У Вікіпедыі ёсць артыкулы пра іншых асоб з прозвішчам Аметаў.
**Аляксандр Сяргеевіч Аметаў** (нар. 2 верасня 1941, Сталінград) — савецкі і расійскі эндакрынолаг. Доктар медыцынскіх навук, прафесар, загадчык кафедры эндакрыналогіі і дыябеталогіі ДБАУ ДПА РМАПА (Расійская медыцынская акадэмія паслядыпломнай адукацыі) Міністэрства аховы здароўя Расіі.

Спецыяліст у галіне фундаментальнай і прыкладной эндакрыналогіі і дыябеталогіі. Аўтар больш за 760 друкаваных прац, з іх 59 — у замежным друку. Індэкс Хірша — 23. Член Прэзідыума Усерасійскага таварыства эндакрыналогіі, Старшыня камітэта па адукацыі Расійскай Асацыяцыі эндакрынолагаў, Член Савета экспертаў Аналітычнага цэнтра пры Урадзе Расійскай Федэрацыі, Прэзідэнт МГА «Міжнародная праграма Дыябет»", Еўрапейскай асацыяцыі па вывучэнні дыябету (EASD), Сусветнай федэрацыі дыябету (IDF), Амерыканскай дыябетычнай Асацыяцыі 9ADA, Амерыканскай асацыяцыі клінічных эндакрынолагаў. Старшыня Дысертацыйнага Савета Д.208.071.05. па спецыяльнасцях 14.01.02 — эндакрыналогія, 14.01.13 — прамянёвая дыягностыка, прамянёвая тэрапія, 14.01.27 — хірургія.

Галоўны рэдактар міжнародных часопісаў «Эндакрыналогія: навіны, меркаванні, навучанне», «Дыябет. Лад жыцця» і «Дыябетаграфія», член рэдкалегій і рэдсаветаў часопісаў «Астэапароз і астэапатыя», «Consilium Medicum», «Цукровы дыябет», «Рускі медыцынскі часопіс», «Атлусценне і метабалічны сіндром».

Біяграфія
---------

Аляксандр Сяргеевіч нарадзіўся ў Сталінградзе ў сям’і вайскоўцаў у пачатку Вялікай Айчыннай вайны. Бацька, Сяргей Аляксандравіч Аметаў, у 1943 годзе загінуў на фронце. Мама, Соф’я Восіпаўна, палкоўнік медыцынскай службы, разам з сынам ўсю вайну праслужыла з розных шпіталях. Скончыў сярэднюю школу ў Каўнасе ў 1959 і паступіў на лячэбны факультэт Каўнаскага медыцынскага інстытута. Пасля заканчэння інстытута ў 1965 годзе быў прызваны на ваенную службу — спачатку радавым стралком, затым гвардыі малодшым сяржантам. Пасля заканчэння службы Аляксандру Аметаву было прысвоена званне малодшага лейтэнанта.

У 1970 годзе паступіў у аспірантуру на кафедру эндакрыналогіі Цэнтральнага інстытута ўдасканалення ўрачоў, якую паспяхова скончыў, абараніўшы ў 1972 годзе кандыдацкую дысертацыю на тэму: «Гармон росту і тырэоідныя гармоны пры акрамегаліі». Пасля абароны дысертацыі працаваў на кафедры спачатку малодшым, затым старшым навуковым супрацоўнікам. У 1980 годзе абараніў доктарскую дысертацыю «Клінічнае значэнне радыеізатопных метадаў даследавання ў дыягностыцы захворванняў сістэмы гіпаталамус-гіпофіз-кара наднырачнікаў», а ў 1983 годзе яму прысвоена званне прафесара. У 1983—1988 гг. працаваў на пасадзе прафесара на кафедры медыцынскай радыялогіі. У 1988 годзе быў абраны загадчыкам кафедры эндакрыналогіі і дыябеталогіі, якую ўзначальвае па гэты дзень.

