Паўночнае паўшар'е Зямлі падчас апошняга зледзянення. Узровень Сусветнага акіяна ўпаў на 120 м з-за расходу вады на 3-4-кіламетровыя ледавікі. Льдамі былі пакрыты Альпы і Гімалаі. Зімовыя льды ў моры распасціраліся не гэтак далёка. Адна з папулярных «кампрамісных» палеагляцыялагічных рэканструкцый у асяроддзі «ўмераных гляцыялістаў і антыгляцыялістаў», гл - марынізм (антыгляціялізм) 
Старажнытналедавіковыя ландшафты плато Путарана
Комплекс сярэдзінных і бакавых марэн
Берынгійскі сухапутны мост
**Палеагляцыялогія** — галіна гляцыялогіі, якая вывучае прыродныя льды мінулага, а ў шырокім сэнсе - прыродныя нівальна-гляцыяльныя сістэмы мінулага, у якіх галоўную ролю гулялі ледавікі.

М. Р. Гросвальд, адзін з заснавальнікаў айчыннай і сусветнай гляцыялагічнай школы, пісаў, што яшчэ ў сярэдзіне XX стагоддзя палеагляцыялогію атаясамлівалі з палеаледавікавядзеннем, аднак ужо цяпер з'явіліся даследаванні ў галіне палеаснегаведзяння, па старажытных марскім льдам, палеамерзлотавядзення і па іншых напрамках. Палеагляцыялогія вывучае таксама гісторыю існуючых прыродных льдоў для выяўлення сучасных тэндэнцый у іх дынаміцы і стварэння асноў для прагнозу будучых кліматычных змен.

Палеагляцыялогія блізкая да палеагеаграфіі, гляцыяльнай геалогіі і геамарфалогіі, чацвярцічнай геалогіі (геалогіі чацвярцічнага перыяду) і палеагідралогіі. Аднак гэтыя і іншыя падобныя дысцыпліны вывучаюць фізіка-геаграфічную абстаноўку ў мінулым, развіццё зямной кары і рэльефу зямной паверхні пад уплывам зледзяненняў, у той час як прадметам палеагляцыялогіі з'яўляюцца самі прыродныя льды мінулага.

Галоўнай задачай палеагляцыялогіі з'яўляецца рэканструкцыя для розных храналагічных зрэзаў фізічных параметраў ледзяных утварэнняў, памераў, формы і будынкаў ледзяных цел, іх геаграфічнага распаўсюджанню, балансу масы і яго складнікаў, тэмпературнага рэжыму і цеплавога балансу, дынамікі і геалагічнай дзейнасці, механізмаў утварэння і дэградацыі. Асаблівае месца ў палеагляцыялогіі адводзіцца аналізу прамых і зваротных сувязяў прыродных льдоў у глабальнай сістэме атмасфера — акіян — суша — абледзяненне.

Метады палеагляцыялогіі
-----------------------

Метады палеагляцыялогіі грунтуюцца на комплексным выкарыстанні двух асноўных груп фактаў.

Першая група ахоплівае даныя аб слядах экзарацыі (ледавіковай эрозіі) і ледавіковай акумуляцыі, рэчавым складзе ледавіковых адкладаў, іх дакладных радыёізатопных, палеатэмпературных, палеанталагічных, палеамагнітных характарыстыках. Гэтыя факты грунтуюцца таксама на аналізе размаху і размеркавання гляцыёізастатычных рухаў зямной кары, рэліктавых крыягенных тэкстур і іншых прыкмет халодных кліматаў і старажытных зледзяненняў.

Другая група фактаў заключае ў сябе даныя назіранняў на сучасных ледавіках, у тым ліку звесткі аб залежнасці формы іх падоўжных і папярочных профіляў ад планавых памераў, аб інтэнсіўнасці і механізмах масаэнергаабмена льдоў з атмасферай, акіянам і зямной карой.

У сучаснай палеагляцыялогіі ўжываюць некалькі падыходаў:

* сумеснае даследаванне рэжыму і кароткаперыядычных ваганняў існуючых ледавікоў, якія вызначаюцца метадамі абсалютнай геахраналогіі;
* рэканструкцыя старажытных ледавікоў на аснове геолага-геамарфалагічныя дадзеных (традыцыйныя метады палеагляцыялогіі, якія з'явіліся яшчэ ў часы Ж. Л. Агасіса, гл напр.);
* стварэнне эмпірыка-актуалістычных мадэляў старажытных ледавікоў, якія выкарыстоўваюць даныя аб рэжыме сучаснага зледзянення (напрыклад,);
* прымяненне тэорыі аўтаматычнага рэгулявання для аналізу ваганняў у глабальных прыродных сістэмах, якія ўключаюць у сябе ледавікі, марскія льды і снежныя полагі;
* атрыманне інфармацыі, неабходнай для рэканструкцыі старажытных кліматаў, а менавіта: дадзеных пра ваганні палеатэмператур на аснове ізатопнага складу лёду з глыбокіх свідравін мацерыковых ледавікоў, пра змест вуглякіслага газу ў старажытных атмасферах, запыленасці паветра і аб атмасферных ападках .

На аснове палеагляцыялагічных метадаў быў даказаны пліацэнавы (а некаторыя спецыялісты мяркуюць, што нават і міацэнавы) ўзрост пачатку кайназойскіх зледзяненняў палярных абласцей Зямлі, а таксама сінхроннасць этапаў разрастання ледавіковых пакроваў Паўночнага і Паўднёвага паўшар'яў. Былі таксама атрыманы ацэнкі аб'ёмаў старажытных ледавікоў і эвстатычных паніжэнняў узроўню Сусветнага акіяна. Дасягнення палеаляцыялогіі дазволілі шэрагу вядучых гляцыёлагаў свету вылучыць канцэпцыю, згодна з якой старажытныя аблядненні распаўсюджваліся не толькі на сушу, але і на шэраг кантынентальнага шэльфа і глыбокіх палярных басейнаў .

