recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ду́дзіцкая во́ласць** — адміністрацыйная адзінка ў складзе Ігуменскага павета Мінскай губерні, існавала з 1860-х гадоў да 1924 года. Адміністрацыйны цэнтр — мястэчка Дудзічы.

Гісторыя
--------

Мемарыяльны знак «Аляксандру II ад удзячных сялян Дудзіцкай воласці» ў Дудзічах
Дудзіцкая воласць утворана ў 1860-х гадах. У 1880-х гадах уключала 9 сельскіх грамад (Азярычынскае, Бахаравіцкае, Грабеньскае, Дудзіцкае, Кашканскае, Крыстампольскае, Церабельскае, Цяплянскае, Ячанскае), 25 населеных пунктаў (найбуйнейшыя — м. Дудзічы, в. Азярычына, с. Грэбень, с. Асака, Цяпляны, Ячанкі).

З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай воласць абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў пад акупацыяй Польшчы (польск.: Gmina Dudzicze; Ігуменскі павет, Мінская акруга ГУУЗ).

З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР. Скасавана 17 ліпеня 1924 года ў сувязі з утварэннем Менскай акругі і падзелам на раёны.

Насельніцтва
------------

* 1880-я гады — 5614 жыхароў
* 1919 год — 9967 жыхароў

Крыніцы
-------

1. ↑  Памяць 2003, с. 53.

Літаратура
----------

* *Уладзіслаў Вяроўкін-Шэлюта.* Ігуменскі павет // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 3: Гімназіі — Кадэнцыя / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн. : БелЭн, 1996. — С. 472—473. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0041-2.
* Памяць: Пухав. р-н: Гіст.-дак. хронікі гарадоў і р-наў Беларусі / Укл. А. А. Прановіч; Рэдкал.: А. М. Карлюкевіч і інш.. — Мінск: Беларусь, 2003. — 749 с. — ISBN 985-01-0251-9.
**Каларадскі дзяржаўны ўніверсітэт** (англ.: Colorado State University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Форт-Колінс у штаце Каларада, ЗША.

Агульная характарыстыка
-----------------------

Гэта флагманская ўсанова ўніверсітэцкай сістэмы штата. Яна класіфікуецца як доктарскі ўніверсітэт з вельмі высокай даследчай актыўнасцюю Вучэльня была заснавана ў 1870 годзе як сельскагаспадарчы каледж і прыняла сваю цяперашнюю назву ў 1957 годзе. Ва ўніверсітэце працуе каля 2 тысяч выкладчыкаў у 8 каледжах. Ступень бакалаўра прапануецца па 65 праграмах навучання, а ступень магістра - па 55 праграмах. Таксама ўніверсітэт прысвойвае доктарскія ступені па 40 спецыяльнасцях. Кампус уключае сярод іншага лабараторыю рухавікоў і пераўтварэння энергіі, універсітэцкі цэнтр мастацтваў, у якім знаходзяцца музей дызайну і мерчандайзінгу і музей мастацтваў, ветэрынарную навучальную бальніцу і інстытут даследаванняў атмасферы.

Структура
---------

* Каледж сельскагаспадарчых навук
* Каледж бізнесу
* Каледж здароўя і сацыяльных паслуг
* Каледж вольных мастацтваў
* Каледж прыродазнаўчых навук
* Каледж ветэрынарнай медыцыны і біямедыцынскіх навук
* Каледж інжынерыі
* Каледж прыродных рэсурсаў

Гл. таксама
-----------

* Спіс універсітэтаў штата Каларада

Заўвагі
-------

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы
**Заходне-Арэгонскі ўніверсітэт** (англ.: Western Oregon University) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Монмут у штаце Арэгон, ЗША.

Агульная характарыстыка
-----------------------

Вучэльня была першапачаткова заснавана ў 1856 годзе Вучнямі Хрыста (асноўнай пратэстанцкай хрысціянскай дэнамінацыяй у ЗША) як Монмутскі ўніверсітэт. Сёння ва ўніверсітэце можна атрымаць ступені бакалаўра і магістра. У 2015 годзе выданне U.S. News & World Report паставіла вучэльню на 77-е месца сярод рэгіянальных універсітэтаў на Захадзе ЗША.

Дыдактычныя падраздзяленні
--------------------------

* Каледж адукацыі
* Каледж вольных мастацтваў і навук

Гл. таксама
-----------

* Спіс універсітэтаў штата Арэгон

Заўвагі
-------

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы
**Скін-эфект** (ад па-англійску: skin скура, абалонка + эфект), **паверхневы эфект** — уласцівасць пераменнага электрычнага току, якая праяўляецца ў неаднародным размеркаванні ўнутры правадніка такім чынам, што шчыльнасць току найбольшая на паверхні правадніка і змяншаецца ўглыб правадніка. Электрычны ток цячэ, галоўным чынам, па «скуры» правадніка паміж паверхняй і ўзроўням, названым **скін-пласт**.

Скін-эфект тлумачыцца тым, што пад уплывам знешняга пераменнага поля свабодныя электроны правадніка ствараюць віхравыя токі, поле якіх кампенсуе знешняе поле ў аб’ёме правадніка.

Зноскі
------

1. 1 2 3  БелЭн 2002.

Літаратура
----------

* Скін-эфект, паверхневы эфект // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 14: Рэле — Слаявіна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2002. — Т. 14. — С. 456. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0238-5 (т. 14).

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| Нарматыўны кантроль | LCCN: sh85123196 · Microsoft: 151482245 |
**Шпіянаж** — супрацьпраўна разведвальная дзейнасць органаў (іх агентаў) замежных дзяржаў, што, як правіла, прадугледжвае выкраданне афіцыйна засакрэчанай інфармацыі (дзяржаўнай таямніцы) спецслужбамі недружалюбных дзяржаў.

Статус шпіёна і разведчыка ў міжнародным праве
----------------------------------------------

На Брусельскай канферэнцыі 1874 года прапаноўвалася падвяргаць непрыяцельскіх шпіёнаў смяротнаму пакаранню без суда, але прапанова гэтая прынята не была. На той жа канферэнцыі былі ўсталяваныя прыкметы шпіянажу: збіранне звестак аб варожай арміі і ўтоенасць дзеянняў.

У адпаведнасці з нормамі міжнароднага гуманітарнага права, любая асоба з складу ўзброеных сіл боку, што знаходзіцца ў канфлікце, якое трапляе ва ўладу процілеглага боку ў той час, калі яно займаецца шпіянажам, не мае права на статус ваеннапалоннага, і з ім могуць звяртацца як са шпіёнам, гэта значыць, яго могуць падвергнуць крымінальнай пераследу.

Асоба са складу ўзброеных сіл боку, што знаходзіцца ў канфлікце, якое не пражывае на тэрыторыі, акупаванай адваротнай бокам, і якое займаецца шпіянажам на гэтай тэрыторыі, не губляе свайго права на статус ваеннапалоннага, і з ім не могуць звяртацца як са шпіёнам, за выключэннем тых выпадкаў, калі асоба захоплена да таго, каб яна зноў далучылася да ўзброеных сіл, да якіх належыць.

У адрозненне ад шпіёна, разведчык, г.зн. асоба са складу ўзброеных сіл боку, што знаходзіцца ў канфлікце, якая ад імя гэтай боку збірае або спрабуе збіраць інфармацыю на тэрыторыі, кантраляванай адваротнай бокам, не лічыцца асобай, якая займаецца шпіянажам, калі, дзейнічае такім чынам, яна носіць форменную вопратку сваіх узброеных сіл. Такім чынам, у выпадку палону, разведчык мае права на статус ваеннапалоннага.

