recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
2 мая 2023 года **Гільдыя сцэнарыстаў ЗША (WGA)**, якая прадстаўляе больш за 11 500 сцэнарыстаў, абвясціла забастоўку ў сувязі з працоўным канфліктам з Альянсам прадзюсараў кіно і тэлебачання (AMPTP).

23 жніўня галівудскія студыі і струменевыя паслугі апублікавалі ўмовы перагледжанай прапановы бастуючым сцэнарыстам, але прафсаюз заклікаў сваіх членаў працягваць пікетаваць, паколькі новая прапанова не вырашыла ўсіх іх праблем. Альянс прадзюсараў кіно і тэлебачання (AMPTP), які вёў перамовы ад імя такіх кампаній, як Walt Disney і Netflix, змяніў сваю прапанову, уключыўшы ў яе кампенсацыю, мінімальны штатны расклад, рэшткавыя выплаты і абмежаванні на штучны інтэлект. Згодна з апошняй прапановай, Гільдыя сцэнарыстаў атрымае сукупны дадатак да заработнай платы на 13% на працягу трохгадовага кантракту, а пісьмовы кантэнт, створаны штучным інтэлектам, не будзе лічыцца «літаратурным матэрыялам».

Забастоўка з’яўляецца найбуйнейшым прыпынкам амерыканскай тэле- і кінавытворчасці з часоў пандэміі COVID-19 у 2020 годзе, а таксама найбуйнейшым перапынкам у працы WGA з моманту апошняй страчкі ў 2007—2008 гадах. 14 ліпеня паралельна гэтай акцыі пачалася забастоўка SAG-AFTRA, больш шырокі працоўны канфлікт у Галівудзе.

У перыяд з 20 па 24 верасня адбылася серыя перспектыўных перамоў паміж WGA і чатырма вядомымі кіраўнікамі студый, якія завяршыліся падпісаннем папярэдняга пагаднення. Пасля галасавання кіраўніцтва прафсаюза прагаласавала за спыненне забастоўкі 27 верасня.

Заўвагі
-------

1. ↑  Endorsements (англ.). *www.wgacontract2023.org*. Праверана 8 чэрвеня 2023.
2. ↑  *Wilkinson*. Hollywood's writers are on strike. Here's why that matters. **(нявызн.)**. *Vox*.  Vox Media (2 мая 2023). — «According to the WGA's proposals chart, the guild's proposals would gain the writers about $429 million in total per year. The AMPTP's counter-proposal is an increase of about $86 million per year.»  Архівавана з першакрыніцы May 3, 2023. Праверана May 3, 2023.
3. ↑  WGA on Strike (англ.). *WGAContract2023.org*.  Writers Guild of America. Архівавана з першакрыніцы May 2, 2023. Праверана May 3, 2023.
4. ↑  Hollywood writers union says new proposal from studios not enough(англ.), *Reuters* (23 жніўня 2023). Праверана 24 жніўня 2023.
5. ↑  James Cromwell shows support for striking writers on social media **(нявызн.)** (23 мая 2023).
6. ↑  Deal! WGA, AMPTP Reach Historic Contract Agreement to End 146-Day Writers Strike (англ.)  **(нявызн.)**?. *Variety* (24 верасня 2023). Праверана 25 верасня 2023.
7. ↑  Writers Guild Strike to End Wednesday: Leadership Votes to Conclude Historic Work Stoppage **(нявызн.)**, *The Hollywood Reporter* (September 26, 2023). Праверана September 26, 2023.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Зураеў.
**Аляксандр Віктаравіч Зураеў** (нар. 10 лютага 1993 г, Мінск, Беларусь) — беларускі хімік, спецыяліст у галіне фізічнай хіміі, дэкан хімічнага факультэта Беларускага дзяржаўнага універсітэта (з 2023). Кандыдат хімічных навук (1987), доктар хімічных навук (2019), дацэнт (2021).

Біяграфія
---------

Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Хімія (фармацэўтычная дзейнасць)», 2015; аспірантура, 2019).

Працаваў у Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 2017, Навукова-даследчы інстытут фізіка-хімічных праблем, лабараторыя хіміі кандэнсаваных асяроддзяў, малодшы, з 2019 — навуковы, з 2020 — старшы навуковы супрацоўнік, з 2020 — хімічны факультэт, кафедра неарганічнай хіміі, дацэнт, з 2022 — кафедра агульнай хіміі і методыкі выкладання хіміі, загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: металапалімерныя кампазітныя матэрыялы; гетэрагенны каталіз; супрамалекулярная хімія.

Літаратура
----------

* Синтез и физико-химические свойства поли-5-винилтетразолатов Cu, Ni, Pd и продуктов их термолиза : диссертация … кандидата химических наук : 02.00.04 : защищена 21.05.2019 : утверждена 23.10.2019 / Зураев Александр Викторович. — Минск, 2019.
* Copper-polymer nanocomposite: an efficient catalyst for green Huisgen click synthesis / Zuraev A.V. [et al.] // Tetrahedron Letters. — 2018. — T. 59, iss. 16. — P. 1583—1586.
* Water Soluble Palladium(II) and Platinum(II) Acyclic Diaminocarbene Complexes : Solution Behavior, DNA Binding, and Antiproliferative Activity / Tatiyana V. Serebryanskaya [et al.] // New Journal of Chemistry. — 2020. — T. 44, iss. 15. — P. 5762—5773.

Спасылкі
--------

Аляксандр Зураеў: Каб рухаць навуку наперад, вучоны проста абавязаны быць практыкам

```
 (руск.)

```
**Вольга Сяргееўна Азала́піня** (руск.: Ольга Сергеевна Озоллапиня; нар. 25 студзеня 1986, Рыга) — расійская актрыса тэатра і кіно.

Біяграфія
---------

Вольга Азалапіня нарадзілася 25 студзеня 1986 года ў Рызе. Маці мае латышcкія карані, бацька рускі.

У 14 гадоў трапіла ў тэатральную студыю «Рэверанс». У 2004 годзе паступіла ў Рыжскі філіял ДІТМа[ru], год адвучылася на курсе Рамана Рыгоравіча Вікцюка, потым з’ехала ў Маскву.

У 2009 годзе скончыла рэжысёрскі факультэт ДІТМа, акцёрская група, майстэрня Сяргея Жэнавача[ru]. За ролю Лізы ў спектаклі «Леў Талстой. Сцэны» адзначана шэрагам узнагарод — «Залаты ліст», «Прэмія саюза тэатральных дзеячаў», прэмія ім М. Царова «За паспяховае зразуменне прафесіі акцёра». Пасля заканчэння ВНУ была прынята ў трупу Тэатра «Студыя тэатральнага мастацтва[ru]» (СТМ). У 2017 годзе скончыла акцёрскую майстэрню Акадэміі М. С. Міхалкова. Курс Мікіты Міхалкова.

З 2011 года здымаецца ў кіно. У 2015 годзе знялася ў адной з галоўных роляў ў фільме «14+» (маці Лёшы), а ў 2017 годзе — у галоўнай ролі ў фільме «Як Віцька Часнок вёз Лёху Штыра ў дом інвалідаў» (жонка Віцькі). У 2020 годзе знялася ў галоўнай ролі ў фільме «Блакадны дзённік», які атрымаў галоўны прыз ММКФ — «Залатога Георгія». Атрымала спецыяльны прыз часопіса «InStyle[en]» за стварэнне яркага мастацкага вобразу на экране.

У 2021 годзе атрымала прэмію «Залаты арол» — за найлепшую жаночую ролю ў фільме «Блакадны дзённік».

