Сімвал Чацвётрага Інтэрнацыянала 
**Чацвёрты інтэрнацыянал** - камуністычная міжнародная арганізацыя, альтэрнатыўная сталінізму. Грунтуецца на тэарэтычнай спадчыне Льва Троцкага, сваёй задачай ставіць ажыццяўленне сусветнай рэвалюцыі, перамогу працоўнага класа і будаўніцтва сацыялізму. Інтэрнацыянал быў заснаваны ў Францыі ў 1938 году Троцкім і яго прыхільнікамі, якія лічаць, што Камінтэрн знаходзіцца пад поўным кантролем сталіністаў і не здольны весці міжнародны працоўны клас да заваёвы ім палітычнай улады. Таму ў процівагу яны заснавалі ўласны «Чацвёрты Інтэрнацыянал», многія дзеячы якога ў той перыяд падвяргаліся пераследам агентаў НКУС, ціску з боку буржуазных уладаў (напрыклад, Францыі і ЗША) і абвінавачванням у нелегітымнасці з боку прыхільнікаў СССР і позняга мааізму.  

Інтэрнацыянал ўпершыню пацярпеў раскол ў 1940 годзе, а потым у 1953 годзе. Нягледзячы на ​​частковае ўз'яднанне ў 1963 годзе, мноства груп сцвярджаюць, што менавіта яны ўяўляюць палітычную пераемнасць з Чацвёртым інтэрнацыянальная.

Гісторыя
--------

### Прадгісторыя

Рэвалюцыйныя партыі, якія падтрымалі Кастрычніцкую рэвалюцыю, яшчэ ў 1919 годзе аб'ядналіся ў Камінтэрн - камуністычнае міжнароднае аб'яднанне, якое фармаваліся на прынцыпах дэмакратычнага цэнтралізму. 

Пасля смерці Леніна Троцкі і яго паслядоўнікі адкрыта выступілі супраць тэорыі пра магчымасць пабудовы сацыялізму ў адной краіне, якую актыўна прасоўваў Сталін, кіраўнік СССР на той момант. Трацкісты лічылі, што Камінтэрн не здольны больш дзейнічаць як арганізацыя сусветнай пралетарскай рэвалюцыі на прынцыпах рэвалюцыйнага сацыялізму і інтэрнацыяналізму. Таму падстава Чацвёртага Інтэрнацыянала было часткова выклікана жаданнем 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Камунізм**

**Канцэпцыя**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Марксісцкая філасофія** |
|  | **Класавая барацьба** |
|  | **Інтэрнацыяналізм** |
|  | **Камуністычная партыя** |


**Ідэалогіі**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Марксізм** |
|  | **Марксізм-ленінізм** |
|  | **Трацкізм** |
|  | **Сталінізм** |
|  | **Цітаізм** |
|  | **Мааізм** |
|  | **Сталінізм-хаджаізм** |
|  | **Чучхэ** |
|  | **Геварызм** |
|  | **Левы камунізм** |
|  | **Камунізм рабочых саветаў** |
|  | **Анарха-камунізм** |
|  | **Рэлігійны камунізм** |
|  | **Еўракамунізм** |
|  | **Нацыянальны камунізм** |


**Інтэрнацыяналы**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Міжнароднае таварыства працоўных** |
|  | **Другі Інтэрнацыянал** |
|  | **Камуністычны інтэрнацыянал** |
|  | **Чацвёрты Інтэрнацыянал** |


**Асобы**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Карл Маркс** |
|  | **Фрыдрых Энгельс** |
|  | **Уладзімір Ленін** |
|  | **Роза Люксембург** |
|  | **Іосіф Сталін** |
|  | **Леў Троцкі** |
|  | **Маа Цзэдун** |


**Іншае**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Анархізм** |
|  | **Антыкапіталізм** |
|  | **Антыкамунізм** |
|  | **Камуністычныя краіны** |
|  | **Камуністычная сімволіка** |
|  | **Крытыка камунізму** |
|  | **Дэмакратычны цэнтралізм** |
|  | **Дыктатура пралетарыяту** |
|  | **Гісторыя камунізму** |
|  | **Левыя** |
|  | **Люксембургізм** |
|  | **Новы клас** |
|  | **Новыя левыя** |
|  | **Пост-камунізм** |
|  | **Прымітыўны камунізм** |
|  | **Сацыялізм** |
|  | **Сталінізм** |
|  | **Сацыяльная эканоміка** |
|  | **Цітаізм** |
|  | **СССР** |

 |

сфармаваць моцны палітычны рух, а не толькі апазіцыю Камінтэрну і Савецкаму Саюзу.