Адпаведна, з пункту гледжання міжнароднага права, разведчкамі могуць лічыцца толькі франтавыя разведчыкі, якія носяць форменную вопратку сваіх узброеных сіл. Усе агентурныя разведчыкі з'яўляюцца, па азначэнні, шпіёнамі.

Адказнасць за шпіянаж згодна з заканадаўствам Рэспублікі Беларусь
-----------------------------------------------------------------

У адпаведнасці з артыкулам 358 Угалоўнага Кодэксу Рэспублікі Беларусь прадугледжана адказнасць у форме пазбаўлення волі на тэрмін ад сямі да пятнаццаці год.

*Заўвага*: Асоба, якая здзейсніла шпіпянаж альбо здраду дзяржаве ў форме шпіянажа, але дабраахвотна спыніла злачынную дзейнасць, і заявіла дзяржаўным органам аб зробленных ім дзеяннях, а таксама аказала садзейнічанне ў спыненні шкодных наступстваў, вызваляецца ад угалоўная адказнасці.

Зноскі
------

1. ↑  Уголовный Кодекс Республики Беларусь. — Мн. «Амалфея», 2009, С.248: Шпионаж

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Шпіянаж на Вікісховішчы |


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая каталанская · Вялікая каталанская · Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Бракгаўза і Эфрона · Britannica (онлайн) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNE: XX4576233 · BNF: 119522645 · GND: 4056287-6 · LCCN: sh85044893 · LNB: 000060274 · Microsoft: 558872910 · NDL: 00571691 · NKC: ph127874 |

 |
**Бібліятэка Лаўрышаўскага манастыра** — бібліятэка, якая існавала пры Лаўрышаўскім манастыры ў XIII — сярэдзіне XIX ст. Вядома паводле вопісаў з пачатку XIX ст. У гэты час размяшчалася ў спецыяльным мураваным будынку. Паводле вопісу 1824 года, у бібліятэцы была 451 кніга ў 595 тамах, пераважна друкаваныя выданні на польскай і лацінскай мовах, а таксама некалькі кірылічных. Сярод Біблій меліся выданні на польскай мове гатычным шрыфтам (16 ст.), Біблія на англійскай мове, шмат твораў айцоў царквы, кананічныя і багаслоўскія творы (з іх 4 кірылічныя кнігі), служэбнікі выпуску Віленскай, Супрасльскай, Пачаеўскай друкарняў, працы па гісторыі царквы, у т.л. «Хронікі» Цэзара Баронія, Рэчы Паспалітай, геаграфічныя слоўнікі, апісанні Святой Зямлі, прапаведніцкія творы ў асноўным каталіцкіх і ўніяцкіх аўтараў, напрыклад, Цімафея Шчуроўскага; магчыма, рукапісная кніга «Propowiedi Ruskie», аскетычныя творы І. Пяткевіча, Дз. Занкевіча і інш. жыціі святых аўтарства I. Кульчыцкага, Дз. Занкевіча і інш. даведачныя выданні, лацінска-польска-літоўскі слоўнік Канстанцінаса Сірвідаса, творы Арыстоцеля, Цыцэрона, Эзопа, каментарыі да твораў антычных аўтараў, вучэбная літаратура (лацінскай граматыкі, рыторыкі), палітычным выданні, календары, газеты. У манастырскай царкве знаходзіліся богаслужэбныя кнігі (43 экз.), у т.л. некалькі евангелляў вялікага фармату, посная і кветная трыёдзі, актоіхі і інш. рукапісы. 

Пергаментнае Лаўрышаўскае евангелле XIII—XIV стст. у вопісе 1824 не адзначана, відаць, яно было вывезена з манастыра раней.

Літаратура
----------

* Лабынцев Ю. А. Шавинская Л. Л. Библиотека Лаврышевского монастыря // Беларуская кніга ў кантэксце сусветнай кніжнай культуры. Мінск, 2006. Ч.1.

В. С. Пазднякоў.
**Бібліятэка Жыгімонта II Аўгуста** - бібліятэка, створаная ў Вільні пры двары вялікага князя літоўскага і караля польскага Жыгімонта ІІ Аўгуста (1548—1572). Паводле памеру і складу не саступала б-кам інш. еўрапейскіх двароў. Пачала збірацца да 1545. Кнігі набываліся праз спец. камісіянераў у краіне і за мяжой. Кнігазбор павялічваўся і за кошт шматлікіх дароў, у т.л. дзеячаў Рэфармацыі. Сярод іх экзэмпляр Бібліі, дасланы М. Лютэрам, выданні прац Ж. Кальвіна, Г. Булінгера, падараваныя аўтарамі. Збор апекавалі прыдворныя бібліятэкары Ян з Козьміна (1546—1548), потым С. Кашуцкі, які закаталагізаваў юрыдычны аддзел б-кі, і з 1559 года П.Гурніцкі. Паводле ацэнак сучаснікаў, б-ка налічвала ад 4 да 5 тыс. тамоў. У ёй пераважала літаратура па праве і гісторыі, была тэалагічная літаратура, выданні класічных аўтараў, кнігі па астраноміі і медыцыне. Вял. ўвага аддавалася эстэтычнаму выгляду кніг: аправы былі зроблены з дрэва, абцягнутага скурай, з пазалочанымі суперэкслібрысамі на верхнім вечку (вядомы 7 варыянтаў). У адпаведнасці з тастаментам уладальніка (1571) б-ку павінны былі падзяліць паміж Віленскім калегіумам езуітаў і касцёлам св. Ганны. Аднак пажаданне Жыгімонта II Аўгуста выканалі толькі часткова. Яго сястра каралева Ганна Ягелонка частку кніг (пераважна юрыд. літаратуру) перадала ў 1586 у б-ку Кракаўскага ун-та, частка трапіла ў рукі прыдворных. Некат. іх колькасць перайшла да Кацярыны Ягелонкі і потым увайшла ў склад збораў Жыгімонта III Вазы. Значная частка кніг апынулася ва ўладанні канцлера і гетмана Яна Замойскага, заснавальніка акадэміі ў Замосці. Кнігі па праве і медыцыне, якія захоўваліся ў Каралеўскім замку ў Варшаве, у 1656 у час польска-шведскай вайны трапілі ў Швецыю. У сярэдзіне 18 ст. некат. з кніг каралеўскай б-кі, што вернуты намаганнямі Яна III Сабескага, сталі часткай б-кі Залускіх, якая пасля падзелу Рэчы Паспалітай цалкам пера-везена ў Пецярбург. Пасля Рыжскага дагавора 1921 яна вернута ў Варшаву ў Нац. б-ку і загінула ў час 2-й сусв. вайны. Цяпер значная частка кніг з б-кі Жыгімонта Аўгуста, атрыманая ў асноўным з Б-кі ардынацыі Замойскай, захоўваецца ў Нац. б-цы ў Варшаве. Выданні з каралеўскай б-кі захаваліся таксама ў фондах інш. бібліятэк Польшчы, Літвы, Расіі, Швецыі, Германіі і інш. краін Еўропы. Вядомы 960 выданняў (590 тамоў) знакамітага кнігазбору (улічаны ў каталогу А. Кавецкай-Грычовай).
**Епіскап Рыгор** (свецкае імя *Георгій Барышкевіч*; 30 красавіка 1889, вёска Межрынская, Украіна — 26 кастрычніка 1957, Чыкага, ЗША) — праваслаўны дзеяч, епіскап Гомельскі і Мазырскі.

