У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Карл I.
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Карл V.


**Карл V** (ісп.: Carlos I (V), лац.: Carolus V, нідэрл.: Karel V, ням.: Karl V. фр.: Charles V; 24 лютага 1500, Гент, Фландрыя — 21 верасня 1558, Юстэ, Эстрэмадура) — імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі, вядомы ў сваіх Іспанскіх уладаннях, як **Карл I**.

Карл быў сынам Філіпа Прыгожага, герцага Бургундcкага і Хуаны, каралевы Кастыліі. Ён даводзіўся ўнукам каталіцкім манархам Іспаніі, Ізабеле, каралеве Кастыліі і Фердынанду, каралю Арагона, а таксама імператару Максіміліяну І.

Карл быў гаспадаром вялікай часткі Еўрапейскага кантынента ад 1519 года да часу свайго адрачэння ад трона ў 1556 годзе. У часы яго кіравання па Еўропе хадзіў жарт, што над яго ўладаннямі ніколі не заходзіла сонца, што мела рацыю, бо, ў той час калі ў Германіі пачыналася ноч, над яго ўладаннямі ў Амерыцы ўзыходзіла сонца. У вялічэзныя абшчары яго зямель уваходзілі Германія, Аўстрыя, Нідэрланды, Паўднёвая Італія, землі Арагона і Кастыліі, а таксама кастыльскія калоніі ў Амерыцы і Філіпінах. Можна казаць, што імперыя Карла V стала першай супер-дзяржавай свету.

Карл V адзначыўся ў гісторыі сваім заўзятым супрацьстаяннем рэлігійнай Рэфармацыі, якая пачалася 31 кастрычніка 1517 года з публікацыі «95 Тэзісаў» Марціна Лютэра, канфліктам з Францыяй і абаронай сваёй цёткі Кацярыны Арагонскай у яе метрыманіяльным дыспуце з Генрыхам VIII, каралём Англіі.

Біяграфія
---------

Бернарт ван Орлей. Малады Карл V. Луўр
Карл нарадзіўся ў 1500 годзе ў фламандcкім горадзе Гент. Культура і прыдворнае жыццё бургудcкіх Нідэрландаў у шмат чым паўплывала на яго жыццё. Нарадзіўшыся спадчынікам Бургундcкай дынастыі, нямецкіх Габсбургаў і іспанскіх Трастамара, Карл вольна размаўляў па-галандску, нямецку, іспанску, французску і італьянску. Яму прыпісваюць знакаміты выраз: «Я размаўляю па-іспанску з Богам, па-італьянску з жанчынамі, па-французску з мужчынамі і па-нямецку з маім канём».

Пры гэтым трэба дадаць, што яго роднымі мовамі былі французская і галандская, на якіх ён размаўляў з маленства. Іспанскую ён вывучыў у гады юнацтва, бо гэта была адна з умоў, якія былі пастаўлены перад ім іспанскімі Картэсамі, для атрымання іспанскай кароны. Нягледзячы на тое, што Іспанія з яе магутным флотам і войскам, яе багаццямі заакіянскіх калоній, была галоўнай часткай яго ўладанняў, ён ніколі не стаў абсалютным іспанцам і часта адчуваў сябе чужынцам.

### Кіраванне

Партрэт Карла V у крэсле працы Тыцыяна
Смерць Фердынанда дазволіла маладому Карлу атрымаць у спадчыну трон пад імем Карла I Кастыльскага і Арагонскага, і апошні стаў заснавальнікам іспанскай манархіі. Яго іспанская спадчына ўключала ўсе іспанскія набыцці ў Новым Свеце і ў Міжземнамор’е. Пасля смерці свайго бацькі ў 1506 годзе па лініі Габсбургаў Карл таксама атрымаў у спадчыну Нідэрланды і Франш-Кантэ, а таксама Фландрыю, дзе ён вырас. У 1519 годзе пасля смерці свайго дзеда Максіміліяна I Карл атрымаў у спадчыну землі Габсбургаў у Германіі і быў у тым жа годзе абраны імператарам Карлам V. Яго маці Хуана заставалася фармальна каралевай Кастыліі да сваёй смерці ў 1555 годзе, але з-за яе душэўнага здароўя і рызыкі, што яна можа прапанаваць кандыдатуру іншага манарха (што здарылася падчас паўстання камунерас), Карл трымаў яе ў няволі.

