**Джамала** (укр.: Джамала, крымскатат.: Camala, Джамала; сапраўднае імя **Сусана Джамаладзінава** укр.: Сусанна Джамаладінова, крымскатат.: Susana Camaladinova, Сусанна Джамаладинова) — украінская оперная і джазавая спявачка (лірыка-драматычнае сапрана), якая выконвае аўтарскую музыку на стыку джаза, соўла, world music і рытм-н-блюза, электроннай музыкі і госпела. Вядомасць Джамале прынёс выступ на Міжнародным конкурсе маладых выканаўцаў «Новая хваля 2009» у Юрмале, дзе яна атрымала гран-пры. Пераможца конкурсу песні «Еўрабачанне 2016».

Біяграфія
---------

Джамала нарадзілася 27 жніўня 1983 года ў Ошы Кыргызскай ССР. Яе бацька — крымскі татарын, маці — армянка. Джамала і яе бацька — мусульмане, маці — хрысціянка. Джамала нарадзілася ў Кыргызстане, паколькі яе продкі былі прымусова дэпартаваныя пры Сталіне, але сям’я вярнулася ў Крым, калі Украіна абвясціла незалежнасць.

Яшчэ ў дзяцінстве Джамала выявіла сваю цягу да музыкі; зрабіла свой першы прафесійны запіс ва ўзросце 9 гадоў з выкананнем 12 дзіцячых і народных крымскататарскіх песень. Джамала скончыла музычную школу і паступіла ў Сімферопальскі музычны каледж, пасля чаго скончыла Нацыянальную музычную акадэмію ў Кіеве па спецыяльнасці оперны спеў. Яе цікавасць да джазу і эксперыменты з соўлам і ўсходняй музыкай змянілі яе планы на будучую кар’еру. Падчас вучобы ў Кіеве Джамала актыўна ўдзельнічала ў мерапрыемствах кіеўскай культурнай арганізацыі крымскіх татар.

Першыя крокі перад шырокай публікай Джамала зрабіла ў 15 гадоў. На працягу наступных некалькіх гадоў удзельнічала ў дзясятках песенных конкурсаў ва Украіне, Расіі і Еўропе; сярод прэстыжных узнагарод, якія яна атрымала, — ад італьянскага міжнароднага конкурсу *1 Concorso Europeo Amici della musica*. З 2001 года — сольны вакаліст квінтэта Beauty Band. На дзіцячым джазавым фестывалі Do#Dj у 2006 годзе Джамала атрымала спецыяльную ўзнагароду і ўвагу знакамітай харэографкі Алены Калядзенка, якая запрасіла яе выканаць галоўную ролю ў яе шматжанравым музычным і балетным спектаклі.

Ключавым момантам у кар’еры Джамалы стала яе выступленне на міжнародным конкурсе маладых поп-выканаўцаў «Новая хваля – 2009», дзе яна атрымала галоўны прыз. Трыумф ёй прыносяць розныя сцэнічныя выступленні — ад Масквы да Берліна, а таксама буйныя тэлешоу ва Украіне, такія як цырымонія „TV Triumph2009", трыб’ют-канцэрт Майкла Джэксана і «калядныя сустрэчы Алы Пугачовай». Часопіс Cosmopolitan назваў яе «адкрыццём года», таксама яна стала лаўрэатам прэміі Elle «выканаўца года». Нягледзячы на напружаны графік, Джамала таксама прысвячае час класічнай музыцы, здымаючыся летам 2009 года ў оперы «Іспанская гадзіна» Марыса Равеля, а ў лютым 2010 года ўдзельнічала ў опернай пастаноўцы Васіля Барчатава.

На пачатку 2011 года Джамала прыняла ўдзел у нацыянальным адборы Еўрабачання з песняй «Smile», і выйшла ў фінал конкурсу. З-за супярэчнасцей у падліку галасоў спявачка вырашыла выйсці з гонкі.

Пасля анексіі Крыма Расіяй сям’я Джамалы засталася ў Крыме. На конкурсе песні «Еўрабачанне-2016» Джамала прадстаўляла Украіну з песняй «1944». Песня прысвечана дэпартацыі крымскіх татар у 1944 годзе і, у прыватнасці, гісторыі яе прабабулі, якая страціла адну з дачок падчас дэпартацыі ў Сярэднюю Азію. Уначы 15 мая ў фінале «Еўрабачання» Джамала перамагла з 534 баламі, а 16 мая прэзідэнт Украіны Пятро Парашэнка прысвоіў ёй ганаровае званне «Народная артыстка Украіны».