Біяграфія
---------

У 1910 годзе скончыў Валынскую семінарыю, Імператарскую духоўную акадэмію ў Казані (1914). Служыў на Валыні, быў настаяцелем сабора ва Уладзіміры-Валынскім (1927—1932), затым у Крамянцы. Са студзеня 1939 года — настаяцель сабора ў Гродне. У 1942 годзе пастрыжаны ў манахі пад імем Рыгора (Грыгорыя), узведзены ў архімандрыты, а ў кастрычніку 1943 года прызначаны епіскапам Гомельскім і Мазырскім. З лета 1944 года ў эміграцыі. У 1946 годзе перайшоў у лона РЗПЦ. 3 1947 года — епіскап Манрэальскі і Усходнеканадскі, з 1954 года — архіепіскап. У 1954 годзе ўзначаліў Чыкагска-Кліўлендскую епархію (з 1957 года епархія Чыкагска-Дэтройцкая і Сярэдняга Захаду).

Зноскі
------

1. ↑  Савецкая акупацыя Заходняй Беларусі
**Вайна за незалежнасць Намібіі** альбо **Паўднёваафрыканская памежная вайна** — узброены канфлікт паміж Паўднева-Афрыканскай Рэспублікай і сепаратыстамі Паўднёва-Заходняй Афрыкі. Падзеі былі цесна звязаны з грамадзянскай вайной у Анголе.

Ход падзей
----------

У 1966 г. пачынаюцца ўзброеныя сутыкненні паміж Народнай арганізацыяй Паўднёва-Заходняй Афрыкі  (англ.) (бел. і арміяй ПАР. 

Баявое крыло арганізацыі — Народна-вызваленчая армія Намібіі  (англ.) (бел. — стварала свае базы не ўнутры краіны, а спачатку ў Замбіі, а пазней у Анголе. Адсутнасць апорных пунктаў на тэрыторыі паўднёва-заходняй Афрыкі не давала магчымасці шырокага манеўру па ўнутраным аперацыйным лініям, партызанскія атрады не мелі тылавой падтрымкі. Тым не менш, іх актыўнасць на працягу ўсяго канфлікту была вельмі высокай. Яны атакавалі базы праціўніка, стратэгічныя аб’екты – індустрыяльныя комплексы, масты, чыгункі і аўтатрасы. Дапамогу паўстанцам аказвалі СССР, ГДР, Паўночная Карэя і іншыя сацыялістычныя краіны. Баевікі праходзілі падрыхтоўку ў Пэрэвальнэ (Крым), а з 1976 г. савецкія ваенныя спецыялісты трэніравалі іх у Анголе. 75% узбраенняў народна-вызваленчай арміі былі савецкай вытворчасці.

На працягу амаль дзесяці гадоў паўднёваафрыканскія войскі атрымалі выдатную магчымасць адпрацаваць сваю сістэму контрпаўстанцкай і контрпартызанскай вайны, многае бралася з вопыту партугальскага і радэзійскага спецназаў. Усё гэта выкарыстоўвалася пры фарміраванні часцей СпП. Гэтыя фарміраванні гулялі вядучую ролю ў барацьбе з народна-вызваленчай арміяй.

Вырашальнай кампаніяй вайны стала бітва пры Куіта-Кванавале на ангольскай тэрыторыі. У Анголе ў той час вялася свая вайна паміж прасавецкай групоўкай МПЛА і апазіцыйнай арганізацыяй УНІТА. У краіну былі ўведзены паўднёваафрыканскія часці, якія ставілі сваёй мэтай перашкодзіць народна-вызваленчай арміі. У чэрвені 1988 года, пасля завяршэння баёў за горад, войскі ПАР пакінулі Анголу.

У ходзе наступных перамоў урад ПАР пагадзіўся вывесці свае войскі з Намібіі і даць ёй незалежнасць. 21 сакавіка 1990 г. у прысутнасці Генеральнага сакратара ААН і прэзідэнта ПАР была абвешчана незалежнасць краіны.

Заўвагі
-------

1. ↑  Akawa, Martha; Silvester, Jeremy (March 2012). "Waking the dead: civilian casualties in the Namibian liberation struggle" (PDF). *Journal for Studies in Humanities and Social Sciences*. **1** (1): 117–128. Архівавана з арыгінала (PDF) 10 November 2016. Праверана 4 January 2015.
2. ↑  Reginald Herbold Green. "Namibia: The road to Namibia – Britannica Online Encyclopedia". *Britannica.com*. Праверана 15 January 2013.
3. ↑  Corum, James; Johnson, Wray (2003). *Airpower in small wars: fighting insurgents and terrorists*. Lawrence: University Press of Kansas. p. 315. ISBN 978-0-7006-1240-6.
4. ↑  *Kanet, Roger.* The Soviet Union, Eastern Europe, and the Third World (англ.). — Cambridge University Press, 1987. — P. 44—46. — ISBN 978-0-521-34459-3.

Літаратура
----------

* Коновалов, И.П. (2012). *Африканские войны современности*. Пушкино: Центр стратегической конъюнктуры. p. 98. ISBN 978-5-906233-01-1.
**«Беларуская народная грамада»** *(«БНГ»)* — назва арганізацыі, прыдуманай следчымі ДПУ БССР для ўзбуджэння крымінальнай справы і правядзення палітычнага працэсу ў барацьбе з іншадумствам нацыянальнай інтэлігенцыі ў чэрвені – жніўні 1933; працяг палітычнага працэсу па справе «Саюза вызвалення Беларусі». 

У арганізацыю было ўключана 68 чалавек, пераважна беларускія пісьменнікі (З. Астапенка, У. Жылка, Л. Калюга, М. Лужанін, Ю. Таўбін і інш.), настаўнікі, студэнты, аб’яднаных у 13 ячэек. Паводле версіі ДПУ, «БНГ» ахапіла сваёй дзейнасцю Мінск, Оршу, Слуцк, Капыльскі, Мазырскі, Слуцкі, Мінскі і іншыя раёны БССР, а таксама беларускае земляцтва ў Маскве, Ленінградзе і Смаленску. Паводле версіі ДПУ, у цэнтальнае бюро «БНГ» уваходзілі Ф. П. Купцэвіч, А. В. Карачун, Л. Калюга, П. І. Рагачэўскі, К. М. Сяледчык, В. В. Лушчыцкі, Р. С. Міхальчык, ідэйнае кіраўніцтва прыпісвалася К. Б. Езавітаву, які знаходзіўся ў Рызе. 

Асноўнай мэтай арганізацыі лічылася аддзяленне Беларусі ад Савецкай Расіі і ўстанаўленне «буржуазна-дэмакратычнай Беларускай Народнай Рэспублікі» з наступнай ліквідацыяй сацыялістычных форм у сельскай гаспадарцы і ў прамысловасці: аднаўленне прыватнай уласнасці на зямлю і сродкі вытворчасці, стварэнне хутарской сістэмы землекарыстання. Новае дзяржаўнае ўтварэнне павінна было ажыццявіцца «ў блоку Літва-Латвія-Беларусь са сталіцай саюзнай дзяржавы ў г. Вільня ці ў саюзе дзяржаў Літва-Украіна-Беларусь». «Контррэвалюцыйная дзейнасць» членаў арганізацыі выяўлялася найперш у нязгодзе з узмацненнем на Беларусі таталітарнага рэжыму, распаўсюджванні меркаванняў пра «русіфікатарскую і каланізатарскую палітыку Масквы, ідэалізацыю самабытнасці Беларусі і беларускай мовы, працягванне ў друк нацдэмаўскіх тэрмінаў», у апазіцыі да палітыкі калектывізацыі. «Кіраўнікі» арганізацыі атрымалі па 5 гадоў папраўча-працоўных лагераў, «члены» — ад 2 да 3 гадоў, частка была выслана на Урал, у Казахстан, 11 «членам» было залічана папярэдняе зняволенне. Вінаватымі сябе прызналі 20 чал. Іх паказанні, а таксама паказанні 3 «членаў» арганізацыі, якія праходзілі па справе сведкамі, сталі адзінай падставай для пакарання.

