У паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Парад планет (значэнні).
Збліжэнне Венеры і Меркурыя
Чатыры планеты і Месяц перад рассветам
**Парад планет** — астранамічная з'ява, пры якой некаторая колькасць планет Сонечнай сістэмы аказваецца па адзін бок ад Сонца ў невялікім сектары. Пры гэтым яны знаходзяцца больш-менш блізка адзін да аднаго на нябеснай сферы.

Максімальнае збліжэнне нябесных цел па экліптычнай даўгаце называецца злучэннем. Калі пры гэтым яны досыць блізкія і па экліптычнай шыраце, у гэтай канфігурацыі магчыма пакрыццё больш далёкага аб'екта больш блізкім, праходжанне планеты па дыску Сонца (у выпадку злучэння ўнутранай планеты і Сонца) або зацьменне Сонца (у выпадку злучэння яго з Месяцам).

Віды парадаў планет
-------------------

Парад планет у чэрвені 2022 г.
Парад планет у кастрычніку 2009 г.
* **Малы парад** — астранамічная з'ява, падчас якой чатыры планеты аказваюцца па адзін бок ад Сонца ў невялікім сектары. Да гэтых планет адносяцца: Венера, Марс, Сатурн, Меркурый.
* **Вялікі парад** — астранамічная з'ява, падчас якой шэсць планет аказваюцца па адзін бок ад Сонца ў невялікім сектары. Да іх адносяцца: Зямля, Венера, Юпітэр, Марс, Сатурн, Уран.

Таксама адрозніваюцца «бачныя» і «нябачныя» парады планет Сонечнай сістэмы:

Бачным парадам планет называецца планетныя канфігурацыя, калі пяць яркіх планет Сонечнай сістэмы (Меркурый, Венера, Марс, Юпітэр і Сатурн) у сваім руху па небасхіле падыходзяць адзін да аднаго на блізкую адлегласць і становяцца бачныя ў адзін час у невялікім сектары (10 - 40 градусаў) неба.

Для таго, каб усе пяць яркіх планет былі бачныя адначасова, абавязкова павінна быць выканана ўмова, каб Марс, Юпітэр і Сатурн мелі прыкладна аднолькавую даўгату і былі бачныя каля ўнутраных планет, а Меркурый і Венера знаходзіліся ва ўсходняй элангацыі ад Сонца вясной, і ў заходняй элангацыі — увосень (для паўночнага паўшар'я Зямлі і для сярэдніх шырот). Менавіта ў такіх элангацыях Меркурый можа быць назіральным дастаткова працяглы час. Менш жорсткія ўмовы бачнасці ў Венеры, так як яе максімальная элангацыя складае 48 градусаў (у Меркурыя яна складае 28 градусаў).

З апісанага вышэй відаць, што парад планет можна назіраць альбо ўвечары, альбо раніцай. Міні-парад планет з удзелам чатырох планет адбываецца часцей, а міні-парады планет з удзелам трох планет можна назіраць штогод (ці нават два разы на год), аднак умовы іх бачнасці не аднолькавыя для розных шырот Зямлі. Так, напрыклад, выдатны парад з 4 яркіх планет (Сатурн не прыме ўдзел у парадзе) у сярэдзіне мая 2011 года, калі планеты збяруцца ў сектары велічынёй усяго 7 градусаў, можна было назіраць у экватарыяльных абласцях і паўднёвым паўшар'і Зямлі, а для жыхароў сярэдніх шырот паўночнага паўшар'я парад практычна не будзе бачны, так як планеты будуць узыходзіць адначасова з Сонцам. Бліжэйшы міні-парад планет, (хоць парадам яго можна назваць з нацяжкай, так як сектар іх бачнасці будзе складаць больш за 90 градусаў) упэўнена бачны ў Беларусі, можна было назіраць у сярэдзіне кастрычніка 2009 года. Бачныя парады планет з удзелам пяці яркіх планет адбываюцца не часцей, чым раз у 18-20 гадоў, і наступны цесны парад з 5 планет у сектары 38 градусаў адбудзецца ў сакавіку 2022, але ўмовы бачнасці яго будуць неспрыяльныя для жыхароў Беларусі. Затое ўжо ў чэрвені 2022 года жыхарам Беларусі ўсё ж такі пашанцуе, і яны ўбачаць усе пяць планет адначасова, але размешчаных ужо ў сектары 115 градусаў, а размяшчацца яны будуць Меркурый, Венера, Марс, Юпітэр, Сатурн. Такое спалучэнне здараецца яшчэ радзей, чым парад 5 планет.

Парадам планет называецца таксама канфігурацыя планет Сонечнай сістэмы, калі планеты, у тым ліку і нябачныя няўзброеным вокам, «выстройваюцца» па адзін бок ад Сонца ў невялікім сектары. У такой канфігурацыі Меркурый і Венера могуць быць нябачныя з Зямлі, бо знаходзяцца ў ніжнім злучэнні з Сонцам, але затое знешнія планеты бачныя, практычна, у адным кірунку. Бліжэйшая такая канфігурацыя чакаецца праз 170 гадоў.

