*Пі́нхас Пало́нскi* (*Пётр Яфімавіч Палонскi*; (11 лютага 1958, Масква) — ізраільскі даследчык іўдаізму, папулярызатар іўдаізму ў асяроддзі рускамоўных яўрэяў. Апублікаваў некалькі арыгінальных работ, шмат папулярызатарскіх кніг, для іншых быў галоўным рэдактарам.

У гады сваёй падпольнай яўрэйскай дзейнасці ў Маскве (1977—1987) быў выкладчыкам іўдаізму, адным з заснавальнікаў арганізацыі «Маханаім». Сёння ў Ізраілі з'яўляецца актыўным удзельнікам працэсаў мадэрнізацыі іўдаізму, даследчыкам вучэння рава Кука. Аўтар каментара да Торы «Біблейская дынаміка». Таксама кіруе дзейнасцю рускага аддзела арганізацыі «Брыт олам». Пастаянна публікуецца ў прэсе і выдае кнігі.

Біяграфія
---------

### У савецкі час

Нарадзіўся ў Маскве ў 1958 годзе ў нерэлігійнай асіміляванай яўрэйскай сям'і.

У школьныя гады цікавіўся матэматыкай, вучыўся ў маскоўскай фізіка-матэматычнай школе № 7. У 1973 годзе атрымаў дыплом першай ступені на VII Усесаюзнай алімпіядзе школьнікаў па матэматыцы.

З моманту заканчэння школы (1975) прыняў рашэнне з'ехаць у Ізраіль, пачаў вывучаць (падпольна) іўрыт, і далей Тору і іўдаізм. Паступова прыйшоў да захавання запаведзяў іўдаізму.

У 1975—1980 гадах вучыўся на матэматычным факультэце Маскоўскага педагагічнага дзяржаўнага ўніверсітэта, атрымаўшы ступень магістра (MA) па матэматыцы і педагогіцы.

З 1979 — адзін з заснавальнікаў падпольнай сеткі вывучэння Торы ў Маскве. Выдаваў у «самвыдаце» фатаграфічным спосабам дапамогі па іўдаізму — выйшлі серыі кніг па яўрэйскіх святах і каментарыяў да Торы .

Пасля падачы заявы на выезд у Ізраіль 7 гадоў знаходзіўся ў «адмове».

### У Ізраілі

У 1987 годзе, у сувязі з пачаткам «Перабудовы», атрымаў дазвол на выезд з СССР і рэпатрыяваўся ў Ізраіль.

У Ізраілі ў 1988 годзе разам з групай «Маханаім» пасяліўся ў Маале-Адумiм, затым з 1991 года і па цяперашні час (2015) пражывае ў Бейт-Эле. Разведзены, бацька васьмярых дзяцей.

#### Вучоба і выкладанне

Адразу па прыездзе ў 1987 годзе быў адным з ініцыятараў стварэння арганізацыi «Маханаім» ў Ізраілі, і да 2012 года працаваў там старшым выкладчыкам і галоўным рэдактарам.

У 1989—1990 гадах вучыўся ў ешыве «Інстытут Гары Фішала па даследаванні Талмуда» (Harry Fischel Institute for Talmudic Research) у Ерусаліме, стаўшы сертыфікаваным выкладчыкам іўдаізму.

У 1994—1997 гадах вучыўся ў акадэмічнай ешыве «Бейт Мараша» (Beit Morasha) у Ерусаліме (напрамак — яўрэйская філасофія).

У 1995—1999 гадах вучыўся на факультэце іудаізму ў універсітэце імя Бар-Илана ў Рамат-Гане, атрымаўшы другую акадэмічную ступень (MA) па вывучэнні Талмуда і яўрэйскай традыцыі.