24 жніўня 1956 г. Судовая калегія па крымінальных справах Вярхоўнага суда БССР, разгледзеўшы пратэст пракурора БССР на пастановы Асобай нарады пры калегіі АДПУ ад 10 жніўня і 4 лістапада 1933, якімі былі засуджаны ўдзельнікі «БНГ», пастанавіла справу ў адносінах 44 чал. спыніць за адсутнасцю саставу злачынства. Астатнія рэабілітаваны ў 1-й палове 1990-х г.

Літаратура
----------

* Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 1: А — Беліца / Рэдкал.: М. В. Біч і інш.; Прадм. М. Ткачова; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн. : БелЭн, 1993. — С. 383. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-074-2.
У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Вернан.

**Вернан** (англ.: Vernon) — горад у ЗША, у паўночнай частцы штата Тэхас. Адміністрацыйны цэнтр акругі Уілбаргер. Насельніцтва — 11 002 чалавекі (ацэнка на 2010 год).

Гісторыя
--------

Першыя згадкі пра горад сустракаюцца яшчэ ў індзейцаў племя танкава, у 1858 годзе, калі паселішча называлася Ігл-Спрынгс. Пасля грамадзянскай вайны ў ЗША рост насельніцтва ў рэгіёне дазволіў гораду прэтэндаваць на ўласны паштовы ўчастак у 1880 годзе. Паштовая служба адхіліла прапанаваную назву Ігл-Флэт, паколькі ў Тэхасе ўжо было шмат гарадоў са словам "Іголак" у назве. Жыхары горада прагаласавалі за перайменаванне горада ў Вернан у гонар Маўнт-Вернан, маёнтка Джорджа Вашынгтона.

Зноскі
------

1. ↑  *United States. Bureau of the Census* 2016 U.S. Gazetteer Files — Washington, D.C.: U.S. Census Bureau, 2016.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q32859555'></a>
2. ↑  *United States. Bureau of the Census* 2010 U.S. Gazetteer Files — Washington, D.C.: U.S. Census Bureau, 2010. Праверана 9 ліпеня 2020.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q107569809'></a>
3. ↑  2020 United States Census / пад рэд. Бюро перапісу насельніцтва ЗША Праверана 1 студзеня 2022.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q637413'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q23766566'></a>
***Chlorociboria aeruginascens*** — від грыбоў, які ўваходзіць у род *Chlorociboria* сямейства *Helotiaceae*.

Апісанне
--------

Афарбаваная ў сіне-зялёны колер драўніна
Тыповы дыскаміцэт. Пладовыя целы (апатэцыі) 3-8 мм у дыяметры, чашападобнай, дыскападобнай або лапацістай формы, нярэдка асіметрычныя. Унутраная спараносная паверхня (гіменафор) сіне-зялёная, часам з жаўтлявым адценнем, з узростам цямнеючая, гладкая. Знешняя стэрыльная паверхня таксама сіне-зялёная, больш цёмная, голая або аксаміціста-валасістая. Грыбніца грыба афарбоўвае драўніну ў сіне-зялёны колер, што робіць грыб прыкметным і не падчас утварэння апатэцыяў. Ілжывая ножка звычайна эксцэнтрычная, выяўленая, да 6 мм даўжынёй і да 1,5 мм таўшчынёй, звужваецца дадолу.

Мякаць тонкая, сіне-зялёная, без водара.

Споры бялёсыя ў масе, 5-8(10)×1-2(2,5) мкм, верацёнападобнай або эліптычнай формы, з двума кроплямі-гутуламі ля канцоў, з гладкімі сценкамі. Аскі васьміспоравыя, 45-50×3-4 мкм, булавападобнай формы. Парафізы каля 1,5 мкм таўшчынёй, ніткападобныя, з трохі патоўшчанымі канцамі, у аснове часта разгалінаваныя, септыраваныя, якія перавышаюць па даўжыні аскі. Знешні эксцыпул з прыпаднятымі над паверхняй (што робіць яе аксаміцістай) спіралепадобна выгнутымі або прамымі танкасценнымі гіфамі 1-1,5(2) мкм таўшчынёй.

### Падобныя віды

Характэрныя бялёсыя правільныя пладовыя целы {{bt-bellat||Chlorociboria aeruginosa}}
* Chlorociboria aeruginosa — больш рэдкі ў большасці рэгіёнаў від. Адрозніваецца амаль заўсёды правільнымі апатэцыямі меншых памераў на цэнтральнай, часта рэдукаванай ножцы, нягледзячы на назву, з больш бледнай, па меншай меры з узростам, бялёсай спораўтваральнай паверхняй, і жаўтлявай мякаццю. Споры буйнейшыя — 8—15×2—4 мкм.

Значэнне
--------

Харчовага значэння грыб не мае з-за невялікіх памераў і тонкай мякаці. Драўніна, афарбаваная міцэліем грыба, здаўна цэніцца ў разьбяроў па дрэве.

Экалогія і арэал
----------------

Сапротроф (ксілатроф), які расце на аголенай гнілой драўніне лісцевых дрэў, найбольш часта адзначаецца на дубе.

Шырока распаўсюджаны грыб. Сустракаецца ў Цэнтральнай, Паўночнай і Усходняй Еўропе (Балгарыя, Вялікабрытанія, Данія, Нідэрланды, Славакія, Украіна, Фінляндыя, Чэхія, Швецыя, Расія), на Каўказе (Арменія, Грузія), у Азіі (Індыя, Кітай, Японія, Філіпіны), у Паўночнай Амерыцы (Канада, ЗША, Грэнландыя, Куба), на поўначы Паўднёвай Амерыкі (Венесуэла).

Сінонімы
--------

* Chlorociboria aeruginascens (Nyl.) Kanouse, 1947, nom. inval.
* Chlorosplenium aeruginascens (Nyl.) P.Karst. 1871
* Peziza aeruginascens Nyl. 1869 basionym

Літаратура
----------

* 

```
*Beug, M.W.; Bessette, A.; Bessette, A.R.* Ascomycete Fungi of North America. — Austin, 2014. — P. 367. — 488 p. — ISBN 0-292-75452-3.
```

Спасылкі
--------

* Chlorociboria aeruginascens (англ.).  Department of Geography, University of British Columbia. Архівавана з першакрыніцы 28 ліпеня 2014. Праверана 28 ліпеня 2014.



1. ↑
2. ↑
3. ↑  {{{загаловак}}}(англ.). — 1975. — Т. 1. — P. 193—237.
4. ↑  *Dixon, J.R.* Chlorosplenium and its segregates. II. The genera Chlorociboria and Chlorencoelia(англ.) // *Mycotaxon  (фр.) (бел.* : journal. — 1975. — Т. 1. — № 3. — С. 193—237.
5. ↑
Будынак на рагу сучасных праспекта Незалежнасці і вуліца Леніна, у якім у 1924—1925[*удакладніць*: камент.] гадах размяшалася консульства Польскай Рэспублікі ў Менску
**Генеральнае консульства Польшчы ў Менску** — консульская ўстанова Польскай Рэспублікі ў БССР, якая размяшчалася ў Менску.

Генеральнае консульства ў Менску дзейнічала з 1924 года. Дыпмісія займала другі паверх былога гатэля па Савецкай вуліцы, 84, тут мелася дзесяць пакояў, кухня, прыбіральня і ванная. На першым паверсе знаходзіліся прыватныя кватэры. Польскім уладам даводзілася плаціць за арэнду 6 тысяч рублёў на год (станам на 1928 год). У 1931 годзе польскім дыпламатам дазволілі заняць частку першага паверху.

Польскія консульствы займаліся пытаннямі грамадзянства, выдавалі візы на ўезд на тэрыторыю Польшчы, сачылі за захаваннем польскіх вайсковых і цывільных пахаванняў на тэрыторыі СССР. Дыпламатам Другой Рэчы Паспалітай на тэрыторыі БССР і УССР прыходзілася вырашаць і некаторыя маёмасныя пытанні, якія тычыліся былых зямельных уладанняў (а таксама маёмасці) грамадзян Польшчы, якія ў выніку Рыжскай дамовы іх страцілі.

