У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі.
**Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі і кляштар кармелітаў** — сакральны комплекс у г. Мсціславе. Помнік архітэктуры барока і ракако рэспубліканскага значэння.

Гісторыя
--------

Касцёл у пач. XX ст.
Першым у Мсціславе прывілеем караля Жыгімонта III Вазы ў 1614 г. быў заснаваны фарны касцёл ля падножжа Замкавай гары, пры якім ў 1637 г. быў заснаваны кляштар кармелітаў. Касцёл пры манастыры першапачаткова быў драўляным і непрыкметным.

Фундатарскі надпіс на фасадзе касцёла
Аб даце будаўніцтва Успенскага кляштара і мураванага касцёла кармелітаў у Мсціславе можна меркаваць толькі па ўскосных даных, а дакладней, толькі па спасылках на ўжо не існуючыя дакументы XVII і XVIII стст. Закладзены касцёл у 1-й палове XVII ст. на месцы старога драўлянага храма, узводзіўся Караля Якуба Мадалінскага. З 1648 года Мсціслаў быў ахоплены казацкімі хваляваннямі, у 1654 годзе пасля ўзяцця Мсціслава маскоўскімі войскамі манахі-кармеліты былі перабіты, гэтай падзеі прысвечаны дзве цэнтральныя фрэскі храма. Дабудоўваўся касцёл значна пазней, праз некалькі дзесяцігоддзяў, у другой палове XVII ст.

Касцёл фундаментальна перабудаваны ў 1746—1750 гг. архітэктарам І. К. Глаўбіцам (перайначаныя форма даху, дэкор галоўнага фасада і інтэр'ера, завяршэнні трох'ярусных вежаў) і часткова ў 1887 г.

Архітэктура
-----------

### Касцёл

Від на касцёл з Замкавай гары
Касцёл — мураваная трохнефная шасцістаўповая базіліка з дзвюхвежавым фасадам і пяціграннай алтарнай апсідай, да якой з поўдня прылягае кляштар — двухпавярховы прамавугольны ў плане мураваны будынак, накрыты вальмавым дахам (у інтэр'еры збераглася размалёўка XIX ст.). Сцены касцёла атынкаваныя і аздобленыя пілястрамі. Драўляныя скляпенні ўнутры больш познія.

Укрыжаванне з касцёла ў раённым музеі
#### Інтэр'ер

Інтэр'ер багата аздоблены лепкай і фрэскамі (сярэдзіна XVIII ст.), якія размешчаныя на паўднёвай, паўночнай і алтарнай сценах галоўнага нефа і на скляпеннях бакавых нефаў. Збераглося каля дваццаці кампазіцый, з якіх найбольшую мастацкую каштоўнасць маюць партрэт фундатара і сюжэты на гістарычную тэматыку: «Узяцце Мсціслава маскалямі ў 1654 г.» і «Забойства ксяндзоў». Гістарычную цікавасць мае панарама камяніц тагачаснага Мсціслава. Каляровая гама размалёвак на рэлігійныя тэмы мяккая, пабудаваная пераважна на жоўта-карычневых і шэра-блакітных колерах. Сцэны на гістарычныя сюжэты маюць больш разнастайную каляровую гаму. У кампазіцыі адчуваецца перспектыўна-прасторавы план, аб'ём.

* Інтэр'ер
* Забойства ксяндзоўЗабойства ксяндзоў
* Узяцце Мсціслава маскалямі ў 1654 г.Узяцце Мсціслава маскалямі ў 1654 г.
* Галоўны алтар у 1913 годзеГалоўны алтар у 1913 годзе
* Галоўны алтар у наш часГалоўны алтар у наш час
* Інтэр'ер у наш час, выгляд з хораўІнтэр'ер у наш час, выгляд з хораў

### Брама

Брама касцёла
Каля касцёла пабудаваная цагляная брама, якая вырашаная ў выглядзе рознавялікіх паўцыркульных арак. Па баках брамы ўзвышаюцца невялікія пінаклі. Над шырокай цэнтральнай аркай размешчаны ступеньчаты атык.

Святары
-------

* Спірыдон Стаюр;
* 1887—1896 — Пётр Язэпавіч Аўгло;
* 1903—1916? — Антоні Вікенцевіч Матусевіч;
* 1916? — Уладзіслаў Гжэбала;
* 1917—1928? — Віктар Янавіч Валентыновіч;
* 1936—1937 — Міхал Ігнатавіч Варнас.

Зноскі
------

1. 1 2  *Габрусь Т. В.* Мураваныя харалы: Сакральная архітэктура беларускага барока / Т. В. Габрусь. — Мн.: Ураджай, 2001.— 287 с.: іл. ISBN 985-04-0499-X.
2. ↑  *Маракоў, Л.* Рэпрэсаваныя каталіцкія духоўныя, кансэкраваныя і свецкія асобы Беларусі (1917—1964) / Леанід Маракоў. — Мінск: Смэлтак, 2009. — С. 567. — 776 с. — ISBN 978-985-6917-12-0.

Літаратура
----------

Касцёл кармелітаў на паштовай марцы Беларусі
* Архітэктура Беларусі: Энцыклапедычны даведнік. — Мн.: БелЭн, 1993. — 620 с. — ISBN 5-85700-078-5.
* Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі / АН БССР. Ін-т мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору; Рэд. кал.: С. В. Марцэлеў (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, [1984—1988].
* *Габрусь Т. В.* Мураваныя харалы: Сакральная архітэктура беларускага барока / Т. В. Габрусь. — Мн.: Ураджай, 2001.— 287 с.: іл. ISBN 985-04-0499-X.

Спасылкі
--------

* 

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі і кляштар кармелітаў (Мсціслаў)
* Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі і кляштар кармелітаў (Мсціслаў) на сайце Radzima.org
* Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі і кляштар кармелітаў (Мсціслаў) на сайце Глобус Беларусі (руск.)
* Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі і кляштар кармелітаў (Мсціслаў) на сайце Catholic.by (бел.)

| ⛭Магілёўскі дэканат |
| --- |
| Касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Бялынічы) ·  Касцёл Маці Божай Бялыніцкай (Горкі) ·  Касцёл Святой Тройцы (Касцюковічы) ·  Касцёл Святога Мікалая (Княжыцы) ·  Касцёл Беззаганнага Зачацця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Крычаў) ·  Сабор Святога Станіслава (Магілёў) ·  Касцёл Святога Антонія (Магілёў) ·  Касцёл Святога Казіміра і Святой Ядвігі (Магілёў) ·  Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Мсціслаў) ·  Касцёл Адведзінаў Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Фашчаўка) ·  Касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі Маці Касцёла (Чавусы) ·  Касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Чэрыкаў) ·  Касцёл Святых Апосталаў Пятра і Паўла (Шклоў) |