаяння беглі ў Кенію.

Ахвяры
------

За 2016—2018 гады было забіта па меншай меры тысяча чалавек. Па стане на лістапад 2017 года ў выніку баявых дзеянняў было перамешчана да 400 000 чалавек. Па паведамленнях, да лета 2019-га было перамешчана 1,2 мільёна чалавек. На канец 2020 года гэта лічба павялічылася да 1,5.

Зноскі
------

1. ↑  Ethiopia police arrest ex-Somali region president Abdi Illey **(нявызн.)**, *AfricaNews* (27 August 2018).
2. 1 2  What is behind clashes in Ethiopia's Oromia and Somali regions? **(нявызн.)**, *BBC News* (18 September 2017). Праверана 25 November 2017.
3. 1 2 3  Ethnic violence displaces hundreds of thousands of Ethiopians **(нявызн.)**, *irinnews.com* (8 November 2017). Праверана 25 November 2017.
4. ↑  Relative calm returns after deadly clash between Oromo and Somali communities in Ethiopia **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 20 лютага 2020. Праверана 13 лістапада 2021.
5. ↑  *Gardner, Tom*. Uneasy peace and simmering conflict: the Ethiopian town where three flags fly **(нявызн.)**. *The Guardian* (16 мая 2017).
6. ↑  Oromia, Somali states agree to peacefully solve border dispute **(нявызн.)** (21 красавіка 2017).
7. ↑  'Hundreds' dead in Ethiopia ethnic clashes "Capital News **(нявызн.)** (26 верасня 2017).
8. ↑  Shaban, Abdur Rahman Alfa.  Ethiopia's Liyu police blamed for deadly attacks in Oromia region **(нявызн.)** (13 August 2018).
9. ↑  Degaanka Harar (Hararghe): Taariikhda Soomaalida iyo Oromada & xasuuqa 2017 ee Hawadaay iyo Balbaleyti (англ.)  **(нявызн.)**?. *Caasimada Online* (20 ліпеня 2018). Праверана 7 кастрычніка 2019.
10. ↑  Four People killed, Over 200 Houses Torched in Renewed Somali-Oromo Clashes – Halbeeg News **(нявызн.)**.
11. ↑  Oromo militias killed 50 Somalis; displaced hundreds as tit for tat violence spiraled out of control in Moyale - OPride.com **(нявызн.)**.
12. 1 2  Ethiopia: Investigate police conduct after deaths of five people protesting ethnic clashes (англ.). *www.amnesty.org*. Праверана 23 лістапада 2020.
13. ↑  Reuters Staff.  Ethnic violence in southern Ethiopia kills 21, wounds 61 - state news(англ.), *Reuters* (15 снежня 2018). Праверана 23 лістапада 2020.
14. ↑  Displaced in Ethiopia: "I have nothing left" **(нявызн.)**. *NRC*. Праверана 19 ліпеня 2019.
15. ↑  Ethiopia: Oromia – Somali Conflict-Induced Displacement – Situation Report No. 4 (20 June 2018) – Ethiopia | ReliefWeb **(нявызн.)**.