**Урачыстасць** (лац.: Solemnitas) — найвышэйшая ступень царкоўнага свята ў заходніх літургічных абрадах Каталіцкай царквы.

Гісторыя
--------

Слова «solemnitas» заўсёды выкарыстоўвалася на Захадзе для абазначэння вялікага царкоўнага свята, аднак да сярэдзіны ХХ стагоддзя не з'яўлялася літургічным тэрмінам. У 1969 годзе пасля Другога Ватыканскага сабору літургічная рэформа змяніла складаную сістэму святаў, якая існавала ў лацінскім абрадзе з канца XVI стагоддзя, на сістэму, дзе ўсе дні літургічнага года мелі адну з чатырох катэгорый:

* Будні дзень (*feria*). У гэты дзень не ўшаноўваюцца святыя альбо падзеі з жыцця Ісуса Хрыста, але ў паасобных краінах могуць адзначацца ўспаміны святых, што шануюцца тым ці іншым народам ці групай вернікаў.
* Успамін (*memoria*). Падчас набажэнства ўзгадваецца постаць таго ці іншага святога. Успамін можа быць абавязковы (*memoria obligatoris*) і неабавязковы, факультатыўны (*memoria ad libitum*).
* Свята (*festum*). У дні святаў узгадваюцца найбольш істотныя постаці хрысціянскай веры і важныя падзеі з жыцця Ісуса Хрыста і святых, а набажэнства мае асаблівыя элементы.
* Урачыстасць (*solemnitas*). Найбольш значныя святы літургічнага году.

Асаблівасці святкавання
-----------------------

Святкаванне ўрачыстасці мае шэраг адрозненняў у парадку правядзення набажэнстваў. У адрозненне ад іншых літургічных дзён, святкаванне ўрачыстасці пачынаецца не з поўначы, а з вечара папярэдняга дня. Яно адкрываецца нешпарамі, некаторыя ўрачыстасці маюць таксама паслядоўнасці вігілійных імшаў, якія служацца вечарам напярэдадні асноўнага дня свята. Імша з урачыстасці мае тры біблійныя чытанні, спеў гімна *Gloria*, а таксама сімвал веры. Калі ўрачыстасць прыпадае на пятніцу, гэты дзень не з'яўляецца днём пакаяння і посту. Дзве найвялікшыя ўрачыстасці літургічнага году, Нараджэнне Пана і Вялікдзень, святкуюцца з актавай, гэта значыць на працягу васьмі дзён пасля дня свята. Галоўнае свята Каталіцкай царквы, Пасха, завецца ўрачыстасцю ўрачыстасцяў.

У цяперашні час лічба ўрачыстасцяў у агульным рымскім календары складае 17. Акрамя таго, Канферэнцыя каталіцкіх біскупаў асобнай краіны ці ўлада манаскага закону мае права дадаткова надаць статус урачыстасці дню ўспаміну асабліва шанаванага ў краіне святога. Таксама статус урачыстасці ў кожнай святыні атрымлівае гадавіна яе пасвячэння і тытулярнае свята дадзенай святыні.

Спіс урачыстасцяў агульнага календара
-------------------------------------

| Дзень | Свята |
| --- | --- |
| 1 студзеня | Святой Багародзіцы Марыі |
| 6 студзеня | Аб'яўленне Пана |
| 19 сакавіка | Св. Юзафа, абранніка Найсвяцейшай Панны Марыі |
| 25 сакавіка | Звеставанне Пана |
| Сакавік—красавік | Вялікдзень |
| 40-ы дзень пасля Вялікадня | Унебаўшэсце Пана |
| 50-ы дзень пасля Вялікадня | Пяцідзесятніца |
| Нядзеля пасля Пяцідзесятніцы | Найсвяцейшай Тройцы |
| Чацвер пасля ўрачыстасці Найсвяцейшай Тройцы | Найсвяцейшага Цела і Крыві Пана Езуса Хрыста |
| Пятніца на 8 дзень пасля ўрачыстасці Цела і Крыві Пана | Найсвяцейшага Сэрца Езуса |
| 24 чэрвеня | Нараджэнне св. Яна Хрысціцеля |
| 29 чэрвеня | Св. Пятра і Паўла, апосталаў |
| 15 жніўня | Унебаўзяцце Найсвяцейшай Панны Марыі |
| 1 лістапада | Усіх святых |
| Апошняя нядзеля звычайнага перыяду | Хрыста, Валадара Сусвету |
| 8 снежня | Беззаганнае Зачацце Найсвяцейшай Панны Марыі |
| 25 снежня | Нараджэнне Пана |

Гл. таксама
-----------

* Літургічны год у рымскім абрадзе

Зноскі
------

1. 1 2  «Торжество» //Католическая энциклопедия. Т. 4. 1411—1412
2. ↑  Общие нормы для литургического года и календаря. $11
3. ↑  Кодекс канонического права. &1251

Літаратура
----------

* «Торжество» // Католическая энциклопедия. Т.4. Изд. францисканцев, М.2011. Ст. 1411—1412