У пачатку 1930 гадоў Троцкі і яго прыхільнікі верылі, што ўплыў Сталіна ў III Інтэрнацыянале павінен пайсці на спад. Яны стварылі ў 1930 годзе Міжнародную левую апазіцыю (МЛА) для таго, каб аб'яднаць усе антысталінісцкія групы ўнутры III Інтэрнацыяналу. Сталіністы, якія дамінавала ў Камінтэрне, нядоўга трывалі апазіцыю - трацкістаў і ўсіх, хто быў западозраны ў сімпатыях да трацкізма, былі выключаныя з Інтэрнацянала.

Леў Троцкі
У 1935 годзе Троцкі ў эміграцыі напісаў «Адкрыты ліст за Чацвёрты інтэрнацыянал». У лісце Троцкі казаў пра крайняю неабходнасць фарміравання Чацвёртага інтэрнацыяналу. Троцкі лічыў, што Інтэрнацыянал стане граць вельмі важную ролю ў сусветнай вайне. Троцкі сцвярджаў, што прыход сусветнай вайны спародзіць рэвалюцыйную хвалю класавай і нацыянальнай барацьбы, падобную той, якую спарадзіла Першая сусветная вайна.

Першая "Міжнародная канферэнцыя за Чацвёрты інтэрнацыянал" прайшла ў Парыжы ў чэрвені 1936 году.

Рэакцыя сталіністаў на ўзмацненне трацкістаў заключалася ў палітычным тэроры ў Савецкім Саюзе і забойстве прыхільнікаў Троцкага за мяжой.

У верасні 1938 года недалёка ад Парыжа праходзіў устаноўчы кангрэс Чацвёртага Інтэрнацянала, на яком прысутнічала 30 дэлегатаў з усіх буйнейшых краін Еўропы, Паўночнай Амерыкі. Прыбылі, нягледзячы на ​​вялікія адлегласці і выдаткі, некалькі дэлегатаў з краін Азіі і Лацінскай Амерыкі. Сярод рэзалюцый, прынятых на кангрэсе, была Пераходная праграма. 

### Падчас Другой сусветнай вайны

Пасля пачатку Другой сусветнай вайны ў 1939 годзе Міжнародны сакратарыят Інтэрнацянала пераехаў у Нью-Ёрк.

Чацвёрты інтэрнацыянал атрымаў вельмі сур'ёзны ўдар падчас Другой сусветнай вайны: Троцкі быў забіты, многія еўрапейскія секцыі былі знішчаныя ў перыяд нямецкай, а некаторыя секцыі ў Азіі - у перыяд японскай акупацыі. Ацалелыя секцыі ў еўрапейскіх і азіяцкіх краінах былі адрэзаныя адзін ад аднаго і ад міжнароднага кіраўніцтва.

Падчас Другой сусветнай вайны прайшлі надзвычайная і еўрапейская канферэнцыі Інтэрнацыяналу

### Пасля Другой сусветнай вайны

Пасля Другой сусветнай вайны прайшлі міжнародная канферэнцыя Інтэрнацянала, другі, трэці и чацвёрты сусветны кангрэс, пасля якого Інтэрнацыянал перажыў распад

Зноскі
------

1. ↑  Пераходная праграма Чацвёртага Інтэрнацыяналу
2. 1 2  Прадгісторыя ЧІ
3. ↑  Дакументы надзвычайнай канферэнцыі
4. ↑  Дакументы еўрапейскай канферэнцыі 1944 года

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNF: 11878037d · ISNI: 0000 0001 2331 9602 · LCCN: n79046208 · NKC: uk2011664953 · SUDOC: 026554356 · VIAF: 159367013 |

 |