**Альбрэхт Радэнбах** (Albrecht Rodenbach; 27 кастрычніка 1856 — 23 чэрвеня 1880) — адзін з самых значных фламандскіх паэтаў і лідар руху за адраджэнне фламандскай літаратуры, што пачаўся ў ХІХ стагоддзі.

Біяграфія
---------

Быў старэйшым сярод 10 дзяцей, а таксама стрыечным братам будучага французскага пісьменніка Жоржа Радэнбаха. Бацька Альбрэхта Юлій Радэнбах паходзіў з Рэйнланду і быў братам Фелікса Радэнбаха, фламандскага палітычнага прапагандыста. Маці, хаця і валонка па паходжанні, свабодна размаўляла па-нідэрландску. З ранняга дзяцінства Альбрэхт пераняў ад бацькі і дзядзькі нацыяналістычныя погляды.

Альбрэхт вучыўся ў маленькай каталіцкай семінарыі ў Руселарэ. Яго зацікаўленасць фламандскім літаратурным рухам прывяла ў 1874—1875 гадах да канфлікту з дырэктарам-франкафілам. На штогадовым фестывалі навучэнцы па традыцыі спявалі французскія песні, і Радэнбах разам з іншымі нідэрландскамоўнымі школьнікамі ў якасці пратэсту праспяваў песню па-нідэрландску, што выклікала ў Бельгіі хвалю падобных пратэстаў. Нягледзячы на гэта, у 1876 годзе Радэнбах паспяхова скончыў навучанне.

У Лейдэнскім універсітэце Радэнбах пазнаёміўся з паэтам Полам дэ Монтам, які быў на год старэйшы за яго. Разам яны пачалі змаганне за фламандскае культурнае адраджэнне, за роўныя правы французскамоўных і нідэрландскамоўных студэнтаў і стварылі ў 1876 годзе «Асацыяцыю ўсіх фламандскіх студэнтаў» (*Algemene Vlaamse Studentenbond*). Яны патрабавалі ўвядзення заняткаў па нідэрландскай мове і культуры. У ілюстраваным часопісе асацыяцыі «Вымпел» (*Het Pennoen*) ананімна друкаваліся эсэ Радэнбаха. Свой рух Радэнбах і дэ Монт называлі «Буравесніцтвам» (*Blauwvoeterie*, ад нідэрл.: blauwvoet — буравеснік), такім чынам прадказваючы хуткую буру. Дэвізам асацыяцыі былі словы: «Калі ляціць буравеснік, на моры шторм!». Сам Радэнбах параўноўваў гэты рух з нямецкімі студэнцкімі аб’яднаннямі «буршэншафт» (*burshenschaft*).

Разам з гэтым Радэнбах наладзіў кантакты з фламандскімі лібераламі, напрыклад, паэтам Янам ван Бейрсам і пісьменнікам Максам Розесам, якія публікавалі інфармацыю пра рух і распрацоўвалі яго палітычныя мэты.

Некалькі эсэ, напісаных Радэнбахам у 1876 годзе, былі падпісаныя псеўданімам «Харалд». У 1878 годзе выйшаў зборнік яго вершаў «Першыя вершы» (*Eerste gedichten*). Астатнія творы паэта, уключаючы вершаваную эпічную драму пра часы вікінгаў «Гудрун» (*Gudrun*), былі надрукаваныя толькі пасля яго смерці.

Пры жыцці Радэнбах быў знакаміты як аўтар вершаў і песень, якія зрабіліся сімваламі і натхненнем фламандскага руху. 23 чэрвеня 1880 года Радэнбах памёр ад туберкулёзу. Пасля яго смерці кіраўніцтва ў студэнцкай асацыяцыі перайшло да Пола дэ Монта.

Зноскі
------

1. 1 2 3
2. 1 2  Albrecht Rodenbach — 2009.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1868372'></a>
3. ↑  Albrecht Rodenbach // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
4. ↑  RKDartists Праверана 23 жніўня 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517'></a>
5. ↑

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Альбрэхт Радэнбах на Вікісховішчы |

* Песняру радасці. Вершы

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Discogs · International Music Score Library Project · MusicBrainz · RKDartists |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Britannica (онлайн) · Brockhaus |
| Генеалогія і некрапалістыка | WikiTree · Geni.com |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 10511080z · BPN: 17526946 · GND: 123437148 · ISNI: 0000000031614989 · LCCN: n80166865 · NKC: mzk2014827575 · NTA: 06885451X · NUKAT: n2019071773 · SUDOC: 079743048 · VIAF: 57520795 |

 |