**Канве́лішкі** (трансліт.: *Kanvieliški*, руск.: Конвелишки) — аграгарадок у Воранаўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Канвелішскага сельсавета. Насельніцтва 425 чал. (2014). Знаходзяцца за 21 км на паўночны ўсход ад Воранава, за 9 км ад чыгуначнай станцыі Беняконі.

Гісторыя
--------

Упершыню згадваюцца ў другой пал. XVII ст. як маёнтак *Калвелішкі*, уладанне Пражмоўскіх. Мясцовасць уваходзіла ў склад Ашмянскага павета Віленскага ваяводства. Маёнтак уключаў двор, вёску *Калвелішкі* і мястэчка *Смолінск* (пазней *Канвалішкі*, назва захавалася да XX ст.).

Цягам XVIII ст. Канвелішкі знаходзіліся ва ўладанні Храптовічаў. У 1786 мясцовасць перайшла да Францішка і Мікалая Янкоўскіх. У канцы XVIII ст. каля двара збудавалі капліцу.

У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) Канвелішкі апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Дзевяніскай воласці Ашмянскага павета Віленскай губерні. У 1808 Янкоўскія збудавалі ў мястэчку драўляны касцёл Св. Мікалая. Каля 1850 Канвелішкі сталі ўласнасцю Умястоўскіх. У 1880-я ў мястэчку дзейнічаў яўрэйскі малітоўны дом, працавалі 4 крамы, карчма і бровар.

План цэнтра мястэчка ў 1938 годзе
У 1920 Канвелішкі апынуліся ў складзе Сярэдняй Літвы, у 1922 — у складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, у Дзевянішкаўскай гміне Ашмянскага павета Віленскага ваяводства. Станам на 1921 у мястэчку было 39 двароў, у вёсцы — 25 двароў.

У 1939 Канвелішкі ўвайшлі ў БССР, дзе 12 кастрычніка 1940 сталі цэнтрам сельсавета Воранаўскага раёна. У паваенны час мястэчка і вёска злучыліся. Станам на 1971 у Канвелішках было 55 двароў, на 1997 — 145 двароў.

Насельніцтва
------------

* **XIX стагоддзе**: 1885 — каля 144 чал.
* **XX стагоддзе**: 1921 — 180 чал. у *мястэчку Канвелішкі*, 144 чал. у *вёсцы Канвелішкі*; 1971 — 170 чал. 1997 — 457 чал..

Інфраструктура
--------------

У Канвелішках працуюць сярэдняя школа, дашкольная ўстанова, амбулаторыя, дом культуры, бібліятэка, пошта.

Эканоміка
---------

Дапаможны цэх вырабу абутку.

Славутасці
----------

Помнік на могілках
* Касцёл Найсв. Сэрца Ісуса (1916) — Ахоўная шыльда гісторыка-культурнай каштоўнасці Рэспублікі Беларусь. Гісторыка-культурная каштоўнасць Беларусі, шыфр 412Г000691шыфр 412Г000691
* Могілкі старыя каталіцкія

Страчаная спадчына
------------------

Касцёл Св. Мікалая
* Касцёл Св. Мікалая (1808)

Вядомыя асобы
-------------

* Пётр Рудкоўскі (нар. 1978) — тэолаг, філосаф.

Зноскі
------

1. ↑  Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Гродзенская вобласць: нарматыўны даведнік / І. А. Гапоненка і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2004. — 469 с. ISBN 985-458-098-9 (DJVU).
2. ↑  Валерый Шаблюк. Канвелішкі // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 4: Кадэты — Ляшчэня / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн. : БелЭн, 1997. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0041-2. С. 83.

Літаратура
----------

* Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 4: Кадэты — Ляшчэня / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн. : БелЭн, 1997. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0041-2.
* Konwaliszki // Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom IV: Kęs — Kutno (польск.). — Warszawa, 1883. S. 366.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Канвелішкі

| ⛭**Канвелішскі сельсавет** |
| --- |
| Цэнтр | Канвелішкі |
| Вёскі | Ажубалі ·  Ажукальні ·  Аколіца Лепі ·  Балькуны ·  Бацяны ·  Білі ·  Бялужышкі ·  Вялікія Лепі ·  Гайцюнішкі ·  Дзягутка ·  Катрымаўшчына ·  Кіжбы ·  Кулькішкі ·  Лоўцы ·  Лушчыкі ·  Лянцішкі ·  Малыя Канвелішкі ·  Малыя Лепі ·  Масюны ·  Падгай ·  Подзегуці ·  Раклішкі ·  Свілы ·  Слёзкі ·  Таўрэлі ·  Утканы ·  Чыжаўск ·  Чырканцы |
| Хутары | Александрына ·  Галоўні ·  Кліманы ·  Марыямпаль ·  Янова |