recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Мірановіч.
**Міхась Мірановіч**, поўнае імя **Міхаіл Канстанцінавіч Мірановіч** (нар. 18 лютага 1948, в. Старына, Ушацкі раён) — беларускі паэт-гумарыст і перакладчык.

Біяграфія
---------

Скончыў Вялікадолецкую сярэднюю школу (1965). Пасля службы ў Савецкай Арміі, скончыў Львоўскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Івана Франко (1973), атрымаў дыплом радыёфізіка. Працаваў лабарантам, выкладчыкам, інжынерам-канструктарам, інспектарам дзяржнагляду за стандартамі і якасцю, начальнікам аддзела кадраў. Цяпер жыве ў Віцебску, працуе вядучым інжынерам на адным з прадпрыемстваў горада.

Жанаты. Мае дваіх дзяцей, унучку.

Творчасць
---------

Дэбютаваў у друку ў 1972 годзе (газета «Літаратура і мастацтва»). Выступае ў жанры сатыры і гумару. Найбольш вядомыя яго вершаваныя гумарыстычныя карацелькі-фрашкі. Піша літаратурныя пародыі. Першая кніжка — зборнік вершаванага гумару «Міранізмы» — выйшла ў 2002 годзе. Аўтар трох кніжак для дзяцей. Адзін з аўтараў калектыўных зборнікаў «Агледзіны», «Дзень паэзіі 2005», «П’яныя каровы», «Тутэйшы шляхціц», «Ад ніў прыдзвінскіх», трох апошніх выпускаў альманаха «Дзвіна».

Аўтар больш за 1,5 тысячы літаратурных публікацый у саюзнай, рэспубліканскай, абласной перыёдыцы. Друкаваўся ў часопісах «Крокодил», «Перець», «Чаян», «Вожык», «Полымя», «Алеся», «Родная прырода», газетах «Літаратурная Беларусь», «Літаратура і мастацтва», «Звязда», «Советская Белоруссия», «Рэспубліка», «Народная газета», «Знамя юности», «Чырвоная змена», «Віцебскі рабочы», «Народнае слова», «Віцьбічы».

Перакладае з украінскай: П. Глазавога, А. Вішню, С. Руданскага, А. Каламійца, В. Івашчанку, з польскай: С. Лема, А. Пацямкоўскага, В. Брудзінскага, украінскі і польскі народны гумар. Пераклаў на беларускую мову камедыю М. Старыцкага «За дзвюма зайцамі» і драму І. Масляніцынай «Крыж Еўфрасінні», якія пастаўлены на сцэне Нацыянальнага Акадэмічнага тэатра імя Якуба Коласа.

Зноскі
------

Спасылкі
--------

* Афіцыйны сайт М. К. Мірановіча
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Пашкевіч.
**Міхась Пашкевіч** (нар. 22 лютага 1986 года) — беларускі палітык і грамадскі актывіст, член Аб’яднанай грамадзянскай партыі і ўдзельнік кампаніі «Гавары праўду!».

Біяграфія
---------

Нарадзіўся ў Расіі, потым пераехаў з бацькамі ў Бярозу Брэсцкай вобласці.

У 1999 годзе стаў членам Маладога фронту, потым удзельнічаў у кампаніі «Выбірай», прымеркаванай да прэзідэнцкіх выбараў 2001 года.

Паступіў на гістарычны факультэт БДУ, адкуль быў адлічаны пасля прэзідэнцкіх выбараў 2006 года.

З 2006 года працуе ў маладзёжнай арганізацыі Аб’яднанай грамадзянскай партыі, узначальваў партыйную маладзёжную арганізацыю «Маладыя дэмакраты».

З 2010 года — актывіст кампаніі «Гавары праўду!». Падчас прэзідэнцкіх выбараў 2010 года быў даверанай асобай кандыдата Уладзіміра Някляева.

Ініцыятар грамадзянскіх кампаній у падтрымку ўвядзення альтэрнатыўнай грамадзянскай службы.

Узнагароды і прэміі
-------------------

* Люблю Беларусь (2010)

Зноскі
------

1. 1 2  М. Пашкевіч: «Проста так нас не апраўдаюць» **(нявызн.)**.  Радыё Свабода (17 красавіка 2008). Праверана 20 сакавіка 2021.
2. ↑  Прэмію «Люблю Беларусь» нарэшце ўручылі лаўрэатам **(нявызн.)**.  Радыё Свабода (20 лютага 2010). Архівавана з першакрыніцы 20 сакавіка 2021. Праверана 20 сакавіка 2021.
**Ліканкабур** (ісп.: Licancabur) — стратавулкан на мяжы Чылі і Балівіі (пераважна ў Чылі). Суседнічае з вулканам Хурыкес і возерам Лагуна-Вердэ. Вулкан мае форму даволі правільнага конуса вышынёй 5916 м над узроўнем мора. На вяршыні знаходзіцца 400-метровы кратар з невялікім (каля 90×70 м) возерам. Тэмпература вады ў ім — 6 ° C. Гэта адно з самых высокіх азёр Зямлі. Хоць яно знаходзіцца ў самай сухой пустыні планеты, Атакама, яно існуе ўжо не менш за 500 гадоў. У ім выяўленыя экстрэмафільныя арганізмы. Руіны збудаванняў інкаў, размешчаныя на вяршыні, сведчаць пра адсутнасць буйных вывяржэнняў за апошнія 500—1000 гадоў. Папулярны турыстычны аб’ект.
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Доўгае.

**Доўгае** — возера ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці, за 32 км на захад ад горада Мар'іна Горка, за 3,7 км на захад ад вёскі Церабель. Адносіцца да басейна ракі Пціч.

Плошча паверхні 0,03 км², даўжыня 0,33 км, найбольшая шырыня 0,1 км. Даўжыня берагавой лініі 0,75 км.

Возера размешчана сярод асушанага балота, пакрытага сеткай меліярацыйных каналаў. Берагі нізкія, тарфяністыя, параслі хмызняком, балоцістыя. Зарастае слаба. На паўночным захадзе каналізаваным ручаём злучана з вялікай сістэмай меліярацыйных каналаў.

У возеры водзяцца карась, лінь, акунь, плотка, лешч і іншыя віды рыб.

Літаратура
----------

* Республика Беларусь. Минская область. Пуховичский район: карта. Марьина Горка: план / Ред. С.Н. Саратова.. — Минск: РУП «Белкартография», 2011. — 3 000 экз.

Спасылкі
--------

* Ліст карты N-35-92 Архівавана 1 мая 2013.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Рогач.

**Ян Ро́гач з Ду́бы** (чэшск.: Jan Roháč z Dubé, каля 1380 — 9 верасня 1437, Прага) — дзеяч гусіцкага руху, кіраўнік табарытаў (г. зв. гетман) з 1421 года, паплечнік Яна Жыжкі.

Біяграфія
---------

Ян Рогач паходзіў з шляхецкага роду. Па смерці Яна Жыжкі ўзначаліў табарытаў, радыкальна настроеную плыню гусітаў.

Пасля паражэння Пракопа Голага каля Ліпанаў (1434) стаў на чале рэшты войска ў змаганні супраць Жыгімонта Люксембургскага.

У 1436—1437 гг. кіраваў абаронай крэпасці Сіян. 6 верасня 1437 быў захоплены венгерскімі наймітамі і праз тры дні з 52 паплечнікамі пакараны смерцю ў Празе на Старамесцкай плошчы.

Ушанаванне памяці
-----------------

У 1947 годзе рэжысёр Уладзімір Борскі (чэшск.: Vladimír Borský) зняў пра Яна Рогача з Дубы першую каляровую чэхаславацкую кінастужку.