Такім чынам, імператар і кароль Карл стаў самым магутным чалавекам у хрысціянскім свеце  (англ.) (бел.. Канцэнтрацыя ў адных руках такой вялікай улады вельмі хвалявала караля Францыі Францыска I, які апынуўся з усіх бакоў акружаны тэрыторыямі Габсбургаў. У 1521 годзе Францыск уварваўся ў іспанскія ўладанні ў Італіі і Навары  (англ.) (бел. пачаўшы другі этап франка-іспанскага канфлікту. Вайна завяршылася паражэннем Францыі, армія якой была разбіта пры Бікоцы (1522), Павіі (1525, дзе Францыск патрапіў у палон) і Ландрыяна  (англ.) (бел. (1529), пасля чаго Францыск вярнуў Мілан Іспаніі.

Тыцыян, Партрэт Карла V з яго сабакам, 1532-33. Палатно, алей, Музей Прада, Мадрыд
Перамога Карла пры Павіі (1525) стала нечаканасцю для многіх у Італіі і Германіі і выклікала заклапочанасць тым, што Карл можа атрымаць яшчэ большую ўладу, чым ён меў. Папа Клімент VII змяніў бок і адправіў свае сілы на дапамогу Францыі і найбольш моцным італьянскім дзяржавам супраць Імператара Габсбурга ў вайне Каньякскай лігі. У 1527 годзе з-за няздольнасці Карла своечасова расплаціцца з салдатамі яго армія ў Паўночнай Італіі збунтавалася і разрабавала Рым выключна з мэтай нажывы, вымусіўшы Клімента і будучых Папаў быць значна больш разважлівымі ў справах са свецкімі ўладамі: адмова Клемента ў 1533 годзе ў ануляванні шлюбу англійскага караля Генрыха VIII з Кацярынай Арагонскай (цёткай Карла) была прамым следствам яго нежадання псаваць адносіны з імператарам і, магчыма, падвяргаць сваю сталіцу рызыцы рабавання другі раз. Барселонскі мір, падпісаны Карлам і Папам у 1529 годзе, усталяваў больш цёплыя адносіны паміж двума лідарамі, што прывяло да таго, што Папа прызнаў Іспанію як абаронца каталіцкай веры і прызнаў Карла каралём Ламбардыі ў абмен на іспанскае ўварванне ў мяцежную Фларэнційскую рэспубліку.

Тыцыян. *«Конны партрэт Карла V»* (1548) быў напісаны ў гонар перамогі імператара над пратэстантамі ў бітве пры Мюльбергу (1547)
У 1543 годзе французскі кароль Францыск I абвясціў пра ўступленне ў беспрэцэндэнтны альянс з асманскім султанам Сулейманам Цудоўным для акупацыі кантралюемай Іспаніяй Ніцы сумесна з турэцкімі сіламі. Англійскі кароль Генрых VIII, які быў больш варожа настроены супраць Францыі, чым злы на імператара за перашкоду ў атрыманні разводу, далучыўся да Карла і ўварваўся ў Францыю. Нягледзячы на тое, што іспанская армія пацярпела разгромнае паражэнне ў бітве пры Чэрэзоле і здала Ніцу, з уступленнем у вайну Генрыха справы пайшлі значна лепш, і Францыя была вымушана падпісаць мір. Аўстрыйцы пад камандаваннем малодшага брата Карла Фердынанда працягнулі вайну з Асманскай імперыяй на ўсходзе. Пасля паражэння Францыі Карл узяўся за вырашэнне старога пытання: барацьбу са Шмалькальдэнскім саюзам.

