**Інге Леман** (дацк.: Inge Lehmann; 13 мая 1888, Капенгаген — 21 лютага 1993, Капенгаген) — дацкі геафізік, сейсмолаг, выкладчык Каралеўскага таварыства ў Лондане. У 1936 годзе адкрыла ўнутранае ядро Землі на аснове вывучэння разбегу сейсмічных хваль ад землетрасенняў у паўднёвай частцы Ціхага акіяну.

Біяграфія
---------

Нарадзілася ў сям'і эксперыментальнага псіхолага Альфрэда Лемана (1858—1921). Навучалася ў сярэдняй школе, кіраўніком якой была цётка Нільса Бора — Ханна Адлер. Як казала Інге Леман, бацька і Адлер былі двума людзьмі, якія найболей уплылі на развіццё яе інтэлектуальных здольнасцяў. Пасля школы, з перапынкамі з-за стану здароўя, вучылася матэматыцы ва Капенгагенскім і Кембрыджскім ўніверсітэтах. Затым некалькі гадоў працавала ў страхавым бізнесе, а ў 1925 годзе стала памочнікам геадэзіста Нільса Эрыка Норлунда[de]. У 1928 годзе Леман здала іспыты па геадэзіі і пачала працаваць інспектарам і начальнікам аддзела сейсмалогіі геадэзічнага інстытута Даніі, які ўзначальваў Норлунд.

У артыкуле пад незвычайнай назвай *P'* , Леман дала ўласную інтэрпрэтацыю сейсмічным хвалям тыпу P і паказала, што ў Зямлі ёсць унутранае ядро. Гэта тлумачэнне было прынята на працягу двух-трох гадоў іншымі сейсмолагамі (Бэно Гутэнбергам, Чарльзам Фрэнсісам Рыхтэрам і Гаральдам Джэфрысам). 2-я сусветная вайна і акупацыя Даніі нямецкімі войскамі ўскладнілі Леман далейшыя даследаванні.

У гады перад выхадам на пенсію (1953), адносіны паміж Леман і супрацоўнікамі геадэзічнага інстытута пагоршыліся, верагодна, таму што яна была не дужа цярплівая ў стаўленні да калег.

Пасля 1953 года Інге Леман пераехала ў ЗША, некалькі гадоў працавала разам з Морысам Юінгам[en] і Фрэнкам Прэсам[en]. Даследавала зямную кару і верхнюю мантыю і адкрыла гэтак званы *сейсмічны разрыў*, які ляжыць на глыбіні ад 190 да 250 км і быў названы «мяжой Леман».

Пахавана на Херсгольмскіх могілках[da].

Прызнанне
---------

Апроч значнай колькасці іншых узнагарод, Інге Леман атрымала ступені ганаровага доктара Калумбійскага ўніверсітэта у Нью-Ёрку (1964) і Капенгагенскага ўніверсітэта (1968), а таксама стала членам шматлікіх навуковых таварыстваў.

У 1997 годзе Амерыканскі геафізічны саюз устанавіў медаль у гонар Інге Леман «за выдатны ўклад у разуменне структуры, саставу і дынамікі зямной мантыі і ядра».

Зноскі
------

1. 1 2
2. 1 2  Inge Lehmann // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
3. 1 2 3  *Ogilvie M. B.* The Biographical Dictionary of Women in Science: Pioneering Lives From Ancient Times to the Mid-20th Century — Routledge, 2003. — Vol. 2. — P. 766. — 798 p. — ISBN 978-1-135-96342-2<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q28721132'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q16733642'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1508259'></a>
4. ↑   Праверана 21 сакавіка 2019.
5. ↑  Инге Леман — откривателят на вътрешното ядро на Земята **(нявызн.)**.
6. ↑  Edmond A. Mathez. *Inge Lehmann: Discoverer of the Earth's Inner Core*. American Museum of Natural History.  (англ.)
7. ↑  *Кузьмина Ольга*. Инге Леманн. «Дошедшая до ядра» **(нявызн.)**. *Вечерняя Москва*.   мая 2015).
8. ↑  The thickness is 220 km. William Lowrie (1997). *Fundamentals of geophysics*. Cambridge University Press. p. 158. ISBN 0-521-46728-4.

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Інге Леман на Вікісховішчы |


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | zbMATH Open |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая нарвежская · Britannica (онлайн) · Brockhaus |
| Генеалогія і некрапалістыка | gravsted.dk · WikiTree · Geni.com |
| Нарматыўны кантроль | GND: 1081931582 · ISNI: 0000 0003 5889 2526 · LCCN: n2015030696 · SUDOC: 060739908 · VIAF: 214108168 |