Ягоным імем названая вуліца на Жыжкаве ў Празе.

Зноскі
------

1. ↑  *Deutsche Nationalbibliothek* Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 18 кастрычніка 2015.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q36578'></a>

Літаратура
----------

* Українська радянська енциклопедія. В 12-ти томах / За ред. М. Бажана. — 2-ге вид. — К.: Гол. редакція УРЕ, 1974—1985. Том 9, К. 1983, стор. 417

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Ян Рогач з Дубы

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Нарматыўны кантроль | GND: 104360887 · ISNI: 0000 0000 7176 4631 · LCCN: no2009164912 · NKC: jn20020611002 · VIAF: 39812893 |
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Моцк.
Уезд Аўгуста III у Варшаву ў 1734 праз трыўмфальную арку
**Ёган (Ян) Самуэль Моцк** (каля 1687 - 4 чэрвеня 1737,  Варшава, Польшча) – мастак родам з Саксоніі, каля прыехаў у 1723 ў Польшчу, прыдворны мастак караля Аўгуста III, гараджанін Старой Варшавы.

Біяграфія
---------

Першапачаткова працаваў пры каралеўска-электарскім двары ў Дрэздэне, дзе праектаваў узоры габелены для каралеўскай мануфактуры, рабіў таксама гуашавае дакументаванне прыдворнага жыцця. Прыкладна ў 1723 годзе пераехаў у Варшаву, дзе ў 1731 атрымаў пасаду прыдворнага мастака. Быў жыхаром Старой Варшавы і перайшоў у каталіцызм. 

Пры каралеўскім двары ён маляваў карціны алеем, якія паказваюць партрэты (Аўгуст II, Уршуля Любамірская  (руск.) (бел. і іншыя), перспектывы (напрыклад, Марымант  (англ.) (бел.), жанравыя сцэны ("Гульня ў косці", "Заляцанні Негра" і іншыя), тэатральныя дэкарацыі, а таксама сучасныя яму падзеі (Вяселле Фрыдрыха-Аўгуста, у жніўні 1719, Прыбыццё Аўгуста III у Варшаву і іншыя). Выканаў эскізы  сенатарскіх залаў Каралеўскіх палацаў у Варшаве і Гродне, праектаваў таксама трыўмфальныя аркі з нагоды розных свят і ўрачыстыя ілюмінацыі. Прымаў удзел у конкурсе на карціну для галоўнага алтара ў касцёле Святога Крыжа ў Варшаве, аднак не вядома, ці з'яўляўся ён аўтарам абраза, знішчанага там у 1939 годзе.

Памёр у Варшаве.

Ад шлюбу з Барбарай з дома Сакрэз пакінуў 3 дачкі.

Вучнямі Моцка былі, у прыватнасці, Ян Бенедыкт Хофман і Лукаш Смуглевіч.

Зноскі
------

1. ↑  Johann Samuel Mock // AGORHA — 2009. Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21994367'></a>

Літаратура
----------

* Monika Kretschmerowa. Cenny nabytek Muzeum Historycznego. „Stolica". Nr 2 (1414) (12 stycznia 1975), s. 13. WWP RSW "Prasa Książka Ruch".
* Polski Słownik Biograficzny

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | RKDartists |
| Генеалогія і некрапалістыка | Sejm-Wielki.pl |
| Нарматыўны кантроль | GND: 1149549696 · LCCN: nr93027562 · NUKAT: n2015008495 · VIAF: 58954408, 290321738 · ULAN: 500024525 |
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Фішэр.

**Дэбра Фішэр** (нар. 1 сакавіка 1951) — прафесар астраноміі Універсітэта штата ў Сан-Францыска. Фішэр з’яўляецца суаўтарам больш за 100 навуковых прац, прысвечаных карлікавым зоркам і субзорным аб’ектам, размешчаным у нашай Галактыцы, уключаючы экзапланеты. Яна з’яўляецца вядучым даследчыкам Кансорцыума N2K, які займаецца пошукам экзапланет. Таксама яна з’яўляецца членам каманды навукоўцаў па пошуку планет, якая кіруецца Джэфры Марсі.

Біяграфія
---------

Дэбра Фішэр вучылася ва Універсітэце Аявы і Універсітэце штата ў Сан-Францыска, атрымала ступень доктара навук у Каліфарнійскім універсітэце ў Санта-Крузе ў 1998 годзе. Пасля гэтага яна працавала ў Каліфарнійскім універсітэце ў Берклі, кіруючы праграмай па пошуку планет у Лікскай абсерваторыі.

Зноскі
------

1. ↑  Debra Fischer //
2. ↑
3. ↑

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | ORCID · ResearcherID |
| Нарматыўны кантроль | GND: 1141797941 · ISNI: 0000 0000 4756 8905 · LCCN: no2007047153 · VIAF: 76092308 |
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Калеснікаў.
**Сямё́н Іва́навіч Кале́снікаў** (1893, мясцечка Краснаполле — 23 мая 1949, Мінск) — беларускі савецкі дзяржаўны дзеяч.

Біяграфія
---------

Сямён Калеснікаў нарадзіўся ў 1893 годзе ў сялянскай сям'і. 

Скончыўшы Крычаўскае рамеснае вучылішча ён пачаў працаваць на чыгуначнай станцыі Енакіева Екацярынаўскай губерні.

З пачаткам Першай сусветнай вайны быў прызван у войска, у 1916 годзе скончыў школу прапаршчыкаў. 

У 1917 годзе ўступіў у Чырвоную Гвардыю, вярнуўся на радзіму і быў прызначаны начальнікам Крычаўскай міліцыі. Пасля ўзначаліў Крычаўскі валвыканкам.

У 1929 годзе ён скончыў лесагаспадарчы факультэт Горацкую сельскагаспадарчую акадэмію, пасля чаго быў накіраваны на працу ў лясную гаспадарку. Пачынаў працу ляснічым, пазней кіраваў шэрагам леспрамгасаў, трэстам «Маглеспрам», лясным аддзелам Магілёўскага абкама КП БССР. Удзельнічаў у баях Вялікай Айчыннай вайны ў якасці намесніка камандзіра дарожна-эксплуатацыйнага палка.

Пасля вызвалення Беларускай ССР Калеснікаў быў адазваны з фронту і накіраваны на працу Упаўнаважаным Галоўлесааховы пры Савеце Народных Камісараў па рэспубліцы. Актыўны ўдзельнік пасляваеннага аднаўлення народнай гаспадаркі. Пасля пераўтварэння Галоўлесааховы ў Міністэрства лясной гаспадаркі Беларускай ССР ён быў прызначаны першым міністрам, у гэты перыяд яго намеснікам па кадрах працаваў Герой Савецкага Саюза Васіль Корж. 

Магіла Сямёна Калеснікава на Вайсковых могілках
Раптоўна памёр ад інфаркту 25 мая 1949 года, пахаваны ў прысутнасці вялікай колькасці людзей на Вайсковых могілках Мінска.

Узнагароды
----------

* Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга
* Ордэн «Знак Пашаны»
* Медаль «За абарону Масквы»
* Медаль «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.»
* Медаль «За доблесную працу ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.»

Зноскі
------

1. 1 2 3  З гісторыі Краснапольскага лясгаса
2. 1 2  *Е. С. Колесникова.*. У министра подрастает внук... (руск.)(недаступная спасылка).  Белорусская лесная газета. Архівавана з першакрыніцы 26 кастрычніка 2014. Праверана 26 кастрычніка 2014.

