***Setaria cervi*** - від паразітычных круглых чарвей сямейства {{bt-bellat||Setariidae}}. Від заражае буйную рагатую жывёлу, зуброў, якаў, паўночных аленяў, буйвалаў, ласёў і авечак па ўсім свеце. Ён найбольш распаўсюджаны ў Еўропе і Азіі. Розныя віды камароў роду {{bt-bellat||*Aedes}}* могуць перадаваць філярый. Асноўны пераносчык - {{bt-bellat||*Haematobia stimulans}}*. Дарослыя чэрві ў асноўным прысутнічаюць у брушной (перытанеальнай) поласці, але здольныя міграваць у цэнтральную нервовую сістэму, выклікаючы сур'ёзныя неўралагічныя захворванні  (укр.) (бел. .

Апісанне
--------

*Setaria cervi* дэманструе палавы дымарфізм, як тыповы круглы чарвяк. Самцы адносна меншыя памерам 50 мм у даўжыню і 40 мкм у шырыню, у той час як самкі значна буйнейшыя - 100 мм у даўжыню і 750 мкм у шырыню. Самцоў можна адрозніць ад асобін іншых відаў па бакавых прыдатках, падобным на рогі, і па характэрных палосах на брушным баку хваста. Лічынкі (мікрафілярыі) вельмі дробныя і маюць даўжыню ўсяго каля 200 мкм. Заразныя лічынкі каля 2 мм.

Жыццёвы цыкл
------------

*Setaria cervi* перадаецца паміж сысунамі ў якасці канчатковых гаспадароў і насякомымі ў якасці прамежкавых гаспадароў. Мікрафілярыі праглынаюцца насякомымі-пераносчыкамі, калі яны кусаюць заражанага гаспадара. Апынуўшыся ў кішачніку насякомага, лічынкі скідаюць сваю ахоўную абалонку, гэты працэс называецца вылучэннем. Як правіла, гэта адбываецца на працягу 90 хвілін пасля першага прыёму. Яны пранікаюць праз сценкі страўніка і мігруюць у поласць цела, {{нп3|Першасная поласць цела|гемацэль|ru|Первичная полость тела}}. Праз 48 гадзін яны пераходзяць у тлушчавыя целы, дзе развіваюцца шляхам лінькі. Другая лінька наступае праз 11 дзён пасля заражэння. Неўзабаве пасля гэтага маладыя асобіны вяртаюцца ў гемацэль, каб стаць цалкам інфекцыйнымі лічынкамі. Затым яны рухаюцца да хабатка, адкуль лёгка вызваляюцца. Інфекцыйныя лічынкі характарызуюцца шматлікімі выступамі, што называюцца грудкамі, на хваставым канцы.

Інфекцыйныя лічынкі трапляюць у арганізм млекакормячых, дзе яны падвяргаюцца трэцяй ліньцы. За кошт гэтага памеры цела значна павялічваюцца. Поўнае паспяванне ў рэпрадуктыўных дарослых асобін патрабуе каля года. Сярэдняя працягласць жыцця дарослай асобіны - 1,5 года.

Патагеннасць
------------

*Setaria cervi* у поласці цела звычайна бясшкодная. Але маладыя лічынкі пры заражэнні могуць перамяшчацца ў нервовую сістэму, дзе яны выклікаюць цяжкія неўралагічныя захворванні, а таксама ў вока, дзе яны могуць выклікаць пашкоджанне вачэй, што прыводзіць да слепаты.

Лячэнне
-------

Альбендазол вельмі эфектыўны ў дачыненні да мікрафілярый. Часцей за ўсё выкарыстоўваюцца хетразан, тэтрамізол і левамізол.

Спасылкі
--------

* Classification at Encyclopedia of Life
* The Merck Veterinary Manual

1. ↑  Anderson, R.C. (2000). *Nematode Parasites of Vertebrates Their Development and Transmission* (2nd ed.). Wallingford: CAB International. pp. 479–480. ISBN 978-0-8519-9786-5.
2. ↑  Almeida, Andrew J.; Deobhankar, Kedar P.; Bhopale, Mahendra K.; Zaman, Viquar; Renapurkar, Dinkar M. (1991). "Scanning electron microscopy of Setaria cervi adult male worms". *International Journal for Parasitology*. **21** (1): 119–121. doi:10.1016/0020-7519(91)90130-Y. PMID 2040560.
3. ↑  Cheng, Thomas C. (1986). *General Parasitology* (2nd ed.). Oxford: Elsevier Science. p. 546. ISBN 978-0-3231-4010-2.
4. ↑  Ashford, R.W. (2001). *Encyclopedia of Arthropod-transmitted Infections of Man and Domesticated Animals*. Wallingford, Oxon, UK: CABI Publishing. pp. 465–467. ISBN 9781845933166.
5. ↑
6. ↑
7. ↑  Nayak, A.; Gayen, P.; Saini, P.; Maitra, S.; Sinha Babu, S.P. (2011). "Albendazole induces apoptosis in adults and microfilariae of *Setaria cervi*". *Experimental Parasitology*. **128** (3): 236–242. doi:10.1016/j.exppara.2011.03.005.
8. ↑  Khatoon, H; Baqui, A; Wajihullah; Ansari, JA (1983). "Effect of anthelmintics on the enzyme activities of *Setaria cervi* (Nematoda: Filarioidea)". *Angewandte Parasitologie*. **24** (2): 72–5. PMID 6614575.