Швейцарская памятная манета з выявай Мадулора, сімвала сучаснай архітэктуры
**Архітэ́ктар, дойлід** (ад стар.-грэч.: αρχη (*аснова*) і стар.-грэч.: τέκτων (*цясляр, будаўнік*) — «галоўны будаўнік») — спецыяліст, які займаецца архітэктурным праектаваннем, гэта значыць распрацоўкай планаў будынкаў, іх фасадаў — у цэлым і ў дэталях, а таксама ўнутраных прастор. Архітэктар можа займацца і разлікам канструкцый будынкаў, хоць у наш час гэтым займаюцца галоўным чынам інжынеры. Сучасны архітэктар, у шырокім сэнсе — гэта стваральнік матэрыяльнай часткі гарадскога асяроддзя. Пэўна гэта могуць быць асобныя будынкі, грамадскія комплексы, у некаторых выпадках — цэлыя пасёлкі і нават гарады. Асноўная задача архітэктара — выпрацоўка новых архітэктурных ідэй, заснаваных на трох адвечных прынцыпах — «Карысць — Трываласць — Прыгажосць», закладзеных Вітрувіем, гэта значыць стварэнне зручнай у карыстанні і прыгожай па абліччы архітэктуры. Такім чынам, архітэктар — гэта ў пэўным сэнсе «спецыяліст па прыгажосці».

Праца сучаснага архітэктара
---------------------------

*Падрабязны разгляд тэмы: САПР*
Праца архітэктара XXI стагоддзя. Французская картка 1910  года.
Развіццё вылічальнай тэхнікі ў ХХ стагоддзі пацягнула рэвалюцыю ў архітэктурным праектаванні.

У наш час праектная дакументацыя распрацоўваецца галоўным чынам з дапамогай сістэм аўтаматызаванага праектавання (камп’ютара і адмысловых камп’ютарных праграм, такіх як, напрыклад, Autodesk AutoCAD ці Graphisoft ArchiCAD).

*Камп’ютарнае праектаванне* дазваляе ажыццяўляць праектаванне сродкамі двухмернай (2D) і трохмернай (3D) графікі. Канцэпцыя віртуальнага будынка дае магчымасць атрымаць уяўленне як пра вонкавае аблічча, так і пра ўнутраную прастору будучага аб’екта прама на дысплеі ці з дапамогай праектара.

Па жаданні заказчыка вырабляецца архітэктурны макет будучага збудавання.

Архітэктурныя ўзнагароды і прэміі
---------------------------------

Адной з вышэйшых міжнародных узнагарод у вобласці архітэктуры з'яўляецца Прытцкераўская прэмія, якую прысуджваюць штогод за найбольш выбітныя дасягненні ў вобласці архітэктуры. Прытцкераўская прэмія лічыцца аналогам Нобелеўскай прэміі ў архітэктуры. Лаўрэатамі прэміі Прытцкера сталі такія выбітныя архітэктары, як японец Кэндзо Тангэ, які ствараў фантастычныя праекты гарадоў у стылі метабалізму, амерыканец Бэй Юймін, які пабудаваў вядомую Шкляную піраміду ў Луўры, датчанін Ёрн Утзан, які стварыў знакаміты праект Опернага тэатра ў Сіднеі, англічанін Норман Фостэр, аўтар небаскроба ў відзе шклянога яйка ў Лондане, і шматлікія іншыя.

* Лаўрэаты Прытцкераўскай прэміі
* Філіп Джонсан, першы лаўрэат, 1979 г.Філіп Джонсан, першы лаўрэат, 1979 г.
* Фрэнк Геры, 1989 г.Фрэнк Геры, 1989 г.
* Норман Фостэр, 1999 г.Норман Фостэр, 1999 г.
* Кадзуё Сэдзіма, 2010 г.Кадзуё Сэдзіма, 2010 г.

Прафесійныя святы
-----------------

Асноўны артыкул: **Сусветны дзень архітэктуры**
Па рашэнні Дваццатай Генеральнай асамблеі Міжнароднага саюза архітэктараў (МСА), якая праходзіла ў Барселоне ў 1996 годзе, Сусветны дзень архітэктуры прызначаны на першы панядзелак кастрычніка — на дзень, у які пад патранажам Арганізацыі Аб'яднаных Нацый адзначаецца Сусветны дзень жылля (Сусветны дзень Хабітат).

Зноскі
------

1. ↑  Wiktionary entry

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Архітэктар на Вікісховішчы |

* Адкрыты часопіс пра архітэктуру і дызайн Архівавана 6 сакавіка 2021. myarchipress: архітэктурна-дызайнерскі партал]



|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая каталанская · Вялікая кiтайская · Вялікая нарвежская · Universalis |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNE: XX529468 · BNF: 11930938n · GND: 4002844-6, 4131695-2 · LCCN: sh85006565 · NDL: 00565615 · NKC: ph118582, ph217751 |

 |