Спасылкі
--------

* З гісторыі Краснапольскага лясгаса Архівавана 22 лютага 2017.
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Новае (значэнні).

**Наво́е** (трансліт.: *Navoje*, руск.: Новое) — вёска ў Бярозаўскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Стрыгінскага сельсавета. Размешчана за 11 км ад Бярозы, за 17 км ад чыгуначнай станцыі Бяроза-Картузская.

Гісторыя
--------

Паводле перапісу 1897 года вёска ў Пескаўскай воласці Слонімскага павета Гродзенскай губерні, дзейнічала кузня.

З 1915 года акупіравана германскімі войскамі, з 1919 года да ліпеня 1920 года і з жніўня 1920 года — войскамі Польшчы. У ліпені 1920 была ўстаноўлена савецкая ўлада.

З 1921 года ў складзе Польшчы, у 1924 годзе пад назвай Новы ў Пескаўскай гміне Косаўскага павета Палескага ваяводства. У 1920-я г. ў вёсцы была створана ячэйка КПЗБ.

З 1939 года ў БССР, з 1940 года вёска ў Совінскім сельсавеце.

У 1941—1944 гг. акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Акупанты загубілі 9 жыхароў вёскі. На фронце загінулі 25 воінаў-землякоў.

У 1949 годзе быў створаны калгас «Савецкая Беларусь», 25 ліпеня 1951 года ён увайшоў у склад калгаса імя Кірава (цэнтр — в. Стрыгінь). З 16 ліпеня 1954 года ў Стрыгінскім сельсавеце. Паводле перапісу 1970 года ў калгасе імя Кірава.

Планіроўка
----------

Планіровачна складаецца з 2 паралельных вуліц, арыентаваных з поўначы на поўдзень, іх (з захаду на ўсход) перасякаюць альбо злучаюць некалькі правулкаў.

Насельніцтва
------------

* **XIX стагоддзе**:
	+ 1897 — 53 двары, 309 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
	+ 1905 — 341 жыхар.
	+ 1924 — 79 будынкаў, 391 жыхар.
	+ 1940 — 96 двароў, 547 жыхароў.
	+ 1959 — 86 гаспадарак, 351 жыхар.
	+ 1970 — 596 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
	+ 2005 — 107 двароў, 212 жыхароў.

Зноскі
------

1. ↑  Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Брэсцкая вобласць: нарматыўны даведнік / І. А. Гапоненка і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2010.— 318 с. ISBN 978-985-458-198-9. (DJVU)

Літаратура
----------

* Новае. Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т. 3, кн. 1. Брэсцкая вобласць / рэдкал.: Г. П. Пашкоў (дырэктар) і інш. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2006. — 528 с.: іл. — 4 000 экз. — ISBN 985-11-0373-X.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх

| ⛭**Стрыгінскі сельсавет** |
| --- |
| Цэнтр | Стрыгінь |
| Вёскі | Высокае ·  Галавіцкія ·  Мастыкі ·  Навое ·  Перасудавічы ·  Пузі ·  Совіна |
**Навела** — літаратурны жанр, кароткі ці сярэдні па памеры празаічны твор, як і апавяданне. Ад апавядання, аднак, адрозніваецца тым, што ў навеле інтэнсіўна распрацоўваецца адна драматычная сітуацыя, без апісанняў, разважанняў і развіцця персанажаў. Звычайна канец навелы выразны, раптоўны і ўяўляе сабой пэўную развязку драматычнай гісторыі.

Гісторыя жанру навела
---------------------

Навела з'явілася ў 14 — 16 ст. у Італіі, хоць карані яго выходзяць са старажытных літаратур Захаду і Усходу. У эпоху Адраджэнне навела — гэта невялікае апавяданне, нярэдка з гумарыстычнай або сатырычнай афарбоўкай, перадавала «навіны дня» (адсюль назва жанру). «Дэкамерон» Дж. Бакача з'яўляецца характэрным цыклам навел той эпохі. Не без уплыву Бакача з'яўляецца зборнік навел Маргарыты Наварскай «Гептамерон» (1558).

У 17 ст. навелу прадстаўляе М. дэ Сервантес («Павучальныя  навелы», 1613). Але найбольшага росквіту дасягае яна ў 19 ст. Уласна, тады і ў 20 ст. працягваюць развівацца яе разнавіднасці — псіхалагічная, фантастычная, сенсацыйная і іншыя навелы. Непераўзыдзеным майстрам вострасюжэтных навел 19 ст. быў Праспер Мерымэ («Матэа Фальконэ», «Таманг», «Каломба», «Кармэн»). У рускай літаратуры 19-20 ст. навелу дастойна прадстаўляюць А. Пушкін, І. Тургенеў, І. Бунін, у польскай літаратуры — Б. Прус, Генрык Сянкевіч, Стэфан Жэромскі.
**Ючы** (саманазва: *Coyaha*, літаральна «людзі сонца») — індзейскі народ у ЗША. Агульная колькасць (2010 г.) — 623 чалавекі.

Ючы — карэнныя жыхары горных раёнаў паўднёвага ўсходу ЗША. Іспанцы ў XVI ст. і англічане ў XVII ст. фіксавалі іх на ўсходзе сучаснага штата Тэнесі. Родная мова ючы *юджэха* з'яўляецца ізалятам, аднак мае шмат падабенстваў з мовамі сіў. Паходжанне назвы **ючы** спрэчнае. Магчыма, яна бярэ пачатак з іх асабістага словазлучэння, што значыць тубыльцаў, або ад наймення *Ani'-Yu'tsl*, якое ім далі чэрокі. 

Пад 1567 г. іспанцы ўзгадвалі ючы як магутны народ, што стала жыў у буйных паселішчах. Аднак да сярэдзіны XVII ст. іх колькасць скарацілася да 1500 — 1600 чалавек. У канцы XVII — пачатку XVIII стст. яны пацярпелі паражэнні ад шаўні і чэрокі, што вымусіла розныя часткі народа мігрыраваць з традыцыйна населеных тэрыторый і ўступаць у саюзныя адносіны з іншымі індзейцамі. У другой палове XVIII ст. ючы ўсё яшчэ жылі на рацэ Тэнесі, на захадзе Фларыды і на сярэднім Захадзе. 

У 1830-я гг. ючы разам з маскогі і семіноламі былі пераселеныя на тэрыторыі Аклахомы. У нашы дні большасць з іх уваходзіць у склад нацыі маскогі.

Спасылкі
--------

* Euchee Tribe of Indians
* Savannah River Euchee Indian Архівавана 25 верасня 2022.
* Carolina — The Native Americans — The Yuchi Indians
* Yuchi Tribe — Native Indian Tribes
* The Yuchi Community and the Human Genome Diversity Project: Historic and Contemporary Ironies
* Jason Baird Jackson Yuchi Indian Histories Before the Removal Era
**Сямён Абрамавіч Сямёнаў-Менэс** (руск.: Семёнов-Менес Семён Абрамович; 1895 Гродна — 1972, Масква) — адзін з вядучых савецкіх майстроў кінаплаката і кінарэкламы.

Біяграфія
---------

У 1915—1918 гг. вучыўся ў Харкаўскім мастацкім вучылішчы. У 1919—1925 гг. працаваў у Украінскіх «вокнах РОСТА». Распісваў агітцягнік і агітпароходы. З 1925 года жыў у Маскве. Афармляў тэатральныя пастаноўкі. Прымаў удзел у афармленні міжнародных выстаў. У 1950-я афармляў павільёны на Усесаюзнай сельскагаспадарчай выстаўцы ў Маскве. У 1960-я гг. афармляў павільён «Навука» на Выставе дасягненняў народнай гаспадаркі. У 1966—1967 гг. прымаў удзел у афармленні Музея К. Цыялкоўскага ў Калузе.

