**Леанід Уладзіміравіч Марако́ў** (15 красавіка 1958, Мінск — 17 снежня 2016) — беларускі журналіст, пісьменнік, гісторык, энцыклапедыст, член Саюза беларускіх пісьменнікаў, правадзейны член міжнароднага ПЭН-клуба. Даследчык рэпрэсій савецкіх уладаў на Беларусі.

Біяграфія
---------

Пляменнік Валерыя Маракова. Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт інфарматыкі і радыёэлектронікі (1984), працаваў на Мінскім заводзе ЭВМ. З 1987 інжынер-электроншчык на доследна-вытворчым прадпрыемстве па вырабу ўнікальных фізічных прыбораў і абсталявання АН СССР, інш. установах. З 1999 літ. супрацоўнік газеты «Голас Радзімы». З 2001 на творчай рабоце.

### Літаратурная дзейнасць

Першае апавяданне «Яблыня» надрукаваў у газеце «ЛіМ» (1998). Публікуе нарысы аб жыцці рэпрэсаваных беларускіх пісьменнікаў, вострасюжэтныя апавяд. ў рэспублік. перыяд. друку (час. «Полымя», «Маладосць», «Крыніца», «Роднае слова», «Дзеяслоў», «Arche», «Беларусь», «Першацвет»; газ. «Советская Белоруссия», «Звязда», «Народная воля», «ЛіМ», «Наша ніва» і інш.). Даследуе лёс і мастацкую спадчыну рэпрэсаваных бел. пісьменнікаў. Напісаў кнігу пра жыццёвы і творчы шлях В. Маракова («В. Маракоў. Лёс. Хроніка. Кантэкст», 1999). Укладальнік даведніка «Вынішчэнне: рэпрэсаваныя беларускія літаратары» (2000), кнігі выбр. тв. В. Маракова і ўспамінаў пра яго «Рабінавая ноч» (2003), энцыклапед. даведніка ў 3 т. «Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. 1794—1991» (2002—2003). Аўтар кніг прозы пра сучаснікаў у няпросты час пераходнага грамадства, пра праблемы маралі, кахання, станаўлення рыначных адносін, развіцця малага бізнесу. Творы Маракова перакладзены на рускую, нямецкую і англійскую мовы. Чл. Саюза бел. пісьменнікаў (2001), Саюза бел. журналістаў (2001), Міжнар. ПЭН-клуба (2002). Лаўрэат прэміі імя Ф. Багушэвіча (2006).

### Асабістыя погляды

У 2012-16 гг. вёў старонку ў Facebook , дзе выкладаў свае кароткія апавяданні на рускай мове, а таксама рабіў нататкі адносна злабадзённых падзей і генетыкі. У алегарычнай форме выказваў прыхільнасць заходнееўрапейскім каштоўнасцям і негатыўнае стаўленне да цяперашняй сітуацыі ў Расіі.

### Хвароба

У пачатку 2016 г. Леанід Маракоў перажыў інсульт, а 23 верасня злёг з пухлінай галаўнога мозгу". Знаходзіўся ў цяжкім стане ў хоспісе. На яго лячэнне і дагляд у сацыяльных сетках збіралі грошы, так, С. А. Алексіевіч ахвяравала 1000 дол. ЗША, але згодна інфармацыі, апублікаванай дачкой пісьменніка Дыянай на яго ленце у Facebook 28 лістапада, гэтыя грошы яшчэ не былі пераданы членам сям'і. Памёр 17 снежня 2016 года. Пахаваны на Заходніх могілках 19 снежня 2016 г.

Бібліяграфія
------------

1. Валерый Маракоў. Лёс. Хроніка. Кантэкст. Мн. 1999.  

2. Вынішчэнне. Рэпрэсаваныя беларускія літаратары. Даведнік. Мн. 2000.  

3. Непамяркоўныя. Апавяданні. Мн. 2001.  

4. Непамяркоўныя — II. Апавяданні. Мн. 2001.  

5. Трое. Апавяданні. Мн. 2001.  

6. 100 мініяцюр. Пра жыццё, смерць і каханне. Мн. 2002.  