Ужо ў 1990-х гадах на аснове комплексных метадаў палеагляцыялогіі і дэдуктыўнага метаду пазнання была створана мадэль Панарктычнага ледавіковага покрыва і закладзены асновы новага навуковага напрамку - марынагляцыялогіі. А ўжо ў пачатку новага тысячагоддзя была прапанавана мадэль Арктычнага ледавіковага покрыва , які перакрываў магутнымі ўзаемазлучанымі ледавіковымі шчытамі арктычную сушу і кантынентальныя шэльфы Паўночнага паўшар'я, уключаючы ўсю гіганцкую вобласць Паўночнага палярнага басейна.

Зноскі
------

1. ↑  *John S. Schlee.* OUR CHANGING CONTINENT.
2. ↑  *Рудой А. Н.* О критике «традиционной моренной геоморфологии»… // *Вестник ТГПУ*. — 2004. — Т. 6(43). — С. 164—169. Архівавана з першакрыніцы 1 верасня 2011.
3. ↑  *В. П. Галахов.* Имитационное моделирование как метод гляциологических реконструкций горного оледенения. — Новосибирск: Наука, 2001. — 136 с.
4. ↑  *Авсюк Г. А. Гросвальд М. Г. Котляков В. М.*  Палеогляциология: предмет и методы, задачи и успехи // Материалы гляциологических исследований, 1972. — Вып. 19. — С. 92-98.
5. ↑  *Hughes T.J. Denton G.H. Grosswald M.G.* Was there a late Wuerm Arctic Ice Sheet? // Nature, 1977. — Vol. 266. — P. 596—602.

	* *Гросвальд М. Г.* Покровные ледники континентальных шельфов. — М.: Наука, 1983. 216 с.
6. ↑  Міхаіл Рыгоравіч Гросвальд
7. ↑  *Гросвальд М. Г.* Оледенение Русского Севера и Северо-Востока в эпоху последнего великого похолодания // Материалы гляциологических исследований, 2009. — Вып. 106. — 152 с.

Спасылкі
--------

* Ледники и климат в прошлом. Архівавана 14 сакавіка 2016.
* *Евгений Подольский*. Ледяные миры.
* *М. Г. Гросвальд.* П. А. Кропоткин и проблема древнего оледенения Сибири. — 2002.
* *М. Г. Гросвальд.* Проблема ледниковой истории полярного шельфа остаётся нерешённой.(недаступная спасылка)
* *Keenan Lee.* THE MISSOULA FLOOD. Архівавана 27 чэрвеня 2010.
* *Keenan Lee.* THE BONNEVILLE FLOOD. Архівавана 27 чэрвеня 2010.
* *Keenan Lee.* THREE GLACIERS FLOOD. Arkansas River, Colorado Архівавана 27 чэрвеня 2010.
* United States Geological Survey The Channeled Scablands of Eastern Washington  (англ.).
* Российские гляциологи достали из Эльбруса историю Евразии (видео и текст) Архівавана 19 ліпеня 2014.
* А. Н. Рудой. Палеогляциология. Архівавана 5 сакавіка 2016.

Гл. таксама
-----------

* Дэпрэсія снегавой лініі

| ⛭Вада ·  Снег і лёд |
| --- |
| Снег | 
* Снежны полаг
* Пароша
* Шарпак
* Фірн
* Фірнавая мяжа
* Снегавая лінія
* Дэпрэсія снегавой лініі
* Нівальна-гляцыяльная зона
* Праталіна

 |
| Прыродныя ўтварэнні: снежныя | 
* Гурба
* Намець
* Заструга
* Снежнік
* Снежніца
* Снежны карніз

 |
| Перанос снега | 
* Снегапад
* Мяцеліца
* Завіруха
* Буран
* Пурга
* Замець
* Снежная крупа
* Лавіна

 |
| Лёд | 
* Марскі лёд
* Золь
* Шарош
* Ледзяное сала
* Пакавы лёд
* Галалёд
* Галалёдзіца
* Шэрань
* Глетчарны лёд
* Дэгляцыяцыя
* Ледніковыя хвалі
* Ледаём
* Леднікова-падпрудныя азёры
* Гляцыяізастазія
* Закрайкі

 |
| Прыродныя ўтварэнні: ледзяныя | 
* Крыясфера
* Шэльфавы ледавік
* Дропстоўн
* Наледзь
* Вечная мерзлата
* Выкапнёвы лёд
* Лядзяш
* Таросы
* Прыпай
* Стамуха
* Ледавіковая трэшчына
* Мёртвы лёд

 |
| Ледзяное покрыва: частковае | 
* Ракі: Крыгаход
* Праталіна
* Акіяна: крыга, айсберг
* Зямлі: ледавік
* Рафтынг
* Ледавіковая эратыка
* Зрушэнне ледавіка

 |
| Штучныя ўтварэнніса снегу або лёду | 
* Снежная крэпасць
* Іглу
* Ледзяная скульптура
* Кубікі лёду
* Снежная гармата
* Снежная стральба

 |
| Зімовыя забавы | 
* Снегавік (снегавая баба)
* Коўзанка
* Горка

 |
| Навуковыя дысцыпліны | 
* Крыялогія
* Гляцыялогія
* Чацвярцічная гляцыягідралогія
* Палеагляцыялогія
* Антыгляцыялізм

 |
| Персанажы | 
* Снежная каралева
* Снягурка
* Юкі-онна

 |
| Гульні са снегам | 
* Снежкі
* Юкігасэн

 |
| 
* Пара года
* Зіма

 |