**Эрнястас Галванаўскас** (літ.: Ernestas Galvanauskas; 20 лістапада 1882, Зізоніс, цяпер Біржаўскі раён, Літва — 24 ліпеня 1967, Экс-ле-Бен, Францыя) — літоўскі дзяржаўны і грамадска-палітычны дзеяч, выкладчык.

Раннія гады
-----------

Вучыўся ў пачатковай школе ў Вабалінінках і ў двухгадовай рэальнай вучылішча ў Панявежы. Скончыў гімназію ў Мітаве (цяпер Елгава). У 1902—1904, 1906—1908 вучыўся ў Пецярбургскім Горным інстытуце. У 1905 удзельнічаў у стварэнні Літоўскага сялянскага саюза, які неўзабаве аб’ядналася з Літоўскай дэмакратычнай партыяй. У 1908—1912 завяршаў адукацыю ў Льежы. У 1913 атрымаў дыплом электраінжынера. Супрацоўнічаў у газетах «Vilniaus žinios» (бел.: Віленскія весткі), «Lietuvos ūkininkas» (бел.: Літоўскі гаспадар). Аўтар шэрагу навуковых прац. У 1913 працаваў у Сербіі ў кансорцыуме французскіх банкаў. У 1918 удзельнічаў у Парыжскай мірнай канферэнцыі, у 1919 арганізаваў літоўскае інфармацыйнае бюро ў Парыжы.

Дзяржаўная дзейнасць
--------------------

Міністр-старшыня пятага кабінету міністраў і міністр фінансаў, гандлю і прамысловасці (7 кастрычніка 1919 — 19 чэрвеня 1920). У шостым урадзе Казіса Грынюса (19 чэрвеня 1920 — 2 лютага 1922) міністр фінансаў, гандлю і прамысловасці, выканаўца абавязкаў міністра транспарту. У сёмым (2 лютага 1922 — 22 лютага 1923), восьмым (23 лютага 1923 — 29 чэрвеня 1923), дзявятым (29 чэрвеня 1923 — 18 чэрвеня 1924 урадах Літвы міністр-старшыня і міністр замежных спраў. Адначасова ў восьмым і дзявятым урадах, гэта значыць у лютым 1923-чэрвені 1924, выконваў абавязкі міністра па справах беларусаў.

Пры ім у 1922 быў заснаваны Універсітэт Вітаўта Вялікага ў Коўне. У 1923 адбылася акупацыя Літвой Клайпеды. У 1924—1927 прадстаўнік Літвы ў Лондане, дамогся прызнання Клайпеды за Літвой.

Клайпеда
--------

У 1927—1928 старшыня кіравання Клайпедскага порта. Заснаваў у Клайпедзе таварыства танных кватэр для рабочых літоўцаў. У 1934—1939 першы рэктар Клайпедскага камерцыйнага інстытута.

Познія гады
-----------

Ува ўрадзе Антанаса Мяркіса (21 лістапада 1939 — 17 чэрвеня 1940) быў міністрам фінансаў. У 1940 выканаўца абавязкаў міністра транспарту. У студзені 1941 увайшоў у Літоўскі нацыянальны камітэт і быў яго старшынёй. Камітэт быў створаны за мяжой у верасні 1940 на ініцыятыву паслоў незалежнай Літоўскай Рэспублікі, якія заставаліся за мяжой, і пры ўдзеле прэзідэнта-ўцекача Антанаса Смятоны. Меркавалася, што Нацыянальны камітэт трансфармуецца ў літоўскі ўрад у выгнанні. Аднак ніякай істотнай ролі камітэт не згуляў. У 1941 арыштаваны немцамі.

У 1944 эміграваў у Германію, быў членам Найвышэйшага літоўскага вызваленчага камітэта. У 1947 пераехаў на Мадагаскар, дзе выкладаў у мясцовым універсітэце, заснаваў камерцыйныя і прамысловыя курсы. У 1963 эміграваў у Францыю, дзе і памёр.

