Будова борга, уключаючы тандэмныя, прамыя і перавернутыя паўторы.
**Борг** — гэта «гіганцкі экстрахрамасомны элемент са здольнасцю ўзмацнення анаэробнага акіслення метану», апісаны Басам Аль-Шайебам і Джыл Бэнфілд. Боргі — гэта доўгія паслядоўнасці ДНК, якія існуюць побач з асноўнай храмасомай у архей *Methanoperedens* у асяроддзі з недахопам кіслароду, такім як глыбокая гразь. Боргі былі знойдзены прафесарам Джыл Бэнфілд і яе камандай у глебе балот, ваданоснага пласта, рэчышча ракі і закінутай ртутнай шахты ў штатах Каліфорнія і Каларада.

Боргі лічацца новай формай «гіганцкіх лінейных плазмід» або гіганцкіх вірусаў, а не невядомых элементаў ДНК.    Яны сустракаюцца разам з відам архей, які, верагодна, прымае іх і мае шмат агульных генаў. Асноўная храмасома археі толькі ў тры разы большая, і іх здольнасць да анаэробнага акіслення метану, а таксама да іншых біялагічных функцый, такіх як выпрацоўка бялкоў, можа быць павялічана з дапамогай боргаў.

Асаблівасці
-----------

Яны былі выяўлены 8 сакавіка 2020 года Джыл Бэнфілд і яе калегамі. Структура геномаў боргаў захоўваецца і адрозніваецца ад плазмід і храмасом *Methanoperedens*, а таксама іншых геномаў архей*.* Боргі не валодаюць прыкметнымі белкамі, звязанымі з плазмідамі або вірусамі, локусамі рРНК, орыджынамі рэплікацыі або жыццёва важнымі генамі, якія звычайна сустракаюцца ў мініхрамасомах, таксама вядомых як мегаплазміды, архей. Выяўлена, што даўжыня геномаў боргаў складае ад 0,66 да 0,92 мегабаз, што перавышае даўжыню геному вядомых у цяперашні час вірусаў архей. Замест гэтага памер геномаў боргаў характэрны для эўкарыёт-спецыфічных двухланцуговых ДНК-вірусаў з тыпу *Nucleocytoviricota*, таксама вядомых як нуклеацытаплазматычныя вірусы вялікай ДНК (NCLDV), якія могуць перавышаць 2,5 Мбаз. Тандэмныя паслядоўнасці прамых паўтораў пераважаюць ва ўсім геноме Боргаў, а доўгія інвертаваныя паўторы знаходзяцца на канцах генома. Гэта адрозніваецца ад мегаплазмід некаторых бактэрый, якія нясуць прамежкавыя паўторы і звычайна не адказваюць за кадаванне неабходных генаў.

Функцыі (спіс генаў)
--------------------

Ніжэй прыведзены некаторыя з вядомых генаў, якія кадуюцца геномамі боргаў:

Звярніце ўвагу, што не кожны геном борга змяшчае такія ж самыя гены.

* Мабільныя або пераносныя сістэмы абароны
* Анаэробнае акісленне метану (AOM)
* Сістэма CRISPR-Cas тыпу III-A (без магчымасці для збору спэйсераў і ў першую чаргу накіравана на РНК)
* RPL11 — рыбасомны бялок L11
* Гліказілтрансфераза
* Маніпуляцыі з ДНК і РНК
* Транспартныя гены
* Энергетычны абмен
* Бялкі клетачнай паверхні
	+ ПЭГА
	+ S-слой
* Бялкі, звязаныя з мембранай (невядомыя функцыі, якія, магчыма, уплываюць на ўласцівасці мембраны гаспадара)
* Фіксацыя азоту (аперон *nifHDK*)
* Сінтэз полігідраксіалканату (назапашванне вугляроду) — магчыма, выкарыстоўваецца пры недахопе рэсурсаў
* Бялкі ўстойлівасці да тэлуру
* FtsZ (гамолаг табуліну)
* Гены цыклу ТКК
	+ цытратсінтаза
	+ аканітаза
* *cfbB* і *cfbC*
* Каэнзім F420: L-глутаматлігаза — *cofE*
* Электронныя біфуркацыйныя комплексы
	+ D-лактатдэгідрагеназа
* Сінтэз тетрагідраметаноптэрына
* Бялкі ферэдаксіну
* 5,6,7,8-тэтрагідраметаноптэрын гідраліаза (Fae) — удзельнічае ў дэтаксікацыі фармальдэгіду
* Дэгідрагеназа аксіду вугляроду (CODH)
* Пластацыянін
* Купрэдаксіны
* Мультыгемавыя цытахромы (MHC)

Спасылкі
--------

1. 1 2 3 4 5 6  Al-Shayeb B, Schoelmerich MC, West-Roberts J, Valentin-Alvarado LE, Sachdeva R, Mullen S, et al. (10 July 2021). "Borgs are giant extrachromosomal elements with the potential to augment methane oxidation". *bioRxiv* [англійская]: 2021.07.10.451761. doi:10.1101/2021.07.10.451761. S2CID 235812990. Праверана 13 August 2021.
2. 1 2  Rinke C (October 2022). "Mystery find of microbial DNA elements called Borgs". *Nature*. **610** (7933): 635–637. Bibcode:2022Natur.610..635R. doi:10.1038/d41586-022-02975-3. PMID 36261713. S2CID 253020155.
3. ↑  Mysterious DNA sequences, known as 'Borgs,'recovered from California mud. **(нявызн.)**. *Science* (15 ліпеня 2021).
4. ↑  Resistance is futile, because Star Trek's Borg are real and can assimilate DNA from microbes (англ.). *SYFY WIRE* (3 жніўня 2021). Праверана 5 жніўня 2021.
5. ↑  Cepelewicz J, Whitten A (21 July 2021). "Plasmid, Virus or Other? DNA 'Borgs' Blur Boundaries". *Quanta Magazine* [англійская]. Праверана 13 August 2021.
6. ↑  Dance A (16 July 2021). "Massive DNA 'Borg' structures perplex scientists". *Nature* [англійская]. **595** (7869): 636. Bibcode:2021Natur.595..636D. doi:10.1038/d41586-021-01947-3.
7. ↑  Sandoval J (30 July 2021). "Previously undiscovered DNA 'borgs' found on California wetlands". *The Independent* [англійская]. Праверана 13 August 2021.
8. 1 2 3 4  Schoelmerich MC, Sachdeva R, West-Roberts J, Waldburger L, Banfield JF (January 2023). "Tandem repeats in giant archaeal Borg elements undergo rapid evolution and create new intrinsically disordered regions in proteins". *PLOS Biology*. **21** (1): e3001980. doi:10.1371/journal.pbio.3001980. PMC 9879509. PMID 36701369.
9. ↑  Xian Y, Xiao C (2020-01-01). Kielian M, Mettenleiter TC, Roossinck MJ (рэд-ры). "Current capsid assembly models of icosahedral nucleocytoviricota viruses". *Advances in Virus Research*. Virus Assembly and Exit Pathways. Academic Press. **108**: 275–313. doi:10.1016/bs.aivir.2020.09.006. ISBN 9780128207611. PMC 8328511. PMID 33837719.