**MAS-38** - гэта французскі пісталет-кулямёт, распрацаваны ў 1930-х гадах. Выкарыстоўваўся французскімі і нямецкімі войскамі падчас Другой сусветнай вайны. Ён быў вытворны па праграме распрацоўкі стралковай зброі, якая праходзіла паміж 1918 і 1922 гадамі пад кантролем Service Technique de l'Armement. На замену ўсім існуючаму стралковай зброі былі распрацаваны пісталет-кулямёт, ручны кулямёт і паўаўтаматычная вінтоўка. Бюджэтны ціск у выніку будаўніцтва лініі Мажыно прывёў да затрымкі прыняцця на ўзбраенне гэтай новай зброі (за выключэннем LMG 1924).

Гісторыя
--------

Прататып 1935 года выстаўлены ў Musée de l'Armée .
*Pistolet Mitrailleur MAS model 38* (MAS Model 38 Machine Gun) быў распрацаваны на аснове эксперыментальнага MAS-35, які сам паходзіць ад STA 1922 і MAS 1924 абодва ў 9 мм варыянце вырабляўся адразу пасля Першай сусветнай вайны. Да распрацоўкі гэтай зброі Францыя выкарыстоўвала мноства нямецкіх і швейцарскіх пісталетаў-кулямётаў.

MAS (*Manufacture d'Armes de Saint-Étienne*) - французскі пастаўшчык зброі, якім выраблялася некалькі адзінак агнястрэльнай зброі для французскіх вайскоўцаў. MAS-38 быў іхняй перспектыўнай распрацоўкай, аднакВаеннае міністэрства Францыі заявіла, што не мае патрэбы ў пісталеце-кулямёце, і масавая вытворчасць пачалася толькі ў 1939 годзе.

Аднак з пачаткам Другой Сусветнай вайны планы на вытворчасць змяніліся. А потым і ўвогуле нямецкая армія захапіла завод MAS (1940 год). Немцы прынялі пісталет у якасці замены штатнай зброі, назваўшы яго 7,65 мм **MP722(f)**. Яны працягвалі вытворчасць пісталетаў для ўласных узброеных сіл і пастаўлялі некаторыя вішысцкія французы .

Самым вядомым выкарыстаннем MAS-38 стала 28 красавіка 1945 года. Калі MAS-38 быў выкарыстаны італьянскімі партызанамі для пакарання смерцю былога фашысцкага лідэра Беніта Мусаліні.

У канцы 1940-х і пачатку 1950-х гэта зброя ўжывалася французскімі войскамі ў Індакітайскай вайне. Некаторыя трафейныя ўзоры MAS 38 былі перароблены в'етнамскімі партызанамі пад больш звыклы патрон 7,62×25 мм ТТ. у самой жа Францыі ён быў пазней заменены на больш дасканалы MAT-49.

Вытворчасць MAS-38 скончылася ў 1949 годзе.

Дэталі дызайну
--------------

MAS-38, выкарыстаны Вальтэрам Аўдзізіё для пакарання смерцю Беніта Мусаліні ( Нацыянальны гістарычны музей Албаніі )

  

MAS-38 быў створаны пад патрон 7,65 мм Longue, які, хоць і падобны на патрон .30 Pedersen, не з'яўляецца дакладнай яго копіяй (невялікія адрозненні ў канаўцы гільзы). Гэта быў таксама патрон, які выкарыстоўваўся для французскай серыі службовых пісталетаў M1935, што прадугледжвала абмежаваную стандартызацыю.

MAS-38 лёгка пазнаць дзякуючы нестандартнай кампаноўцы ствольнай скрынкі. Гэта таму, што ствольная скрынка і прыклад адхіляюцца ад восі ствала на некалькі градусаў, робячы зброю кампактнай, паколькі яе затвор адкатваецца ўнутры трубы, якая праходзіць праз прыклад, а таксама дазваляе выкарыстоўваць больш лёгкі затвор. 

МАС-38 таксама мае незвычайны засцерагальнік: замыканне засаўкі (у пярэднім або заднім становішчы) ажыццяўлялася націскам спускавога кручка наперад. Каштоўнай асаблівасцю было тое, што для яго дэмантажу не патрабаваліся інструменты.

Дзіўны знешні выгляд MAS-38 не прымяншае яго дакладнасці, але яго патрон быў менш магутным у параўнанні з нямецкімі 9-мм стандартнымі пісталетнымі патронамі.

Карыстальнікі
-------------

* Буркіна Фасо
* Цэнтральна-Афрыканская Рэспубліка
* Францыя:
	+ Французскі рух супраціўлення і Французская вызваленчая армія
	+ Рэжым Вішы
* Трэці рэйх (Maschinenpistole 722(f))
* Польшча
* Сенегал
* Вьетнам:
	+ Паўночны Вьетнам
	+ Паўднёвы Вьетнам

Спасылкі
--------

1. ↑  Gun that killed Mussolini shown **(нявызн.)** (5 August 2004).
2. ↑  Berman, Eric G. (December 2008). *The Central African Republic and Small Arms: A Regional Tinderbox*.
3. ↑  Chris Bishop. *Vital Guide to Combat Guns and Infantry Weapons*.
4. ↑  Dale A. Dye (18 August 2015). *Small Arms of the Vietnam War: A Photographic Study*.