У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Трансністрыя.
**Губернатарства Трансністрыя** (рум.: Transnistria), або **Заднястроўе** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка, утвораная румынскімі ўладамі на тэрыторыі часткі акупаваных Вінніцкай, Адэскай, Мікалаеўскай абласцей Украінскай ССР і левабярэжнай часткі Малдаўскай ССР, падчас Другой сусветнай вайны. Сталіца — Адэса. Губернатар — прафесар Георгэ Алексяну. Утворана 19 жніўня 1941 года; дэ-факта ліквідавана савецкімі войскамі 20 сакавіка 1944 года падчас Дняпроўска-Карпацкай стратэгічнай наступальнай аперацыі.

Гісторыя
--------

Трансністрыя была ўтворана ў адпаведнасці з нямецка-румынскім дагаворам, падпісаным у Бендэрах 30 жніўня 1941 года. Паводле гэтага дагавора тэрыторыя паміж Паўднёвым Бугам і Днястром, якая ўключае частку Вінніцкай, Адэскай, Мікалаеўскай абласцей Украіны і левабярэжную частку Малдовы, пераходзіла пад юрысдыкцыю і кіраванне Румыніі.

На падставе гэтага дагавора прэм'ер-міністр і кандукэтор Румыніі Іон Антанеску ў 1940—1944 гг. выдаў 19 жніўня 1941 года Дэкрэт № 1 аб ўсталяванні румынскай адміністрацыі ў Трансністрыі з цэнтрам у горадзе Ціраспаль (у сярэдзіне кастрычніка 1941 года, пасля сыходу Чырвонай арміі з Адэсы, сталіца была перанесена туды). Губернатарам быў прызначаны прафесар Георгэ Алексяну.

Мяжа Трансністрыі праходзіла на поўдні па ўзбярэжжы Чорнага мора паміж вусцямі рэк Днестр і Паўднёвы Буг, на захадзе — па рацэ Днестр ад вусця да ўпадзення ў Днестр левага прытоку рэчкі Лядава, на ўсходзе — па рацэ Паўднёвы Буг ад вусця да ўпадзення ў Паўднёвы Буг правага прытоку рэчкі Роў, на поўначы — па рэчках Лядава і Роў да іх вытокаў у Барскім раёне Вінніцкай вобласці.

Гісторыя румынскай акупацыі Трансністрыі завяршылася ў красавіку 1944, калі савецкая армія цалкам вызваліла тэрыторыю паміж Днястром і Паўднёвым Бугам ад румынскіх і нямецкіх войскаў.

Гл. таксама
-----------

* Румынія ў Другой сусветнай вайне
* Малдова ў Вялікай Айчыннай вайне
* Губернатарства Букавіна
* Губернатарства Бесарабія

Заўвагі
-------

1. ↑  Alexander Dallin. Odessa, 1941—1944: A Case Study of Soviet Territory Under Foreign Rule. Chapter II. Transnistria: Theory and Practice. Архівавана 27 ліпеня 2011.
2. ↑  Dennis Deletant. Antonescu şi Transnistria Архівавана 2 сакавіка 2008.
3. ↑  Дэкрэт І. Антанеску аб ўсталяванне румынскай адміністрацыі ў Трансністрыі(недаступная спасылка)

Літаратура
----------

* *Dallin A.* Odessa, 1941-1944: A Case Study of Soviet Territory Under Foreign Rule. — Iasi-Oxford-Portland, 1998. — 296 с. — (Romanian Historical Studies). — ISBN 9739839118. Архівавана 28 верасня 2007.

Спасылкі
--------

* Некаторыя матэрыялы па гісторыі Трансністрыі на сайце «Адэса ад А да Я»
* Артыкул «*Трансністрыя*» у Электроннай яўрэйскай энцыклапедыі

| Тэрытарыяльная экспансія Румыніі |
| --- |
| 
Узнікненне Румыніі (1859) · далучэнне Паўночнай Дабруджы, страта Буджака (1878) · далучэнне Паўднёвай Дабруджы (1913) · далучэнне Бесарабіі (1918) · далучэнне Трансільваніі, Баната і Букавіны (1918) · страта Бесарабіі і Паўночнай Букавіны (1940) · страта Паўночнай Трансільваніі (1940) · страта Паўднёвай Дабруджы (1940) · утварэнне губернатарства Бесарабія (1941) · утварэнне губернатарства Букавіна (1941) · утварэнне Трансністрыі (1941) · аднаўленне кантролю над Паўночнай Трансільваніяй (1944) · страта раёна Герца (1947) · страта вострава Змяіны, часткі дэльты Дуная і часткі тэрытарыяльных вод (1948) · пашырэнне тэрытарыяльных вод каля вострава Змяіны (2009)
 |