У 1517 годзе пачалася Рэфармацыя ў Германіі. Карл, у сувязі са сваім становішчам імператара Свяшчэннай Рымскай імперыі, наяўнасцю значных уладанняў уздоўж мяжы з Германіяй, а таксама блізкімі адносінамі з аўстрыйскімі Габсбургамі, быў зацікаўлены ў захаванні стабільнасці Свяшчэннай Рымскай імперыі. У Германіі ў 1524 годзе разгарэлася Сялянская вайна, якая да часу яе завяршэння ў 1526 годзе канчаткова разарыла краіну; Карл, нават знаходзячыся ўдалечыні ад Германіі, прыкладаў высілкі да захавання парадку і стабільнасці. Пасля Сялянскай вайны пратэстанты стварылі лігу для абароны ад імператара Карла. Пад абаронай Шмалькальдэнскай лігі пратэстанцкія дзяржавы здзейснілі шэраг дзеянняў у шкоду інтарэсам каталіцкай царквы, у тым ліку канфіскавалі некаторыя царкоўныя землі, і адмовіліся падпарадкоўвацца ўладзе імператара.

Карта ўладанняў Габсбургаў пасля бітвы пры Мюльбергу (1547), з *Кембрыджскага атласа сучаснай гісторыі* (1912); Землі Габсбургаў пазначаны зялёным колерам.
Магчыма, найбольш істотным стратэгічным фактарам для караля Іспаніі быў саюз Лігі з Францыяй, што перашкаджала яго імкненню падарваць пазіцыі Лігі ў Германіі. Паражэнне Францыска ў 1544 годзе дазволіла яму ануляваць саюз з пратэстантамі, і Карл скарыстаўся гэтай магчымасцю. Ён распачаў спробу правесці перамовы на Трыдэнцкім саборы ў 1545 годзе, але лідары пратэстантаў, пачуваючыся здраджанымі з-за пазіцыі, заняты каталікамі на Саборы, пачалі ваенныя дзеянні пад правадырствам Саксонскага курфюрста Морыца. У адказ Карл уварваўся ў Германію на чале змяшанай галандска-іспанскай арміі, разлічваючы вярнуць імператарскі аўтарытэт. Імператар асабіста нанёс разгромнае паражэнне пратэстантам у гістарычнай бітве пры Мюльбергу ў 1547 годзе. У 1555 годзе Карл падпісаў Аўгсбургскі рэлігійны мір з пратэстанцкімі дзяржавамі і аднавіў стабільнасць у Германіі на сваім прынцыпе *cuius regio, eius religio* («чыя ўлада, таго і рэлігія»), вельмі непапулярнага сярод іспанскага і італьянскага духавенства. З гэтага моманту ўдзел Карла ў рашэнні германскіх пытанняў умацавала ролю Іспаніі як гаранта бяспекі каталікоў Габсбургаў у Свяшчэннай Рымскай імперыі; прэцэдэнт узнік сям’ю дзесяцігоддзямі пазней, уцягванне ў вайну канчаткова пазбавіла Іспанію статусу наймацнейшай еўрапейскай дзяржавы.

### Вайна з Асманскай імперыяй

Асноўны артыкул: **Туніская вайна**
Джуліа Кловіа. «Карл V сярод зрынутых ворагаў»
У вобразе абаронцы хрысціянства (за што Карл атрымаў мянушку «Божы сцяганосцец») ён ваяваў супраць Турцыі. У канцы 1529 годзе турэцкія войскі аблажылі Вену, ужо маючы за спіной заваяваную Венгрыю. Але зіма прымусіла іх адступіць. У 1532 годзе гэтак жа ні з чым туркі сышлі з-пад крэпасці Кёсэг у заходняй Венгрыі. Выкарыстоўваючы перапынак у вайне, Карл у 1535 годзе адпраўляе флот да берагоў Туніса. Флот Карла ўзяў горад і вызваліў тысячы звернутых у рабства хрысціян. Тут была пабудавана крэпасць і пакінуты іспанскі гарнізон. Аднак гэта перамога была зведзена на нішто зыходам бітвы пры Прэвезе (у Эпіры) у 1538 годзе, калі хрысціянам супрацьстаяў нанова пабудаваны султанам Сулейманам I Цудоўным турэцкі флот. Цяпер туркі зноў панавалі ў Міжземным моры (да бітвы пры Лепанта ў 1571 годзе).