Вялікая ўвага надавалася апецы над польскімі грамадзянамі, асуджанымі за "палітычныя злачынствы". У 1928 годзе Консульства Другой Рэчы Паспалітай у Менску апекавалася 23 асобамі, якія знаходзіліся ў турмах АДПУ. Аднак адной з галоўных задач польскіх дыпламатычных прадстаўніцтваў была выведка.

Пасля 17 верасня 1939 года польскае консульства ў Мінску было атакаванае «мясцовымі працоўнымі масамі». Дыпламатам на чале з консулам Вітальдам Аконьскім дазволілі выехаць з Мінску.

У сакавіку 1940 года на пасяджэнні Бюро ЦК КП­(б)Б было вырашана пера­даць будынак, які раней займала польскае консульства, Народнаму камісарыяту ўнутраных спраў БССР.

Кіраўнікі консульства
---------------------

* 1924–1925 – Ян Карчэўскі[pl]
* 1925–1926 – Станіслаў Эска
* 1926–1927 – Тадэвуш Пяркоўскі[pl]
* 1927–1928 – Вітальд Калянкоўскі[pl]
* 1928–1930 – Генрык Янкоўскі[pl]
* 1930–1932 – Канстанты Сыманалевіч[pl]
* 1931–1935 – Багдан Ялавецкі[pl]
* 1935–1939 – Вітальд Аконьскі[pl]
* 1939 – Казімеж Рудзкі

Зноскі
------

1. 1 2 3 4 5  Як польскія шпіёны пад носам НКУС працавалі | Новы Час **(нявызн.)**. *web.archive.org* (17 верасня 2021). Архівавана з першакрыніцы 17 верасня 2021. Праверана 4 снежня 2023.
2. 1 2  1939 год. Трагедыя польскіх дыпламатаў у СССР. Частка 1  (бел.). *Новы Час* (15 чэрвеня 2015). Праверана 4 снежня 2023.
**«Народнае вызваленне»** — газета прагрэсіўнага кірунку, орган партыі «Вызволене». Выдавалася з 29 студзеня да 24 чэрвеня 1923 у Вільні на беларускай мове групай радыкальна настроеных дэпутатаў польскага сейма, якія ў 1924 выйшлі з Польскай сялянскай партыі «Вызволеня» і заснавалі Незалежную сялянскую партыю. Выходзіла раз у тыдзень замест закрытай польскімі ўладамі газеты «Wyzwolenie Ludu». Рэдактар Ф. Жарноўскі.

З пазіцый сялянскай дэмакратыі крытыкавала ўрад, мясцовую адміністрацыю (арт. «Чаго варты ўрад Сікорскага», «Вынікі працы новага ўрада», «Законы, канстытуцыя і некаторыя чыноўнікі»), выкрывала прадстаўнікоў заможнага сялянства ў сейме за ўзгодніцтва перад пануючымі класамі (арт. «Вітас прадаўч Хісна-Пясту»), прапагандавала ідэю палітычнага аб'яднання працоўнага сялянства на ўзор рабочых. У рубрыцы «Нашы песняры» змяшчала нататкі пра Ф. Багушэвіча і Я. Купалу, іх партрэты і вершы, якія мелі актуальнае значэнне ва ўмовах Заходняй Беларусі. Асноўны аўтарскі калектыў складалі дэпутаты сейма С. Ваявудскі, Ф. Галавач, У. Шакун, У. Шапель.

Выйшла 5 нумароў. Забаронена польскімі ўладамі.

Літаратура
----------

* Ліс, А. «Народнае вызваленне» / Арсень Ліс // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 1: А — Беліца / Рэдкал.: М. В. Біч і інш.; Прадм. М. Ткачова; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн. : БелЭн, 1993. — 20 000 экз. — ISBN 5-85700-074-2. — С. 283.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Раеўскі.

**Аляксандр Раеўскі** (нар. 19 чэрвеня 1988, Мазыр) — беларускі футбаліст (паўабаронца) і трэнер. У цяперашні час працуе галоўным трэнерам дубліруючага складу мазырскай «Славіі».

Клубная кар’ера
---------------

Пачынаў кар’еру ў мазырскай «Славіі», але хутка апынуўся ў складзе магілёўскага «Дняпра». У магілёўскім клубе гуляў за дубль, часам прыцягваўся таксама да гульняў асноўнай каманды. У 2009 годзе перайшоў у «Славію», якая на той момант выступала ў Першай лізе, і праз два гады дапамог ёй перамагчы ў гэтым турніры.

Сезон 2012 распачаў у Вышэйшай лізе ў складзе «Славіі», але ўлетку пакінуў клуб. У другой палове 2012 года заставаўся без клуба, а ў сезоне 2013 стаў іграком светлагорскага «Хіміка». Па выніках сезона 2013 «Славія» зноў апынулася ў Першай лізе, і Аляксандр чарговы раз далучыўся да мазырскага клуба. У сезоне 2014 забіў 5 галоў за «Славію», чым другі раз дапамог ёй трапіць у Вышэйшую лігу. У Вышэйшай лізе Раеўскі стаў пераважна выхадзіць на замену, у сезоне 2016 стаў часцей з’яўляцца ў стартавым складзе, тады ж стаў звычайна выкарыстоўвацца ў якасці абаронцы. У сезоне 2017 быў асноўным апорным паўабаронцам мазыран, але не здолеў выратаваць каманду ад вылету ў Першую лігу. На наступны год дапамог мазыранам перамагчы ў другім дывізіёне і вярнуцца ў эліту.

У 2019—2020 гадах з’яўляўся на полі нерэгулярна, шмат прапускаў з-за траўм. У студзені 2021 года падоўжыў пагадненне з мазырскім клубам. У першай палове 2021 года пераважна выхадзіў у стартавым складзе мазыран, з лета стаў часцей выхадзіць на замену ці заставацца на лаўцы запасных. У студзені 2022 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Славію» і завяршыў прафесійную кар’еру.

Трэнерская кар’ера
------------------

З 2022 года працаваў у «Славіі» дзіцячым трэнерам, а ў пачатку 2023 года стаў галоўным трэнерам дубліруючага складу.

Дасягненні
----------

* Сцяг Беларусі Пераможца Першай лігі чэмпіянату Беларусі (2): 2011, 2018

Зноскі
------

1. ↑  Aleksandr Raevskiy // Transfermarkt — 2000. Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2449070'></a>
2. ↑  "Славия" продлила контракты с Жуком, Чухлеем и Раевским
3. ↑  "Славия" рассталась с Раевским
4. ↑  Все действующие лица нового чемпионата. Заявки команд высшей лиги сезона-2023 (обновляется) (руск.). *football.by* (17 сакавіка 2023). Праверана 30 красавіка 2023.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | by.tribuna.com · FootballFacts.ru · Soccerway · teams.by · Transfermarkt (ігрок) · Transfermarkt (трэнер) · Прэсбол |
| Аперацыя «Баграціён» |
| --- |
| Віцебск-Орша • Магілёў • Бабруйск • Здудзічы • Скрыгалаў-Конкавічы • Петрыкаў • Дарашэвічы • Мінск • Полацк • Боркі • Пінск • Вільнюс • Беласток • Шаўляй • Люблін-Брэст • Каўнас |

**Боркінскі дэсант 5 ліпеня 1944 года** — тактычны рачны дэсант, высаджаны катэрамі Дняпроўскай ваеннай флатыліі ў ходзе Беларускай наступальнай аперацыі Вялікай Айчыннай вайны.

