**Мядзе́сна** — возера ў Беларусі ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці ў басейне ракі Аўсянка (працякае праз возера).

Назва
-----

Назва балцкага паходжання.

Найбліжэй з гідранімічным коранем *Med-* звязанае літоўскае *medis* «дрэва»*, medė* «гай»*,* ад балцкага *\*medja(n)* «лес». Далей да індаеўрапейскага *\*medhi̯os*- «сярэдні, сярэдзінны» — лес разумеўся як тое, што знаходзіцца *паміж* паселішчамі.

Назва Мядзесна сягае протабалцкага значэння «сярэдзіна; сярэдні; пасярод».

Тыпалагічныя паралелі — назвы рэк Таропа, Віцьба. Яны звязаныя з літоўскім *tarpe* «пасярод», *viduje* «пасярэдзіне» (ад *tarpas* «прамежак», *vidus* «сярэдзіна»). У аснове «сярэдзінных» назваў рэк — семантыка «працярэблівання» рачным рэчышчам шляху сабе паміж берагоў.

Азёры з «сярэдзіннай» назвай або размяшчаюцца паміж двух іншых азёраў або з’яўляюцца праточнымі. Паміж двух азёраў знаходзіцца возера Сярэдняе на поўдні ад Браслава ці возера Сярэдняе на захадзе ад Круглага. Праточнае — воз. Сярэдняе, праз якой цячэ волжская рака Кудзь[ru].

Возера Мядзесна таксама праточнае, па цячэнні ракі Аўсянка.

Корань *Med-* пашыраны ў назве Мядзесна балцкім гідранімічным пашыральнікам -*sn*-. Ён таксама ў дзвінскім гідроніме Лужасна недалёка ад Мядзесны, у дняпроўскіх балцкіх гідронімах Апісна, Нерасна, Турасна і інш. Гэты пашыральнік прысутны і ў літоўскім назва- і словаўтварэнні: *upė* «рака» — *upėsnis* «рачулка; месца, дзе цекла рэчка або дзе рэчка ўцякае ў возера».

Значэнне назвы Мядзесна можна перадаць як «Сярэдзіннае (возера)».

Таго ж кораня назва возера Мядзел.

Апісанне
--------

Плошча возера складае 1,47 км², даўжыня 3,3 км, найбольшая шырыня 1,1 км. Найбольшая глыбіня 4,4 м, сярэдняя — 2,8 м. Плошча вадазбору 351 км². Вадазбор складзены з пяскоў і супескаў.  
Катлавіна Мядзесна лопасцевай формы, выцягнутая з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. Схілы катлавіны стромкія і пясчаныя вышынёй да 10 метраў. Берагавая лінія звілістая, даўжынёй 9,86 км. Берагі вышынёй 0,1—0,2 м, пясчаныя. Зона мелкаводдзя вузкая і пясчанае. Дно плоскае і выслана гліністым ілам, у паўднёвых і паўднёва-заходніх залівах — сапрапелямі. Зарастае да глыбіні ў 3 метры. Прыбярэжная надводная расліннасць займае паласу да 20 метраў.

Возера Мядзесна эўтрофнае, праточнае. Праз возера працякае рака Аўсянка (прыток Усвячы) і злучае яго з возерам Цёста, упадаюць рэкі Мыльна (на ўсходзе) і Кудзінка (на поўдні, злучае з возерам Вывежак і праз ручаі з азёрамі Верхні Вывежак, Мелкае Струнава).

На возеры востраў плошчай 0,01 км². Колернасць вады 60—70°.

У возеры водзяцца шчупак, лешч, акунь, язь, лінь і інш.

Заўвагі
-------

1. ↑  *J. Pokorny*. Indogermanisches etymologisches Wörterbuch. Bern / München 1959 / 1969. C. 706—707.
2. ↑  В. Н. Топоров, О. Н. Трубачев. Лингвистический анализ гидронимов Верхнего Поднепровья. Москва, 1962. С. 198.
3. ↑  P. Skardžius. Rinktiniai raštai. T. 1. Vilnius, 1996. C. 291—292.

Літаратура
----------

* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 11: Мугір — Паліклініка / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2000. — Т. 11. — С. 69. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0188-5 (т. 11).
* Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 3. Катэнарыя — Недайка / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ імя Петруся Броўкі, 1984. — 588 с. іл. — 10 000 экз.
* Республика Беларусь. Атлас охотника и рыболова: Витебская область / Редактор Г. Г. Науменко. — Мн.: РУП «Белкартография», 2010. — С. 23. — 72 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-985-508-136-5. (руск.)
* Витебская область: Общегеографический атлас / Ред. И. Н. Шлык — Мн.: РУП «Белкартография», 2008. — С. 19. — 36 с. — 5000 экз. — ISBN 978-985-508-049-8. (руск.)