У 1541 годзе Карл спрабаваў з дапамогай флоту ўзяць Алжыр, але караблі раскідала па моры раптоўнай бурай. Карыстаючыся турэцка-персідскім канфліктам, у 1545 годзе Карл падпісаў з султанам перамір’е, а затым і мір (1547) тэрмінам на пяць гадоў. Габсбургам прыйшлося нават выплачваць Сулейману даніну, паколькі ён увесь час пагражаў уладанням Карла ў Іспаніі і Італіі, а таксама ў Аўстрыі.

### Адрачэнне

*Europa regina  (англ.) (бел.*, якая асацыюецца з дамінаваннем Габсбургаў падчас кіравання Карла V.
У 1556 годзе Карл адрокся ад трона, сыйшоўшы ў кляштар Святога Юстына ў Экстрэмадуры. Нягледзячы на тое, што былы імператар не захаваў за сабой аніякай улады, ён, тым не менш, вёў інтэнсіўную перапіску і трымаў сябе ў курсе спраў імперыі. Пасля свайго адрачэння Карл пакінуў свайму сыну, Філіпу II Іспанскаму сваю Іспанскую імперыю, якая ўключала ў сябе саму Іспанію, Нідэрланды, Неапалітанскія землі і Іспанскія ўладанні ў Амерыцы. Брат імператара, Фердынанд атрымаў аўстрыйскія землі і тытул імператара.

### Смерць

Карл памёр 21 верасня 1558 года ад малярыі. Праз дваццаць шэсць гадоў пасля яго смерці яго рэшткі былі перавезеныя ў каралеўскі пантэон у Сан Ларэнса дэ Эль Эскарыял.

Шлюб і нашчадства
-----------------

Партрэт Ізабелы Партугальскай, Тыцыян
10 сакавіка 1526 года Карл ажаніўся са сваёй кузінай Ізабелай Партугальскай (іх маці Хуана і Марыя былі сёстрамі). Нягледзячы на тое, што іх шлюб быў дынастычны, Карл і Ізабела падзялялі шчырую прывязнасць адзін да аднаго. Іх шлюб быў адзін з першых блізкароднасных шлюбаў у дынастыі, якія ўрэшце прывялі род іспанскіх Габсбургаў да выраджэння і краху.

Іх дзеці:

1. Філіп II, кароль Іспаніі (1527—1598)
2. Марыя Іспанская (1528—1603). Муж — Максіміліян II, імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі
3. Фердынанд (1530)
4. Хуана Аўстрыйская (1535—1573). Муж — Жуан Мануэл, інфант Партугаліі
5. Хуан (1537—1538)
6. Хуан (1539)

Заўчасная смерць 36-гадовай Ізабелы 1 мая 1539 года пакінула Карла эмацыйна спустошаным. Пасля яе смерці імператар не насіў іншых колераў акрамя чорнага ў знак жалобы. Карл больш не ажаніўся, але меў шмат палюбоўніц, дзве з якіх нарадзілі яму дзяцей:

ад Іаханы Марыі ван дэр Гейнст:

* Маргарыта Пармская — кіраўніца Нідэрландаў.

ад Барбары Бломберг:

* Хуан Аўстрыйскі

Зноскі
------

1. 1 2  RKDartists Праверана 23 жніўня 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517'></a>
2. 1 2 3 4  Diccionario biográfico español — Real Academia de la Historia, 2011. Праверана 20 мая 2020.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q41705771'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2720582'></a>
3. 1 2 3 4 5  Kindred Britain<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q75653886'></a>
4. ↑  *(unspecified title)* Праверана 7 жніўня 2020.
5. 1 2  *Lundy D. R.* The Peerage<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q67129259'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21401824'></a>

