Кафедральны сабор Святых Пятра і Паўла ў Таліне
**Каталіцкая царква Эстоніі** з'яўляецца частка сусветнай Каталіцкай царквы.

Паводле даных перапісу насельніцтва 2000 года ў краіне пражывае 5 745 чалавек, якія дэкларавалі сваё каталіцкае веравызнанне, гэта значыць каля 0,5 % насельніцтва. Сайт catholic-hierarchy.org прыводзіць тую ж лічбу на 2008 год.

Гісторыя
--------

Хрысціянства пачало пранікаць на тэрыторыю сучаснай Эстоніі ў XI стагоддзі, гэта пацвярджаюць як археалагічныя, так і пісьмовыя сведчанні. Так прыкладна ў 1070 годзе архібіскуп брэменскі прызначыў эстам і фінам біскупа. У пачатку XIII стагоддзі тэрыторыя сучаснай Эстоніі была заваявана дацкімі і нямецкімі крыжакамі, за гэтым рушыла ўслед гвалтоўная хрысціянізацыя эстаў, якая ў цэлым скончылася да 1227 года

У першай палове XVI стагоддзя на тэрыторыі сучаснай Эстоніі шырокае распаўсюджанне атрымаў рэфармацыйны рух, а ўплыў каталіцтва стаў згасаць. У другой палове XVI стагоддзя амаль уся Эстонія была заваявана шведамі, пасля чаго каталіцтва было цалкам забаронена, а афіцыйнай царквой стала лютэранская. У 1559—1645 гадах каталіцтва на тэрыторыі сучаснай Эстоніі існавала толькі ў паўднёвай вобласці — Лівоніі, якая тады была падпарадкавана Вялікаму Княству Літоўскаму.

Руіны кляштара Святой Біргіты
З 1710 года ў выніку Паўночнай вайны Эстонія знаходзіцца пад уладай Расійскай імперыі. Пасля далучэння эстляндскіх зямель да Расійскай імперыі Пётр I аднавіў правы нямецкай арыстакратыі, страчаныя ёю пры шведскім кіраванні, уключаючы свабоду сумлення. У канцы XVIII стагоддзя ў Эстоніі налічвалася каля 300 каталікоў, галоўным чынам сярод нямецкага дваранства. XIX стагоддзе стала перыядам адноснага адраджэння каталіцкай веры ў Эстоніі, у 1845 годзе была асвячона царква ў Таліне, у 1899 годзе — у Тарту.

Пасля здабыцця незалежнасці ў 1918 годзе дзяржава гарантавала грамадзянам свабоду сумлення. Святы Прастол прызнаў Эстонію 10 кастрычніка 1921 года. У 1924 годзе ўтворана апостальская адміністратура Эстоніі. З 1931 па 1942 год яе ўзначальваў Эдуард Профітліх. У 1936 годзе ён стаў першым у гісторыі эстонскім каталіцкім біскупам. Эдуард Профітліх памёр у 1942 годзе ў савецкай турме, у наш час ідзе працэс яго беатыфікацыі.

Да моманту, калі Эстонія ў 1940 годзе была далучана да СССР, у краіне налічвалася каля 5 тысяч каталікоў. У савецкі перыяд Каталіцкая царква ў Эстоніі падвяргалася рэпрэсіям як і іншыя рэлігійныя рухі, былі зачынены ўсе храмы, акрамя дзвюх, многія святары прайшлі праз турмы і лагеры.

Пасля распаду СССР і аднаўлення незалежнасці Эстоніі 28 жніўня 1991 гады былі зноў усталяваны дыпламатычныя адносіны паміж Эстонскай Рэспублікай і Святым Прастолам. У 1993 годзе краіну наведаў Папа Рымскі Ян Павел II.

Сучасны стан
------------

Каталіцкая царква ў Тарту
Каталіцкая царква ў Эстоніі арганізацыйна аб'яднана ў апостальскую адміністратуру Эстоніі. Паводле звестак на 2008 год у краіне налічвалася 5 745 каталікоў, 14 святароў, 4 манаха (адзін францысканец і тры дамініканцы, з іх 2 іераманахі), 20 манашак і 9 прыходаў. Апостальскую адміністратуру з 1 красавіка 2005 года ўзначальвае Філіп Жан-Шарль Журдан. Кафедральным саборам апостальскай адміністратуры Эстоніі з'яўляецца сабор Святых Пятра і Паўла ў Таліне.