Зноскі
------

Спасылкі
--------

* Семёнов-Менес Семён Абрамович // Плакаты.ру  (руск.)
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Клінцэвіч.
**Сямён Аляксандравіч Клінцэвіч** (красавік 1899, мястэчка Трабы, Ашмянскі павет, Віленская губерня, цяпер Іўеўскі раён Гродзенскай вобласці — 7 кастрычніка 1937, Менск, НКУС) — дзеяч рэвалюцыйнага руху ў Заходняй Беларусі, публіцыст.

Біяграфія
---------

З сялянскай сям’і. Брат Пятра Клінцэвіча. Падчас Першай сусветнай вайны ў бежанстве ў Самары. Удзельнічаў у грамадзянскай вайне, з 1918 года ў Чырвонай гвардыі. Увосень 1919 года быў накіраваны на курсы ў Саратаўскую партшколу. Член РКП(б) з лістапада 1921 года. З чэрвеня 1921 года ў Беларусі; працаваў у Слуцку ў партыйных і савецкіх органах. У канцы 1921 года накіраваны на падпольную работу ў Заходнюю Беларусь. З 1923 года член КПЗБ. Неаднаразова арыштоўваўся польскімі ўладамі.

З мая 1924 года жыў у БССР. Вучыўся ў Камуністычным універсітэце Беларусі. З канца 1926 года працаваў у Заслаўскім райвыканкаме. У чэрвені 1927 года зноў накіраваны ў Заходнюю Беларусь. Па даручэнні ЦК КПЗБ 16 сакавіка 1928 года разам з А. Капуцкім забіў М. Гурына-Маразоўскага. Арыштаваны польскімі ўладамі ў 1929 годзе; прыгавораны да пажыццёвай катаргі.

З 15 верасня 1932 года ў БССР у выніку абмену палітвязнямі паміж Польшчай і СССР. Пісаў успаміны. Прыцягваўся да допытаў у снежні 1933 года па справе «Беларускага нацыянальнага цэнтра». Арыштаваны 21 жніўня 1937 года; 5 кастрычніка 1937 года прыгавораны да расстрэлу. Рэабілітаваны 11 мая 1957 года.

Літаратура
----------

* Клінцэвіч Сямён Аляксандравіч // Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 1. Абрамовіч—Кушаль. / Укладальнік Л. У. Маракоў. — Смаленск, 2003. — 480 с. — ISBN 985-6374-04-9.
Падманная перспектыва галерэі, створанай Франчэска Бараміні
**Галерэя Спада** — мастацкая галерэя ў рымскім палацца Спада, пабудаваным у сярэдзіне XVI стагоддзя архітэктарам Барталамеа Бароніа для кардынала Джакама Кападзіфера. Будынак дэкарыраваны на фасадзе і ў лоджыях выдатнымі гіпсам працы Джуліа Мацоні.

Гісторыя
--------

Набыты ў 1632 годзе кардыналам Бернардзіна Спада, будынак быў пашыраны і адрэстаўраваны. У ходзе работ было пабудавана крыло XVII стагоддзя і адкрыта знакамітая Перспектыўная Галерэя Бараміні (1652—1653): пры дапамозе аптычных прыёмаў прастора ў 8 метраў ўяўляецца даўжынёй у 35 метраў. Перспектыва ўздзейнічала на наведвальніка і прымушала паверыць у зман пачуццяў і ілюзорнасць зямных формаў.

Галерэя, размешчаная на бельэтажы, дэманструе мастацкія перавагі кардынала.

Галерэя, адкрытая ў 1951 годзе пасля карпатлівай працы па ўзнаўленні калекцыі, рассеянай падчас Другой сусветнай вайны, займае 4 вялікія залы, распісаныя фрэскамі, якія ўключаюць у сябе таксама прадметы побыту, антычную і сучасную мэблю. Арганізацыя збору добра перадае характэрны выгляд прыватных калекцый XVII стагоддзя, дзе карціны расстаўленыя ўздоўж сцен паслядоўнымі шэрагамі. Калекцыя ўключае важныя творы жывапісу XVII стагоддзя такіх майстроў, як Рэні, Гверчына, Карачы, Даменікіна, Салімена, Прэці і Артемізіа Джэнтылескі; акрамя таго, каштоўныя працы паўночнай школы (Бамбоча і Валянцін) і Тыцыян. Сярод прадметаў вылучаюцца вылучаюцца дзве выдатныя жырандолі са шкла Мурана і глобусы галандскага картографа Гульельма Бло. У Зале сходаў (Salone delle Adunanze) — каласальная статуя, як мяркуецца, Пампея.

Зноскі
------

1. ↑  Indagine sui musei e le istituzioni similari — 2022.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q112132470'></a>

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Галерэя Спада
**Кірыгамі** (яп.: 切り 紙) - від арыгамі, у якім дапускаецца выкарыстанне нажніц і разразанне паперы ў працэсе вырабу мадэлі. Гэта асноўнае адрозненне кірыгамі ад іншых тэхнік складання паперы, што падкрэслена ў назве: *切る* (кіру) - рэзаць, *纸* (камі) - папера. У асобны від кірыгамі можна вылучыць так званае *Архітэктурнае арыгамі*.

Як правіла, кірыгамі пачынаецца са складзенай базы, якая затым разразаецца; разрэзы адкрываюцца і распрамляюцца, каб зрабіць гатовае кірыгамі. Кірыгамі звычайна сіметрычныя, такія, як, напрыклад, сняжынкі, пентаграмы, або кветкі архідэі.

Спасылкі
--------

* Прыклад кірыгамі: елка з паперы   (руск.)
* Сайт кірыгамі Архівавана 13 сакавіка 2016.  (англ.)
* Кірыгамі (італьянскія помнікі архітэктуры)(недаступная спасылка)  (англ.)

Гл.таксама
----------

* Дэкупаж
* Yee's Job
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Грачышнікаў.
**Аляксандр Іванавіч Грачышнікаў** (22 лістапада 1938, г. Тагучын, Новасібірская вобласць) — беларускі архітэктар.

Біяграфія
---------

Скончыў у 1966 годзе Новасібірскі інжынерна-будаўнічы інстытут. Працаваў архітэктарам у Новасібірску, з 1971 года — галоўны архітэктар праектаў у Віцебскграмадзянпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1972 года. Пражывае ў Віцебску.

Творчасць
---------

Асноўныя працы: школа павышэння кваліфікацыі (1976) і інтэрнаты (1981) Віцебскага ветэрынарнага інстытута, жылыя дамы па праспекце Будаўнікоў (1981, з А. В. Асяненкам), 290-кватэрны жылы дом па вул. Чкалава (1984, з А. В. Асяненкам) у Віцебску.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Гречишников Александр Иванович // Архитекторы Советской Белоруссии: Биогр. справочник / Союз архитекторов БССР; Сост. В. И. Аникин и др.. — Мн.: Беларусь, 1991. — 262 с. — ISBN 5-338-00611-1. (руск.)
**Бабруйскае выступленне салдатаў 1905** - рэвалюцыйнае выступленне салдатаў дысцыплінарнага батальёна ў Бабруйскай крэпасці, дзе за рэвалюцыйную дзейнасць трымалі на суровым рэжыме 900 салдатаў (4 роты), у тым ліку 300 матросаў Балтыйскага флоту. 5 снежня салдаты 3 рот адмовіліся ісці на страявыя заняткі, захапілі зорою і запатрабавалі ў 5-дзённы тэрмін вырашыць пытанне аб іх вызваленні. На мітынгу выпрацаваны дадатковыя патабаванні: неадкладная мабілізацыя прызваных у армію з запасу, скарачэнне тэрміну службы, адмена цялесных пакаанняў, ліквідацыя дысцыплінарных батальёнаў і штрафных рот, вызваленне палітычных зняволенных, перадача зямлі сялянам, 8-гадзінны рабочы дзень і іншае. Віленскі генерал-губернатар накіраваў у Бабруйск карную экспедыцыю на чале з генералам Арловым, якая прымусіла паўстанцаў здацца. Па справе аб паўстанні было засуджана 28 чалавек.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Святлічная.