З 1991 па 2004 год кафедра, якую Аметаў узначальвае, афіцыйна з’яўлялася адным з двух у Расіі цэнтраў па навучанні і інфарматыцы ў галіне дыябету Сусветнай арганізацыі аховы здароўя. У тым жа 1991 годзе пры падтрымцы Фонду «Культурная ініцыятыва» стартаваў унікальны адукацыйны праект — «Міжнародная праграма „Дыябет"». У рамках праекта ў пачатку 90-х гадоў XX стагоддзя на тэрыторыі былога СССР былі створаны першыя школы для хворых цукровым дыябетам: у Грузіі, Казахстане, Украіне, Кыргызстане, рэспубліках Закаўказзя і краінах Балтыі, у Расіі — ва Уладзівастоку, Хабараўску, Краснаярску, Новасібірску, Омску,Барнауле, Архангельску, Калінінградзе і іншых. Навучанне ў іх бясплатна прайшлі тысячы чалавек. З 1991 г. і па гэты дзень выдаецца адзіны ў Расіі і СНД монатэматычныінфармацыйна-адукацыйны прафесійны медыцынскі часопіс «Дыябет. Лад жыцця», прызначаны для пацыентаў з цукровым дыябетам, іх сваякоў, лекараў-спецыялістаў і насельніцтва ў цэлым.

Навуковыя дасягненні
--------------------

* Распрацоўка комплекснай праграмы і алгарытмаў дыягностыкі захворванняў сістэмы гіпаталамус-гіпофіз-кара наднырачнікаў.
* Распрацоўка, стварэнне і ўкараненне ў вытворчасць 23 дыягнастычных набораў для медыцынскага мікрааналізу бялковых, стэроідных і тырэоідных гармонаў.
* Абгрунтаванне і распрацоўка Палажэння аб новай спецыяльнасці — дыябеталогія.
* Сааўтар 14 вынаходак, на якія атрыманы 5 замежных патэнтаў, уключаючы стварэнне таблетаваных формаў інсуліну (сумесна з акадэмікам {{нп3|Мікалай Альфрэдавіч Платэ|М. А. Платэ|ru|Платэ, Николай Альфредович}}).

Выхаваў плеяду эндакрынолагаў: пад кіраўніцтвам А. С. Аметава абаронена 129 дысертацыйных работ — 118 11 кандыдацкіх і доктарскіх дысертацый.

Узнагароды
----------

* Дзяржаўная прэмія Беларускай ССР (1988) за стварэнне 23 набораў для медыцынскага мікрааналізу гармонаў
* Медаль «У памяць 850-годдзя Масквы»
* Ганаровае званне «Заслужаны дзеяч навукі Расійскай Федэрацыі».

Бібліяграфія
------------

Больш за 760 публікацый у расійскім і замежным друку, у тым ліку:

* Аметов А. С. Избранные лекции по эндокринологии. — Москва. — ООО «Медицинское информационное агентство», 2012. — 544 °C. — 1000 экз. — ISBN 978-5-8948-1739-2.
* Аметов А. С. Сахарный диабет 2 типа: проблемы и решения. — Москва. — ГЭОТАР-Медиа, 2012. — 704 с. с ил. — 1500 экз. — ISBN 978-5-9704-1989-2.
* Аметов А. С. Сахарный диабет 2 типа. Проблемы и решения. 2-е издание, переработанное и дополненное. — Москва. — ГЭОТАР-Медиа, 2013. — 1032 с. с ил. — 1500 экз. — ISBN 978-5-9704-2463-6.
* Аметов А. С. Сахарный диабет 2 типа. Проблемы и решения: учеб. пос. — 2-е издание, переработанное и дополненное. — Москва. — ГЭОТАР-Медиа, 2014. — 1032 с. с ил. — 1500 экз. — ISBN 978-5-9704-2829-0.

Зноскі
------

1. ↑  ORCID Public Data File 2020 — 2020. — doi:10.23640/07243.13066970.V1 Праверана 10 студзеня 2021.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q104707600'></a>
2. 1 2
3. ↑  Обучайте своих больных! (интервью с А. С. Аметовым) // Больница. 1999. № 12. С. 1, 3-7. **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 10 мая 2018.
4. 1 2  Научная электронная библиотека. Список публикаций автора Аметов Александр Сергеевич **(нявызн.)**.
5. ↑  Международная программа Диабет **(нявызн.)**.
6. ↑  Европейская ассоциация по изучению диабета (EASD) **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 29 красавіка 2014. Праверана 28 кастрычніка 2022.
7. ↑  Журнал «Эндокринология: новости, мнения, обучение» **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 29 красавіка 2014.
8. ↑  Информационно-образовательный интернет-портал для врачей UniMedPortal. *История кафедры эндокринологии и диабетологии РМАПО: традиции и новаторство* **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 29 красавіка 2014.
9. ↑  Указ Президента Российской Федерации "О награждении государственными наградами Российской Федерации № 253 от 20 апреля 2014 года" **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 2 мая 2014. Праверана 28 кастрычніка 2022.

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | ORCID · Scopus |
| Нарматыўны кантроль | VIAF: 5629151778225218130009 · ЗЭКББ: SEK-219998 |