**Хусангар** (букмал: Hosanger, нюнорск Hosanger) — былы муніцыпалітэт у графстве Хордалан, Нарвегія. Будаваны на востраве Эстэрой і раней быў незалежным муніцыпалітэтам ў акрузе Хордалан. Муніцыпалітэт існаваў з 1838 года да свайго роспуску ў 1964 годзе. Муніцыпалітэт быў размешчаны на тэрыторыі, якая цяпер з’яўляецца часткай муніцыпалітэта Альвер і Остэр ў акрузе Вестлан. Першапачаткова ён ахопліваў ўсе землі па абодва бакі Остэрфьёрдэн-Ромархеймсфьёрдэн ад фьёрда Ланевоген на ўсход да мяжы акругі ў канцы даліны Мадален. Хусангар таксама уключаў эксклаў на паўвостраве Ліндос, навакольную вёску Сейм на паўднёваму ускрайку Лурэфьёрда. Сейм быў аддзелены ад астатняй часткі Хусангара часткай муніцыпалітэта Ліндос.

З часам раёны Сейм і Мадален былі аддзеленыя ад Хусангара. Адміністрацыйным цэнтрам муніцыпалітэта была вёска Хусангар на востраве Эстэрой, дзе знаходзіцца царква Хусангар.

Назва
-----

Назва горада Хусангар, верагодна, ўтворана ад «orda hose»,што значыць «доўгая панчоха», ці «фіёрд», што спасылае да формы фіёрда.

Гісторыя
--------

Эстэройскі загрувашчвальны музей, фота: Свэн Харкэстад
Хусангар быў заснаваны ў якасці старэйшай акругі 1 студзеня 1838 года.

1 студзеня 1867 года быў часткай камуны Вос з 28 жыхарамі, каралеўскім указам пераведзенымі ў Хусангар. 1 студзеня 1885 года анэкшакнэцкі сейм, які быў размешчаны як эксклаў на захадзе краіны, быў перададзены новаму муніцыпалітэту Альверсун. У выніку ў Хусангары засталося 3387 жыхароў.

1 студзеня 1867 года ферма Эксендален (насельніцтва: 28 чалавек) у даліне Эксенгедален была перададзена з муніцыпалітэта Вос у Хусангар каралеўскай рэзалюцыяй.

1 студзеня 1910 года ўсходняя частка Хусангара (насельніцтва: 821 чалавек), якая ўключала даліны Мадален і Эксенгедален, была аддзеленая ад Хусангара, утварыўшы новы муніцыпалітэт Мадален. У выніку расколу ў Хусангары засталося 2524 жыхара.

У 1960-я гады ў Нарвегіі адбылося шмат муніцыпальных зліццяў дзякуючы працы Камітэта Шай. 1 студзеня 1964 года стаў часткай Хусангара, які знаходзіўся на Астэрой і ў якім пражывала 1616 жыхароў, аб’яднаўся з іншымі вёскамі — Брувік, Хамрэ і Хаусвік ў новы муніцыпалітэт Эстэрой. У частцы Хусангара, размешчаным на поўнач ад Остэрфьорда, пражываў 791 жыхар, і гэтая вобласць была адначасова аб’яднаная з муніцыпалітэтам Альверсун і з часткамі муніцыпалітэта — вёскі Хамрэ і Ліндос, а таксама камуна Мадален і новая камуна Ліндос.

Палітыка
--------

Муніцыпальны савет (Heradsstyre) Хусангара складаўся з 17 (да 1956 года — 16) прадстаўнікоў, якія абіраліся на чатырохгадовы тэрмін. Партыйны склад канчатковага муніцыпальнага савета быў такім, што Працоўная партыя заўсёды мела ад 5 да 7 прадстаўнікоў, а астатнія — мясцовыя незалежныя кандыдаты; з 1960 года — 2 места мела Кансерватыўная партыя.

Дэмаграфія
----------

**Дэмаграфія камуны, у якую ўваходзіць Хусангар з 1920 па 1964 год:**

| 1.12.1920 | 1.12.1930 | 3.12.1946 | 1.1.1951 | 1.1.1961 | 1.1.1964 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2612 | 2470 | 2722 | 2688 | 2438 | 2407 |
|

Культура
--------

Касалсвеген на Эстэроі (5-6 з 17 строп) на дарозе, фота: Свэн Харкестад
* Драўляная абуткавая фабрыка Хусангара — невялікі музей драўлянага абутку.

* Галерэя Мьесвоген — невялікая мастацкая галерэя

* Касалсвеген — шлях культурна-гістарычнай каштоўнасці, адноўленая ў 1990 годзе. На пачатку ў Даліне косс знаходзілася 17 віхроў дарог, якія з’яўляюцца самымі крутымі дарогамі ў Нарвегіі з сярэднім уздымам 27%.

* Маркакунстлойпа (сцежка Ланарта) — штогадовая мастацкая выстава ў Эстэрой-натур.

* Царква Хусангара — гэта лютэранская царква, пабудаваная ў 1796 годзе.

* Хусангар — адзін з трох школ, якія прынялі нарвежскую мову ў навучальных мэтах да таго, як рашэнне Стортынга ў 1892 годзе дало ім фармальнае права на гэта.

Хусангарская царква
-------------------

Хусангарская царква
Гістарычная царква Хусангар была пабудавана ў 1796 годзе. Яна размешчаны ў вёсцы Хусангар і яна была галоўнай лютэранскай царквой муніцыпалітэта. Гэтая царква пабудавана ў раманскім стылі, з цэглы і каменя. На гэтым месцы калісьці была драўляная каталіцкая царква рымскага абраду, пабудаваная ў сярэднявеччы. Упершыню яна была згадана ў гістарычных запісах у 1329 годзе. Пазней была пабудавана драўляная царква. У часы з’яўлення пратэстанства царкву забралі ў каталікоў і перадалі дзяржаўнай лютэранскай царкоўнай абшчыне. Драўляная царква была знішчана маланкай і згарэла ў Раство ў 1795 годзе. З 1863 па 1865 год царква была пашырана на захад. Прыбудова да рызніцы з паўднёвага боку царквы была пабудавана ў 1962-1964 гадах.

Зноскі
------

1. ↑  *Store norske leksikon*. Hosanger(нявызн.). Праверана 23 красавіка 2014.
2. ↑  *Jukvam, Dag*. Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen(нявызн.).  Statistisk sentralbyrå (1999).
3. ↑  Statistisk årbok for kongeriket Norge 40de årgang, 1920 (Det statistiske centralbyrå, 1921)
4. 1 2  Statistisk årbok for Norge 69. årgang, 1950 (Statistisk sentralbyrå, 1950)
5. 1 2 3  Folkemengd i Hosanger 1. januar kvart år frå 1951, frå Statistisk sentralbyrå
6. ↑  Jostein Krokvik
7. ↑  Hosanger kyrkjelyd(нявызн.). *Den norske kirke - Kirkerådet*.

Спасылкі
--------

* Hosanger Treskomuseum
* Vener av Mjøsvågen(недаступная спасылка)
* Kystsogevekene Архівавана 28 верасня 2007.
* Biologisk mangfold Архівавана 30 верасня 2007.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская |
| Нарматыўны кантроль | VIAF: 240091363 |