**Ганна Паўлаўна Сьветлічная** (20 красавіка 1939, Паўлаград, Днепрапятроўская вобласць, УССР — 11 лістапада 1995, Паўлаград, Днепрапятроўская вобласьць, Украіна) — украінская паэтэса. Член Саюза пісьменнікаў Украіны з 1962 года.

Біяграфія
---------

Нарадзілася 20 красавіка 1939 года ў горадзе Паўлаград Днепрапятроўскай вобласці ў сям’і служачага.

З сямі гадоў, прыкаваная да ложка цяжкай хваробай, выхоўвалася самастойна. Яна рана пачала пісаць, паэзія была для яе адзінай суцяшэннем. У 1961 годзе выйшла яе першая кніга вершаў «Неходжанымі вясновымі сцежкамі». У наступным годзе Ганну Святлічную прынялі ў Саюз пісьменнікаў Украіны.

Кнігі: «Залатыя вёслы» (1963), «Сонечныя прычалы» (1966). Сталенне (1969). «Колеры» (1970). За кнігу «Літазбір» (1973) удастоена рэспубліканскай літаратурнай прэміі імя Мікалая Астроўскага.

16 кніг вершаў, шматлікія публікацыі ў зборніках, часопісах «Радзіма», «Днепр», «Прапор», рэспубліканскіх і мясцовых газетах — вось творчая спадчына паэтэсы, якая заўчасна пайшла з жыцця ў 1995 годзе.

Яе біяграфія ў вершах. Яны перапоўнены думкамі, пачуццямі, перажываннямі, у іх увасобілася вельмі слабая фізічна, але моцная духам жанчына.

Яна памерла раніцай 11 лістапада 1995 года ва ўзросце 56 гадоў. У Паўлаградзе ў доме, дзе жыла Ганна Святлічная, адкрыты музей.

Зноскі
------
Мярэя на матэрыяле сумкі «Гладстан  (англ.) (бел.» (скура вала)
**Мярэя** — малюнак на паверхні скуры  (руск.) (бел.. У працэсе вырабу скуры выдаляецца эпідэрміс  (руск.) (бел. агаляючы няроўнасці дэрмы  (руск.) (бел.. Выступы і западзіны дермы разам з порамі ўтвараюць прыродную мярэю — узор, па якім можна адрозніваць скуры розных відаў жывёл. Штучная мярэя любога малюнка можа быць нанесена цісненнем  (руск.) (бел. на абодва бакі скуры з дапамогай мярэйных дошак з баразёнкамі для надання скуры больш роўнай паверхні і большай гнуткасці.

Зноскі
------

Літаратура
----------

* Мерея // Большая советская энциклопедия : ([в 30 т.]) / гл. ред.  А. М. Прохоров. — 3-е изд.. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978. (руск.)
* Кожевенное производство // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.) (руск.). — СПб. 1890—1907.
**Мяркіне** (літ.: Merkinė, традыцыйная беларуская назва — **Мерач**) — колішні горад, цяпер мястэчка ў Варэнскім раёне Алітускага павета Літвы, у месцы ўпадзення Мерачанкі ў Нёман. Адміністрацыйны цэнтр Мяркінскай сянюніі. Насельніцтва 1434 чал. (2001).

Уваходзіць у Дзукійскі нацыянальны парк.

Гісторыя
--------

Першыя пісьмовыя згадкі пра Мерач датуюцца XIV стагоддзем у сувязі з нападамі крыжакоў. У 1443 годзе завершылася будаўніцтва Мерацкага касцёла.

7 снежня 1569 года атрымаў магдэбургскае права і герб з выявай аднарога. У пачатку XVII стагоддзя тут заснавалі кляштар дамініканцаў. У 1676 годзе гетман Міхал Казімір Пац заснаваў у Мерачы езуіцкую місію, якую ў 1755 годзе ператварылі ў рэзідэнцыю. З 1696 года працавала езуіцкая школа. У 1742—1746 гадах езуіты збудавалі драўляны касцёл Святога Крыжа.

У 1648 годзе ў Мерачы памёр кароль польскі і вялікі князь літоўскі Уладзіслаў IV.

З 1791 года — цэнтр Мерацкага павета. Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) утварылася Мерацкае ваяводства.

У пачатку 1920-х гадоў у Мерачы размяшчаўся сакрэтны штаб чацвертай аператыўнай групы, падпарадкаванай Беларускай сацыял-рэвалюцыйнай партыі. Камандзірам групы быў Вячаслаў Разумовіч пад псеўданімам «Хмара». Штаб складаўся з ксяндзоў Бакшыца і Блазуеліса, прафесара гімназіі Карчынскага і Разумовіча. Група супрацоўнічала з Генеральным штабам літоўскай арміі і ў выпадку вайны паміж Польскай Рэспублікай і Літвой павінна была выступіць на літоўскім баку.

Славутасці
----------

* Замчышча.
* Касцёл Унебаўзяцця Найсв. Дзевы Марыі (XV ст.)
* Царква (2-я пал. XIX ст.).

### Страчаная спадчына

* Ратуша
* Сінагога

Галерэя
-------

* ЗамчышчаЗамчышча
* Касцёл Унебаўзяцця Найсв. Дзевы МарыіКасцёл Унебаўзяцця Найсв. Дзевы Марыі
* Нёман у МяркінеНёман у Мяркіне

Вядомыя асобы
-------------

* Лявонцій (Бондар) (1913—1999) — беларускі і рускі праваслаўны дзеяч.

Зноскі
------

1. ↑  ЭнцВКЛ, 2005

Літаратура
----------

* Мерач // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) і інш.; маст. З. Э. Герасімовіч. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя, 2005. — Т. 2: Кадэцкі корпус — Яцкевіч. — С. 301. — 792 с. — ISBN 985-11-0378-0 (т. 2), ISBN 985-11-0315-2.
* Mierecz // Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom VI: Malczyce — Netreba (польск.). — Warszawa, 1885. S. 257—258

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Мяркіне
* Мерач на Radzima.org

| ⛭Населеныя пункты на Нёмане (ад вытока да вусця) |
| --- |
| Сцяг Беларусі Беларусь | 
* Стоўбцы
* *Любча*
* правы прыток Дзітва
* Бярозаўка
* левы прыток Шчара
* Масты
* **Гродна**

 |
|  Літва | 
* Друскінінкай
* Алітус
* *Бірштанас*
* Прэнай
* **Каўнас**
* правы прыток Нярыс (Вілія)
* *Качэргіне*
* *Кулаўтува*
* Вількія
* *Гялгаўдзішкіс*
* Юрбаркас

 |
| Мяжа Сцяг Расіі Расіі і  Літвы | 
* *Смалінінкай (Л)*
* Неман (Р)
* Савецк (Р)
* *Панямуне (Л)*
* Русне (Л)

 |
| Заўвага: *Л* — Літва, *Р* — Калінінградская вобласць Расіі;    гл. далей: Куршскі заліў, Балтыйскае мора |
**Герб горада Хельсінкі** на працягу сваёй гісторыі неаднаразова змяняўся. Першапачаткова гэта была пячатка, на якой былі намаляваны хвалі ручая і хвост ласося. У 1639 годзе быў зацверджаны герб з выявай чырвонай ладдзі на марскіх хвалях. Пазней над ладдзёй з'явілася залатая карона, запазычаная са шведскага герба ў гонар заснавальніка Хельсінкі Густава Вазы.