Паводле звестак перапісу 2000 года каталікі Эстоніі размяркоўваліся па нацыянальнасці наступным чынам: эстонцы — 1736, палякі — 867, беларусы — 831, літоўцы — 749, рускія — 713, украінцы — 290, латышы — 182, фіны — 77, немцы — 73, іншыя — 227.

Каталіцкія прыходы існуюць у Таліне, Тарту, Пярну, Валзе, Ахтмэ, Нарве, Сіламяэ, Ракверэ і Ківіылі. У Таліне таксама размешчаны адзіны ў краіне грэка-каталіцкі прыход, які адміністрацыйна адносіцца да Украінскай грэкакаталіцкай царквы.

Самым вядомым каталіцкім збудаваннем краіны з'яўляецца кляштар Святой Біргіты, пабудаваны ў 1407 годзе і разбураны у час Лівонскай вайны рускімі войскамі ў XVI стагоддзі. У 2001 годзе побач з руінамі старажытнага кляштара быў пабудавана новы кляштарны будынак, дзе ў наш час пражываюць 8 манашак-брыгітак.

Зноскі
------

1. ↑  Вынікі перапісу 2000 года. Рэлігія
2. 1 2  Статистика сайта catholic-hierarchy.org
3. ↑  Estonia and Vatican Архівавана 22 верасня 2012.
4. ↑  Александр Щербаков. Ледовое побоище. М.: Экспринт, 2001. ISBN 5-94038-021-2
5. 1 2  Ringo Ringvee. Catholic Church in Estonia Архівавана 11 жніўня 2011.
6. ↑  Вынікі перапісу 2000 года. Рэлігія і нацыянальнасць
7. ↑  Сайт Каталіцкай царквы ў Эстоніі(недаступная спасылка)

Спасылкі
--------

* Лагатып Вікісховішча На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Каталіцтва ў Эстоніі
* Афіцыйны сайт Каталіцкай царквы ў Эстоніі
* Статыстыка Каталіцкай царквы ў Эстоніі на сайце gcatholic.org
* Статыстыка Каталіцкай царквы ў Эстоніі на сайце catholic-hierarchy.org
* Estonia and Vatican Архівавана 22 верасня 2012.
* Ringo Ringvee. Catholic Church in Estonia Архівавана 11 жніўня 2011.

| ⛭Эстонія паводле тэм |
| --- |
| 
* Герб
* Сцяг
* Гімн
* Палітыка
* Канстытуцыя
* Парламент
* Адміністрацыйны падзел
* Геаграфія
* Гарады
* Сталіца
* Насельніцтва
* Мовы
* Гісторыя
* Эканоміка
* Валюта
* Культура
* Рэлігія
* Кінематограф
* Тэлебачанне
* Літаратура
* Музыка
* Святы
* Спорт
* Адукацыя
* Навука
* Транспарт
* Турызм
* Пошта (гісторыя і маркі)
* Інтэрнэт
* Узброеныя сілы
* Сусветная спадчына
* Знешняя палітыка

**Партал «Эстонія»**
 |

| ⛭Краіны Еўропы: Каталіцтва |
| --- |
| 
 · Аўстрыя · Азербайджан¹ · Албанія · Андора · Беларусь · Бельгія · Балгарыя · Боснія і Герцагавіна · Ватыкан · Вялікабрытанія · Венгрыя · Германія · Грэцыя · Грузія · Данія · Ірландыя · Ісландыя · Іспанія · Італія · Казахстан² · Кіпр¹ · Латвія · Літва · Ліхтэнштэйн · Люксембург · Мальта · Малдова · Манака · Нідэрланды · Нарвегія · Польшча · Партугалія · Паўночная Македонія · Расія² · Румынія · Сан-Марына · Сербія · Славакія · Славенія · Турцыя² · Украіна · Фінляндыя · Францыя · Харватыя · Чарнагорыя · Чэхія · Швейцарыя · Швецыя · Эстонія
 |
| Залежныя тэрыторыі |
| 
 · Азорскія астравы · Аландскія астравы · Гернсі · Гібралтар · Джэрсі · Востраў Мэн · Фарэрскія астравы · Шпіцберген · Ян-Маен
 |
| Непрызнаныя і часткова прызнаныя дзяржавы |
| 
 · Абхазія¹ · Косава · Нагорны Карабах · Прыднястроўе · Паўднёвая Асеція¹
 |
| ¹ Часткова або цалкам у Азіі, у залежнасці ад праведзенай мяжы  ² У асноўным у Азіі |