**Вільгельм Гаўф** (ням.: Wilhelm Hauff, 29 лістапада 1802, Штутгарт — 18 лістапада 1827, тамсама) — нямецкі празаік
, паэт
 і навеліст, прадстаўнік кірунку «бідэрмаер» ў літаратуры.

Біяграфічныя звесткі
--------------------

Нарадзіўся ў сям]і Аўгуста Фрэдэрыка Гаўфа, які служыў сакратаром у Міністэрстве замежных справаў, і Вільгельміны Эльзасэр Гаўф; быў другім з чатырох дзяцей. У 1809 яго бацька памёр, і маці разам з дзецьмі перасялілася ў Цюбінген. Тут, у доме дзеда прайшло юнацтва Вільгельма Гаўфа. У 1818 ён пайшоў вучыцца ў манастырскую школу. У 1820 паступіў ва ўніверсітэт Цюбінгена, які скончыў праз чатыры гады са ступенню доктара філасофіі і тэалогіі.

Пасля заканчэння універсітэта В. Гаўф уладкаваўся на працу рэпетытарам у сям'ю міністра абароны Э. Ю. фон Хёгеля. Разам з гэтай сям'ёй падарожнічаў па Францыі і Германіі, пабываў у Парыжы, Бруселі, Антверпене, Берліне, Лейпцыгу, Дрэздэне, Брэмене.

У студзені 1827 Вільгельм Гаўф атрымаў пасаду рэдактара "Штутгарцкай ранішняй газеты" і ажаніўся са сваёй кузінай Луізай Гаўф, у якую быў закаханы з дзяцінства. А 18 лістапада таго ж года ён памёр ад ліхаманкі.

Творчасць
---------

Зборнік сатырычных нарысаў «Мемуары Сатаны» (1826—27) напісаны ў традыцыях «Фауста» І. В. Гётэ і прысвечаны крытыцы філісцёрства, адначасова гэта пародыя на стыль нямецкіх рамантыкаў. Парадыйнасцю пазначаны і раман «Чалавек з Месяца» (1825). У рамане «Ліхтэнштэйн» (1826) адлюстраваў гістарычны працэс у яго руху і супярэчнасцях. Выдаў «Казкі для сыноў і дачок адукаваных саслоўяў» (т. 1—3, 1826—28). Звяртаючыся да нямецкіх, заходнееўрапейскіх і ўсходніх фальклорных архетыпаў, В. Гаўф у літаратурнай казцы імкнуўся раскрыць народную мудрасць і знайсці адказ на хвалюючыя праблемы сучаснасці («Гісторыя пра маленькага Мука», «Халоднае сэрца» і інш.). Яго навелам уласцівы рысы рэалізму («Атэла», «Жабрачка з Pont des Arts», «Яўрэй Зюс» і інш.).

Літаратурная спадчына Гаўфа складае тры альманахі казак, адзін з якіх быў выдадзены яго жонкай пасля смерці пісьменніка, некалькі раманаў і вершаў.

Ушанаванне памяці
-----------------

Помнік Вільгельму Гаўфу ў замку Ліхтэнштэйн
У Баерсброне знаходзіцца «Музей казак Вільгельма Гаўфа» (*Hauffs Märchenmuseum*), а ля замка Ліхтэнштэйн ля Ройтлінгена (на поўдзень ад Штутгарта) ўсталяваны помнік пісьменніку.

Беларускія пераклады
--------------------

У 1938 годзе выйшлі асобнымі выданнямі пераклады на беларускую мову яго твораў «Маленькі Мук» і «Карлік Hoc». Але гэтыя казкі перакладаліся не з арыгіналаў, а з рускамоўных перакладаў. Пазней, у 1977 годзе, накладам у 300 000 асобнікаў была выдадзена казка «Маленькі Мук», якую непасрэдна з нямецкай мовы пераклаў Даір Слаўковіч.

* Маленькі Мук. — Мн. 1977;
* Халоднае сэрца: (аўдыёкніга) / Перакл. А. Бахарэвіча. — Мн. 2009;
* Карлік Нос / Вільгельм Гаўф. Пераклад з нямецкай Уладзіміра Папковіча. — Мінск: Галіяфы, 2014. — 108 с.
* Казкі: (зборнік перакладаў А. Бахарэвіча, А. Жбанава, У. Папковіча, Н. Давыдоўскай, І. Крэбса). — Мн. 2015.

Зноскі
------

1. 1 2  Wilhelm Hauff // Merkelstiftung geneological database — 30000 экз. Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q45028042'></a>
2. 1 2  Wilhelm Hauff // Internet Speculative Fiction Database — 1995. Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2629164'></a>
3. ↑  Czech National Authority Database Праверана 23 лістапада 2019.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>

Літаратура
----------

* Сініла Г. Гаўф // БЭ ў 18 т. Т. 5. Мн. 1997.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Вільгельм Гаўф
* Вільгельм Гаўф на ПрайдзіСвеце

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | AllMovie · AlloCiné · Česko-Slovenská filmová databáze · Discogs · Filmportal · Internet Movie Database · International Music Score Library Project · MusicBrainz · Project Gutenberg · Internet Speculative Fiction Database · Лабараторыя Фантастыкі |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Вялікая савецкая (1 выд.) · Бракгаўза і Эфрона · Малы Бракгаўза і Эфрона · Allgemeine Deutsche Biographie · Britannica (онлайн) · Brockhaus · Notable Names Database |
| Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave · Geni.com · Rodovid |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BAV: ADV10173699 · BIBSYS: 90128321 · BNC: a11076100 · BNE: XX1128370 · BNF: 12392265f · CiNii: DA15626231, DA00845093 · EGAXA: vtls001638945 · GND: 118546864 · ICCU: CFIV085882 · ISNI: 0000 0001 2276 2872 · LCCN: n50033304 · LNB: 000012149 · NDL: 00442699 · NKC: jn19990003237 · NLA: 35178569 · NLG: 95420 · NLP: A19520839 · NSK: 000006628 · NTA: 06847606X, 227788931 · NUKAT: n99707847 · PTBNP: 187911 · LIBRIS: 250916 · SUDOC: 02742958X · VIAF: 9931960 |

 |