З 1998 па 2002 гады скончыў аспірантуру пры факультэце філасофіі і сацыялогіі ў Беларускім дзяржаўным універсітэце. У 2002 годзе Палонскаму была прысвоена ступень кандыдата сацыялагічных навук, тэма дысертацыі «Сацыялагічная канцэпцыя рава А.-I. Кука», спецыяльнасць «22.00.01 — Тэорыя, метадалогія і гісторыя сацыялогіі». Афіцыйным апанентам пры абароне дысертацыі быў доктар гістарычных навук Эмануіл Іофе. Пасля дысертацыя была прызнана ў Ізраілі (PhD in Sociology of Religion), перакладзена і выдадзена на англійскай мове і на іўрыце.

У перыяд з 1991 да 2012 года выкладаў тэму «Яўрэйскія спадчына» на рускай мове ва ўніверсітэце імя Бар-Ілана.

З 2012 года па 2013 — старшы навуковы супрацоўнік і выкладчык у Арыельскім універсітэце ў Самарыі.

На валанцёрскіх пачатках кіруе дзейнасцю рускага аддзела арганізацыі «Брыт олам» (Ешыбот для Бней Ноах), якую ўзначальвае рабін Уры Шеркi.

#### Серыя каментаваць малітоўнікаў «Брама малітвы»

Выданне Палонскім каментарыяў літургічных тэкстаў пачалося з падпольнага выдання «пасхальнай Агады» з каментаром ў 1980у ў Маскве. Агада была выдадзена фатаграфічным спосабам і разыходзілася ў многіх сотнях асобнікаў па Маскве і іншым гарадам Савецкага Саюза. Гэта выданне Пасхальнай Агады давала магчымасць нават недастаткова падрыхтаваным яўрэйскiм актывістам правесці цікавы Пасхальны сэдар.

У Ізраілі Палонскi ў супрацоўніцтве з Мэірам Левінавым, Мір'ям Кітросскай і іншымі супрацоўнікамі «Маханаіма» падрыхтаваў і выдаў ашкеназскі малітоўнік (сiддур) з рускім перакладам і каментарыем «Брама малітвы» (на сёння — найбольш папулярны малітоўнік з перакладам на рускую мову, маецца таксама выданне з транслітарацыяй), махзор «Брама раскаяння» на Рош а-Шана і Йом Кіпур, Пасхальная Агада з каментарыем, кніга «Доўг жывых» аб законах жалобы, а таксама серыя кніг пра яўрэйскія святы і іншыя.

#### Даследаванне вучэнні рава Кука

З моманту прыезду ў Ізраіль пачаў актыўнае вывучэнне філасофіі рава Кука. У 1991 годзе пачаў супрацоўніцтва з Домам-музеем рава Кука ў Ерусаліме, якая ўключала індывідуальную праграму вывучэння спадчыны рава Кука з прызнанымі знаўцамі гэтай спадчыны. У працэсе вучобы пераклаў на рускую мову класічную кнігу па філасофіі рава Кука «Песьня жизни» прафесара Ёсефа Бэн-Шлома, і падрыхтаваў для выдання зборнік «Талерантнасць у вучэнні рава Кука».

У ходзе даследавання сфармаваў ўласную канцэпцыю філасофіі рава Кука, якая легла ў аснову яго дысертацыі, якая далей у 2006 годзе была выдадзена кнігай на рускай мове «Раў Аўраам-Іцхак Кук. Асоба і вучэнне», у 2009 годзе асноўныя кіраўніка былі перакладзены і выдадзены на англійскай мове, а ў 2013 годзе — на іўрыце. Гэта стала першым выпадкам, калі кніга па яўрэйскай філасофіі была перакладзена з рускай мовы на іўрыт. Кніга атрымала падтрымку некалькіх выдатных рабінаў і спецыялістаў па раву Куку, якія рэкамендавалі ўключыць яе ў вучэбную праграму рэлігійна-сіянісцкіх навучальных устаноў, і не менш вострую крытыку з боку іншых рабінаў.

#### Каментарый да Торы «Біблейская дынаміка»

Серыя кніг, якія з'яўляюцца новым каментарыем да Торы, заснаваным на кабалістычнай канцэпцыі рава І. Л. Ашкеназі і распрацоўках рава Уры Шеркi, з даданнем уласных канцэпцый.

