**Жорж Экгаўт** (фр.: Georges Eekhoud; 27 мая 1854, Антверпен, Бельгія — 29 мая 1929, Скарбек, Бельгія) — бельгійскі франкамоўны пісьменнік, паэт, драматург, перакладчык і крытык. Сябра Каралеўскай акадэміі французскай літаратуры і мовы Бельгіі (1920—1927). Прадстаўнік літаратурнага рэалізму і франкамоўнага натуралізму. Анархіст і гомасексуал, аўтар скандальнага раману «Эскаль-Вігор» (*Escal-Vigor,* 1899) — аднаго з першых у Еўропе і першага франкамоўнага раману на тэму гомасексуальнасці.

Біяграфія
---------

Паходзіў з заможнай сям’і. Рана згубіў бацькоў. Навучаўся ў пансіянаце ў Швейцарыі. Вярнуўся ў Бельгію, працаваў журналістам, карэктарам, літаратурным рэдактарам *La Jeune Belgique*. У 1895 разам з Эмілем Верхарнам заснаваў літаратурны радыкальны часопіс *Le Coq Rouge* (*Чырвоны певень*).

Творчасць
---------

Фламандзец па паходжанні, як і іншыя вядомыя Бельгійскія пісьменнікі — Марыс Метэрлінк, Жорж Радэнбах — Экгаўт выбраў французскую мову з-за ейнага прэстыжу. Але пісьменнік ня цураўся свайго фламандства, валодаў нідэрланзкай мовай Фламандыі і часта, пад псеўданімам, пісаў раманы і іншыя тэксты на ёй.

Аўтар шматлікіх натуралісцкіх і ўпадніцкіх паэмаў, фантастычных казак і навэлаў, раманаў і эсэ. Жорж Экгаўт пэўны час у СССР меў славу «Бельгійскага Горкага». А ў самой Бельгіі яго часта называлі «Бельгійскім Мапасанам». Ягон смелая і скандальная гендарная і анархісцкая слава спрычынілася да невядомасці гэтага аўтара ў нас.

Так, у 1899 годзе ён апублікаваў свой вядомы раман-утопію (сёння сказалі б гендарную ўтопію) «Эксаль-Вігор», першы еўрапейскі раман, у якім смела, адкрыта, без забабонаў і кпінаў апісваецца гомасексуальнае каханне. Эскаль-Вігор — фантазійная назва адначасова мясцовасці, выспы, замку, дзе адбываюцца падзеі раману. Эскаль-Вігор — гэта своеасаблівы закуток-парадыз, месца для ўцёкаў. Такім чынам, Жорж Экгаўт стаў першым пісьменнікам-змагаром і актывістам гомасексуальнай справы больш за сто гадоў таму. Кніга выклікала скандал і судовае разбіральніцтва. Дзякуючы ўмяшанню вядомых французскіх пісьменнікаў (Э. Заля, напрыклад) Жорж Экгаўд быў апраўданы. Па-беларуску даступная навела Ж. Экгаўта «Татуіроўка» (*Le tatouage*).

Пісьменнік працягваў агучваць і замацоўваць гомасексуальную тэму ў літаратуры і грамадстве: ён піша іншыя эстэцкія, смелыя і надзвычай гомаэратычныя зборнікі навел і апавяданняў: зборнік навел «Le Cycle patibulaire» («Злавесны цыкл», 1892), «Mes communions» («Мае спавяданні», 1895), раман «L’autre vue» («Іншае бачанне», 1904), «Voyous de Velours» («Аксамітавыя злодзеі», 1904—1926). Некаторыя тэксты з’явіліся ў адным зборніку пасля смерці пісьменніка зусім нядаўна, напрыклад, гомаэратычныя навелы «Le Quadrille du lancier» («Кадрыль улана», 2015).

Цытаты
------

«Не, прырода не асуджае, ані адвяргае тое, што нас дабраслаўяе. Гэта хутчэй біблейныя рэлігіі хочуць, каб зямля нараджала нас на цноту і пакуты. Хлусня!»

