У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых людзей з імем Філарэт.

**Філарэт** (**Феадор Нікіціч Раманаў**; каля 1554 — 1 кастрычніка 1633) — царкоўны і палітычны дзеяч Смутнага часу і наступнай эпохі; трэці Патрыярх Маскоўскі і всея Русі (1619—1633). Першы з роду Раманавых, які насіў менавіта гэта прозвішча, стрыечны брат цара Фёдара Іаанавіча.

Біяграфія
---------

У раннія гады Фёдар Раманаў не думаў аб манастве і духоўнай кар’еры. Баярын (c 1586), адзін з першых франтаў у Маскве, сын уплывовага Мікіты Захар’іна-Юр’ева, пляменнік царыцы Анастасіі, першай жонкі Івана IV Грознага, ён лічыўся магчымым сапернікам Барыса Гадунова ў барацьбе за ўладу пасля смерці Фёдара Іаанавіча ў 1598 годзе. У 1590-я гады займаў шэраг дзяржаўных і ваенных пастоў: быў пскоўскім намеснікам, удзельнічаў у перамовах з пасламі імператара Рудольфа II, служыў ваяводай у шэрагу палкоў.

Разам з іншымі Раманавымі, якія трапілі ў няміласць пры Барысе Гадунове, які разглядаў іх як сваіх сапернікаў у дамаганнях на маскоўскі прастол, у 1600 быў сасланы. Ён сам і яго жонка Ксенія Іванаўна Шастова былі сілком пастрыжаныя ў манахі пад імёнамі «Філарэт» і «Марфа», што павінна было пазбавіць іх права на царства. Адзіны іх сын, які выжыў, — Міхаіл Фёдаравіч — быў пасля заканчэння Смутнага часу, абраны ў 1613 годзе царом.

Да таго Філарэт паспеў перажыць новыя ўзлёты і падзенні: вызвалены як «сваяк» з Антоніева-Сійскага манастыра Ілжэдзмітрыем I у 1605 і заняў важны царкоўны пост (мітрапаліт Растоўскі), Філарэт застаўся ў апазіцыі Васілю Шуйскаму і з 1608 адыгрываў ролю «прызначанага патрыярха» ў Тушынскім лагеры новага самазванца, Ілжэдзмітрыя II; яго юрысдыкцыя распаўсюджвалася на тэрыторыі, кантраляваныя тушынцамі, пры гэтым ён паказваў сябе перад ворагамі самазванца як яго «палонны» і не настойваў на сваім патрыяршым сане.

У 1610 годзе ён быў адбіты ў тушынцаў, неўзабаве прыняў удзел у звяржэнні Васіля Шуйскага і стаў актыўным прыхільнікам Сямібаяршчыны. Як і патрыярх Гермаген, ён у прынцыпе не пярэчыў супраць абрання царом Уладзіслава Сігізмундавіча, але патрабаваў, каб той прыняў праваслаўе. Удзельнічаючы ў перамовах з бацькам Уладзіслава, польскім каралём Жыгімонтам III пад Смаленскам і адмовіўшыся падпісаць падрыхтаваны польскім бокам канчатковы варыянт дагавора, ён быў арыштаваны палякамі (1611).

1 чэрвеня 1619 быў вызвалены (у парадку абмену палоннымі) у адпаведнасці з умовамі Дэулінскага перамір’і 1618 года, і быў урачыста сустрэты сынам. Прыбыў у Маскву 14 чэрвеня 1619; 24 чэрвеня яго інтранізацыю па чыне пастаўлення першага Маскоўскага Патрыярха здзейсніў у Маскве Іерусалімскі Патрыярх Феафан III.

Быўшы бацькам цара, да канца жыцця афіцыйна быў яго суправіцелем. Выкарыстаў тытул «Вялікі гасудар» і цалкам незвычайнае спалучэнне манаскага імені «Філарэт» з імем па бацьку «Нікіціч»; фактычна кіраваў рускай палітыкай. Па выхаванні і характару быў чалавек свецкі; ва ўласна царкоўна-багаслоўскіх справах разбіраўся слаба і па спрэчных пытаннях (напрыклад, сканадальны разбор з-за слоў «і агнём» у малітве на асвячэнне вады ў Трэбніку) звязваўся з Сусветным Патрыярхам і прасіў пастановы аб тым Сабора Усходніх Патрыярхаў.

Зноскі
------

1. ↑  Акты исторические, собранные и изданные Археографической комиссией. — СПб. 1841. — № 184. Т. I. — С. 537.
2. ↑  *(unspecified title)* Праверана 7 жніўня 2020.

Спасылкі
--------

* Філарэт (Раманаў-Юр’еў) на сайце *Рускае Праваслаўе*
* Пачатак кіравання Міхаіла Фёдаравіча. Предстоятельство Патриарха Филарета (1613—1633) Архівавана 24 чэрвеня 2009. *Праваслаўная энцыклапедыя*
* Андрэй Пятровіч Багданаў. *Патрыярх Філарэт Нікіціч*

| ⛭Патрыярхі Маскоўскія і ўсяе Русі |
| --- |
| 
* Іоў
* *Ігнацій*
* Гермаген
* Філарэт
* Іаасаф I
* Іосіф
* Нікан
* Іаасаф II
* Піцірым
* Іаакім
* Адрыян
* Ціхан
* Сергій
* Аляксій I
* Пімен
* Аляксій II
* Кірыл

 |


| ?Філарэт (Патрыярх Маскоўскі) — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  | Юрый Захаравіч Кошкін[d] |  | Zakhary Koshkin[d] |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  | Roman Yurievich Zakharyin[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Irina Tuchkova-Morozova[d] |  | Ivan Tuchko-Morozov[d] |  |
|  |  | Мікіта Раманавіч Захар’ін[d] |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Ulyana Zakharyina[d] |  | Fjodor[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Prince Ivan Ivanovich Gorbaty[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  | Філарэт |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Boris, Prince Gorbaty-Shiuskii[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Alexander Gorbatyi-Shuisky[d] |  |  |  |  | NN[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | NN[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Еўдакія Іванаўна Гарбатая-Суздальская[d] |  |  |  |  | Ivan Vladimirovitch Golova Chovrin[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Petr Ivanovitch Chovrin-Golovin[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Anna Kholmskaya[d] |  |
|  |  |  | Anastasia Chovrina-Golovina[d] |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Mariya Odoyevskaya[d] |  | Vasily Odoyevsky[d] |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |  |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | The Peerage |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая расійская (старая версія) · Вялікая савецкая (1 выд.) · Бракгаўза і Эфрона · Кругасвет · Малы Бракгаўза і Эфрона · Рускі біяграфічны · Britannica (11-th) · Britannica (онлайн) · Universalis |
| Генеалогія і некрапалістыка | WikiTree · WeRelate · Sejm-Wielki.pl · Rodovid · genealogics.org |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| GND: 118687158 · ISNI: 0000 0000 1403 136X · LCCN: n2016008076 · NTA: 073491225 · NUKAT: n2013141669 · VIAF: 45096555 |

 |