Фільмаграфія
------------

* 2015 — «14+»
* 2020 — «Блакадны дзённік»
* 2023 — «14+: Працяг»

Зноскі
------

1. ↑  Olga Ozollapiňa //
2. ↑  Визитка с человеческим лицом для Ольги Озоллапиня. - YouTube **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 20 лютага 2023. Праверана 20 лютага 2023.
3. 1 2  СТИ: Ольга Озоллапиня **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 21 красавіка 2021. Праверана 19 снежня 2020.
4. ↑  Как закалялась правда. О фильме Андрея Зайцева «Блокадный дневник» **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 23 кастрычніка 2020. Праверана 21 кастрычніка 2020.
5. ↑  Кинокритик Сергей Шолохов: о Московском международном кинофестивале — 2020 **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 26 кастрычніка 2020. Праверана 21 кастрычніка 2020.
6. ↑  Ленинград. Чтобы помочь жить другим **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 23 кастрычніка 2020. Праверана 21 кастрычніка 2020.
7. ↑  ММКФ 2020: Две первые награды фестиваля получил «Блокадный Дневник» **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 16 студзеня 2021. Праверана 19 снежня 2020.

Спасылкі
--------

* Вольга Сяргееўна Азалапіня на сайце «*Internet Movie Database*» (англ.)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Česko-Slovenská filmová databáze · Internet Movie Database |
**Кантон 10** (басн.: , харв.:  і сербск.: Kanton 10, Кантон 10 ), вядомы таксама ва ўжытку праз харватаў, як **Герцагбасанскi кантон** (харв.: Hercegbosanska županija) — адзін з дзесяці Кантонаў Федэрацыі Босніі і Герцагавіны. Адміністрацыйны цэнтр кантона змяшчаецца ў горадзе Ліўна.

Скаладаецца з градскай абшчыны Ліўна, і яшчэ пяці абшчын — Босанска-Грахава, Дрвар, Гламач, Купрэс, Таміслаўград.

Карта падзелу Кантона 10
Кантон 10 створаны Законам аб федэральных адзінках (кантонах) ад 12 чэрвеня 1996 года разам з астатнімі кантонамі Федэрацыі Босніі і Герцагавіны.

Значную частку насельніцтва складаюць каталікі, якія адносяць сябе да харватаў. Яны пераважаюць у паўднёвай частцы кантона. Сербы з’яўляюцца асноўнай народнасцю ў трох з шасці абшчын кантона, менавіта ў паўночнай яго частцы — Босанска-Грахава, Дрвар, Гламач. Да падзей другой паловы 1995 года cербы складалі большасць і ў Купрэсе. У выніку перапісу 2013 году было пацверджана, што Кантон 10, з’яўляючыся самым вялікім па плошчы сярод кантонаў Федэрацыі Босніі і Герцагавіны (18,89 % плошчы Федэрацыі, ці 9,64 % ўсёй Босніі і Герцагавіны цалкам), у той жа час самы рэдканаселены з паказчыкам 17 чал./км². І толькі восьмы па колькасці жыхароў, што ў значнай ступені звязана з падзеямі другой паловы 1995 года, вынікам якіх стала скарачэнне сербскага насельніцтва абшчын у некалькі разоў з прычыны масавага сыходу на тэрыторыі, што засталіся пад кантролем Рэспублікі Сербскай.
**Дэмакратычная партыя Кот-д’Івуара — Афрыканскі дэмакратычны сход** (фр.: Parti Démocratique de Côte d'Ivoire — Rassemblement Démocratique Africain, *PDCI—RDA*) — правая і правацэнтрысцкая кансерватыўная (эканамічна ліберальная) палітычная партыя ў Кот-д’Івуары.

Заснавана ў 1946 годзе, калі краіна была французскай калоніяй. Узнікла з першай квазі-палітычнай арганізацыі «Сельскі афрыканскі сіндыкат» (фр.: Syndicat agricole africain, SAA), заснаванай Феліксам Уфуэ-Буаньі ў 1944 годзе. Дэмакратычная партыя стала адзінай легальнай палітычнай партыяй з моманту абвяшчэння незалежнасці ў 1960 годзе. На працягу 30 гадоў пасля гэтага яна заставалася адзінай партыяй у краіне пры аднапартыйнай сістэме, уведзенай у краіне па Канстытуцыі 1958 года. Кожныя 5 гадоў лідар партыі аўтаматычна абіраўся прэзідэнтам. Адначасова падчас парламенцкіх выбараў адзіны спіс Дэмакратычнай партыі атрымліваў усе месцы Нацыянальнага сходу.

Усе дарослыя жыхары краіны станавіліся членамі *PDCI*, што абвяшчалася непарыўнай сувяззю паміж урадам і народам. Першыя шматпартыйныя выбары прайшлі ў 1990 годзе, аднак *PDCI* захавала пераважную большасць у парламенце. 

Пасля смерці заснавальніка партыі і нязменнага прэзідэнта Уфуэ-Буаньі ў 1993 годзе яго змяніў Анры Конан Бед’е. Аднак у 1999 годзе ў выніку перавароту ён быў адхілены ад улады.

Заўвагі
-------

1. ↑  Robert E. Handloff. "The Party". Ivory Coast: A country study

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт партыі

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | ISNI: 0000 0001 2160 897X · LCCN: n50082341 · VIAF: 132497791 |
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Траццякоў.
**Сяргей Траццякоў** (нарадзіўся ў 1956 г.) — расійска-фінскі вучоны, чые навуковыя інтарэсы належаць тэорыi электрамагнітнага поля, электрадынамікі складаных асяроддзяў і мікрахвалевай тэхніцы. У цяперашні час ён з’яўляецца прафесарам кафедры электронікі і нанаінжэнерыі ў Універсітэце Аалто (былы тэхналагічны універсітэт Хельсінкі) у Фінляндыi. Яго асноўная вобласць даследаванняў у апошнія гады - метаматэрыялы і метапаверхнасцi. Ён быў прэзідэнтам Еўрапейскага віртуальнага iнстытута штучных электрамагнітных матэрыялаў і метаматэрыялаў і генеральным старшынёй з’ездаў Metamaterials з 2007 па 2013 год. Ён з’яўляецца сапраўдным членам многіх навуковых асацыяцый, такіх як IEEE, URSI, Electromagnetics Academy, і OSA. Ён таксама з’яўляецца ганаровым доктарам у універсітэце імя Францыска Скарыны.

Зноскі
------

1. ↑  Aalto People (фін.). Праверана 4 красавіка 2018.(фін.) . Праверана 4 красавіка 2018.
2. ↑  Theoretical and Applied Electromagnetics of Complex Media (англ.). Праверана 4 красавіка 2018.(англ.) . Праверана 4 красавіка 2018.
3. ↑  List of Honourable Doctors of Francisk Skorina Gomel State University **(нявызн.)**.

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| ⚙️  | 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BIBSYS: 1492758309539 · GND: 1222982307 · ISNI: 0000 0001 1724 5299 · LCCN: n2003005692 · NTA: 258639946 · NUKAT: n2004080724 · SUDOC: 079863272 · VIAF: 166221624 |

 |
**Катастрофа Ан-12 пад Іркуцкам** — крушэнне транспартнага самалёта Ан-12 беларускай авіякампаніі «Гродна» пад горадам Іркуцк у Расіі 3 лістапада 2021 года, на борце было 9 чалавек і яны ўсе загінулі.

Самалёт
-------

Паветранае судна эксплуатавала беларуская авіякампанія «Гродна».