Сучасны герб Хельсінкі быў зацверджаны Міністэрствам унутраных спраў Фінляндыі 30 жніўня 1951 года і быў распрацаваны фінскім архітэктарам і гісторыкам Арнэ Вільгельмам Ранкенам. На гербе намалявана залатая лодка, якая плыве па хвалях, што характарызуе Хельсінкі як партовы горад, а над ёй — упрыгожаная каштоўнымі камянямі карона.

Правілы выкарыстанні герба былі зацверджаны ўрадам Хельсінкі ў 1993 годзе.

Зноскі
------

1. 1 2  Хельсінкі. Агульная інфармацыя **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 23 красавіка 2012. Праверана 26 студзеня 2014.
**Ліква́цыя ў геалогіі** (лац.: liquatio разрэджванне, плаўленне) — раздзяленне магматычнага расплаву на дзве вадкасці, якія не змешваюцца ніжэй за пэўную тэмпературу.

Напрыклад, сульфіды FeS2, NiS, ZnS і інш. могуць растварацца ў сілікатным расплаве пры тэмпературы больш за 1500 °C. Пры паніжэнні тэмпературы да 1170 °C адбываецца ліквацыя магмы. Сульфідны расплаў, кампаненты якога маюць меншую тэмпературу плаўлення, крышталізуюцца пазней. У працэсе ліквацыйнай дыферэнцыяцыі магмы ў глыбінных і блізпаверхневых умовах утвараюцца ліквацыйныя радовішчы, найбольш важныя з якіх сульфідныя медна-нікелевыя і плацінавыя, прымеркаваныя да магматычных комплексаў асноўнага і ультраасноўнага саставу.

У Беларусі існуе комплекс асноўных і ультраасноўных парод крышталёвага фундаменту, які лічыцца перспектыўным на выяўленне ліквацыйных радовішчаў.

**Ліква́цыя ў металургіі**: неаднароднасць хімічнага саставу (структуры) зацвярдзелых сплаваў.

Узнікае з-за рознасці тэмператур крышталізацыі фазаў, што ўваходзяць у састаў сплаву. Адрозніваюць мікраскапічную (міжкрышталічную і дэндрытную — у межах аднаго зерня або дэндрыту) і макраскапічную (ліквацыю занальную і ліквацыю па ўдзельнай сіле цяжару). Выклікае неаднароднасць механічных і фізічных уласцівасцяў і пагаршае якасць зліткаў. Каб паменшыць ліквацыю, расплаў перад разліўкай інтэнсіўна перамешваюць, выкарыстоўваюць спецыяльныя спосабы ліцця, робяць гамагенізацыю зліткаў (доўгую вытрымку пры высокай тэмпературы).

Літаратура
----------

* *Чарняхоўскі А. Б.* Ліквацыя [у геалогіі] // Беларуская Савецкая Энцыклапедыя. У 12 т. Т. 6. Кішынёў — Манцэвічы / Рэдкал.: П. У. Броўка (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1972. — 624 с.: іл. карты.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая савецкая (1 выд.) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | Microsoft: 180938184 |
**Шумілінскі гісторыка-краязнаўчы музей** — музей, створаны ў гарадскім пасёлку Шуміліна паводле загаду Міністэрства культуры БССР ад 28 мая 1984 г. Адкрыты для наведвання 22 лістапада 1986 года.

Асноўны фонд музея (2008) налічвае 10 128 адзінак захоўвання, навукова-дапаможны — 4319 адзінак. Плошча экспазіцыі 163 м². Фонды музея складаюць калекцыі археалагічных знаходак, нумізматыкі, фотаматэрыялаў пра жыццё і побыт гараджан, жывапісу і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, ткацтва і адзення, друкаваных і рукапісных дакументаў, партызанскай зброі перыяду Вялікай Айчыннай вайны і інш. Сярод экспанатаў маляўнічыя палотны мясцовых мастакоў, у т.л. заслужанага дзеяча мастацтваў Беларусі У. Белавусава.

Асноўная экспазіцыя размешчана ў 3 залах. У археалагічным раздзеле экспазіцыі прадстаўлены знаходкі з раскопак на тэрыторыі раёна: крэмянёвыя нуклеусы, адшчэпы, адбойнікі, каменныя шліфаваныя сякеры каменнага і бронзавага вякоў, касцявыя рэшткі маманта, у т.л. ніжняя сківіца з зубамі. Асобныя рэчы бытавога і гаспадарчага прызначэння, адзенне і абутак, ручнікі, посцілкі адлюстроўваюць асаблівасці сельскага побыту ў 19 — пачатку 20 ст. Аб падзеях грамадзянскай вайны і ваеннай інтэрвенцыі 1918—1920 гг. аб станаўленні Савецкай улады на Шуміліншчыне расказвае экспазіцыя, у якой дэманструюцца асабістыя рэчы ўдзельнікаў гэтых падзей, фотаздымкі і дакументы, зброя. Тэма Вялікай Айчыннай вайны, партызанскага руху і вызвалення Шумілінскага раёна ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў прадстаўлена праз дакументы, фотаздымкі, рэчы Герояў Савецкага Саюза — землякоў П. А. Акуцыёнка, М. А. Ласкунова, Дз. М. Мінчугова, М. К. Спірыдзенка, а таксама фотаздымкі 106 Герояў Савецкага Саюза, якія вызначыліся пры вызваленні раёна. Асобная экспазіцыя знаёміць з матэрыяламі аб узнаўленні і развіцці прадпрыемстваў г. п. Шуміліна, сацыяльна-эканамічным і культурным развіцці раёна ў пасляваенны час. Дзейнічае пастаянная выстаўка, на якой прадстаўлены творы дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, графікі, маляўнічыя палотны сучасных майстроў.

  

3 1 красавіка 2002 г. працуе філіял Шумілінскага гісторыка-краязнаўчага музея — музей Обальскага камсамольскага падполля ў гарадскім пасёлку Обаль.

Літаратура
----------

* *Голубева, Л. В.* Шумілінскі гісторыка-краязнаўчы музей / Л. В. Голубева // Музеі Беларусі = Музеи Беларуси : даведачнае выданне / рэдсавет : Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа, М. Г. Нікіцін; здымкі А. Клешчука. — Мн. 2008. — С. 558—559.
* *Іванова С. В.* Шумілінскі гісторыка-краязнаўчы музей // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 17: Хвінявічы — Шчытні / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш.. — Мн.: БелЭн, 2003. — Т. 17. — 512 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0279-2.
**Стрэнгнес** (швед. Strängnäs) — горад у цэнтральнай Швецыі, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай камуны лена Сёдэрманланд. Размешчаны на беразе возера Меларэн.

Насельніцтва — 12 296 чалавек (2005). Статус горада з 1336 года. Праз Стрэнгнес праходзіць Еўрапейскі аўтамабільны маршрут E20. Галоўнай славутасцю горада з’яўляецца кафедральны сабор, будаўніцтва якога было завершана ў 1340 годзе. У саборы спачываюць парэшткі караля Карла IX, яго першай жонкі прынцэсы Марыі, другой жонкі каралевы Крысціны, а таксама рэгента Стэна Стурэ.

