**Талінскі трамвай** (эст.: Tallinna trammiliiklus) — трамвайная сістэма, адкрытая ў Таліне 24 жніўня 1888 года ў выглядзе конкі. З 1916 года дзейнічала лінія на паравой і бензаматорнай цязе, з 1925 года — у сучасным выглядзе, на электрычнай цязе. Адзіная ў Эстоніі.

Дзейнічаюць чатыры маршруты трамвая, агульная працягласць ліній — 39 км.

Гісторыя
--------

Конка на вуліцах Таліна
### Конка

24 жніўня 1888 года ў Таліне была адкрыта конка, якая вяла ў той час у папулярны летні курорт.

Лініі былі працягнутыя ў 1888, 1889 і 1901 гг. У 1899 году былыя ўладальнікі прадалі кампанію бельгійскай акцыянернай кампаніі Tramways de Réval.

Агульная даўжыня ліній конкі ў 1902 г. складала 7,24 км.

Трамвайная лінія была часова зачынена з-за Першай сусветнай вайны ў 1914 годзе і канчаткова 14 лістапада 1918 года. Пасля гэтага конная чыгунка не аднаўлялася. Апошняе паседжанне ліквідацыйнай камісіі акцыянернага таварыства адбылося ў Брусэлі 27 лістапада 1927 гады.

### Электрычны трамвай

28 кастрычніка 1925 года адкрыта першая лінія электрычнага трамвая. Вагонабудаўнічы завод "Dvigatel" у снежні таго ж года змог пабудаваць толькі дзевяць электратрамваяў, прыдатных для эксплуатацыі. На лініях пэўны час эксплуатаваліся бензінавыя трамваі.

У 1936 годзе было завершана будаўніцтва Талінскага трамвайнага дэпо.

Да 1940 года агульная даўжыня трамвайных ліній Таліна дасягнула 13,4 км, у тым ліку аднашляховая трамвайная лінія Коплі даўжынёй 5,1 км ад Талінскага тэхнічнага ўніверсітэта да гарадскога вакзала.

Усяго на трамвайных лініях Таліна было 54 вагоны, з іх 20 электраматорных, 9 бензінавых і 25 прычэпаў. Пасля Другой сусветнай вайны ў 1945 годзе трамвайная лінія ў цэнтры горада была дэнумеравана, і некалькі гадоў кальцавой трамвай курсіраваў у адным напрамку. У 1948 годзе трамвайныя пуці былі пракладзены ў напрамку вуліцы Лайкмаа, а ў 1954 годзе было адкрыта паведамленне паміж Нарвскім і Тартускім мастамі, адкуль толькі ў 1970 годзе гэты напрамак быў перанесены на вуліцу Манеж. У 1949 годзе трамвайная лінія Кадрыёры была скарочана ад Тондзі да Пярнускай шашы і на месцы цяперашняга кінатэатра «Космас» быў пабудаваны трамвайны разварот.

Маршруты
--------

* **№ 1** — звязвае прамысловы мікрараён Коплі, размешчаны на аднайменным паўвостраве на поўначы горада, з жылым мікрараёнам Кадрыорг.

Маршрут: *Коплі — Кадрыорг*.

* **№ 2** — звязвае мікрараён Коплі з Юлемістэ, паўднёвай часткай района Ласнамяэ.

Маршрут: *Коплі — Суур-Паала*.

* **№ 3** — звязвае мікрараён Тондзі з мікрараёнам Кадрыорг.

Маршрут: *Тондзі — Кадрыорг*.

* **№ 4** — звязвае мікрараён Тондзі са станцыяй Юлемістэ.

Маршрут: *Тондзі — Юлемістэ-Ям*.

Развіццё
--------

У цяперашнім выглядзе трамвайная сетка сфармавалася ў 1950-х гадах.

Асноўныя паказальнікі работы талінскага трамвая ў 1980—2009 гг.| Паказальнікі 
  | 1980 
  | 1985 
  | 1990 
  | 1991 
  | 1992 
  | 1993 
  | 1994 
  | 1995 
  | 1996 
  | 1997 
  | 1998 
  | 1999 
  | 2000 
  | 2001 
  | 2002 
  | 2003 
  | 2004 
  | 2005 
  | 2006 
  | 2007 
  | 2008 
  | 2009 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Працягласць адзінкавага шляху, км 
  | 37,8 
  | 37,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 
  | 39,0 |
| Колькасць вагонаў у эксплуатацыі 
  | 129 
  | 135 
  | 132 
  | 132 
  | 132 
  | 132 
  | 131 
  | 129 
  | 131 
  | 134 
  | 130 
  | 129 
  | 125 
  | 121 
  | 116 
  | 113 
  | 104 
  | 89 
  | 95 
  | 95 
  | 88 
  | 85 |
| Перавезена пасажыраў, млн. 
  | 78,3 
  | 99,6 
  | 105,9 
  | 100,3 
  | 103,3 
  | 75,3 
  | 16,0 
  | 35,2 
  | 35,6 
  | 36,9 
  | 30,6 
  | 29,3 
  | 34,9 
  | 29,2 
  | 30,8 
  | 31,1 
  | 27,8 
  | 25,1 
  | 26,2 
  | 26,4 
  | 25,3 
  | 25,2 |