Да 2014 года выйшлі 6 тамоў — каментарыi на кнігі Быццё і Выхад. Плануецца выданне поўнага каментарыя на Тору. Пачаўся пераклад гэтага каментарыя на англійскую мову.

#### Іншая дзейнасць

У 2009 годзе Палонскi стаў стваральнікам праекта «Ажына» — «акадэмічнай Вікі-энцыклапедыі па яўрэйскім і ізраільскім тэмах». Мэтай праекта з'яўляецца публікацыя камплементарнай (у адносінах да Вікіпедыі і іншых крыніц) якаснай, акадэмічна-дакладнай i кваліфікаванай інфармацыі аб яўрэстве, іўдаізме і Ізраілі ў рускамоўным Інтэрнэце.

Палонскi з'яўляецца ініцыятарам і вядучым праекта «Захаванне памяці», мэтай якога з'яўляецца захаванне памяці аб яўрэйскім і сіянісцкім падпольным руху ў СССР, а таксама праекта «Барацьба з інтэлектуальным антысемітызмам».

Займаецца пытаннямі навукі і рэлігіі. Рэгулярна піша артыкулы ў рускамоўныя ізраільскія газеты. Удзельнічае ў работах па рацыянальнай тэалогіі і тэорыі парадыгмаў, ініцыяваных Барысам Шапіра.

Рэлігійна-філасофскія погляды
-----------------------------

Пінхас Палонскi адносіць сябе да радыкальна-мадэрнісцкага крыла рэлігійнага сіянізму, сутнасць якога — «артадаксальная мадэрнізацыя» іўдаізму, то ёсць правядзенне актыўнай мадэрнізацыі рэлігіі пры захаванні артадаксальнага падыходу. У гэтым ён з'яўляецца паслядоўнікам падыходу р. Кука і р. Салавейчыка, і супрацоўнічае з р. Уры Шеркi.

Прытрымліваецца пазіцыі інтэграцыі ў рэлігію унівэрсалісцкіх каштоўнасцяў, за што падвяргаецца крытыцы як з боку ультраортодоксальнай супольнасці, так і з боку харэдымнай часткі рэлігійнага сіянізму. Выступіў за інтэграцыю ў іўдаізм святкавання грамадзянскага новага года як універсальнага свята «Дня Адама», за што падвергся крытыцы з усіх бакоў.

Прасоўвае канцэпцыю рабiна І. Л. Ашкеназі (Маниту) аб успрыманні персаналій Танаха як дынамічных асоб, за што падвяргаецца крытыцы ультраортодоксальнай супольнасці.

Палонскi прытрымліваецца вельмі радыкальных поглядаў на многія сучасныя праблемы рэлігіі:

* Разглядае мадэрнізацыю рэлігіі як рэлігійную неабходнасць;
* Лічыць рэлігійна каштоўнымі навуку, мастацтва, дэмакратыю і іншыя свецкія каштоўнасці, прыхільнік ўвядзення ў рэлігійных школах «дня навукі» для інтэграцыі навуковай і рэлігійнай пазіцый;
* Падтрымлівае выклік жанчын да чытання Торы і іх выступ з каментарамі ў сінагозе;
* Пазітыўна ставіцца да дыялогу і ўзаемаразумення з хрысціянствам;
* Актыўна ўдзельнічае ў прасоўванні канцэпцыі Бнэй Ноах;
* З'яўляецца прыхільнікам ўздыму і малітваў яўрэяў на Храмавай гары;
* Аўтар канцэпцыі «Трох стадый прыходу месіі» замест прызнанай сёння ў рэлігійным сіянізме канцэпцыі «Двух стадый прыходу месіі»;
* Прытрымліваецца канцэпцыі «эвалюцiянiстскага крэацыянізму» — гэта значыць лічыць эвалюцыйную канцэпцыю Дарвіна найважнейшай пазітыўнай вяхой у развіцці духоўнага ўзроўню чалавецтва, пры гэтым лічыць, што прыняцце канцэпцый эвалюцыі не супярэчыць Божаму Стварэнню свету, але эвалюцыя з'яўляецца «працэсам, запушчаным Богам пры Стварэнні, і далей якую накіроўваюць Звыш».
* Высунуў канцэпцыю рэлігійнага анты-фундаменталізму — гэта значыць супрацьстаяння фундаменталізму на аснове канцэпцыі «далейшага натуральнага Адкрыцця»;
* Лічыць галоўным крытэрыем манатэізма не толькі (і не колькі) «веру ў адзінага Бога», але, перш за ўсё, асабiсны характар ​​Вышэйшай сілы і адчуванне жыцця як дыялогу з Богам — што адкрывае новыя магчымасці для паразумення розных відаў монатэізму, перш за ўсё іўдаізму і хрысціянства.