Самалёт Ан-12БК быў выраблены на Ташкенцкім механічным заводзе. Палёты пачаў у 1968 годзе ў ВПС СССР. У 1991 годзе перайшоў уВПС РФ. З 2003 лётаў у армянскай авіякампаніі Air Armenia. Праз 11 гадоў, у 2014 годзе перайшоў у таджыкскую Asia Airways, адкуль праз 2 гады адправіўся ў авіякампанію «Гродна», і пралятаў там 2 гады і 11 месяцаў да дня катастрофы. Самалёту было 53 гады.

Катастрофа
----------

Паводле дадзеных МНС Расіі, самалёт, які выконваў рэйс Якуцк—Іркуцк, знік з радараў у 14:45 па маскоўскім часе. Як паведамілі ў Расавіяцыі, сувязь з Ан-12 была страчана пасля таго, як яго экіпаж паведаміў пра патрэбу пайсці на другі круг. Самалёт знайшлі за 7 км ад Іркуцка ў раёне населенага пункта Піваварыха. На борце самалёта, па інфармацыі МНС, знаходзілася дзевяць чалавек — 5 членаў экіпажа і 4 службовыя пасажыры (якія суправаджалі груз).

Ахвяры
------

Дзевяць чалавек знаходзіліся на борце самалёта Ан-12: чацвёра грамадзян Расіі, двое — Украіны і трое — Беларусі. Сярод беларусаў гэта былі штурман Андрэй Сяргееў, інжынер Дзмітрый Гарманенка і авіяцыйны інжынер Максім Карпук. Камандзір судна — Аляксандр Ягораў (Расія), другі пілот — Алег Шчучко (Украіна), бортмеханік — Юрый Кропалеў (Расія), бортрадыст — Аляксандр Чупрыненка (Украіна), службовы пасажыр — Юрый Валодзін (Расія), службовы пасажыр — Алег Вішнёў (Расія).

Зноскі
------

1. ↑  На борце Ан-12, які разьбіўся пад Іркуцкам, было 9 чалавек, Радыё Свабода, 4-11-2021
2. 1 2   Самолет Ан-12 разбился при заходе на посадку под Иркутском. Выживших нет
3. 1 2
4. ↑  Разбившийся по Иркутском Ан-12 эксплуатировался более 53 лет.
5. ↑  На борце Ан-12, які разбіўся ў Іркуцкай вобласці, было 9 чалавек
6. ↑  В России разбился грузовой самолет авиакомпании «Гродно». Известно о семи погибших Архівавана 30 сакавіка 2022.
7. ↑  На борце Ан-12, які разбіўся ў Расіі, былі трое грамадзян Беларусі
**Беміджыўскі дзяржаўны ўніверсітэт** (англ.: Bemidji State University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, які месціцца ў горадзе Беміджы ў штаце Мінесота, ЗША.

Агульная характарыстыка
-----------------------

Вучэльня была заснавана ў 1919 годзе і адкрылася пад назвай Беміджыўская дзяржаўная нармальная (настаўніцкая) школа. Першы набор вучэльні складаўся з 38 студэнтаў. Пазней назва вучэльні была зменена на Беміджыўскі дзяржаўны педагагічны каледж у 1921 годзе, затым скарочана на Беміджыўскі дзяржаўны каледж у 1957 годзе, і, нарэшце, у 1975 годзе назва была зменена на сучасную. На працягу 1998-1999 навучальнага года рада папячыцеляў універсітэта рэкамендавала змяніць назву ўніверсітэта на Мінесоцкі ўніверсітэт у Беміджы, каб адлюстраваць змены пасля аб'яднання ВНУ штата ў рамках нядаўна створанай сістэмы каледжаў і універсітэтаў пасля таго, як гэта зрабілі іншыя буйныя ўстановы штата. Актыўны супраціў з боку студэнтаў, выпускнікоў і мясцовых жыхароў прымусіў раду папячыцеляў адклікаць рэкамендацыю аб змене назвы ўстановы. У цяперашні час універсітэт мае студэнтаў з 44 штатаў ЗША і 40 краін свету.

Гл. таксама
-----------

* Спіс універсітэтаў штата Мінесота

Заўвагі
-------

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы
Дыпламатычныя кантакты паміж Грузіяй і Польшчай пачаліся ў XV стагоддзі. Двухбаковыя адносіны паміж сучаснымі ўтварэннямі былі ўсталяваныя 28 красавіка 1992 года.

Гісторыя
--------

У 1495 годзе цар Картлі Канстанцін II, шукаючы падтрымкі супраць туркаў, накіраваў на захад пасольства. Канчатковай мэтай місіі былі двары Папы Рымскага і іспанскіх каралёў Фердынанда і Ізабелы. Па шляху дыпламаты наведалі каралеўскія двары Літвы і Польшчы, дзе кіравалі браты Аляксандр і Ян Ягелоны. Яны таксама адчувалі праблемы з турэцкай экспансіяй, а таму паслы спрабавалі схіліць іх да саюза.

У XVII стагоддзі паміж Рэччу Паспалітай і заходне-грузінскімі княствамі ішоў актыўны гандаль і дыпламатычная перапіска.

Адносіны
--------

У 1997 годзе Рэспубліка Польшча адкрыла пасольства ў Тбілісі. У 2001 годзе пасольства Грузіі ў Германіі было па сумяшчальніцтве акрэдытавана ў Польшчы. З 2005 года ў Варшаве дзейнічае грузінскае пасольства.

30 мая 2017 года, падчас візіту прэзідэнта Польшчы Анджэя Дуда ў Тбілісі, дзе ён сустрэўся з грузінскім лідарам Георгіем Маргвелашвілі, была падпісана сумесная дэкларацыя, па якой польскі бок выказаў сваю падтрымку імкненню Грузіі ўступіць у Еўрапейскі Саюз і НАТА. Таксама ў дакуменце гаварылася аб стварэнні сумеснай камісіі гісторыкаў, якія падрыхтуюць абедзве краіны да святкавання 100-годдзя ўзаемаадносін.

У снежні 2017 Грузія і Польшча падпісалі пагадненне аб стратэгічным супрацоўніцтве.

5 лістапада 2018 года кіраўнік парламента Грузіі Іраклій Кабахідзэ і маршал сейма Польшчы Марэк Кухцінскі, які знаходзіўся з афіцыйным візітам у Тбілісі, падпісалі Статут Парламенцкай асамблеі дзвюх краін.

Падзеі 2008 года
----------------

Падчас Пяцідзённай вайны ў Паўднёвай Асеціі, Польшча заняла бок Грузіі, асудзіўшы дзеянні Расіі ў адказ на забойствы расійскіх міратворцаў. Тагачасны польскі прэзідэнт Лех Качыньскі заявіў:

> 
> Сёння Грузія, заўтра — Украіна, паслязаўтра — краіны Балтыі, а пасля прыйдзе чарга і маёй краіны — Польшчы.

Заўвагі
-------

1. 1 2  Малоизвестные страницы истории грузино-балтийских отношений (X—XVIII вв **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 25 лістапада 2018. Праверана 25 лістапада 2018.
2. ↑  Анджей Дуда: Грузия и Польша проведут бизнес-форум Архівавана 2 лістапада 2020. — *Новости-Грузия*, 30.05.2017
3. ↑  Грузия и Польша подписали соглашение о стратегическом сотрудничестве(недаступная спасылка) — *ge.utro.news*, 18.12.2017
4. ↑  Парламенты Грузии и Польши создают совместную Ассамблею **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 8 сакавіка 2019. Праверана 7 сакавіка 2019.
5. ↑  Польша и Грузия — 100 лет общей истории **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 19 лютага 2019. Праверана 17 лістапада 2018.