Працы
-----

* «Valstija ir mokesčiai», (бел.: Дзяржава і падаткі) 1909,
* «Pologne et Lithuanie», (бел.: Польшча і Літва) 1923,
* «Atsiminimai», (бел.: Успаміны), 1925


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Папярэднік**Мікалас СляжэвічусКазіс Грынюс** | **Прэм'ер-міністр Літвы**7 кастрычніка 1919—19 чэрвеня 19202 лютага 1922—18 чэрвеня 1924 | Пераемнік**Казіс ГрынюсАнтанас Туменас** |
| Папярэднік**Уладас Юргуціс** | **Міністр замежных спраў Літвы**29 чэрвеня 1923—18 чэрвеня 1924 | Пераемнік**Вальдэмарас Чарнецкіс** |
| Папярэднік**Дамінік Сямашка** | **в.а. міністра беларускіх спраў Літвы**люты 1923-чэрвень 1924 | Пераемнік**пасада скасвана** |

Зноскі
------

Спасылкі
--------

* Ernestas Galvanauskas (кароткая біяграфія) Архівавана 5 чэрвеня 2003.

| ⛭Літва Прэм’ер-міністры Літвы |
| --- |
| Першая рэспубліка | 
* Аўгусцінас Вальдзямарас (1918)
* Мікалас Сляжавічус (1918—1919)
* Пранас Давідайціс (1919)
* Мікалас Сляжавічус (1919)
* Эрнястас Галванаўскас (1919—1920)
* Казіс Грынюс (1920—1922)
* Эрнястас Галванаўскас (1922—1924)
* Антанас Туменас (1924—1925)
* Вітаўтас Пятруліс (1925)
* Ляонас Бістрас (1925—1926)
* Мікалас Сляжавічус (1926)
* Аўгусцінас Вальдзямарас (1926—1929)
* Юозас Тубяліс (1929—1938)
* Владас Міранас (1938—1939)
* Ёнас Чарнюс (1939)
* Антанас Мяркіс (1939—1940)
* Юстас Паляцкіс (1940)
* Вінцас Крэве-Міцкявічус (в.а. 1940)

 | Герб Літвы |
| Літоўская ССР | 
* Мячысловас Гядвілас (1940—1956)
* Мацеюс Шумаўскас (1956—1967)
* Юозас Манюшыс (1967—1981)
* Рынгаўдас Сонгайла (1981—1985)
* Вітаўтас Сакалаўскас (1985—1990)

 |
| Другая рэспубліка | 
* Казіміра Прунскене (1990—1991)
* Альбяртас Шыменас (1991)
* Гядзімінас Вагнорус (1991—1992)
* Аляксандрас Абішала (1992)
* Бранісловас Лубіс (1992—1993)
* Адольфас Шляжавічус (1993—1996)
* Лаўрынас Міндаўгас Станкявічус (1996)
* Гядзімінас Вагнорус (1996—1999)
* Ірэна Дзягутэне (в.а. 1999)
* Раландас Паксас (1999)
* Ірэна Дзягутэне (в.а. 1999)
* Андрус Кубілюс (1999—2000)
* Раландас Паксас (2000—2001)
* Эўгеніюс Гянтвілас (в.а. 2001)
* Альгірдас Бразаўскас (2001—2006)
* Зігмантас Бальчыціс (в.а. 2006)
* Гядзімінас Кіркілас (2006—2008)
* Андрус Кубілюс (2008—2012)
* Альгірдас Буткявічус (2012—2016)
* Саўлюс Сквярняліс (2016—2020)
* Інгрыда Шыманіце (з 2020)

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая савецкая (1 выд.) |
| Нарматыўны кантроль | GND: 1063751500 · ISNI: 0000 0000 3665 8892 · LCCN: n2003096034 · NUKAT: n2019007023 · VIAF: 68309711 |