Бібліяграфія
------------

* Myrtes et cyprès, poèmes, Paris, Jouaust, 1877,
* La Danse macabre du pont de Lucerne, conte fantastique, 1878,
* Les Pittoresques, poèmes, Paris/Bruxelles, Librairie des Bibliophiles/Librairie Muquardt, 1879,
* Kees Doorik, roman, Bruxelles, Hochsteyn, 1883,
* Kermesses, contes, Bruxelles, Henry Kistemaeckers, 1885,
* Les Milices de Saint-François, roman, Bruxelles, Veuve Monnom, 1886,
* Les Nouvelles Kermesses, nouvelles, Bruxelles, Veuve Monnom, 1887,
* La Nouvelle Carthage, roman, Bruxelles, Kistemaeckers, 1888, Espace Nord, 2015,
* Les Fusillés de Malines, roman, Bruxelles, Lacomblez, 1891,
* Le Cycle patibulaire, nouvelles, Bruxelles, Kistemaeckers, 1892,
* Mes communions, nouvelles, Bruxelles, Kistemaeckers, 1895,
* Escal-Vigor, roman, Paris, Mercure de France, 1899,
* L’autre vue, roman, Paris, Mercure de France, 1904,
* Voyous de Velours, 1904—1926,
* Les Libertins d’Anvers. Légende et histoire des loïstes, récit, Paris, Mercure de France, 1912, 2009,
* La danse macabre du Pont de Lucerne, 1920,
* Dernières Kermesses, nouvelles, Bruxelles, Ed. de la Soupente, 1920,
* Le Terroir Incarné, roman, Bruxelles, La Renaissance d’Occident, 1922,
* Magrice en Flandre ou Le buisson des mendiants, roman, Bruxelles, Les Cinquante, 1927,
* Voyous de velours ou L’autre vue, roman, Bruxelles, La Renaissance du Livre, 1926 ; Mirande Lucien éd. Montpellier, Gaykitschcamp [archive], 2015,
* Proses plastiques, Bruxelles, La Renaissance du Livre, 1929,
* Le Quadrille du lancier, Mirande Lucien éd. Montpellier, Gaykitschcamp [archive], 2015.

Беларускія пераклады
--------------------

* Апошні ўраніст
* Татуіроўка

Зноскі
------

1. 1 2  Georges Eekhoud — 2009.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1868372'></a>
2. 1 2  Georges Eekhoud // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
3. 1 2  *Ю. В.* Экгуд, Жорж // *Энциклопедический словарь* — СПб.: Брокгауз — Ефрон, 1907. — Т. доп. IIа. — С. 898–899.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q602358'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q4109404'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19908137'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q23892488'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q20898234'></a>
4. ↑
5. ↑   Праверана 24 кастрычніка 2015.
6. ↑  Уладзь Гарбацкі, Апошні ўраніст,
7. ↑  Уладзь Гарбацкі, Апошні ўраніст,
8. ↑  Жорж Экгаўт, Татуіроўка,
9. ↑  Уладзь Гарбацкі, Апошні ўраніст,
10. ↑  Escal-Vigor,

|  |
| --- |
| П:  **ЛГБТ**  |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Project Gutenberg · Internet Speculative Fiction Database |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая савецкая (1 выд.) · Бракгаўза і Эфрона · Бракгаўза і Эфрона · Малы Бракгаўза і Эфрона · Britannica (онлайн) · Universalis · Гранат |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 119015683 · BPN: 35972654 · CONOR: 228599651 · GND: 119372908 · ISNI: 0000 0001 0876 1056 · LCCN: n84803273 · NKC: ola2002161249 · NTA: 069719985 · NUKAT: n02082272 · PTBNP: 39613 · LIBRIS: 186368 · SUDOC: 026848651 · VIAF: 19677089 |

 |