У пачатку ліпеня 1944 года савецкія войскі пераследавалі разбітыя асноўныя сілы нямецкай 2-й арміі (камандуючы генерал-палкоўнік Вальтэр Вайс) групы армій «Цэнтр» (камандуючы генерал-фельдмаршал Вальтэр Модэль) ва ўсходняй частцы Беларускай ССР. Сілы 61-й арміі (камандуючы генерал-лейтэнант П. А. Бялоў) 1-га Беларускага фронту (камандуючы маршал Савецкага Саюза К. К. Ракасоўскі) вялі наступленне на Пінск.

На паўднёвым беразе Прыпяці рухалася 23-я стралковая дывізія. У раёне вёскі Боркі (Жыткавіцкі раён, Гомельская вобласць) праціўнік спешна перапраўляў свае часці праз раку, баючыся акружэння. З мэтай зрыву пераправы па ўказанні камандуючага арміяй атрад катэраў (6 суднаў) Дняпроўскай ваеннай флатыліі (камандуючы флатыліяй капітан 1-га рангу В. В. Грыгор’еў) у ноч на 5 ліпеня падняўся ўверх па плыні Прыпяці і каля 2:30 гадзін ночы высадзіў у тыле праціўніка на поўдзень ад вёскі Боркі дэсант у складзе стралковага батальёна (375 чалавек). Пры падтрымцы артылерыйска-кулямётнага агню катэраў і выкарыстоўваючы фактар раптоўнасці дэсант хутка авалодаў населеным пунктам (бой за сяло працягваўся менш за гадзіну). Пераправа нямецкіх войск праз Прыпяць была спешна спыненая. Больш за тое, паддаўшыся паніцы, нямецкі камандзір загадаў неадкладна падарваць яе, чым паставіў свае войскі ў вельмі цяжкае становішча.

Паспяховая высадка дэсанту дала магчымасць савецкім войскам хутка авалодаць гарадамі Тураў і Лунінец, паскорыць тэмпы наступлення і ліквідаваць нямецкую групоўку на поўдзень ад Прыпяці.

Людскія страты былі нязначнымі, у караблях страты адсутнічалі.

Крыніцы і літаратура
--------------------

* *Григорьев В. В.* И корабли штурмовали Берлин / [лит. запись Н. Н. Ланина]. — М.: Воениздат, 1984. — 253 с. : 6 л. ил. — (Военные мемуары).
* *Золотарев В. А. Козлов И. А.* Три столетия Российского флота. — Том 4. — СПб: Полигон, 2005.
* *Домошенкин С. Вербовой А.* Десантные действия Днепровской флотилии на Припяти // Морской сборник. — 2015. — № 5 (2018). — С. 80—91.
**Красо́вер** (англ.: crossover, «узаемадзеянне (сюжэтаў)», *(літаральна)* «перакрыжаванне (сюжэтаў)»; скар. англ.: xover) — мастацкі твор або яго асобны сюжэт, у якім змешаны элементы сюжэта (героі, месцы і г. д.) некалькіх іншых самастойных твораў. У больш шырокім сэнсе красовер - гэта любая камбінацыя двух і больш незалежных «аўтарскіх сусветаў».

Не варта блытаць красовер са спін-офам — пабочным творам, дзе могуць удзельнічаць героі асноўнага твора, а таксама з пародыяй, дзе адзін асобны персанаж, абстаноўка або сусвет капіруе іншага персанажа, абстаноўку або сусвет, часта ў камедыйнай манеры.

Прыклады
--------

### Фільмы

Адзін з першых вядомых фільмаў-красовераў, дзе наглядна выкарыстоўваўся прыём скрыжавання двух сюжэтных ліній, стаў класічны фільм жахаў студыі Universal «Франкенштэйн сустракае чалавека-ваўка» (1943). У фільме «Фрэдзі супраць Джэйсана» сустракаюцца маньякі з серый фільмаў жахаў «Кашмар на вуліцы Вязаў» і «Пятніца, 13-е», а ў фільме «Чужы супраць Драпежніка» сутыкаюцца прышэльцы з серый фільмаў экшн-хорар фантастыкі «Чужы» і «Драпежнік».

### Коміксы

У комікс-індустрыі красоверамі называюць як коміксы, дзе сустракаюцца персанажы розных выдуманых сусветаў (напрыклад, героі студый Marvel Comics і DC Comics), так і сюжэт, у якім дзейнічаюць персанажы з аднаго сусвету, але з розных серый коміксаў (напрыклад, Civil War ад Marvel Comics ці Infinite Crisis ад DC Comics).

### Гульні

Прыкладам красовера ў кампутарных гульнях з’яўляецца серыя гульняў «Mario & Sonic», дзе персанажы гульнявых франшыз Mario і Sonic the Hedgehog спаборнічаюць на алімпійскіх гульнях ва ўсіх краінах і іх гарадах свету. Яшчэ прыкладамі красовераў у відэагульнях з'яўляюцца RoboCop vs Terminator (1993), Spider-Man і X-Men: Arcade’s Revenge (1992) і іншыя.

Гл. таксама
-----------

* Спін-оф
* Перазапуск

Зноскі
------

1. ↑  crossover Definition & Usage Examples (англ.). Архівавана з першакрыніцы 3 лістапада 2023. Праверана 8 лютага 2024.
2. ↑  By Correspondence Chapter 1: I Prologue, an ER + Third Watch Crossover fanfic | FanFiction **(нявызн.)**. *www.fanfiction.net*. Архівавана з першакрыніцы 15 лістапада 2018. Праверана 7 верасня 2020.

Спасылкі
--------

* Алфавітны спіс красовераў, спін-офаў, адроджаных персанажаў і г.д. Архівавана 12 красавіка 2021 года.  (англ.)


| Творы паводле асаблівасцей сюжэта |
| --- |
| 
Сіквел · 
Прыквел · 
Мідквел · 
Інтэрквел · 
Спін-оф · 
Красовер · 
Рымейк · 
Перазапуск · 
Экранізацыя · 
Навелізацыя
 |
**Патрыяршы сабор у Піцундзе ў гонар Апостала Андрэя Першазванага** — сабор, пабудаваны ў Піцундзе (Піцыунт) у пачатку X стагоддзя ў часы праўлення грузінскага цара Баграта III з дынастыі Баграціёнаў, які з'яўляўся пляменнікам апошняга абхазскага цара Феадосія III  (руск.) (бел..

Гісторыя сабора
---------------

Піцундскі сабор быў кафедрай абхазскіх каталікосаў. Тут адбываліся выбары каталікосаў-патрыярхаў Абхазіі, пасвячэнне епіскапаў.

У XI — XV стагоддзях сабор неаднаразова абнаўляўся. У XVII стагоддзі, пад пагрозай нападу з боку туркаў, кафедра каталікоса Абхазіі пераносіцца ў Гелаці (Грузія), сабор быў закінуты.

У другой палове XIX стагоддзя сабор быў зноў адбудаваны і асвечаны ў гонар Успення Багародзіцы.

Пытанне аб пераносе з будынка сабора аргана, усталяванага ў 1975 годзе нямецкімі майстрамі, быў узняты ў ў 2009 годзе. 29 ліпеня 2014 года в. а. прэзідэнта Абхазіі Валерый Бганба  (руск.) (бел. падпісаў распараджэнне, у якім даручыў міністэрству культуры сумесна з дзяржкіраваннем па ахове гісторыі культурнай спадчыны адшукаць магчымасць пераносу органа з Піцундскага сабора ў іншае месца.

