**Эган Бонды** (чэшск.: Egon Bondy, Zbyněk Fišer, 20 студзеня 1930, Прага — 9 красавіка 2007, Браціслава) — чэшскі пісьменнік і філосаф, адзін з асноўных дзеячаў пражскага андэграўнду.

Біяграфія
---------

Бацька пісьменніка быў генералам чэшскай арміі. Маці памерла, калі хлопчыку споўнілася 13 гадоў. Дзяцінства прайшло ў Празе. У 1947 годзе будучы пісьменнік кінуў школу і пачаў весці багемны лад жыцця, не маючы пастаяннага месца працы. Спрабаваў сябе ў жабраванні і кантрабандзе, за што быў некалькі разоў затрыманы і арыштаваны.

З 1957 па 1961 ён вывучаў філасофію і псіхалогію ў Карлавым універсітэце ў Празе. З 1960-х Бонды — знакавая фігура Пражскага андэграўнду, аўтар тэкстаў песень для культавага чэшскага гурта *The Plastic People of the Universe*. Яго нонканфармісцкія погляды прывялі да канфлікту пісьменніка з камуністычнымі ўладамі тагачаснай Чэхаславакіі.

Бонды заўжды цікавіўся вучэннем Карла Маркса і крытыкай як сучаснага капіталізму, так і таталітарнага сацыялізму. Яго філасофскія творы закраналі пытанні анталогіі і этыкі, але праз палітычны ўціск выходзілі толькі самвыдатам да самага 1989 года, калі паў камуністычны рэжым у Чэхаславакіі.

Усяго Эгану Бонды належыць каля трыццаці кніг паэзіі, дваццаці раманаў, асноўная тэма якіх — грамадства ці чалавек падчас крызісу. Але сам Бонды найбольш цаніў свае філасофскія творы.

У 1993 годзе на знак пратэсту супраць падзелу Чэхаславакіі разам са сваёй жонкай Юляй пісьменнік пераехаў у славацкую Браціславу і прыняў славацкае грамадзянства. Ён выкладаў філасофію і гісторыю ў мясцовым універсітэце імя Яна Амоса Каменскага. Вядомы як праціўнік спажывецтва, дома Бонды не меў ні тэлефона, ні тэлевізара. У 2004 годзе выявілася, што ён супрацоўнічаў са спецслужбамі.

Цягам 30 гадоў Бонды пакутаваў на рак кішэчніка. Але памёр ад апёкаў, калі заснуў з цыгарэтай, ад якой загарэлася яго піжама.

Зноскі
------

1. 1 2 3 4  Czech National Authority Database Праверана 23 лістапада 2019.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
2. ↑  State Security records<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q104717548'></a>
3. ↑  The Fine Art Archive — 2003. Праверана 1 красавіка 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q10855166'></a>
4. ↑
5. ↑  BillionGraves — 2011.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q37774202'></a>
6. ↑  Evidence zájmových osob StB<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q104900509'></a>
7. ↑  *Matzner A. Poledňák I. Wasserberger I.* Encyklopedie jazzu a moderní populární hudby III. Část jmenná - československá scéna — Supraphon, 1990. — Т. 4. — С. 56. — 652 с. — ISBN 80-7058-210-3<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q12021991'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q10854009'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1716584'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q99281868'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q95391533'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q99281410'></a>

Спасылкі
--------

* Запрашэнне на вячэру. П’еса. Выява першая Архівавана 2 студзеня 2021.
* Эган Бонды ў перакладзе Макса Шчура
* Сайт, прысвечаны пісьменніку  (чэшск.)
* Артыкул у Слоўніку чэшскай літаратуры  (чэшск.)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | AllMusic · Česko-Slovenská filmová databáze · Discogs · Internet Movie Database · MusicBrainz |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BIBSYS: 90378946 · BNF: 123142371 · CONOR: 91262051 · GND: 121679918 · ISNI: 0000000108007459 · LCCN: n82128323 · NKC: jk01012610 · NTA: 073465585 · NUKAT: n97037098 · LIBRIS: 293124 · SUDOC: 032035446 · VIAF: 2539712 |

 |