**Сацыялістычная партыя** (нідэрл.: Socialistische Partij, SP) — нідэрландская левая палітычная партыя. Партыя была створана ў 1971 годзе. З 1994 года партыя прадстаўлена ў якасці апазіцыі ў парламенце. Партыя мае 15 месцаў з 75 у першай палаце і 8 месцаў з 150 у другой палаце Генеральных штатаў і 2 месцы з 26 вылучаных для Нідэрландаў у Еўрапарламенце (уваходзіць у фракцыю Еўрапейскія аб’яднаныя левыя/Лева-зялёныя паўночных краін).

Партыя мае свае карані ў мааісцкам руху 1970-х гадоў. Сёння яна выступае за ўмераны сацыялізм і прынцыпы «чалавечай годнасці, роўнасці і салідарнасці». СП падвяргае фундаментальнай крытыцы капіталізм і заклікае да агульнай дэмакратызацыі грамадства, уключаючы эканоміку.

Існуе моладзевая арганізацыя, звязаная з Сацпартыі, але фармальна ў яе не ўваходзіць, — «Чырвоныя, моладзь у Сацыялістычнай партыі» (нідэрл.: Rood, jong in de Socialistische Partij).

Гісторыя
--------

Сацыялістычная партыя была заснавана ў кастрычніку 1971 як мааісцкая партыя пад назвай Камуністычная партыя Нідэрландаў/марксісцка-ленінская (КПН/мл). У 1972 КПН/мл змяніла сваю назву на Сацыялістычная партыя (нідэрл.: Socialistiese Partij). Нават у першыя гады свайго існавання, выконваючы пры гэтым прынцыпы мааізму такія, як арганізацыя мас, кіраўніцтва партыі крытычна адносілася да Камуністычнай партыі Кітая ў асуджэнні падтрымкі УНІТА ў Анголе. З 1975 года пачынаецца працэс «демааізацыі» партыі. СП крытыкуе Кітай за тое, што падчас кітайска-савецкага расколу ён публічна выступае супраць Савецкага Саюза, замест таго, каб крытыкаваць капіталістычныя краіны.

СП пачынае будаваць сетку мясцовых ячэек, з моцнымі мясцовымі каранямі. Асабліва уплывовымі яны былі ў правінцыі Паўночны Брабант, дзе партыя атрымала прадстаўнікоў у мясцовых заканадаўчых органах.

З 1977 году партыя паспрабавала ўвайсці ў другую палату парламента. Партыя няўдала ўдзельнічае ў выбарах у 1977, 1981, 1982, 1986 і 1989 гадоў. У 1991 годзе партыя афіцыйна адмовілася ад тэрміна марксізму-ленінізму.

На выбарах 1994 года СП ўпершыню выбрала двух дэпутатаў у другую палату, Яна Марійніссена і Рэмі Поппа. Найбольшага поспеху партыя дасягнула на парламенцкіх выбарах 2006 года.

Удзел у выбарах
---------------

Удзел у выбарах у другую палату парламента Нідэрландаў:

* 1977: 0,2% — 0 месцаў
* 1981: 0,3% — 0 месцаў
* 1982: 0,5% — 0 месцаў
* 1986: 0,3% — 0 месцаў
* 1989: 0,4% — 0 месцаў
* 1994: 1,3% — 2 месцы
* 1998: 3,5% — 5 месцаў
* 2002: 5,9% — 9 месцаў
* 2003: 6,3% — 9 месцаў
* 2006: 16,6% — 25 месцаў
* 2010: 9,8% — 15 месцаў

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Сацыялістычная партыя (Нідэрланды) на Вікісховішчы |

* Афіцыйны вэбсайт  (гал.)
* Інфармацыя аб Нідэрландскіх палітычных партыях  (гал.)
* Socialistische Partij (SP)  (гал.)

| Палітычныя партыі Нідэрландаў |
| --- |
| Прадстаўленыя ў Генеральных штатах | Народная партыя за свабоду і дэмакратыю (VVD) • Партыя працы (PvdA) • Хрысціянска-дэмакратычны заклік (CDA) •  Дэмакраты 66 (D66) • Сацыялістычная партыя (SP) • Партыя свабоды (PVV) • Хрысціянскі саюз (CU) • Зялёныя левыя (GL) • Рэфармацкая палітычная партыя (SGP) • Партыя для жывёл (PvdD) • 50ПЛЮС (50+) |
| Іншыя партыі | Гонар за Нідэрланды • Спіс Піма Фортайна |

1. 1 2 3 4  Documentation Center Dutch Political Parties Праверана 8 красавіка 2023.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q850730'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2157341'></a>
2. ↑  Documentation Center Dutch Political Parties Праверана 24 лютага 2022.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q850730'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2157341'></a>
3. ↑
4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26  Documentation Center Dutch Political Parties<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q850730'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2157341'></a>