31 ліпеня 2018 года з сабора былі скрадзеныя каралеўскія пахавальныя рэгаліі ХVII стагоддзя — карона і ўлада на Карла IX і карона каралевы Крысціны. 5 лютага 2019 года яны былі знойдзеныя на накрыўцы смеццевага бака ў прыгарадзе Стакгольма Акерсберга.

Вядомыя ўраджэнцы і жыхары
--------------------------

* Элен Бергман, шведскі музыкант, вакальны педагог
* Сара Тунебру, шведская футбалістка

Зноскі
------

1. ↑  Statistiska tätorter 2018 – befolkning, landareal, befolkningstäthet — Statistics Sweden, 2019.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1472511'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q72257792'></a>
2. ↑  Statistiska tätorter 2020, befolkning, landareal, befolkningstäthet per tätort — Statistics Sweden, 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q112914414'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1472511'></a>
3. ↑  Statistiska tätorter 2018 – befolkning, landareal, befolkningstäthet — Statistics Sweden, 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1472511'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q106128829'></a>
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Стрэшна.

**Стрэ́шна** — бяссцёкавае возера ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Лучоса ў напрамку на паўночны ўсход ад гарадскога пасёлка Багушэўск, прыкладна за 1 км на поўнач ад вёскі Шчытоўка.

Плошча паверхні возера 0,18 км², даўжыня 0,88 км, найбольшая шырыня 0,3 км. Даўжыня берагавой лініі 2,5 км. Катлавіна возера лагчыннага тыпу, выцягнутая ў напрамку з захаду на ўсход. Схілы катлавіны стромкія, вышынёй 10—15 метраў. На захадзе возера вузкі заліў. Берагі возера зліваюцца са схіламі катлавіны.

Каля возера праходзіць аўтамабільная дарога Р87 (Віцебск — Орша).

Зноскі
------

1. ↑  Ліст карты N-36-37. Выданне 1986 г. Стан мясцовасці на 1981 г. Архівавана 2 мая 2013.

Літаратура
----------

* Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т.5. Стаўраструм — Яшчур / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1986. — Т. 5. — 583 с. — 10 000 экз.
* Республика Беларусь. Атлас охотника и рыболова: Витебская область / Редактор Г. Г. Науменко. — Мн.: РУП «Белкартография», 2010. — С. 32. — 72 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-985-508-136-5. (руск.)
**Ялоўскі** — біялагічны заказнік рэспубліканскага значэння ў Ганцавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. на вярховых балотах Ялоўскае і Коча. Заснаваны ў 1979 годзе для захавання ў прыродным стане месцаў росту журавін. Плошча заказніка складае 963 га. 

На ўсходзе заказніка Пакнамерскія Вялікае (плошча 12 га) і Малое (плошча 7,7 га) азёры. Глебы тарфяніста-глеевыя, тарфяна-глеевыя і тарфяна-балотныя, на мінеральных астравах — дзярнова-падзолістыя супясчана-пясчаныя. 

У раслінным покрыве — хваёва-кусцікава-сфагнавыя фітацэнозы з перавагай журавін. Лясы (хвойнікі і бярэзнікі) на балотных і забалочаных землях займаюць каля 50 % тэрыторыі заказніка.

Літаратура
----------

* Ялоўскі // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 18. Кн. 1: Дадатак: Шчытнікі — Яя / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2004. — Т. 18. Кн. 1. — 472 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0295-4 (т. 18. Кн. 1).
**Танцава́льная му́зыка** — музыка, адмыслова напісаная для акампанементу танцам. Яна можа ўяўляць сабой або асобную музычную працу, або з’яўляецца часткай музычнай аранжоўкі. Паводле выканання танцавальная музыка падраздзяляецца на жывую танцавальную музыку і на запісаную танцавальную музыку.

У 1970-я гг. з’явіўся жанр «Дыска», танцавальная поп-музыка, названая па імі дыскатэк, для якіх яна запісвалася і выконвалася. У 1980-х гадах стала развівацца электронная клубная музыка, якая пісалася адмыслова для масавых дыскатэк — рэйваў.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Нарматыўны кантроль | BNF: 12048235d · GND: 4140677-1 · LCCN: sh85035638 · NKC: fd992891, ph126436 |
**«Танцуючы чалавек»** (англ.: Dancing Man) — фатаграфія, знятая неўстаноўленым фатографам 15 жніўня 1945 года ў Сіднеі, Аўстралія. На ёй адлюстраваны мужчына, які танчыць на вуліцы ад радасці, даведаўшыся, што скончылася Другая сусветная вайна. Фатаграфія стала шырока вядомая ў Аўстраліі. У 2005 годзе яна з’явілася на юбілейных аўстралійскіх 1-доларавых манетах[ru], прысвечаных 60-годдзю перамогі. Чалавек на фота так і не быў да канца ідэнтыфікаваны.

Зноскі
------

1. ↑  Macy, Richard. "Who is the dancing man?." *Sydney Morning Herald,* 8.12.2004 **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 15 жніўня 2017. Праверана 7 мая 2015.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
**Тані́т** - фінікійская багіня месяцу, заступніца Карфагена.

Шанаванне
---------

Паходжанне культу і імя Таніт застаецца спрэчным. Некаторыя даследчыкі лічаць, што яны былі запазычаны карфагенянамі ў бербераў Паўночнай Афрыкі, іншыя сцвярджаюць, што Таніт - старадаўняя фінікійская багіня, і яе імя перакладаецца як "тая, хто аплаквае". У антычных тэкстах яе называлі тварам Баала, дамай Карфагена. У гэтым горадзе будавалі прысвечаныя ёй храмы. Сведчанні шанавання Таніт знойдзены ў Ліване, Ізраілі, а таксама ў Гібралтары, на Сіцыліі, Мальце, Ібіцы і ў іншых месцах Заходняга Міжземнамор'я. 

У міфалогіі Таніт звязвалася з месяцам, зоркамі, вадою, каханнем, пладавітасцю. Існаваў звычай прынясення ёй у ахвяру малых дзяцей.

Рымляне называлі Таніт Цэлестай і атаясамлялі з Юнонай Люцынай, заступніцай родаў і малых дзяцей.

Сімвалы
-------

У Таніт меўся канкрэтны, добра пазнаваемы сімвал - трохкутнік, прамая лінія і акружнасць над ім. Звычайна гэта тлумачыцца як жаночая постаць у шырокай сукенцы з разведзенымі ў бакі рукамі. Акрамя таго, выявы багіні суправаджаліся сімваламі месяцу, вады, рыб і драпежных птушак.

Спасылкі
--------

* Tanit
* Johanna Stuckey, Tanit of Carthage
* Monica Sjöö, Tanit on Ibiza
**Таніна Піцула** (харв.: Tonino Picula, 31 жніўня 1961, Малі-Лошынь, СР Харватыя, СФРЮ) — харвацкі палітычны дзеяч левацэнтрысцкай Сацыял-дэмакратычнай партыі Харватыі (СДП), міністр замежных спраў Рэспублікі Харватыі з 2000 па 2003 гады.

Жыццяпіс
--------

### Маладыя гады

Піцула атрымаў пачатковую і сярэднюю адукацыю ў Шыбеніку. Скончыў факультэт гуманітарных і грамадскіх навук (філасофскі факультэт) па кірунку сацыялогія ва ўніверсітэце Заграба. Быў шматгадовым членам СДП, займаў пасаду сакратара міжнародных адносін партыі з 1993 па 2000 гады. Быў удзельнікам Вайны ў Харватыі. Таксама ўзначальваў аддзяленне Сацыял-дэмакратычнай партыі ў Веліка-Горыцы з 1997 па 2000. Быў дэпутатам харвацкага парламента на працягу некалькіх скліканняў.