Архітэктурныя асаблівасці
-------------------------

Сабор адносіцца да тыпу крыжовакупальных, трохнефных і трохапсідных храмаў. Узведзены з каменя і цэглы. У размеркаванні гэтых матэрыялаў назіраецца пэўны парадак. Сцены храма ад цокаля складзеныя выключна каменнымі блокамі, затым мур набывае змяшаны характар: шэрагі каменя перамяжоўваюцца з цаглянымі праслойкамі. Чым вышэй, тым каменныя праслойкі танчэй, а цагляныя — таўшчэй. Верхняя частка сцен, барабан і ляжачы на ім купал, унутраныя апоры-слупы складзеныя цалкам з цэглы рознага памеру. На цэнтральнай алтарнай апсідзе звонку паміж вокнамі выкладзеныя тоўстай цэглай крыжы. Гладкія сцены пакрытыя тынкоўкай, у ранейшыя часы упрыгожанай фрэскамі, ад якіх захаваліся толькі пояс медальёнаў у алтары.
Унутры сабора, у заходняй яго частцы знаходзіцца пахавальня, у якой знаходзяцца дзве магілы, прызначаныя апосталам Андрэю Першазванаму і Сымону Кананіту, аб чым сведчаць фрэскавыя выявы двух апосталаў унутры пахавальні.

Зноскі
------

1. ↑  В министерстве культуры не разделяют мнение главы Абхазской православной церкви о необходимости переноса органа Пицундского храма в другое помещение. Архівавана 10 жніўня 2014.
2. ↑  Решение вынести орган из храма в Пицунде разделило абхазское общество

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Патрыяршы сабор у Піцундзе на Вікісховішчы |

* *Патрыяршы сабор: фатаграфіі* Архівавана 10 лютага 2009.
* *Архіепіскап Павел Лебедзеў († 1892 г.).* Слова пры асвячэнні Піцундскага Успенскага Сабора ў Абхазіі, 3 (16) Верасня 1885 года (Казань, 1889). На сайце *Слова пастыра*
* Арган Піцундскага храма ў Абхазіі. Афіцыйны сайт.
**Фінансавы год** — традыцыйны перыяд, на які ўстанаўліваецца бюджэт — схема прыбыткаў і выдаткаў вызначанай асобы (сям'і, бізнесу, арганізацыі, дзяржавы і г. д.).

Таксама вядомы як бюджэтны год ці фіскальны год, ад лац.: fiscus — дзяржаўная казна.

Звычайна фінансавы год не супадае з каляндарным. Напрыклад, у ЗША фінансавы год — з 1 кастрычніка па 30 верасня, у Японіі — з 1 красавіка па 31 сакавіка, а ў Фінляндыі для акцыянерных таварыстваў — вызначаецца ў статуце.

У Беларусі фінансавы год пачынаецца 1 студзеня і заканчваецца 31 снежня, то бок, супадае з каляндарным.

Гл. таксама
-----------

* Бюджэт
* Падаткі

Зноскі
------

1. ↑  5.2 Финансовый год(недаступная спасылка) Бюджетный кодекс Республики Беларусь. Кодекс Республики Беларусь от 16.07.2008 г. № 412-З  (руск.)
**«Мітэльшпіль»** (руск.: Миттельшпиль) — апавяданне расійскага пісьменніка Віктара Пялевіна, апублікаванае ў 1991 годзе ў складзе зборніка «Сіні ліхтар».

Сюжэт
-----

У апавяданні «Мітэльшпіль», як і ў многіх іншых творах Віктара Пялевіна, раскрываецца тэма мяжы двух светаў. Дзеянне апавядання адбываецца на мяжы эпох, пры пераходзе ад савецкай улады да новай дэмакратыі. Гераіня апавядання, валютная прастытутка Люся, шукае кліентаў у дарагіх гасцініцах «Нацыяналь», «Інтурыст» і «Масква». Яна знаёміцца ​​са сваёй калегай Нэлі, хоць і нагадвае, што дзесьці бачыла яе шмат разоў. Іх вырашаюць падвезці дамоў двое марскіх афіцэраў на зялёным «пазіку». Па дарозе маракі спрабуюць забіць прастытутак, аднак Нэлі і Люся даюць ім адпор і шчасна дабіраюцца да дома.

Далей чытача чакае характэрны для твораў Пялевіна неспадзяваны камічны фінал. Аказваецца, што і Нэлі, і Люся, каб прыстасавацца да новай эпохі, змянілі не толькі прафесію, але і пол. Нэлі раней была Васіліям Цыруком, які служыў сакратаром камсамола. Люся ж была Антонам Паўлавым, яго намеснікам па арграбоце. Марскія афіцэры Валера і Вадзім аказваюцца былымі жанчынамі — сёстрамі Варай і Тамарай.

Нягледзячы на фізічныя змяненні, якія адбыліся з героямі, вобраз іх мыслення застаецца старым, савецкім. Любы напамін пра мінулае жыццё выклікае ў Люсі настальгію. Нэлі ж часам здаецца, што яна працягвае ісці па партыйнай лініі. Нешта падобнае адчуваюць і маракі.

Назву «Мітэльшпіль» можна перавесці як «гульня на сярэдзіне». Героі апавядання жывуць на зломе эпох, і ў іх свядомасці ідзе барацьба савецкага і постсавецкага светаў. Яны спрабуюць знішчыць у сабе ўсё старое, але цалкам гэта зрабіць не ўдаецца.

Зноскі
------

1. ↑  *Сергей Полотовский, Роман Козак.* Пелевин и поколение пустоты. — М. «Манн, Иванов и Фербер», 2012. — ISBN 978-5-91657-304-6
2. 1 2  *Генис А.* Беседа десятая: Поле чудес. Виктор Пелевин // Звезда. — 1997. — № 12. С. 230.
3. 1 2  *Сейдашова А. Б.* Структура художественного пространства и времени в произведениях В. Пелевина 90-х годов ХХ века (проблема целостности) Архівавана 14 красавіка 2021.. Диссертация на соискание учёной степени кандидата филологических наук. М. — 2018.
4. 1 2 3  *В. В. Грекова* «Миттельшпиль» духа и материи (анализ одного рассказа В. Пелевина) // Вестник Азиатско-Тихоокеанской ассоциации преподавателей русского языка и литературы. — Владивосток. — 2011. — № 2-3.
5. ↑  *Смирнова О. О.* К вопросу о «Чесателе и питателе», или специфика комического в прозе Виктора Пелевина // Вестник Российского университета дружбы народов. Серия: Литературоведение, журналистика. 2012, № 3.
У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Апанасовіч.

**Яўген Апанасовіч** (нар. 18 ліпеня 2002, Лунінец) — беларускі футбаліст, нападнік клуба «Лунінец».

Клубная кар’ера
---------------

Пачынаў займацца футболам у Лунінцы, на юнацкім узроўні выступаў за мікашэвіцкі «Граніт», а ў 2017 годзе далучыўся да «Слуцка», дзе з 2019 года стаў выступаць за дубль. Замацаваўся ў складзе і стаў адным з найлепшых бамбардзіраў турніру дублёраў, на наступны год пачаў прыцягвацца да асноўнага складу клуба. 17 ліпеня 2020 года дэбютаваў у Вышэйшай лізе, выйшаўшы на замену ў другім тайме матча з «Іслаччу» (2:1).

У сезоне 2021 выступаў за дубль «Слуцка» і не прыцягваўся да асноўнай каманды, а ў ліпені быў аддадзены ў арэнду ў гомельскі «Лакаматыў», дзе выхадзіў на замену. У снежні 2021 года па заканчэнні арэнды пакінуў гомельскую каманду. У 2022 годзе гуляў пераважна за дубль «Слуцка», у Вышэйшай лізе толькі двойчыы выйшаў на замену ў канцы сустрэчы.

У пачатку 2023 года праходзіў прагляд у «Смаргоні», а пазней далучыўся да віцебскага «Макслайна», які ў сакавіку 2023 года арандаваў нападніка на сезон. Пакінуў «Макслайн» у чэрвені 2023 года, а ў ліпені 2023 года папоўніў склад «Лунінца» ў Другой лізе.