Спасылкі
--------

* Министерство иностранных дел Грузии об отношениях с Польшей
* Посольство Грузии в Варшаве (только на грузинском и польском языках)
* Польское посольство в Тбилиси
**Тэхаскі аграрна-механічны ўніверсітэт у Комерсе** (англ.: Texas Agricultural and Mechanical University–San Antonio), у большасці выпадкаў ужываецца абрэвіятурная назва **Тэхаскі АіМ ўніверсітэт—Комерс** (англ.: Texas A&M University–Commerce) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Комерс у штаце Тэхас.

Агульная характарыстыка
-----------------------

Гэта частка сістэмы Тэхаскага аграрна-механічнага ўніверсітэта. Заснаваная ў 1889 годзе, установа таксама з'яўляецца пятым найстарэйшым дзяржаўным універсітэтам у штаце Тэхас. Кампус размешчаны прыкладна ў 100 км ад цэнтра Даласа.

Структура
---------

* Каледж бізнесу
* Каледж гуманітарных навук, сацыяльных навук і мастацтваў
* Каледж навук і інжынерыі
* Каледж сельскагаспадарчых навук і прыродных рэсурсаў
* Каледж інавацый і дызайну

Гл. таксама
-----------

* Спіс універсітэтаў штата Тэхас

Заўвагі
-------

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы
**«Меціз»** — прадпрыемства ў Магілёве. Уласнікам з’яўляецца грамадскае аб’яднанне «Беларускае таварыства глухіх». З’яўляецца адным з буйнейшых вытворцаў скабяных вырабаў і мэблевай фарнітуры ў Беларусі. Размяшчаецца па адрасе вул. Касманаўтаў, 27.

Заснаванае ў 1959 годзе. Многія вырабы, распрацаваныя прадпрыемствам, нідзе больш не вырабляюцца. У 2002 годзе засвоены і выпускаюцца ручкі дзвярныя фалевыя з латуні, алюмінію і іншых сплаваў каляровых металаў з разнастайнымі відамі пакрыццяў у шырокім асартыменце. У якасці пакрыцця прадпрыемства выкарыстоўвае матэрыялы і тэхналогію англійскай кампаніі «Hawking Corporation Ltd», якая гарантуе стойкасць да 10 гадоў эксплуатацыі. Супрацоўнічае з усімі мэблевымі фабрыкамі Беларусі, а таксама іншымі партнерамі дзяржаў СНД.

Літаратура
----------

* 45 лет на рынке мебельной фарнитуры «Метиз» // Весн. Магілёва. — 2005. — 16 нояб. — С.5.

Спасылкі
--------

* Магілёўскае прыватнае ўнітарнае прадпрыемства «Меціз» Архівавана 1 кастрычніка 2017.
**Агайскі дзяржаўны ўніверсітэт** (англ.: Ohio State University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Калумбус у штаце Агая, ЗША.

Агульная характарыстыка
-----------------------

Вучэльня была заснавана ў 1870 годзе. Яна класіфікуецца як доктарскі ўніверсітэт з вельмі высокай даследчай актыўнасцю. У 2023 годзе аб'ём фінансавання ўніверсітэта ў памеры 7,4 мільярда долараў з'яўляецца адным з найбольшых у свеце. Гэта трэцці ўніверсітэт у ЗША па колькасці студэнтаў (пасля Арызонскага і Цэнтральна-Фларыдскага ўніверсітэтаў).

Першапачаткова ён быў вядомы як Агайскі сельскагаспадарча-механічны каледж і спецыялізаваўся на розных сельскагаспадарчых і тэхнічных дысцыплінах, але пад кіраўніцтвам губернатара і пазнейшага прэзідэнта ЗША Ратэрфорда Хейса ён ператварыўся ў комплексны класічны ўніверсітэт.

Ва ўніверсітэце налічваецца больш за тысячу студэнцкіх арганізацый, клубных і спартыўна-аздараўленчых праграм, студэнцкіх медыйных арганізацый і выданняў, брацтваў і жаночых таварыстваў, тры студэнцкія самакіраванні. Галоўны кампус універсітэта ў Калумбусе стаў пятым па велічыні ўніверсітэцкім кампусам у Злучаных Штатах, дзе вучацца амаль 50 000 студэнтаў бакалаўрыяту і амаль 15 000 магістрантаў. 

Былыя і цяперашнія выпускнікі і выкладчыкі ўніверсітэта ўключаюць шэсць лаўрэатаў Нобелеўскай прэміі, дзевяць стыпендыятаў Родса, сем стыпендыятаў Чэрчыля, аднаго лаўрэата Філдса, сем лаўрэатаў Пулітцэраўскай прэміі, 64 стыпендыята Голдуотэра, сем сенатараў ЗША, 15 кангрэсменаў ЗША і 104 алімпійскіх медаліста.

Структура
---------

* Каледж стаматалогіі
* Каледж адукацыі і экалогіі чалавека
* Каледж інжынерыі
* Каледж харчовых, сельскагаспадарчых і экалагічных навук
* Каледж медыцыны
* Каледж медсястрынства
* Каледж оптаметрыі
* Каледж фармацыі
* Каледж грамадскага здароўя
* Каледж сацыяльнай працы
* Каледж ветэрынарнай медыцыны
* Каледж мастацтваў і навук
* Каледж грамадскіх спраў
* Каледж бізнесу
* Каледж права

Гл. таксама
-----------

* Спіс універсітэтаў штата Агая

Заўвагі
-------

1. ↑
2. ↑  U.S. and Canadian 2022 NTSE Participating Institutions Listed by Fiscal Year 2022 Endowment Market Value, Change in Market Value from FY21 to FY22, and FY22 Endowment Market Values Per Full-time Equivalent Student (Excel) — National Association of College and University Business Officers, 2023. Праверана 22 мая 2023.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q30268203'></a>

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Агайскі дзяржаўны ўніверсітэт
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook · LinkedIn · X |
| Фота, відэа і аўдыё | Instagram |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Britannica (онлайн) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BAV: ADV10108884 · BIBSYS: 90305322 · BNF: 11866710m · CiNii: DA00171284 · GND: 9839-5 · ISNI: 0000 0001 2285 7943 · LCCN: n79046205 · LNB: 000016535 · Microsoft: 52357470 · NDL: 00719559 · NKC: ko2003201741, ko2003201742 · NLA: 36519414 · NLG: 215650 · NSK: 000685440 · NUKAT: n2003057039 · PTBNP: 420466 · SUDOC: 026416018 · VIAF: 129559629 · ULAN: 500305685 |

 |
**Тэхаскі аграрна-механічны ўніверсітэт у Корпус-Крысты** (англ.: Texas Agricultural and Mechanical University–Corpus Christi), у большасці выпадкаў ужываецца абрэвіятурная назва **Тэхаскі АіМ ўніверсітэт—Корпус-Крысты** (англ.: Texas A&M University–Corpus Christi) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Корпус-Крысты ў штаце Тэхас.

Агульная характарыстыка
-----------------------

Гэта частка сістэмы Тэхаскага аграрна-механічнага ўніверсітэта. Першапачаткова быў адкрыты ў 1947 годзе як Корпус-Крысцкі ўніверсітэт — прыватны ўніверсітэт, які кіраваўся Генеральнай баптысцкай канвенцыяй Тэхаса. Пасля таго як кампус быў сур'ёзна пашкоджаны ўраганам у 1970 годзе, вучэльня, якая мела фінансавыя праблемы з самага пачатку, не змагла дазволіць сабе аднавіць кампус і папрасіла дапамогі ў заканадаўчага органа Тэхаса. Заканадаўчая ўлада ўхваліла адкрыццё там філіяла Тэхаскага аграрна-механічнага ўніверсітэта ў наступным годзе. Корпус-Крысцкі ўніверсітэт ажыццявіў свой апошні выпуск у 1973 годзе, і Генеральная баптысцкая канвенцыя Тэхаса неўзабаве пасля гэтага прадала кампус дзяржаве, захаваўшы 10 акраў для падтрымання студэнцкага рэлігійнага цэнтра.

