Абраз «Узнясенне Ісуса Хрыста» з Экімані.
**Полацкая гарадская карцінная галерэя** — мастацкая галерэя Полацка. Адкрыта 20 лютага 1981 года як філіял Краязнаўчага музея. У 1985 годзе яна ўвайшла ў склад Полацкага гісторыка-культурнага музея-запаведніка.

Гісторыя
--------

З 1981 па 1991 г. Карцінная галерэя размяшчалася ў будынку Богаяўленскага сабора, помніку архітэктуры XVIII стагоддзя, які раней з'яўляўся саборам Богаяўленскага мужчынскага манастыра, заснаванага ў XVI стагоддзі.

У 1992 годзе, у сувязі з перадачай будынка Богаяўленскага сабора Полацкай епархіі, дзейнасць Карціннай галерэі працягвалася ў будынку Музея беларускага кнігадрукавання.

З 2002 года Мастацкая галерэя, як філіял Нацыянальнага Полацкага гісторыка-культурнага музея-запаведніка, размяшчаецца ў адным з карпусоў былога езуіцкага калегіума, адкрытага ў 1581 годзе па загаду караля Рэчы Паспалітай Стэфана Баторыя. Пасля 1784 будаўніцтва новых карпусоў калегіума ўзначаліў Габрыэль Грубер — вядомы ў Еўропе архітэктар, матэматык, фізік, астраном, тэолаг. Па яго праекце ў 1788 г. быў пабудаваны спецыяльны трохпавярховы корпус для музея. Сярод калекцый гістарычнага і прыродазнаўчага планаў, у гэтым музеі знаходзілася карцінная галерэя, у сходзе якой былі палотны Сальватору Розы з Вероны, варшаўскага мастака Шымона Чаховіча, працы Ігната Дорату, Аўгустына Нядзвецкага, Малахоўскага і інш, копіі з палотнаў Рафаэля, Тыцыяна, Рубенса. Сцены галерэі ўпрыгожвалі фрэскі, выкананыя самім г. Грубер. У цяперашні час у Мастацкай галерэі размешчаны: пастаянная экспазіцыя, некалькі залаў для зменных выстаў і Мастацкі салон.

Экспазіцыя
----------

Пастаянная экспазіцыя знаёміць з развіццём выяўленчага мастацтва Беларусі, пачынаючы з раздзела «Сценапіс XII—XIX стагоддзяў Спаса-Праабражэнскай царквы XII стагоддзя Полацкага Спаса-Еўфрасіннеўскага манастыра».

Раздзел іканапісу XVIII—XIX стагоддзяў, акрамя існуючых культавых прадметаў, уключае ў сябе шэсць абразоў XVIII стагоддзя мясцовай школы іканапісу з іканастаса Сафійскага сабора, калекцыю культавага меднага ліцця XIX стагоддзя і прадметы археалогіі XII стагоддзя.

Раздзел «Мастацтва Беларусі XX стагоддзя» ў храналагічным парадку, з 1935 г. прасочвае этапы развіцця беларускага мастацтва і знаёміць са значнымі імёнамі мастакоў.

Калекцыя ўвесь час папаўняюцца па меры правядзення археалагічных раскопак у горадзе, раскрыцця сценапісу аднаго з самых старажытных храмаў Беларусі, Спаса-Праабражэнскай царквы XII ст. вывучэння і пошуку гістарычнага мінулага Полаччыны, набыцця твораў беларускіх мастакоў.

Літаратура
----------

* Музеі Беларусі=Museums Belarus: Інфармацыя аб музеях сістэмы Мін-ва культуры Рэсп. Беларусь / Склад. А. Б. Сташкевіч [і інш.]; Пер. з бел. мовы А. Б. Сташкевіч, В. У. Мірончык. — Мн.: Беларусь, 2001. — 272.

| ⛭Нацыянальны Полацкі гісторыка-культурны музей-запаведнік |
| --- |
| Помнікі і тэрыторыі | Селішча і Гарадзішча ·  Запалоцце ·  Верхні замак з Сафійскім саборам ·  Ніжні замак з Валам Івана Грознага ·  Спаса-Праабражэнская царква з фрэскамі і падмуркі храма-пахавальні ·  комплекс былога Бельчыцкага (Барысаглебскага) манастыра ·  Домік Пятра I ·  Комплекс былога езуіцкага калегіума з падпорнай сцяной ·  «Цёплая» Еўфрасіннеўская царква ·  Крыжаўздзвіжанскі сабор ·  Комплекс Богаяўленскага манастыра з саборам і брацкай школай ·  Лютэранская кірха ·  Чырвоны мост |
| Музеі | Полацкі дзіцячы музей ·  Полацкі краязнаўчы музей ·  Полацкая мастацкая галерэя ·  Полацкі музей баявой славы ·  Музей беларускага кнігадрукавання ·  Музей гісторыі архітэктуры Сафійскага сабора ·  Музей-кватэра Героя Савецкага Саюза Зінаіды Міхайлаўны Тусналобавай-Марчанка ·  Музей традыцыйнага ручнога ткацтва Паазер’я ·  Полацкі прыродна-экалагічны музей ·  Стацыянарная выстаўка «Прагулка па Ніжне-Пакроўскай» |