Статыстыка выступленняў
-----------------------

| Сезон | Дывізіён | Клуб | Краіна | Матчы | Галы |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 2019 | дубль | Слуцк | Беларусь | 29 | 14 |
| 2020 | Д1 | Слуцк | Беларусь | 3 | 0 |
| 2021 (1) | Д1 | Слуцк | Беларусь | 0 | 0 |
| 2021 (2) | Д2 | Лакаматыў | Беларусь | 11 | 1 |
| 2022 | Д1 | Слуцк | Беларусь | 2 | 0 |
| 2023 (1) | Д2 | Макслайн | Беларусь | 4 | 0 |
|

Грамадзянская пазіцыя
---------------------

Пасля жорсткага разгону акцый пратэстаў, выкліканых масавымі фальсіфікацыямі на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года, збіцця і катаванняў затрыманых пратэстоўцаў, разам з 92 іншымі беларускімі футбалістамі выступіў з асуджэннем гвалту ў Беларусі.

Крыніцы
-------

1. ↑
2. ↑  Лучшие бомбардиры первенства дублеров. Кто они? Архівавана 7 мая 2021.
3. ↑  Евгений Апанасович переходит в ФК "Локомотив" на правах аренды.
4. ↑  Апанасович проходит просмотр в "Сморгони" (руск.). *football.by* (27 студзеня 2023). Праверана 6 сакавіка 2023.
5. ↑  Егор Корцов и Евгений Апанасович в этом сезоне будут играть за "Макслайн" (руск.). *football.by* (6 сакавіка 2023). Праверана 6 сакавіка 2023.
6. ↑  Евгений Апанасович покинул "Макслайн" (руск.). *football.by* (21 чэрвеня 2023). Праверана 21 чэрвеня 2023.
7. ↑  93 беларускія футбалісты выступілі з асуджэннем гвалту ВІДЭА

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | by.tribuna.com · FootballDatabase.eu · FootballFacts.ru · Soccerbase (ігрок) · Soccerway · Sportbox.ru · teams.by · playmarkerstats.com (ігрок) · Transfermarkt (ігрок) · worldfootball.net (ігрок) · Прэсбол |
**Паўднёвая адміністрацыйная акруга** — адна з 12 акруг горада Масквы, якая размешчана на поўдні Масквы і складаецца з 16 раёнаў.

Раёны:

* Бірулёва Усходняе
* Бірулёва Заходняе
* Брацеева
* Данілаўскі
* Данскі
* Зяблікава
* Маскварэчча-Сабурава
* Нагаціна-Садоўнікі
* Нагацінскі Затон
* Нагорны
* Арэхава-Барысава Паўночнае
* Арэхава-Барысава Паўднёвае
* Царыцана
* Чартанава Паўночнае
* Чартанава Цэнтральнае
* Чартанава Паўднёвае

Агляд
-----

Паўднёвая акруга займае плошчу 131,177 км² — 12,2 % тэрыторыі Масквы. З поўначы яна абмежавана Ленінскім праспектам, з поўдня — МКАД, з усходу — далінай Масквы-ракі, з захаду — далінай ракі Катлоўкі і масівам Бітцаўскага лесу. У складзе акругі — 16 раёнаў.

У акрузе жыве 1709 тыс. чалавек. Пры гэтым буйныя раёны Арэхава-Барысава Паўднёвае, Бірулёва Усходняе, Чартанава Паўднёвае і іншыя, якія традыцыйна лічаць «спальнымі», суседнічаюць з прамысловымі раёнамі.

Прамысловасць на поўдні Масквы з’явілася ў пачатку XVII стагоддзя, а многія прадпрыемствы перасягнулі стогадовую мяжу. Станам на 2024 год, у акрузе дзейнічае 186 прадпрыемстваў і арганізацый навукова-прамысловага комплексу, 16,5 тысяч малых і сярэдніх прадпрыемстваў, на якіх працуе агулам каля 293 тысячы чалавек, а таксама 6 116 прадпрыемстваў спажывецкага рынку.

У Паўднёвай акрузе размешчаны 105 лячэбна-прафілактычных устаноў. У акрузе размешчаны ўстановы адукацыі і культуры (тэатры, музеі, кінаканцэртныя залы, бібліятэкі, выставачныя залы, палацы і дамы культуры, студыі).

Экалагічны стан у акрузе на нізкім узроўні, што абумоўлена буйнымі прамзонамі і інтэнсіўнымі аўтамабільнымі магістралямі.

Помнікамі прыроды мясцовага значэння кваліфікуецца даліна ракі Гародні, Аршынаўскі парк, сядзіба Загор’е, Шмялёўскі і Царыцынскі ручаі з далінамі.

Па тэрыторыі Паўднёвай акругі ідзе пяць ліній метро — Замаскварэцкая, Серпухаўска-Ціміразеўская, Люблінска-Дзмітраўская, Вялікая кальцавая і Бутаўская.

Крыніцы
-------

1. ↑  Южный округ города Москвы **(нявызн.)**. *nsportal.ru*. Праверана 8 лютага 2024.
2. ↑  Инфраструктура южного административного района **(нявызн.)**. *studopedia.su*. Праверана 8 лютага 2024.
3. ↑  Об округе **(нявызн.)**. *uao.mos.ru*. Праверана 8 лютага 2024.
4. ↑  Южный административный округ Москвы **(нявызн.)**. *www.mk.ru*. Праверана 8 лютага 2024.
5. ↑  Динамика социально-экономического развития ЮАО г. Москвы **(нявызн.)**. *vuzlit.com*. Праверана 8 лютага 2024.
6. ↑  History of Moscow **(нявызн.)**. *www.britannica.com*. Праверана 8 лютага 2024.
7. ↑  Foreign Entrepreneurs and Industrialization in South Russia in the Late 19th and early 20th century **(нявызн.)**. *www.academia.edu*. Праверана 8 лютага 2024.
8. ↑  Сколько стоит недвижимость в Южном автономном округе Москвы? Средние, минимальные и максимальные цены **(нявызн.)**. *egrp.ru*. Праверана 8 лютага 2024.
9. ↑  37 Reasons to Visit Tsaritsyno in Moscow **(нявызн.)**. *friendlylocalguides.com*. Праверана 8 лютага 2024.
10. ↑  Статистические данные Южного административного округа (ЮАО) г. Москва **(нявызн.)**. *eac-ras.ru*. Праверана 8 лютага 2024.
**Пётр Но́нхарт** (Nonhardt, Nonhaart, Nonharteken; ? — 1633) — беларускі архітэктар і будаўнік.

Паходзіў з Галандыі. З 1611 года загадваў каралеўскімі збудаваннямі ў Вільні, начальнік каралеўскіх фартыфікацый y Вялікім Княстве Літоўскім.

Ажаніўшыся з пратэстанткай Падбярэзскай, займеў пасады віленскага гараднічага і будаўнічага. Як высокакваліфікаваны прафесіянал, быў адпаведна ацанёны і атрымаў Гайцюнішкі. Верагодна, што адзіная дачка Пятра, Сузана, выйшла замуж за Юрыя Храптовіча (1586—1650), ваяводу навагародскага, і перадала яму ў пасаг Гайцюнішкі.

Пабудаваў палац y Вільні (пасля 1610 года), дом-крэпасць Нонхартаў у Гайцюнішках.

Крыніцы
-------

Літаратура
----------

* Нонхарт Пётр // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 11: Мугір — Паліклініка / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2000. — Т. 11. — 560 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0188-5 (т. 11).
* Нонхарт Пётр // Архітэктура Беларусі: Энцыклапедычны даведнік. — Мн.: БелЭн, 1993. — 620 с. — ISBN 5-85700-078-5.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Генеалогія і некрапалістыка | Geni.com |