### Міністр замежных спраў

Пасля парламенцкіх выбараў 2000 года, на якіх у складзе шырокай кааліцыі перамагла СДП пад кіраўніцтвам Івіцы Рачан, быў прызначаны міністрам замежных спраў да канца тэрміна паўнамоцтваў адпаведнага ўрада ў 2003.

Падчас яго знаходжання на пасадзе Харватыя стала кандыдатам на ўступленне ў НАТА і ЕС.

### Познія гады

Падчас мясцовых выбараў у 2005 быў абраны мэрам Веліка-Горыцы. Пасля таго, як у сярэдзіне 2007 памёр ад раку Івіца Рачан, Піцула ўключыўся ў выбарчую гонку за права стаць яго пераемнікам на пасадзе старшыні партыі, але прайграў у першым туры выбараў Зорану Міланавічу і Жэльцы Антунавіч. З’яўляецца членам праўлення Асацыяцыі супраць гвалту над дзецьмі ў сем’ях у Веліка-Горыцы.

Зноскі
------

1. ↑  Tonino Picula // Munzinger Personen Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q107343683'></a>

Спасылкі
--------

* Таніна Піцула на сайце Яндэкс. Навіны
* Біяграфія на Javno.com Архівавана 3 жніўня 2007.  (харв.)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   У сацыяльных сетках | Facebook · Твітэр |
| Тэматычныя сайты | Еўрапарламент |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | OpenSanctions |
| Нарматыўны кантроль | ISNI: 0000 0004 2105 7946 · LCCN: nb2017002264 · NUKAT: n2019005530 · SUDOC: 252627040 · VIAF: 305532359 |
**Тапалагічная прастора** — мноства з дадатковай структурай пэўнага тыпу (так званай тапалогіяй); з'яўляецца адным з асноўных аб'ектаў (разам с непрарыўнымі адлюстраваннямі) вывучэння раздзела матэматыкі пад назвай тапалогія.

Гістарычна, паняцце тапалагічнага прасторы з'явілася як абагульненне  метрычнай прасторы, якая у сваю чаргу абагульняе паняцці геаметрычнай прасторы і фігур.

Заданне тапалагічнай структуры, або тапалогіі, на мностве дае выразны матэматычны сэнс блізкасці, аддаленасці, аддзялення яго элементаў без выкарыстання лікавай велічыні адлегласці паміж імі.

У сучаснае вызначэнне структуры тапалагічнай прасторы увайшоў мінімальны набор уласцівасцяў сістэмы метрычных наваколляў, дастатковы для вызначэння такіх паняццяў, як непрарыўнасць, звязнасць і, ў большасці выпадкаў, сыходнасць ў самых агульных сітуацыях, калі метрычныя паняцці могуць быць ўжо непрыдатнымі.

Акрамя агульных выпадкаў, калі задаць адлегласць паміж пунктамі немагчыма, выкарыстанне тапалагічнай мовы часта спрашчае разважанні і аб метрычных прасторах, у тых выпадках, калі яны не залежаць ад канкрэтных лікавых значэнняў адлегласці.

Уласцівасці, якія залежаць толькі ад тапалагічнай структуры на мностве, называюцца тапалагічнымі уласцівасцямі і вывучаюцца ў раздзеле агульная тапалогія. Спалучэнне тапалагічнай структуры з іншымі структурамі, ці спецыфікацыя яе дадатковымі абмежаваннямі, прыводзіць да вылучэння розных другіх відаў уласцівасцяў, якія вывучаюцца ў іншых раздзелах тапалогіі ці сумежных дысцыплін.

Вызначэнне
----------

Няхай дадзена мноства {\displaystyle X}. Сістэма {\displaystyle {\mathcal {T}}} яго падмноств называецца *тапалогіяй* на {\displaystyle X}, калі выкананы наступныя ўмовы:

1. Аб’яднанне адвольнага сямейства мностваў, якія належаць {\displaystyle {\mathcal {T}}}, належыць {\displaystyle {\mathcal {T}}}. Гэта значыць, што калі {\displaystyle U\_{\alpha }\in {\mathcal {T}}\quad \forall \alpha \in A}, то {\displaystyle \bigcup \limits \_{\alpha \in A}U\_{\alpha }\in {\mathcal {T}}}.
2. Перасячэнне канечнага сямейства мностваў, якія належаць {\displaystyle {\mathcal {T}}} , належыць {\displaystyle {\mathcal {T}}}. Гэта значыць, што калі {\displaystyle U\_{i}\in {\mathcal {T}}\quad i=1,\;\ldots ,\;n}, то {\displaystyle \bigcap \limits \_{i=1}^{n}U\_{i}\in {\mathcal {T}}}.
3. {\displaystyle X,\;\varnothing \in {\mathcal {T}}}.

Пара {\displaystyle (X,\;{\mathcal {T}})} называецца *тапалагічнай прасторай*. Мноства, якія належаць {\displaystyle {\mathcal {T}}}, называюцца *адкрытымі мноствамі*. Элементы мноства {\displaystyle X}, на якім дана тапалогія, называюцца, як ў геаметрыі, пунктамі.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая расійская (старая версія) · Вялікая расійская (навукова-адукацыйны партал) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | BNF: 13162791j · GND: 4137586-5 · LCCN: sh85136087 · Microsoft: 81332173 · NDL: 00564270 |
**Оберфельдфебель** (ням.: Oberfeldwebel ***OFW*** або ***OF***) — воінскае званне унтэр-афіцэра з партупеяй ва ўзброеных сілах Германіі (рэйхсвер, вермахт, бундэсвер).

Званне оберфельдфебеля знаходзіцца па старшынстве паміж воінскімі званнямі фельдфебеля і гаўптфельдфебеля.

Гісторыя
--------

Воінскае званне оберфельдфебель было ўпершыню ўведзена ў нямецкім Рэйхсверы ў 1920 годзе, а на пасады, прадугледжаныя гэтым званнем, былі прызначаны найбольш падрыхтаваныя і заслужаныя унтэр-афіцэры былой кайзераўскай арміі з баявым вопытам. У часы фашысцкай Германіі званне захавалася, у кавалерыі, артылерыі і супрацьпаветранай абароне яго называлі обер-вахмістр. У Вафен-СС гэты тытул з 1938 па 1945 год адпавядаў званню гаўптшарфюрар.

Званне оберфельдфебеля заставалася і пасля заканчэння Другой сусветнай вайны ў арміях Заходняй Германіі і Нацыянальнай народнай арміі ГДР (з 1956 па 1990).

**Знакі адрознення оберфельдфебеля*** Пагон оберфельдфебеля вермахта Сухапутных войскаў да 1945 годаПагон оберфельдфебеля вермахта Сухапутных войскаў да 1945 года
* Пагон оберфельдфебеля люфтвафэ да 1945 годаПагон оберфельдфебеля люфтвафэ да 1945 года
* Пагон оберфельдфебеля Нацыянальнай народнай арміі ГДРПагон оберфельдфебеля Нацыянальнай народнай арміі ГДР

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Малодшае званне **Фельдфебель** |  
(воінскія званні Германіі) **Оберфельдфебель** | Старэйшае званне**Гаўптфельдфебель**Оберфенрых |

Спасылка
--------

* Параўнальная табліца рангаў і званняў