**Лацінскі катэдральны сабор**, афіцыйна — **Мітрапалічая базіліка Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі**, таксама вядомы як **Катэдра** — галоўны каталіцкі храм Львова і Львоўскай рымска-каталіцкай архідыяцэзіі, які знаходзіцца ў цэнтры горада ў зоне Сусветная спадчыны ЮНЕСКА.

Гісторыя
--------

Першым храмам, пабудаваным на гэтым месцы, быў невялікі драўляны рымска-каталіцкі касцёл, прысвечаны Святой Тройцы, пабудаваны ў 1344 годзе, які быў знішчаны пажарам праз шэсць гадоў. У 1360 годзе кароль Казімір III пачаў будаўніцтва сучаснай базілікі ў гатычным стылі як кафедральнага сабора зноў створанай каталіцкай дыяцэзіі. Яна была асвечана ў 1405 годзе, і парафія была перанесена сюды з касцёла Марыі Снежнай. У 1412 годзе сюды была перанесены цэнтр дыяцэзіі з Галіча. Будаўнічыя працы працягваліся на працягу ўсяго XV стагоддзя, і сабор быў канчаткова асвечаны ў 1481 годзе.

Сабор стаў сведкам многіх знамянальных падзей. У 1440 годзе мітрапаліт кіеўскі Ісідар, спыніўшыся ў Львове на зваротным шляху з Фларэнтыйскага сабора, адслужыў тут імшу на знак хрысціянскага адзінства. Храм наведвалі некалькі каралёў польскіх і вялікіх князёў літоўскіх, у першую чаргу Ян II Казімір, які тут прысвяціў усю Рэч Паспалітую Панне Марыі, што стала вядома як Львоўская клятва.

У 1761-1776 гадах сабор быў перабудаваны ў стылі барока з прыбудовай высокай званіцы. У 1776 годзе цудатворны абраз Божай Маці, які знаходзілася ў саборы, быў каранаваны папскімі каронамі і змешчаны ў галоўны алтар. У 1892-1898 гадах прэсбітэрый быў перабудаваны ў неагатычным стылі, былі ўстаноўлены вітражы па праекце Юзафа Мехафера і Яна Матэйкі. У 1910 годзе Папа Пій X надаў сабору статус Малой базілікі.

Пасля савецкай акупацыі Заходняй Украіны сабор з'яўляўся адной з дзвюх цэркваў у Львове, якія не былі зачыненыя або падпарадкаваныя праваслаўнаму Маскоўскаму Патрыярхату (другі храм - касцёл Святога Антонія на Лычакаве), у той час як дэпартаваныя ў Польшчу львоўскія біскупы пражывалі ў Любачаве недалёка ад мяжы з Украінай. У 1991 годзе Папа Ян Павел II аднавіў львоўскую дыяцэзію.

Між тым пасля Другой сусветнай вайны цудатворны абраз Маці Божай быў перанесены ў Кракаў, а затым у 1974 годзе - ў Любачаў. У 1983 годзе ён быў зноў каранаваны на Яснай Гуры і ў цяперашні час знаходзіцца ў Любачаве. Львоўскаму сабору належыць копія, якая была каранаваная Папам Янам Паўлам II падчас яго візіту ва Украіну 26 чэрвеня 2001 года.

| ⛭Славутасці Львова |
| --- |
| Стары горад | 
* Галіцкая плошча
* Гарадскі арсенал
* Глінянская брама
* Каралеўскі арсенал
* Музейная плошча
* Парахавая вежа
* Плошча Міцкевіча
* Плошча Рынак
* Плошча Стары Рынак
* Плошча Яворскага
* Праспект Свабоды
* Ратуша
* Саборная плошча

 | Герб Львова |
| Храмы | 
* Армянскі сабор
* Вежа Карнякта
* Дамініканскі сабор
* Капліца Трох Свяціцеляў
* Касцёл езуітаў
* Касцёл і кляштар кармелітаў босых
* Касцёл Марыі Снежнай
* Касцёл Святога Яна Хрысціцеля
* Касцёл Святога Мікалая і кляштар трынітарыяў
* Касцёл Святой Марыі Магдалены
* Лацінскі катэдральны сабор
* Праабражэнская царква
* Сабор Святога Юра
* Свята-Георгіеўская царква
* Успенская царква
* Царква Святой Ганны
* Царква Святога Мікалая
* Царква Святых Вольгі і Лізаветы
* Касцёл і кляштар бернардзінцаў

 |
| Палацы | 
* Будынак Галіцкага намесніцтва
* Будынак навукоўцаў
* Камяніца Вайнароўскіх
* Палац армянскіх архіепіскапаў
* Палац Бандзінэлі
* Палац Бельскіх
* Палац грэка-каталіцкіх мітрапалітаў
* Палац губернатараў
* Палац Карнякта
* Палац лацінскіх архіепіскапаў
* Палац Любамірскіх
* Палац Патоцкіх
* Палац рымска-каталіцкіх арцыбіскупаў
* Палац Сяменскіх-Лявіцкіх
* Палац Сапегаў
* Палац Туркулаў-Камела

 |
| Паркі | 
* Высокі замак
* Парк Івана Франка
* Святаюрскі парк
* Стрыйскі парк

 |
| Іншае | 
* Аптэка-музей
* Галоўны чыгуначны вакзал
* Лычакіўскія могілкі
* Оперны тэатр
* Політэхніка
* Тэатр Занькавецкай
* Універсітэт
* Цытадэль
* Шаўчэнкаўскі гай

 |