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Карл V Габсбург


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Папярэднік**Фердынанд Каталік** | **Кароль Арагона(як Карл I)**1516—1556 | Пераемнік**Філіп II** |
| Папярэднік**Хуана I Вар’ятка** | **Кароль Кастыліі(як Карл I, з 1516 — рэгент)**1555—1556 | Пераемнік**Філіп II** |
| Папярэднік**Максіміліян I** | **Кароль Германіі**1519—1531 | Пераемнік**Фердынанд I** |
| Папярэднік**Максіміліян I** | **Імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі**1519—1556 | Пераемнік**Фердынанд I** |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Імператары  Свяшчэннай Рымскай імперыі (да Атона I — «рымскія імператары») (800—1806)** |  |

 |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 800 | 814 | 840 | 843 | 855 | 875 | 877 | 881 | 887 | 891 |
|    | Карл I | Людовік I |  —  | Лотар I | Людовік II | Карл II |  —  | Карл III |  —  |    |

 |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 891 | 894 | 898 | 899 | 901 | 905 | 915 | 924 | 962 | 973 | 983 |
|    | Гвіда | Ламберт | Арнульф |  —  | Людовік III |  —  | Берэнгар I |  —  | Атон I | Атон II |    |

 |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 983 | 996 | 1002 | 1014 | 1024 | 1027 | 1039 | 1046 | 1056 | 1084 | 1105 | 1111 | 1125 | 1133 | 1137 | 1155 |
|    |  —  | Атон III |  —  | Генрых II |  —  | Конрад II |  —  | Генрых III |  —  | Генрых IV |  —  | Генрых V |  —  | Лотар II |  —  |    |

 |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1155 | 1190 | 1197 | 1209 | 1215 | 1220 | 1250 | 1312 | 1313 | 1328 | 1347 | 1355 | 1378 | 1410 |
|    | Фрыдрых I | Генрых VI |  —  | Атон IV |  —  | Фрыдрых II |  —  | Генрых VII |  —  | Людовік IV |  —  | Карл IV |  —  |    |

 |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1410 | 1437 | 1452 | 1493 | 1508 | 1519 | 1530 | 1556 | 1564 | 1576 | 1612 | 1619 | 1637 |
|    | Жыгімонт | — | Фрыдрых III | — | Максіміліян I | — | Карл V | Фердынанд I | Максіміліян II | Рудольф II | Маціяс | Фердынанд II |    |

 |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1637 | 1657 | 1705 | 1711 | 1740 | 1742 | 1745 | 1765 | 1790 | 1792 | 1806 |
|    | Фердынанд III | Леапольд I | Іосіф I | Карл VI |  —  | Карл VII | Франц I | Іосіф II | Леапольд II | Франц II |    |

 |
| Каралінгі — Саксонская дынастыя — Салічная дынастыя — Гогенштаўфены — Вітэльсбахі — Габсбургі |

| ⛭Каралі і каралевы Сцяг Іспаніі Іспаніі |
| --- |
| Габсбургі (1516-1700) | 
* Хуана I і Карл I (1515—1555)
* Карл I (1555—1556)
* Філіп II (1556—1598)
* Філіп III (1598—1621)
* Філіп IV (1621—1665)
* Карл II (1665—1700)

 |  |
| Бурбоны (1700—1808) | 
* Філіп V (1700—1724)
* Луіс I (1724)
* Філіп V (1724—1746)
* Фердынанд VI (1746—1759)
* Карл III (1759—1788)
* Карл IV (1788—1808)
* Фердынанд VII (1808)
* Карл IV (1808)

 |
| Банапарты (1808—1813) | Хасэ I (1808—1813) |
| Бурбоны (1813—1868) | 
* Фердынанд VII (1813—1833)
* Ізабела II (1833—1868)

 |
| Савойская дынастыя (1871—1873) | Амадэй I (1871—1873) |
| Бурбоны (1874—1931, з 1975) | 
* Альфонса XII (1874—1885)
* Альфонса XIII (1886—1931)
* Хуан Карлас I (1975—2014)
* Філіп VI (з 2014)

