**Цвінглі Ульрых** (*Ulrich Zwingli*, *Huldrych Zwingli*) (1 студзеня 1484 — 11 кастрычніка 1531) — дзеяч рэфармацыі ў Швейцарыі.

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў 1484 годзе. Вучыўся ў Базелі, Берне. Да 1516 года быў вікарыем каталіцкай парафіі ў Гларус. У 1515 годзе сустрэўся з Эразмам Ратэрдамскім, які аказаў на яго вялікі ўплыў. Пачынае развіваць сваю ўласную рэлігійную дактрыну. Лічыў, што яго Касцёл не павінен наследаваць рымска-каталіцкую дысцыпліну і літургію. У 1518 годзе стаў народным прапаведнікам катэдры ў Цюрыху. У 1522 годзе патаемна ажаніўся з Аннай Мэер. Каталіцкі біскуп Канстанцыі спрабаваў нейтралізаваць погляды Цвінглі, але безвынікова. У 1528 годзе, у выніку яго дзейнасці, да руху рэфармацыі далучыліся (апрача Цюрыха): Базылея, Санкт Гален, Шафуза, Канстанцыя. У выніку непаразуменняў з Лютэрам у 1529 годзе, рэфаматарскі рух у Швейцарыі страціў падтрымку нямецкіх князёў. Загінуў у 1531 годзе ў бітве пад Катэль з войскамі каталіцкіх тэрыторый Швейцарыі.

Погляды
-------

Жадаў вярнуць хрысціянству яго першасную прастату. Лічыў Біблію падмуркам веры і ўлады. Гэтым тлумачыцца яго правядзенне рэфармацыі, поруч з грамадскімі ўладамі, «зверху». Прыхільнік нямецкай мовы ў літургіі. Асуджаў ужыванне абразоў, спецыяльных літургічных вопратак, музыкі ў літургіі. Лічыў, што Хрыстос толькі духоўна прысутнічае ў Эўхарыстыі. Цвінгліянства характарызуецца гуманізмам і рацыяналізмам (у адрозненне ад лютэранства). Лічыў, што свецкая ўлада мае права ўмешвацца ў справы Царквы. Не прызнаваў ніводнага сакрамэнту з тых, што прыняты ў каталіцтве і праваслаўі.

Творы
-----

* «Заўвагі на тэму сапраўднай і фальшывай рэлігіі» (1528)

Зноскі
------

1. 1 2  Czech National Authority Database Праверана 23 лістапада 2019.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
2. 1 2  *Schäfer J.* Huldreich Zwingli // Ökumenisches Heiligenlexikon — 1998.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q296584'></a>
3. 1 2  Historische Lexikon der Schweiz, Dictionnaire historique de la Suisse, Dizionario storico della Svizzera — Bern: 1998. Праверана 19 мая 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q70'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q642074'></a>

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Discogs |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая кітайская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Бракгаўза і Эфрона · Кругасвет · Ларуса · Ларуса · Малы Бракгаўза і Эфрона · Allgemeine Deutsche Biographie · Britannica (11-th) · Britannica (онлайн) · Brockhaus · Catholic (1907—13) · Catholic (1997—…) · Notable Names Database · Treccani · Universalis · Швейцарскі гістарычны · Гранат |
| Генеалогія і некрапалістыка | WikiTree · Geni.com |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BAV: ADV10157267, ADV12332333, ADV12332336, ADV12332335 · BIBSYS: 90109236 · BNC: a10256799 · BNE: XX1166132 · BNF: 119297669 · BPN: 13619145 · CiNii: DA00461386 · CONOR: 105694051 · GND: 118637533 · ICCU: CFIV086604 · ISNI: 000000012138657X · LCCN: n79121329 · LNB: 000167666 · NDL: 00621691 · NKC: jo2004214896 · NLA: 35628394 · NLG: 161520 · NLP: a0000001181458 · NTA: 068663587 · NUKAT: n96210515 · PTBNP: 1268332 · LIBRIS: 212084, 341978 · SUDOC: 027205002 · VIAF: 71399367 · ULAN: 500262229 |

 |