**Гульні з быком** — фрэска, найбольш поўна адноўленая з некалькіх тынкаваных панэлей, першапачаткова размешчаных на ўсходняй сцяне палаца ў Кносе на Крыце. Хоць тэхнічна гэты твор з'яўляецца фрэскай, панэлі распісваліся па тынкоўцы рэльефнай сцяны і таму класіфікуюцца як пластычнае мастацтва.

Апісанне
--------

На фрэсцы намаляваная таўракатапсія — рытуальныя скачкі праз быка. Велізарны бык ў шалёным галопе. Яго знарочыста падоўжаная постаць магутнай сваёй масай запаўняе амаль усю фрэску. Велізарныя памеры падкрэсліваюць яго боскае паходжанне. Як і ў Егіпце, маштаб сімвалізаваў значнасць адлюстроўванага.

Не дакранаючыся капытамі зямлі, імчыцца велізарны бык, цяжка нагнув сваю магутную галаву, выставіўшы ўперад рогі. Выгіб яго тулава нагадвае вялікі гімнастычны снарад. Адзін з акрабатаў схапіўся за рогі і збіраецца скокнуць на спіну быка, а іншы, выставіўшы перад сабой рукі, рыхтуецца да грацыёзнага сальта прама над галавой жывёлы. Якая б ні была разбуральная стыхійная моц быка, ёсць надзея, што чалавек пераможа ў гэтай сутычцы. Зграбныя і вывастраныя рухі акрабатаў, а бакавыя фігуры глядзельна як бы стрымліваюць напор быка. Чалавек рана ці позна возьме верх над неўтаймаванай стыхіяй прыроды. Яны апранутыя аднолькава — з павязкай на сцёгнах, таліі сцягнутыя металічнымі паясамі. Падкрэслены шырыня грудзей, тонкасць таліі, гнуткасць і мускулістасць рук і ног. Гэтыя асаблівасці лічыліся прыкметамі прыгажосці. Такія небяспечныя практыкаванні з раз'юшаным быком мелі не толькі відовішчны, але і святы сэнс. Мастак настолькі па-майстэрску захаваў вясёлую і нязмушаную гульню акрабатаў, што мы забываем аб смяротнай небяспецы падобных трукаў. Фрэска ўспрымаецца як гімн прыгажосці і спрыту чалавека, пераможнага над грознай і магутнай прыродай. І хоць мастакі яшчэ не валодаюць прыёмамі аб'ёмна-прасторавага малюнка, іх кампазіцыі не здаюцца застылымі і знежывелымі.

Фарбы (колеравая гама)
----------------------

Мастак выкарыстаў пяць фарбаў: чорную, белую, блакітную, жоўтую і чырвоную, яны ствараюць багатую каляровую палітру. Ім, як і егіпецкім фрэскам, уласцівая ўмоўнасць колеру: мужчынскія фігуры пішуцца цёмнай цагляна-чырвонай фарбай, а жаночыя — светлай.

* Левая частка фрэскіЛевая частка фрэскі
* Цэнтральная частка фрэскіЦэнтральная частка фрэскі
* Правая частка фрэскіПравая частка фрэскі

Рэканструкцыя фрэскі
--------------------

У рэканструкцыі фрэска складзена з кавалачкаў некалькіх роспісаў на тую ж тэму, якія ішлі серыяй адзін за адным і паказвалі паслядоўныя стадыі скачку. Калі б яны захаваліся, перад археолагамі адкрылася б нешта накшталт кадраў сучаснага фільма.

Зноскі
------

1. 1 2  Make Lists, Not War — 2013.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q97309629'></a>
2. ↑   Праверана 30 кастрычніка 2016.
3. ↑  Разам з каймой
4. ↑
5. 1 2 3  *Бекетт В.; Пер. с англ. В. Нетесовой.* История живописи. — М.: Астрель: АСТ, 2007. — С. 14-15. — 400 с.: ил. с.
6. ↑  «Игры с быком»
7. ↑  Эгейское искусство — Искусство (I часть) — Каталог файлов — История и культура СПб 329
8. ↑  Развлечения Минойской цивилизации. Игры с быком Архівавана 15 мая 2017.  (руск.)

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Гульні з быком (фрэска) на Вікісховішчы |

* Развлечения Минойской цивилизации. Игры с быком Архівавана 15 мая 2017.  (руск.)