Структура
---------

* Каледж вольных мастацтваў
* Каледж бізнесу
* Каледж адукацыі і чалавечага развіцця
* Каледж інжынерыі
* Каледж прыродазнаўчых навук
* Каледж медсястрынства і медыцынскіх прафесій
* Школа мастацтваў, медыяў і камунікацый

Гл. таксама
-----------

* Спіс універсітэтаў штата Тэхас

Заўвагі
-------

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы
Схема магнітнага поля Зямлі, якая дэманструе розніцу паміж магнітнымі і геаграфічнымі полюсамі Зямлі.
**Магнітнае поле Зямлі** — сілавое поле, узнікненне якога абумоўлена крыніцамі, якія знаходзяцца ў зямным шары і калязямной прасторы (магнітасферы і іанасферы).

Адрозніваюць:

* галоўнае (абумоўленае механіка-электрамагнітнымі працэсамі ў вонкавым пласце ядра Зямлі);
* анамальнае (звязанае галоўным чынам з намагнічанасцю горных парод зямной кары);
* вонкавае магнітнае поле Зямлі (абумоўлена электрычнымі токамі, якія існуюць у калязямной касмічнай прасторы, і індукаваныя ў мантыі Зямлі).

У калязямной касмічнай прасторы магнітнае поле Зямлі ўтварае магнітасферу.

Вывучэнне геамагнітнага поля мае вялікае значэнне, у прыватнасці для арыентавання на мясцовасці, развіцця радыёсувязі, магнітных метадаў разведкі карысных выкапняў і інш.

Магнітнае поле Зямлі змяняецца ў межах ад 30 мкТ ў раёне экватара да 60 мкТ ў раёне палюсоў.

Магнітныя полюсы
----------------

Спрошчана магнітнае поле Зямлі можна ўявіць сабе як поле магнітнага дыполя, нахіленага прыкладна пад вуглом 11° адносна восі вярчэння Зямлі. Месцы, дзе гэты уяўны дыполь перасякае паверхню Зямлі, называюць геамагнітнымі полюсамі. Геамагнітныя полюсы, паўночны і паўднёвы, блізкія да сапраўдных паўночнага і паўднёвага палюсоў Зямлі, аднак не супадаюць з імі дакладна, паколькі магнітнае поле планеты складаней, чым поле дыполя. Паўночны і паўднёвы магнітныя полюсы вызначаюцца як месца на паверхні Зямлі, у якіх стрэлка компаса паказвае ўніз, да цэнтру Зямлі.

Паўночны і паўднёвы плюсы Зямлі, як і геамагнітныя полюсы, не з'яўляецца фіксаванымі і з часам перамяшчаюцца. Паўночны магнітны полюс нядаўна пакінуў тэрыторыю Канады і рухаецца ў напрамку Расіі.

Літаратура
----------

* Мала гірнича енциклопедія. В 3-х т. / За ред. В. С. Білецького. — Донецьк: Донбас, 2004. — ISBN 966-7804-14-3
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Заяц, значэнні.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Мікалай Заяц.

**Мікалай Піліпавіч Заяц** (12 лістапада 1885 — 16 снежня 1949) — савецкі военачальнік беларускага паходжання, контр-адмірал (1940 год).

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў вёсцы Лапічы Асіповіцкага раёна. Беларус.

Удзельнічаў у Першай сусветнай вайне ў якасці артылерыйскага старшыні, кананіра на крэйсеры «Асілак» (1914—1917).

Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 г. камандаваў кананерскай лодкай «Чырвоны Сцяг».

У гады Грамадзянскай вайны, у лютым — маі 1918 г. удзельнічаў у Лядовам паходзе па перабазіраванні караблёў Балтыйскага флоту з Рэвеля і Гельсінгфорса ў Кранштат, потым камандаваў батарэяй форта «Чырванафлоцкі» у Шлісельбургскай крэпасці.

Паслядоўна камандаваў крэйсерам «Вароўскі», эсмінцам «Ленін» Балтыйскага флоту; крэйсерам «Чырвоны Каўказ» на Чорным моры.

У 1940 г. у ліку першых звання *контр-адмірал* быў удастоены і Мікалай Піліпавіч Заяц.

З 1941 г. ён старшыня камітэта па абароне Севастопаля. Са жніўня 1942 г. і да канца вайны працаваў старшынёй пастаяннай прыёмнай камісіі караблёў пры Наркамаце Ваенна-марскога флоту СССР.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* *Долготович Б. Д.* Адмиралы земли белорусской: биограф. справочник / Б. Д. Долготович; под. ред. А. А. Римашевского. — Мн.: Беларусь, 2009. — 98 с. — 1 500 экз. — ISBN 978-985-01-0821-0.

Спасылкі
--------

* Знакамітыя людзі Магілёўшчыны
**Паўднёвы Пераходны Савет** — сепаратысцкі орган улады Еменскай Рэспублікі, створаны Паўднёвым рухам падчас вайны ў Емене ў 2017 годзе.

Створаны 4 красавіка 2017 года савет складаецца з 26 членаў на чале з Айдарусам аль-Зубаідзі (прэзідэнт), а таксама Хані Бін Брэйка (віцэ-прэзідэнт). ППС кіруе большай часткай тэрыторыі ў Паўднёвым Емене. Некаторыя з членаў ППС былі губернатарамі правінцый Далі, Шабва, Хадрамаут, Лахдж, Сакотра і Эль-Махра.

Гicторыя
--------

Парламент Поўдня
У канцы красавіка 2017 года губернатар правінцыі Адэн Айдарус аль-Зубаiдзi быў звольнены беглым прэзідэнтам Хадзі за нелаяльнасць і за падтрымку Паўднёвага руху. 3 мая ў Адэне былі праведзены буйныя мітынгі ў знак пратэсту супраць рашэння Хадзі. ППС быў утвораны ў маі 2017 года. Праз дзень Хадзі назваў савет нелегітымным.

Пачынаючы з 28 студзеня 2018 года сепаратысты, лаяльныя да ППС, захапілі кантроль над будынкам урада Хадзі ў Адэне.

Прэзідэнт ППС Айдарус аль-Зубаiдзi абвясціў аб надзвычайным становішчы ў сталiцы і аб пачатку працэсу звяржэння ўлады Хадзі над Поўднем.

У ходзе бітвы за Адэн у 2018 годзе, ППС узяў кантроль над горадам.

Зноскі
------

1. ↑  Southern Yemeni political leaders are pursuing independence. A fractured Yemeni state undermines U.S. policy in Yemen and will hinder efforts to counter al Qaeda and limit Iranian influence.
2. ↑  Hadi Rejects ‘South Council,’ Urges Members to Clarify their Stances
3. ↑  Yemen crisis: Separatists seize government buildings in Aden
4. ↑  Yémen: les séparatistes sudistes, à la recherche de l’indépendance perdue
5. ↑  South Yemen separatists send reinforcements to Aden Архівавана 13 ліпеня 2018.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Кулажанка.

**Генадзь Уладзіміравіч Кулажанка** (28 ліпеня 1952, г. Нароўля, Гомельская вобласць, БССР — 28 чэрвеня 1981 Правінцыя Герат, Афганістан) — актывіст беларускамоўнага самвыдату ў 1970-х гг. саветнік па справах моладзі ў Афганістане.

Біяграфія
---------

Нарадзіўся 28 ліпеня 1952 года ў г. Нароўля Гомельскай вобласці.