Зноскі
------

1. ↑  Czech National Authority Database Праверана 26 кастрычніка 2022.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
2. ↑  Міжнародны цэнтр нашчадкаў Ноаха Архівавана 23 верасня 2016.
3. 1 2 3 4 5 6  «Васемнаццаць», укладальнік З. Вагнер, выдавецтва «Шамір» , Ерусалім, 1989, с. 202—217 ISBN 965-293-010-5
4. ↑  VII Усесаюзная алімпіяда школьнікаў па матэматыцы 1973
5. ↑  *Стралец М. В. Пцічкіна С. А.* "Э. Г. Іофе: партрэт вучонага і педагога". — Брэст: Альтэрнатыва, 2009. — С. 158. — 160 с. — 99 экз. — ISBN 9789855210451.
6. 1 2  Інтэрв’ю c П. Палонскім ў сувязі з выхадам перакладу на іўрыт яго кнігі па філасофіі рава Кука
7. ↑  «Міжнародны цэнтр нашчадкаў Ноаха»(недаступная спасылка)
8. ↑  «Маханаім». Песах
9. ↑  Сидур з транслітарацыяй
10. ↑  Кнігі выдавецтва «Маханаім» **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 21 кастрычніка 2019. Праверана 6 снежня 2015.
11. ↑  Poetry of Being: Lectures on the Philosophy of Rabbi Kook  (англ.)
12. ↑  ספרים על הרב קוק Архівавана 1 лістапада 2019.  (іўрыт)
13. ↑   *П. Палонскi.* Кніга «Раў А.-И. Кук. Асобу і вучэнне»
14. ↑  Religious Zionism of Rav Kook. By Pinchas Polonsky. Translated from Russian by Lise Brody. Архівавана 26 сакавіка 2019. Reviewed by Israel Drazin  (англ.)
15. ↑  ספר « התפתחות היהדות בימינו על פי תורת הראי»ה קוק «מאת פ.פולונסקי  (іўрыт)
16. ↑  html המלצות לספר „התפתחות היהדות בימינו על פי תורת הראי"ה קוק»(недаступная спасылка)  (іўрыт)
17. ↑  «Продкі ў дынаміцы» — серыя кніг каментара да Торы П. Палонскага
18. ↑  Яўрэі запусцілі ўласную «Вікіпэдыю»(недаступная спасылка)
19. ↑   *П. Палонскi.* Праекты
20. ↑   *П. Палонскi.* А што ты сказаў Б-гу?
21. ↑   *П. Палонскi.* Ханука: свята дзяржаўнай незалежнасці і «Дзень Адама»
22. ↑  Ашкеназі, Иеhуда Леон
23. ↑  *П. Палонскi.* Не толькі рэлігійны сіянізм, але і глабальнае абнаўленне іўдаізму
24. ↑   *П. Палонскi.* Канцэпцыя «Працягнутага Адкрыцьця» як следства з агульнанацыянальнага Дыялогу
25. ↑   *П. Палонскi.* Што такое манатэізм?

Спасылкі
--------


|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | academia.edu |
| Нарматыўны кантроль | ISNI: 0000000066930930 · LCCN: nr93033827 · NKC: uk20221164977 · РДБ: 000042047, 000042048 · VIAF: 56485435 |