**Галерэя старых майстроў** (ням.: Gemäldegalerie Alte Meister) у Дрэздэне (ці проста **Дрэздэнская галерэя**) — выключная па якасці калекцыя з прыблізна 750 карцін старых майстроў, набытых у XVIII стагоддзі саксонскімі кіраўнікамі з альберцінскай лініі Ветынаў. Цяпер уваходзіць у склад Дзяржаўных мастацкіх збораў Дрэздэна.

Збор Ветынаў
------------

Як і ў многіх манаршых рэзідэнцыях, пачатак сусветна вядомаму збору быў пакладзены заснаваным у 1560 годзе кабінетам прыгожых мастацтваў (Kunstkammer), дзе разам з прыроднымі феноменамі, вырабамі ручной працы выстаўляліся палотны італьянскіх і фламандскіх майстроў жывапісу.

Сістэматычна ж збіраць творы старых майстроў пачаў курфюрст Аўгуст II Моцны (1670-1733), які славіўся знаўцам мастацтва і перабудаваў увесь цэнтр Дрэздэна. У 1722 годзе адбылася інвентарызацыя збору жывапісу, вылучанага з кунсткамеры. Па загадзе курфюрста яго выставілі на агляд прыдворнай шляхты ў перабудаваным будынку прыдворнай стайні. Акрамя жывапісу, збор саксонскіх курфюрстаў уключаў унікальную калекцыю фарфору, цікавую падборку навуковых інструментаў і гравюрны кабінет — старэйшая ў Цэнтральнай Еўропе калекцыя графікі.

Запал да збірання твораў мастацтва атрымаў у спадчыну ад бацькі Аўгуст III. Як і бацька, ён мог сабе дазволіць вельмі дарагія пакупкі за кошт паступленняў з казны Рэчы Паспалітай, выбарны трон якой ён займаў. Для набыцця ён выбіраў толькі шэдэўры, слухаючы парады Альгароці.

У 1741 году Аўгуст III набыў 268 палотнаў са збору Валенштэйна, у тым ліку «У зводніцы» Яна Вермеера Дэлфцкага. Трохі пазней за імі рушылі ўслед шматлікія працы з каралеўскай галерэі ў Празе, а ў 1745 годзе — «сто лепшых карцін» са збору збяднелага герцага Мадэнскага, сярод якіх былі працы Карэджа, Веласкеса, Тыцыяна. Калекцыя галерэі адлюстроўвала густы еўрапейскай арыстакратыі эпохі Асветы. "Каралём мастакоў" у той час лічыўся Рафаэль, а яго лепшай станковага працай — «Сікстынская Мадонна». Гэтае палатно ўдалося прывезці з царквы Сан-Сікста ў П’ячэнца.

Будаўніцтва Цвінгера
--------------------

Будынак Дрэздэнскай галерэі ў складзе Цвінгера
Сямігадовая вайна і страта Ветынамі кантролю над Рэччу Паспалітай паклалі канец узлёту Фларэнцыі-на-Эльбе, як тады называлі Дрэздэн. Толькі праз стагоддзе горад зноў сабраўся з сіламі, і гарадскім саветам было прынята рашэнне аб будаўніцтве будынка музея. Нягледзячы на тое, што пад будаўніцтва было аблюбавана іншае месца, дырэктар Дрэздэнскай дзяржаўнай будаўнічай школы Готфрыд Земпер прапанаваў праект палаца мастацтва ў стылі неарэнесанса, замыкаючы сабой прастору Тэатральнай плошчы. У 1847 годзе пачалося будаўніцтва будынка, і ўжо ў 1855 годзе адбылося яго адкрыццё.

У 1931 годзе было вырашана пакінуць у галерэі толькі творы старых майстроў, а мастацтва XIX-XX стагоддзяў было пераведзена ў Новую галерэю.

  

* Шэдэўры Дрэздэнскай галерэі
* Дрэздэнскі трыпціх, Ян ван Эйк*Дрэздэнскі трыпціх*, Ян ван Эйк
* Спячая Венера, Джарджонэ*Спячая Венера*, Джарджонэ
* Сіксцінская Мадонна, Рафаэль*Сіксцінская Мадонна*, Рафаэль
* Партрэт хлопчыка, Пінтурыкіа*Партрэт хлопчыка*, Пінтурыкіа
* Партрэт маладога чалавека, Дзюрэр*Партрэт маладога чалавека*, Дзюрэр
* Дынарый кесара, Тыцыян*Дынарый кесара*, Тыцыян
* Шакаладніца, Жан-Эцьен Ліятар*Шакаладніца*, Жан-Эцьен Ліятар
* Блудны сын у карчме, Рэмбрант*Блудны сын у карчме*, Рэмбрант
* Дзяўчына, якая чытае ліст ля адкрытага акна, Вермеер*Дзяўчына, якая чытае ліст ля адкрытага акна*, Вермеер
* Паляванне на вепрука, Рубенс*Паляванне на вепрука*, Рубенс

Літаратура
----------

* Harald Marx: Meisterwerke aus Dresden. Gemäldegalerie Alte Meister. E. A. Seemann, Leipzig 2009. ISBN 978-3865020147
* Harald Marx: Gemäldegalerie Dresden - Führer Alte Meister. E. A. Seemann, Leipzig, 3. Aufl. 2006, ISBN 978-3865020215
* Henner Menz: Die Dresdener Gemäldegalerie. Th. Knauer Nachf. München, 1. Aufl. 1962

Спасылкі
--------

|  |  |
| --- | --- |
| commons: | Галерэя старых майстроў на Вікісховішчы |

* Архівавана 18 чэрвеня 2012. — Афіцыйны сайт галерэі
* Geschichte Gemaldegalerie Alte Meister
* Fassadenschmuck ven Ernst Rietschel



1. 1 2