У 1969 годзе скончыў сярэднюю школу № 9 г. Мінска, працаваў слесарам-зборшчыкам на заводзе імя Арджанікідзе ў Мінску. У 1975 г. скончыў гістарычны факультэт БДУ імя У.I. Леніна. Пад час вучобы разам з сябрамі: Уладзімірам Арловым, Эдвардам Зайкоўскім, Ігарам Чарняўскім, Юрыем Бандаровічам выступіў арганізатарам, рэдактарам і адным з аўтараў самвыдатаўскага машынапіснага літаратурнага альманаху «Мілавіца». Таксама ў гэты час быў адным з лідараў студэнцкага нефармальнага гуртка «Партыя аматараў піва». За 1974—1976 гг. выйшла 7 нумароў альманаха. У 1976 годзе выданне было канфіскавана КДБ БССР, з аўтарамі правялі тлумачальную работу.

Пасля сканчэння БДУ працаваў дырэктарам школы ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. З 1975 года — другі сакратар Пастаўскага РК ЛКСМБ. 3 1976 да 1978 г. вучыўся ў Вышэйшай камсамольскай школе пры ЦК УЛКСМ у Маскве. У 1978—1980 гг. — першы сакратар Пастаўскага РК ЛКСМБ, з ліпеня да снежня 1980 года — загадчык аддзела Віцебскага АК ЛКСМБ. У снежні 1980 года накіраваны саветнікам па справах моладзі ў Афганістан.

У ліпені 1981 года, рухаючыся з аэрапорту на таксі, трапіў у засаду ў ваколіцах г. Герат. Загінуў, прыняўшы бой супраць 45 душманаў. Дакладнае месца пахавання невядома.

Узнагароджаны ордэнам Дружбы народаў (пасмяротна). У г. Паставы ў яго гонар названа вуліца.

Зноскі
------

1. ↑  Увековечивание памяти воинов-афганцев: Улицы

Літаратура
----------

* *Арлоў У.* ІМЁНЫ СВАБОДЫ. (Бібліятэка Свабоды. ХХІ стагодзьдзе.) — Радыё Свабодная Эўропа / Радыё Свабода, 2007. — 576 с.
* «Собеседник», № 45, 1985.
* «Собеседник», № 44, 1987.
* «Собеседник», № 45, 1987.
* «Мілавіца», № 3, 1975
**Міхаіл Шэйтэльман**, пры нараджнні **Міхаіл Паўлавіч Шэйтэльман** (нар. 2 снежня 1968 года ў Ленінградзе) — ізраільскі паліттэхнолаг, публіцыст, пісьменнік, бізнес-кансультант і блогер. Жыве ў Кіеве.

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў 1968 годзе ў Ленінградзе ў мясцовасці Выбаргская старана, пасля жыў на Грамадзянскім праспекце. Бацька — яўрэй, маці — латышка. У 1989 годзе, вярнуўшыся з савецкай арміі, заняўся бізнэсам. У 1991 годзе скончыў аэрадынамічны факультэт Ленінградскага політэхнічнага інстытута. У тым жа годзе эміграваў у Ізраіль, жыў у кібуцы, вучыўся ва ўніверсітэце імя Бар-Ілана на аддзяленні матэматыкі.

Некаторы час потым жыў у Латвіі, ў горадзе Сігулда. Потым пераехаў ва Украіну, цяпер жыве ў Кіеве.

З пачаткам поўнамаштабнага расійскага ўварвання ва Украіну 24 лютага 2022 года актыўна з'яўляўся ва ўкраінскіх, ізраільскіх, латвійскіх і іншых СМІ і YouTube-каналах, выступаючы ў падтрымку Украіны. 18 жніўня 2022 года адкрыў свой YouTube-канал, які імкліва развіваецца.

Пазбягае размоў пра сям'ю. У 2014 годзе ў адным з інтэрв'ю ён толькі адзначыў, што яго бацькі, сястра і сын жывуць у Ізраілі.

Кар'ера
-------

Яго шырокі і разнастайны вопыт уключае больш за 20 гадоў працы ў якасці стратэгічнага кансультанта і старэйшага менеджара ў розных міжнародных праектах, уключаючы палітычныя кампаніі, кіраванне СМІ, сацыяльныя і экалагічныя ініцыятывы.

Пачаў кар'еру ў якасці інжынера-праграміста ў ізраільскай кампаніі Nortel. У 1999 годзе заснаваў у Ізраілі сваё першае рэкламнае агенцтва, арыентаванае на рускамоўную аўдыторыю. З таго часу займаў кіруючыя стратэгічныя і творчыя пасады. Быў дырэктарам золатаздабываючай кампаніі.

З 1996 года займаецца паліттэхналогіямі. Быў дарадцам Барыса Беразоўскага.

Кансультаваў выбарчыя кампаніі ў Ізраілі, Расіі, Латвіі і Кыргызстане, а таксама няўрадавыя арганізацыі, такія як Расійскі яўрэйскі кангрэс і інш.

У 2015 годзе быў стратэгічным дарадцам перадвыбарчага штаба партыі «Наш дом Ізраіль», у выніку чаго лідар партыі Авігдор Ліберман быў прызначаны міністрам абароны Ізраіля.

Мае досвед у медыяменеджменце: інтэрнэт-падраздзяленне ўкраінскага тэлеканала СТБ, запуск латвійскага канала TV5 і рост яго долі з 2% у 2008 годзе да 9% у 2010 годзе. За амаль дзесяць гадоў кіравання групай тэлеканалаў LNT (Латвія) ён ініцыяваў і ажыццявіў куплю групы нідэрландскай бізнес-групай, у выніку якой быў створаны вядучы інфармацыйны сэрвіс краіны, створаны нішавыя навінныя і музычныя каналы, здзейснена прывядзенне кіравання і бухгалтэрыі да заходніх стандартаў, а пазней і продаж NewsCorp.

Працаваў стратэгічным кансультантам і членам праўлення шэрагу міжнародных холдынгаў і інвестыцыйных груп.

Мае мноства публікацый і інтэрв'ю ў СМІ па ўсім свеце, а таксама з'яўляецца аўтарам некалькіх п'ес, сцэнарыяў і кніг, у тым ліку па кіраванні медыябізнэсам і маркетынгу.

Кнігі
-----

* «Не такой как Тиньков» (2015)
* «Эффект летучей мыши» (2020)

Зноскі
------


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook |
**Сядзібна-паркавы комплекс Слізняў** — незахаваная сядзіба роду Слізняў у аграгарадку Мсціж Барысаўскага раёна Мінскай вобласці.

Гісторыя
--------

Мсціжскай сядзібай ў часы Рэчы Паспалітай валодалі Саковічы і Храптовічы. У 1776 годзе вялікалітоўскі падканцлер Іахім Літавор Храптовіч прадаў Мсціж барысаўскаму маршалку Мікалаю Слізню, прадстаўніку фаміліі, якая ўжо мела ў гэтых мясцінах істотныя ўладанні. Напрыканцы XVIII ст. Слізні валодалі ўжо 6 фальваркамі і 23 вёскамі ў ваколіцах Мсціжа.

Першыя ўладальнікі Мсціжа са Слізнёў пабудавалі тут грунтоўны палац. На жаль, не вядома аніводная выява ці фотаздымак гэтага будынка. Вядома толькі, што пабудаваны палац меў класіцыстычны выгляд і быў двухпавярховым. Пра апошняе гаварылі і дзве захаваўшыяся да Першай сусветнай вайны афіцынкі, якія калісьці знаходзіліся насупраць палаца. Апроч цэнтральнай брамы, якая часткова захавалася да нашых дзён, палац меў дзве бакавыя брамы, што вялі да сядзібнага парку, а таксама дзве невялікія брамы, што вялі да гаспадарчых пабудоў. Сядзібныя пабудовы абрамляла высокая агароджа з буту і валуноў.

