У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Дзюнкерк (значэнні).
«Дзюнкерк»
**Лінейныя караблі тыпу «Дзюнкерк»** — тып лінкараў французскага флоту часоў Другой сусветнай вайны. Пабудавана два караблі: «Дзюнкерк» (фр.: Dunkerque) і «Страсбур» (фр.: Strasbourg).

Караблі гэтага тыпу, пабудаваныя ў 1930-х гадах, сталі першымі хуткаходнымі лінкарамі. «Дзюнкерк», спраектаваны для барацьбы з нямецкімі «кішэннымі лінкарамі» тыпу «Дойчланд», будаваўся ва ўмовах абмежаванняў Вашынгтонскага пагаднення і жорсткай эканоміі сродкаў. У сувязі з гэтым стандартнае водазмяшчэнне «Дзюнкерка» склала 26 500 т, што менш за ліміт у 35 000 доўгіх тон, усталяванага Вашынгтонскім дагаворам. Асаблівасцю «Дзюнкерка» было арыгінальнае размяшчэнне артылерыі галоўнага калібра — восем 330-мм гармат былі размешчаны ў дзвюх чатырохгарматных вежах, устаноўленых у насавым ускрайку.

Пасля зробленай Італіяй заявы аб будаўніцтве лінкараў тыпу «Літорыа» са стандартным водазмяшчэннем 35 000 т, парламент Францыі вылучыў сродкі на будаўніцтва другога лінкара — «Страсбура». Браніраванне «Страсбура» было ўзмоцнена для супрацьстаяння больш магутным гарматам новых італьянскіх лінкараў.

З пачаткам Другой сусветнай вайны «Дзюнкерк» і «Страсбур» разам з караблямі Брытанскага Каралеўскага флоту ахоўвалі марскія шляхі ў Атлантыку ад нямецкіх рэйдараў. Пасля капітуляцыі Францыі лінкары знаходзіліся ў Мерс-эль-Кебіры. Брытанцы асцерагаліся, што новыя французскія караблі могуць патрапіць у рукі нацысцкай Германіі ці Італіі, што змяніла б баланс сіл на Міжземным моры. Да Мерс-эль-Кебіра была выслана моцная брытанская эскадра з ультыматумам. Спроба прымусіць французаў перайсці порты, якія кантраляваліся саюзнікамі, ці затапіць караблі была няўдалай, і брытанцы адкрылі агонь па караблях Французскага флоту, якія стаялі ў порце. «Страсбур» прарваў блакаду і перайшоў у Тулон. «Дзюнкерк» не змог прарвацца, быў пашкоджаны артылерыйскім агнём і сеў на грунт, але пасля рамонту таксама быў пераведзены ў Тулон. Там у лістападзе 1942 года абодва лінкары і былі затоплены французскімі экіпажамі каб пазбегнуць захопу немцамі.

Спецыялістамі лінкары тыпу «Дзюнкерк» ацэньваюцца вельмі неадназначна. Гэтыя караблі добра глядзеліся на фоне лінкараў часоў Першай сусветнай вайны, але пры параўнанні з пазнейшымі хуткаходнымі лінкарамі, такімі як «Літорыа», «Бісмарк» і «Аёва», лінкары тыпу «Дзюнкерк» валодалі занадта малым калібрам гармат і слабым браніраваннем. Некаторыя спецыялісты адзначаюць, што, дзякуючы высокай хуткасці і параўнальна магутнаму ўзбраенню, паводле канцэпцыі іх хутчэй можна аднесці да лінейных крэйсераў.

Заўвагі
-------

1. ↑  Усе звесткі прыводзяцца на верасень 1939 года.

Літаратура
----------

**На рускай мове**
* *Балакин С. А. Дашьян А. В. и др.* Линкоры Второй мировой. Ударная сила флота. — М.: Коллекция, Яуза, ЭКСМО, 2005. — (Арсенал Коллекция). — 3 000 экз. — ISBN 5-699-18891-6.
* *Патянин С. В.* Авианосец «Арк Ройал». — Приложение к журналу «Моделист-конструктор». — М. — («Морская коллекция» № 4(40)/2001).
* *Сулига С.* Линкоры «Дюнкерк» и «Страсбург». — М.: Цитадель, 1995. — 32 с. — ISBN 978-0-00-332278-0.
* *Сулига С.* «Ришелье» и «Жан Бар». — М.: Цитадель, 1995. — 32 с.

**На англійскай мове**
* *Robert O. Dulin, William H. Garzke.* British, Soviet, French and Dutch Battleships of World War II. — London: Jane's Publishing Company, Ltd. 1980. — 391 p. — ISBN 0-7106-0078-X.
* Conway’s All the World’s Fighting Ships, 1922—1946. — Conway Maritime Press. — London, 1992. — ISBN 0-85177-146-7.
* *Campbell, John*. Naval Weapons of World War Two. — London: Conway Maritime Press, 2002. — 403 p. — ISBN 0-87021-459-4.
* *Jordan, John. Dumas, Robert*. French Battleships 1922-1956. — Barnsley, Yorkshire: Seaforth Publishing, 2009. — 224 p. — ISBN 978-1848320345.

**На французскай мове**
* *Robert Dumas.* Les cuirassés Dunkerque et Strasbourg. — Nantes: Marine Éditions, 2001. — ISBN 978-2-909675-75-6.

| Поствашынгтонскія лінкары і лінейныя крэйсеры |
| --- |
| 
***Вялікабрытанія***: тып «Нэльсан» (1926) •
тып «Кінг Джордж V» (1939) •
тып «Лаян»\* •
«Вэнгард» (1944) |
***Германія***: тып «Шарнгорст» (1936) •
тып «Бісмарк» (1939) •
тып «H»\* •
тып «P»\* |
***Італія***: тып «Літорыа» (1937) |
***Нідэрланды***: пр. 1047\* |
***СССР***: пр. 23 («Савецкі Саюз»)\* •
пр. 69 («Кранштат»)\* •
пр. 82 («Сталінград»)\* |
***ЗША***: тып «Паўночная Караліна» (1940) •
тып «Паўднёвая Дакота» (1940) •
тып «Аява» (1942) •
тып «Аляска» (1943) •
тып «Мантана»\* |
***Францыя***: тып «Дзюнкерк» (1935) •
тып «Рышэльё» (1939) •
тып «Эльзас»\* |
***Японія***: тып «Ямата» (1940) •
тып B-65\*
\* — недабудаваныя караблі і праекты
 |