Бягучыя праблемы, якія тычацца **правоў чалавека ў Албаніі,** уключаць хатні гвалт, выпадкі катавання і жорсткасць паліцыі, агульны стан турмаў, гандаль людзьмі і секс-гандаль, а таксама парушэнні правоў ЛГБТ.

Гісторыя
--------

Падчас кіравання Энвера Ходжы (1944—1985) камуністычная Албанія лічылася адной з самых рэпрэсіўных краін ва Усходняй Еўропе, аднак з 1992 года пад кіраўніцтвам Дэмакратычнай партыі было праведзена некалькі рэформаў па лібералізацыі.

Гандаль людзьмі
---------------

Выпадкі гандлю людзьмі з’яўляюцца адным з парушэнняў правоў чалавека ў Албаніі. Канец камунізму прывёў да росту гандлю людзьмі, большасць ахвяр з якіх — жанчыны, вымушаныя займацца прастытуцыяй.

Албанія з’яўляецца краінай, чыіх людзей прадаюць з мэтай сексуальнай эксплуатацыі (у асноўным, гэта жанчыны і дзеці). Акрамя гэтага Албанія выступае ў якасці транзітнай краіны для гандлю людзьмі. Урад Албаніі прадэманстраваў пэўную прыхільнасць барацьбе з гандлем людзьмі, але падвергнулася крытыцы за тое, што не цалкам выконвае мінімальныя стандарты па выкараненні гандлю людзьмі і не можа распрацаваць эфектыўныя меры па абароне сведак.

Катаванні з боку ўладаў
-----------------------

З пачатку 1994 года Amnesty International атрымлівала паведамленні аб інцыдэнтах, у якіх супрацоўнікі албанскай паліцыі нібыта жорстка абыходзіліся з людзьмі падчас арышту або ўтрымання пад вартай, а некаторыя зняволеныя нават памерлі. Паведамляецца, што затрыманыя часта атрымлівалі траўмы (сінякі, зламаныя зубы, парэзы), некаторыя з якіх патрабавалі шпіталізацыі. Некаторыя выпадкі жорсткага абыходжання былі прызнаныя катаваннямі. Шмат з гэтых парушэнняў былі накіраваны супраць членаў ці прыхільнікаў Сацыялістычнай партыі (пераназванай Камуністычнай партыі). Сярод іншых ахвяр — гомасэксуалісты, прадстаўнікі грэчаскай меншасці і былыя палітычныя зняволеныя. Судовы пераслед супрацоўнікаў паліцыі за катаванні або жорсткае абыходжанне сустракаецца рэдка.

Акрамя таго, Amnesty International адзначае, што катаванні і жорсткае абыходжанне з затрыманымі распаўсюджаныя ў Албаніі нават сёння.

Гвалт і дыскрымінацыя ў дачыненні да жанчын
-------------------------------------------

Каля 60 % жанчын у сельскай мясцовасці пакутуюць ад фізічнага ці псіхалагічнага гвалту і амаль 8 % — ад сексуальнага гвалту. Абарона насельніцтва пры гэтым часта не працуе. У 2014 годзе Албанскі Хельсінкскі камітэт паведаміў, што колькасць ахвяр сярод жанчын па-ранейшаму вялікая.

Камісар па абароне ад дыскрымінацыі выказаў занепакоенасць правамі жанчын з-за закона аб рэгістрацыі сем’яў. У выніку наспадары, якімі ў пераважнай большасці з’яўляюцца мужчыны, маюць права мяняць месца жыхарства сям’і без дазволу сваіх партнёраў.

Гвалт над дзецьмі
-----------------

У 2015 годзе ЮНІСЕФ паведаміў, што 77 % дзяцей падвяргаліся той ці іншай форме хатняга гвалту. Сотні дзяцей прымушаюцца да жабрацтва або падвяргаюцца іншым формам прымусовай працы ўнутры краіны і нават за мяжой.

Боязь помсты
------------

Прынамсі 70 сем’яў знаходзяцца ў добраахвотным зняволенні праз боязь помсты.

Парушэнні правоў чалавека грэчаскай меншасці
--------------------------------------------

Правы чалавека ў Албаніі парушаюцца урадам, які, па паведамленнях праваабарончых арганізацый, пераследуе грэцкую меншасць з дапамогай паліцыі і сакрэтных службаў. Дамы грэчаскіх абшчын былі знесены ў выніку меркаваных этнічных нападаў на грэкаў Паўночнага Эпіра з Паўднёвай Албаніі. Таксама, паводле звестак Amnesty International, мелі месца выпадкі жорсткага абыходжання з прадстаўнікамі грэчаскай меншасці з боку ўладаў.