7. 100 миниатюр (перевод с белорусского языка). Мн. 2002.  

8. Рэпрэсаваныя беларускія літаратары. Энцыклапедычны даведнік у 2 тамах. Т. 1. Мн. 2002.  

9. Рэпрэсаваныя беларускія літаратары. Энцыклапедычны даведнік у 2 тамах. Т. 2. Мн. 2002.  

10. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 1. Смаленск, 2003.  

11. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Смаленск, 2003. Т. 2.  

12. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Мн. 2004. Т. 3. Кніга 1.  

13. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Мн. 2005. Т. 3. Кніга 2.  

14. Толькі адна ноч. Мн. 2006.  

15. Рэпрэсаваныя праваслаўныя свяшчэнна- і царкоўнаслужыцелі Беларусі 1917—1967. Энцыклапедычны даведнік у 2-х тамах. Т. 1. Мн. 2007.  

16. Рэпрэсаваныя праваслаўныя свяшчэнна- і царкоўнаслужыцелі Беларусі 1917—1967. Энцыклапедычны даведнік у 2-х тамах. Т. 2. Мн. 2007.  

17. Ахвяры і карнікі. Даведнік. Мн. 2007.  

18. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 4. Кніга 1. Рэпрэсаваныя настаўнікі Беларусі. 1917—1954. Мн. 2007.  

19. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 4. Кніга 2. Рэпрэсаваныя настаўнікі Беларусі. 1917—1954. Мн. 2007.  

20. Непамяркоўныя — III. Трэцяя спроба. Раман у апавяданнях. Мн. 2007.  

21. Запісы забітага кантрабандыста. Апавяданні. Мн. 2008.  

22. Непримиримые. Третья попытка. Рассказы. Авторизованный перевод с белорусского языка. Мн. 2008.  

23. Яны не ведалі…. Апавяданні, запісы. Мн. 2009.  

24. Сшытак забітага кантрабандыста. Запісы. Мн. 2009.  

25. Рассказы: криминальные; о любви; убитого контрабандиста. Авторизованный перевод с белорусского языка. Мн. 2009.  

26. Рэпрэсаваныя каталіцкія духоўныя, кансэкраваныя і свецкія асобы Беларусі. 1917—1964. Энцыклапедычны даведнік. Мн. 2009.  

27. Рэпрэсаваныя медыцынскія і ветэрынарныя работнікі Беларусі. 1920—1960. Мн. 2010.  

28. Непамяркоўныя. 2-е выданне, дапоўненае і перапрацаванае. Мн. 2012  

29. Галоўная вуліца Мінска. 1880—1940. Кніга 1. Мн. 2013 (2012)  

30. Галоўная вуліца Мінска. 1880—1940. Кніга 2. Мн. 2014  

31. Планъ губернскаго города Минска 1873 года [Карты] / Падрыхтаваны Л.Мараковым, Мн. 2015. (Дадатак да 2-томнага энцыклапедычнага даведніка «Галоўная вуліца Мінска. 1880—1940.»)  

32. Планъ губернскаго города Минска 1888 года [Карты] / Падрыхтаваны Л.Мараковым, Мн. 2015. (Дадатак да 2-томнага энцыклапедычнага даведніка «Галоўная вуліца Мінска. 1880—1940.»)  

33. План Мінска 1911 г. [Карты] / Падрыхтаваны Л.Мараковым, Мн. 2016. (Дадатак да 2-томнага энцыклапедычнага даведніка «Галоўная вуліца Мінска. 1880—1940.»)

  

**Падрыхтаваны (у 2009, 2013 гг.):**  

1. Біяграфіі (разгорнутыя жыццяпісы рэпрэсаваных пісьменнікаў Беларусі, сотні фотаздымкаў, большая частка з якіх не друкавалася).  

2. Самый Нижний Тагил. Сцэнар дэтэктыўна-прыгодніцкага поўнаметражнага фільма.  

  

**Рыхтуецца (2010—2020 гг.):**  

1. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Мн. 2005. Т. 3. Кніга 3.  

2. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 6. Рэпрэсаваныя службоўцы.  

3. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 7. Рэпрэсаваныя службоўцы.  

4. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 8. Жонкі «ворагаў народа».  

5. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 9. Беларусы ў расійскіх канцэнтрацыйных лагерах.  

6. Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 10. Дадатак, агульныя імянны і геаграфічны паказальнікі.  

7. Рэпрэсаваныя на тэрыторыі Беларусі латышы, літоўцы, немцы, эстонцы. Даведнік.  

8. Рэпрэсаваныя землеўласнікі Беларусі. Даведнік.  

9. Ахвяры і карнікі — II.  

10. Short-story ці 100 мініяцюр — II.  

11. The best. Навэлы.  

12. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 1. Аршанскі р-н. 1921—1941.  

13. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 2. Асвейскі р-н. 1924—1941.  

14. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 3. Асіповіцкі р-н. 1928—1941.  

15. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 4. Бабруйскі р-н. 1920—1941.  

16. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 5. Багушэўскі р-н. 1929—1941.  

17. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 6. Барысаўскі р-н. 1920—1941.  

18. Кніга Памяці. Раёны Беларусі (у тым ліку скарочаныя (скасаваныя). Шматтомнае выданне (больш за 100 тамоў). Т. 7. Бешанковіцкі р-н. 1923—1941.  

19. \*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*. 1929—1953 (назва даведніка да 2014 г. закрытая).

Старонкі аўтара ў Сеціве
------------------------

* Вэб-архіў сайта пісьменніка (сам сайт з пачатку 2023 недасяжны)
* Старонка ў партале «Самвыдат»

Зноскі
------

1. ↑  Leanid Marakou //
2. ↑  Memento mori. Леанід Маракоў//Блог Андрэя Берастоўскага
3. ↑  Пісьменьнік і дасьледнік сталінскіх рэпрэсіяў Леанід Маракоў знаходзіцца ў госьпісе// Сайт Радыё «Свабода»
4. ↑  Исследователь темы репрессий писатель Леонид Моряков в тяжелом состоянии находится в хосписе Архівавана 9 лістапада 2016.// TUT.BY
5. ↑  Алексиевич передала деньги на лечение тяжелобольного писателя Леонида Морякова Архівавана 9 лістапада 2016.// Сайт"Беларускі партызан"
6. ↑  Памёр пісьменнік і даследчык сталінскіх рэпрэсій Леанід Маракоў // Сайт Беларускай асацыяцыі журналістаў
7. ↑  У Мінску развіталіся з Леанідам Мараковым Архівавана 22 снежня 2016. // Сайт Саюза беларускіх пісьменнікаў

Спасылкі
--------

 У Вікіцытатніку ёсць старонка па тэме **Леаніда Уладзіміравіча Маракова**

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| GND: 139532382 · ISNI: 0000 0000 7382 719X · LCCN: nr2003005170 · NKC: js20191036162 · NUKAT: n2006119332 · SUDOC: 115290710 · VIAF: 101261707 |

 |

| ⛭Лаўрэаты прэміі імя Францішка Багушэвіча |
| --- |
| 
* Кастусь Акула (1995)
* Уладзімір Арлоў (1996)
* Лявон Баршчэўскі і Аляксандр Лукашук (1997)
* Сяргей Ёрш (1998)
* Вячка Целеш (1999)
* Ніна Стужынская (2000)
* Алесь Белы (2001)
* Андрэй Катлярчук (2002)
* Захар Шыбека (2003)
* Аляксандр Надсан (2004)
* Леанід Маракоў (2006)
* Вольга Бабкова (2010)
* Зміцер Санько і Людміла Рублеўская (2011)
* Алесь Краўцэвіч і Уладзімір Ляхоўскі (2012)
* Дзмітрый Матвейчык (2013)
* Анатоль Трафімчык (2014)
* Святлана Марозава і Дзяніс Лісейчыкаў (2015)
* Віктар Корбут і Зміцер Ласько (2016)
* Уладзімір Лякін (2017)
* Васіль Герасімчык (2018)
* Аляксандр Смалянчук (2019)
* Сяргей Абламейка (2020)

 |