**Камета Шумейкераў — Леві 9 (D/1993 F2)** — кароткаперыядычная камета, якая стала першым (і да ліпеня 2009 г адзіным) нябесным целам, падзенне якога на Юпітэр (ліпень 1994 г.) было зафіксавана астраномамі. Гэты выпадак стаў першым з назіраных сутыкненняў двух нябесных цел Сонечнай сістэмы.

Адкрыццё
--------

Камета была адкрыта 24 сакавіка 1993 года ў абсерваторыі Маўнт Паламар мужам і жонкай Юджынам і Кэралін Шумейкерамі і Дэвідам Леві. Яна ўжо ў момант адкрыцця ўяўляла сабой ланцужок фрагментаў. Разлікі паказалі, што да свайго адкрыцця, 7 ліпеня 1992 г. камета прайшла ў 15 000 км ад хмарнага покрыва Юпітэра, і прыліўныя сілы струшчылі яе на 21 асобны фрагмент, памерамі да 2 км у папярочніку, якія расцягнуліся ланцужком на 200 тыс. км.

Параметры перад сутыкненнем
---------------------------

У пачатку 1994 камета мела наступныя параметры арбіты: пэрыгелій 5,381 а. е.; эксцэнтрысітэт 0,216; нахіл арбіты да экліптыкі 6 ° 00 '; аргумент перыцэнтра 354 ° 53'; даўгата ўзыходзячага вузла 220 ° 32 '; сярэдняя анамалія 242,7 °; Сідэрычны перыяд 18,0 гадоў. Абсалютная зорная велічыня каметы 6m.

Падзенне на Юпітэр
------------------

Паўднёвае паўшар'е Юпітэра з мноствам плямаў — сляды падзення
Паверхня Юпітэра пасля падзення
Ланцуг кратараў на паверхні Ганімеда (на здымку) сведчыць, што ў большасці выпадкаў непасрэдна перад падзеннем на планету альбо яе спадарожнік камета разрываецца сілай прыцягнення гэтай планеты на часткі.
Пры чарговым збліжэнні з планетай ў ліпені 1994 года ўсе фрагменты каметы ўрэзаліся ў атмасферу Юпітэра з хуткасцю 64 км/с, выклікаўшы магутныя абурэнні хмарнага покрыва (назіралася 21 сутыкненне, бо некаторыя фрагменты да падзення распаліся). Падзенне фрагментаў адбывалася з 16 па 22 ліпеня. Падзенне каметы было прадказана і назіралася як з Зямлі, так і з космасу. Кропкі падзення фрагментаў знаходзіліся ў паўднёвым паўшар'і Юпітэра, на процілеглым па адносінах да Зямлі паўшар'і, таму моманты падзення візуальна назіраліся толькі апаратам «Галілеа», які знаходзіўся на адлегласці 1,6 а.а. ад Юпітэра. Аднак абурэнні ў атмасферы Юпітэра, якія ўзніклі пасля падзення, назіраліся з Зямлі пасля павароту Юпітэра вакол сваёй восі.

Першы фрагмент A увайшоў у атмасферу Юпітэра ў 20:16 UTC 16 ліпеня. Пры гэтым узнікла ўспышка з тэмпературай 24000 К, воблака газаў паднялося на вышыню да 3000 км, у выніку яго магчыма было назіраць з Зямлі.

Найбольш буйны фрагмент G сутыкнуўся з атмасферай 18 ліпеня ў 07:34 UTC. У выніку праз некалькі гадзін у атмасферы ўзнікла цёмная пляма дыяметрам 12 000 км (амаль дыяметр Зямлі), ацэначнае энергавылучэнне складала 6.000.000 мегатон у трацілавым эквіваленце (у 750 разоў большы за ўвесь ядзерны патэнцыял, назапашаны на Зямлі).

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Камета Шумейкераў — Леві 9

| ⛭✯✰ Юпітэр |
| --- |
| Характарыстыкі | 
* Атмасфера
	+ Вялікая чырвоная пляма
	+ Белыя авалы
	+ Авал BA
* Магнітасфера
* Кольцы

 |  |
| Спадарожнікі | 

|  |  |
| --- | --- |
| Унутраныя спадарожнікі | 
* Метыда
* Адрастэя
* Амальтэя
* Фіва

 |
| Галілеевы спадарожнікі | 
* Іо
* Еўропа
* Ганімед
* Каліста

 |
| Нерэгулярныя спадарожнікі | 
* Група Гімаліі
* Група Кармэ
* Група Ананке
* Група Пасіфэ
* Група Карпо

 |

 |
| Даследаванні | 
* Праект «Піянер»
	+ Піянер-10
	+ Піянер-11
* Праект «Вояджэр»
	+ Вояджэр-1
	+ Вояджэр-2
* Уліс
* Галілеа
* Касіні
* New Horizons
* Юнона
* Europa Jupiter System Mission

 |
| Іншае | 
* Камета Шумейкераў — Леві 9
* Падзенне на Юпітэр нябеснага цела, 2009
* Спіс астэроідаў, якія перасякаюць арбіту Юпітэра
* Бог Юпітэр
* Траянскія астэроіды Юпітэра
* Вялікая рэнтгенаўская пляма

 |
| **Category Катэгорыя:Юпітэр (планета) •  Вікісховішча:Юпітэр** |