**Адносіны Рэспублікі Арменія і Арганізацыі Дагавора аб калектыўнай бяспецы** накіраваны на захаванне бяспекі і рэалізацыі агульных інтарэсаў па індывідуальнай праграме партнёрства.

Гісторыя
--------

15 мая 1992 года Арменія сумесна з Беларуссю, Казахстанам, Кыргызстанам, Расійскай Федэрацыяй, Таджыкістанам і Узбекістанам падпісалі ў Ташкенце дагавор аб калектыўнай бяспецы (ДКБ). Дагавор набыў моц 20 красавіка 1994 года. Дагавор быў разлічаны на 5 гадоў і дапушчаў падаўжэнне. 2 красавіка 1999 года прэзідэнты Арменіі, Беларусі, Казахстана, Кіргізіі, Расіі і Таджыкістана падпісалі пратакол аб падаўжэнні тэрміну дзеяння дамовы на наступны пяцігадовы перыяд.

На маскоўскай сесіі Дагавора аб калектыўнай бяспецы (ДКБ) 14 мая 2002 года было прынята рашэнне аб пераўтварэнні ДКБ у паўнацэнную міжнародную арганізацыю — Арганізацыю Дагавора аб калектыўнай бяспецы (АДКБ). 

4 лютага 2009 года ў Маскве лідэры краін АДКБ адобрылі стварэнне Калектыўных сіл аператыўнага рэагавання (КСАР). Згодна з падпісаным дакументам, КСАР павінны будуць выкарыстоўвацца для адбіцця ваеннай агрэсіі, правядзення спецыяльных аперацый па барацьбе з міжнародным тэрарызмам і экстрэмізмам, транснацыянальнай арганізаванай злачыннасцю, наркатрафікам, а таксама для ліквідацыі наступстваў надзвычайных сітуацый. Ад Арменіі ў склад КСАР увайшоў 1 батальён, а таксама атрады спецпадраздзяленняў МУС, МНС і органў дзяржбяспекі.

16 студзеня 2012 года Указам Прэзідэнта Армені Сержа Саргсяна было заснавана Пастаяннае прадстаўніцтва Арменіі пры АДКБ з рэзідэнцыяй ў Маскве.

15 верасня 2015 года Арменія чарговы раз прыняла старшынства ў АДКБ.

16 верасня 2021 года Арменія чарговы раз прыняла старшынства ў АДКБ. Армянскі бок вызначыў наступныя прыярытэты старшынства ў арганізацыі: павышэнне эфектыўнасці АДКБ, далейшае развіццё ваеннага складальніка арганізацыі, барацьба з тэрарызмам, экстрэмізмам, незаконным абаротам наркотыкаў і нелегальнай міграцыяй.

У верасні 2022 года ўлады Арменіі засталіся незадаволеныя рэакцыяй АДКБ на абвастрэнне канфлікту з Азербайджанам. У выніку армянскі бок адмовіўся ўдзельнічаць у штогадовых ваенных вучэннях «Узаемадзеянне-2022», «Пошук-2022», «Эшалон-2022» ў Жамбылскай і Алмацінскай абласцях Казахстана.

Удзел у аперацыях пад эгідай АДКБ
---------------------------------

Асноўны артыкул: **Аперацыя АДКБ у Казахстане**
5 студзеня 2022 года па прычыне пратэстаў насельніцтва і масавых беспарадкаў у Казахстане прэзідэнт Казахстана звярнуўся да лідэраў АДКБ з просьбай аб аказанні АДКБ міратворчай падтрымкі Казахстану. У ноч з 5 на 6 студзеня Саветам калектыўнай бяспекі (СКБ) было прынята рашэнне аб увядзенні ў Казахстан міратворчых сіл АДКБ. Ад Арменіі ў аперацыі ў Казахстане прымалі удзел каля 100 вайсковых 12-й міратворчай брыгады, якія ажыццяўлялі ахову хлебаабаранкавага камбіната «Аксай», які з'яўляецца галоўным пастаўшчыком хлеба для горада Алма-Аты. Рашэнне адправіць армянскіх вайскоўцаў у Казахстан выклікала ў Арменіі крытыку з боку часткі грамадзянскай супольнасці і апазіцыі.

