**Гранд Тур** (англ.: Grand Tour) — самы прэстыжны від спаборніцтваў у шашэйным веласпорце, перамога на ім цэніцца больш, чым поспех на любой іншай гонцы (уключаючы чэмпіянат свету і Алімпійскія гульні).

Гранд Тур уяўляе сабой трехтыднёвую шматдзёнку, якая складаецца з 21 этапа розных профіляў і двух дзён адпачынку. Акрамя генеральнай класіфікацыі, разыгрываюцца горны, спрынтарскі і камандны залікі, а таксама некаторыя іншыя, спецыфічныя для дадзенай канкрэтнай гонкі. Вырашальнымі для агульнага заліку становяцца «каралеўскія» горныя этапы і гонкі з раздзельным стартам, для фінальнай перамогі спартсмен таксама павінен валодаць добрай аднаўляльнасцю на працягу ўсіх трох тыдняў гонкі.

Калі Гранд Тур скончваецца групавым этапам, ён становіцца «этапам сяброўства». На такім этапе веласіпедысты больш часу маюць зносіны паміж сабой і вядуць гонку ў спакойным рытме. Барацьба разгортваецца толькі на апошніх колах па горадзе, калі разыгрываецца спрынтарскі фініш. Адрывы на «этапах сяброўства» перамагаюць не часта.

Гранд Тураў ўсяго тры, усе яны праводзяцца ў сярэдзіне сезону па дарогах Францыі, Італіі і Іспаніі:

* Джыра д'Італія (італ.: Giro d'ItaliaGiro d'Italia) — (праводзіцца ў траўні, з 1909 года)
* Тур дэ Франс (фр.: Tour de FranceTour de France) — (праводзіцца ў ліпені, з 1903 года)
* Вуэльта Іспаніі (ісп.: Vuelta a EspañaVuelta a España) — (праводзіцца ў верасні, з 1935 года; праводзілася вясной да 1995 года)

Рэкардсменам па колькасці перамог у Гранд Турах з'яўляецца прославенный бельгіец Эдзі Меркс, які па 5 разоў перамагаў на Тур дэ Франс і Джыра д'Італія і 1 раз на Вуэльте. 10 перамог на рахунку француза Бернара Іна (5 у Францыі, 3-у Італіі і 2 у Іспаніі). Пры гэтым ні аднаго велогонщику ў гісторыі не ўдалося выйграць усе 3 Гранд Тура ў адным сезоне, а за кар'еру гэта ўдавалася шасцярым: акрамя ўжо названых Меркса і Іна, гэта італьянцы Фелічэ Джымондзі, Вінчэнца Нібалі, француз Жак Анкеціль і іспанец Альберта Кантадор.

Па колькасці перамог на асобных этапах Гранд Тура таксама лідзіруе Эдзі Меркс, які выйграў 64 этапу (34 на Тур дэ Франс, 24 на Джыра д'Італія і 6 на Вуэльте). На 7 перамог адстае ад яго знакаміты італьянскі спрынтар Марыё Чыпаліні. Траім гоншчыкам за ўсю гісторыю ўдалося выйграць хаця б па адным кожнага этапу Гранд Тура на працягу аднаго сезону. Гэта іспанец Мігель Паблет (1956), італьянцы П'ерына Бафі (1958) і Алясандра Пятакі (2003).

Зноскі
------

1. ↑  Tony Rominger **(нявызн.)**(недаступная спасылка).  Cycling Hall of Fame.com (27 сакавіка 1961). Архівавана з першакрыніцы 29 ліпеня 2017. Праверана 20 ліпеня 2012.

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт UCI (англ.)

| Шашэйны веласпорт |
| --- |
| 

Сусветны Тур UCI **·** 
Жаночы Кубак свету

Чэмпіянаты свету **·** 
Алімпійскія гульні **·** 
Нацыянальныя чэмпіянаты **·** 
Кантынентальные туры UCI

Гранд Тур **·** 
Шматдзённая велагонка **·** 
Класічныя велагонкі **·** 
Крытэрыум **·** 
Паасобны старт **·** 
Камандны паасобны старт

Шашэйны веласіпед
 |

| ⛭Сусветны Тур UCI |
| --- |
| Сезоны | 
2009 · 
2010 · 
2011 · 
2012 · 
2013 · 
2014 · 
2015 · 
2016 · 
2017 · 
2018 · 
2019 · 
2020 · 
2021 · 
2022
 |
| Гранд Туры | 
Джыра д’Італія · 
Тур дэ Франс · 
Вуэльта Іспаніі
 |
| Астатнія | 
Тур Даўн Андэр · 
Парыж — Ніца · 
Тырэна — Адрыятыка · 
Вуэльта Каталоніі · 
Тур Краіны Баскаў · 
Тур Рамандыі · 
Крытэрыум ду Дафінэ · 
Тур Швейцарыі · 
Тур Польшчы · 
Тур Гуансі · 
Тур ААЭ · 
БінкБанк (Энека) Тур
 |
| Не праводзяцца | 
Тур Каліфорніі · 
Тур Абу-Дабі · 
Парыж — Тур · 
Тур Турцыі · 
Тур Германіі · 
Чэмпіянат Цюрыха · 
Тур Пекіна · 
Эйндховенская ТТТ
 |
| Манументальныя | 
Мілан — Сан-Рэма · 
Тур Фландрыі · 
Парыж — Рубэ · 
Льеж — Бастонь — Льеж · 
Джыра дзі Ламбардыя
 |
| Астатнія | 
E3 Харэлбеке · 
Гент — Вевельгем · 
Амстэл Голд Рэйс · 
Флэш Валонь · 
Класіка Сан-Себасцьяна · 
Ватэнфаль Класік · 
Гран-пры Плуэ · 
Гран-пры Квебека · 
Гран-пры Манрэаля · 
Тур Пекіна
 |