У статыстыцы **Адносіны ша́нцаў** (ад англ.: **Odds Ratio**, звычайна скарочана да **«OR»**

) — з'яўляецца адным з трох асноўных спосабаў колькасна апісаць, наколькі моцна наяўнасць або адсутнасць ўласцівасці А звязана з наяўнасцю або адсутнасцю уласнасці Б ў той ці іншай папуляцыі.
Напрыклад, нам вядома, што ў нейкай папуляцыі кожны індывіда (суб'ект) альбо мае або не мае ўласцівасць А (напрыклад, «высокае крывяны ціск»), а таксама альбо мае або не мае уласнасці Б (напрыклад, «умеранае спажыванне алкаголю»). Іншымі словамі, для кожнага суб'екта гэтыя дзве ўласцівасці адпаведным чынам вызначаны. Для такой папуляцыі мы можам палічыць адносіны шанцаў, якія колькасна апішуць сувязь паміж наяўнасцю/адсутнасцю А (высокае крывяны ціск) і наяўнасцю/адсутнасцю Б (умеранае спажыванне алкаголю). Гэта робіцца па наступных правілах:

1. Для кожнага індывіда, які мае Б вылічыць шанс таго, што той жа індывід мае А
2. Для кожнага індывіда, які **не** мае Б вылічыць шанс таго, што той жа індывід мае А
3. Падзяліце шансы з кроку 1 на шансы з кроку 2, каб атрымаць *адносіны шанцаў* (OR)

З-за таго, что статыстычнай сукупнасцю можа быць любы набор сутнасцяў, як жывых, так і нежывых, тэрмін «індывід» у гэтым кантэксце можа не азначаць «чалавек».

Калі **OR** (*адносіны шанцаў*) больш за 1, то лічыцца, што А звязана з наяўнасцю Б у тым сэнсе, што сярод індывідаў з ўласцівасцю Б шанс мець **A** вышэй, у параўнанні да з тымі, без уласцівасці Б. Заўважце, што гэтай матэматычнай узаемасувязі не дастаткова, каб сказаць, што Б з'яўляецца прычынай, якая садзейнічае ўзнікненню А. У пэўных выпадках, гэтая асацыяцыя з'яўляецца відавочнай з-за трэцяй уласнасці С, якая з'яўляецца адной з прычын і А, і Б.

Двума другімі спосабамі колькасна адлюстраваць асацыяцыі з'яўляюцца адносіны рызык (англ.: Relative risk або RR; руск.: Отношение рисков), а таксама абсалютнае зніжэнне рызыкі  (англ.) (бел. (англ.: Absolute risk reduction або ARR). У клінічных даследаваннях і многіх іншых навуковых працах, часцей за ўсе рэзультаты прадстаўлены як адносныя рызыкі (RR), які вылічваюць такім жа чынам, што адносныя шансы (OR), але замест шанцаў (~~Odds~~) выкарыстоўваюць імавернасці (Risks). Але часта наяўныя дадзеныя дазваляюць вылічэнне толькі адносныя шансы (OR), у прыватнасці, у даследаваннях выпадак-кантроль  (англ.) (бел..

Больш тэхнічна, **OR** (*адносіны шанцаў*) з'яўляецца мерай велічыні эфекту  (англ.) (бел. апісвае трываласць асацыяцыі  (англ.) (бел. або «не-незалежнасці» паміж двума дваічнымі значэннямі дадзеных. Яно можа выкарыстоўвацца як адзін з паказацелей апісальнай статыстыкі, а таксам гуляе важную ролю ў лагістычнай рэгрэсіі  (руск.) (бел..

Зноскі
------

1. ↑  Cornfield, J (1951). "A Method for Estimating Comparative Rates from Clinical Data. Applications to Cancer of the Lung, Breast, and Cervix". *Journal of the National Cancer Institute* **11**: 1269–1275. PMID 14861651. .
2. ↑  Mosteller, Frederick (1968). "Association and Estimation in Contingency Tables". *Journal of the American Statistical Association* (American Statistical Association) **63** (321): 1–28. doi:10.2307/2283825. .
3. ↑  Edwards, A.W.F. (1963). "The measure of association in a 2x2 table". *Journal of the Royal Statistical Society, Series A* (Blackwell Publishing) **126** (1): 109–114. doi:10.2307/2982448.