 |

| ⛭Кіраўнікі Неапалітанскага каралеўства |
| --- |
| Анжуйская дынастыя | 
старэйшая лінія
Карл I Анжуйскі (1266—85)
Карл II (1285—1309)
Роберт Мудры (1309—43)
Джавана I (1343—82)
лінія Дураца
Карл III Малы (1382—86)
Уладзіслаў (1386—1414)
Джавана II (1414—35)
лінія Валуа
Людовік I Анжуйскі (1382—84)
Людовік II Анжуйскі (1384—1417)
Людовік III Анжуйскі (1417—34)
Рэнэ Добры (1434—80)
Карл (IV) Мэнскі (1480—81)
 |
| Арагонская дынастыя(Трастамара) | 
Альфонс I (1435—58)
Фердынанд I (1458—94)
Альфонс II (1494—95)
Фердынанд II (1495—96)
Федэрыга (1496—1501)
*раздзел каралеўства паміж Францыяй і Іспаніяй* (1501—03)
Фердынанд III (1503—16)
 |
| Габсбургі | 
Карл IV (1516—54)
Філіп I (1554—98)
Філіп II (1598—1621)
Філіп III (1621—65)
Карл V (1665—1700)
Карл VI (1713—34)
 |
| Бурбоны | 
Карл VII (1734—59)
Фердынанд IV (1759—99)
*Партэнапейская рэспубліка* (1799)
Фердынанд IV (1799—1806)
*Жазеф Банапарт* (1806—08)
*Іаахім Мюрат* (1808—15)
Фердынанд IV (1815—16)
 |
| з 1816 у складзе Каралеўствы Абедзвюх Сіцылій |


| ?Карл V Габсбург — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  | Эрнст Жалезны |  |
|  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  | Фрыдрых III Габсбург |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Цымбурга Мазавецкая[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  | Максіміліян I Габсбург |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Дуартэ I |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Элеанора Алена Партугальская[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Элеанора Арагонская[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  | Філіп I Прыгожы |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Філіп III Добры |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Карл Смелы |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  | Ізабела Партугальская, герцагіня Бургундская |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Марыя Бургундская |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Карл I дэ Бурбон[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Ізабэла дэ Бурбон[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Агнэса Бургундская[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  | Карл V Габсбург |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Фердынанд I Справядлівы |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Хуан II Бязверны |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Элеанора д’Альбукерке[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Фердынанд II Арагонскі |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  | Фадрыке Энрыкес[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Хуана Энрыкес[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  | Марыяна Фернандэс дэ Кордаба-і-Аяла[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Хуана I Вар’ятка |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Энрыке III[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Хуан II Кастыльскі[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Кацярына Ланкастарская[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Ізабела I |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Жуан[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Ізабела Партугальская[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Ізабэла дэ Барселуш[d] |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |
|  |  |  |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | RKDartists · ECARTICO · The Peerage |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Біяграфічны Аўстрыйскай імперыі · Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Вялікая расійская (навукова-адукацыйны партал) · Бракгаўза і Эфрона · Ваенная Сыціна · Іспанскі біяграфічны · Кругасвет · Ларуса · Праваслаўная · Allgemeine Deutsche Biographie · Britannica (11-th) · Britannica (онлайн) · Universalis · Universalis · Universalis · Швейцарскі гістарычны |
| Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave · WikiTree · WeRelate · Sejm-Wielki.pl · Geni.com · Rodovid · genealogics.org |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BAV: ADV12326551 · BIBSYS: 90520889 · BNC: a11170384 · BNE: XX1032495 · BNF: 12038246v · BPN: 30800711 · CONOR: 268830051, 51479651 · EGAXA: vtls001828456 · GND: 118560093 · GTAA: 117292 · ICCU: CFIV078825 · ISNI: 0000 0001 2096 5852 · LCCN: n79112289 · LNB: 000046044 · NDL: 00620915 · NKC: jn20000700859 · NLA: 36529135 · NLP: A11832770 · NSK: 000168482 · NTA: 068232535 · NUKAT: n00047786, n00047933 · PTBNP: 1096907 · LIBRIS: 208219 · SUDOC: 08578334X · VIAF: 88598818, 1597151778205418130008, 257305325 · ULAN: 500231828 |

 |