Менавіта выкарыстанне гэтай з'явы, якая адбылася ў канцы 70-х гадоў ХХ стагоддзя, дало магчымасць спрасціць рэалізацыю даследаванняў знешніх планет-газавых гігантаў і іх спадарожнікаў, межаў Сонечнай сістэмы, а таксама міжзоркавай прасторы пры дапамозе запуску касмічных апаратаў па даследчай праграме «Вояджэр» (запуск якіх быў паспяхова ажыццёўлены ў 1977 годзе). Дзякуючы таму, што ўсе планеты-гіганты ўдала размясціліся ў параўнальна вузкім сектары Сонечнай сістэмы ў патрэбнай канфігурацыі і накіраванні на шляху касмічных апаратаў, прадставілася магчымасць выкарыстання гравітацыйных манеўраў для аблёту ўсіх вонкавых планет. Гэта дазволіла істотна скараціць адлегласць і час шляху да даследуемых аб'ектах, а таксама зменшыць расход паліва неабходнага для выканання гэтай місіі. Таму траекторыя палёту была разлічана зыходзячы з гэтай магчымасці - хоць афіцыйна вывучэнне Урана і Нептуна першапачаткова не ўваходзіла ў праграму даследчай місіі (для гарантаванага дасягнення гэтых планет спатрэбілася б будаўніцтва больш дарагіх апаратаў з больш высокімі характарыстыкамі па надзейнасці). Аднак пасля выканання асноўных задач даследчай місіі з'явілася магчымасць усё ж такі рэалізаваць далейшы палёт да планет Уран і Нептун дзякуючы паспяховаму выкарыстанню гравітацыйных манеўраў - якія дазволілі набраць неабходны імпульс паскарэння для палёту да гэтых планет без расходу паліва касмічнага апарата для пераадолення шляху да іх. Пасля таго, як «Вояджэр-1» паспяхова выканаў праграму даследавання Сатурна і яго спадарожніка Тытана, было прынята канчатковае рашэнне накіраваць касмічны апарат «Вояджэр-2» да Урана і Нептуна. Для гэтага прыйшлося крыху змяніць яго траекторыю, адмовіўшыся ад блізкай пралётны траекторыі палёту каля спадарожніка планеты Сатурн - Тытана. Аднак гэта рашэнне дазволіла зазірнуць яшчэ далей, чым першапачаткова меркавалася гэтай даследчай місіяй - з'явілася магчымасць упершыню ўбачыць і даследаваць вельмі далёкія светы планет - ледзяных газавых гігантаў і іх спадарожнікаў на памежным рубяжы ўскраіны Сонечнай сістэмы.

Гл. таксама
-----------

* Зацьменне Месяца
* Праходжанне Меркурыя па дыску Сонца
* Канфігурацыя

Спасылкі
--------

* Астрономическая картинка дня — малый парад планет
* Парад планет в Астрономическом словаре
* Разлік становішча тэл Сонечнай сістэмы ў пэўны час Архівавана 11 сакавіка 2011.
* Навочная мадэль Сонечнай сістэмы

| ⛭Нябесная механіка |
| --- |
| Законы і задачы | 
* Законы Ньютана
* Закон сусветнага прыцягнення
* Законы Кеплера
* Задача двух цел
* Задача трох цел
* Гравітацыйная задача N цел
* Задача Бертрана
* Ураўненне Кеплера

 |
| Нябесная сфера | 
Сістэма нябесных каардынат
галактычная
гарызантальная
экватарыяльная
экліптычая
* Міжнародная нябесная сістэма каардынат
* Сферычная сістэма каардынат
* Вось свету
* Нябесны экватар
* Прамое ўзыходжанне
* Схіленне
* Экліптыка
* Раўнадзенства
* Сонцастаянне
* Фундаментальная плоскасць

 |
| Параметры арбіт | 
Кеплеравы элементы арбіты
эксцэнтрысітэт
вялікая паўвось
сярэдняя анамалія
даўгата ўзыходнага вузла
аргумент перыцэнтра
* Апацэнтр і перыцэнтр
* Арбітальная скорасць
* Вузел арбіты
* Эпоха

 |
| Рух нябесных цел | 
* Рух Сонца і планет па нябеснай сферы
* Эфемерыды

Канфігурацыі планет
процістаянне
квадратура
парад планет
* Кульмінацыя
* Сідэрычны перыяд
* Арбітальны рэзананс
* Перыяд вярчэння
* Апярэджванне раўнадзенстваў
* Сінадычны перыяд
* Збліжэнне

Зацьменне
сонечнае зацьменне
месячнае зацьменне
сарас
* Метонаў цыкл
* Пакрыццё
* Праходжанне
* Лібрацыя
* Элангацыя
* Эфект Кодзаі
* Эфект Яркоўскага
* Эфект Джанібекава

 |
| 

| Астрадынаміка |
| --- |
| Касмічны палёт | 
Касмічная скорасць
першая (кругавая)
другая (парабалічная)
трэцяя
чацвёртая
* Формула Цыялкоўскага
* Гравітацыйны манеўр
* Гоманаўская траекторыя
* Метад аскулюючых элементаў
* Прыліўное паскарэнне
* Змена нахілу арбіты
* Стыкоўка
* Пункты Лагранжа
* Эфект «Піянера»

 |
| Арбіты КА | 
* Геастацыянарная арбіта
* Геліяцэнтрычная арбіта
* Геасінхронная арбіта
* Геацэнтрычная арбіта
* Геапераходная арбіта
* Нізкая апорная арбіта
* Палярная арбіта
* Тундра-арбіта
* Сонечна-сінхронная арбіта
* Маланка-арбіта
* Аскулюючая арбіта

 |

 |