Сядзібны будынак згарэў яшчэ ў 1890 годзе, паступова сышла на будматэрыялы і агароджа. На месца папярэдняга палаца ўзвялі новы, куды менш густоўны, драўляны, дзе жылі апошнія ўладальнікі Мсціжа.

Бровар
Пазней мсціжскай сядзібай валодалі Сафія і Генрык Валовічы, а апошнім гаспадаром стаў іх сын Міхал, які фактычна пераўтварыў яе ў лецішча — памешчык у асноўным жыў у Мінску.

Пасля Першай сусветнай вайны ў Мсціжу захаваўся ў добрым стане толькі парк з невялічкім ставам з выспай, але да нашага часу і гэты штучны ландшафт прыняла ў сваё ўлонне прырода.

Зноскі
------

1. ↑  Ад сядзібы Слізней ва Мсціжы засталіся толькі брама і гаспадарчы будынак нявызначанай прыналежнасці. А калісьці гэта сядзіба мела нечуваную славу: яе гаспадары былі вядомымі калекцыянерамі, кнігалюбамі, трымалі звярынец і вальер з птушкамі **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 29 жніўня 2022. Праверана 29 жніўня 2022.

Спасылкі
--------

* Сядзібна-паркавы комплекс Слізняў (Мсціж) на сайце Глобус Беларусі (руск.)
*
**«На экра́нах»** — беларускі часопіс.

Апісанне
--------

Выпускаецца дзяржаўным прадпрыемствам «Выдавецтва „Беларускі Дом друку"».

Заснаваны ў жніўні 1957 года. За мінулыя гады некалькі разоў змянілася назва выдавецтва і выданні, але нязменным заставаўся тэматычны кірунак часопіса: арыентаванне на прапаганду і папулярызацыю кінематографа. Часопіс асвятляе айчыннае і замежнае кіно, папулярнае, элітарнае, класіку і прэм’еры, конкурсы і фестывалі.

Стаяў ля вытокаў стварэння Мінскага МКФ «Лістапад». Мае пастаянную акрэдытацыю на найбольш прыкметных кінафорумах постсавецкай прасторы, а таксама на МКФ класа «А» (Венецыя і Берлін). Абавязковы прыярытэт выдання — беларускае кіно.

Змест часопіса спалучае кіназнаўчыя і папулярныя жанры, фотаматэрыялы, эксклюзіўныя інтэрв’ю з персонамі са свету кіно, выступленні як мэтраў, так і студэнтаў-кінематаграфістаў.

Як інфармацыйны партнёр Нацыянальнай кінастудыі «Беларусьфільм» стварае сумесныя акцыі часопіса, кінастудыі і Беларускага саюза кінематаграфістаў: спецыяльныя нумары, прысвечаныя прэм’ерам кінастудыі, майстрам нацыянальнага кінематографа і тэматычныя кінакаляндары.

Рэдкалегія
----------

* Народны артыст Беларусі, кінарэжысёр А. В. Яфрэмаў[ru]
* музыказнаўца, кіназнаўца, кандыдат мастацтвазнаўства А. А. Карпілава
* кіназнаўца, кінакрытык, доктар мастацтвазнаўства А. В. Красінскі
* генеральны дырэктар Выдавецтва «Беларускі Дом друку» Р. С. Алейнік
* тэатразнаўца, доктар філалагічных навук Т. Д. Арлова
* кіназнаўца, кандыдат філалагічных навук, загадчык кафедры літаратурнай крытыкі інстытута журналістыкі БДУ Л. П. Саянкова
* кіназнаўца, галоўны рэдактар Нацыянальнай кінастудыі «Беларусьфільм» А. В. Сідарэнка

Зноскі
------

1. ↑  Журнал "На экранах", РУП (руск.).  1info.by. Праверана 28 ліпеня 2019.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* domdruku.by/ru/na-ekranah-ru/ — афіцыйны сайт «На экранах»
**Каду́сіі** (стар.-грэч.: Καδούσιοι) † — старажытны народ на паўднёва-заходнім узбярэжжы Каспія.

Кадусіі ўзгадваліся антычнымі аўтарамі з V ст. да н. э. у тым ліку Ксенафонтам, Страбонам, Плініем Старэйшым і інш. Яны насялялі паўднёва-заходняе ўзбярэжжа Каспійскага мора на поўдзень ад ракі Аракс і Каўказскай Албаніі, на поўдні межавалі з Мідыяй і Гірканіяй. Страбон называў вобласць кадусіяў шырокай, але непладавітай, у адрозненне ад Гірканіі. Гэты народ лічыўся ваяўнічым. Быў добраахвотна падначалены персідскім валадаром Кірам. Але каля 405 г. да н. э. у вобласці кадусіяў адбылося паўстанне.

Большасць даследчыкаў адносяць кадусіяў да іранамоўных народаў. Іх прынята лічыць прамымі продкамі сучасных талышоў.

Спасылкі
--------

* CADUSII, an Iranian tribe settled between the Caspian and the Black sea
**Абдул Вахід Махамед аль-Нур** (араб. عبد الواحد محمد نور‎‎; нар. 1968) — кіраўнік адной з фракцый групоўкі «Вызваленчы рух Судана».

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў Залінгеі, Заходні Дарфур. Вучыўся ў Хартумскім універсітэце на юрыдычным факультэце, які скончыў у 1995 годзе. Потым працаваў юрыстам.

У чэрвені 1992 года быў у шэрагу сузаснавальнікаў групоўкі «Вызваленчы рух Судана», якая вяла барацьбу супраць урада Амара аль-Башыра.

У 2006 годзе Вызваленчы рух Судана раскалоўся на дзве фракцыі, падзеленыя па пытанні мірнага пагаднення па Дарфуру: адна, пад пачаткам Міна Мінаві, падтрымала мірнае пагадненне з уладамі 2006 года, а другая, кіраўніком якой быў Абдул Вахід аль-Нур, адхіліла.

Сям’я
-----

Жанаты, мае траіх дзяцей.

Заўвагі
-------

1. ↑  BBC Staff (24 February 2009) "Who are Sudan's Darfur rebels?" *BBC News*
2. ↑  Darfur rebel leader condemns Nice attack (англ.). *Radio Dabanga*. Праверана 23 лютага 2022.
3. 1 2  Sudan rebel leader on limelight while President in panic Архівавана 19 ліпеня 2013 года. *Sudan Tribune*, 18 July 2008
4. ↑  Craze, Joshua; Tubiana, Jérôme; Gramizzi, Claudio (2016). Emile LeBrun (рэд.). "A State of Disunity: Conflict Dynamics in Unity State, South Sudan, 2013–15" (PDF). *HSBA Working Paper*. Geneva: Small Arms Survey (42). ISBN 978-2-940548-32-3.
5. ↑  Staff (December 2006) "No Dialogue, No Commitment: The Perils of Deadline Diplomacy for Darfur" *Sudan Issue Brief* Number 4, p. 3, Human Security Baseline Assessment, Small Arms Survey, Geneva, Switzerland, from Internet Archives
6. ↑  Why We Won't Talk to Sudan's Islamo-Fascists
**Царква ў імя святой праведнай Сафіі Слуцкай** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Масты Гродзенскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры горада на вул Першамайскай на выездзе з горада. Пры храме дзейнічае дзіцячая нядзельная школа.

Гісторыя
--------

Прыход быў зарэгістраваны 4 красавіка 2011 года. На працягу двух гадоў выраблялася праектная дакументацыя і дакументацыя на атрыманне зямельнай дзяльніцы. Пляцоўка пад будаванне храма была вылучаны 19 сакавіка 2013 года.

