**Гаральд I Заечая Лапа** (англ.: Harold Harefoot; каля 1015 — 17 сакавіка 1040) — кароль Англіі, які ўладарыў у 1035—1040. Сваю мянушку атрымаў за хуткасць і паляўнічыя ўменні.

Біяграфія
---------

Гаральд быў незаконнанароджаным сынам караля Англіі, Даніі і Нарвегіі Кнуда Вялікага і Эльфгіфу Нортхэмптанскай.

Пасля смерці Кнуда Вялікага ў 1035 годзе прастол павінен быў атрымаць у спадчыну адзіны законы сын Кнуда Хардэкнуд, які кіраваў Даніяй пад канец жыцця свайго бацькі. Аднак пагроза з боку караля Нарвегіі Магнуса I не дала магчымасці Хардэкнуду прыехаць у Англію на каранаванне. Гэтым скарысталася частка англійскіх магнатаў на чале з эрлам Леафрыкам і Эльфгіфу Нортхэмптанскай, якія далі параду абраць рэгентам краіны Гаральда. На сходзе ў Оксфардзе у пачатку 1036 года прыхільнікі Гаральда і Хардэкнуда прыйшлі да кампрамісу: Гаральд станавіўся рэгентам Англіі, а каралева-маці Эма Нармандская захоўвала свой двор, гвардыю і кантроль над каралеўскай казной. Тым не менш Гаральд напаў на рэзідэнцыю Эмы ў Вінчэстэры і захапіў казну. К канцу 1037 года ўсе магнаты Англіі прызналі Гаральда сваім каралём, а Эма збегла з краіны.

Паводле меркавання некаторых гісторыкаў, улада ў краіне ў той час практычна знаходзілася ў руках маці Гаральда Эльфгіфу. У 1036 годзе ў Англію прыбыў Альфрэд Этэлінг, малодшы сын караля Этэльрэда II, які меў правы на англійскі трон. Асцерагаючыся, што яго прысутнасць на астравах справакуе звяржэнне Гаральда, прыхільнікі апошняга на чале з эрлам Годвінам арыштавалі Альфрэда. Пасля гэтага яго асляпілі і скора Альфрэд памёр. Смерць Этэлінга абурыла не толькі Хардэкнуда, які прыходзіўся кроўным братам нябожчыка, але і герцага Нармандыі, пад аховай якога пражываў Альфрэд.

Пазіцыі Гаральда ў Англіі былі дастаткова трывалымі, невядома аб якіх-небудзь апазіцыйных каралю партыях англа-дацкай арыстакратыі. Аднак Хардэкнуд падрыхтаваў атаку на астравы. Дамовіўшыся з Нарвегіяй аб міры ў 1039 годзе, Хардэкнуд сабраў вялікі флот і адплыў на адваяванне Англіі. Аднак вайны атрымалася пазбегнуць, бо 17 сакавіка 1040 года Гаральд I нечакана памёр. Хардэкнуд высадзіўся ў Уэсексе і у скорым часе быў аб’яўлены каралём Англіі. Цела Гаральда было вынята з магілы ў Вэстмінстэрскім абацтве і было кінута ў балота ля берагоў Тэмзы.

Зноскі
------

1. ↑  Harold I [House of Denmark] // Kindred Britain<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q75653886'></a>
2. 1 2 3  *Lundy D. R.* The Peerage<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q67129259'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21401824'></a>
3. 1 2  Kindred Britain<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q75653886'></a>
4. ↑  *(unspecified title)* Праверана 7 жніўня 2020.

Літаратура
----------

* Англасаксонская хроніка
* Stenton, F. Anglo-Saxon England. Oxford, 1973.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Гаральд I (кароль Англіі)

| ⛭Англія Каралі Англіі |
| --- |
| Да нармандскагазаваявання | 
* Альфрэд Вялікі
* Эдуард Старэйшы
* Этэльстан
* Эдмунд I
* Эдрэд
* Эдвіг
* Эдгар
* Эдуард Мучанік
* Этэльрэд II
* Свен Вілабароды\*†
* Эдмунд II
* Кнуд Вялікі\*†
* Гаральд I
* Хардэкнуд\*
* Эдуард Спаведнік
* Гаральд II Годвінсан
* Эдгар Этэлінг

 |
| Нармандская дынастыя | 
* Вільгельм I Заваёўнік
* Вільгельм II
* Генрых I
* Стэфан

 |
| Плантагенеты | 

|  |
| --- |
| 
* Мацільда
* Генрых II
* Рычард I
* Іаан Беззямельны
* Генрых III
* Эдуард I
* Эдуард II
* Эдуард III
* Рычард II

 |
|  Ланкастэры | 
* Генрых IV
* Генрых V
* Генрых VI

 |
|  Ёркі | 
* Эдуард IV
* Эдуард V
* Рычард III

 |

 |
| Цюдары | 
* Генрых VII
* Генрых VIII‡
* Эдуард VI‡
* Джэйн Грэй‡
* Марыя I‡
* Лізавета I‡

 |
| Сцюарты | 
* Якаў I‡§
* Карл I‡§
* *рэвалюцыя*
* Карл II‡§
* Якаў II‡§
* Вільгельм III‡§¶ + Марыя II‡§
* Ганна‡§

 |
| \* манарх Даніі · † манарх Нарвегіі · ‡ манарх Ірландыі · § манарх Шатландыі · ¶ Штатгальтар Нідэрландаў |


| ?Гаральд I (кароль Англіі) — продкі |
| --- |
| 

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  | Горм Стары |  |
|  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  | Харальд I Сінязубы |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Ціра[d] |  |
|  |  | Свен I Вілабароды |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Това Абадрыцкая[d] |  | Mstivoj[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  | Кнуд Вялікі |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  | Земамысл |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  | Гунхільд Вендэнская[d] |  | Мешка I |  |  |  |
|  | Гаральд I, кароль Англіі |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  | Горка[d] |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Эльфгельм Ёркскі[d] |  | Вульфрун[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  | Эльфгіфу Нартгемптанская |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  | Вульфрун[d] |  |  |
|  |  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |  |
|  |  |  |  |
|  |  |  |  |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | The Peerage |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая нарвежская · Бракгаўза і Эфрона · Малы Бракгаўза і Эфрона · Britannica (онлайн) · Dictionary of National Biography · Notable Names Database · Оксфардскі біяграфічны |
| Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave · WikiTree · WeRelate · Sejm-Wielki.pl · Rodovid · genealogics.org |
| Нарматыўны кантроль | LCCN: nb2008006486 · VIAF: 11837863 |