**Вялі́кае Сці́клева** (трансліт.: *Vialikaje Sciklieva*, руск.: Великое Стиклево) — вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці, каля МКАД. Уваходзіць у склад Навадворскага сельсавета.

Гісторыя
--------

Месцілася на зніклай цяпер рэчцы Сіняўцы, вядомай таксама як Сціклеўка і Трасцянка.

У 1791 годзе засценак маёнтка Трасцянец, шляхецкая ўласнасць, у Менскай парафіі. Пасля 2-га падзелу Рэчы Паспалітай (1793) у складзе Расійскай імперыі. У 1815 годзе вёскі *Стары Сціклеў* (29 жыхароў мужчынскага полу) і *Новы Сціклеў* (37 жыхароў мужчынскага полу), уласнасць С. Прушынскага, у Мінскіх павеце і губерні.

У 1858 годзе вёска *Сціклева* (11 жыхароў мужчынскага полу) ва ўладанні Д. Спасовіча, вёска *Новы Сціклеў* (15 жыхароў мужчынскага полу) і *маёнтак Сціклева* (37 жыхароў мужчынскага полу) уласнасць Э. Ваньковіча. У 1897 годзе вёска *Вялікае* (яно ж *Старое*) *Сціклева* (23 двары, 149 жыхароў) і *ўрочышча Сціклева* (двор, 6 жыхароў), у Сенніцкай воласці Мінскага павета.

У Першую сусветную вайну з лютага па снежань 1918 года пад акупацыяй войскаў Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. З 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі вёска ўвайшла ў склад Беларускай ССР. У ліпені 1919 — ліпені 1920 года і ў сярэдзіне кастрычніка 1920 года была пад акупацыяй Польшчы.

З 20 жніўня 1924 года вёска ў Трасцянецкім сельсавеце Самахвалавіцкага раёна Менскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). З 18 студзеня 1931 года ўключаная ў межы горада Менска. З 26 траўня 1935 года ў Менскім раёне. З 20 лютага 1938 года ў Менскай вобласці.

У Другую сусветную вайну, з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года акупаваная войскамі нацысцкай Германіі, загінула 33 жыхары.

З 16 ліпеня 1953 года ў Гатаўскім, а з 20 студзеня 1960 года ў Навадворскім сельсавеце.

У 1959 годзе невялікая частка вёскі ўвайшла ў склад горада Мінска, яе забудова стала працягам вуліцы Байкальскай. Асноўная частка вёскі засталася за Мінскай кальцавой аўтадарогай, не ў складзе горада. Забудова далучанай да Мінска часткі знесена ў канцы 1970-х — пачатку 1980-х гадоў, прыкладна на яе месцы цяпер аўтамабільная развязка МКАД і вуліцы Байкальскай.

У 1997 годзе 288 гаспадарак, 1231 жыхар, цэнтр саўгаса «Мінскай гародніннай фабрыкі». У 2010 годзе 1434 жыхары, ёсць Дом культуры, яслі-сад, аддзяленне сувязі, крама.

Насельніцтва
------------

* 2010 год — 1431 чалавек
* 2009 год (перапіс) — 1434 чалавекі
* 1999 год (перапіс) — 637 чалавек
* 1917 год — вёска 32 двары, 217 жыхароў, у 2 урочышчах 7 двароў, 48 жыхароў.

Прадпрыемствы
-------------

* ТАА «Пяць Кантынентаў». Завод вінаградных він (вул. Фабрычная, 16-55)
* ППУП «Альгрэта»

Славутасці
----------

Царква Раства Хрыстова
* Царква Раства Хрыстова (1996)

Зноскі
------

1. ↑  Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Мінская вобласць: нарматыўны даведнік / І. А. Гапоненка, І. Л. Капылоў, В. П. Лемцюгова і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2003. — 604 с. ISBN 985-458-054-7. (DJVU)
2. 1 2 3 4 5  Вялікае Сціклева // Гарады і вёскі Беларусі. Т. 8 : Мінская вобласць, кн. 3 / Т.У. Бялова (галоўны рэдактар) і інш. — Мінск: Беларуская энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2012. — С. 373. — 624 с. — 2 000 экз. — ISBN 978-985-11-0636-9.
3. ↑  *Іван Сацукевіч*. Архіўная копія **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 9 кастрычніка 2018. Праверана 28 мая 2017.

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Вялікае Сціклева

| ⛭**Навадворскі сельсавет** |
| --- |
| Цэнтр | Новы Двор |
| Аграгарадкі | Гатава |
| Вёскі | Асееўка ·  Вялікае Сціклева ·  Вялікі Трасцянец ·  Дзергаі ·  Дубкі ·  Ельніца ·  Каралішчавічы ·  Клімавічы ·  Мацавічы ·  Падлоссе ·  Пашкавічы ·  Цэсіна |

| ⛭Населеныя пункты, якія ўвайшлі ў склад Мінска |
| --- |
| 1959 | 
* Альшэва
* Будзілава
* Вількаўшчына
* Вялікае Сціклева1
* Вялікая Слепня
* Вялікая Сляпянка
* Дражня
* Зацішша
* Калонія
* Лошыца 2-я1
* Малая Сляпянка
* Маляўшчына
* Малое Мядзвежына
* Сакалянка
* Сталовая
* Труд
* Шэйпічы
* Шэйпічы (пасёлак)
* Шчотаўка
* Юрэвічы
* Яхімава

 |
| 1965 | 
* Зацішша
* Курасоўшчына

 |
| 1967 | 
* Грэбелька
* Дворышча
* Маляўкі
* Цівалі
* Чыжоўка
* Чырвонае Урочышча
* Чырвоная Слабада

 |
| 1972 | 
* Весялоўка
* Карзюкі
* Крупцы
* Мірны
* Падбалоцце
* Піянерская

 |
| 1973 | 
* Азярышча
* Лошыца 2-я

 |
| 1974 | 
* Веснінка
* Пасёлак птушкафабрыкі імя Крупскай

 |
| 1976 | 
* Зялёны Луг

 |
| 1978 | 
* Бараноўшчына
* Вялікае Мядзвежына
* Дразды
* Міхалова
* Пятроўшчына
* Траскоўшчына
* Уручча

 |
| 1981 | 
* Малое Сціклева

 |
| 1985 | 
* Лошыца 1-я

 |
| 1987 | 
* Малы Трасцянец
* Сцяпянка

 |
| 1989 | 
* Азярышча
* Дворышча
* Дружба

 |
| 1997 | 
* Усходні

 |
| 1998 | 
* Сухарава

 |
| 2004 | 
* Зара Рэвалюцыі
* Зацань
* Кунцаўшчына
* Масюкоўшчына
* Навінкі
* Ржавец
* Цна

 |
| іншыя | 
* Архірэйская Пустынь
* Барсукі
* Замчышча
* Слоўвец
* Сморгаўка

 |
| 1Населены пункт увайшоў часткова |