Будаўніцтва пачалося ў 2013 годзе. Праз пэўны час была збудавана часовая царква, дзе праходзілі набажэнствы.

На 1 студзеня 2015 года была завершана пабудова падмурка асноўнага храма.

17 красавіка 2020 на храме былі ўсталяваны купалы і крыжы.

Пробашчы
--------

* іерэй Іяан Аўсіевіч

Зноскі
------

1. ↑  Подарок к Пасхе. На строящемся храме святой праведной Софии княгини Слуцкой города Мосты установили купола и кресты
2. ↑  Подарок к Пасхе. На строящемся храме святой праведной Софии княгини Слуцкой г. Мосты установили купола и кресты

Спасылкі
--------

* Приход святой праведной Софии княгини Слуцкой г. Мосты(недаступная спасылка)
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Нёман (значэнні).
**ААТ «Гро́дзенская абутко́вая фа́брыка „Нё́ман"»** — беларуская кампанія па вытворчасці абутку, якая размешчана ў Гродна.

Гісторыя
--------

Вытокі стварэння прадпрыемства ставяцца да фабрыкі фабрыканта Рэзнікава, якая была размешчана да верасня 1939 года ў правабярэжнай асноўнай частцы горада Гродна ў трохпавярховым цагляным будынку. На фабрыцы вырабляліся жаночыя сумкі, партфелі, нататнікі, працавала пераплетная майстэрня. Калі Заходняя Беларусь уз’ядналася з Усходняй, фабрыку Рэзнікава нацыяналізавалі і пераабсталявалі ў абутковую фабрыку, дзе пашывалась жаночы і дзіцячы абутак ручнога пашыву з выпускам 100 пар абутку ў дзень. Пасля вайны былі адноўлены 1 і 2 паверхі фабрыкі, першы паверх выкарыстоўваўся пад склад абсталявання, якое прыбывала для фабрыкі, а на другім быў адкрыты рантава-пашывачны цэх, які служыў і вучэбна-вытворчай базай для абутнікоў. 10 ліпеня 1947 года Пастановай Урада Беларусі фабрыка ўступіла ў строй дзеючых прадпрыемстваў, атрымала афіцыйную назву «Гродзенская абутковая фабрыка №1» і ў 1949 годзе выпуск абутку склаў ужо 416 270 пар. У 1953 годзе да фабрыкі далучылась невялікае прадпрыемства, якое выпускала абутак па індывідуальным заказах — Гродзенская абутковая фабрыка № 2 і ў 1960 годзе выпуск абутку склаў 1 230 000 пар.

Напярэдадні 1962 года гарадзенскія абутнікі атрымалі новы будынак па вуліцы Савецкіх Пагранічнікаў, 95. Першым быў пушчаны паток мужчынскі мадэльнай абутку. А з красавіка 1963 года фабрыка стала называцца «Гродзенская абутковая фабрыка „Нёман"». У 1969 годзе фабрыка ўпершыню дэманструе ўзоры абутку на міжнароднай выставе «Абутак-69» у Маскве. У 1971 годзе на фабрыцы было выраблена 7 140 800 пар абутку, а колькасць работнікаў складала 3849 чалавек. Так утварылася Гродзенскае вытворчае аб’яднанне «Нёман». У 1976 годзе ў склад прадпрыемства ўвайшла Брэсцкая абутковая фабрыка, будынак якой быў размешчаны ў Брэсце, па вуліцы Дзяржынскага, 41. Брэсцкая абутковая фабрыка спецыялізавалася на выпуску абутку камфортнага для людзей сталага ўзросту. У 1991 годзе Гродзенская абутковая фабрыка рэарганізавана ў калектыўнае прадпрыемства. У 1993 годзе прадпрыемства рэарганізавана ў закрытае акцыянернае таварыства «Гроднообувь», а са студзеня 1994 года рашэннем гарвыканкама горада Гродна, прадпрыемства ператворанае ў адкрытае акцыянернае таварыства, і з красавіка 1997 года вярнулася да свайго ранейшага назве «Гродзенская абутковая фабрыка „Нёман"».

Зноскі
------

1. ↑  Гродненская обувная фабрика «Неман», ОАО Концерн «Беллегпром» (руск.)(недаступная спасылка).  1info. Архівавана з першакрыніцы 11 верасня 2018. Праверана 21 верасня 2018.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* Афіцыйны сайт Архівавана 14 жніўня 2020.
* Афіцыйная старонка «Нёман» у сацыяльнай сетцы «ВКонтакте»
**Міжзорны газ** — гэта разрэджанае газавае асяроддзе, якое запаўняе ўсю прастору паміж зоркамі. Міжзорны газ празрысты. Поўная маса міжзорнага газу ў Галактыцы перавышае 10 мільярдаў мас Сонца або некалькі адсоткаў сумарнай масы ўсіх зорак нашай Галактыкі. Сярэдняя канцэнтрацыя атамаў міжзорнага газу складае менш за 1 атам у см³. Асноўная яго маса складзеная паблізу плоскасці Галактыкі ў слаі таўшчынёй некалькі сотняў парсек. Шчыльнасць газу ў сярэднім складае каля 10−21 кг/м³. Хімічны склад прыкладна такі ж, як і ў большасці зорак: ён складаецца з вадароду і гелію (90 % і 10 % па ліку атамаў, адпаведна) з невялікай прымессю больш цяжкіх элементаў. У залежнасці ад тэмпературы і шчыльнасці міжзорны газ знаходзіцца ў малекулярным, атамарным альбо іанізаваным стане. Назіраюцца халодныя малекулярныя аблокі, разрэджаны міжвоблачны газ, аблокі іанізаванага вадароду з тэмпературай каля 10 тыс. К (туманнасць Арыёна) і шырокія вобласці разрэджанага і вельмі гарачага газу з тэмпературай каля мільёна К. Ультрафіялетавыя прамяні, у адрозненне ад промняў бачнага святла, паглынаюцца газам і аддаюць яму сваю энергію. Дзякуючы гэтаму гарачыя зоркі сваім ультрафіялетавым выпраменьваннем награваюць навакольны газ да тэмпературы прыкладна 10 000 К. Нагрэты газ пачынае сам выпраменьваць святло, і мы назіраем яго як светлую газавую туманнасць. Больш халодны, «нябачны» газ назіраюць радыёастранамічнымі метадамі. Атамы вадароду ў разрэджаным асяроддзі выпраменьваюць радыёхвалі на даўжыні хвалі каля 21 см. Таму ад абласцей міжзорнага газу бесперапынна распаўсюджваюцца патокі радыёхваль. Прымаючы і аналізуючы гэта выпраменьванне, навукоўцы даведваюцца аб шчыльнасці, тэмпературы і руху міжзорнага газу ў касмічнай прасторы.


| ⛭Міжзорнае асяроддзе |
| --- |
| Складнікі | Міжзорны газ ·  Міжзорны пыл ·  Касмічныя прамяні ·  Магнітнае поле |  |
| Туманнасці | Дыфузная (светлая) туманнасць ·  Цёмная туманнасць ·  Эмісійная туманнасць ·  Адбівальная туманнасць ·  Рэштка звышновай ·  Планетарная туманнасць ·  Протапланетарная туманнасць |
| Вобласці зоркаўтварэння | Малекулярнае воблака ·  Глобула ·  Вобласць H II |
| Калязоркавыя ўтварэнні | Акрэцыйны дыск ·  Протапланетны дыск ·  Палярныя струменевыя цячэнні ·  Аб’ект Хербіга — Аро |
| Выпраменьванне | Зорны вецер ·  Рэліктавае выпраменьванне |