Звароты па дапамогі АДКБ
------------------------

14 верасня 2022 года ў выніку ўзброенных сутыкненняў на азербайджана-армянскай мяжы, паводле арт. 4 Статута АДКБ Арменія звярнулася да арганізацыі па ваенную дапамогу, каб аднавіць сваю тэрытарыяльную цэласнасць. У адказ АДКБ толькі выказаў «надзвычайную заклапочанасць сітуацыяй, якая складваецца». На пасяджэнні нечарговай сесіі Савета калектыўнай бяспекі АДКБ было вырашана стварыць рабочую групу з ліку супрацоўнікаў сакратарыята і вайскоўцаў Аб'яднанага штаба АДКБ для пастаяннага маніторынгу сітуацыі ў зоне адказнасці. 17 верасня Перадавая група місіі АДКБ (узначальваў генерал-палкоўнік Анатоль Сідараў), правяла маніторынг абстаноўкі на армяна-азербайджанскай мяжы.

Пратэсты супраць удзелу ў арганізацыі
-------------------------------------

18 верасня 2022 года, на плошчы «Францыя» ў Ерэване мясцовыя жыхары правялі акцыю пратэсту за выхад Арменіі з АДКБ. На іх думку АДКБ не прыняла ніякіх мер для прадухілення канфлікту з Азербайджанам.

Зноскі
------

1. 1 2  Армения в ОДКБ (руск.). *Постоянное представительство Армении при ОДКБ*.
2. ↑  Армения приняла председательство в ОДКБ (руск.). *www.1lurer.am* (3 студзеня 2022).
3. ↑  *Андрей Сапожников*. Армения не будет участвовать в учениях ОДКБ (руск.). *Коммерсантъ* (26 верасня 2022).
4. ↑  Токаев обратился к лидерам стран ОДКБ с просьбой «оказать помощь Казахстану в преодолении террористической угрозы» **(нявызн.)**.  Новая газета (5 января 2022). Архівавана з першакрыніцы 5 студзеня 2022. Праверана 6 студзеня 2022.
5. ↑  Совет ОДКБ решил направить Коллективные миротворческие силы организации в Казахстан **(нявызн.)**. *ТАСС*. Архівавана з першакрыніцы 5 студзеня 2022. Праверана 5 студзеня 2022.
6. ↑  *Антон Лавров, Андрей Федоров, Роман Крецул*. Казахстанский экспресс: чем запомнится первая миротворческая миссия ОДКБ (руск.). *Известия* (11 студзеня 2022).
7. ↑  *Ольга Ившина, Григор Атанесян*. Российская военная разведка и белорусские миротворцы. Кого страны ОДКБ отправляют в Казахстан (руск.). *BBC* (7 студзеня 2022).
8. ↑  Армения запросила военную помощь ОДКБ (руск.). *Lenta.ru* (14 верасня 2022).
9. ↑  Миссия ОДКБ прибыла на границу Армении и Азербайджана (руск.). *Интерфакс* (17 верасня 2022).
10. ↑  В Ереване проходит митинг с требованием выхода из ОДКБ (руск.). *Интерфакс* (18 верасня 2022).

