**Народная партыя за свабоду і дэмакратыю** (нідэрл.: Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, PvdA) — нідэрландская кансерватыўна-ліберальная палітычная партыя. Партыя была заснавана ў 1948 годзе. Партыя мае 35 месцаў з 150 у другой і 14 з 75 у першай палаце Генеральных штатаў і 3 месцы з 25 вылучаных для Нідэрландаў у Еўрапарламенце (уваходзіць у фракцыю Альянс лібералаў і дэмакратаў за Еўропу). Народная партыя за свабоду і дэмакратыю ўваходзіць у Еўрапейскай партыі ліберальных дэмакратаў і рэфарматараў і Ліберальнага інтэрнацыяналу.

Партыя мае моладзевае крыло — Моладзевая арганізацыя Свабоды і дэмакратыі.

Лідар партыі Марк Рутэ з'яўляецца дзеючым прэм'ер-міністрам Нідэрландаў.

Гісторыя
--------

Партыя была заснавана 24 студзеня 1948.

З 1948 па 1952 год Народная партыя за свабоду і дэмакратыю прымала ўдзел у шырокай урадавай кааліцыі пад кіраўніцтвам Партыі працы ў кабінеце прэм'ер-міністра Вілема Дрэса.

У 1952—1958, 1965—1967, 1973—1977, 1981—1982 і 1989—1994 гадах партыя знаходзілася ў апазіцыі. З 1994 па 2002 год партыя ўдзельнічае ва ўрадавай кааліцыі разам з Партыяй працы і партыяй Дэмакраты 66. Пасля парламенцкіх выбараў 2002 да 2007 года партыя ўваходзіць ва ўрадавую кааліцыю, узначальвае лідар партыі Хрысціянска-дэмакратычны заклік Ян Петэр Балкенэндэ.

2 верасня 2004 года з партыі выйшаў дэпутат Герт Вілдэрс, які ўзначаліў затым правую Партыю Свабоды.

Пасля парламенцкіх выбараў 2010 года Народная партыя атрымала найбольшую колькасць месцаў (31 месца) і ўзначаліла правацэнтрысцкую кааліцыю разам з партыяй Хрысціянска-дэмакратычны заклік, якую падтрымлівае ў парламенце Партыя Свабоды Герта Вілдэрса. Лідар партыі Марк Рутэ 14 кастрычніка 2010 года стаў першым прэм'ер-міністрам ад Народнай партыі за свабоду і дэмакратыю.

Удзел у выбарах
---------------

 Перадвыбарная кампанія ў чэрвені 2006 года. Плакаты Народнай партыі і Партыі працы
Удзел у выбарах да Другой палаты парламента Нідэрландаў:

* 1948 год: 7,9% — 8 месцаў (з 100 месцаў)
* 1952 год: 8,8% — 9 месцаў
* 1956 год: 8,8% — 9 месцаў (Пасля павелічэння колькасці месцаў у парламенце да 150: 13)
* 1959 год: 12,2% — 19 месцаў
* 1963 год: 10,3% — 16 месцаў
* 1967 год: 10,7% — 17 месцаў
* 1971 год: 10,3% — 16 месцаў
* 1972 год: 14,4% — 22 месца
* 1977 год: 17,9% — 28 месцаў
* 1981 год: 17,3% — 26 месцаў
* 1982 год: 23,1% — 36 месцаў
* 1986 год: 17,4% — 27 месцаў
* 1989 год: 14,6% — 22 месца
* 1994 год: 20,0% — 31 месца
* 1998 год: 24,7% — 38 месцаў
* 2002 год: 15,4% — 24 месца
* 2003 год: 17,9% — 28 месцаў
* 2006 год: 14,7% — 22 месца
* 2010 год: 20,5% — 31 месца

Зноскі
------

1. ↑
2. ↑

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Народная партыя за свабоду і дэмакратыю на Вікісховішчы |

* Афіцыйны вэбсайт  (гал.)
* Інфармацыя аб нідэрландскія палітычныя партыі  (гал.)
* Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD)  (гал.)

| Палітычныя партыі Нідэрландаў |
| --- |
| Прадстаўленыя ў Генеральных штатах | Народная партыя за свабоду і дэмакратыю (VVD) • Партыя працы (PvdA) • Хрысціянска-дэмакратычны заклік (CDA) •  Дэмакраты 66 (D66) • Сацыялістычная партыя (SP) • Партыя свабоды (PVV) • Хрысціянскі саюз (CU) • Зялёныя левыя (GL) • Рэфармацкая палітычная партыя (SGP) • Партыя для жывёл (PvdD) • 50ПЛЮС (50+) |
| Іншыя партыі | Гонар за Нідэрланды • Спіс Піма Фортайна |