**Раіса Сцяпанаўна Стручко́ва** (руск.: Раи́са Степа́новна Стручко́ва; 5 кастрычніка 1925 — 2 мая 2005) — расійская савецкая балерына, балетны педагог. Заслужаная артыстка РСФСР (1951), Народная артыстка РСФСР (1956), Народная артыстка СССР (1959).

Біяграфія
---------

Нарадзілася 5 кастрычніка 1925 года ў Маскве, у рабочай сям’і. У 1935 годзе паступіла ў Маскоўскае харэаграфічнае вучылішча (цяпер Маскоўская дзяржаўная акадэмія харэаграфіі). Вучылася ў класе балетнага педагога Л. П. Герт. У гады вайны вучылішча было эвакуіравана ў Васільсурск, але заняткі працягваліся і там.

Скончыўшы вучылішча ў 1944 годзе, была прынята ў трупу Вялікага тэатра. У 1946 годзе першымі галоўнымі партыямі балерыны сталі Сільфіда ў балеце «Шапеніяна» на музыку Ф. Шапена і Ліза ў балеце «Марная засцярога» на музыку П. Гертэля.

З 1945 па 1978 год — салістка Вялікага тэатра, з’яўляючыся асноўным дублёрам Г. С. Уланавай. З 1962 года выкладала методыку класічнага танца на кафедры харэаграфіі ГІТІСа. З 1978 года — прафесар. З 1995 года — мастацкі кіраўнік кафедры.

Скончыўшы сцэнічную дзейнасць, з 1978 года — балетмайстар-рэпетытар Вялікага тэатра. Сярод яе вучаніц — А. Міхальчанка, Н. Ананіяшвілі, М. Рыжкіна, М. Лявонава, Т. Голікава, І. Пяткіна, А. Яцэнка, Н. Маландзіна, А. Гарачава, пад яе кіраўніцтвам рыхтавала партыю Анюты К. Максімава.

З 1981 (з моманту стварэння) і па 1995 год — галоўны рэдактар ​​часопіса «Савецкі балет» (з 1992 — «Балет»).

Творчасць
---------

У 1947 годзе выканала ролю Папялушкі ў аднайменным балеце С. С. Пракоф’ева. У 1960 годзе знялася ў гэтай жа ролі ў фільме-балеце «Хрустальны чаравічак» (Прынц — Г. В. Ледзях).

Выступала ў Швецыі, Швейцарыі (1953), у Англіі (1954), Даніі і Нарвегіі (1960), Ірландыі, ЗША, Канадзе, Мексіцы (1963) і інш.

Памяць
------

Імем Раісы Стручковай названы астэроід 9176. Яе творчасці прысвечаны тэлефільм-канцэрт «Танцуе Раіса Стручкова» (1971), дакументальны фільм «Раіса Стручкова» (1982) і кніга Г. Бяляевай-Чаламбіцька (2002).

Зноскі
------

1. 1 2  Стручкова Раиса Степановна // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135'></a>
2. 1 2  Internet Movie Database — 1990. Праверана 10 студзеня 2016.<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q37312'></a>
3. ↑  БелЭн, 2002
4. 1 2  Раиса Стручнова // КИНО-ТЕАТР.РУ (руск.)(Праверана 9 чэрвеня 2023)

Літаратура
----------

* Стручко́ва Раіса Сцяпанаўна // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 15: Следавікі — Трыо / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2002. — Т. 15. — С. 213—214. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0251-2 (т. 15).
* Стручкова Раиса Степановна // Большая советская энциклопедия : ([в 30 т.]) / гл. ред.  А. М. Прохоров. — 3-е изд.. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978. (руск.)
* Иллюстрированный энциклопедический словарь / В. И. Бородулин и др. — М.: Аутопан, 1998. (руск.)

Спасылкі
--------

* Раиса Стручнова // КИНО-ТЕАТР.РУ (руск.)(Праверана 9 чэрвеня 2023)
* Раиса Стручкова-Лапаури (руск.)(Праверана 9 чэрвеня 2023) // Сайт Вялікага тэатра
* Стручкова Раиса Степановна // «Мегаэнциклопедия Кирилла и Мефодия» megabook.ru (руск.)(Праверана 9 чэрвеня 2023)
* Раиса Стручкова — 95 лет со дня рождения // Медиабанк РИА НОВОСТИ (руск.)(Праверана 9 чэрвеня 2023)

|  |  |
| --- | --- |
| ⚙️   Тэматычныя сайты | Internet Movie Database |
| Слоўнікі і энцыклапедыі | Вялікая расійская (старая версія) · Britannica (онлайн) |
| Генеалогія і некрапалістыка | Find a Grave |
| 

| Нарматыўны кантроль |
| --- |
| BNE: XX5631509 · BNF: 14701187b · GND: 129245518 · ISNI: 0000 0000 4675 6277 · LCCN: n97859150 · NKC: xx0256637 · VIAF: 49487001 |

 |