Акрамя таго, этнічная грэцкая меншасць скардзілася на нежаданне ўрада прызнаць гарады этнічных грэкаў за межамі «зон меншасцяў» камуністычнай эпохі, выкарыстоўваць грэцкую мову ў афіцыйных дакументах і на грамадскіх знаках у раёнах пражывання этнічных грэкаў ці ўключыць больш этнічных грэкаў у дзяржаўную адміністрацыю. У 2008 годзе ўрад устанавіў некалькі новых дарожных знакаў у раёне Хімара, напісаных на албанскай і англійскай мовах, але не на грэчаскай. Этнічны грэцкі мэр Хімары загадаў прыбраць гэтыя знакі, але ўрад абвінаваціў яго ў знішчэнні дзяржаўнай уласнасці.

У штогадовай справаздачы ЗША за 2012 год згадваецца, што з’яўленне рэзкіх нацыяналістычных груп, такіх як Альянс чырвоных і чорных, узмацніла этнічную напружанасць у дачыненні да груп грэчаскай меншасці.

Зноскі
------

1. 1 2  Countries (англ.). *www.amnesty.org*. Архівавана з першакрыніцы 31 снежня 2014.
2. ↑  Fred. Abrahams (1996). *Human rights in post-communist Albania*. New York: Human Rights Watch. ISBN 1564321606. .
3. ↑  A modern slave's brutal odyssey **(нявызн.)** (3 November 2004).
4. ↑  U.S Department of State **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 10 жніўня 2019.
5. 1 2  ALBANIA: FAILURE TO END POLICE ILL-TREATMENT AND DEATHS IN CUSTODY **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 22 лістапада 2018.
6. ↑  ALBANIA HUMAN RIGHTS **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 23 ліпеня 2019.
7. 1 2 3 4  Human Rights in Albania **(нявызн.)**(недаступная спасылка). Архівавана з першакрыніцы 14 студзеня 2018.
8. ↑  Albania: The Greek Minority **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 3 сакавіка 2021.
9. ↑  Οι Αλβανοί αρπάζουν σπίτια από τους Βορειοηπειρώτες **(нявызн.)**. Архівавана з першакрыніцы 25 чэрвеня 2018.
10. ↑  *Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor*. 2008 Country Reports on Human Rights Practices Report (англ.). *U.S. Department of State* (25 лютага 2009). Архівавана з першакрыніцы 15 кастрычніка 2019.
11. ↑  2009 Country Reports on Human Rights Practices Report: Albania (англ.). *U.S. Department of State* (10 сакавіка 2010). Архівавана з першакрыніцы 15 кастрычніка 2019.
12. ↑  2010 Human Rights Report: Albania (англ.). *U.S. Department of State*. Архівавана з першакрыніцы 15 кастрычніка 2019.
13. ↑  2011 Human Rights Report: Albania (англ.). *U.S. Embassy in Albania* (24 мая 2012). Архівавана з першакрыніцы 7 лістапада 2017.
14. 1 2  2012 Human Rights Report: Albania (англ.). *U.S. Embassy in Albania*. Архівавана з першакрыніцы 7 лістапада 2017.
15. ↑  2013 Human Rights Report: Albania (англ.). *U.S. Embassy in Albania*. Архівавана з першакрыніцы 7 лістапада 2017.
16. ↑  2014 Human Rights Report: Albania (англ.). *U.S. Embassy in Albania*. Архівавана з першакрыніцы 7 лістапада 2017.
17. ↑  2015 Human Rights Report: Albania (англ.). *U.S. Department of State*. Архівавана з першакрыніцы 26 сакавіка 2021.
18. ↑  *Bureau of Democracy, Human Rights and Labor*. 2016 Human Rights Report: Albania (англ.)(недаступная спасылка). *U.S. Department of State*. Архівавана з першакрыніцы 7 сакавіка 2017.

| ⛭Краіны Еўропы: Правы чалавека |
| --- |
| 
 · Аўстрыя · Азербайджан¹ · Албанія · Андора · Беларусь · Бельгія · Балгарыя · Боснія і Герцагавіна · Ватыкан · Вялікабрытанія · Венгрыя · Германія · Грэцыя · Грузія · Данія · Ірландыя · Ісландыя · Іспанія · Італія · Казахстан² · Кіпр¹ · Латвія · Літва · Ліхтэнштэйн · Люксембург · Мальта · Малдова · Манака · Нідэрланды · Нарвегія · Польшча · Партугалія · Паўночная Македонія · Расія² · Румынія · Сан-Марына · Сербія · Славакія · Славенія · Турцыя² · Украіна · Фінляндыя · Францыя · Харватыя · Чарнагорыя · Чэхія · Швейцарыя · Швецыя · Эстонія
 |
| Залежныя тэрыторыі |
| 
 · Азорскія астравы · Аландскія астравы · Гернсі · Гібралтар · Джэрсі · Востраў Мэн · Фарэрскія астравы · Шпіцберген · Ян-Маен
 |
| Непрызнаныя і часткова прызнаныя дзяржавы |
| 
 · Абхазія¹ · Косава · Нагорны Карабах · Прыднястроўе · Паўднёвая Асеція¹
 |
| ¹ Часткова або цалкам у Азіі, у залежнасці ад праведзенай мяжы  ² У асноўным у Азіі |