| ⛭Арменія Міжнародныя адносіны Арменіі |
| --- |
| Дзяржавы-ўдзельніцы СНД | 
Азербайджан • 
Беларусь • 
Казахстан • 
Кыргызстан • 
Малдова • 
Расія • 
Таджыкістан • 
Туркменістан • 
Узбекістан • 
Украіна
 |
| Еўропа | 
Албанія • 
Андора • 
Аўстрыя • 
Балгарыя • 
Бельгія • 
Боснія і Герцагавіна • 
Ватыкан • 
Венгрыя • 
Вялікабрытанія • 
Германія • 
Грузія • 
Грэцыя • 
Данія • 
Ірландыя • 
Ісландыя • 
Іспанія • 
Італія • 
Кіпр • 
Латвія • 
Літва • 
Люксембург • 
Македонія • 
Мальта • 
Манака • 
Нарвегія • 
Нідэрланды • 
Партугалія • 
Польшча • 
Румынія • 
Сербія • 
Славакія • 
Славенія • 
Фінляндыя • 
Францыя • 
Харватыя • 
Чарнагорыя • 
Чэхія • 
Швейцарыя • 
Швецыя • 
Эстонія 
 |
| Азія | 
ААЭ • 
Аман • 
Афганістан • 
Бангладэш • 
Бахрэйн • 
Бруней • 
Бутан • 
Усходні Тымор • 
В’етнам • 
Емен • 
Іарданія • 
Ізраіль • 
Інданезія • 
Індыя • 
Ірак • 
Іран • 
Камбоджа • 
Катар • 
Кітай • 
КНДР • 
Кувейт • 
Лаос • 
Ліван • 
Малайзія • 
Мальдывы • 
Манголія • 
М’янма • 
Непал • 
Пакістан • 
Палесціна • 
Рэспубліка Карэя • 
Саудаўская Аравія • 
Сінгапур • 
Сірыя • 
Тайланд • 
Турцыя • 
Філіпіны • 
Шры-Ланка • 
Японія
 |
| Афрыка | 
Алжыр • 
Ангола • 
Бенін • 
Батсвана • 
Буркіна-Фасо • 
Бурундзі • 
Габон • 
Гамбія • 
Гана • 
Гвінея • 
Гвінея-Бісау • 
Джыбуці • 
Дэмакратычная Рэспубліка Конга • 
Егіпет • 
Замбія • 
Зімбабвэ • 
Каба-Вердэ • 
Камерун • 
Кенія • 
Кот-д’Івуар •
Каморскія астравы • 
Лесота • 
Ліберыя • 
Лівія • 
Мадагаскар • 
Мазамбік • 
Малаві • 
Малі • 
Марока • 
Маўрыкій • 
Маўрытанія • 
Намібія • 
Нігер • 
Нігерыя • 
ПАР • 
Паўднёвы Судан • 
Рэспубліка Конга • 
Руанда • 
Самалі • 
Сан-Тамэ і Прынсіпі • 
Свазіленд • 
Сейшэлы • 
Сенегал • 
Судан • 
Сьера-Леонэ • 
Танзанія • 
Тога • 
Туніс • 
Уганда • 
ЦАР • 
Чад • 
Экватарыяльная Гвінея • 
Эрытрэя • 
Эфіопія 
 |
| Паўночнаяі Паўднёвая Амерыка | 
Антыгуа і Барбуда • 
Аргенціна • 
Багамы • 
Балівія • 
Барбадас • 
Беліз • 
Бразілія • 
Венесуэла • 
Гаіці • 
Гандурас • 
Гаяна • 
Гватэмала • 
Грэнада • 
Дамініка • 
Дамініканская Рэспубліка • 
ЗША • 
Калумбія • 
Канада • 
Коста-Рыка • 
Куба • 
Мексіка • 
Нікарагуа • 
Панама • 
Парагвай • 
Перу • 
Сальвадор • 
Сент-Вінсент і Грэнадзіны • 
Сент-Кітс і Невіс • 
Сент-Люсія • 
Сурынам • 
Трынідад і Табага • 
Уругвай • 
Чылі • 
Эквадор • 
Ямайка
 |
| Аўстралія,Новая Зеландыя, Акіянія | 
Аўстралія • 
Вануату • 
Кірыбаці • 
Маршалавы астравы • 
Мікранезія • 
Науру • 
Новая Зеландыя • 
Палау • 
Папуа — Новая Гвінея • 
Самоа • 
Саламонавы астравы • 
Тонга • 
Тувалу • 
Фіджы
 |
| Міжнародныя арганізацыі | 
ААН • 
СНД • 
АДКБ • 
ЕАЭС • 
СЕ • 
ЕС • 
НАТА 
 |