**Сафія Дацкая** (*Сафія Эрыксдотэр*; шведск.: Sofia Eriksdotter av Danmark; 1241—1286, Данія) — каралева-кансорт Швецыі як жонка Вальдэмара Біргерсана.

Біяграфія
---------

Сафія была старэйшай дачкой караля Даніі Эрыка IV і Юты Саксонскай. Яе бацька быў забіты ў 1250 годзе, калі яна і яе малодшыя сёстры Агнэса і Юта былі зусім маленькімі. Паколькі ён не пакінуў спадчынніка, браты Эрыка IV, Абель, а затым Крыстафер I займалі Дацкі пасад.

Сафія выйшла замуж за караля Швецыі Вальдэмара I у 1261 годзе. Шлюб быў заключаны ў рамках мірнай палітыкі ярла Біргера паміж скандынаўскімі каралеўствамі. Калі ёй паведамілі пра шлюб па дамоўленасці, яна выйшла з пакоя, адправілася ў свае пакоі і папрасіла Госпада: «Дай мне шчасце з ім, а ён са мной». Сафія была дасціпнай прыгажуняй, зацікаўленай у палітыцы. Яна таксама была вядомая сваім захапленнем шахматамі.

У 1269 годзе Сафія наведала магілу свайго бацькі ў Даніі, а таксама наведала сваіх сясцёр Агнэсу і Юту, якія жылі ў манастыры Агнэсклострэт у Роскіле. У 1272 годзе сястра Сафіі Юта наведала Швецыю і стала палюбоўніцай Вальдэмара. Гэта прывяло да нараджэння пазашлюбнага дзіцяці ў 1273 годзе. У наступным годзе Юту зноў адправілі ў манастыр, а Вальдэмар быў вымушаны здзейсніць паломніцтва ў Рым, каб папрасіць у папы адпушчэнне грахоў. Паводле легенды, каралева Сафія сказала: «Я ніколі не апраўлюся ад гэтага смутку. Пракляніце дзень, калі мая сястра ўбачыла каралеўства Швецыя».

У 1275 годзе Вальдэмар быў скінуты з пасады сваім малодшым братам Магнусам у выніку бітвы пры Хове. Калі гэтая навіна дасягнула каралевы, яна гуляла ў шахматы. Шмат гісторый звязана з яе вострым языком. Яна скардзілася на братоў свайго мужа, называючы іх «Магнусам Казытуном» і «Эрыкам Усё і Ўся». У 1277 годзе Сафія рассталася са сваім мужам і вярнулася ў Данію. Яе муж адкрыта жыў з палюбоўніцамі ў сваёй ўтульнай турме да самай сваёй смерці ў 1302 годзе. У 1283 годзе былая каралева аддала свой даход ад рыбалкі ў Норчэпінге абацтву Сен-Мартэн у Сканінге. Гэта першы дакумент, у якім згадваецца горад Норчэпінг. Яна памерла ў 1286 годзе.

Дзеці
-----

У Сафіі было шасцёра дзяцей:

1. Інгеборга Вальдэмарсдотэр (1263—1292), графіня Гольдштэйна, замужам за Герхардам II, графам Гальштэйн-Плёна.
2. Эрык Вальдэмарсан (1272—1330), рыксрод, прэтэндэнт на трон Даніі ў 1328—1329 гадах.
3. Марына Вальдэмарсдотэр, з 1285 года замужам за Рудольфам, графам Дзіпхольца.
4. Рыкса Вальдэмарсдотэр (пам. каля 1292), каралева Польшчы, з 1285 года замужам за Пшэмыслам II.
5. Катарына Вальдэмарсдотэр (пам. 1283)
6. Маргарыта Вальдэмарсдотэр (пам. пасля 1288), манашка у манастыры Шэнінгу з 1288 года.

Продкі
------


| ?Сафія Дацкая — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  | Кнуд Лавард |  |
|  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  | Вальдэмар I Вялікі |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Інгеборга Кіеўская |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  | Вальдэмар II Пераможца |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Валадар Глебавіч |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Сафія Валадараўна |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Рыкса Баляславаўна |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  | Эрык IV Плужны Грош |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Афонсу I Вялікі |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Саншу I |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  | Мафальда Савойская |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Берэнгарыя Партугальская[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Рамон Берэнгер IV[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Дульса Арагонская[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Петраніла Арагонская |  |
|  | Сафія Дацкая |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Альбрэхт Мядзведзь |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Бернхард III[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Sophie of Winzenburg[d] |  |
|  |  |  |  | Альбрэхт I[d] |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Брыгіта Дацкая[d] |  | Кнуд V |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Юта Саксонская[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Леапольд V |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Леапольд VI Слаўны |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  | Алена Венгерская[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Agnes of Babenberg (1205-1226)[d] |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Isaac Komnenos Vatatzes[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Феадора Ангеліна[d] |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Ганна Ангеліна |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |
|  |  |  |

 |

Зноскі
------

1. ↑  Sophia — 1917.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q379406'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1724971'></a>
2. ↑  *(unspecified title)* Праверана 7 жніўня 2020.
3. 1 2 3  Christer Öhman (Swedish): Helgon, bönder och krigare. Berättelser ur den svenska historien (Saints, farmers and warriors. Stories from the history of Sweden)

Літаратура
----------

* Christer Öhman (па-шведску): *Helgon, bönder och krigare. Berättelser ur den svenska historien* [Saints, farmers and warriors. Stories from the history of Sweden]

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | The Peerage |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Нацыянальная біяграфія Фінляндыя · Шведскі біяграфічны |
| Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave · WikiTree · WeRelate · Sejm-Wielki.pl · Geni.com · genealogics.org |