Музычныя нумары
---------------

### Удзел у канцэртах

* Новая хваля 2013 – «У осени твои глаза»
* YUNA 2014 – «Чому квіти мають очі»
* Новая хваля 2014 – «Beautiful»

### Удзел у тэлевізійных і святочных музычных праграмах

* «Калядныя сустрэчы Алы Пугачовай у Кіеве» – «Песня о Джамале»
* «X-Factor (Украіна)» – «Заплуталась» (дуэт), «Иные»

Зноскі
------

1. ↑   Праверана 24 чэрвеня 2010.
2. ↑  Джамала: Моя мама христианка-армянка, папа крымский татарин-мусульманин Архівавана 24 лютага 2016 года.. *UA-Report*. 25 лютага 2011. Праверана 20 красавіка 2015.
3. ↑  Интервью с Джамалой **(нявызн.)**.  Арт-журнал Thenordar (27 жніўня 2014). Праверана 20 красавіка 2015.
4. ↑  Crimean singer in line to represent Ukraine at Eurovision **(нявызн.)**.  The Guardian (11 лютага 2016). Праверана 11 лютага 2016.

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт Архівавана 15 мая 2016.
* Біяграфія на «Узнай все»
* Дасье на liga.net
* Біяграфія на «24.СМИ»


| Узнагароды і дасягненні |
| --- |
| Папярэднік**Швецыя Монс Сельмерлёўз песняй *«Heroes»*** | **Пераможца конкурсу песні Еўрабачанне**2016 | Пераемнік**Партугалія Салвадор Сабралз песняй *«Amar Pelos Dois»*** |

| ⛭Пераможцы конкурсу песні Еўрабачанне |
| --- |
| 1950-я | 
* Швейцарыя Ліз Асіа
* Нідэрланды Коры Брокен
* Францыя Андрэ Клаво
* Нідэрланды Тэдзі Схольтэн

 |
| 1960-я | 
* Францыя Жаклін Буае
* Люксембург Жан-Клод Паскаль
* Францыя Ізабэль Абрэ
* Данія Грэта і Ёрген Інгман
* Італія Джыльёла Чынквеці
* Люксембург Франс Галь
* Аўстрыя Уда Юргенс
* Вялікабрытанія Сэндзі Шоу
* Іспанія Масіэль
* Іспанія Саламэ + Францыя Фрыда Бакара + Нідэрланды Лені Кюр + Вялікабрытанія Лулу

 |
| 1970-я | 
* Ірландыя Дана
* Манака Северын
* Люксембург Вікі Леандрас
* Люксембург Анна Марыя Давід
* Швецыя ABBA
* Нідэрланды Teach-In
* Вялікабрытанія Brotherhood of Man
* Францыя Мары Мірыям
* Ізраіль Ізхар Коэн і Alphabeta
* Ізраіль Галі Атары і Milk and Honey

 |
| 1980-я | 
* Ірландыя Джоні Логан
* Вялікабрытанія Bucks Fizz
* Федэратыўная Рэспубліка Германіі (1949—1990) Ніколь
* Люксембург Карын Эрмэ
* Швецыя Herreys
* Нарвегія Bobbysocks
* Бельгія Сандра Кім
* Ірландыя Джоні Логан
* Швейцарыя Селін Дыён
* Сацыялістычная Федэратыўная Рэспубліка Югаславія Riva

 |
| 1990-я | 
* Італія Тота Кутуньё
* Швецыя Карола
* Ірландыя Лінда Марцін
* Ірландыя Ніў Кавана
* Ірландыя Пол Харынгтан і Чарлі Макгеціган
* Нарвегія Secret Garden
* Ірландыя Эймар Куін
* Вялікабрытанія Katrina and the Waves
* Ізраіль Дана Інтэрнэшнл
* Швецыя Шарлота Нільсан

 |
| 2000-я | 
* Данія Olsen Brothers
* Эстонія Танэль Падар, Дэйв Бэнтан і 2XL
* Латвія Мары Н
* Турцыя Сертаб Эрэнэр
* Украіна Руслана
* Грэцыя Алена Папарызу
* Фінляндыя Lordi
* Сербія Марыя Шэрыфавіч
* Расія Дзіма Білан
* Нарвегія Аляксандр Рыбак

 |
| 2010-я | 
* Германія Лена Маер-Ландрут
* Азербайджан Ell і Nikki
* Швецыя Ларын
* Данія Эмілі дэ Форэст
* Аўстрыя Канчыта Вурст
* Швецыя Монс Сельмерлёў
* Украіна Джамала
* Партугалія Салвадор Сабрал
* Ізраіль Нета Барзілай
* Нідэрланды Дункан Лоўрэнс

 |
| 2020-я | 
* Італія Måneskin
* Украіна Kalush
* Швецыя Ларын

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook · Myspace · Твітэр · Твітэр |
| Фота, відэа і аўдыё | Apple Music · Deezer · Instagram · Last.fm · SoundCloud · Spotify · Vimeo · VK Music · Яндэкс Музыка · YouTube (укр.) |
| Тэматычныя сайты | AllMusic · Česko-Slovenská filmová databáze · Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz · Rate Your Music |
| Нарматыўны кантроль | GND: 1100357025 · ISNI: 0000 0004 6299 5218 · LCCN: no2019053937 · VIAF: 121146462561427770627 |